comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Inuocas deum
qñ ĩ te uocas deum. hoc ẽ illũ ĩuccãe
islũ in te uocare. quodãm᷑ eũ ĩ domo
cordis tui inuitare. nõ auce̾s autez
tiũ pr̃em familias ĩuitare. nisi nos¬
ses ei hĩtacłm p̾ꝑare. Gi enĩ dicat
tͥ deꝰ. Ecce ĩuocasti me uenio ad te
quo inẗbo tantas sordes cõscĩe tue
sustinebo.¬

Expanded text:
Invocas Deum, quando in te vocas Deum. Hoc est enim illum invocare, illum in te vocare, quodam modo eum in domum cordis tui invitare. Non autem auderes tantum patrem familias invitare, nisi nosses ei habitaculum praeparare. Si enim tibi dicat Deus: Ecce invocasti me, venio ad te, quo intrabo? Tantas sordes conscientiae tuae sustinebo
Abbreviated transcription (Latin):
si qͥdem ĩ malo poĩtꝰ. est. et discordiosã
linguam significat. qr tũc infelix ec¬
cliam ꝑcussit. s nõ occidit. Non aũt
dicit dominus. Qui occidit gladio
gladio morietur. Ergo ille ꝑcussit
ecc̃am litigiosam lĩgua. qua nũc ip̃e
concidit᷑. ut om̃io dispeat. atq mo¬
riatur. Et tñ illuo tune petrus apłus
non suꝑbia sua. Sed tamen ꝙͣuis car¬
nali tũ amore dnĩ fecit. Itaq amoĩt᷑¬

Expanded text:
siquidem in malo positus est, discordiosam linguam significat, qua tunc ille infelix Ecclesiam percussit, sed non occidit. Non enim dixit Dominus, Qui occiderit gladigladio morietur. Ergo ille percussit Ecclesiam lingua litigiosa, qua nunc ipse conciditur, ut omnino dispereat atque moriatur. Et tamen illud tunc apostolus Petrus, non superbia sua, sed quamvis carnali, tamen amore Domini fecerat. Itaq
Abbreviated transcription (Latin):
et ĩuisibilia creare Imp̃o mũdo mira¬
cła fac̾e̾. et mortuos suscitare. Non
de. Magr̃ ẽẽ uiꝰ am̃imo ĩcipe. Cogi¬
tas magna fabricam cõstruere cel¬
situdĩs. de fundam̃to pͥus cogita hũi¬

Expanded text:
iracula facere, et mortuos suscitare; sed de. Magnus esse vis, a minimo incipe. Cogitas magnam fabricam construere celsitudinis, de fundamento prius cogita humi
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ pagam bene uiuimꝰ. S ꝑ hostium
non intnͣt. Quid eis ꝓdẽĩt. uñ gliat᷑.
uiuere ut detur illi semꝑ uiu̾e. Nã
cum non datur sẽꝑ uiu̾e. quid ꝓdest
st. qui finem bñ uiuendi uł cecitate
nesciunt uł inflatõe contẽpirũt. Nõ
est aũt cuiꝙͣ spes u̾a et certa semꝑ
uiuendi nͥ agnoscat uitam que est
xp̃s. et ꝑ ianuam intraret in omle.
Querunt gͦ pleꝵq tales homines
uolũt ascende raꝑe et occidere. nõ ut
pastor conseruare acq saluare. fue¬
et uiciis subtilia multa tractantes
diuidentes diffimentes rẽcinatões
accutissimas cõcludentes. libros
ĩplentes sua sapĩam buccis crepã¬

Expanded text:
go pagani: Bene vivimus. Si per ostium non intrant, quid eis prodest unde gloriantur? vivere, ut detur illi semper vivere: nam cui non datur semper vivere, quid prodest sunt, qui finem bene vivendi vel caecitate nesciunt, vel inflatione contemnunt. Non est autem cuiquam spes vera et certa semper vivendi, nisi agnoscat vitam quae est Christus; et per januam intret in ovile. 3. Quaerunt ergo plerumque tales homines volunt ascendere, rapere et occidere; non ut pastor, conservare atque salvare. Fueirtutibus et vitiis subtilia multa tractantes, dividentes, definientes, ratiocinationes acutissimas concludentes, libros implentes, suam sapientiam buccis crepan
Abbreviated transcription (Latin):
tu ꝓpoĩto deponis uela ĩ q̃tatis cõutis
prorã uellisieas adiusticia. Et sꝑis
uitã. nõ negligis medicina. nec ĩħ
pccõres. Et enĩ ne desꝑatões homĩes
portũ. Rursꝰ ne spe ueĩe. peiꝰ muẽt.

Expanded text:
tu proposito, deponis vela iniquitatis, convertis tu proposito, deponis vela iniquitatis, convertis proram, velificas ad justitiam, et sperans vitam, non negligis medicinam. Nec in hpeccatores. Etenim ne desperatione homines portum, rursus, ne spe
Abbreviated transcription (Latin):
insultas ĩuito te ad istũ pauẽ. Non
em̃ audes te dr̃e nõ ẽẽ pecorem. Dis¬
cute conscĩa tuã. Ascende tͥbunal m̃tis
tis cue non cibi parcere. examũa te. lo¬
quatur medulla cordis tui. Pide
utrũ audeas ĩtecẽtiam ꝓfici. Hic pla¬
ne si se respexerit conturbabitur. sise nõ
palpau̾it conficebitꝰ. Et quid agis ini¬
ser. si nõ erit portus ĩpimitatis. si sola
fuit pecandi licẽtia. et nulla ẽ poc̃orũ
ĩdulgentia Ubi eris quo ibis. Sed tñ¬
ne attendis qmͣ licentõsa crucelitate
qmͣ ad ferrum et uictimam destina¬
ti replere possunt libidine añꝙͣ effũ¬
dant sangnem. Nõne et tu hoc tibi
dices. Iam pcc̃or sum. et ĩiqꝰ. Iam dãp¬
ciam qͥdꝙͥ libet. Et si nõ lie/ cur nõ ĩple¬
am qnͣtu possũ quecũq desideria
si post ħ non restant ñ sola corm̃ta.
Nõne ħ tͥ dice̾s et desꝑatõe peior fi¬
eres. Potiꝰ gͥ corrigit qui ĩdłgẽtiã ꝓ¬
mituit et dicit. Redite p̾uaricatores

Expanded text:
insultas, invito te ad istum panem. Non enim audes te dicere non esse peccatorem. Discute conscientiam tuam, ascende tribunal mentis tuae, noli tibi parcere, examina te, loquatur tibi medulla cordis; vide utrum audeas innocentiam profiteri. Hic plane si se respexerit, conturbabitur; si se non palpaverit, confitebitur. Et quid agis miser, si non erit portus impunitatis? Si sola fuit peccandi licentia, et nulla peccatorum est indulgentia, ubi eris? quo ibis? Certne attendis quam licentiosa crudelitate am tanquam ad ferrum et victimam destinati, explere volunt libidinem, antequam fundant sanguinem? Nonne et tu hoc tibi diceres: Jam peccator sum, jam iniquus, jam damnciam quidquid libet, etsi non licet? Cur non impleam, quantum possum, quaecumque desideria, si post haec non restant nisi sola tormenta? Nonne hoc tibi diceres, et desperatione ipsa pejor fieres? Potius ergo te corrigit qui indulgentiam promittit, et dicit: «Redite praevaricatores
Abbreviated transcription (Latin):
gentia. Deo gras inquit. qr ꝓmis¬
saẽ. Teneo promissũ dei. Etgo lam
bñ uiue. Cras ĩquit bñ uiuã. Indł¬
gentiã tͥ deꝰ ꝓmisit. Crastinũ diem
nẽo tͤ ꝓmisit. Si male heri uixisti.
bñ uiue iam hodie. I¬

