comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
plus nobis ꝓfecto elefanti saperent. Qd̃ si qͥsqͣm eoꝵ cognatus.
dicet elefantos ẽẽ sapientes: sensi enĩ qͣmtiis admirans sensi t̾n̾
etrã homines hinc sȩpe ambigere: illud quantũ opmnor saltĩ
concedet. plus astno sapere apiculã. Quoꝵ comꝑare magni¬
tudines. plus ꝓfecto ẽ qͣm asminum. Uel qd̾ etrã de oculo
inorẽ: Qd̾ tñ illa sublime ita uolans. ut a nobis in tanta
hice difficile cernat᷑: latentẽ sub frutice leporẽ ⁊ sub flucti¬
b piscẽ uidere comꝑta ẽ. Qd̾ in ipsis sensib fit. qͥb nͥ corꝑea
sentire ñ datũ e̾. Nichil gͥ ad rẽ id ad uĩ sciendi ualet corꝑis
magnitudo. Metuendũ ne ẽ quȩso. ne ammnꝰ humanꝰ cuiꝰ excel¬
lentior ⁊ pene aspectꝰ ẽ solus ip̃a ratio. quȩ etiã se inuenire
molit᷑. nichil sit si illũ eadẽ ratio. id se ip̃e om̃i magnitudrne¬

Expanded text:
plus nobis profecto elephanti saperent. Quod si quisquam eorum cognatus plus nobis profecto elephanti saperent. Quod si quisquam eorum cognatus dicet elephantos esse sapientes; sensi enim quamvis admirans, sensi tamen etiam hinc homines saepe ambigere; illud, quantum opinor, saltem concedet, plus asino sapere apiculam; quorum comparare magnitudines plus profecto est quam asininum: vel quod etiam de oculo se breviorem? quo tamen illa sublime ita volans, ut a nobis in tanta luce difficile cernatur, latentem sub frutice lepusculum, et sub fluctibus piscem videre comperta est. Quod si in ipsis sensibus, quibus nisi corporea sentire non datum est, nihil ad rem, id est ad vim sentiendi, valet corporis magnitudo; metuendumne est, quaeso, ne animus humanus, cujus excellentior et pene solus aspectus est ipsa ratio qua etiam se invenire molitur, nihil sit, si illum eadem ratio, id est se ipse omni magnitudine
Abbreviated transcription (Latin):
penes eã sit regimen om̃iũ menbroꝵ. & qͣi cardo qͥdam in a¬
gendo cunctarũ corꝑalrũ motionũ: Cũ autẽ oculi mediũ. quȩ
purpilla dicit᷑. inchil altud sit. qͣm qd̾dã punctũ oculi. in qͦ tam̃
tanta uis e̾: ut eo dnmaiũ cęlũ cuiꝰ meffabile spatrũ ẽ. ex aliqͦ
emmenti loco cerm collustrariq possit: ñ abhorret auero. a¬
minũ carere om̃i corꝑea magnitudine quȩ tͥb illis differen¬
tiis consũmatur. qͣmuis corpoꝵ magnitudines qͣs tibet imagi¬
nari queat. S paucis licet. rp̃o animo animũ cernere: id ut
ip̃e se animꝰ uideat. idet autẽ ꝑ intelligentiã. Hinc soli enĩ.
licet uidere. nichil e̾ẽ in reb potentiꝰ ⁊ magnificentiꝰ his nat᷑is.
quȩ ut ita dicã. sine tumorib ẽẽ intelligunt᷑. Tumor em̃ nõ
absurde appellat᷑ corꝑis magnitudo. Quȩ. si magmpendenda ẽẽt:

Expanded text:
penes eam sit regimen omnium membrorum, et quasi cardo quidam in apenes eam sit regimen omnium membrorum, et quasi cardo quidam in agendo, cunctarum corporalium motionum? 24. Cum autem oculi medium, quae pupilla dicitur, nihil aliud sit quam quoddam punctum oculi, in quo tamen tanta vis est, ut eo dimidium coelum, cujus ineffabile spatium est, ex aliquo eminenti loco cerni collustrarique possit; non abhorret a vero animum carere omni corporea magnitudine, quae tribus illis differentiis consummatur, quamvis corporum magnitudines quaslibet imaginari queat. Sed paucis licet ipso animo animum cernere, id est ut ipse se animus videat; videt autem per intelligentiam. Huic soli enim licet videre nihil esse in rebus potentius et magnificentius iis naturis, quae, ut ita dicam, sine tumoribus esse intelliguntur: tumor enim non absurde appellatur corporis magnitudo, quae si magnipendenda esset,
Abbreviated transcription (Latin):
conuicitur animꝰ. ideo cȩteris duob p̾stat: qͥa minꝰ qͣm illa
duo secari potest. Porro illa duo eo magis secant᷑ qͣm lnea. quo
magis se in spatrũ anstendunt. Linea uͦ. spatiũ nͥ longitudinis
nullũ habet. Quo sublato. nichil om̃ino remanet spatii.
Quaꝓpter. qͥcqͥd linea meliꝰ ẽ. necesse ẽ nullo spatio sit. ⁊ o̾ino
diuidi secariq ñ possit. E rustra gͥ ut opmor quantitatem
animi quȩ nulla ẽ inuenire laboramꝰ cũ eũ lmea concetamꝰ
eẽ meliorẽ. Et si figurarũ om̃iũ planarũ illa optima e̾ quȩ cir¬
culo effingit᷑. in qͣ ratio docint nchil e̾e̾ meliꝰ puncto atq po-¬
tentiꝰ. qd nullo dubitante partib caret: qͥd mirũ. si aĩa neq
corꝑea sit. neq ulla aut longitudine porrecta. aut latituame
diffusa. aut altitudrne solidata. ⁊ t̾n tantũ ualeat in corꝑe. ut

Expanded text:
convincitur animus, ideo caeteris duobus praestat, quia minus quam illa convincitur animus, ideo caeteris duobus praestat, quia minus quam illa duo secari potest. Porro illa duo eo magis secantur quam linea, quo magis se in spatium distendunt: linea vero spatium nisi longitudinis nullum habet, quo sublato nihil omnino remanet spatii. Quapropter quidquid linea melius est, necesse est nullo spatio sit, et omnino dividi secarique non possit. Frustra igitur, ut opinor, quantitatem animi, quae nulla est, invenire laboramus, cum eum linea concedamus esse meliorem. Et si figurarum omnium planarum illa optima est quae circulo effingitur, in qua ratio docuit nihil melius esse puncto atque potentius, quod nullo dubitante partibus caret; quid mirum si anima neque corporea sit, neque ulla aut longitudine porrecta, aut latitudine diffusa, aut altitudine solidata; et tamen tantum valeat in corpore, ut
Abbreviated transcription (Latin):
cogitari. aut intelligi. talis eiꝰ qͣntitas ñ potest. Si autem te
mouet. cur tanta cęli.t̾rȩ. marisq spacia memoria conti¬
neat. cũ sit ip̃e milliꝰ quantitatis. mira quȩdã uis ẽ: quam
tñ ex his quȩ a nobis comꝑta sunt. quantũ ingemio tuo ine̾¬
lummnis. ammaduertere potest. Si enĩ corpꝰ nullũ ẽ ut ratio
iã oftendit. qd̾ longitudine. latitudine. altitudie careat. nichilq
eoꝵ nͥ cũ aliis duob ẽẽ in corꝑe potest. animo tñ etiã solã lineã
int̾iore quodã oculo. id intelligentia uidere concessũ ẽ: arbi¬
tror nos concedere sic animũ corpꝰ ñ e̾ẽ ut sit corꝑe mehor.
Quo concesso. ñ opinor dubitandũ eũ etiã linea e̾e melorẽ.
Ridiculũ e̾ enĩ: cũ tria illa insint corꝑi ut corpꝰ sit: non his
om̃ib e̾e̾ meliorẽ. qͥ corꝑe e̾ melior. At ip̃a linea qͣ melor esse

