comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ułr ⁊ cũfr̃ nr siluanectñsis ep̾s ꝓ Rromana eccłia
ꝯͣ romanã eccłiam absq audientia ⁊ iudicio de
ꝓpͥa sede pulsus. rerũq suarũ dãpna ꝑpessus.
qͣnius ħ anno redierit a sede apłica munitus
lut̾is apłicis. tam̃ nec apd̾ regẽ tͥbłationis sue
aliqd̃ inuenit remediũ. nͨ apd̾ met᷑politanũ
pauit. Condolens itaq ñ tant̃ eiꝰ miserię: qͣntũ
ingemiscens apłice seł inuirie. hac et̾ate eum
apd̾ me detinui. ⁊ ꝓ modło meo stipendia mi¬
nistraui. Supplicando itaq moneo. ⁊ monon¬
do supplico. ut tã ꝓ ur̾ inuiria. qͣm ꝓdestitu¬
ti filii in iusticia. ñ desistatis arcũ intendere.

Expanded text:
r Silvanectensis Episcopus pro Romana Ecclesia contra Romanam Ecclesiam absque audientia et judicio de propria sede pulsus, rerumque suarum damna perpessus, quamvis hoc anno redierit a sede apostolica munitus litteris apostolicis, tamen nec apud regem tribulationis suae aliquod invenit remedium, nec apud metropolitanum pavit. 49 Condolens itaque non tantum ejus miseriae, quantum ingemiscens apostolicae sedis injuriae, hac aestate, eum apud me detinui, et pro modulo meo stipendia ministravi. Supplicando itaque moneo, et monendo supplico, ut tam pro vestra quam pro destituti filii injuria, jam non desistatis arcum intendere;
Abbreviated transcription (Latin):
angaria. s &̾ hii qͥ custodire uolunt cũ diligñ¬
tia. Quid enĩ ultra ualebunt celebranda con¬
cilia. quoꝵ ꝑ uniꝰ ꝑsone delationẽ irrita fient
qͣntalibet auctoritate fulta uidicia. Uñ roga¬
mꝰ sc̾itatẽ uitam ut librata ꝯsid̾atione cõmo
sunt. saniori sentñtie animũ accõmodetis. ut
⁊ iudicia synodalia ñ nͥ sũma ratione censean¬
tur. ⁊ mandata apłica curiosiꝰ obseruent᷑. PRo¬

Expanded text:
iam hi qui custodire volunt cum diligentia. Quid etiam ultra valebunt celebranda concilia, quorum per unius personae delationem irrita fient quantalibet auctoritate fulta judicia? Unde rogamus sanctitatem vestram, ut librata consideratione commosunt, saniori sententiae animum accommodetis, ut et judicia synodalia non nisi summa ratione cassentur, et mandata apostolica curiosius observentur
Abbreviated transcription (Latin):
iusticie ⁊ telus domꝰ di. liqͥdo mͥ apparuit. ⁊¬
me publicante fere om̃ib regni nr̃i eccłiis.
ad lauddẽ diuini noĩs innotuit. Nichil itaꝙ
de ħ negotio restat. nͥ ut bonis pͥncipiis ⁊ bo¬
nis ꝓuectib. bonꝰ imponat᷑ exitus Decetero¬
urãm de thesauraria cathalanensis eccłie
inportunitate drugonis ⁊ nebuł u̾boꝵ eiꝰ
ab innocentia ur̾a extortã mutigetis. ł in me¬
confr̃i nr̃o uista ⁊ possibilia iubeatis. Cum
iudiciũ apłic̾ a nemine sit foris retͣctandũ.
uos ip̾e ppendite uos ip̾e iudicate.utrũ sy¬
nodalis sentũtia apłici decretis. ⁊ canonicis
sanctionib munita dissolui debuerit fine
utͥusq partis audientia. Nec .ii. indecens e̾

Expanded text:
justitiae et zelus domus Dei, liquido mihi apparuit, et me publicante fere omnibus nostri regni Ecclesiis ad laudem divini nominis innotuit. Nihil itaque de hoc negotio restat, nisi ut bonis principiis et bonis provectibus bonus imponatur exitus. Devestram de thesauraria Catalaunensis Ecclesiae, importunitate Drogonis et nebulis verborum ejus ab innocentia vestra extortam, mitigetis, confratri nostro justa et possibilia jubeatis. Et cum judicium apostolicum a nemine sit foris retractandum , vos ipse perpendite, vos ipse judicate, utrum synodalis sententia apostolicis decretis et canonicis sanctionibus munita dissolvi debuerit sine utriusque partis audientia. Nec enim indecens est
Abbreviated transcription (Latin):
prudentiã uram muniri oportet sp̃r fortitudiniᷤᷤ.
qr si sacram̃to ad nullari pͭ canonica electio. nulla
ult̾iꝰ in regno francoꝵ fut᷑a ẽ. nͥ aut symoniaca aut
molenta intrusio. Qd̾ si sc̾itati ur̾e obicit᷑. regẽ ñ
oportere cogi ad ꝑuiriũ. recordari potestis. qͥd dicat
beatꝰ ambrosiꝰ in libro .i. de officiis. Dicit.⁊. Est ñ
diadis. ⁊ necẽ in his ꝯcessit. ne ꝓmissũ negaret. Dic̃
&̾ august̾ in sermone. quẽ fec̃ in decolatione Ioħis
quã uirationẽ suã fuso sanguine hoĩs implere.
Item. Inrauit. dd. tem̾e. s ñ inpleuit iuirationẽ
maiori pietate. de duobꝰ pecc̃is elegit minimũ.
Item ambrosiꝰ in libro.iͦi. de officiis. Bieriq sepe

Expanded text:
prudentiam vestram muniri oportet spiritu fortitudinis, quia si tali sacramento annullari potest canonica electio, nulla ulterius in regno Francorum futura est, nisi aut Simoniaca aut violenta intrusio. Quod si sanctitati vestrae objicitur regem non oportere cogi ad perjurium, recordari potestis quid dicat beatus Ambrosius libro primo De officiis. Dicit enim : « Ediadis, et necem Joannis concessit ne promissum negaret. » Dicit etiam Augustinus in sermone quem fecit in decollatione Joannis quam jurationem suam fuso sanguine hominis implere. » Item: « Juravit David temere, sed non implevit jurationem majori pietate. De duobus peccatis elegit minimum. » Item Ambrosius in libro tertio De officiis: « Plerique saepe
Abbreviated transcription (Latin):
sꝑu fortitudinis ab undare. De tͥbłatione qua uexat᷑¬
a filiis alienis beluacensis eccłia. ⁊ de regis francoꝵ
in flagitio suo sacre religioni ꝑnitiosa. ⁊ ignomi¬
niosa ꝑtinacia. nichil aꝑtiꝰ.⁊ nichil ut̾e auctorita¬
ti utiliꝰ uł honestiꝰ dice̾. uł scͥbere possũ. qua scͥpsi.
p̃ter qd̾ sacram̃tũ. sacͥs canonibꝰ.⁊ om̃i religioni ob

Expanded text:
udinis abundare. De tribulatione qua a filiis vexatur alienis Belvacensis Ecclesia, et de regis Francorum in flagitio suo sacrae religioni perniciosa et ignominiosa pertinacia , nihil apertius et nihil vestrae auctoritati utilius et honestius scribere vel dicere possum quam scripsi , praeter quod sacramentum sacris canonibus et omni r
Abbreviated transcription (Latin):
me dilectio tua. utrũ pueri sex annoꝵ uel
contrahere sacram̃ta. ⁊ celebratis sponsalibꝰ si
alter obierit. utrũ possit suꝑstes uel cũ sorore. uel
cũ fr̃e defuncti nre matͥmoniũ. cũ qͦ priꝰ uuerat
desponsationis uncłm. Et de mat̾monio quidẽ

Expanded text:
me dilectio tua utrum pueri sex annorum, vel contrahere sacramenta: et celebratis sponsalibus, si alter obierit, utrum possit superstes cum sorore, vel cum fratre defuncti inire matrimonium, cum quo prius inierat desponsa
Abbreviated transcription (Latin):
soror sororis marto nubere. Uñ legit᷑ in conci¬
lio tiburiensi. cap̾.x. Decretũ e̾ ut quãuis mulier
nupta eẽt ñ potuerit legitimo uro desponsata
tñ fr̃i. fr̃ habere ñ possit. Hec tͥ interĩ carissime
ad int̾rogata sufficiant. Ex his qͥsi rationum

