comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
um gallo. Nam si gratant̃ recte a nobis
posita suscepitis. clement̃ uͦ titubantia
correxeritis. si dñs ꝑmiserit huiꝰ oꝑis agre¬
ste pulmentũ. post modũ aliquib metroꝵ
condim̃tis infundã. Dignũ quippe ẽ ut
nr̃is laudib ꝑ orbem cęlebret᷑: quẽ de
extremis orbis finib. ad nr̃am dñs de
morem patnitatẽ ur̃am. in et̾num tͥnitaᷤᷤ¬
sc̃a conseruare dignetur. Laus sc̃i Galli¬

Expanded text:
are. Nam si gratanter recte a nobis posita susceperitis, clementer vero titubantia correxeritis, et si Dominus permiserit, huius operis agreste pulmentum postmodum aliquibus metrorum condimentis infundam. Dignum quippe est, ut nostris laudibus per orbem celebretur, quem de extremis orbis finibus ad nostram salutemorem paternitatem vestram in aeternum sancta Trinitas conservare dignetur. Amen. O pa
Abbreviated transcription (Latin):
es ait gallus. qui de habitationib me ex¬
pulisti priorib: Ego plane ob ultionem
iniurie. quã dux iste tibi & sociis cuis ir¬
rogauit. filiam ipstꝰ inuasi. & sic eicis me:
Si hinc exiero. quo uadã: Iiluc ait. ubi tͥ
parat᷑ in abysso suppliciũ ȩternũ a dño. Et
sana surrexit. & a uiro dĩ gaudenti reddi-¬
is ita patratis. dux ei offerri iussit¬
dona. quȩ rex puelle transmiserat.
petens insuꝑ ut pontificatꝰ gradũ dignaret᷑

Expanded text:
es', ait, Gallus, qui de habitationibus me expulisti prioribus? Ego plane ob ultionem iniuriae, quam dux iste tibi et sociis tuis irrogavit, filiam ipsius invasi, et sic eicis me? Si hinc exiero, quo vadam?' 'Illuc', ait, 'ubi tibi paratur in abysso supplicium sempiternum a Domino'. Et sana surrexit et a viro Dei gaudens gaudenti reddiHis ita patratis, dux iussit ei offerri dona, quae rex puellae transmiserat, et insuper ut apicem pontificalis gradus dignaret
Abbreviated transcription (Latin):
serit citre pastoralis onus suscipiam oblatũ.
Et dux ad illũ. bene inqͥt dixisti. Fiat ita.
punctus indicio iussit arbonensi p̃¬
fecto ut cũ omĩ plebis officio iret in locum
celle. & quecũq necessitas popocisset edifi¬
que detulerat pauꝑib & egenis distribuit.
ciosum. cellaturis insigne. si uis reseruabo
illud ut sacri uasa ministerii ex eo faciamꝰ.

Expanded text:
 curae pastoralis onus suscipiam'. Et dux ad illum: 'Bene', inquit, 'dixisti, fiat secunpunctus indicio, iussit Arbonensi praefecto , ut cum omni plebis officio iret ad locum cellae, et quaecumque necessitas poposcisset, aedifiquae detulerat illis distribuit. enteum pretiosum, caelaturis insigne. Si vis reservabo illud, ut sacri vasa ministerii ex eo faciamus.
Abbreviated transcription (Latin):
pleturus: ad ꝓpria remeat.
Nterea pontifices a rege transinissi uenert̃
t᷑ tristicia. Postquã gͦ ingressi pontifices
spectu puelle preces fudert̃ ad dñm. Illa
uͦ cenentiũ manib se excutiens uni eoꝵ
gladiũ abstulit uolens ep̃os int̾ficere.
Et cũ id ñ posset efficere sp̃e inmnundꝰ
cur filiam tuã quã ñ na illa de te
concepit & genuit. ñ fecisti cecũ uenire
Deinde ad alterũ. Et tu inqͥt cũ tͥb femi
me de tucconia ubi diu optata quiete poti¬
tus sũ. potent᷑ eiecit. domosq meas auden-¬
ter destruxit. Post modũ inueniens me
apud brigantiũ cõmorantẽ. eadem uircute
exheredauit. Porro qͥa dux iste eũ de eodẽ
expulit loco. inultionẽ eiꝰ miurie puellam
istam arripui. de qua possessione nisi ipse
aduenerit. nullatenꝰ amouebor. Unus dem¬
de pontificũ dedit furenti alapam dicen᷑.
affecisset. manser t̃ ibi tantũ trib dieb. ac

Expanded text:
petens, ad propria remeavit. Interea pontifices a rege transmissi venerunt tur tristitia. Postquam ergo ingressi pontifices spectu puellae fuderunt ad Dominum. Illa vero tenentium manibus se excutiens, uni eorum gladium abstulit, volens episcopos interficere; et cum id non posset efficere, spiritus immucur filiam tuam, quam nonna illa de te concepit et genuit, non fecisti tecum venire?' Deinde ad alterum: 'Et tu', inquit, 'cum tribus femin qui me de Tucconia, ubi diu optata quiete potitus sum, potenter eiecit domosque meas audenter destruxit; postmodum inveniens me apud Brigantium commorantem eadem virtute exheredavit. Porro quia dux iste eum de eodem expulit loco, in ultionem eius iniuriae puellam istam arripui; de qua possessione, nisi ipse advenerit, nullatenus amovebor'. Unus deinde pontificum dedit furenti alapam dicens: affecisset, manserunt ibi tribus tantum diebus, ac
Abbreviated transcription (Latin):
teris om̃ib longiorẽ. mensura dimidii pe¬
rabili creuerat mͦ in loco suo parieti apta¬
uert̃. Quod ipsũ longo deinceps tẽpore
a fidelib expetitũ. dño faciente dentium
dolorib efficaci. ter medebat᷑.¬

Expanded text:
teris omnibus longiorem mensura dimidii perabili creverat modo, in loco suo parieti aptaverunt. Quod ipsum longo deinceps tempore a fidelibus expetitum, Domino faciente, dentium doloribus efficaciter medebat
Abbreviated transcription (Latin):
claiuis ereis cruci confixus fuisse. His¬
gͦ om̃ĩb expletis: reuersus ẽ ad dilecte
solitudinis aulam.
einde misit epłam ad ioħem diaco¬
nẽ. rogans eũ ad se uenire. Qui
logiis salutauit patrẽ: & salutatione pa¬
t̾na ẽ honoratus. Cui int̾roganti uirũ
scm̃ de ꝓsꝑitate itineris. ille respondit.
Diuina quoq nos p̃uemente miscdia &
subsequente. cuncta ꝓspere ꝓuenerunt.
Nam cũ sũma gratulatione suscepit nos
pͥnceps. & eripuit ds filiam eiꝰ a demonio do¬
mͥ ep̃atus honorẽ. Ego uͦ ñ consensi ac¬
ciꝑe ante preceptũ abbatis mei. Ergo fi¬
li adquiesce confiliis meis. esto mecũ.&. lege
diuine libros scientie. & docebo te cooꝑan¬
te gr̃a dĩ intelligentiã scripturarũ. Cecidit
aũ diaconꝰ ad pedes eiꝰ gr̃as agens. fecitqꝑ
redire in sua pueros secũ uenientes. Ipse