Expanded text:
cogitari, aut intelligi talis ejus quantitas non potest. Si autem te cogitari, aut intelligi talis ejus quantitas non potest. Si autem te movet, cur tanta coeli, terrae, marisque spatia memoria contineat, cum sit ipse nullius quantitatis; mira quaedam vis est, quam tamen ex iis quae a nobis comperta sunt, quantum inest ingenio tuo luminis, animadvertere potes. Si enim corpus nullum est, ut ratindit, quod longitudine, latitudine, altitudine careat, nihilque horum nisi cum aliis duobus esse in corpore potest; animo tamen etiam solam lineam interiore quodam oculo, id est intelligentia, videre concessum est: arbitror nos concedere sic animum corpus non esse, ut sit corpore melior. Quo concesso, non opinor dubitandum esse, eum etiam linea esse meliorem: ridiculum est enim cum tria illa insint corpori ut corpus sit, non his omnibus esse meliorem, qui corpore est melior. At ipsa linea, qua melior esse
Abbreviated transcription (Latin):
hoc quiȩrendũ ẽẽ. qͣm unde sit t̾ra. uel siqͥd altud elem̾toꝵ¬
singuloꝵ. Intelligendũ e̾ enĩ qͣmqͣm d̾s fecerit animũ. habere
illũ certã substantiã. quȩ neq t̾rena. neq ignea. neq aerea
sit. neq humida. Nisi forte arbitrandũ ẽ. d̾m t̾rȩ dedisse. ut n¬
chil aliud sit qͣm t̾ra: ⁊ ñ dedisse animo ut inchil aliud qͣm am¬
mꝰ sit. Si autẽ definiri tͥ animũ uis. ⁊ ideo quęris qͥd sic animus.
facile respondeo. Nã mͥ idet᷑ ẽẽ substantia quȩdã. rationis par¬
ticeps. regendo corꝑi accommodata. Itaq illud potiꝰ attende imn
de ambigit᷑. utrũ quantitas ⁊ quasi ut ita dicã locale spatiũ ani¬
mo nullũ sit. Nã ꝓfecto qm corpꝰ ñ ẽ. neq enĩ alit̾ incorporea
ulla cernere ualeret. ut suꝑior ratio demonstrabat ꝓculdu¬
bio caret spatio: qͦ corꝑa metiunt᷑. Et ob hoc: recte credi aut

Expanded text:
esse quam unde sit terra, vel si quod aliud elementoesse quam unde sit terra, vel si quod aliud elementosingulorum. Intelligendum est enim quanquam Deus fecerit animum, habere illum certam substantiam, quae neque terrena, neque ignea, neque aeria sit, neque humida: nisi forte arbitrandum est Deum terrae dedisse ut nihil aliud sit quam terra, et non dedisse animo ut nihil aliud quam animus sit. Si autem definiri tibi animum vis, et ideo quaeris quid sit animus; facile respondeo. Nam mihi videtur esse substantia quaedam rationis particeps, regendo corpori accommodata. CAPUT XIV.-- Animde ambigitur nunc, utrum quantitas et quasi, ut ita dicam, locale spatium animo ullum sit. Nam profecto quia corpus non est; neque enim aliter incorporea ulla cernere valeret, ut superior ratio demonstrabat; procul dubio caret spatio quo corpora metiuntur: et ob hoc recte credi, aut
Abbreviated transcription (Latin):
Nichil minꝰ dugꝰ. Unqͣmne oculis istis corꝑeis. ueltale pun¬
ctũ. uel talẽ lineã. uel talẽ latitudmẽ uidisti: Deod̾. Om̃mo
minqͣm. Donemĩsunt ista corꝑea. Augꝰ. At qͥsi corꝑea cor¬
poreis oculis mira quadã rerũ cognatione cernunt᷑. oportet
amnũ qͦ uidemꝰ illa incorꝑalia. corꝑeũ corpꝰ ue ñ ẽẽ. antua¬
liter estimas: Deod̾. Age iam. corpꝰ concedo ñ ee̾ animũ. uel
qͥcqͣm corꝑeũ. Qd e̾ tandem: dic mͥ.augꝰ. Nide interĩ utrũ
confectũ sit carere illũ om̃i illa quantitate. de qͣ n̾c questio
e̾. Nam qͥd sit animꝰ. oblitũ te e̾ẽ miror: pͥore inter nos
questione discussũ. Meministiemĩ te quęsisse primitus
unde ẽ̾ẽt. Qd auob modis nobis tractatũ ẽẽ memini. Uno.
qͦ qͣsi de regione eiꝰ quȩsitũ ẽ: altero. utrũnã ex t̾ra. uel
igne. uel alio quopiã istoꝵ elem̃toꝵ ẽe. uel ex om̃ib. uel
ex aliqͥb hoꝵ. In qͣ questione constitit int̾ nos. ñ magis

Expanded text:
nquamne igitur oculis istis corporeis, vel tale punctum, vel talem lineam, vel talem latitudinem vidisti? E. Omnino nunquam. Non enim sunt ista corporea. A. Atqui si corporea corporeis oculis mira quadam rerum cognatione cernuntur; oportet animum quo videmus illa incorporalia, corporeum corpusve non esse. An tu aliter existimas? E. Age, jam concedo corpus non esse animum vel quidquam corporeum; quid est tandem, dic mihi? A. Vide interim utrum confectum sit carere illum illa omni quantitate, de qua nunc quaestio est: nam quid sit animus, oblitum te esse miror priore inter nos quaestione discussum. Meministi enim te quaesisse primitus, unde esset: quod duobus modis a nobis tractatum esse memini, uno, quo quasi de regione ejus quaesitum est; altero, utrumnam ex terra, vel igne, vel alio quopiam istorum elementorum esset, vel ex omnibus, vel ex aliquibus horum. In qua quaestione constitit inter nos, non mag
Abbreviated transcription (Latin):
uet etiã in his reb. tanta ⁊ tam inconcussa quedã iusticia. Deod.
Quonam mͦ: augꝰ. Qͥ a nichil ut arbitror dicimꝰ c̾e̾ iusticiam.
nͥ eqͥtatẽ. ł qͥtas autẽ. ab ȩqͣlitate quadã indet᷑ appellata. S quȩ
in hac uirtute eqͥtas. nͥ ut sua cuiq tͥbuantur: Porro sua
cinq. nͥ quadã distinctione tribui ñ possc̃. An alit̾ putas: Deod.
Mamfestũ ẽ. ⁊ prorsus assentior. augꝰ. Qͥd: aistinctionem
arbitraris ne c̾e̾ ullã. si om̃na paria sint: ut nichil om̃mo int̾ se

Expanded text:
vet etiam in his rebus tanta et tam inconcussa quaedam justitia? E. vet etiam in his rebus tanta et tam inconcussa quaedam justitia? E. Quonam modo? A. Quia nihil, ut arbitror, dicimus esse justitiam nisi aequitatem: aequitas autem ab aequalitate quadam videtur appellata. Sed quae in hac virtute aequitas, nisi ut sua cuique tribuantur? Porro sua cuique, nisi quadam distinctione tribui non possunt. An aliter putas? E. Manifestum est, et prorsus assentior. A. Quid? distinctionem arbitr
Abbreviated transcription (Latin):
hoc fieri: Deod̾ Prorsus potest. Augꝰ. Mehor ẽ gͥ figa quȩ qͣ¬
tuor lineis rectis parib. qͣm quȩ tͥb constat: Deod̾. Certe
melior. Si qͥdem magis in ea eqͣlitas ualet. Augꝰ. Qd gͦͦ istam
quȩ qͣtuor rectis parib lineis fit. censes ne posse etrã ita fieri
ut ñ anguli om̃s in ea pares sint. an ñ putas: Deod̾. Uideo posse.
augꝰ Quonam modo: Deodacꝰ. Si duo contractiores. auo aꝑ¬
tiores sint. Augꝰ. Uidesne etiã quẽ admodũ ⁊ ambo contracti¬
ores. ⁊ ambo apertiores sibi contͣrii sint: Deod̾. Ac uerissime
atq aꝑtissime. Augꝰ. Seruatã gͥ ⁊ hic quanta seruari potuit.
ȩ qualitatẽ cernis. Cernis enim ꝓfecto fieriñ posse. ut cum qͣ¬
tuor parib lineis figa perficit᷑. ñ aut om̃s. aut certe uel bini
anguli pares sint. quȩq tñ sunt paria. sibi ex contͣrio respõ¬
dere. Deod̾. Cerno ⁊ firmissime teneo. Augꝰ. Nichilne te mo¬