Expanded text:
soror sororis marito nubere. Unde legitur in concilio Triburiensi capitulo 10: « Decretum est ut, quamvis mulier nupta esse non potuerit legitimo viro, desponsatam tamen fratri frater habere non possit. » Haec tibi interim, charissime, ad interrogata sufficiant. Ex his enim quasi rationum
Abbreviated transcription (Latin):
iuges ꝑ ꝯmitionẽ carnis redd̾e sibi inuicem
possunt coniugii debitũ. Si aut̃ añ annos pu¬
bertatis ratione dilatalide uel conseruande pa¬
cis int̾ aliquos talia sacram̃ c̃elebrant᷑. siint̾
eas ꝑsonas fiant in quas id lex fieri ñ ꝓhibet.⁊
ex amboꝵ consensu: ñ rep̾hendimꝰ. qr sic̃ dicit
ticulo pͥmo. In sponsalibꝰ consensus eoꝵ exigen¬
nuptiis. ita sponsalibꝰ filiã familias consentire
ente. sponsalia eiꝰ nomine fieri ñ possunt. Qͣ
ant̃ egate ista fieri debeant. nec eccłiasticis
uec humanis legib plenit̾ ẽ definitũ. Uñ
etas contrahentiũ diffinita ñ e̾: ut in matͥmoniis.

Expanded text:
juges per commistionem carnis reddere sibi invicem possunt conjugii debitum. Si autem ante annos pubertatis ratione dilatandae vel conservandae Pacis inter aliquos talia sacramenta celebrantur, si inter eas personas fiat inter quas lex id fieri non prohibet, et ex amborum consensu, titulo primo. In sponsalibus consensus eorum exigennuptiis, ita sponsalibus filiam familias consentire ente, sponsalia ejus nomine fieri non possunt. » Qua autem aetate ista fieri debeant, nec ecclesiasticis, nec humanis legibus pleniter est diffinitum. Unde bus contrah
Abbreviated transcription (Latin):
tentione scandalũ generantibꝰ. ꝑcutit᷑. ⁊ scandali¬
xat᷑. ut amorẽ cłi qͥuẽ tenuit᷑ conceꝑat. abiciat ⁊
ꝑdat. Qͥ aũ huic infirmiori ⁊ muliebri anime ab¬
ortinũ excussit. dãpnũ paciet᷑. qͥa m̃cede qꝰ fidel
seruus pro talento multiplicato donandꝰ ẽ̾ pͥniabi
uerit unũ de pusillis istis qͥ in me credunt.e .i.¬

Expanded text:
generantibus, percutitur et scandalizatur, ita ut amorem Dei, quem tenuiter conceperat, abjiciat et perdat. Qui autem huic infirmiori et muliebri animae abortivum excussit, damnum patietur, quia mercede, qua fidelis servus pro talento multiplicato donandus est, privabverit unum de pusillis credentibus in me, bonum
Abbreviated transcription (Latin):
unaqueq eccłia consensu parrochianoꝵ in¬
stituit. ⁊ ꝑ scͥptũ ⁊ꝑ bo noꝵ hominũ testi¬
moniũ memorie cõmendart. Unde palam
reatũ omicidii incurrerint ñ tñ pacis pacꝰ¬
ctũ uolauerunt. S qͥa exceptio illa ꝑsonã¬
minocentis ñ excessit. ⁊ nepos illiꝰ ex cõmum¬
culpatꝰ.si ille nepos paci erat uiratꝰ. qͣntũ nob̾
uidet᷑ inniste e̾ cont̾ pacis instituta ꝑemptꝰ. nͥ
defendatis. Non eñ etiã ipsos uolatores pacis
ñ tm ad puniendũ expositos inmicis. seo nec
exc̃municandos eẽ censemꝰ. nͥ postquã accusati ⁊
conur cti fuerint. ⁊ malefacta sua em̃dare no¬

Expanded text:
ia consensu parochianorum instituit, et per scripturam vel bonorum hominum testimonium memoriae commendavit. Unde palam reatum homicidii incurrerint, non tamen pactum pacis violarunt. Sed quia exceptio illa personam nocentis non excessit, et nepos illius excommunculpatus, si ille nepos paci erat juratus, quantum nobis videtur, injuste est contra pacis instituta peremptus, nisi defendatis. Non enim etiam ipsos violatores pacis, non tantum ad puniendum non exponendos inimicis, sed nec excommunicandos esse censemus, nisi postquam accusati et convicti fuerint, et malefacta  al. ma
Abbreviated transcription (Latin):
nis. plꝰ ꝑtͣbationis quã recõciliationis. magis
ꝑcutere robur sanoꝵ quã colligare uulnera
infirmoꝵ. niti ⁊ auctoritatibꝰ honestis et
ista mordendo dico s dolendo. fr̃no amore desid̾ans.
nt scandalũ prudenti mod̾atione sopiatis. ⁊ his qͥ ciui¬
osi sunt ad cognoscendã uitã alienã. despoiosi ad corri¬
gendã suã occasionẽ disceptandi de uobis. quã cele¬
piꝰ potestis subtrahatis. ⁊ cecis offendicłm s̃i ponatis.
Legitur eñĩ mexodo quia si litigauerint duo iun ⁊ ꝑcus¬
sera t mulierem pregnautẽ. ⁊ exieri Et infans ũcdũ for¬
matꝰ. detͥmentũ. paciet᷑. quantũ indixerit uir eiꝰ ⁊ da¬

Expanded text:
, perturbationis quam reconciliationis, magis percutere robur sanorum quam colligare vulnera infirmorum, niti etiam auctoritatibus honestis, etista mordendo dico, sed dolendo, fraterno amore desiderans ut scandalum prudenti moderatione sopiatis, et his qui curiosi sunt ad cognoscendam vitam alienam , desidiosi autem ad corrigendam suam, occasionem disceptandi de vobis quam celerius potestis subtrahatis, et caecis offendiculum non ponatis. Legitur enim in Exodo quia si litigaverint duo viri, et perculserint mulierem praegnantem, et exierit infans nondum formatus, detrimentu
Abbreviated transcription (Latin):
p̾ceptũ dĩ ꝓximo nocuert̾. ⁊ rẽ eiꝰ insa¬
tiabili cupiditate in suos usus tͣnstule¬
runt. aut diabolica malignitate de me¬
dio abstulert̃. Sic dñs discipłis dicens.
unꝰ ex uob̾ diabol ẽ. ñ designata ꝑsona
uidam excõmunicatũ p̾dicabat. ⁊ tñ eũ a com¬
munione sua. suoꝵq minime sequestrabat. Cỹ
ratione ⁊ ex auctoritate respondeo:¬
meldensiũ ep̃o. urilit̾ stare in agone xp̃ia¬
no. Litt̾is ur̃is ꝑ portitorẽ p̾sentium nuꝑ
ad me directis. humilitate meã consuluit
ur̃a fr̾nitas utrũ qͥs hr̃e possit eã mulierẽ
in conuigẽ. quã pͥus habuit pelicẽ. Quod
uenire indubium. qd̾ Rogertꝰ romane ec-¬
cłiȩ legatꝰ. rome ẽẽ hanc ꝯsuetudinẽ sil¬
uanectis asseruit. ⁊ ħ posse fieri beati ars̾
sententia confirmauit. De qua re ħ uob̾
respondemꝰ. qͥa suꝑ ħ diu̾sas habemꝰ sen¬
tentias. alias ꝓhibentes. alias remittentes..