Expanded text:
ereis cruci confixus'. His omnibus expletis, reversus est ad dilectae solitudinis aulam. 20. Deinde misit epistolam ad Iohannem diaconum, rogans eum ad se venire. Qui logiis salutavit patrem, et salutatione paterna est honoratus. Cui interroganti virum sanctum de prosperitate itineris ejus, ille respondit: Divina nos praeveniente misericordia et subsequente, cuncta prospere provenerunt. Nam cum summa gratulatione suscepit nos princeps, et eripuit Deus filiam ejus a daemoniomihi episcopatus honorem; ego vero non consensi suscipere ante praeceptum abbatis mei. Ergo, fili, adquiesce consiliis meis; esto mecum et lege divinae libros scientiae, et docebo te, cooperante gratia Dei, intellegentiam scripturarum'. Cecidit autem diaconus ad pedes eius, gratias agens, fecitque redire in sua pueros, qui secum venerunt; ipse
Abbreviated transcription (Latin):
pacis cranquillitate suȩ uocationis ex¬
pectarent diem. Heliqui uͦ tres torquen-¬
litatis in eum contumacit̾ manꝰ impone-¬
bant. zelo diabolico succensi. improꝑantia
& contumeliosa uerba in faciem ei mite-¬
re ñ ꝑtimescebant. in eoꝵ damnatione
miseris actio nequissima ñ sufficerẽt. nisi
in augm̃tũ nequitiȩ cordis ad aditũ ors
inꝓpando ꝓducerent. Unde ueritatis pro-¬
batur sententia: ut ex cordis abundantia

Expanded text:
tranquillitate suae evocationis expectarent diem. 27. Reliqui vero tres extorquenlitatis in eum contumaciter manus inponebant, zelo diabolico succensi, inproperantia et contumeliosa verba in faciem ei mittere non pertimescebant: in eorum damnatione miseris actio nequissima non sufficeret, nisi in augmentum nequitiam cordis ad aditum oris inproperando perducerent, unde veritatis probatur sententia, ut ex cordis abundantia
Abbreviated transcription (Latin):
inferimꝰ. mira mirandis succedurt̃
qd̃ ad memoriã redit. unde longe suꝑiꝰ
ex scĩ uiri sententia p̃tulisse me comꝑio
de carnficũ uerbis: qͦd silere minime
licere me suspicor. Quoꝵ duo dignas dõ
fundentes p̾ces. ut suꝑna ꝓuidere hoc
dignaret᷑ pietas. quod non sponte sed im¬
inferrent:. unde supplicit̃ festinabant ut
huiꝰ sanguinẽ ab his in die iudicii ñ de

Expanded text:
inferimus, mira mirandis succedunt, quod ad memoriam rediit, unde longe superius ex sancti viri sententiam praetulisse me comperio, de carnificum verbis, quod silere minime licere me suspicio. Quorum duo dignas Deo fundentes praeces, ut superna provideri hoc dignaretur pietas, quod non propinferrent. Unde suppliciter postulabant, ut huius sanguinem ab se in die iudicii re
Abbreviated transcription (Latin):
celerrime descendit: filum argenteũ sicut
iniunctũ erat. in ipso ad scĩ corpꝰ optulit:
atq in eodem loco multis ueniis quas nisi
sanus facere ñ potuisset breui spacio se in
oratione afflixit. Huiꝰ modi ꝓbationib ne
mom̃taneum impulsu aliqͦ contigisse crede-¬
rent. spectantib qui aderant satisfecit: ad qͥ¬
Die facta nichilominꝰ in choro continue sa¬
nus apparuit. portatorib suis ipse saliens dã-¬
pifer eadem die ad mensã ministrauit Et
omĩ ambiguitate det̾sa: scd̾a nocte dm̃cas
uigilias cũ pleno conuentu cȩlebrauit. Die
aũ ipsa natalis dñi prelatꝰ eccłiȩ publica sta¬
tione eodem fr̃e atcestante: de omĩb quę
acciderant in sermone ad ppłm credibilit̃
ꝑ orauit. Erat annus incarnationis dñi mil

Expanded text:
celerrime descendit, filum argenteum, sicut celerrime descendit, filum argenteum, sicut injunctum erat, in ipso ad sancti corpus obtulit, atque in eodem loco multis veniis quas nisi sanus facere non potuisset, brevi spatio se in oratione afflixit. Hujusmodi probationibus ne momentaneum impulsu aliquo contigisse crederent, spectantibus qui aderant satisfecit. DDie facta, nihilominus in choro continue sanus apparuit, portatoribus suis ipse saliens dapifer eadem die ad mensam ministravit, et omni ambiguitate detersa secunda nocte Dominicas vigilias cum pleno conventu celebravit. Die autem ipsa Natalis Domini praelatus ecclesiae publica statione, eodem fratre attestante, de omnibus quae acciderant in sermone ad populum credibiliter peroravit. Erat annus Incarnationis Domini
Abbreviated transcription (Latin):
ut factũ ẽ prenimia signi ãmiratione ali-¬
qui adhuc ambigentes: multiplici exꝑim̃-¬
to alii uidere audita. alii ñ semel audire
uisa:. quasi nouũ semꝑ amica stipantes cu¬
riositate concertant. Siat medius & argu¬
m̃ta fidei circũferens quibq obuiantib
gaudent̾ exponit:atq in his quȩ uidebant
monstratis indiciis cerciores reddit. Tc̃ om̃s
unusqͥsq uidelicet impensi famulatꝰ fructũ
ꝑ ipsũ offerre do cupientes. iter ad ȩccłiam cũ
eo accelerant: sed uelut apłicus eneas nouiᷤ
gressib fidens. ñ ille auxiliũ ñ ille lim̃ que¬
siuit: immo ꝑ difficilia & angulosa loca so-¬
lus om̃s alios anteuenit. Sub sequunt᷑ cu¬
riosi qui ad ministeriũ precedere debuis¬
sent: & qͦd nulla in pactione se leserit dm̃
ior fidei firmitas appareret ipse a suꝑioriba¬
silice solario ubi intrauerat nemine regen-¬
te ante altare qͦd maiꝰ appellant. ꝑ cocleam

Expanded text:
ut factum est, prae nimia signi admiratione aliut factum est, prae nimia signi admiratione aliqui adhuc ambigentes multiplici experimento, alii videre audita, alii non semel audire visa, quasi novum semper amica stupentes criositate concertant. Stat medius, et argumenta fidei circumferens, quibusque obviantibus gaudenter exponit, atque in his quae videbant monstratis indiciis certiores reddit. Tunc omnes unusquisque videlicet impensi famulatus fructum per ipsum offerre Deo cupientes, iter ad ecclesiam cum eo accelerant. Sed velut apostolicus Aeneas novus gressibus fidens, non ille auxilium, non ille lumen quaesivit: imo per difficilia et angulosa loca solus omnes alios antevenit, subsequuntur curiosi, qui ad ministerium praecedere debuissent, et quod nulla impactione se laeserit nocor fidei firmitas appareret, ipse a superiori basilicae solario ubi intraverat, nemine regente, ante altare, quod majus appellant, per cocleam
Abbreviated transcription (Latin):
os motus quib humana compages in se re-¬
formabat᷑ uicti cedere. immo nc̃ fom̃ta calo¬
rib adhibere. nc̃ ad refocillandũ uix dum
anhelanti frigora ministrare: int̾dum ad alie-¬
na conantẽ strennue cohibere: int̾ om̃ia nurari.
tantã ualitudinẽ in non ualente: Tum inte¬
rim latus illud qͦd diu stolidũ iacuerat. pau¬
latim rigore soluto calere crebris momentis
sub repente rigore titillare. neruoꝵ coneri¬
ones ad usus pristinos reparari: manꝰ cum
lacerto cũ pede sepius temptatis reflexio¬
nib crus ab inguine redire. donec sensim
repens undiq sanitas. quasi post medican-¬
tis tactũ a summo usq deorsũ hominẽ redmn¬
tegrauit: atq int̾ sibi considentes ueloci sal-¬
tu se in pedes erexit. Meror in gaudiũ luc¬
tus in exultationẽ continuo ꝑmucat᷑: & qui
pauloante compatiendo tͥstes circũsteterant:
iam congratulando undiq confluebant.
Temptant contingunt. & an ita se habeat

