comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tͦitũ meum ⁊ eritũ meum. ⁊ seruus
tiuis ĩ medio ppłi tui qũe elegisti
numerari ñ pot̾ p̃multitudine. ⁊ dabit
seruo tuo cor prudens. audire ⁊ udica¬
re. cũ iusticia pͦpłm tuũ. ⁊ ĩ tellig̾e ĩ t̾bo¬
nũ ⁊ malur. Unde complacuit dño:
uiciaꝵ copiat. s sapienciam ad in telli¬
genda dñi iudicia. ⁊ iusticias de popos¬
cit. Et id̾o tantũ pͦpłm regno pacifico
gub̾nauit: q ñ usurpauit ut ad am
boni ⁊ mali scire dist̾aciam. s ĩ delligen¬
de eiꝰ grãm orauit axp̃o. Quod eñi scire.
diuinũ est. hoc adño deo tuo. ut possit
cognossere ꝓmerendũ est. Si petisset ⁊
adam. sic̃ petuit daurd. ne quaqͣm illõ
inextricabiles erroris laq̃os incidisset:
quib om̃is eiꝰ hereditas transgulatur.
Ideoq ⁊ mortuus est: ⁊ qd̾ grauius est.
morte peccati. qui ante usurpauit scire
quam in tellectũ. quo uiuificaret᷑. acci¬
ꝑet. uiuificauit gͦ in tellectus. ut sp̃s:

Expanded text:
troitum meum et exitum meum. et seruus troitum meum et exitum meum. et seruus tuus in medio populi tui, quem elegisti numerari non potest prae multitudine: et dabis servo tuo cor prudens, audire et judicare cum justitia populum tuum, et intelligere inter bonum et malum . Unde complacuit Dominovitiarum copias, sed sapientiam ad intelligenda Domini judicia et justitias depoposcit: et ideo tantum populum regno pacifico gubernavit; quia non usurpavit, ut Adam, boni et mali scire distantiam: sed intelligendae ejus gratiam oravit a Christo. Quod enim scire divinum est, hoc a Domino Deo tuo, ut possis cognoscere, promerendum est. Si petisset et Adam. sicut petiuit Dauid. nequaquam illos inextricabiles erroris laqueos incidisset, quibus omnis eius hereditas strangulatur. ideoque mortuus est et, quod grauius est, morte peccati, quia ante usurpauit scire quam intellectum quo uiuificaretur acciperet. Uiuificat ergo intellectus, ut spiritus,
Abbreviated transcription (Latin):
Deniq scͥptũ est. Pietas autẽ ĩ deo ĩ itiũ
ĩ tellectus. que uitutũ om̃iũ fundam̃tũ
est humanaꝵ. iurta re ꝑ ⁊ celestium
disciplinam. Pietas amica deo : parẽtib
grata. Oñm conciliat: necessitudines
fouet. Dei cult᷑a: m̾ces parentũ. filioꝵ
portꝰ miseroꝵ suffugiũ :in dulgencia
peccatoꝵ. Qui eñi hab in tellectus: ip̃e:
uere est pius. Intelligit eñ humane
lubricũ fragilitatis: ⁊ cito ignoscit er¬
rantib. Intelligit cõmune nob̾ datum
nat᷑e. ususq cõsorciũ. ⁊ id̾o pauꝑib tam¬
qͣm debitum soluit: ñ inficiat᷑. tami¬
qͣm ĩ debitũ. Intelligit uices ẽẽ ca lami¬
tatũ: ⁊ id̾o tamqͣm naufragis mũdi
isstius. portu quodam sue humanita¬
tis occurrit. Hec ꝑfecta uirtꝰ ĩ homini¬
bus: hec plena. ĩ d̾o laus est. Merite
in tellectũ sͥ etiam Salomon pat̾nũ
secutꝰ magist̾iũ adño postulauit. dicẽs.
Egosum puer ⁊ humił. ⁊ ignoro in¬

Expanded text:
in deo initi u m intellectus, quae uirtutum omnium fundamentum est huinanarum renun et caelestium disciplinam. pietas amica deo, parentibus grata, dominum conciliat, necessitudines fouet, dei cultura, merces parentum, filioruportus, miserorum suffugium, indulgentia peccatorum. Qui habet intellectum, ipse uere est pius; intellegit enim humanae lubricum fragilitatis et cito ignoscit erranti. intellegit commune nobis datum naturae ususque consortium et ideo pauperibus tamquam debitum soluit, non infitiatur tamquam indebitum. intellegit uices esse calamitatum et ideo tamquam naufragis mundi istius portu quodam suae humanitatis occurrit. haec perfecta fecta in hominibus, haec plena in deo laus est. Merito intellectum sibi etiam Salomon paternum secutus magisterium a domino postulauit dicens: ego sum puer humilis lis et ignoro in
Abbreviated transcription (Latin):
tib uiuemus. hoc gͦ. capd̃ uere est:
qd̾ om̃iũ capd̃ est. Diximus de capi¬
te: dicamus ⁊ depͥmatu. Qd̃ licet
sermo clistet alit̾a: sensu tam̃ ĩ ean¬
dem concurrit ĩ telligenciam. Pri¬
matus eñi legimus. ĩ uet̾i testam̃to
qͦs inpͥmo genitis. esau fr̃i suo cessit.
et id̾o uocatũ est nom̃ eiꝰ eodom. hoc
est t̾renus ⁊ callidus. Isti st̃ aut̃ fr̃s.
de cuubus rogatꝰ est dñs ab ysãae.
patre eoꝵ ut claret ei sue post̾ita¬
tis heredes. de rebetca urore sua.
onis insignie. Eraucliuit eum. ⁊ cõ¬
cep̃ rebetca. Et rogauit chãm. cum
iactare se paruuli ud̾ent᷑ ĩ ut̾o eius.
⁊ responsum accepit. Due gentez
ĩ ut̾o tuo sũt: ⁊ duo ppłi abnto tuo

Expanded text:
tibus uiuemus. hoc ergo caput uere est quod omnium caput est. Diximus de capite. dicamus et de primatu, qsermone distet ac littera; sensu tamen in eamdem concurrit intelligentiam. Primatus enim legimus in veteri Testamento , quos in primogenitis Esau fratri suo cessit; et ideo vocatum est nomen ejus Edom, hoc est, terrenus et callidus. Isti sunt autem fratres, de quibus rogatus est Dominus ab Isaac patre eorum; ut daret ei suae posteritatis haeredeonis insigne. exaudiuit eum et concepit Rebecca et rogauit dominum, cum iactare se paruuli uiderentur in utero eius, et responsum accepit duae gentes in utero tuo sunt et duo populi ab utero tuo
Abbreviated transcription (Latin):
sꝑatic possit afferre medicinam. Et qͣi osten¬
Dens eum se dicit. Sp̃s aute faciem nrãm¬
xp̃s dñs cõprehensus ĩ int̾itu nr̃o: in umm¬
bra eiꝰ uiuemus ĩter gentes. Et infra.
Gibes in quic ⁊ in hebriab̾is. ad huc
uisitabit iniqͥtates tuas: reuelabit suꝑ
peccata. Quã breuit̾ aduentũ et passio¬
nem eiꝰ exp̾ssit. remissionemq om̃iũ pec¬
catoꝵ. qͣm aꝑte congregacionem futu¬

