comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tibi. seꝑabis om̃e quod apene uuluam do¬
mine. et quod prmitiuum in pecorib tui
Quicquid hĩs masculim sexiis. ꝯsecrabiꝰ
domino. primogenitum añni mutab̾ oue.
ox si nõ redemeris: int̾fities. om̃e autem pͥ¬
mogenitum homiitis de filiis tuni yrio re¬
dines. Cumq int̾rogaut de filius tuus
cras dicens. Quro estixc Rceb̾ ei In ma¬
mi forti eclux nos dominus de t̾ra egypti d̾
domo seruitutis. Nan cum induratus eẽt
pharao: et nollet nos dimittere: eccidit dñꝰ
om̃e primegenitum intra egypti. aprimo¬
genito hominis. usq ad primogenitũ ium¬
torrun ⁊ceuto nnmolo domino om̃e quod
apenit uuluam masculini sexus. et omĩa pͥ¬
mogenita filiorum meorum redimo. Erit
igitur qiͣ signum inmami tua. et qiͣ appẽ¬
dum quid ob recordationem inter ocules
tuc.eo qd̾ in manu forti ettux̃ no dñs de e¬
gypto. Igiturtum emifiss pharao ppłm.¬
non eos dux̾ deue peruiam tre phylistiim

Expanded text:
tibi separabis omne quod aperit vulvam Dotibi separabis omne quod aperit vulvam Domino et quod primitivum est in pecoribus tuis quicquid habueris masculini sexus consecrabis Domino primogenitum asini mutabis ove quod si non redemeris interficies omne autem primogenitum hominis de filiis tuis pretio redimes cumque interrogaverit te filius tuus cras dicens quid est hoc respondebis ei in manu forti eduxit nos Dominus de Aegypto de domo servitutis nam cum induratus esset Pharao et nollet nos dimittere occidit Dominus omne primogenitum in terra Aegypti a primogenito hominis usque ad primogenitum iumentorum idcirco immolo Domino omne quod aperit vulvam masculini sexus et omnia primogenita filiorum meorum redimo erit igitur quasi signum in manu tua et quasi adpensum quid ob recordationem inter oculos tuos eo quod in manu forti eduxerit nos Dominus de Aegypto igitur cum emisisset Pharao pnon eos duxit Dominus per viam terre Philistiim
Abbreviated transcription (Latin):
tatum nõ comedetis incunctis habitaeulis
e̾ semores filiorum mr̃ahel: et dix̃ ad ece.⁊¬
te touentes at̾al per familias u̾ras. immol¬
ate prasd. fasciculumq ysopi tingite san¬
guine qui est inuimine. et aspergite ex eo sr̃e¬
egͥdiatur hostium domus ĩe uiq ĩ mane.
transibit enim dominus ꝑcutiens egyptier.
Cumq uiderit sangumem in suꝑlimma¬
n. et in utroq poste. transcendet hostium ⁊

Expanded text:
m non comedetis in cunctis habitaculis omnes seniores filiorum Israhel et dixit ad eos ite tollentes animal per familias vestras immolate phase fasciculumque hysopi tinguite sanguine qui est in limine et aspergite ex eo supeegrediatur ostium domus suae usque mane transibit enim Dominus percutiens Aegyptios cumque viderit sanguinem in superliminari et in utroque poste transcendet ost
Abbreviated transcription (Latin):
est mimerus ut sufficere nõ possit ad
escend̾ agnum. assumet uicinum suuo
qui unctus est domui huius ureͣ nume¬
rum aĩarum que sufficere possunt ad
esum agni. Ent enim agnus. absq mac¬
ula. masculus aunieulus. Iuxta queo
ntum tolletis et edum. ac seruabitis cũ
usq iniquartam decimam diem m̾sis hꝰ.

Expanded text:
cere possit ad vescendum agnum: adsumet vicinum suum qui junctus est domui ejus: juxta numerum animarum que sufficere possunt ad esum agni. Erit autem agnus absque macula: masculus anniculus. Juxta quem ritum tolletis et hedum: et servabitis eum usque ad quarta
Abbreviated transcription (Latin):
tum uirorum absq parinilis ⁊ mulieribu.¬
dit cum eis. oues et arñita et aĩantia diu̾s
gnͣis multa nimis. Coxenintq fannã quã
dudum consꝑsam de egypto tulerant. et fc¬
cenunt sulcinenties pane azime. Neq enĩ
poterant ferm̃tari ocgentib exire egyptus.
et nullam facere sinentib moram. nec pul¬
m̃ti quicqͣm occurierant p̃parare. habitati¬
o autem filiorum ifrahel. qua manie̾runt ⁊̃

Expanded text:
tum virorum absque parvulis sed et vultum virorum absque parvulis sed et vuldit cum eis oves et armenta et animantia diversi generis multa nimis coxeruntque farinam quam dudum conspersam de Aegypto tulerant et fecerunt subcinericios panes azymos neque enim poterant fermentari cogentibus exire Aegyptiis et nullam facere sinentibus moram nec pulmenti quicquam occurrerant praeparare habitatio autem filiorum Israhel qua manserant in
Abbreviated transcription (Latin):
nogenito pharaonis qui sedebat in solis eiꝰ
usqͣ. ad primo gemtum captiue que erat ĩ
carcere. et cẽ primogenitum ium̃torũ. Sur¬
rex̾ pharao nocte. et om̃s serui eius cũttaq
egyptus: et ortus est clamor magnus me
gypto. Neq enim erat domirs in qua nõ ia¬
ceret mortuus: nocatisq moyse.⁊ aarõ noc¬
te ait. Surgite. egredimini appło meo et noᷤ
et filii nrahel ite immolate domino sic̃ li¬
citis. ones nras et amnta assimute ut petie¬
ratis et abeuntes bñdicite michi. urgebãt¬
q egypti ppłm de t̾ra exire uelocit᷑ dicentes.
oñis morimur.eulit igitur ppłs consꝑsao
fannam anteqͣm ferm̃t̾aretin. et ligans ni
palliis posuit super humeres ĩues. fecert̃q
firii ifrahel sic̃ p̃ceperat eis moyses. et petier
ab egyptiis uasa argentea et aurea uestẽ¬
gyptiis ppło ut comodarent eis et spoliaue¬
runt egypcio. ꝓfectiq sunt firii nr̃ahel de
rames se in sochot. sexcenta fere milia pecli¬

Expanded text:
io eius usque ad primogenitum captivae quae erat in carcere et omne primogenitum iumentorum surrexitque Pharao nocte et omnes servi eius cunctaque Aegyptus et ortus est clamor magnus in Aegypto neque enim erat domus in qua non iaceret mortuus vocatisque Mosen et Aaron nocte ait surgite egredimini a populo meo et vos et filii Israhel ite immolate Domino sicut dicitis oves vestras et armenta adsumite ut petieratis et abeuntes benedicite mihi urguebantque Aegyptii populum de terra exire velociter dicentes omnes moriemur tulit igitfarinam antequam fermentaretur: et ligans in palliis, posuit super humeros suos. Feceruntque filii Israel sicut praeceperat Moses: et petierunt ab Aegyptiis vasa argentea et aurea, vestemgyptiis ut commodarent eis et spoliaverunt Aegyptios profectique sunt filii Israhel de Ramesse in Soccoth sescenta ferme milia pedi
Abbreviated transcription (Latin):
moyses de conspectu pharaonis.et adora¬
uit dominũ. Qui flare fecit uentum a¬
ab occidente uehem̃tissimum. et a reptã
lecustam ꝓiecit in mare rubrum. Nõ re¬
mansit nec una quidem in cunctis fi¬
nib egypti. Et indurauit dñscor pha¬
raonas.nec dmisit filios isrł. Dix̃ autẽ
dominus ad moysen. Extende manũ tuã
in celum. et sint cenebre super tram egip¬
tr tam dense. ut palpan queant. Exteclit¬
q moyies manum incelum: et fr̃e sunt
tenebre horribiles in uniu̾sa t̾ra egypti.