Expanded text:
os motus quibus humana compages in se reos motus quibus humana compages in se reformabatur victi cedere, imo nunc fomenta caloribus adhibere, nunc ad refocillandum vix dum anhelanti frigora ministrare, interdum ad aliena conantem strenue cohibere, inter omnia mirari tantam valetudinem in non valente. Tum interim latus illud quandiu stolidum jacuerat, paulatim rigore soluto calere, crebris momentis subrepente vigore titillare, nervorum connexiones ad usus pristinos reparari, manus cum lacerto cum pede saepius tentatis reflexionibus crus ab inguine redire, donec sensim repens, undique sanitas quasi post medicantis tactum a summo usque deorsum hominem redintegravit, atque inter sibi considentes veloci saltu in pedes erexit. Moeror in gaudium, luctus in exsultationem continuo permutatur, et qui paulo ante compatiendo tristes constiterant, jam congratulando undique confluebant. Tentant, contingunt, et an ita se habeat,
Abbreviated transcription (Latin):
nere cepisset: erat enĩ quȩ primas dñicas ui¬
gilias antecedebat. eccłiam adiit. ibiq aliqͣn¬
diu moratꝰ. dũ orationũ uota ꝑsoluit. tam¬
dũ redire pararet ꝑ se nullo mͦ p̃ualeret.
E.x quodam enĩ horrore suꝑ infuso. ut ante
cucurrit. ac deinde ad ext̾iora ꝑuagatus¬
singula m̃bra sensim carꝑe cȩpit. unde tocũ
corpus simul copiosissima sudoris mundantia
aliqͣndiu dũ accrescentẽ defectionẽ ñ suffer-¬
ret: ministroꝵ manib ad lectulũ. ab eccłia re¬
portatꝰ ẽ. Cideres tunc hominẽ diu̾sis anfra-¬
ctib angustari: occultis quibdam fatigabili¬
ter suggestionib huc illucq uersari: nichil
cere. nc̃ sedere cõmodius. Sed nec locus ad
quietẽ. nec lectus ad requiẽ. temptationib
tot fatigata m̃bra cõmodabat: ita ut excru-¬
ciatũ dolorib ne furiose ageret. custodes ali-¬
qͣndiu formidarent. Nec tam̃ ad tam uari-¬

Expanded text:
nere coepisset erat enim quae proxima Dominicas vinere coepisset erat enim quae proxima Dominicas vigilias antecedebat, ecclesiam adiit, ibique aliquandiu moratus, dum orationum vota persolvit, tadum redire pararet, per se nullo modo praevaleret. Ex quodam enim horrore superinfuso ut ante scucurrit, ac deinde ad exteriora pervagatussingula membra sensim carpere coepit; unde totum corpus simul copiosissima sudoris inundantiaaliquandiu, dum accrescentem defectionem non sufferret, ministrorum manibus ad lectulum ab ecclesia reportatus est. Videres tunc hominem diversis a fratribus angustiari, occultis quibusdam fatigabiliter suggestionibus huc illucque versari, nihil cere, nunc sedere commodius; sed nec locus ad quietem, nec lectus ad requiem tentationibus tot fatigata membra commodabat, ita ut nec excruciatum doloribus, ne furiose ageret, custodes aliquandiu formidarent. Nec tamen ad tam vari
Abbreviated transcription (Latin):
tus diem: salutat futurȩ sanitatis sponsionẽ:
solum scã statio ueniat. iam securus loqua
ci conscientia de sua statione se iactat. Di¬
lacionẽ passionis diuturne ñ repucat: lu¬
cescat dies quã uirginis ꝓles & idem filiuᷤ
dĩ sacrat. Nichilipendit m̃bra torta corpꝰ
contractũ: dũ sustinetur dies pollicita. quȩ
reddat erectum. Sed uenit ad uotũ tardi¬
or: & que elem̃toꝵ ministerio remorat᷑ inbi¬
anti suspirantis desiderio preuenit᷑. T andẽ
uͦ iussu prelati ac fr̃m consilio parata ꝓfectio¬
ne iter optatũ arripuit: atq bruggas ad
ꝑuenit. Quẽ pͥma nocte liberalis qͥdam
sua diuersoriũ habere concessit: unde quia
eccłiȩ contigua eẽt. facile ante sc̃m depom
potuisset. Et ordinatis ad eiꝰ custodiam offi¬
ciis. idoneas ꝑsonas cũ eo de fr̃ib qui omĩ
tus ad alia tractanda longius abiit. Cũq¬
iam consũmato uesꝑtinali sinari nox immni¬

Expanded text:
tus diem, salutat futurae sanitatis sponsionem, tus diem, salutat futurae sanitatis sponsionem, solum sancta statio veniat, jam securus loquitur. In conscientia de sua statione se jactat, dilationem passionis diuturnae non reputat, lucescat dies quam Virginis proles et idem Filius Dei sacrat. Nihili pendit membra corpus tortura contractum, dum sustinetur dies pollicita quae restituet erectum, sed venit ad votum tardior, et qui alimentum ministerio remoratur, inhianti suspirantis desiderio praevenitur. Tandem vero jussu praelati ac fratrum consilio parata profectione, iter optatum arripuit, atque Brugas caspervenit. Quem prima nocte liberalis quidamsua diversorium habere concessit. Unde, quia ecclesia contigua esset, ante sanctum deponi potuisset, et ordinatis ad ejus custodiam officiis, idoneas personas cum eo de fratribus qui omni tus ad alia tractanda longius abiit. jam, consummata vespertinali synaxi, nox immi
Abbreviated transcription (Latin):
sũmata uisione scõꝵ comitatꝰ uestigia. senior
quoq abscessit: & frẽm pre angustia sp̃c mul¬
to sudore uelut aqua ꝑfusũ dereliqͥt. Uix
enim onus uisionis ꝓpt̾ sui difficultatem
sustinuit᷑. s ñ tam quod in stupore m̃tis ui¬
dit. licet pene ex estuantẽ t̾ruit: quã odo¬
ris fraglantia atq recipiende sanitatis
iam in spe gr̃a delectabilit̾ refouit. Iam sol¬
astrigeras cursu ꝓperabat ad arces. Et ro¬
celicolas quã dormisse mirat᷑. Qui statim
ordine recũpucato ad confessionẽ eorum
quȩ uiderat. in consessũ fr̃m quã totius ꝑ¬
uenit: atq mirantes pregaudio. & de ꝓmis¬
sa salute a lacriores reddidit: & de cęlesti ui¬
sicatione loci in magnã spem unammiores
excitauit. Eit interim preteriens decursus
temporis longioꝵ atq salutaris t̾minus qͣn¬
do se nr̃i saluatoris natiuitas acceleret cupi¬
enti animo preoptat᷑. Salutat cotidie aduen¬

