comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Uidetur. palpatur. reficitur: sermo
exhortationis ꝑ singula prebetur.
Et ne solum eius testimonium minꝰ
sufficere putaretur. etiam moysi &
ꝓphetarum. auctoritas. qui eiꝰ in car¬
nationem. passionem. ꝙ resurrectio¬
nem. sius p̃signauerunt scriptis.
ad medium ꝓducitur. Ne uero ad
intelligenda horum mystica dicta.
tardi forte remanerent: sensum qͦq
illis quo hȩc intelligere possent aꝑuit.
Quo facto. nil ultra priscȩ dubieta¬
tis in eorum mente residere ꝑmisit.
sionis ac resurrectionis suȩ reddere
desistit. Nam sequitur. Et dixit eis.
Qm̃ sic scriptum ẽ & sic oportebat.
xp̃m pati & resurgere amortuis die
tercio: & predicare innomine eius
penitentiam & remissionem peccatoꝵ
in omnes gentes. Idõ autem xp̃m pa-¬
quia inpossibile erat mundum sal¬
uari. nisi ds̃ homo ueuiret. qui in ho¬
minis habitu apparens. & homines
quȩ eẽnt diuina instrueret. & mortẽ
ut homo suscipiens diuina uirtute

Expanded text:
Videtur, palpatur, reficitur, sermo Videtur, palpatur, reficitur, sermo exhortationis per singula praebetur, et ne solum ejus testimonium minus sufficere putaretur, etiam Moysi et prophetarum auctoritas, qui ejus incarnationem, passionem et resurrectionem suis praesignaverunt scriptis, ad medium producitur. Ne vero ad intelligenda horum mystica dicta, tardi forte remanerent, sensum quoque illis quo haec intelligere possent aperuit: quo facto, nil ultra priscae dubietatis in eorum mente residere permisitsionis ac resurrectionis suae reddere desistit  Al., destitit. Nam sequitur: Et dixit illis: Quoniam sic scriptum est, et sic oportebat Christum pati, et resurgere a mortuis die tertiem peccatorum in omnes gentes. Ideo autem Christum paquia impossibile erat mundum salvari nisi Deus homo veniret, qui in hominis habitu apparens, et homines quae essent divina instrueret, et mortem ut homo suscipiens divina virtute
Abbreviated transcription (Latin):
quomͦ inigne missa aqua. ita mox co¬
mesti. spiritali eius sint uirtute ab¬
sumpti. Sed & nr̃a post resurrectio¬
nem corpora cȩlesti gła p̃dita. creden-¬
dum ẽ ad quicquid uoluerint agen¬
dum ẽẽ potentia. ꝙ ad ꝑueniendum
ubicumq libuerit. eẽ promptissima.
S quia nulla tunc manducandi ne¬
cessitas uel aliunde utilitas potest in
cibis mortalib ẽẽ fruiturum: ubi fi¬
liis resurrectionis non aliud esca &
potus. uita et salus. gaudium. pax.
& omnia bona: quam illud nimirũ
sit. qđ in psalmo canitur: Beati qui
habitant in domo tua. in scłm scłi
nis monita sub iunxit dicens. Hȩc stũba
quȩ loquutus sum aduos. cum adhuc
eẽm uob̾eum: idest cum mortali ad¬
huic & passibili carne ur̃i eẽm similis
qm necesse ẽ impleri omnia quȩ serip¬
ta sunt in lege moysi. & ꝓphetis. &
psalmis de me O muẽ magister ue¬
ritatis tollit scrupulum simulatio¬
nis: undiq ueritatis uira confirmat.

Expanded text:
quomodo in ignem missa aqua, ita mox coquomodo in ignem missa aqua, ita mox comesti spirituali ejus sint virtute absumpti. Sed et nostra post resurrectionem corpora coelesti gloria praedita, credendum est ad quidquid voluerint agendum esse potentia, ad perveniendum ubicunque libuerit esse promptissima; sed quia tunc nulla manducandi necessitas vel utilitas aliunde potest inccibis mortalibus esse fruiturum, ubi filiis resurrectionis non aliud esca et potus quam vita et salus, gaudium, pax, et omnia bona, quam illud nimirum sit quod in psalmo canitur: Beati qui habitant in domo tua, Domine, in sanis monita subjunxit, dicens: Haec sunt verba quae locutus sum ad vos, cum adhuc essem vobiscum. Id est, cum mortali adhuc et passibili carne vestri essem similis. Quoniam necesse est impleri omnia quae scripta sunt in lege Moysi et Prophetis et Psalmis de me. Omnem Magister veritatis tollit scrupulum simulationis, undique veritatis jura confirmat.
Abbreviated transcription (Latin):
tum amortuis sustentaculo eguisse ei¬
borum: uel nr̃a post resurrectionem
corpora. inuita & conũsatione sp̃itali.
escis reficienda carnalib. ubi diuinȩ
contemplatio caritatis esurire ꝙ siti¬
re. sicut ꝙ bonorum ceterorum penu¬
riam pati nullatenus sinit. Unde ar¬
dentissimus fuit uite illius amator de
sua certus deuotione. dõ spe letabun¬
dus loquitur. Ego autem cum iusticia
apparebo in conspectu tuo: saciabor
dum manifestabitur gła tua. Et phi¬
lippus eodem feruens amore. dñe
inquit ostende nob̃ patrem. & suf-¬
ficit nobis. S impliciter itaq & pie
sentiendum ẽ. resuscitatum amorte.
& immortale iam factum corpus do¬
minicum. nullam quidem necessitatẽ
attamen facultatẽ habuisse uescendi.
idõq ubi oportunitas probande sub¬
stantiȩ naturalis exigebat. cibis es̃ re¬
fectum. qui nimirum cibi. nullum sa¬
giminis ad iumentum. ut mortaliũ
corporib solent. illi prebuerint: sed

Expanded text:
tum a mortuis, sustentaculo eguisse citum a mortuis, sustentaculo eguisse ciborum, vel nostra post resurrectionem corpora in vita et conversatione spirituali escis reficienda carnalibus, ubi divinae contemplatio claritatis esurire et sitire, sicut et bonorum caeterorum penuriam pati nullatenus sinit. Unde ardentissimus vitae illius amator de sua certus devotione, Deo spe laetabundus loquitur: Ego autem cum justitia apparebo in conspectu tuo, satiabor dum manifestabitur gloria tua . Et Philippus eodem fervens amore: Domine, inquit, ostende nobis Patrem, et sufficit nobis . Simpliciter itaque et pie sentiendum est resuscitatum a morte, et immortale jam factum corpus dominicum, nullam quidem necessitatem, attamen facultatem habuisse vescendi; ideoque ubi opportunitas probandae substantiae naturalis exigebat, cibis esse refectum, qui nimirum cibi nullum saginae adjumentum, ut mortalium corporibus solent, illi praebuerint, sed
Abbreviated transcription (Latin):
Quod de electis specialiter dictum
constat. qiqͥdem omnes resurgemus.
non autẽ om̃s immutabu᷑: sed soli qͥ
nunc scĩ sp̃c in habitatione reguntur.
tunc in ȩternȩ uitȩ beatitudine maio
tur dñs ad confirmandam resurrec¬
tionis fidem se ipsum uiuum disci¬
płis prebuit: uerba exortationis at¬
tulit. uestigia passionis. non solum
intuenda sed & palpanda monstra¬
uit. S infirma adhuc eorum precor¬
dia. nouitatẽ tantȩ potentiȩ capere
nequeunt. magisq mirari pregau¬
dio qđ uidebant. quam credere qđ
docebantur. incipiunt. Uerum dñs
nequid in eorum mente resideret am¬
bigui sumptis etiam epulis comedit
coram eis: ut siuisib ocłoꝵ si suorum
tactib non crederent digitorum: uł
alimentoꝵ carnalium ꝑceptione. car¬
nem eẽ quȩ apparuit agnoscerent.
sis stulta cherintianoꝵ: ne quis uide¬
licet pueriliter desipiens. estimet uel
mediatoris dĩ & dñi nr̃i corpus excita¬

