comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
suerit degradatus. aut ab officio ꝓcertis crimi¬
nib suspensus. & ipse ꝓcontẽptum & suꝑbiam
aliquid deministerio sibi interdicto agere
p̃sumpserit. & postea ab ep̃o suo correptus.
uncerta p̃sumptione pdurauerit. hic omni¬
modis eaxõmunicetur. o ab ꝑocła ex pellat᷑.
Et quicũq cũ eo cõmumeauerit. similiter
se sciat tẽ excõmumcatũ. Similit̃ de dericis:
laicis. ł feminis excõmuncatis obseruandũ ẽ
Qđ si aliquis ista omĩa contempserit. & ep̃s
rmendare potuerit minime. regis iudicio. exibo

Expanded text:
fuerit degradatus, aut ab officio pro certis criminibus suspensus, et ipse per contemptum et superbiam aliquid de ministerio sibi inpraesumpserit, et postea, ab episcopo suo correptus, in certa praesumptione perduraverit, hic omnimodis excommunicetur, et ab ecclesia expellatur. Et quicunque cum eo communicaverit, similiter se sciat esse excommunicatum. Similiter de clericis, laicis, vel feminis excommunicatis observandum est. Quod si aliquis ista omnia contempserit, et episcopus emendare potuerit minime, regis judicio exsilio
Abbreviated transcription (Latin):
quod nobis ꝓpter imꝓbitatem monachorum
quorumdanꝰ religionis ur̃ȩ uerbo mandastis ꝑ
uicarios nros. oo hoc specialiter statuentes ut
p̃ter dĩ saccrdotes nullus audeat p̃dicart. seu
monachus. siue ille laicus qui cuilib& scientie
necessaria sibi statuta canonum legenda
ꝑcipiant. ne rei ipsi ł populi quȩ ꝑsalutem eoꝵ
decreta sunt. excusent se post modũ ignorasst.
apuliam & calabriã constitutis. Nulli sacerdoti
suos licđe canones ignorare. nec quicquã facere
quod patrũ possit regulis obinare. Que enim
a nobis res digna seruabitur. sideeretaliũ norma
constitutorũ. ꝓ aliquorum libitu licentia popu¬

Expanded text:
quod nobis propter improbitatem monachorum quod nobis propter improbitatem monachorum quorumdam religionis vestrae verbo mandastis per vicarios nostros, et hoc specialiter statuentes ut, praeter Dei sacerdotes, nullus audeat praedicare seu monachus, sive ille laicus, qui cujuslibet scientiae necessaria sibi statuta canonum legenda percipiant, ne rei ipsi vel populi quae per salutem eorum decreta sunt, excusent se postmodum ignorasse. CApuliam et Calabriam constitutis. Nulli sacerdoti suos liceat canones ignorare, nec quidquam facere quod Patrum possit regulis obviare. Quae enim a nobis res digna servabitur, si decretalium norma constitutorum pro aliquorum libitu, licentia popu
Abbreviated transcription (Latin):
singulos annos ep̃o suo rationẽ ministeru
sui reddat tam de fide catholica quã debaptis.
pbr sibi subditos fidem discere astrin:¬
Symbolum quod ẽ. signaculum fidei. &gat.
orationẽ dominicam discere sc̃ꝑ am montant
sacerdotes populum ap̃ianum. Uolumꝰq ut
disciplinam condignam habtant. qui hꝑc discꝗt
neglegunt. siut iniciunio. Nlue in alia castigaa¬
one. ꝓpterca dignũ ẽ ut filios suos donent ad
scolam siue ad monasteria. siue foras pbris. ut
fidem catholicam recte discant. & orationem
dominicam: ut domi alios edocere ualtant.
Qui uõ aliter non potuerit. ł insua lingua
diaconos suo ep̃o oposteat facere. quando
parrochias constitiiuntur
uando pb̃ri aut diaconi ꝑ parrochias
constituuntur. oporiae cos ꝓfessi¬
onem ep̃o suo facere. ut caste & pure uiuant
sub timore dĩ. ut dũ cos talis ꝓsessio alligat. uitȩ
sẽt̃ disciplinam retineant. De monachis .i
e his uõ qui in sepe dicto concilio illicita
contra uenerandos nicenos canones p̃sup̃tione

Expanded text:
singulos annos episcopo suo rationem ministerii sui reddat, tam de fide catholica, quam de baptismot omnis presbyter sibi subditos fidem discere constrinSymbolum, quod est signaculum fidei, et orationem Dominicam discere semper admoneant sacerdotes populum Christianum. Volumusque ut disciplinam condignam habeant qui haec discere negligunt, sive in jejunio, sive in alia castigatione. Propterea dignum est ut filios suos donent ad scholam, sive ad monasteria, sive foras presbyteris, ut fidem catholicam recte discant, et Orationem dQui vero aliter non potuerint, vel in lingua scopo oporteat facere, quando per parochias constituuntur. Quando presbyteri aut diaconi per parochias constituuntur, oportet eos professionem episcopo suo facere, ut caste et pure vivant sub Dei timore, ut, dum eos talis professio alligat, vitae sanctae disciplinam retineant. CAP. e his vero quae in saepe dicto concilio illicita contra venerandos Nicaenos canones praesumptione
Abbreviated transcription (Latin):
ant. Scriptũ ẽ. eiũ qui docti fuerint fulgebt̃
quasi splendor firmamenti. & qui adiusticiam
erudiunt multos. quasi stelle inꝑpetuas et̃¬
nitates. Et alibi Populus aut sciens dm̃
suum: obtinebit o faci& & docti inpopulo
docebunt multos. Ipsa eñi ueritas ꝑ st institi
& dicit. B̾tatus ẽ. qui non fuerit scandalixat᷑
mie. Ille ꝓculdubio scandalizatꝰ ẽ. indm̃.:

Expanded text:
ulgebunt quasi splendor firmamenti; et qui ad justitiam crudiunt multos, quasi stellae in perpetuas aeternitates ; et alibi: Populus autem sciens Dominum suum obtinebit et faciet, et docti in populo docebunt multos . Ipsa enim Veritas per se infert, et dicit: Beatus est qui non fuerit scandalizatus in me . Ille procul dubio scandalizatus est in Deum,
Abbreviated transcription (Latin):
ep̃s dix̃. Credo placere suggestionem
meã scĩtati ur̃e. & displicere uobis. ut qui
scruiunt dõ. & adneai sunt clero. accedant
ad actus. & administrationẽ ł ꝓcurationt̃ do¬
diaconi. ł derici. non sint conductores. aut
procuratores priuatorũ neq in ullo turpi
ł inhonesto negocio uictum quȩrant. quia res¬
picert debtat sriptum eẽ. nemo militans dõ.

