comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ordinobilt puiñ est habitũ . si alĩ accusatotes. Ali testes fuerurs
dem̃ causar̃ qualitas. si digna exilio. uł depoftione fuit. si eo p̃sente sub
iure uirando cont᷑ eum testimontũ dictũ est. si scͥptis actũ est. si ipse
licentiam respondendi. ac defendendi se habuit. S & de ꝑsonis accusan¬
tiũ. ac testificantiũ subtilir̃ querendũ ÷ cuꝰ conditionis. ciuꝰ ue opini¬
onis. & ne in opes sint. ne forte aliquas cõt᷑ p̃fatũ ꝑ astorẽ inimicitias
habuissent. uerũ testimonũ ex auditu qͥixerint. aut certe spetialit̃. si¬
recitata est. Quod si forte ħ sollẽꝑnt̃ acta ñ sunt: neq causa ꝓbatti est.
que exilio uł depositione dignasit. in eccłiam suã om̃ib modis reuocet᷑.¬

Expanded text:
ordinabiliter est habitum, si alii accusatores, alii testes fuerint; deinde causarum qualitas, si digna exsilio vel depositione fuit, si eo praesente sub jurejurando contra eum testimonium dictum est, si scriptis actum est, si ipse licentiam respondendi ac defendendi se habuit. Sed et de personis accusantium ac testificantium subtiliter quaerendum est cujus conditionis, cujusve opinionis, et ne inopes sint, ne forte aliquas contra praefatum pastorem inimicitias habuissent, utrum testimonium ex auditu dixerint, aut certe specialiter ntia recitata est. Quod si forte haec solemniter acta non sunt, neque causa probata est, quae exsilio vel depositione digna sit, in Ecclesiam suam modis omnibus revocet
Abbreviated transcription (Latin):
dentiã meã & guuangłiũ mtieum. quamius ut̾iq a dño in¬
pernitum atq donatum. baptism̃ ãu meuta nemo eox dir̃
om̃io. Neq enim om̃iũ equał est gła. nec ministrãt õs equalr̃
neq eqͣli prudentia sũt õs p̃diti in euuangłi tando. aliꝰ alio meliꝰ
oꝑatur. & ĩo dici pot̃. alius alio doctior. in ipsa doctna salutari
Aliꝰ alio aũ maiꝰ minꝰ ue baptiratꝰ dici nõ pot̃. siue ab inferiore.

Expanded text:
dentiam meam, et evangelium meum, quamvis utique a Domino impertitum atque donatum; baptismus autem meus, nemo eorum dixit omnino. Non enim omnium aequalis est gratia, nec ministrant omnes aequaliter; nec aequali prudentia \' sunt omnes praediti et in euangelizando alius alio melius operatur et ideo dici potest alius alio doctior et ipsa doctrina salutari: alius autem alio magis minusue baptizatus dici non potest, siue ab inferiore siue
Abbreviated transcription (Latin):
rem dimittit .a. qua ipse cogit᷑ fornicati. causa utiq fornicatiõĩs
dimitat. uelut si aliquem cogat uror sacͥficare ydolis. Qui tałẽ
dimitit causa fornicatiõis dimittit. non tantũ illiꝰ s & suȩ̨. ꝑt illiꝰ.
qͣ fornicat᷑. sue ne fornieet᷑. Hichil enĩ unqͥ ꝗͣ. foriicatioĩs causa¬
dimittẽ utorem. s & ipse conuinet̃ fornicari. Occurrit enim

Expanded text:
que dimittit, a qua ipse cogitur fornicari, causa utique fornicationis que dimittit, a qua ipse cogitur fornicari, causa utique fornicationis dimittit, velut si aliquem cogat uxor sacrificare idolis, qui talem dimittit, causa fornicationis dimittit, non tantum illius, sed et suae: Illius, quia fornicatur; suae, ne fornicetur. CAP. XXXI. Qui fornicatdimittere uxorem, si et ipse convincitur fornicari; occurrit enim
Abbreviated transcription (Latin):
dolatͥa quam sequunt᷑ infideles. & quelibae suꝑsticio fornicatio¬
est. Dñs aũ ꝑ misit causa fornicationis uxorẽ dimuti. S qr ꝑ
misit non uissit. dedit locum apło monendi ut qui uoluerit.
si dimittat uporem infidelẽ. quo sic fortassis possit fideł fieri.
It̃ si infi delitas fornicatio sit. & ulolatͥa infidelitas. & auaricia ⁊do¬
⁊ lat̾a. non est. noñ dubitandum & auariciam fornicationem eẽ
Qs gͦ iam ꝗͣ lib& illicitam cõcupiscentiam pot̾ recte a fornicatiõis
genẽ seꝑare. si auaritia fornicatio est. Ex quo intelligit᷑. qd̾ ꝑ inli
feminis cõmittunt᷑. s omĩo qͣslib&. quȩ animam cõꝑe utentẽ male a
lege dĩ aberrare faciunt. & ꝑnitiose t᷑ͣpit̃q corrumpi. possit. si ne
cͥmine. & uirux orẽ dimitt̾e. & uror uirum. qr exceptam facit do¬
minꝰ causam fornicationis. quam fornicationẽ sic̃ supͣ considera
tantũ fornicantẽ uxorem dimite̾. concedr̃. s qͥs qͥs eam qͦqͦ uto¬

Expanded text:
est fornicatio. Dominus autem permisit causa fornicationis uxorem dimitti, sed quia permisit, non jussit, dedit locum Apostolo monendi, ut qui voluerit, non dimittat uxorem infidelem, quo sic fortassis possit fidelis fieri. Item: Si infidelitas fornicatio est, et idololatria infidelitas, et avaritia idololatria, non est dubitandum et avaritiam foQuis ergo jam quamlibet illicitam concupiscentiam potest recte a fornicationis genere separare, si avaritia fornicatio est? Ex quo intelligitur, quod proptfeminis committuntur, sed omnino quaslibet, quae animam corpore male utentem a lege Dei aberrare faciunt, et perniciose turpiterque corrumpi, possit sine crimine et vir uxorem dimittere, et uxor virum: quia exceptam facit Dominus causam fornicatitantum fornicantem uxorem dimittere conceditur, sed quisquis eam uxorem quo
Abbreviated transcription (Latin):
qui in nullo a sc̃e romane ȩeccłiȩ consorcio deuiauert̃. n ec ab eiꝰ fide
l p̃dicatione se uneti sunt. E ipsiꝰ cõmuniõis ͥgr̃a .ti. usq ad ultnũ
diem uite suę fuere participes. legendos decreuimꝰ. It dec retales
epłas quas beatissimi pape. diu̾sis temꝑib ab utbe roma. ꝓ diyso¬
rĩ patrum consolatioẽ dederunt uenerabiłr suscipiendast. It geᷤᷤ¬
ta scõꝵ martix̃ quȩ multiplicib tormentoꝵ crutiatib & mirabilib¬
confessionũ tumphis irradiant. Quis ita catholica c̃e dubit&ꝰ maie¬
singłari cautela in sc̃ã romana ȩccłia ñ legunt᷑. qr et eoꝵ qͥ ꝑscͥpsere
nomina. penitꝰ ignorant᷑. & ab infidelib aut dictis suꝑflua aut minꝰ¬
georgii alioꝵ q huiꝰscemõi. passiones. quȩ abħeticis ꝑhibent᷑ conscͥptȩ
Propt᷑ quod ut dictum est ne ut louis sussannandi oriret᷑ oceasio. in sc̃a¬
rem᷑. It uitas patrum. Pauli Antonii hilarioĩs & om̃iũ ħ emitat̃. quas¬

