comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
hoc dr̃ inuocare. Nã cũ dr̃. ds̃ da mͥ di¬
uitias. ñ uis ut ipse ds̃ ueniat ad te: sed
uis ut diuitiȩ ueniant ad te. Qđ uis
ut ad te ueniat: hoc inuocas. Si autẽ
dm̃ inuocares: ipse ad te ueniret. ipse
esset diuitiȩ tuȩ. Nunc autẽ uis habere
arcam plenã. & in anẽ conscientiã. Ds̃
ñ implet domũ: sed pectꝰ. Quid tͥ pro¬
sunt exteriores diuitiȩ. si te interior
p̃mit egestas: Ergo isti qͥ ꝓpt̃ scłaria
cõmodã. qͥ ꝓpt̾ t̾renabona. qui ꝓpt̃
uitã p̾sentẽ. & t̾renã felicitatẽ inuo¬
cant dm̃: ñ inuocant dm̃. Propterea
qͥd de illis sequit᷑: Ibi timuer̃ timore.

Expanded text:
invocare. Nam cum dicis, Deus da mihi divitias; non vis ut ipse Deus ad te veniat, sed vis ut divitiae veniant ad te. Quod vis ut ad te veniat, hoc invocas. Si autem Deum invocares, ipse ad te veniret, ipse esset divitiae tuae. Nunc autem vis habere arcam plenam, et inanem conscientiam: Deus non implet arcam, sed pectus. Quid tibi prosunt exteriores divitiae si te interior premit egestas? Ergo isti qui propter saecularia commoda, qui propter terrena bona, qui propter vitam praesentem et terrenam felicitatem invocant Deum, non invocant Deum. 9. Propterea quid de illis
Abbreviated transcription (Latin):
Hoc ẽ. dicere ñ ẽ. ds̃. Uide gͦ. ne forte
tu mentiaris. Iuenĩ homõ es: ille ds̃.
Ds̃ enĩ uerax. om̃is aut̃ homo m̃dax
Sed qͥd de istis. o corpus xp̃i: Separa
te interĩ corde & uita nec imiteris.
nec assuescas. nec annuas. nec apꝓbes.
magis aut̃ & redargue te. Quid enĩ
attendis ad istos qͥ hȩc dicunt: Cor¬
rupti st̃ & ab ominabiles factist̃ in

Expanded text:
Hoc est dicere: Non est Deus. Vide ergo ne forte Hoc est dicere: Non est Deus. Vide ergo ne forte tu mentiaris. Tu enim homo es, ille Deus: Deus enim verax, omnis autem homo mendax . Sed quid de istis, o corpus Christi? Separa te interim corde et vita, nec imiteris, nec assuescas, nec annuas, nec approbes: magis autem et redargue. Quid enim attendis ad istos qui haec dicunt? Corrupti sunt, et abominabiles facti
Abbreviated transcription (Latin):
S ed qͦmͦ int̾ illos gemit corpus xp̃i:
Q uomͦ int̾ hos & nos parturimꝰ : Ad huc
iudei. qͥ ad testimoniũ confusionis suȩ
ubiq diffusi st̃. Hoc dicunt & hereti¬
ci multi. Nanq arriani dixer̃. ñ ẽ ds̃.
Funomi ani dixer̃ . ñ ẽ. ds̃. Huic acci¬
dit fr̃s. qͥa & illi de quib paulo ante
dixi. qͥ male uiuunt. nichiil aliud dicunt
ciũ. qđ dicunt scripturȩ quȩ ñ falluñ:
illi magis aurem pͣbentes serpenti sug¬
gerenti ñ morte morieris. qđ dixerat
in paradiso contra ueritatẽ dĩ consti¬
tuentis & dicentis morte morieris:
ita faciunt mala. ut dicant sibi. Ue¬
niet xp̃c. & dabit indulgentiã om¬
nib. Itagͦ mendax. ẽ: Ipse dix̃. qͥa
separabit iniqͦs ad sinistrã. separa¬
bit iustos ad dexterã. Iustis dicet᷑.
uenite benedicti patris mei ꝑcipite
qͥ paratꝰ.ẽ. diabolo & angłis eiꝰ. Quomꝰ
ͦ om̃ib dabit indulgentiã: Quomꝰ
neminẽ dãnabit: Ergo mentit᷑. &

Expanded text:
4. Sed quomodo inter illos gemit corpus Christ4. Sed quomodo inter illos gemit corpus Christquomodo inter hos nos parturimus? Adhuc Judaei, qui ad testimonium confusionis suae ubique diffusi sunt; hoc dicunt et haeretici multi. Namque et Ariani dixerunt, Non est Deus: Eunomiani dixerunt, Non est Deus. Huc accedit, fratres, quia et illi de quibus paulo ante dixi, qui male vivunt, nihil acium, quod dicunt Scripturae quae non fallunt: illi autem magis aurem praebentes serpenti suggerenti, Non morte morieris , quod dixerat in paradiso contra veritatem Dei constituentis et dicentis, Morte morieris ; ita faciunt mala, ut dicant sibi: Veniet Christus, et dabit indulgentiam omnibus. Ita ergo mendax est ille qui dixit quia separabit iniquos ad sinistram, separabit justos ad dexteram; justis dicet, Venite, benedicti Patris mei, percipite qui paratus est diabolo et angelis ejus . Quomodo ergo omnibus dabit indulgentiam? Quomodo neminem damnabit? Ergo mentitur.
Abbreviated transcription (Latin):
sint dicere in corde suo ñ. ẽ. ds̃. Premis¬
so enĩ uersu. dix̃ imprudens in corde
suo ñ. ẽ. ds̃. tanꝗ cause quȩrerent᷑. un¬
de hoc posset dicere imprudens: subie¬
cit. Corrupti st̃ & ab ominabiles facti
st̃ in iniqͥtatib suis. Audi illos corru¬
ptos. Dixer̃ enĩ apud se cogitantes ñ¬
recte. Coepit corruptio a mala fide.
nde itur in turpes mores. inde in a¬
cerrimas inqͥtates. Gradus isti sunt.
Quid enĩ apud se dixer̃ cogitantes ñ
recte : Exiguũ. & cũ tedio ẽ uita nr̃a.
ipsa describit᷑. Coronemꝰ nos rosis an¬
te quã marcescant. ubiq relinquam
tius luxuriã. qͥđ sequit᷑:: Occidamꝰ
pauꝑem iustũ. Hoc. e. gͦ dicere. ñ est
ds̃. Lȩnia uidebant᷑ iam dudũ loqui.
coronemꝰ nos rosis. antequã marce¬
scant. Quid delicatius: Quid lenius
Sꝑares de hac lęnitate cruces. gladi¬
os: Noli mirari. Lȩnes st̃ & radices
spinarũ Siqͥs eas contrectet ñ pungi¬
tur. sed qͦ pungeris inde nascitur.

Expanded text:
n est Deus. Praemisso enim versu, Dixit imprudens in corde suo, Non est Deus, tanquam causae quaererentur unde hoc possit dicere imprudens, subjecit: Corrupti sunt, et abominabiles facti sunt in iniquitatibus suis. Audi illos corruptos. Dixerunt enim apud se non recte cogitantes: coepit corruptio a mala fide, inde itur in turpes mores, inde in acerrimas iniquitates, gradus isti sunt. Quid enim apud se dixerunt cogitantes non recte? Exiguum et cum taedio est vita nostra. ipsa describitur: Coronemus nos rosis, antequam marcescant; ubique relinquamus am, quid sequitur? Occidamus pauperem justum : hoc est ergo dicere, Non est Deus. Lenia videbantur jam dudum loqui: Coronemus nos rosis, antequam marcescant. Quid delicatius, quid lenius? Sperares de hac lenitate cruces, gladios? Noli mirari, lenes sunt et radices spinarum; si quis eas contrectet, non pungitur: sed quo pungeris inde nascitur.
Abbreviated transcription (Latin):
ad unũ. Confusi st̃ qm̃ ds̃ spreuit eos.
& tanq ad ipsos conuersus. quis in qͥt
dabit ex syon salutare isrł: Ostulti
increpatis. insultatis. colaphizatis. spu¬
tis illinitis. spinis coronatis. in crucem
crigitis. Quẽ : Quis dabit ex syon salu¬
tare isrł: Nonne ipse quẽ dixistis ñ est
ds̃: In auertendo dñs captiuitatẽ po¬
płi sui. Nonenĩ auercit captiuitatem
popłi sui quis. nisi qͥ uoluit int̾ ur̃as manꝰ
esse captiuus. Sed qͥ hoc intelligent.
Exultabit iacob & lȩcabit᷑ isrł. Uere
iacob & uere isrł minor ille cui seruiuit
maior. ipse ȩxultabit qͥa ipse cognosete