Expanded text:
opus dixit: Credo placere suggestionem meam sanctitati vestrae, et displicere vobis ut qui serviunt Deo, et annexi sunt clero, accedant ad actus, et administrationem vel procurationem dodiaconi vel clerici non sint conductores aut procuratores privatorum, neque ullo turpi vel inhonesto negotio victum quaerant, quia respicere debent scriptum esse: Nemo militans Deo,
Abbreviated transcription (Latin):
uel subdiaconus ł quiliba ȩccłt deputatus
clericus. si intra cuntatẽ fuerit. ł in loco in quo
excła ẽ : aut incastello. aut muico. aut in
uilla.si ad eodam ad sacrificium cotidianum
non uenerit dericꝰ non habeatur. si castigatꝰ
r ea die matutinis ymnis sine egritudine
defucrit. septem dies a communione habeat᷑

Expanded text:
l subdiaconus, vel quilibet Ecclesiae deputatus clericus, si intra civitatem fuerit, vel in loco in quo ecclesia est, aut in castello, aut in vico, vel in villa, si ad ecclesiam ad sacrificium quotidianum non venerit, clericus non habeatur, si castigatusqua die et ea die matutinis hymnis sine aegritudine defuerit, septem dies a communione habeatur
Abbreviated transcription (Latin):
aut presbiterali. honore. aut episcopali ex¬
cellintia quisquã idontus estimatur. qui st
a uoluptate uroria nec dimi frenasse dete.
epe principes contra quos liba maiestatis¬
obnaxios. sacerdotib negocia sua cõmit¬
tunt. Et quia sacerdotes axp̃o administeriũ
salutis eleeti sunt. ubissciant regib fieri uidices
ubi uire uirando supplicu indulgenta ꝓmittit᷑.
nonubi discriminis sententia p̃paratur. Siqͥs
&iam sacerdotũ contra hoc cõmune consultũ
discursor malitnis ꝑiculis exfluerit. sit reus

Expanded text:
aut presbyterali honore, aut episcopali exaut presbyterali honore, aut episcopali excellentia quisquam idoneus aestimetur qui se a voluptate uxoria necdum frenasse detegiandi deputare. Saepe principes, contra quoslibet majestatiobnoxios, sacerdotibus negotia sua committunt. Et quia sacerdotes a Christo ad ministerium salutis electi sunt, ibi consentiant regibus fieri iudices, ubi iureiurando supplicii indulgentia promittitur, non ubi discriminis sententia preparatur. Si quis ergo sacerdos contra hoc commune consultum discussor in alienis periculis extiterit, sit reus
Abbreviated transcription (Latin):
Similiterde illis uillici flunt.¬
pb̃ris qui contra statuta canonum uillici
funt tabernas ingrediuntur. turpia lucra
sectantur. & diuerissimis modis usuris instrui¬
unt. & aliꝙ domos in honeste & inpudice fre¬
quentant. & cõmessacionib & ebrietatibus
deseruire non erubescunt. & ꝑ diuersos mer¬
catos indiscrete discurrunt. ob seruandum
uidicauimus. ut ab hinc districte se ueriterq
coherctantur. ne ptoꝵ inlicitam aindecentẽ
actiont̃. & ministerium sacerdotale uituꝑetur
& quib debuerant eẽ inexemplũ. deueniant
nuptiarũ societati & ꝓ creationi filiorum
studere sit liberũ arbitrium: ad exhibendam
tam̃ ꝑfectę continentiȩ puritatẽ. nec subdi¬
aconis quidẽ conubiũ carnale conceditur. ut
& qui habent sint tamquã non habentes.
& qui non habent ꝑmantant singulares.
Qđ simhoc ordine qui quartus ẽ. acapite dig¬
num est custo diri : quantomagis in primo
ł sed̾o tertio seruandum est ne auelruitioo

Expanded text:
Similiter de illis presbiteris qui contra statuta canonum vilici fiunt, tabernas ingrediuntur, turpia lucra sectantur, et diversissimis modis usuris inserviunt, et aliorum domos inhoneste ac inpudice frequentant, et comessationibus et ebrietatibus deservire non erubescunt, et per diversos mercatos indiscrete discurrunt, observandum iudicavimus, ut ab hinc districte severiterque coherceantur, ne per eorum inlicitam et indecentem actionem, et ministerium sacerdotale vitet quibus debuerant esse in exemplum deveniant nuptiarum societati, et procreationi filiorum studere sit liberum arbitrium, ad exhibendam tamen perfectae continentiae puritatem, nec subdiaconis quidem connubium carnale conceditur, ut et qui habent, sint tanquam non habentes, et qui non habent, permaneant singulares. Quod si in hoc ordine, qui quartus est a capite, dignum est custodiri, quanto magis in primo aut secundo tertiove servandum est, ne aut levitico
Abbreviated transcription (Latin):
eccłasticum ordinẽ. ul est usq ad subdiaconos:
lectores. cantores. ex orcistas. & hostiarios o ex
numero continentium. & monachorũ. ingredi
conuenit. Quia cum penitentia bigamus
rgeat: quĩ erit pbr. qui ꝓpter conuniium
talibus nuptus possit prebere consensum:¬
bri. diaconi. subdiaconi. decao nc.¬
uel deinceps quib ducendi uxores nonẽ.
licitũ. &iam alienarũ nuptiarũ euitent con¬
uiuia. neq bis cȩtib admiscrantur. ubi ama¬
toria cantantur & turpia. aut obsceni motus
corporũ. choris & saltationib offeruntur. ne
auditus & obtutꝰ sacris misterus deputatꝰ. turpiũ
spectaculorum atq utrborũ contagiont polluat᷑.¬

Expanded text:
ecclesiasticum ordinem, id est usque ad subdiaconos, ecclesiasticum ordinem, id est usque ad subdiaconos, lectores, cantores, exorcistas et ostiarios, et ex numero continentium et monachorum ingredi convenit, quia cum poenitentia bigamus egeat, quis erit presbyter qui, propter convivium, talibus nuptiis possit praebere consensumri, diaconi, subdiaconi, 155 vel deinceps quibus ducendi uxores non est licentia, etiam alienarum nuptiarum evitent convivia, neque his coetibus admisceantur ubi amatoria cantantur et turpia, aut obsceni motus corporum choris et saltationibus efferuntur; ne auditus et obtutus sacris mysteriis deputatus turpium spectaculorum atque verborum contagione pollua
Abbreviated transcription (Latin):
uicũq eñi tempore messis ł uindemiȩ¬
non necessitate sed ꝓpt̃ cupiditatem¬
comparat annonã. ł uinũ. uerbi gr̃a. de duobus
denarus cõparat modiũ unũ. e feruat usq dũ
uenundetur denarus quattuor. aut sex. aut am¬
plius: hoc turpe lucrũ dicimus. De caõre.¬
ualiter negociantem. aut excusat aut argu¬
it quia ẽ honestus questus. & turpis.
Ueruntam̃ penitenti. utiluiꝰ ẽ. dispendia pati:
quam ꝑiculis negotiationis astringi. quia difficibe
ẽ int̾ementis uendentisq cõmertum. non int̃¬
Une edendi ł bibendi causa tabnas ingredi
anonũ statuta ꝓhibent. ut nullus ex eccłas itur¬
tico ordine sumendi cibi aut potus causa. nisi
ꝑegrinationis necessitate compulsus. tabnas in¬
gredi audeat. Sed si aliquis hȩc interdicta
uiolauerit. ut scõrum canonum contemptor.
acerrimis corripiatur disciplinis. Ut nullus
tabernas non ingrediantur. nisi ꝑegrinationis
apb̃ris usq ad diaconos a reliquũ

