comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ut si exterior dextera tua impetum ferientis exceperit. int̾ior
quoq homo ꝑhumilitatis assensum dexteram suam p̃beat uer¬
berandam. conpatiens exterioris hominis passioni: ⁊ quodã mͦ
succũbens atq subiciens corpꝰ suũ ferientis iniuriȩ: ne exteri¬
oris hominis cede uł tacitꝰ intra moueat᷑ interior. Uidetis ergo
longe eos ab euuangelica ꝑfectione distare. quȩ patientiam
docet non uerbis sed interiori cordis tranquillitate seruandam.:
eamq a nobis cũ quid aduersi euenerit itap̃cipit custodi¬
ri. ut non solum nosmet ipsos alienos ab iracundiȩ ꝑturbatiõe
seruemꝰ : sed ⁊̃ illos qui suo cõmoti sunt uitio. succũbentes in ui¬
riis eoꝵ ad placiditatẽ expleta cedis iacietate cogamꝰ: furorẽ
eoꝵ nr̃a lenitate uincentes. Et ita etiam illuc apostolicum
implebimꝰ. Noli uine i malo: sed uince in bono malũ. Quod

Expanded text:
ut si exterior dextera tua inpetum ferientis exceperit, interior ut si exterior dextera tua inpetum ferientis exceperit, interior quoque homo per humilitatis adsensum dexteram suam praebeat uerberandam, conpatiens exterioris hominis passioni et quodammodo succumbens atque subiciens suum corpus ferientis iniuriae, ne exterioris hominis caede uel tacitus intra se moueatur interior. uidetis ergo longe eos ab euangelica perfectione distare, quae patientiam docet non uerbis, sed interiore cordis tranquillitate seruandam eamque a nobis, cum quid aduersi euenerit, ita praecipit custodiri, ut non solum nosmet ipsos alienos ab iracundiae perturbatione seruemus, sed etiam illos qui suo conmoti sunt uitio succumbentes iniuriis eorum ad placiditatem expleta caedis satietate cogamus, furorem eorum nostra lenitate uincentes. et ita etiam apostimplebimus: Noli vinci a malo, sed vince in bono malum . Quod
Abbreviated transcription (Latin):
icut pauloante iam diximꝰ.: non solũ res ipsa que geritur.
sed etiã qualitas mentis ⁊ propositũ facientis ẽ intuendũ.
t idcirco. si id quod ab uno quoq ꝑficit᷑. quo animo fiat uel quo
ꝓcedat affectu. intimo ꝑpendatis cordis examine: uidebitis pa¬
tientiȩ lenitatisq uirtutem. nequaquã posse contrario spu id ÷
impatientiȩ ac furoris impleri. Si quidẽ dñs nr̃ atq saluator.
ad ꝓfundam nos instruens patientiȩ lenitatisq uirtutẽ.: idest.
non ut labiis eam tantũmꝰ p̃feramꝰ. sed ut intimis anime nr̃e aditis
recondamꝰ: istã nobis ꝑfectionis ȩuangelicȩ formulam dedit dicens.
Si quis te ꝑcuusserit in dexterã maxillã tuã. p̃be illi ⁊ alterã: subaudit᷑
si ne dubio dexterã. Quȩ alia dextera: nisi interioris hominis ut
ita dixerim facies pot accipi: Per hoc. omnẽ penitꝰ iracundiȩ
somitẽ de ꝓfundis cupiens animȩ penetralibꝰ extir pare: idest

Expanded text:
 non solum res ipsa quae geritur, sed etiam qualitas mentis et propositum facientis est intuendum. Et idcirco si id quod ab unoquoque perficitur, quo animo fiat, vel quo procedat affectu, intimo perpendatis cordis examine, videbitis patientiae lenitatisque virtutem nequaquam posse contrario spiritu, id est, impatientiae ac furoris impleri. Siquidem Dominus noster atque Salvator ad profundam nos instruens patientiae lenitatisque virtutem, id est, non ut labiis eam tantummodo praeferamus, sed ut intimis animae nostrae abditis recondamus, istam nobis perfectionis evangelicae formulam dedit, dicens: Si quis te percusserit in dexteram maxillam tuam, praebe illi et alteram , subauditur sine dubio, dexteram. Quae alia dextera, nisi interioris hita dixerim facie non potest accipi, per hoc omnem penitus iracundiae fomitem de profundis cupiens animae penetralibus extirpare, id est,
Abbreviated transcription (Latin):
ec illiꝰ p̃cepti utilitas est silenda: quod etiã si instigante ira
uel qualibet alia passione. sacramento nos aliquo uinxerimꝰ:
quod anemine quidẽ monachoꝵ fieri penitꝰ debet: utriꝰq tam̃
rei causa integro mentis ẽ pensanda iudicio. ⁊ conꝑanda ẽ illa
res quã statuimꝰ. huic ad quã transire compellim: atq ad eã
sine cunctatione ẽ transeundũ. quȩ suꝑueniente saniori
tractatu. iustior fuerit iudicata. Rectius enĩ ẽ. nrm̃ nos
p̃terire sermonẽ: quã rei salubrioris ac pie subire iacturã.
Deniq nũquã rationabiles ac ꝓbatos patres. duros aut in reuocabi¬
les in huiꝰmodi diffinitionibꝰ fuisse reminiscim᷑: sed uelut ceram
calore solis. ita eos ratione mollitos: et int̾cedente salubriori
consilio. melioribꝰ partibꝰ sine hesitatione cessisse. Quoscũq aut̃
uidimꝰ diffinitionibꝰ suis ꝑtinaciter inherere: irrationabiles
semꝑ ꝓbauimꝰ ac discretionis expertes. Int̾rogatio ans¬

Expanded text:
ec illius praecepti utilitas est silenda, quod etiam si instigante ira uel qualibet alia passione sacramento nos aliquo uinierimus, quod a nemine quidem monachorum fieri penitus debet, utriusque tamen rei causa integro mentis est pensanda iudicio, et eo conparanda est illa res quam statuimus hui6 ad quam transire conpellimur, atque ad eam sine cunctatione est transeundum quae superueniente saniore tractatu iustior fuerit iudicata. rectius enim est nostrum nos praeterire sermonem quam rei salubrioris ac piae subire iacturam. denique numquam rationabiles ac les in hujusmodi definitionibus fuisse reminiscimur; sed velut ceram calore solis, ita eos ratione mollitos, et intercedente salubriore consilio melioribus partibus sine haesitatione cessisse. Quoscumque autem vidimus definitionibus suis pertinaciter inhaerere, irrationabiles semper probavimus ac discretionis expertes. CAPUT XXVIII. I
Abbreviated transcription (Latin):
deirco diximꝰ. plenã atq ꝑfectam amicitiȩ grãm. nisi int̾ ꝑfectos
uiros eiusdẽq uirtutis ꝑseuerare non posse: quos eadẽ uolun¬
cas unũq ꝓpositũ. aut nũquã aut certe raro diu̾sa sentire: aut
in his quȩ ad ꝓfectum spũalis ꝑtinent uitȩ. patit᷑ dissidere
Quod si animo̾sis cęperint contentionibꝰ estuare: liquet utiq eos
põt aꝑfectione habere pͥncipiũ. nis qui ab eius cȩperit fundam̃to:
⁊ uos non quanta eiꝰ sit magnitudo. sed quẽ admodũ ad eam ꝑueni¬
ri possit inquiritis: necessariũ reor. ut paucis regula uobis eiꝰ
ac tramitem quendã ꝑquẽ gressus ur̃i dirigant̾ apiam: ut patien

