comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uir eiꝰ spatarius. Riggo. dicebat᷑: cui calciam̃ta sua
pͣbuit. eũq indui regalib uestib fecit.: quẽ quani
inꝑsona sua ꝑgere ad dĩ hominẽ precępit In cuiꝰ
obsequio. tres. qui sibi p̃ ceteris adherere csueue¬
rant. comites misit. scilicae. uylt. doric. & blicin:
ut ante dĩ famuli oculos. ipsũ esse rege totilam
simulantes. eiꝰ latera obãbularent. Cui alia quoq
obsequia. atq spatariu p̾buit : ut tam ex eisdem
obsequiis. quã ex purpureis uestib rex e̾e̾ putare
Cumq isde riggo decoratꝰ uestib obsequentũ fre¬
quentia comitatꝰ. monasterix̃ fuiss& in gressus:
laa fili. pone hoc. qd̃ portas: non est enĩ tuũ. Qui
rigg̃o ꝓ tinus in terrã cecidit: & quia tants uirt̃
illu dere psũpsiss&. expauit: om̃sq qui cũ eo aa adeto¬
douine̾ ueniebant terrȩ consternati sunt. Surgentes
aut ad eiũ ꝓ pinquare minime psũpserunt: sed ad suum
not areu cr si inuntiaueruit trepidi in quanta uelocnte¬

Expanded text:
ta sua praebuit eumque indui vestibus regalibus fecit, quem quasi in persona sua pergere ad Dei hominem praecepit. In cuius obsequio tres, qui sibi prae ceteris adherere consueverant, comites misit, scilicet Vul, Ruderic et Blidin, ut ante servi Dei oculos ipsum esse regem Totilam simulantes, eius lateri obambularent. Cui alia quoque obsequia atque spathari praebuit, ut tam ex eisdem obsequiis quam ex purpureis vestibus rex esse putaretur. Cumque isdem Riggo decoratus vestibus, obsequentum frequentia comitatus, monasterium fuisset ingressus, Pone, fili, pone hoc quod portas: non est tuum. Qui Riggo protinus in terram cecidit, et quia tanto viro illudere praesumpsisset, expavit: omnesque qui cum eo ad hominem Dei veniebant, terrae consternati sunt. Surgentes autem, ad eum propinquare minime praesumpserunt, sed ad suum regem reversi, nuntiaverunt trepidi in quanta velocit
Abbreviated transcription (Latin):
dixut. Sequere me. Atq ad aditũ furis ꝑueni ens. im¬
perauit serpenti. dicens. In nomine iħu precipio aibi
ut aditũ istũ eustodias: ac furem huc ingredi nonꝑ

Expanded text:
dixit: Sequere me: atque ad aditum furis perveniens, imperavit serpenti, dicens: In nomine Jesu praecipio tibi ut aditum istum custodias, ac furem huc ingredi non
Abbreviated transcription (Latin):
tiȩ sp̃m claruit: quia ministros suos a sepulturȩ suȩ
loco sub festinatione discedere p̾cȩpit Hoe autẽ qđ¬
e diuisa pluuia factũ narraui miracułũ: etiã in alteriꝰ
ep̃i ueneratione monstratũ est. Nã quidã clericus
senex. qui adhuc suꝑ ẽ: eidẽ rei presto se fuisse testat᷑
dicens. Folgentius ep̃s. qui utricolensi ȩccłiȩ p̾erat:¬
regem crudelissimũ totiła infestũ om̃imodo habebat.
Cũq ad easde partes cũ exercitu ꝓpinquass&: curȩ fuit
ep̃o ꝑ clericos suosxenia mittere: eiꝰq furoris insaniã
si poss& muneril mitigare. Quȩ ille ut uidit. ꝓtinꝰ
spreuit: atq iratꝰ. suis hominib iussit. ut eundẽ ep̃m
sub om̃i asperitate c̃strigerent: eũq eiꝰ examini seruarent.
Quẽ dum feroces gothi ministri scilic& crudelitatis illios
tenuissent. circũdantes eũ uno in loco stare p̾cȩperunt

Expanded text:
tiae spiritum claruit, qui ministros suos a sepulturae suae tiae spiritum claruit, qui ministros suos a sepulturae suae loco sub festinatione discedere praecepit. 12. Hoc autem quod divisa pluvia factum narravi miraculum etiam in alterius episcopi veneratione monstratum est. Nam quidam clericus senex, qui adhuc superest, eidem rei praesto se fuisse testatur, dicens: 'Fulgentius episcopus, qui Utriculensi eccleregem crudelissimum Totilam infensum omni modo habebat. Cum- que ad easdem partes cum exercitu propinquasset, curae fuit episcopo per clericos suos exenia mittere, eiusque furoris insaniam, si posset, muneribus mitigare. Quae ille ut uidit, protinus spreuit, atque iratus suis hominibus iussit, ut eumdem episcopum sub omni asperita- te constringerent, eumque eius examini seruarent. Quem dum fero- ces Gothi, ministri scilicet crudelitatis illius, tenuissent, circumdantes eum uno in loco stare preceperunt,
Abbreviated transcription (Latin):
Fere scimus. Ipse respondit. Reducite me securi: no¬
lite metuere: sed festine me sepelire curate. Mox aut̃
ut sepultũ corpus meũ fuerit: ex loco eođe sub omni
festinatione discedite. Defuncti igit᷑ corpus inposue¬
runt naui. Cumq populaniũ tenderent: collecto in
nubibus aere. ĩmensa nimis pluuia erupit. Sed ut
cunctis parescerae. cuiꝰ uiri corpus nauis illa portar&:
ꝑ illud maris spatiũ. qđ ab helba insula usq populani ũ¬
XII. milib distat. circa utraq nauis latera ꝓcellosa
ualde pluuia descendit: & in naui eade una pluuiȩ
gutra non cecidit. ꝑuenere itaq ad locũ clerici: &
sepulturȩ tradiderunt corpus sacerdotis sui. Cu ius
pcepta seruantes: ad nauĩ sub festinatione reuersi st̃.
Quã mox ut intrare potuerunt : in eodẽ loco ubi uir
dñi sepultꝰ fuerat. Iongobardoꝵ dux crudelissimꝰ gũmarith¬
cũturba aduenit. Ex cuiꝰ aduentu uirũ dĩ habuisse ꝓphe¬

Expanded text:
rere scimus'? ipse respondit: 'Reducite me securi, norere scimus'? ipse respondit: 'Reducite me securi, nolite metuere; sed festine me sepelire curate. Mox autem cum sepultum corpus meum fuerit, ex loco eodem sub omni festinatione discedite'. Defuncti igitur corpus inposuerunt navi. Cumque Populonium tenderent, collecto in nubibus aere, inmensa nimis pluvia erupit. Sed ut cunctis patisceret, cuius viri corpus navis illa portaret, per illud maris spatium, quod ab Helba insula usque Populonium duodecim milibus distat, circa utraque navis latera procellosa valde pluvia discendit, et in navi eadem una pluviae gutta non cecidit. Pervenere itaque ad locum clerici et sepulturae tradiderunt corpus sacerdotis sui. Cuius praecepta servantes, ad navem sub festinatione reversi sunt. Quam mox ut intrare potuerunt, in eodem loco, ubi vir Domini sepultus fuerat, Langobardorum dux crudelissimus Gumari advenit. Ex cuius adventu virum Dei habuisse prophe
Abbreviated transcription (Latin):
moreuersus ẽ in ãmirationẽ uenerationis. Tunc
ad eiꝰ reuerentiã colendã. rex ipse ꝑmotꝰẽ. quippe.
cũ quo suꝑno iudicio actum fuerat. ut qui deum
sequi prus in custodienda uita ep̃i noluit : saltim
ad mansuetudinẽ. bestiam sequeret᷑. Cui rei .qui
tunc p̾sentes fuerunt. adhuc ñ nulli suꝑsunt: eãq
cũ om̃i illic popło se uidisse testant᷑: Me quo etiã
aliud quoq miracułũ uenantio lunensi ep̃o narran¬
te cognoui. In ea nãq: populenis ȩccłia. cui p̃erat:
sepulchrum sibi p̾parauit. Sed cũ longobardoꝵ gens
in italiã ueniens. cuncta uastassent: ad helbam insulã
retessit. Qui irruente egritudine ad mortẽ ueniens:
cleri suis. sibiq obsequentib p̾cepit. dicens. In sepulc hro
meo. qđ mihi populaͦnii paraui: me ponite. Cui illi
cũ dicerent. corpus tuũ illuc reducere. qualit̾ possumꝰ:
qui a longobardis teneri loca eadẽ. & ubiq illic eos discur¬

