comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ quos tanta ⁊ talia o¬
ꝑabat᷑ miracła. Igitur
dño cooꝑante ⁊ sermo¬
nẽ eoꝵ ꝯfirmante se
q̃ntib signis. quidam
tirca sy nodum uirtu¬
tes aliquas ⁊ signa fe¬
cerunt. Nam cum ibi
philo sophꝰ qͥdam in
arte fttaletica in sig¬
nis obiectis qõnib
fidei nr̃e occurreret
nec ab aliquo posset
ꝯcludi. quilam ex
ꝯfessorib simplicissi¬
me nature uir ⁊ nich̾
aliul sciens nͥ xp̃m ⁊¬
hunc c̃cifixum. pau¬
cis philosopho insul¬
tanti ꝯgredit᷑. Expo¬
sitaq simplicitate fid̾i
qͣdam eum ineffabili
pictate mox ꝑmutat
stantinopolini.
ecl ⁊ alexander ꝯ¬
stantinopolitanꝰ
uir admirande ꝯu̾sa¬
tionis cum quidam
philos ophi causarent᷑
uam in re publica
int᷑duc̾et culturam ⁊
ip̃i alexandro oppone
uellent de dogmate ĩ
tem. imꝑatq maxi¬
mo eoꝵ philosop ho
tanta sp̃c uirtute ne
loquat᷑ ut una cum
eiꝰ smone os illi pe¬
nitꝰ obstructum sit.
S iam ad historiam
reu̾tam᷑. Dictata ni
nichomeclie p̾sul cũ

Expanded text:
 quos tanta et talia operabatur miracula. Igitur, Domino cooperante, et sermonem confirmante eorum sequentibus signis, quidam circa synodum, virtutes aliquas, et signa fecerunt. Nam cum ibi philosophus quidam, in arte dialectica insignis, objectis quaestionibus fidei nostrae occurreret, nec ab aliquo posset concludi, quidam ex confessoribus, simplicissimae naturae vir, et nihil aliud sciens nisi hunc crucifixum, paucis philosopho insultanti congreditur, expositaque simplicitate fidei quadam, eum ineffabili pietate mox permutastantinopoli. Sed et Alexander Constantinopolitanus, vir admirandae conversationis, cum quidam philosophi causarentur vam in republica introduceret culturam, et ipsi Alexandro opponere vellent de dogmate, in tem, imperatque maximo eorum philosopho, tanta spiritus virtute, ne loquatur, ut una cum ejus sermone os illis penitus obstructum sit. Sed jam ad historiam revertamur. Dictata NicNicomediae praesul, cum
Abbreviated transcription (Latin):
ñ existentib fc̃m est.
Existens enun d̾s nõ
existentem ex ñ existen¬
te fecit. Quappt̾ fuit
a liqͣndo qͣndo ñ fuit.
Creatura enim ⁊ est
fc̃ura filiꝰ. neq siłi̾s ẽ¬

Expanded text:
n existentibus factum est. Existens enim Deus, non existentem ex non existente fecit. Quapropter fuit aliquando quando non fuit. Creatura est enim et factura Filius, neque similis e
Abbreviated transcription (Latin):
tes au erat aliq̈ndo
añ qͣm fieret. aut quia
ex nͥ exstantib fc̃s est
mutabilem filiũ di
hos auachematirat

Expanded text:
tes autem: Erat aliquando, antequam fieret, aut: Quia ex non exstantibus factus est,mutabilem Filium Dei, hos anathematizat
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ mortuos suscitauit
uiuos curauit ⁊ alia
Paulꝰ qͦ neocesarie
castͥ positi iuixͣ eufra¬
den qui ambas man̾¬
ligatas habuerat ig
nitoq ferro ꝯbustas
rabie licinii. pamtĩ
quos maximianꝰ dextͥs
ocłis effossis ⁊ stinst̾
poplite succiso ꝑ metal¬
la dampnau̾at : ade¬
rant ibi. S ⁊ spyridi¬

Expanded text:
itavit, vivos curavit, et alia Paulus quoque Neocaesariae, castri positi juxta Euphratem, qui ambas manus habuerat ligatas, ignitoque ferro combustas rabie Licinii, Paphnucquos Maximianus, dextris oculis effossis et sinistro pollice succiso, per metalla damnaverat, aderant ibi. Sed et Spiridi
Abbreviated transcription (Latin):
ebrietate absorti sũt auirio.
Nescierũt iudente ⁊ igno¬
rauerũt iudiciũ. Prohpu¬
głicam lectõnem aquoda
patre benedictio pet̾etur he¬
st̾riam crapulã ⁊ nocturña
ebrietatẽ erudtuans ftur
alta uoce dixisse. Dotum sꝰ¬

Expanded text:
ebrietate absorpti sunt a vino, nescierunt videntem, ignoraverunt iudicium. 2 Proh puelicam lectionem a quodam patre benedictio peteretur, hesternam crapulam et nocturnam ebrietatem eructans fertur alta voce dixisse: «Potum s
Abbreviated transcription (Latin):
carnes ur̃as sicut ignis.
Thesaurizastis ⁊̃ uobisi¬
ram in nouissimis diebus
Ecce m̾ces opearioꝵ qͥ
messuerũt messes ur̃as.
que fraudata est auobis
Clamat ⁊ clamor ip̃oꝵ
maurib clm̃ sabaoth in¬

Expanded text:
carnes uestras sicut ignis. Thesaurizastis uobis iram in nouissimis diebus. Ecce merces operariorum, qui messuerunt regiones uestras, quę fraudata est a uobis, clamat, et clamor eorum in aures Domini Sabaoth in
Abbreviated transcription (Latin):
conmissũ est ñ ꝯcedit᷑ eẽ
quietũ. Nam terrẽt sõp¬
nia. usiones ꝯt᷑bant. ⁊ di¬
cet nõ sint inu̾tate tͥsticia
uł terribilia seu laborio¬
sa que soupniãt sompni¬
antes. tam̃ in u̾tate tͥstan¬
tur terrẽt᷑ ⁊ fatigãtur.
aliqnͣdo lacrimẽtur. et
eiugilãtes sepissime tur¬
bentur. Siuͦ iocundum
quid iuderĩt nichilomuꝰ
euigilantes tristantur tnͣ¬
qmͣ illud amisu̾it. au̾te
quid sr̃ hoc dicit eliphas
temanites. In horrore ui¬
sionis nocturne qñ solet
sopor occupare homines
pauor terruit me ⁊tre¬
mor ⁊oĩa ossa mea pert̾¬
rita sũt. Et cũ sp̃s me
p̃sente tnͣsiret inhorru¬
erũt pili carius mee.
Si dix̾o ꝯsolabit᷑ me ietus
meꝰ ⁊ reuelabor loqũs me¬
cũ instratu meo terrebis
me ꝑsompnia. per uisioẽs
horrore ꝯcuciens. Nabu¬
chodonosor sompniũ uidit
ꝙ ualde eũ perterruit.
⁊ uisiones capitis eiꝰ ꝯtur¬

Expanded text:
ceditur esse quietum, nam terrent sompnia, visiones conturbant. Et licet non sint in veritate tristia vel terribilia seu laboriosa que sompniant sompniantes, tamen in veritate tristantur, terrentur et fatigantur, ormientes lacrimentur et evigilantes sepissime conturbentur. Si vero iocundum quid viderint, nichilominus evigilantes tristantur tanquam illud amiserint. 2 Adverte quid super hoc dicat Elyphaz Themanites: «In horrore visionis nocturne, quando solet sopor occupare homines, pavor tenuit me et tremor, et omnia ossa mea perterrita sunt, et cum spiritus, me presente, transiret, inhorruerunt pili carnis mee». Si dixero, consolabitur me lectulus meus et relevabor loquens mecum in stratu meo, terrebis me per sompnia et per visiones horrore concuties». Nabuchodonosor sompnium vidit quod eum valde perterruit et visiones capitis eius contur
Abbreviated transcription (Latin):
sompnia plime uanita¬
tes Młtos errare fecunt
sompuia exciderũt sꝑan¬
tes millis. apparẽt.i.
freqñt insompnis t᷑pes
ymagines ex quib ꝑ illu¬
siones nocturuas ñ solum
caropolluitur. s anima
macłatur. Uñ dñs ĩ leui¬
tico. Si sit inqͥt int̾ uos
tus sit sompnio egredi
stra

