comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
praetioso xp̃i sconguine: ut ccudiant peraposto los
racia uobis et pax. Non enim obinerita. sed ob gratiã
et fidem xpĩdõ. reconciliatisumus. animae quo quae dicitur
quae uitiorum pollutit sordibus candorem pristine conuer¬
sationis amiserat. ut excuciat puluerem cum a postolis
qui ad haesit pedibus eius. Neque enim fieri poterat
utq prostrata sub ieceraat ceruices suas foris transeun¬
tibus et media terra. e transeuntibus sociauerat. dixerat¬
qs humiliate .ẽ inpuluere anima mee adhaesit terrae
uentermeus Nonim maginem terreni acceperet. a qua nos re¬
uocat a postolus dicens. sicut portauimus imaginem terre ni
portemus et imagine mcaelestis. Vnde qui in carne sunt¬
do placere non possunt. Non quo carnis naturadam ne tur
cuiusconditor ds est et inqua plurimiplacuerunt dõ reg¬
uantq: cum xp̃o: sed quo opera carnis repudientur. de qui¬
bus idem a põstolus loquitur. Egoccutem carnalis sũ uenun¬

Expanded text:
pretioso Christi sanguine, ut audiant per Apostolos: pretioso Christi sanguine, ut audiant per Apostolos: Gratia vobis et pax . Non enim ob merita, sed ob gratiam et fidem Christi Deo reconciliati sumus. Animae quoque dicitur, quae vitiorum polluta sordibus, candorem pristinae conversationis amiserat, ut excutiat 603 pulverem cum Apostolis, qui adhaesit pedibus ejus . Neque enim fieri poterat, ut quae prostrata subjecerat cervices suas foris transeuntibus: et media terrae sociaverat, dixeratque: Humiliata est in pulvere anima mea, adhaesit terrae enter meus , non imaginem terreni acceperit. A qua nos revocat Apostolus, dicens: Sicut portavimus imaginem terreni, sic portemus et imaginem coelestis . Unde qui in carne sunt, placere Deo non possunt . Non quo carnis natura damnetur, cujus conditor Deus est, et in qua plurimi placuerunt Deo, regnantque cum Christo: sed quo opera carnis repudientur, de quibus idem Apostolus loquitur: Ego autem carnalis sum, venun
Abbreviated transcription (Latin):
nulla sit differentia iudei et hnici greci
et ba rbariuiri et mulieris libe acserui . R. Excutere depuluere. et¬
surge sede hierusalem solueuincula collitui captiua filia sion
quia haecdicit dñs gratis: et sine argento redimemini. Ne qua¬
quam ad hierusalem. id est adruinas lapidum illius. et ci¬
neres acfauillas prophete esse sermonem sed adpopu¬
lum qui abittit in ea et propter effeminationem animi fi¬
lic nominetur. sequens uersus ostendit inquocit. solue
uincula collitui captiua filiacsion uere enim captiuus . ẽ
populus iuda eorum quiusq: hodienabuchodonosor portatiugum
et peccatorum acblas phemarum suarum strictus est funib
quigratis .ẽ uenditus et nihil fecit dignum propter quod possec
redimi. Cuiet supradicitur. eccepeccatis ur̃is uenundatiestis
monib: eos traditos: quia non audierunt clamantem uenite
adme omnes quilaboratis et onariestis. sedimentur autẽ
qui uoluerint credere nequaquam argento et pecunia sed

Expanded text:
nulla sit differentia Judaei, ethnici, Graeci, nulla sit differentia Judaei, ethnici, Graeci, et Barbari, viri et mulieris, liberi ac servi. Excutere de pulvere: surge sede Hierusalem solve vincula colli tui captiva filia Sion quia haec dicit Dominus gratis venundati quam ad Jerusalem, id est, ad ruinas lapidum illius, et cneres ac favillas Prophetae esse sermonem, sed ad populum qui habitet in ea, et quod propter effeminationem animi filia nominetur, sequens versus ostendit, in quo ait: Solve vincula colli tui, captiva filia Sion. Vere enim captivus est populus Judaeorum, qui usque hodie Nabuchodonosor portat jugum, et peccatorum ac blasphemiarum suarum strictus est funibus: qui gratis est venditus, et nihil fecit dignum propter quod possit recte dicitur: ecce peccatis uestris uenditi estis monibus eos traditos, quia non audierant clamantem: Venite ad me, omnes qui laboratis et onerati estis . Redimentur autem qui voluerint credere, nequaquam argento et pecunia, sed
Abbreviated transcription (Latin):
Denique ad circumcisos carne non spũ loquitur hiere mia
Omnes gentes incircumcise carne: filiiautem is rahel
in circumcisi sunt incordibus suis. Et beatus a postolus
de uirginitate et continentiae acnuptiis disputteris
iecit in medio. Circum cisus aliquis uocatus. ẽ. Non ad¬
ducat praeputium. in praeputio uocatus. est. non cir¬
cumcidatur. Quod mihiuidetur aliis uerbis dicere.
Absq uxore uocatus ẽ. et credidit. Nonducat uxo¬
rem. uele contrario habens uxorem in xp̃m credi¬
dit Ne quaquam diuortium facciat Quem sensũ
Non solum incircum cisione et in praeputio sed inli¬
bertate acseruitute custodit ut liberos uocet
uirgines ec continentes seruos qui uxori debitũ
reddeent. Nequae enim potestectis nostre ẽ
prae putium adducere postcircum cisionem iux¬
taeos quun machac beorum librodicuntur sibi.
fecisse praeputia quod denascentibus filiis et
non de patrib: dicitur. aut quiliber uocatus