Expanded text:
peratis possit afferre medicinam. Et quasi ostendens eum, dicit: Spiritus ante faciem nnus conprehensus est in interitu nost.ro; in umbra eius uiuemus inter gentes, et infra: bibes, inquit, et inebriaberis adhuc. uisitauit iniquitates tuas, reuelauit super peccata. quam breuiter aduentum et passionem eius expressit remissionemque omnium peccato
Abbreviated transcription (Latin):
dies mortis ĩ ueniat. Qd̾ eñi mortuuꝰ
est: mortuus est semel. Qd̵ autẽuiuit:
uiuit d̾o. Audistis quid dixerit hodie
apss. peccato ĩ quit: mortuus est semel.
Semel tͥ peccatori: mortuus est xp̃c.
Noli iterũ peccare ptꝰ baptismũ. Om̃b
ĩ comune semel mortuus est. ⁊ singłis se¬
mel morit᷑. ñ freq̃t᷑. peccatũ es ohomo id̾o
peccatũ fecit xp̃m suũ om̃ipotens pat̾. ho¬
ininem fecit. qui peccata nr̃a portaret.
Michi gͦ. peccato mortuus est dñs iħc: ut
nos ĩ illo eẽmꝰ iusticia dei. Michi ẽ mor¬
tiuis ⁊ ut mͥ resurgeret. Semel ẽ mortu¬
us : semel resurrerit: ⁊ tu cũ illo mortu¬
us cũ illo cõsepultꝰ. cũ illo ĩ baptismate
resuscitatus. Caue ne cum mortuus fue:¬
rit semel ⁊ moriaris it̾um. Iam ñ peccato
morieris. s uenie. ne cũ surrereris mo¬

Expanded text:
es mortis inueniat. quod enim mortuus est, peccato mortuus est semel; quod autem uiuit, uiuit deo. Audis quid dixerit hodie apostolus ? peccato, inquit, mortuus est semel. semel tibi peccatori mortuus est Christus; noli iterum peccare post baptismum. omnibus in commune semel mortuus est et singulis semel moritur, non frequenter. peccatum es, o homo; ideo peccatum fecit christum suum omnipotens pater, hominem fecit, qgo peccato mortuus est dominus Iesus, ut nos in illo essemus iustitia dei. mihi est mortuus, ut mihi resurgeret; semel est mortuus. semel resurrexit. et tu cum illo mortuus, cum illo consepultus, cum illo in baptismate resuscitatus caue, ne, cum mortuus fueris semel, moriaris iterum. iam non peccato morieris, sed ueniae. ne, cum resurrexeris, mo
Abbreviated transcription (Latin):
diuidue copula tͥnitatis exp̾ssa est. Si qui
¶locutus.
qui in ꝑcarnacionem descendit ĩ t̾ras.
presurreccionem ascendit in celum.
ꝑ corꝑis mortẽ penitrauit in fermĩ:
ut solueret alligatos. Aut si ad ꝓpħe
tare ne queamus. qd̵ ꝓcedente dieito¬
to obe radios difundat siiͦs. ⁊ om̃ib
lĩ ĩ fundit: quem eciam illi qui
uid̾e ñ possũt. sentiũt tam̃ aeris
ip̃ius fotu ẽẽ p̾sentẽ. Ubi eñi de est
calor illius quo racłu eius ñ ꝑueniũt.
cũ discussis noctis. aut nubium tene¬
bris. illuminat tenebras. ⁊ in celo
fulget. ĩ mari rutilat. ⁊ feruet in
terris: De sole. gͦ. ñdubitas qd ubi¬
q resplendeat. De deo clubitas. qd̵
ubiq ñ fulgeat splendor głe eꝰi. ⁊ i¬
mago substãcie. qd̾ ñ penitret u̾bũ
dei splendor et̾nus. qui eciam ocul¬
ta rntis illuminat. que ñ põt soliste
penetrare: uerbũ em̃i dei gladiͦ sp̃alis
e÷ usq ad diuisiones anime. att artu¬

Expanded text:
diuiduae copula trinitatis expressa est, siquidediuiduae copula trinitatis expressa est, siquidelocutus qui per incarnationem descendit in terras, per resurrectionem ascendit in caelum, per corporis morteut solveret alligatos. Aut si ad Prophettare nequeamus, quod procedente die toto orbe radios diffundat suos et omnibus lumen infundat. quem etiam illi qui uidere non possunt sentiunt tamen aeris ipsius fotu esse praesentem — ubi enim deest calor illius ? quo radii eius non perueniunt, cum discussis noctis aut nubium tenebris inluminat terras ? in caelo fulget, in mari rutilat, feruet in terris —, de sole ergo non dubitas quod ubique resplendeat, dedeodubitas quod ubique fulgeat splendor gloriae eius et imago substantiae ? quid non penetret ueroum dei, splendor aeternus, qui etiam occulta mentis inluminat quae non potest sol iste penetrare? uerbum enim dei gladius spiritalis est, usque ad diuisiones animae atque artu
Abbreviated transcription (Latin):
dñs. qui ubiq ad est. nͨ fuge eum
possumꝰ. si offendimus. nͨ falłe si de linqͥm᷑:
u amittimus. si colamꝰ. Spectat om̃ia deus.
om̃ia iudet asciscit singulis dicens : deus
aꝓpinqͣns ego sũ. Et qͣmͦ potest de ẽẽ ali¬
cubi deus. cũ de sp̃u dei legeris. Sp̃s dñi
repleuit orbem t̾raꝵ: Quia uͥ dñs sp̃c.¬
ibi dñs deus. E elũ ⁊ t̾ram/ ego impleo:
dicit dñs. ubi xͦ. defecit. qui implet
om̃ia: Nut qͦm᷑ deplenitudine eiꝰ om̃s ac¬
cepius. nͥ om̃ib aꝓpinquet. Namc dauid
sciens illũ uͥq ẽẽ ⁊ implere celũ. ⁊ t̾ras ⁊
maria: ait. Qͦ ibo asp̃u tuo: aut qͦ fugiã
a facie tua: Si ascendero ĩ celum. tu ibi
es: si descend̾o ad infernũ a des. Sisũpse¬
ro pennas meas ante lucẽ ⁊ habitẽ in
nouissimo maris: ⁊ eñi illic manus tua
deducet me: ⁊ tenebit me dert̾a tua.
Quam cito significauit ubiq dm̃ ẽẽ.¬
⁊ ubicũq est dei sp̃s. ibi dm̃ ẽẽ. Et ubi

Expanded text:
ibus, qui ubique adest, nec fugere eum possumus, si offendimus, nec fallere, si delinquimus, nec amittimus, si colamus. spectat omnia deus, omnia uidet, adsistit singulis dicens: deus ad propinquans ego sum. et quomodo potest deesse alicubi deus, cum de spiritu dei legeris: spiritus domini repleuit orbem terrarum?, quia ubi domini spibi dominus deus. caelum e t terram ego conpleo. dicit-dominus. ubi igitur deficit qui implet omnia aut quomodo de plenitudine eius omnes accepimus, nisi omnibus adpropinquet? Denique Dauid, sciens illum ubique esse et implere caelum et terras et maria, ait: quo i bo a spiritu tuo aut quo fugiam a facietua?si ascendero in caelum tuibi es, si descendero in infernum ades; si s u mps ero pennas meas ante lucem et habitem in nouissimo o maris. etenim ibi manus tua deducet me et tenebit me dextera tua. quam cito significauit ubique deum esse et ubicumque est dei spiritus ibi deum esse et ubi
Abbreviated transcription (Latin):
qr siu̾itas fuisset ĩ lege. ñ fuisset facta.
ꝑ xp̃m. Possumus ⁊ sic ĩ tellige. Ueritas
xp̃s est: gͦ ueritas lex est: Et simandatũ
dñi lex est : multo mag̾ uiuum ⁊ oꝑa¬
torĩ u̾bum dei. lex est. Sequit᷑ u̾sus.
.UiIͦ. ¶Ribulacio ⁊ necessitas ĩ uenei̾t
mez mandata tua meditacio meast.
erũt tribulaciones ⁊ ne cessitatẽ