Expanded text:
ceptum Dei proximo nocuerunt et rem ejus insatiabili cupiditate in suos usus transtulerunt, aut diabolica malignitate de medio abstulerunt. Sic Dominus discipulis dicens: Unus ex vobis diabolus est , non designata persona, Judam et excommunicatum praedicebat, et tamen eum a communione sua suorumque minime sequestrabat. Cum ratione et auctoritate respondeoMeldensium episcopo, viriliter stare in agone Christiano. Litteris vestris per portitorem praesentium nuper ad me directis, humilitatem meam consuluit vestra fraternitas, utrum quis habere possit eam mulierem in conjugem, quam prius habuvenisse in dubium, quod Rogerius Romanae Ecclesiae legatus Romae hanc consuetudinem Silvanectis asseruit, et hoc posse fieri beati Augustini sententia confirmavit. De qua re vobis respondemus quia super hoc diversas habemus sententias, alia
Abbreviated transcription (Latin):
ẽẽ regłe. s ꝑmissiones. Est ⁊ alia sentñtia
q̃ ñ tͣ m̃ secretã ꝯfessionẽ publicandã uetat.
in ꝯcilio carthagiñsi. cap̃.uii. cui int̾fuit fau¬
dicit ep̃c aliquẽ sibi soli ꝓpͥũ cͥmen fuisse con¬
fessũ. atq ille neget. ñ putet ep̃c ad suã inui¬
riã ꝑtin̾e. qd̾ sibi soli ñ credit᷑. Et si scrupu¬
strari. ab ninocentibꝰ credi ñ possunt. ñ in¬
qͥnant quẽquã. si ꝑꝑ innocentes &̾ cognita
sustinent᷑. Non en̾i ꝑꝑ malos deserendi sunt
boni. s ꝑꝑ bonos tolerandi st̃ mali. sic̃ tolera

Expanded text:
ed permissiones. Est et alia sententia, quae non tantum secretam confessionem publicandam vetat, in concilio Carthaginensi cap. 7, cui interfuit Faudicit episcopus aliquem sibi soli proprium crimen fuisse confessum, atque ille neget, non putet episcopus ad suam injuriam pertinere quod sibi soli non creditur, et si scrupustrari, vel ab innocentibus credi non possunt, non inquinant quemquam, si propter innocentes etiam cognita sustinentur; non enim propter malos deserendi sunt boni, sed propter bonos tolerandi sunt mali, sicut tolera
Abbreviated transcription (Latin):
xꝑm anñtiabant. Ne .N. iste sentñtie
dissonare uideant᷑. sic modificandȩ st̃.
ut q̃ deuitanda maloꝵ ꝯmunione loqu¬
unt᷑. de ilł tm̃ nocentib intelligant᷑. qͦrp̃
facinora aut ita nota st̃ ut ꝓbatione
ñ egeant. aut q̃ ꝯfessione eiudenti mani¬
festa sunt. aut iudiciario ordine publiga¬
ta. aut sufficientib testimo uis cõꝓbata.

Expanded text:
m annuntiabant. » Ne istae ergo sententiae dissonare videantur, sic modificandae sunt, ut quae de vitanda malorum communione loquuntur, de illis tantum nocentibus intelligantur, quorum facinora aut ita nota sunt ut probatione non egeant, aut quae confessione evidenti manifesta sunt, aut judiciario ordine publicata, aut sufficientibus testimoniis comprobata.
Abbreviated transcription (Latin):
in xp̃o frĩ. O. sał. In litt̾is cius ꝯtinet᷑ facinozo¬
sũ quẽdã cꝰdã uicini sui domũ succendsse. ⁊ io
cũ satisfac̾e nollet. a p̾b̾ro suo exco̾municatũ
fuisse. ¶ pꝰea cũ uellet absolui. secreto crim̃
dit᷑. utrũ sit a ꝯmunione publice repellen¬
dꝰ. an aliqua dissimulatione tolerandꝰ. Qͦ
in negotio quedã sentñtiȩ sͥ inuicẽ repug¬
nare uident᷑. nͥ sollerti discͤtionis libratio

Expanded text:
 ALRICO salutem. In litteris tuis continentur facinorosum quemdam cujusdam vicini sui domum succendisse, et ideo, cum satisfacere nollet, a presbytero suo excommunicatum fuisse. Qui postea cum vellet absolvi, secreto crimendiatur, utrum sit a communione publice repellendus, an aliqua dissimulatione tolerandus. Quo in negotio quaedam sententiae sibi repugnare videntur, nisi solerti
Abbreviated transcription (Latin):
disuingimini. ad tẽpꝰ caute corꝑe copu¬
lamini. Idẽ de eod̾. Recedite. ⁊ exite
inde ⁊ in mundũ ne tetigeritis. s con¬
qͥsq peccaũ. ñ tetigisti in mundũ. Re¬
darguisti. corripuisti. moniusti. ad hi¬
biusti etiã si res ȩxegit. ꝯgruã. ⁊ que
unitatẽ ñ uolet. disciplinã. existi inde.

Expanded text:
disjungimini, ad tempus caute corpore copulamini. » Idem de eodem : « Recedite, exite inde, et immundum ne tetigeritis; sed conquisque peccavit, non tetigisti immundum. Redarguisti, corripuisti, monuisti, adhibuisti etiam, si res exigit, congruam, et quae unitatem non violet disciplinam, existi ind
Abbreviated transcription (Latin):
locoꝵ ⁊ tẽꝑñ. n̾c seueritas canonũ possit ex̾ceri.
nc̃ indulgentia. qͥb oportebit inpendi. De his
ante factũ ratione resistente ñ laudastis. pꝰ factũ:
nͨ facto. nͨ dicto inconsulte approbetis. s ꝯmune
expetatis. ⁊ longanimit̾ expectetis. ⁊ si qͥd adu̾si
ꝓ amore iusticię nob̾ accid̾it: eqͣnimit̾ supportetis.¬

Expanded text:
mporum, nunc severitas canonum possit exerceri, nunc indulgentiam, quibus oportebit, impendi . De his ante factum ratione resistente non laudastis , post factum nec dico nec facto inconsulte approbetis; sed commuexpetatis et longanimiter exspectetis, et si quid adversi pro amore justitiae vobis acciderit, aequanimiter supportetis
Abbreviated transcription (Latin):
Lam quã alius aliqͣ illicita pollutione macła
licebit. Legit᷑ qͦq in concilio cabillonensi.
capitło.xxͥ.iiiͦi. qͥa iuxta canonicã auctori¬
tatẽ raptores ad coniugia legitima sͥ rap
creto hormisde pape nuptias occulte facꝰ¬
tas non ẽẽ legitimas. Et papa eraristꝰ. con¬
tub̾nia ñ ꝯiugia dicit illarũ ẽẽ mulierũ.
q̃ non sunt a parentibꝰ tradite. ⁊ legibꝰ dota¬
te. ⁊ a sacerdotib sollẽmt̾̃ bñdicte. Habet᷑
⁊ in concilio aqͥsgram habito. Qͥ mulierẽ
rapuerit uł fuerit furatꝰ aut seduxerit.
ñ quã eam uxorẽ habeat. Et in hc̃ modũ
nuptias uolarunt. post penitñtiã uniꝰ
anni reconcilient᷑. Dicit qͦ beatꝰ augustinꝰ in
libro de bono ꝯiuigali. Posse sane fieri legiti¬
mas nuptias ex male ꝯiunctis. honesto pea
placito ꝯsequente manifestũ ẽ. Quantũ gͥ mͥ¬
uidet᷑ qd̾ qͥdã pat᷑s ꝯcubinas uxores fieri uetu¬
ert̾. honestatẽ ꝯuigii ꝯm̃dantes. ⁊ fedã ꝯcubi¬

Expanded text:
am quam aliquis aliqua illicita pollutione maculal licet licebit. » Legitur quoque in concilio Cabilonensi capitulo 24, quia juxta canonicam auctoritatem raptores ad conjugia legitima raptas creto Hormisdae papae, nuptias occulte factas non esse legitimas. Et papa Evaristus contubernia non conjugia dicit esse illarum mulierum, quae non sunt a parentibus traditae, et legibus dotatae, et a sacerdotibus solemniter benedictae. Habetur et in concilio Aquisgrani habito : « Qui mulierem rapuerit, vel furatus fuerit, aut seduxerit, nunquam eam uxorem habeat. » Et in hunc modum nuptias violaverint, post poenitentiam unius anni reconcilientur. » Dicit quoque B. Augustinus in libro De bono conjugali : « Posse sane fieri legiti nuptias ex male conjunctis, honesto postea placito consequente, manifestum est. CAP. videtur quod quidam Patres concubinas uxores fieri vetuerunt, honestatem conjugii commendantes, et fedam concubi
Abbreviated transcription (Latin):
scͥbarũ ⁊ sac̾dotũ redim̃tiũ m̃datiũ ⁊ sanguinẽ
saluatoris. Scrre itaq deb pia sollicitudo pastoꝵ.
qͥa nichil õino agere debent de reb eccłiarũ si
arbitͥum. ¶His p̾libatis: ad uasa eccłie ue¬
niamꝰ. de qͥb potissimũ int̾rogas. Cũ eiũ dicat᷑
sacͥlegiũ incurrere qͥ aliqͥd de bonis eccłiȩ in