Expanded text:
Denique ad circumcisos carne, non spiritu loquitur Jeremias: Denique ad circumcisos carne, non spiritu loquitur Jeremias: Omnes gentes incircumcisae carne sunt: filii autem Israel incircumcisi sunt cordibus suis . Et beatus Apostolus de virginitate et continentia ac nuptiis disputans, jecit in medio: Circumcisus aliquis vocatus est, non adducat praeputium. In praeputio vocatus est, non circumcidatur . Quod mihi videtur aliis verbis dicere: Absque uxore vocatus est, et crediderit, non ducat uxorem. Vel econtrario: habens uxorem, in Christum credidit, nequaquam divortium faciat. Quem sensum, non solum in circumcisione et in praeputio, sed in libertate ac servitute custodit, ut liberos vocet virgines et continentes, servos qui uxori debitum reddant. Neque enim potestatis nostrae est praeputium adducere post circumcisionem, juxta eos qui in Machabaeorum libro dicuntur sibi fecisse praeputia: quod de nascentibus filiis, et non de patribus dicitur. Aut qui liber vocatus
Abbreviated transcription (Latin):
Nis parceseruotuo: si me i non fuerinit dominati tunc
in maculatus ero etemundabor adelictomaximo.:
Imnia autem quae pomittuntursion et hierus alem
non ut iuda ei somniant ad lapides illius et cineres
fauillasq: dicuntur ut instacurentur in pristinum
scatum sed ad populum hierus alẽ qua goc cidit
pro phetcos et lapida uit eos qui ad se missiercn
et ad extremum etiam infilium di misit manius.
qui corruens in passionẽ xp̃i in resur rectione illius
suscitactus e quando multa milic crediderunit
deuideis et reliquiae saluae faccte sunt. Eandem
et de eclesia possumus dicere. Quaeuisio pacis
et pristinae fideiornamenta suscipere. et si fuerit sus¬
citactio sci ttetis ei et continentiae praemia promittun¬
tur ut nequa quacm peretm transeat in circum ter¬
sus et inmundus. Quod non ad carnis concisionem atq
praeputiũ: sed adoperum in munditiam siue munditu
referripotest. Vt incircumcisos uocemus et in mun¬
dos: quicor poris uoluptati et libidini seruiunt

Expanded text:
mei non fuerint dominati, tunc immaculatus ero, et emundabor a delicto maximo . Omnia autem quae promittuntur Sion et Jerusalem, non ut Judaei somniant ad lapides illius et cineres favillasque dicuntur, ut instauretur in pristinum statum: sed ad populum Jerusalem, qui occidit Prophetas, et lapidavit eos, qui ad se missi erant , et ad extremum etiam in Dei filium misit manus. Qui corruens in passione Christi, in resurrectione illius suscitatus est: quando multa millia crediderunt de Judaeis, et reliquiae salvae factae sunt. Eadem et de Ecclesia possumus dicere, quae visio pacis jubetur exire et pristinae fidei ornamenta suscipere. Et si fuerit suscitata, sanctitatis ei et continentiae praemia promittuntur, ut nequaquam per eam transeat incircumcisus et immundus. Quod non ad carnis concisionem atque praeputium, sed ad operum immunditiam, sive munditiam referri potest, ut incircumcisos et immundos vocemus, qui corporis voluptati et libidini serviunt.
Abbreviated transcription (Latin):
uentate facit opera iustitiae potest dicibetu coctit:
porro quinteruitia atq uirtutes medius fluctuat
et duplici corde accedit ad serui tutem di isterectissime
uocatur beta semi cocti: Adquem et in apocalrpsi
iohannis loquitur ds̃ Vt incm aut calidus esses aut
frigidus Nunc autẽ quia tepidus es euomam te
Quite pidi et dormientes: plenisunt furoris drũi et
dis soluti siue deficientes ꝑ dnm dm̃. Nionquo dñs dis¬
solutionis eorum causacsit qui mortem non fecit nec
letatur in perditione uiuentium. sed quo qui in lege
peccaueriait ꝑ legem iudicenitur quȩ o peratur
ircem dĩ his qui prae uacricctores eius sunit
Idurco audi haec pacupercula et ccebria non auino
hoecdicit domin tortuus dñs et dstuus qui pugna uit
fun oopulo suos eccetuili dema nutuat calicem soporis

Expanded text:
veritate facit opera justitiae, potest dici beta cocta. veritate facit opera justitiae, potest dici beta cocta. Porro qui inter vitia atque virtutes medius fluctuat, et duplici corde accedit ad servitutem Dei, iste rectissime vocatur beta semicocta, ad quem et in Apocalypsi Joannis loquitur Deus: Utinam aut calidus esses aut frigidus: nunc autem quia tepidus es, evomam te . Qui tepidi et dormientes, pleni sunt furoris Domini, et dissoluti, sive deficientes per Dominum Deum: non quo Dominus dissolutionis eorum causa sit, qui mortem non fecit, nec delectatur in perditione viventium: sed quo qui in Lege peccaverint, per Legem judicentur, quae operatur iram Dei his qui praevaricatores ejus sunt. Idcirco audi haec, paupercula et ebria non a vino. Haec dicit dominator tuus Dominus et Deus tuus, qui pugnavit pro populo suo
Abbreviated transcription (Latin):
men braponentes : indignationem dñi et increpctionẽ
dĩ sui propriis miseriis indicarunt: por roiuxta .lxx
bo et scientia et in operibus bonis sed fuerint pacupe¬
res qui non sustinent comminationem. Ne qua quã
habi tabunt in domibus quae uirtutibus extruuntur.
sed in principiis uiarum et exituum tangentes omnia.
et omnia relinquentes. Qui recte dormire dicuntur.
illo somno de quo scribitur. dormierunt somnum suum
et inuenerunt nihil. Quo somno conposuit eos rexasirius
Et conparantur betae semi corte: quod genus oleris.
est uilis simi et fragilissimi. De quibus holeribus putor
illud inpsel mis dici. Ne teleris inmalignantibus
ne quae aemuleris faccientes in iqui tatem qm̃ sicut
fenum uel ociter arescent et sicut holera herbarũ
cito decidenit. : Est enin egrotantium cibus
quisemel incredulus ẽ apellatur bett cruda : qui au¬
tem simplici contentus fide absque ratione et doginatũ

