comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
oidũ. Uerbũ qduobis inche redẽpcionis insitũ ẽ: qm̃ uoluntariȩ genuit
uos ds̃ iãnc ꝑfeccius suscipite etiã oꝑib ĩplendo qđiã inministerio
tenetis. Qđ potest saluare animas ur̃as. etiã suncorpore tẽptaciones
eñauditores tantũ. & cetera. Sic & paulus delegis cultorib. ñ audi
apocalipsi. ioħes cũ cdixisset. beatꝰ qͥlegit & qͥ audiunt uerba ꝓphecie libri
huius: ꝓtinꝰ adiunxit. & seruant ea que in illa scripta sunt. Qui aut̃
pspererit in lege ꝑfecta liber tatis. & ꝑmanserit in ea. Legẽ ꝑfectam
libertatis. gram dicit euangeli i. Nichil enĩ ad ꝑfectũ adduxit lex.
alibi. Non enĩ accepistis sp̃m seruitutis iterũ intimore: s accepistis
spm adopcionis filiorũ. Et iterũ. Ubi eñi sp̃sdm. ibi liber tas. & ipse dñs.
osus factꝰ s factor oꝑis: Hic beatꝰ infacto suo erit. Non auditu uerbi
sinuacuo: s oꝑis execucione beatitudo p̃parat᷑. sicut ae dñs loquens

Expanded text:
endum: Verbum quod vobis in die resurrectionis insitum est, quando voluntarie genuit nos Deus, jam nunc perfectius suscipite, etiam operibus implendo quod jam in mysterio tenetis. Quod potest salvare animas vestras. Etiamsi in corpore tentationes et non auditores tantum, etc. Sic et Paulus de legis cultoribus ait: NonApocalypsi Joannis, cum dixisset: Beatus qui legit et qui audit verba prophetiae libri hujus, protinus adjunxit: Et servat ea quae in illa scripta sunt . Qui autem perspexerit in lege perfectae libertatis, et permanserit in ea. Legem perfectae libertatis, gratiam dicit Evangelii. Nihil enim ad perfectum adduxit lex . Et alibi: Non enim accepistis spiritum servitutis iterum in timore, sed accepistis spiritum adoptionis filiorum . Et iterum: Uosus factus, sed factor operis: hic beatus in facto suo erit. Non auditu verbi supervacuo, sed operis exsecutione beatitudo praeparatur, sicut et Dominus loquens
Abbreviated transcription (Latin):
igilios spontaneȩ: Quia gͦ dixerat. om̃e datũ oꝑtimũ &e om̃e clonũ
os infilios mutauentt. Ut simꝰinicũt uliquod creature eiꝰ. Ne ineo
quit geniuit. hoc nosfierx putab emꝰ qđ ipse eł ĩdõ pͥcipatũ quendã
nereatura nobis haclidepcione c̃cessũ ostendit Hos irenĩ uersi¬
culosꝰ qͥdã ita tͣns tulit: Uolens genuut nos uerbo ueritatis. ut simꝰ
inaũ creaturaril eiꝰ. id ÷ ut ceperis qͣs cernimꝰ creaturis simuc
meliores ꝑmicias nãq frugũ uel animantiũ dño c̃ secrarilex p̾cepit:
pͥmicias eũt auriieargent̾i ad opꝰ tabernaculi iussit. c̃ferri.
id ÷ optima queq inmerallis: ed eantiqͦdĩ popło drxit ꝓpħa iere

Expanded text:
ntanee. Quia ergo dixerat: Omne datum optimum et omne donum nos in filios lucis mutaverit. Ut simus initium aliquod creaturae ejus. Ne in eo quod ait, genuit, hoc nos fieri putaremus quod ipse est. Ideo principatum quemdam, in creatura nobis hac adoptione concessum ostendit. Hunc etenim versiculum quidam ita transtulit: Volens genuit nos verbo veritatis, ut simus primitiae creaturarum ejus, id est ut caeteris quos cernimus creaturis, simus meliores. Primitias namque frugum vel animantium, Domino consecrari lex praecipit. Primitias auri et argenti ad opus tabernaculi jussit conferri, id est, optima quaeque in metaliis . Et de antiquo Dei populo dixit propheta
Abbreviated transcription (Latin):
benefacitis. Siaut̃ ꝑsonas accipitis peccatũ oꝑamini. redarguti
alege qͣsi tͣns gressores. Uide que ad modũ tͣns gressores appellat
esse peccatũ inhac inare legẽ tͣns gredi. secutꝰ adiunxit. Quicũq
aut̃ totã lege seruauerit. & offendat inuno: factꝰ ẽ õĩũreus Qui
dixit ñ mechaberis. dixit ae ñ occides. Qdsi ñ mechauer is. oeciaada

Expanded text:
sonam accipitis, peccatum operamini, redarguti a lege quasi transgressores. Vide quemadmodum transgressores appellat,esse peccatum in hac una re legem transgredi, secutus adjunxit: Quicunque autem totam legem servaverit, offendat autem in uno, factus est omnium reus. Qui enim dixit: Non moechaberis, dix
Abbreviated transcription (Latin):
fit õiũ faciendo c̃t᷑ eã inqͣpendent oĩa. Cur gͦ ñdicant᷑ paria peccati
an for te quia magis facit c̃tͣ caritatẽ qͥgͣui us peccat. minꝰ qͥleuus:
Tam̃ etiã simimo offenderit reus ẽ õiũ: quia c̃tͣ eã facit inqͣpendas
oĩa. Dic loqͥmini &e sic facite: sicut ꝑlegẽ liber tatis incipientes iuaͥ
Hoc gͦ inqͥt loquendo. hoc faciendo curate: ut ꝓximos diligendo a

Expanded text:
fit omnium, faciendo contra eam in qua pendent omnia. Cur ergo non dicuntur paria peccata? An forte quia magis facit contra charitatem qui gravius peccat, minus qui levius? Tamen etiam si in uno offenderit, reus est omnium, quia contra eam facit, in qua pendent omnia. Sic loquimini, et sic facite, sicut per legem libertatifacitis. Hoc ergo, inquit, loquendo, hoc faciendo curate, ut proximos diligendo a
Abbreviated transcription (Latin):
cius. ecła eiꝰ. In sole posita est: non innoc te sed indie
Sed quare illi non agnoscunt:. Rerdite ad lectionem.
ad qͦd herifinis factus est: & uidete quare non agnos¬
cunt. Qui hadit frm̃suũ intenebris ambulat: & nes.¬
ut qͥeat: qm̃ tenebre excecauer̾t oculos eius. Hos gͦ
sequentia uideamus: & nonsimus intenebris. Unde
non erimꝰ intenebris : Si amemus fr̃i. Unde cepit.¬