Expanded text:
Quod de electis specialiter dictum Quod de electis specialiter dictum constat, quoniam quidem omnes resurgemus, non autem omnes immutabimur, sed soli qui nunc spiritus sancti inhabitatione reguntur, tunc in aeternae vitae beatur Dominus, ad confirmandam resurrectionis fidem, se ipsum vivum discipulis praebuit, verba exhortationis attulit, vestigia passionis non solum intuenda, sed et palpanda demonstravit. Sed infirma adhuc eorum praecordia novitatem tantae potentiae capere nequeunt, magisque mirari prae gaudio quod videbant, quam credere quod docebantur incipiunt. Verum Dominus ne quid in eorum mente resideret ambigui, sumptis etiam epulis, comedit coram eis, ut si visibus oculorum, si suorum tactibus non crederent digitorum, vel alimentorum carnalium perceptione carnem esse quae apparuit cognoscerent. sis stulta Cerinthianorum, ne quis videlicet pueriliter desipiens aestimet vel Mediatoris Dei et Domini nostri corpus excita
Abbreviated transcription (Latin):
se dei filius effectus sit: pro quibus
ipse confligens. mortis imꝑium mo¬
riendo ꝓstrauit: tercio ut omnes elec¬
ti ꝑpetua beatitudine suscepti. uiden¬
tes in do ac dño suo signa passionis.
nunquam illi grãs agere desistant.
ꝑ euius mortem se uiuere cognoscut.
sicq fieri ualeat quod uoce totius
eccłiȩ cantat ꝓpħa in psalmis. mise
ad extremum ut etiam reprobi iniudicio
signa eiusdem passionis aspiciant sicut
scriptum ẽ uidebunt in quem transfix¬
erunt: ac se iustissime dampnandos in¬
telligant. non solum bi. qui ei impias
intulere manus: sed & illi qui uel sus¬
cepta eius mysteria pro nichilo con¬
tempnunt. uel sibi oblata nunquam
susciꝑe curarunt: uel etiam impietate
maiori in eis qui susceꝑant odiis ac ꝑ¬
sequutiõib extinguere aut corrumꝑe
resurrectionis xp̃i. non decipit nos
spes resurrectionis nr̃ȩ. quia ds pa¬
ter & dñm suscitauit. & nos suscita¬
bit ꝑuirtutem suam. Et sicut alibi

Expanded text:
se Dei Filius effectus sit, pro quibus se Dei Filius effectus sit, pro quibus ipse confligens, mortis imperium moriendo prostravit. Tertio, ut omnes electi perpetua beatitudine suscepti, videntes in Deo ac Domino suo signa passionis, nunquam illi gratias agere desistant, per cujus mortem se vivere cognoscunt, sicque fieri valeat quod voce totius Ecclesiae cantat propheta in Psalmis: MiserAd extremum ut etiam reprobi in judicio signa ejusdem passionis aspiciant, sicut scriptum est: Videbunt in quem transfixerunt , ac se justissime damnandos intelligant, non solum hi qui ei impias intulere manus, sed et illi qui vel suscepta ejus mysteria pro nihilo contemnunt, vel sibi oblata nunquam suscipere curarunt, vel etiam majore impietate in eos qui susceperant odiis ac persecutionibus exstinguere aut corrumperresurrectionis Christi, non decipit nos spes resurrectionis nostrae, quia Deus Pater et Dominum suscitavit, et nos suscitabit per virtutem suam . Et sicut alibi
Abbreviated transcription (Latin):
pore possit in corrupta reducere: qui
nec suorum uulnerum quȩ incruce
suscepit. potuit cicatrices obducere:
sed resuscitato ut dicitis suo corpore
a mortuis. signa adhuc mortis in esse
ꝓmisit corpora de corruptione ad
incorruptionẽ de morte ad uitam.
de terre puluere cȩlestem suscita¬
bit ad głam: & suum qđ moriendo
exierat corpus. quale uoluit reuo¬
cauit ad uitam. Quod cum abolitis
passionis indiciis ostendere discipłis
re. pͥmo uidelicet. ut discipłi qui hȩc
uidebant manifeste possent dinosce¬
re. non sine sp̃m corpore. sed corpus
eẽ sp̃itale qđ uidebant: certamq fidẽ
ꝑacte resurrectionis eiꝰ certam sp̃e fu¬
turȩ omniũ hominum resurrectionis
mundo p̃dicarent. Deinde ut ipse do
ostensis uulnerum suorum cicatri¬
cib quantum ꝓ humana salute lab¬
orauerit. ei ꝑpetuo demonstret: mi¬
roq atq in effabili nob̃ ordine eum
qui nil unquam potest obliuisci. qͥ
ticeps naturȩ doloris & passionis ip¬

Expanded text:
pora possit incorrupta reducere, qui pora possit incorrupta reducere, qui nec suorum vulnerum, quae in cruce suscepit, potuit cicatrices obducere, sed resuscitato, ut dicitis, suo corpore a mortuis, signa adhuc mortis inesse , et nostra, ut promisit, corpora de corruptione ad incorruptionem, de morte ad vitam, de terrae pulvere coelestem suscitavit ad gloriam, et suum quod moriendo exuerat corpus quale voluit revocavit ad vitam. Quod cum abolitis passionis indiciis ostendere discipulis re. Primo, videlicet, ut discipuli, qui haec videbant, manifeste possent dignoscere non spiritum sine corpore, sed corpus esse spirituale quod videbant, certamque fidem peractae resurrectionis ejus, certam spem futurae omnium hominum resurrectionis mundo praedicarent. Deinde, ut ipse Doostensis vulnerum suorum cicatricibus, quantum pro humana salute laboraverit, ei perpetuo demonstret, miroque et ineffabili nobis ordine eum qui nil unquam potest oblivisci, qui ticeps naturae, doloris et passionis ip
Abbreviated transcription (Latin):
bet: ut quo plura notissime passionis
ac suscepte mortis indicia cognosceren.
eo certiori patratȩ iam resurrectionis
ac dirutȩ mortis fide gauderent. Q
ut illos ꝑ omnia de fide resurrectio¬
nis certos redderet. non tantum ocłis
intuendum. sed ad tractandum quoq
manib corpus qđ immortale illis o¬
stendebat. xhibuit dicens: palpate et
uidete. quia sp̃c & carnem & ossa non
habet. sicut me uidetis habere: quati¬
nus glam resurrectionis predicaturi.
modum quoq nob̃ resuscitati corpo¬
ris qualis ẽẽt inspirandus. absq om¬
ni ualerent ambiguitate monstrare.
Unde cum magn̾a fiducia beatus
fidei & ueritatis quam didicit archa-¬
na. ꝓuocat dicens. qđ fuit abinicio.
qđ audiuimus & uidimus oculis nr̃is.
qđ ꝑspeximus. & manus nr̃e tracta¬
uerunt de uerbo uitȩ. Solent autem
gentiles hoc in loco simplicitati fid̃i
cendo: qua temeritate confiditis. quia
xp̃c quem colitis. ur̃a depuluere cor¬