Expanded text:
itas fuisset in lege, non fuisset facta per Christum. Possumus et sic intellegere: ueritas Christus est; ergo ueritas lex est, et si mandatum domini lex est, multo magis uiuum et operatorium uerbum dei lex est. Sequitur uersus septimus: tribulatio et ne c e ssitas inuenerunt me; mandata tua meditatio mea e s t. quaerunt tribula
Abbreviated transcription (Latin):
ligenti librat examine. ⁊̃ ad huc ten̾os
fetus pio ungͥe suspendit. solis q offert
radiis. ut si forte ocłos suos ui fulgoris
in flexerint: tan qͣm degeneret laxato
inp̾ceps ungue dimittat. Si uͦ nacure.
uigorem. cõstanti ad u̾sum radios solis
optutu potuerint uendicare. digne ĩ dołe
sobolis honore grato reportet. Uolatilia
celi om̃ia ñ serunt. neq metunt. ⁊ deus
pascit illa. quia iusticias dñi custidiũt
nichil sibi ꝓpͥum uendicando. s ligno fruc¬
tifero qd̃ dñi inclicio cõmunẽ ad escam
clatũ est. famem eleuare contenta. Ex
hiis gͥ nos cognoscimus. qͣm de diuine sub.¬
sidia ꝓuidencie hom̃b ñ deeẽnt. fidei
iusticiam seruare uellemus. Qui alit a¬

Expanded text:
ligenti librat examine et adhuc teneros ligenti librat examine et adhuc teneros fetus pio ungue suspendit solisque offert radiis, ut, si forte oculos suos ui fulgoris inflexerint. tamquam degeneres laxato in praeceps ungue dimittat, sin uero naturae uigorem constanti aduersum radios solis obtutu potuerint uindicare, dignae subolem indolis onere grato reportet. Uolatilia caeli omnia non serant neque metunt et deus pascit illa. quia iustitias domini custodiunt nihil sibi proprium uindicando. sed ligno fructifero, quod domini iudicio communem ad escam datum est, famem releuare contenta. ex his igitur nos cognoscimus, quam diuinae subsidia prouidentiae hominibus non deessent. si dei iusti
Abbreviated transcription (Latin):
ciebat. Id̾oq. dixit dñs. populut hic labuᷤ
me honorat: cor autẽ eoꝵ longe est
ame. Qui autẽ aꝓpinqͣuerit corde:
ip̃e audit᷑ adño. Cor gͦ pͥus clamet:
ut sermo possit audiri. S ñ sacis ẽ. cla¬
mare ad dñm. s eciam iusticias eius er¬
qͥrere. Exquirit autẽ iusticiat. qui id qd̾
ĩ om̃ib creaturis. ⁊ mayime ĩ animantib
racionalib iustũ est. ꝓuidencie ascͥbit di¬
uine. unde tͤturi studiũ pudicicie. que
compare amisso. conc̾ubitui ĩ dulgere
ñ nouit. qd̾ homines seruare ñ possũt
Unde plerisq aĩantib tam sobria partꝰ
cura seruaudi. ut ubi cõceptionis munꝰ
agnou̾int. coitũ ñ putent ẽẽ repetendũ.
ne receptoꝵ seminũ fiat ad ult̾ina ꝑnurio &
Fenis coitus corporeos ignorat libidmis nes¬
cit illeceb̾r. s suo resurgit rogo. sibi anis
suꝑstes. ip̃a ⁊ sui hetes corporis ⁊ ciueris suifetus
Aquila ne degeneris partus nutͥtat. di¬

Expanded text:
ciebat, ideoque dixit dominus: populus hic labiis ciebat, ideoque dixit dominus: populus hic labiis me honorat. cor autem eorum longe est a me. qui ergo adpropinquauerit corde, ipse auditur a domino; cor ergo prius clamet, ut sermo possit audiri. Sed non satis est clamare ad dominum, sed etiam iustitias eius exquirere. exquirit autem iustitias, qui id, quod in omnibus creaturis et maxime in animantibus rationabilibus iustum est, vinae. Unde turturi studium pudicitiae, quae compare amisso, concubitui indulgere non novit: quod homines servare non possunt? Unde plerisque animantibus tam sobria partus cura servandi; ut ubi conceptionis munus agnouerint, coitum non putent esse repetendum, ne recepterum seminum fiat adulterina permixtio? phoenix coitus corporeos ignorat, libidinis nescit in- lecebras, sed de suo resurgit rogo, sibi auis superstes, ipsa et sui heres corporis et cineris sui fetus. aquila, ne degeneres partus nutriat, di
Abbreviated transcription (Latin):
dicatio: est: que stultis lapienciam: pollicet᷑.
Et dñs iħt clamabat. Siquis sitit: ueni¬
at ad me ⁊ bibat. Et uere magna clama. :¬
bat: qui uocabat homines ad regna ce:¬
loꝵ. Ad illum uen̾abilem potũ qͦ uite
et̾ne fructus ĩ fundit᷑. Et tu cũ oras:
magna ora. id ẽ. ora que et̾na sũt : ñͣ
caduca. Ora ꝙ̃ diuina sũt atq celestia:
ut sit sic̃ angłi ĩ celo. Noli orare ꝓpecu¬
nia: q erugo est. Noli ꝓ auro: qr me¬
tallũ est. Noli ꝓpossessione. qr t̾ra est.
Oracio ista ad dnm̃ ñ ꝑuenit. Ho audit
deus. nͥ qd̾ dignũ suis dicit ẽẽ bñficiis. s
audit piam uod̾e plenam deuocionis ⁊
gr̃e. Non solum gͦ clamandum ĩ cordes
etiam ĩ toto. clamandum est. Sic̃ en̾i
corporalit̾ tuc bene clamat᷑. cũ tote ore
clamat᷑ : ita sp̃ualit̾. toto est claman¬
dum corde. si uolumꝰ rnagna deferre.
⁊ adño que poscimꝰ impetrare. hãc uo¬

Expanded text:
aedicatio est, quae stultis sapientiam pollicetur. aedicatio est, quae stultis sapientiam pollicetur. et Iesus dominus clamabat: si quis sitit, ueniat ad m e et bibat. et uere magna clamabat, qui uocabat homines ad regnum caelorum. ad illum uenerabilem potum, quo uitae aeternae fluctus infunditur. et tu cum oras magna ora. id est ora quae aeterna sunt. non caduea. ora quae diuina sunt atque caelestia, ut sis sicut angeli in caelo. noli orare pro pecunia, quia aerugo est, noli pro auro, quia metallum est. noli pro possessione, quia terra est; oratio ista ad dominum non peruenit. non audit deus nisi quod dignum sius ducit esse beneficiis, sed audit piam uocem, plenam deuotionis et gratiae. Non solum ergo clamandum in corde, sed etiam in toto corde clamandum est. sicut enim corporaliter tunc bene clamatur, cum toto ore clamatur, ita spiritaliter toto est clamandum corde, si uolumus magna deferre et a domino quae poscimus impetrare. hanc do
Abbreviated transcription (Latin):
moyses mestus. sollicitus. antius ppłi. ⁊ ꝑicłis.
⁊̃ q̃ relis. ex pectans fid̾e celestiũ pmissoꝵ ⁊ tacitꝰ
secũ ip̃e uołebat qͣ tandem dñs ope. ĩ iurie
in memor. memor gr̾e subueniret. Dicit ad
eum deus. Quid clamat ad me ⁊ Sonum
eiꝰ ñ audio: uoc̾e ei agnosco. Silentiũ eiꝰ lego:
clamorem eiꝰ ĩ oꝑib dep̾hendo. Elamabat ppł:
ad me. Non eñi ad dm̃ clamabat populus:
qr ĩ uista ⁊ uiris digna clamabat. S moy¬
si dictũ ẽ qͥd clamͣs ad me. hoc est tu solus
ad me clamas: qͥd de me speras. Solus tu ad
me clamas. qui uͥtutt̃ meam excitas. Tu solꝰ
ad me clamat: qui ꝑuniu̾sam t̾ram ãnũ¬
moyses in corde suo: ⁊ om̃is sapiens ĩ corde
suo clamat. Deniq sapiencia cũ altissima p̾¬
dicacione cõuocat ad crateraͤm: dicens.
Reliquite in sipienciam: ⁊ q̾̃rite sapienciã.
Magne sublimitatis. magne uocił. hec p̾¬