Expanded text:
membra ponentes, indignationem Domini et increpationem membra ponentes, indignationem Domini et increpationem Dei sui, propriis miseriis indicarunt. Porro juxta Septubo, et scientia, et operibus bonis; sed fuerint pauperes qui non sustinent comminationem, nequaquam habitabunt in domibus, quae virtutibus exstruuntur, sed in principiis viarum, et in exitu tangentes omnia, et omnia relinquentes. Qui recte dormire dicuntur illo somno, de quo scribitur: Dormierunt somnum suum, et invenerunt nihil . Quo somno consopivit eos rex Assyrius. Et comparantur betae semicoctae, quod genus oleris est vilissimi et fragilissimi. De quibus oleribus puto illud in Psalmis dici: Ne zeleris in malignantibus, neque aemuleris facientes iniquitatem. Quoniam sicut foenum velociter arescent, et sicut olera herbarum cito decident . Est enim aegrotantium cibus. Qui semel incredulus est, appellatur beta cruda. Qui autem simplici contentus fide, absque ratione et dogmatum
Abbreviated transcription (Latin):
rit bonum est ei suasentire supplico et cudire dnm̃ diceNi¬
tem. cumira furoris mei transierit sur sum curtebo
Ecclibi. Numquid quicadet non re surget dicit dñs.: filii¬
tui proiecti sunt dor mierunt incapite omnium uiccrũ
sicut oryx in laquaeatus pleni in dignatione dñi increpaa¬
tione ditui Lxx. filiitui indigentes et dormientes in ca¬
pite omnium uiarum. sicut beta semicocta pleni furo¬
ris dñi et deficientes ad nõdõ prob&a semicocta
reliqui interpraetes orrgem captum et in laquae atum
transtulerunt qui hebraicae appellatur thõ. quod ge¬
nus bestiae nascentis in heremo inter in munda animao¬
licc in leuitio et deutero nomio ponitur , Proquo .lxx.
s rec lingucc opinati sunt thorech quecedicitur beta
Hoc de nomine : transeccmus ad sensum ⁊ filiitui sicut
orex uenatorum laquaceis in retitus dormietunt in
competis et placteis. Et supernudam humum nuda

Expanded text:
rit, bonum est ei sua sentire supplicia, et audire Dominum dicenrit, bonum est ei sua sentire supplicia, et audire Dominum dicentem: Cum ira furoris mei transierit, rursum curabo. Et alibi: Numquid qui cadit non resurget, dicit Dtui projecti sunt, dormierunt in capite omnium viarum, sicut oryx illaqueatus: pleni indignatione Domini, increpatione Dei tui. LXX: Filii tui indigentes et dormientes in capite omnium viarum: sicut beta semicocta, pleni furoris Domini, et deficientes a Domino Deo. Pro beta semicocta, reliqui interpretes, orygem captum et illaqueatum, transtulerunt, qui Hebraice appellatur THO , quod genus bestiae nascentis in eremo, inter munda animalia in Levitico et Deuteronomio ponitur. Pro quo LXX Syra lingua opinati sunt thoreth, quae dicitur beta. Hoc de nomine transeamus ad sensum. Filii tui sicut oryx venatorum laqueis irretitus, dormierunt in compitis et plateis, et super nudam humum nuda
Abbreviated transcription (Latin):
habemus hie techihel etceteros prophetas habuisse eam
narrat historia : Quod autem dicit duo sunt quae occur¬
rerunt tibi siueduo haec contraria tibi quis contristabitur
superte : Et produobus infert quacttuor uastitas et con¬
tritio fames et gladius. Illi simile esł quod inpsalterio
ccnitur. sẽ mel locutus .ẽ. ds̃ duo haec audiui: quia po
quod omnipotens sit et duoccudit pro phett quodom¬
ni potentia illius inutraq parte praeualeat ut et
penitentibus tribuat misericordiam. et permanen
tibus in peccato reddat supplicia quae merentur.
Iuxta quod et in clio loco duo occurrunt hieru scelem
quae singula bina habent ruinamenim siueucesti¬
tectem. sẽquitur contritio facmis et gladu interitus
Possumus haec iuxta anastn et super anima in¬
telle gere peccãtrice. quaenolens bibere calicem
furoris dñĩ. dicit in psalmo. Dnẽ ne infurore tuo ar¬
guas me neiniratua corripias me. Sin autem bibe¬

Expanded text:
em, Ezechiel et caeteros Prophetas habuisse eam, em, Ezechiel et caeteros Prophetas habuisse eam, narrat historia. Quod autem dicit: Duo sunt, quae occurresuper te? et pro duobus infert quatuor, vastitas et contritio, fames et gladius: illi simile est, quod in psalmo canitur: « Semel locutus est Deus, duo haec audivi, quia potquod omnipotens sit: et duo audivit propheta, quod omnipotentia illius in utraque parte praevaleat, ut et poenitentibus tribuat miserictibus in peccato reddat supplicia quae merentur. Juxta quod et in alio loco duo occurrerunt Jerusalem, quae singula bina habent. Ruinam enim, sive vastitatem sequitur contritio: famem et gladium interitus. Possumus haec juxta anagogen, et super anima intelligere peccatrice, quae nolens bibere calicem furoris Domini, dicit in psalmo: Domine, ne in furore tuo arguas me, neque in ira tua corripias me . Si autem bibe
Abbreviated transcription (Latin):
bibiteet in ebri comini et euomite et cadite afaciegla¬
dii que megomitam in medio ur̃i. Et notaendum
quod calix iste furoris dñi gladius eius sit qui in medio
potum ebriecatem. uomitum que etruinam in hie remi¬
amdicatur hierusalem non posse consurgere. Et nunc
esaicos loquatur ad ecom eleuare eleucre surge hie¬
rusalem quaeita soluitur. quai diuquis bibit calicẽ
et inebrictur insanit uomitq: et corruit non eum posse
consurgere. Nec dum enim epotabit calicem dñi. Nec
peruenit ad feces ut eum usq: ad fundum biberit.
Nunc autem adhierusalem de praceterito dicit tempore
que bibistis demanu dnĩ caclicem furoris eius et non qua e
bibis. Simulq: considerandum quod non prophetm
Non capostolus exinde fuerit iniudea quie tem conso¬
latus sit et ad praehenderit manum eius. et lacente mel eua uerit
Ex quo manifestum est quod post ultimam captiuitatem ista
dicantur . Alio quin in babylonem et post babylonem¬