Expanded text:
onfusi sunt, quoniam Deus sprevit eos. Et tanquam ad ipsos conversus ait, Quis dabit ex Sion salutare Israel? O stulti! Increpatis, insultatis, colaphizatis, sputis illinitis, spinis coronatis, in crucem erigitis: quem? Quis dabit ex Sion salutare Israel? Nonne ipse quem dixistis, Non est Deus? In avertendo Deus captivitatem populi sui. Non enim avertit captivitatem populi sui, nisi qui voluit inter vestras manus esse captivus. Sed qui hoc intelligent? Exsultabit Jacob, et laetabitur Israel. Vere Jacob et vere Israel, minor ille cui servivit major , ipse exsultabit, quia ipse cognosce
Abbreviated transcription (Latin):
rus. ẽ: Loquit᷑ ꝓ illo qͥ loquit᷑ ꝓpartu¬
riente. & minat᷑ deuorantib dicens.
Nonne scient om̃s qͥ opant᷑ iniqͥtatẽ:
Nã & ille qͥ uidebat furẽ & currebat cũ
eo. & cũ adulteris portionẽ suã ponẽ¬
bat. sedens aduersus frẽm suũ detrahe¬
bat. & aduersus filiũ matris suȩ pone¬
bat scandalũ: dix̃ in corde suo ñ ẽ ds.
I deo hoc illi dr̃. Hȩc fecisti & tacui.
Suspicatꝰ es iniqͥtatẽ. qđ ero tͥ similis.
Hoc ẽ ñ .ẽ. ds̃. si ero tͥ similis. Sed qͥd seqͥt᷑:
Arguã te & statuã ante faciẽ tuã. Sic &
hic. Arguã te & statuã ante faciẽ tuã.

Expanded text:
rus est? Loquitur pro illo, qui loquitur pro parturiente, et minatur devorantibus, dicens, Nonne scient omnes qui operantur iniquitatem? Nam et ille qui videbat furem, et concurrebat cum eo, et cum adulteris portionem suam ponebat, sedens adversus fratrem suum detrahebat, et adversus filium matris suae ponebat scandalum, dixit in corde suo: Non est Deus. Ideo hoc illi dicitur, Haec fecisti, et tacui: suspicatus es iniquitatem, quod ero tui similis: hoc est, non ero Deus, si ero tibi similis. Sed quid sequitur? Arguam te, et statuam te ante faciem tuam . Sic et hic, Arguam te, et statuam te ante faciem tuam.
Abbreviated transcription (Latin):
uer̃. Consolat᷑ gem̃tẽ. & maxime. ex
cõmemorationẽ ne imitando malos qui
plerunq ꝓsꝑant᷑. delectet fieri malũ.
Seruat᷑ tibi. qđ tͥ ꝓmissũ. ẽ. Spes illorũ
p̃sens. ẽ tua futura. ẽ. Sed illor fluxa.
tua certa. Illors falsa tua uera. Illi enĩ
dm̃ ñ inuocauer̃. Nonne cotidie tales ro¬
gant dm̃ Non rogant dm̃. Attendite.
si possim hoc dicere. ad iuuante ipso dõ.
Ds̃ se uult gratis coli. gratis se uult diligi.

Expanded text:
unt. Consolatur gementem, et maxime ex commemoratione, ne imitando malos qui plerumque prosperantur, delectet fieri malum. Servatur tibi quod tibi promissum est: spes illorum praesens est, tua futura est; sed illorum fluxa, tua certa; illorum falsa, tua vera. Illi enim Deum non invocaverunt. Nonne quotidie tales rogant Deum? Non rogant Deum. Attendite, si possum hoc dicere adjuvante ipso Deo. Deus gratis se vult coli, gratis se vult
Abbreviated transcription (Latin):
declinauer᷑ simul inutiles facti st̃:
ñ ẽ qͥ faciat bonũ ñ ẽ usq ad unũ
Duȩ quęstiones oriunt᷑ aliqͣntũ diffici¬
les. Si eni respicit de cęlo ds̃. ut uideat
si ẽ intelligens aut requirens dm̃: sub¬
intrat cogicatio imprudenti. qͥa non
om̃ia nou̾it ds. Hȩc una quęstio est
Quȩ. ẽ. altera : Si ñ ẽ. qͥ faciat bonũ. ñ
est usq ad unũ. quis. ẽ ille qͥ parturit
runꝙ ita loquit᷑ scriptura. ut qđ do¬
no dĩ creatura facit. ds̃ facere dicat᷑.
Ut uerbi grã cũ misereris pauꝑi. qͥa dĩ
dono fac̃is. ds miseret᷑. Cũ cõgnoscis
quis sis: qͥa illo allucente facis. si es. is.
qͥ dicas. tu illuminab lucernã meã. dñe
donante & faciente cognoueris. ille
ut sciat: Ut dono suo scire uos faci¬
at Sic gͦ & hic. Ds̃ de cęlo ꝓspex̾ suꝑ
filios hominũ. ut uideretꝰ si. ẽ intel¬
ligens aut requirens dm̃. Assit ipse.

Expanded text:
inutiles facti sunt: non est qui faciat bonum, non est usque ad unum. Duae quaestiones oriuntur aliquantum difficiles. Si enim respicit de coelo Deus, ut videat si est intelligens aut requirens Deum; subintrat cogitatio imprudenti, quia non omnia novit Deus. Haec una quaestio est: quae est altera? Si non est qui faciat bonum, non estrumque ita loquitur divina Scriptura, ut quod dono Dei creatura facit Deus fut, verbi gratia, cum misereris pauperis, quia dono Dei facis, Deus misereatur: cum cognoscis qui sis, quia illo allucente facis, si is es qui dicas, Tu illuminabis lucernam meam, Domine donante et faciente cognoveris, ille  Quid est, ut sciat? Ut dono suo scire vos faciat. Sic ergo et hic, Deus de coelo prospexit super filios hominum, ut videret si est intelligens
Abbreviated transcription (Latin):
Unde enĩ hoc facis ut uideas: Unde ꝓ.¬
spicis ut intelligas: Nonne corde: Si
corde hoc facis xp̃iane. uide si sursũ
cor habes. Si sursũ corhabes: de cęlo
i t̾rã ꝓspicis. & qͥa hoc dono dĩ facis.
ds̃ de cȩlo ꝓspex̃ suꝑ filios hominũ. Illa
gnosci: Aucdi quid. Quia om̃s declina¬
uer simul in utiles facti st̃. ñ ẽ qͥ faci¬
at bonũ ñ. ẽ. usq ad unũ. Quȩ gͥ illa¬
alia quęstio. ẽ: Quã paulo ante cõmemo¬
raui. Si ñ.ẽ. qͥ faciat bonũ. ñ ẽ usq ad
unũ: nemo restat. qͥ gemat int̾ malos.
Expecta inqͥt ds. & noli cito ferre senten¬
tiã. donami hominib bene facere sed ex
me ñ inqͥt ex se. Ex se enĩ mali st̃. Filii
hominũ st̃: qͣndo male faciunt. quando
bene: filii mei. Hoc enĩ facit ds̃. ex filiis
hominũ filios dĩ: qͥa ex filio dĩ fecit fili¬
ũ hominis. Uidete quȩ sit illa participa¬
tio Promissa. ẽ. nob̃ participatio diuini¬
tatis. Mentit᷑ qͥ ꝓmisit. si ñ ẽ. pͥor factꝰ