Expanded text:
vanitates. Multos errare fecerunt sompnia et exciderunt sperantes in illis. Apparent enim frequenter in sompniis turpes ymagines, ex quibus per illusiones nocturnas non solum caro polluitur, sed et anima maculatur. Unde Dominus in Levitico: «Si sit, inquit, inter vos rno sit somno, egrediastra
Abbreviated transcription (Latin):
rer᷑ post duos iã ne fecit
iugulari p̾cepit impiꝰ
parricida. Cum autem¬
uite exitum iam adesse
sensiss malo accepto cul¬
trum poposcit. Solebat
enĩ sic ꝑ semetip̃m pur¬
gatũ pomũ atꝙ excisũ
edere. Tunc de inde cir¬
cunspec̾tans ne quis eẽt
qui eum ꝓhib̾et. elen auit
dext̃am in semet ip̃m ic¬

Expanded text:
r, post duos jam necatos jugulari praecepit. Impius, parricida, cum jam exitum vitae adesse sensisset, malo accepto, cultrum poposcit solebat enim sic per semetipsum purgatum pomum, atque incisum edere. Tunc circumspectans ne quis esset qui eum prohiberet, elevavit dexteram, et in semetip
Abbreviated transcription (Latin):
Nt̃ea clionisiꝰ apud
alexandri am in pace
celic.
ui moritur. aureliano
succeclente. Cuiꝰ tp̃rib
ꝯgregato apud antio¬
chiam ꝯcilio paulꝰ sa¬
mosatenꝰ ultima animad¬
u̾sione dampnat᷑ dis.¬
putante cum eo malchi¬
one. quodam ꝑfecte e¬
ruditionis uiro excipi¬
entibq notariis. que
disputatio ita magnisi¬
ce ab eo ⁊ accurate ha¬
bita est ut nc̃ ꝙͦ legen¬
tib fit in admiratione
Itaq sccło iam manife¬
Datisq epłis dionisio
romano pontifici ⁊
maximo alexandͥuo eiꝰ
heresis ⁊ dampnatio ĩ¬
notescit ⁊ mores. qͣlir.¬
.s. filium d̃i negaret
destendisse de celo. s a
Maria cepisse assereret
⁊ mitium habuisse de

Expanded text:
nterea Dionysius apud Alexandriam in pace cedit. vi moritur, Aureliano succedente. Cujus temporibus congregato apud Antiochiam concilio, Paulus Samosatenus ultima animadversione damnatur, disputante cum eo Malchione quodam, perfectae eruditionis viro, excipientibusque notariis. Quae disputatio ita magnifice ab eo et accurate habita est, ut nunc quoque legentibus sit in admiratione. Itaque secundo jam manifedatis epistolis Dionysio, Romano pontifici, Maximo Alexandrino ; cujus haeresis et damnatio innotescit, et mores: qualiter Filium Dei negaret descendisse de coelo, sed a Maria coepisse assereret, et initium habuisse de
Abbreviated transcription (Latin):
płoꝵ freq̾ntia ꝯstipat᷑
hum ane necessitatis cã
ad secessum declinat. Ibi
cum soderet nitestina eiꝰ
atq onnia uiscera in
secessũ cumcłoꝵ deflu¬
. xere. Tunc en sebiꝰ
inchomedie cum cet̾is
arrianis ꝯfundit᷑. nec

Expanded text:
 frequentia constipatus, humanae necessitatis causa ad secessum declinat; ibique cum sederet, intestina ejus atque omnia viscera in secessum cuniculorum defluxere. Tunc Eusebius Nicomediae cum caeteris Arianis confunditur, nec
Abbreviated transcription (Latin):
seruitꝰ. Sicut eñi ydolata
seruit si mulatro sic aua
rus seruit thesauro Nã
ille cultũ ydolatrie dilꝑgẽ¬
ter amplificat. ⁊ iste cumł
petunie libenter augmẽ¬
tat. Ille cũ õi diligẽtia co¬
lit simłachrũ. ⁊ iste cum
omni cura custodit th̾¬
saurũ. Iste sp̃em ponit ĩ
de quibdam ꝓ¬
prictatib auari.

Expanded text:
s. VI. » Sicut enim idololatra servit simulacro, sic et avarus thesauro. Nam ille cultum idololatriae diligenter amplificat, et iste cumulum pecuniae libenter augmentat. Ille cum omni diligentia colit simulacrum, et iste cum omni cura custodit thesaurum. Ille spem ponit in De quibusdam proprietatibus avari
Abbreviated transcription (Latin):
ibi cherintum exunt ꝯ¬
ip̃e corruant in quib¬
clara quedam opꝰcła.
philippenses ꝑualida
ꝯtinens ficti monita
⁊ salutis. hic añ post
antoniũ puim ĩꝑante
Marco aurelio ⁊ anto¬
nino filio eiꝰ cã lucio fr̃e
uitam fut marcirio.

Expanded text:
ibi Cherintum, exipsa corruant, in quibaeclara quaedam opuscula, Philippenses praevalida, continens fidei monita et salutis. Hic autem post Antoninum Pium, imperante M. Aurelio Vero, et Antonino filio ejus, cum Lucio fratre vitam finivit martyrio.
Abbreviated transcription (Latin):
icut oues ininferno¬
positi sũt mors depas¬
cet eos. Dictũ ẽ hoc asimi¬
li iumentoꝵ que nõ radicitꝰ
tates solũmͦ carpunt ut i¬
terũ h̾be renascantur ad
pastum. Sic ⁊ impii quasi
morte depasti reuiuiscẽt
ad mortẽ ut et̃nałr mori¬
antur. Sic inꝯsũptum
ticii. semperq renascens.
nõ perit ut possit. sepe
perire iecur. Tunc enit mors
in mortalis tunc uiuent
morti qui uite sũt mortu¬
i. querent mortẽ ⁊ ñ inue¬
ment qui uitam hũerũt
⁊ perdiclerũt. Audi ioh̾em
in apoc̾. dicentem. Indieb
illis querẽt homines et
nõ inuenient eam. desidã
sti. Te solam desidant̃ op¬
tabunt qui te solam uehe¬

Expanded text:
icut oves in infernopositi sunt, mors depascet eos». Dictum est hoc a similitudine iumentorum, que non radicitus tates solumodo carpunt, ut iterum herbe renascantur ad pastum. Sic impii quasi morte depasti reviviscent ad mortem ut eternaliter moriantur: Sic inconsumptum Titii semperque renascens non perit, ut possit sepe perire iecur. 2 Tunc erit mors immortalis, tunc vivent morti qui vite sunt mortui. Querent mortem et non invenient, quia vitam habuerunt et perdiderunt. Audi Iohannem in Apocalypsi dicentem: «In diebus illis quaerent homines mortem, et non invenient eam: desiderasti, te solam desideranter optabunt, qui te solam vehe
Abbreviated transcription (Latin):
la toĩs ⁊ angustie. dies calã¬
mitatis ⁊ misi̾e. dies tene¬
brarũ ⁊ caligins dies ne¬
bule ⁊ tͣbinis. dies tube ⁊
terram. Et superueniet
repentina dies illa tãqm
laqueꝰ in om̃s qui sedent
sr̃ faciem omis terre. Qm̃
sicut fulgur exit aborien