Expanded text:
 redimentium mendacium et sanguinem Salvatoris. » Scire debet itaque pia sollicitudo pastorum quia nihil omnino agere debent de rebus Ecclesiarum arbitrium. His praelibatis, ad vasa Ecclesiae veniamus, de quibus potissimum interrogas. Cum enim dicatur sacrileg
Abbreviated transcription (Latin):
si astico bñficio ĩ litigiũ deducto possit fieri tͣns¬
actio tale damꝰ responsũ. quod tͣnsigi super
re sac᷑ litigiosa nõ potest: ⁊ enĩ res sacͤ ut
possideant᷑ aliqͦ dato uel retñto sĩue ꝓmis¬
so speciẽ habere c̾dimꝰ symonie.

Expanded text:
siastico beneficio in litigium deducto possit fieri transactio? Tale damus responsum, quod transigi super re sacra litigiosa non potest. Etenim sacre res ut possideantur, aliquo dato vel retento sive promisso, specie
Abbreviated transcription (Latin):
em dñicũ ut nulla q̃mq urgeat ammonit̃o nlła
⁊ driussionis flagi e exacto. taceat apparitio.
ad uocatõ deliq̃scat. sit id dies a cognitõib ali¬
enus. p̾conis uox horrida ꝗescit respirent a ꝯcͦ¬
u̾siis litigantes ⁊ habeant led̾is ct̾uallũ. ⁊ cet᷑¬

Expanded text:
etur, nulla quemquam urgueat admonitio, nulla fideiussionis flagitetur exactio, taceat apparitio, advocatio delitescat, sit idem dies a cognitionibus alienus, praeconis horrida vox silescat, respirent a controversiis litigantes, habeant foederis intervallum, ad se
Abbreviated transcription (Latin):
pitt csici in suꝑiore parte discooꝑtũ mens
ẽ: di imago. in infi̾ore parte circu̾oatũ ca-¬
pilł. qͣsi aliqͥbꝰ cogitationibꝰ de p̾senti neces¬
sitate. Amictꝰ e̾ castigatio uocis. Alba
cet̾oꝵ infi̾oꝵ sensuũ p̾sidente magistra
ratio̾e ⁊ int̾tus ꝑ disciplinã ꝯtinentie cõ¬
stͥngente. qͣsi qͦdã cingło uoluptatẽ car
festinare. S andalia. ornatꝰ ad it̾ p̾dica¬
tionis. qͥ celestia ñ deb abscond̾e. neq t̾re¬
nis iniare. S cd̾a tunica. oꝑa m̃tis sunt.¬
te corꝑis. Pal liũ archieꝑoꝵ. torques deuotissi¬
me p̾dicationis  in uet̾i testam̃to ⁊ in nouo. hacꝰ¬
tenꝰ amalariꝰ. Mito tͥ cypͥanũ. sorfiriũ. ⁊ uitas
patrũ cũ psalt̾io. ut petisti. Moneo etiã ut cũ
donatũ ꝯstrux̾is. nichil ad misceas inepte leui¬
tatis. ut fit causa ioci s omĩa seria. Spectacłm
enĩ factꝰ es. caue. Uide &̾ netu assede in edia uł

Expanded text:
 est. In superiore parte discoopertum, ubi est imago Dei, in inferiore parte circumdatum capillis, quasi aliquibus cogitationibus de praesenti necessitate. Amictus est castigatio vocis. Alba caeterorum inferiorum sensuum praesidente magistra ratione, interius per disciplinam continentiae constringente quasi quodam cingulo voluptatem carnfestinando. Sandalia ornatus, iter praedicatoris, quia coelestia non debet abscondere, neque terrenis inhiare. Secunda tunica, opera mte corporis. Pallium archiepiscopale torques devotissimae praedicationis, et in Veteri Testamento et in Novo. Hactenus Amalarius. Mitto tibi Cyprianum, Porphyrium, et Vitas Patrum cum psalterio, ut petisti. Moneo etiam ut cum Donatum construxeris, nihil admisceas ineptae levitatis, ut sit causa joci, sed omnia seria. Spectaculum enim factus es, cave. Vide etiam ne tuae asseclae medialis
Abbreviated transcription (Latin):
re. qͥd cui tͥbuendũ sit. sic̾ idẽ paulo suiꝑiꝰ ad eũ¬
dẽ scbit. Pret̾ uictũ ⁊ uestrm̃tũ ⁊ manifestas
necessitates. nichil ũqm alicui tͥbuas. ne filioꝵ
panẽ canes comedãt. Sic̃ gͦ piũ ẽ. ⁊ iustũ bona
eccłiȩ seruare solũmꝰ ad opꝰ panꝑũ. ⁊ captiuoꝵ.¬

Expanded text:
re quid cui tribuendum sit, sicut idem paulo superius ad eumdem scribit: « Praeter victum et vestimentum et manifestas necessitates, nihil unquam alicui tribuas, ne filiorum panem canes comedant. » Sicut ergo pium est et justum bona Ecclesiae servare solummodo ad opus pau
Abbreviated transcription (Latin):
ht̃ catholica fides. ut u̾bis beati fulgentis
utar. qr quoc̃ꝙ tẽꝑe hõ egerit penitñtiã
qͣmlib annosus. si toto corde reñtiau̾it pec¬
catis p̾t̾itis.⁊ ꝓ eis in cõspectu dñi ñ solũ
corꝑis s etiã cordis lacͥmas fud̾it. ⁊ maloꝵ
oꝑm macłas bonis oꝑib diluere curau̾it.
om̃iũ pecc̃oꝵ indulgentiã mox habebit.
Uerũ ut ait pat̾ augustinꝰ. qͥ ueniã poni¬
tenti ꝓmisit. dissi mulanti diẽ crastinũ
non spo pot dit. Ua łt¬

Expanded text:
t catholica fides, ut verbis beati Fulgentii utar, quia quocunque tempore homo egerit poenitentiam, quamlibet annosus, si toto corde renuntiaverit peccatis praeteritis, et pro eis in conspectu Dei non solnm corporis sed etiam cordis lacrymas fuderit, et malorum operum maculas bonis operibus diluere curaverit, omnium peccatorum indulgentiam mox habebit. Verum, ut ait Pater Augustinus, qui veniam poenitenti promisit, dissimulanti diem crastinum non spopondit. Rogam
Abbreviated transcription (Latin):
nͥ fiat qd̾ boñ e̾. Pestat gͦ ut in eisdẽ sex supͣ¬
dictis. ꝯsliũ ⁊ auxiliũ chnĩo suo fisełr pͥstet. si be¬
neficio dignꝰ uuidi uult ꝯ saliuis ẽ de fioclitate
qm̃ uirauit. Dñs qͦ fideli suo inhis o̾i̾b tucẽ res¬
d̾ẽ deb. Qd̃ si ñ fec̾it. mu̾to censebit᷑ malefid̾ sic̾
ille si in eiꝰ p̾tiaricatio̾e ł faciendo ł ꝯsen¬
tiendo dep̾hensus fuierit ꝑfidꝰ ⁊ ꝑturiis.¬
delia. Sacra ur̃a monitꝰ sũ inqͥrere festinan¬
t̾ n⁊ scb̾e uob̾ si qua hystoria sanguinẽ pltusse
referat.⁊ si factũ fuit. qͥd futurũ portend̾it. Li¬
iuũ. Ualeriũ. orosiũ. ⁊ plures alios huiꝰ rei rela¬
tores inueni. De quibꝰ ad p̃sens solũ.Gõ. turonen¬
sẽ ep̃m testẽ eẽ ꝓduictũ sufficiat. ꝓpt̾ auctoritatẽ