Expanded text:
Unde enim hoc facis ut videas, unde prospicis ut intelligas? nonne corde? Si corde hoc facis, christiane, vide si sursum cor habeas. Si sursum cor habes, de coelo in terram prospicis. Et quia hoc dono Dei facis, Deus de coelo prospicit super filios hominum. Illa gnoscit? Audi quid: Quia omnes declinaverunt, simul inutiles facti sunt: non est qui faciat bonum, non est usque ad unum. Quae ialia quaestio est, nisi quam paulo ante commemoravi? Si non est qui faciat bonum, non est usque ad unum, nemo restat qui gemat inter malos. Exspecta, inquit Dominus; noli cito ferre sententiam: donavi hominibus bene facere, sed ex me, inquit, non ex se; ex se enim mali sunt: filii hominum sunt, quando male faciunt; quando bene, filii mei. Hoc enim facit Deus, ex filiis hominum filios Dei: quia ex Filio Dei fecit filium hominis. Videte quae sit illa participatio: promissa est nobis participatio divinitatis; mentitur qui promisit, si non est prior factus
Abbreviated transcription (Latin):
qͦs. nisi qͥa accepit & cognouit a capite
suo dicente. abundabit in iqͥtas. refrige¬
scet caritas multoꝵs: Si aut̃ abundabit
iniqͥtas. & refrigescet caritas multoꝵ.
qͥs remanebit qͥ parturiat: Seqͥt᷑. Qui
pseuerauerit usq infinẽ: hic saluus e¬
rit. Unde. ẽẽt. magnũ ꝑseuerare. nͥ int̾
molestias & tẽptationes. & turbationes.
& scandala. c̃et. ꝑseuerandũ : Nemo enĩ
ncrepantꝰ᷑ hic homines int̾ qͦs gemitur.
int̾ quos dolet᷑. & consolatio dolentis &
parturientis in psalmi fine deꝓmit᷑ &
exprimit᷑. Qui st̃ gͦ int̾̃ qͦs parturimꝰ &
gemimꝰ: Si in corpore xp̃i sumꝰ si sub
illo capite uiuimꝰ. si in mẽbris eiꝰ depu
tam᷑ : qui st̃ audi. Dixrx̃ imprudens
incorde suo. ñ . ẽ. ds̃. Tale genꝰ. ẽ. homi¬
nũ. int̾ qͦs dolet & gemit corpus xp̃i:
Si tale hoc hominũ genꝰ ẽ: ñ multos par¬
turimꝰ. Quantũ uidet᷑ occurrere cogita¬

Expanded text:
quos, nisi quia accepit et cognovit a capite quos, nisi quia accepit et cognovit a capite suo, dicente: Abundabit iniquitas, et refrigescet charitas multorum? Si autem abundabit iniquitas, et refrigescet charitas multorum, quis remanebit qui parturiat? Sequitur: Qui perseveraverit usque in finem, hic salvus erit . Unde esset magnum perseverare, nisi inter molestias et tentationes et turbationes et scandala esset perseverandum? Nemo enim increpantur hic homines inter quos gemitur, inter quos doletur, et consolatio dolentis et parturientis in Psalmi fine depromitur et exprimitur. Qui sunt ergo inter quos parturimus et gemimus, si in corpore Christi sumus; si sub illo camur: qui sunt, audi. 2. Dixit imprudens in corde suo: Non est Deus. Tale genus est hominum, inter quos dolet et gemit corpus Christi. Si tale hoc hominum genus est, non multos parturimus: quantum videtur occurrere cogita
Abbreviated transcription (Latin):
Salmũ istũ uobiscũ tractan¬
dũ. quantũ dñs suggerit
suscepimꝰ. Iubete fr̃s ut
uelimꝰ. & orate ut possimꝰ.
Siqͥd festinatione forte prȩc̾misero:
implebit in uob̾ qͥ & nob̾ donare dignat᷑.
qđ dicere poterimꝰ: Titulus eiꝰ. ẽ. infinẽ
ꝓamalech. intellectꝰ ipsi dauid. Proama
lech sic̃ inhebreoꝵ int̾pretationib nõ¬
minũ inuenimꝰ: uidetur dicere ꝓ par-¬
turiente. siue dolente. Quis aut̃ in hoc
scło parturiat & doleat: agnoscunt
fideles. qͥa in de st̃. Xp̃c hic parturit.
xp̃c hic dolet. Caput . ẽ. sursũ. membra
deorsũ. Neq enĩ ñ parturiens & dolens
diceret. saule saule. qͥd me ꝑsequeris.
Quo ꝑsequente parturiebat: eũ conuersũ
parturire fecit. Nanq & ipse postea il¬
luminatꝰ. & illis quȩ ꝑsequebat᷑ mẽbris
insertꝰ: eadẽ caritatẽ pregnans dicebat.
id ẽ ꝓipsa unitate. cuiꝰ caput sursũ ẽ.
psalmꝰ iste cantat᷑. Gemit aut̃ & par¬
turit. & dolet iste homo. Quare uł int̾

Expanded text:
salmum istum vobiscum tractandum, quantum Dominus suggerit, suscipimus. Jubet frater ut velimus, et orat ut possimus. Si quid festinatione forte praetermisero, implebit in vobis qui et nobis dare dignatur quod dicere potuerimus. Titulus ejus est: In finem pro Maeleth, intellecteleth, sicut in hebraeorum interpretationibus nominum invenimus, videtur dicere, Pro parturiente sive dolente. Quis autem in hoc saeculo parturiat et doleat agnoscunt fideles, quia inde sunt. Christus hic parturit, Christus hic dolet; caput est sursum, membra deorsum. Neque enim non parturiens et dolens diceret: Saule, Saule, quid me persequeris ? Quo persequente parturiebat, eum conversum parturire fecit. Namque et ipse postea illuminatus est, et illis quae persequebatur membris insertus, eadem charitate praegnans dicebat: id est pro ipsa unitate cujus caput sursum est, psalmus iste cantatur. Gemit autem, et parturit, et dolet iste homo. Quare, vel inter
Abbreviated transcription (Latin):
ñ .ẽ. usq ad unũ. Dñs de cȩlo ꝓspex̃
supfilios hominũ. ut uideret si est
intelligens aut requirens dm̃. Quid
.ẽ. hoc Corrupti st̃ & ab hominabi¬
Ales
facti st̃ isti om̃s qͥdicunt ñ .ẽ. ds̃. Et qͥd
hoc: Latebat dm̃ tales esse factos:
Aut uͦ nob eoꝵ interior cogitatio aꝑiret᷑.
nisi ab illo diceret᷑: Si gͦ nouerat. si
sciebat. quid ẽ qđ dictũ .ẽ. qđ de celo¬

Expanded text:
nus de coelo prospexit super filios hominum, ut videret si est intelligens aut requirens Deum. Quid est hoc, Corrupti sunt, et abominabiles facti sunt isti omnes qui dicunt: Non est Deus? Et quid? hoc latebat Deum, tales esse factos? aut vero nobis eorum interior cogitatio aperiretur, nisi ab illo diceretur? Si ergo noverat, si sciebat, quid est hoc quod dictum est, quod de
Abbreviated transcription (Latin):
dimiserimꝰ istũ. uenient Romani & tol¬
lent nob̾ & locũ & regnũ. O stulticia.
& imprudentia dicens incorde suo. ñ
est ds. Timuisti ꝑdere t̾rã. ꝑdidisti
celũ. Timuisti ne uenirent Romani. &
tollerent tͥ & locũ & regnũ. Nunqͥd tͥ
tollerent dm̃: Quid gͦ restat Quid nͥ
ut fatearis. qͥa tenere uoluisti. & tenen¬
do male amisisti: Perdidisti enĩ & locũ
cũ & gentẽ & xp̃m. Tim̃do occiderunt
ds̃ ossa hominib placentiũ. Uolentes pla
hominib talib. quales illi erant. Fili is
hominũ ñ filiis dĩ maluit displicere
Inde dissipata st̃ ossa ipsoꝵ. illius ossa ne¬
mo confregit. Confusi st̃ qm̃ ds̃ spreuit
cos. Reuera fr̃s quantũ ad illos attinet.
magna illis accessit confusio. In qͦ loco
crucifixer̃ dñm nr̃m. quẽ idõ crucifi¬
xerunt. ne ꝑderent locũ & regnũ: ñ
ibi st̃ iuder Ds̃ gͦ spreuit eos. & tam̃
frangendo admonuit illos qͦ conuertan¬