Expanded text:
dcirco diximus plenam atque perfectam amicitiae gratiam nisi inter perfectos uiros eiusdemque uirtutis perseuerare non posse, quos eadem uoluntas unumque propositum aut numquam aut certe raro diuersa sentire aut in his quae ad profectum spiritalis pertinent uitae patitur dissideQuod si animosis coeperint contentionibus aestuare, liquet utique eospotest a perfectione habere principium, nisi qui ab ejus coeperit fundamento, et vos non quanta ejus sit magnitudo, sed quemadmodum ad eam perveniri possit, inquiritis, necessarium reor ut paucis regulam vobis ejus ac tramitem quemdam, per quem gressus vestri dirigantur, aperiam, ut patien
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ dr aͥ cͥ a t̾iti. posubile ẽ oñbꝰ ex hiberi. De qua beatꝰ apłs : gͦ
dũ tempꝰ habemꝰ inquit. oꝑemͣ bonũ ad om̃s: maxime aut̃ ad domes¬

Expanded text:
hibere, de qua beatus Apostolus: Ergo dum tempus habemus, inquit, operemur bonum ad omnes, maxime autem ad domes
Abbreviated transcription (Latin):
ulti st̃ enĩ castimoniȩ gradus: quibꝰ ad illã inuiolabilẽ conscen¬
ditur puritatẽ. Quos. licet nec ꝑspicere. nec enunciare ut dig¬
num est uirtꝰ nr̃a sufficiat: tam̃ quia series narrationis exposcit:
scd̾m mediocritatẽ exꝑientiȩ nr̃ȩ. ut cũq ꝓferre tẽptabimꝰ: reser¬
uantes ꝑfectiora ꝑfectis: nec p̃iudicantes his qui feruentior e
studio puriorẽ castimoniam possidentes: quanto maioris industͥe
sunt: tanto ⁊̃ ꝑspicatiȩ uigore p̃cellunt. Proinde sex gradibꝰ licet
multa a se in uicẽ sublimitate distantibꝰ. fastigia castitatis precelsa
distinguã: ita ut quedã media. quȩ tam̃ multa p̃termittã. quoꝵ sub¬
tilitas ita humanos subt̃fugit sensus. ut eam nec mens inspicere. nec
ꝓloqui lingua p̃ualeat: quibꝰ sensim caititatis ipsius ꝑfectio. cotidianis
ꝓfectibꝰ adolescit. Scłm similitudinẽ nãq corpoꝵ t̾renoꝵ. quȩ singulis
diebꝰ insensibilit̾ sui capiunt incrementa: ⁊ ita dum nesciunt ad

Expanded text:
ulti sunt enim castimoniae gradus, quibus ad illam inviolabilem conscenditur puritatem, quos licet nec perspicere, nec enuntiare, ut dignum est, virtus nostra sufficiat, tamen quia series narrationis exposcit, secundum mediocritatem experientiae nostrae utcumque proferre temptabimus, reseruantes perfectiora perfectis nec praeiudicantes his qui feruentiore studio puriorem castimoniam possidentes quanto maioris industriae sunt, tanto etiam perspicaciae uigore praecellunt. proinde sex gradibus licet multa a se inuicem sublimitate distantibus fastigia castitatis praecelsa distinguam ita, ut quaedam media quae tamen multa sunt praetermittam, quorum subtilitas ita humanos subterfugit sensus, ut eam nec mens inspicere nec proloqui lingua praeualeat, quibus sensim castitatis ipsius perfectio cotidianis profectibus adolescit. secundum similitudinem namque corporum terrenorum, quae singulis diebus insensibiliter sui capiunt incrementa et ita dum nesciunt ad
Abbreviated transcription (Latin):
expectatio ad recordationẽ rerũ spũaliũ suscitaret quodãmͦ dor¬
mientẽ. Et idcirco ꝓferat᷑ in medio questio si uidet᷑: cuiꝰ pͥdem

Expanded text:
expectatio ad recordationem rerum spiritalium excitaret quodammodo dorexpectatio ad recordationem rerum spiritalium excitaret quodammodo dormientem. et idcirco proferatur in medium quaestio, si uidetur, cuius pridem
Abbreviated transcription (Latin):
ost dies ferme septẽ. quinquagesimȩ sollẽpnitate
transacta: cũ ipso noctis initio idest pꝰ synaxim
uesꝑtinã. ꝓmissȩ disputationis expectatione sus¬
pensi. scĩ theone ingressi fuissemꝰ cellulã: a lacer¬
senex hilari uultu ac blando nos sermone pͥor
compellans. mirabar inquit. ardentissimũ studiũ ur̃m his sep¬
tem diebꝰ absolutionẽ ꝓpositȩ questionis potuisse differre: ⁊
debitori suo p̃cipue non roganti dilationẽ tanti tẽꝑis p̃sti¬
tisse. Iustissimũ ꝓinde ẽ. ut quia ultro mͥ benignitas ur̃a
tam largas concessit indutias: ego quoq morã in debiti redi¬
bitione non faciã. Grata nãq ẽ huiꝰ fenoris occupatio. quę ma-¬
iora dũ soluit᷑ augmenta conquirit: ⁊ non solũ ꝑcipientẽ ditat:
sũma: non minꝰ semet ipsũ ad desideriũ ꝑfectionis accendenᷤꝰ
tio. Nam utiq ⁊ ipse nc̃ mente corperem: nichilq in meo
corde de his quȩ expetitis retractarem: nisi me ur̃ feruor atq

Expanded text:
ost dies ferme septem Quinquagensimae sollemnitate transacta cum in ipso noctis initio, id est post synaiin uespertinam promissae disputationis expectatione suspensi sancti Theonae cellulam fuissemsenex hilari vultu ac blando nos prior sermone compellans: Mirabar, inquit, ardentissimum studium vestrum his septem diebus absolutionem propositae quaestionis potuisse differre, et debitori suo praecipue non roganti, dilationem tanti temporis praestitisse. Justissimum proinde est, ut quia ultro mihi benignitas vestra tam largas concessit inducias, ego quoque moram in debiti redditione non faciam. Grata namque est hujus fenoris occupatio, quae majora dum solvitur augmenta conquirit; et non solum percipientem ditat, ur, non minus semetipsum ad desiderium perfectionis accendens, tio est. Nam utique et ipse nunc mente torperem, nihilque in meo corde de his quae expetitis, pe
Abbreviated transcription (Latin):
peccati seruire me fateor. hoc ẽ districtione conditionis humane
int̾dũ de cȩlestibꝰ ad t̾rena de uoluor:⁊ ad curas humiliũ rerũ m̃tis
meȩ altitudo ꝓlabit̾. ẜ quã peccati legẽ ita mom̃tis singulis me sen¬
tio captiuari: ut qͣuis immobili circa legẽ dei de siderio ꝑseueremi
nullo tam̃ mͦ uimhuiꝰ captiuitatis euade me posse sentiã. nͥ cũ fugero

Expanded text:
peccati seruire me fateor, hoc est distentione condicionis humanae interdum de caelestibus ad terrena deuoluor et ad curas humilium rerum mentis meae altitudo prolabitur: per quam peccati legem ita momentis singulis me sentio captiuari, ut quamuis inmobili circa legem dei desiderio perseuerem, nullo tamen modo uim huius captiuitatis euadere posse me sentiam, nisi confuger
Abbreviated transcription (Latin):
plenitudo. Oportebat eiũ eiꝰ sobolẽ tamdiu sub auita ꝯdicione durare:
quousq eã de originalibꝰ uincłis liberatã. in antiquũ libertatis statũ
pͥoris dñi gr̃a p̃cioso sanguine reformaret. Quã tc̃ ⁊̃ potuit saluare. s
noluit: qr eũ decreti sui irrũpere sanctionẽ ȩquitas ñ sinebat. Uis nosse
causam uenditionis tuȩ : Audi ipsũ redẽptorẽ tuũ ꝑisaiã ꝓpħam dicentẽ.