Expanded text:
uicunque enim tempore messis vel vindeminon necessitate, sed propter cupiditatemcomparat annonam vel vinum, verbi gratia, de duobus denariis comparat modium unum, et servat usque dum venundetur denariis quatuor, aut sex, aut amplius, hoc turpe lucrum dicimus. 134 De confeucri negotiantem aut excusat aut aryuit, quia est honestus questus et turpis. Veruntamen penitenti utilius est dispendia pati, quam periculis negotiationis obstringi; quia difficile est inter ementis vendentisque commercium non intene edendi vel bibendi causa tabernas ingrediatur. Canonum statuta prohibent ut nullus ex ecclesiastico ordine sumendi cibi aut potus causa, nisi peregrinationis necessitate compulsus, tabernas ingredi audeat. Sed si aliquis haec interdicta violaverit, ut sanctorum canonum contemptor acerrimis corripiatur disciplinis. CAP. CXXX.tabernas non ingrediantur, nisi peregrinationia presbyteris usque ad diaconos, et reliquum
Abbreviated transcription (Latin):
uicumq seniorib suis & de aliis ꝓuicus
in aliam ꝓuinciam ueniunt. sine
formata ministrare non ꝑmittantur. quam
& si attulerint. & ministiare ulonei inuenti fu¬
eruit. instruantur quã religiose atq studiost
sacrũ ministerium ꝑ agant. & in quib locis illud
agere debeant. N ex codeii¬
truriit ad scam sẏnodum quod quidam
qui indero uidentur electi: ꝓpt̾ lucra turpia
conductores alitnarũ possessionum fiant. &
secularia negocia sub cura sua suscipiant. dĩ
quidem ministeriũ paruipendentes. seculariũ
uere discurrentes domos. & ꝓpter auariciam
patrimoniorũ sollicitudint̃ sumentes. Decreuit
itaq scm̃ conciliũ nullũ deinceps ñ ep̃m. non
clericũ. ñ monachũ. aut possessiones conducere. aut nes
ut neno laicorũ pb̃ros ȩccłarũ suarũ turpi
negotiationi implicare. nec secum alior sum
contra auctoritatem p̃sumat ducere. quo
ministeriũ sibi cõmissum cogant᷑ neglegere
Qđ si hȩc interdicta pręsumpserit. ex cõmunicit᷑.¬

Expanded text:
cum senioribus suis de aliis provinciis in aliam provinciam veniunt, sine formata ministrare non permittantur; quam et si attulerint, et ministrare idonei inventi fuerint, instruantur quam religiose atque studiose sacrum ministerium peragant, et in quibus locis illud agere debeant non dervenit ad sanctam synodum quod quidam qui in clero videntur electi, propter lucra turpia conductores alienarum possessionum fiant, et saecularia negotia sub cura sua suscipiant, Dei quidem ministerium parvipendentes, saecularium vero discurrentes domos, et propter avaritiam patrimoniorum 114 sollicitudinem sumentes. Decrevit itaque sanctum concilium, nullum deinceps, non episcopum, non clericum, non monachum, aut possessiones conducere, aut negoUt nemo lnegotiatione implicare , nec secum aliorsum contra auctoritatem praesumat ducere, quo ministerium sibi commissum cogantur negligere. Quod si contra interdicta praesumpserit, excommunicet
Abbreviated transcription (Latin):
et̃ diximus quosdm turpis lueri cupiditate captos
usurariã exercere pecuniã & fęnore uelle dites¬
cere. Quod non dicam in eos ineberiali officio
constitutos: sed & in laicos cadere qui ap̃ianos¬
se dici cupunt. condolemus. It̃ & eodem.
tem placuit ut clericꝰ si cõmodauerit pecumã.¬
pecunam accipiat. sispecitm. eandem speciem
quantũ dederit accipiat. Item de usurarus.
ipsi abstineant. uerũ eriã plebes sibi sub.¬
ditas abstinere instruant. Quid sit usura.
Uerbi grã. Si dederis solidos decem. & ampluꝰ
requsieris. ł si dederis frum̃ti modiũ unũ. & suꝑ
aliquid exieris. D E CAD̃ rE¬

Expanded text:
e duximus, quosdam lucri turpis cupiditate captos usurariam exercere pecuniam, et fenore velle ditescere: qconstitutos sed et in laicos cadere, qui Chrisse dici cupiunt, condolemus. CAP. CXXIV.--tem placuit ut clericus si commodaverit pecupecuniam accipiat, si speciem, eamdem speciem quantum dederit accipiat. CAP. CXXV.-- Item ipsi abstineant, verum etiam plebes sibi subditas abstinere instruant. CAP. CXXVI.-- Qubi gratia. Si dederis solidos decem, et amplius requisieris: vel si dederis frumenti modium unum, et super aliquid exegeris. CAP.
Abbreviated transcription (Latin):
gante diabolo & iam in illis seclus frequenter
ꝑpetratũ repperitur. aut &iã inpedissequis illi¬
rũ. Sed siquis dehis habuerit talem necessitatẽ
pacientẽ. cui sit necessitas sustenͣtio pb̃ri. habrat
in uico aut inuilla domũ longe apb̃ri conuersiti.¬
one. & ibi eis sub ministr& quȩ necessaria sunt
Sedhoc scđm auctorita tẽ canonũ modis om̃ib
ꝓhibendum. ut nulla femina ad altare p̃sumat
accedere. aut pb̃ro ministrare. aut infra can¬
disciplina. ut incontinentes mofficus talib
positi. om̃i honore ȩccłastico priuentar. nec
admittantur ad tale ministeriũ. quod sola
continentia oport& impleri. De ordinatis si¬
rȩterea qđ dignũ opudicum & honestum
est tenere eccłã om̃ino deba ut sacerdotes
& leuitȩ cum mulierib non coeant. quia minis:¬
teri cotidianis necessitatib occupantur. Scrip¬

Expanded text:
gante diabolo etiam in illis scelus frequenter gante diabolo etiam in illis scelus frequenter perpetratum reperitur, aut etiam in pedissequis illarum. Sed si quis de his habuerit talem necessitatem patientem, cui sit necessaria sustentatio presbyteri, habeat in vico aut in villa domum longe a presbyteri conversatione, et ibi eis subministret quae necessaria sunt. Sed hoc secundum auctoritatem canonum modis omnibus prohibendum, ut nulla femina ad altare praesumat accedere, aut presbytero ministrare, aut infra candisciplina, ut inter incontinentes in officiis talibus positi, omni honore ecclesiastico priventur, nec admittantur ad tale ministerium, quod sola continentia oportet impleri. CAP. CXVIIeterea quod dignum et pudicum et honestum est, tenere Ecclesia omnino debet, ut sacerdotes et Levitae cum mulieribus non coeant: quia ministerii quotidianis necessitatibus occupantur. Scrip
Abbreviated transcription (Latin):
altaris. quȩ epĩs atq pbris qui cum eeñt laici siue
lectores. licito & uxores ducere. & filios ꝓcreare
potuerunt. Sed cum ad predictos puenerint
gradus. cȩpit tis non licere quod licuit. Vnde
ut de carnali fiat spiritale conuigium. oport&
eos nr̃o dimictere uxores. & quasi non habrant
sic habere. quo & salua sit caritas conubiorum.¬
t quia diabolum nullũ locum dare opor¬
toc. hoc p̃cipue custodiendum decreuimus.
ut nulli clerici cũ extraneis feminis habeant
familaritatẽ. nec ullũ male loquendi. ł sclefidi
hominib aditum tribuant : quia frequenter
ꝑ hanc indecentem occasionẽ contingit. ut diabolꝰ
qui insidiatur sicut leo incubili suo: de ruinis
seruorum dĩ insulta. Si quis uõ clericus post
interdictum ep̃ĩ sui his inherere p̃sumpserit: a
cõmunione habeatur alienũs. de cad̃ Re
insertum continetur. dequib suspicio et̃. potest:
indomo sua habrat. sed neq illas quas canones
concedunt matrẽ. amitã. sororẽ quia in sti¬