Expanded text:
 fiat quod bonum est. Restat ergo, ut in eisdem sex supradictis consilium et auxilium domino suo fideliter praestet, si beneficio dignus videri vult, et salvus esse de fidelitate quam juravit. Dominus quoque fideli suo in his omnibus vicem reddere debet. Quod si non fecerit, merito censebitur malefidus: sicut ille, si in eorum praevaricatione vel faciendo vel consentiendo deprehensus fuerit, perfidelia. Sacra vestra monitus sum inquirere festinanter, et scribere vobis, si qua historia sanguinem pluisse referat, et si factum fuit, quid futurum portenderit. Livium, Valerium, Orosium, et plures alios hujus rei relatores inveni, de quibus ad praesens solum Gregorium Turonensem episcopum testem esse productum sufficiat, propter aucto
Abbreviated transcription (Latin):
sise memini. qr scdaria arma ãplectunt᷑. ⁊ mili¬
tares copias p̾tio ꝯduct̃. ⁊ alia similia neqͣ quã
eis ꝯuenientia sequunt᷑. de qͥb ñ ego s ꝓpħa. pͥn¬
cipes inqͥt uri socii furũ. qͥ sͥ creditã eccłiarum
substantiã in supͣdictos usus nefarie effundt̃.
Spreto qͥpe ep̃ali officio ea appetunt q̃ om̃um̾ns
fugere oporteret. Uñ ꝯsilio meo p̾lati qͥq in qͣn¬
tũ p̾ualent õs a se occasiones absaidant. qͥb in¬
nimma dãna filiis sius ⁊ reb eccłiasticis ꝓueni¬
re solent. ut bñe ministͣntes ab eo m̃cedẽ accipi¬
ant. cuꝰ: locũ tenent. ⁊ uestigia seqͥ debent. Uł.¬

Expanded text:
ibi memini, quia saecularia arma complectuntur, et militares copias pretio conducunt, et alia similia nequaquam eis convenientia sequuntur. De quibus non ego sed Propheta: Principes, inquit, vestri socii furum, qui sibi creditam Ecclesiarum substantiam in supradictos usus nefarie effundunt. Spreto quippe episcopali officio, ea appetunt quae omnimodo fugere oporteret. Unde consilio meo praelati quique, in quantum praevalent, omnes a se occasiones abscidant, quibus innumera damna filiis suis et rebus ecclesiasticis provenire solent, ut bene ministrantes ab eo mercedem recipiant, cujus et locum tenent, et vestigia sequi deberent.
Abbreviated transcription (Latin):
int̾mino ciuitatis illiꝰ ħ ꝓdigiũ apparuit.
Insiluanectensi uͦ t̾ritorio hõis cuidã domꝰ
cũ ille mane surgeret sangiine resꝑsa ab
initꝰ apparuit. Magn. aũ lues eo anno ĩ ppso
fuit. Ualitudines uͦ uariȩ meliȩ cũ puistuł
riesicis multũ ppłm affecert̾ morte. Mul
ti adhibentes studiũ euasert̃. Auduumꝰ aute
eo anno in narbonensẽ urbẽ inguinarium
morbũ grarut̾ desetusse. ita ut nullũ et̃t
spatiũ ute cu̾ ho correctꝰ fuisset ab eo. Hactenꝰ
⁊ qd̾ ille cruor ubi supͣ petͣm ł suꝑ carnẽ hoĩs ce¬
cid̾at ablu ñ pot̾at. uͥ aũ suꝑ lignũ cecid̾at fa¬
ut caro. illi qͥ neq impii st̃. neq fornicarii Cũ gͦ
uen̾it suꝑ illã gentẽ cui portendit᷑ gladiꝰ siue pesti¬
lentia designata ꝑ sanguinẽ. si antea duri ⁊ mol¬
alit̾ potert̾ lib̾ari ꝓ arbit̾o secretissimi atq pre¬
stantissimi uidici.al¬

Expanded text:
in termino civitatis illius hoc prodigium apparuit. in termino civitatis illius hoc prodigium apparuit. In Silvanectensi vero territorio hominis cujusdam domus, cum ille mane surgeret, sanguine respersa ab intus apparuit. Magna autem eo anno lues in populo fuit. Valetudines vero variae, melinae, cum pustulis et vesicis, multum populum affecerunt morte. Multi tamen adhibentes studium evaserunt. Andivimus autem eo anno in Narbonensem urbem inguinarium morbum graviter desaevisse, ita ut nullum esset spatium vitae, cum homo correptus fuisset ab eo. » Hactenus et quod ille cruor ubi supra petram vel super carnem hominis ceciderat, ablui non poterat, ubi autem super lignum ceciderat, faut caro, illi qui neque impii sunt neque fornicarii. Cum ergo venerit super illam gentem, cui portenditur, gladius, sive pestilentia designata per sanguinem, si antea duri aut molaliter poterunt liberari pro arbitrio secretissimi atque praestantissimi Judici
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ erat. chilperici ⁊ Gunteanni.xx.⁊ pͥmꝰ. m̃se Ia¬
nuario. pliuue. coruscatio̾es atq tontrua gͣma
fuert̃. flores in arborib ostensi st̃. Stella qm
cometẽ suꝑiꝰ noĩaui apparuit. ut in cireuitu
eiꝰ magna nigredo eẽt.⁊ illa tanqͣm sunt̾ fora¬
m̃ aliqd̾ posita. ita int̾ tenebras relucebat. sim¬
tillans spargensq comas. Prodibat aũ ex ea
radiꝰ mire magnitudinis. qͥ tanꝙ̃ fumꝰ magniꝰ
incendii apparebat alonge. Uisa ẽ aũ ad par¬
tẽ occidentis. in hora noctis pͥma. Inde aũ scõ
pasche apd̾ suessionis cruitatẽ celũ ard̾o usũ
e. ita ut duo apparerent incendia. ⁊ uñ erat
maiꝰ. aliud uͦ minꝰ. Post duarũ uͭ orarũ spatiũ
ꝯuncta st̃ simul. factaq infarũ magnũ eua¬
nuert̾. In parasiaco uͦ t̾mino uerꝰ sanguis ex
nube defluxit.⁊ suꝑ uestim̃ta multoꝵ homi¬
nũ cecidit. ⁊ ita tabe macłauit. ut ip̃i ꝓpͥa m¬
dum̃ta horrentes abnuerent. Trib enĩ locis

Expanded text:
qui erat Chilperici et Guntrani 21, mense Januario, pluviae, coruscationes, atque tonitrua gravia fuerant: flores in arboribus ostensi sunt: stella, quam cometem superius nominavi, apparuit, ut in circuitu ejus magna nigredo esset, et illa tanquam si intra foramen aliquod posita, ita inter tenebras relucebat scintillans, spargensque comas. Prodibat autem ex ea radius mirae magnitudinis, qui tanquam fumus magnus incendii apparebat a longe. Visa est ad partem occidentis in hora noctis prima. In die autem sancto Paschae apud Suessionis civitatem coelum ardere visum est, ita ut duo apparerent incendia; et unum erat majus, aliud vero minus. Post duarum vero horarum spatium conjuncta sunt simul, factaque in pharum magnum evanuerunt. In Parisiaco vero termino verus sanguis ex nube defluxit, et super vestimenta multorum hominum cecidit, et ita tabe maculavit, ut ipsi propria indumenta horrentes abnuerent. Tribus enim locis
Abbreviated transcription (Latin):
qͣs tutꝰ eẽ potest. Honestũ. ne sit ei indãnũ de
sua iusticia ł de aliis causis q̃ ad honestatẽ eius
ꝑtinere uident᷑. Utile. ne sit ei in dãnũ de siuis
possessionib facile ł possibile. ne id bonũ ꝗd̾
dñs suus leuitꝰ face̾ pot̾at. faciat ei difficile. ne¬
ue id qd̾ possibile erat. reddat ei impossibile.
Ut fideł ħ nocum̃ta caueat. iustũ ẽ d ñ ĩo