Expanded text:
ab ejus fide vel praedicatione sejuncti sunt, sed ipsius communionis per gratiam Dei usque in ultimum diem vitae suae fuere participes legendos decernimus. Item, decretales epistolas quas beatissimi papae diversis temporibus ab urbe Romana pro diversorum Patrum consolatione dederunt venerabiliter recipiendas. Item, gesta sanctorum martyrum qui multiplicibus tormentoruconfessionum triumphis irradiant. Quis ita Catholicorum esse dubitet et majodinem singulari cautela in sancta Romana Ecclesia non leguntur, quia et eorum qui scripsere nomina, penitus ignorantur, ab infidelibus aut dictis suGeorgii aliorumque hujusmodi passiones, quae ab haereticis perhibentur conscriptae: propter quod, ut dictum est, ne vel levis subsannandi oriretur ocramur. Item Vitas Patrum, Pauli, Antoni, Hilarionis
Abbreviated transcription (Latin):
stantinopolitañam mediante teodosio seniore augto. in qua macedonꝰ
ħeticꝰ debitam dãpnationem excepit. Sanctam si nodum effesianam ĩ
qua nestorius dapnatꝰ: cur ꝯsensu beatissimi celestini p̃p. mediante
cyrillo alexandrinȩ sedis antistite & archadio eꝑo. ab italia destina¬
to. Scam sinodum calcedonensensem. mediante martiano augusti.
e anatolio constantirio politatino eꝑo in qua nestoriana. & euticia¬
na ħesis sunulq cum dioscoto eiꝰq complicib dampnate sunt
toritatem. & custodieu.da. & recipienoa decreuimꝰ. Iam nune¬

Expanded text:
stantinopolitanam, mediante Theodosio seniore Augusto, in qua Macedonius haereticus debitam damnationem excepit. Sanctam synodum Ephesinam, in qua Nestorius damnatus est, cum consensu beatissimi Coelestini papae, mediante Cyrillo Alexandrinae sedis antistite, et Archadio episcopo ab Italia destinato. Sanctam synodum Chalcedonensem, mediante Martiano Augusto et Anatolio Constantinopolitano episcopo, in qua Nestoriana et Euthiciana similiter cum Dioscoro ejusque complicibus damnatae sunt, toritatem, et custodienda, et recipienda mandamus. I
Abbreviated transcription (Latin):
tꝰ. beati siluestͥ. apłicȩ sedis p̃sulis. licet eiꝰ qui scͥpsit nomen ignore¬
mꝰ. a multis tñ murbe roma catholicis legi cognoscimꝰ. & ꝓantiquo
& alia scͥptura. de inuentione capitis ioħis baptistę. Nouelle quidem.
reuelationes sunt. & ñ nulli eas legunt. catholici. S cum hec in eatho¬
licoꝵ manꝰ aduenerint. beati pauli apłi p̃cedat sententia. Omi a ꝓba¬
te qd̾ bonił ÷ tenete. It̾. Rufinꝰ uir religiosissimꝰ. plurimos ecclastici
i aliqͥb eum de arbit᷑ lib̾tate notauit. illa sentimꝰ quȩ beatũ p̃dictũ
ieronimum sentire eognoscimꝰ. E nõ solum de rufino. s etiã de umuss
quos uir sepus memoratꝰ. telo di. & fidei relligione rep̃hendit. It̾. Ori¬
genis ñnulla opꝰcłã quȩ beatꝰ uir ĩheronimꝰ non repudiat legenda fuset¬
pimꝰ Reliqͣ aũ om̃ĩa. cum suo auctore dicimꝰ eẽ renuenda. It̾ cromica
pͥmo narrationis sue lib ͦ tepuerint. & pꝰ in laudib atq excusatioẽ

Expanded text:
tus beati Silvestri presulis, licet eius qui scripsit nomen ignoremus, a multis tamen ab urbe Roma catholicis legi cognovimus, et pro antiquo ellae quaedam relationes sunt, et nonnulli eas catholici regunt; sed cum haec ad catholicorum manus pervenerint, beati Pauli procedat sententia: Omnia probate, quod bonum est tenete . Item, Rufinus vir religiosus plurimos ecclesiastici in aliquibus eum de arbitrii libertate notavit, illa sentimus, quae praedictum B. Hieronymum sentire cognoscimus: et non solum de Rufino, sed etiam de universis, quos vir saepius memoratus zelo Dei et fidei religione reprehendit. § 22. Item Origenis nonnulla opuscula, quae vir beatissimus Hieronymus non repudiat, legenda suscipimus. Reliqua autem omnia cum suo auctore dicimus esse renuenda. Item Chronica s in primo narrationis suae libro tepuerit, et post in laudibus atque excusatione
Abbreviated transcription (Latin):
c̃ cõiuge fideli hic agnoscat fideł suam lb̾catẽ. ñ ita se subiec tr
deputa seruitita ut ipsam dimittat fidem. ne cõ uigem antitat
ligr̃. fiͫ ẽẽ om̃s dimictendos cum ponẽ ista conditio ut ꝓꝑmdi¬
mittat sieum secum ħab̾ e desiderat. Noc gͦ de domo & de agͥs si
⁊ dehis reb que inre pecuiario possident᷑.¬

Expanded text:
luerit esse cum coniuge fideli, hic agnoscat fidelis suam libertatem, ne ita se subiectum deputet seruituti, ut ipsam dimittat fidem, ne coniugem amittat istum esse omnes dimittendos, cum ponitur ista conditio ut Christum dimittat, si eum secum habere desiderat. Hoc ergo et de domo et de agris, hoc est de his rebus quae jure pecuniario possident
Abbreviated transcription (Latin):
Istũ locum eꝑi. & p̃sb̃i ño intelligentes. aliqͥd sibi de phariseorum as
trent᷑. cum ap̃ dm̃. scientia sacirdorũ & reoꝵ uita queratur. Legimꝰ
in leuitico. de leysis uͥ iubent᷑. ut ostrudant se cacerdotib & si le¬
Quꝰ gͦ leꝓsum sacerdos inmundũ non facit. sic ⁊ hic alligat.
suo cũ peccatoꝵ audierit. uarietates. scit qͥ ligandꝰ sit. qͥ soluẽsꝰ.¬

Expanded text:
iscopi et presbyteri non intelligentes aliquid sibi de phariseorum suptrentur, cum apud Deum non sententia sacerdotum, sed reorum vita queratur. Legimus in Levitico de leprosis, ubi iubentur, ut ostendant se sacerdotibus et, si le lęprosum sacerdos inmundum facit, sic et hic alligat esuo, cum peccatorum audierit varietates, scit qui ligandus sit, qui solve
Abbreviated transcription (Latin):
ił facinorosum uł flagatiosum in uiro nouerat. quo delectata
ut libidinẽ explebat. uł facile uictũ habebat. uł ⁊̃ mcedebat
ornatior. tunc enim ille. eui ut oi dicit. si ueracit̾ egit peniten¬
tiam ab oꝑib mortius. qñ accessit ad baptismuni. hab&q in fu¬
dapito fidem. ꝗ̃ ꝑ dilectionem oꝑatur ꝓculdubio plꝰ tenebr̃ amore
Quine gr̃ȩ ꝗ carnis luxurie. & m̃br̾um qd̾ scandalizat. fortit̃ aripu¬

Expanded text:
uel facinerosum uel flagitiosum in uiro nouerat, quo delectata uel libidinem explebat uel facilem uictum habebat uel etiam incedebat ornatior. tunc enim ille, cui hoc uxor dicit, si ueraciter egit paenitenribus mortuis, quando accessit ad baptismum habetque in fundamento fidem, quae per dilectionem operatur, procul dubio plus tenebitur amore diuinae gr
Abbreviated transcription (Latin):
quomͦ intellexerunt  Carnẽ qͥppe sic intellexerunt. quo¬
modo nendit᷑ in cadauere. aut in macello dilaniat᷑. Sciens
gͦ iħs. ait. hoc uos soandalitat. ꝙ dixi nͦob carnem ineã
manducare & sangͥnem meum biberto. Si gͦ uidertas fili¬
um hominis ascendentẽ tbi erat pͥo Quid est hoc  Hinc sol¬
nit qd̾ illos mouerat. hinc aꝑuit unde fuerant scandalixa¬
ti hinc plane si intelligerent. Illi aũ putabant erogaturił
corpꝰ suum. ille dix̃ se ascensuruns in celum. utiq inte¬
ꝗrum. Cum uideritis filium hõis. ascend entera uͥ erat pͥꝰ.¬