Expanded text:
plenitudo. oportebat enim eius subolem tamdiu sab auita condicione durare, plenitudo. oportebat enim eius subolem tamdiu sab auita condicione durare, quousque eam de originalibus uinculis liberatam in antiquum libertatis statum prioris domini gratia pretio sui sanguinis reformaret, quam potuit etiam tunc saluare, sed noluit, quia eum decreti sui inrumpere sanctionem aequitas non sinebat. uis nosse causam uenditionis tuae? audi ipsum redemptorem tuum per Esaiam prophetam
Abbreviated transcription (Latin):
legitimo iusdñationis eripuit.. Non. itaẽ. Neq enĩ sic ille om̃e pecu¬
liũ di uniꝰ fraudis dolositate ꝑuasit. ut potentiã dñii sui uerus
dñator amitteret: qui ipsũ quoq emptorẽ quis refugã uel rebellem. ⁊¬
tñ iugo depͥmit seruitutis. S qr oĩbꝰ rationabilibꝰ creat̾is. arbitrii li¬
bertatẽ crator indulserat: eos qͥ se contͣ fas. ędacis concupiscentie tn̾s¬
gressione uendiderant. in uitos ad ingenitã lib̾tatẽ reuocare ñ de¬
buit. Abhorret siquide ab illo iusticiȩ ac u̾itatis auctore: qͥcquid
bonitati ȩqͥtatis contrariũ ẽ. Malũ enĩ fuerat siconcessȩ lib̾tatis bene¬
ficiũ reuocasset: iniustũ ee̾t: si liberũ hõĩem potentia sua oppͥmens
atq captiuans. libertatis acceptȩ pontificiũ exequi ñ siuisset. Cuius
salutẽ in fut̾a tc̃ scła reseruauit: ut recto ordine compleret᷑ statuti tẽꝑis

Expanded text:
legitimo ius dominationis eripuit? non ita est. neque enim sic ille omne peculegitimo ius dominationis eripuit? non ita est. neque enim sic ille omne peculium dei unius fraudis dolositate peruasit, ut potentiam dominii sui uerus dominator amitteret, qui ipsum quoque emptorem quamuis refugam uel rebellem tamen iugo deprimit seruitutis: sed quia omnibus rationabilibus creaturis arbitrii libertatem creator indulserat, eos, qui se contra fas edacis concupiscentiae transgressione uendiderant, inuitos ad ingenitam libertatem reuocare non debuit. abhorret siquidem ab illo iustitiae ac pietatis auctore, quidquid bonitati aequitatique contrarium est. malum enim fuerat si concessae libertatis beneficium reuocasset, iniustum si liberum hominem potentia soa opprimens atque captiuans libertatis acceptae pontificium exequi non siuisset, cuius salutem in futura tunc saecula reseruauit, ut recto ordsoe conpleretur statuti temporis
Abbreviated transcription (Latin):
Q uod rogo illudĩ cuiꝰue peccm̃ ẽ : Sine dubio adȩ cuiꝰ p̃uaricatione. atq
ut ita dixerĩ negotiatione dãpnosa. fraudulentoq ꝯmnercio uenditi
sumꝰ. Omẽm enĩ ꝓlẽ suã. serpentis suasione seductꝰ. illiciti cibi ꝑceptione
distractã. iugo ꝑpetue seruitutis addixit. Hic nãq mos solet inter
emptore. Ad ñ int̾adã atq serpentẽ manifestissimȩ uidemꝰ impletum.
Iule enĩ a serpente p̾ciũ lib̾tatis suȩ esu intdicte arboris capiens. a nat᷑ali
uetiti pomi lȩtale p̃ciũ fuerat assecutꝰ. Quadeinceps ꝯditione constͥc¬
tus: ũ ĩmerito omnẽ posteritatis suȩ ꝓgeniẽ. ꝑpetuo eiꝰdẽ cuiꝰ effectꝰ
ẽ seruꝰ subdidit famulatui. Quid enĩ aliud seruile nugiũ põt ꝓcrea¬
requã seruos: Quid gͦ Nũqd emptor iste uersutꝰ ⁊ callidꝰ. dño uͦ atq

Expanded text:
quod rogo istud cuiusue peccatum est? sine dubio Adae, cuius praeuaricatione atque quod rogo istud cuiusue peccatum est? sine dubio Adae, cuius praeuaricatione atque ut ita dicam negotiatione damnosa fraudulentoque conmercio uenditi sumus. omnem enim prolem suam serpentis persuasione seductus inliciti cibi perceptione distractam iugo perpetuae seruitutis addixit. hic namque mos solet inter emptore. quod etiam inter Adam atque serpentem manifestissime uidemus impletum. ille enim a serpente pretium libertatis suae esu interdictae arboris capiens a naturali uetiti pomi letale pretium fuerat adsecutus: qua deinceps condicione constrictus non inmerito omnem posteritatis suae progeniem perpetuo eidem cuius effectus est seruus subdidit famulatu. quid enim aliud seruile coniugium potest procreare quam seruos? quid ergo? numquid emptor iste uersutus et callidus domino uero atque
Abbreviated transcription (Latin):
arcet intuitu: qua. maledicta t̾ra inoꝑibꝰ nr̃is. post agnitionẽ boni
ac mali cogitationũ spinas ac tͥbulos germinare cepit: quarũ acu¬
leis naturalia u̾tutũ semina p̃focant᷑. ne illũ panẽ nr̃m qui de cęlo des¬
cendit. quiq confortat cor hominis. ȩdere absq uultꝰ nr̃i sudore possimꝰ.
O m̃e gͥ humanũ genꝰ. huic generalit̾ legi sine ulla exceptione subicit.
Nullꝰ enĩ ẽ quãuis sc̃s: qui sup̾dictũ panẽ ñ cũ sudore uultꝰ sui ⁊ sollicita
cordis sui intentione ꝑcipiat. Ceterũ. ꝯmuni isto pane multi di
uites ut uidimꝰ. sine ullo uultꝰ sui sudore uescunt᷑.
alis ẽ: ego aut carnalis sũ: uenundatꝰ sub peccõ.Spũalis enĩ ẽ¬
lex hȩc quȩ iubet nobis ut in sudore uultꝰ nr̃i comedimiꝰ panẽ illũ ue¬
rũ qui de cȩlo descendit: s nos carnales fecit uenundatio illa peccati.