Expanded text:
tum, ne sit ei in damnum de sua justitia, vel de aliis causis quae ad honestatem ejus pertinere videntur; utile, ne sit ei in damnum de suis possessionibus; facile vel possibile, ne id bonum quod dominus suus leviter facere poterat faciat ei difficile, neve id quod possibile erat, reddat ei impossibile. Ut fidelis haec nocumenta caveat justum est, sed no
Abbreviated transcription (Latin):
epõs italie dic̃. Sacratas do feminas ł mona¬
chas sacra uasa ł sacͣtas pallas penes uos ꝯtin¬
gere. ⁊ incensũ circa altaria deferre ꝑlatũ ẽ.
plena ẽẽ nulli eẽ sapientiũ dubiũ ẽ. Qua ꝓpt̾
huiꝰ sc̾ȩ sedis atictoritate ħ oĩa uob̾ rosecare
funditꝰ qͣntociꝰ pot̾itis censemꝰ. ⁊ ne pestis hȩc
latiꝰ diuulget᷑ ꝑ o̾s ꝓruintias ab st̾gi citissime

Expanded text:
e revocemus. Sacratas Deo feminas vel monachas, sacra vasa vel sacratas pallas penes vos contingere et incensum circa altaria deferre perlatum est plena esse, nulli recte sapientium dubium est. Quapropter hujus sanctae sedis auctoritate, haec omnia vobis resecare funditus, quanto citius poteritis, censemus, et ne pestis haec latius divulgetur per omnes provincias, abstergi citissime
Abbreviated transcription (Latin):
uestim̾ta inqͥẽs eccłiastica qͥb dño ministra¬
t᷑. ⁊ sacͣta debent eẽ ⁊ honesta. Qͥb in usibꝰ alii s̃
ñ deb frui. qmͣ eccłiasticis ⁊ d̾o dignis officiis. ꝙͣ
nec ab aliis debent ꝯtingi aut ferri nͥ a sacͣtis
hõib ne ultio q̃ balthasar ꝑcussit. suꝑ b̾ tns¬
gredientibꝰ ⁊ talia p̾summ̃tibꝰ ueniat diuma:⁊
corrriere eos faciat ad ima. H ilł partibꝰ qͥbtis
moraris. ⁊ in om̃b qͥb potueris cunctis nota
facito. ⁊ obseruare apłica mandato auctori¬

Expanded text:
inistratur, et sacrata debent esse et honesta, quibus in aliis usibus nemo debet frui quam in ecclesiasticis et Deo dignis officiis, quae nec ab aliis debent contingi aut ferri nisi a sacratisne ultio quae Balthasar percussit, super haec transgredientibus et talia praesumentibus veniat divina, et corruere eos faciat ad ima. Haec illis in partibus quibus moraris, et in omnibus, quibus potueris, cunctis nota facito, et observare apostolica mandato auctori
Abbreviated transcription (Latin):
da locis uel pattis ꝓ accõmodata pecunia accepis¬
set. nimuiq ꝑt̾ritꝰ fugit ad ecołiam. qͥd factũ fue¬
rat om̃ibꝰ intimauit. ⁊ uasa sacra ase qͣncociꝰ
emisit. n minori formidine ꝙͣ. olim philistiim
arcã fed̾is dm̃i ꝓpt̾ imminentẽ cladẽ a se expule¬
rt̃. Quȩ res ad eo t̾re incolas ext̾ruit. ut scełati¬
oñe quo lib idolat᷑ p̾dic̾et. qͥ sacra uasa deinceps
inuadimoniũ posuerit ł acceꝑit. ꝑpende gͦ qͣn¬
ta culpa sit uasa de sinu eccłie raꝑe.⁊ scłariũ¬

Expanded text:
da locis vel pactis, pro accommodata pecunia accepisda locis vel pactis, pro accommodata pecunia accepisset; nimiumque perterritus fugit ad ecclesiam, quid factum fuerat omnibus intimavit, et sacra vasa quantocius a se emisit, non minori formidine quam olim Philistii arcam foederis Domini propter imminentem cladem a se expulerunt. Quae res adeo terrae incolas exterruit, ut sceleratiorem quolibet idololatra praedicent qui sacra vasa deinceps in vadimonium posuerit vel acceperit. Perpende ergo quanta culpa sit vasa de sinu ecclesiae r
Abbreviated transcription (Latin):
in uadimontũ accipit. cũ militibꝰ ne xͥ resur-¬
rectionẽ ⁊ głam qͣm ad sopulchrũ dñi uide¬
rant p̾dicarent. pecuniã a scełatis uideis sus¬
cipit. Legimꝰ qͦ indaniele. regẽ gentilẽ bal-¬
thasar eo qd̾ inuasis q̃ detẽplo dñi pat̾ eiꝰ su¬
stulerat ꝯcubinis suis potũ ministrau̾it sribito
manũ scͥptitantẽ uidisse. ⁊ de scͥpture int̾preta-¬
tione cognouisse mortẽ sͥ instare ⁊ diuisionem
regni sui. Ego ipse ut de p̾sentibꝰ it̾im loquar.
uirũ tͥ breuit᷑ exẽpli causa ꝓferã qd̃ nuꝑ au¬
diuii. nescio an ad te qͦ fama ꝑuen̾it. Accidit
inbritannua minore qͥͣddã miracłm. Nam
qͥdã nũmulariꝰ uasa eccłie sibi loco uadimo¬
nii in arca reposita seruabat. Casu paruuli
pueri suꝑ eandẽ arcã ascendert̃. Q ilico in
amentiã uersi st̃. S ⁊ canes forte ascend̾ant.
⁊ in rabiẽ efferati fuert̃. Sensit dñs ultionẽ
diuinã eẽ. eo qd̃ uasa sacrata ñ his deputan.¬

Expanded text:
n vadimonium accipit, cum militibus, ne Christi resurrectionem et gloriam, quam ad sepulcrum Domini viderant, praedicarent, pecuniam a sceleratis Judaeis suscipit. Legimus quoque in Daniele regem gentilem Balthasar, eo quod in vasis, quae de templo Domini pater ejus sustulerat, concubinis suis potum ministraverit, subito manum scriptitantem vidisse, et de scripturae interpretatione cognovisse mortem sibi instare et divisionem regni sui. Ego ipse, ut de praesentibus interim loquar, unum tibi breviter exempli causa proferam quod nuper audivi, nescio an ad te quoque fama pervenerit. Accidit in Britannia minori quoddam miraculum. Nam quidam nummularius vasa Ecclesiae sibi loco vadimonii in arca reposita servabat; casu pueri parvuli super eamdem arcam ascenderunt, qui illico in amentiam versi sunt; sed et canes forte ascenderant, et in rabiem efferati fuerunt. Sensit dominus ultionem divinam esse eo quod vasa sacrata, non his deputan
Abbreviated transcription (Latin):
cepisse pauꝑib erogandũ. ⁊ esurientibꝰ płimis ł
oautũ eẽ łtimidũ. aut qd̾ aꝑtissimi scełis ẽ. aliqͥd
exinde subtͣhere. om̃iĩ p̾donũ crudelitatẽ suꝑat.
Itẽ ad pãmachiũ. Ubiditior e̾. largitore cui largien¬
dũ ẽ: par sacͥlegii ẽ. rẽ pauꝑũ dare nͥ pauꝑibꝰ.
Uñ Isidorꝰ. Magnũ scelꝰ ẽ. res pauiꝑũ p̾stare diui¬

Expanded text:
e pauperibus erogandum, et esurientibus plurimis vel cautum esse vel timidum, aut, quod apertissimi sceleris est, aliquid exinde subtrahere, omnium praedonum crudelitatem superat. » Item ad Pammachium : « Ubi ditior est largitore cui largiendum est, pars sacrilegii est rem pauperum dare non pauperibus. » Unde Isidorus: « Magnum scelus est res pauperum p
Abbreviated transcription (Latin):
n ꝑditionis exẽplũ. qͥb impend̾e debuerat
uere scientiȩ cathecismũ. Qd dicemꝰ de uira¬
m̃to fidelitatis. qd̾ ita ꝯtaminat. ut ep̾o suo
nͨ corde nͨ u̾bo nͦ oꝑe fideł existat: Non aũ
sacro poemate dictũ sit. Ex oꝑm sp̾e clares¬
cunt intima cordis. Is itaq ꝓ ꝯtumatia sua
qͣ pena dignꝰ sit si ruina angłi ñ sufficit ad
exemplũ. ꝯtumacis chore manifestat inte¬
ritꝰ. Pro ꝑfidia uͦ sua ⁊ ꝯtumeliosa maledicꝰ¬
tione qͥd meruerit suspendiũ uide ⁊ sororis
aaron lepͣ testat᷑. O hominẽ infelicẽ nimi¬
ũ. cui tã horrenda tẽpestas diuine ultionis
in cũbit. Condẽnat illũ cestam̃tũ uetꝰ. his
u̾bis. Qͥ maledix̾it pat᷑. morte moriat᷑. Con¬