Expanded text:
more versus est in admirationem venerationis. Tunc more versus est in admirationem venerationis. Tunc ad ejus reverentiam colendam rex ipse permotus est, quippe cum quo superno judicio actum erat, ut qui Deum sequi prius in custodienda vita episcopi noluit, saltem ad mansuetudinem bestiam sequeretur. Cui rei hi qui tunc praesentes fuerunt adhuc nonnulli supersunt, eamque cum omni illic populo se vid miraculum Venantio Lunensi episcopo narrante cognovi. In ea namque Populonii ecclesia, cui praeerat, sepulchrum sibi praeparavit. Sed cum Langobardorum gens in Italiam veniens cuncta vastasset, ad Helbam insolam recessit. Qui inruente aegritudine ad mortem veniens, clericis suis sibique obsequentibus praecepit, dicens: 'In sepulchro meo, quod mihi Populonii paravi, me ponite'. Cui illi cum dicerent: 'Corpus tuum illuc reducere qualiter possumus, qui a Langobardis teneri loca eadem et ubique illic eos discur
Abbreviated transcription (Latin):
nuntiatũ fuiss&: crudelitatis ĩm anissimȩ uesania suc¬
census. hunc ad locũ. qui octauo huiꝰ urbis miliario
mertilis dicit᷑. ubi tunc ipse cũ exercitu sed ebat. iussit
deduci: eũq in expectacułũ popłi. ursis ad deuorãdu
ꝓici Cumq isdem rex ꝑfidus. in ipso quoq spectaculo
consedissa aspiciendã mortẽ ep̃i: magna popłi turba con¬
fluxit. Tunc ep̃s deductꝰ in medũl ẽ: atq ad eiꝰ mortem
ĩmanissimꝰ ursus exquisitꝰ: qui đu hunar ra crudelit᷑
carpera. seui regis animũ saciare. Dineataq ursus
ex cauea est. Qui accensus. & concitꝰ epm̃ petit : sed¬
subito suȩ feritatis oblitus. deflexa ceruice. submissoq
humilit̾ capite. labere ep̃i pedes cȩpit: ut patenter
om̃ib daret᷑ intelligi. quia erga illũ uirũ dĩ. & ferina
corda essent hominũ: & quasi humana bestiarii. Tunc
popłs. qui ad spectaculũ mortis uenerat: magno cla¬

Expanded text:
nuntiatum fuisset, crudelitatis inmanissimae vesania sucnuntiatum fuisset, crudelitatis inmanissimae vesania succensus, hunc ad locum, qui octavo huius urbis miliario Merolis dicitur, ubi tunc ipse cum exercitu sedebat, iussit deduci eumque in expectaculoi populi ursis ad devorandum proici. Cumque isdem rex perfidus in ipso quoque expectaculo consedisset ad aspiciendam mortem episcopi, magna populi turba confluxit. Tunc episcopus deductus in medio est, atque ad eius mortem inmanissimus ursus exquisitus, qui dum humana membra crudeliter carperet, saevi regis animum satiaret. Dimissus itaque ursus ex casubito suae feritatis oblitus, deflexa cervice, submissoque humiliter capite, lambere episcopi pedes coepit, ut patenter omnibus daretur intelligi quia erga illum virum Dei et ferina corda essent hominum, et quasi humana bestiarum. Tunc populus qui ad spectaculum venerat mortis, magno cla
Abbreviated transcription (Latin):
alueo tuo in loca ista ulterius non exeas: nec t̾ras
eccłiȩ ledere p̾sumas. Atq iđẽ notario subi unxit
dicens. Uade hoc scribe. & in aqua eiusdẽ fluminis
proice. Quo facto: scĩ uiri p̾ceptũ suscipiens. sta¬
tim se a terris ȩccłiȩ fluminis aqua cõpescuit.:
atq ad ꝓpriũ alueum reuersa. exire ulterius in loca
ead&e non p̃sumpsit: Qua in re ƿetre quid aliud. quã
in obȩdientiṽ hominũ duritia confundit᷑: quando in
uirtute iħu. & elem̃tum inrationabile scĩ uiri p̃ceptis
obȩdiuit: Pir quoq uitȩ uenerabilis cerbonius po¬
ƿulonii ep̃s: magnã dieb nr̃is scĩtatis suȩ ꝓbationẽ dedit.
Nam cũ hospitalitatis studio ualde ess& intentꝰ: die qua¬
dam transeuntes milites. hospitio suscepit. Quos gothis
suꝑuenientibꝰ. abscondit : eoꝵq uitã ab illoꝵ nequitia
abscondendo seruauit. Qđ dũ gothoꝵ regi ꝑfido rotilȩ

Expanded text:
nostri ut de alveo tuo in locis istis ulterius non exeas, nec terras nostri ut de alveo tuo in locis istis ulterius non exeas, nec terras Ecclesiae laedere praesumas. Atque eidem notario subjunxit, dicens: Vade, hoc scribe, et in aquam ejusdem fluminis projice. Quo facto, sancti viri praeceptum suscipiens, statim se a terris Ecclesiae fluminis aqua compescuit, atque ad proprium alveum reversa, exire ulterius in loca eadem non praesumpsit. Qua in re, Petre, quid aliud quam inobedientium hominum duritia confunditur, quando in virtute Jesu et elementum irrationabile sancti viri praeceptis  Vir quoque vitae venerabilis Cerbonius Populonii episcopus magnam diebus nostris sanctitatis suae probationem dedit. Nam cum hospitalitatis studio valde esset intentus, die quadam transeuntes milites hospitio suscepit. Quos Gothis supervenientibus abscondit eorumque vitam ab illorum nequitia abscondendo servavit. Quod dum Gothorum regi perfido Totilae
Abbreviated transcription (Latin):
& ibi sibi alueũ. ubi tracto ꝑ t̾ram rastro uir dñi signũ
fecerat. uindicar&: & quȩq essent alim̃tis hominũ ꝓfu¬
tura sata. uel plantata ultra non lederet.
uius quoq uenerabilis uiri. uenantis ep̃i aliud mi¬
racissimꝰ iohannes in hac modo romana ciuitate locũ
pͣfectoꝵ seruans. qui in eadẽ placentina urbe est
ortus. & nutritꝰ : ita ut ep̃s memorat. quia gestũ fue¬
rit artestat᷑. In ea nãq ciuitate sabinũ nomine fuis¬
se asserunt. mirȩ uirturis ep̃m. Cui đũ die quađa
suus diaconꝰ nuntiass&. qđ cursus sui padus alueũ
egressus. ȩccłiȩ agros occupass&. totaq illic loca nu¬
triendis sominib ꝓfutura aqua eiꝰdẽ fluminis te¬
uenerabilis uitȩ sabinꝰ ep̃s. respondit.
ns Uade: & dic ei. Mandat tibi
irrisit. Tunc uir dñi arcessito notario dictauit.
dicens. Sabinus dñi iħu xp̃i seruus cõmonitorium