Expanded text:
ejus, Ecclesia ejus: in sole posita est, non est in nocte, sed in die. ejus, Ecclesia ejus: in sole posita est, non est in nocte, sed in die. Sed quare illi non agnoscunt? Redite ad lectionem, ad quam heri finis factus est, et videte quare non agnoscunt: Qui odit fratrem suum, in tenebris ambulat, et nescit quo eat; quoniam tenebrae excaecaverunt oculos ejus. Nos ergo sequentia videamus, et non simus in tenebris. Unde non erimus in tenebris? Si amemus fratres. Unde p
Abbreviated transcription (Latin):
non unã aut duas linguas: sed om̃iũ gm̃ino gencium.
Ubi gͦ iã om̃s lingue sonabant: om̃s lingue crediture
ostendebantur. Isti aut̃eqͥ multũ amant xp̃m. & ideo
nolunt cõmimicare ciuitati quȩ int̾ fecit xp̃m: sic
honorant xp̃m ut dicant illũ ad duas linguas remansisse
latina. & punicã. id est afra. Solas duas linguais tener
xp̃s. Iste enĩ due linguȩ sole sunt in parte donati.
non plus habent. Euigil emus fr̃s: uid eamus pocius donũ
seĩ sp̃s: & credamus ante dictis de illo : & uideamins
impleta quȩ unte dictasunt in psalmo. Non sunt lo¬
quele neq sermones quoꝵ non audiantur uoces eor
Et neforte ipse lingue uenerunt adunũ locũ. & non
potius donũ xp̃i uenit ad om̃s linguas: audiqͦd seqͥt.
nomnẽ t̾ra exiuit sonus eoꝵ: & infines orbis t̾re uerba
cos Quarehoc : Quia isole posuit tałmacubũ sat
des inmainfesto. Tabernaculũ eius: caro eiꝰ. Tabͥnaculũ

Expanded text:
non unam aut duas linguas, sed omnium omnino gentium . non unam aut duas linguas, sed omnium omnino gentium . Ubi ergo jam omnes linguae sonabant, omnes linguae crediturae ostendebantur. Isti autem qui multum amant Christum, et ideo nolunt communicare civitati quae interfecit Christum, sic honorant Christum, ut dicant illum remansisse ad duas linguas, latinam, et punicam, id est, afram. Solas duas linguas tenet Christus? Istae enim duae linguae solae sunt in parte Donati, plus non habent. Evigilemus, fratres, videamus potius donum Spiritus Dei, et credamus ante dictis de illo, et videamus impleta quae ante dicta sunt in Psalmo: Non sunt loquelae neque sermones, quorum non audiantur voces eorum. Et ne forte ipsae linguae venerunt ad unum locum, et non potius donum Christi venit ad omnes linguas, audi quid sequitur: In omnem terram exiit sonus eorum, et in fines orbis terrae verba eorum. Quare hoc? Quia in sole posui in manifesto. Tabernaculum ejus, caro ejus; tabernaculum
Abbreviated transcription (Latin):
nouissine ebdomadis. Quare oportebat xp̃mpati
& resurgere : pter ea cõmemorabuntur & conuer¬
tentur ad dnm uniuersi finestrę. & adorabunt incon¬
spectu eius om̃s patriȩ gentium. Nã ut noueritis qͥa
didit : ut post cõmendationẽ sponsi cõmendaret &¬
non agnoscimus: quia totũ occupauit. Unde cepit
bierłm. Quo ꝑuenit: Ad om̃s gs. Pauci remanser unt
om̃s tenebit. Inter ea cũ om̃s tenet: aliqua sar mena
inutilia factasint agricolȩ p̃cidenda : & fecer here¬
ses & scis mata. Non nos inducant p̾cisa ut p̃cidamini
bortamini magis que p̃cisa sumt ut rursus userantur.
& lingue diuise sunt uelud ignis. Audistis act̾ apłoꝵ.
hodie lectio ipsalectaest. Ceperut linguis loqui: qͥm
sp̃s sc̃s dabat eis ꝓnuntiare : & om̃s quiaderant illic
diuersis gentib uenientes iudei: agnoscebant qͥq linquas
suas. & mirabanitur illos idiotas & imꝑitos subito didicm

Expanded text:
novissimae hebdomadis. Quare oportebat Christum pati novissimae hebdomadis. Quare oportebat Christum pati et resurgere? Propterea: Commemorabuntur et convertentur ad Dominum universi fines terrae, et adorabunt in conspectu ejus universae patriae gentium . Nam ut noveritis quiadidit, ut post commendationem sponsi commendaret etnon agnoscimus, quia totum occupavit. Unde coepit? Ab Jerusalem. Quo pervenit? Ad omnes gentes. Paucae remanserunt, omnes tenebit. Interea dum omnes tenet, aliqua sarmenta inutilia visa sunt agricolae praecidenda; et fecerunt haereses et schismata. Non vos inducant praecisa, ut praecidamini; hortamini magis quae praecisa sunt, ut iterum inserantur. et linguae divisae sunt velut ignis. Audistis Actus Apostolorum, hodie lecta est ipsa lectio: Coeperunt linguis loqui quomodo Spiritus dabat eis pronuntiare. Et omnes qui aderant illic, de diversis gentibus venientes Judaei, agnoscebant unusquisque linguam suam; et mirabantur illos idiotas et imperitos subito didicisse
Abbreviated transcription (Latin):
om̃e quod dixit añs breuit̾ discipulis suis. Quid esthoe:
Quia oportebat xp̃mpati: & tercia die resurgert. Habes¬
pesponso. quia oportebat xpmpati & resurgere. Com¬
mendatus est nobis sponsus. Desponsa uideamus. quid
dicat : ut tu cũuenerit sponsus & sponsa nonsine
causa ad nuptias uenias. celebrator nuptiarũ. Om̃s
celebratione eccłȩ nuptiȩ celebrantur. Dcturꝰ est
uror emfilius regis. & ipse filius regis rex est: & quifre¬
quentant ipsi sunt sponsa. Non quomodo in nupciis
carnalib alia frequentat nupcias : alia nubti.
Qui ec łam frequentant: sibene frequentant sponsa
carne. Merito ipsã carnẽ cũ cõmendaret panem.
fregit. & merito infractione panis aꝑtisunt oculi
discipuloꝵ & agnouerunt eũ. Quidgͦ dixit dñs
cebat pati xpãn: si non adderet & resurgere Recte
illi plangebant: quor oculi tenebantur.i Sed & re¬
surgere p̃dictũ est.: & ut quidhoc: Quare oportebat

Expanded text:
omnes quod dixit Dominus breviter discipulis suis. Quid est hoc? omnes quod dixit Dominus breviter discipulis suis. Quid est hoc? Quia oportebat pati de sponso, quia oportebat Christum pati et resurgere. Commendatus est nobis sponsus. De sponsa videamus quid dicat; ut tu cum cognoveris sponsum et sponsam, non sine causa ad nuptias venias. Celebratio enim nuptiarum omnis celebratio: Ecclesiae nuptiae celebrantur. Ducturus est uxorem filius regis, et ipse filius regis rex: et qui frequentant, ipsi sunt sponsa. Non quomodo in nuptiis carnalibus alii frequentant nuptias, et alia nubit, in Ecclesia qui frequentant, si bene frequentant, sponsa carne. Merito carnem ipsam cum commendaret, panem fregit; et merito in fractione panis aperti sunt oculi discipulorum, et agnoverunt eum. Quid ergo dixit Dominus tebat pati Christum. Si non adderet, et resurgere, recte illi plangerent, quorum oculi tenebantur; sed et resurgere praedictum est. Et utquid hoc? quare oportebat
Abbreviated transcription (Latin):
crediderunt quia tenuert̃ & palpauerunt : nos quid
facimus: Iã xp̃s ascendit incelũ : & non est uenturus
nisi infine ut iudicet de uiuis & mortuis. Unde cre¬
dituri sumus : nisi unde & ipsos palpantes uoluit con¬
firmare. Aperuit enĩ illis scripturas. & ostendit illis
quia oportabat pati xpm : & impleri om̃a quȩ de illo
scripta sunt in lege moysi & ꝓpħis. & inpsalmis. Om̃em
ueterẽ textũ scripturarũ circum plexus est.: quicquid
illarũ scripturarũ est xp̃m sonat: sed si aurẽ inueniat
Et aperuit illis sensũ ut intelligerent scripturas uñ¬
& hoc nobis orandũ est ut ipse sensũ nr̃m aperiat.¬
Qund auit ostendit dñs scriptũ deie ilege morsi. & ꝓ.¬
ułus. & inpsalmis: Quid ostendit  spie dieat breurter.
Hocen anglisto posuit ut nos nossemꝰ quid intanta latitu¬
dine scripturarũ credere. & intelligere debeamus.
Certe snulte sunt pagine: & multi libri hoc habere:

Expanded text:
crediderunt, quia tenuerunt et palpaverunt; nos quid crediderunt, quia tenuerunt et palpaverunt; nos quid faciemus? Jam Christus ascendit in coelum, non est venturus nisi in fine, ut judicet de vivis et mortuis: unde credituri sumus, nisi unde et ipsos palpantes voluit confirmari? Aperuit enim illis Scripturas, et ostendit eis quia oportebat pati Christum, et impleri omnia quae de illo scripta sunt in lege Moysi, et Prophetis, et Psalmis. Omnem veterem textum Scripturarum circumplexus est. Quidquid illarum Scripturarum est, Christum sonat; sed si aures inveniat. Et aperuit eis sensum, ut intelligerent Scripturas. Unde et nobis hoc orandum est, ut ipse sensum nostrum aperiat.Quid autem ostendit Dominus scriptum de se in lege Moysi, et Prophetis, et Psalmis? quid ostendit? Ipse dicat. Breviter hoc Evangelista posuit, ut nos nossemus quid in tanta latitudine Scripturarum credere et intelligere debeamus. Certe multae sunt paginae, et multi libri, hoc habent
Abbreviated transcription (Latin):
essent. Furmitas enĩ non est fidi: quia om̃a quȩ uenere
urxp̃o p̃dicta sunt. Discipuli gͦ non cognouerunt eũ
nisi infractione panis. &uere qͥ nonsibi uidiciũ man¬
ducabit & bibit. infractione panis xp̃m agnoscit.
ostea & illi undecĩ putabant se sp̃m uidere. p̾buit se
polpandd̾m amicis: medicus tam om̃iũ: & illoꝵ pietatis¬
& istoꝵ incredulitatis. Nã quia audistis cũ act̾ apłoꝵ
legeretur: quod milia crediderunt ex int̾ fectorib xp̃i.
Si crediderunt postea qui occidert̃ : nonerant credituri
qui paululũ dubitauerunt: & ipsũ tam̃ qͦd maxime
debetis anim aduertere & memorię ur̃e com mendar
quia contra insidiosos errores ds uoluit ponere ẜm¬
manita inscripturis. contra quas nullus audet loq:
non illis suffecit nisi descripturis confir maret corcre¬
dentiũ. Mpiciebat enĩ nos futuros: in qͦ palpamꝰ mos
non habemus: qͦd legamus habemus. Si enĩ ꝓpter ea illiꝰ

Expanded text:
essent. Firmitas enim fidei in eo est, quia omnia quae eveneessent. Firmitas enim fidei in eo est, quia omnia quae eveneraedicta sunt. Discipuli ergo eum non agnoverunt, nisi in fractione panis. Et vere qui non sibi judicium manducat et bibit , in fractione panis Christum agnoscit. Postea et illi undecim putabant se spiritum videre. Praebuit se palpandet istorum incredulitatis. Namque audistis cum Actus Apostolorum legerentur, quot millia crediderunt ex interfectoribus Christi . Si crediderunt postea qui occiderant, non erant credituri qui paululum dubitabant? Et ipsis tamen quod maxime debetis animadvertere, et memoriae vestrae mandare, quia contra insidiosos errorores Deus voluit ponere firmamentum in Scripturis, contra quas nullus audet loqui,non illi suffecit, nisi de Scripturis confirmaret cor credentium: prospiciebat enim nos futuros; in quo quod palpemus nos non habemus, sed quod legamus habemus. Si enim propterea illi
Abbreviated transcription (Latin):
MNIA QUE leguntur inscripturis & concupiscentia eiꝰ.¬
s̃cĩs ad instructionẽ & salutẽ ur̃am intente
oportet audire: maxime tam̃ memoriȩ cõmen¬
danda sunt que aduersus hereticos ualent plurimum:
quors in sidiȩ infir mior es qͦsq & neglegenciores circũ¬
quidem ꝓpt̃ delicta ur̃a : & resur rexisse ꝓpt̾ iustifica¬
tionẽ uramsicut mͦ audistis. quia discipuloꝵ duoꝵ
quos inuenit in uia tenebatur oculi ne eũ agnoscerent.
& incienit eos desꝑantes deredẽptione quę erat inxp̃o.
& existimantes iã illũ passum & mortuũ fuisse sicut ho¬
minẽ. nec tanquã filiũ di putasse semꝑ uiuere:. &car¬
ne itamor cuũ ut non reuiuesceret: sed taquã unum
exppħis. licut uerba coꝵ paulo ante qui intenti erata
audistis. Iunc aperuit eis scripturas. incipiens amorse
ꝑ om̃s ꝓpħas. ostendens eis om̃a quȩ passus erat p̾dic ta
fuisse: ne illi magis mouerentur firesur rexisset dũs
& magis ei non crederent si de illo istã ante dicta non

Expanded text:
mnia quae leguntur de Scripturis sanctis, ad instructionem et salutem nostram, intente oportet audire. Maxime tamen memoriae commendanda sunt, quae adversus haereticos valent plurimum; quorum insidiae infirmiores quosque et negligentiores circumscilicet propter delicta nostra, resurrexisse propter justificationem nostram . Sicut modo audistis quia discipulorum duorum quos invenit in via, tenebantur oculi ne eum agnoscerent: et invenit eos desperantes de redemptione quae erat in Christo, et existimantes jam illum passum et mortuum fuisse, sicut hominem, nec tanquam Filium Dei putantes semper vivere; et in carne ita mortuum ut non revivisceret, sed tanquam unum ex Prophetis: sicut verba eorum paulo ante qui intenti eratis, audistis. Tunc aperuit illis Scripturas, incipiens a Moyse per omnes Prophetas, ostendens eis omnia quae passus erat praedicta fuisse; ne illi magis moverentur, si resurrexisset Dominus, et magis ei non crederent, si de illo ista ante dicta non
Abbreviated transcription (Latin):
ducare. & hibere. concũbere. uti uoluptatib istis.
Nũquid none in his mundus: Aut quando dicttur nolite
ista diligere. hoc đr ut non manducetis aut non
bibatis  aut filios nonpereetis : Non hoc dicitur.
sed sit modus ꝓpt̾ creatorẽ: ut nonuos illigent ista
dilectone. ne adfruendũ hoc ametis qͦdadutendũ
beo unde uiuã: non habeo unde manducem: unde
bibã non habeo. Sed quid : Si non potes habere ista
nisi ꝑ iniquitatẽ: nonne melius amas qui non amiittis.
qua iiqͥtate cõmittis.Lucrũ auriuides: dapiiũ fides
nonuides. Hoc gͦ ait dĩs desideriũ carises: idõdiide