Expanded text:
summata visione sanctorum comitatus vestigia senior summata visione sanctorum comitatus vestigia senior quoque abcessit, et fratrem prae angustia spiritus multo sudore velut aqua perfusum dereliquit. Vix enim onus visionis propter sui difficultatem sustinuit, sed non tam quod in stupore mentis vidit, licet pene exaestuantem terruit, quam odoris fragrantia atque recipiendae sanitatis jam in spe gratia delectabilitastrigeras cursu properabat ad arces, Et rocoelicolas quam dormisse miratur. Qui statim ordinere computato, ad confessionem eorum quae viderat in consessu fratrum quam citius pervenit, atque mirantes prae gaudio et de promissa saluto alacriores reddidit, et de coelesti visitatione loci in magnam spem unanimiores excitavit. Fit interim praeteriens decursus temporis longior, atque salutaris terminus, quando se nostri Salvatoris nativitas acceleret cupienti animo praeoptatur. Salutat quotidie adven
Abbreviated transcription (Latin):
stitit: atq discipulũ quid deinceps ageret
diligenti eruditione ampliꝰ informauit. U̾a¬
de inquit fili ad fr̃s nr̃os: & cambariũ eoꝵ
ante hoc aliquod tempus reb humanis
exemptũ intolerabilit̾ cruciari nuncia:. sed
eoꝵ precib si unanimit᷑ ꝓ illo egerint. a dõ
in breui concedendũ fidelit̾ indica. Et ne
inquies diffidant de uenia: qͥa ꝑ eos redi¬
met᷑ ꝓ certo de pena: addas etiam tuis asser¬
tionib ne anniuersariũ gregorii pape septi¬
mi de cȩtero negligentia transeant. s anniᷤ
singłis celebͥ obseqͥo sollẽpnit̾ ambeant. qͥa ex¬
cłiã nr̃am signo & apłico decreto firmauit:
& recte uiuendi uiã in ea nobis pat̾na tra-¬
dicione ꝓmulgauit. Quod si deuote com¬
plere uoluerint. ñ frustrari remuneratio¬
ne sine dubio affirmes: quia uir sc̃s ẽ &
magni meritiꝰ s in multa gr̃arum actio¬
ne d̾s suscipiet qͦd mando ꝓ eo fieri. Ita con¬

Expanded text:
stitit, atque discipulum quid deinceps ageret, stitit, atque discipulum quid deinceps ageret, diligenti eruditione amplius informavit. Vade, inquit, fili, ad fratres nostros, et cambarium eorum ante hoc aliquod tempus rebus humanis exemptum intolerabiliter cruciari nuntia, sed eorum precibus, si unanimiter pro illo egerint, a Deo in brevi concedendum fideliter indica. Et ne, inquies, diffidant de venia, quia per eos redimetur pro certo a poena. Addas etiam tuis assertionibus ne anniversarium Gregorii papae septimi de caetero negligentia transeant, sed annis singulis celebri obsequio solemniter ambiant, quia ecclesiam nostram signo et apostolico decreto firmavit, et recte vivendi viam in ea nobis paterna traditione promulgavit. Quod si devote complere voluerint, non frustrari remuneratione sine dubio affirmes, quia vir sanctus est et magni meriti, et in multa gratiarum actione Deus suscipiet quod mando pro eo fieri. Ita con
Abbreviated transcription (Latin):
tũ hominẽ sanare confidis. Diues litera
diues sensus: diues responsio. Magna me¬
Ucina in parua dictione: magna salus in bre¬
morbidã senior. dextre scĩ inseruit. eumq
sub huiꝰ modi uerbi actentiꝰ cõmodauit. Icei¬
pe inqͥt o scẽ dĩ hunc canonicũ ꝓ illo uno de
tuis quẽ tͥ nomino: qui nͥ uelocit᷑ uitam cor¬
rexerit.iam in dĩ presentia dampnandũ
it: quia de se ipso quid reuelationis com¬
pleret᷑ tacitus expectauit. Et quẽ admodũ
sc̃oꝵ consecretalis fuit in audiendo ita qͦ
cautus reũ ñ ꝓdidit decegendo: quia nulli
unquã quis eẽt indicare uoluit preter
eundem ipstĩ quẽ reuelatio denotauit.
cõmonitũ: ante mortẽ suã attentiꝰ ad lam̃¬
ta fuisse conuersũ. Int̾ea cęlicus ille con¬
uentꝰ soluitur. & relicto qui cũ eis uene¬
rat seniore sc̃s ut̃q diuertit᷑. Semor autẽ
sollicitudinis instantia adhuc alia quedã
domestica depositurus in ipso lumine sub¬

Expanded text:
tum hominem sanare confidis. Dives littera, tum hominem sanare confidis. Dives littera, dives sensus, dives responsio. Magna medicina in parva dictione, magna salus in bremorbidam senior dextrae sancti inseruit, eumque sub hujusmodi verbis attentius commendavit. Accipe, inquit, o sancte Dei, hunc canonicum pro illo uno de tuis, quem tibi nomino, qui nisi velociter vitam correxerit, jam in Dei praesentia damnandum it, quia de seipso quid revelationis compleretur tacitus exspectavit, et quemadmodum sanctorum consecretalis fuit in audiendo, ita quoque cautus reum non prodidit detegendo; quia nulli unquam quis esset indicare voluit, praeter eumdem ipsum quem revelatio denotavit.commonitum ante mortem suam attentius ad lamenta fuisse conversum. Interea coelicus ille conventus solvitur, et relicto qui cum eo venerat seniore, sanctus uterque divertitur. Senior autem sollicitudinis instantia adhuc alia quaedam domestica dispositurus in ipso lumine sub
Abbreviated transcription (Latin):
nere tͥ deferet. Quo etiam dono singulis
annis dũ uixerit. reuoluto t̾mino rediens:
altare tuũ honorabit. Cui sc̃s respondit.
Laudo. Numqͥd sc̃e dĩ uerbũ ñ amplius
addes: Medicus designaris᷑ & ꝓmissũ me-¬
dicine uno solo uerbo concludis: Munꝰ ꝓ¬
positũ audis. & spe augendi muneris ñ al-¬
tercaris: Securitatẽ fiende sanitatis accipiᷤ.
& oblata duo minuta ñ sꝑns: Tam longa
uia uenis: & ꝓ itinere mercedis nichil re¬
quiris: Non arabs ñ indus. ñ diues uir-¬
ga species mittit. quales portas: & qͥa dono
possedisti uili pensas: Diuersis tam̃ questi
b lucrant᷑ medici diuersis imposturatio¬
nib adquirunt medici: diu̾sis modis se¬
ipsos extrudunt medici. Multis assertio¬
nib ꝓmittunt. multis ꝓmissionib fallunt.
Tu aũ om̃i ambiguitate post posita mul¬
tiloquio ñ uteris: auiditate precii ñ caꝑis:
sed laudo qͥnq litteris & duab sillabis to¬