Expanded text:
arcet intuitu, quae maledicta terra in operibus nostris post agnitionem boni arcet intuitu, quae maledicta terra in operibus nostris post agnitionem boni ac mali cogitationum spinas coepit ac tribulos germinare, quarum aculei natalia virtutum semina praefocant, ne illum panem nostrum qui de coelo descendit, quique confortat cor hominis , edere absque vultus nostri sudore possimus. Omne igitur humanum genus huic generaliter legi sine ulla exceptione subjicitur: nullus enim est, quamvis sanctus, qui supra dictum panem non cum sudore vultus sui, et solcordis intentione percipiat. ceterum communi isto pane multi, ut uidemus, diuites sine ullo uultus sui sudore uescuntur.. s est: ego autem carnalis sum, uenundatus sub peccato. spiritalis enim lex haec quae iubet nobis, ut in sudore uultus nostri comedamus panem illum uerum qui de caelo descendit, sed nos carnales efficit uenundatio illa peccati.
Abbreviated transcription (Latin):
sa tͣnscendens conat᷑ soli dõ semꝑ uniri: s uidẽt aliã legẽ in m̃bͥs
suis. idẽ in nat̾a humane ꝯditionis uisitã. quȩ repugnans legi m̃tis eoꝵ.¬
captiuũ ꝑtrahit sensũ uiolenta lege peccati. ꝯpellens scilicet eũ relicto
eo pͥncipali bono. t̾rena cogitatione sũmitti. Quȩ qͣuis necessaria atq
utilis uideat᷑. cũ dispensationi religiosȩ cuiꝰpiã necessitatis impendit᷑:
ꝯꝑatione tñ illiꝰ boni qͦd scõꝵ omiũ oblectat intuitũ. mala utiq ab eis
nis ꝑfecte gaudio retrahunt᷑. Uere enĩ peccati lexẽ: quã humano ge¬
neri p̃uaricatio sui induxit auctoris. ꝑ illiꝰ noxã. inquẽ illata ẽ eqͥssi¬
mi iudicis sententia. Maledicta t̾ra in oꝑibꝰ tuis. spinas ⁊ tͥbulos germmi¬
nabit tͥ: ⁊ insudore uultꝰ tui edes panẽ tuũ. hȩc inquit ẽ lex menbris
õium inserta mortaliũ. quȩ repugnat legi mentis nr̃ȩ. eãq adiuino

Expanded text:
gem in membris suis, id est, in natura humanae conditionis insertam, quae repugnat legi mentis eorum, pertrahit sensum violenta lege peccati; compellens scilicet eos, relicto illo principali bono, terrena cogitatione submitti. Quae quamvis necessaria atque corpori utilis videatur, cum dispensationi religiosae cujuspiam necessitatis impenditur: atione tamen illius boni, quod sanctorum omnium oblectat intuitum, mala utique ab eis  perfectae beatitudinis gaudio retrahuntur. uere enim lex peccati est, quam humano generi praeuaricatio sui induxit auctoris, per illius noxam in quem lata est aequissimi iudicis illa sententia : maledicta terra in onabit tibi, et in sudore vultus tui edes panem tuum . Haec, inquam, est lex membris omnium inserta mortalium, quae repugnat legi mentis nostrae eamque a divino
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑfectio sentiat captiuari : grã tam̃ xp̃i ñ ambigat liberandũ dicens.
infelix ego homo. quis me liberabit de corꝑe mortis huiꝰꝰ Gr̃a enĩ
mabitis. quȩ abstrahens nos a lege dĩ ⁊ captiuans legi peccati. infeli¬
ces nos potiꝰ faciat quã nocentes: ut ñȩt̃nis suppliciis addicam̃. s quasi
de interrupto beatitudinis gaudio suspiremꝰ: ⁊ auriliatorẽ qͥ nos
ad id retrabat inquirentes cũ apło ꝓclamemꝰ. infelix ego hõ qͥs me
liberabit de corꝑe mortis huiꝰ: Adduci namq captiuũ in lege

Expanded text:
perfectio sentiat captivari, gratia tamen Christi non ambigat liberandum, dicens: perfectio sentiat captivari, gratia tamen Christi non ambigat liberandum, dicens: Infelix ego homo, quis me liberabit de corpore mortis hujus? gratia mabitis, quae abstrahens nos a lege dei et captiuans in lege peccati infelices nos potius faciat quam nocentes, ut non aeternis suppliciis addicamur, sed quasi de interrupto beatitudinis gaudio suspiremus et auxiliatorem qui nos ad id retrahat inquirentes cum apostolo proclamemus: infelix ego homo: quis me liberabit de corpore mortis huius? abduci
Abbreviated transcription (Latin):
ita eodẽ apło ꝓnuntiante. Nolite falli: neq fornicarii. neq molles. neq¬
idolis seruientes. neq adulteri. neq masculoꝵ ꝯcubitores. neq fures.¬
neq auari. neq ebriosi. neq maledici. neq rapaces. regnũ dĩ posside¬
bt̃. aut quȩ lex ẽ ista militans in m̃bs suis quȩ repugnet legi m̃tis
sue : cũq uos resistentes atq captiuos. in legẽ peccati ac mortis abdux¬
erit. eiq nos fecerit carne seruire: nichilominꝰ mente legidĩ seruire
ꝑmittat: Nec enĩ puto hic legẽ peccati flagitia designare: aut hoc
de supͣdictis intelligi posse cͥminibꝰ. quȩ siqͥs facit. legidĩ mente ser
uire ñ pot̃: a qua necesse ẽ eũ animo ante discedere. quã aliqͥd eoꝵ car¬
ne omittat. Quid ẽ enĩ seruire legi peccatiĩ nͥ ea quȩ apeccõ impe¬
rantur implere: Quod gͦ peccati genꝰ ẽ. quocũ se tanta scĩtas atq

Expanded text:
ita eodem apostolo pronuntiante: nolite falli: neque fornicarii neque ita eodem apostolo pronuntiante: nolite falli: neque fornicarii neque idolis seruientes neque adulteri neque molles neqe avari, neque ebriosi, neque maledici, neque rapaces, regnum Dei possidebunt . Aut quae est ista lex militans in membris nostris quae repugnat legi mentis nostrae, cumque nos resistentes atque captivos in legem peccati ac mortis abduxerit, eique nos fecerit carne servire, nihilominus mente legi Dei servire permittit? Nec enim hic puto legem peccati flagitia designare, aut hoc de his supra dictis intelligi posse criminibus, quae si quis facit, legi Dei mente non servit, a qua necesse est eum animo ante discedere, quam aliquid eorum carne committat. Quid est enim servire legi peccati, nisi ea quae a peccato imperantur, implere? Quod ergo peccati genus est, quo cum se tanta sanctitas atque
Abbreviated transcription (Latin):
posse: illis aut̃ qui se a uiciis carnalibꝰ abstinere contendt̃ ꝓpriȩ
ẽ etiã. ut fideliũ atq scõꝵ paulatĩ cȩtibꝰ inseratis. Quȩ enĩ genera
peccatoꝵ istos dicitis posse cõmittere: quibꝰ si fuerint pꝰ grãm baptis¬
matis inuoluti. rursũ ꝑ cotidianã xꝑi grãm liberent᷑ : Aut de quo
mortis corꝑe apłs dixisse credendꝰ ẽ. quis me liberabit de corpore
quirit: idest homicidii. fornicationis. ad ulterioꝵ. ebrietatis. fur¬
tor. atq rapinaꝵ. s de illo p̃dicto cui grã x cotidiana succurrerit
corꝑe memorari: Quisqͥs enĩ pꝰ baptisia ⁊ scientiã dĩ. in illud mor¬
tis corpꝰ irruerit: sciat se ñ cotidiana grã xp̃i. idest facili remissi¬
uit. s aut diuturna afflictione penitudinis ac penali dolore pur¬
gandũ: aut certe ꝓhis in futurũ ȩt̃ni ignis suppliciis ad dicendum:

Expanded text:
posse, illis autem qui se a vitiis carnalibus abstinere contendunt proprie posse, illis autem qui se a vitiis carnalibus abstinere contendunt proprie est ut etiam fidelium atque sanctorum paulatim coetibus inseratis. Quae enim genera peccatorum istos dicitis posse committere, quibus si fuerint post gratiam baptismatis involuti, rursum per quotidianam Christi gratiam liberentur? Aut de quo mortis corpore Apostolus dixisse credendus est, Quis me liberabit de corpore quiritur, id est homicidii, fornicationis, adulteriorum, ebrietatis, furtorum atque rapinarum, sed de illo praedicto cui gratia Christi cotidiana succurrit corpore memorari? quisquis enim post baptismum et scientiam dei in illud mortis corpus inruerit, sciat se non cotidiana gratia Christi, id est facili remissiuit, sed aut diuturna adflictione paenitudinis ac poenali dolore purgandum aut certe pro his in futurum aeterni ignis suppliciis addicendum,
Abbreviated transcription (Latin):
eq eoꝵ qui capitalibꝰ cͥminibꝰ implicant᷑. neq apłi uel illoꝵ qͥ
ad eiꝰ ꝓfecere mensurã hoc dicimꝰ congruere posse ꝑsonis: sed
de his ꝓpͥȩ intelligi debere hoc censemꝰ. qui pꝰdi grãm agnitionẽq
ueritatis a carnalibꝰ se uiciis abstine cupientes. antiqua ad huc ꝯsue¬
tudine uelut nat̾alilege inmenbͥs suis uiolentissime dominante. ad
illicitã passionũ concupiscentiã ꝑtrahunt᷑. Usus enĩ ac frequentia
delinquendi uelut lex efficit᷑ naturalis: quȩ menb̾s humanȩ infir¬
mitatis inserta. affectus animȩ necdũ plenis u̾tutũ studiis eruditȩ :¬
s adhuc rudis ac tenere ut ita dixerĩ castitatis captiuos rapit ad
uicia. ac morti eos antiqua lege subiciens iugo peccati dominantis
addicit. ñ sinens eos bonũ qͦd diligunt puritatis adipisci. s potius
malũ execrantes exercere compellens.
tis. in illoꝵ ꝑsona qui omĩno peccatores st̃ hoc penitꝰ stare ñ

Expanded text:
e eorum qui capitalibus criminibus inplicantur neque apostoli uel illorum qui ad eius profecere mensuram hoc dicimus congruere posse personis, sed de his proprie hoc intellegi debere censemus, qui post dei gratiam agnitionemque ueritatis a carnalibus se uitiis abstinere cupientes antiqua adhuc consuetudine uelut naturali lege in membris suis uiolentissime dominante ad inolitam passionum concupiscentiam pertrahuntur. usus enim et frequentia delinquendi uelut lex efficitur naturalis, quae membris humanae infirmitatis inserta adfectus animae necdum plenis uirtutum studiis eruditae, sed adhuc rudis ac tenerae ut ita dixerim castitatis captiuos rapit ad uitia, ac morti eos antiqua lege subiciens iugo peccati dominantis addicit, malum quod exsecrantur exercere compellens. tis in illorum persona qui omnino peccatores sunt hoc penitus stare non
Abbreviated transcription (Latin):
ñ dolui: et delusert̃ me. ego aũt nesciui. Econt᷑ hii qͥ sũmã totiꝰ uolum
tatis ⁊ gaudii ⁊ beatitudinis suȩ. indiuinaꝵ aesp̃ualiũ rerũ tantũ con¬
cẽplatione constituunt: cũ ab ea uł inuiti uł paululũ uiolentis cogi¬
tationibꝰ abstrahunt᷑. uelut qͦddã in se sacrilegii genꝰ p̃senti penitudiniᷤᷤ
puniunt ultione: ac uilissimã creaturã ad quã sit detortꝰ mentis intu¬
itus. creatori suo se p̃tulisse lugentes. pene dixerim impietatis
cogitationũ tenebras ñ ferentes: quicqͥd ab illo uero lumine m̃tis
cunctis uellet infunde: filioli inꝗt nolite diligere mundũ neq
ea quȩ in mundo sunt. Siquis dilexerit mũdũ. ñ ẽ caritas di in

Expanded text:
non dolui: et delaaerant me, ego autem nesciuinon dolui: et delaaerant me, ego autem nesciui in divinarum ac spiritalium rerum tantum contemplatione constituunt, cum ab ea inviti vel paululum violentis cogitationibus abstrahuntur, velut quoddam in se sacrilegii genus praesenti poenitudinis puniunt ultione; ac vilissimam creaturam, ad quam sit detortus mentis intuitus, Creatori suo se praetulisse lugentes, pene dixerim impietatis cogitationum tenebras non ferentes, quidquid ab illo vero lumine mentis es affectum cunctis vellet infundere: Filioli, inquit, nolite diligere mundum, neque ea quae in mundo sunt: si quis diligit mundum, non est charitas Dei i
Abbreviated transcription (Latin):
e̾sticiȩ : nec dolemꝰ uanȩ głȩ subtili suggestione pulsari. uec de emnis¬
sa tardiꝰ uł cepidiꝰ oratione deflemꝰ: nec reputamꝰ ad culpã. eur psal¬
lentibꝰ uł orantibꝰ nobis. aliqd aliud quã ipsaoratio uł psalmꝰ occur¬
rerit: nec illud horremꝰ qͦd multa quȩ uel loqui uel agere corã hoĩbꝰ
pudet. ñ erubescimꝰ uł ad horã corde concipere. qͦd diuino nouimꝰ patere
conspectui: nec pollutionẽ turpiũ sominoꝵ larga fletuũ ablutiõe
purgamꝰ : nec lugemꝰ qͦd in ipsa elemosinȩ pietate cũ uł frm necessita¬
tibꝰ subuenimꝰ. uł alimoniã pauꝑibꝰ ministramꝰ. serenitatẽ nr̃ȩ hilari¬
tatis obnubilat auara cunctatio nec feriri nos ullo credimꝰ detͥm̃to.
cũ derelicta memoria dñi. ea quȩ st̃ tẽꝑalia atq corꝑea cogitamꝰ: ita
ut nobis satis congrue illud salomonis aptet᷑ eloqͥũ. Icusserũt me s

Expanded text:
stitiae, nec dolemus nos uanae gloriae suggestione pulsari, nec de emisstitiae, nec dolemus nos uanae gloriae suggestione pulsari, nec de emissa tardius uel tepidius oratione deflemus, nec reputamus ad culpam cur psallentibus uel orantibus nobis aliquid aliud quam ipsa oratio uel psalmus occurrerit, nec illud horremus, quod multa, quae uel loqui uel agere coram hominibus pudet, non erubescimus uel ad horam corde concipere, quod diuino nouimus patere conspectui, nec pollutionem turpium somniorum larga fletuum ablutione purgamus, nec lugemus quod in ipsa elemosynae pietate, cum uel fratrum necessitatibus subuenimus uel alimonia pauperibus ministramus, serenitatem nostrae hilaritatis obnubilat auara cunctatio, nec feriri -nos ullo credimus detrimento, cum derelicta memoria dei ea quae sunt temporalia atque corrupta cogitamus, ita ut nobis satis congrue Salomonis illud aptetur eloquium: feriunt me, sed
Abbreviated transcription (Latin):
singularis ẽ distrahunt̾: nec habent quod se doleant amisisse :̃ qͥipe
qͥ mentẽ suã ingruentibꝰ ut libitũ ẽ cogitationibꝰ expandentes.
nichil habent ꝓpositũ qd̾ pͥncipalit̃ teneant. uel omĩmodis concu¬
ypiscant.
existimamꝰ nullã omĩno culpã existis ociosis ac lubricis cogitati¬
onũ excur sibꝰ nos posse contrahere: s hebetudine stupefacti ac ue¬
lut ocłoꝵ cecitate ꝑculsi. nicħ in nobis nͥ capitalia crimina contem¬
plamur. eaq tantũ m credimꝰ euitanda quȩ legũ quoq scłariũ se¬
ueritate dãpnant᷑: aquibꝰ si nos immunes uel paululũ senserimꝰ.
nichil nobis inesse peccati ꝓtinꝰ arbitramur.
Noinde ab illo uidentiũ numero segregati.qr minutias sordi¬
um multaꝵ quȩ intra nos aggestȩ st̃ ñ uidemꝰ: nequaquã salu¬
bri ꝯpunctione mordem̃ si sensũ nr̃m int̾pellauerit egritudo