Expanded text:
 intellexerunt? Carnem quippe sic intellexerunt, quomodo in cadavere venditur, aut in macello dilaniatur. Sciens autem Jesus ait: Hoc vos scandalizat, quod dixi: Do vobis carnem meam manducare, et sanguinem meum bibere? Si ergo videritis Filium hominis ascendentem ubi erat prius . Quid est hoc? Hinc solvit quod illos moverat, hinc aperuit unde fuerant scandalizati. Hi plane si intelligerent; illi autem putabant erogaturum corpus suum. Ille dixit se ascensurum in coelum utique integrum. Cum videritis Filium hominis ascendentem ubi erat p
Abbreviated transcription (Latin):
tur y dr̃. ꝑfictant in nob̵ dñe qs̃. tua sac̾menta qd̾ contine
dit que nunc spetie gerimꝰ. rerum ueritate capiamꝰ Posli¬
lat q pe sacerdos. ut corpꝰ xͥ. quod sub sp̃e panis. ac uini
nc̃ gerit᷑. manifesta uisione. sicuti reua est quandoq capi¬
atur. Dequa iusione dñs in euuangłio sedm ioħem. Qui alsi

Expanded text:
s, tua sacramenta quod continent, ut quod nunc specie gerimus, rerum veritate capiamus. Postulat quippe sacerdos ut corpus Christi, quod sub specie panis ac vini nunc geritur, manifesta visione sicuti revera est, quandoque capiatur. De qua visione Dominus in Evangelio secundum Joannem
Abbreviated transcription (Latin):
quib ur Relligiossissimꝰ constantinꝰ pͥmus fidem uerttatis ꝑa¬
tent adeptꝰ. licentiam dedit ꝑuniusum mundũ. in suo degen
buenda consituit. Deniq idam p̃fatꝰ pͥnceps. donaria ium̃sa & fa¬
bricam templi pͥme sedis beta pet̾ pͥncipis apłoꝵ instituit. adeo
ut sedem imꝑialem. eui qͥq romani pͥncipes presidebant. relinq̃¬
ret & beato petꝰ siusq successorib ꝓfutura concedera¬

Expanded text:
religiosissimus Constantinus primus fidem veritatis patenter adeptus, licentiam dedit per universum mundum in suo degents et praedia tribuenda constituit. Denique idem praefatus princeps donaria immensa et fabricam templi primae sedis beati principis Apostolorum instituit, adeo ut sedem imperialem cui quique Romani principes praesidebant, relinqueret beato Petro suisque successoribus profutura conceder
Abbreviated transcription (Latin):
etulerũt nuntũ tui: qd̾ fuerit in eadẽ ꝓiuntia. sacdos qui lati¬
nanam lingͣm penitꝰ ignorabat. & dũ baptix aret nesciens la¬
rebaptix are. S sc̃issime fr̃. si ille qui baptizauit non errorem
frin gendo linguam. ut supͦ fati sumꝰ baptizans dixiss&e ñ
possumꝰ consentire ut denuo baptixẽt᷑. Rabanꝰ suꝑ epłam.
baptixatꝰ statim siguet᷑ in cerebͦ a p̃s bit̾o. cum scõ crismate.
sequente simul & oratiõẽ. ut tͥ regni particeps fiat. & a xͦ.
cristianꝰ possit nuncupari. Amb¬
te regenerauit ex aqͣ ⁊ sꝑu sc̃o. condonauitq tͥ peccã tua ipse
te ungat in uitam et̾nam. Uide uͥ unctꝰ es. in uitam ęt̃nã inqͥ¬
saeram̃tum uł signacłm quod audistis hodie legi quid pꝰ fontes
suꝑ est. quo ꝑfectio fiat. qͣnon adiuuocationenꝰ sacerdotis infu¬

Expanded text:
etulerunt quippe, quod fuerit in eadem provincia sacerdos, qui Latinam linguam penitus ignorabat et, dum baptizaret, nesciens Larebaptizare. Sed, sanctissime frater, si ille qui baptizavit, non errorem ionis infringendo linguam, ut supra fati sumus, baptizans dixisset, non possumus consentire, ut denuo baptizentur; quia, quod atim signatur in cerebro a presbytero cum sacro chrismate, sequente simul et oratione, ut Christi regni particeps fiat, et a Christo Christianus possit vocari. te regeneravit ex aqua et Spiritu, concessitque tibi peccata tua, ipse te ungat in vitam aeternam. Vide ubi unctus es, in vitam, inqspiritale signaculum, quod audistis hodie legi, quia post fontem superest ut perfectio fiat; quoniam ad invocationem sacerdotis Spi
Abbreviated transcription (Latin):
terꝰ non sinant᷑ relabi ad p̃uaricatioĩs audatiam. Quȩ uͦ ex his om̃ib fuerit̃
reꝑte. aniniũ aut uestẽ. in tͣusg̃ssionẽ dedisse excõmunicatioĩs sententiam
ferant. & rur sꝰ mutato habitu in monast̾iis dͥo nec diẽ ultimũ claudant. sub
Quitͦna obseruatione ꝑmanserunt. Similr̃ uirgines nub̾e ꝓhibemꝰ. qͣs annis
plurimis in monast̾us etatẽ egisse cõtigerit Ex epła ggͣpp̃. missa s cap̃ iꝰ.¬

Expanded text:
aricationis audaciam. Quae vero ex iis omnibus fuerint repertae animum aut vestem in transgressionem dedisse, excommunicationis sententiam ferant, et rursus mutato habitu in monasteriis, donec diem ultimum claudant, sub uturna observatione permanserunt. Similiter virgines nubere prohibemus, quas annis plurimis in monasteriis aetatem egisse contigerit. Ex epistola
Abbreviated transcription (Latin):
omanꝰ pontifex non hominẽ iudicat. qui baptixat. s sp̃m
dei subrninistrare grãm baptismi lic & Paganꝰ sit. qui bap¬

Expanded text:
omanus pontifex non hominem judicat qui baptizat, sed Spiritum Dei subministrare gratiam credit baptismi, licet paganus sit qui bap
Abbreviated transcription (Latin):
ad similitudinẽ g̃goriani. & hermogeniani. codicẽ factum. lege Si¬
quar̾ ꝓlixitas nimia erat. & iniicił dissonantia. mirabiłi breuitate
Torrexit. Nam õs instraiciones pͥncipum. quȩ utiq multis uolumi¬
nib habebant᷑. int᷑ duodecĩ lbros coarauit. Idem qͣue uolumꝰ codicem
iustiniani appellari p̃cepit. Rursꝰ singłoꝵ magistratuum. siue ui¬
dicum leges quȩ usq ad duo milia pene̾ lib̾s erant ex tetise. uit᷑.L. nu
nuncupauit. Quatuor enĩ institutionũ libͦs. ui quib breuit̾ unipsa¬

Expanded text:
ad similitudinem Gregoriani et Hermogeniani, codicem factum cquarum prolixitas nimia erat et inutilis dissonantia, mirabili brevitate correxit. Nam omnes constitutiones principum, quae utique multis in voluminibus habebantur, intra duodecim libros coartavit eodemque volumen codicem Iustinianum appellari praecepit. Rursumque singulorum magistratuum sive iudicum leges, quae usque ad duo milia pene libros erant extensae, intra quinqununcupavit. Quattuor etiam institutionum libros, in quibus breviter uni
Abbreviated transcription (Latin):
Soniũt uocatur. apͥma despõsationis fide ꝙ concubitu nec cog¬
nouerat nec fuerat cogniturꝰ. nec ꝑierat. nec m̃dax manserat
coniugis appellatio. uͥ nec fuerat. nec fut᷑a etat. nulla carnis ꝯ¬
mixtio ꝓpter fidele cõugium pareutesxͥ ambo uocati merue¬
runt. & non solũ ilda mat̾. uerũ otiam ille pat̾ eiꝰ. sic̃ conuũ
matͥs matͥs eius utrũq mente non carne. ãbͦ sis R.¬