Expanded text:
i. Deo gratias, inquit, quia promissa est; teneo promissum Dei. Ergo jam bene vive. Cras, inquit, bene vivam. Indulgentiam tibi Deus promisit; crastinum diem tibi nemo promisit. Si male vixisti, bene vive jam hodie.
Abbreviated transcription (Latin):
gando et respondendo. et uix qͥs¬
qmͣ ĩuenit᷑. quẽ non pudeat cõ¬
uinci disputante. eoq pene sẽꝑ
euenit. ut tem bñ ĩductã. ad
discutiend̾ meliꝯ perincatie cla¬
mor explodiat. etiã cũ lac̾atõe

Expanded text:
gando et respondendo, et vix quisquam inveniatur quem non pudeat convinci disputantem, eoque pene semper eveniat ut rem bene inductam ad discutiendum inconditus pervicaciae clamor explodat, etiam cum laceratione
Abbreviated transcription (Latin):
Reddet omĩno deus et malapro
malis. qm̃ iustus est. et bona pro
malis. qm̃ bonus ẽ. et bona ꝓ bonis
qm̃ bonus ẽ. et iustus ẽ. tmm᷑ ma¬
la pro bonis non reddet. qm̃ ĩuistꝰ
nõ ẽ. Reddet ergo mala ꝓ malis.
penam pro ĩiusticia. et redoet bona
ꝓ malis grãm pro ĩiusticia. et red¬
det bona pro bonis. grãm pro grã.¬
Repetite assidue librum istum. et
siintelligitis deo grãs agite. ubi ãt
non intelligitis orate. Dabit en¬

Expanded text:
Reddet omnino Deus et mala pro malis, quoniam justus est, et bona pro malis, quoniam bonus est, et bona pro bonis, quoniam bonus et justus est. Tantummodo mala pro bonis non reddet, quoniam injustus non est. Reddet ergo mala pro malis, poenam pro injustitia, et reddit bona pro malis, gratiam pro injustitia, et reddet bona pro bonis, gratiam pro graRepetite assidue librum istum, et si intelligitis, Deo gratias agite: ubi autem non intelligitis, orate ut in
Abbreviated transcription (Latin):
na spet. Nemo sͥ ꝓmittat felicitatẽ
q sit gratꝰ. nusqmͣ sit iugratus. et
patri consolanti et blanoienti. et
patri emendanti. et flagellanti et
displinam danti gratus sit. amat
emim ille semꝑ siue blandiat᷑ siue
minet᷑.¬

Expanded text:
na speret, nemo sibi promittat felicitatem que sit gratus, nusquam ingratus: et Patri consolanti et blandienti gratus sit; et Patri emendanti et flagellanti et disciplinam danti gratus sit; amat enim ille semper, sive blandiatur, sive minet
Abbreviated transcription (Latin):
pouret. sĩc ꝓportione umiu̾sum genꝰ
est ab. ãdam usq ad finem hi̾ seculi.
Ita sub dĩne ꝓuicentie legib ad m̃ist̾¬
tur. ut in duo gnͣa distributum appeat.
quoꝵ in uno est turba impioꝵ terre¬
in hoĩs ymaginẽ ab inicio scłi usq ad
finem ge̾utiũ in alco series ppłi uni dõ
dediti. Sed.ab adam usq ad iohem ba
ptistam t̾reni hominis inicia gerens
ẜuili quadam iusticia cuĩ ystoria uet̾
testamentũ uocatꝰ qͣiͣ t̾renũ pollicens
regnũ q̃ tota nichil ẽ aᵈ quã ymago
noni ppłi et noui testam̃ti pollicentis
regnum celoꝵ cuiꝰ ppłi uita int̾im tẽ¬
porał incipit dñi aduentu ĩ hũiitate
usq ad diem iudicii qñ in claritate¬

Expanded text:
perduret: sic proportione universum genus est ab Adam usque ad finem hujus saeculi, ita sub divinae providentiae legibus administratur, ut in duo genera distributum appareat. Quorum in uno est turba impiorum, terreni hominis imaginem ab initio saeculi usque ad finem gerentium. In altero, series populi uni Deo deditreni hominis vitam gerentis servili quadam justitia: cujus historia Vetus Testamentum vocatur, quasi terrenum pollicens regnum; quae tota nihil aliud est quam imago novi populi, et Novi Testamenti pollicentis regnum coelorum. Cujus populi vita interim temporalis incipit a Domini adventu in humilitate, usque ad diem judicii, q
Abbreviated transcription (Latin):
quem uet̾em et ext̾iorem et t̾renũ
describimꝰ. siue in suo gen̾e mod̾a¬
tu. Siue etiam semł iustitie mo¬
dum excedentem nõnlłi totũ agt
ab istius uite ortu usq ad eccasũ.
Nõnulli aũt uitam istam nccio
ab illo incipiũt. sed renascuntur
interius. et ceteras eiꝰ partes sub
robore sp̃ali et incremẽtis sapĩe
corrũpunt. et necant. et in celestes
leges donec post insibilẽ mortez
totum ĩsitiuret᷑ astringunt. iste
dicit᷑ nouus hõ. et interior et cele¬
scis. hñs et ip̃e ꝓportõe non annis
S ꝓuectib distinctas quasdam
spales etates suas. Prim ã uberibꝰ
utił ystorie que mitrit ex . Sc̃d̾a¬

Expanded text:
quem veterem et exteriorem et terrenum quem veterem et exteriorem et terrenum descripsimus, sive in suo genere moderatum, sive etiam servilis justitiae modum excedentem, nonnulli agunt totum ab istius vitae ortu usque ad occasum. Nonnulli autem istam vitam necessario ab illo incipiunt, sed renascuntur interius, et caeteras ejus partes suo robore spirituali et incrementis sapientiae corrumpunt et necant, et in coelestes leges, donec post visibilem mortem totum instauretur, adstringunt. Iste dicitur novus homo, et interior, et coelestis, habens et ipse proportione, non annis, sed provectibus distinctas quasdam spirituales aetates suas. Primam in uberibus utilis historiae, quae nutrit ex
Abbreviated transcription (Latin):
sequitur. Uñ incipimꝰ aliquto me¬
minisse. Huic succedit adolescen¬
tia. cum iam ꝓpaginem ꝓlis nata
ꝑmittit. et pr̃em facit. Porro ado¬
lescentiã iuuẽtꝰ eripit Iam ex̾cẽda
mu̾ib publicis. et domanda sb̾
legibꝰ. qua uehem̃tior prohibitio
dinis gĩgnit et om̃ia cõmissa cõ¬
geminat. Non enĩ simplex poc̃m
est. non solum nuslũ malũ. S et̃
uetitũ ãmitte̾. Post labores aũt
iuuentũtis semori pax nõnlła cõ¬
cedit᷑. Dem̃ usq tomorte det̾ior
etas ac decolor et morbis subiecti¬
or debiłq ꝑoucit. Hec ẽ uita hõis
uiuentis ex corpore. et cupiditati
bus tẽporaliũ colligati. Hic dicit᷑
uetꝰ homo ext̾ior et terrenus. etiã¬
si obtineat eam quam ułgus uo¬
cat felicitatẽ in bene cõstituta ter¬
rena ciuitate siue sub regib siue
sb̃ pͥncipib siue legib. siue sub
hiis om̃ib. aliter enim bñ cõsti¬
Habet quippe ec̃ modum ꝙ̃ dam
pulcritudĩs sue. Hunc aũt hoĩem