Expanded text:
ustie, dies calamitatis et miserie, dies tenebrarum et caliginis, dies nebule et turbinis, dies tube et ibus terram». «Et superveniet repentina dies illa tanquam laqueus in omnes qui sedent super faciem omnis terre». Quoniam «sicut fulgur exit ab orien
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ uoce archãgeli ⁊ ĩ tuba
dei descendet cle celo.⁊ õs
qui inmonumentis sunt
audient uocẽ filii di ⁊ ꝓ
cident boni inresurret¬
tionẽ uite. mali in resũ¬
rectõne iudicii. Mors et
infernꝰ dabunt mortuos
qui in ip̃ĩs erunt ⁊ iude¬
bit om̃is ocłs ⁊ qui eum
pupugerũt filiũ hoĩs ue¬
nentem innubib cum

Expanded text:
hangeli et in tuba Dei descendet de celo». Et «omnes qui in monumentis sunt, audient vocem Filii Dei, et procedent boni in resurrectionem vite, mali vero in resurrectionem iudicii». «Mors et infernus dabunt mortuos suos qui in ipsis erunt», et «videbit omnis oculus et qui eum pupugerunt» «filium hominis venientem in nubibu
Abbreviated transcription (Latin):
uis eius mltiplices
spẽs sufficienter ua¬
itat explicare. Hec eñipẽ¬
tapolim cũ ad iacẽti regio¬
ne subu̾tit. Sychem cum
popłõ int̾emit. hur ⁊ oña
filios iude ꝑcussit. Iuda ⁊ ma¬
dianitid̃e pugione tnsfodit
Tribũ beniamin ꝓuxore le¬
ui deleuit filios hely sac̾dotis
inbello proffͣuit. Hec uriamp.
occid̾̃. amon inteͬ fecit. pbros
lapidauit. Het ruben maledi¬
xit sampsonam seduxit uerũ¬

Expanded text:
uis eius multiplices species sufficienter valeat explicare? Hec enim Pentapolim cum adiacenti regione subvertit, Sichem cum populo interemit, Her et Onam filios Iuda percussit, Iudeum et Madianitidem pugione transfodit, tribus Beniamin pro uxore levite delevit, filios Eli sacerdotis in bello prostravit; hec Uriam occidit, Ammon interfecit, presbiteros lapidavit, Ruben maledixit, Samsonem seduxit
Abbreviated transcription (Latin):
ubito cũ ñ suspicat᷑
infortunũ accidit.
Calamitas irruit. Morb
inuadit. Mors int̾init.
qmͣ nlłs euadit. Ergo
negłeris incaastinum
ignoras quid supuẽt᷑a
pariat dies. Nescit
hõ fine suũ s sicut
pisces capuint᷑ hanio
sicut aues comp̃hẽdunt᷑
laquo sic capiant᷑ homi¬
nes tempore malo cũ eis

Expanded text:
ubito, cum non suspicatur, infortunium accidit, calamitas irruit, morbus invadit, mors intercipit, quam nullus evadit. Ergo, «ne glorieris in crastinum: ignoras enim quid superventura pariat dies». «Nescit homo finem suum, sed sicut pisces capiuntur hamo, et sicut aves comprehenduntur laqueo, sic capiuntur homines t
Abbreviated transcription (Latin):
pleri corripientes ocłis
eiꝰ penitꝰ extinguere ñ
potuert̃. E ad karolũ
ꝯ fugiens honorifice
ab eo susceptꝰ ẽ. ⁊ cũ po¬
tentia ex̾citꝰ romam re¬
ductꝰ sue sedi est resti¬
cutꝰ. Uñ ab eodem ppͣ ka¬
rolꝰ magnꝰ in eccl̾ia b̾i
petͥ die natalis clñi unc¬
tꝰ est in imꝑatorẽ anno
ingerannꝰ int̾ cetera
bene gesta noue celle
monast̾i̾um ꝯstruxit.
in quo ⁊ quiescit. Rexit
sub apłicis adͥmo leone
prescͥto ⁊ stepło .iiͦiͦ. O¬

Expanded text:
pleti corripientes, oculis ejus penitus exstinguere non potuerunt. Qui ad Carolum confugiens, honorifice ab eo susceptus est, et cum potentia exercitus Romam reductus, suae sedi est restitutus. Unde ab eodem papa Carolus Magnus in ecclesia beati Petri die natalis Domini unctus est in imperatoreAngerannus inter cetera bene gesta Novae-cellae monasterium construxit, in quo et quiescit. Rexit sub apostolicis Adriano, Leone prescripto et Stephano III. O
Abbreviated transcription (Latin):
clinat asemita rectit udis
s iua regia semper iucedẽs
Nullũ malũ p̃tit ĩpuni¬
tũ relinqͥt. Hũc gͦ nemo
potest corr̃ꝑe. Iuxta quod

Expanded text:
clinat a semita rectitudinis, sed via regia semper incedens, nullum malum preterit impunitum relinquit. Hunc nemo potest corr
Abbreviated transcription (Latin):
rare quib redemptio
seu lib̾atio alias qͣn
ip̃o mediante ñ pate¬
bat ⁊ quia clubii sc̃
euentꝰ belloz elegit
in eoꝵ lib̾ationem cer¬
titudinem compositio¬
nis ⁊ pacis ⁊ fic ipse
quem suoꝵ mouebat
pietas ⁊ adu̾sarii sui
in quos timor t̾morq
reyente irruerant pe¬
stem guerre gͣnissimam
neris mimico t̾anna¬
runt.Idemq ep̃s ⁊ fi¬
delis rõbusta ⁊ ꝯstans
de porta salis parente¬
la cum gauclio ad ꝓpͥa
sunt reu̾si. Qͥntodeci¬
mo autẽ epãtꝰ sui an

Expanded text:
rare, quibus redemptio rare, quibus redemptio seu liberatio alias quam ipso mediante non patebat, et quia dubii sunt eventus bellorum, elegit in eorum liberationem certitudinem compositionis et pacis. Et sic ipse, quem suorum movebat pietas, et adversarii sui, in quos timor tremorque repente irruerant, pestem guerre gravissimam neris inimico, terminarunt. Idemque episcopus fidelis et robusta et constans de Porta-salis parentela cum gaudio ad propria sunt reversi. Quinto decimo autem episcopatus sui an
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃a ꝙ in mane ntło
modo tͣnsire potuissent
⁊ sie illi qui in castro
obsessi erant quoꝵz
sangͥnem ꝯciues sui
plꝰ qͣm ꝑ oc̾to dies suc¬
cursum expectare non
possent mortis ꝑieło sũ¬
derent᷑. S saluator aui
om̃s homines uult sal
uare ⁊ neminẽ uult
ꝑire dedit ep̃ouolunta¬
tem tͣnseundi ⁊ tͣsi¬
uit t̾rasq dictoꝵ nobi¬
lium ingressus ponenꝰ
in dño deo anchoram
sue spei elegit potiꝰ se
isuos cõmitte martiris
discͥmini qͣm ius eccłie
sue relinquere indefen¬
sum. ⁊amicos suos ob¬
sessos mortis ꝑicło sb¬
iac̾e Et cum in meduo
t̃raꝵ ducis ⁊ comitis
chetteñ. aderat paratꝰ
eẽt ꝯfligere cũ eisdẽ
nam starent hinc ĩde
flexo supplicans exorãs
⁊ suadens metten ep̃o
ut recipet u̾ba pacis
le compatiens tanqͣm
fidelitatis illoꝵ ꝙͣ erga
dños suos studio deuo¬
tionis ab antiquo exer¬
cuerant. nec ĩmemor
nec ingͣtꝰ pietate ip̃oꝵ
chuctꝰ ut eos posset sũ