Expanded text:
ducare, bibere, concumbere, uti voluptatibus istis. ducare, bibere, concumbere, uti voluptatibus istis. Numquid non est in his modus? Aut quando dicitur, Nolite ista diligere, huc dicitur, ut non manducetis, aut non bibatis, aut filios non procreetis? Non hoc dicitur. Sed sit modus propter Creatorem, ut non vos illigent ista dilectione; ne ad fruendum hoc ametis, quod ad utendum beo unde vivam, non habeo unde manducem, non habeo unde bibam. Sed quid, si non potes habere ista nisi per iniquitatem? Nonne melius amas quod non amittis, quam iniquitatem committis? Lucrum auri vides, damnum fidei non vides. Hoc ergo, ait nobis, desiderium carnis est, id e
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯedit tibi di ista oĩa.: amaillũ quifecit. plus est tibiuult
aire id est se ipsũ. qui ista fecit. Si aut̃ amaueris hoc
quã ins deus illa fecerit: neglexeris creatorẽ. & ama
ista fabrica quã ds̃ fecit. cęlii. & terrã. mare. uisibilia.
inuisibilia: sed habitatores mundi mundus uocantur.
Qumodo domus uocatur & parietes & in habitantes. &
aliquando laudamus domũ. & uituꝑamus in habitan¬
tes. Dicimus enĩ bonã clomũ quia marmorata : pul¬
chrȩ laqueata. & alit̃ dicimus bona domꝰ. nemo ibi
non parietes laudamꝰ sed inhabitantes parietũ. domꝰ
tam̃ uocatur siue illa siue illa. Om̃s enĩ dilectores
mundi qui dilectione inhabitant mundũ: sicut cęlũ
inhabitant quoꝵ sursũ cor est. & ambulant carne¬
iit̾ra. Om̃s gͦ dilectores mundi. minidus uocantur.
Isnon habent nisi istatria. Desideriũ carnis. & desi¬
deriũ oeulois. & ambitionẽ scłi. Desiderant enĩ inan¬

Expanded text:
dedit tibi Deus omnia ista, ama illum qui fecit. Plus est quod tibi vult dedit tibi Deus omnia ista, ama illum qui fecit. Plus est quod tibi vult dare, id est, seipsum, qui ista fecit. Si autem amaveris haec, quamvis illa Deus fecerit, et neglexeris Creatorem, et amaista fabrica quam fecit Deus, coelum et terra, mare, visibilia et invisibilia: sed habitatores mundi mundus vocantur, quomodo domus vocatur et parietes et inhabitantes. Et aliquando laudamus domum, et vituperamus inhabitantes. Dicimus enim, Bona domus; quia marmorata est et pulchre laqueata: et aliter dicimus, Bona domus; nemo ibi non parietes laudamus, sed inhabitatores parietum: domus tamen vocatur, sive illa, sive illa, Omnes enim dilectores mundi, quia dilectione inhabitant mundum; sicut coelum inhabitant quorum sursum est cor, et ambulant carnterra: omnes ergo dilectores mundi mundus vocantur. Ipsi non habent nisi ista tria, desiderium carnis, desiderium oculorum, et ambitionem saeculi. Desiderant enim man
Abbreviated transcription (Latin):
N inebriantur & pereunt: & illi obliuiscuntur creatorẽ
sunim dum non temperanter sed cupide utuntur creauis¬
& creator contẽpnitur. Detalib dicit apłs. Coluerunt
& seruierunt creature. potius quã creatore. qui est be¬
nedictus in scłã. Nonte ꝓhibet ds amare ista: sed nos
diligere beatitud̾mẽ: sed aꝑꝓbare & laudare: ut ame
creatorem. Quẽ am modum fr̃s sisponsus faceret
sponse suę anulũ: & acceptũ anulũ plus diligeret quã
sponsum qui illi fecit anulũ. Nonne in ipso dono sponsi
adultera anima dep̃hendetur: quã uis. hoc amaret quod
dedit sponsus : Certe hoc omaret qͦd dedit sponsus. ttonen
Qiuis non ad ulterinũ animũ conunceret: Amas aurum
puro: amas anulũ ꝓsponso. Sihoc est inte qͦd amas anului
psponso tuo: ut nolles iudere sponiũ tiũ : ad hoc tibiarrã
petuit ut nonte oppignaret sed auerteret. Ad hoc utiq
irã dedit̾ sponsus: ut in arrasua ipse ametur. Ergo

Expanded text:
Et inebriantur, et pereunt, et obliviscuntur Creatorem Et inebriantur, et pereunt, et obliviscuntur Creatorem suum: dum non temperanter, sed cupide utuntur creatis, Creator contemnitur. De talibus dicit Apostolus: Coluerunt et servierunt creaturae potius quam Creatori, qui est benedictus in saecula . Non te prohibet Deus amare ista, sed non diligere ad beatitudinem; sed approbare et laudare ut ames Creatorem. Quemadmodum, fratres, si sponsus faceret sponsae suae annulum, et illa acceptum annulum plus diligeret quam sponsum qui illi fecit annulum; nonne in ipso dono sponsi adultera anima deprehenderetur, quamvis hoc amaret quod dedit sponsus? Certe hoc amaret quod dedit sponsus: tamen quis non adulterinum animum convinceret? Amas aurum pro viro, amas annulum pro sponso: si hoc est in te, ut ames annulum pro sponso tuo, et nolis videre sponsum tuum; ad hoc tibi arrham dedit, ut non te oppigneraret, sed averteret. Ad hoc utique arrham dat sponsus, ut in arrha sua ipse ametur. Ergo
Abbreviated transcription (Latin):
reatu tenebantur : ille miscđia descendit. Intrauit ad
captiuũ redẽptor non oppressor. Dñs ꝓnobis sanguinẽ
suũ fudit: & redemit nos: mutauit spm nr̃am. Adhuc
sedsinondiligamus mundũ neq que inmundo sunt.
Quȩ aut̃ in mundosunt: desideriũ carnis est. & deside¬
riũ oculoꝵ. & ambicioscłi. Tria sunt ista. Nequis forte
dicat que inmundo sunt ds fecit. idest celũ. & terrã.
mare. solẽ. luna. & stellas: om̃a ornam̃ta cȩlor. Qui
Quare gͦ nonamem qͦd ds̃ fecit: Sp̃s di sit inte: ut ui¬
tleas quia hec om̃a bona sunt. sed uetibi si amaueris con¬
dita. & deserueris conditorem. Pulchra tibi sunt:
sed quãtum est pulchrior qui ista formauit.: Intendat
caritas ur̃ã. Similitudinib erã potestis instrui. nesub¬
repat uobis sathanas dicens: quod solet dicere. Bene nobis
in creatura dĩ. Quare illafecit nisi utbene sit nobis:

Expanded text:
reatu tenebamur; ille misericordia descendit: intravit ad reatu tenebamur; ille misericordia descendit: intravit ad captivum redemptor, non oppressor. Dominus pro nobis sanguinem suum fudit, redemit nos, mutavit spem nostram. Adhuc Sed non diligamus mundum, neque ea quae in mundo sunt. Quae enim in mundo sunt, desiderium carnis est, et desiderium oculorum, et ambitio saeculi. Tria sunt ista: ne quis forte dicat, Quae in mundo sunt, Deus fecit, id est, coelum et terram, mare, solem, lunam, stellas, omnia ornamenta coelorum. Quae Quare ergo non amem quod Deus fecit? Spiritus Dei sit in te, ut videas quia haec omnia bona sunt: sed vae tibi si amaveris condita, et deserueris conditorem. Pulchra sunt tibi; sed quanto est ille pulchrior qui ista formavit? Intendat Charitas vestra. Similitudinibus enim potestis instrui: ne subrepat vobis satanas, dicens quod solet dicere. Bene vobis sit in creatura Dei; quare illa Tecit, nisi ut bene vobis sit?
Abbreviated transcription (Latin):
diligere mundũ neq eaque inmundo sunt : Si quis
dilexerit mundũ: non est caritas patris in eo: quia om̃e
qͥd in mundo est desideriũ carnuis. est: & desideri y oculoꝵ.
& ambicio scłi Tria dixit que nonsunt expatre: sed ex
mundo sunt. Et mundus transit & concupiseencia eius.
qui aut fecerit uoluntatẽ dei. manet meternũ. Quid¬
uis: Utrũ amare tp̃alia. & transire cũ tpr̃: an mundũ
non amare & inet̾ntim uiuere cũ deo: Rerũtpaliũ flu¬
uius transit: sed canquã eirca fluuiũ arbor nataest :
aperis inp̃ceps: tene lignũ. Uoluit te amore munidi:
tene xp̃m. Ppt̃ te factus est tẽporalis: ut tufias et̃̾nꝰ.
peccata. Quantũ int̾ est cũ duo sunt incarcere: inter
eũ & uifitatorem ipsius. Homo enim uenit aliquando
ad amicũ suũ & intrat uisitare eũ. & ambo incarcere
uidentur. sed distant. & distinctisunt. Illũ causap̃mit.
istũ humanitas adduxit. Sic inista mortalitate nos

Expanded text:
diligere mundum, neque ea quae sunt in mundo. Si quis diligere mundum, neque ea quae sunt in mundo. Si quis dilexerit mundum, non est charitas Patris in eo. 10. Quia omne quod in mundo est, desiderium est carnis, et desiderium oculorum, et ambitio saeculi, tria dixit, quae non sunt ex Patre, sed ex mundo sunt. Et mundus transit et desideria ejus: qui autem fecerit voluntatem Dei, manet in aeternum, sicunon amare, et in aeternum vivere cum Deo? Rerum temporalium fluvius trahit: sed tanquam circa fluvium arbor nata est DRaperis in praeceps? tene lignum. Volvit te amor mundi? tene Christum. Propter te factus est temporalis, ut tu fias aeternus; peccata. Quantum interest, cum duo sunt in carcere, inter reum et visitatorem ipsius? Homo enim aliquando venit ad amicum suum, et intrat visitare eum, et ambo in carcere videntur; sed multum distant et distincti sunt. Illum causa premit, illum humanitas adduxit. Sic in ista mortalitate, nos
Abbreviated transcription (Latin):
apłm sp̃s sc̃s locutus est. Nichil uerius. Siguis dilexera
mundini. dil ectio patris non est in eo. Uis habere dilec¬
tionẽ patris. utsis coheres filii Noli diligere mundũ:
exelude malũ amorem mundi: ut implearis amore di
Si mundi amor abicet.: non ẽ qua intet amor dei. Recedat amor muus¬
Uis es: sedplenũ adhuc es. Funde qͦd habes: ut accipias
onũ est nobis ut non diligamus mundũ : neremane¬
ant in nobis sacram̃ta ad dãpnacionẽ nr̃am. nonfir¬¬
ingͣtũ adsalutem. Firmanitũ salutis est habere radidẽ
caritatis. habere uirtutẽ pietatis: nonformã solã.
Bona forma. scã forma.sed quidualeat forma: sinon
teneat radicem: Sarm̃tũ p̃cisũ : nonne inignẽ imitit᷑.
Iabe formã: sed inradice. Quomodo radicamini. ut
caritas. int tanta siluosa amoris mundi : Extirpate
siluas magnũ sem̃ posituri estis: nonsit inagro qͦd offocet
illud. hec sunt uerba extirpantia quę dixit. Holite

Expanded text:
 sanctus locutus est, nihil verius, Si quis dilexerit mundum, dilectio Patris non est in ipso. Vis habere dilectionem Patris, ut sis cohaeres Filii? Noli diligere mundum. Exclude malum amorem mundi, ut implearis amore Dsi mundi amor habitet, non est qua intret amor Dei: recedat amorsi mundi amor habitet, non est qua intret amor Dei: recedat amor muVas es, sed adhuc plenus es; funde quod habes, ut accipias Bonum est nobis ut non diligamus mundum, ne remaneant in nobis Sacramenta ad damnationem, non firmamenta ad salutem Firmamentum salutis est, habere radicem charitatis, habere virtutem pietatis, non formam solam. Bona forma, sancta forma: sed quid valet forma, si non teneat radicem? Sarmentum praecisum nonne in ignem mittitur? Habe formam, sed in radice. Quomodo autem radicamini, ut charitas, inter tanta silvosa amoris mundi? Exstirpate silvas. Magnum semen posituri estis; non sit in agro quod effocet semen. Haec sunt verba exstirpantia quae dixit: Nolite
Abbreviated transcription (Latin):
cognoscimꝰ quod nouissima sit hora : Unde : Quia antix¬
imusti facti sunt: & ex nobis exiert̃. Uidete antixp̃os. Ex
nobis exierunt. Ergo plangimꝰ dãpnũ: audi consolacionẽ
ed non erant ex nobis. Om̃s heretici. om̃sscismati. ex nob
exierunt. id est execcła exeunt: sed non exirent. si ex nob̾
eẽnt ante quã exirent. Ergononerant exnobis. siante¬
quã exirent non erant ex nobis. Multi intus sunt: non
exierunt : sed tam̃ antixp̃i sunt. Audemꝰ hoc dicere
Ut quid: nisi ut imus quisq cũ int̾ est nonsit antixpistus:
Latine enĩ antixp̃s contrarius est xp̃o. nonqͦmodo noniuilli i¬

Expanded text:
cognoscimus quod novissima sit hora. Unde? Quia anticcognoscimus quod novissima sit hora. Unde? Quia antichristi multi facti sunt. Ex nobis exierunt: videte antichristos. Ex nobis exierunt: ergo plangimus damnum. Audi consolationem: Sed non erant ex nobis. Omnes haeretici, omnes schismatici ex nobis exierunt, id est, ex Ecclesia exeunt; sed non exirent, si ex nobis essent. Antequam exirent ergo, non erant ex nobis. Si antequam exireat, non erant ex nobis; multi intus sunt, non exierunt, sed tamen antichristi sunt. Audemus hoc dicere: utquid, nisi ut unusquisque cum intus est, non sit antichristus? Latine enim Antichristus, contrarius est Christo. Non
Abbreviated transcription (Latin):
oiunttatẽ nonuenit. Quid aut̃ magnũ est usq illuc
ittingere. usq qͦ ꝑsecutores crucifixerunt: Illud est
magnũ intelligere uerbũ dm̃ apud dm̃ ĩprincipio. per
qd factasunt oĩa : quale cognosci uolebat quando ait
pħilippo. Tanto tp̃r uobiscum sũ. & noncognouistisme:
Philippe qui uidet me uidet & patrẽ. Sed dspiger sppͦ
rite. crescite: nouissima hora est. Ipsa nouissima hora
diurna est : tam̃ nouissima est. Horã enĩ nouissimã ꝓpt̃
tepus: Quomͦ nouissima hora:. Certe prius ueniet anti.¬
xp̃s: & tunc ueniet dies iudicii. Uidit ioħs cogitaciones
istas. nequasi securi fierent & ido non eẽ horã nouissimã
putarent. qͦd uenturꝰ eẽt antixp̃s: ait illis. Et sicut au¬
distis qͦd antixp̃s sit uenturus: & nunc antrxp̃i multifac¬
tisunt. Hĩquid posset habere multos antrxpõs nͥhora
nouissima : Quos dicit antixp̃os: Seqͥtur & exponit. Uñ