Expanded text:
dimiserimus eum, venient Romani, et toldimiserimus eum, venient Romani, et tollent nobis et locum et regnum . O stultitia et imprudentia, dicens in corde suo: Non est Deus! Timuisti perdere terram, perdidisti coelum: timuisti ne venirent Romani, et tollerent tibi locum et regnum; numquid tibi tollerent Deum? Quid ergo restat? Quid, nisi ut fatearis quia tenere voluisti et tenendo male amisisti? Perdidisti enim et locum cum et gentem et Christum. Timendo occiderunt ssipavit ossa hominibus placentium. Volentes plachominibus talibus, quales illi erant; filiis hominum, non filiis Dei maluit displicere. Inde dissipata sunt ossa eorum, illius ossa nemo confregit. Confusi sunt, quoniam Deus sprevit eos. Revera, fratres, quantum ad illos attinet, magna illis accessit confusio. In quo loco crucifixerunt Dominum, quem ideo crucifixerunt ne perderent et locum et regnum, non ibi sunt Judaei. Deus ergo sprevit eos: et tamen spernendo admonuit illos ut convertan
Abbreviated transcription (Latin):
siqͥs ꝑdat diuitias: Non. ẽ. ibi timor.
& ibĩ timet᷑. Siqͥs aut̃ ꝑdiderit sapien¬
tiã uere timor ẽ: & ibi  tͣmet᷑ Audi
dinosce. tales intellige. Cõmendatur
nescio cui sacellus. ñ uult reddere ꝓ
suo cõputat. ñ putat posse repeti. iam
ꝓ suo habet. reddere decrectat. Uideat
qͥd timeat amittere. & qͥd nolit habere
ndubiũ ueniunt pecunia. & fides. Sed¬
quȩ p̃ciosior. ẽ: ibi grauius damnũ ti¬
mendũ. ẽ. Tu aut̃ ut aurũ teneas. fidẽ
pdis. Grauiore dãno ꝑcuteris. & tũ de
lucro lȩtatꝰ es: Ibi tumuisti timore.
ubi ñerat timor. Redde pecuniã. pa¬
rũ dico redde. ꝑde pecuniã. ne fidem
ꝑdas. Tii reddere pecuniã timuisti.
& fidẽ pdere uoluisti. Martyres non
aliena tuler̃. sed etiã suã fidẽ ne amit¬
terent ꝓpria contẽpser̃. Et parũ fuit
ꝑdere pecuniã quando ꝓscripti st̃. qͣndo
Ergo ibi timuer̃ timore. ubi tim̃dũ est
erunt ubi ñ. ẽ. timor. Dixer̃ enĩ. Si

Expanded text:
 est ibi timor, et ibi timetur. Si quis autem perdat sapientiam, vere timor est; et ibi non timetur. Audi, dignosce, tales intellige: commendatur nescio cui saccellus; non vult reddere, pro suo computat, non putat posse repeti, jam pro suo habebit, reddere detrectat. Videat quid timeat amittere, et quid nolit habere: in dubium veniunt pecunia et fides; quae pretiosior est, ibi gravius damnum timendum est. Tu autem ut aurum teneas, fidem perdis: graviore damno percuteris, et tu de lucro laetatus es: ibi timuisti timore, ubi non erat timor. Redde pecuniam: parum dico, Redde; perde pecuniam, ne fidem perdas. Tu reddere pecuniam timuisti, et fidem perdere voluisti! Martyres non alienam tulerunt; sed etiam suam, fidem ne amitterent. contempserunt: et parum fuit perdere Ergo ibi timuerunt ubi timendum est. erunt ubi non erat timor. Dixerunt enim: Si
Abbreviated transcription (Latin):
om̃s qͥ oꝑant᷑ iniquitatẽ. qͥ deuorant ple¬
hẽ meã incibo panis : Nonne scient: Non¬
ne illis ostendet᷑: Dic. minare. loquere.
ex parturiente & dolente. Popłs enĩ tu¬
us deuorat᷑ in cibo panis. Est hic gͦ po¬
płs dĩ. qͥdeuorat᷑. Certe ñ .ẽ. qͥ faciat
bonũ.ñ. ẽ usq ad unũ. Respondet᷑ ex illa
regula. Sed iste popłs qͥ deuorat᷑. iste
popłs qͥ patit᷑ malos. iste qͥ gemit & par¬
turit malos: iã ex filiis hominũ fili i
dĩ facti st̃. ideo deuorant᷑. Consiliũ in

Expanded text:
omnes qui operantur iniquitatem, qui devorant populum meum in cibo panis? Nonne scient? nonne illis ostendetur? Dic, minare, loquere ex parturiente et dolente. Populus enim tuus devoratur in cibo panis. Est ergo hic populus Dei qui devoratur. Certe non est qui faciat bonum, non est usque ad unum. Respondetur ex illa regula. Sed iste populus qui devoratur, iste populus qui patitur malos, iste qui gemit et parturit inter malos, jam ex filiis hominum filii Dei facti sunt: ideo devoratur. Consilium
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ usq ad eo credunt. cẽ. dm̃. ut eidẽ dõ
arbitrent᷑ placere qđ faciunt: At qͥ si
intelligas prudens. qͥa dix̃ imprudens
incorde suo ñ. ẽ. ds̃ si aduertas. si intel¬
ligas. si discutias: qͥ putat dõ placere fa¬
cta mala. ñ eũ putat dm̃. Si enĩ ds̃. ẽ.
iustꝰ.ẽ. Si iustꝰ. c̃: displicet ei iniusticia.
displicet iniqͥtas. Tu gͦ cũ putas ei place¬
re iniqͥtatẽ: negas dm̃. Si enĩ ds̃. ẽ. cui
displicet inqͥtas. tͥ aut̃ ñ uidet᷑ dĩ cui
displiceat in iqͥtas. ñ. ẽ. aut̃ ds̃. nisi cui
displicet iniqͥtas: cũ dicis incorde tuo.
fauet iniqͥtatib meis ds̃. nichil aliud

Expanded text:
Qui usque adeo credunt esse Deum, ut eidem Deo arbitrentur placere quod faciunt. Atqui si intelligas prudens quia imprudens dixit in corde suo, Non est Deus, si advertas, si intelligas, si discutias: qui putat Deo placere facta mala, non eum putat Deum. Si enim Deus est, justus est; si justus est displicet, ei injustitia, displicet iniquitas. Tu autem cum putas ei placere iniquitatem, negas Deum. Si enim Deus est cui displicet iniquitas, tibi autem non videtur Deus cui displicet iniquitas, non est autem Deus nisi cui displicet iniquitas, cum dicis in corde tuo, Favet Deus iniquitatibus meis, nihil aliud
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. qđ iubem᷑ tolerare. Uix inu̾enit᷑
rarũ hominũ genꝰ ẽ: qͥdicant in corde
suo ñ ẽ. ds̃. An uͦ alio intellectu di
Prodeant in mediũ qͥ male uiuunt. in¬
spiciamꝰ facta flagitiosorũ. facinoroso¬
rũ. sceleratoꝵ hominũ. quoꝵ magna
turba. ẽ. qͥ fouent cotidie peccata sua.
qͥ factis in consuetudinẽ uersis. etiã ue¬
recundiã ꝑdider̃. Hȩc tanta hominũ
multitudõ. ẽ: ut int̾ eos positũ corpus
xp̃i. uix audeat rep̃hendere. qđ ñ cogit᷑
admittere. & ꝓ magno sibi putet serua¬
ri integritate in nocentiȩ. ne faciat qđ
culpare iã ꝑconsuetudinẽ aut ñ audet.
aut si ausũ fuerit. facilius erũpit rep̃¬
hensio. & reclamatio eoꝵ qͥ male uiuunt.
quã uox libera eoꝵ qͥ bene uiuunt. Et
isti tales st̃: ut dicant incorde suo. ñ. ẽ.
ds̃ Tales conuinco. Unde conuinco:
Facta sua placere dõ arbitrant᷑. qͥusq ad eo