Expanded text:
sequitur, unde incipimus aliquid meminisse. Huic succedit adolescentia, cui jam propagationem prolis natura permittit, et patrem facit. Porro adolescentiam juventus excipit, jam exercenda muneribus publicis, et domanda sub legibus; in qua vehementior prohibitio dinis gignit, et omnia commissa congeminat. Non enim simplex peccatum est, non solum malum, sed etiam vetitum admittere. Post labores autem juventutis, seniori pax nonnulla conceditur. Inde usque ad mortem deterior aetas ac decolor, et morbis subjectior debilisque perducit. Haec est vita hominis viventis ex corpore, et cupiditatibus rerum temporalium colligati. Hic dicitur vetus homo, et exterior, et terrenus, etiamsi obtineat eam quam vulgus vocat felicitatem, in bene constituta terrena civitate, sive sub regibus, sive sub principibus, sive sub legibus, sive sub his omnibus: aliter enim bene constihabet quippe et ipse modum quemdam pulchritudinis suae. 49. Hunc autem hominem,
Abbreviated transcription (Latin):
cõmucabił regni sũme atq ĩ esfabil
sapĩe. S extam oĩmode muta¬
tõis in ecernam uitam. et usq ad
tem ĩ ꝑfectam forma q̃ fcã ẽ ad y¬
magniẽ et siłitudinẽ dĩ. Septĩa
ei iam qͥes etͥna ẽ. et nuiͤ etatib¬
distinguendã. bt̃itudo ꝓpetua. Ut eĩ
finis net̾is hominis mors est. Sic fi¬
nis noui hoĩs uita eterna. Ille nãq
homo pcc̃i ẽ. Iste iustitie. Sicut añt¬
isti anibo uullo dubitante. Ita sunt
possit in hac uita tota hõ agere. no¬
nũ u̾o et celestem nẽo in hac iita po¬
ssit. insi cum uetere. Nam etiam ab¬

Expanded text:
commutabilis regni summae atque ineffabilis sapientiae. Sextam omnimodae mutationis in aeternam vitam, et usque ad tem in perfectam formam, quae facta est ad imaginem et similitudinem Dei. Septima enim jam quies aeterna est, et nullis aetatibdistinguenda beatitudo perpetua. Ut enim finis veteris hominis mors est, sic finis novi hominis vita aeterna. Ille namque homo peccati est, iste justitiae. CAPUT isti ambo nullo dubitante ita sunt,possit in hac tota vita unus homo agere, novum vero et coelestem nemo in hac vita possit nisi cum vetere; nam et
Abbreviated transcription (Latin):
ad sũmam et ĩmutabilẽ legem
passib rõnis ĩnittitur. Terciam
iam fidentiore et carnale appeti¬
tũ rõnis robore mactantẽ gauden¬
temq intrincetꝰ in quadam dulce¬
dine cõuigali cum aĩa menti copła¬
tur et uelamẽco pudoris obimbrat
ut iam tecte uiuere non cogatur
Sed etiã si om̃s concedant peccare
non libeat. Quartam Iam adip̃m
mltofirmiꝰ ordinatiꝰ q facientẽ et
ydoneam oĩb et ꝑsecutõib et mũ

Expanded text:
ad summam et incommutabilem legem passibus rationis innititur. Tertiam jam fidentiorem, et carnalem appetitum rationis robore maritantem, gaudentemque intrinsecus in quadam dulcedine conjugali, cum anima menti copulatur, et velamento pudoris obnubitur, ut jam recte vivere non cogatur, sed etiamsi omnes concedant, peccare non libeat. Quartam jam idipsum multo firmius ordinatiusque facientem et idoneam o
Abbreviated transcription (Latin):
q̃sunt magnalia. nec ip̃is celestib. n ͨ
suꝑ celestib. nec celo celi quod dicitur
moiget deus. ut aut melior sit aut
potentior aut beatior. Quid enĩ eẽt
quid quid aliud ẽ nisi ip̃e feciss.

Expanded text:
t magnalia, nec ipsis coelestibus, nec supercoelestibus, nec coelo coeli quod dicitur, indiget Deus, ut aut melior sit, aut potentior, aut beatior. Quid enim esset quidquid aliud est, nisi ipse fecisset?
Abbreviated transcription (Latin):
cuiꝰ cognitione pauci sp̃nales ĩ hac
uita ꝑuen̾unt. ut ea ex mĩma qͥde
ꝑte quia hoĩes sunt. S tñ sine dn¬
bitatõe cognoscãt. ceteram quippe
turbam non intelligendi iuuacitas
Sed credendi simplicitas tutissimã
facit. Ut ergo hanc obmictã sapĩa
quam in ecc̃ia catholica uos heretici¬
non creditis młta sunt alia q̃ ĩ eius
gremio me iustissime teneant. tenet
caritate aucta uetustate firmata.
Genet ab ip̃a sede petri apłi cuiab
pascendas oues suas post resurrecti¬
postremo ip̃m catholice nom̃ qd̾ ñ
sine cã inter tam multas hereses
sic ista eccĩa sola obtinuit. ut cum
tholicam cõueniatur. Nullus he̾ti¬
coꝵ uł basiticam suam uł domu
naleat ostẽdere. Ista g ͦ tot et tanta
noĩs xani clarissima uincłã rõne
hõie tenẽt credẽtẽ ĩcatholica eccłia¬

Expanded text:
in hac uita perueniunt, ut eam ex minima quidem parte, quia homines sunt, sed tamen sine dubitatione cognoscant — ceteram quippe turbam non intellegendi uiuacitas, sed credendi simplicitas tutissimam facit — ut ergo hanc omittam sapientiam, quam in ecclesia esse catholica non creditis. multa sunt alia, quae in eius gremio me iustissime teneant. tenet caritate aucta, uetustate firmata; enet ab ipsa sede Petri apostoli, pascendas oues suas post resurrectipostremo ipsum catholicae nomen. quod non sine causa inter tam multas haereses sic ista ecclesia sola obtinuit. ut cum tholicam conueniatur, nullus haereticorum uel basilicam suam uel domum audeat ostendere. ista ergo tot et tanta nominis christiani carissima uincula recte hominem tenent credentem in catholica eccle
Abbreviated transcription (Latin):
refugii. Aliqñ enĩ ꝑiclitor et uolo
fug̾e. quo fugio ad quẽ locum fugio
ad quem montẽ. ad quam spelun¬
cam. ad q̃ tecta muita. quam ar¬
tem teneam quib mutis ambi¬
ar. Quocũq iero sequor me. Qͥd¬
quid enĩ ius potes fuge̾ homo p̾t̾
conscĩam tuam intra indonum
cuã reqͥesce in lecto tuo. Intra ĩ inti¬
ora tua int̾ius. here nichil potes
quo fugias a conscĩa tua. si rodũt
te pcc̃a tua.

Expanded text:
refugii. Aliquando enim periclitor, et volo fugere: quo fugio? ad quem locum tutus fugio? ad quem montem? ad quam speluncam? ad quae tecta munita? Quam arcem teneam? quibus muris ambiar? Quocumque iero, sequor me. Quidquid enim vis potes fugere, homo, praeter conscientiam tuam. Intra in domum tuam, requiesce in lecto tuo, intra in interiora: interius habere nihil potes, quo fugias a conscientia tua, si rodunt te peccata tua.
Abbreviated transcription (Latin):
nlłi simłacro deditꝰ. nulł sacris de¬
monioꝵ irretitꝰ. S etiam nõ accipi¬
ens ĩ uanũ nom̃ dñi dei sui. qͥetem
sempit̾nam expectans. debitum hono¬
rẽ pentib reddens. nec cruentꝰ homi¬
cidio. nec fornicatione tinpatꝰ. nec
furto fraudulent᷑. nec u̾bo mẽdacio
dupplicatꝰ. nec rei uł uxoris aliene cõ¬
cupiscẽtia sordidꝰ. non suis etia reb.
aut luxuria defluat. aut auaricia are¬
scat. nõ sit cõtẽptiosus. non sit contu¬
meliosus. non maledicꝰ. Uendat po¬
streno oĩa sua. et det pauꝑibꝰ. et se¬
quatur dñm. atq in the sauro cele¬
tur. intelligat hec om̃ia p̾stita sibi eẽ
non ase existe. Quid eĩ ht̃ quod
non acceꝑit. qd̃ si acceꝑit. qͥd głiat