Expanded text:
um, quibus impendere debuerat verae scientiae catechismum. Quid dicemus de juramento fidelitatis, quod ita contaminat, ut episcopo suo non corde, nec verbo, nec opere fidelis existat? Non autem sacro poemate dictum est: Ex operum specie clarescunt intima cordis is itaque pro contumacia sua qua poena dignus sit, si ruina angeli non sufficit ad exemplum, contumacis Core manifestat interitus. Pro perfidia vero sua et contumeliosa maledictione, quid meruerit, suspendium Judae, et sororis Aaron lepra testatur. O hominem infelicem nimium, cui tam horrenda tempestas divinae ultionis incumbit! Condemnat illum Testamentum Vetus his verbis: Qui maledixerit pat
Abbreviated transcription (Latin):
pauꝑm tͣbã esurientẽ refic̾e. s cũ scełatissimo
uida locłos ꝯͣstituit. ⁊ ea q̃ in pauꝑũ cibos aggͤ¬
gant᷑ fur imꝓbꝰ asportat. Debent qͥppe nosse
sac̾dotes. eccłiarũ sentñtiã pauꝑũ eẽ ñ suã nec
abutant᷑ intyrannicȩ effusioĩs morẽ. creditã
sͥ egentiũ dispensationẽ. Uñ Ieron̾ ad paulirũ.

Expanded text:
em reficere, sed cum sceleratissimo Juda loculos sibi constituit, et ea quae in pauperum cibos aggregamus, fur improbus asportat. Debent quippe nosse sacerdotes, Ecclesiarum substantiam pauperum esse, non suam, nec abutantur in tyrannicae effusionis morem creditam sibi degentium dispensationem. Unde Hieronymus dicit
Abbreviated transcription (Latin):
sũ seruantes innocentie morsũ maliciȩ u̾ habea¬
mꝰ. Qͥ i locũ p̾dicationis suscip̃. mala inferre
ñ deb. s tolerare. ut ex ipsa sua mansuetudi¬
ne irã seiuentiũ mitiget ⁊ peccatoꝵ uiln̾a in
armis in seruire. uolens aliis suo satisface exẽplo
sebit suꝑ ħ sabtniano diacono dicens. Uñ ẽ qd̾ brx¬
qͥa si ego seruus eoꝵ. in morte ł langobardorũ
me misce̾ uoluissẽ. hodie langobardoꝵ gens.
nͦ regẽ nͦ duces. nͨ conutes haberet. atq ĩ sũma
ꝯfusione eẽt diuisa. d qͥa dm̃ timeo: in morte
ne hoĩum mortibꝰ senusc̾et qͥa isti timore di ab¬
iecto. nefarie cedibꝰ hõiũ se int̾sert̾. ⁊ cr̾uentas
strages ꝯtaminatis obtutibꝰ aspiciunt. Qd̃ be-¬
atissimꝰ martinꝰ magnoꝑe fugiens. abdicatis
arinis. qͥb sub t̾reno rege militabat. suȩ fidei
tarociniũ mansuetudinis ⁊ innocentie ꝓposi¬
to dedicaũ. ⁊ n̾dũ ołicał ordinis gͣctũ aliquẽ sor

Expanded text:
innocentiae, morsum malitiae non habeamus. Qui enim locum praedicationis suscipit, mala inferre non debet, sed tolerare, ut ex ipsa sua mansuetudine iram saevientium mitiget, et peccatorum vulnera in usa, episcopum debere armis inservire: volens aliis suo satisfacere exemplo, scribit super hoc Sabiniano diacono dicens: « Unum est quod brequia, si ego servus eorum in morte vel Langobardorum me miscere voluissem, hodie Langobardorum gens nec regem, nec duces, nec comites haberet, atque in summa confusione esset divisa. Sed quia Deum timeo, in morte ne hominum mortibus se misceret, quod isti timore Dei abjecto nefarie caedibus hominum se interserunt, et cruentas strages contaminatis obtutibus aspiciunt. Quod beatissimus Martinus magnopere fugiens, abdicatis armis, quibus sub terreno rege militabat, suae fidei tirocinium mansuetudinis et innocentiae proposito dedicavit, et nondum clericalis ordinis gradum al
Abbreviated transcription (Latin):
forma ñ exeat. neadu̾sis nefarios sacͥ calicis
minist̾cũ tͣnsferat᷑. Io̾ intͣ eccłiã pͥmũ q̃sita
st̃ uasa. q̃ initiata ñ eẽnt. Deĩ ꝯminuta. po¬
stremo ꝯflata. ꝑminutas erogatiões dispensa¬
ta egentibꝰ. ⁊ captiuoꝵ qͦ p̃tiis ꝓfecert̃. Qd̃ si
mͦi ꝙ supͣdixi usꝰ omĩa arbitror pie posse ꝯũ¬
ti. P riꝰ gͦ usuale argentũ in supͣdictis neces¬
ut si quidẽ in eccłia ur̃a usuale argentũ ẽ. pͥꝰ
illd̃ eroget᷑ in redẽptionẽcapticioꝵ. Alioqͥn
de sacͣtis uos uasis p̾b̃e uoᷤ necesse e̾ slã sicut

Expanded text:
calicis ministerium transferatur. Ideo intra Ecclesiam primum quaesita sunt vasa quae initiata non essent: deinde comminuta, postremo conflata, per minutias erogationis dispensata egentibus, captivorum quoque pretiis profecerunt. Quod si  supradixi usus, omnia arbitror pie posse converti. Prius ergo usuale argentum in supradictis necesut, si quidem in Ecclesia vestra usuale argentum est, prius illud erogetur in redemptione captivorum: alioquin de sacratis vos vasis praebere neces
Abbreviated transcription (Latin):
abstulerit. Primũ qͥppe si tanta pauꝑũ ⁊ cap¬
tiuoꝵ necessitas moũbit. tͥbuenda st̾ cet̾a q̃
in thesauris ecołie reposita st̃: derũ ipsa na-¬
seruet s ut eroget. ⁊ subueniat in necessita¬
tibꝰ. Qͥd opꝰ ẽ. custodire. qd̾ nichil adiuuat:
An ignoramꝰ qͣntũ auri atq argenti de tẽplo
dñi assirii sustulert̃ : Nonne meliꝰ ꝯflat sac̾¬
dos ꝓpt̾ alimoniã pauꝑũ. si alia sribsidia
desint. ꝙͣ saclegꝰ ꝯtaminet absportet hostas:
debiusti erogare thesauros eccłie. Uasa sa
suũ aliqͥs diriuet emolim̃tũ. crim̃ ẽ. Sun uͦ
pauꝑi eroget. captiuũ redinat. humandiᷤᷤ
fideliũ reliqͥis spatia ãplificet mĩa ẽ. In hoᷤᷤ¬

Expanded text:
 captivorum necessitas incumbit, tribuenda sunt caetera quae in thesauris Ecclesiae reposita sunt, deinde ipsa vaservet, sed ut eroget, et subveniat in necessitatibus. Quid opus est custodire quod nihil adjuvat? An ignoramus quantum auri et argenti de templo Domini Assyrii sustulerunt? Nonne melius conflat sacerdos propter alimoniam pauperum, si alia subsidia desint, quam sacrilegus contaminet, et asportet hostis? » debuisti erogare thesauros Ecclesiae, vasa suum aliquis derivet emolumentum, crimen est; sin vero pauperi eroget, captivum redimat, humandis fidelium reliquiis spatia amplificet, miserico
Abbreviated transcription (Latin):
dispensator pariꝑũ cathecitatoꝵ insipientiũ.
apostatauit ab om̃ibꝰ his ⁊ factꝰ ẽ. ep̃o suo qͣsi
clauus in ocłm. p̾do pauꝑibꝰ. dux erroris insi¬
pientibꝰ. qͥa suꝑba ⁊ ꝯtumeliosa maledicta
in ep̃m suũ iaculans. serenitatẽ specłatioĩs
eiꝰ turbat. decimas ⁊ oblationes altariũ. stipẽ