Expanded text:
oniux uocatur ex prima desponsationis fide, quam concubitu nec cognouerat nec fuerat cogniturus; nec perierat nec mendax manserat coniugis appellatio, ubi nec fuerat nec futura erat carnis ter quod fidele conjugium parentes Christi ambo vocari meruerunt, et non solum illa mater, verum etiam ille pater ejus, sicut conjux matris ejus, utrumque mente, non carne. Et
Abbreviated transcription (Latin):
b isto die aui an̾tea. etm ista femina. cũ qua adult̾ium uł fot niat¬
onem fecisti. uñ disciplinã ut penitentiã suscepitti. ample nõ a dalꝰ¬
uerat Rec sornicab cum ea. nec auã urorẽ accipies. u pͦ paetari peni
m amn antea istũtuũ mnatitũ. quẽ iniuste dimiseras itateuet.
& amplexat. & ei in seruitio in amore & timote.ita ei eris sub¬
iecta & ob ediens sic̃ ꝑ rectũ ułor debae eẽ marito subiecta nec¬

Expanded text:
b isto die in antea, cum ista femina cum qua adulterium vel fornicationem fecisti, unde disciplinam vel poenitentiam suscepisti, amplius non adulterabis, nec fornicaberis cum ea, nec aliam uxoo in antea istum tuum maritum quem injuste dimiseras ita tenebis et amplexaberis, et ei in servitio, in amore et in timore ita eris subjecta et obediens, sicut per rectum uxor suo debet subjecta e
Abbreviated transcription (Latin):
nil responderi u̾iꝰ pot̾. ꝗͣ sipsi sensistis. qr in una fide nil offiẽ
resurrectio tͥduani tꝑis expͥmit᷑. Quod siqͥs forte ⁊̃ ꝓ sũm ȩtͥ¬
nitatis ueneratiõe. ex istim & fierr neq hoc aliqͥd obsistit. bap¬
tixandũ semel in iquis inge̾. qr dum tͥb subsistentiis una sub̾a est.
rep̃hensibile ẽt̃ nullatenꝰ potest. infantẽ in baptismate uł t̃ uł
semel mergere. qñ & intͥb m̾sionib ꝑsonarũ tͥnitas. & una pot̾
Suinitatis. singłaritas designari. Ieronimꝰ. suꝑ epł. ad ephes̾.¬

Expanded text:
il responderi verius potest, quam ipsi sensistis, quia in una fide nil officitresurrectio triduani temporis exprimatur. Quod si quis etiam initatis veneratione aestimet fieri, neque hoc aliquid obsistit baptizandum semel in aquis mergere. Quia dum tribus subsistentiis una substantia est, reprehensibile esse, nullatenus potest infantem in baptismate, vel ter, vel semel mergere, quando et in tribus mersionibus personarum Trinitas, et in una potest divinitatis singularitas designari. CAP.
Abbreviated transcription (Latin):
epla qͣ indagare studiusti eii a normannis nuꝑrime captũ. sinistre no¬
nꝰ digitum habere abscisum sciscitans si hic Ad ecchasticũ ordinem. ua¬
leat ꝓmoueri aunõ. Quod ⁊ nos repꝑientes qr sollercia magis suꝑ hocsol¬
licita. a sede apfica doceri flagitat. normã iusticie. semꝑ sequi exob¬
tãs studiũ tue sc̃itatis. merito collaudamꝰ. reuerentiã tuã scire uolen¬
tes. qm̃ si ita est. qd a norm aimis igitũ ipse habeat abscisum. ad ꝓmo¬
tuam latere non credimꝰ. qd̾ ti obiuare dͥebẽ si ita est minime reꝑ emꝰ¬
ãnionentes religionẽ tuam. ut cura illũ ita ꝑagat. qͣtinꝰ. & m̾cedẽ ꝓcs
magnam incurrat. & desideriũ istiꝰ canonica auctoritate ei pͥliis non
oblitante. deo aduiante ꝑfictat. Q¬

Expanded text:
epistolam, qua indagare studuisti, eum a Normannis nuperrime captum sinistrae manus digitum habere abscissum, sciscitans, si ob hoc ad ecclesiasticum ordinem valeret promoveri, an non. Quod et nos reperientes, quia solertia tua magis super hoc sollicita a sede apostolica edoceri flagitat normam justitiae semper sequi exoptans, studium tuae sanctitatis merito collaudamus, reverentiam tuam scire volentes quoniam, si ita est quod a Normannis digitum ipsum habeat abscissum, ad promotuam latere non credimus, quam ei obviare debere, si ita est, minime reperimus, monentes religionem tuam, ut circa illum ita peragat, quatenus ut mercedem pro eo magnam incurrat et desiderium illius, canonica auctoritate ei in aliis non obviante, Deo adjuvante, perficiat.
Abbreviated transcription (Latin):
in famia .i. õs qͥ xͥ ane legã normã abcaunt. & stauita eccłiastica ꝯtẽp¬
nunt. Similt̃ fures. sacrilegos. & os capitalib cͥminib irretitos. Sepul
do infamia notant᷑. Similr̃ & in cestuosos. homicidas. ꝑ iuros. raptoreᷤ
maleficos. ueneficos. Mult̾os. de belł pupblicis fugientes. & qͥ indigna
sibi petut᷑ loca tenere. Aut facultates eccłie aufert̃ iniuste. & qui
fr̃s calũpniant᷑. aut acusat̃ & ñ ꝓbant. uł qͥ cõt᷑ innocentes pͥti cipỹ
animos concitatos ꝓuocant. ad tracondiani. & õs anatematizatos. uł
ꝓ suis scelerib ab eccłia pulsos. & õs qͦs eccłiastice & scłi leges. in fames
ꝓnuntiant. hii nimit̃ õs. nec serui añ legitunã lib̾tatẽ. nec peniten¬
tes nec digams nec illi qͥ curie deseruunt. uł qͥ ñ st̃ integͥ corꝑe.
aut sanã ñ habã mentẽ. uł intellectũ. aut inobedientes scõre decreti

Expanded text:
mam abjiciunt, et statuta ecclesiastica contemnunt; similiter fures, sacrilegos et omnes capitalibus criminibus irretitos; sepulcdo infamia notantur; similiter et incestuosos, homicidas, perjuros, raptores, maleficos, veneficos, adulteros, de bellis publicis fugientes, et qui indigna sibi petunt loca tenere, aut facultates Ecclesiae abstrabunt injuste, et qui fratres calumniantur, aut accusant et non probant, vel qui contra innocerovocant, et omnes anathematizatos, vel pro suis sceleribus ab Ecclesia pulsos, et omnes quos ecclesiasticae seu saeculi leges infames pronuntiant. Hi nimirum omnes, nec servi ante legitimam libertatem, nec poenitentes, nec digami, nec hi qui curiae deserviunt, vel non integri corpore, aut qui sanam non habent mentem vel intellectu
Abbreviated transcription (Latin):
e lbellis & comñtariis alioꝵ non conuenit aliqͦs uidicare. & scoꝵ
concilioꝵ canones relinquẽ. uł decretaliũ regłas .i. quȩ habent᷑
uni᷑ & cum iłł regłe p̃sulum romanoꝵ Silu̾stͥ. Sirici. In nocentii. eo¬
⁊ imii. Celestini. Leonis. Gelasũ. ylarii. Simachi. Simplicii. Ormisde.
sitatũ negocium. qd̾ minime possit ꝑ astos finiri tuo si illoꝵ quoꝵ
meministis dicta ieronimi augꝰtini ysidori. uł cet̾oꝵ simiłr sc̃ꝑꝵ¬
ꝓ mulganda. uł ad apłicam sedem referat᷑ detalib. Quam obrem
luculentiꝰ. & magnauoce ꝓnuntiare non timeo.qr qui illa quę
diximꝰ. scõꝵ patrum statuta quȩ ap̃ nos canones p̃atulant᷑. siue