Expanded text:
singularis est, distrahuntur, nec habent quod se doleant amisisse, quippe singularis est, distrahuntur, nec habent quod se doleant amisisse, quippe qui mentem suam ingruentibus, ut libitum est, cogitationibus expandentes, nihil habent propositum quod principaliter teneant, vel quod omnimodis concupiscant. existimamus nullam omnino culpam ex istis oonum excursibus nos posse contrahere, sed hebitudine stupefacti et uelut oculorum caecitate percussi nihil in nobis nisi capitalia crimina contemplamur eaque tantummodo credimus euitanda, quae legum quoque saecularium seueritate damnantur, a quibus si nos inmunes uel paululum ■ senserimus, nihil in nobis esse peccati protinus arbitramur. proinde ab illo uidentium numero segregati, quia minutias multarum sordium quae intra nos congestae sunt non uidemus, nequaquam salubri conpunctione
Abbreviated transcription (Latin):
cũ illi occultoꝵ om̃iũ cognitori. ꝓinminenti ꝑpetuȩ mortis ꝑicło
supplicamꝰ. p̃sertim cũ ediuerso callidꝰ seductor parit ⁊ cͥminator asis¬
tat. intenta atq sollicita oratione iudicantis pietas ẽ inploranda:
qͥ p̃cẽ do fundens. subito a conspectueiꝰ quasi ab ocłis ñ uidentis nec
audientis. cogitationis imꝑbe uanitatẽ secutꝰ abscedit. Iuli autem
tentiã saluatoris uidentes ñ uident. ⁊ audientes ñ audiũt neq in¬
celligunt: uix in recessibꝰ pectoris sui etiã illa quȩ magna ⁊ capita¬
lia sunt c̾mina contẽplant̾. Nullaᷤᷤ aut̃ cogitationũ surreptiones.¬
s neq illos in se lubricos occultosq pruritus qͥ m̃tẽ tenui atꝙ
subtili suggestione ꝯpungunt. nec captiuitates animȩ suȩ pos¬
sunt purgatis obtutibꝰ intueri: s inuerecundis semꝑ cogitati¬
onibꝰ euagantes. uec dolorẽ norunt cũ ab illa contẽplatione que

Expanded text:
cum illi occultorum omnium cognitori pro inminenti perpetuae mortis periculo supplicamus, praesertim cum e diuerso callidus seductor pariter et criminator adsistat, intenta atque sollicita oratione iudicantis pietas inploranda est! dstringetur, qui precem deo fundens subito a conspectu eius quasi ab oculis non uidentis nec audientis cogitationis inprobae uanitatem secutus abscedat. illi autem,  sententiam saluatoris uidentes non uident et audientes non audiunt neque intellegunt, uix in recessibus pectoris sui etiam illa quae magna et capitalia sunt crimina contemplantur, nullas autsed neque illos in se lubricos occultosque pruritus qui mentem tenui atque subtili suggestione compungunt, nec captivitates animae suae possunt purgatis obtutibus intueri, sed inverecundis semper cogitationibus evagantes, nec dolere norunt, cum ab illa contemplatione, quae
Abbreviated transcription (Latin):
ĩmerito dãpnauit: quã pͥmꝰ delictor excepit. Ex inde ẽ. qͦd beatus
apłs cũ aꝑtissime fateat᷑ in euitabili se uel om̃s icõs peccati huiꝰ ne¬
cessitate constringi: tam̃ neminẽ eoꝵ ob hoc ẽẽ dampnandũ audent̃
enunciat dicens. Nichil gͦ nc̃ dampnationis ẽ his qui sc̃ in xp̃o iħu.
iugit̾ uł nolentes cogunt̾ incurrere. cũ remissionẽ debitoꝵ suoꝵ ad ño

Expanded text:
inmerito condemnauit, quam primus delictor excepit. et inde est quod beatus inmerito condemnauit, quam primus delictor excepit. et inde est quod beatus apostolus, cum apertissime fateatur ineuitabili se uel omnes sanctos peccati huius necessitate constringi, tamen neminem eorum ob hoc esse damnandum audenter enuntiat dicens: nihil iugiter nolentes incurrere coguntur, cum remissionem debitorum suorum do
Abbreviated transcription (Latin):
uia gͦ carnales nos fecit ⁊ spinis ⁊ tͥbulis condẽpnauit illa pͥma
maledictio dĩ: nosq ita iniquo pat̾ nr̃ ꝯmercio uenundedit.
ut bonũ qͦd uolumꝰ agere nequeamꝰ: dũ diuulsi adei sũmi memoria.
ea quȩ humanȩ sunt fragilitatis cogitare opellim̃ ⁊̃ dũ puritatis amore
flagrantes. incentiuis nat᷑alibꝰ quȩ penitꝰ ignorare uelimꝰ. etiã inuiti
plerũq opungim̃: scimꝰ qi non habitat in carne nr̃a bonũ: idest huiꝰ ꝙͣ
diximꝰ cheoriȩ atq puritatis ꝑpetua ugisq tͣnquillitas s factũ ẽ in nob̾
istud pessimũ ac ligubre diuortiũ. ut cũ mente legi di seruire uelimꝰ.
nũꝗͣ scilicet uolentes a claritate diuina dimouere conspectũ: tamen
carnalibꝰ tenebs ccũsusi. quadam lege peccati ab eo qd bonũ ẽẽ nouimꝰ
cogamur auelli: scilicet ad curas cogitationesq t̾renas ab illa celsitudi¬
ne decidentes: adquas uox peccati. id est illa sententia dĩi non

Expanded text:
uia ergo carnales nos fecit, et spinis ac tribulis condemnavit illa prima Dei maledictio, nosque ita iniquo pater noster commercio venumdedit, ut bonum quod volumus agere nequeamus, dum divisi a memoria summi Dei, ea quae humanae fragilitatis sunt cogitare conpellimur, dum puritatis amore flagrantes incentiuis naturalibus, quae penitus ignorare uellemus, etiam inuiti plerumque conpungimur: scimus quia non habitat in carne nostra. bonum, id est huius quam diximus theoriae atque puritatis perpetua iugisque tranquillitas, sed factum est in nobis istud pessimum ac lugubre diuortium, ut, cum mente legi dei seruire uelimus, numquam scilicet uolentes a claritate diuina dimouere conspectum, tamen carnalibus tenebris circumfusi quadam lege peccati ab eo quod bonum nouimus cogamur auelli, scilicet ad curas cogitationesque terrenas ab illa mentis celsitudine decidentes, ad quas nos lex peccati, id est illa sententia dei non
Abbreviated transcription (Latin):
cui uendidi uos: Ecce ininiqͥtatibꝰ ur̃is uenditi estis: ⁊ in sceleribꝰ urĩs
dimisi matrẽ ur̃am. Uis euident̃ etiã agnoscere. cur te iugo serui¬
tutis addictũ. redimere potentię suȩ uirtute noluerit: aAudi qͥd ad
suꝑiora qͥbꝰ hisde famulis peccatoꝵ causã uoluntarie uenditionis
exꝓbrat. adiecerit. Numqd adbreuiata ⁊ paruula facta ẽ manꝰ mea ⁊
ut non possim redimere : Aut ñ ẽ in me uirtus ad liberandũ: Sed
ecce inꝗt ñ ẽ adbiata manꝰ dñi ut saluare neq̃at: nec aggrauata ẽ
auris eiꝰ ut non exaudiat: s iniquitatis ur̃ȩ diuisert̃ int̾ uos ⁊ dñĩ¬