Expanded text:
bet, ut quo plura notissimae passionis bet, ut quo plura notissimae passionis ac susceptae mortis indicia cognoscerent, eo certiori patratae jam resurrectionis ac dirutae mortis fide gauderent. Qui ut illos per omnia de fide resurrectionis certos redderet, non tantum oculis intuendum, sed attrectandum quoque manibus corpus, quod immortale illis ostendebat, exhibuit dicens: Palpate et videte, quia spiritus carnem et ossa non habet, sicut me videtis habere. Quatenus gloriam resurrectionis praedicaturi, modum quoque nobis resuscitati corporis qualis esset sperandus absque omni valerent ambiguitate monstrare. Unde cum magna fiducia beatus fidei et veritatis, quam didicit, arcana provocat dicens: Quod fuit ab initio, quod audivimus et vidimus oculis nostris, quod perspeximus, et manus nostrae tentaverunt de Verbo vitae . Solent autem gentiles hoc in loco simplicitati fidei cendo: Qua temeritate confiditis quia Christus quem colitis vestra de pulvere cor
Abbreviated transcription (Latin):
quia non incorporis eum sed sp̃c sui
non corpus ipsius quod defunctum
& sepultum nouerant. iam resusci.¬
tatum a morte conspicerent. sed sp̃m¬
potus. quem relicto eorpore in mauꝰ
patris commendauerat pre oculis
haberent Sedhunc eorum errorem
simul &e pauorem. quo ad nouam in¬
cognitamꝙ uisionem fuerant ꝑculsi
lationis ꝙ ammonitionis abstergere cu-¬
rauit quid inquiens turbati estis. et
cogitationes ascendunt in corda ur̃a:
Uidete manus meas & pedes: quia ip
se ego sum. Non autem sine causa
manus suas potius ac pedes. quam uul¬
tum quem eque nouerant eos uidere
ac recognoscere iubet: sed ut uisis cla¬
uorum signis quib cruci erat affixus.
non solum corpus ẽẽ quod uidebant:
sed ut ipsum domini sui corpus ẽẽ qđ¬
crucifixum nouerant. intelli gere pos¬
sent. Un de bene iohannes dominicȩ
apparitionis memoriam faciens. latuᷤ
quoq suum qđ amilite fuerat uulne¬
ratum discipłis eum ostendisse ꝑhi-¬

Expanded text:
quia non in corporis eum, sed in spiriquia non in corporis eum, sed in spirinon corpus ipsius quod defunctum et sepultum noverant, jam resuscitatum a morte conspicerent, sed spirpotius quem, relicto corpore, in manus patris commendaverat, prae oculis haberent. Sed hunc eorum errorem simul et pavorem, quo ad novam incognitamque visionem fuerant perculslationis et admonitionis abstergere curavit. Quid, inquiens, turbati estis, et cogitationes ascendunt in corda vestra? Videte manus meas et pedes, quia ego ipse sum. Non autem sine causa manus suas potius ac pedes, quam vultum quem aeque noverant, eos videre ac recognoscere jubet, sed ut, visis clavorum signis quibus cruci erat affixus, non solum corpus esse quod videbant, sed ut ipsum Domini sui corpus quod crucifixum noverant intelligere possent. Unde bene Joannes, dominicae apparitionis memoriam faciens, latus quoque suum, quod a milite fuerat vulneratum, discipulis eum ostendisse perhi
Abbreviated transcription (Latin):
discipłis. pacis eis statim gaudia man¬
dat: idipsum celebrata immortalitatis
gła iterans: qđ ad passionem mortis
iturus. quasi pignus eis speciale salu¬
tis acuitȩ commendauerat dicens. Pa-¬
cem relinquo uob̃. pacem meam do
uob̾. Cuius gram muneris. eo quoq
nato uisi mox pastorib angłi predi¬
cabant. laudantes dm̃ ꝙ dicentes.
Gła in excelsis do: & interra pax ho¬
minib bone uoluntatis. Quia nimi¬
rum tota redemptoris nr̃i in carne
dispensatio: mundi ẽ reconciliatio.
Ad hoc quippe incarnatus. ad hoc
passus. adhoc resuscitatus ẽ amor¬
dus: ut nos qui ꝑ eccando iram dei
incidimus. ipse reconciliando ad dĩ
pacem reduceret. Unde recte ꝙ a
ꝓpħa: pater futuri scłi. pͥnceps pa¬
cis nominatur. Et apłs de eo scribeis
his qui ex gentib crediderant. ait.
bis qui longe fuistis. ꝙ pacem his
& cont̾riti discipłi. existimabant se
spm̃ uidere: agnoscentes quidem do¬
minũ ẽẽ qui apparuit sed putantes

Expanded text:
discipulis pacis statim eis gaudia mandiscipulis pacis statim eis gaudia mandat, id ipsum celebrata immortalitatis gloria iterans, quod ad passionem iturus mortis quasi pignus eis speciale salutis accurate commendaverat dicens: Pacem relinquo vobis, pacem meam do vobis . Cujus gratiam muneris eo quoque nato visi mox pastoribus angeli praedicabant laudantes Deum, et dicentes: Gloria in excelsis Deo, et in terra pax hominibus bonae voluntatis , quia nimirum tota Redemptoris nostri in carne dispensatio, mundi est reconciliatio. Ad hoc quippe incarnatus, ad hoc passus, ad hoc est resuscitatus a mortuis, ut nos qui peccando iram Dei incidimus, ipse reconciliando ad Dei pacem reduceret. Unde recte et a propheta Pater futuri saeculi, Princeps pacis, nominatur . Et Apostolus de eo scribens his qui ex gentibus crediderant, ait: bis qui longe fuistis, et pacem hiset conterriti discipuli, existimabant se spiritum videre. Agnoscentes quidem Dominum esse qui apparuit, sed putantes
Abbreviated transcription (Latin):
płis dñs asstare in medio. ꝙ presenti¬
am suȩ uisionis reuelare dignatus est.
hoc eẽ quod fidelib cunctis alibi pro¬
misit dicens. Ubi sunt duo uel tres
congregati innomine meo: ibi sum
inmedio eorum. Ad confirmandam
namq fidei nr̃ȩ constantiam. quod
semꝑ agit presentia diuinȩ pietatis:
aliquando presentia etiam uoluit
corporalis ostendere uisionis. Nam
ꝙ de nobis. quamuis porro infra
apłorum pedes iacentib. Hoc ipsum
eius miscđia fieri confidere debemꝰ.
ipsum uidelicet eẽ in medio nr̃i. quo¬
tienscumq conuenientes in nomine
illius congregamur. Nomen quippe
illius iħe: id est saluator ẽ. Et cum de
ad quisitione ꝑpetue salutis loquutu¬
ri conuenimꝰ: constat nimirum quia
innomine ihu congregamur: Nec du¬
butare fas ẽ de his quȩ ipse amat con¬
ferentib nob̾ eum ẽẽ p̃sentem & tanto
utiq uerius: quanto ea quȩ ore profe¬
rimus. ꝑfectiori corde retinemus. Dem¬
de uidendum qđ apparens saluator