Expanded text:
e libellis et commentariis aliorum non convenit aliquos judicare, et sanctorum conciliorum canones relinquere, vel decretalium regulas, id est, quae habentur um, et cum illis regulae praesulum Romanorum Sylvestri, Cirici, Innocentii, Zozimi, Coelestini, Leonis, Gelasii, Hilarii, Simmachi, Simplicii, Ormisdae usitatum negotium, quod minime possit per istos finiri, tunc illorum quorum meministis, dicta Hieronymi, Augustini, Isidoris, vel capromulganda, vel ad apostolicam sedem referatur de talibus. Quam ob causam luculentius et magna voce pronuntiare non timeo, quia qui illa quae diximus sanctorum Patrum statuta, quae apud nos canones praetitulantur, sive
Abbreviated transcription (Latin):
bita partib diu̾sum intellectum designat. ꝓ ut dñs donaredio
natꝰ est. int̾pretati sumꝰ. cum ostendemꝰ uos ꝑ oleum linctiꝰ¬
ficationis. ad auditum plenȩ fidĩ p̃paratos. & bonum xͥ odo¬
rem uecatos. ex toto corde ad abrenuntiandũ diabło eẽ ꝯoro¬
nitos. Nunc uͦ de int̾iorib iam mist̾is loquturi sumꝰ. quȩ in
ipso sacͦ fonte celebͣta sunt. emissa oĩ certissima caufione. qͣu¬
a brenuntiare om̃ib ponpis. & oꝑib eius. & om̃i forni cationidi¬
abolice spopondistis. descendentes in sacrũ fontẽ. fontẽ redẽp¬
tionis. fontem sõificatũ. uircute celesti. It̃. In hoc fonte. añs
⁊ ate om̃s gentes. in noĩe patͥs & filii & sꝑc sancti. It̃. Quod ai¬

Expanded text:
bita, diversum intellectum designat, prout Deus dignatus est dare, interpretati sumus, cum ostendimus vos per oleum sanctificationis ad auditum plenae fidei praeparatos, et in bonum odorem nitos. Nunc vero de interioribus jam mysteriis locuturi sumus, quae in ipso sacro fonte celebvos abrenuntiare omnibus pompis et operibus ejus, et omni fornicationi diabolicae spopondistis descendentes in fontem sacrum; fontem redemptionis, fontem sanctificatum virtute coelesti. Item: in hoc fonte antequizate omnes gentes in nomine Patris, et Filii, et Spiritus
Abbreviated transcription (Latin):
te dicas qͦmͦ uera caro. qͦmͦ uerꝰ sangͥs. qui similutadi¬
omiũ dixi.tͥ. de sernione xͥ. qui oꝑatur ut possit mutare .
conu̾te̾ gur̾a n instituta nature. Pemde uͥ non tulerunt ser¬
monem xͥ. discipłi eius. sed audientes quod carnẽ suam dar&
manducare. & sangͥnem daret ad bibendum. recedebant.
Solꝰ tũ petrꝰ dix̃. Y̾ba uitȩ et̃nȩ habes. & ego a te qͦmͦ recedã &
Ne gͥ plures dicerẽt hec. & ne ueluti qͥdam horror ess& cru¬
Nisterum fidei. eredi salubter pot̾. inuestigari utilt̃ non pot̾¬

Expanded text:
dicas quomodo vera caro, quomodo verus sanguis, qui similitudiomnium dico tibi de sermone Christi qui operatur ut possit mutare et convertere genera et instituta naturae. Deinde ubi non tulerunt sermonem Christi discipuli ejus, sed audientes quod carnem suam daret ad manducandum, et sanguinem daret ad bibendum recedebant. Solus tantum Petrus dixit: Verba vitae aeternae habes, et ego a te quomodo recedam? Ne igitur plures hoc dicerentMysterium fidei credi salubriter potest, investigari utiliter non pot
Abbreviated transcription (Latin):
s p̃sentes ex his que uiderũt & nouerut ueract̃. testimoniũ deant aeo
de alsis causis ut negotii .s. testimoniũ dicant. nͥ de his q̃ sub p̃sentiaeo

Expanded text:
raesentes ex his quae cognoverunt et viderunt veraciter testimonium dicant. Nec de aliis causis vel negotiis testimonium dicant, nisi de his quae sub praesentia eorum
Abbreviated transcription (Latin):
li enĩ sacram̃to inuiria facienda est. Si discedit᷑ utt̾mq disced̾
si ꝑman& in mał utrũ q ꝑmano. Sic̃ gͦ acceptat᷑ baptisntꝰ.
q̃m non potuit amiae̾. qui ab unitate discerat. sic apcceptan¬
Dꝰ est baptismꝰ qm̃ dedit ille. qui sacͤm̃tum danb. cum disce¬
Illi qui baptizati sunt ꝑ au̾sitatem. episcoponouru¬

Expanded text:
is, utrumque discedit; si permanet in malis, utrumque manet. Sicut ergo acceptatur baptismus, quem non potuit amittere qui ab unitate discesserat, sic acceptandus est baptismus, quem dedit ille qui sacramentum dandi cum disceIlli qui baptizati sunt per diversitatem et declin
Abbreviated transcription (Latin):
pͥmum de ysaya .iii.lectiones. Primał. Primo tẽꝑe. ait. Seda. consolami¬
ca pͥma pꝰ natiuutatem dñi. ponunt epłas pauli. usq inseptuagesimam
ñ eriphania. lect.iiͦi. de ysaya. Prima lectio sic incipit. Os sitientes .ͥ.
Scđa surge illuminare. Gercia gaudens gaudebo. Dem̃ legant᷑ sermo¬
nes. uł omeliȩ. ad ipsum diem ꝑtinentes.E¬

Expanded text:
mica prima post natalem Domini ponuntur epistolae Pauli usque Septuagesimam. In Epiphania lectiones tres de Esaia. Prima lectio sic incipit: Omnes sitientes. Secunda, Surge, illuminare. Tertia, Gaudens gaudebo. Deinde leguntur Sermones vel Homiliae ad ipsum diem pertinentes.
Abbreviated transcription (Latin):
Yrecedentes iiuͦ. libelli ñ nulla głosoꝵ Raroli atq ludouiti inꝑa¬
anserta cẽ. ꝓ ati õmipotentis amore. & scẽ dđi ęccłiȩ ao soruorum
uitͥb sequentib libelł distincte cũ suis codicib ad uinare. ac lu¬
douico locario. atq b arolo nobilissimis regib filiis uideł iudouici
distulimꝰ. lt̾. his itaq ꝑ actis. in fronte pͥmi libelliẽ: posita zacharie
magno frat corum pͥncipe eanonice tenuit. ut agnoscant om̃s.
hec p̃dictoꝵ pͥncipum capłã maxime apłica auctoritate fote
confirinata