Expanded text:
 tolerare; vix invenitur: rarum hominum genus est qui dicant in corde suo, Non est Deus. An vero alio intellectu disProdeant in medium qui male vivunt, inspiciamus facta flagitiosorum, facinorosorum sceleratorumque hominum, quorum magna turba est; qui fovent quotidie peccata sua, qui factis in consuetudinem versis etiam verecundiam perdiderunt: haec tanta hominum multitudo est, ut inter eos positum corpus Christi, vix audeat reprehendere quod non cogitur admittere, et pro magno sibi putet servari integritatem innocentiae, ne faciat quod culpare jam per consuetudinem, aut non audeat, aut si ausus fuerit, facilius erumpat reprehensio et reclamatio eorum qui male vivunt, quam vox libera eorum qui bene vivunt. Et isti tales sunt, ut dicant in corde suo: Non est Deus. Tales convinco. Unde convinco? Facta sua Deo placere arbitrantur. No
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ a dõ donata st̃ nob̃: discernimꝰ int̾
nos & eos quib hȩc donata ñ st̃ Ex nob̾
illos cognoscimꝰ. qͥa si nos aliqͥd bonum
habere ñ potuisse intelligimꝰ. nisi illo
donante & largiente a quo st̃ omĩa bo¬
na: simul uidemꝰ nichil tale posse ha¬
bere eos. quib hȩc ds̃ ñ donauit. Ista
dinoscentia nob̾ ex sp̃u dĩ ẽ & exeo qđ
uidemꝰ. hoc ds uidet: qͥa id ds̃ facit ut
uideamꝰ. Hinc enĩ dictũ ẽ. & illud.
Sp̃senĩ om̃ia fcrutat᷑. etiã altitudinẽ dĩ
Non qͥa ille scrutat᷑ qui nouit om̃ia. sed
& qđ dono ipsius tu facis: ille facere dr̃
qđ sine illo ñ tu faceres. Ergo ds̃ facere
dr̃ cũ tu facis. De dono sp̃s filioꝵ quib
donatꝰ. ẽ. sp̃s dĩ. respiciunt suꝑ filios
hominũ: ut uideant si. ẽ. intelligens

Expanded text:
o donata sunt nobis, discernimus inter nos et eos quibus haec donata non sunt, et ex nobis illos cognoscimus. Quia si nos aliquod bonum habere non potuisse intelligimus, nisi illo donante et largiente a quo sunt omnia bona; simul videmus nihil tale posse habere eos quibus haec Deus non donavit. Ista dignoscentia nobis ex Spiritu Dei est; et eo quo videmus hoc, Deus videt; quia id Deus facit ut videamus. Hinc enim dictum est et illud, Spiritus enim omnia scrutatur, etiam altitudinem Dei : non quia ille scrutatur qui novit omnia, sed et quod dono ipsius tu facis, ille facere dicitur; quia sine illo tu non faceres. Ergo Deus facere dicitur, cum tu facis. De dono Spiritus filiorum, quibus datus est Spiritus Dei, respiciunt super filios hominum, ut videant si est intellig
Abbreviated transcription (Latin):
apłs tanquã hȩrens xp̃o. hȩrens illi dex¬
terȩ de qua tenet᷑ malleus. ut ꝓducat
tubã in illa dextera positꝰ facit & ipse
de ipso malleo. Dicit de quib dã. Quos
tradidi sathanȩ. ut discant ñ blasphe¬
inare. Tradidit malleo tundendos.
Male sonabant ante quã ꝓducerent
Porte ꝓlucti & facti tubȩ doc̾tiles. amissa
blasphemia. laudes dnĩ sonuer̃. hȩ st̃
tube ductiles. Uox tubȩ corneȩ qͥd. ẽ:
Cornu ȩxcedit carnẽ. necesse. ẽ. ut carnẽ
suꝑando sit firmũ. Firmũ ad ꝑdurandũ
& capax uocis. sed unde hoc: Quia car¬
nẽ suꝑauit. Qui uult. eẽ. tuba cornea:
supet carnẽ. Quid. ẽ. suꝑet carnẽ:
Transcendat carnales affẽctꝰ. uincat car¬
nales libidines. Audi tubas corneas. Si

Expanded text:
apostolus haerens Christo, haerens illi dexterae de qua tenetur malleus ut producat tubam, in illa dextera positus facit et ipse de ipso malleo; dicit de quibusdam, «Quos tradidi satanae, ut discant non blasphemare» . Tradidit malleo tundendos. Male sonabant antequam producerentur; forte producti et facti tubae ductiles, amissa blasphemia, laudes Domini sonuerunt. Hae sunt tubae ductiles. 7. Vox tubae corneae quid est? Cornu excedit carnem: necesse est ut carnem superando sit firmum ad perdurandum, et capax vocis. Sed unde hoc? Quia carnem superavit. Qui vult esse tuba cornea, superet carnem. Quid est, superet carnem? Transcendat carnales affectus, vincat carnales libidines. Audi tubas corneas: «Si
Abbreviated transcription (Latin):
ueniet uidicare t̾rã. Iudicabit orbẽ
t̾rȩ in iusticia. & popłos inȩqͥtate. Gau¬
deant gͦ montes. Ille enĩ ñ iniuste iudi¬
cabit. Uenturo forte aliqͦ iudice homine.
cui ñ potest patere conscientia: contre.¬
miscant homines etiã in nocentes. si ab
ipso expectant p̃miũ laudis. uł timent
poenã dãnationis. Quando ille ueniet
ꝗ falli ñ potest. gaudeant montes. secu¬
ri gaudeant. illuminabunt᷑ abeo. non
camnabunt᷑. Gaudeant qͥa ueniet dñs
iudicare orbẽ t̾rarũ inȩqͥtate. Ac si mon¬
des iusti gaudent. iniqͥ contremiscunt.
Sed ecce nondũ uenit. Quid opus. ẽ. ut
tremant: Corrigant᷑ & gaudeant. In
potestate cua. ẽ. qͥmꝰ expectes uenturũ
xp̃m. Ideo differt uenire: ut cũ uenerit
ñ te danet Ecce nondũ uenit: ille in
celo. ẽ. tu int̾ra. Ille differt aduentũ.
tũ noli differre consiliũ Aduentꝰ ipsius
durus ẽ. duris. mitis. ẽ. piis. Uide gͦ
mͣ tũ qͥd sis. Si durus: licet tͥ mitescere

Expanded text:
enit judicare terram. Judicabit orbem terrae in justitia, et populos in aequitate.» Gaudeant ergo montes; ille enim non injuste judicabit. Venturo forte aliquo judice homine, cui non potest patere conscientia, contremiscant homines etiam innocentes, si ab ipso exspectant praemium laudis, vel timent poenam damnationis: quando ille veniet qui falli non potest, gaudeant montes, securi gaudeant; illuminabuntur ab eo, non damnabuntur; gaudeant, quia veniet Dominus judicare orbem terrarum in aequitate; ac si montes justi gaudent, iniqui contremiscant. Sed ecce nondum venit, quid opus est ut tremant? Corrigantur, et gaudeant. In potestate tua est quomodo exspectes venturum Christum. Ideo differt venire, ut cum venerit non te damnet. Ecce nondum venit, ille in coelo est, tu in terra: ille differt adventum, tu noli differre consilium. Adventus ipsius durus est duris, mitis est piis. Vide ergo modo tu qui sis: si durus, licet tibi mitescere;
Abbreviated transcription (Latin):
qͥa uenit. qm̃ ueniet iudicare t̾rã. Ma¬
gni montes. Uenit ds̃ iudicare t̾rã. &
gaudent. Sunt enĩ montes qͥ uenturo
dño iudicare t̾rã contremiscent. Ergo
st̃ montes honi. sunt montes mali. Mon¬
tes boni magnitudo spũalis montes
mali tumor supbiȩ. Montes exultabt̃

Expanded text:
quoniam venit judicare terram.» Magni, «montes.» Venit Deus judicare terram, et gaudent. Sunt enim montes, qui venturo Domino judicare terram, contremiscent. Ergo sunt montes boni, sunt montes mali: montes boni, magnitudo spiritualis; montes mali, tumor superbiae. «Montes exsultabunt
Abbreviated transcription (Latin):
na plaudant manib in idipsũ. Fiant ꝑ¬
secutiones. & gaudent scĩ indño. Unde
flumina plaudent manib: Quid est
plaudere manib: Gaudere oꝑih.
Plaudere. gaudere. ẽ. manib. oꝑib
Quȩ flumina: Quos ds̃ fecit flumina.