Expanded text:
et ibi sibi alveum, ubi tracto per terram rastro vir Domini signum et ibi sibi alveum, ubi tracto per terram rastro vir Domini signum fecerat, vindicaret, et quaeque essent alimentis hominum profutura sata vel plantata ultra non laederet.Hujus quoque venerabilis viri Venantii episcopi aliud mique veracissimus Joannes in hac modo Romana civitate locum praefectorum servans, qui in eadem Placentina urbe est ortus et nutritus, ita ut episcopus memorat, quia gestum fuerit attestatur. In ea namque civitate Sabinum nomine fuisse asserunt mirae virtutis episcopum. Cui dum die quadam suus diaconus nuntiasset quod cursus sui Padus alveum egressus Ecclesiae agros occupasset, totaque illic loca nutriendis hominibus profutura aqua ejusdem fluminis tevenerabilis vitae Sabinus episcopus respondit, dicens: Vade, et dic ei: Mandat tibi irrisit. Tunc vir Dei, accersito notario, dictavit, dicens: Sabinus Domini Jesu Christi servus, commonitorium
Abbreviated transcription (Latin):
Sed neq hoc sileam: qd̃ narrante uiro uenerabili
uenantio lunensi ep̃o ante biduũ contigit agnouisse.
Lucanȩ namq ȩccłiȩ sibimae ꝓpinquȩ fuisse mirȩ
uirtutis uirũ frigdianũ nomine narrauit ep̃m:
cuius hoc opinatissimũ a cunctis illic habitantibus
testat᷑ memorari miracułũ. qđaus a
alueũ egressus. ꝑ agros diffundi
consue¬
uerat : & queq sata. ac plantata repperir&. euertere:
Cumq hoc crebro fiere. & magna eiꝰđe loci in colas necessitas
urgera : dato studio operis eu ꝑ loca alia deriuare
conati sunt. Sed quamuis diutius laboratũ fuiss&: a
ꝓprio alueo deflecti ñ potuit. Tunc uir dñi frigdianꝰ
rastrũ sibi paruułu fecit. ad alueũ fluminis accessit.
& solus orationi incubuit. atq eiden flum ini p̃cipiens.
utssequeret᷑ ꝑ loca quȩq ei uisast̃: rastrũ ꝑ t̾ram
traxit. Quem relicto alueo ꝓprio. tota fluminis aqua
secuta est: ita ut funditꝰ locũ consueti cursus deserer&:

Expanded text:
nerabili Venantio Lunensi episcopo me ante biduum contigit agnovisse. Lucanae namque Ecclesiae, sibimet propinquae, fuisse mirae virtutis virum Frigdianum nomine narravit episcopum: cujus hoc opinatissimum a cunctis illic habitantibus testatur memorari miraculum, quod Ausalveum egressus per agros diffundi consueverat, ut quaeque sata et plantata reperiret everteret. Cumque hoc crebro fieret, et magna ejusdem loci incolas necessitas urgeret, dato studio operis, eum per loca alia derivare conati sunt. Sed quamvis diutius laboratum fuisset, a proprio alveo deflecti non potuit. Tunc vir Domini Frigdianus rastrum sibi parvulum fecit, ad alveum fluminis accessit, et solus orationi incubuit; atque eidem flumini praecipiens ut se sequeretur, per loca quaeque ei visa sunt rastrum per traxit. Quem relicto alveo proprio 296 tota fluminis aqua secuta est, ita ut funditus locum consueti cursus desereret,
Abbreviated transcription (Latin):
peratru. xepi post modũ oia feminis pesse Ne
tam discipulos suios ammonere cessabae ne se exem
pon ea ii hae r e facile crederent. & cassuri teptaren
dones quod noñ accȩpissent. Eoder teporris quas
malasicisin hot sunt romana urbe dephensi basilo¬
us qui in magicis operib primꝰ fuit: in mona chi brea¬
rissuniã castoriũ amiterninȩ ciuitatis ep̃m pgens

Expanded text:
erat, ita coepit postmodum etiam feminis praeesse; nec tamen discipulos suos admonere cessabat, ne se ejus exemplo in hac re facile crederent, et casuri tentarent donum quod non accepissent. Eo autem tempore quo malefici in hac sunt Romana urbe deprehensi, Basilius, qui in magicis operibus primus fuit, in monachico hatissimum Castorium Amiterninae civita
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ lacrimis duritiã m̃tis. formemꝰ ĩ ꝓximis grãm benig¬
nitatis: & fident̃ dico. quia salutaris hostia pꝰ mortẽ
non indigebimus. si ante mortẽ do hostia ipsi fuerioꝰ:¬

Expanded text:
in lacrimis duritiam mentis, formemus in proximis gratiam benigin lacrimis duritiam mentis, formemus in proximis gratiam benignitatis. Et fidenter dico, quia salutari hostia post mortem non indigebimus, si ante mortem deo hostia ipsi fueri
Abbreviated transcription (Latin):
pa discoliȩ ꝓqua nec munꝰ accipit᷑. Debemꝰ itaq ad ꝓx¬
imum. quauis longe positũ. longeq disiunctũ m̃te
ire : eiq animũ subdere humilitate illũ ac beniuolen¬
tia placere. Et scilic& conditor noster đu tale placitũ
nr̃ȩ mentis aspexerit: a peccato nos soluit. quia munꝰ
ꝓ culpa sumit. Ueritatis aut̃ uoce attestante. didicimꝰ:
quia seruus. qui decẽ milia talenta debebat. cũ peni
tentiã ager&: absolutionẽ debiti a dño accepit Sed
quia conseruo suo centũ sibi denarios debenti debitũ
ñ dimisit: & hoc ẽ iussus exigi. qđ ei fuerat iã dimissũ.
Ex qͥb uidelic& dictis c̃stat. quia si hoc. qđ ĩ nos delinqͥt᷑.
ex corde ñ dimittimꝰ: & illud rursus exigim᷑. qd nob̾ iã
ꝑ pęnitentiã dinssũ fuisse gaudebamꝰ: Igit᷑ dũ per
ĩdulgentiȩ tẽporis spatir̃ lic& dũ iudex sustine. dũ
c̃uersionẽ nr̃am is qͥ culpas examinat. expectat: cu flemꝰ

Expanded text:
accipitur. Debemus itaque ad proximum, quamvis longe positum longeque disjunctum, mente ire, eique animum subdere, humilitate illum ac benevolentia placare, ut scilicet Conditor noster, dum tale placitum nostrae mentis aspexerit, a peccato nos solvat, qui munus pro culpa sumit. Veritatis enim voce attestante didicimus: quia servus, quia decem millia talenta debebat, cum poenitentiam ageret, absolutionem debiti a domino accepit. Sed quia conservo suo centum sibi denarios debenti debitum non dimisit, et hoc est iussus exigi, quod ei fuerat iam dimissum. Ex quibus videlicet dictis constat, quia, si hoc, quod in nos delinquitur, ex corde non dimittimus, et illud rursus exigimur, quod nobis iam per paenitentiam dimissum / fuisse gaudebamus. Igitur dum per indultum temporis spacium licet, dum iudex sustinet, dum conversionem nostram is, qui culpas examinat, expectat, conflemus
Abbreviated transcription (Latin):
tesq ipsa multũ exultans. & cachinnans. medias illas tͣhebat
ĩ tenebras. e qͥb uidelic& hominib ut dinoscere potui. qͥdam
erat attonsus. ut clericꝰ. qͥdã laicus. queda femina. Trahentes
aut̃ cos maligni sp̃s. descendert̃ ĩ mediũ baratri illiꝰ ardentis.¬
Factũq ẽ. ut cũ longiꝰ euntibꝰ eis. fletũ hominũ. & risũ de¬
monioꝵ clare discernere neqͥrẽ. sonitũ tam̃ adhuc ꝓmis cuu
in auribꝰ haberẽ. Int̾ea ascenderĩ qͥđa spũum obscuroꝵ
de abysso illa flãmiuoma. & accurrentes. circũ deder̃ me.
atq oculis fłamantibꝰ. & de ore. ac naribꝰ ignẽ putridum
afflantes angebant. forcipib qͦq ignois. quas tenebant ũ
manib minitabant᷑ me cõp̃hendere. nec tam̃ me ullatenꝰ
cͣtingere. sed tantũ t̾rere p̾sumebant. Qui cũ undiq¬
essẽ hostib & cecitate tenebraꝵ c̃clusus. huc illucq oculos