Expanded text:
ecedentes quatuor libelli nonnulla gloriosorum Caroli atque Ludovici imperainserta esse, pro Dei omnipotentis amore, et Sanctae Dei Ecclesiae ac servorum in tribus sequentibus libellis distinctae, cum suis codicibus coadunare ac Ludovico, Lothario atque Carolo nobilissimis regibus, filiis videlicet Ludovici itur. His ita peractis est in fronte primi libelli posita ZachariaeMagno Francorum principe canonice tenuit, ut agnoscant omnes haec praedictorum principum capitula maxima apostolica auctoritate fore confirmata
Abbreviated transcription (Latin):
dis t̃minate. ꝑpetuo stabilitaas uire firment᷑. Nec liceat ulti
nec alliꝰ audiatur. cum testimonis̃ eꝑi ã qua lib& parte fuerit.
repnussum. Illud est enĩ ueritatis auctoritate firmatum. ulud ĩ¬
cotruptum. qd̾ A sacͦ sc̃o homine conscientia mẽtis illibate ꝓtũ¬
Ierit: Hoc nos edicto salub aliqn censesuimꝰ. ħ lege ꝑpetua fi
mamꝰ malitiosa litiũ semina conpͥmentes.¬
uͦmooꝑe adinonendi sunt comites & udices. ne uiles & indig¬
nas ꝑ fonas. Coram se ꝑ mutant ad testimoniũ aecedẽ qm̃ multi t.¬
aut᷑ ꝓ quo lib& paruo p̃tio adiuramentũ conduci posit̃. & an imas
suas ꝑdere minime formidant. Quã obrã tales nequaꝗͣ admitamꝰ
qu ñ solum qͥ ꝑiurant s &iam illi qui ꝑuruis consentibnt simili
ꝓlectendi sunt dap̃natione

Expanded text:
is terminatae perpetuo stabilitatis jure firmantur, nec liceat ulterius nec alius audiatur, cum testimonium episcopi a qualibet parte fuerit repromissum. Illud est enim veritatis auctoritate firmatum, illud incorruptum, quod a sacrosancto homine conscientia mentis illibatae protulerit. Hoc nos edicto salubri aliquando censuimus, hoc perpetua lege firmamus malitiosa litium semina comprimentesummopere admonendi sunt comites et judices, ne viles et indignas personas coram se permittant ad testimonium accedere, quoniaut pro quolibet parvo pretio ad iuramentum suas perdere, minime formidant. Quamobrem tales nequaquam admittimus, quia non solum qui perjurant, sed et illi qui perjuriis consentiunt, simili perdendi sunt damnatione
Abbreviated transcription (Latin):
feceris. & sc̃e matͥs eccłie tam salubrit̃ ad monitionẽ despere¬
ris ipse tͥ sis uidex. & in laqueo diabł. qͦ irretitꝰ teneris. ꝑma-¬
neb. Sangͥs tiius suꝑ cap̃ tiñ. nos alieni a cõsertio tuo ꝓ alioꝵ
filioꝵ dĩ salute ip̃se opitulante om̃i solli citudine nitim᷑. de
sud are. & dñi adtendiniꝰ mis cłiam cotidie implorare.ua.¬

Expanded text:
feceris, et sanctae matris Ecclesiae tam salubrem admonitionem despexefeceris, et sanctae matris Ecclesiae tam salubrem admonitionem despexeris, ipse sis tibi judex, et in laqueo diaboli, quo irretitus teneris, permanebis. Et sanguis tuus super caput tuum, nos alieni a consortio tuo pro aliorum filiorum Dei salute, ipso opitulante, omni sollicitudine nitimur, et desudare et Domini attentius misericordiam quotidie implorare.
Abbreviated transcription (Latin):
cha & diem natalis dñi. In pane & aqua & sale penitere. in ui¬
giliis mieuimis. orationib iclemosinis. onñi tẽꝑe ꝑ seuera armis
nũ quam oingere. nec in ꝗolib& loco litigare p̃sumas. Uxocem
nunꝗͣ duce concubinã non h ab̃e. neo adulteriũ conmite. I
balneo nũ ꝗͦ lauare. in coniuuũs letantiũ nũꝗͣ te miscere. In
eccłia seg̃gatꝰ ab aliis xͥ anis. pꝰ hostiũ & postes humils̃ te repo¬
nere ingredientium & egre degtiũ suppłr orationib cõmenda¬
re coñmu nione corꝑis & sangͥnis dñi. cet̾is dieb uite tue in¬
dignum te existimes: In ultimo tñ uite tue exitꝰ si merue¬
cedimꝰ. Sint nalia multa. que tͥ duri & satis acriꝰ erant uix¬
& custodieris confidimꝰ de inmensadiclementia. remissionem
te tuore habit᷑um peceatoꝵ. E sedm̃dictũ iusti boniq pasto¬
ris. reso luttte sc̃a eccłia ab ħ uincło pocẽĩ. int̾ris. ut ꝑ ipsiꝰ grãm.
qui eam sangͥne uo ad quisiuit. solutus sis in ceł. Sin au alit̃

Expanded text:
scha et diem natalis Domini. In pane et aqua et sale penite. In igiliis, et orationibus, et eleemosynis omni tempore persevera; armis nunquam cingere, nec in quolibet loco litigare praesumas. Uxorem nunquam ducere, concubinam non habere, nec adulterium committere balneo nunquam lavare, in conviviis laetantium nunquam te miscere. In ecclesia segregatus ab aliis Christianis post ostium et postes humiliter te reponere, ingredientium et regredientium suppliciter orationibus commendate. Communione corporis et sanguinis domini cunctis diebus vite tue indignum te existimes. In ultimo tamen exitu vite tue, si meruecedimus. Sunt et alia multa quae tibi durius et satis acrius erant juxet custodieris, confidimus de immensa Dei clementia remissionem te tuorum habiturum peccatorum, et secundum dictum justi bonique Pastoris resolvit te sancta Ecclesia ab hoc vinculo peccati in terris, ut per ipsius gratiam qui eam sanguine suo acquisivit, solutus sis in coelis. Sin autem aliter
Abbreviated transcription (Latin):
yadragesima sũma obseruatiõe : obseruanda ut ieuntỹ in ea p̃¬
dies Am̃c̃ os. qͥ de abstinentia substͣclisut̃. nͥ quẽ infirinitas in padi¬
erit. nullatenꝰ soluat᷑. qr ipłi dies decimẽ sunt anni. Apͥma igit᷑dtũ¬
ca qͣdragesimȩ. usq in pascha dñi .yi. edomadȩ cõputant᷑. Quarum
ñ plꝰ in abstinentia ꝗͣ xxxe yidies remanent. U̾bi gr̾̃a. Si ꝑ ccͦs. lxiͦ¬
deo damꝰ. E ut sac̾ nunierꝰ xl. dierũ ad inpleat᷑. quẽ saluator nrͣ suo
sac̾ ieunio consecͥtłim. uui dies pͥoris ebdomade. ad suplem̃tũ xł. die¬
rum tollũt ᷑ .i. qͣrta fr̃ã. quę cap̃ ieuini subnotat᷑. & qnta frã seq̃es. n
nos habemꝰ. Iubem᷑ ⁊ ab oĩpotente deo om̃ir̃ bonoꝵ nr̃oꝵ decimas dare.
Qua ꝓpt̾ ut oĩs decima a nob̾ deo. rite ꝑsoluat᷑. tollamꝰ decimã anni y
in ea. pect̃a nr̃a confitendo. corrigendo nos. ieuinando inuigilando
orando elemosinam dando. abff̃gamꝰ. & carnẽ nr̃mdecimemꝰ. ut ad

Expanded text:
rvanda, ut jejunium in ea praeter Dominicos qui de abstinentia subtracti sunt, nisi quem infirmitas impedierit, nullatenus solvatur: quia ipsi dies decimae sunt anni. A prima igitur Dominica Quadragesimae usque in Pascha Domini sex hebdomadae computantur, quarum non plus in abstinentia, quam XXXVI dies remanent, verbi gratia: siDeo damus. Sed ut sacer numerus XL dierum adimpleatur, quem Salvator noster suo sacro jejunio consecravit, IV dies prioris hebdomadae ad supplementum XL dierum tolluntur, id est quarta feria, quae caput jejunii subnotatur, et quinta feria sequens, et non habemus. Jubemur etiam ab omnipotente Deo omnium bonorum nostrorum decimas dare. Quapropter ut omnis decima a nobis Deo rite persolvatur, tollamus decimam anni, et in ea peccata nostra confitendo, corrigendo nos, jejunando, vigilando, orando, eleemosynas dando abstergamus, et carnem nostram decimemus, ut ad
Abbreviated transcription (Latin):
uihi uͦ placuit. ex consensu ab usu carnał concupiscentie ĩ
in ꝑpetiũ contine̾. ab sit umcłm int̃ illos cõuigale rumpat᷑.
Imino firiderit. quo mag̃ ea pacta sec̃ meruit. qua catiꝰ. d̃¬
cordiꝰq seruanda sunt. non uoluntarus corꝑũ netib s: uolũ¬
fariis affectionib animoꝵ¬