Expanded text:
Bibite et inebriamini, et evomite: et cadite a facie glaBibite et inebriamini, et evomite: et cadite a facie glaii, quem ego mittam in medio vestri . Et notandum quod calix iste furoris Domini, gladius ejus sit, qui in medio potum, ebrietatem vomitumque et ruinam, in Jeremia dicatur Jerusalem non posse consurgere, et nunc per Isaiam loquatur ad eam: Elevare, elevare, consurge Jerusalem. Quae ita solvitur: Quamdiu quis bibit calicem, et inebriatur, et insanit, vomitque, et corruit, non eum posse consurgere, necdum enim epotavit calicem Domini, nec pervenit ad feces, ut eum usque ad fundum biberit. Nunc autem ad Jerusalem de praeterito dicit tempore: quae bibisti de manu Domini calicem 597 furoris ejus: et non, quae bibis. Simulque considerandum, quod non propheta, non Apostolus exinde fuerit in Judaea, qui eam consolatus sit, et apprehenderit manum ejus, et jacentem elevaverit. Ex quo manifestum est, quod post ultimam captivitatem ista dicantur: alioquin in Babylone et post Babylon
Abbreviated transcription (Latin):
mat. et pos sit coctos cibos atq digestos in aluum
trans mittere quos flegmatum magnitudo digeri
nonsinebat. Igitur et hierus lem quace bibit decalicae
furoris dñi et deius quem symmachus craterem int̾¬
prtietatus .ẽ. et quẽ iuxta geneseos librum io sephini
sacculo fractris beniam in iussit abs condi iubetur
etepota uerit eum usque ad feces quodtres uno indicaue¬
resermone egec ÷ passicac. Hic est calix dequo et in
psalmis legimus calix in manudñĩ uirimeri plenus
mixto Et inclinauit ex hocinillum uerum tamen fex
eius non est ex in anitã bibent omnes peccatores ter̃rae
Elequo et cd hieremicm ds loquitur. sumetalicem uini meri
demanumect et propinabis cunctis geritib: ad quas ego
mittotae et bibent etuomenit et inisanient a facie
gladiꝗ que megomititom in medio eorum. cum que co¬
luis gentibus et hierus alem urbibus quȩ iudece propi¬
nics se sedicat infret sic dicit dñs omnipotens ds̃ isrł.

Expanded text:
mat, et possit coctos cibos atque digestos in alvum mat, et possit coctos cibos atque digestos in alvum transmittere, quos flegmatum magnitudo digeri non sinebat. Igitur et Jerusalem, quae bibit de calice furoris Domini, et de κόνδυ ejus, quem Symmachus craterem interpretatus est, et quem juxta Geneseos librum, Joseph in sacculo fratris Benjamin jussit abscondi , jubetur potaverit eum usque ad feces: quod tres uno indicavere sermone, Ἐξεστράγγισας. Hic est calix de quo in Psalmis legimus: Calix in manu Domini vini meri plenus mixto. Et inclinavit ex hoc in illud, verumtamen fex ejus non est exinanita: bibent omnes peccatores terrae . De quo et ad Jeremiam Deus loquitur: Sume calicem vini meri de manu mea: et propinabis cunctis gentibus, ad quas ego mittam te. Et bibent et voment, et insanient a facie gladii, quem ego mittam in medio eorum . Cumque aliis gentibus, et Jerusalem, urbibusque Judaeae propinasse se dicat, infert: Sic dicit Dominus Omnipotens Deus Israel:
Abbreviated transcription (Latin):
surit quace occurrerunt tibi quis contris iibitur suꝑ te
ucstittes et contritio et fames et glacdius. quis consola¬
biturte. Exurge exurge eleuare hierusalem quaebibis¬
tidemanudñi calicem furoris eius. calicem enim ruine
furoris. ebibisti et euc cucsti. et nonerat qui consolare¬
turte exomnib: filiistuis quos genuisti et non ad prae¬
henderet manumtuam. Neque ex omnibus filuistuis.
sion quae inter pretactur specula eo quod in monte sitte
sit arx uocatur. reliqua autem urbis pcors hierusa¬
lem dicitur quaceprius appella batur iebus et salem.
Quam nunc propheta cohortatur ut surgat quȩ prius
negectione corruerat: dicens in dnĩ pacssione cruqi¬
fige crucifige talem. Non ha bemus regemnisicaescerẽ:
et ccget penitentiam et captiui tatis sentiat malis
&ir suum offenderit crectorem. solent mediciama¬
ris simetm aret̃i dotum quadexgustu nomen accepit
dacre sthoma cho Nccusiañti ut noxios humores euo¬