Expanded text:
ipsa, quod in mane nullo ipsa, quod in mane nullo modo transire potuissent; et sic illi qui in castro obsessi erant, quorum sanguinem concives sui plus quam per octo dies succursum expectare non possent, mortis periculo subderentur. Sed Salvator, qui omnes homines vult salvos fieri et neminem vult perire, dedit episcopo voluntatem transeundi, et transiit, terrasque dictorum nobilium ingressus, ponens in Domino anchoram sue spei, elegit potius, se et suos committere Martis discrimini, quam jus ecclesie sue relinquere indefensum et amicos suos obsessos mortis periculo subjacere. Et, cum in medio terrarum ducis et comitis, Metensium aderat, paratus esset confligere cum eisdem, et cum jam starent hinc inde flexo supplicans exorans et suadens Metensi episcopo, ut reciperet verba pacis.le compatiens, tamquam fidelitatis illorum, quam erga dominos suos studio devotionis ab antiquo exercueraxt, nec inmemor nec ingratus, pietate ipsorum ductus, ut eos posset sine
Abbreviated transcription (Latin):
nlła spes hab̾et᷑. uir
idei resumens uires
animi in theudoni am
ad gentes extͣneas se
ꝯũtit ubi illustͥum in¬
roz de Eurestrim ⁊ de
dabore comitum ⁊ alior
młtoꝵ nobilium qui
in habenda militia po¬
tentes erant auxilium
imylorauit qui sibi cũ
prece tum p̾cio unani¬
mit̾ aclhentes collec¬
to magno ex̃citu ip̃m
sunt secuti ⁊ in tantũ
ꝓcesserunt qd̃ se suu
moselle fluuiũ recepe¬
runt. Quib cdam gͥ
de suis laudantib ut
illa nocte fluuiũ nõ
ep̃s longo itinere fati¬
gatos laborare ulteriꝰ
tͣñseundo illa nocte. s
ꝓcͣstinaret tͣnͣsitum ⁊
daret reqͥem hõĩb ⁊
ium̃tis. idem qͥ plus
suo qͣm alioꝵ sensu ⁊¬
ingenio regebat᷑ ulꝰ
sellam decet̾o ñ tͣnsiret
moselle fluuiũ qͥ tc̃
plenis erat alueis cũ
excitu copioso m ad¬
mirationẽ in etoꝵ:.
nec unꝰ quidem reman¬
sit qͥ fluuiũ ñ tͣnsiret
aira res. Si enim illa
nocte ñ tͣnsissent sic
excreuit fluuiꝰ nocte

Expanded text:
nulla spes haberetur: vir nulla spes haberetur: vir idem resumens vires animi, in Teuthoniam ad gentes extraneas se convertit, ubi illustrium virorum de Evrestein et de Dabore comitum et aliorum multorum nobilium, qui in habenda milicia potentes erant, auxilium imploravit. Qui sibi cum prece tum precio unanimiter adherentes, collecto magno exercitu ipsum sunt secuti, et in tantum processerunt, quod se super Mosellae fluvium receperunt. Quibusdam igitur de suis laudantibus, ut illa nocte fluvium non eret episcopus longo itinere fatigatos laborare ulterius transeundo illa nocte, sed procrastinaret transitum, et daret requiem hominibus et jumentis; idem qui plus suo quam aliorum sensu ingenio regebatur, plsellam de cetero non transiret, Moselle fluvium, qui tunc plenis erat alveis, cum exercitu copioso in admirationem multorum nec unus quidem remansit qui fluvium non transiret. Mira res! Si enim illa nocte non transissent, sic excrevit fluvius nocte
Abbreviated transcription (Latin):
int̾positione iuram̃ti
qr tͥplex fimicłs diffici¬
le rumpit᷑ colligauit.
S qm nꝰ qͣm tuta fides
fratrum qͦ gr̃a rara est
dic̾ti nobiles corrupti
etiam pecuma que ip̃os
indentes sepiꝰ excecat.
ñ solum ep̃m ip̃m qͤm
fouere debebant ñ sine
nota ꝓclitionis reliq̃¬
runt uez ⁊̃ eidem se
oppon̾e p̾sumpsert̃ et
durante int̾ eos per
tͥenniũ guerraꝵ discͥ¬
mine dic̾ti nobiles ⁊
cõmune Mecceñ cũ eis
castro p̾dco ex inpre¬
iuso obsecherunt. quo
audito ep̃e oĩ ꝯstance
ꝯstantior fide firmꝰ
cum abham. sapiẽtia
Salom̃. ñ in doctꝰ. pati¬
eutie iob ñ expers. sꝑe
synieonis suffultꝰ qͤm
quidam de fidelib suis
cłicis ⁊ laicis relique
secum ñ hẽret qui in
fnͣtiam se cͣnstułat ut
cum armatoꝵ potentia
sibi libent᷑ in manu po¬
tenti affuisset ad ip̃m
ꝑuenire ñ posset cũ for¬
cuna in tantũ sibi no¬
uercante potuiss et
aliꝰ in eclipsim desꝑa¬
tionis mcidisse ita ut
de resur rectione ipi

Expanded text:
interpositione juramenti, quia triplex funiculus difficile rumpitur, colligavit. Sed quoniam nusquam tuta fides, fratrum quoque gratia rara est, dicti nobiles, corrupti etiam pecunia, que ipsos videntes sepius excecat, non solum episcopum quem fovere debebant, non sine nota proditionis reliquerunt, verum etiam eidem se opponere praesumpserunt, et durante inter eos per triennium guerrarum discrimine, dicti nobiles et commune Metense, cum eis castro praedicto ex improviso obsederunt. Quo audito episcopus constante stantior, fide firmus cum Abraham, sapientia Salomonis non intectus, patientiae Job non expers, spe Simeonis suffultus, quem quidam de fidelibus suis clericis et laicis reliquersecum non haberet, qui in Franciam se transtulerat, ut cum armatorum potentia sibi libenter in manu potenti affuisset, ad ipsum pervenire non posset--cum, fortuna in tantum sibi novercante, potuisset alius in eclipsim desperationis incidisse, ita ut de resurrectione ipsius
Abbreviated transcription (Latin):
rem hũit nobilem ui¬
rum ⁊ ꝑpetua dignum
memoria dñm fridicũ
de pluyiosa hic beato
stepħo auerei ad qͥsiuit
Cui tam etate decrepita
qͣm incurabili egͥtudi¬
ne laboranti. s nunqͣ.
uirilem aĩm nunqͣm
liberalitatem nunqͣm
curialitatem cui a cuna

Expanded text:
rem habuit nobilem virem habuit nobilem virum et perpetua dignum memoria, dominum Fridericum de Pluviosa. Hic beato Stephano Anerei adquisivit. Cui tam aetate decrepita quam incurabili aegritudine laboranti, sed numquam virilem animum, numquam liberalitatem, numquam curialitatem
Abbreviated transcription (Latin):
bili decorauit. Idẽ car¬
dinalib oc̾to uiani he¬
resiarche ciuitatem
metenfem cũ nuntio
imꝑatoris satis pom¬
po se ingressis ⁊ clez
uniu̾sum ad sacͣmͣ¬
tum obecłie ydolo
suo p̾standum co
rilit᷑ in facie restitit
cum pudore ⁊ ꝯfusio¬
ne oĩmeda fecit rece¬
dere. Ex quo ci frõ.
tates emulande uir¬
tutis eosq similit᷑
ꝯtempuendi ⁊ exem¬
plum sumpsert̃ ⁊
audatiam. Sedic au¬
pontifice sũmo alexan¬
dro.iii. imꝑante fri¬
que ex scismate adhuc
clurante ĩminebant
ad sac̾dotii gͣdum ⁊ ꝯ¬
secͣtionem pontifica¬
electꝰ tant᷑ ⁊ leuita
tot illiꝰ magni scis¬
matis t᷑bines et ꝓ¬
cellas scuto armatꝰ fidiꝰ
catholicꝰ decessit. Cuiꝰ
sarchophagũ a dm̃ ste¬
phani sepultura. chori
tantum diuiit ĩticꝰ
ut quos amor qͦs sangͥs
in uita ꝯiunxerat mo¬
dica ⁊ in morte separa¬
ret locoꝵ distantia.
ic ꝯmuni
cl̾icoꝵ clec̾tio ne
⁊̃ tam militum qͣm ci¬
niu̾ applausu successe¬