Expanded text:
nere tibi deferet, quo etiam dono singulis nere tibi deferet, quo etiam dono singulis annis dum vixerit revoluto termino rediens, altare tuum honorabit. Cui sanctus respondit: Laudo. Nunquid, sancte Dei, verbum non amplius addis? medicus designaris, et promissum medicinae uno verbo concludis? munus propositum audis, et spe augendi muneris non altercaris; securitatem fiendae sanitatis accipis, et oblata duo munera non spernis; tam longa via venis, et pro itinere mercedis nihil requiris. Non Arabs, non Indus, non dives virga species mittit quales portas, et quae dono possedisti, vili pretio pensas. Diversis tamen quaestibus colluctantur medici, diversis imposturationibus acquirunt medici, diversis modis seipsos extrudunt medici, multis assertionibus promittunt, multis promissionibus fallunt: tu autem omni ambiguitate postposita, multiloquio non uteris, aviditate pretii non caperis, sed laudo, quinque litteris et duabus syllabis to
Abbreviated transcription (Latin):
equalis quȩ nec longitudinẽ nimis excede¬
ret. aut sui paruitate ꝑsone dignitatẽ de¬
pͥmeret: scapulis latis. pectore uirili. & in¬
extenuato. ceruice torosa facie rotunda
& hilari. oculis grandib & claritate iuiuaci¬
b naso directo. labiis sũmotenus expressi᷑.
obesa fronte. aurib patulis & arrectis: cir¬
ca timpora ꝑ ambitũ frontis ciemnnos den¬
siorib canis resꝑsus: retro aũ capillatura
plana. naturalem colorẽ uix rara albedine
int̾ lucente. Beatus aũ gudiuialus altitu¬
dine ꝓcera. om̃i suꝑficie m̃broꝵ eminentior:
forma elegans. multi tẽporis senex: & etatiᷤ
mature. niuib candidatꝰ. His dictis. ad be¬
atũ donatianũ conu̾sus: en inquit uir sc̃e
d̾s p̃cepit ut hunc canonicũ sanes. Qui eti¬
am in hac xp̃i ꝓrima natiuitate bruggaᷤᷤ
ad tuã curiã ueniet: ac suȩ mansurȩ filũ
argenteũ duos anglicos appendens. ꝓ mu¬

Expanded text:
aequalis, quae nec longitudinem nimis excedeaequalis, quae nec longitudinem nimis excederet, aut sui parvitate personae dignitatem deprimeret. Scapulis latis, pectore virili et inextenuato, cervice torosa, facie rotunda et hilari, oculis grandibus et claritate micantibus, naso directo, labiis summo tenus expressis, obesa fronte, auribus patulis, et arrectis circa tempora per ambitum frontis circinos densioribus canis respersus, retro autem capillatura plana naturalem colorem vix rara albedine interlucente. Beatus autem Gudwaldus altitudine procera omni superficie membrorum eminentior forma elegans, multi temporis senex et aetatis maturae nivibus candidatus. His dictis, ad beatum Donatianum conversus: En, inquit, vir sancte, Deus praecipit ut hunc canonicum sanes, qui etiam in hac proxima Christi Nativitate Brugis ad tuam curiam veniet, ac suae mensurae filum argenteum duos anglicos appendens pro mu
Abbreviated transcription (Latin):
reditũ diu amissi patͥs exosculat᷑: & quo ua¬
luit nutu cęlicũ illũ conuentũ. ac reueren¬
tia uenerat᷑. Tum senior. Num inqͥt dor¬
mis fili: Et ille. Numqͥd posse me pater
dormire credis: quẽ imminenti actã gra-¬
ui debilitate uinculatũ cernis: Somnus
namq aufugit ab oculis: quẽ ad modũ sani-¬
tas am̃bris. Ad hȩc senior. Uide inqͥt fili.
Et ex latere stantes mnuebat. Uide inquã
sc̃m donatianũ bruggensem hunc ẽẽ: ac
tui uisitatorẽ uenisse cognoscas. Istum aũ¬
blandiniensis cenobii conuersatorẽ ac man¬
sionariũ. beatũ gudixalũ assistere nec mi¬
nꝰ ambigas. Quoꝵ ultra humanũ modum
ad choruscos uultꝰ & infula episcopales dũ
studiosius aciem oculoꝵ intendit. formas
& corpoꝵ qualitates in memoriã sibi de¬
pinxit: & uelut alicuiꝰ uitales adhuc car¬
pentis auras statũ & ꝓprietates ita fr̃ibus
exposuit. Erat ait sc̃s donatianꝰ statura

Expanded text:
reditum diu amissi Patris exosculatur, et quo vareditum diu amissi Patris exosculatur, et quo valuit nutu coelicum illum conventum ac reverentia veneratur. Numis, fili? Et ille: Nunquid, Pater, posse me dormire credis, quem imminenti ac tam gravi debilitate vinculatum cernis? Somnus namque aufugit ab oculis, quemadmodum sanitas a membris. Ad haec senior: Vide, inquit, fili et ex latere stantes innuebat, vide, inquam, et sanctum Donatianum Brugensem hunc esse ac tui visitatorem venisse cognoscas, istum Blandiniensis coenobii conservatorem ac mansionarium beatum Gudwalum assistere nec minus ambigas: quorum ultra humanum modum ad coruscos vultus et infulas episcopales dum studiosius aciem oculorum intendit, formas et corporum qualitates in memoriam sibi depinxit, et velut alicujus vitales adhuc carpentis auras statum et proprietates ita nobis exposuit. Erat autem sanctus Donatianus statura
Abbreviated transcription (Latin):
in qua magnificos duos uiros ad se uenire
de in ꝓuiso conspicat᷑. Quos officiosa sedu¬
litate senior qͥdam p̃cedens: quasi obseqͤnti ᷤ
uicẽ ante tantã dignitatẽ gerere uidebatur.
Ipsi aũ admodũ decente grauiũ ꝑsonarum
incessu hinc inde pene sequebant᷑. Terret᷑
mopino lumine frat̾: atq inuiso ante hac for-¬
marũ atq habitus fulgore totus concutit᷑
& qͥdnam incertus faceret solam eoꝵ quos
aspiciebat p̾sentiam tremulus ãmirat᷑. Is aũ
qui eos antecedebat. quasi familiaris uisita¬
tor ꝓpius accedens lectulo astitit: & aliquã¬
dii tacitus habitudinẽ iacentis explorauit.¬
Quẽ cum diligentiꝰ desuꝑ intuentẽ intu¬
eret᷑. priorẽ atq eccłiȩ loci fundatorem¬
odfridũ domnũ qui ante bienniũ uita dis-¬
cesserat. toga regulari splendificũ hunc ẽẽ
recognouit. Gratulatione statim attollit᷑
gaudio int̾iori releuatur: ⁊ nopinatũ enim