Expanded text:
atque presbyteris, qui cum essent laici sive lectores, licito et uxores ducere, et filios procreare, potuerunt: sed cum ad praedictos pervenerint gradus, coepit eis non licere quod licuit. Unde ut de carnali fiat spiritale conjugium, oportet eos nec dimittere uxores, et quasi non habeant sic habere, quo et salva sit charitas connubiorum,t quia diabolo nullum locum dare oportet, hoc praecipue custodiendum decrevimus, ut nulli clerici cum extraneis feminis habeant familiaritatem, nec ullum male loquendi vel sentiendi hominibus aditum tribuant, quia frequenter per hanc indecentem occasionem contingit, ut diabolus qui insidiatur sicut leo in cubili suo, de ruinis servorum Dei insultet. Si quis vero clericus post interdictum episcopi sui his inhaerere praesumpserit, a communione habeatur alienus. CAP. CXVI.--insertum contiin domo sua habeat; sed neque illas, quas canones concedunt, matrem, amitam, sororem, quia insti
Abbreviated transcription (Latin):
ixiens. aut desinat. aut cerce dampnetur.
constituti auariciã & turpia lucra
sectantur. oblitiq diuinȩ scripturȩ dicentis: qͥ
pecuniã suam ñ dedit ad usuram. mutuũ dantes
centesimas exigunt. Iuste censuut scã & magna
synodus. ut siquis inuentus fuerit post hanc dissi¬
nitionem usuras accipiens. aut ix ad inuentione
aliqua. ł quolib& modo negotiũ transiens. aut
henuolia id est sescupla exigens. ⁊ aliquid tale
prorsus excogitans turpis lucri gra. deiciatur aclero.
&e alienus existat a regula. d e eodẽ¬

Expanded text:
xigens, aut desinat, aut certe damnetur. Cconstituti avaritiam et turpia lucra sectantur, oblitique divinae Scripturae dicentis: « Qui pecuniam suam non dedit ad usuram, » mutuum dantes centesimas exigunt, juste censuit sancta et magna synodus, ut si quis inventus fuerit post hanc definitionem usuras accipiens, aut ex adinventione aliqua vel quolibet modo negotium transiens, aut hemiolia, id est, sescupla exigens, vel aliquprorsus excogitans, turpis lucri gratia dejiciatur a clero, et alienus existat a regula. De eade
Abbreviated transcription (Latin):
indomib clericorũ. nisi eas tantũ quas ꝵ e¬
propt̃ solas necessitudinis causas habitare cũ
secum indiscreit habitare ꝑmittunt. &
ꝓpter hoc malȩ opinionis suspicioni denotant᷑.
ut sideinceps ad moniti ñ se correxerint: ue¬
lut contẽptores sacrorũ canonum canonica
ordine p̃cipimus. ut nullꝰ clericoꝵ extranrȩ
sit mulieri qualib& consolatione aut familia¬
ritate coniunctꝰ. & non solũ indomũ illius extra¬
nea mulier non accedat: sed nec ipse frequen.¬
tandi extraneã mulierẽ habeat potestatẽ. sed
cum matre tantũ & sorore & nepte si habuerit
aut uoluerit. uiuendi liberã habeat potestatẽ.
dequib nominib nefasẽ. aliud quã natura
acellario ł asecreto mynisterio & ab tadem
mansione inqua clerioꝰ man&. placuit remoueri.

Expanded text:
domibus clericorum, nisi eas tantum quas propter solas necessitudinis causas habitare cum secum indiscrete habitare permittunt, et propter hoc malae opinionis suspicione denotantur, et si deinceps admoniti non se correxerint, velut contemptores sacrorum canonum canonica ordinatione praecipimus, ut nullus clericorum extraneae sit mulieri qualibet consolatione aut familiaritate conjunctus, et non solum in domum illius extranea mulier non accedat, sed nec ipse frequentandi extraneam mulierem habeat potestatem, sed cum matre tantum et sorore et nepte, si habuerit aut voluerit, vivendi liberam habeat potestatem, de quibus nominibus nefas est aliud quam natura cellario vel a secreto ministerio et ab eadem mansione in qua clericus manet placuit removeri.
Abbreviated transcription (Latin):
nachis qui sine litteris sui ep̃i uagantur:
lericis ł monachis sine cõmendantus epłis
epĩ sui. licentia non pateat euagandi. In
monachis quoq p̃sentis sentintiȩ forma seruet᷑.¬
m̃s pauꝑes & indigentes auxilio cum ꝑsi
ficis tantũ modo cõmendari decreuimus. ꝙ nõ
cõmendaticus litteris ꝓpt̃ quod cõmendaticus
litteras. honoratorib tantũ modo p̃stari ꝑsonis

Expanded text:
nachis, qui sine litteris episcopi sui vagantur. Clericis vel monachis sine commendatitiis episopi sui licentia non pateat evagandi, in monachis quoque praesentis sententiae forma servetOmnes pauperes, et indigentes auxilio, cum proficis tantummodo commendari decrevimus, et non commendatitiis litteris, propter quod commendatitias litteras honoratioribus tantummodo praestari personis
Abbreviated transcription (Latin):
expugnatur. hȩc sunt instrumenta quib ȩt̃na
bratitudo ad quiritur. Ilis armis uicia c̃pri¬
muntur. his alim̃tis uirtutes nutrunt᷑. Sed
&si quando alectione cessatur deb& manuũ
oꝑatio subsequi. quia ociositas inimica ẽ. animȩ
Et antiquus hostis quem alectione stur ab
oratione uacantem inuenerit. facile ad uicia
rapit. P usum nãq lectionis discetis qualiter
& uos uiuatis. & alios docratis: ꝑ usũ orationis
& uobis & his quib in caritate conuincti estis
ꝓdesse ualebitis. ꝑmanuũ oꝑationẽ & corporis
macerationẽ & uicus alimenta negabitis. o ur̃is
necessitatib suburnietis. & habebitis unde neces