Expanded text:
bili decoravit.--Idem carbili decoravit.--Idem cardinalibus Octoviani heresiarchae civitatem Metensem cum nuntio imperatoris satis pompose ingressis et clerum universum ad sacramentum obedientiae ydolo suo prestandum cogiliter in facie restitit,cum pudore et confusione omnimoda fecit recedere. Ex quo ejus facto tates aemulandae virtutis eosque similiter contempnendi et exemplum sumpserunt et audaciam. Sedit anpontifice summo Alexandro III, imperante Friquae ex scismate adhuc durante imminebant, ad sacerdotii gradum et consecrationem pontificaelectus tantum et levita tot illius magni scismatis turbines et procellas scuto armatus fidei, catholicus decessit 1171. Cujus sarcophagum a domni Stephani sepultura chori tantum dividit introitus, ut quos amor, quos sanguis in vita conjunxerat, modica et in morte separaret locorum distantia. 3. Hic communi clericorum electione et tam militum quam civium applausu successo
Abbreviated transcription (Latin):
tum indextera ip̃iꝰ parte
meruit sepeliri lui
lx.iiiͦi. successit dñs Theo¬
dericꝰ frĩs sui comitus bar¬
rensis filiꝰ. uere ei tã mo¬
Illi sollicitudo sunima. ⁊
cura specialis hec fuit
ut sub ip̃o metu iusticie
tam p̾donum qͣm latro¬
num coh̾ceret᷑ audatia
tutaq eẽt int̾ imꝑbos ĩ¬
nocentia ⁊ ubi malitia
dnãri ꝯsueuerat: refre¬
naret᷑ mahonancli facl̾¬
tas. hic paci ⁊ tͣnqͥllicati
eccłiaꝵ ommiũq sibi cͤ¬
ditoꝵ cõmoditatib ea
ꝓuicdit diligentia ut
eum miles ⁊ cler pet¬
⁊ut patͤm dilig̾ent. hic
malis mocum̃tis que
ꝑ castrum habodenges
si aliꝰ quis homo poten̾
adeptꝰ illud fuisset ep̃a¬
tin cotidie pollent ĩ¬
ferri. ꝓinde ⁊ sollert̃
occurrens sͥ ac suis
ip̃m acquisunt suc¬
cessorib domumq
ibi edificuit egregi¬
sibi ⁊ posteris suis Wui¬
nespere ⁊ sadonis iul¬
lam. Castrũ ꝯflanz
de firmo rectlidit fir¬
miꝰ ip̃mq palatio no¬

Expanded text:
tum in dextera ipsius parte tum in dextera ipsius parte meruit sepeliri. 2. 64 successit dominus Theodericus, fratris sui comitis Barrensis filius, vere ei tam moIlli sollicitudo summa et cura specialis haec fuit, ut sub ipso metu justiciae tam predonum quam latronum coherceretur audacia tutaque esset inter improbos innocentia, et ubi malicia dominari consueverat, refrenaretur malignandi facultas. Hic paci et tranquillitati ecclesiarum omniumque sibi creditorum commoditatibus ea providit diligentia, ut eum miles clerus popet ut patrem diligerent. Hic malis et nocumentis, quae per castrum Habundanges , si alius quis homo potens adeptus illud fuisset, episatui cotidie possent inferri, provide et sollerter occurrens, sibi ac suis ipsum adquisivit successoribus, domumque ibi aedificavit egregisibiet posteris suis Werinesperc et Radonis-villam. Castrum Conflans de firmo reddidit firmius, ipsumque palatio no
Abbreviated transcription (Latin):
pulit ad declitionem.
Cum ꝑ castrum Deule¬
Wart graues ei inui¬
rie illate sepiꝰ fuissent
tandem expugei auit ilfd̾
⁊ in fauillam cineremq¬
redegit. Nich̾ ominꝰ ⁊̃ tͣ
rim apud checurt fir¬
matam ⁊ castrum ĩ loco
qͥ u al terimons dicit
infestabant dirint ac
subu̾tit. Nec est uit̾ eiꝰ
cximia gesta reticendũ
qd ip̃e tp̃r quodam duce
ei uuerram inferente
castrum prinei magna¬
nunit᷑ obsedit illudꝙ
muris iam ꝑforatis in¬
dubitant̃ cepuss nist¬
uic̾toriam iam paratam
iamq ĩminentem impedis¬
sec. fr̾ suus comes barrẽ
digna enumerare ⁊ litt̾is
explicare si uellem. añ qͥd̃̾
menb̾na defic̾e̾t qͣm ma¬
teria. Cum annis.xliii.
sub apłicis calixto. ho¬
norio. Innocentio. Celesti¬
ne. lucio. Eugemo. Ana¬
stasio. Adriano. Sb pͥnci¬
pib uͦ romanis. henrico
qͥnto. Lochario. Conra¬
andri ⁊ uictoris qd̾̃ in¬
choatum iam fuerat.
catholicꝰ migͣint ad de¬
minũ iuxͣ chori introi¬

Expanded text:
pulit ad deditionem. pulit ad deditionem. Cum per castrum Deulewart graves ei injuriae illatae saepius fuissent, tandem expugnavit illud, et in favillam cineremqredegit. Nichilominus etiam turrim apud Tihecurt firmatam et castrum in loco qui Walteri-mons dicitur infestabant, diruit ac subvertit. Nec est inter ejus eximia gesta reticendum, quod ipse, tempore quodam duce ei werram inferente, castrum ipsius Prinei magnanimiter obsedit, illudque muris jam perforatis indubitanter cepisset, nisvictoriam jam paratam jamque imminentem impedisset trater suus comes Barrensannalibus digna enumerare et litteris explicare si vellem, ante quidem membrana deficeret quam materia. Cum annis 43, sub apostolicis Calixto, Honorio, Innocentio, Celestino, Lucio, Eugenio, Anastasio, Adriano, sub principibus vero Romanis Henrico V, Lothario, Conraandri et Victoris, quod inchoatum jam fuerat, catholicus, migravit ad Dominum , et juxta chori introi
Abbreviated transcription (Latin):
euo tenendum. Ad qui si¬
uit ⁊̃ sibi ⁊ sue ꝑpetuo
eccłie castr̃ uiuiers ⁊
partem ducis de lembͣe
in castro fuicei cũ uniu̾¬
sis appendicus. Castrum
qͦ mirabel. ⁊ fal conis¬
montem. Rebellione
danubrii ⁊ asꝑimontis
firmatisante ip̃a castra
munitionib uirilit̾
ꝑdomuit. Apud spinal
tͣrim que moronis d̃i
a cluce occupatam uir¬
tute recepit potenti ⁊
mł̾to post cempore. ca¬
strum suꝑiꝰ ꝓpt̾ insolen¬
ciam ⁊ inmoderatos ex¬
cessus aduocati iuuan¬
te ip̃m dute macheo:
obsiclione elausit ⁊
cepit ⁊ cunc clux inre¬
compens ationẽ s̾uicii
huiꝰ. iure feodi ab co
aduocatiam recepit.⁊
dium qd̃ apud uicum
habebat b̾o stepho me¬
ter ꝯtulit lib̾e ⁊ quiete
ommi euo tenendum.
id̾ pontifex uenerandꝰ
castrum qd̾ petraꝑtusata
łi. cum anno in tegro
⁊ eo ampli tͥb muni¬
cionib quaꝵ usq hodie
uestigia apparent incir¬
cuitu firmatis obsidio¬
ne clausisset. tandem cõ¬