Expanded text:
hoc fieri? E. Prorsus potest. A. Melior est igitur figura quae quhoc fieri? E. Prorsus potest. A. Melior est igitur figura quae quatuor lineis rectis paribus, quam quae tribus constat. E. Melior certe, siquidem magis in ea aequalitas valet. A. Quid ergo? istam quae quatuor rectis paribus lineis confit, censesne posse etiam ita fieri, ut non anguli omnes in ea pares sint, an non putas? E. Video posse. A. Quonam modo? E. Si duo contractiores, duo apertiores sint. A. Videsne etiam quemadmodum et ambo contractiores, et ambo apertiores sibi contrarii sint? E. Ac verissime atque apertissime. A. Servatam igitur et hic, quanta servari potuit, cernis aequalitatem: cernis enim profecto fieri non posse, ut cum quatuor paribus lineis figura perficitur, non aut omnes, aut certe vel bini anguli pares sint; quaeque tamen paria sunt, sibi ex contrario respondere. E. Cerno, et firmissime teneo. 15. A. Nihilne te mo
Abbreviated transcription (Latin):
mͦ. augꝰ. Qͥd si rectis lineis trib s imparib figa constet. pos¬
sutnt etiã in ista pares e̾ẽ anguli. an aliud intelligis: Deod Om¬
mino ñ possc̃ augꝰ. Recte dicis. S hic qtiȩso. quęnam tͥ figͣa
melior uideat᷑ ⁊ pulchrior. eane quȩ parib. anquȩ imparib
lineis constat: Deod̃. Quis dubitet eã ee̾ metiorẽ in qua ȩqͣ¬
Deod̾. Nescio utrũ quispiam ñ preponat. augꝰ. Uide nunc
in fig᷑a quȩ trib angulis parib ꝑfecta ẽ. qͥd in ea sit angulo
contͣriũ. id÷ ex altera parte contͣ positũ: utrũ linea an angulꝰ¬
Deod̾. Lineam itideo augꝰ Qͥd gͦ: Si⁊ angulus angulo. ⁊ lea
lineȩ contͣria sit. ñ ne fateberis ȩqͣlitatẽ e̾ẽ potiorẽ in ea figura
in qua id accidit: Deod. Fateor qͥdem. s quẽ ad moctũ id frat
tͥb lineis. om̃ino ñ inuenio. augꝰ. Qͥd qͣtuor lmeis: potest ne

Expanded text:
modo. A. Quid? si rectis lineis tribus, sed imparibus figura constet, posmodo. A. Quid? si rectis lineis tribus, sed imparibus figura constet, possunt etiam in ista pares esse anguli, an aliud intelligis? E. Omnino non possunt. A. Recte dicis: sed dic, quaeso, quaenam tibi figura melior videatur et pulchrior? eane quae paribus, an quae imparibus lineis constat? E. Quis dubitet eam esse meliorem in qua aequE. Nescio utrum quispiam non praeponat. A. Vide nunc in figura quae tribus angulis paribus perfecta est, quid in ea sit angulo contrarium, id est ex altera parte contra positum; utrum linea an angulus. E. Lineam video. A. Quid ergo? si et angulus angulo, et linea lineae contraria sit, nonne faterist? E. Fateor quidem, sed quemadmodum id fiat tribus lineis omnino non video. A. Quid? quatuor lineis potestne
Abbreviated transcription (Latin):
igit᷑ nosti ac tenes. cũ figura lineis rectis facienda ẽ. minꝰ qͣmtͥb
ñ posse. An sitͥ ulla aduerset᷑ otatio. de hac te sententia de uocabit e
Deoditꝰ. P lane siqͥs mͥ hoc falsũ ẽẽ monstrauerit. nchil erit qd me
scire posse confidam. augꝰ. Nunc gͦ illud responde. qtiomͦ tribuis
hneis figurã fectris Deod̾. Cũ finib se iungunt augꝰ. Qͥd ubi
se rungunt. nonne indet᷑ tͥ angulus fieri: Deod. Ita est. augꝰ.
Quot gͦ angulis hȩc fig᷑a constat: Deod. Totidem quot lineis.
Augꝰ. Qͥd. ipsas lineas pares constituisti. an impares: Deodatꝰ
Pares. augꝰ. Qͥd. anguti tantũdem om̃s patent. an ẽ alius alio
contractior. uel apertior: Deod̾ Etiã ipsos pares ẽẽ uideo. Ang̃.
Potest ne fieri ut in fig᷑a quȩ trib rectis parib hueis facta
sit. impares anguli sint. an non potest:. Deod. Nullo prorsus

Expanded text:
igitur nosti ac tenes, cum figura lineis rectis facienda est, minus quam tigitur nosti ac tenes, cum figura lineis rectis facienda est, minus quam tribus non posse. An si ulla tibi adversetur ratio, de hac te sententia devocabit? E. Plane si quis mihi hoc falsum esse monstraverit, nihil erit quod me scire posse confidam. A. Nunc ergo illud responde, quomodo tribus lineis figuram feceris? E. Cum se finibus jungunt. A. Quid? ubi se jungunt, nonne videtur tibi angulus fieri? E. Ita est. A. Quot ergo angulis haec figura constat? E. Totidem quot lineis. A. Quid? ipsas lineas pares constituis, an impares? E. Pares. A. Quid? anguli tantumdem omnes patent, an est alius alio contractior vel apertior? E. Etiam ipsos pares esse video. A. Potestne fieri, ut in figura, quae tribus rectis paribus lineis facta sit, impares anguli sint; an non potest? E. Nullo prorsus
Abbreviated transcription (Latin):
dũ mͦ ꝑducat. augꝰ. Deus hoc faciet. qͥ aut de solis talib rebus.
aut certe de his maxime dep̾candus ẽ. S ad rem quã institu¬
erã. redeamꝰ. Nam si ⁊ qͥd sit linea ⁊ qͥd sit figura iam tͥ notũ
ẽ. dic qd̾ abste quȩro. Id utrũ putes ullã figurã fieri posse:
si linea ex utraq parte. aut ex altera ꝑ infintũ ducat᷑. Deo
Dullomͦ id fieri posse confirmo. augꝰ. Qͥd gͥ agendũ e̾ ut figu¬
rã faciamꝰ: Deod̾. Quid nͥ ut illa linea inftmta ñ sit. ⁊ aucat᷑
incirculũ: ut ex alra parte se contingat: Non enĩ uideo. quomͦ
alit̾ possit ex una linea conctuti aliqd̾ spatiũ. Qd̃ nͥ fiat. scd̾m
tuã descriptionẽ figura ñ erit augꝰ. Quid si rectis lineis
figurã facere uelimꝰ. potest fieri ut de una linea fiat. an ñ
potest: Deod̾ Nullo modo. augꝰ. Qͥ d: duab: Deod̾ Ne
hoc quidẽ. augꝰ. Qͥd trib: Deod̾ uideo posse augꝰ. Bene