Expanded text:
Moyses de conspectu Pharaonis, et oravit Dominum, qui flare fecit ventum ab occidente vehementissimum, et arreptam locustam projecit in mare Rubrum. Non remansit ne una quidem in cunctis finibus Aegypti. Et induravit cor Pharaonis nec dimisit filios Israhel dixit autem Dominus ad Mosen extende manum tuam in caelum et sint tenebrae super terram Aegypti tam densae ut palpari queant extendit Moses manum in caelum et factae sunt tenebrae horribiles in universa terra Aegypti
Abbreviated transcription (Latin):
tims iethro uenie adte.et uxor tua. et cluo
filii tui cum ea. Qui egressus inoccursum co¬
gnati sui. adorauit. et osculatus est cum. Sa¬
lutaneruntq se mutuo u̾bis pacificis. eñq
intrass in tab̾naculum. narrait moyses
cognato suo cuncta que fererat deus phara¬
oñr et egyptiis ꝓpter nr̃ahel. Uniu̾ium labo¬
rem qui aecioiss eis in itinere. quomodo li¬
berauerat eos dominus. letatiĩq est iethro
super om̃ib bomi que fecerat dñs ifrłi. eo
qd̾ eiuiss eum de manu egyptiorum. et ait.
rencictus dñs qui eruit uos de manu egip¬
tiorum. et de manui pharaonis. qui liberaũ
ppłm suum de manu egypti. Nũc cegnoui
quia maguus est dñs suiper ꝙ̃ dece. eo qd su

Expanded text:
tuus Iethro venio ad te et uxor tua et duo tuus Iethro venio ad te et uxor tua et duo filii tui cum ea qui egressus in occursum cognati sui adoravit et osculatus est eum salutaveruntque se mutuo verbis pacificis cumque intrasset tabernaculum narravit Moses cognato suo cuncta quae fecerat Deus Pharaoni et Aegyptiis propter Israhel universum laborem qui accidisset eis in itinere quo liberarat eos Dominus laetatusque est Iethro super omnibus bonis quae fecerat Dominus Israheli eo quod eruisset eum de manu Aegyptiorum et ait benedictus Dominus qui liberavit vos de manu Aegyptiorum et de manu Pharaonis qui eruit populum suum de manu Aegypti nunc cognovi quia magnus Dominus super
Abbreviated transcription (Latin):
nus cius non lassarentur. uĩq ad occasũ
soni. fuguintq iosne amalech et ppłm eiꝰ
in ore gladii. dixitq dominui ad moysen.
cenre hec ob momintum in libro. ⁊ trad̃
auiib iosue. xelebo enim memeriã ama¬
lech de subrelo. Editieauitq moyses alta¬
re duo. et nocauit nom̃ eius. dñi exalta¬
no mea dicens. quia manus solri dm̃ ⁊
bellum dei erit contra amalech a generati¬
one ingenerationem.
umq anliss iethro sacerdos madian ce¬
guatus moysi omnia que fecerat dominꝰ
moysi et nr̃ahel ppło suo eo qd eduxisset
rorem moysi quam remanserat. et ducs
filio ems. quorum uitus uocabatur ger¬
san dicente patre. aduena fin in t̾ra alica
alter uero eliezer. deus enim ait patris meiꝰ
adintor meus. et eruit me de gladio pha¬
raonit. uenit ergo ietro cegnatus moysi ⁊
filii eius et uxor eius ad moysen indeseitũ
ubi erat eastra metatus iuxta montẽ dei.
et mandauit moysi dicens. Ego cegnatus

Expanded text:
nus ipsius non lassarentur usque ad occasum nus ipsius non lassarentur usque ad occasum solis. Fugavitque Josue Amalech et populum ejus in ore gladii. Dixit autem Dominus ad Mosen: Scribe hoc ob monimentum in libro, et trade auribus Josue: delebo enim memoriam Amalech sub caelo aedificavitque Moses altare et vocavit nomen eius Dominus exaltatio mea dicens quia manus solii Domini et bellum Dei erit contra Amalech a generatione in generationem cumque audisset Iethro sacerdos Madian cognatus Mosi omnia quae fecerat Deus Mosi et Israhel populo suo eo quod eduxisset xorem Moysi, quam remiserat, et duos filios ejus, quorum unus vocabatur Gersam, dicente patre: Advena fui in terra aliena. Alter vero Eliezer, Deus enim ait patris mei adiutor meus et eruit me de gladio Pharaonis venit ergo Iethro cognatus Mosi et filii eius et uxor ad Mosen in desertum ubi erat castrametatus iuxta montem Dei et mandavit Mosi dicens ego cognatus
Abbreviated transcription (Latin):
inmanu tua et uade. en ego stabo corã te
ibi super petram oreb. ꝑcutiesq petram
et exibit ex ea aqua ut bibat ppłs. fecit
moyses ita coram semorib isuhel. Et ro¬
cauit moyses nom̃ loci iius temptatio
ꝓpt̾ iurgnum filiorum urł. et qr tempta
uerunt dominũ dicentes. Est ne deus ĩ ub̾
amios uenit autem amalech. et pugna¬
bat contra ifrahel inraphidm. drxq mo¬
yses ad iosne. Eige uires et egressus pug¬
na contra amalech cis: et ego stabo int
u̾tice collis hñs uirgam dei mñmanu mea.
fẽcit iome ut locutus eint moyses er et pu¬
gnauit ꝯtra a malech. moyses auten et
aaronet hur ascenderunt super ũticem
cosuis: eiumq eleuaret moyses manus. u¬
incebat nrahel. Sin autem paululum re¬
misissi. superabat amalechi oximis aut̃
moysi erant graues. Sum̾tes igitur laꝑ¬
irem. posuenint super eum in qͦuo sedit.
aaron antem et hur. instentabant manꝰ
cins ex utraq parte. et factum est ut ma¬