Expanded text:
expugnatur. Haec sunt instrumenta quibus aeterna expugnatur. Haec sunt instrumenta quibus aeterna beatitudo acquiritur; his armis vitia comprimuntur; his alimentis virtutes nutriuntur. Sed et si quando a lectione cessatur, debet manuum operatio subsequi, quia otiositas inimica est animae. Et antiquus hostis quem a lectione sive ab oratione vacantem invenerit, facile ad vitia rapit. Per usum namque lectionis discetis qualiter et vos vivatis, et alios doceatis. Per usum orationis et vobis, et his quibus in charitate conjuncti estis, prodesse valebitis. Per manuum operationem et corporis macerationem, et vitiis alimenta negabitis et vestris necessitatibus subvenietis, et habebitis unde neces
Abbreviated transcription (Latin):
ropt̃ multam ꝑturbationem ferantur:¬
& seditiones quȩ funt. placuit consurtu¬
dinẽ om̃i modis amputari quȩ ꝓpt̃ regalã
in quib dam partib uidetur ad missa. it᷑aut
diaconus transstratur. Siquis aut̃ post defi¬
nitionẽ scĩ & magni concili tale aliquid agere
temptauerit. & se huiꝰ modi negocio manciparit.
hoc factum ꝓrsus in irritum ducatur. & restitu¬
dñi p̃ oculis habentes. nec agnos
existunt. hi nequaquã debent in ałiã ȩccdam
recipi. sed oñem nccessitatẽ conuenit illis in¬
poni. ut ad suas parrochias reuertantur: quod
in discrete ꝑdiũsa ñ mittantur locd nec ab
ep̃is. nec ab aliis pręlatis. nec &eiam alaicis. ne
& instantiã orandi. Quia uiri iusti uita
lectione instruitur: oratione ornatur. & as:¬
siduitate lectionis munitur homo apeocato.
liuxta illum qui dicebat. Incorde meo abscondi
elaquia tua. ut non peccem tͥ. Hȩo sunt enim
arma. uidelic& lectio. & oratio. quib diabolus

Expanded text:
ropter multam perturbationem et seditiones quae fiunt, placuit consuetudinem omnimodis amputari, quae praeter regulam in quibusdam partibus videtur admissa, ita ut diaconus transferatur. Si quis autem post definitionem sancti et magni concilii tale aliquid agere tentaverit, et se hujusmodi negotio manciparit, hoc factum prorsus in irritum ducatur, et restituDomini prae oculis habentes, nec agnoscexistunt, hi nequaquam debent in aliam Ecclesiam recipi, sed omnem necessitatem convenit illis imponi, ut ad suas paroecias revertantur. Quod indiscrete per diversa non mittantur loca, nec ab episcopis nec ab aliis praelatis, nec etiam a laicis, ne et instantiam orandi, quia vita viri justi lectione instruitur, oratione ornatur, et assiduitate lectionis munitur homo a peccato, juxta illum qui dicebat: In corde meo abscondi eloquia tua ut non peccem tibi . Haec sunt enim arma videlicet lectio et oratio, quibus diabolus
Abbreviated transcription (Latin):
tere loca sua. inquib ordinati sunt.
& ad alia loca se transferunt. placuit ut isdem
locis ministrent. Quod si derelictis suis locis ad
aliũ locum se transferre uoluerint. deponant᷑.¬
selericum uidurũ ciuitatum consoribi simul
ȩccłis. & inqua abmitio ordinatus ẽ. & ad quam
confugit quasi ad pociorem. obinanis głȩ cupidi¬
tatem. Hoc aut̃ facientes reuocari debere ad
sim ȩccłam in qua primitus ordinati sunt:

Expanded text:
tere loca sua in quibus ordinati sunt, et ad alia loca se transferunt, placuit ut iisdem locis ministrent. Quod si de relictis locis suis ad alium se locum transferre voluerint, deponantlericum in duarum civitatum conscribi simul ecclesiis, et in qua initio ordinatus est, et ad quam confugit, quasi ad potiorem, ob inanis gloriae cupiditatem: hoc autem facientes revocari debere ad suam ecclesiam, in qua primitus ordinati sunt,
Abbreviated transcription (Latin):
iniusti p̃destinati sunt adpenã uiderint
qualit huiꝰ auctoris dicta intelligant. Cui
enĩ parat᷑ pena: is minirũ p̃paratur ad pȩnã.
nũq dĩ redder& interitũ: si ñ sponta¬
neũ inueniret᷑ hamo habere peccatũ.
Quianet ds̃ peroanti homini iuste inferr&
irã. si homo ex p̃destinatione dĩ cecidiss&
in culpam. de p̃destinatione
icut enĩ p̃scientia nemint̃ compellit
ad petcatũ: cũ utiq p̾scierit singuloꝵ

Expanded text:
injusti praedestinati sunt ad poenam, viderint injusti praedestinati sunt ad poenam, viderint qualiter hujus auctoris dicta intelligant. Cui enim paratur poena, is nimirum praeparatur ad poenam. uam Deus redderet meritum, si non spontaneum inveniretur homo habere peccatum, quia nec Deus peccanti homini iuste inferret iram, si homo ex predestinatione cecidisset  Item de praedestinatione. Sicut enim praescientia neminem compellit ad peccatum, cum utique praescierit singulorum
Abbreviated transcription (Latin):
qđ dns iniquos & impios p̃destinauit. ⁊dẽ
ad suppliciũ iustũ. ñ ad aliqđ opꝰ imustã.
A dpenã. ñ ad culpã Ad punitionẽ. ñ adtrans¬
gressionẽ. Ad interitũ quẽ ira iusti udicis
peccantib reddidit: ñ ad interitũ quo in se
irã di peccantiũ iniquitas ꝓuocauit. Qđ
beati apłi p̃dicatio manifestat. qui malos
quos intt̃nũ dampnaturꝰ ẽ ds̃: uasa uocat nrȩ
multa patientia uasa iȩ aptata in interitũ.
tia notandũ. qđ de euangelio sumens testimo¬
niũ ait. Prȩdestinatos malos in ignẽ ȩt̃nũ.
toqđ dicturꝰ ẽ dñs in iudicio: non solũ bonis
ut ꝑcipiant regnũ sibi paratũ a constitutione
mundi: urrũ qđ malis dicturꝰ ẽ. Ite maledicti
in ignẽ et̃m̃: qui paratꝰ ẽ diabolo & angłiseiꝰ
Et hoc enĩ apꝓbat. qđ iniquos & impios dñs
p̃destin auerit ad suppliciũ. ex eo qđ illis dic¬
turꝰ ẽ. ite in ignẽ eternũ. Unde qui uolunt
dicere qđ pena p̃destinata sit iniustis. non

Expanded text:
stinavit, id est ad supplicium justum, non ad aliquod opus injustum; ad poenam, non ad culpam: ad punitionem, non ad transgressionem: ad interitum, quem ira justi judicis peccantibus reddidit, non ad interitum, quo in se iram Dei peccantium iniquitas provocavit. Quod beati Apostoli praedicatio manifestat, qui malos quos in aeternum damnaturus est Deus, vasa vocat irae, multa patientia vasa irae, aptata in interitum, tia notandum, quod de evangelio sumens testimonium, ait, praedestinatos malos in ignem aeternum, eo quod dicturus est Dominus in judicio non solum bonis, ut percipiant regnum sibi paratum a constitutione mundi, verum quod malis dicturus est: Ite, maledicti, in ignem aeternum, qui paratus est diabolo, et angelis ejus. Ex hoc enim approbat, quod iniquos et impios Dominus praedestinaverit ad supplicium, ex eo quod illis dicturus est: Ite in ignem aeternum. Unde qui volunt dicere, quod poena praedestinata sit injustis, non
Abbreviated transcription (Latin):
ecreuit scã sẏnodusu int.¬
cum consilio serenissimi principis. sidera¬
ceps aliquis ep̃s sui ministri oblitus. sciens
cum excomiunicato cõmunicauerit. si ue
infalutatione. siue inoratione. suit in iniꝰta
confortatione. siue in cibo. sire in potu. ex¬
communicatus habratur. tam apͥncipe.
quã acętis om̃b quo usq inpraxima sẏno¬
⁊ de seruis qui dominos ꝓprios fugerint.
c̃s gregorius dicit. Clericũ fugientẽ
ab ęccła sua. ł struũ fugiente dominũ
proprium. & nolentẽ seuerti. uidicamus
ricum fugitiuum suo ep̃o ł domino suo de¬
cernimus. apostolica sententia restitui.
ł excommui cari. una cum illis qui ei