Expanded text:
inus astare in medio, et praesentiam suae visionis revelare dignatus est. Hoc est enim quod fidelibus cunctis alibi promisit, dicens: Ubi sunt duo vel tres congregati in nomine meo, ibi sum in medio eorum . Ad confirmandam namque fidei nostrae constantiam, quod semper agit praesentia divinae pietatis, aliquando etiam praesentia voluit corporalis ostendere visionis. Nam et de nobis quamvis porro infra apostolorum pedes jacentibus hoc ipsum ejus misericordia fieri confidere debemus, ipsum, videlicet, esse in medio nostri, quotiescunque convenientes in nomine illius congregamur. Nomen quippe illius Jesus, id est, Salvator est. Et cum de acquisitione perpetuae salutis locuturi convenimus, constat nimirum quia in nomine Jesu congregamur. Nec dubitare fas est de his quae ipse amat conferentibus nobis eum esse praesentem, et tanto utique verius, quanto ea quae ore proferimus perfectiori corde retinemus. Deinde videndum quod apparens Salvator
Abbreviated transcription (Latin):
patefieret hominib cȩlestis ianua
regni. & sic demum muterẽt᷑ qui cun¬
tisꝑ orbem nationib uerbum uitȩ p̃¬
dicarent ac sacram̃ta fidei quib salua¬
ri. atq ad gaudia suꝑnȩ patriȩ pos¬
sent attingere ministrarent: cooꝑan¬
te ipso mediatore dei ꝙ hominũ ho¬
mine ihu xp̃o: qui uiuit & regnat
cum patre inunitate sp̃c scĩ ds: per¬

Expanded text:
hominibus coelestis janua regni; et sic demum mitterentur qui cunctis per orbem nationibus verbum vitae praedicarent, ac sacramenta fidei, quibus salvari atque ad gaudia supernae patriae possent attingere, ministrarent, cooperante ipso Mediatore Dei et hominum, homine Jesu Christo, qui vivit et regnat cum Patre in unitate Spiritus
Abbreviated transcription (Latin):
enim ascendi ad patrem meum. Dem¬
de duab amonum̃to currentib nun¬
tiare discipłis. quȩ angłis de ꝑfecta
eius resurrectione didicerant: de quib
scriptum ẽ: quia accesserunt & denue¬
runt pedes eius. & adorauerunt eũ.
Apparuit ipso die aduesꝑascente. duo
eum ad hospicium uocantes in panis
fractione cognouerunt. Apparuit et
petro. Quod si euuangłista quando
uel ubi factum sit minime designaue¬
rit tamen quia factum sit non tacet:
scribens quia cum prefati duo disei¬
płi cognito domino in emmaus. statĩ
redissent. ierłm: inuenerunt congrega¬
tos undecim & eos qui cum ipsis erat.
dicentes: quia surrexit dominus uere
& apparuit symoni Ac deinde subiun¬
git. Et ipsi narrabant. quȩ gesta erat̃
in uia. & quomodo cognouerunt eũ
infractione panis. Statimꝙ ad nectit
quintam eius apparitionẽ de qua mͦ¬

Expanded text:
enim ascendi ad Patrem meum . Deienim ascendi ad Patrem meum . Deinde duabus a monumento currentibus nuntiare discipulis quae ab angelis de perfecta ejus resurrectione didicerant, de quibus scriptum est: Quia accesserunt, et tenuerunt pedes ejus, et adoraverunt eum . Apparuit ipso die advesperascente duobueum ad hospitium vocantes in panis fractione cognoverunt; apparuit et Petro . Quod si evangelista quando vel ubi factum sit, minime designaverit, tscribens, quia cum praefati duo discipuli, cognito Domino in Emmaus, statim rediissent Hierusalem, et invenerint congregatos undecim, et eos qui cum ipsis erant, dicentes: Quia surrexit Dominus vere, et apparuit Simoni. Ac deinde subjungit: Et ipsi narrabant quae gesta erant in via, et quomodo cognoverunt eum in fractione panis. Statimque annectit quintam ejus apparitionem, de qua m
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ increm̃tum temporis
ostendit: quia nimirum
tanta inerat uirtus miraculi. ut hanc
repente totam capere fragilia mor¬
talium pectora non possent. Condo¬
lens gͥ ipse in becillitati querentium.
pͥmo uenientib ad monum̃tũ. & fe¬
minis suo amore feruentib & iuris.¬
q reuolutum lapidem. ꝙ ablato suo
corpore linteamina quib in uolutũ
erat sola posita monstrauit. deinde
curiosius inquirentib feminis. et de
eo quod inuenerant mente conster¬
natis. angłoꝵ uisionem ostendit:
qui illum resurrerisse certa manife¬
statione patefacerent. Ac sic precur¬
rente fama patratȩ resurrectionis:
tandem ipse dñs uirtutum q rex
głȩ apparens quanta potentia mor¬
tem quam ad horam gustauerat de¬
uicisset. apperuit. Et quidem quan¬
tum ex euuangłicȩ serie lectionis
inuenimus: quinquies ipsa qua re-¬
surrexit die iusus ẽ hominib: pͥmo
mariȩ magilalenȩ ad monum̃tũ. qͣn¬
do ei desideranti pedes eius amplecti
dictum ẽ. Noli me tangere: nondũ

Expanded text:
 incrementum temporis ostendit, quia nimirum tanta erat virtus miraculi, ut hanc repente totam capere fragilia mortalium pectora non possent. Consulens igitur ipse imbecillitati quaerentium, primo venientibus ad monumentum et feminis suo amore ferventibus et viris, revolutum lapidem, et ablato suo corpore linteamina, quibus involutum erat, sola posita monstravit; deinde curiosius inquirentibus feminis, et de eo quod invenerant mente consternatis angelorum visionem ostendit, qui illum resurrexisse certa manifestatione patefacerent, ac sic praecurrente fama patratae resurrectionis, tandem ipse Dominus virtutum et rex gloriae apparens, quanta potentia mortem quam ad horam gustaverat devicisset, aperuit. Et quidem quantum et evangelicae serie lectionis invenimus, quinquies ipsa qua resurrexit die, visus est hominibus primo Mariae Magdalenae ad monumentum, quando ei desideranti pedes ejus amplecti  Al. complecti  dictum est: Noli me tangere, nondum
Abbreviated transcription (Latin):
ruerunt. hoc assimilatum ẽẽ dixert
ro mea ẽ inquit: ꝓ mundi uita. No-¬
runt fideles corpus xp̃i. si corpus xͥ
ẽẽ non negligunt. fiãt corpus xp̃i:
si uolunt uiuere de sp̃u xp̃i. De sp̃u
xp̃i non uiuit. nisi corpus xp̃i. Quis¬
ꝙ uiuere uult. credat in xp̃m: man¬
ducet spiritalit̾ sp̃italem cibum.
incorporetur corpore xp̃i. Non sit
putridum menbrum quod resecari
mereatur. sit pulchrum. sit sanum.
sit aptum capiti suo. F¬