Expanded text:
Moyses maestus sollicitus anxius populi et periculis Moyses maestus sollicitus anxius populi et periculis et querellis, expectans fidem caelestium promissorum, et tacitus secum ipse uoluebat. qua tandem dominus ope iniuriae inmemor, memor gratiae subueniret. dicit ad eum dominus: quid clamas ad me? sonum eius non audio, uocem eius agnosco; silentium eius lego, clamorem eius in operibus deprehendo. clamabat populus atur. non qui injusta, et viris indigna clamabat. Sed Moysi dictum est: Quid clamas ad me? hoc est: Tu solus ad me clamas, qui de me speras: tu solus ad me clamas, qui virtutem meam excitas: tu solus ad me clamas, qui per universam terram annunMoyses in corde suo, et omnis sapiens in corde suo clamat. Denique sapientia cum altissima praedicatione convocat ad crateram, dicens: Relinquite insipientiam . . . et quaerite sapientiam . Magnae sublimitatis, magnae vocis haec pr
Abbreviated transcription (Latin):
t̾raꝵ. Gracili uoce loq̃bat᷑ moyses: ⁊
płꝰ om̃ib audiebat᷑. Quotidie auditur
eccłia. Ab illic soł ħ ẽ. aiudeis ñ audit᷑.
dr̃ alerri: exalta uirib uocẽ tuam. Anna tam̃
ñ clamabat ĩ corde suo. sic moyses: s loq̃batur
fortasse. qr filios postulabat. ħ ẽ bona quidem. s
Unde dictum ẽ ei adño. Quid clamat: C lama
cłis petens digna celestib ut mundi elem̃ta:
mutaret. Hemq ⁊ ip̃iꝰ loci seriem recensea¬
mus. Instabat farao. ⁊ĩ nin̾ais egipcioꝵ sti¬
patus currib Urgebat hebreos. hinc circum¬
fusꝰ hostis in die ĩ t̾fusũ mare. plebem dei
clauserat. nulla ĩ armis fiducia. spes nulla
ĩ uiribus. Strepebat tantum mͦ q̃rela mi¬
serabił. qd̃ cẽmodius sͥ foret dura ĩ egipto
seruitutis ꝯn̾a subire: qͣm acerba in deser¬
to morte cõsumi. Querela nichil p̾sidii fe¬
rens: plurimũ offense afferens. Stabat gͦ

Expanded text:
terrarum. gracili uoce loquebatur Moyses et terrarum. gracili uoce loquebatur Moyses et plus omnibus audiebatur, cotidie auditur in ecclesia. ab illis solis, hoc est Iudaeis, non auditur. ophetae dicitur alteri: exalta uiribus uocem tuam. Anna tamen non clamabat in corde suo sicut Moyses, sed loquebatur, fortasse quia filios postulabat, hoc est bona quidem, sed unde dictum est ei a domino: qui d clamas? clamabn caelo, miraculis petens digna caelestibus, ut mundi elementa mutaret. Denique et ipsius loci seriem recenseamus. instabat Pharao et innumeris Aegyptiorum stipatus curribus urgebat Hebraeos; hinc circumfusus hostis. inde interfusum mare plebem dei clauserat. nulla in armis fiducia, spes nulla in uiribus. strepebat tantummodo querella miserabilis, quod commodius sibi foret dura in Aegypto seruitutis onera subire quam acerba in deserto morte consumi, querella nihil praesidii ferens, plurimum offensae adferens. stabat ergo
Abbreviated transcription (Latin):
pͥncipatꝰ ⁊ potestates istius mu̾di. rectoresꝙ
tenebraꝵ. qui lat᷑nũ mͦ ĩ istiꝰ scłi nocte. hu̾a¬
cum graues ad u̾sum se fieri uid̾et in cur¬
sus exclamauit ĩ toto corde suo. Et eñi: nõ¬
ad u̾sus diabolũ. ñ uocis magnitudine.
s magnanimitate cordis. utendum est.
Est tamen ⁊ uor cordis. qi ẽ ⁊ uoy sangui¬
nis. q̃ ad dominũ ꝑuenit. Deniq deus dicit.
uox sangnis frĩs tui clamat ad me. Ela:¬
mat g cer nr̃m ñ sono corꝑis. s cogita ̃¬
cionum sublimitate concentuq uir¬
tutũ. Grandis fid̾i clamor. Deniq ĩ.
sp̃u ad opnonis clamamus a̾ba pater:
⁊ ip̃e sp̃s dei clamat in nob̾. Magna
uox iusticie. magna ẽ castitas. ꝑ qͣm ⁊
mortit lo cunt᷑. ⁊ sec solum locuntur.
s etiam sic abel clamãt. At uͦ ĩ iusti
aĩa nͨ uiuentis clamat: qr d̾o mortua
est. Nichil ĩ illa sublime. nichil mag¬
nificum ẽ. quale eoꝵ. quoꝵ sonꝰ ĩ oñ¬
nem t̾ram exiuit: ⁊ u̾ba in fines orb̾

Expanded text:
principatus et potestates istius mundi rectoresque tenebrarum. qui latronum modo in istius saeculi nocte humacum graues aduersum se fieri uideret incursus, exclamauit in toto corde suo. etenim aduersus diabolum non uocis magnitudine. sed magnanimitate cordis utendum est. Est tamen et uox cordis, quia est et uox sanguinis. quae ad deum peruenit; denique deus dicit: uoxsanguinis fratris tui clamat ad me. clamat ergo cor nostrum non sono corporis, sed cogitationum sublimitate concentuque uirtutum. grandis fidei clamor: denique in spiritu adoptionis clamamus: abba pater et ipse spiritus dei clamat in nobis. magna uox iustitiae, magna est castitatis. per quam et mortui locuntur nec solum locuntur, sed etiam sicut Abel clamant. at uero iniusti anima nec uiuentis clamat, quia deo mortua est. nihil in illa sublime, nihil magnificum est quale eorum, quorum sonus in omnem terram exiuit et uerba in fines orbis
Abbreviated transcription (Latin):
Ressus. ꝓprofectib anime accipien¬
dos : freq̃ntib scͥpcurarũ testimonũ
ammonem᷑. Nam qͥs tam stolido ĩgenio
est: qui putet dauid. de pedum suoꝵ cor¬
porali gressu ẽẽ sollicitũ. ⁊ his de̾uine cor¬
reccionis auxilium postulare Ille uͦ ut
sc̃s uite sue cursum dirigi gestiebat :
sic̃ ⁊ alibi scͥptura testatur. dicens. ꝑ dño
dirigũtur gressus uiri. Denice ip̃uit utam᷑
destimonio. qui ait ĩsuꝑiorib. Pauloninꝰ
esfusi sũt gressus mei: qr zelaui ĩ pectato¬
rib paceni. Animi itaq sur ostendit clau¬
dicasse uestigiũ: dum pacem peccatoꝵ pu
tat ẽẽ. mirandam. Uident᷑ quid̾e hab̾e tr̃a¬
qͥllitatẽ. uidetur quiete fruis non est qͥese
ubi animꝰ in quietus ẽ. Non est tranqͥl  nõ¬
litas m̃tis. ubi animus eragitat᷑ ob noxie
stimur constiencie. Quom securitas ubi
diu̾saꝵ pugna est passionũ. ubi conflictus
grauiũ cogitacionũ: unde dñt definiens
qͥd sit pacem hab̾e. ait. Pacẽ relinquo uob̾.¬