Expanded text:
divinitatem non venit. Quid autem magnum est, usque illuc divinitatem non venit. Quid autem magnum est, usque illuc attingere, usque quo persecutores qui crucifixerunt? Illud est magnum, intelligere Verbum Deum apud Deum in principio, per quod facta sunt omnia: qualem se cognosci volebat, quando ait Philippo, Tanto tempore vobiscum sum, et non cognovistis me, Philippe? Qui videt me, videt et Patrem . 3. Sed ne rite, crescite, novissima hora est. Ipsa novissima hora diuturna est; tamen novissima est. Horam enim pro tempore posutempus? quomodo novissima hora? certe prius veniet Antichristus, et tunc veniet dies judicii. Vidit Joannes cogitationes istas: ne quasi securi fierent, et ideo non esse horam novissimam putarent, quod venturus esset Antichristus, ait illis, Et sicut audistis quod Antichristus sit venturus, nunc antichristi multi facti sunt. Numquid posset habere multos antichristos, nisi hora novissima? 4. Quos dixit antichristos? Sequitur, et exponit Unde
Abbreviated transcription (Latin):
Nã corde contingere iesũ spalit̾: hoc est cognoscere qa eqͥlis
est patͥ. dpterea & mariã ꝓhibet tangere se & dicebat ei
Nolime tangere: nondũ enĩ ascendi ad patrẽ. Quid est hoc:
Discipulis sepalpandũ p̃buit: & mariȩ contactũ uitauit:
Nonne ipse est qui dubitanti discipulo dixit. mitte digitos
& palpa cicatrices: Nũquid iã adpatrẽ ascenderat: Quare
gͦ mariã ꝓhibet & dicit. nolime tangere nondũ enĩ ascen¬
di adpatrẽ meũ : Ad hoc quid dicturisumꝰ qͦd auiris se
om̃em mundat: Quib se pͥmo uoluit manifestare. abhis
se timuit contrectari: Nonne uiris resurrectio eius ꝑfemi¬
nas nunciata est: ut contrita arte serpens uinceretur.
Qiua enĩ ille mortẽ primo homini ꝑfeminã nuntiauit : & utris
uita ꝑfeminã nunciata est. Quare gͦ se tanginoluit: nisi
spualis est decorde mundo. Ille tangit de corde mundo
xp̃m ÷ qui eũ intelligit patri equalẽ .: qui aut̃ nondũ
intelligit diuinitatẽ xp̃i : usq ad carnẽ uenit. usq ad

Expanded text:
ere Jesum spiritualiter, hoc est cognoscere quia aequalis est Patri. 2. Propterea et Mariam prohibebat se tangere, et dicebat ei: Noli me tangere; nondum enim ascendi ad Patrem. Quid est hoc? Discipulis se palpandum praebuit, et Mariae contactum vitavit? Nonne ipse est qui dubitanti discipulo dixit, Mitte digitos, et palpacicatrices ? Numquid jam ad Patrem ascenderat? Quare ergo Mariam prohibet, et dicit, Noli me tangere; nondum enim ascendi ad Patrem? An hoc dicturi sumus, quod a viris se us omnem carnem mundat Quibus primo voluit manifestari, ab his se timuit contrectari? Nonne viris resurrectio ejus per feminas nuntiata est, ut contraria arte serpens vinceretur? Quia enim ille mortem primo homini per feminam nuntiavit; et viris vita per feminam nuntiata est. Quare ergo se tangi noluit, nisispiritualis est de corde mundo. Ille attingit de corde mundo Christum, qui eum intelligit Patri coaequalem. Qui autem nondum intelligit divinitatem Christi, usque ad carnem venit, usque ad
Abbreviated transcription (Latin):
non cõmendant: Si cognolumis: amemus. Nam co¬
gniciosine caritate non facit saluo .s. Sciencia inflat
caritas edificat. Si confiteri uultisa non amare: incips¬
tis demonib similes ẽẽ. Confitebantur demories filiũdi
& dicebant. Quid nobis & tibi : & iepellebantur. Con¬
fitemini & amplectimini. Illi enĩ timebant de iniquita¬
tib suis. uos amate dimissorẽ iniquitatũ urarũ. Sed
quomodo poterimus amare dm̃ & mundum: Parat gͦ
nos in habitare caritatẽ. Duo sunt amores. di & mimdi
& habitet amor di.: melior accipiat locũ. Amabas mun¬
dum. noli amare mudũ. Cũ ex hauseris cortuũ amor
t̾reno. hauries amore diuino: & incipit habitare iam
caritas: dequa nichil potest malipcedere. Audite gͦ uerhi
purgantis modo quasi agrũ inuenit corda homininn
Sed quomodo inuenit: Si siluã inuenit extirpat: si
agrũ purgatũ inuenit. plantat. Plantare ib i uil
arborẽ caritatis. & quã siluã extirpare: Amorem

Expanded text:
non commendant? Si cognovimus, amemus: nam conon commendant? Si cognovimus, amemus: nam cognitio sine charitate non salvos fecit. Scientia inflat, charitas aedificat . Si confiteri vultis et non amare, incipitis daemonibus similes esse. Confitebantur daemones Filium Dei, et dicebant, Quid nobis et tibi ? et repellebantur. Confitemini, et amplectimini. Illi enim timebant de iniquitatibus suis; vos amate dimissorem iniquitatum vestrarum. Sed quomodo poterimus amare Deum, si amamus mundum? Parat nos ergo inhabitari charitate. Duo sunt amores, mundiet habitet Dei; melior accipiat locum. Amabas mundum, noli amare mundum: cum exhauseris cor tuum amore terreno, hauries amorem divinum; et incipit habitare jam charitas, de qua nihil mali potest procedere. Audite ergo verba purgantis modo. Quasi agrum invenit corda hominum: sed quomodo invenit? Si silvam invenit, exstirpat; si agrum purgatum invenit, plantat. Plantare ibi vult arborem, charitatem. Et quam silvam vult exstirpare? Amorem
Abbreviated transcription (Latin):
cunt. luuenes quare: Quia uicistis malignuĩ. Infiliis
natiuitas. inpatrib antiquitas: in uiuenib forti¬
tudo. Si malignus aiuuenib uincitur : pignat no¬
biscum. Pugnat. sed non expugnat. Quare: Quia
nos sumus fortes: anquia ille fortis habitat in nobis.
qui int̾ manus ꝑsequentiũ infirmus inuentus est.
llenos fortes fecit: quiꝑsequentib nonrestitit. Crucifix
est enĩ exinfirmitate. sed uiuit ex uir tute dĩ. Seribo
uobis puera. Unde pueri :. Quia agnouistis patrem.
Stribo uobis patres. Cõmendat hoc & repetit: quia
ꝯenouistis cũ qui apͥncipio est. Mem̃tote uos patres eẽ.
Si obliuiscimini eũ qui aprincipio est: ꝑditis pat̾intatem
Scribo uobis uiuenes. Etiã atq etiã considate qͥa iuucas
estis. Fugnate ut iuncatis: uincite ut coronemini
humiles estote ne inpugna ca̾datis. Scribo uoħ iuuere
patrẽ: Om̃a ista quasi cognicionẽ cõmendant: caritas