Expanded text:
laudent manibus in idipsum: fiunt persecutiones, et gaudent sancti in Deum. Unde flumina plaudent manibus? quid est, plaudere manibus? Gaudere operibus. Plaudere, gaudere est; manibus, operibus. Quae flumina? Quos Deus fecit flumina,
Abbreviated transcription (Latin):
Quid ẽ. aut̃ apollo. qͥd aut̃ paulus: Mi¬
nistri dĩ ꝑ quos credidistis. Ego plantaui
apollo rigauit. sed dĩ increm̃tũ dedit.
Uult gͦ illos erigi ab spe quã in homine
posuerant. & contingere spũalia xp̃i.
ut possent. cẽ. tubȩ corneȩ. si suparent
carnẽ fr̃s. nolite in sultare fr̃ib quos
nondũ conuertit miscđia dĩ. Noueritis
qͥa quã diu hoc facitis. carnẽ sapitis.
Tuba ñ.ẽ. illa quȩ delectat aures dĩ
Insultationis tuba. infructuosũ bellũ fac̾
Tuba cornea te erigat aduersus diabolũ.
ñ tuba carnea aduersus frẽm tuũ. Intu¬
bis ductilib & uoce tubȩ corneȩ. Iubilate
inconspectu regis dnĩ. Et uob̃ iubilantib¬

Expanded text:
Quid est autem Apollo? quid autem Paulus? MiQuid est autem Apollo? quid autem Paulus? Ministri Dei, per quos credidistis. Ego plantavi, Apollo rigavit; sed Deus in crementum dedit» . Vult illos ergo erigi ab spe quam in homine posuerant, et contingere spiritualia Christi; ut possent esse tubae corneae, si superarent carnem. Fratres, nolite insultare fratribus quos nondum convertit misericordia Dei; noveritis quia quamdiu hoc facitis, carnem sapitis. Tuba non est illa quae delectat aures Dei: insultationis tuba infructuosum bellum facit. Tuba cornea te erigat adversus diabolum, non tuba carnea adversus fratrem tuum. «In tubis ductilibus et voce tubae corneae jubilate in conspectu regis Domini». 8.
Abbreviated transcription (Latin):
dĩ sedens. Quȩ sursũ st̃ sapite. ñ quȩ
d. ẽ. carnẽ excedite. nolite carnalia cogita¬
re. Nondũ erant tubȩ corneȩ: qͥb adhuc
ita loquebat᷑. fr̃s ñ potui uob̾ loqui
quasi spũalib. sed quasi carnalib Tan¬
quã paruulis in xp̃o. lac uob potũ dedi
ñ escam. Neq enĩ poteratis. sed nec qͥdẽ
adhuc potestis. Estis enĩ adhuc carnales.
Ergo ñ erant tubȩ corneȩ. qͥa ñ excesserant
carnẽ. Cornu. & carni hȩret : & carnẽ
excedit. & quanquã de carne oriat᷑. su¬
pat carnẽ. Fies gͦ ex carnali spũalis.
Adhuc carne calcas t̾rã: & sp̃u erũpis in
celũ: Incarne enĩ ambulantes inquit.
ñ scđm carnẽ militamꝰ. Nã illud quib
dix̃ apłs. ñ pͣtermittamꝰ. Quid illis ait
unde ꝓbaret illos carnales carnalia saꝑe.
& nondũ factos tubas corneas: Cũ eni
dicit unꝰ qͥsq urm ego sũ pauli. alius
ego apollo. alius aut̃ egocephȩ. non ne
carnales estis. & scđm hominẽ ãbulatis:

Expanded text:
edens; quae sursum sunt sapite, non quae Id est, carnem excedite, nolite carnalia cogitare. Nondum erant tubae corneae, quibus adhuc ita loquebatur: «Fratres, non potui vobis loqui quasi spiritualibus, sed quasi carnalibus. Tanquam parvulis in Christo, lac vobis potum dedi, non escam; neque enim poteratis: sed nec adhuc quidem potestis; estis enim adhuc carnales.» Ergo non erant tubae corneae, quia non excesserant carnem. Cornu et carni haeret, et carnem excedit; et quanquam de carne oriatur, superat carnem. Si es ergo ex carnali spiritualis; adhuc carne calcas terram, et spiritu erumpis in coelum: «In carne enim ambulantes,» inquit, «non secundum carnem militamus» . Nam illud  praetermittamus. Quid illis ait, unde probaret illos carnales carnalia sapere, et nondum factos tubas corneas? «Cum enim dicit unusquisque vestrum, Ego sum Pauli; alius, Ego Apollo; alius autem, Ego Cephae: nonne carnales estis, et secundum hominem ambulatis?
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ apłis. tanq tubis ductilib & tubis cor¬
neis: cõmotũ. ẽ. mare. surrexer̃ fluctꝰ
creuer̃ tẽpestates. factȩ st̃ ꝑsecutiones
ȩccłȩ. Unde cõmotũ. ẽ mare : Cũ iubi¬
lat᷑ dõ. cũ psallit᷑ dõ. Dĩ aures delecta¬
bant᷑ maris fluctꝰ excitabant᷑. Cõmo¬
ueat᷑ mare & plenitudo eiꝰ. orb̾t̾rae &
om̃s habitantes in ea. Cõmoueat᷑ mare

Expanded text:
tem Apostolis, tanquam tubis ductilibus et tubis corneis, commotum est mare, surrexerunt finctus, creverunt tempestates, factae sunt persecutiones Ecclesiae. Unde commotum est mare? Cum jubilabatur, cum psallebatur Deo; Dei aures delectabantur, maris fluctus excitabantur. «Commoveatur mare et plenitudo ejus, orbis terrae et omnes habitantes in
Abbreviated transcription (Latin):
sonuit quã suauẽ sonũ dedit ista ducti¬
lis tuba. Adhuc tundit᷑. Datꝰ. ẽ. in pote¬
statẽ. ut & caro eiꝰ ꝑcuteret᷑. ꝑcussa . ẽ.
coepit putrescere. scatere uermib.
Subposita eua ad seductionẽ uxoreiꝰ
seruata ad ministeriũ diaholi. ñ ad so¬
latiũ mariti: suggerit blasphemias.
n obtẽꝑat ille. Ob̃tẽꝑauit euȩ adã in
paradyso. repellit aclã euã instercore
nstercore enĩ sedebat iob. cũ flueret.¬
& cõputresceret uermib Melior iob
putris instercore. quã ille integer in
parahyso. Sed adhuc illa eua ẽrat iã
ule ada nierat. Respondit euȩ p̾paratȩ
ad istã supplantationẽ & tẽptationẽ:
tuba ista. ꝑcussit cũ diabolus a capite
usq ad pedes. graui uulnere. & putre¬
scens uermib sedebat instercore. Au¬
diuimꝰ quẽ ad modũ tunsus. ẽ: audiamꝰ¬
cem si placet audiamꝰ. Locuta es in qͥt