Expanded text:
uero placuit ex consensu ab usu carnalis concupiscentiae in perpetuum continere, absit ut uinculum inter illos coniugale rumpatur; immo firmius erit, quo magis ea pacta secum inierunt, quae carius concordiusque seruanda sunt, non uoluptariis corporum nexibus sed uoluntariis affectibus animo
Abbreviated transcription (Latin):
liba uoce ꝓclamo nõ dãpnari in eccłia digamiam. ĩmo nect᷑
uia sine cͥmine est unius uxoris¬
uiii. tenet᷑ ad legem sac̾dotiiꝰ suscipiendi. Quiaũ it̾au̾it con

Expanded text:
libera uoce proclamo non damnari in ecclesia digamiam, immo nec trui sine crimine est unius uxorisatur ad legem sacerdotii suscipiendi. Qui autem iteraverit con
Abbreviated transcription (Latin):
stultꝰ nimpiꝰ ÷ u̾c̃q igͥ fornicatio. aut fornicationis suspicio lib̾e
uxor dimitat᷑. & qr poterat accid̾e. ut aliqͥs calũpniã facer& inno¬
centi. e ob scđam coputa nuptiarũ uet̾icͥmen inpingetẽt. sic pͥo
rẽdimittꝰ uiba uxorem. ut scđani p̾ma uiuente ñhãt. Qd enĩ
poterat euenite. & uixta eandẽ legem uxor qͦ marito daretre
suod si talẽ duxerit sub adultũ cͥmine sit Cal¬

Expanded text:
st igitur fornicatio, aut fornicationis suspicio, libere uxor dimittitur, et quia poterat accidere ut aliquis calumniam faceret innocenti, et ob secundam copulam nuptiarum veteri copulae crem dimittere jubet uxorem, ut secundam prima vivente non habeat. Quod enim poterat evenire, ut juxta eamdem legem uxor quoque marito daret requod si talem duxerit, sub adulterii crimine sit
Abbreviated transcription (Latin):
si ctebttx appareat. debitũ suũ ꝑsolue deb& dem̃ si uelitad
matmonium s cdm ꝑueniat. Ei aũ hac obseruatione cõtes¬
ta. sodas contraxerit naptias. non solũ res ipsius .i. matͥs uiberis
eius ypotetioe ticulo supponanir. s & res iatͥ ei ex p̃sentis con¬
dicutionis auctoritate.

Expanded text:
de si velit, ad matrimonium secundum perveniat. Sin autem hac observatione contemsecundas contraxerit nuptias, non solum res ipsius, id est matris, liberis eius hypothecae titulo supponantur, sed etiam res vitrici ex praesentis constitutionis auctoritate.
Abbreviated transcription (Latin):
uum se fecit utrum necessario se inulierem tenere. debeat. & si
lierem in seruitutẽ redigi. dũ ille non consensu conuigis se ser
⁊iũ fecit. quem lib̾um ip̃sa in aritũ accepit.

Expanded text:
vum se fecerit, utrum necessario mulierem tenere debeat, et si gem mulierem in servitutem redigi, dum ille non ex consensu conjugis servum se fecit, quem liberum ipsa maritum acceperit.
Abbreviated transcription (Latin):
tas. aut sałꝰ temporat ꝑficiende fidei p̃ferenda est. nec se quisꝗͣ in
recte factis nr̃is tam maleꝰ motiet᷑. ut fiat ⁊̃ atimo det̾ior longeq
A bietate rootior. Nec octotauo genẽ mendatũ est. q & in bonis ads¬

Expanded text:
tas aut salus temporalis perficiendae fidei praeferenda est, nec se quisquam in tas aut salus temporalis perficiendae fidei praeferenda est, nec se quisquam in recte factis nostris tam male movetur, ut fiat etiam animo deterior longeque a pietate remotior. Nec octavo genere mentiendum est, quia et in bonis cas
Abbreviated transcription (Latin):
aliquem ledat iniuste. qd̾ tale est ut nulli ꝓsit. & ob sit aliciu .iii. Cerciã
qd̵ ita ꝓdeat alt̾i. ut obsit alti. quamius ñ ad inmumdiciam obsit corꝑa¬
lem . uii. Quartum sola mentiendi. fallendiq libidine. quod mir̃ mendaci¬
um est .Y. Qiuintũ qd sit placendum cupiditate de suaui eloquio. huoĩ
uelud si quispiam pecuniam alicuiꝰ inuiste tollendam sciens uͥ sit. nescire
se mentratur. Uii. Soptimum ꝗd & nulli obest. & ꝓdest alicui. uelut si
nollens hominẽ ad mordem quesitũ. ꝓdere mentiat᷑. Suii. Octauum senꝰ¬
mendatũ est quod & nulli obest. a ad ħ ꝓdest ut ab in munoicia corꝑa¬
est iniuria. Ñon est m̃datiã t̃cio gene̾. qr nulli cum alt̾iꝰ inuna cansulẽ¬
cendi hominib enuntianda est. quantominꝰ mendatium. quod ꝑse
salute corrũ pitur. Ad septimã uͦ salutẽ nullꝰ ducendꝰ est ꝓpitulan¬
te mendatio. Neq uii. genẽ mendatium est. Non enĩ cuiꝰꝙ cõ modi¬

Expanded text:
nulli prosit, et obsit alicui. Tertium, quod ita prodest alteri, ut obsit alteri, quamvis non ad immunditiam obsit corporalem. Quartum sola mentiendi fallendique libidine, quod mirum mendacium est. Quintum, quod fit ad placendum cupiditaest alicui; uelut si quispiam pecuniam alicuius iniuste tollendam sciens ubi sit nescire se mentiatur. septimum, quod et nulli obest et prodest alicui; uelut si nolens hominem ad mortem quaesitum mendacii, quod et nulli obest, et ad hoc prodest, ut ab immunditia corporaest injuria. Non est mentiendum tertio genere, quia nulli cum alterius injuria consulencendi hominibus enalute corrumpitur! Ad sempiternam vero salutem nullus deducendus est opitulante mendacio. Neque septimo genere mentiendum est; non enim cujusque commodi
Abbreviated transcription (Latin):
ter clericos aut uicios. quib hũ de quib querit᷑ baptitati
fuisse doceant᷑. agendũ ÷ ut reuascant᷑. ne manifecte ꝑeant
In qͥb qd̾ non ostendr̃ gestum. patio non sinit. ut uideatur it̾a¬
tum. Qaũ possunt memisse. qd̾ ad eccłiam ueniebant. cũ suis¬
ꝑ entib possunt recordari. an qd̾ eoꝵ parentib dabat᷑ aece¬
ꝑunt. S si ñ ħ ab epsa memoria alienum est. conferendũ eis

Expanded text:
i fuisse doceantur, agendum est ut renascantur, ne manifeste pereant, in quibus quod non ostenditur gestum ratio non sinit ut videatur iteratum. Qui autem possunt meminisse quod ad ecclesiam veniebant cum parentibus suis, possunt recordari an quod eorum parentibus dabatur acceperint. Sed si hoc etiam ab ipsa memoria alienum est, conferendum eis
Abbreviated transcription (Latin):
ctaua pars contin&. de homicidio spotttaneo & non sp̃o¬
tanco. & qd̾ pot̃ fieri & sine pecẽo. de eo qͥ qm̃ lib& clericũ
occiderit. qͥd debeat em̃ dare. de eo qui ꝑcusserit mulie̾m
uII ut̾o habentẽ & ab ortiuerit. utrin homiidiũ fecerit.
gͥce artis. denat᷑a deinonum. de sorab de obseruatione di¬
erum ⁊ mensiũ. de uiram̃to qd̾ debeat teneri. qd̾ nõ. & quos
habeat comites. de om̃i gen̾e mendatii.
eo quod habeat filiũ. filium co qd̾ habeat patrem. spm̃ som̃
eo quod sit ex patre & filio. Pat̃ gͦ pͥncipim đitatis. qui sic̃
nũquam fuit non ds. ita nũꝗͣ fuit non pat̃. Afiliꝰ natꝰ a