Expanded text:
 13. A. Deus hoc faciet, qui aut de solis talibus rebus, aut certe de his maxime deprecandus est. Sed ad rem quam institueram redeamus. Nam si et quid sit linea, et quid sit figura jam tibi notum est, dic quod abs te quaero, id est utrum putes ullam figuram fieri posse, si linea ex utraque parte, aut ex altera per infinitum ducatur? E. Nullo modo id fieri posse confirmo. A. Quid igitur agendum est ut figuram faciamus? E. Quid, nisi ut illa linea infinita non sit, et ducatur in circulum, ut ex alia parte se contingat? non enim video, quomodo aliter possit ex una linea concludi aliquod spatium; quod nisi fiat, secundum tuam descriptionem, figura non erit. A. Quid, si rectis lineis figuram facere velim? potest fieri ut de una linea fiat, an non potest? E. Nullo modo. A. Quid, duabus? E. Ne hoc quidem. A. Quid, tribus? E. Video posse. A. Bene
Abbreviated transcription (Latin):
Iam hinc dubitare. incredibilis dementiȩ ẽ. Atigꝰ. Dic gͦ quę¬
sote. mnqͥd nã uera linea ẽ quȩ ꝑ longũ secari potest. an uerũ¬

Expanded text:
Jam hinc dubitare, incredibilis dementia est. A. Dic ergo, quaeJam hinc dubitare, incredibilis dementia est. A. Dic ergo, quaeso te, numquidnam vera linea est, quae per longum secari potest
Abbreviated transcription (Latin):
s nondũ fortasse. qͥd uelis. Augꝰ. Illud scilicet ut respondeas.
utrũ sic erecta latitudo. uideat᷑ tͥ migrasse in altituaiem. &
latitudinis iam nom̃ descͥptionẽq amisisse. an adhuc maneat.
latitudo. qͣmuis ita sit collocata. Deod. Uidet᷑ mͥ altitudo ẽẽ
facta. augꝰ. Recordarisne obsecro. quẽ admodũ altitudinẽ de-¬
fimeramꝰ: Deod. Recordor plane. ⁊ me tam sic respondisse pu¬
det. N am etiã hoc mͦ quasi erecta altitudo. sectionẽ ꝑ longum
deorsũ uersus ñ ammittit quare: nulla iea possunt interi¬
ora cogitari. qͣmuis mediũ ⁊ extrema cogitent᷑. Scd̾m autem
superiorẽ demonstrationẽ altitudinis. quã fecisti ut recorda¬
rer. nulla om̃ino ẽ altitudo. ubi nichil intꝰ cogitari potest. Augꝰ.
Recte dicis. ⁊ sic te om̃mo meminisse cupiebam. Quã obrem
islud iam uolo respondeas. utrũ falso uerũ anteponas. Deodatꝰ.

Expanded text:
sed nondum fortasse quid velis. A. Illud scilicet ut respondeas, sed nondum fortasse quid velis. A. Illud scilicet ut respondeas, utrum sic erecta latitudo videatur tibi migrasse in altitudinem, et latitudinis jam nomen descriptionemque amisisse; an adhuc maneat latitudo, quamvis ita sit collocata. E. Videtur mihi altitudo esse facta. A. Recordarisne, obsecro, quemadmodum altitudinem definieramus? E. Recordor plane, et me jam sic respondisse pudet. Nam etiam hoc modo quasi erecta latitudo sectionem per longum deorsum versus non admittit: quare nulla in ea possunt interiora cogitari, quamvis medium et extrema cogitentur. Secundum autem superiorem demonstrationem altitudinis, quam fecisti ut recordarer, nulla omnino est altitudo, ubi nihil intus cogitari potest. A. Recte dicis, et sic te omnino meminisse cupiebam. Quamobrem illud jam volo respondeas, utrum falso verum anteponas. E.
Abbreviated transcription (Latin):
Deodatꝰ. Sic om̃ino. augꝰ. Accedat gͥ hiic latitudini altitudo:⁊
responde iam. utrũ etrã aliqͥd accesserit: qͦ magis undiq seca¬
ri quȩat. Deod. Mire om̃mno ãmonusti. Dunc em̃ indeoñ
solũ desuꝑ. aut ex inferiori parte. s a laterib quoq ãmitti
posse sectionẽ. nichilq om̃ino remansisse. unde ñ quȩat pe¬
netͣre diuisio. Quare. manifestũ ẽ latitudinẽ ex his partib
possĩt deesse duo pͥora. ubi aderit altitudo. Deod̾. Sine longi¬
tudine qͥdem uideo ẽẽ ñ posse altitudinẽ. sine latituaine autẽ
potest. augꝰ Redi gͦ ad cogitationẽ latitudinis. ⁊ si eã quasi ia¬
centẽ animo figuraueris. erigat᷑ in qd̾libet latꝰ. tanqͣm si eã
uelles ꝑ teniissimã rimã ubi se clausȩ ianue iungunt edu¬
cere: an nondũ intelligis qͥd uelim. Deod̾. Intelligo qͥd dicas.

Expanded text:
E. Sic omnino. A. Accedat igitur huic latitudini altitudo, et E. Sic omnino. A. Accedat igitur huic latitudini altitudo, et responde jam utrum etiam aliquid accesserit, quo magis undique secari queat. E. Mire omnino admonuisti. Nunc enim video non solum desuper aut ex inferiori parte, sed a lateribus quoque admitti posse sectionem, nihilque omnino remansisse, unde non queat penetrare divisio. Quare manifestum est, et latitudinem ex his partibus possint deesse duo superiora, ubi aderit altitudo. E. Sine longitudine quidem video esse non posse altitudinem, sine latitudine autem potest. A. Redi ergo ad cogitationem latitudinis, et si eam quasi jacentem animo figuraveris, erigatur in quodlibet latus, tanquam si eam velles per tenuissimam rimam, ubi se clausae januae jungunt, educere. An nondum intelligis quid velim? E. Intelligo quid dicas,
Abbreviated transcription (Latin):
tiã. angꝰ. Nunc gͦ illud attende. Cũ ⁊ qͥd sit signũ ⁊ qͥd sit lon¬
gitudo.⁊ qͥd sit latitudo perspexeris. qͥd hoꝵ tͥ uideat᷑ alteriꝰ. et
cuiꝰ indigere. sine qͦ ee̾ ñ possit. Deod. Wideo qd̾ latitudo longi¬
tudine indigeat. sine qͣ prorsus intelligi ñ potest. Rursũ longi¬
tudinẽ cerno latitudine quidem ñ madigere ut sit. s sine signo
illo ee ñ posse. Illud autẽ signũ ꝑ semet ip̃m e̾e. ⁊ nulliꝰ hoꝵ indi¬
gere. manifestũ ẽ. Augꝰ. Ita e̾ ut dicis. S diligentiꝰ considera
utrũ latitudo uere undiq secari quȩat. an alicunde nͦ ip̃a sectio
nẽ aminitere. qͣmuis plus amimitat qͣm linea. Deod̾. Nescio ꝓr-¬
sus unde ñ possit. Augꝰ. Credo te ñ recordari. nã nescire istud nul
lom᷑ potest. Quare. cominonefaciã te isto mͦ. Certe enĩ latitudi¬
nẽ sic intelligis. ut cogitatione tua de alcitudine nichil usurpes.