Expanded text:
tesque ipsa multum exultans et cachinnans / medias illas trahebat tesque ipsa multum exultans et cachinnans / medias illas trahebat in tenebras. E quibus videlicet hominibus, ut dinoscere potui, quidam erat attonsus ut clericus, quidam laicus, quedam femina. Trahentes autem eos maligni spiritus descenderunt in medium baratri illiFactumque est ut, cum, longius subeuntibus eis, fletum hominum et risum daemoniorum clare discernere nequirem, sonum tamen adhuc permistum in auribus haberem. Interea ascenderunt quidam spirituum obscurorum de abysso illa flammivoma, et accurrentes circumdederunt me atque, oculis flammantibus, et de ore ac naribus ignem putidum efflantes angebant. Forcipibus quoque igneis, quos tenebant in manibus, minitabantur me comprehendere, nec tamen me ullatenus contingere, tametsi terrere, praesumebant. Qui cum undique hostibus et caecitate tenebrarum conclusus huc illucque oculos
Abbreviated transcription (Latin):
rent ante nos crebri flamarũ tetrarũ ascendentes qͣsi
de puteo magno. rursũq decidentes ĩ eundẽ. Quo cũ ꝑductꝰ
essẽ. repente ductor m̃s disparuit. ac me sołu in mediũ te
sine ĩtmissione mͦ alta petera&. mͦ ima baratri peterae cerno
omĩa quȩ ascendebant fastigia fłamarũ plena esse spiritib
hominũ. qui ad ĩstar flamaꝵ cũ fumo ascendentiũ. nunc
ad sub limiora ꝓicerent᷑. nunc retͣctis ignũ uaporibꝰ reberent᷑¬
ĩ ꝓfunda. &s fetor incõparabilis cũ eiđẽ uaporib ebulliens.
omĩa illa tenebrarũ loca replebat. Et cũ diutiꝰ ibi pauidꝰ
subito pꝰ terga sonitũ ĩmanissimi fletꝰ. ac miseri. simul & cachin¬
nũ crepitantis qͣsi ulgi ĩdocti captis hostibꝰ ĩsultantis. Ut
aut̃ sonitꝰ ide clarior redditꝰ. ad me usq ꝑuenit. c̃sidero tbã
malignoꝵ sp̃uum. quȩ .u. animas hominũ merentes. eiulan¬

Expanded text:
rent ante nos crebri flammarum tetrarum globi, ascendentes quasi rent ante nos crebri flammarum tetrarum globi, ascendentes quasi de puteo magno, rursumque decidentes in eumdem. Quo cum perductus essem, repente ductor meus disparuit, ac me solum in medio tensine intermissione modo alta peterent, modo ima baratri repeterent, cerno omnia quae ascendebant fastigia flammarum plena esse spiritibus hominum, qui instar favillarum cum fumo ascendentium nunc ad sublimiora projicerentur, nunc retractis ignium vaporibus relaberentin profunda; sed et fetor incomparabilis cum eisdem vaporibus ebulliens omnia illa tenebrarum loca replebat. Et cum diutius ibi pavidus subitum post terga sonitum immanissimi fletus ac miserrimi, simul et cachinnum crepitantem quasi vulgi indocti captis hostibus insultantis. Ut autem sonitus idem clarior redditus ad me usque pervenit, considero turbam m, quę quinque animas hominum merentes eiulan
Abbreviated transcription (Latin):
bant aliqͥd. resiliebant rursus urendȩ in medũ flãmarũ
ĩ extingiuibilir̃. Cũq hac ĩfelici uicissitudine longe. lateq
ꝓut aspicere poterã sine ulla qͥetis in t̾capedine ĩnumera¬
bilis spũum deformix̃ multitudo torqueret᷑. cogitare cȩpi.
qđ hic fortasse ee̾t ĩfernꝰ: de cuiꝰ torm̃tis ĩtolerabilib narra¬
ri sepius audiui Respondit gͦ cogitationi meȩ ductor
qͥ me p̾ibat. Non hoc ẽ inquit. ut suspicaris: non eni hic
ĩfernꝰ ẽ ille. quẽ putas. Et cũ me hoc spectaculo tã horrendo
ꝑt̾ritũ paulatĩ in ulteriora ꝓcederet. uidi subito ante nos
obscurari incipere loca. tenebris omĩa repleri. Quas cum
ĩtremꝰ. intantũ paielisꝑ c̃densatȩ sunt. ut nichil pt ipsas
aspicerẽ. excepta dũtaxat specie. & ueste eiꝰ. qͥ me ducebat.
Et cũ ꝓgrederem᷑ sola sub nocte ꝑ u̾bras. ecce subito appa¬

Expanded text:
e valerent, resiliebant rursus urendę in medium flammarum e valerent, resiliebant rursus urendę in medium flammarum inextinguibilium. Cumque hac infelici vicissitudine longe lateque, prout aspicere poteram, sine ulla quietis intercapedine innumerabilis spirituum deformium multitudo torqueretur, cogitare cepi, quod hic fortasse esset infernus, de cuius tormentis intolerabilibus narrari sepiuqui me praecedebat: Non hoc, inquiens, suspiceris; non enim hic infernus est ille quem putas. « At cum me hoc spectaculo tam horrendo perterritum paulatim in ulteriora produceret, vidi subito ante nos obscurari incipere loca, et tenebris omnia repleri. Quas cum intraremus, in tantum paulisper condensatae sunt, ut nihil praeter ipsas aspicerem, excepta dumtaxat specie et veste ejus qui me ducebat. Et cum progrederemur sola sub nocte per umbras, ecce subito appa
Abbreviated transcription (Latin):
huiꝰ curis absolutꝰ. ad monasteriũ mailros. qđ tindi flu¬
minis circũfluxu maxima ex parte claudit᷑. ꝑuenit:
acceptaq tonsura. locũ secretȩ mansionis quã p̾uiderat.
abbas intrauit: & ibi usq addiem mortis eiꝰ tanta m̃tis
& corporis contritione durauit: ut multa illũ quę
alios laterent. uel horrenda. uł desideranda uidisse. &iã¬
indum̃to. qui me ducebat. Incedebamꝰ aut̃ tacentes.
ut uidebat᷑ mͥ ẽtra ortũ solis soltitiale. Cũq ãbularemꝰ.
deuenimꝰ ad ualłe multȩ latitudinis. ac ꝓfunditatis. infi¬
nitȩ aut̃ longitudinis. quȩ ad leuã nobis sita. unũ latꝰ fla-¬
mis felientibꝰ nimiũ t̾ribile. alt̾um furenti grandine. ac
rebat Utrũq aut̃ erat animab hominũ plenũ. quȩ uicissim
hinc. inde uidebant᷑ quasi tẽpestatis ĩpetu iactari. Cum
enĩ iũ feruoris ĩmensi tolerare ñ possent. ꝓsiliebant miserȩ