Expanded text:
sonuit! quam suavem sonum dedit! Ista ductisonuit! quam suavem sonum dedit! Ista ductilis tuba adhuc tunditur: datus est in potestatem, ut et caro ejus percuteretur; percussa est, coepit putrescere, scatere vermibus. Supposita Eva ad seductionem, uxor ejus servata ad ministerium diaboli, non ad solatium mariti, suggerit blasphemiam; non obtemperat ille. Obtemperavit Adam Evae in paradiso ; repellit Adam Evam in stercore. In stercore enim sedebat Job, cum flueret et putresceret vermibus. Melior Job putris in stercore, quam ille integer in paradiso. Sed adhuc illa Eva erat, jam ille Adam non erat. Respondit Evae praeparatae ad istam supplantationem et tentationem, tuba ista. Percussit eum diabolus a capite usque ad pedes gravi vulnere, et putrescens vermibus sedebat in stercore. Audivimus quemadmodum tunsus est: tubacem, si placet, audiamus. Respondit
Abbreviated transcription (Latin):
eiꝰ. Si tͥ loqueris: tibi sanatꝰ es. Si ei te
sanauit dextera eiꝰ: ei loquere cui sanatꝰ
es. Uider̾ om̃s fines t̾rȩ salutare dĩ nr̃i.
Iubilate dõ uniuersa t̾ra. cantate &
exultate & psallite. Psallite dño dõ nr̃o
Non uoce sola. Assumite oꝑa: ut ñ tantũ
cantetis sed & oꝑemini. Qui cantat
gunt᷑ insimilitudinib. In cubis ducti¬
lib & uoce tubȩ corneȩ. Quid sibi uo-¬
lunt tubȩ ductiles. & tubȩ corneȩ:
Ductiles tubȩ aereȩ st̃. tundendo ꝓdu¬
cunt᷑. Si tundendo: gͦ uapulando
eritis tubȩ ductiles. ad laudẽ dĩ ꝓdu¬
ctȩ. Si cũ tribulamini ꝓficiatis. cri¬
bulatio. tunsio. ꝓfectꝰ ꝓductio ẽ. Tuba
ductilis erat iob̾. qͣndo repente ꝑcussꝰ
te filioꝵ. cunsione illa tantȩ tribula.¬
tionis factꝰ cuba ductilis sonuit Dñs
dedit dñs abstulit. sic̃ dño placuit ita
factũ. ẽ. sit nom̃ dnĩ benedictũ. Quomͦ

Expanded text:
ejus. Si tibi loqueris, tibi sanatus es; si ei te ejus. Si tibi loqueris, tibi sanatus es; si ei te sanavit dextera ejus, ei loquere cui sanatus es. «Viderunt omnes fines terrae salutare Dei nostri. Jubilate Deo, universa terra; cantate, et exsultate, non voce sola; assumite opera, ut non tantum cantetis, sed et operemini. Qui cantat guntur in similitudinibus: «In tubis ductilibus et voce tubae corneae.» Quid sibi volunt tubae ductiles et tubae corneae? Ductiles tubae aereae sunt, tundendo producuntur. Si tundendo, ergo vapulando. Eritis tubae ductiles, ad laudem Dei productae, si cum tribulamini proficiatis: tribulatio tunsio, profectus productio est. Tuba ductilis erat Job, quando repente percussus te filiorum, tunsione illa tantae tribulationis factus tuba ductilis, sonuit: «Dominus dedit, Dominus abstulit; sicut Domino placuit ita factum est: sit nomen Domini benedictum.» Quomodo
Abbreviated transcription (Latin):
Dilectissimi. filii dĩ sumꝰ & nondũ appa¬
ruit qͥd erimꝰ. Scinꝰ qͥa cũ apparuerit
similes ei erimꝰ: qm̃ uidebimꝰ eũ si cuti
est. Adhanc uisionẽ parate corda urã.
ad hoc gaudiũ parate animas urãs.
qͦ mͦ si solẽ uellet dĩ ostendere. moneret
ut oculos pararetis carnis. Sed qͥa sapien¬
tie suȩ speciem uob̾ dignatꝰ. ẽ. ostendere.
parate ocłos cordis. Bẽati mundi cordes.
qm̃ ipsi dm̃ uidebunt. Memorfuit mi¬
scđiȩ suȩ iacob. & ueritatis suȩ domui
isrł. Quis ẽ. iste isrłͦ Ne forte unã gen¬
tẽ cogites iuideoꝵ: audi qđ sequit᷑. Uider̃
om̃s fines t̾rȩ salutare dĩ nr̃i. Non di¬
ctũ ẽ om̃is t̾ra. sed om̃s fines trȩ. qͣmͦ
dicit᷑ a t̾mino usq ad t̾minũ. Nemo con¬
cidat. nemo dissipet. fortis. ẽ unitas xp̃i
Sed qđ gaudetis. loqͥ ñ potestis. Iubilate.
Gaudiũ ur̃m expͥmat iubilatio: si ñ po¬
test locutio. Non sit tam̃ mutũ gaudiũ.
cor ñ taceat dm̃ suũ. ñ taceat munera

Expanded text:
sumus, et nondum apparuit quid erimus: scimus quia cum apparuerit, similes ei erimus; quoniam videbimus eum sicuti est» . Ad hanc visionem parate corda vestra, ad hoc gaudium parate animas vestras: quomodo si solem vellet Deus ostendere, moneret ut oculos pararetis carnis; sed quia sapientiae suae speciem vobis dignatur ostendere, parate oculos cordis. Beati mundi corde, quoniam ipsi Deum videbunt . «Memor fuit misericordiae suae Jacob, et veritatis suae domui Israel.» Quis est iste Israel? Ne forte unam gentem cogites Judaeorum, audi quod sequitur: «Viderunt omnes fines terrae salutare Dei nostri.» Non dictum est, omnis terra; sed, «omnes fines terrae:» quomodo dicitur, a termino usque ad terminum. Nemo concidat, nemo dissipet; fortis est unitas ChrisSi quod gaudetis loqui non potestis, jubilate; gaudium vestrum exprimat jubilatio, si non potest locutio: non sit tamen mutum gaudium; cor non taceat Deum suum, non taceat munera
Abbreviated transcription (Latin):
Quẽ ñ dormientẽ excitet sonꝰ iste: Quẽ
ñ excitet p̾sũptio indõ. ut aduersus
diabolũ securus ꝓcedat in prȩliũ. ñ
suis uirib obtenturus. sed illius qui
faceret malleus de seipso. De illiꝰ enĩ
diaboli poena futura ꝓpħa cõmemo¬
rans ait: Contritꝰ. ẽ. malleus uniuersȩ
t̾rȩ. Malleũ untuersȩ t̾rȩ: diabolũ
uoluit intelligi. De ipso malleo in
manudnĩ posito . id .e. in potest atidi
tundunt᷑ ductiles tube. ut resouent
laudes dĩ. Uidece quẽ admodũ audeo
dicere fr̃s mei. De isto malleo etiam
apłs cundebat᷑. In magnitudine inqͥt
reuelationũ ne extollar datꝰ. ẽ. mͥ sti¬
mulus carnis meȩ angłs sathanȩ qͥ me

Expanded text:
e? quem non excitet praesumptio in Deo, ut adversus diabolum securus procedat in praelium; non suis viribus obtenturus, sed illius qui faceret malleus de seipso. De illius enim diaboli poena futura propheta commemorans ait: «Contritus est malleus universae terrae» . Malleum universae terrae, diabolum voluit intelligi. De ipso malleo in manu Dei posito, id est in potestate Dei, tunduntur ductiles tubae, ut resonent laudes Dei. Videte quemadmodum audeo dicere, fratres mei, de isto malleo etiam Apostolus tundebatur: «In magnitudine,» inquit, «revelationum ne extollar, datus est mihi stimulus carnis meae ang
Abbreviated transcription (Latin):
miscdiȩ suȩ iacob. & ueritatis suȩ domui
& ueritatis: Ut ꝓmitceret misertꝰ est.
qͥa ꝓmisit & exhibuit: miscđiã ueritas
consecuta ẽ. Miscdia p̾misit ꝓmissio¬
nẽ: ꝓmissio reddidit ueritate. Memor
fuit miscđiȩ suȩ iacob & ueritatis suȩ
domurisrł. Et qͥd: Tantũ iacob &
tantũ domui isrł: Domꝰ uideoꝵ. & pro¬
pago illa abrahȩ scđm carnẽ solet dici
dõmꝰ isrł: & isrł iacob Iacob enĩ filiꝰ
isaac i saac aut̃ ipse filius abralȩ. Ergo
lacol nepos abrahȩ fuit. & de iacob.xii.
filii. & de duodecĩ filiis: uniuersa ꝓ¬