Expanded text:
tiam. 20. A. Nunc ergo illud attende, cum et quid sit signum, et quid sit lontiam. 20. A. Nunc ergo illud attende, cum et quid sit signum, et quid sit longitudo, et quid sit latitudo perspexeris; quid horum tibi videatur alterius, et cujus indigere, sine quo esse non possit. E. Video quod latitudo longitudine indigeat, sine qua prorsus intelligi non potest. Rursus longitudinem cerno latitudine quidem non indigere ut sit, sed sine signo illo esse non posse. Illud autem signum per semetipsum esse et nullius horum indigere, manifestum est. A. Ita est ut dicis: sed diligentius considera, utrum latitudo vere undique secari queat; an alicunde nec ipsa sectiomittere, quamvis plus admittat quam linea. E. Nescio prorsus unde non possit. A. Credo te non recordari; nam nescire istud nullo modo posses: quare commonefaciam te isto modo. Certe enim latitudinem sic intelligis, ut cogitatione tua de altitudine nihil usurpes.
Abbreviated transcription (Latin):
pleriq punctũ appellent ñ qd̾ om̃is fige mearũ s qd̾ soliꝰ cir¬
culi uel pilȩ tenet. t̾n ⁊ siminꝰ nobis de uocabulis laborandũ
incipit linea. ip̃o t̾minat᷑. figurã rectis lineis nullã indemus
fieri posse. nͥ tp̃o angulus clauaat᷑ demde. unde cũq secari li¬
nea pocest ꝑ ip̃m secat᷑. cũ ipsũ om̃ino nullã inse ammittat secti¬
onẽ. nulta linea lineȩ nͥ ꝑ ipsũ copulat᷑. Postremo cũ cęteris pla¬
nis figiris. nã de altitudtne adhtic nichil diximꝰ. eã p̾ponen¬
dã ratio demonstratierit quȩ circulo claudit᷑. ꝓpter summam
ȩ qualitatẽ. qtiȩ alia rpsiꝰ ȩqualitatis moderatio ẽ. qͣm punctũ
in medio constitutũ: Multa de hutiꝰ potentia aici posst̃ s ad¬
mbeo motũ. ⁊ tͥ ipsi cogitanda plura ꝑmitto. Deod̾. Sane ut
udet᷑. Non em̃ me reqͥrere pigebit. si qͥd fuerit obscurrus.
Cerno autẽ mediocriter. ut puto magnã huiꝰ signi e̾e̾ poten¬

Expanded text:
um appellent, non quod omnis figurae medium, sed quod solius circuli vel pilae tenet; tametsi minus nobis de vocabulis laborandum incipit linea, ipso terminatur; figuram rectis lineis nullam videmus fieri posse, nisi ipso angulus claudatur; deinde undecumque secari linea potest, per ipsum secatur, cum ipsum omnino nullam in se admittat sectionem; nulla linea lineae, nisi per ipsum copulatur. Postremo cum caeteris planis figuris nam de altitudine adhuc nihil diximus eam praeponendam ratio demonstraverit quae circulo clauditur, propter summam aequalitatem; quae alia ipsius aequalitatis moderatio est, quam punctum in medio constitutum? Multa de hujus potentia dici possunt, sed adhibeo modum, et tibi ipsi cogitanda plura permitto. E. Sane ut idetur; non enim me requirere pigebit, si quid fuerit obscurius: cerno autem mediocriter, ut puto, magnam hujus signi esse poten
Abbreviated transcription (Latin):
Dam longiores eas necesse ẽ esse. quas in angulos aucimꝰ Aug̃
Iste in quadrata qͦt sunt. ⁊ qͦt intͥangula: Deod̾. Quatuor
hic. tres ibi. augꝰ. Qͥd minime om̃iũ : quȩ rursũ. ⁊ qͦt sunt
in fig᷑a utraq : Deod̾. Totidem scilicet eȩ. quȩ in mectia la

Expanded text:
nam longiores eas necesse est esse, quas in angulos ducimus. A. nam longiores eas necesse est esse, quas in angulos ducimus. A. Istae in quadrata quot sunt, et quot in triangula? E. Quatuor hic, tres ibi. A. Quid? minimae omnium quae rursum, et quot sunt in figura utraque? E. Totidem, scilicet eae quae in media la
Abbreviated transcription (Latin):
los. sũma ȩqualitate prechita ẽ. S cũ ex druerso latere alia con¬
ingit᷑ hnea ⁊ angulũ facit. ñne censes hoc ip̃m e̾ẽ inȩ qͣle :
an tͥ fig᷑ȩ pars quȩ linea claudit᷑. cũ illa parte quȩ angulo
concludit᷑ congruere indet᷑. eqͣlitate aut similitudine :
Deod. Nullomͦ. ⁊ me pudet temeritatis meȩ. Eo enĩ inductꝰ
sũ. qd̾ ⁊ angulos in ea pares int̾ se ⁊ latera cernerẽ. S qͥs non
uideat eoꝵ laterũ ab angulis magnã differentrã: august̃.
Accipe aliud inȩqualitatis aꝑtissimũ inditiũ. Certe eñ
cernis uel illã figurã tͥangulã parib lineis constantẽ. uel istam
quadratã habere aliqd̾ medrũ. Deod̾. Cerno plane. aug̃. Quid
ab eodẽ medio cũ lineas ad om̃s fig᷑ȩ partes ducimꝰ. pares ne
tͥ duici lineȩ uident᷑. an impares: Deod̃. Impares prorsus.

Expanded text:
los, summa aequalitate praedita est; sed cum ex diverso latere alia conlos, summa aequalitate praedita est; sed cum ex diverso latere alia conjungitur linea, et angulum facit, nonne censes hoc ipsum esse inaequale? An tibi figurae pars quae linea clauditur cum illa parte quae angulo concluditur, congruere videtur aequalitate aut similitudine? E. Nullo modo: et me pudet temeritatis meae; eo enim ductus sum, quod et angulos in ea pares inter se et latera cernerem: sed quis non videat eorum laterum ab angulis magnam differentiam? A. Acccernis, vel illam figuram triangulam paribus lineis constantem, vel istam quadratam habere aliquod medium. E. Cerno plane. A. Quid? ab eodem medio cum lineas ad omnes figurae partes ducimus, paresne tibi duci lineae videntur, an impares? E. Impares prorsus:
Abbreviated transcription (Latin):
sũma ȩqualitas inuentri queat. Quȩcunq enĩ erit. ea cȩce¬
ris sine dubitatione preferet᷑. Deod̃.
scire cupio. augꝰ. Priꝰ gͦ responde utrũ tͥ illarũ figurarum
quarũ iam quantũ satis uidebat᷑ facta mentio ẽ. ea indetur
excellere. quȩ qͣtuor lineis parib totidemq angulis parib
loꝵ ẽ: & qd̾ in illa quȩ trib lineis parib claudit᷑ non inueni¬
ebamꝰ. ad÷ huic parilitas contͣrioꝵ. Nam linea lineȩ. ⁊ angulꝰ
angulo ẽ. ut cernis contͣrnuis. Deod. Ita e̾ ut dicis. augꝰ. Habet¬
ne summã ȩqualitatẽ : an alit̾ tͥ uidet᷑: Nam si habet. frustra
ut institueramꝰ altã quȩximꝰ. Si autẽ non habet. uolo ut id ip̃m
abste mͥ demonstret᷑. Deod̃. Uidetͦ mͥ habere. Nam ubi & angu¬
li pares ⁊ lineȩ sunt. ibi dep̾hendendã inȩqualitatẽ non indeo.
augꝰ. Ego altud sentio. Nam rectalinea donec uemat ad angu-¬

Expanded text:
summa aequalitas inveniri queat: quaecumque enim erit, ea caetesumma aequalitas inveniri queat: quaecumque enim erit, ea caeteris sine dubitatione pfiguris. 16. A. Prius ergo responde, utrum tibi illarum figurarum, quarum jam quantum satis videbatur facta mentio est, ea videatur excellere, quae quatuor lineis paribus, totidemque angulis paribus ribus clauditur, non inveniebamus, adest huic parilitas contrariorum: nam lineae linea, et angulus angulo est, ut cernis, contrarius. E. Ita vero est, ut dicis. A. Habetne summam aequalitatem, an aliter tibi videtur? Nam si habet, frustra, ut institueramus, aliam quaerimus; si autem non habet, volo ut idipsum mihi abs te demonstretur. E. Videtur mihi habere: nam ubi et anguli pares et lineae pares sunt, ubi deprehendam inaequalitatem non video. A. Ego aliud sentio: nam recta linea donec veniat ad angu
Abbreviated transcription (Latin):
potest: nͥ in reb in quib seruat᷑. sit quȩdã ut ita dicã impa-¬
ritas ⁊ aissimilitudo. Deod̾. Intelligo. Augꝰ. Cũ gͥ fateam᷑
istas figuras de quib agimꝰ int̾ se e̾ẽ dissimiles. illã scilicet quȩ
tͥb. ⁊ hanc quȩ qͣtuor angulis constat. cũ ambȩ parib imeis.
fiant: ñne uidet᷑ tͥ quȩdã retenta iusticia. ut illa quȩ ha-¬
bere ñ potest parilitatẽ contͣriorũ inconcussã teneat angu-¬
loꝵ ȩqualitatẽ. in hac uͦ qͥa tanta ẽ cont᷑ͣriorũ congruentta.
illa lex anguloꝵ ammiitat n̾nullam inȩqualitatẽ: Hoc gͦ cum
me multũ mouerit. quȩrentũ abste uisũ ẽ: quonam modo
ista ueritatis ȩqͥtate delectare. Deod̾. Iam cerno qͥd dicas. ⁊ ñ
mediocrit̾ ammiror. Augꝰ. Age nc̃. qͥa inȩqualitati ȩqͣlitatem
iure preponis: nec qͥsquam om̃ino ẽ ut opinor. humano sen¬
su preditꝰ. cui id ñ indeat᷑. Quȩramꝰ si placet ⁊ figutã. in qua