Expanded text:
in iniquitatibus uestris uenditi estis, et in sceleribus uestris dimisi matrem uestram. uis etiam euidenter agnoscere, cur te iugo seruitutis addictum redimere potentiae suae uirtute noluerit? audi quid ad superiora, quibus eisdem famulis peccatorum causam uoluntariae uenditionis exprobrat, adiecerit: numquid adbreuiata et paruula facta est manus mea, ut non possim redimere? aut non est in me uirtus ad liberandum? sed ecce, inquit, non est adbreuiata manus domini ut saluare nequeat, neque adgrauata est auris ei
Abbreviated transcription (Latin):
ñ cauta atq sollicita moderatione seruauerint. t̾ra quȩ oĩbꝰ una uelut
naturalis basis ẽ. ⁊ solidissimũ cunctis ac tutissimũ firmam̃tũ. fit
piti pondere carnis delabunt᷑. Ita ⁊̃ indefessa di bonitas illa. ĩmutabi¬
lisq substantia. ipsaqdẽ neminẽ ledit: s nos declinando a sũmis. ad ima
tendendo. nob̾ ipsi consciscimꝰ mortẽ: ĩmo ipsa declinatio. mors efficit᷑
decliuanti. Ue enĩ inqt eis. qm̃ recesserunt a me: uastabunt᷑. qm̃ p̃uari

Expanded text:
non cauta atque sollicita moderatione servaverint, terra quae omnibus velut non cauta atque sollicita moderatione servaverint, terra quae omnibus velut naturalis est basis et solidissimum cunctis ac tutissimum firmamentum, fit is pondere dilabuntur. Ita etiam indefessa illa Dei bonitas immutabilisque substantia ipsa quidem neminem laedit, sed nos declinando a summo atque ad ima tendendo nobis ipsis consciscimus mortem, imo ipsa declinatio mors efficitur declinanti. « Vae enim, inquit, eis, quoniam recesserunt a me: vastabuntur, quoni
Abbreviated transcription (Latin):
onẽ mentis ita defixam semꝑ indei contẽplatione ꝯtinet. ut
nũꝗͣ ab ea raptꝰ. mundanȩ cuiꝰquã rei delectatione peccet. dicente
scͥptura. Sidera ipsa non st̃ munda in conspectu eiꝰ. Et iterũ. Si mn
scĩs suis non confidit: et in angelis suis reperit pͣuitatẽ. Siue ut
emendatior trans latio habet. Ecce int̾ scõs eiꝰ nemo immutabilis.
⁊ cȩli ñ sunt mũdi in conspectu eiꝰ.
ecte gͥ scõs. qui memoriã dĩ stabilit retiuentes quasi ꝑextentas
in sublime lineas suspenso ferunt᷑ incessu. scenabatis qͦs uulgo¬
funabulos uocant dixerĩ cõꝑandos: qͥ sũmã salutis ac uitȩ suȩ in an¬
gustissimo funculi illiꝰ tͣmite collocantes. atͦcissimã se mortẽ incur¬
suros ẽẽ ꝓtinꝰ non ambigũt. si uelerigua pes eoꝵ titillatione deuiaue
rit᷑aut modũ illiꝰ salutaris directionis excesserit. Qui dũ arte mirifica
aerios gressus ꝑ inania moliunt᷑: si illã angustiorẽ uestigio semitam

Expanded text:
contemplatione continuit, ut numquam ab ea raptus mundanae cujusquam rei delectatione peccaret, dicente Scriptura: Sidera ipsa non sunt munda in conspectu ejus . Et iterum: Si in sanctis suis non confidit, et in angelis suis reperit pravitatem; sive, ut emendatior transla non sunt mundi in conspectu ejus. Recte igitur sanctos, qui memoriam Dei stabiliter retinentes quasi per extensas in sublime lineas suspenso feruntur incessu, schoenobatis, qfunambulos uocant, dixerim conparandos, qui summam suae salutis ac uitae in angustissimo funiculi illius tramite conlocantes atrocissimam se mortem protinus incursurog esse non ambigunt, si uel exigua pes eorum titubatione deuiaurit, aut modum illius salutaris directionis excesserit, qui dum arte mirifica aerios gressus per inane moliuntur, si illam angustiorem vestigio semitam
Abbreviated transcription (Latin):
recordatio. orationis cẽꝑe intentionẽ supplicantis auerterit.
Sienĩ inquiunt cũ aquolibet sublimi homine. ñdicã ꝓuita ac
ac mentis aciem defigentes. de nutueiꝰ trepida expectatione pen¬
demꝰ. non mediocrit̾ formidantes ne qd ineptũ forte aut ĩcon¬
gruũ uerbũ mĩam audientis auertat: tũ deinde si nobis in foro
ac iudicũ scłariũ tribunalibꝰ constitutis. assistente etiã econtra
aduersario. in media ꝓsec utione atq conflictu. si tussis. screatus.
risus. oscitatio. sominꝰ obrepserit. quanta in ꝑniciẽ nr̃am uigilan¬
tissimꝰ inimicꝰ seueritatẽ iudicis cõmouet inuidia: quantomagis

Expanded text:
recordatio orationis tempore intentionem supplicantis anertent. recordatio orationis tempore intentionem supplicantis anertent. si emm, inquiunt, cum a quoiibet sublimi homine non dicam pro uita ac m carnis et mentis aciem defigentes de nutu eius trepida expectatione pendemus, non mediocriter formidantes ne quod forte ineptum aut incongruum uerbum misericordiam audientis auertat, tum deinde si nobis. in foro ac iudicum saecularium tribunalibus constitutis, adsistente etiam e contra aduersario, in media persecutione atque conflictu risus, oscitatio, somnus obrepserit, quanta in pernicie nostram vigilantissimus inimicus severitatem judicis commovebit invidia? Quanto magis
Abbreviated transcription (Latin):
uelut si in aliquã magnã domũ. multis sarcinis instructã ⁊ uascłis
impletã. unũ in tegra uisuũ acie ꝑspicacẽ. alterũ cui oculoꝵ lum̃
optu derit lippitudo. parit̾ ponamꝰ ingressos: nonne cũ ille cui
ad uidenda omĩa hebes obtundit᷑ uisus. nichil illic aliudee̾ con¬
firmet nͥ armaria. lectos. scamina. p̃sepia. ⁊ quicqͥd ñ tam ocłis spe¬
culantis quã manibꝰ palpantis occurrit: econtrario hic qͥ clarissimo¬
luminũ sidere etiã occulta rimatꝰ ẽ. iͥ multaiminutissima ⁊ quę
uix possunt etiã numero conp̃hendi. inesse ꝓclamet: quȩ si ali¬
quando in unũ cumulũ congegent᷑. paucoꝵ quȩ ille palpaue¬
rit magnitudinẽ numerositate compensent. aut ⁊̃ transcen
nr̃i non intuetur aspectꝰ. insemet ipsis sagacit̾ dep̃hendunt.
multis sibi maculis uideant᷑ asꝑgii si ñdicã uanȩ cogitationis eoꝵ¬
imꝓbitas inatria mentis irrepserit: s uel psalmi qui dicendꝰ est