Expanded text:
ecrevit sancta synodus cum consilio serenissimi principis, si deinceps aliquis episcopus sui ministerii oblitus, sciens cum excommunicato communicaverit, sive in salutatione, sive in oratione, sive in injusta confortatione, sive in cibo, sive in potu, excommunicatus habeatur tam a principe, quam a caeteris omnibus, quousque in proxima synoet de servis, qui dominos proprios fugerint.us Gregorius dicit: Clericum fugientem ab Ecclesia sua, vel servum fugientem dominum proprium, et nolentem reverti, judicamus ricum fugitivum suo episcopo vel domino suo decernimus apostolica sententia restitui, vel excommunicari, una cum illis qui ei
Abbreviated transcription (Latin):
dõq & sacerdoti uita comite emendati¬
onem c actum confitetur. cõmunionis
uxsitum ẽt ab aliquib frĩb dehis qͥ
in patibulis suspenduntur pro
suis scelerib post confessionem dõ pactam
utrum cada uera illorũ ad ȩccłas deferenda
sint. & oblationes ꝓtis offerendȩ. o misse
celebrandȩ. annonꝰ. Quib respondemis. Si
om̃ib de peccatis suis purami confessionem
agentib & digne penitentib communio
infine scđm canonicum uissum danda est.
cur canones int̃dicunt eis qui ꝓprccatis
suis pę̧nam oetremam psoluunt & constan¬
tur. ł confacri desiderant: Scriptũ ẽ. enĩ.
Non iudicat dr̃ bis in id ipsum. de ep̃is¬

Expanded text:
oque et sacerdoti vita comite, emendationem et actum confitetur, communionis situm ab aliquibus fratribus de his qui in patibulis suspenduntur pro suis sceleribus post confessionem Deo peractam, utrum cadavera illorum ad ecclesias deferenda sint, et oblationes pro eis offerendae, et missae celebrandae an non. Quibus respondemus: Si omnibus de peccatis suis puram confessionem agentibus, et digne poenitentibus, communio in fine secundum canonicum jussum, danda est, cur canones interdicunt eis, qui pro peccatis suis poenam extremam persolvunt, et confitentur vel confiteri desiderant? Scriptum est enim: Non judicat Deus bis in idipsum Naum I
Abbreviated transcription (Latin):
Dingulis dieb dominicis in quadragesima
preter hos qui ex communicati sunt. ut precer
illos qui in publica penitentia sunt. sacram̃ta
corporis & sanguinis xp̃i sumenda sunt. & in
orna dnĩ. inuigilia paschȩ & indie resurrecti.¬
onis dñ. & inpentecosten & innatale dñi. pę¬
ntglegitur. Quȩ quoniã m tadt̃ dit ab om̃ib
fidelib eceptis his quib ꝑgrauib criminibus
in hibitum ẽ. ꝓcipienda sit. eccłasticꝰ usus de¬
monstrat. cũ iã pęnitentes ead̃ẽ die ad ꝑcipi
diltetiont tua & reutrentia. ut ad consulindũ
huc in arcis sux de decore ꝑseuerat: & magister
& doctor erudiendorũ scd ꝑdendorũ puerorũ
id quod male didicit oꝑt̾̃is quoq insinuat: an
talis sacra cõmunio cũ cęt̃is xp̃ĩanis debrat
dari. aut nobiscum cõmunicare. puto nec ma¬
iestati diuinx nec euangelice disciplinȩ con¬
gruere ut pudor & honor eccłȩ.tam turpi &

Expanded text:
Singulis diebus Dominicis in Quadragesima, praeter hos qui excommunicati sunt, et praeter illos qui in publica poenitentia sunt, sacramenta corporis et sanguinis Christi sumenda sunt: et in Coena Domini, in vigilia Paschae, et in die Resurrectionis Domini, et in Pentecoste; et in Natali Dnegligitur. Quae quoniam in eadem die ab omnibus fidelibus, exceptis his quibus pro gravibus criminibus inhibitum est, percipienda sit, ecclesiasticus usus demonstrat: cum etiam poenitentes eadem die ad percipiedilectione tua et reverentia ut ad consulendum huc in artis suae dedecore perseverat, et magister et doctor erudiendorum, imo perdendorum puerorum id quod male didicit, caeteris quoque insinuat, an tali sacra communione cum caeteris Christianis debeat dari, aut nobiscum communicare: puto nec majestati divinae, nec Evangelicae disciplinae congruere, ut pudor et honor Ecclesiae, tam turpi
Abbreviated transcription (Latin):
mnodali decreto sancitũ ẽ. ne laici. ł słales
le uiris dõ dicatis ȩccłȩq facultatib aliquid
ad st putent ł p̃sumant p̃ter reuerentiã ꝑtinere:
quorũ quarũq sacerdotib disponendi indiscusse
adõ cura cõmissa docetur. Si quis contra hȩc ueni¬
re prȩsumpserit anatbemate feriatur. De¬

Expanded text:
ynodali decreto sancitum est, ne laici vel saeculares ynodali decreto sancitum est, ne laici vel saeculares de viris Deo dicatis ecclesiaeque facultatibus aliquid ad se putent vel praesumant praeter reverentiam pertinere, quorum quarumque sacerdotibus disponendi indiscusse a Deo cura commissa docetur. Si quis contra haec venire praesumpserit, anathemate feriatur.
Abbreviated transcription (Latin):
insacra uirginitatis ꝓposito constitutȩ.
barbaricã ꝑtulere uiolentũ. & integritaten
pudoris ñ in animo sed corpore ꝑpendideruqt.
ea nobis uidetur seruandi modtratio : ut neq
inuiduarũ deiciantur gradũ. neq inficrarũ.
& ꝑscurrantiũ uirginũ numero censeantur.
Quib si monnb uirginalib obseruationib
ꝑ seuerant. & castimoniȩ solitlitatẽ mrente
custodiunt. sacram̃toꝵ eis ñ ẽ neganda cõ¬
munio quia iniustũ ẽ. illas in eo ł arguił no¬
tari: quod ñ uoluntas ad misit̃ sod uis hostilis
I monasteriũ ipsius milites hospitentur. Et om̃i¬
no de fratnitatis nr̃ȩ sollicitudine mirati simꝰ.
cur hoc patienter tulerit: Oñ illud cũ onmi
celtritate fecerit emendare. Vnde hortam̃.
ut ł nuno studi ur̃i sit: in stanter eis quorũ
int̾ ẽ. inminere: quatenus sine aliqua ex inde
excusatione tollantur. & nullꝰ illic ulterius
meatũ accipiat: ne callidꝰ hostis ocoasionem
inueniens. dedeceptione religiosi habitus qđ