Expanded text:
rvatur, sit quaedam, ut ita dicam, imparilitas et dissimilitudo. E. Intelligo. A. Cum igitur fateamur istas figuras, de quibus agimus, inter se esse dissimiles, illam scilicet quae tribus, et hanc quae quatuor angulis constat, cum ambae paribus lineis fiant; nonne videtur tibi quaedam retenta justitia, ut illa quae habere non potest parilitatem contrariorum, inconcussam teneat angulorum aequalitatem: in hac vero quia tanta est contrariorum congruentia, illa lex angulorum admittat nonnullam inaequalitatem? Hoc ergo cum me multum moveret, quaerendum abs te visum est, quona. Jam cerno quid dicas, et non mediocriter admiror. A. Age nunc, quia inaequalitati aequalitatem jure praeponis, nec quisquam omnino est, ut opinor, humano sensu praeditus, cui non id videatur; quaeramus, si placet, figuram in qua
Abbreviated transcription (Latin):
mͦ quantitas: s illa de qͣ superiꝰ egimꝰ ȩqualitas. hitiꝰ excellentiȩ
causa ẽ. Augꝰ. Nunc gͦ illud attende. utrũ tͥ indeat᷑ untꝰ. ȩqua¬
utas quȩdã ẽẽ initȩ. ratiomi undiq consentientis. Nã si aliud
ab alio in iita aiscrepet. magis in fallor offendimͦ: qͣm si aliqͣ
pars circuli maiore minoreue int̾uallo qͣm aliȩ partes distet
a puncto. an tu alit̾ estimas: Deod. Immo assentior. ⁊ hanc
quȩ abste aescripta ẽ probo etͥ uirtutẽ. Nã ⁊ ratio ñ dicenda

Expanded text:
 quantitas, sed illa de qua superius egimus, aequalitas hujus excellentiae causa est. A. Nunc ergo illud attende, utrum tibi videatur virtus aequalitas quaedam esse vitae, rationi undique consentientis. Nam si aliud ab alio in vita discrepet, magis, ni fallor, offendimur, quam si aliqua pars circuli, majore minoreve intervallo quam aliae partes distet a puncto. An tu aliter existimas? E. Imo assentior, et hanc quae abs te descripta est, probo esse virtutem: nam et ratio n
Abbreviated transcription (Latin):
cunt᷑ lineȩ. s ip̃a linea ẽ. Si uͦ etiã latũ ẽ. aliud desiderat mediũ.
a qͦ in extrema latitudine lineȩ ducant᷑. Utrũq autẽ hoc ratio
respint. Id erit gͥ. ut antidi nequeat. Augꝰ. Recte dicis. S ñe
tͥ uidet᷑ tale aliqͥd etiã illud unde linea aucit᷑. ut figa nondũ fit.
citiꝰ medrã intelligamꝰ: Illud enĩ dico lineȩ pͥncipiũ. a qͦ icipit
longitudo. qd̾ uolo sine ulla longitudine intelligas. Nam si lon¬
gitudiẽ intelligis. nequaquã profecto intelligis. unde ip̃a inci¬
pit longitudo. Deod̾. Tale om̃tno. Augꝰ. Hoc gͦ qd̾ iam intelli¬
gere te indeo potissimũ om̃iũ quȩ demonstrata sunt. siquiaẽ

Expanded text:
cuntur lineae, sed ipsa linea est. Si vero etiam latum est, aliud desiderat medium cuntur lineae, sed ipsa linea est. Si vero etiam latum est, aliud desiderat medium a quo in extrema latitudinis lineae ducantur. Utrumque autem hoc ratio respuit. Id erit igitur quod dividi nequeat. A. Recte dicnondum sit cujus medium intelligamus? Illud enim dico lineae principium a quo incipit longitudo, quod volo sine ulla longitudine intelligas. Nam si longitudinem intelligis, nequaquam profecto intelligis unde ipsa incipit longitudo. E. Tale omnino. A. Hoc ergo quod jam te intelligere video, potentissimum
Abbreviated transcription (Latin):
habendũ: qd̾ annidi potest. an id qd diuidi ñ pocest: Deod̾.
Profecto id qd̾ ñ potest. Augꝰ. Preponis gͥ ineã latituami. nã
si qd̾ anndi ñ potest preponendũ e̾: p̃ponamꝰ necesse ẽ. etrã
longitudo uͦ non nͥ ex druerso. Nam ꝑ longũ. diitisionẽ nõ
ammittit. E st gͦ latitudine prestantior. an tu alit̾ estimas:
Deodatꝰ. Ita prorsus ratio cogit faceri. ut dicis. Augꝰ. Iam
quȩramꝰ si placet utrũ sit aliqͥd in ista ratione. qd̾ om̃mo
ñ quȩat dundi. Erit enĩ hoc multo etiã qͣm illa linea me¬
hus. Nam lineã cernis. ex du̾so innumerabilit̾ secari posse.
Itaq tͥipsi hoc inueniendũ anitto. Deod̾. Ego illud puto
ñ posse diuidi. qd̾ medrũ infig᷑a ponebamꝰ. unde in extre¬
ma lineȩ ducunt᷑. Nam si anndit᷑. longitudie aut etiã latituame
carere ñ potest. S si longitudinẽ solam habet. ñ iam unde du¬

Expanded text:
habendum? quod dividi potest, an id quod non potest? E. habendum? quod dividi potest, an id quod non potest? E. Profecto id quod non potest. A. Praeponis igitur lineam latitudini. Nam si quod dividi non potest, praeponendum est; praeponalongitudo vero non nisi ex diverso, nam per longum divisionem non admittit: est ergo latitudine praestantior. An tu aliter existimas? E. Ita prorsus ratio cogit fateri ut dicis. 18. A. Jam quaeramus, si placet, utrum sit aliquid in ista ratione, quod omnino non queat dividi; erit enim hoc multo etiam quam illa linea melius. Nam lineam cernis ex diverso innumerabiliter secari posse, itaque tibi ipsi hoc inveniendum dimitto. E. Ego illud puto non posse dividi, quod medium in figura ponebamus, unde in extrema lineae ducuntur. Nam si dividitur, longitudine aut etiam latitudine carere non potest. Sed si longitudinem solam habet, non jam unde du
Abbreviated transcription (Latin):
censes. nͥ eã cuiꝰ ⁊ extremitas sibi consors e̾ undiq nullo angu¬
lo ȩqualitatẽ ꝑturbante. ⁊ a cinꝰ medio ad om̃s extremitatis
partes. pares lineȩ duci possunt: Deod̾. Iam ut opinor in¬
telligo. Nam illã figurã quȩ una linea incircutũ ducta t̾mi¬
nat᷑. mͥ uideris describere. dugꝰ. Recte intelligis. Nunc itaq
illud considera. Cũ suꝑior ratio docuerit lineã in sola longi¬
tudine intelligi. nec quicqͣm latitudinis usurpare.⁊ ideo
ꝑ longũ qua ducit᷑ diuidi ñ posse. utrũ tͥ uideat᷑ figͣa quęlibet
sine latituame muemiri. Deod̾. Dullomͦ. augꝰ Qͥd ipfa lati¬
tudo : potest ne longituamẽ ñ habere. qͣnuis lacitudo so¬
la sit. quẽ ad modũ superiꝰ longitudinẽ sine latitudine intelle¬
.ximꝰ. ann̾ potest: Deod̾. Uideo nͥ posse. Augꝰ. Uides etrã illud
infallor. qd latitudo ab om̃i parte diuidi quȩat: lmea uͦ per
longũ ñ quȩat. Deod̾. Mamfestũ ẽ. Augꝰ. Qͥd gͦ pritas pluris