Expanded text:
culi curis absolutus ad monasterium Mailros, quod Tuidi fluculi curis absolutus ad monasterium Mailros, quod Tuidi fluminis circumflexu maxima ex parte clauditur, pervenit; acceptaque tonsura, locum secretae mansionis quam praeviderat abbas, intravit: et ibi usque ad diem mortis in tanta mentis et corporis contritione duravit, ut multa illum, quae alios laterent, vel horrenda, vel desideranda vidisse, etiamindumento qui me ducebat. Incedebamus autem tacentes, ut videbatur mihi, contra ortum solis solsticialem. Cumque ambularemus, devenimus ad vallem multe latitudinis ac profunditatis, infinitę autem longitudinis. Que ad levam nobis sita, unum latus flammis ferventibus nimium terribile, alterum furenti grandine ac frebat. Utrumque autem erat animabus hominum plenum, quę vicissim hinc inde videbantur quasi tempestatis impetu iactari. Cum enim vim fervoris inmensi tolerare non possent, prosiliebant misere i
Abbreviated transcription (Latin):
regione nordanymbroꝵ. quȩ uocat᷑ cuninningum¬
nomine drutelmus. religiosam cũ domo sua gerens ui¬
tam: Qui infirmitate corporis tactꝰ. & accrescente¬
ꝑ dies aliquod. & ad extrema ꝑductus. primo tẽpore
noctis defunctꝰ ẽ: sed diluculo reui uiscens ac repente
residens. om̃s qͥ corpori assedert̃ flentes. timore imm̃so
amabat. quãuis multũ tremens. & pauida remansit.
Quã ille consolatꝰ. noli inquit timere: quia iã uere sur¬
rexi a morte. qua tenebar. & apud homines iterũ sum
uiuere ꝑmissus: non tam̃ ea mͥ qua ante consueueram
conuersatione. sed multũ dissimili ex hoc tẽpore uiuen¬
dũ est. Statĩq surgens. abiit ad uillulȩ oratorium:
& usq ad diem in oratione ꝑsistens. mox omne quã pos¬
sederat substantiã in tres diuisit portiones. E quibus
unã coniugi. alterã filiis tradidit. terciã sibi ipse
retentans. statĩ pauꝑib distribuit. Nec multo post scli¬

Expanded text:
regione Nordanhymbrorum quae vocatur Incuneningum, religiosam cum domo sua gerens vitam; qui infirmitate corporis tactus, et hac crescente per dies ad extrema perductus, primo tempore noctis defunctus est; sed diluculo reviviscens ac repente residens, omnes qui corpori flentes assederant, timore immenso amabat, quamvis multum tremens et pavida, remansit: quam ille consolatus: « Noli, inquit, timere, quia jam vere resurrexi a morte qua tenebar, et apud homines sum iterum vivere permissus; non tamen ea mihi qua ante consueram conversatione, sed multum dissimili ex hoc tempore vivendum est. » Statimque surgens abiit ad villulae oratorium, et usque ad diem in oratione persistens, mox omnem quam possederat substantiam in tres divisit portiones, e quibus unam conjugi, alteram filiis tradidit, tertiam sibi ipse  Al., sibi ipsi retentans, statim pauperibus distribuit. Nec multo post sae
Abbreviated transcription (Latin):
Sic quippe qđ poposcerat anna. obtinere meruit:
quia se pꝰ lacrimas in eodẽ m̃tis uigore seruauit.
De qua nimirũ scriptũ est Uultus ciꝰ non sunt ãpliꝰ
in diuersa mutati Quȩ igit᷑ non ẽ oblita. quȩc
petiit: non ẽ priuata in unere. quod poposcit:¬
Sed int̾ hȩc sciendũ ẽ. quia ille recte sut delicti
ueniam postulat: qui prius hoc qđ in ipso delinquit᷑.
relaxat. Munus &enĩ non accipit᷑: nisi ante discordia
ab animo pellat᷑. Dicente ueritate: Si offers munus
tuum ad altare. & ibi recordatꝰ fueris. quia hab& aliqͥd
aduersũ te frater tuus: relinque ibi munꝰ tuũ ante
altare. & uade prius reconciliari fratri tuo: & tunc
ueniens. offeres munus tuũ Qua in re pensandũ

Expanded text:
Sic quippe quod proposcerat Anna obtinere meruit, Sic quippe quod proposcerat Anna obtinere meruit, quia post lacrymas in eodem mentis vigore permansit. De qua nimirum scriptum est: Vultusque ejus non sunt amplius in diversa mutati . Quae igitur non est oblita quod petiit, non est privata munere quod poposcit cap. 60. Sciendum est quod ille recte sui videlicet veniam postulat, qui prius hoc quod in ipso delinquitur relaxat. Munus enim non accipitur, nisi ante discordia ab animo pellatur, dicente Veritate: Si offers munus tuum ad altare, et recordatus fueris, quia habet aliquid adversum te frater tuus, relinque ibi munus tuum ante altare; et vade prius reconciliari fratri tuo: et tunc veniens offeres munus tuu
Abbreviated transcription (Latin):
ET inc ergo pensemus quale sit ꝓ nobis sacrificium: quod
pro absolutione nostra passionẽ unigeniti filii sẽper imi¬
tatur Quis enim fidelium habere dubiũ possit. in ipsa
immolationis hora. ad sacerdotis uocẽ cȩlos aperiri: in
illo tempore iħu xp̃i mysterio angelorum choros adesse.
summis ima sotiari: terram᷑ cȩlestibus iungi. unus quide¬
ex uisibilibus. atq inuisibilibus fieri: Sed necesse est.
ut cum agimus nosm&ipsos dõ in cordis contritione
mactemꝰ: quia qui passionis dominicȩ mysteria celebra¬
mus. debemꝰ imitari qđ agimus. Tunc ergo uere ꝓ
nobis dõ hostia erit: cun nos ipsos hostiam fecerit:
Sed studendũ nobis ẽ. ut &iã post orationis tẽpora inqu¬
antũ do largiente possumꝰ. in ipso animũ suo pondere.
& uigore seruemꝰ: ne post cogitatio fluxa dissoluat.
net uana mentẽ lȩticia subrepat: & lucrũ cõpunc¬
tionis anima ꝑ incuriã fluxȩ cogitationis perdat

Expanded text:
Hinc ergo pensemus quale sit pro nobis sacrificium, quod Hinc ergo pensemus quale sit pro nobis sacrificium, quod pro absolutione nostra passionem unigeniti Filii semper imitatur. Quis enim fidelium habere dubium possit, in ipsa immolationis hora ad sacerdotis vocem coelos aperiri, in illo Jesu Christi mysterio angelorum choros adesse? summis ima soex visibilibus atque invisibilibus fieri? Sed necesse est ut, cum haec agimus, nosmetipsos Deo in cordis contritione mactemus, quia, qui passionis Dominicae mysteria celebramus, debemus imitari quod agimus. Tunc ergo vera pro nobis Deo hostia erit, cum nSed studendum nobis est ut etiam post orationis tempora, in quantum Deo largiente possumus, in ipso animam suo pondere et vigore servemus; ne post cogitatio 473 fluxa dissolvat, ne vana menti laetitia subrepat, et lucrum compunctionis anima per incuriam fluxae cogitationis perdat.
Abbreviated transcription (Latin):
& iã mortiuis uictima sacrȩ oblationis possit: qut hie tutten¬
do obeinuerint. Sed sciendii ẽ. quia illis sacra uictima
melior ꝰ. sit : ut bonũ qđ quisq post mortẽ suã sperat agi
ꝑ alios: agat dũ uiuit ipse ꝓse. Beatius quippe ẽ liberũ¬
p̃sens seculũ. uel quia iã conspicimꝰ defluxisse. tota m̃te
anas carnis eiꝰ & sanguinis hostias immolare Nȩc nãq
singularit̾ uictima ab ęt̾no interity animã saluat:
quȩ illã nobis mortẽ unigeniti ꝑ mysteriũ reparat.
Qui lic& surgens a mortuis. iã non morit᷑ & mors ei ultr
non dominabit᷑: tamen in se ipso ĩmortalit. atq in cor¬
ruptibilit̃ uiuens ꝓ nobis iterũ in hoc misterio sacrae
oblationis immolatur. Eius quippe ibi corpus sumit᷑.
eius caro in poculis salute patitur: eius sanguis
non iam in manus infidelium. sed in ora fideliũ fundit᷑.