Expanded text:
 deditus, nullis sacris daemoniorum irretitus, non accipiens in vanum nomen Domini Dei sui, quietem sempiternam certus exspectans, debitum honorem parentibus reddens, nec cruentus homicidio, nec fornicatione turpatus, nec furto fraudulentus, nec mendacio duplicatus, nec rei vel uxoris alienae concupiscentia sordidus; non in suis etiam rebus aut luxuria diffluat, aut arescat avaritia; non sit contentiosus, non sit contumeliosus, non maledicus; vendat postremo omnia sua, et det pauperibus, et sequatur Christum, atque thesauro coeletur. Intelligat haec omnia praestita sibi esse, non a se existere. Quid enim habet, quod non accepit? Quod si accepit, quid gloriat
Abbreviated transcription (Latin):
cadat qui naturam hoĩs tantis pse¬
cutõib custoditam credit ĩ filio dei.
Quis sibi clausu regnũ celoꝵ putet
qui cognoscit publicaues et merit᷑ces
nutatos fuisse filium dei. qua pu̾sita¬
te non careat qui fcã et dc̃a intuetur
et diligit. et sectatur illius hõis in qͦ
se nobis ad exemplum uite p̾buit fi¬
lius dei. Itaq iam masculi et feme
et etas om̃is. et om̃is huiꝰ scłi digni¬
tas ad spem uite eterne ꝯmota. auii
neglectis tpralib bonis cõuolant
ad dĩna. alii cedũt eoꝵ uͥtutib qui hoc
faciunt et laudant qd̾ imiitari nõdñ
audẽt. pauci adhuc murm᷑ant. aut
ĩam liuore corquent᷑.¬

Expanded text:
cedat, qui naturam hominis tantis persecutionibus custoditam credit in filio dei? quis sibi esse clausum regnum caelorum putet, qui cognoscit publicanos et meretrices imitatos esse filium dei? qua peruersitate non careat, qui facta et dicta intuetur et diligit et sectatur illius hominis, in quo se nobis ad exemplum uitae praebuit filius dei? Itaque iam et masculi et feminae et omnis aetas et omnis huius saeculi dignitas ad spem uitae aeternae commota est. alii neglectis temporalibus bonis conuolant ad diuina; alii cedunt eorum uirtutibus, qui haec faciunt, et laudant, quod imitari non audent; pauci autem adhuc murmurant et inani liuore torquent
Abbreviated transcription (Latin):
Si młtũ de nobis sentim̃ audiamͦ.
Imitari piscatores et publicanes qui
eũ unitati sunt. O medicinã oĩb cõ¬
sulente om̃ia tumẽtia pͥmẽte omĩs
tabẽtia reficiente oĩa suꝑflua resecã¬
tem. om̃ia necĩa custodiente. om̃ia
pdita reꝑantem. oĩa dep̃uata corrigẽ

Expanded text:
si parum de nobis sentimus, audeamus imitari piscatores et publicanos, qui eum imitati sunt. O medicinam omnibus consulentem, omnia tumentia comprimentem, omnia tabescentia reficientem, omnia superflua resecantem, omnia necessaria custodientem, omnia perdita reparantem, omnia depravata corri
Abbreviated transcription (Latin):
excludunt. ne coĩo non repellit.
¶on eĩ tam ĩmittis ẽ deꝰ. ut nõ di¬
ligat carnem sua mẽbra sua et ni¬
scera sua. Desꝑare utiq potuissez
gligẽtias meas que cotidie egi. et
indesmnent̾ ago. Corde ore et ope
et oĩb moĩs quib humana fragi¬
litas peccare põt. nisi ubum de̾ meꝰ
caro mea fieret et hĩtaret in nobis.
subditꝰ ille tibi usq ad mortem.
catum crucifixit. et mortem. In ip̃o

Expanded text:
e communio non repellit. Non enim tam immitis est Dominus, ut non diligat carnem suam, membra sua, et viscera sua. Desperare utique potuissem gligentias meas, quae egi, et quotidie indesinenter ago corde, ore, opere, et omnibus modis, quibus humana fragilitas peccare potest; nisi Verbum tuum, Deus, caro fieret, et habitaret in nobis. subditus ille tibi usque ad mortem, catum crucifixit et mortem . In ipso
Abbreviated transcription (Latin):
infuturo uitam possidebit eterna.
Et si quis hĩc nõ ambłau̾it ꝑ fide.
non ꝑueĩet ad spẽm. Sine fide oĩs
labor hoĩs uacuꝰ est. Tale quippe ẽ
ut sine uera fide quisq dõ uelit per
contẽptũ scłi place̾. quale si quisq
dĩnem. et inprouide sectet᷑ errore.
nõ gaicoiũ ꝑuenienti dat᷑. sed ca¬
denti int̾itꝰ inferat᷑.¬

Expanded text:
in futuro vitam possidebit aeternam; et si quis hic non ambulaverit per fidem, non perveniet ad speciem. Sine fide omnis labor hominis vacuus est. Tale quippe est, ut sine vera fide quisque velit Deo per contemptum saeculi placere, quale si quisquadinem, et improvidus sectetur errorem; non gaudium pervenienti detur, sed cadenti interitus inferat
Abbreviated transcription (Latin):
tuꝑat᷑ ĩ melioris cõꝑatione respi¬
itur. Om̃is aũt natura ꝙͣuis ex¬
uestigii qñ carms. uoluptatib
adhremꝰ. Dincamus ergo hiꝰ cupidi¬
molestias. Subiugemꝰ nob̾ hanc fe¬
nũani si uiri sumꝰ nob̾ ducib etia
ip̃a erit melior. nec iam cupiditas
S tẽꝑantia noĩabit᷑. Nan cũ ip̃a
duc̃ nes. aut seqͥm᷑. cupiditas aũt¬
illa aut libido. et nes cem̾ritas at
cuput sumꝰ. ħ et fem̃s p̾cipi põt
Nõ maritali s suꝑno iure/ qͦ iure
in xp̃o nec mascłs nec femĩa sumꝰ
Hñt enĩ et ille uirile quiddam
unde femineas subiũgent uolũp¬
tates. unde xp̃o ẜuiant. et ĩꝑent cu¬
piditati. qd̾ ĩ multis et u̾ginib
dei ĩ multis etiam maritatis. S
stũ ẽ. Qd̾ si ab ea ꝑte cui dñari noᷤ
debemiꝰ. ibet atq ut in nr̃am pos¬
sessionem restituam᷑ hortatur et
oppitulat᷑. Si gͦ ab hx̃ ꝑte ꝑ negli¬
gentiã et ĩpietatẽ uir subditus
fuerit.i. mẽs et rõ erit quidam