Expanded text:
in manu tua, et vade. Ecce ego stabo coram in manu tua, et vade. Ecce ego stabo coram ibi super petram Horeb percutiesque petram et exibit ex ea aqua ut bibat populus fecit Moses ita coram senibus Israhel et vocavit nomen loci illius Temptatio propter iurgium filiorum Israhel et quia tempverunt Deum, dicentes: Estne Deus in nobis, an non? Venit autem Amalec, et pugnabat contra filios Israel in Raphidim. Dixitque Moyses ad Josue: Llige viros: et egressus, pugna contra Amalec cras: et ego stabo in vertice collis, habens virgam Dei in manu mea: Fecit Josue ut locutus ei erat Moses, et pugnavit contra Amalech: Moses autem et Aaron et Hur ascenderunt super verticem collis. Cumque levaret Moses manus, vincebat Israel: sin autem paululum remisisset, superabat Amalech. Manus autem Mosi erant graves: sumentes igitur lapidem, posuerunt super eum, in quo sedit: Aaron autem et Hur sustentabant manus ejus ex utraque parte. Et factum est ut ma
Abbreviated transcription (Latin):
solitiromne qn eclucti estis de t̾ra egypti. Dix¬
q moyses adaaron. Sume uas unum. et o¬
mitte man ibi. qnͣtum pot capere gomor et
repone coram domiio ad conseruandum ⁊
genertioes ur̃as sic̃ p̾ceperat dñs moysi.
posntq uiud a aron in tabnaculo resuã¬
ilem. hoc cibo aliti sunt. usquequo tangẽt
filiorum m̾rahel de deserto sin per mansice̾
suas iuxͣ pceptum comini castra metati st̃
in raphidm. ubi nõ erat aqua ad bibendũ
nob̾ aquam ad bibendum. Quib uritus¬
moyses ait.Quid iurgamini contra me. ⁊¬
tur temptatis dñm me: Sitiuit ergo po¬
puiuus ibi pro aque penuna: et muimur¬
auit contra moysen dicens. Cur fecisti nes¬
exire de egypto ut cecideres nos et lireros
nr̃o ac iumenta siti: Clamauit aut mo¬
yses ad dominũ dicens. Quid fatiam po¬
pulohnic Adhuc pusuuum. ⁊ lapidabit
me. ait autem dominus. ad moysen. Ante¬
cede ppłm et sume tecum de seniorio isr ł
et uirgam in qua ꝑcussuidi fluuium tolle

Expanded text:
 educti estis de terra Aegypti dixitque Moses ad Aaron sume vas unum et mitte ibi man quantum potest capere gomor et repone coram Domino ad servandum in generationes vestras sicut praecepit Dominus Mosi posuitque illud Aaron in tabernaculo reservanilem hoc cibo aliti sunt usquequo tangerenfiliorum Israhel de deserto Sin per mansiones suas iuxta sermonem Domini castrametata est in Raphidim ubi non erat aqua ad bibendum nobis aquam ut bibamMoyses: Quid jurgamini contra me? cur tentatis Dominum? Sitivit ergo populus Ibi pro aquae penuria, et murmuravit contra Moysen: Cur nos exire fecisti de Aegypto, ut occideres nos, et filios nostros, ac jumenta siti? Clamavit autem Moyses ad Dominum, dicens: Quid faciam populo huic? adhuc pusillum, et lapidabunt me. Ait Dominus ad Moysen: Antecede populum, et sume tecum de senioribus Israel: et virgam qua percussisti fluvium, tolle
Abbreviated transcription (Latin):
autem maius fuerit. referatur ad te. et ipñ
minora tm̃modo iudicent. leuinsq tibi sit ꝑ¬
tito in alior henere. Si hec teceris: implebis ĩ¬
plebis impenum dei. et p̾cepta eius pot̾is su¬
stentare. ee hic om̃is ppłs reu̾tetur cum pacc
adloca sua. Quib auoitis moyses fec omĩa
que ille suggesserat. ex clectis uins stremii de
cuncto israhel. constituit e principes ppłi tri¬
buno. et centimoe̾s et quinquagenance. et de¬
canos qui iudicabant plebem omi tp̃e. Quic¬
quid autem grauius erat. referebant ad cuos.
faciliora tantimmodo iudicantes: Dimiñtq
tognatum suum qui reu̾sus abrit in t̾rã suã.
ense t̾tio egssionis nr̃arel de t̾ra egypti in die¬

Expanded text:
autem maius fuerit referant ad te et ipsi autem maius fuerit referant ad te et ipsi minora tantummodo iudicent leviusque tibi sit partito in alios onere si hoc feceris implebis imperium Dei et praecepta eius poteris sustentare et omnis hic populus revertetur cum pace ad loca sua quibus auditis Moses fecit omnia quae ille suggesserat et electis viris strenuis de cuncto Israhel constituit eos principes populi tribunos et centuriones et quinquagenarios et decanos qui iudicabant plebem omni tempore quicquid autem gravius erat referebant ad eum faciliora tantummodo iudicantes dimisitque cognatum qui reversus abiit in terram suam mense tertio egressionis
Abbreviated transcription (Latin):
mino. Altere aut̃ die. sedit moyses ut ui¬
dicaret ppłm. etui assistebant ei moyn a
maneusq ad ueĩperam. Qd̾ cum uidiss ie¬
thro cegnatus eius om̃ia scił. que agebat
inppłõ ait. eduit est hxc quod f̾acũ in plebe:
cur solus sedes. et omĩs ppłs p̃stolatur de ori¬
ne usq ad uesperam : ei redit. ioyses. ar¬
nit ad me ppłs querens sniam der cum ac¬
cident eis aliqua disceptatio. ueniũt ad me.
ut udicem inter ex. et ostendam pͥcepta dei.
et legem eius. at ille. Non bonam inquit rẽ
facis. Stulto labore comumeris tu et ppłs iste.
qui tecum est. Utra uires tuas est negotium¬
ẽsto in ppło in hiis que ad dominũ ꝑtinent.
ut referas que dicuntur ad eum. ostendasq
ppło cerimenias et ritum colendi uiamq ꝑ
quam ingredi debeant: et opus quod facere.
timentes deum. et in quib sit ueritas et qui
oderint auantiam. et conititue ex eis tribunoᷤ
et centuriones. et quinquagenane. et deca¬
no. qui uroicent ppłm om̃i temꝑe: quiequid

Expanded text:
es ut iudicaret populum qui adsistebat Mosi de mane usque ad vesperam quod cum vidisset cognatus eius omnia scilicet quae agebat in populo ait quid est hoc quod facis in plebe cur solus sedes et omnis populus praestolatur de mane usque ad vesperam cui respondit Moses venit ad me populus quaerens sciderit eis aliqua disceptatio, veniunt ad me ut judicem inter eos, et ostendam praecepta Dei et leges ejus. At ille: Non bonam, inquit, rem facis: stulto labore consumeris et tu et populus iste qui tecum est: ultra vires tuas est negotiEsto tu populo in his quae ad Deum pertinent, ut referas quae dicuntur ad eum: ostendasque populo caeremonias et ritum colendi, viamque per quam ingredi debeant, et opus quod facere timentes Deum, in quibus sit veritas, et qui oderint avaritiam, et constitue ex eis tribunos, et centuriones et quinquagenarios et decanos qui iudicent populum omni tempore quicquid
Abbreviated transcription (Latin):
labis deo super montem ritum. Ait moyse
ad deum. Ecce ego uadam ad filios ifrahel ⁊
dicam eis. Deus patrum urori misit me
aduor. Si clixent michi quod est nom̃ eius
quid dicam eis: dixit dominus ad moysen.
Qui est misit me ad ues. Dixitq iterum deu.
ad moysen. hee dices iliis ismhel. Dominuᷤ
deus patrum ur̃orum. deus abrayam. et deus
ysaac. et deus iacobnnt me ad ues.lxe no¬
men miehi est met̾num. et hoc meniori alc
meum in generatic̃e ⁊ gnatioem. uade con¬