Expanded text:
tiam mortuis victima sacrae oblationis possit. Sed sciendum etiam mortuis victima sacrae oblationis possit. Sed sciendum eSed sciendum est, quia illis sacra victima tutior via sit, ut bonum quod quisque post mortem sperat agi per alios, agat dum vivit ipse praesens saeculum vel quia jam conspicimus defluxisse, tota menteanas carnis ejus et sanguinis hostias immolare. Haec namque singulariter victima ab aeterno interitu animam salvat, quae illam nobis mortem unigeniti per mysterium reparat. Qui licet surgens a mortuis jam non moritur, et mors ei ultra non dominabitur , tamen in seipso immortaliter atque incorruptibiliter vivens, pro nobis iterum in hoc mysterio sacrae oblationis immolatur. Ejus quippe ibi corpus sumitur, ejus caro in populi salutem partitur, ejus sanguis non jam in manus infidelium, sed in ora fidelium funditur.
Abbreviated transcription (Latin):
& labore cetidiss&: quo eũ ordine misericordia di¬
testatur. dicens Iaborans in fluctibus. atq deficiens. subi¬
to m̃tis pondere sum grauatus: ita ut neq dep̃ssus
somno essem. neq uigilare me crederẽ: Cũ ecce in eođe
medio mari me posito. quidã apparuit : qui mihi panẽ
ad refectionẽ detulit. Quẽ mox ut comedi: iures re¬
cępi. Nec longe post nauis transiens: qui me ab illo unda¬
rum periculo suscepit: atq ad terrã duxit Quod scilicet
te ep̃s audiens. requisi uit diem: atq illũ fuisse diẽ rep¬
perit. quo ꝓ eo prb̃t in hostica insula omipotenti dño hostiã
sacrȩ oblationis ĩmolauit: PET RUS. Ga quȩ narras.
ipse quoq in sicilia positus. agnoui. GRECOORIUS.
d circo credo. quia hoc tam aꝑte scientib quã nescientib
agit᷑. ut cunctis hȩc agentibꝰ. atq scientibꝰ ostendatur: qͥa
si insolubiles culpȩ non fuerint. ad absolutionẽ ꝓdesse mininte¬

Expanded text:
et labore cecidisset, quo eum ordine diviet labore cecidisset, quo eum ordine divitestatur, dicens: « Laborans in fluctibus atque deficiens, subito mentis pondere sum gravatus, ita ut neque depressus somno essem, neque me vigilare crederem: cum ecce in eodem medio mari me posito quidam apparuit qui mihi panem ad refectionem detulit. Quem mox ut comedi, vires recepi. Nec longe post navis transiens adfuit, quae me ab illo undarum periculo suscepit, atque ad terram deduxit. » Quod scilicet episcopus audiens, requisivit diem, atque illum diem fuisse reperit, quo pro eo presbyter in Ostica insula omnipotenti Domino hostiam sacrae oblationis immolavit. PETR. Ea quae narras, ipse quoque in Sicilia positus agnovi. GREGOR. Idcirco credo, quia hoc tam aperte cum viventibus ac nescientibus agitur, ut cunctis haec agentibus ac nescientibus ostendatur quia si insolubilos culpae non fuerint, ad absolutionem prodesse e
Abbreviated transcription (Latin):
qui ab eo arreptus istcaerapo fuerat. in nulla maris
parte uiderat appareres uehem̃ter afflictus. mortu¬
um credidit. Sed ꝓ obsequir̃ caritatis unũ qđ mor¬
tuo debebat. ĩpendit: ut onũpotenti dõ ꝓ absolutio¬
ne eiꝰ animȩ offerre sacrificiũ uictimę salutaris
iuber& Quo oblato: restaurata naue. ꝑrexit ad
italiã. Cũq ad romanũ portũ ueniss&. illic nautã¬
esse repperit: quẽ mortuũ putauit. Tunte inopinata
exultatione gauisus ẽ.: eũq qualit̾ tot diebus in illo
tanto maris periculo uiuere potuiss&. inquisiuit.
Qui uidelice indicauit: quotiens in illius tẽpestatis
fluctib cũ eode quẽ regebat fuiss& carapho uersatꝰ.
qualit̾ cũ illo undis pleno natauerat: & quotiens
eũ a superiore parte deorsũ uerso ipse carinȩ eiꝰ
suꝑsederat adiungens. Cũ diebꝰ ac noctibus hoc in¬
cessant̃ facer&. iamq eiꝰ uirtꝰ funditꝰ ex fame. fimul

Expanded text:
qui ab eo arreptus in carabo fuerat, in nulla maris qui ab eo arreptus in carabo fuerat, in nulla maris parte videret apparere, vehementer afflictus mortuum credidit, sed per obsequium charitatis unum quod mortuo debebat impendit, ut omnipotenti Deo pro absolutione ejus animae offerre sacrificium victimae salutaris juberet. Quo oblato, restaurata nave, perrexit ad Italiam. Cumque ad Romanum portum venisset, illic nautam reperit quem mortuum putabat. Tunc inopinata exsultatione gavisus est, et eum qualiter tot diebus in illo tanto maris periculo vivere potuisset inquisivit. Qui videlicet indicavit quoties in illius tempestatis fluctibus cum eodem quem regebat fuisset carabo versatus, qualiter cum illo undis pleno nataverat, et quoties eo a superiori parte deorsum verso ipse carinae ejus supersederat; adjungens cum diebus ac noctibus hoc incessanter faceret, jamque ejus virtus funditus ex fame simul
Abbreviated transcription (Latin):
audiuimus. quendã apud hostes in captiuitate positum
& in uinculis religatũ fuisse : ꝓ quo sua coniunx diebus
certis sacrificiũ offerri consueuerat. Qui longo post
tẽpore ad coniugẽ reuersus. quib diebus eiꝰ uincula
soluerent᷑. in notuit: eiusq coniunx illos fuisse dies. qͥb
bis re. quȩ ante annos septẽ gesta est: certissima
confirmatur Agatho & enĩ pannormitanꝰ ep̃s. sicut
fideles mihi. & religiosi uiri multi testati sunt. atq
testãt᷑cum beatȩ memoriȩ decessoris mei tẽpore
tẽpestatis ꝑtulit: ita ut se ex tanto un iõ darũ
periculo euadere posse diffider& Nauta uero illiꝰ
uarica nomine. qui nunc eiꝰdẽ ȩcłiȩ clericatꝰ officio
fungit᷑. post nauẽ carapũ regebat : rupto fune.
cũ eodẽ carapo. quẽ regebat. int̾ undarũ cumulos
repente disparuit. Nauis aut̃. cui ep̃s prȩerat. tan¬
dem post multa pericula ad hosticã insulam fluc¬
tib quassata ꝑuenit. Cũq die tercia ep̃s. nautam