Expanded text:
gressus pro profectibus animae accipiendos frequentibus scripturarum testimoniis admonemur. nam quis tam stolido ingenio est, qui putet Dauid de pedum suorum corporali gressu esse sollicitum et his diuinae directionis auxilium postulare ? ille uero ut sanctus uitae suae cursum dirigi gestiebat, sicut et alibi scriptura testatur dicens: a domino diriguntur gressus uiri. denique ipsius utamur testimonio, qui ait in superioribus: paulo minus effusi sunt gressus mei, quia zelaui in peccatoribus pacem. animi itaque sudicasse vestigium, dum pacem peccatorum 1188 putat esse mirandam. Videntur quidem habere tranquillitatem, videntur quiete frui: sed non est quies, ubi animus inquietus est: non est tranquillitas mentis, ubi animus exagitatur obnoxiae stimulis conscientiae. Quomodo securitas, ubi diversarum pugna est passionum, ubi conflictus gravium cogitationum? Unde Dominus definiens quid sit pacem habere, ait: Pacem meam do vob
Abbreviated transcription (Latin):
a pͥmogenito dei filio susceꝑat: eccłie con¬
cessit. Sec q ilius noctis potita concubitu.
genuit lia sue potest̾atatis heredem.
⁊ uet̾a fr̾ m̃s seruaui tͥ. Quis clabit
te fr̃em lactant̃e uerba matͥs meẽ:
Inuenient te foris oscłabor te: ⁊ qui¬
dem ñ sꝑnent me. Assumẽt te ⁊ ĩ du¬
cam ĩ domum matͥs mee: ⁊ in secre¬
tum eius quem cõcepit me doceb̾¬
me. Habens gͥ ĩ formationem noua¬
rũ. ⁊ uet̾um scͥpturarũ. ne displica¬
bilem ẽẽ sentiens. non solũ oracio¬
nib ĩ secreto cordis u̾bum tenet.
uerũ etiam psallentib chori uoci¬
bus uelud quibdam eũ gr̃e osclis
oscłatur. Itaq maloꝵ granatoꝵ ħẽ¬
diu̾soꝵ ⁊ innumerabiliũ fructuum
⁊ p̾cipue fid̾i odorib grata. sapiencie
Que st̃ cirta sinistram ⁊ dexteram
sponsi. ⁊ animas scãs. laudantium
congregationum plausib extitat

Expanded text:
a primogenito dei filio susceperat. ecclesiae cona primogenito dei filio susceperat. ecclesiae concessit. sed quia illius noctis potita concubitu genuit Lia suae posteritatis heredem, etuetera, frater meus. seruaui tibi. quis dabit te fratrem. lactantem ubera matris meae? inueniens te foris osculabor te, e t quidem non scam te in domum matris 251 meae, et in secretum ejus quae cosme. habens igitur informationem nouarum et ueterum scripturarum nec despicabilem esse se sentiens non solum orationibus in secreto cordis uerbum tenet, uerum etiam psallentis chori uocibus uelut quibusdam eum gratiae osculis osculatur. Itaque malorum granatodiuersorum et innumerabilium fructuum et praecipue fidei odoribus grata, sapientiaequae sunt circa sinistram et dexteram sponsi, per animas sanctas laudantium congregationum plausibus excitat
Abbreviated transcription (Latin):
cultores. Et qui erat ieiumis: factus est
uitis et̾ue plantatione fecundus. Nec sit
tamen sp̃ualib leta palmitil euagatur.
ẜad has uineas uocat xp̃m il psallentes sint
⁊ &antes. ubi noctibus ac diebus fructus in¬
noxius ꝑseneret. Ibi inquid dabo ub̾a mea:
ibi dederunt mandragore odorem Pleriq
disc̾nunt quendam utt̾ maudragorat
sexum: ut ⁊ mares ⁊ feminas putent ẽẽ
s feminas grauis odoris. Significat᷑ gͦ gẽ¬
tes que ante ferebant. cum essent infirmio¬
res erurata quadam inbecillitate ꝑfidie:
bom odoris fructus ferre cepisse. Postqͣm
in aduentu dñi crediderunt. Leginuus ⁊̾
qd̃ mandragoras acceꝑit sc̃a Rachel. a sorore¬
tie suãlia ut concederet ei illa nocte dor¬
mire titm sco iatob. Mandragoras Ru¬
ben pͥmogenitus attulerat matri sue
lie. que luppientib oculis sinagoge fi
potitit. hebetato debilis mentis obtrtu.
Quo declarat᷑. qd fructut quos sinagoga

Expanded text:
cultores et, qui erat ante ieiunus, factus est cultores et, qui erat ante ieiunus, factus est uitis aeternae plantatione fecundus. nec sic tamen spirit i libus laeta palmitibus euagatur, sed ad has uineas uocat Christum, ubi psallentes sint et orantes, ubi noctibus ac diebus fructus innoxius perseueret. I b i, inquit, dabo ubera mea tibi. dederunt mandragorae odorem. plerique discernunt quendam inter mandragoras sexum, ut et mares et feminas putent esse, sed feminas grauis odoris. significat ergo gentes, quae ante faetebant, cum essent infirmiores euirata quadam inbecillitate perfidiae, boni odoris fructus ferre coepisse, postquam in aduentum domini crediderunt. legimus etiam, quod mandragoras acceperit sancta Rachel a sorore sua Lia. ut concederet ei illa nocte dormire cum sancto Iacob. mandragoras Ruben primogenitus adtulerat matri suae Liae, quae lippientibus oculis synagogae figdere non potuit hebetato debilis mentis obtutu. quo declaratur, quod fructus, quos ante synagoga
Abbreviated transcription (Latin):
oblacione feriata tͣus missu: An nescis
ohomo qd̾ pͥmicias tui cordis. ac uocis.
cotidie deo debeat: Quotidiana tͥ mes¬
sis. qͦtidianꝰ est fructus. Occurre gͦ ad
soł ortꝰ ut te oriens ĩ ueniat iam para¬
tũ. ne lumina tua mandido. ad huc
sopore ingencia pͥmus diei fulgor era¬
gitet. In cubili meo in noctib quesiui.
quemi dilex̃ anima mea: dicit eccłia.
Id̾o eũ meruit ĩ uenire. id̾o eiꝰ grãm ꝓ
mereri: qr eciam ĩ cubili suo q̃siuit.
Quesiuit ĩ noctib ꝓpt̾ea eiꝰ copiam ad.
epta : ĩpost̾iorib loqͣuit᷑ ad sponsum:
Ueni frat̾ m̃t exeamus in agrum. reqͥ¬
escamus ĩ castellis dilucło surgamus
ĩ uineas. Ad u̾tis quemadinodum spon¬
lat pettata mundi. Ager hic erat ante
desertus sentib nr̃oꝵ squalidus delictorũ.
horridus spinis. Castellus erat in quo reli¬
gatus adam. ꝑpetuo sue posteritatis hedes
ut adam liberet. Deinde exulibus absolutis:
cepit mundi istiuis ager idoneos habere

Expanded text:
oblatione feriata nocte transmissum. an nescis, oblatione feriata nocte transmissum. an nescis, o homo, quod primitias tui cordis ac uocis cotidie deo debeas? cotidiana tibi messis, cotidianus est fructus. occurre ergo ad solis ortus, ut te oriens inueniat iam paratum, ne lumina tua madido adhuc sopore marcentia primus diei fulgor exagitet. In cubili meo in noctibus quaesiui quem dilexit anima mea, dicit ecclesia. ideo eum meruit inuenire, ideoiam in cubili suo quaesiuit. quaesiuit in noctibus. propterea copiam eius adepta in posterioribus loquitur ad sponsum: ueni, frater meus, exeamus in agrum, requiescamus in castellis; diluculo surgamus in uineas. aduertis quemadmodum sponlat peccata mundi? ager hic erat ante desertus, sentibus nostrorum squalidus delictorum, horridus spinis. castellum erat, in quo relegatus Adam perpetuo suae posteritatis heredes ut Adam liberet. deinde exulibus absolutis coepit mundi istius ager idoneos habere
Abbreviated transcription (Latin):
sissent: cibo iam habil es fortiori. Exem¬
plo fit qd̵ ablactatus isaac patͥarcha tã¬
tus euaserit. ut ad huc ĩ t̾ rudimenta
pͥmene positus etatis. ne quaqͣm tam̃
gladium ꝑenit᷑ parentis horruerit.
Plures filios habraam habuit. Nullũ
ablactauit alium. s ĩ hoc solo legit᷑.
fecisse epulũ magnu̾. Et bene epulu̾
magnũ scͥptura dixit. qr tipꝰ erat eius
quem semꝑ epulant᷑ corda sc̃oꝵ. Sequi¬
tue u̾sus qͣrtus
Pr euenert occuli
mei: mane meditari uerba tua.
ħ est ante horas: ante te̾pus:
hic ait mane. Aliud significans temẜ
orandi atq psallendi dño: ut sit ille
pͥus scd̾m qd̾ ait. media nocte surgebã.
ħ autẽ iuxta illud: pueni or entẽ so¬
lem. Eraue est eñi si te ociosũ ĩstratis/
radius solis orientis. ĩ uerecu̾̃do pudore
conueniat. et lux clara feriat occłos.
nos tanti tẽporis spaciũ. sine ullius
deuocionis mun̾e. ac sacrificũ sp̃ualis