Expanded text:
labis Deo super montem istum. Ait Moyses labis Deo super montem istum. Ait Moyses ad Deum. Ecce ego vadam ad filios Israel: et dicam eis. Deus patrum vestrorum misit me ad vos: Si dixerint mihi: quod est nomen ejus: quid dicam eis? Dixitque Deus ad Moysen. Qui est: misit me ad vos: Dixitque iterum Deus ad Moysen. Hec dices filiis IDeus patrum vestrorum Deus Abraham, Deus Isaac et Deus Jacob misit me ad vos. Hoc nomen mihi est in aeternum; et hoc memoriale meum in generatione et generationem .
Abbreviated transcription (Latin):
onem. ego enim induraui cor cuis et ser
uorum iurus. ut fatiam sĩgna mea hec ĩ
eo. et nants in auib fiuii tur et nepotũ
suorum queciens continenm egypcie. et
signa mea fecenm ineis. ut sciatis quia

Expanded text:
onem. Ego enim induraui cor eius et cor seruorum illius, ut faciam signa mea haec in eo et narres in auribus filii tui et nepotum tuorum, quot quotiens contriuerim Aegyptios et signa mea fecerim in eis et sciatis quia
Abbreviated transcription (Latin):
in manu tua: Redte. uirga. aic ꝓice eam ĩ
t̾ram ꝓiecit ⁊ ũsa est incolubrum tra ut
fugeret moyses. Dixitq dominus. Extẽde
manum tuam. et apprerende cauoani eius
extendit. ⁊ temite. u̾saq est inuirgam. Ut
credant inquie qd̾ apparuent tibi dñs d̾s
patrum tuorum. deus abranam.et deus y
Mite manum tuam in finum tuum. Quã
cum misiss in ninuim. ꝓturit leprosã ĩstar
nius. Retrahe inquit manum in simimi
tuum. Retireit ⁊ ꝓtulit iterum. et erar si¬
milis relique carni si nõ credideruit ĩquit
tibi. neq audiennt sennonem sigm p̃o¬
ris credent ubo signi seqñtis. Qd̾ si nec du¬
ob quitem hiis signis crecdiderint. neq
audiennt uocem tuam. sume aquã fu¬
minis. et funde eam super andam. et qͥe¬
quid hauseris de fliuo: u̾tetur in sãgui¬
nem. Ait moyses. obsecro domine ñ sum eͥ¬
loqni abreri et mionis t̃tius et ex quo lo¬
cutus es ad seruum tuum impeditioris ⁊
tardioris lingue sum. Dix̃ dñs ad cũ. Qui

Expanded text:
ice eam in terram. Projecit, et versa est in colubrum, ita ut fugeret Moses. Dixitque Dominus: Extende manum tuam, et apprehende caudam ejus. Extendit, et tenuit, versaque est in virgam. Ut credant, inquit, quod apparuerit tibi Dominus Deus patrum suorum, Deus Abraham, Deus IsaaMitte manum tuam in sicum misisset in sinum, protulit leprosam instar nivis. Retrahe, ait, manum in sinum tuum. Retraxit et protulit iterum, et erat similis carni reliquae. Si non crediderint, inquit, tibi, neque audierint sermonem signi prioris, credent verbo signi sequentis. Quod si nec duobus quidem his signis crediderint, neque audierint vocem tuam, sume aquam fluminis, et effunde eam super aridam, et quidquid hauseris de fluvio, vertetur in sanguinem. Ait Moses: Obsecro, Domine, non sum eloquens ab heri et nudiustertius, et ex quo locutus es ad servum tuum, impeditioris et tardioris linguae sum. Dixit Dominus ad eum: Quis
Abbreviated transcription (Latin):
q pharao moysen et aaron.et ait eis.⁊
te sacrificate deo urd intrahac. Et ait
moyses Nõ pot̾ ita fieri. abhominatice̾
enim egypciorum immolabums lño
deo nr̃o: Qd̾ si mactauimus ea q̃ colũt

Expanded text:
que Pharao Moysen, et Aaron, et ait illis: Ite, sacrificate Deo vestro in terra hac. Et ait Moyses: Non potest ita fieri; abominationes enim Aegyptiorum immolabimus Domino Deo nostro? quod si mactaverimu
Abbreviated transcription (Latin):
ram sinentem racre ⁊ melle. et audieire uo¬
deus rebreorum uceaure nos. ⁊bimus uiam
tuum dienum per solitudinem ut immolemꝰ
domino deo nr̃o. S ego scio qd̾ non dimittet
ues iex egypti ut eanis nisi per manum ua¬
lidam extendam enim manum meam et ꝑ¬
cutiam egyptum in cunctis mirabilib me¬
is que factunis sum in medio eorum.p ħ
dimittet ues. Dabueq gr̃am ppło huic corã e
gypciis. et cum egͥdiemini. no exhibitis ua¬
cui. s postulabit mulier auicuia sua et ab
hospita sua uasa argentea et aurea. ac ue¬
stes ponetisq cas super fiues ⁊ fllias ue¬
stras. et spoliabitis egyptum. Redens. mo

Expanded text:
ram fluentem lacte et melle. Et audient voDeus Hebraeorum vocavit nos: ibimus viam trium dierum per solitudinem, ut immolemus Domino Deo nostro. Sed ego scio quod non dimittet vos rex Aegypti, ut eatis, nisi per manum validam. Extendam enim manum meam, et percutiam Aegyptum in cunctis mirabilibus meis, quae facturus sum in medio eorum: post haec dimittet vos. Daboque gratiam populo huic corgyptiis. Et cum egrediemini, non exibitis vacui, sed postulabit mulier a vicina sua et ab hospite sua vasa argentea et aurea, ac vestes, ponetisque eas super filios et filias vestras, et spoliabitis Aegyptum. » No
Abbreviated transcription (Latin):
hec dicit domnius deus hebreorum. usque¬
quo nõ uis subici michic Dimitte ppsm
meum ut sacrificet michi. sm autem re-¬
sistis et no ius dimittere eum. ecce ego ĩ¬
clucam cras lecustam in fines tues que
ant grandini Corrodet arr̃ omĩa ligna.
que gmmant in agris et implebite de¬
mes tuas. et seruorum tuorum. et oĩm
egypciorum qnͣtum nõ uiderunt patres
tui et aui ex quo orti sunt super t̾ram us¬
q in p̃sentem diem. au̾titq se ⁊ egssus
est a pharaone. Dixerunt aut̃ serui pha¬
radnis ad eum. Usquequo patiemur ħ
scandalum: Dimite hoĩes ut sacriticẽt
domino deo suo. Nonne uites qd penerit
tota egyptus: Reuocauerutq moysen
et aaron ad pharaonem. qui dix̃ cis. Ite
sacuficate domino deo ur̃o. Qui nam sunt
qui itun sunt : Ait moyses: Cum ꝑmilis
nñs et senib pergenus cum filiis et fui¬
ab cum ouib et arm̃tis. est enim sollem.¬

Expanded text:
ominus Deus Hebraeorum: Usquequo non vis subjici mihi? dimitte populum meum, ut sacrificet mihi. Sin autem resistis, et non vis dimittere eum: ecce ego inducam cras locustam in fines tuos: quafuerit grandini: corrodet enim omnia ligna quae germinant in agris. Et implebunt domos tuas et servorum tuorum, et omnium Aegyptiorum: quantam non viderunt patres tui, et avi, ex quo orti sunt super terram usque in praesentem diem. Avertitque se, et egressus est a Pharaone. Dixerunt autem servi Pharaonis ad eum: Usquequo patiemur hoc scandalum? Dimitte homines, ut sacrificent Domrit Aegyptus? Revocaveruntque Moysen et Aaron ad Pharaonem: qui dixit eis: Ite, sacrificate Domino Deo vestro: quinam sunt qui ituri sunt? Ait Moyses: Cum parvulis nostris et senibus pergemus, cum filiis et filiabus, cum ovibus et armentis: est enim sol
Abbreviated transcription (Latin):
filium. Et uidens cum elegantem. abscon¬
dit trib m̾sib. Cumq iam celare ñ poss.
sumpsit fiscellam scirpeam et liniuit eam
bitumine ac pice. posuitq intus inf̾antu¬
lum. et exposutt eum in carecto upe aumĩs
stante ꝓcul sorore eus et considerante euẽ¬
tum rei. etec aut̃ descendebat filia phaoni