Expanded text:
ruerunt, hoc assimulatum  Ms., assimro mea est, inquit, pro mundi vita. Norunt fiesse non neglegant. Fiant corpus Christi si uolunt uiuere de spiritui non vivit, nisi corpus Christi. Quisquis vivere vult, credat in Christum, manducet spiritaliter spiritalem cibum, incorporetur corpori Christi, et non sit putridum membrum quod resecari mereatur, sit pulchrum, sit sanum, sit aptum capiti suo.
Abbreviated transcription (Latin):
der intellexert. spiritaliter esurie¬
runt. Alii manducauerunt & ꝑman¬
serunt. in infidelitate. sicut uidei au¬
dientes loquentẽ xp̃m. sed non sp̃i¬
taliter uerba eius intellexerunt.
Id̾o dixit eis. Patres ur̃i manduca¬
uerunt manna indeserto. & mor¬
tui sunt. Qua morte. nisi in fideli¬
tatis: Nam communi morte mor¬
tui sunt. & sc̃ĩ qui fuerunt inter
eos. idõ significauit dñs his uerbis
mortẽ sp̃italẽ non carnalem. Patres
gͦ istorum. id est mali patres maloꝵ
infideles patres infidelium. murmu
ratores. patres murmuratorum. Nã
dere talium filios hine ad eos cepit.
muratorum: Patres ur̃i manduca¬
tui sunt. non quia malum erat.
sed quia male manducauerunt.
Hic ẽ panis. qui de cȩlo descendit.
Hunc panem significauit manna
hunc panem significauit altare di.
Sacramenta illa fuerunt. insignis
diu̾sa. in re quȩ significatur paria
sunt. Apłm audi. Nolo autẽ uos¬

Expanded text:
intellexerunt, spiritualiter esurierunt. Alii vero manducaverunt et permanserunt in infidelitate: sicut Judaei audierunt loquentem Christum, sed non spiritualiter verba ejus intellexerunt. Ideo dixit eis, Patres vestri manducaverunt manna in deserto, et mortui sunt; qua morte, nisi infidelitatis? Nam communi morte mortui sunt, et sancti qui fuerunt inter eos. Ideo signavit Dominus Jesus his verbis mortem spiritualem, non carnalem. Patres ergo istorum, id est mali patres malorum, infideles patres infratores patres murmuratorum. Nam de ens ostendere talium filios, hinc ad eos coepit: muratorum? Patres vestri mantui sunt: non quia malum erat manna, sed quia male manducaverunt. 12. Hic est panis qui de coelo descendit. Hunc panem significavit manna, hunc panem significavit altare Dei. Sacramenta illa fuerunt: in signis diversa sunt; in re quae significatur paria sunt. Apostolum audi: Nolo enim vos
Abbreviated transcription (Latin):
erat xp̃c. Hic ẽ ergo panis de cȩlo
descendens. ut siquis ex ipso man¬
ducabit non moriatur. Sed quod
ꝑtinet ad uirtutẽ sacramenti. non
hoc ꝑtinet ad iusibile sacramentũ.
eo qđ manducatur intus non foris.¬
id est manducatur incorde & non
p̃mitur dente. Ego sum panis ui¬
uus: qui de cęlo descendi. Ido uuus
quia de cȩlo descendi. De cȩlo descen¬
dit ꝙ manna. sed manna umbra
erat. iste ueritas est. Siquis mandu¬
cauerit ex hoc pane. uiuet in ȩternũ.
Et panis quem ego dabo caro mea
ẽ promundi uita. De quo pane alio

Expanded text:
erunt. Hic est ergo panis de coelo descendens; ut si quis ex ipso manducaverit, non moriatur. Sed quod pertinet ad virtutem sacramenti, non quod pertinet ad visibile sacramentum: qui manducat intus, non foris; qui manducat in corde, non qui premit dente. Ego sum panis vivus qui de coelo descendi. Ideo vivus, quia de coelo descendi. De coelo descendit et manna; sed manna umbra erat, iste veritas est. Si quis manducaverit ex hoc pane, vivet in aeternum. Et panis quem ego dabo, caro mea est, pro mundi vita.
Abbreviated transcription (Latin):
occideret mortem. Nlam qui credit in¬
quit. habet uitam ȩternam: non quȩ
patet. sed quȩ latet. Uita enim eter¬
na uerbum inpͥncipio apud dm̃ erat
ꝙ ds erat uerbum. & lux erat uita
hominum. Mori uenit. sed tercia die
resurrexit. Ego sum inquit panis ui¬
Patres inquit ur̃i manducauert man¬
na indeserto & mortui st̃. Quare mandu-¬
cauer̃t & mortui st̃. Qa qđ uidebant cre-¬
debant: quod non uidebant non
intelligebant. Id̾o dico patres ur̃os¬

Expanded text:
occideret mortem. Nam qui credit, inoccideret mortem. Nam qui credit, inquit, habet vitam aeternam, non quod patet sed quod latet: vita enim aeterna Verbum in principio erat apud Deum, et Deus erat Verbum, et erat lux vita homanis viPatres, inquit, vestri manducaverunt manna et mortui sunt. Quare manducaverunt et mortui sunt: quia quod videbant crebebant, quod non videbant non intelligebant. Ideo patres ves
Abbreviated transcription (Latin):
sibilem uobis. Nemo uidet patrem.
nisi qui ẽ a dõ hic uidet patrem. Ego
sum a patre. & ideo patrem uideo.
Quid ẽ autem uos trahi a patre. nisi
discere apatre: Quid ẽ discere a patre.
te ergo cum dico uobis. omnis qui
audit a patre ꝙ didicit. dicatis ap̃d
uos. nunquam uidimus patrem qͦmͦ¬
autem discere potiumus a patre. ame
ipso audite. Non quia patrem uidit qͥs¬
quam. sed qui ẽ a do̾. hicuidet patrem
ego noui patrem. quia ab illo sum. sed
quomodo uerbum ab illo cuius ẽ uer¬
bum. non quod sonat &e transit sed qđ¬
manet cum discente. & trahit audien¬
tem. Am̃ am̃ dico uob̾. qui credit in me
habet uitam ȩt̾nam. Reuelare se uoluit
quis eẽt. Nam compendio dicere potu¬
it. qui eredit mine habet me. Ipse enĩ
autem habere me nisi habere uitam
eternam: Mortẽ assumpsit uita ȩter¬
na. mori uoluit. s detuo o homo non de
suo. Accepit a te. ut moriretur pro te.
Assumpsit ergo uita mortem. ut uita

Expanded text:
sibilem vobis: nemo vidit Patrem, sibilem vobis: nemo vidit Patrem, nisi is qui est a Deo, hic vidit Patrem. Ego sum a Patre, et ideo Patrem video; Quid est autem vos trahi a Patre, nisi discere a Patre? quid est discere a Patre, te ergo cum dico vobis, Omnis qui audivit a Patre et didicit, dicatis apud vos, Sed nunquam vidimus Patrem; quomodo discere potuimus a Patre? a ipso audite: Non quia Patrem vidit quisquam, sed qui est a Deo, hic vidit Patrem. Ego novi Patrem, ab illo sum: sed quomodo verbum ab illo cujus est verbum; non quod sonat et transit, sed qmanet cum dicente et trahit audientem. Amen, amen dico vobis: qui credit in me habet vitam aeternam. Revelare se noluit quid esset, nam compendio dicere potuit, qui credit in me habet me: ipse enim autem habere me? habere vitam aeternam. Mortem assumpsit vita aeterna, mori voluit: sed de tuo, o homo, non de suo; accepit a te ubi moreretur pro te. Assumpsit ergo vita mortem, ut vita
Abbreviated transcription (Latin):
quod sꝑat. uidebit qđ adhuc non ut¬
dendo credidit. manducabit qđ esu¬
riit: saturabitur eoqd sitit. Ubi. In
resurreclione mortuoꝵ. quia ego resus
les dei. Quare hoc dixit: Ouidei pater
noscere. Omnes regni illius homines
docibiles di erunt. non ab hominibus
audient. Et si abhominib audiunt. ta¬
men qđ intelligunt intus datur: intꝰ
choruscat. intus reuelatur. Homines
foris uerbum sonare possunt. sed inua¬
num laborant. nͥ intus ds docens aꝑiat
sensꝰ. Ille ẽ dõ docibilis. quem ds̃ intus
ueritatis instruit. & agnitione & amo¬
re. Omnis qui audit apatre & didicit
uenit ad me. Quomͦ trahit pater: dis¬
cendo delectat. non necessitatem ponen¬
do. quia nemo necessitate crelit. sed uo¬
luntate. Filius discebat. pater docebat.
homo qui uidebat᷑ loquebatur. sed ds
incorde audientis interius docebat.
Id̾o subiunxit. non quia patrem uidit
quisquam. nͥis qui ẽ ado hi uidet
patrem. Nolite putare patrem ẽẽ ui