Expanded text:
sunt quae occurrerunt tibi, quis contristabitur super te? sunt quae occurrerunt tibi, quis contristabitur super te? Vastitas et contritio, et fames et gladius, quis consolabitur te? LXX: Exsurge, exsurge, elevare Jerusalem, quae bibisti de manu Domini calicem furoris ejus. Calicem enim ruinae κόνδυ furoris ebibisti et evacuasti: et non erat qui consolaretur te ex omnibus filiis tuis quos genuisti; et non erat qui apprehenderet manum tuam: neque ex omnibus filiis tuis,Sion, quae interpretatur specula, eo quod in monte sita sit, arx vocatur: reliqua autem urbis pars, Jerusalem dicitur, quae prius appellabatur Jebus et Salem: quam nunc Propheta cohortatur ut surgat, quae prius negatione corruerat, dicens in Domini passione: Crucifige, crucifige talem: non habemus regem nisi Caesarem : et agat poenitecur suum offenderit Creatorem. Solent medici amarissimam antidotum, quae ex gustu nomen accepit, dare stomacho nauseanti, ut noxios humores evo
Abbreviated transcription (Latin):
dicit adiustum. Dilacta ostuum et adim plebo illud.
Et iterum. a peries ostuum uerbo dĩ. dñs enim dabit uer¬
bum e uangelii tantib: uirtute multa. Vnde adinte¬
riorem hieremiȩ hominem loquitur ds̃ post quã tetigit os eius
ecce ego dedisermones meos in oretuo. qui poterat cum psal¬
mista canere misit in ore meo canticum nouum hymnum
dõ nr̃o. Quis cutẽ haec operatus est omnia. Nisids̃ atq
salucctor qui caelum fecit et terram. et dicit sion populus
meus estu: quod propriȩ eclesiae conuenit degentibus
congregatȩ. Et in osee credentib:  pollio¬
tur uocabo non populum meum populum meum. et ipse
dic& mihi ds meus estu.
leucre eleuare consurgeherus alem quae bibisti dema¬
Nudnĩ calicaem ire eius. usq aedfundum calicem sõpo
ris bibisti et potasti usque adfeces. Nonẽ. qui sustentet.
etim exomnibus filiis quos genuit. et non .ẽ. qui ad prae hen¬
dat manum els ex omnibus filiis quos enutriuit. duo

Expanded text:
dicit ad justum: Dilata os tuum et implebo illud . dicit ad justum: Dilata os tuum et implebo illud . Et iterum: Aperi os tuum verbo Dei: Dominus enim dabit verbum evangelizantibus virtute multa. Unde ad interiorem Jeremiae hominem loquitur Deus, postquam tetigit os ejus: Ecce ego dedi sermones meos in ore tuo . Qui poterat cum Psalmista canere: Misit in ore meo canticum novum, hymnum Deo nostro . Quis autem haec operatus est omnia, nisi Dominus atque Salvator, qui coelum fecit et terram, et dicit Sion: Populus meus es tu? Quod propriae Ecclesiae convenit de gentibus congregatae. Et in Osee credentibus pollicns: Vocabo non populum meum, populum meum: et ipse dicet mihi: Deus meus es tu . Elevare, elevare, consurge Jerusalem, quae bibisti de manu Domini calicem irae eris bibisti, et epotasti usque ad feces. Non est qui sustentet eam ex omnibus filiis quos genuit, et non est, qui apprehendat manum ejus ex omnibus filiis quos enutrivit. Duo
Abbreviated transcription (Latin):
nimus uel eoscaelos qui portant i maginem supercelestis
et etomterram quae sementem dnĩ multiplicat.
llud ccutem quod su pradicitur et non hoccidit incorrupti¬
onem et non deficiet panis eius. Detheo dotionis editione
ex hebrccico ad ditum .ẽ. ipse conturbat mare et sonare
feccit fluctus eius cuiet in psclmis canitur. tu dominaris po¬
tatis maris et commotionem fluctuum eius . tumitigas
Inhoere mia quoque scriptũ est. me non timebitis dicit dñs
et a facie mec non formidabitis. qui posui harenas termi¬
num mari prececeptũ sempiterNium quod non praeteribuN
turbata que sunt maria. quando sagena dñĩ extraxit
piscium multitudinem et posuit dñs uerba suac in oretre¬
dentis et inumbra manus suae protexit eum. Qui et in euan¬
gelio loquitur. quan dotradiderint uos nolite cogitare
quomodo aut quid loquamini dacbitur enimuobis in illa
hora quid loquamini. Nonenim uos estis quilo qui mini

Expanded text:
nimus; vel eos coelos qui portant imaginem supercoelestis, nimus; vel eos coelos qui portant imaginem supercoelestis, et eam terram quae sementem Domini multiplicat. Illud autem || quod supra dicitur: Et non occidet in corruptionem, et non deficiet panis ejus, de Theodotionis editione ex Hebraico additum est. Ipse conturbat mare, et sonare facit fluctus ejus cui et in Psalmis canitur: Tu dominaris fortitudini maris et commotionem fluctuum ejus tu mitigas . In Jeremia quoque scriptum est: Me non timebitis, dicit Dominus, et a facie mea non formidabitis, qui posui arenas terminum mari, praeceptum sempiternum quod non praeteribit ? Turbata sunt maria, quando sagena 595 Domini extraxit piscium multitudinem . Et posuit Dominus verba sua in ore credentis, et in umbra manus suae protexit eum. Qui et in Evangelio loquitur: Quando tradiderint vos, nolite cogitare, quomodo aut quid loquamini; dabitur enim vobis in illa hora quid loqu
Abbreviated transcription (Latin):
populus meus estu. Iuxta Lxx adomnẽ credentium
dicitur animam quod creata adimmaginem et simili¬
tudinem dĩ sucmignortauerit dignitatem. sed timuerit
hominem et filium hominis quisolum potesł corpus occi¬
dere et in mortalem se esse nescierit Nec dixerit cum pro¬
pheta dñs inluminatiomea. et saluatormeus quemtimebo.
dñs protector uitaemeae a quoformidabo. et iterum . dñsad¬
iutor meus nontimebo quid facciat mihi homo. dñs auxilic¬
torm̃s. et ego dispici cominimicos meos. Quid sit autem homo
clio uersiculo de mostrictur. in dñõ spercbo Nonti mebo
quid sa ciat mihi homo. unde et nunc dicitur timuisti abho¬
mine mortali et a filio hominis qui quacsi fenum a restct sunt᷑
Omnis enim carofenum et omnis gloriaeius quasi flos feni.
et territa iudicis potestate oblita es quod ipse esset protector
tuus quicaelum fecit et terra et omnia elementa qua ecer¬