Expanded text:
ilium; et videns eum elegantem, abscondit tribus mensibus. Cumque jam celare non posset, sumpsit fiscellam scirpeam, et linivit eam bitumine ac pice, posuitque intus infantulum, et exposuit eum in carecto ripae fluminis, stante procul sorore ejus, et considerante eventum rei. Ecce autem descendebat filia Pha
Abbreviated transcription (Latin):
ingressi sunt exo
an egyptum cũ iacob
singuli cum domib
suis introsenint. Ruben. symeon. leui.⁊
uras. ysachar.zabulon et beniamin.Dã.
et neptalim. Cad. et aser. Erant igitur ẽ
aĩe eorum qui egressi sunt de femore ia
Qno mortuo et uniu̾sis frĩb eius omĩq
cognatic̃e sua. filii nrahel creuerũt ⁊ qiͣ
germinantes.multiplicati sunt. ac robo

Expanded text:
sunt in Aegyptum cum Jacob: singuli cum domibus suis introierunt: Ruben, Simeon, Levi, Judas, Issachar, Zabulon, et Benjamin, Dan, et Nephthali, Gad, et Aser. Erant igitur omnes animae eorum qui egressi sunt de femore JacQuo mortuo, et universis fratribus ejus, omnique cognatione illa, filii Israel creverunt, et quasi germinantes multiplicati sun
Abbreviated transcription (Latin):
ignorabat ioseph. et ait ad ppłm suum.
ecce ppłs filiorum isrł multus et fortior
nob̾ est. uenite sapienter opprimamus eỹ
ne forte misttiplicetur. Et si ingruerte cͣe
nes bellum. addatur inimicis nr̃is expu¬
gnatisq nob̃ egrectiatur de t̾ra qposuit
itaq eis magres operum. ut affligerẽt eo
honerib. elificauerantq urbes tab̾nac¬
ulorim pharioni phyton. et raimesses.
Quantor opprimebant ees. tanto mag
multiplicabantur. et crescebant. Odertq
filios irahel egypcu. et affligentes illu¬
dentes eis atq ad amantudinem ꝑduce¬
bant uitam corum operib duns luti⁊

Expanded text:
bat Joseph: et ait ad populum suum: Ecce, populus filiorum Israel multus, et fortior nobis est. Venite, sapienter opprimamus eum, ne forte multiplicetur, et si ingruerit contra nos bellum, addatur inimicis nostris, expugnatisque nobis, egrediatur e terra. Praeposuit itaque eis magistros operum, ut affligerent eos oneribus: aedifica veruntque urbes tabernaculorum Pharaoni, Phithom et Ramesses. Quantoque opprimebant eos, tanto magis multiplicabantur et crescebant: oderantque filios Israel Aegyptii, et affligebant illudentes eis: atque ad amaritudinem perducebant
Abbreviated transcription (Latin):
potumq dedit ouib at ille. ubi est in qͥt:
Quare dimisistis hominẽ:  uoeate eum ut
commedat panem Iurauit ergo moy ses
qd̾ habitaret cumeo. accepitq sephorao
filiam eius. Que pepent ei filium quem uo¬
cauit ei gersan dicens. Aduena fun in t̾ra

Expanded text:
potumque dedit ovibus at ille ubi est inquit quare dimisistis hominem vocate eum ut comedat panem iuravit ergo Moses quod habitaret cum eo accepitque Sefforam filiam eius quae peperit filium quem vocavit Gersam dicens advena fui in
Abbreviated transcription (Latin):
ost multum uero temporis. ¶onis.¬
mortuus est rex egypti. et ingemueerteᷤᷤ
filii israrel ꝓpter opera uociferati sunt. A¬
scenditq olamor eorum ad deum pro ope¬
nb ee audunt gemitum eorum. ae recor¬
datus ese fedens quod pepigerat cum abͣ¬
ham. ysaac ⁊ iacob. Et itspexie dominus
pascebat oues iethro eegnati sui sacerdo¬
as madian. Cumq minass gregem ad ĩ¬
teriora deserti. uenit ad montem dei oreb.
apparintq ei dominus in flamma ignis
de medio rubi. et uidebat qd rubus ard̾et

Expanded text:
ost multum vero temporis mortuus est Rex Egypti: et ingemiscentes filii Israel propter opera vociferati sunt. Ascenditque clamor eorum ad Deum ab operibus: et audivit gemitum eorum: ac recordatus est federis quod pepigerat cum Abraam: Isapascebat oves Jethro cognati sui sacerdotis Madian. Cumque minasset gregem ad interiora deserti, venit ad montem Dei Oreb; apparuitque ei Dominus in flamma ignis de medio rubi, et videbat quod rubus arderet,
Abbreviated transcription (Latin):
p̾mebant. Dre̾ autem rex egypti obidetñ¬
cib hebreorum quarum una nocabatur
sephora. altera phua p̃cipiens eis. Qn̾ ob¬
stetneabins hebreas et partus tp̃e adue¬
nenit. si masculus fuit int̾ficite illum. s
femina resciuate: ẽiuerunt autem o¬
bstetrices dominum et nõ fecerũt iuxta
p̾ceptum regis egypti s obserabãt ma¬
nam hee est quod facere uoluistis. ut pu¬
erce reseruaretis: Que Recerunt. Nõ iũt
rebree sicut cgyptie mulieres.⁊ pe enim ob¬
stetricandi habent scĩam. et priusqm ue¬
niamus ad eas pariunt. bene ergo feẽ dõ
obscetritib. et creint ppłs c̾ofortatusq c̾
edificaure ulis domes. p̃cepit ergo phara

Expanded text:
etc. « Dixit autem rex Aegypti obstetricibus Hebraeorum, quarum una vocabatur Sephora, altera Phua, praecipiens eis: Quando obstetricabitis Hebraeas, et partus tempus advenerit, si masculus fuerit, interficite illum; si femina, reservate. Timuerunt autem obstetrices Deum, et non fecerunt juxta praeceptum regis Aegypti, sed conservabant mastis ut pueros servaretis quae responderunt non sunt hebraeae sicut aegyptiae mulieres ipsae enim obsetricandi habent scientiam et priusquam veniamus ad eas pariunt bene ergo fecit Deus obsetricibus et crevit populus confortatusque est aedifica
Abbreviated transcription (Latin):
et sed̾s areger et quem patris ieco colimꝰ
monstrauent. cum comugib ac libens
deleantur ab mmumicis suis. nullus ꝙ eo¬
iumq misereati: quarta decima ãiei
duodecim mensis adar anni p̾sentis. ũ
nefarii homines nno die ad inferos des¬
repperi ubi legitur.
pergensq mardloe¬
heus. fecit omnia que cĩ mantauerat