Expanded text:
quod sperat, videbit quod adhuc non viquod sperat, videbit quod adhuc non videndo credidit; manducabit quod esuriit, satiabitur eo quod sitit. Ubi? in resurrectione mortuorum. Quia ego resuscles Dei. Quare hoc dicit  Ms., dixit; noscere? Omnes regni illius hdocibiles Dei erunt. Non ab hominibus audient: et si ab hominibus audiunt, tamen quod intelligunt intus datur, intus coruscat, intus revelatur. Homines foris verbum sonare possunt, sed in vanum laborant, nisi intus Deus docens aperiat sensus. Ille est Dei docibilis, quem Deus intus veritatis instruit agnitione et amore. Omnis qui audit a Patre, et didicit, venit ad me. Quomodo trahit Pater? Docendo delectat, non necessitate cogendo: quia nemo necessitate credit, sed voluntate. Filius docebat, Pater docebat; homo qui videbatur, loquebatur, sed ut Deus in corde audientis interius docebat. Ideo subjunxit: Non quia Patrem vidit quisquam; nisi is qui est a Deo, hic vidit Pat
Abbreviated transcription (Latin):
uid ẽ nemo potest ueni¬
re ad me. nisi quia ne¬
mo podest credere in
me: nisi pater qui mi¬
sit me attraxerit eum:
Miscđia eius subsequat᷑ me. Preueni¬
et uelle. subsequat᷑ ꝑficere. Trahit au¬
tem pater ad filium. eos qui ꝓpterea
credunt infilium. quia eum cogitãt
patrem habere dm̃. D̾s enim pater
equalem sibi genuit filium. & qui
cogitat infide sua. sentit & rumi¬
nat. equalem ẽẽ patri eum inquẽ
credidit. ipsum trahit pater ad fi-¬
lium. Qui enim xp̃o dicit. non es
d̾s uerus. non trahit eum pater sed
sua ꝑu̾sa cogitatio trahit eum ueri¬
tati ñ cõsentire. Ille tractus ẽ apatre
qui ait. tues xp̃c filius dei uiuii. Cuido¬
minus inquit. Beatus es symon bar¬
iona: quia caro & sanguis non reue¬
lauit tibi. sed pater ms qui in cęlis ẽ
Ipsa reuelatio. ipsa attiactatio. Dum
enim dixit. nemo potest uenire ad
me. nͥ pater qui misit me attraxerit
eum. continuo subuuxit: & ego resus¬
citabo eum in nouissimo die. Credidit

Expanded text:
uid est, nemo potest venire ad me, nisi quia nemo potest credere in me, nisi Pater qui misit me, attraxerit eum. Misericordia ejus subsequetur me . Praevenit velle, subsequitur perficere. Trahit Pater ad Filium eos qui propterea credunt in FiPatrem habere Deum. Deus enim Pater aequalem sibi genuit Filium: et qui cogitat atque in fide sua sentit et ruminat aequalem esse Patri eum in quem credit, ipsum trahit Pater ad Filium. » Qui enim de Christo dicit, Non est Deus verus, non trahit eum Pater, sed sua perversa cogitatio trahit eum veritati non consentire. « Ille tractus est a Patre, qui ait: Tu es Christus Filius Dei vivi. Cui Dominus inquit: Beatus es, Simon BarJona, quia caro et sanguis non revelavit tibi, sed Pater meus qui in coelis est . Ista revelatio ipsa est attractio. Dum enim dixit: Nemo potest venire ad me, nisi Pater qui me misit, attraxerit eum, continuo subjunxit: Et ego resuscitabo eum in novissimo die. Credendo
Abbreviated transcription (Latin):
mali catholici. ꝑ inimicos qui suꝑ
se regnare noluerunt impietas
eorum qui uerbum fidei aut nun-¬
quam audire. aut male interp̃tan¬
do corrumpere maluerunt. ꝑmes¬
sionẽ ruris non seminat: eorum
etiam quos uerbum dei nec audi¬
re contigit discussio signetur. Qb
quinq ꝑsonis: omne genus huma¬
num quod indie iudicii futurũ
est exprimitur

Expanded text:
mali catholici, per inimicos qui eum super mali catholici, per inimicos qui eum super se regnare noluerunt impietas eorum qui verbum fidei aut nunquam audire, aut male interpretando corrumpere, maluerunt, per messionem ruris non seminati eorum etiam quos verbum Dei nec audire contigit, discussio signetur. Quibus quinque personis omne genus humanum quod in die judicii futurum est exprimitur
Abbreviated transcription (Latin):
intanto fidelium suoꝵ. numero
huic pecuniam negotiaturo com¬
mendat: in altero modum consũ¬
mati oꝑis examinat. Hunc fide¬
liter prudentq laborantẽ ampli¬
oris gr̃ȩ munere donat. illum de¬
insidiis mollem. & marcido luxu
otia sectantem. eo qđ dederat pri¬
uat. Uerum uniũsali manifesta
nei. obnegligentiȩ suȩ noxam in¬
terdictos reputabuntur. Et alii
simpliciores fr̃s. & elementoꝵ pe¬
nitus ignari. ob conũsationis ta¬
men eximiae deuotionẽ inter apłi¬
cos doctores p̾mia summa ꝑcipi¬
ent. Qenim recipit ꝓph̃am in no¬
mine ꝓphȩ mercedem ꝓphȩ acci-¬
piet. Uerumtamen inimicos meos
illos qui noluerunt regnare me¬
suꝑ se adducite huc: ꝙ interficite
ante me. Impietatẽ iudeorum uel
omniũ reproborum. ad xp̃m con¬
uerti nolentium. significat in die
iudicii puniendam: ut ꝑ duos ser-¬
uos fideles. utriusq popłi doctores:
ꝑ decem & quinq mnas. id est cre-¬
dentes popłi: ꝑ seruum nequam