Expanded text:
sissent cibo iam habiles fortiori. exemsissent cibo iam habiles fortiori. exemplo sit, quod ablactatus Isaac patriarcha tantus euaserit, ut adhuc inter rudimenta primaeuae positus aetatis nequaquam tamen gladium ferituri parentis horruerit. plures filios habuit Abraham. nullum ablactauit alium. sed in hoc solo legitur fecisse epulum magnum. et bene \'magnum epidum scriptum dixit, quia typus erat eius quem semper epulantur corda sanctorum. Sequitur uersus quartus: praeuenerunt oculi mei mane meditari uerba tua. c est \'ante horas, ante tempus\', hic ait \'mane\', aliud significans tempus orandi atque psallendi domino, ut sit illud prius secundum quod ait: media nocte surgebam, hoc autem iuxta illud : \'praeueni orientem solem\'. graue est enim, si te otiosum in stratis radius solis orientis inuerecundo pudore conueniat et lux clara feriat oculos snos tanti temporis spatium sine ullius deuotionis munere ac sacrificii spiritalis
Abbreviated transcription (Latin):
d̾i ad iũgere. Iustus semꝑsperat. ⁊ in
adu̾sis positus. ⁊ freq̃titib afflictis erũp¬
nis. de sꝑare ñ nouit. S qui grauiora.
tollerau̾it magis sꝑat. et sꝑandi sumit
ꝓfectum scd̃m illud oraculũ. Consola¬
mini consolamini ppłm meum: dicit
dñs. Sac̾dotes loqͥmini iusticiam ĩ cor
ierłm: consolamini eam. qr repleta
est de ieccio. ⁊ solutũ est peccatũ eiꝰ. qr
recepit de manu dñi dupplicia pecca¬
ta sua. Qm cito dixit plenitudinem
de ieccionis solucion̾e ẽẽ peccati. ⁊ re¬
petiuit cãm consolacionis eo maiꝰ e̾e.
reconciliacionis ĩ signe. quo numero¬
sior fuerit pena. qua culpa. Iob tot gra¬
uatꝰ ĩ cõmodoꝵ acerbitatib. pio spem
cumulabat affectu. Dis creta apiis cãni
asserens impioꝵ: quoꝵ lum̃ extinguit᷑.
lux aut̾e scd̾m salomonẽ: semꝑ iustis.
ysaias dicu̾s. T̃ ribulacionem. suꝑ tribu¬
lacionem expecta. Spem suꝑ spem.
Ad ꝑlactatos ⁊ abductos abubibus lo

Expanded text:
tus semper sperat et in aduersis positus et frequentibus adflictus aerumnis desperare non nouit, sed quo grauiora tolerauerit magis sperat et sperandi sumit profectum secundum illud oraculum: consolamini consolamini populum meum, dicit dominus. sacerdotes, loquimini iustitiam in cor Hierusalem, consolamini eam, quia repleta est deiectio et solutum est peccatum eius, quia recepit de manu domini duplicia peccata sua. quam cito dixit plenitudinem deiectionis solutionem esse peccati et repetiuit causam consolationis, eo maius esse reconciliationis insigne. quo numerosior fuerit poena quam culpa. Iob tot grauatus incommodorum acerbitatibus pio spem cumulabat affectu, discretam a piis causam adserens impiorum. quorum lumen extinguetur; lux autem secundum Salomonem semper iustis. Esaias dicens: tribulationem super tribulationem expecta, spem super spem. ad perlactatos et abductos ab uberibus
Abbreviated transcription (Latin):
litate diabolũ uicit. Dicat despect᷑
sum: qr corhumili atũ. deus ñ sꝑuit.
Quia despectiis ille lazarus. ĩ habrae
nũc reqͥescit simi ⁊ diues ille iactan¬
cior affligit᷑ in in feruo. Despectus
erat moyses nͨ sibi idoneus uidebat᷑.
cũ ad lib̾andum ppłm hebreorum.
mitt̾etur. Despectus erat ieremias.
qui dicebat. Dominator du̾e. ecce
nessie loqui qi iuuenis sum ego. S
facilius iste despectus eligit᷑. Deniq
dicit᷑ ei. Noli dicere qr iuuenis sum
ego. qr ad om̃s quoscũq msero te.
tibi. loq̃ris. Netimueris a facie eoꝵ
q ego tecũ sum dicit dominut: ut
lib̾em te. Despectus erat ille pub-¬
licanus. qui occłos ad celũ ñ aude¬
bat leuare: ⁊ id̾o facilius. quam il¬
le phariseus eraudiebat᷑. Om̃is eñi
quii se exaltat humiliabit᷑ ⁊ ⁊ qui¬

Expanded text:
litate diabolum uicit. dicat: \'despectus sum ̒, quia cor humiliatum deus non spernit, quia despectus ille Lazarus in Abrahae nunc requiescit sinu et diues ille iactantior adfligitur in inferno. despectus erat Moyses nec sibi idoneus uidebatur, cum ad liberandum Hebraeorum populum mitteretur. despectus erat Hieremias. qui dicebat: dominator domine, ecce nescio loqui, quia iuuenis sum ego, sed facilius iste despectus eligitur; denique dicitur ei: noli dicere quia iuuenis sum ego, quia ad omnes quoscumque misero te tibi loqueris. ne timueris a facie eorum, quia ego tecum sum, dicit dominus, ut te 1 iberem. despectus erat ille publicanus, qui oculos ad caelum non audebat leuare et ideo facilius quam ille Pharisaeus exaudiebatur; omnis enim qui se exaltat humiliabit
Abbreviated transcription (Latin):
baut. Sit adam de paradiso eiectus: sic
sicut scͥptũ est. arderet ĩcendio. nͦ ut
eam donate mun̾e fecunditatis. aut
usus uł flore niriditatis exclud̾et. Opus: no¬
eñi firũ dñt ꝓbare magis atq augere.
quam minuere atq dapnare consuenit.
Nec gͦ dignũ erat ut elem̃ta ĩ noria ñri
lu. erẽt scełis ulcionem. Quid nat᷑a de¬
liq̃rat. si ad ulta iam soboles errauit:
Non erat partus ĩ uicio. si deuio lapsa io¬
est errore ꝓgenies: s usus ĩ culpa. Quem
g dñs ĩgnem ĩ nouo sparsit testamento:
Qui secectos m̃tium diuine cognitionis
ardore ĩ flammaret affectus. qui uapo¬
rem fid̾i ⁊ deuocionis adoletet. qui cupi¬
ditat̾e uirtutis accend̾et. hoc igne cale¬
factus ierenuas: ait. Et erat ig̃nis flam¬
mi gerans: ĩ ossib meis. Hoc sermontĩ
igne celestũ uaporati cleophat ⁊ ialle alius
qui sinui cũ dño abierłim usq ĩ castellum
confecerant iter: cli cebant. Nonne cor