Expanded text:
cunt: juvenes quare? Quia vicistis malignum. In filiis cunt: juvenes quare? Quia vicistis malignum. In filiis nativitas, in patribus antiquitas, in juvenibus fortitudo. Si malignus a juvenibus vincitur, pugnat nobiscum. Pugnat, sed non expugnat. Quare? Quia nos sumus fortes, an quia ille est fortis in nobis, qui inter manus persequentium infirmus inventus est? Ille nos fortes fecit, qui persequentibus non restitit. Crucifixus est enim ex infirmitate, sed vivit ex virtu e Dei . 7. Scribo vobis, pueri. Unde pueri? Quia cognovistis Patrem. Scribo vobis, patres: commendat hoc, et repetit, Quia cognovistis eum qui a principio est. Mementote vos patres esse: si obliviscimini eum qui a principio est, perdidistis paternitatem. Scribo vobis, juvenes. Etiam atque etiam considerate, quiaestis; pugnate, ut vincatis; vincite, ut coronemini; humiles estote, ne in pugna cadatis; et Patrem: omnia ista quasi cognitionem commendant, charitatem
Abbreviated transcription (Latin):
tilari indie iudicii. Ex nohis exierunt. sed nonerant exnol
Quod si fuissent exnobis. ꝑmansissent utiq nobiscum.
Na uustis km̃i quã certissime dicat̃ utqͥforte exierunt ñ
luntite sua qͥsq aut antixp̃s. aut inxp̃o est. hoc est aut in
inbrissumus. aut in humorib malis. Quise in melius com¬
mitat. incorpore menbrũ est : qͥ aut̃ inmalicia ꝑmanet.
humor malus est: & quando exierint & reuelabuntur qui
quiꝰ a int̾ cũ sut. non exnobas suns ⁊rontam̃ manisesti sunit
sed exeundo manifestantur. Et uot unciond̃ hahetis ascõ:
ut ipsi uobis manifestisitis. Untio spũalis est ipse sps̃sc̃s. cui¬

Expanded text:
tilari in die judicii. Ex nobis exierunt, sed non erant ex nobis: tilari in die judicii. Ex nobis exierunt, sed non erant ex nobis: quod si fuissent ex nobis, permansissent utique nobiscum: Nam vultis voluntate sua quisque aut antichristus, aut in Christo est. Aut in membris sumus, aut in humoribus malis. Qui se in melius commutat, in corpore membrum est: qui autem in malitia permanet, humor malus est; et quando exierit, relevabuntur qui quia et intus cum sunt, non ex nobis sunt; non tamen manifesti sunt, sed exeundo manifestantur. Et vos unctionem habetis a sancto, ut ipsi vobis manifesti sitis. Unctio spiritualis ipse Sp
Abbreviated transcription (Latin):
cordia menbroꝵ non habent antixp̃i. &̾ sunt qͥ intus sic
curatur corpꝰ ipsius. & sanitas ꝑfecta nonerit nisi inre¬
surrectione mortuoꝵ: sic sunt incorpore xp̃i qͦ modo ini¬
mor es mali quando euomunt᷑. tuic relecatur corpus: sic
& hi aliquando exeunt. & tunc eccła rel elatur & dicit.
erant exme. Quid est nonerant exine: Nondecarne
mea p̃cisi sunt. sed pectus mͥ premebant cũ in eẽnt. Ex nob̾
exierunt. sed nolite tristes ẽẽ: nonerant exnobis. Unde
ꝓbas : Quod si fuissent ex nobis: ꝑmansissent utiq nobiscũ
Hinc gͦ uideat caritas utrã quia multi nonsunit ex nobis: acci¬
piunt nobiscum sacram̃ta. accipiunt nobiscũ baptismũ
accipiunt nobiscũ qͦd norunt fidelesse accipere. benedic¬
tionẽ. encharistiã. & quicqͥd insacram̃tis sc̃is est ipsius
uenti uolant foras: quia grananonerant. Om̃s aut̃ timic
uolabunt qͦdsepe dicendũ est: cũ area chũca ceperit uen¬

Expanded text:
cordia membrorum non habet antichristum. Et sunt qui intus sic curatur corpus ipsius, et sanitas perfecta non erit nisi in resurrectione mortuorum: sic sunt in corpore Christi, quomodo humores mali. Quando evomuntur, tunc relevatur corpus: sic et mali quando exeunt, tunc Ecclesia relevatur. Et dicit umores isti, sed non erant ex me. Quid est, non erant ex me? Non de carne mea praecisi sunt, sed pectus mihi premebant cum inessent. 5. Ex nobis exierunt; sed, nolite tristes esse, non erant ex nobis. Unde probas? Quod si fuissent ex nobis, permansissent utique nobiscum. Hinc ergo videat Charitas vestra, quia multi qui non sunt ex nobis, accipiunt nobiscum Sacramenta, accipiunt nobiscum Baptismum, accipiunt nobiscum quod norunt fideles se accipere, Benedictionem, Eucharistiam, et quidquid in Sacramentis sanctis est; ipsiusventi, volant foras; quia grana non erant. Omnes autem tunc volabunt, quod saepe dicendum est, cum area dominica coeperit ven
Abbreviated transcription (Latin):
aduertitis ipso exponente. & intelligetis non posse exire
exire nullomͦ posse. Qui enĩ nonest contrarius: incorporo
ipsius heret. & menbrũ cõputatur. Nũquã sunt m̃brasͥ
contraria. corporis. integritas exinier sis menbi is consta
A̾ quid concordia menbroꝵs dicit apłs: Si patitur uinam

Expanded text:
to, nunc advertitis ipso exponente, et intelligitis non posse exire exire nullo modo posse. Qui enim non est Christo contrarius, in corpore ipsius haeret, et membrum computatur. Nunquam sibi sunt membra contraria. Corporis integritas universis membris constat. Et quid de concordia membrorum dicit Apostolus? Si patitur un
Abbreviated transcription (Latin):
UERI. nouissima hora est. In haclectione pueros
alloquitur ut festinent crescere: qͥa nouissima
horaest. Etas corporis non est inuoluntate: ita¬
ut nullus scđm carnẽ crescat quando uult: sic nec qͥndo
uult nascitur. U̾bi aut̃ natiuitas in uoluntate est: & cre¬
mentũ inuoluntate est. Nemo exaq̾ & spũ nascitin. nͥ
cere. Qquis nouit natũ se eẽ. & audit qͥa puer est & infans
auide iniet uberiliuis matris: & cito crescit. Est aũt mat
sugatur lac om̃iũ sacram̃toꝵs tẽporaliũ ꝓ et̾na m̃a salute

Expanded text:
ueri, novissima hora est. In hac lectione pueros alloquitur; ut festinent crescere, quia novissima hora est. Aetas corporis non est in voluntate. Ita nullus secundum carnem crescit quando vult; sicut nullus quando vult nascitur: ubi autem nativitas in voluntate est, et crementum in voluntate est. Nemo ex aqua et Spiritu nascitur nisi cere. Quisquis novit natum se esse, audiat quia puer est et infans; avide inhiet uberibus matris, et cito crescit. Est autem matsugatur lac omnium sacramentorum temporaliter pro aeterna salute
Abbreviated transcription (Latin):
diligis: t̾ra eris. Dm̃ diligis: quid dicam: dseris. Non audeo
dicere exine: scripturas audiamꝰ. Ego dixidiiestis. & filu
excelsi om̃s. Sigͦ uultis eẽ dii. & filii altasum nolite diligi¬
re mundũ neq ea quȩ inmundosunt. Siqͥs dilexerit mun