Expanded text:
populus meus es tu. Juxta LXX, ad omnem credentium populus meus es tu. Juxta LXX, ad omnem credentium dicitur animam, quia creata ad imaginem et similitudinem Dei, suam ignoraverit dignitatem; sed timuerit hominem et filium hominis, qui solum potest corpus occidere, et immortalem se esse nescierit, nec dixerit cum Propheta: Dominus illuminatio mea et salvator meus, quem timebo? Dominus protector vitae meae, a quo trepidabo ? Et iterum: Dominus adjutor meus, non timebo quid faciat mihi homo. Dominus auxiliator meus, et ego despiciam inimicos meos . Quid sit autem homo, alio versiculo demonstratur: In Domino sperabo: non timebo quid faciat mihi caro . Unde et nunc dicitur: Timuisti ab homine mortali, et a filio hominis, qui sicut foenum arefacti sunt. Omnis enim caro foenum, et omnis gloria ejus quasi flos foeni , et territa judicis potestate, oblita es quod ipse esset protector tuus, qui coelum fecit et terram, et omnia elementa quae cer
Abbreviated transcription (Latin):
filius loquitur: uerba patris sunt. et inumbra manus
suae protexerit eum. et idcirco protectus sit ut plan¬
tet caelos nouos et fundet terram noucm et dicat ad
sion hoest ad eclesicm populus meus estu. ergosion
non es ł alia nisi populus dĩ. sim machus in eolo co ubi nos
diximus cito ueniet gradiens aad aperiendũ et non inter¬
ficiet usq: ad internitionem. Ita inter prȩtatus. est.
Cito infernus aperietur. et non morietur incorruptionẽ
Subccuditur xp̃s. qui in quinto decimo psalmo loquitur
nondere linques animamme cm in inferno: Nec dabis
scm tuum uidere corruptionem. In eo quo que loco ubi nos
uxta hebraicum et aquilam uertimus posui uerba mea
in ore tuo et inumbra manus mecce protexite ut plan¬
tes caelos et fundesterram. et diccs adsion populus
meus estu. illesictranstulit. Ponam uerba mea in ore
tuo et inumbreo manus mecce prote gamte in quac
plantaui caelum et funda ui terram. et ut dicamsion

Expanded text:
Filius loquitur, verba Patris sunt, et in umbra manus Filius loquitur, verba Patris sunt, et in umbra manus suae protexerit eum. Et idcirco protectus sit ut plantet coelos novos, et fundet terram 594 novam, et dicat ad Sion, hoc est, ad Ecclesiam: Populus meus es tu. Ergo Sion non est alia, nisi populus Dei. Symmachus in eo loco, ubi nos diximus, Cito veniet gradiens ad aperiendum, et non interficiet usque ad internecionem, ita interpretatus est: Cito infernus aperietur, et non morietur in corruptionem, subauditur Christus, qui in quinto decimo psalmo loquitur: Non derelinques animam meam in inferno, nec dabis sanctum tuum videre corruptionem. In eo quoque loco ubi nos juxta Hebraicum et Aquilam vertimus: Posui verba mea in ore tuo, et in umbra manus meae protexi te, ut plantes coelos, et fundes terram, et dicas ad Sion: populus meus es tu, ille sic transtulit: Ponam verba mea in ore tuo, et in umbra manus meae protegam te, in qua plantavi coelum, et fundavi terram, et ut dicam Sion:
Abbreviated transcription (Latin):
concedi sediugiter et totadie ut cum haberes lumen
fidei tenebrae teformidinis possiderent. et eius quite
putabat esse periturum. ubiẽ ergo nunc per secutorũ
superbia: ubi potentia saecularis quac inteore rapido
saeuiebant . cito ueniet filius meus gradiens et conculcans
aduer sarios tuos ut aoperiat tibi uiccmuictoriae siue ut infe¬
ros reseret. qui non inter ficiat usq: ad internitionem
seduelit seruare conuersos. deniq: panis illius quodini¬
ter pretatur euangelið probante doctrina num quã.
deficiet. sed semper uolentib: aduefcendum patebit
Simulq: a postro phamftacit ad filium quemcito promit¬
tit esseuenturum et cuius panem dicit esse perpetuũ
quod ipse sit iuxta dispensationẽ carnis ad sumptȩ dñs ds
eius qui contũr bari faciat mare. et intumescere fluc¬
tus eius ut caduersum seruos suos ꝑ secutorum inflecur
suꝑbic quae iterum acuxili ante dñõ conquiescaat. dicit¬
q: quod posuerit uerba sua inore eius. Quic quid enim