Expanded text:
censes, nisi eam, cujus et extremitas sibi concors est undique, nullo angulo aequalitatem perturbante, et a cujus medio ad omnes extremitatis partes pares lineae duci possunt? E. Jam, ut opinor, intelligo: nam illam figuram quae una linea in circulum ducta terminatur, mihi videris describere. A. Recte intelligis. Nunc itaque illud considera, cum superior ratio docuerit lineam in sola longitudine intelligi, nec quidquam latitudinis usurpare, et ideo per longum qua ducitur dividi non posse, utrum tibi videatur figura quaelibet sine latitudine inveniri. E. Nullo modo. A. Quid? ipsa latitudo potestne longitutudinem non habere, quamvis latitudo sola sit, quemadmodum superius longitudinem sine latitudine intelleximus; an non potest? E. Video non posse. A. Vides etiam illud, nisi fallor, quod latitudo ab omni parte dividi queat, linea vero per longum non queat. E. Manifestum est. A. Quid ergo putas pluris
Abbreviated transcription (Latin):
deatur: Deod. Non inuemo qͥd respondeam. Nec satis expli-¬
care possũ quantũ me ista moueant. ⁊ multũ me ipse derideo.
qͥ suꝑiori rationi tam cito consenserim: ut ex isto corꝑis modo
quanta sit aĩa t̾minarem. Augꝰ. Non gͦ iam tͥ tale aliqͥd uidetur.
qualis uentꝰ e̾: Deod̾. Dullom᷑. Nam etiã siaer iste cuiꝰ qͣsi fructũ
uentũ ẽẽ probabilit̾ credit᷑ unu̾sũ istũ mundũ possit implere
innumerabiles tales tantosq modos secum ai̾a imagmari
potest. Quas imagines. qͦ spatio contineat suspicari ñ possum.
Augꝰ. Uide gͦ ne meltus sit eã credere ut superiꝰ dixerã. nͦ
longã. nͨ latã. nͨ altã: sicut mͥ de iusticia concesseras. Deod̾.

Expanded text:
deatur? E. Non invenio quid respondeam, nec satis explideatur? E. Non invenio quid respondeam, nec satis explicare possum, quantum me ista moveant: et multum me ipse derideo, qui superiori rationi tam cito consenseram, ut ex isto corporis modo quanta sit anima terminarem. A. Non ergo jam tibi tale aliquid videtur, qualis ventus est? E. Nullo modo: nam etiamsi aer iste cujus quasi fluctum ventum esse probabiliter creditur, universum istum mundum possit implere, innumerabiles tales tantosque mundos secum anima imaginari potest, quas imagines quo spatio contineat suspicari non possum. A. Vide ergo ne melius sit eam credere, ut superius dixeram, nec longam, nec latam, nec altam, sicut mihi de justitia concesseras. E.
Abbreviated transcription (Latin):
Ita necesse ẽ. Num enĩ aliud sunt urbes t̾rȩ. quam quȩdam
corꝑa: Augꝰ. Nunquã ne intintꝰ es parua specilla: Aut nunqͣm
in pupilla oculi aliem. faciẽ tuã uidisti: Deod̾. Immo sepe. augꝰ.
Cur multo breuior qͣm est apparet: Deod̾. Qiid enĩ uelles aliud.
qͣm ut ꝓ modo speculi inderet᷑: Augꝰ. Necesse ẽ gͦ. imagines
corpoꝵ. si parua sunt corꝑa in quib apparent. parua appa¬
rere: Deodatꝰ Necesse om̃ino Augꝰ. Cur gͦ cũ tam paruo
spatio sit aĩa. quã corpꝰ eiꝰ est: tam magnȩ in ea posst̃ expͥmi
imagies. ut ⁊ urbes.⁊ latitudo t̾rarũ. ⁊ quęq alia ingentra.
apd̾ se possit imaginari: Uolo enĩ cogites paulo diligentiꝰ.
quanta ⁊ qͣm multa memoria nr̃a contineat. qͣ utiq anima
continet᷑. Qui gͦ fundus ẽ. qͥ sinꝰ. quȩ imm̃sitas. quȩ possit
hȩc caꝑe: cũ eã tantã quantũ corpꝰ e̾̃. suꝑior ratio docuisse in¬

Expanded text:
Ita necesse est: non enim aliud sunt urbes terraeque, quam Ita necesse est: non enim aliud sunt urbes terraeque, quam corpora. 9. A. Nunquamne intuitus es parva specilla, aut nunquam in pupilla oculi alieni faciem tuam vidisti? E. Imo saepe. A. Cur multo brevior quam est apparet? E. Quid enim velles aliud quam ut pro modo speculi videretur? A. Necesse est ergo imagines corporum, si parva sunt corpora in quibus apparent, parvas apparere. E. Necesse omnino. A. Cur ergo, cum tam parvo spatio sit anima quam corpus est ejus, tam magnae in ea possunt exprimi imagines, ut et urbes, et latitudo terrarum, et quaeque alia ingentia apud se possit imaginari? Volo enim cogites paulo diligentius, quanta et quam multa memoria nostra contineat, quae utique anima continentur. Qui ergo fundus est, qui sinus, quae immensitas quae possit haec capere, cum et eam tantam quantum corpus est superior ratio docuisse vi
Abbreviated transcription (Latin):
quanta ⁊ qualis sit: deodatꝰ. Recordor sane. ac nichil recentius
atq integriꝰ. Augꝰ. Nunc gͦ cũ oculis eã non uideas. animo uides.
deodatus. Ita est. augꝰ. Meministi credo quanto spatio t̾rarũ.
nunc a nobis absit Deodatꝰ.
Ita ⁊ hoc memini. Augꝰ. uides itaq
animo etiã ip̃am locoꝵ distantiã: Deodatꝰ. Uideo. augꝰ. Cũ igit᷑
aĩa tua hic sit ubi corpꝰ. nec ultra spatiũ eiꝰ porrigat᷑. ut superior
ratio demonstrabat: unde fit ut illa om̃ia uideat: Deodatꝰ.
Per memoriã hoc fieri puto. ñ qd̾ illis locis presens. augꝰ.Imagi¬
nes gͦ illorũ locoꝵ memoria continent᷑: Deod̃. Ita sentio. Nam
⁊ qͥd ibi ñc agat᷑. ignoro. Qd̃ utiq ñ ignorarẽ: si animꝰ metis
usq ad ea porrigeret᷑. presentiaq sentiret augꝰ. Uerum mͥ
inderis dicere. S certe iste imagines. corpoꝵ sunt: Deodatꝰ.