Expanded text:
audivimus, quemdam apud hostes in captivitate positum, et in vinculis religatum fuisse, pro quo sua conjux diebus certis sacrificium offerre consueverat: qui longo post tempore ad conjugem reversus, quibus diebus ejus vincula solverentur innotuit, ejusque conjux illos fuisse dies in quibis re quae ante annos septem gesta est certissime confirmatur. Agatho enim Panormitanus episcopus, sicut fideles mihi ac religiosi viri multi testati sunt atque testantur, cum beatae memoriae antecessoris mei tempore tempestatis pertulit, ita ut se ex tanto undarum periculo evadere posse diffideret. Nauta vero illius, Baruca nomine, qui nunc ejusdem Ecclesiae clericatus officio fungitur, post navem carabum regebat. Rupto fune cum eodem carabo quem regebat inter undarum cumulos repente disparuit. Navis autem cui episcopus praeerat, tandem post multa pericula ad Osticam insulam fluctibus cassata pervenit. Cumque die tertio episcopus nautam,
Abbreviated transcription (Latin):
dentẽ in sepe furem reppẽrit serpenti aut̃ dixit.
Gratias do. implesti qđ iussi : recede modo & iu ilic̃o al

Expanded text:
dentem in sepe furem reperit, serpenti autem dixit: Gratias Deo, implesti quod jussi; recede modo. 164 Qui
Abbreviated transcription (Latin):
ua scilic& die duobus de eo fr̃ibus. uni in cella cõmo¬
ranti : alteri aut̃ longius posito. reuelatio uniꝰ. atq in¬
dissimilis uisionis apparuit. Uiderunt aut̃ quia strata
palliis. atq innumeris corusca lãpadib uia. recto orientis
tramite. ab eiꝰ cella in cȩłũ usq tendebat᷑: cui ueneran¬
do habitu uir desuꝑ clarus assistens. cuiꝰ ess& uia. quam
cernerent. inquisiuit. Illi aut̃ se nescire ꝓfessi sunt.
Quib ipse ait. hȩc est uia : qua dilectus dño cȩłũ bene¬
dictus ascendit. Tunc itaq scĩ uiri obitũ sicut p̃sentes
discipuli tderitnt: ita absentes ex signo qđ eis p̃dictum
fuerat. agnouerunt Sepultus uero est in oratorio beati
baptistȩ iohannis: quod destructa ara apollinis. ipse con¬
struxit. Qui etiam in eo specu. in quo prius sublatus
habitauit : nunc usq si petentiũ fides exigat miraculis
N uper namq est resgesta. quam narro: coruscat:¬
te quia quedã mulier mente capta. dũ sensũ funditus

Expanded text:
ua scilicet die duobus de eo fratribus, uni in cella commoranti, alteri autem longius posito, revelatio unius atque indissimilis visionis apparuit. Viderunt namque quia strata palliis atque innumeris corusca lampadibus via recto orientis tramite ab ejus cella in coelum usque tendebatur. Cui venerando habitu vir desuper clarus assissivit. Illi autem se nescire professi sunt. Quibus ipse ait: Haec est via qua dilectus Domino coelum Benedictus ascendit. Tunc itaque sancti viri obitum sicut praesentes discipuli viderunt, ita absentes ex signo quod eis praedictum fuerat, agnoverunt. Sepultus vero est in oratorio beati Joannis Baptistae, quod destructa ara Apollinis ipse construxit. Qui et in eo specu in quo prius Sublacus habitavit, nunc usque si petentium fides exigat, miraculisNuper namque est res gesta quam narro; quia quaedam mulier mente capta, dum sensum funditus
Abbreviated transcription (Latin):
om̃ipc ds̃ t̾minos constituit ho¬
num qui p̃teriri non potert̃.
et elenauit hc̃ ad cognoscenda
sublimia. ⁊ reduxit hc̃ it̾m ad
ĩfirna tolerãda: ut modi sui

Expanded text:
otens Deus terminos constituit homini, qui praeteriri non poterant, et elevavit hunc ad cognoscenda sublimia, et reduxit iterum ad infirma toleranda, ut, modi sui
Abbreviated transcription (Latin):
quã fit eiꝰ incerta felicitas mĩquã pensat: qr si incer¬
ticudinẽ sngacis uite conspiceret. incerta ꝓcerto ne¬
puł iaceant dinitũ cadauira: que illa in extincta car¬
ne sit imago mortis: que talbes corruptiõis. Et certe it̃i
erãt qͥ extollebantur honorib habitis reb tumebant.
despicierã ceceios ⁊ qͣsi sy los se ce̾ gaudebant. Et drĩ
ñ ꝑpenderẽt quo tendebãt  nesciebãt qđ erãt:

Expanded text:
quam sit ejus incerta felicitas nunquam pensat. Qui si incerquam sit ejus incerta felicitas nunquam pensat. Qui si incertitudinem fugacis vitae conspiceret, incerta pro certo ne jaceant divitum cadavera, quae illa in exstincta carne sit imago mortis, quae tabes corruptionis. Et certe ipsi erant qui extollebantur honoribus, habitis rebus tumebant, despiciebant caeteros, et quasi solos se esse gaudebant; et dum non perpenderent quo tendebant, nesciebant quid erant.
Abbreviated transcription (Latin):
mitios redere. Animã in mani¬
bus portare est. intentionẽ cordis
u oꝑatione ostendere. Habent
do inquibdã semetipios diidicant. ut pigros audito¬
res ad considerandos semetipsos reuocent: aliquãdo
bona oꝑa ostendũt. ut spectatores eoꝵ erubescant ñ
imiitari qđ uident. Nã scriptũ est. Uideant oꝑa¬
tis dieb suis impius suꝑbit. Solent etiã electi inqui-¬
busdam suis cogitatiõib atq actib suꝑbire. s qi elec¬
ti suit. cunctis dieb scꝑbire non posst̃: qr pͥus quã
uitã finiant. ad humilitatis metũ. ab elatione corda
comnuitãt. Impiꝰ uͦ dieb suis om̃ib suꝑbit: qr sic
uitani t̃minat ut ab elatione minime reccdat. Entũ¬
spicit qͦd temꝑalit̾ floret & pensare neggligit quo in
eternũ dnct᷑. In uita caruis fiduciam ponit eaq diu
ꝑmanere ecistimat. que ad p̾sens tenet. Solidatur in
elatione antmꝰ in despectu adducitur om̃is ꝓpinquris
Quam reyentina mors sub epat nĩquã coufiderat.