Expanded text:
in qua magnificos duos viros ad se venire in qua magnificos duos viros ad se venire de improviso conspicatur, quos officiosa sedulitate senior quidam praecedens quasi obsequentis vicem ante tantam dignitatem gerere videbatur. Ipsi autem admodum decenti gravium personarum incessu hinc inde pone sequebantur. Territus inopino lumine frater, atque inviso ante has formas atque habitus fulgore totus concutitur, et quidnam incertus faceret, solam eorum quos aspiciebat praesentiam tremulus admirabatur. Is autem qui eos antecedebat, quasi familiaris visitator propius accedens, lectulo astitit, et aliquandiu tacitus habitudinem jacentis exploravit.Quem cum diligentius desuper intuentem intueretur, priorem atque eccleOdfridum, qui ante biennium vita decesserat, toga regulari splendificum hunc esse recognovit. Gratulatione statim attollitur, gaudio interiori relevatur: inopinatum enim
Abbreviated transcription (Latin):
bat. Lingua sine officio erat. uł si quid bal¬
butiendo delatrabat. aliena ab intellectu. ac
sine sensu ꝑsonabat. Longum ẽ memorare
ꝑ singula miserias: & quas tam dira passio
solet excitare molestias. Cũq fere ꝑ tenni¬
nec ram spem recuꝑandi uillam inueterata
morbi affectio ꝓmiteret᷑. in remorata semꝑ
cũ fide postulantib. diuina miseratio affa-¬
it: & diuturna calamitate afflictũ. a b enei¬
placito suo ñ tam̃ derelictũ fuisse demonstra
talis aduenisset. ac frequentior ob eiꝰ memo¬
ret. idem frat̃ quadam in se m̃tis a lacritate
lias noctis. officiũ lectionis qͦd sibi licere
postularat deuotus impleuit. sed inuali¬
tudinẽ non ferens ante alios finitis laudib
ad stratũ rediit. Uix tenuissimo sopore sol¬
uit᷑ ut quẽadmodũ fieri solet facile dormi¬
ens potius te uigilare credas: cũ ecce subi¬
ta luce cubile in quo iacebat om̃e ꝑfundit᷑.

Expanded text:
bat. Lingua sine officio erat, vel si quid balbat. Lingua sine officio erat, vel si quid balbutiendo dilatrabat, aliena ab intellectu, ac sine sensu personabat. Longum est memorare per singulas miserias, et quas tam dira passio solet excitare molestias. Nam dies sinec jam spem recuperandi ullam inveterata morbi affectio promitteret, in re morata semper cum fide postulantibus divina miseratio adfuit, et diuturnitate afflictum a beneplacitalis advenisset, ac frequentior ob ejus memoret, idem frater, quadam in se mentis alacritate lias noctis, officium lectionis quod sibi licere postulaverat, devotus explevit; sed invaletudinem non ferens, ante alios, finitis laudibus, ad stratum rediit. Vix dum tenuissimo sopore solvitur, ut, quemadmodum fieri solet, facile dormiens potius te vigilare credas, cum ecce subita luce cubile in quo jacebat omne perfunditur,
Abbreviated transcription (Latin):
olescentie t̾minos attigerat᷑: cũ acutissima
quã greci paralisin uocant passione dissolutꝰ
decubuit: ac m̃broꝵ desticuta cõpage.a
planta pedis usq ad uerticẽ dimidiꝰ emarcuit.
Erat miseranda facies p̃ferentis uiuũ cũ
mortuo: cũ adhuc tota corporis mole suꝑsti¬
te sinistrũ latus ome tulisset passio ac ui-¬
uos artus pars mortua sibi deputasset officio.
Et qͥa se ipso carere salus ñ erat᷑. pondus te¬
diosum oculis omnũ p̃ferebat. qͦd in eo ne
deꝑisset. morb ipse solidarat. Iacebant a
ministerio uacua languida m̃bra: & suꝑ¬
ficiem solam humani corporis exhibebant
nullo usui congrua. Si quando aũ ad mo-¬
dicũ remissa passione ad eccłiam aut alicu-¬
bi eundũ erat. baculo sustollente uiuũ ca-¬
dauer. segniter ac fatigabilit̾ tripodabat:
aut absente custode dũ se aliqͣnd̃o minus
sane ad aliena mouebat: miserũ hominem
multociens in reptile quodlibet. transforma-¬

Expanded text:
olescentiae terminos attigerat, cum acutissima, olescentiae terminos attigerat, cum acutissima, quam Graeci paralysim vocant, passione dissolutus, decubuit, ac membrorum destituta compage, a planta pedis usque ad verticem dimidius emarcuit. Erat, miseranda facies praeferentis vivum cum mortuo, cum adhuc tota corporis mole superstite, sinistrum latus omne tulisset passio, ac vivos artus pars mortua sibi deputasset officio. Et quia seipso carere salus non erat, pondus taediosum oculis omnium praeferebat, quod in eo ne omnino deperisset, morbus ipse solidaret. Jacebant a ministerio vacua languida membra, et superficiem solam humani corporis exhibebant, nullo usui congrua. Si quando autem, ad modicum remissa passione, ad ecclesiam aut alicubi eundum erat, baculo sustollente, vivum cadaver segniter ac fatigabiliter tripodabat, aut absente custode se aliquando minus sane ad aliena movebat, miserum hominem multoties in reptile quoddam transforma
Abbreviated transcription (Latin):
ad quod instituebatur ꝓuidentia dĩ in dies
ꝓficiebat in meliꝰ. & pubescentẽ ȩtatẽ sub
studiis transibat regularib. Intelligebat
iam tunc cutam uiã eẽ sub ductorib cutã
uitã uiuere sub rectorib : tutum laborem
cũ huiꝰmodi laboratorib. Sed sub intaitu
cernentis cuncta udicis: quid tutũ aut si¬
bi confidens eẽ queat: Quid opifioem su
oꝑis aliquatenꝰ lateat: Quid diuini lumi¬
nis acum̃ effugiat: Nulla transeunt. nulla
succedunt. Om̃ia uidet. om̃ia penetrat. scru¬
tat᷑ om̃ia. iudicat omĩa: neq opus habet.
ut sibi quis dicat testimoniũ de homine:
ipse enĩ nouit quid sit in homine. Ipse in hoc
famulo suo inuisibili iudicio forsan sciebat oc¬
cultũ: qͦd miscditer puniri uoluit. ne tͣnsure
inultũ. Aut si ꝓprio puniri ñ debuit. saluti¬
ferũ in eo iudiciũ correptionis fr̃m indixit.
Nam decursa ut dictũ ẽ minori ȩtate iam
grandiusculus eminebat: iam calentis ad¬