Expanded text:
in tanto fidelium servorum numero in tanto fidelium servorum numero huic pecuniam negotiaturo commodat, in altero modum consummati operis examinat, hunc fideliter prudenterque laborantem amplioris gratiae munere donat, illum desidias molles et marcida luxu otia sectantem, et eo quod dederat privat. Verum universali manifestatnei, ob negligentiae suae noxam, inter indoctos reputabuntur. At alii simpliciores fratres et elementorum penitus ignari, ob conversationis tamen eximiae devotionem, inter apostolicos doctores praemia summa percipient. Qui enim recipit prophetam in nomine prophetae, mercedem prophetae accipiet . Verumtamen inimicos meos, illos qui noluerunt me regnare super se, adducite huc, et interficite ante me. Impietatem Judaeorum vel omnium reproborum ad Christum converti nolentium significat, in die judicii puniendam, ut per duos servos fideles, utriusque populi doctores, per decem et quinque minas idem credentes populi, per servum nequam
Abbreviated transcription (Latin):
chrisma quod suꝑbiendo saul a¬
misit: dauid obediendo ꝓmeruit.
Sp̃c inquit dñi discessit a saul.
& directus ẽ in dauid: a die illa &
deinceps. Quod ablata a nequã
seruo mna. ei qui decem mnas ha¬
bet dari iussa ẽ: mysticȩ ut reor
indicat intrante plenitudine gen¬
tium. omnẽ isrł saluũ futurum:
& tunc habundantiam gr̃e sp̃i-¬
talis quam modo nos tepenter
exercemus: illius popłi doctorib
eẽ conferendam. Dico autẽ uobis.
quia omni habenti dabitur: ab
eo autẽ qui non habet & qđ ha¬
bet auferetur ab eo. Hoc ad suꝑi¬
orem sententiã respicit. docens &e
illum posse amitere munus di.
qui habens non habet. id est non
utitur: & in eo augeri qui habens
hahet. hoc ẽ qui bene utitur. Quȩ
gr̃arum mutatio. quia & in hac
uita geri solet. notandum quod
illud dñi redeuntis examen. eti
am exparte nunc celebratum: sed
tunc ẽ uniũsaliter implendum.
Cotidie namq accepto a patre reg¬
semꝑ statum conspicit. Cotidie

Expanded text:
chrisma, quod superbiendo Saul achrisma, quod superbiendo Saul amisit, David obediendo promeruit: Spiritus, inquit, Domini discessit a Saul, et directus est in David a die illa, et deinceps. Quod servo mina, ei qui decem minas habebat dari jussa est, mystice, ut reor, indicat, intrante plenitudine gentium omnem Israel salvum futurum, et tunc abundantiam gratiae spiritalis, quam modo nos tepenter exercemus, illius populi doctoribus esse conferendam . Dico autem vobis quia omni habenti dabitur: ab eo autem qui non habet et quod habet auferetur ab eo. Haec ad superiora sententia respicit, docens et illum posse amittere munus Dei, qui habens non habet, id est, non utitur, et in eo augeri, qui habens habet, hoc est, bene utitur. Quae gratiarum mutatio, quoniam in hac vita geri solet, notandum quod illud Domini redeuntis examen etiam nunc ex parte celebratum, sed tunc est universaliter implendum. Quotidie namque accepto a Patre rega Ecclesiae statum conspicit. Quotidie
Abbreviated transcription (Latin):
mensam. id est auditoꝵ mentem.
non alia quam dominica ẽ de¬
ferenda pecunia: ut omnis ser-¬
mo docentis: scripturȩ sensum
sequatur. Nam quod hic dñs ñ
quamlibet pecuniam sed suam
dicit nummulariis ẽẽ feneran¬
dam exponit apłs dicens. Siqͥs
loquit᷑ quasi sermones dei. Et e¬
go ueniens. cum usuris utiq exe¬
gissem illud. Querbi pecuniam
ut quod auditu didicit: exequat᷑¬
& actu. Inusura quippe. pecunia
etiam non data recipitur. Uel cer¬
te de accepto fenore usuras soluit.
qui exeo quod audit. etiam alia
studet intelligere quȩ needum ex
predicatoris ore didicit. Et asstan¬
tib dixit. Auferte ab illo mnam.
& date qui decem mnas habet. Et
dixerunt ei. Domine: habet decẽ
mnas. Recte amittit collatam gra-¬
tiam. quam p̃dicando aliis com¬
municare neglexit. ut ei augeatur
qui inde laborauit: iuxta qđ an¬
gło ephesi ȩccłiȩ d̃r. Et mouebo
candelabrum tuum de loco suo.
nisi penitentiã egeris. Et in regũ

Expanded text:
mensam, id est, auditorum mentem, mensam, id est, auditorum mentem, non alia quam Dominica est deferenda pecunia, ut omnis sermo docentis Scripturae sensum sequatur . Nam quod Dominus non quamlibet pecuniam, sed suam dicit nummulariis esse fenerandam, exponit Apostolus, dicens: Si quis loquitur quasi sermones Dei. Et ego veniens, cum usuris utique exegissem illud? Qui verbi pecuniam ut quod auditu didicit, exsequatur et actu. In usura quippe pecunia etiam non data recipitur. Vel certe de accepto verbi fenore usuras solvit, qui ex eo quod audit etiam alia studet intelligere quae necdum ex praedicatorio ore didicit. Et astantibus dixit: Auferte ab illo minam, et date illi qui decem minas habet. Et dixerunt ei: Domine, habet decem minas. Recte amittit collatam gratiam, quam praedicando aliis communicare neglexit, ut ei augeatur qui inde laboravit. Juxta quod angelo Ephesi Ecclesiae dicitur: Et movebo candelabrum tuum de loco suo, nisi poenitentiam egeris . Et cum regium
Abbreviated transcription (Latin):
conquiescunt: & hoc est quasi
insudario ligare quod acceꝑuns
Dicit ei. De ore tuo te uidico: ser¬
ue nequam. Seruus nequam uo¬
catur: quia &e piger ac desidis¬
sus est ad exercendum negotium:
& procax ac suꝑb ad excusandũ
dñi uidicium. Sciebas qđ ego au¬
sterus homo sum. tollens quod ñ
posui: &e metens quod ñ seminaui:
& quare non dedisti pecuniam me.¬
se suꝑ excusationem dirisse: inculpã
ꝓpriam uertitur. Si inquit durũ
ꝙ erudelem me ẽẽ noueras. ꝙ alie¬
na sectari. ibiq metere ubi non se¬
minauerim. quare non tibi istius¬
modi cogitatio incussit timorem.
ut scires memea diligentius quesi-¬
turum: & dares pecuniam meam
siue argentum ad mensuram:U
nificat. Eloquia dñi inquit eloqͥa
casta: argentum igne examinatũ
Pecunia ergo & argentum p̃dica¬
tio euuangelii ẽ & sermo diuinus.
qui dari debuit admensam: Hoc
ẽ promptis paratisq fidelium cor¬
dib imitari. Ad quam uidelicet