Expanded text:
quanta et qualis sit? E. Recordor sane, ac nihil recentius quanta et qualis sit? E. Recordor sane, ac nihil recentius atque integrius? A. Nunc ergo cum oculis eam non videas, animo vides. E. Ita est. A. Meministi, credo etiam, quarto spatio terrarum nunc a nobis longe absit. Ita et hoc memini. A. Vides itaque animo etiam ipsam locorum distantiam. E. Video. A. Cum igitur anima tua hic sit ubi corpus, nec ultra spatium ejus porrigatur, ut superior ratio demonstrabat, unde fit ut illa omnia videat? E. Per memoriam hoc fieri puto, non quod illis locis sit praesens, A. Imagines ergo illorum locorum memoria continentur. E. Ita sentio: nam et quid ibi n. Verum mihi videris dicere: sed certe istae imagines corporum sunt. E.
Abbreviated transcription (Latin):
indet᷑. Suo enĩ loco quȩram qd̾ me multũ mouet. utrũ hȩc figura¬
cũ eadẽ maneat. cũ corꝑe excesserit. Nam hoc inter discutienda. ulti¬
mum posuisse me memini. S q̃m de nimero aĩarũ quęrere. ad
quantitatẽ mͥ uidet᷑ ꝑtinere : non ee hoc loco preterͤu̾mdũ esti¬
mo. augꝰ. Non in congrue estimas. S priꝰ de spatio eiꝰ qd̾ me ad huc
mouet explicemꝰ si placet: ut etiã ego aliqͥd discam. si tͥ iam satis fa¬
ctũ est. Deodatꝰ. Quȩre ut ins. Nam tua ista simulata dubitatio.
dubitare me uerissime facit: de hoc ip̃o qd̾ iam ꝑactum e̾ẽ presũ¬
seram. augꝰ Dic mͥ queso te. utrũ ea quȩ appellatur memoria.
ñ tͥ nomen mane uideat᷑. Deodatꝰ. Cui hoc uideri potest:Augꝰ.
Et hinc dubitare ridicu¬
lũ ẽ. Qd̾̃ enĩ examme corpꝰ. memmnisse aliqͥd credi aut intelligi po¬
test: augꝰ. Meministine tandem urbis mediolanensis: Deodatꝰ.
Ualde memin. augꝰ. Nunc gͦ qͥa eiꝰ facta mentio ẽ: recordaris

Expanded text:
detur. Suo enim loco quaeram, quod me multum movet, utrum haec figura eadem maneat cum corpore excesserit: nam hoc inter discutienda ultimum me posuisse memini. Sed quoniam de numero animarum quaerere, ad quantitatem mihi videtur pertinere, non esse hoc loco praetereundum existimo. A. Non incongrue existimas, sed prius de spatio ejus quod me adhuc movet, explicemus, si placet, ut etiam ego aliquid discam, si tibi jam satisfactum est. E. Quaere ut vis; nam tua ista simulata dubitatio, dubitare me verissime facit de hoc ipso quod jam peractum esse praesumpseram. 8. A. Dic mihi, quaeso te, utrum ea quae appellatur memoria, non tibi nomen inane videatur. E. Cui hoc videri potest? A. Et hinc dubitare ridiculum est. Quid enim? exanime corpus meminisse aliquid credi, aut intelligi potest? A. Meministine tandem urbis Mediolanensis? E. Valde memini. A. Nunc ergo quia ejus facta mentio est, recordaris
Abbreviated transcription (Latin):
ris ⁊ uita iacinctina.: celũ
monstrat. auri lamina in
fronte pontificis. scͥptũq no¬
men di. uniu̾sa q̃ subt̃ st̾:
dĩ arbitrio gubernari:¬

Expanded text:
ris et vitta hyacinthina coelum monstrat, et auri lamina quae in fronte pontificis est, scriptumque nomen Dei, universa quae subter sunt Dei arbitrio gubernari
Abbreviated transcription (Latin):
saluauit. ad nos
tificis. purpura.
tellexit. ⁊ hus
cum magna sollicitudine.
p̃misissent illos. consequebatur illos peni-¬
tentiȩ actus. Adhuc enĩ inter manꝰ ha-¬
bentes luctũ. & deplorantes ad monum̃ta
mortuoꝵ. aliã sibi assũpsert̃ cogitatio-¬
nem inscientiȩ. & quos rogantes ꝓiecerant.
hos tanqͣm fugitiuos ꝑsequebant᷑. ducebat.
enĩ illos ad hc̃ finẽ digna necessitas. &
hoꝵ quȩ accid̾ant cõmemorationẽ: amit-¬
tebant. ut quȩ deerant torm̃tis. repleret
punitio. & ppłs quidem tuus mirabiliter tñsiret. illi
autẽ nouã mortẽ inuenereent. Om̃is enĩ crea¬

Expanded text:
d nos tificis purpura ac tellexit, et hisdine aemisissent illos, consequebantur illos poenitentia acti. Adhuc enim inter manus habentes luctum, et deplorantes ad monumenta mortuorum, aliam sibi assumpserunt cogitationem inscientiae; et quos rogantes projecerant hos tanquam fugitivos persequebantur; ducebat enim illos ad hunc finem digna necessitas; et horum quae acciderant commemorationem amittebant, ut quae deerant tormentis, repleret punitio; et populus quidem tuus mirabiliter transiret, illi autem novam mortem invenirent. Ideo enim
Abbreviated transcription (Latin):
uisus somnioꝵ maloꝵ turbauerunt illos.
& timores suꝑuenerunt insꝑati. & alius
alibi ꝓiectus semiuiuus. ꝓpter quam mo-¬
riebatur causã demonstrabat mortis. Uisio¬
nes enĩ quȩ illos turbauer̃t. hec p̃mone¬
bant. ne inscii quare mala patiebantur:¬
¶ hoc diuinȩ bonitatis ẽ q̃ peccantes castigat. ut abstine¬
titudinis. s ñ diu ꝑmansit ira tua. Pro¬
perans enim homo sine querela dep̃cari¬
ꝓ populis. ꝓferens seruitutis suȩ scutum
orationẽ. & ꝑ incensũ dep̃cationẽ alle¬
gans: restitit ire. & finẽ imposuit ne¬
cessitati. ostendens qm̃ tuus ẽ famulus
Cicit autẽ turbas ñ in uirtute cor¬
poris. nec armatura potentiȩ. s uerbo¬
parentũ & testamentũ cõmemorans.
Cum enĩ iam aceruatĩ cecidissent
suꝑ alterutrũ mortui. interstitit &
amputauit impetũ. & diuisit illã quȩ

Expanded text:
 malorum turbaverunt illos,  timores supervenerunt insperati. Et alius alibi projectus semivivus propter quam moriebatur, causam demonstrabat mortis. Visiones enim, quae illos turbaverunt, haec praemonebant, ne inscii quare mala patiebantur Hoc divinae bonitatis est, quae peccantes castigat ut abstinetitudinis sed non diu permansit ira properans enim homo sine querella propugnavit proferens servitutis suae scutum orationem et per incensum deprecationem allegans restitit irae et finem inposuit necessitati ostendens quoniam tuus est famulus vicit autem turbas non virtute corporis nec armatura potentiae sed verboparentum et testamentum commemorans cum enim iam acervatim cecidissent super alterutrum mortui interstetit et amputavit impetum et divisit ill
Abbreviated transcription (Latin):
demonstrat. qͥa de terrenis paulatĩ
ctina a capite usq ad talos ueniens.
indicat aerẽ de celis usq ad terrã
fusũ. Mala autẽ punica ⁊ tintinna-¬
bula ĩ inferiorib posita. fulgura to-¬
nitruaq demonstrant. uł om̃ium¬

Expanded text:
demonstrans, quia de terrenis paulatim hyacinthina, a capite usque ad talos veniens, indicat aerem de coelis usque ad terram fusum. Mala autem punica et tintinnabula in inferioribus posita fulgura tonitruaque demonstrant, si
Abbreviated transcription (Latin):
periremus. Pot̾ aliquis dicere non se peccare: non
s̾ autem si peccauerit eẽ penitendum. nulla barbaries
dicere audebit. Que cũ ita sint: quero exduob illis gñib
animarũ cuius sit penitere pecc̃i. Scio qͥdem neq illius ẽẽ

Expanded text:
periremus. potest aliquis dicere non se peccare: non periremus. potest aliquis dicere non se peccare: non sibi esse autem, si peccauerit, paenitendum, nulla barbaries dicere audebit. quae cum ita sint, quaero ex duobus illis generibus animarum, cuius sit paenitere peccati ? scio quidem