Expanded text:
elut si in aliquam magnam domum multis sarcinis, instrumentis, uasculis inpeditam unum integra uisuum acie perspicacem, alterum coi oculorum lumen obtuderit lippitudo pariter ponamus ingressos, nonne cum ille, cui ad uidenda omnia hebens obsistit obtutus, nihil illic aliud esse confirmet nisi armaria, lectos, scamna, praesepia et quidquid non tam oculis speculantis quam manibluminum vigore etiam occulta rimatus est, multa illic minutissima, et quae vix possint etiam numero comprehendi, inesse pronuntiet, quae si aliquando in unum cumulum congregentur, paucorum quae ille palpaverat magnitudinem numerositate compensent, aut etiam fortasse transcendri non intuetur aspectus, in semet ipsis sagaciter deprehendunt multis sibi maculis uideantur aspargi, si non dicam uanae cogitationis inprobitas in atria mentis inrepserit, sed uel psalmi qui dicendus est
Abbreviated transcription (Latin):
s faciunt malũ qd nolunt. idest traducunt᷑ mente etiã ad illa quȩ
ad ꝑfectũ uͥtutũ ꝑfectionẽq non ꝑtinent. Deniq ut hoc de scĩs atq ꝑ¬
fectis sibiq similibꝰ se dixisse beatꝰ apłs euident̃ expͥmeret. digito qͦdãmͦ
semet ipsũ actuq designans. continuo infert. Itaq ego ipse. id est qui
hec ꝓnuntio. meȩ non alteriꝰ conscientiȩ latebras pando.
oc sane elocutionis genere familiarit uti apłs solet. si quando
uult se specialit̃ designare: sic̃ ibi. Ego ipse paulꝰ obsecro uos ꝑman¬
suetudinẽ ⁊ modestiã xp̃i. Et rursũ. Nisi qd ipse ñ gͣuaui uos. ⁊ alibi.

Expanded text:
sed faciunt malum quod nolunt, id est traducuntur mente etiam ad illa quae sed faciunt malum quod nolunt, id est traducuntur mente etiam ad illa quae ad profectum uirtutum perfectionemque non pertinent. denique ut hoc de sanctis atque perfectis sibique similibus se dixisse beatus apostolus euidenter exprimeret, digito quodammodo semet ipsum tantum designans continuo infert itaque ego ipse, id est qui haec pronuntio, meae, non alterius conscientiae latebras pando. hoc sane elocutionis genere familiariter uti apostolus solet, si quando uult se specialiter designare, sicut ibi: ipse ego Paulus obsecro uos per mansuetudinem et modestiam Christi, et rursum: n
Abbreviated transcription (Latin):
humanȩ senserat captiuatũ ̃ idest abductũ ad sollicitudines curasq
carnales. quas lex pecci ⁊ mortis oꝑat᷑: ingemiscens suꝑ hac ꝗͣ iuitꝰ
cogitationũ curarũq mortaliũ nat̾alit̃ gignit. ⁊̃ in apłici pectoriᷤᷤ
t̾ra. sollicitudinis germinauerit: ista gr̃ȩ lex mox auellit. Nex enĩ
ocgͦ in euitabile corpꝰ ẽ mortis in quod ꝑfecti quiq qui gustaue¬
runt quã suauis ẽ dñs. cotidie reuoluti. sentiunt cũ ꝓpħa quã
malũ sibi ⁊ amarũ sit discedere ad ñodo suo. Hoc ẽ corpꝰ mortis. qͦd
eos atq inoratione prostratos. uł humanas effigies. uł sermones.
uel negotia. uł actꝰ facit suꝑfluos retractare. hoc ẽ corpꝰ mortis:
qd emulantes euangelicã sc̃itatẽ ⁊ uolentes dño iugit̾ inherere ⁊ ꝑ¬
fectionẽ tam̃ huiꝰ boni qͦd mortis corpꝰ obsistit. inuenire ñ possunt:

Expanded text:
humanae senserat captiuatum, id est abductum ad sollicitudines curasque humanae senserat captiuatum, id est abductum ad sollicitudines curasque carnales, quae lex peccati et mortis operatur, ingemescens super hac quam inuitus cogitationum curarumque mortalium naturaliter gignit, etiam in apostolici pectoris terra sollicitudinis germinarit, ista lex gratiae mox auellit. lex enim, mortis. Hoc ergo ineuitabile corpus est mortis, in quo perfecti quique qui gustauerunt quam suauis est dominus cotidie reuoluti sentiunt cum propheta quam malum sibi et amarum sit discedere a domino deo suo. hoc est corpus mortis, quod eos atque in oratione prostratos, vel humanas effigies, vel sermones, vel negotia, vel actus facit superfluos retractare. Hoc est corpus mortis, quod aemulantes angelicam sanctitatem, et volentes Domino jugiter inhaerere, perfectionem tamen huius boni, quia mortis corpus obsistit, inuenire non possunt,
Abbreviated transcription (Latin):
possunt: aquibꝰ sumpleta ñ fuerint. aut ęt̃no supplicio punient᷑:
aut grandi ut supͣdictũ ẽ labore penitentiȩ. non cotidiana
xp̃i grã liberabuntur.
uꝑ est gͥ. ut hãc apłi sententiã soli scõꝵ ꝑsone recte fateamur
aptarii qͥ in hãc quã p̃diximꝰ incurrentes cotidie peccati ñ
cͥminũ legẽ. de statu salutis suȩ certi ñ p̃cipitant̾ in facinꝰ: s ut se¬
pe dictũ ẽ. de contẽplatione diuina ad miseriã cogitationũ corꝑa¬
liũ deuoluti. uerȩ illiꝰ beatitudinis bono plerũq fraulant᷑. Si enĩ
se ꝑhanc menbroꝵ suor legẽ cotidianis sentirent sceleribꝰ illigari:
ñ utiq de felicitatis amissione s de innocentiȩ causarent᷑: nec drẽt
apłs paulꝰ. infelix ego hõ: s impurus aut scelestus ego hõ: nec de
corꝑe mortis huiꝰ hoc ẽ de oditione mortali: s a flagitiis atq cri¬
minibꝰ huiꝰ carnis uellet ab solui. S qr se ꝓ conditione fragilitatis

Expanded text:
possunt, et a quibus inpleta non fuerint, aut aeterno supplicio puniuntur aut grandi ut supra dictum est labore paenitentiae, non cotidiana Christi gratia liberantur. ur ut hanc apostoli sententiam soli sanctorum personae recte fateamur aptari, qui in hanc quam praediximus incurrentes cotidie peccati, non criminum legem de statu salutis suae certi non praecipitantur in facinus, sed ut saepe dictum est de contemplatione diuina ad miseriam cogitationum corporalium deuoluti uerae illius beatitudinis bono plerumque fraudantur. si enim se per hanc membrorum suorum legem cotidianis sentirent sceleribus inligari, non utique de felicitatis amissione, sed de innocentiae causarentur, nec diceret apostolus Paulus infelix ego homo, sed \'inpurus\' aut \'scelestus ego homo\', nec de corpore mortis huius, hoc est de condicione mortali, sed a flagitiis atque criminibus carnis huius uellet absolui. sed quia se pro condicione fragilitatis
Abbreviated transcription (Latin):
curȩ sensu eiꝰ anima ab ducat᷑: Qs tã familiaris dõ tãq coniunctus:
qui apłicũ illud imꝑiũ qͦ sine int̾misione orare nos p̃cipit. uł uno
die se gaudeat executũ: Quȩ licet omĩa ñ nullis qͥ st̃ crassioribꝰ ui¬
ciis inuoluti. leuia atq apeccõ penȩ aliena uideant᷑: scientibus
tam̃ ꝑfectionis bonũ. ⁊̃ mimmaꝵ rerũ multitudo grauissima est.¬

Expanded text:
turae sensu eius animus abdneatur? quis tam familiaris deo tamque coniunctus, turae sensu eius animus abdneatur? quis tam familiaris deo tamque coniunctus, qui apostolicum illud imperium, quo sine intermissione orare nos praecipit, uel uno die se gaudeat exsecutum ? quae licet omnia nonnullis, qui sunt crassioribus uitiis inuoluti, lenia atque a peccato paene aliena uideantur, scientibus tamen perfectionis bonum etiam minimarum rerum multitudo grauissima est