Expanded text:
bant. sic Adam de paradiso eiectus, sic bant. sic Adam de paradiso eiectus, sic sicut scriptum est, arderet incendio nec ut eam donatae munere fecunditatis aut usu uel flore uiriditatis excluderet; opus enim suum dominus probare magis atque augere quam minuere aut damnare consueuit. neque uero dignum erat, ut elementa innoxia nostri luerent sceleris ultionem. quid natura deliquerat, si adulta iam suboles errauit ? non erat partus in uitio, si deuio lapsa est errore progenies, sed usus in culpa. quem ergo dominus . ignem in nouo sparsit testamento ? qui secretos mentium diuinae cognitionis ardore inflammaret affectus, qui uaporem fidei et deuotionis adoleret. qui cupiditatem uirtutis accenderet. hoc igne calefactus Hieremias dicit: et erat ignis flammigerans in ossibus meis. hoc sermonum igne caelestium uaporati Cleopas et ille alius, qui simul cum domino ab Hierusalem usque in castellum confecerant iter, dicebant: nonne cor
Abbreviated transcription (Latin):
ui ĩ peccatorib pacem. Et in occłiastico scͥptũ
est. Non zeles mulierem sinus tui : ne os¬
tendat suꝑ temaliciam doctͥne nequam.
Et muliee ⁊elocipa ĩ mulierem fidelem:
iure rep̾henditur. Ad u̾timus gͦ qd mensu¬
ra quedam ⁊ disciplina sit zelr: sicut dissi¬
plina uͥtutis. ⁊ ideo. beatꝰ qui zeli nou̾it dis¬
ciplinam: ⁊ od̾it eos qui dñi grãm relinq̃n¬
tes salutem ꝓpͥam deserãt. errorem gͥ frau¬
dis ad sciscant. Ideoq ait. Qm̃ obliti sũt
imꝑio conscitutie Dauid eñi iudeos om̃s.
regno ꝓprio gub̾nabat. Si gentiless qͦmͦ obliti
arina ꝑfidie. cẽ tuam pugine. Nemo em̃
granioĩ hostis om̃ium. qm̃ qui om̃ñ ledit
autorem. Id̾o gͦ zelo magno ad quisitus
est ppłs nacionũ: q̃m asuo deus ppło ne¬
gabatur. Hec em̃i pot̾ant aut fidei deuo¬
cionem aut dicipliuam tenere uͥtutis :
qui memoriam p̾ceptoꝵ celestiũ ñ tene¬

Expanded text:
ui in peccatoribus pacem, et in Ecclesiastico scriptum ui in peccatoribus pacem, et in Ecclesiastico scriptum est: non zeles mulierem sinus tui, ne ostendat super te malitiam doctrinae nequam m, et mulier zelotypa in mulierem fidelem iure reprehenditur. aduertimus ergo, quod mensura quaedam et disciplina sit zeli, sicut disciplina uirtutis. et ideo beatus qui zeli nouerit disciplinam et oderit eos, qui domini gratiam relinquentes salutem propriam deserant, errorem sibi fraudis adsciscant. Ideoque ait: quoniam obliti sunt imperio constituti Dauid enim Iudaeos omnes regno proprio gubernabat. si gentiles. quomodo obliti arma perfidiae esse quam pugnae; nemo enim grauior hostis omnium quam qui omnium laedit auctorem. ideo ergo zelo magno adquisitus est populus nationum, quoniam a suo deus populo negabatur; nec enim poterant aut fidei deuotionem aut disciplinam tenere uirtutis. qui memoriam praeceptorum caelestium non tene
Abbreviated transcription (Latin):
Et ꝓ nmꝰ cuiꝰq potencie qͣlitate ÷ ita zelus .i no¬
aut̾ mediocris aut magnus est. zelo uin¬
dicat᷑ ierłm : ⁊elo eccłia congregat᷑. zelo fi¬
des ad quirit᷑: zelo pudicicia possidetur.
Dñs qͦq iħc ait. zelus domus tue comedit
me: in crepans iudeos qd domũ oraciomi
fecerũt spelu̾ca latͦnũ fecerũt ⁊ domũ ne¬
gociac̃onis. S ñ solum locum eccłie zelare
debemus. s hanc qͦ ĩt̾iorem ĩ nob̾ dei do
mũ ne sit domus nego cõnis aut spelunca
latronũ. Si eñi lucra. questus peccunie.
⁊ emolumenta aucupem᷑ ÷ domum nego ne¬
gociacionis fecimus. Si ĩ uadamus alie¬
nas possessiones. fines uidue. uł minoꝵ.
facimus spͤlu̾cam latͦnum. Ergo ueniat
uerbũ dei. ⁊ dehac domo ꝓiciat fures direp¬
tores. caupones: ut mũdum sit cortuum.¬
⁊ pectus tuũ. S est zelus ad culpam: est ze¬
lus ad grãm. Nam ⁊ ip̃e dauĩ ait : zela¬

Expanded text:
et pro uniuscuiusque potentiae qualitate ita zelus et pro uniuscuiusque potentiae qualitate ita zelus aut mediocris aut magnus est. zelo uindicatur Hierusalem, zelo ecclesia congregatur, zelo fides adquiritur. zelo pudicitia possidetur. dominus quoque Iesus ait: zelus domus tuae comedit me, increpans Iudaeos, quod domum orationis fecerint speluncam latronum, fecerint et domum negotiationis. Sed non solum locum ecclesiae zelare debemus, sed hanc quoque interiorem in nobis domum dei, ne sit domus negotiationis aut spelunca latronum. si enim lucra, quaestus pecuniae et emolumenta aucupemur, domum negotiationis fecimus; si inuadamus alienas possessiones, fines uiduae uel minorum, fecimus speluncam latronum. ergo ueniat uerbum dei et de hac domo proiciat fures direptores caupones, ut mundum sit cor tuum, pectus tuum. Sed est zelus ad culpam, est zelus ad gratiam. nam et ipse Dauid ait: zela
Abbreviated transcription (Latin):
angłm laodicie dicit. Scio oꝑa tua: neꝙ¬
eñi frigidus es neq calidus. utinã fri¬
gidus ẽẽs: uł calidus. S qr tepidus es:¬
ĩcipiã te euomere erore meo. qr dicis
qd diues sum. ⁊ ditatus. ⁊ nullius egeo.
⁊ nescis qr tues miser. ⁊ miserabił ⁊ men¬
dicus. et nuduis. ⁊ cetus. Consulo tͥ: ut
emat ame aurũ igne ꝓbatũ. hͥc est
quinos uelud suauem cibũ ĩ xp̃o re¬
mollit ⁊ format feruor. Quanta d̾i
gr̃a ut nos ĩ suo ore c̃ostituat. ⁊ quas¬
dam meritoꝵ nr̃oꝵ epulet᷑ dapes: ac
simeremͣ deuoret si nr̃i cibi suauitati¬
b de lectet᷑. ꝑ eatꝰ quẽ sapiencia de¬
u̾orau̾it : quem uirtut augerit: quem
cionẽ ÷ quem absorbueret remissio peccatoꝵ.
ubi eũ error ĩueniat. quem ĩ tegritas in¬
maculata sus ceꝑit: Et quid miremur
si angłi eã habent: Ip̃e deus pater ait.
zelans ⁊ elabo ierłm: zelo magno. Q
magniis deus: id̾o ⁊ zelus eiꝰ magnus est.