Expanded text:
tur, in melioris comparatione respuitur. Omnis autem natura quamvis exvestigii, quando carnis voluptatibus adhaeremus. Vincamus ergo hujus cupidimolestias; subjugemus nobis hanc feminam, si viri sumus. Nobis ducibus et ipsa erit melior, nec jam cupiditas, sed temperantia nominabitur. Nam cum ipsa ducit, nos autem sequimur, cupiditas illa et libido, nos vero temeritas et caput sumus. Hoc et feminis praecipi potest, non maritali, sed fraterno jure; quo jure in Christo nec masculus nec femina sumus. Habent enim et illae virile quiddam unde femineas subjugent voluptates, unde Christo serviant, et imperent cupiditati. Quod in multis viduis et virginibus Dei, in multis etiam maritatis, sed stum est. Quod si ab ea parte cui dominari Deus nos jubet, atque ut in nostram possessionem restituamur, et hortatur et opitulatur: si ergo ab hac parte per negligentiam et impietatem vir subditus fuerit, id est mens et ratio, erit quidem
Abbreviated transcription (Latin):
abiisionis ẽ femina sine pudicicia.
Sicut enĩ om̃s bones mores ꝓcu¬
tat et custodit ĩuiris prudentia.
Sic et infemĩa cũctos honestos
actꝰ fouet et ntrit et custodit pu¬
dicitia. Pudicicia namq castita¬
tẽ ht̃. auariciã refrenat. lites de¬
uitat iram mitigat. libioinẽ occu¬
pat. cupiditatẽ temꝑat. lasciuiã
castigat. ebrietatem cauet. sob̾e¬
cat. gule cõcupĩas purgat. furt̃
oĩo dãpnat. Quid plura oĩa uicia
restͥngit. et cẽs uͥtutes. et quitqͥd
future btĩtudinis gaudet. pñtib
semetip̃am mirabilẽ facit. postĩs
mẽoriã amabile dat. et relĩquit.
bonis semꝑ morib delectat᷑. et cõ¬
sentit. et assidiuis scripturaꝵ medi¬
tatõib. et elcqͥis aĩmũ fi git. bono¬
rũ fcedentiũ exẽpla custodit. et ĩ¬
seꝑabłia ꝑfectis contbernia nectit.
dis constat ue pudicicie exercitaͦ
.i. corporis hĩtu. et suꝑficie. et aĩ

Expanded text:
us est, femina sine pudicitia. Sicut enim omnes bonos mores procurat et custodit in viris prudentia, sic et in feminis cunctos honoris actus nutrit et fovet et custodit pudicitia. Pudicitia namque castitatem custodit, avaritiam refraenat, lites devitat, iram mitigat, libidinem occupat, cupiditatem temperat, lasciviam castigat, ebrietatem cavecat, gulae concupiscentias purgat, furtum omnino damnat. Quid plura? Omnia vitia restringit; et omnes virtutes, et quidquid futurae beatitudinis gaudet. Praesentibus semetipsam imitabilem facit, posteris memoriam amabilem relinquit. Bonis semper moribus delectatur et consentit, et assiduis Scripturarum meditationibus et eloquiis animam vegetat. Bonorum praecedentium exempla custodit, et inseparabilia perfectis contubernia nectit. dis constat verae pudicitiae exercitatio, id est corporis habitu et superficie et a
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ om̃ia consentire. dõ soli adhitẽ¬
castitatẽ iut̾ne m̃tis dõ xp̃o offerre.¬
omĩa cepta opera bona tortis tñt
t̾mĩo finire. pñtes tribul ationes¬
i cre cum fortitudine neglige. et puipẽ¬

Expanded text:
ntire; Deo soli adhaecastitatem aeternae mentis Deo Christo offerromnia coepta opera bona mortis tantum termino finire; praesentes tribulationesi fortitudine negligere, parvipe
Abbreviated transcription (Latin):
coram dõ ꝓuidemꝰ bona oꝑa. Pudi¬
cicia namq corporis ẽ. alienas res
nõ excitare. uerba uana et falsa
nõ loqui. hĩtum ꝑ omĩa ordinatũ
decet hr̃e. Cũ ĩdignis cõturber¬
ma nõ ĩnire. suꝑcilioso. intuitu
neĩe aspic̾e nagari occłos nõ per¬
mitt̾e põpatico et itiecebroso gͦs¬
su non ĩcede. Nullo inferior ĩce¬
pto bono oꝑe aꝑꝑere nsłi cõtumeliã¬
aut ruborem ineute. Neĩem blas¬
mabilem homĩen redount. dõ ac¬

Expanded text:
coram Deo prouidemus opera bona. pudicitia namque est corporis alienas res non excitare, uerba uana et falsa non loqui, habitum per omnia ordinatum decet habere, cum indignis contubernia non inire, supercilioso intuitu neminem aspicere, uagari oculos non permittere, pompatico et inlecebroso gressu non incedere., nullo inferior ibono opere apparere, nulli contumeliaaut ruborem incutere , neminem blasmabilem hominem reddunt, et
Abbreviated transcription (Latin):
prĩ uob̃cũ sic agere. ut nõ ego nes doce¬
am. quod semꝑ bñ fortasse arbitmĩ
s tanꝙͣ ip̃e a uob̾ disce̾ studeam / qͦd.

Expanded text:
prius uobiscum sic agere, ut non uos ego doceam, quod superbum fortasse arbitramini. sed tamquam ipse a uobis discere studeam, q
Abbreviated transcription (Latin):
Qua pp̃ si quidꝙͣ scĩa cõp̾henditu
scientis cõp̾hensione finit᷑. Proft᷑o
et oĩs infinitas quodam ĩ effabili mͦ
deo finita ẽ. quia scĩe ip̃iꝰ incõp̾hen¬
sibłis nõ ẽ. Quare si infinitas nũoꝵ
scĩe dei qua cõp̾hendit᷑ ẽẽ nõ põt ĩ
ofinita. Quio tandẽ sumꝰ nos homũ¬
cłi qui eiꝰ scĩe limitẽ fige̾ p̾sumam.

Expanded text:
quidquid scientia comprehenditur, scientis comprehensione finitur; profecto et omnis infinitas quodam ineffabli modo Deo finita est, quia scientiae ipsius incomprehensibilis non est. Quare si infinitas numerorum scientiae Dei, qua comprehenditur, esse non potest infinita; qui tandem nos sumus homunculi, qui ejus sci
Abbreviated transcription (Latin):
adhuc in menbris moribundis hĩ¬
tat p̾ter nr̃e uoluntatis legem qiͣ
lege sua mouet᷑ qnͣtomag absq
culpa ẽ in corpore non consentiẽtis.
si absq culpa ẽ in corpore dormiẽ¬
tis.

Expanded text:
adhuc in membris moribundis habitat, praeter nostrae uoluntatis legem quasi lege sua mouetur, quanto magis absque culpa est in corpore non consentientis, si absque culpa est in corpore dormientis!
Abbreviated transcription (Latin):
iñquit dñs diliget᷑ apatre meo
et ego diligam eũ et maĩfesta¬
bo illi meipm. Quiꝰ est diligã
qiͣ tũc dilecturꝰ sit. et nũc non
diligat absit. Quõ emĩ nos pat̾
ad quod sequit᷑. et manifestato ei
me ip̃m. diligam et maĩfestabo .i. ad
hoc diligam ut maĩfestẽ. Nunc eĩ
ad hoc dilexit ut credamꝰ. et man¬
datũ fidei teneamꝰ tũe adho dili¬
get ut uideamꝰ. et ip̃am uisione
mercedẽ fidei capiamꝰ quẽ et nos
nũc diligimꝰ credendo quẽ iudebimꝰ
Tunc aũt diligemꝰ indendo quem
credimꝰ¬

Expanded text:
e meo; et ego diligam eum, et manifestabo ei me ipsum. Quid est, diligam? tamquam tunc dilecturus sit, et nunc non diligat? Absit. Quomodo enim nos Pater ad quod sequitur, et manifestabo ei me ipsum; diligam, et manifestabo, id est, ad hoc diligam, ut manifestem. Nunc enim ad hoc dilexit, ut credamus, et mandatum fidei teneamus: tunc ad hoc diliget, ut videamus, et ipsam visionem mercedem fidei capiamus. Quia et nos nunc diligimus credendo quod videbimus; tunc autem diligemus videndo quod credi
Abbreviated transcription (Latin):
ht̃ qd̾ fłm ẽ non pro re falsa sciens
surationem interponit. Da aliũ qui
scit fłm ẽẽ et dicit ueꝵ ẽẽ. et iurat
de reb hũamis ext̾minanda. Quis
tis. pluit in illo leco. int̾rogas hõiez
piurans est. Incest enim ꝙ̃ admod
u̾bũ ꝓcedat ex aĩo ream linguã. nõ
facit nisireamens.¬

Expanded text:
 falsum est; non pro re falsa sciens jurationem interponit. Da alium qui scit falsum esse, et dicit verum esse; et jurat de rebus humanis exterminanda. Quis tis: pluit in illo loco, interrogas hominem, perjurus est. Interest quemadmodum verbum procedat ex animo, ream linguam non facit, nisi rea mens
Abbreviated transcription (Latin):
fallunt᷑ Putat homo u̾um ẽẽ qd̾ fal¬
sum ẽ. et cen̾ie uirat. aut scit aut pu¬
tat falsu est ẽẽ. et tñ pro u̾o iurat
et nichomimꝰ cũ scelere iurat. Distãt
tũ istapiuria que duo ꝯmẽoraui.