Expanded text:
aevo tenendum. Adquisiaevo tenendum. Adquisivit etiam sibi et suae perpetuo ecclesiae castrum Viviers, et partem ducis de Lemburc in castro Rucey, cum universis appendiciis. Castrum quoque Mirabel, et Falconis-Montem; rebelliones Danubrii et Asperimontis, firmatis ante ipsa castra munitionibus, viriliter perdomuit. Apud Spinal turrim quae Moronis dicitur, a duce occupatam, virtute recepit potenti; et multo post tempore castrum superius propter insolentiam, et immoderatos excessus advocati, juvante ipsum duce Matthaeo, obsidione clausit et cepit. Et tunc dux in recompensationem servitii hujus, jure feodi ab eo advocatiam recepit Spdium, quod apud Vicum habebat, beato Stephano Metensi contulit libere et quiete, et omni aevo tenendum. Idem pontifex venerandus castrum, quod Petra pertusata dicitur, cum anno integro et eo amplius, tribus munitionibus quarum usque hodie vestigia apparent in circuitu firmatis obsidione clausisset, tandem com
Abbreviated transcription (Latin):
rannis solo sutmnili aco
excepto occupatas frĩs
sui conitis barrensis.
alioꝵ q cognatoꝵ ⁊ ami¬
coꝵ suoꝵ fretꝰ auxilie
celeritate mira recuꝑa¬
uit. Idem in ip̃a ꝓmocio¬
nis sue retenti a castrũ
Gerli qd̃ matorib ꝑ illã
ducis apud uitum.⁊ mu¬
nitionẽ int̾ uicũ ⁊ coar¬
sallum in loco palustri
sitam. simłq castrum
comitis de honcbure ꝙ
marsello acdherens coti
uille on̾ osum dampno¬
sumq exciterat in ma¬
nu ualida destruxit ⁊
ꝯplanauit. ꝓcessu cp̃is
gr̃a inꝑiali sͥ conciliata
de uirtute in uirtutem
sine int̾missione ꝯscendẽs
castrum qd̾ siamb̾ci¬
uillare łr firmauit.
Castrumq nobile lu¬
cesburch qd̃ ad ipsum
uire hereditario descen¬
derat beato contulit ꝯte¬
phano. ⁊ castrum hoem¬
burch iuire ab ip̃o feodali
descendens post decessũ
conutis hugonis a du¬
ce lothoringie occupatũ
dñi fricłici imꝑatoris
auxilio sibi ⁊ posti̾s suis
ad quisiuit lib̾e omni

Expanded text:
rannis, solo Rumuliaco rannis, solo Rumuliaco excepto, occupatas, fratris sui comitis Barrensis aliorumque cognatorum et amicorum suorum fretus auxilio, celeritate mira recuperavit. Idem in ipsa promotionis suae recentia castrum Terli, quod viatoribus per illas ducis apud Vicum, et munitionem inter Vicum et Marsallum in loco palustri sitam, simulque castrum comitis de Hoembure, quod Marsallo adherens toti villae onerosum dampnosumque diu extiterat, in manu valida destruxit et complanavit. Processu temporis gratia imperiali sibi conciliata, de virtute in virtutem sine intermissione conscendens, castrum quod Ramberti-villare dicitur firmavit; castrumque nobile Lucelnburch , quod ad ipsum jure hereditario descenderat, beato contulit Stephano; et castrum Hoembure jure ab ipso feodali descendens, post decessum comitis Hugonis a duce Lothoringiae occupatum, domini Friderici imperatoris auxilio sibi et posteris suis adquisivit, libere omni
Abbreviated transcription (Latin):
sumptum dñm ste¬
phanum apłica ꝯsecͣ¬
tum bñdictione ĩ urbe
romana palliiq digni¬
tate honoratum sue in¬
te curricło erc l̾ie tre¬
uirensis saluo pͥmłio¬
in ep̃m suscipiunt. Qͥ
qmͣ acdhue uita floret
⁊ etate uiget temptatõ
sileat elationis orta ex
peste adilationis ⁊ p̾ces
gndionũ qͣm lo¬
thoringior excellenti
gen̾e clarꝰ s uirtute ⁊
animi nobilitate clari¬
or dñs stepħs. Anno dm̃
lixti pͦpͦ sccło successit. hic
calixti ex sorore nepos.
cum regalia ñ dum al
henrico . uͭ ͦ qui tunc tẽ¬
poris arcem tenebat im¬
ꝑũ recepisset. scismate ĩt̾
regnum ⁊ sac̃dotiũ adh¬
clurante in urbe rama¬
na ab eodem pontifice
summo ꝯsecrat᷑ ẽ ⁊ tam
pallii cdignitate qͣm car¬
clinalis citło honorat᷑.
hic a ciuitate metensi
biennio ⁊ eo ampliꝰ qr
p̾memorati pͥncipis gra¬
tiam nec clum habebat
exclusus pͥmos ordines
in loco qui scĩ qͥntini
mons dr: celebraunit
⁊ om̃s curtes ep̃at᷑ a ty¬

Expanded text:
sumptum, domnum Stesumptum, domnum Stephanum, apostolica consecratum benedictione in urbe Romana palliique dignitate honoratum suae vitae curriculo, ecclesiae Treverensis salvo priiscopum suscipiunt. Qui quoniam adhuc vita floret, et aetate viget, tentatio sileat elationis orta ex peste adulationis, et preces undiorum quam Lothoringorum excellenti genere clarus, sed virtute et animi nobilitate clarior domnus Stephanus, anno Domini llisti papae secundo successit. Hic Callisti ex sorore nepos, cum regaliam nondum ab Henrico quinto qui tunc temporis arcem tenebat imperii, recepisset, schismate inter regnum et sacerdotium adhuc durante, in urbe Romana ab eodem pontifice summo consecratus est, et tam pallii dignitate quam cardinalis titulo honoratus. Hic a civitate Metensi biennio et eo amplius quia praememorati principis gratiam necdum habebat exclusus, primos ordines in loco qui sancti Quintini mons dicitur, celebravit; et omnes curtes episcopatus a ty
Abbreviated transcription (Latin):
cillante imꝑio. Obnt .iiii.
nonas mau. ⁊ cessauit
Um itaty mare li¬
Scli uelut aftrico ⁊
aqlone fluctuante catho¬
li ci metenses t̾rorempꝰ¬
ponentes imꝑialem ex
ecclia treuirensi domnũ
poponem ꝑsonam nobilẽ
catholicis ꝯsentientem
elegerunt pontificem.
celebͣta ꝯsecratione ip̃iꝰ
a legato apłice sedis.
tenses fĩde firma resti¬
terunt ⁊ si cut pridem
duos brimonemac cau¬
lonem intrusos expule¬
runt sic ⁊ t̾cium adel¬
beronem ñ sine młtola¬
bore ac picło suaꝵ rez
ex cõmunicatũ deposue¬
runt. hinc certamini
ueluc signifer. inꝑt̾rit̾
un omni ꝯflictu int᷑¬
pidꝰ dõnꝰ adelbero post
treuirensiũ archiep̃c gło¬
sus de gradu in gͣdum
ꝓmotꝰ ab ip̃a ut ita di¬
cam pueritia ꝓfide ca¬
tholica uni castris eccl̾ie
mili tauit donee ex scis¬
mate tropheum pacis
inuexit eccł̾ie. De fimc¬
to aũ domno popone qͥ
tempore. magnificum
mobilẽ uirum ex ui¬
ennensi archie p̃atu as¬