Expanded text:
concedi; sed jugiter et tota die, ut cum haberes lumen fidei, tenebrae te formidinis possiderent, et ejus qui te putabat esse periturum. Ubi est ergo nunc persecutorum superbia? Ubi potentia saecularis, qua in te ore rabido saeviebant? Cito veniet filius meus, gradiens et conculcans adversarios tuos, ut aperiat tibi viam victoriae: sive ut inferos reseret, qui non interficiat usque ad internecionem; sed velit salvare conversos. Denique panis illius, qui interpretatur, Evangelio probante, doctrina, nunquam deficiet, sed semper volentibus ad vescendum patebit. Simulque apostropham facit ad Filium, quem cito promittit esse venturum, et cujus panem dicit esse perpetuum: quod ipse sit juxta dispensationem carnis assumptae Dominus Deus ejus, qui conturbari faciat mare, et intumescere fluctus ejus, ut adversum servos suos persecutorum infletur superbia, quae iterum, auxiliante Domino, conquiescat. Dicitque, quod posuerit verba sua in ore ejus. Quidquid enim
Abbreviated transcription (Latin):
Dñs saba oth nomen mihi. poncm uerba mecc in ore tuo.
et inumbra manus mecce protegamte. In qua statui cae¬
lum et fundacui terram. et dicit sion populus meus. ẽ. tu.
Credentium populus brachium dnĩ qui ipse. est dĩ uir¬
tus di que sapientia fuertt depraecatus ut consurge¬
ret et sibi praceberet auxilium. et illo pugnante prosci
gccudium atq letiticm fugato dolore et gemitu om¬
nia possidereN Itacq uel brachium dnĩ uel dñs ipse
res pondit. Egosum egosum et nequa quam perpro¬
phetcos. sed ipse uos consolabor ds̃ miseri cordicrum et peo¬
tertotius consolationis. Mir q: quomodo medicente
supra noli tetimere obprobrium hominum etblas phe¬
miaseorum nie metuatis Timueritis ꝑsecutorũ rabiem & nesti¬
eritiseos ee mortales qinstar feni arescun repente & pereunt
Et certe eo tempore quo illos metuebas. oblitus es dñi fu¬
toris tui. sienim mei semper memoria in tuo fuis s& cor¬

Expanded text:
Dominus sabaoth nomen mihi. Ponam verba 593 mea in ore tuo, Dominus sabaoth nomen mihi. Ponam verba 593 mea in ore tuo, et in umbra manus meae protegam te: in qua statui coelum, et fundavi terram; et dicet Sion, populus meus es tu. Credentium populus brachium Domini, qui ipse est Dei virtus Deique sapientia, fuerat deprecatus, ut consurgeret, et sibi praeberet auxilium, et illo pugnante pro sanctis, gaudium atque laetitiam, fugato dolore et gemitu, possiderent. Itaque vel brachium Domini, vel Dominus ipse respondit: Ego sum, ego sum; et nequaquam per Prophetas, sed ipse vos consolabor: Deus misericordiarum, et Pater totius consolationis. Mirorque quomodo, me dicente supra: Nolite timere opprobrium hominum et blasphemias eorum ne metuatis, timueritis persecutorum rabiem, et nescieritis eos esse mortales, qui instar foeni arescunt repente, et pereunt. Et certe eo tempore quo illos metuebas, oblitus es Domini factoris tui. Si enim mei semper memoria in tuo fuisset cor
Abbreviated transcription (Latin):
uidterram et fomi dasti iugiter tottdie a ficcie furoris
eius quite tribulabat : et parauerat adperdendum
abiriunc ẽ. furor tribulantis: citoueniet gradiens adec¬
periendum: et non interficiet usq: ad ꝑnitionẽ uec defi¬
ciet panis eius. Ego autem sum dñs ds̃tuus qui conturbo
mare et intu mescunt fluctus eius. dñs exercituum no¬
men meum. posui uerba mea in oretuo. et in umbra manus
mecce protexite. ut plantes caelos et fundesterrtcm
et dicaos cadsior populus meus estu.
Lxx. Egosum ego sum ipse qui consolorte. scito quae
fueris et timueris ab homine mortali . et filio hominis qui
qua si fenum acreftacti sunt: et oblitus es dĩ factoris tui qui
faecit caelum. et funda uit terram. et time bas semper
saluao faccta fueris non stabit neque ꝑ manebit et non
occidet incor ruptionem et non de ficiet panis eius. quica
ego dĩ tuus qui conturbomare et sonare factio fluctus eiꝰ.

Expanded text:
it terram: et formidit terram: et formideius qui te tribulabat et paraverat ad perdendum ubi nunc est furor tribulantis cito veniet gradiens ad aperiendum et non interficiet usque ad internicionem nec deficiet panis eius ego autem sum Dominus Deus tuus qui conturbo mare et intumescunt fluctus eius Dominus exercituum nomen meum posui verba mea in ore tuo et in umbra manus meae protexi te ut plantes caelos et fundes terram et diLXX: Ego sum, ego sum ipse qui consolor te. Scito quae fueris et timueris ab homine mortali, et a filio hominis, qui quasi fenum arefacti sunt, et oblitus es Dei factoris tui: qui fecit coelum, et fundavit terram, et timebas semper salva facta fueris, non stabit, neque permanebit + et non occidet in corruptionem, et non deficiet panis ejus  quia ego Deus tuus qui conturbo mare, et sonare facio fluctus ejus.
Abbreviated transcription (Latin):
reppereris in medus fluctibus. Vnde et apostolus petrus per
marehuius seculi. transiuit a dnm̃. et quifide ambulcbat
caepit infidelitate sum mergi. nisi quod dextera dñi sus¬
tentatus .ẽ. sicut igitur prior uictoria : dño ccuxilian¬
te concessa ẽ. sic et reuersis post poenitenciam̃ et audi¬
entibus num quio quicaoet non resurget dicit dns. et
conuertimini cadme filure uertentes. et ego sancbo con¬
tritiones uestraas. ipse porrigit manum et reducit eos
insion speculam culmenq uirtutum cum gaudio atq
letitia. sempiterna. et ponit incapite eorum laudẽ
atq letitiã. scpientis enimoculi incapite eius
Et hanc habebunt coronam isto quediade mate. protegen¬
tur ut semper gcuideant. et laudent dm̃ quia prome
rore et dolore et gemitu suc cesserint gecudia. Ego
ego ipse consolabor uos. Quistu ut timueris ab homine mor
Et oblitus es dñĩ fctoris tui quite teridit caelos et fundec¬