Expanded text:
falluntur, aut putat homo verum esse quod falsum est, et temere jurat, aut scit, aut putat falsum esse, et tamen pro vero jurat, et nihilominus cum scelere jurat. Distant autem ista perjuria, quae duo
Abbreviated transcription (Latin):
int̾pretatõis sep¬
tuaginta ex hebreis codicib emĩda¬
tos putau̾unt. Nec tñ ausi sunt de¬
trahere quod hebreinõ hebãt septua ͭ ͤ
posuer̃t. S tm̃mo addid̾unt q̃ ĩ he¬
breiᷤᷤ inuenta apud septuaginta nõ
erant. Eaq signis quibda in stel¬
laꝵ modu fcĩs ad capita corte
u̾suu notau̾unt. que signa astori¬
capita uersiñ lacencib nirguł sic̃
scͥbunt᷑ uncie.222. signauunt. Et
multi codices has notas hñtes usq¬
qͣq diffusi sunt. et latimi. Que aũt
pret̾missa uł adoita. S alit̾ drã sunt
siue aliũ sensum faciunt. cũ etiam
ip̃m non aborrente. sine alo modo
eundẽ sensum explicare mõstretur
nͭ utrisq codicib inspectis neq̃unt

Expanded text:
pretationis Septuaginta ex hebraicis codicibus emendandos putarunt, nec tamen ausi sunt detrahare quod hebraei non habent et Septuaginta posuerunt, sed tantummodo addiderunt, quae in hebraeis inuenta apud Septuaginta non erant, eaque signis quibusdam in stellarum modum factis ad capita eorundem uersuum notauerunt, quae signa asteriscapita uersuum iacentibus uirgulis, sicut scribuntur unciae, signauerunt; et multi codices has notas habentes usquequaque diffusi sunt et latini. quae autem non praetermissa aut addita, sed aliter dicta sunt, siue alium sensum faciunt etiam ipsum non abhorrentem, siue alio modo eundem sensum explicare monstrentur, nisi utrisque codicibus inspectis nequeunt
Abbreviated transcription (Latin):
LRonũ ẽ ieuinare. S meliꝰ est
el eõsina dare. Siquis utrũq põt
dupplex bonũ ẽ. Siu̾o nõ põt meliꝰ
ẽ eleosinã dare. si possiblitas non
fuerit ieimandi. eleosma sufficit
non põt ieuinare. el eõsma sine ie¬
iumo bonũ ẽ.¬

Expanded text:
melius est elimosynam dare. si aliquis utrumque potest, duplex bonum est. si uero non potest, melius est elimosynam dare. si possibilitas non fuerit ieiunandi, elimosyna sufficit non potest ieiunare, elimosyna absque ieiunio bonum e
Abbreviated transcription (Latin):
scripturas lege et ĩuenies dĩtez
abraham ut uou̾s quia nõ diui¬
tie puniunt᷑. Hẽbat abraham
multũ auri. argenti.pecoꝵ. et fa¬
milie diues erat. et in eiꝰ sinũ
lazarꝰ pauꝑ sublatꝰ eiatĩsinũ diui¬
tis pauꝑ. an potiꝰ ambo dõ dĩtes ã¬
bo cupiditate pauꝑes. Docuit ne

Expanded text:
Scripturas, et invenies divitem Abraham . Ut noveris, quia non divitiae culpantur: habebat Abraham multum auri, argenti, pecorum, familiae; dives erat, et in ejus sinum Lazarus pauper sublatus est. In sinum divitis pauper: an potius ambo Deo divites, ambo a cupidita
Abbreviated transcription (Latin):
Quod aut cõtinentia quadã
rasua qui hoc recte faciũt. non
idagunt. ut nõ hẽant corpus
Sedut hẽant subiugatũ et ꝑa¬
tũ ad opera nccia. Libidĩes et̾
male utẽtes corpore .i. consuetu¬
dines inclinatõis aĩme adfruen¬
dũ inferiorib ꝑ ip̃ius corporis
laboriosã quãdam malitiam ex¬
tinguere affectant. Nam non
se mt̾nniũt. Seo curã sue uali¬
tudinis gerũt. Qui aũt ꝑu̾se
corpori bellũ ingerunt. In qͦ fal¬
lit eos qui legunt. Caro concu¬
piscit adu̾sus sp̃m. et sp̃s adu̾sꝰ
carnẽ. Hec enĩ adĩuicẽ adu̾sant᷑.
Dictũ ẽ enĩ ħ pp̃ indomitã car

Expanded text:
Qui vero continentia quadam ra sua, qui hoc recte faciunt, non id agunt ut non habeant corpus, sed ut habeant subjugatum et paratum ad opera necessaria. libidines enim male utentes corpore, id est consuetudines inclinationis animae ad fruendum inferioribus, per ipsius corporis laboriosam quandam militiam extinguere affectant. nam non se interimunt, et curam suae ualetudinis gerunt. qui autem peruerse corpori bellum ingerunt. in quo . fallit eos quod legunt: caro concupiscit aduersus spiritum et spiritus aduersus carnem; haec enim inuicem aduersantur sibi. dictum est enim hoc
Abbreviated transcription (Latin):
spũ. S ꝑ pͥncipatũ qui magis qõ
diligit uult sb̃ditum ẽẽ melioi
Necꝰ ꝑ odiũ resistẽte carne. Sed
ꝑ consuetudĩs uincłm qd̃ apen¬
tum etiam ꝓpagine ĩuet̾atum.
nͣali lege in oleuit. Id gͦ agit
sp̃s in domãda carne/ ut soluat
male consuetudinis qiͣ pacta ꝑ¬
u̾sa. et fiat pax cõsuetudĩs bone.
pora sua detestant᷑. ꝑati eẽnt u¬
nũ occłm uł sine sẽsu doloris am̾t̾e
aliqͣ res que p̾ponenda ẽẽt ur¬

Expanded text:
sed per principatum, quo magis quod diligit uult subditum esse meliori, nec per odium resistente carne, sed per consuetudinis uinculum, quod a parentum etiam propagine inueteratum naturae lege inoleuit. id ergo agit spiritus in domanda carne, ut soluat malae consuetudinis quasi pacta peruersa et fiat pax consuetudinis bonae.pora sua detestantur, parati essent unum oculum vel sine sensu doloris amitteraliqua res quae praeponenda esset, ur
Abbreviated transcription (Latin):
Qnͣtũlibet enĩ hõ excidat auntate.
remanet ei dilectio si. et dilec¬
tõ corporis sui. sugax enĩ aĩmus
ab ĩcõmutabili lumĩe/ oiũ regna¬
dore/ Io agit ut ip̃e sibi regnet
et corpori suo. et io non pot nisi
se et corpus suũ dilige̾. Magnũ
aũt aliquid adeptum se putat.
potuerit In est enĩ iutioso aĩmo
id magis appetẽ. et sibi tanqmͣ
debitum uendicare. qd̾ uni ꝓpͥe
debetur deo. talis aũt sui dilectõ
meliꝰ odiũ uocatur. Inquũ est
enĩ qr uult sibi ẜuire qd̾ infra
se ẽ. cũ ip̃e suꝑiori ẜuire nolit