Expanded text:
cillante imperio. Obiit IV cillante imperio. Obiit IV Non. Maii, et cessavit Cum itaque mare saeculi velut Africo et Aquilone fluctuaret, catholici Metenses terrorem postponentes imperialem, ex Ecclesia Treverensi domnum Popponem personam nobilem catholicis consentientem elegerunt pontificem, celebrata consecratione ipsius a legato apostolicae sedis. tenses fide firma restituerunt. Et sicut pridem duos Brunonem ac Gualonem intrusos expulerunt, sic et tertium Adelberonem, non sine multo labore ac periculo suarum rerum excommunicatum deposuerunt. Huic certamini velut signifer in omni conflictu intrepidus domnus Adelbero, post Treverensium archiepiscopus gloriosus , de gradu in gradum promotus, ab ipsa, ut ita dicam, puericia pro fide catholica in castris ecclesiae militavit, donec ex scismate tropheum pacis invixit ecclesiae. Defuncto autem domno Popone 11tempore, magnificum et nobilem virum, ex Viennensi archiepiscopatu as
Abbreviated transcription (Latin):
ie o bnt. Qui b̾s ele¬
mens ad matͤm del itꝰ
eccliam maxcimis leci¬
ficauit popłos miracłiᷤᷤ
ꝑ tricluũ. Desuncto epõ
nichil signor ostendit
ꝑ biduum. uñ ãmirati
mox redic leticia ⁊ ape¬
rit᷑ causa. Reuelatum
gioso nomine labrico
fundatori eccłie scĩ petͥ
de monte brianci qd ĩt᷑
dilationem illam sig¬
noꝵ h̾s clemens ante
p̾dic̾ti p̾sulis cũ diabo¬
lo aterrime decertaint
Obitiebat᷑ enim ei ab
more imꝑi ali p̾uenire
sui suscipiens cansã
uicaru ꝓ singłis iudici
piissimo p̾ces fundebat
genu flexo. Quid plu¬
ra: Diuina sui flexa
sacerdotis supplicatiõẽ¬
censura ueniam inlul¬
sit. maleclictis silentiũ
accusatoris imꝑauit. qͣm¬
us uero incliumne nlła sit¬
tis essentia in humani¬
omnia ex dispositionis or¬
dine dicuntur fi̾ more
hic herimannꝰ ep̃c ex
eccłia leocliensi aslũpt̾
in eccłia sci petͥ metie:
sepultꝰ p̾sidente uniu̾sa¬
li eccłie gregorio .uii. ua¬

Expanded text:
die obiit. Qui beatus Cledie obiit. Qui beatus Clemens ad matrem delatus ecclesiam, maximis laetificavit populos miraculis per triduum. Defuncto episcopo, nichil signorum ostendii per biduum. Unde ammirati mox redditur laetitia, et aperitur causa. Revelatum gioso nomine Lubrico, fundatori ecclesiae sancti Petri de Monte Brianci, quod intra dilationem illam signorum, beatus Clemens ante praedicti praesulis cum diabolo acerrime decertavit. Objiciebatur enim ei ab more imperiali praevenire. sui suscipiens causam vicarii, pro singulis judici piissimo preces fundebat genu flexo. Quid plura? divina sui flexa sacerdotis supplicationecensura, veniam indulsit, et maledicto silentium accusatori imperavit. Quamvis vero tis essentia in humaniomnia, ex dispositionis ordine, dicuntur fieri morae. Hic Herimannus episcopus ex ecclesia Leodiensi assumptus, in ecclesia sancti Petri Metis est sepultus, praesidente universali Ecclesiae Gregorio VII, va
Abbreviated transcription (Latin):
occͥauus pꝰ hune as¬
to ip̃iꝰ brachio abisonti¬
dissensione ñ modica
p̾ctia młta ecellasticap
auxilio distribuit ꝑde
annis .xx. Sul apłitis
marino. agapito. Octo¬
declicauit pͥuilegio ꝙ suo
sublimauit.
uic scĩtate ac uene¬
rabilis religione
porib eccłie p̾fuert᷑ ro¬
mane sc̾s leo nonꝰ pͥmo
ducis ⁊ alexander cui
successit hil de bͣndꝰ qͥ
septimꝰ d̾r c̃regoriꝰ. hic
adelbero p̾cluis suns ec¬
cłiam scĩ saluatoris infͣ
urbem ampliauit in qͣ
qui escit. obut idꝰ nouẽ¬
bris regnante huirico
sccło pꝰ conradum.
mne ab etcłia leo dien¬
si ascitꝰ domnꝰ heri¬
mannꝰ orclinatꝰ ẽ me¬
tensium p̾sul qͥnqͣge¬
simꝰ. hoc temꝑe maximũ
scisma exortum est int̾
regnũ isac̃dotium. Im¬
ponebat᷑ itaꝙ rex suꝑ
regem papa sup ppͣm. Et
hoc druts ꝑseuerauit
ex quo discrplina liscu¬
buit a sua inuacitate.¬
hic herimannꝰ p̾sul
ãmonitꝰ uisione scm̃
lenauit au humo cle¬
torem metensiũ. ⁊ iiiͦ.

Expanded text:
octavus post hunc asto ipsidissensione non modica, predia multa ecclesiastica pro auxilio distribuit per annis 30, sub apostolicis Marino, Agapito, Octodedicavit, privilegioque suo sublimavit. Huic sanctitate ac rerabilis religione poribus ecclesiae prefuerunt Romanae sanctus Leo IX, primo ducis; et Alexander, cui successit Hildebrandus, qui septimus dicitur Gregorius. Hic Adelbero praediis suis ecclesiam sancti Salvatoris infra urbem ampliavit, in qua quiescit. Obiit Idus Novem., regnante Henrico secundo post Conradum. Hinc ab Ecclesia Leodiensi ascitus domnus Herimannus, ordinatus est Metensium praesul quinquagesimus. Hoc tempore maximum schisma exortum est inter regnum et sacerdotium. Imponebatur itaque rex super regem, papa super papam; et hoc diutius perseveravit, ex quo disciplina discubuit a sua Hic Herimannus presul ammonitus visione, sanctum levavit ab humo Cletorem Mettensium, et tercio
Abbreviated transcription (Latin):
set in metenꝰ. dioc̃. nisi
raro ⁊ modice suam p̾¬
sentiam ex hib̾e tan̾t
in eiꝰ absentia fama
ꝓbitatis puidentie et
ꝓtexit ⁊ defen dit tanꝙͣ
presens ⁊ rebellium in¬
olentiam cũ arimis cũ
prudentia sagaciter
refren auit anno gͥ
pontificatꝰ sui .xii. iii¬
tam felicit᷑ fimuit
uic successit fr̃ dñi
clari sangͥmns gen̾ositas

Expanded text:
set in Metensi dyocesi nisi set in Metensi dyocesi nisi raro et modice suam presentiam exibere, tamen in ejus absentia fama probitatis providentie et et defendit tanquam praesens, et rebellium violentiam cum armis, tum prudentia sagaciter refrenavit. Anno igitur pontificatus sui 13 vitam feliciter finivit, uic successit frater doclari sanguinis generositas
Abbreviated transcription (Latin):
felicis memorie
metenꝰ. dñs conradꝰ
uir quid̾ stremus ex
theutonicoꝵ ꝓgenie
ortum ducens. clarꝰ
sangͥne s nobilior
morib ⁊ iurtute ⁊
int̾ pͥncipes imꝑii ue¬
nustate ꝑsonali ⁊ cor¬
poris elegantia detorat᷑
Hic ⁊ spireñ. ep̃e iim¬
ꝑialis aule cancell ariꝰ
negocia imꝑu tanqͣm
prudens ⁊ fidelis dis¬
pensator discretionẽ
animi fidelitatẽ ip̃iꝰ
comitante adeo ꝑcura¬
uit qd̃ in talento sͥ
credito pigre ñ dormi¬
ens s sollicite uigi¬
lans dño suo plenã
de eo potuit reddere
rationem in reqͥem
dm̃i sui cum gaudio
ingressurꝰ ip̃e equidẽ
decorem domꝰ dñi ⁊
locum habitationis
eiꝰ diligens mettenꝰ
eccłiam exqͥsitis orna¬
m̃tis decorauit. In uil¬
la de uico que tunc
firmitatis alicus muni¬
mine minime claude¬
batur castrum nobile
muroꝵ ⁊ currium alti¬
cucline firmauit ⁊ licet
ad negoci a imꝑii sibi
cõmissa ꝓ maxima parte
temporis tͣheret᷑ nͨ pos¬