Expanded text:
angelum Laodiciae dicit: scio opera tua: nequangelum Laodiciae dicit: scio opera tua: neque frigidus es neque calidus. utinam frigidus esses uel c-alidus. sed quia tepidus esore meo. quia dicis quod diues sum et ditatus et nullius egeo, et nescis quod tu es miser et miserabilis et mendicus et nudus et cae- cus, consulo tibi ut emas a me aurum igne probatum. hic est feruor. qui nos uelut suauem cibum in Christo remollit et format. quanta domini gratia, ut nos in suo ore constituat et quasdam meritorum nostrorum epuletur dapes ac, si meremur, deuoret, si nostri cibi suauitatibus delectetur! beatus quem sapientia deuorauerit, quem uirtus hauserit, quem est portionem quem absorbuerit remissio peccatorum. ubi eum error inueniet quem integritas inmaculata susceperit? Et quid miremur, si angeli eum habent? ipse deus pater ait: zelans zelabo Hierusalem zelo magno. quia magnus deus, ideo et zelus eius magnus est
Abbreviated transcription (Latin):
qui hũt om̃s sͥ inimicos suos putant.
qui suit hostes dei. quam uis patrem.
fratem. sororei. de om̃ib dic̃ ⁊ hostes
mine. ut uidas ⁊ elotes diceret᷑: sicut le¬
gimus ĩ euangłio. zelo fid̾i ppłs gentiliũ
uitam sͥ ad quisiuit et̾nam: quam negli¬
gencia atq desidia iudeoꝵ pͦpł amisit.
Ideoq scͥptũ ẽ: ⁊elus app̾hendit ppłm ĩ eru¬
ditũ. q̃m populus qui erat eruditus ĩ loge
nullũ fid̾i habebat ardorẽ. Cõtulit seze¬
lus ad gentes: cuiꝰ tanto est gr̃a. ut elec¬
tione̾s p̃rogatiuam uicerit : ⁊ erudicionis
gr̃a oꝑata est ĩ pͦpło nacionũ. ut here¬
ditatem dñi mereret᷑ : qua oꝑat᷑ est dñs.
ut ecclesiam gͥ ex nacionib copularet.¬
n ⁊̃ elus g̃ caritas est. Deniq ualida est.
uiuamꝰ deo. Angeli quoꝙ sine zelo
nichil sũt: ⁊ substacie sue amittũt p̃¬
rogatiuam: nisi eam zeli ardore sustẽ¬
tent. Deniꝙ ĩ apocalipsi ioħis dñs ad

Expanded text:
qui habent, omnes sibi inimicos suos putant qui habent, omnes sibi inimicos suos putant qui sunt hostes Dei, quamvis patrem, fratres, sorores. De omnibus dicit: In hostes mine, ut Judas Zelotes diceretur, sicut legimus in Evangelio . 13. Zelo fidei populus gentilium vitam sibi acquisivit aeternam, quam negligentia atque desidia Iudaeorum populus amisit. ideoque scriptum est: zelus adprehendet populum ineruditum. quoniam populus. qui erat eruditus in lege, nullum fidei habebat ardorem. contulit se zelus ad gentes. cuius tanta est gratia, ut electionis praerogatiuam uicerit. ut eruditionis gratia operatus est in populo nationum, ut hereditatem domini mereretur, qua operatus est dominus, ut ecclesiam sibi ex nationibus copularet. zelus ergo caritas est. denique ualida est uiuamus deo. Angeli quoque sine zelo nihil sunt et substantiae suae amittunt praerogatiuam, nisi eam zeli ardore sustentent. denique in Apocalypsi Iohannis dominus ad
Abbreviated transcription (Latin):
tamentũ pacis. ⁊ testam̃tũ gracie. testa¬
mentũ ꝓmissionũ celestium. ⁊ elum.
habere cdebet sacerclos. quiĩ corruptam
sernare studet eccłie castitatẽ: ⁊ id̾o pͥu¬
ceps sacerdotũ dicit. zelus domus tue
comeit me. Et finees sacerdes erat.¬
⁊ nepos sacerdotis: ⁊ filiꝰ sacerdotis. Bo
ne negnigens. ne remissus sit. Melius
ut unuis aut duoꝵ dãꝑnacione płrmi
libentur. quam duoꝵ absolueione:
plures ꝑielitent᷑. Exqͥsiuit me incuit
pelus domus tue. uides qr zelus dei
qui seusti ĩ fundit pectori. zelus
di uita est. Denic dñs ait. Felus do¬
nius tue deuorauit me. Sicut eñians¬
te ui adam deuorau̾at hominem mors
p̃ualens : ita ⁊ elus deuorauit quem
uinificauit ĩ xp̃o. zelum habuit he¬
lias s id̾o xaptus est ad ceũ. ⁊ elans
inquid: zelaui dñm. ⁊ esũ habuit
mathatias butanus: qimi adu̾sus sacle¬
gia antiochi exitauit dei plebem. ⁊elũ

Expanded text:
tamentum pacis et testamentum gra--tine, testatamentum pacis et testamentum gra--tine, testamentum promissionum caelestium. zelum habere debet sacerdos, qui incorruptam seruare studet ecclesiae castitatem, et ideo princeps sacerdotum dicit: zelus domus tuae conrodit m e. et Phinees sacerdos erat et nepos sacerdotis et filius sacerdotis. bonne neglegens, ne remissus sit. melius est ut unius aut duorum damnatione plurimi liberentur quam duorum absolutione plures periclitentur. Exuuisiuit, inquit, me zelus domus tuae. uides quia zelus dei qui se justi infundit pectori. Zelus Dei vita est. Denique Dominus ait: Zelus domus tuae devoravit me. Sicut enim ante in Adam devoraverat hominem mors praevalens: ita zelus devoravit, quem vivificavit in Christo. Zelum habuit Elias, et ideo raptus ad coelum est. Zelans, inquit, zelavi Dominum . Zelum habuit Mathathias Butanus, qui adversus sacrilegia Antiochi excitavit Dei plebem. Zelum
Abbreviated transcription (Latin):
filios isrł in zelo meo: sicut dixi. Ecce
ego do ei testam̃tũ pacis. ⁊ erit eizse
mini ei pst eñ testamentũ sacerdocũ¬
⁊ ñ erorauit ꝓfiliis isrł. Cesa iacebant
romasten finẽes. duos occidit. int̾dicta
E consuetudine copulatos: redemit om̃s
ĩ dignacionem dñi mittigauit. Dedit
iuctoriam: quib negabat salutẽ. Qͣm
salutaris gͥ ẽ. di zelus. Hõ uitius tẽporĩ
illudinciũ fuit. Et nũc madianitit mi᷑¬
cetur iudeo. Madianitis ẽ. que nullo
est uxoris legitue copulata cõ iugio: nul¬
lo fidei ĩcta censoreio. Madiamextis
multit p̃płis meretͥe ista ferał irrepsit: que¬
pubblico fun̾e totũ pꝰpłm comum morte
tumulauit. Ueni et nũc fineẽs arripe
gladiũ uerbi. ĩt̾fice ꝑfide̾am: iugula¬
uuluam impietatis. generatoꝵ ꝙ ꝑfid̾e.
ne partꝰ formetur ĩ felir. ne adut̾ma con¬
cepcio diffundat seminariũ p̾uaricaci¬
onis ⁊ sceleris: ut dñs tecũ statuat tes¬

Expanded text:
filios Israel in zelo meo. sic dixi: ecce filios Israel in zelo meo. sic dixi: ecce ego do ei testamentum pacis et erit illi et semini eius post eum testamentum sacerdoet non exorauit pro filiis Israel. caesa iacebant romasten Phinees, duos occidit interdicta sibi consuetudine copulatos, redemit omnes, indignationem domini mitigauit, dedit uictoriam quibus negabat salutem. quam salutaris igitur est dei zelus! Non unius temporis illud uitium fuit; et nunc Madianitis miscetur Iudaeo. Madianitis est quae nullo est uxoris legitimae copulata coniugio, nullo fidei iuncta consortio. Madianitis multis populis meretpublico funere totum populum communi morte tumulavit! Veni et nunc, Phinees, arripe gladium verbi, interfice peuuluam impietatis generatoriumque perfidiae, ne partus formetur infelix, ne adulterina conceptio diffundat seminarium praeuaricationis et sceleris, ut dominus tecum statuat tes