Expanded text:
ad quod instituebatur providentia Dei in dies ad quod instituebatur providentia Dei in dies proficiebat in melius, et pubescentem aetatem sub custodiis transigebat regularibus. Intelligebat jam tunc tutam viam esse sub ductoribus, tutam viam vivere sub rectoribus, tutum laborare cum hujusmodi laboratoribus. Sed sub intuitu cernentis cuncta judicis, quid tutum aut sibi confidens esse queat? quid opificem sui operis aliquatenus lateat? quid divini luminis acumen effugiat? Nulla transeunt, nulla succedunt, omnia videt, omnia penetrat, scrutatur omnia, judicat omnia, neque opus habet ut sibi quis dicat testimonium de homine, ipse novit quid sit in homine, ipse etiam in hoc famulo suo invisibili judicio forsan, sciebat occultum quod misericorditer puniri voluit, ne transiret inultum aut si proprio reatu puniri non debuit, salutiferum in eo judicium nostrae corruptionis indixit. Nam decursa, ut dictum est, minori aetate, jam grandiusculus eminebat, jam calentis ad
Abbreviated transcription (Latin):
etiam duos filios paruulos obtulit: atq
sub regule iugo p̃dicto sacerdoti erudien-¬
dos tradidit. Quos ille suscipiens pat̾ne
nutriuit:. atq uitȩ merito sub scã societate
degentes. ꝓ ut etas illa sinebat. sub sacris
ordinib seruituros ꝓmouit. De quoꝵ uno
chemardo nomine relatione p̃clara ꝑ sc̃m
donatianũ ds ostendit miracula uirtute
fulgida. claritate ꝑspicua: in se ꝓbabilia ali¬
eni testimonii ñ egentia. Hic gͥ cũ nouen
nis uiuenculus a parentib in eodem cȩno¬
bio eẽt oblatus: in illa scã societate ꝑmo¬
dulo suo sub disciplina pastorali regularit᷑
ẽ conu̾satus. Promptꝰ & obedient᷑ domestica
implebat officia: ad nutũ monentis facilis
oꝑabatur inuncta. Et ad quod ꝓuecti¬
or etas competens agere ñ erat. ut consu¬
etudo ẽ in domo dĩ minores instruere:
in sorte sua cũ coetaneis ueniebat. Age¬
bat sic sub scolarib alis tempꝰ plixius: et

Expanded text:
etiam duos filios parvulos obtulit, atque etiam duos filios parvulos obtulit, atque sub regulae jugo praedicto sacerdoti erudiendos tradidit. Quos ille suscipiens paterne nutrivit, atque vitae merito sub sancta societate degentes, prout aetas illa sinebat, sub sacris ordinibus servituros promovit. De quorum uno, Tamardo nomine, relatione praeclara per S. Donatianum Deus ostendit miracula virtute fulgida, claritate perspicua, in se probabilia, alieni testimonii non egentia. Et quia connis juvenculus a parentibus in eodem monasterio esset oblatus, in illa sancta societate pro modulo suo sub disciplina pastorali regulariter est conversatus, promptus obedienter domestica implebat officia, et ad nutum monentis facilis operabatur injuncta. Et ad quod provectior aetas competens agere non poterat, ut consuetudo est, in domo Dei minores instruere in sorte sua cum coaetaneis veniebat. Agebat sic sub scholaribus altis tempus prolixius, et
Abbreviated transcription (Latin):
In hoc gͦ. monte historiarũ testimonio qͣndã
a radice fundata. Cuꝰ bone conu̾sationis qͣm
in illa ꝓmulgauit micium: int̾ duros & in.¬
cultos homines multis dedit animaꝵ ꝓuectũ.
Nam cũ pͥmo sui aduentꝰ tẽpore locũ uidisset
solitariũ. quẽadmodũ diu desideratũ dilexit.
& eccłiolam quã int̾ uepres ac serpentes uili¬
bus cabulatis contextam inuenit. ñ post mul¬
tũ episcopalib gestis suscepit: clericoꝵ habi-¬
tationẽ instituit: & scđ̾m regulã sub sc̃ĩs apłis
constitutã uiuere cepit. Ad quẽ cũ alii noui
tate uocis ꝑmoti. alii uͦ deuotione & oceul¬
to gr̃ȩ beneficio inspirati confluerent. & par-¬
uo pͥncipio re in dies crescente ampliorẽ fun-¬
dauit: atq ad bene uiuendi ꝓpositũ pluri¬
moꝵ animos incitauit: ut & cõmunis uite
se libentes contraderent: atq om̃iũ quȩ in
scło habere uidebant᷑ renunciantes xp̃m
heredem facerent. Int̾ qͦs conuicaneus qͥ¬
dam hermarus nomine uir fidelis cunc

Expanded text:
historiarum testimonio quondama radice fundata. Cujus bonae conversationis quam in illa promulgavit initium inter duros et incultos homines multis dedit animarum provectum. Nam cum primo sui adventus tempore locum vidisset solitarium, quemadmodum diu desideratum dilexit, et ecclesiolam quam inter vepres ac serpentes vilibus tabulatis intextam invenit, non post multum episcopalibus gestis suscepit, clericorum habitatione instituit, et secundum regulam sub sanctis apostolis constitutam vivere coepit. Ad quem cum alii vocis novitate permoti, alii vero devotione et occulto gratiae beneficio inspirati confluerent, ex parvo principio re in dies crescente, ampliorem fundavit, atque ad bene vivendi propositum plurimorum animos incitavit, ut et communi vitae se libentes contraderent, atque omnium quae in saeculo habere videbantur renuntiantes, Christum haeredem facerent. Inter quos convicaneus quidam, H. nomine, vir fidelis, tunc
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓcurare utilia: uelis nolis quasi desidiam
laboratoris arguens miro increm̃to germi¬
net mnucilia:. pret̾ea tam salubrit̾ flatib uen¬
toꝵ expositus. ut aeris infecti. seu nebularũ
quarũ confluentiã isdem alueus exalat. in
se crassitudinẽ coagulari ñ ꝑmutat. Apparts
qu̾aquã ex facili quanta ppłi frequentia suᷤ
dieb fuerit locus cȩleber: ad quẽ publicȩ
atq regales utrimq uie conuenientes. ad-¬
huc premonstrant᷑. Quarũ illa quȩ ab ori

Expanded text:
iam laboratoris arguens, miro incremento germinet inutilia. Praeterea tam salubriter flatibus ventorum expositus ut aeris infecti seu nebularum aquarum confluentium isdem alveus exhalat, in se crassitudinem coagulari non permittat. Apparet quoque ex facili quanta populi frequentia suis diebus fuerit locus celeber, ad quem publicae atque regales viae convenientes adhuc praemonstrantur; quarum illa quae a di
Abbreviated transcription (Latin):
tuit. Hȩc ñ reppitur alieno aliquo sangume
inducta. sed quȩ sedes illis eadem ẽ & origo.
Hhi fortissimis ac muratis oppidis int̾ se olim
diuisi cõmune de nominatiuũ pagi ꝓpriis ã
pͥncipio in caletos & batauos sub diuisere uo¬
cabulis. Pagi aũ ipsius longitudo ab oriente
extendit᷑: atq ab occidente enula uidelicet
fluuo finẽ excipiente t̾minat᷑: a cuiꝰ margi¬
ne paulatĩ succrescente cumulo clem̃ti ꝓce¬

Expanded text:
tuit. Haec non reperitur alieno aliquo sanguine tuit. Haec non reperitur alieno aliquo sanguine inducta, sed quae illis sedes eadem est et origo. Hi, fortissimis ac muratis oppidis inter se olim divisi, commune dominativum pagi propriis a principio in Caletos et Batavos subdivisere vocabulis. Pagi autem ipsius longitudo ab oriente extenditur, atque ab occidente Enula videlicet fluvio, finem excipiente, terminatur; a cujus margine paulatim succrescente tumulo clementi
Abbreviated transcription (Latin):
forte custodiat. Ex quib unũ de multis
quos diuersis artib mirificauit. emeritũ
suȩ domꝰ mansionariũ nobis marinis plebi
fidelem gregis ꝑ ambulũ. frugalem nutrici¬
um uotoꝵ susceptorẽ: hylarem in omĩb da-¬
torẽ medele largum. curationis scium. salu-¬
tis diuturne cuiorem sollertissimũ. Qui ñ
mͦ ubi uenerabilis corporis ipsius thesaurꝰ
honorat᷑ uirtutib choruscat. uerũ etiam extͣ
t̾ritorii sui limites multociens miraculoꝵ
signis in notuit. quȩ ñ tam scriptoꝵ inopia.
sollicitudo negligenti obliuione deleuit. De
quib memorabilia quedam dona scĩ sp̃e no-
illo donari munera lingue. qui linguas dat
in munere. Est gͥ pagus int̾ legiam fluuiũ
& flandrenses maritimos menapia cognom-¬
natꝰ. cuiꝰ incole generali uocabulo ab histori¬
ographis menapii denominant᷑. Gens anti-¬
qua & asꝑa: quȩ a romanis etiã ut ueterũ
hystoria meminit. sine cruore domari ñ po-¬