Expanded text:
et secundus a rege, et quem patris loco colimus, monstraverit, cum conjugibus ac liberis deleantur ab inimicis suis: nullusque eorum misereatur, quartadecima die duodecimi mensis ADAR anni praesentis: ut nefarii homines una die ad inferos desreperi, ubi legitur. Pergensque Mardochaeus, fecit omnia quae ei mandaverat
Abbreviated transcription (Latin):
principtb et ducib qui eius impeno sb¬
iecti sunt: sauitem icit. Cum plurimis
gentto imperareni. et untu̾sum orbem
mee ditiom subiugassem. uolui nequa¬
quam abuti potentie magnitudine. S
clementia. et lenitate guremare subier¬
to. ut absq ullo terrore. uitam filẽtio
tnsigentes optata cunctis mortaub
pace fiuerentur. Querente autemme a ꝯ¬
suuiariis meis quomodo hoe poss imple¬
n unus qui sapĩa et fide eeceres precelle¬
bat. et erat post regem sed̾s aman noĩe ĩ¬
dicanit mieni intõto orbe t̾ranim ppłm
ẽẽ ispsum. qui nonis uteretur legib.
et contra om̃ium gentium fatiens con¬
suctudinem regum iussa contempneret
et inuiisanim concordiam nationum s¬
sua dissensione uolaret. Qd̾ cum didici¬
semus. uitentes unam gentem rebellem.
acdu̾sum om̃e hoĩum genus ꝑu̾sis uti le¬
re subiectarum nob̾ ꝓuintiaium pacem

Expanded text:
principibus et ducibus, qui ejus imperio subjecti sunt, salutem. Cum plurimis gentibus imperarem, et universum orbem meae ditioni subjugassem, volui nequaquam abuti potentiae magnitudine, sed clementia et lenitate gubernare subjectos, ut absque ullo terrore vitam silentio transigentes, optata cunctis mortalibus pace fruerentur. Quaerente autem me a consiliariis meis, quomodo hoc posset impleri, unus qui sapientia et fide caeteros praecellebat, et erat post regem secundus, Aman nomine, indicavit mihi in toto orbe terrarum populum esse dispersum, qui novis uteretur legibus, et contra omnium gentium consuetudinem faciens, regum jussa contemneret, et universarum concordiam nationum sua dissensione violaret. Quod cum didicissemus, videntes unam gentem rebellem adversus omne hominum genus perversis uti lere sub
Abbreviated transcription (Latin):
xł. annis: ninus autem eius uxor finees
rgnans erat. uicinaq partiui. Et auclite
mintio qd capta ẽet arca dei. et mortuus
secer suus. et uir siis. inturuauit se. et pe¬
perit Inuerant enim in eam. dolores subi¬
ti. In ip̃o autem mointo mortis eius. dixe¬
quia filium peperti. Que non respondit
cis. neq aminadutit. Et uocanit pueni
hicabed. dicens: ẽranslata est gła ab irl.¬
quia capta est arca dei. Et pro socero suo.
et pro uird suo. ait. ẽranlata est gła del
tauer eã alapiae acłiutorii ĩ aotũ tuleiti
pnsustei arehã dĩ et ituler ea ĩtẽplũ da¬
gon et itatuer᷑ eã iux̃ cdagõ.c̃q sũrexiss

Expanded text:
 annis nurus autem eius uxor Finees praegnans erat vicinaque partui et audito nuntio quod capta esset arca Dei et mortuus socer suus et vir suus incurvavit se et peperit inruerant enim in eam dolores subiti in ipso autem momento mortis eius dixequia filium peperisti quae non respondit eis neque animadvertit et vocavit puerum Hicabod dicens translata est gquia capta est arca Dei, et pro socero suo et pro viro suo, et ait: Translata est gloria taverunt eam a lapide Adjutorii in Azotum. Tuleruntque Philisthim arcam Dei, et intulerunt eam in templum Dago
Abbreviated transcription (Latin):
caugauerant. et udere non poterat. Et
drcit adrelr. ego sum qui uem de p̃lio.
et ege qui de atie fugi rodie. Cui ille ait.
Quid accum est filĩ mi ÷ dedens autem
quimintiabat. fugit inquit isrel cora
phinsdeis. et ruiniã magna fr̾a est in po¬
pulo. ⁊ nsuper ⁊ duo fllii tui mortui sunt
de sella retrorsum ureta ostium. et fractis
cenitib mortuus est. Sence enim erat¬

Expanded text:
at. Et dixit ad Heli: Ego sum qui venio de praelio, et ego de acie fugi hodie. Cui ille ait: Quid actum est fili mi? Respondens autem qui annuntiabat, fugit, inquit, Israel a facie Philisthiim, et ruina magna est in populo: insuper et duo filii tui mortui suntde sella retrorsum juxta ostium, et fractis cervicibus mortuus est . » Nimir
Abbreviated transcription (Latin):
certamine. tẽga itit ismel phyliteis et
cesa sunt milio certamine. padsun pera¬
gros. qi quatuor milia uirorum. et reu̾ss
est populus ad castra. dixenintq mare¬
res natu de israel. Quare ꝑcussit nce do¬
miinis hxdie coram phylistiim: affera¬
mus ad nos de iyͣlo archam fedens dñi.
et ueniat in medium nĩi ut saluet noᷤ
de manu inimicorum nr̃orum. en ñt gͦ

Expanded text:
amine, terga vertit Israel Philisthaeis, et caesa sunt in illo certamine passim per agros, quasi quatuor millia virorum. Et reversus est populus ad castra: dixeruntque majores natu de Israel: quare percussit nos Dominus hodie coram Philisthim? Afferamus ad nos de Silo arcam foederis Domini, et veniat in medium nostri, ut salvet nos de manu inimicorum n
Abbreviated transcription (Latin):
tei sac̾dotes er diuinos dicentes. Q uid fa¬
tieurus de archa dei: Indicate nos quo re¬
portemus remittemus eam in locum suũ
&ui dixerunt. Si renntiitis archam deiu
ihel. nolite dimitrere eam uacuam. sec
quod debetis reddite ei pro peceo. ⁊ tune
cuusbimini. et scictis quare non recedat
mamis euis a nob̾. Qui dixenint. Q uit ẽ
quod pro delicto reddere debeamus ei  Rede¬

Expanded text:
m sacerdotes et divinos, dicentes: Quid faciemus de arca Dei? Indicate nobis quomodo remittemus eam in locum suum? Qui dixerunt: Si remittitis arcam Dei Israel, nolite dimittere eam vacuam, sed quod debetis reddite ei pro peccato, et tunc curabimini, et scietis quare non recedat manus ejus a vobis. Qui dixerunt: Quid est quod pro delicto reddere debeamus ei? Re
Abbreviated transcription (Latin):
uerat indigne agere fines suos. et non eo¬
upnut ees. ⁊ taurco iuraui domni hely: qd̾ nõ
expictur iniquitas domus cius uictimis.
et muneru nsq in et̾num. rormiuit autẽ
samiuxl uĩq mane. aperuitq domus do¬
mini. et samuhel trnebat indicare iisic¬
nem heły uecantt ergo hely samubelem. ⁊
dre. Samuhel fũi mri. Qui responãit. Pre¬