Expanded text:
ctava pars continet de homicidio spontaneo, et non spontaneo, et quod potest fieri sine peccato; de eo qui quemlibet clericum occiderit, quid debeat emendare. De eo qui percusserit mulierem in utero habentem, et abortierit, utrum homicidium fecerit, gicae artis; de natura daemonum: de sortibus, de observatione dierum et mensium: de juramento quod debeat teneri necne, et quos habeat comites: de omni genere mendacii.eo, quod habeat Filium, Filium eo quod habeat Patrem, Spiritum sanctum eo quod sit ex Patre et Filio. Pater ergo principium Deitatis, qui, sicut nunquam fuit non Deus, ita nunquam fuit non Pater: a quo Filius natus, a
Abbreviated transcription (Latin):
non multũ tepꝰ concessum iuidetur. ad ipsum usum ꝙ & dies festi
& dibs ꝓcessionis. & ipsa ratio conceptus & partꝰ ⁊uxta legem
cessari tẽꝑib his debere monstrant.

Expanded text:
non multum tempus concessum videtur ad ipsum usum quia et dies festi, et dies processionis, et ipsa ratio conceptus et partus juxta legem cessari temporibus his debere demonstrant.
Abbreviated transcription (Latin):
stantiałẽ deo patͥ. dm̃ filium. eadẽ sc̃a synodꝰ diffiniũ. Hec sẏnotꝰ ac¬
ta ẽ tẽꝑib siluestͥ pape Romꝰ. Macharii. ierosolimita nieꝑi: alex andri.
alexandrini. de hac au̾ synodo leo p̃p in epła ad anatoliũ constanti¬
nopolitanũ eꝑm sicait. Nulla sibim& de multiplicatiõe conãgatiõis
numerꝰ sacerdotum. uł conꝑare se audeat. ut p̃ferre. cum tanto diri¬
nitꝰ pͥ uilegio nicena sit synodꝰ consecta ut siue ꝑpauciores sue per
płes. ecchastica indicia celebrent᷑. om̃i penitꝰ auctoritate sit uacu¬
um. quicqd ab illoꝵ fuerit. constitucione dusum. Beatꝰ qͦ ãbꝰ stꝰ ħ nice
uũ conciliũ. in libꝰ detͥnitate his u̾b̾ in ininsum effert. De conciliis id
consoͣtidi uirtute uictores. uelud tͦpher̃ toto orbe subactis ꝑfidis.
extulerũt. ut mͥ uideat᷑ ħ eẽ. diuinỹ. qd̾ eodem num̾o in coneiliis ha¬
heamꝰ oracłm. qd̾ in hẏstoria ẽ pietatis exem plum

Expanded text:
ivit. Haec synodus acta est temporibus Sylvestri papae Romani, Macharii Hierosolymitani episcopi, Alexandri Alexandrini. De hac autem synodo Leo papa in epistola ad Anatolium Constantinopolitanum episcopum sic ait: numerus sacerdotum vel comparare se audeat vel proferre; cum tanto divinitus privilegio Nicena sit synodus consecrata, ut, sive per pauciores sive per plures ȩcclesiastica iudicia celebrentur, omni penitus auctoritate sit vacuum, quicquid ab illorum fuerit constitutione diversum. Item: Sancti et veneus Ambrosius in libro de Trinitate his verbis in immensum effert: De conciliis id consona fidei virtute victores, velut tropaeum toto orbe subactis perfidis extulerunt: ut mihi videatur hoc esse divinum, quod eodem numero in Conciliis habeamus oraculum, quo in historia
Abbreviated transcription (Latin):
cutit᷑ ictib. Simiłr aũ ⁊ illũ ꝑcute̾ ꝓmulgamꝰ. qui c̃ ea ꝗͣ desacͦ
fonte baptismatis susceꝑit. aut  cũ illa quã añ eꝑm tenuerit
cum sacro cͥsmate fuerit uncta foruicationis ꝑpetuit scelꝰ. legi¬
timam tũ si habuerit. non dimite̾ cogat᷑ uxorem

Expanded text:
illum percutere promulgamus, qui cum ea quam de sacro fonte baptismatis susceperit, aut cum illa quam ante episcopum tenuerit, cum sacro chrismate fuerit uncta, fornicationis perpetravit scelus; legitimam tamen, si habuerit, non dimittere cogatur uxorem.
Abbreviated transcription (Latin):
tinctam tradint eurharistiam ꝑpłis. non ħ platum ex
euuangłio testimoniũ receꝑut ubi ait apłis corpꝰ suũm
sangnem cõmena auit. Seorsũ enĩ panis. & scorsum calicis
es sindatio memorat᷑. Nam intinctũ panem aliis aꝑm p̃bũ¬
cellamatist᷑ pdttorem ostenderet. ñ qd sac̃ment hui insti

Expanded text:
tinctam tradunt eucharistiam populis, nec hoc prolatum ex tinctam tradunt eucharistiam populis, nec hoc prolatum ex Evangelio testimonium receperunt, ubi apostolis corpus suumsanguinem commendavit. Seorsum enim panis, et seorsum calicis commendatio memoratur. Nam intinctum panem aliis Christum praebuccella magistri proditorem ostend
Abbreviated transcription (Latin):
in ipsa sacͥficii olatione erratur. Aud uiimꝰ enin qͣldam scisma¬
tica ambitione. deceptos contͣ diuinos ordines. & apłicas insti¬
tutiones lac ꝓ uino in diuinis sacficus dedicare. Alios qq i¬
tinctam eucharistiam popłis ꝓ conplimento conmunioni
porrige. Quosdam uͦ ex pressum uuium. in sactam̃to anĩci
totum annũ reseruare . in temꝑe sacrificii aqua parcem
eius lauare. & sic offerre. Quod quam sit euuangłice ats a¬
płice doctrinę cont̾rium. & consuetudi eeclastiee. adusum
non difficile. ab ipso fante. ueritatis ꝓbabit᷑. a qrio ordinata
sacram̃toꝵ mift̾ia ꝓcesserut̃. Cumm cuim magit ueritatis ue¬
rum salutis nr̃e sacrificium cõmẽdaret sius discipłis. nulli
lac s panem tm̃ ⁊ calicem sub hoc sacram̃to cognoscimnꝰ.
& calicẽ. & bñdicens dedit descipłis siis dicens. Cess& g
lac sacrificando offerri. ꝙr manisfestum et eiudens exemplum
ferri non liccat. Ullud uͦ qd ꝓ conplemiento conmuniõis in¬

Expanded text:
in ipsa sacrificii oblatione erratur? Audivimus enim quosdam schismatica ambitione detentos, contra divinos ordines et apostolicas institutiones, lac pro vino in divinis sacrificiis dedicare. Alios quoque intinctam Eucharistiam populis, pro complemento communionis porrigere. Quosdam etiam non expressum vinum in sacramento Dominici totum annum reservare, et in tempore sacrificii cum aqua partem ejus lavare, et sic offerre. Quod quam sit Evangelicae atque apostolicae doctrinae contrarium, et consuetudini ecclesiasticae adversum, non difsacramentorum mysteria processerunt. Cum enim magister veritatis verum salutis nostrae sacrificium suis commendaret discipulis, non illis lac, sed panem tantum et calicem sub hoc sacramento cognoscimus et calicem, et benedilac sacrificando offerri, quia manifestum et evidens exemplum ferri non liceat. Illud vero, quod pro complemento communionis in