Expanded text:
forte custodiat. Ex quibus unum de multis forte custodiat. Ex quibus unum de multis quos diversis artibus mirificavit, emeritum suae domus mansionarium nobis marinis plebibm, fidelem gregis praeambulum, frugalem nutritium, votorum susceptorem, hilarem in omnibus datorem, medelae largum curationis sanctum, salutis diuturnae tutorem sanctissimum. Qui non modo ubi venerabilis corporis ipsius thesaurus honoratur virtutibus coruscat, verum etiam extra territorii sui limites multoties miraculorum signis innotuit; quae non tam scriptorum inopia sollicitudo negligentius oblivione delevit. De quibus memorabilia quaedam dono sancti Spiritus illo donari munera linguae qui linguas dat in munere. Est ergo pagus inter Legiam fluvium et Flandrinenses maritimos, Menapia cognominatus, cujus incolae generali vocabulo ab historiographis Menapi denominantur; gens antiqua et aspera, quae a Romanis etiam, ut veterum historia meminit, domari non po
Abbreviated transcription (Latin):
iracula scõꝵ quib uł corporali pre¬
sentia in mundo claruerant uel
his erumpnis assũpti apud ossa
sua & memorias cotidie redeunt. & ipsi qͣ
capienda nos inuitant. Uiuunt enim ibi
qͥa felicit̾ uiuunt. qͥa mansure iherłm iam
ciues effecti. sic huiꝰ habitationis quȩ dissol¬
uet᷑ adhuc hospites iuuant: ut ab illa in qua
uere uiuit᷑ mansione. nũquã uoluntate rece¬
dant. Ostendunt enĩ ibi se posse impetrare
qͦd iogant᷑ dũ postulata conferunt: quȩ insi
felicit᷑ ibi uiuerent: ad eos suspirantib do¬
nare ñ ualerent. Ex qua illa cõmuni angłoꝵ
& hominũ curia. quȩ una ꝑ adoptionẽ iam
ẽ facta respublica. rex. xp̃c p̃sidens singuliᷤ
quibq gentib sua deputauit suffragia. ut
corpꝰ eiꝰ quȩ ẽ eccłia ubiq ꝑuigiles habeat
suȩ ꝑegrinationis excubias: ne inuidentis
inimici ꝑ incaudelã incurrat insidias. Per
rit reducat. qͦd confractũ fuerit alliget. qͦd
infirmũ fuerit consolidet: & qͦd pingue et

Expanded text:
iracula sanctorum, quibus vel corporali praesentia in mundo claruerint, vel his aerumnis absumpti apud ossa sua et memorias quotidie redeunt, quales et capienda nos invitant. Vivunt enim ibi, quia feliciter vivunt, quia, mansurae Jerusalem jam cives effecti, sic hujus habitationis quae dissolvetur adhuc hospites visitant, ut ab illa in qua vere innititur mansione, nunquam voluntate recedant. Ostendunt enim et posse impetrare quod rogantur, dum postulata conferunt, quae, nisi feliciter ibi viverent, ad eos suspirantibus donare non valerent. Ex qua communi angelorum et hominum curia, quae una per adoptionem jam est facta respublica, rex Christus, praesidens singulis quibusquam gentibus, sua Dei suffragia, ut corpus ejus, quod est Ecclesia, utique pervigiles habeat suae peregrinationis excubias, ne invidentis inimici per incautelam incurrat insidias, per rit reducat, quod confractum fuerit alliget, quod infirmum fuerit reducat, quod pingue et
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃a ꝑ eius grãm efficere miracula: Tu mͦ ei¬
uis angłoꝵ. tu socius scoꝵ. Tu letus cũ illsᷤ
canticũ nouũ cantabis. sicut audiuimꝰ ita &
uidimꝰ: beati qui habitant in domo tua dñe.¬

Expanded text:
nostra per eius gratiam efficere miracula. Tu modo cinostra per eius gratiam efficere miracula. Tu modo cives angelorum, tu socius sanctorum, tu laetus cum illis canticum novum cantabis: Sicut audivimus, ita et vidimus. Beati qui habitant in domo tua, D
Abbreviated transcription (Latin):
tuȩ apud dm̃ semꝑ intente ꝓ hominibꝰ. Ne¬
ditatio tua fuit in lege dñi die ac nõcte. idło
sicut palma floruisti in domo dñi sic̃ cȩdrus
libani multiplicasti filios tuos qui ađ ce to¬
ta m̃tis intentione clamant᷑: tu illos pia in¬
t̃cessione adiuuare digneris. Sentiamꝰ cu¬
ũ nobis clem̃tissime ad ẽẽ auxiliũ: qui duis
deuotissime instamꝰ officiis. O felix anima.
quȩ scłi labores dereliquisti: & celestẽ cũ
multiplici sudoris tui fructu reqͥem intra-¬
sti. Talenta tͥ tradita multiplicasti. p̃mia cõ-¬
missa accepisti. In pauca fuisti fidelis int̾ris:
supͣ multa constitutꝰ głaris in cȩlis. Gaudia
dm̃ dĩ tui quȩ semꝑ optasti: semꝑ habe¬
re cȩpisti. Te continius o pat̾ ꝓsequim᷑ lau¬
ddib: tu nos assidius auxiliare precib. Credi¬
mꝰ te in p̃sentia dñi dĩ tu om̃ia posse impetͣ¬
re quȩ poscis: dũ tanta potusti in p̃sentia

Expanded text:
tuae apud Deum semper intentae pro hominibus. Metuae apud Deum semper intentae pro hominibus. Meditatio tua fuit in lege Domini die ac nocte; ideo sicut palma floruisti in domu Domini. Sicut cedrus Libani multiplicasti filios tuos, qui ad te tota mentis intentione clamant: Tu illos pia intercessione adiuvare digneris. Sentiamus, tuum nobis clementissime adesse auxilium, qui tuis devotissime instamus officiis. O felix anima, quae saeculi labores dereliquisti et caelestem cuin multiplici sudoris tui fructu requiem intrasti; talenta tibi commissa multiplicasti, praemia promissa accepisti! In pauca fidelis fuisti in terris, supra multa constitutus gloriaris in caelis. Gaudia ini Dei tui, quae semper optasti, semper habere caepisti. Te continuis, o pater, prosequimur laudibus; tu nos assiduis auxiliare praecibus. Credimus, te in praesentia domini Dei tui omnia posse impetrare, quae poposcis, dum tanta potuisti in praesentia