Expanded text:
conquiescunt, et hoc est quasi conquiescunt, et hoc est quasi in sudario ligare quod acceperunt. Dicit ei: De ore tuo te judico, serve nequam. Servus nequam vocatur, quia et piger ac deses est ad exercendum negotium, et procax ac superbus ad accusandum Domini judicium. Sciebas quod ego austerus homo sum, tollens quod non posui, et meto quod non seminavi, et quare non dedisti pecuniam mese pro excusatione dixisse, in culpam propriam vertitur. Si, inquit, durum et crudelem esse me noveras, et aliena sectari, ibique metere ubi non seminaverim, quare non tibi istiusmodi cogitatio incussit timorem, ut scires me mea diligentius quaesiturum, et dares pecuniam meam sive argentum ad mensam? Utrnificat. Eloquia Domini, inquit, eloquia casta, argentum igne examinatum . Pecunia ergo et argentum praedicatio Evangelii est, et sermo divinus, qui dari debuit ad mensam, hoc est, promptis paratisque fidelium cordibus intimari. Ad quam videlicet
Abbreviated transcription (Latin):
enim quod homo austerus es til¬
lis quod non posiusti. ꝙ metis
quod non seminasti. Seruus ͥ
negotiari iussus. acceptam pecu¬
niam insudario reposuit. osten¬
dit eos qui ad p̾dicandum ido
pere. uel susceptum digne gere¬
re detrectant. Pecuniam quippe
insudario ligare est: ꝑcepta do¬
na sub ocio lenti torporis abscon¬
dere. Sunt enim homines. hac
sibi ꝑuersitate blandientes ut
dicant. Sufficit ut de se quisq ra¬
tionem reddat. Quid opus ẽ aliis
p̃dicare. ut de ipsis etiam ratio¬
nem reddere quisq cogatur:
cum apud dnm etiam illi sint
in excusabiles quib lex data ñ
ẽ. Neq audito euuangłio dor¬
mierunt: quia ꝑ creaturam po¬
terant creatorem cognoicere. hoc
ẽ enim quasi metere ubi non se¬
minauit : id est etiam eos impi¬
etatis reos tenere: quib uerbũ
legis aut euuangelii non mini¬
stratum ẽ. Hoc autem ueluti ꝑi¬
culum iudicii deuitantes. pigns
languore. a uerbi ministratiõe

Expanded text:
enim, quia homo austerus es, tolenim, quia homo austerus es, tollis quod non posuisti, et metis quod non seminasti. Servus qui, negotiari jussus, acceptam Domini pecuniam in sudario reposuit, ostendit eos qui, ad praedicandum idonpere, vel susceptum digne gerere detrectant. Pecuniam quippe in sudario ligare est, percepta dona sub otio lenti torporis abscondere. Sunt enim homines hac sibi perversitate blandientes, ut dicant: Sufficit ut de se unusquisque rationem reddat. Quid opus est aliis praedicare, ut etiam de ipsis rationem reddere quisque cogatur, cum apud Dominum etiam illi sint inexcusabiles, quibus lex data non est, neque audito Evangelio dormierunt, quia per creaturam poterant creatorem cognoscere? Hoc est enim quasi metere ubi non seminavit, id est, etiam eos impietatis reos tenere, quibus verbum legis aut Evangelii non ministratum est. Hoc autem veluti periculum judicii devitantes, pigro languore a verbi ministratione
Abbreviated transcription (Latin):
ad concupiscendam eam: qui a¬
uertat aures suas ne audiat pau¬
ꝑem. qui in ebriatur uino in quo
ẽ luxuria. qui coronare se gaudet
rosis antequam marcescant. euiꝰ
sanguine plenȩ manus ꝙ dexte¬
ra munerib repleta ẽ: huius
quinq ciuitates loquuntur lin
gua egypti: id est uniu̾si sensus
faciunt oꝑa tenebrarum. Egyptꝰ
enim. tenebras sonat. Et qui ob¬
turat aures suas ne audiat san¬
guinem. & elaudit oculos suos
ne uideat malum: qui gustat
q uidet qm̃ suauis ẽ dñs: qui
castig̾at corpus suum ꝙ serui¬
tuti subicit. qui potest dicere
cum apło: xp̃i bonus odor su¬
mus deo. Huius ciuitates lo¬
quuntur mutata: quod inter¬
pretatur chanaan. Et qui eas a
tenebris docendo commutaue¬
rit: recte quinq ciuitatib pre¬
fici memoratur: quia non dde su
tantum. sed & de auditoꝵ suoꝵ
quos ad lucem uocauit: profecti¬
b honoratur. Et alter uenit di¬
cens. Domine ecce mna tua quã
habui. reposita insudario. Tm

Expanded text:
ad concupiscendum eam ; qui aad concupiscendum eam ; qui avertit aures suas, ne audiat pauperem ; qui inebriatur vino, in quo est luxuria ; qui coronare se gaudet rosis antequam marcescant ; cujus sanguine plenae manus, et dextera est repleta muneribus , hujus quinque civitatesgua Aegypti, id est, universi sensus faciunt opera tenebrarum. Aegyptus enim tenebras sonat. At qui obturat aures suas ne audiat sanguinem, et claudit oculos suos ne videat malum , qui gustat et videt quam suavis est Dominus, qui castigat corpus suum, et servituti subjicit , qui potest dicere cum Apostolo Christi, bonus odor sumus Deo , hujus civitates loquuntur lingua mutata, quod interpretatur Chanaan. Et tenebris docendo commutaverat, recte quinque civitatibus praefici memoratur, quia non de suis tantum, sed de auditorum suorum, quos ad lucem vocavit profectibus honoratur. Et alter venit dicens: Domine, ecce mina tuabui repositam in sudario. Timui
Abbreviated transcription (Latin):
modauerit. Unde quidam ne¬
gotiator egregius ciuitates qͥb
preerat. hoc ẽ animas regendas
acceꝑat alloquitur. Quȩ est ait
nr̃a spes. aut gaudium. aut
dnm iħm. Et alter uenit di¬
cens. Dñe mna tua. fecit quinq
mnas. Seruus iste cetus est
eorum qui preputio euuange¬
lizare missi sunt: cui ad predi¬
candum eunti unam mnam.
hoc ẽ unam eandem fidem. qͦ
ꝙ circum cisioni credita est p̃¬
stiterat. Sed hȩc quinq mnas
fecit quia gentes corporis sen¬
sib antea mancipatas. ad fidei
euuangłicȩ gr̃am conuertit.
Et huic ait. Et tu esto supra qͥnq
ciuitates. hoc ẽ ex earum quas
imbueras animarum fide. ꝙ cõ¬
uersatione. magnus sublimisq
fulgeto. De quib mysticȩ dicit
ẏsaias. In illa die erunt quinq
ciuitates in terra egypti: loqͦn¬
tes lingua chanaan. Quinq enĩ
ciuitates interra egypti. quinq
mundo utimur: uidelicet uisus.
auditus. gustus. olfactus. & ta-¬
ctus. Et qui uiderit mulierem

Expanded text:
modaverit. Unde quidam nemodaverit. Unde quidam negotiator egregius, civitates quibus praeerat, hoc est, animas quas regendas acceperat, alloquens: Quae est, ait, spes nostra aut gaudium, aut  II? Et alter venit, dicens: Domine, mina tua fecit quinque minas. Servus iste coetus est eorum qui praeputio evangelizare missi sunt, cui Dominus ad praedicandum eunti unam minam, hoc est, unam eamdemque fidem, quae et circumcisioni credita est, praestiterat, sed haec quinque minas fecit, quia gentes corporis sensibus antea mancipatas ad fidei evangelicae gratiam convertit. Et huic ait: Et tu esto supra quinque civitates. Hoc est, ex earum quas imbuerat animarum fide et conversione, magnus sublimisque fulgeto. De quibus mystice dicit Isaias: In die illa erunt quinque civitates in terra Aegypti, loquentes lingua Chanaan . Quinque enim civitates in terra Aegypti quinque mundo utimur, videlicet visus, auditus, gustus, olfactus, et tactus. Et, qui viderit mulierem