Expanded text:
 suae Jacob, et veritatis suae domui et veritatis?» Ut promitteret, misertus est; quia promisit et exhibuit misericordiam, veritas consecuta est: misericordia praemisit promissionem, promissio reddidit veritatem. «Memor fuit misericordiae suae Jacob, et veritatis suae domui Israel.» Et quid? tantum Jacob, et tantum domui Israel? Domus Judaeorum et propago illa Abrahae secundum carnem solet dici domus Israel, et Israel Jacob. Jacob enim filius Isaac, Isaac autem ipse filius Abrahae. Ergo Jacob nepos Abrahae fuit; et de Jacob duodecim filii, et de duodecim filiis universa
Abbreviated transcription (Latin):
scđm uerbũ tuũ in pace: qm̃ uider̃
oculi mei salutare tuũ. Notũ feẽ dñs
salutare suũ. Cui notũ fecit: Parti.
an uniuerso: Non parti alicui. Nemo
fallat nemo decipiat. nemo dicat
ecce lnic. ẽ. xp̃c. ecce illic. Qui dicit ec¬
ce hic ẽ. ecce illic: partes ostendit
Qui notũ fecit dñs salutare suũ: Audi

Expanded text:
servum tuum in pace; quoniam viderunt oculi mei salutare tuum . Notum fecit Dommus salutare suum.» Cui notum fecit? parti, an universo? Non parti alicui. Nemo fallat, nemo decipiat, nemo dicat, «Ecce hic est Christus, ecce illic» : qui dicit, «Ecce hic est, ecce illic,» partes ostendit. Cui «notum fecit Dominus salutare suum?» Audi
Abbreviated transcription (Latin):
Uidebimꝰ ꝑ speciẽ: sinunc uideamꝰ ꝑfi
dem. Habeat oculos fides nrã: & exhi¬
bebit᷑ ueritas fidei. Credamꝰ in eum
quẽ ñ uidemꝰ. & gaudentes uidebimꝰ.
Desideremꝰ ñ uisũ. & fruem᷑ uiso. Ergo

Expanded text:
Videbimus per speciem, si nunc videamus per fidem. Habeat oculos fides nostra, et exhibebitur veritas fidei: credamus in eum quem non videmus, et gaudentes videbimus; desideremus non visum, et fruemur viso. Ergo
Abbreviated transcription (Latin):
.ẽ. uetꝰ uita. & nouus
homo.ẽ. noua uita. Uetꝰ
uita ex adã trahit᷑ no-¬
ua uita in xp̃o format᷑. Dicit᷑ aut̃ in
hoc psalmo uniuerso orbi t̾rarũ. ut can¬
tet canticũ nouũ. Nã aꝑtius alibi sic dr̃
Cantate dño canticũ nouũ. cantate dũo
omĩs t̾ra. Ut intelligant qͥ se p̃cidunt
a cõmunione totius orb terrarũ ñ se
posse cantare canticũ nouũ. qͥa cancicũ
nouũ in toto orbe ñ in parte cantat᷑
Et hic attendite. & uidete hoc dici. Et
cũ dicit᷑ uniuerso orbi t̾rarũ ut cantet
canticũ nouũ: hoc intelligit᷑ qͥa pax
cantat canticũ nouũ. CaNTAXE dnõ
canticũ nouũ. qm̃ mirabilia fec̃ dñs
Quȩ mirabilia Ecce mͦ legebat᷑ euan¬
głiũ. & audiuimꝰ mirabilia dñi. Effe¬
rebat᷑ mortuus unicus matris suȩ quȩ
erat uidua. Misertꝰ dñs fec̃ illos stare.
Deposuer̃ illũ & dix̃. Iuuenis tͥ dicosur¬
ge. Et sedit ille mortuus & coepit loqͥ
& reddidit illũ matrisuę. Ecce mira.¬

Expanded text:
 novus homo nova vita: vetus vita ex Adam trahitur, nova vita in Christo formatur. Dicitur autem in hoc psalmo universo orbi terrarum ut cantet canticum novum. Nam apertius alibi sic dicitur, «Cantate Domino canticum novum; cantate Domino, omnis terra» ; ut intelligant qui se praecidunt a communione totius orbis terrarum, non se posse cantare canticum novum, quia canticum novum in toto, non in parte cantatur. Et hic attendite et videte hoc dici. Et cum dicitur universo orbi terrarum ut cantet canticum novum, hoc intelligitur, quia pax cantat canticum novum. «Cantate Domino canticum novum; quoniam mirabilia fecit Dominus.» Quae mirabilia? Ecce modo legebatur Evangelium, et audivimus mirabilia Domini. Efferebatur mortuus unicus matris suae, quae erat vidua: misertus Dominus fecit illos stare; deposuerunt illum; et dixit, «Juvenis, tibi dico, surge.» Et sedit ille mortuus, et coepit loqui, et reddidit illum matri suae . Ecce mira
Abbreviated transcription (Latin):
di isaiam. Quis credidit auditui nr̃o.
& brachiũ dni cui reuelatũ ẽ: Brachi¬
um gͦ scm̃ & dextera ipsius: idẽ ipse
est Ergo dnis nr̃ tħs. xp̃c brachium
di & dextera dĩ ꝓpt̾ea sanauit er hon¬
dextera eiꝰ: sed sanauit ei. Multi enĩ
sanant᷑ sibi. ñ ei. Ecce quã multi cupi¬
unt sanitatẽ istã corporalẽ. & ab illo
accipiunt & ab illo sanant᷑: & ñ illi
sanant᷑. Quomꝰ ab illo sanant᷑ & ñ illi
sanant᷑ : Accepta sanitate: lasciuiunt.
Qui egroti casti erant: sanati a dulteri
fiunt. Et cũ egrotarent neminẽ lȩde¬
bant. & receptis uirib inuadunt &
opprimunt innocentes. Sanati st̃ sed
nei. Quis. ẽ. qͥ sanat᷑ ei: Qui intꝰ sanat᷑.
Quis. ẽ. qͥ intꝰ sanat᷑ Qui credit in eũ.
& cũ interius fuerit sanatꝰ. in nouũ
hominẽ reformatꝰ: postea & hoc qdđ
languet ad tẽpus caro ista mortalis. re¬
cipiet in fine & ipsã suã ꝑfectissimã
sanitatẽ. Sanemur gͦ ei Ut aut̃ sane¬

Expanded text:
di Isaiam: «Quis credidit auditui nostro? et brachium Domini cui revelatum est» ? Brachium ergo sanctum et dextera ipsius, idem ipse est. Ergo Dominus noster Jesdi Isaiam: «Quis credidit auditui nostro? et brachium Domini cui revelatum est» ? Brachidextera ejus; sed, «Sanavit ei.» Multi enim sanantur sibi, non ei. Ecce quam multi cupiunt sanitatem istam corporalem, et ab illo accipiunt; ab illo sanantur, et non illi sanantur? Quomodo ab illo sanantur, et non illi sanantur? Accepta sanitate lasciviunt: qui aegroti casti erant, sanati adulteri fiunt; qui cum aegrotarent, neminem laedebant, receptis viribus invadunt et opprimunt innocentes: sanati sunt, sed non ei. Quis est qui sanatur ei? Qui intus sanatur. Quis est qui intus sanatur? Qui credit in eum ut cum interius fuerit sanatus, in novum hominem reformatus, postea et hoc quod languet ad tempus caro ista mortalis, recipiat in fine et ipsa suam perfectissimam sanitatem. Sanemur ergo ei. Ut autem sane
Abbreviated transcription (Latin):
nitudinẽ ueritatis. Audi qͦmꝰ stillet par¬
uulis dũ ex oriunt᷑ id. ẽ. in recenti ortu
minꝰ capacib apłs. Dicit. Non potui uo¬
bis loqui quasi spũalib s quasi carnalib
quasi paruulis in xp̃o. Cũ dic̃ paruulos

Expanded text:
nitudinem veritatis. Audi quomodo stillet parnitudinem veritatis. Audi quomodo stillet parvulis dum exoriuntur, id est in recenti ortu minus capacibus. Apostolus dicit: Non potui vobis loqui quasi spiritualibus, sed quasi carnalibus, quasi parvulis i