Expanded text:
diligis? terra eris. Deum diligis? quid dicam? deus eris? Non audeo diligis? terra eris. Deum diligis? quid dicam? deus eris? Non audeo dicere ex me, Scripturas audiamus: Ego dixi, Dii estis, et filii Altissimi omnes . Si ergo vultis esse dii et filii Altissimi, nolite ailigere mun
Abbreviated transcription (Latin):
Hoc fecero tẽptaho dm. hocdixit. cͦd te dicere uolgtt Quan¬
po tib isuggerit inimicꝰ qualis homo. qualis xp̃ian dm uel
aut febrientes sanasti: Si uͦ esses alicuius momenti. faceres
aliqͥt miraculũ: responde & dic. Scriptũ est. non tẽrtabis
dum dm̃ tuũ. Hongͦ tẽptabo dm̃. quasi tunc ꝑtineã ad dm̃
si feccro miraculũ: & nonptineã si non fecero. Qubi siit
uerba eiꝰ. gaudete qͥa nomina ur̃a scriptasunt in celo: De am¬
hiione scłiꝰ qͥmͦ tẽptat᷑ est dĩis: Quando leuauit eũ inexcelso
& dirit ei. hȩc oĩa tibi dabo: si ꝓstratꝰ adoraueris ine: De ela
Quid eͦ respondit diabolo: Nũqͥtte docuit ut respondeas.
Seriptũ est . chñm dm̃ tuũ adorabis. & illi soliser uies. Tenentes
bit. nec desideriũ carnis. nec desideriũ oculoꝵ. nec abitio
incternũ: qͥa qualis est quisq talis eiꝰ dilectio est. Perram

Expanded text:
hoc fecero. tentabo Deum. Hoc dixit, quod te voluit dicere. Quanhoc fecero. tentabo Deum. Hoc dixit, quod te voluit dicere. Quando tibi suggerit inimicus, Qualis homo, qualis christianus? maut febrientes sanasti? si vere esses alicujus momenti, faceres aliquod miraculum: responde et dic, Scriptum est, Non tentabis Dominum Deum tuum: non ergo tentabo Deum, quasi tunc pertineam ad Deum si fecero miraculum, et non pertineam si non fecero. Et ubi sunt verba ejus, Gaudete q est Dominus? Quando elevavit eum in excelsum, et dixit ei: Haec omnia tibi dabo, si prostratus adoraveris me. De elatQuid ergo respondit diabolo, nisi quod te docuit ut respondeas? Scriptum est, Dominum Deum tuum adorabis, et illi soli servies . Tenentes bit nec desiderium carnis, nec desiderium oculorum, nec ambitio in aeternum: quia talis est quisque, qualis ejus dilectio est. Terram
Abbreviated transcription (Latin):
Tria sunt ista: & nichil inuenis unde tẽperet᷑ cupiditas hu¬
mana. nisi aut desiderio carnis. aut desiderio oculoꝵ.
aut ampcione scłi. Per istatria tẽptatꝰ est dñs adiabolo.
Desiderio carius tẽptat̾ est quando dictũ est: sifilius dies. dis¬
ut lapides isti paues fiant: quando esuriuit post ic iunium.
Sed quomͦ repulit tẽpracionẽ & docuit pugnare militeii:
dixit mitte te deorsũ: quia scriptũ est. angłissius manda¬
uit dete. ut suscpant te: neqͣͥndo offeudas adlapidẽ pedẽ
tuũ. Ille restitit tẽptatori. Si enuĩ facoret miraculũ: non
uideretur nisi aut cenisse. aut curiositate secisse fecitemiꝰ
quando uoluit tãquã dĩ: sed tãquã infirmoscurans. Nã
luisser. Sed ne hoc homines sentirent: adtende qͥd respondit.
a quando talis tẽtacio uenerit: dic illudaitu. Redirxtro
sittanas: scriptũ est eiũ. Non tẽptab̾ anm̃ dm̃ tut̃. idest si

Expanded text:
Tria sunt ista, et nihil invenis unde tentetur cupiditas huTria sunt ista, et nihil invenis unde tentetur cupiditas humana, nisi aut desiderio carnis, aut desiderio oculorum, aut ambitione saeculi. Per ista tria tentatus est Dominus a diabolo. Desiderio carnis tentatus est, quando dictum est ei, Si Filius Dei es, dic lapidibus istis ut panes fiant; quando esurivit post jejunium. Sed quomodo repulit tentatorem, et docuit pugnare militem? dixit: Mitte te deorsum, quia scriptum est, Angelis suis mandavit de te, ut suscipiant te, ne quando offendas ad lapidem pedem tuum. Ille restitit tentatori: si enim faceret miraculum, non videretur nisi aut cessisse, aut curiositate fecisse: fecit quando voluit tanquam Deus, sed tanquam infirmos curans. Namputaretur. Sed ne hoc homines sentirent, attende quid respondit; et quando tibi talis tentatio evenerit, dic illud et tu, Redi post me, satanas; scriptum est enim, Non tentabis Dominum Deum tuum: id est, Si
Abbreviated transcription (Latin):
bit̾. & cet̾a huiusmodi: & desideriũ oculoꝵ. Deside ium
oculors dicit omnẽ curiositatẽ. Iã quã late. petet curiesita
ipia. unpectaculis. intheatris insacram̃tis cuaboli. iniua¬
gicis artib inmaleficus: ipsa est curiositas. Aliquando tẽp
tat seruos di. ut uelint qͦsi iniraculũ facere: tẽptare utrũ
apatre. Sidedit dr̃fac: optulit enĩ ut facias. Nonenĩ qui no
fecert̃ adregnũ di ũ pertinebunt: cũ gauderent apłi qͥa de¬
monia eis subiectaerant. qͥs eisait diñs: Nolite in hoc gaudero
gaudere apłos. unde gaudes &tu. Ue tibi enĩ si nom̃ tuũ non
est scriptũ incelo. Nũquit uetibi si nonsuscitaueris mortuos
Nũquid ue tibi sinon ambulaueris inmari: Nũquit ue tihi
sinon excluscris demonia : Si accepisti ande hocfacias: utẽ
humilit̃ non suꝑbe. Nã deqͥbiadĩ pseudo ꝓpłis dixit dr̃s.
qͥa facturi sunt signa & ꝓdigia. Ergo nonsitt anibitosdi.
uidetur homo. siue de diuiciis. siue de aliqua potentia.

Expanded text:
um oculorum: desiderium oculorum dicit omnem curiositatem. Jam quam late patet curiositas? Ipsa in spectaculis, in theatris, in sacramentis diaboli, in magicis artibus, in maleficiis ipsa est curiositas. Aliquando tentat etiam servos Dei, ut velint quasi miraculum facere, tentare utrum a Patre. Si dedit Deus, fac; obtulit enim ut facias: non enim qui non fecerunt, ad regnum Dei non pertinebunt. Cum gauderent Apostoli quia daemonia eis subjecta erant, quid eis dixit Dominus? Nolite in hoc gaudere; gaudere Apostolos, unde gaudes et tu. Vae tibi enim, si nomen tuum non est scriptum in coelo. Numquid vae tibi, si non suscitaveris mortuus? numquid vae tibi, si non ambulaveris in mari? numquid vae tibi, si non excluseris daemonia? Si accepisti unde facias, utere humiliter, non superbe. Nam et de quibusdam pseudoprophetis dixit Dominus, quia facturi sunt signa et prodigia . Ergo non sit ambitio saecvidetur homo, sive de divitiis, sive de aliqua potentia. 14.