Expanded text:
 homo excidat a veritate, remanet illi dilectio sui et dilectio corporis sui. Fugax enim animus ab incommutabili lumine omnium regnatore, id agit ut ipse sibi regnet et corpori suo; et ideo non potest nisi et se et corpus suum diligere. 23. Magnum autem aliquid adeptum se putat,  dominari potuerit. Inest enim vitioso animo id magis appetere, et sibi tanquam debitum vindicare, quod uni proprie debetur Deo. Talis autem sui dilectio melius odium vocatur. Iniquum est enim, quia vult sibi servire quod infra se est, cum ipse
Abbreviated transcription (Latin):
em̃ hoc erit post resurrectionem
ut corpꝰ oĩmõ cũ qͥete sũma spui
subditũ ĩmortalr̃ uigeat. hoc et̃
ĩ hac uita meditandũ ẽ ut con¬
suetudo carnał mutet᷑ in meliꝰ
Nec ĩordinatis motib resistat
spñi. Qd̾ dones fiat caro concu

Expanded text:
erat. quia enim hoc erit post resurrectionem, ut corpus omni modo cum quiete summa spiritui subditum immortaliter uigeat, hoc etiam in hac uita meditandum est, ut consuetudo carnalis mutetur in melius nec inordinatis motibus resistat spiritui. quod donec fiat, ca
Abbreviated transcription (Latin):
eñ ut uld̾ diligat. et eiꝯ corru¬
ptione pregrauetur. Smortali¬
tas enĩ. et incorruptio corporis
de sanitate aĩ existit. Saĩtas ãc
aĩ ẽ firmissie inh̾ere potiori ħ ẽ
ĩcõmutabili deo. Cum u̾o etiam
eis qͥ sibi naͣlr̃ pares sunt. hoc ẽ
hoĩb dñari affectat. ĩtollerabił

Expanded text:
enim ut illud diligat, et ejus corruptione praegravetur. Immortalitas enim et incorruptio corporis de sanitate animi existit. Sanitas autem animi est firmissime inhaerere potiori, hoc est incommutabili Deo. Cum vero etiam eis qui sibi naturaliter pares sunt, hoc est hominibus, dominari affectat, intolerabilis
Abbreviated transcription (Latin):
cet tocieus me appellasse forcunam
ꝙͣius non aliqͣu deam uoluerĩ hoc
noĩe intelligi. sed fortuitũ reꝵ euen¬
tum. uł in corporis nr̃i. uł inext̾mis
bouis aut mał. Uñ et illa uerba st̃
que nulla religio dr̃e ꝓhibet forte
forsan forsitan fortasse. fortuitu. Qd̾
tũ totũ adĩnam reuecandum ẽ ꝓui¬
dentiam. H etiã ibi nou tacui dicẽs
Et enĩ fortasse que uulgo fortuna
noĩat᷑. occulto quodam ordiue regi¬
tur. Nichq aliud in reb casũ uoca¬
q seu cõmodi seu incõmodi contĩgł
uerso.

Expanded text:
cet totiens me appellare fortunam, quamuis non aliquam deam uoluerim hoc nomine intellegi, sed fortuitum rerum euentum uel in corporis nostri uel in externis bonis aut malis. unde et illa uerba sunt, quae nulla religio dicere prohibet: forte, forsan, forsitan, for-tasse, fortuito, quod tamen totum ad diuinam reuocandum est prouidentiam. hoc etiam ibi non tacui dicens: etenim fortasse, quae uulgo fortuna nominatur, occulto quodam ordine regitur, nihilque aliud in rebus casum uocae seu commodi seu incommodi commodi civerso.
Abbreviated transcription (Latin):
perent. Q dcm̃ est illi. postꝙͣ emĩdat᷑
ẽ pcit ĩnocentie tue. decet̾o caue
ne facias. Fecit equidez ille mag
nius pcẽm faciet. quipost istũ meũ
ẜmouẽ. et istam meã admor̾tõem
et exortatõem tale aliquid fecit. Ca¬
uete afła iuratõe. Cauete a temaria
iuratione. Abistis duob mał securis

Expanded text:
parerent. Sed dictum est illi, postquam emendatus parerent. Sed dictum est illi, postquam emendatus est: Parcitur innocentiae tuae, de caetero cave ne facias. Fecit quidem ille grave vius peccatum faciet, qui post istum meum sermonem et istam meam admonitionem et exhortationem tale aliquid fecerit. Cavete a falsa juratione, cavete a temeraria jura
Abbreviated transcription (Latin):
uiratione et scit eum fłm ẽẽ iura¬
turũ uincit hoĩcida. qr hoĩcida cor¬
pus occisurꝰ ẽ Ille aĩam. ymo duas
aĩas. et eius ꝙ̃ iurare ꝓuecauit. et
suam. Scis ueꝵ ẽẽ quod dicis. et
lis. Ecceuirat. ecce piurat. ecce ꝑit
fuit hic homo quidã sĩplex et ĩnocẽs
bebatur. et honĩis fidei se ꝯmisit.
Cõmotꝰ ꝓuocauit eum adiusiu¬
randũ. Iurauit ille. Iste ꝑdroit. S
isto ꝑdente ille peuitꝰ ꝑiit. Dicebat
te exhibitum se fuisse adiudicez
cũ magno ĩpetu/acq terrore pue¬
uisse ad p̾sicente excelsum ꝙͣ daz
et admirabile uiru cui parebat
officiũ siłr excelsoꝵ. Iussum fuis¬
se ꝑturbatu retro renocaria ĩter¬
regatu fuisse hiis uerbis. Quare
ꝓuceasti hoĩe ad iuratõem quẽ sci¬
ebas fłm ẽẽ iuratuꝵ: Respondit
ille negauit m rem mea. Respõ¬
exigebas ꝑde̾s ꝙͣ aĩam hõĩs istius
sus ẽ cedi. cesus ẽ tam grauit̾ ut ĩ
dorso euigłantiᷤ uestigia plagaꝵ ap¬

Expanded text:
jurationem, et scit eum falsum esse juraturum, vincit homicidam. Quia homicida corpus occisurus est, ille animam; imo duas animas, et ejus quem jurare provocavit, et suam. Scis verum esse quod dicis, et lis? Ecce jurat, ecce pejerat, ecce perit: Fuit hic homo quidam simplex, innocens, bbebatur; et hominis fidei se commisit. Commotus provocavit eum ad jusjurandum. Juravit ille, iste perdidit: sed isto perdente, ille penitus periit. Dicebat te exhibitum se fuisse ad judicem, et cum magno impetu atque terrore se pervenisse ad praesidentem excelsum quemdam et admirabilem virum, cui parebat officium similiter excelsorum, jussum fuisse perturbatum retro revocari, et interrogatum fuisse his verbis: Quare provocasti hominem ad jurationem, quem sciebas falsum esse juraturum? Respondit ille: Negavit mihi rem meam. Responius sus est caedi. Caesus est tam graviter, ut in dorso evigilantis vestigia plagarum ap
Abbreviated transcription (Latin):
in sõpins tibi uelut corporea appe¬
bit. neq io corpꝰ tuũ. nec aĩa tua.
nec uerũ corpꝰ s siłitudo corporis
tui. Iacebit eni corpꝰ tuũ. abłabit
sili̾tudo carnis tue. In hac similitudĩe
qiͣ ꝑloca cognita uł incognita discur¬
rit. sentit leta uł t̾stia. Aĩa aũt mor¬
tui sicut dormientis ẽ in ip̃a siłitu¬
dine corporis sui. Sentit seu bona
seu mala. non sunt tũ corporalia. S
corporalib similia. quib añe corpo¬
rib exute afficiũt᷑ seubone seumale
Cum et ip̃e suis corporib sibimet ap¬
pareant. Ep̃s tñ et u̾a lecicia et uera
spũali. Certum nẽpe ẽ quanda spũa¬
le naturam in nobis eẽ. ũ corporaliũ
teꝵ siłitudines aut formant᷑ aut for¬
mate ingerint᷑. siue cũpñtia aliquo
eaꝵ siłitico ĩ sp̃u format᷑. et ineoria
recondit᷑ sine cũ absẽtia iã nota uł
q̃ nõ nouimꝰ cegitamꝰ. ut inde formet᷑
quidam spũał intellectꝰ. Innũabłia
etiam pro arbitrio. et oppinatione