Expanded text:
ios suos et non corripuit eos idcirco iuravi domui Heli quod non expietur iniquitas domus eius victimis et muneribus usque in aeternum dormivit autem Samuhel usque mane aperuitque ostia domus Domini et Samuhel timebat indicare visionem Heli vocavit ergo Heli Samuhelem et dixit Samuhel fili mi qui respon
Abbreviated transcription (Latin):
uerautem samuhel ministrabat ano corã
heli. et senno domini erat pciosus. in dieb¬
ulis non erat uino manifesta factum est
ergo nidie quadam hely iacebat sirloeo su¬
o. et ocłi cius caligauerant. nec pot̾at ind̾e
erat archa der et nocauit añs samuhel. e¬

Expanded text:
uer autem Samuel ministrabat Domino coram Heli, et sermo Domini erat pillis, non erat visio manifesta. Factum est ergo in die quadam Heli jacebat in loco suo, et oculi ejus caligaverant, nec poterat videre erat arca Dei. Et vocavit Dominus Samuel.
Abbreviated transcription (Latin):
egrptum om̃i plaga in deserte. Conforta¬
mini et state rari philistiin. ne serua¬
tis rebrcis sicitt illi senuerunt uob̾. con¬
fortamini et bellate.pugnauerũt ergo
pinister. et cesus est mr̃ael: et fugit unuꝰ
raci .r. mila pecditum. et archa dei cap¬
ta est. duo quoq ani heli mortui sirat. &¬
pħni. et finees. Cuirens autem uir de uẽ¬
nenis. heli secebat super sellam contra
uiam expectans. Erat eium cor cius pauẽ
pro area domini Uir antem ille postquã
igres sus est. nuntiauit urbi. et ulula¬
uit omnis curitas. et auchuit uely som¬
tum elamoris: dixitq. Quis est hie sort
tumuttus yunis At ille festinauit & ne

Expanded text:
rto. Confortamini, et estote viri, Philisthim: ne serviatis Hebraeis, sicut illi servierunt vobis: confortamini, et bellate. Pugnaverunt ergo Philisthim, et caesus est Israel, et fugit unusqrael triginta millia peditum. Et arca Dei capta est: duo quoque filii Heli mortui sunt, Ophni et Phinees. Currens autem vir de Benvenisset Heli sedebat super sellam contra viam aspectans erat enim cor eius pavens pro arca Domini vir autem ille postquam ingressus est nuntiavit urbi et ululavit omnis civitas et audivit Heli sonitum clamoris dixitque quis est hic sonitus tumultus huius a
Abbreviated transcription (Latin):
mi. et si deinceps uocauit te. dices. Loq̃ie
domine. quia audit seruus tuus. abist gͦ
samuyel. et dormiuit in loco suo. Et uente
dominis et stetit. et uocait lic̃ uocauat
scdo. Samuhel. samuhel. Et ait samulxl
Lquere domine. quia audit serius tiuis.
et die clñs ad samuhxł ecce ego a fatio uer

Expanded text:
s loquere Domine quia audit servus tuus abiit ergo Samuhel et dormivit in loco suo et venit Dominus et stetit et vocavit sicut vocaverat secundo Samuhel Samuhel et ait Samuhel loquere quia audit servus tuus et dixit Dominus ad Samuhel ecce ego facio ve
Abbreviated transcription (Latin):
pientis intelligitur in sapiaet auns bo¬
na audiet cum onũ xupiscentia sapĩã.
Sapiens cor et intessigibile abstinebit
se apeccatis et in openb instine succes¬
sus hebit. gnemardentem extinguit aqͣ.¬
et elemosina resistit pec̾eis.et deus pro¬
spector eins qui reddit grãm mennunt ĩ
a paupere. aĩam esumentem ne despexeriᷤ.
et nõ exasperes pauperem mnopia sua Cor
inopis ne aftixens et nõ ꝓtrahas datu
angustianti rogationem ꝯtribulanti ne
abitias. et ne auertas fatiem tuamabege¬
no ab mope ne au̾tas oculos ꝓpt̾ iram¬

Expanded text:
piens intelligitur in sapientia; et auris bona audiet cum omni concupiscentia sapientiam. Sapiens cor et intelligibile abstinebit se a peccatis, et in operibus justitiae successus habebit. Ignem ardentem exstinguit aqet eleemosyna resistit peccatis: et Deus prospector ejus qui reddit gratiam, meminit in a paupere. Animam esurientem ne despexeris, et non exasperes pauperem in inopia sua. Cor inopis ne afflixeris, et non protrahas datum angustianti. Rogationem contribulati ne abjicias, et non avertas faciem tuam ab egeno. Ab inope non auferas oculos tuos pro
Abbreviated transcription (Latin):
euib autem cognita est.ꝓmanet us ad
conspectum der auoi fui et accipe ꝯfiliuo
intellectus et ne abitiasconsinum meuor
Inite pedem tuum incompedes unus et ĩ
torques unus tuum collum. Subice huo¬
enim tuum et porta illam et ne acciterꝰ
uincuł eins. In om̃i ammno tuo accede ad
uan: et iom̃i uirtute tua conẜua uiã
cius Inuestigailam et manifestabitur
tibi. et continens fc̃s. nõ derelinquas eam.
Innouissimis eniminuenies requiẽ ĩ ca
et com̾itetur tibi in oblectatio̾em ⁊ enĩt
tibi compedes eius. inꝓrectice fortitutĩs
et basesuntutis et torques illius ĩ stola
głe. decor enim uite est inuia. et uineła
iuius auligatura sauitaris. Stola głe in¬
dueseam et coronam gratusonis. suppoes
troir. fin si attenderis michi disceseam ⁊ si
accomeeauis animam tuum sapiẽs eris.
sa pie eorum ex corde ꝯiungere. ut omẽm
nairatioẽm dei possis audire.⁊ ꝓ̃ubia lau¬
dis nõ effugiant te ate: et si uitens sẽs.i¬

Expanded text:
uibus autem agnita est, permanet usque ad conspectum Dei. Audi, fili, et accipe consilium intellectus, et ne abjicias consilium meum. Injice pedem tuum in compedes illius, et in torquem ejus collum tuum. Subjice humerum tuum, et porta illam, et ne acedieris vinculis eius in omni animo tuo accede ad illam et in omni virtute tua serva vias eius investiga illam et manifestabitur tibi et continens factus ne derelinqueris eam in novissimis enim invenies requiem in ea et convertetur tibi in oblectationem et erunt tibi conpedes in protectionem fortitudinis et bases virtutis et torques illius in stolam gloriae decor enim vitae est in illa et vincula illius netura salutaris stolam gloriae indues eam et coronam gratulationis superpones tibi fili si adtenderis mihi disces et si adcommodaveris animam tuam sapiens eris orum ex corde conjungere, ut omnem narrationem Dei possis audire, et proverbia laudis ne effugiant te. Et si videris sensa
Abbreviated transcription (Latin):
dis turet ne dixeris quomodo potir.aut
quis me subitiet ꝓpt̾ fc̃a me .a. deus enim
uindicans uindieabit. ne dixens peceau
et quid micmi accitit triste. altissimus eͥ
est patiens redditor. de ꝓpitiatu peceator
uoli eẽ. siue metu. neq aditias peccatum
superpeocatum et ne dicas. miseratio deio
et inpeccatores respicit u a illius. Nõ tar¬
des conu̾ti ad dominum et ne clifferas de