Expanded text:
felicis memoriae, felicis memoriae, Metensem domnus Conradus, vir quidem strenuus, ex Teutonicorum progenie ortum ducens, clarus sanguine, sed nobilior moribus et virtute, et inter principes imperii venustate personali et corporis elegantia decoratus. Hic etiam Spirensis epiialis aule cancellarius, negotia imperii tamquam prudens et fidelis dispensator, discretione animi fidelitatem ipsius comitante, adeo procuravit, quod in talento sibi credito pigre non dormiens sed sollicite vigilans, domino suo plenam de eo potuit reddere rationem, in requiem domini sui cum gaudio ingressurus. Ipse equidem decorem domus Domini et locum habitationis ejus diligens, Metensem ecclesiam exquisitis ornamentis decoravit; in villa de Vico, que tunc firmitatis alicujus munimine minime claudebatur, castrum nobile murorum et turrium altitudine firmavit. Et licet ad negotia imperii sibi commissa pro maxima parte temporis traheretur, nec pos
Abbreviated transcription (Latin):
a met᷑politano illustͥ
philupo tanta ꝑsone
⁊ meritis eiꝰ uenera¬
iec̾tioni eiꝰ exhibite cõ¬
passiones totq necessita
tib suis alib̾alitate eoꝵ
collata subsidia. ut eũ
fere patrie ⁊ reditꝰ ĩ exi¬
lio fac̾e̾nt obliuisci. Cut
cum exacto biennio gr̃e
imꝑralis serenitas opi¬
tulatione diuina mł¬
tisq tam pͥncipum ꝙͣ
alioꝵ supplicationib
recflica fuisset rediit
cia restitutꝰ. Qͥ enim
uinum in cellariis. fru¬
m̃tum in horreis alia.¬
q habundant᷑ bona
discedens reliquerat
ita in recditu suo eua¬
cuata omnia ⁊ penitꝰ
exhausta iuenit ut
rursꝰ eum rediui uiᷤᷤ
uacare curis ⁊ la borib
oport̾et ⁊ ad oĩum que
humanis necessaria
sunt usib adqͥsitio¬
nem qͣi de nouo ac¬
cingi. Cusꝰ annis ⁊
meritis felix diuina
miseratio increm̃tum
p̾stare dignet᷑. nec desit
qui loco ⁊ tempore se¬
q̃̾ncia eiꝰ gesta tͣdat
annalib ⁊ ad cognitõ¬
nem tͣusire faciat po¬
steroz¬

Expanded text:
a metropolitano illustri a metropolitano illustri Philippo, tanta personae et meritis ejus prajectioni ejus exhibitae compatibus suis a liberalitate eorum collata subsidia, ut eum fere patriae et reditus in exilio facerent oblivisci. Cui cum exacto biennio gratiae imperialis serenitas opitulatione divina multisque tam principum quam aliorum supplicationibus reddita fuisset, rediit cia restitutus. Qui enim vinum in cellariis, frumentum in horreis, alioque habundanter bona discedens reliquerat, ita in reditu suo evacuata omnia et penitus exhausta invenit, ut rursus eum redivivis vacare curis et laboribus oporteret, et ad omnium quae humanis necessaria sunt usibus adquisitionem quasi de novo accingi. Cujus annis et meritis felix divina miseratio incrementum prestare dignetur, nec desit qui loco et tempore sequentia ejus gesta tradat annalibus et ad cognitionem transire faciat postero
Abbreviated transcription (Latin):
tui in partib illis
ualde nocuum in ma¬
nu potenti ⁊ ualida
destruxit. Hiis itase
que religionis que
iusticie sunt studiosa
tͣctante diligentia. Et¬
ce canqͣm in fornace
⁊ ꝑcellas uirtutem eiꝰ
clarescere insꝑata ip̃m
ꝑsecutione ad tempꝰ
flagellari ꝑmisit. Cũ
enim dñm folmarũ
treurensẽ electum a
mandato cum nec de¬
bint nec ausus fuit
ꝯͣire recepisset ⁊ que
cesaris cesari. que cłi
sunt do rectle cupiẽs
debitam ei exhibuis¬
s reu̾entiam. ad irã
⁊ indignatõem pͥnceps
u̾sa ꝯfiscari fecit
totumq ep̃atũ me¬
censẽ ꝑ ministĩ ales
pontifici ⁊ plꝰ q̃m ue¬
reri qͣm hominem.
hus ille auditis ꝑso¬
ne sue saluti fuge p̾¬
sidio ut alt̃ athanasi
ꝯsulens migͣuit colo¬
niam. ⁊ in eccłiam sc̃i
Gereonis uͥ pͥ cano¬
nicꝰ extiterat spei sue
anchoram figens. ibi
asilum ibi ꝓ exilio:
patͥam muenit. ubi
nonicis suis uerum
⁊̃ ab uniu̾so coloni¬
ensi clero ⁊ p̾cipue

Expanded text:
tui in partibus illis tui in partibus illis valde nocivum, in manu potenti et valida destruxit. His ita se quae religionis, et quae justitiae sunt, studiosa tractante diligentia, ecce tanquam in fornace et procellas virtutem ejus clarescere, insperata ipsum persecutione ad tempus flagellari permisit. Cum enim dominum Folmarum Trevirensem electum, amandato 1186, cui nec debuit nec ausus fuit contraire, recepisset, et quae caesaris caesari, quae Dei sunt Deo reddere cupiens, debitam ei exhibuisset reverentiam, ad iram et indignationem princeps versa confiscari fecit, totumque episcopatum Metensem per ministeriales pontifici et plus Deum vereri quam hominem. His ille auditis, personae suae saluti fugae presidio ut alter Athanasius consulens, migravit Coloniam, et in ecclesia sancti Gereonis, ubi prius canonicus exstiterat, spei suae anchoram figens, ibi asilum, ibi pro exilio patriam invenit. Ubi nonicis suis, verum etiam ab universo Coloniensi clero, et praecipue
Abbreviated transcription (Latin):
in odium frid̾ici imꝑa¬
toris cui ip̃e carꝰ ad mo¬
dum ⁊ familiaris erat
qͣm amore iusticie fcm̃
publica fama p̾dicabat
S felix ruina que re¬
parat᷑ in meliꝰ. Cecidit
ibi. ut fortior hic re¬
surg̾et. Diuina nimi¬
rum huc eum tͣnsferri
uoluit ordinatio ut hic
fac̾et ub̾iorem. Eiꝰ itaq
apud nos rudim̃ta ⁊
oꝑa pͥma hec fuerunt.
uineas suas fere om̃s
creditorib a suo p̾deces¬
sore expositas ciciꝰ qͥd̾̃
⁊ faciliꝰ qͣm creli aut
sꝑari posset ad manũ
⁊ m̃sam suam reuoca¬
uit ⁊ curcĩ arkeuciatũ
ꝓ. dcc. libris ab eodẽ
p̾ decessore suo comiti
de Basburc oppigne¬
ratam ꝑ iusticiam imꝑi¬
alem ⁊ pͥncipum snĩam
prudent᷑ ac uirilit̾ re¬
cuꝑ auit. Conseq̃nter
apud uicum nobilem
edificauit domum ⁊
castrum Bascurt sibi
⁊ posteris suis ad qͥsi¬
uit. Nec est silentio
p̃t̃eundum ꝙ ip̃e pro¬
cessu temporis  strũ
qͦddam a w altͣnno
homine comitisde
Basbure ñ ꝓcul a sa

Expanded text:
in odium Friderici imperain odium Friderici imperatoris, cui ipse carus admodum et familiaris erat, quam amore justiciae factum publice fama predicabat. Sed felix ruina, quae reparatur in melius. Cecidit ibi, ut fortior hic resurgeret. Divina nimirum huc eum transferri voluit ordinatio, ut hic faceret uberiorem. Ejus itaque apud nos rudimenta et opera prima haec fuerunt. Vineas suas fere omnes creditoribus a suo predecessore expositas, citius quidem et facilius quam credi aut sperari posset, ad manum et mensam suam revocavit, et curtim Arkentiacum pro 700 libris ab eodem predecessore suo comiti de Dasburc oppigneratam, per justiciam imperialem et principum sententiam prudenter ac viriliter recuperavit. Consequenter apud Vicum nobilem aedificavit domum, et castrum Bascurt sibi et posteris suis adquisivit. Nec est silentio praetereundum quod ipse processu temporis, castrum quoddam a Waltrano homine comitis de Bascurt non procul a Sal