Expanded text:
is enim tibi uelut corporeus apparebis; neque id corpus tuum, sed anima tua, nec uerum corpus sed similitudo corporis erit. iacebit enim corpus tuum, ambulabit similitudo carnis tuae. In hac similitudine quasi per loca cognita vel incognita discurrit, et sentit laeta vel tristia. Anima etiam mortui, sicut dormientis, in ipsa similitudine corporis sui sentit, seu bona seu mala: non sunt tamen corporalia, sed corporalibus similia, quibus animae corporibus exutae afficiuntur, seu bene seu male, cum et ipsae suis corporibus similes sibimet appareant; sunt tamen et vera laetitia et vera spirituali. Certum nempe est quamdam spiritualem naturam esse in nobis, ubi corporalium rerum similitudines aut formantur, aut formatae ingeruntur, sive cum praesentia aliquo eorum similitudo in spiritu formatur, et in memoria reconditur; sive cum absentia jam nota vel quae non novimus cogitamus, ut inde formetur quidam spiritualis intellectus. Innumerabilia etiam pro arbitrio et opinatione
Abbreviated transcription (Latin):
nis ẽ apena. Ille enĩ igno¬
rans põt excusaria pena qui quod dis¬
c̾et nõ ĩuenit. Ilł aũt ħ ignosci nõ¬
potit q̃ hñtes a quo disc̾e̾nt oꝑa nõ
ded̾unt.

Expanded text:
nis est a poena. Ille enim ignorans potest excusari a poena, qui a quo disceret non invenit. Istis autem hoc ignosci petit qui, habentes a quo discerent, operam non dederunt.
Abbreviated transcription (Latin):
tate uł regno et prouĩcia cõstitu¬
amꝰ dues homĩes. Nam singłs qͥsq
hõ ut inẜmnone una lra ita qiͣ ele¬
mentũ ẽ ciuitatis et regni qnͣtalz
medicerẽ. alteꝵ p̾diuite cegitemꝰ
Sed diuite cimorib auxiũ ru¬

Expanded text:
 constituamus homines nam singulus quisque homo, ut in sermone una littera, ita quasi elementum est ciuitatis et regni, quantalmediocrem, alium praediuitem cogitemus; sed diuitem timoribus anxiu
Abbreviated transcription (Latin):
ĩimiciciaꝵ cõtemptõib auelantem.
tis curas quoq amarissimas agge¬
tante. Medicere uo illũ re famili¬
ari parua acq sucĩta sibi sufficiẽte.
carissimũ suis cognatis uicinis ami¬
cis dulcissima pace gaudentez pie
ita in duob regnis regła equita¬
tis. Quapp̃ si deus uerus colatur.
eiq sacris ueracib. et bonis hono¬
rib ẜuiat᷑ utile est ut boni lõge
lateq diu regnẽt. Neq hoc tã diu¬
ip̃is qm̃ ilł utile est quib regnãt.
Neq qnͣtũ ad ipos ꝑtinet pietas
et ꝓbitas eoꝵ que magna dei cona
sunt sufficit eis ad ueram felici¬
tate qua et ista uita bñ agatur.
et postea pcipiat᷑ eterna. In hac gͦ¬
t̾ra regnũ bonoꝵ nõ tam ilł p̾statur.
qm̃ reb humanis. Maloꝵ autez
regnũ mag̃ regnantib nocet qui
sucs.aĩos uastant sceleꝵ maiore li¬
centia. Hiis aũt quib eis ẜuiendo
Nam iustis qͥdꝙ maloꝵ abiniqͥs
dñis irrogatur. non ẽ pena cͥminis

Expanded text:
inimicitiarum contentionibus anhelantem, llis augmentis curas quoque amarissimas aggerantem; mediocrem uero illum re familiari parua adque succincta sibi sufficientem, carissimum suis, cum cognatis uicinis amicis dulcissima pace gaudentem, pieita in duobus regnis regula sequits. Quapropter si uerus Deus colatur eique sacris ueracibus et bonis moribus seruiatur, utile est ut boni longe lateque diu \' regnent; neque hoc tam ipsis quam illis utile est, quibus regnant. Nam quantum ad ipsos pertinet, pietas et probitas eorum, quae magna Dei dona sunt, sufficit eis ad ueram felicitatem, qua et ista uita bene agatur et postea percipiatur aeterna. In hac erra regnum bonorum non tam illis praestatur quam rebus humanis; malorum uero regnum magis regnantibus nocet, qui suos animos uastant scelerum maiore licentia; his autem, qui eis seruiendo Nam iustis quidquid malorum ab iniquis dominis inrogatur, non est poena criminis,
Abbreviated transcription (Latin):
Qnt ego qnͣtum debe̾m diligere
deum menin qui me fecit cũ nõ
eram. Eedemit cum pieram. nõ
eram. et denichilo fecit me. non
sapidem. non arborem nõ auem.
sentire discernere pieram. et ad
mortale descendit. mortalitatem
suscepit. passione sustinuit mor¬
tem uicit. et sic me restaurauit.
post me et redemit me. et tantũ
dilexit me ut sangiũs sin p̾cium
apõ me. Dnxit me oleo leticie
quo ip̃e erat ꝑiictꝰ ut ab uncto es
qũ errabam reduxit me qũ igno¬
rabam docuit me. qũ peccabam
corripuit me. qũ tristabar conso
meꝰ de quib dulce erit mͥ loqui sẽ¬
ut ꝓ õib beneficiis suis possim eu
laudare. et amare. Tum enĩ cũc¬
tis sit pũs. singlos ĩpleus. ubiq
p̃ns. cunctoꝵ euram agens. et tũ
um oblitꝰ sit. mͥ soli intendere uelit
ut quecũq iero ĩueniam eum cũ
quo possim eẽ. Quioqd fecero ꝑit̾
assistit ut pote ꝑpetuus ĩspector oĩ¬
um cogitatiõnum intẽtionũ. et
actõnu meaꝵ. ũ hec diligẽter

Expanded text:
 ego, quantum deberem diligere Deum meum, qui me fecit cum non eram, redemit cum perieram! Non eram, et de nihilo me fecit; non lapidem, non arborem, non avem i vivere, sentire, discernere. Perieram, et ad mortalem descendit, mortalitatem suscepit, passionem sustinuit, mortem vicit; et sic me restauravit. post me ut redimeret me; et tantum dilexit me, ut sanguinis sui pretium apud me. Unxit me oleo laetitiae quo ipse erat unctus, ut ab uncto essquando errabam, reduxit me; quando ignorabam, docuit me; quando peccabam, corripuit me; quando tristabar, consomeus, de quibus dulce erit mihi semut pro omnibus beneficiis suis possim semper eum laudare et amare. Cum enim cunctis sit praesidens, singulos implens, ubique praesens, cunctorum curam agens, et tam ium oblitus sit, et mihi soli intendere velit. ut quocumque iero, inveniam eum cum quo possim esse. Quidquid fecero, pariter assistit, utpote perpetuus inspector omnium cogitationum, et intentionum et actionum mearum. Cum haec diligenter