Expanded text:
dis: et ne dixeris: Quomodo potui? aut quis me subjiciet propter facta mea? Deus enim vindicans vindicabit. Ne dixeris: Peccavi, et quid accidit mihi triste? Altissimus enim est patiens redditor. De propiciato peccato noli esse sine metu, neque adjicias peccatum super peccatum. Et ne dicas: Misericordia Deet in peccatores respicit ira illius. Non tardes converti ad Dominum, et ne differa
Abbreviated transcription (Latin):
qͣi eoequalis. et in domesticis tuis fidu¬
tiaut᷑ aget. Si hiumniau̾it se contra te.⁊
a fatie tua a bscondent se unammem ħe¬
bis amicitiam bonam. ab immicis tuis
seꝑare: et ab amicis tuis attende. anicus
fortis. fidelis ꝓtectid. Qui autem inuenit
ullum. inuenit thesaurum. amico fideli
nulla est comꝑatio. et nõ est digna ponde¬
ratio auri et argenti contra ronitatẽ fid̾
iiius amicut f̾ideł. medieam̃tum uite
et immortalitatis. et qui metuunt dño
inueniunt illum. Qui timet dñm equen
arebit amicitiam bẽam. qm̃ sed̾m iuum

Expanded text:
domesticis tuis fiducialiter aget. si humiliauerit se contra te et a facie tua abscondet se, unianimem habebis amicitiam bonam. ab inimicis tuis separare et ab amicis tuis adtende. amicus fidelis protectio fortis: qui autem inuenit illum, inuenit thesaurum. amico fideli nulla est conparatio et non est digna ponderatio auri et argenti contra bonitatem fidei illius. amicus fidelis medicamentum uitae et inmortalitatis: et qui metuunt dominum, inueniunt illum. qui timet deum, aeque habebit amicitiam bonam: quoniam
Abbreviated transcription (Latin):
dine amme. exaudietur p̾eatio uiuis. exaᷤ¬
udiet aut̃ cum qui fec̾ illum. Congregati¬
oni paupenim affabuem te facito et pb̃ro
humiuia animani tuam et magnato hu¬
milia cap̃ tuum declina paupen sine tri
stitia aurem tuanr et redce debitum tuũ
et Rde uni pacifice inmansuetudine ub

Expanded text:
ae exaudietur deprecatio illius. Exaudiet autem eum, qui fecit illum. Congregationi pauperum affabilem te facito, et presbytero humilia animam tuam, et magnato humilia caput tuum. Declina pauperi sine trstitia aurem tuam, et redde debitum tuum, et responde illi pacifice in mansuetudine. »
Abbreviated transcription (Latin):
honore. fili suscipe senectam panis turet
non contustes eum in uita unus. et si de¬
fecent sensu uenam da. et ne sꝑnas eũ
intuauitute. Elemosina enim patrs nõ
ent mobliuioe. Nlam propecco matus re¬
stituecur tibi bonum. et unustitia edifica¬
bitur tibus indie inbissonis ꝯmemora¬
peccã tua. Quamniale fame est qui dere¬
linquit mr̃em et est maiedẽs a des qui ex¬
asperat matrem. fui in mansuetudine o¬
pera tua ꝑfice ⁊ superhominum głamdi¬
ligens. quanto magnus es humiua ter
monũb et coramdeo inuemes gram qͦ¬

Expanded text:
honore. Fili suscipe senectam patris tui: et honore. Fili suscipe senectam patris tui: et ne contristes eum in vita illius. Et si defecerit sensu: da veniam: et ne spernas eum in tua virtute. Elemosyna enim patris non erit in oblivione: nam pro peccato matris restituetur tibi bonum. Et in justitia edificabitur tibi: et in die tribulationis memoraversus: Quam malae famae est, qui derelinquit patrem! et est maledictus a Deo, qui exasperat matrem. Fili, in mansuetudine opera tua perfice, et super hominum gloriam diligeris. Quanto magnus es, humilia te in omnibus; et coram Deo invenies gra
Abbreviated transcription (Latin):
uii sapĩe eccła iustoruet natio illoꝵ
ouedientia et dilectio. Iuditium patͥrau¬
dite finii duati et sic facite ut salui sitĩ.
Deus emm honorauit patremi filis:
et iuditium matris exquirens frapaũ
infilios.Qui diugit deum exhorabit pro
pecoatis et continebit se ab tilis. et morõ¬
ne dierum exaudietur et si e̾ qui tresau¬
ritat.ita et qui honorificat marrem suã
Qui honorat patrem suum iocundabitu
Quironorat patrem suumuita inet lõ¬
giore et qui obedit patri refrgerabit oxi¬
trem. Qui timet dominum ronorae pa¬
rentes. et qĩ dominis seruiet hiis qui se
genuenint mopere a sermõe ⁊ omnĩ pati¬
entia. honora patrem tuum ut supueni
at troi benedictio a deo. et benedictio uimꝰ
innoiissimo manet. benedictio par̾s fir¬
mat donios filiorum. maledictio autem
matris eradieat fundam̃ta. Ne głieris
incontumelia patris tui. No̾ est enĩ tibi
gła s confusio. Gła enim homuis ex ho¬
nore patuis sui et decetus fiii pater sine

Expanded text:
lii sapientiae ecclesia iustorum et natio illorum obaudientia et dilectio iudicium patris audite filii dilecti et sic facite ut salvi sitis Deus enim honoravit patrem in filiis et iudicium matris exquirens in filios qui diligit Deum exorabit pro peccatis et continebit se ab illis in oratione dierum exaudietur et sicut qui thesaurizat ita et qui honorificat matrem suqui honorat patrem suum, vita vivet qui honorat patrem suum, uita uiuet longiore, et qui obaudit patri, refrigerabit matrem. qui timet deum, honorat parentes: et quasi dominis seruiet his qui se generauerunt. in opere et sermone et omni patientia honora patat tibi benedictio a Deo: et benedictio illius in novissimo manet. Benedictio patris firmat domos filiorum. Maledictio autem matris eradicat fundamenta. Ne glorieris in contumelia patris tui: non est enim tibi gloria: sed confusio: gloria enim hominis ex honore patris: et dedecus filiis pater sine
Abbreviated transcription (Latin):
bit super iuum scĩam et intellectum iusti
tie. Si aut̃ obenauit. derelinquet eum ⁊ tͣ¬
det cum inmanus munei sui. fii ꝯserua
tp̃e. ⁊ deuita amalo pro aĩa tua nõ ꝯfun¬
ans dr̃e. uenin est enim confusio addu¬
cens pec̾em et est confusio adducẽs głam
et gr̃am. Ne accipias fatiem adu̾sus fa¬
tiem tuam nec adũsus aĩam tuam men¬
datium. Ne reuereans ꝓximum tuum ĩ
cãu suo. nec retmeas u̾bum in t̾pe s̃ auitis.
No̾ abscondas sapĩam tuam indecore euiᷤᷤ
in lingna enm sapĩa dinoscitur. et sensꝰ

Expanded text:
bit super illum sbit super illum stiae. si autem oberrauerit, derelinquet illum et tradet eum in manus inimici sui. fili, conserua tempus et deuita a malo. pro anima tua non confundaris dicere uerum. est enim confusio adducens peccatum et est confusio adducens gloriam et gratiam. non accipias faciem aduersus faciem tuam, nec aduersus animam tuam mendacium. non reuerearis proximum tuum in casu suo, nec retineas uerbum in tempore salutis. non abscondas sapientiam tuam in decore eius. in ling