Expanded text:
tor insipientium, tor insipientium, apostatavit ab omnibus his, et factus est episcopo suo quasi clavus in oculum, praedo pauperibus, dux erroris insipientibus: quia superba et contumeliosa maledicta in episcopum suum jaculans, serenitatem speculationis ejus turbat, decimas et oblationes altarium, stipem
Abbreviated transcription (Latin):
aliciu ꝓ actib sius. uos nosite expectare. ut ip̃e uo
b dicat.s prudent᷑ obseruare debetis ⁊ uoluntati
eiꝰ absq ꝯmunitione obsecõdare ⁊ au̾tere uos ab
uob̾ ꝓponimꝰ. nolite estimare. absit en̾i ut sini¬
strũ aliqͥd de nob̾ suspicem᷑. s officiũ nr̃m faci¬
mꝰ. cũ aut uos aut alios fr̃s nr̃os ad cautele tu¬
gilantiã excitamꝰ. Non .N. sine causa scͥptũ e̾.
ꝓpħicũ illd̃ de pennatis aĩalibꝰ qd̾ se imucem
alarũ ꝯmotione ꝯtingant. Uñ nos qͦq inuicẽ
nob̾ rependi postulantes agili penna ex hor¬
tationis nos ad ħ excitare cupimꝰ. ut siti̾ in
lege dñi studiosi. ad obedientiã ⁊ suffragiũ
uri pastoris pio amore deuoti. ad resistendũ
uͦ adu̾sariis eiꝰ sagacit̾ instructi. fidełr aĩati.
Int̾ qͦs uidłc ad u̾sarios unꝰ ẽ. noĩe lisiardꝰ. olĩ
quidẽ archidiaconꝰ. qͥ cũ eẽ deb̾et ocłs ep̾i sui¬

Expanded text:
alicui pro actibus alicui pro actibus bis dicat, sed prudenter observare debetis, et voluntati ejus absque commonitione obsecundare, et avertere vos ab vobis proponimus, nolite aestimare, absit enim! ut sinistrum aliquid de vobis suspicemur, sed officium nostrum facimus cum aut vos aut alios fratres nostros ad cautelae vigilantiam excitamus. Non enim sine causa scriptum est propheticum illud de pennatis animalibus, quae se invicem alarum commotione contingunt. Unde nos quoque invicem nobis rependi postulantes, agili penna exhortationis vos ad hoc excitare cupimus, ut sitis in lege Domini studiosi ad obedientiam et suffragium vestri pastoris pro amore devoti; ad resistendum vero adversariis ejus sagaciter instructi, fideliter animati. Inter quos videlicet adversarios unus est nomine Lisiardus olim quidem archidiaconus: qui cum e
Abbreviated transcription (Latin):
u̾r. ⁊ corde ꝯpatim᷑. Uos qͦ illas ita sentire cre¬
dimꝰ sic̃ fideles filios. ⁊ bono capiti coherentia
iñbra. d miramͣ quare intanto merore ꝯsti¬
tuti. nͨ ad nos petñde ꝯsolationis causa uenistis.
nͨ saltẽ lit̾as direxistis. Nã neq plaga ur̃a tan¬
ta ẽ. ut in uenire nequeat ꝯsolationis remediũ.
neq uerꝰ medicꝰ ille derelinqͥt eccłiã. qͥ se nob̃
om̃ib dieb usq ad ꝯsũmationẽ scłi ꝓmisit ad¬
futurũ. Miram̃ iterũ cur impios hoies qͥ diui¬
nis sanctionibꝰ adu̾sant᷑. ⁊ in ur̃m pastorẽ cõ¬
tumaces existunt in ꝯmitnonẽ recipitis. ꝯͣ
canonicã legẽ qmͣ uob̾ nignorare nefas e̾. et
ꝑicłm soluere. Qd̃ si putatis eos tã dui uob̾ in
trus apłs in sermone habito ad Romanos de
ordinatiõe clem̃tis. his tibis. ¶ Quedã inqͥt
fr̃s᷑ ex uob̾ ipsis intellig̾e debetis. Si qͦ st̾ q̃ ur
dentiꝰ ⁊ manifestiꝰ ꝓ loqͥ u̾bi grã. si inimicꝰ ẽ.

Expanded text:
r, et corde compatimur: vos quoque illas ita sentire credimus, sicut fideles filios, et bono capiti bene cohaerentia membra. Sed miramur quare in tanto moerore constituti, nec ad nos petendae consolationis causa venistis, nec saltem litteras direxistis. Nam neque plaga vestra tanta est, ut invenire nequeat consolationis remedium, neque verus medicus ille dereliquit Ecclesiam, qui se nobis omnibus diebus usque ad consummationem saeculi promisit adfuturum. Miramur iterum cur impios homines, qui divinis sanctionibus adversantur et in vestrum pastorem contumaces existunt, in communionem recipitis contra canonicam regulam, quam vobis ignorare nefas est et periculosum solvere. Quod si putatis eos tandiu vobis in trus apostolus in sermone habito ad Romanos de ordinatione Clementis his verbis: « Quaedam, inquit, fratres, ex vobis ipsis intelligere debetis, si qua sunt quaedentius et manifestius proloqui? verbi gratia, si inimicus est
Abbreviated transcription (Latin):
tiauit eccłie: ⁊ si constit̾it eũ ꝯpoliatũ cũ eidẽ
eccłie renu̾tiauit: contͣ eũ testes alt̾ius part̃
de iuramento ⁊ renũtiatoe sponte facta ante¬
quã restitutꝰ fuerit nõ admittas: qr nõ est ueri¬
simile quod sponte iuri suo reuũtiau̾it qͥ renũ¬
tiat uł renũti auit spoliatꝰ. et testes eiusdẽ . h.
qͥb ĩtñdit se ꝓbare qd̾ uiolnt p̾dicta eccłia fu¬
it spoliatꝰ dũmͦ ydonei sint reciꝑe nõ postponas.

Expanded text:
eum spoliatum, cum eidem ecclesie renunciavit, contra eum, testes alterius partis de iuramento et renunciatione sponte facta, antequam restitutus fuerit, non admittas, quia non est verisimile, quod sponte iuri suo renunciaverit, qui renunciat spoliatus, sed testes eiusdem H. quibus intendit se probare quod violenter predicta ecclesia fuerit spoliatus, dummodo idonei sint, recipere non postponas
Abbreviated transcription (Latin):
integerrie socient᷑. Ex co̾municat illum
G̃angrense ꝯciliũ. capło.uuͦ. ⁊ uiii. Degradat
illũ carthaginense ꝯciliũ. capło. luiiͦ. s et
alia plura. Quaꝓpt̾ n nos a scõꝵ patrũ sen¬
liatꝰ satiffaciat. ⁊ nͥ cito resipiscens ad satis¬
factionẽ uen̾it. inplenaria synodo ꝑpetuo
has litt̾as ostendatis. ut tã horrenda peri¬
cła ł grauit̾ admonitꝰ exire memu̾t. Pa¬
tet enĩ adhuc euadendi locꝰ. dicente dño
ꝑierechielẽ. Si impiꝰ egerit penitũtiam

Expanded text:
integerrime socientur. Excommunicat illum Gangrense concilium c. 7 et 8; degradat illum Carthaginense concilium cap. 57, sed et alia plura. Quapropter et nos a sanctorum Patrum senliatus satisfaciat: et nisi cito resipiscens ad satisfactionem venerit, in plenaria synodo perpetuhas litteras ostendatis, ut tam horrenda pericula, vel graviter admonitus exire meminerit. Patet enim adhuc evadendi locus, dicente Domino per Ezechielem: Si