Expanded text:
in sacro virginitatis proposito constitutae barbaricam pertulere violentiam, et integritatem pudoris non animo, sed corpore perdidere, ea nobis videtur servanda moderatio, ut neque in viduarum dejiciantur gradum, neque in sacrarum et perseverantium virginum numero censeantur. Quibus, si in omnibus virginalibus observationibus perseverant, et castimoniae soliditatem mente custodiunt, sacramentorum non est neganda communio, quia injustum est illas in eo vel argui vel notari, quod non voluntas admisit, sed vis hostilis  monasterium ipsius milites hospitentur. Et omnino de fraternitatis vestrae sollicitudine mirati sumus, cur hoc patienter tulerit, et non illud cum omni celeritate fecerit emendare. Unde hortamur, ut vel nunc studii vestri sit, inscanter eis, quorum interest, imminere, quatenus sine aliqua exinde excusatione tollantur, et nullus illic ulterius meatum accipiat, ne callidus hostis occasionem inveniens, de deceptione religiosi habitus quod
Abbreviated transcription (Latin):
Da silion grecorum rexc erat. basilica.¬
banc & basilica regalis. quia in primis
temporib reges tantũ sepelitbant᷑ inta. idõ
nom̃ sortita ẽ. Nam tunc temporis cȩti homi¬
ires siue igni cõbusti. suit accruo lapidũ sepulti¬

Expanded text:
asileon Graecorum rex erat. Hinc etenim basilica, regalis, quia in primis temporibus reges tantum sepetiebantur in ea. Ideo nomen sortita est. Nam illis temporibus caeteri homines sive igne combusti, s
Abbreviated transcription (Latin):
domũ fue esfodiens fuerit uurentus. &¬
d̾ accepto uulnere mortuus fuerit. ꝓcussor
non erit reus sanguinis. Qđ si orco fole fe¬
cerit. homicidium ppetrauit. & ille moriet᷑.
Sinon habuerit qđ ꝓfurto
reddat. uenundabitur. Si inuentũ fuerit

Expanded text:
domum, sive effodiens fuerit inventus et accepto vulnere mortuus fuerit, percussor non erit reus sanguinis. Quod si orto sole fecerit, homicidium perpetravit, et ipse morietur. Si non habuerit quod pro furto reddat, venundabitur. Si inventu
Abbreviated transcription (Latin):
ei aue dicit. cõmunicat oꝑib eiꝰ malignis.
dominica itaq atq apłica p̃cepta adim¬
plentes. menbrũ putridum & insanabibe
quod medicinã non recipit. ferro excõmu¬
nicationis acorpore eccłȩ ab sedamus. nr
tam pestifero morbo reliqua menbra cor¬
poris ueluti ueurno inficiantur. Prima
nr̃a & crebras exhortationes contempnit
quia tercio secundum dominicũ prȩceptũ
uocatus ademendationẽ & pęuitentiã ue.¬
nire despoxit. quia culpam suã nec dum
cognouit nec confessus ẽ. nec missa nobis
nr̃ parrodianus ei ueniam postulauit :
quia in incepta malicia diabolo cor eius
indurante ꝑ seuerat. & uixta qđ apłs dicit.¬

Expanded text:
ei ave dicit, communicat operibus ejus malignus. ei ave dicit, communicat operibus ejus malignus. Dominica itaque atque apostolica praecepta adimplentes, membrum putridum et insanabile, quod medicinam non recipit, ferro excommunicationis a corpore Ecclesiae abscidamus, ne tam pestifero morbo reliqua membra corporis veluti veneno inficiantur. Per. Itra et crebras exhortationes contempnit: quia tertio secundum Dominicum praeceptum vocatus ad emendationem et poenitentiam venire despexit: quia culpam suam necdum cognovit nec confessus est, nec missa nobis noster parrochianus est, veniam non postulavit: quia in incepta malitia, diabolo cor ejus indurante, perseverat, et juxta quod Apost
Abbreviated transcription (Latin):
cum. fr̃s. in unũ quemq nr̃m peccat. qui in
scam̃ eccłam peceat. Si enĩ scã ȩccłã unũ corp̾
ẽ. cuiꝰ corporis caput apc̃ ẽ. singuli aut̃ sumus
alter alterius menbra. & si compatitur uuum
membrũ. compatiuntur onũa menbra ꝓculdu
secrete corripiatur deinde cum testib redar¬
guatur. nouissime incoruentu ȩxcłȩ publice
conueniatur. Quod sihas tres commonitiones
& pias correptiones contempnit. & satis factre
despicit. post hec sit tibi inquit sicut ed micus
a publicanus. id est gentilis atq paganus.
in alio loco menbrũ. quod asua compage resol¬
uitur & auinctura caritatis dissociatur. & om̃e
dicens. Sioculus manus. ł pes tuus seandalxat
Auferte inquit inalũ auobis. Et itẽ. Siqͥs
fr̃ nominatur e ẽ fornicator. aut adulter.
aut homicida. Aut rapax. cum huimodi utc
nem salutare phibebat dicens. Nec ri aue
diceris. nec tum indomũ recepis. Qui enini

Expanded text:
eum . Fratres in unumquemque, nostrum peccat, qui in eum . Fratres in unumquemque, nostrum peccat, qui in am Ecclesiam peccat. Si enim sancta Ecclesia unum corpus est, cujus corporis caput Christus est, singuli autem sumus alter alterius membra: et si cum patitur unum membrum, compatiuntur omnia membra, procul dubsecrete corripiatur, deinde cum testibus redarguatur: novissime in conventu ecclesiae publice conveniatur. Quod si has tres commonitiones, et pias correptiones contemnit, et satisfacere despicit, post haec sit tibi, inquit, sicut ethnicus et publicanus, id est, gentilis atque paganus, in alio loco, membrum quod a sua compage resolvitur, et a junctura charitatis dissociatur, et omne ojici jubet, dicens: Si oculus, manus, vel pes tuus scandalizat Auferte, inquit, malum a vobis. Et iterum: Si quis frater nominatur, et est fornicator, aut adulter, aut homicida, aut rapax, cum hujusmodi, nnem salutare prohibebat, dicens: Nec ei Ave dixeris, neque eum in domum receperis. Qui enim
Abbreviated transcription (Latin):
optiuos filios dĩ ad numeratus. quãuis mͦ filius
diaboli sit. imitando diabolum. solliciti neper
nieglegentiam pastoralem aliqua de ouib nobis
creditis deperir& ꝓqua intrem̃do iudicio ante
nobis comminatur diccus. Si non ad nuntiaue¬
ris iniquo iniquitatẽ suã. sanguinẽ eiꝰ de manu
tua requiram. misimus ad tum pb̃rm nrm̃ &
litteras commonitorias semel. & iterũ atq
t̃no inuitantes tum canonice ad rmnendationẽ
& fatis factionem & pęnitentiam corripirntes
eum paterno affecta. Sed ipst ꝓdolor diabolo
cor eius indurante. monita salutaria spreuit.
dc talib itaq transgresprib & sc̃ȩ religionis
pacisq quã xp̃s suuis disqpulis dedit atq. reliquit
uolatorib prect̾pta dominica & apostolica ha¬
bemus quib informamur quod de hiucemodi
p̃uaricatorib agere nos oporitat. Ait eñi dũs
in euangelio. Si peccauerit inte fr̃ tuus. corripe