Expanded text:
ibus quaerunt. --Animam in manibus portare est intentionem cordis in operatione ostendere. Habent do in quibusdam semetipsos dijudicant, ut pigros auditores ad considerandos semetipsos revocent. Aliquando bona opera ostendunt, ut spectatores eorum erubescant non imitari quod vident. Nam scriptum est: Videant vetis diebus suis impius superbit . Solent etiam electi in quibusdam suis cogitationibus atque actibus superbire; sed quia electi sunt, cunctis diebus suis superbire non possunt, quia priusquam vitam finiant, ad humilitatis metum ab elatione corda commutant. Impius vero diebus suis omnibus superbit, quia sic vitam terminat, ut ab elatione minime recedat. Circumspicit quod temporaliter floret, et pensare negligit quo in aeternum ducitur. In vita carnis fiduciam ponit, eaque diu permanere existimat quae ad praesens tenet. Solidatur in elatione animus, in despectum adducitur omnis propinquus; quam repentina mors subrepat nunquam considerat;
Abbreviated transcription (Latin):
Ad cuiꝰ uiciniã ꝑtin& ille locus ubi sonũ cantilenę dul¬
cis cũ odore suauitatis. ac splendore lucis audisti. Tu
aut̃ quia nc̃ ad corpꝰ reũti. & rursũ int̾ homines uiuere
debes. si actus tuos curiosius discitere & mores sermonesq
tuos in rectitudine. ac siplicitate seruare studueris. & ipse
lȩtabunda sp̃uũ beatoꝵ: Nãq ego cũ ad tẽpꝰ abscessissẽ
a te. ad hoc feci. ut qͥd de te fieri deber&. agnoscerem.
rogare audebã.Sed ĩt̾ hȩc nescio qͦ ordine repente me ĩt᷑
Sed illis solũmͦ. qͥ uł torm̃toꝵ metu ꝑt̾riti ł spe gaudioꝵ ꝑhen¬
niu̾ delectati. ꝓfectũ pietatis ex eiꝰ ore haurire uolebant:¬

Expanded text:
Ad cuius vicinia pertinet locus ille, ubi sonum cantilenę dulAd cuius vicinia pertinet locus ille, ubi sonum cantilenę dulcis cum odore suavitatis ac splendore lucis audisti. Tu autem, quia nunc ad corpus reverti et rursum inter homines vivere debes, si actus tuos curiosius discutere et mores sermonesque tuos in rectitudine ac simplicitate servare studueris, accipieletabunda spirituum beatorum. Namque ego, cum ad tempus abscessissem a te, ad hoc feci, ut, quid de te fieri deberet, agnoscerem.rogare audebam. Sed inter hęc, nescio quo ordine, repente me intersed illis solummodo, qui vel tormentorum metu perterriti vel spe gaudiorum perennium delectati profectum pietatis ex eius verbis haurire volebant
Abbreviated transcription (Latin):
amenitatẽ loci cũ nos intͣturos sperarẽ. repente ductor¬
m̃s substitit. Nec mora gressũ retorquens. ipsa me qua
omĩa ista qͣ uidisti: Respondi ego. Non. Et ait. Uallis
illa. quã aspexqͥsti fłamis feruentib & frigoribꝰ horren¬
dã rigidis. ipse ẽ locꝰ ĩ qͦ examinandȩ. & castigandȩ sunt
animȩ illoꝵ. qͥ differentes c̃fiteri. & enĩ dare scelera
sinȩ. & iciunia. & maxime celebratio misraꝵ. ut &iã
ante diẽ iudicii liberent᷑. adiuuant Porro puteus fłami
uomꝰ ille. ac putridꝰ. quẽ uidisti. ipsũ ẽ os gehenuȩ. ĩ qͦ
qͥcũq semel ĩciderit. nũquã inde lib̃abit᷑. in euũ. Locus
uͦ iste floriger. in qͦ pulcherrimã banc iuuentutẽ iocundari.
nis. ut regnũ cęloꝵ statĩ mereant᷑ ĩtroduci. Qui tam̃
om̃s ĩ die iudicii. ad uisionẽ xp̃i. & gaudia regni cȩlestis
st̃. mox de corpore egressi. ad regnũ cȩleste ꝑueniunt.

Expanded text:
amoenitatem loci cum nos intraturos sperarem, repente ductoramoenitatem loci cum nos intraturos sperarem, repente ductor substitit; nec mora, gressum retorquens, ipsa me qua ista omnia quae vidisti? Respondi ego. Non. Et ait: Vallis illa quam aspexisti flammis ferventibus et frigoribus horrenda rigidis, ipse est locus in quo examinandae et castigandae sunt animae illorum, qui differentes confiteri et emendare scelera sinę et ieiunia et maxime celebratio missarum, ut etiam ante diem iudicii liberentur, adiuvant. Porro puteus ille flammivomus ac putidus, quem vidisti, ipsum est os gehennę. In quo quicumque semel inciderit, numquam inde liberabitur. Locus vero iste flnis, ut in regnum caelorum statim mereantur introduci qui tamen omnes in die judicii ad visionem Christi et gaudia regni caelestis sunt, mox de corpore egressi ad regnum celeste perveniunt.
Abbreviated transcription (Latin):
& ecce ibi cãpꝰ latissimꝰ. ac lȩtissimꝰ. tantaq flagrantia
uernantiũ flosculoꝵ plenꝰ: ut om̃em mox fexorẽ tenebro¬
sȩ fornacis. qͥ me ꝑuaserat effugar& ãmiranda huiꝰ sua.¬
uitas odoris. Tanta aut̃ lux cuncta loca ꝑfuderat. ut
om̃i splendore diei siue solis meridiani radis auderet᷑
nũ c̃uenticula. sedesq plurimȩ agminũ lȩtantiũ.
Cũq int̾ choros feliciũ incolaꝵ medios me ducer&. ogi¬
tare cȩpi: qđ hoc fortasse eet regnũ cęloꝵ. de qͥ p̃dica¬
ri sepiꝰ audiui Respondit ille cogitatui meo ĩqͥens.
nos multo maiorẽ luminis gram. quã pͥus. in qͣ e iã uocẽ
canticũ dulcissimã audiui. Sed & odoris flagrantia¬
miri tanta de loco effundebat᷑. ut is. quẽ antea degus¬
tans. qͣsi maxinũ rebar. iã ꝑmodicꝰ mͥ odor uidet᷑. sicut
etiã lux cãpiflorentis exinia cõparatione eiꝰ quȩ nc̃
apparuit lucis. tenissima ꝓrsus uidebat᷑. & p̃ua. In cuiꝰ

Expanded text:
issimus ac laetissimus, tantaque fragrantia vernantium flosculorum plenus, ut omnem mox foetorem tenebrosae fornacis, qui me pervaserat, effugaret admirandi hujus suavitas odoris. Tanta autem lux cuncta ea loca perfuderat, ut omni splendore diei sive solis meridiani radiis videretur torum conventicula sedesque plurimę agminum lętantium. Cumque inter choros felicium incolarum medios me duceret, cogitare cepi, quod hoc fortasse esset regnum celorum, de quo predicari sepius audivi. Respondit ille cogitatui meo: 'Non' innos multo maiorem luminis gratiam quam prius. In qua etiam vocem cantantium dulcissimam audivi. Sed et odoris fragmiri tanta de loco effundebatur, ut is quem antea degustans quasi maximum rebar, jam permodicus mihi odor videretur: sicut etiam lux illa campi florentis eximia, in comparatione ejus quae nunc apparuit lucis, tenuissima prorsus videbatur, et parva. In cujus
Abbreviated transcription (Latin):
qđ tantã frigoris aspitatẽ tolerare p̃uales. Respondebat
ille si plicit᷑. Erat nãq homo siplicis ĩgenii. ac moderatȩ
naturȩ. Ego frigidiora uidi. Et cũ dicerent mirũ. quod
hausterã tenere c̾tinentiã cibi uelis. respondit. Ego hauste¬
riora uidi. Sicq usq ad diẽ uocationis suȩ ĩfatigabiliter
cȩlestiũ bonoꝵ desiderio. corpꝰ senile intͣ cotidiana iei unia
domabat. ñ nullisq ⁊ u̾bo ⁊ c̃uersatione saluti fuit: Finits

Expanded text:
tatem ulla ratione tolerare praevales! » Respondebat ille simpliciter, erat namque homo simplicis ingenii ac moderatae naturae: « Frigidiora ego vidi. » Et cum dicerent: « Mirum quod tam austeram tenere continentiam velis! » Respondebat: « Austevolebant. Qui usque ad diem sue vocationis infatigabili celestium bonorum desiderio corpus senile inter cotidiana ieiunia domabat, multisque et verbo et conversatione / saluti fuit. Cui