Expanded text:
optivos filios Dei adnumeratus, quamvis modo filius optivos filios Dei adnumeratus, quamvis modo filius diaboli sit imitando diabolum, solliciti ne per negligentiam pastoralem aliqua de ovibus nobis creditis deperiret, pro qua in tremendo judicio ante nobis comminatur, dicens: Si non annunciaveris iniquo iniquitatem suam, sanguinem ejus de manu tua requiram. Misimus ad eum presbyterum nostrum, et litteras commonitorias semel, et iterum, atque tertio, invitantes eum canonice ad emendationem, et satisfactionem, et poeniteum paterno affectu. Sed ipse proh dolor! diabolo cor ejus indurante, monita salutaria sprevit De talibus itaque transgressoribus, et sanctae religionis pacisque quam Christus suis discipulis dedit atque reliquit, violatoribus, praecepta Dominica et apostolica habemus, quibus informamur quid de hujuscemodi praevaricatoribus agere nos oporteat. Ait enim Dominus in Evangelio: Si peccaverit in te frater tuus, corripe
Abbreviated transcription (Latin):
De sede episcoporum cur in
icclesia altius cęteris sedere
& preparatȩ mnutniuntur intremo specu¬
lationẽ & potestatem uilicandi & solciendi
atq ligandi ad ño sibi datam materie doctntꝰ.
Alnde ipse saluator in euangelio ait. Quxcũq
ligaueritis suꝑ terrã. eruntligata & in cȩlo.
Et alibi. Accipite spm̃ scm̃. Quorũ remise¬
ritis peccata. remittuntur eis. & quorũ red.¬
Anm̃ ueneremini. & tos ut animas ur̃as
diligatis. & quib illi ñ communicant. nõ
cõmꝰunicetis & quos eircerint. ñ recipiatis
ualde enim timenda ẽ. sententia ep̃i. lico
nuste lig& quod tam̃ sũmope prȩuidere
deba&. E p̃s cum ix cõmunicare ł anathe¬
scelrribus dispositun hab& post lectionẽ
euangelii clerum a plebemita deb&
xp̃ianam ꝓmissionẽ quã inbaptismo ꝓfessus
ẽ. ꝑ apostasiã conuersus post satanan cui ab¬
sccłam eius deuastare & dep̃dari ñ ꝑtimesit.
paupes xp̃i quos p̃cioso sanguine suo redemit
uiolenter opprimens & interficiens. & bona

Expanded text:
De sede episcoporum, cur in ecclesia altius caeteris sedere et praeparatae inveniuntur in throno , speculationem et potestatem judicandi, et solvendi atque ligandi a Domino sibi datam maxime docent. Unde ipse Salvator in Evangelio ait: Quaecunque ligaveritis super terram, erunt ligata et in coelo , et alibi: Accipite Spiritum sanctum; quorum remiseritis peccata, remittuntur eis, et quorum retiDeum veneremini, et eos ut animas vestras diligatis, et quibus illi non commmunicant non communicetis, et quos ejecerint non recipiatis. Valde enim timenda est sententia episcopi licet injuste liget, quod tamen summopere praevidere Episcopus, cum excommunicare vel anathesceleribus dispositum habet, post lectionem Evangelii clerum et plebem ita debeChristianam promissionem quam in baptismo professus est, per apostasiam conversus post Satan, cui absiam ejus, devastare et depraedari non pertimescit: pauperes Christi, quos pretioso sanguine suo redemit, violenter opprimens et interficiens, et bona
Abbreviated transcription (Latin):
asini sepebantur. & inster quiliniũ sint suꝑ
ficiem terre. Et sicut lucernȩ de manib nr̃is
ꝓnectȩ hodie extinguntur sic eorũ lucerna
mȩternum extinguatur. nisi forte resipue¬
rint. & ȩccłȩ dĩ quam lescrunt ꝑemendationẽ
& condignam penitentiã sitis secerint
instituta. & sõ patrũ exempla sequentes.
aeccłarũ dĩ molatores. ilł. auctoritate dĩ &
consortio totius apĩanitatis eliminamus. quo¬
usq resipiscant. & ȩccłẽ dĩ satisficiant.

Expanded text:
asini sepeliantur, et in sterquilinium sint super faciem terrae. Et sicut hae lucernae de manibus nostris projectae hodie extinguuntur, sic eorum lucerna in aeternum extinguatur: nisi forte resipuerint, et Ecclesiae Dei quam laeserunt per emendationem et condignam poenitentiam satisfeceriet sanctorum Patrum exempla sequentes, ecclesiarum Dei violatores illos auctoritate Dei et consortio totius Christianitatis eliminamus, quousque resipiscant et Ecclesiae Dei satisfaciant.
Abbreviated transcription (Latin):
onem. Si ȩccłam ñ audierit sit tibi inquit.
sicut echnicus & publicanꝰ. id est iã ñ ẽ. com¬
putandus int̃ ap̃ianos. sed int̃ paganos. binc
paulus dñi & magistri doctrinã sequens co-¬
rinthios redarguit. quare cũ criminosis &
seltratis cõmumonẽ haberent dicens Tlos
aur̃o consortio qui tabe scelus opatus ẽ. Et
ad uigit. Ego quidem absens corpore p̃sens
autem spũ iam uindicaui ut p̃sens cũ qui
sic opatus ẽ. in nomine dnĩ nr̃i ihũ xp̃i com.¬
m interitũ carnis. Et post pauca scripsi
uobis ne conmisccamini fornicarus. Et
lum exuobis. Et infidelis si discedit discedat.
Una enĩ ouis morbida. om̃em gregẽ ꝯtami¬
nat. Et modicum fermentũ. totã massã
corrumpa̾t. Et plerũq unũ menbrũ putridũ.
totũ corpꝰ inficit. Et idõ tam ꝑniciosa pestis
ti prȩceptis uidicio patris & filii eiꝰ dñi nr̃i

Expanded text:
onem: Si Ecclesiam non audierit, sit tibi, inquit, onem: Si Ecclesiam non audierit, sit tibi, inquit, sicut ethnicus et publicanus, id est, jam non est computandus inter Christianos, sed inter paganos. Hinc Paulus Domini et magistri doctrinam sequens, Corinthios redarguit, quare cum criminosis ac sceleratis communionem haberent dicens: Vos a vestro consortio, qui tale scelus operatus est. Et adjungit: Ego quidem absens corpore, praesens autem spiritu, jam judicavi ut praesens eum qui sic operatus est, in nomine Din interitum carnis . Et post pauca: Scripsi vobis ne commisceamini fornicariis . Et lum ex vobis Et: Infidelis si discedit discedat . Una enim ovis morbida omnem gregem contaminat, et: Modicum fermentum totam massam corrumpit : et plerumque unum membrum putridum totum corpus inficit. Et ideo tam perniciosa pestis ti praeceptis, judicio Patris, et Filii ejus Domini