Expanded text:
repereris in mediis fluctibus. Unde et Apostolus Petrus per repereris in mediis fluctibus. Unde et Apostolus Petrus per mare hujus saeculi transivit ad Dominum, et qui fide ambulabat, coepit infidelitate mergi: nisi quod dextera Domini sustentatus est. Sicut igitur prior victoria Domino auxiliante concessa est: sic et reversis post poenitentiam, et audientibus: Numquid qui cadet, non surget? dicit Dominus . Et, Convertimini ad me, filii convertentes; et ego sanabo contritiones vestras , ipse porriget manum, et reducet eos in Sion, speculam culmenque virtutum, cum gaudio atque laetitia sempiterna, et ponet in capite eorum laudem atque laetitiam. Sapientis enim oculi in capite ejus; et hanc habebunt coronam, istoque diademate protegentur, ut semper gaudeant et laudent Dominum, quia pro dolore, moerore et gemitu successerint gaudia. Ego, ego ipse consolabor vos. Quis tu, ut timueris Vulg. timereEt oblitus es Dei factoris tui, qui tetendit coelos, et fundav
Abbreviated transcription (Latin):
riret et cegipticis fugeret persequentes. Qui igitur ista
fecisti. Nunc quo quace redemptos ec liberatos saanguinie tuo
reduc insion. et incccelestẽ hierusclem siue in aecclesic̃
quam tibi tuo saanguine preceparasti. Ini quaccum fuerint
gccudebunt lacetitia sempiter na. et dicent: Dñe uts¬
cuto bonae uoluntatis tuace coronastinos. Habebunt enĩ
gacudium aetq: letitiam fugiente dolore et gemitu.
Hoc iuxta hebreucũ. ceterum iuxtec
Lxx Hierusulem id .ẽ. pec catrix anima prouocatur ut in¬
duct fortitudinem brachĩisui. et priora ad sumat
opera sicut fuerat ante quam caderet quando indie
uerscobatur ec luce. tues enim inquit quae super asti
lactã et spactioscm uinam quaceducit ad mortem. et dis¬
si pacsti dracconem colubrum tortuosum. dequo et in psal¬
mis legitur tu contriuisti capita draconum in &quis
Memento prioris fortitudinis tuae. quod seculi huius
cadca ueris mare et illud feceris es sedesertum. et ui ami

Expanded text:
riret, et Aegyptios fugeret persequentes. Qui igitur ista riret, et Aegyptios fugeret persequentes. Qui igitur ista fecisti: nunc quoque redemptos et liberatos sanguine tuo, reduc in Sion, et in coelestem Jerusalem, sive in Ecclesiam quam tibi tuo sanguine praeparasti: in qua cum fuerint, gaudebunt laetitia sempiterna, et dicent: Domine, ut scuto bonae voluntatis tuae coronasti nos . Habebunt enim gaudium atque laetitiam, fugiente dolore et gemitu. Hoc juxta Hebraicum. Caeterum juxta LXX Jerusalem, id est, peccatrix anima provocatur ut induat fortitudinem brachii sui, et priora assumat opera, sicut fuerat antequam caderet: quando in die versabatur et luce. Tu es enim, inquit, quae superasti latam et 592 spatiosam viam quae ducit ad mortem: et dissipasti draconem, colubrum tortuosum: de quo et in Psalmis legitur: Tu contrivisti capita draconum in aquis . Memento prioris fortitudinis tuae, quod saeculi hujus calcaveris mare, et illud feceris esse desertum, et viam
Abbreviated transcription (Latin):
xx. additum .ẽ. nec in hebreo habetur tiec ullus trium
inter praetum posuit. Vnde oboelo praeno tandum
est. et sic cum superiori sensu sequens cacpitulum copu¬
indum. Dñs credentes insefuerat cohortatus.
molite timere opprobrium hominum et phas¬
phe micis eorum ne metuatis. scutemq: sucmetius¬
titiam sempiter nam eis promiserat in auxiliun,
quae non est alia praceter xp̃m . bra chium dr̃i
de quo supradixerat. et in bra chiomeo gerites
spertibunt. unde populus loquitur adbrachium dñi. et
eius de prececatur aduentum et promis sum in plorat auxiliũ
dicens. Consurge consurge induere fortitudinem braachi¬
um dñi. Consurge sicut indib: antiquis. et omnemtuam ex¬
erce fortitu dinem. ut qui permulta saecula scõs tuos depe¬
riculis liberasti eticm nostua fortitu dine protegas. tues
appellatur. Tusis casti marerubrum. ut pera quas ue¬
hementis simas et profundum maris uiamtuus populus repe¬

Expanded text:
a LXX additum est, nec in Hebraeo habetur, nec ullus trium a LXX additum est, nec in Hebraeo habetur, nec ullus trium Interpretum posuit, unde obelo praenotandum est, et sic cum superiori sensu sequens capitulum copulandum. Dominus credentes in se fuerat cohortatus, dicens: Nolite timere opprobrium hominum, et blasphemias eorum ne metuatis. Salutemque suam et justitiam sempiternam eis promiserat in auxilium, quae non est alia praeter Christum, brachium Domini, de quo supra dixerat: Et in brachium meum gentes sperabunt. Unde populus loquitur ad brachium Domini, et ejus deprecatur adventum, et promissum implorat auxilium dicens: Consurge, consurge: induere fortitudine, brachium Domini. Consurge sicut in diebus antiquis, et omnem tuam exerce fortitudinem, ut qui per multa saecula Sanctos tuos de periculis liberasti, etiam nos tua fortitudine protegas. Tu es appellatur . Tu siccasti mare Rubrum, ut per aquas vehementissimas, et profunda maris, viam tuus populus repe
Abbreviated transcription (Latin):
Consur gesicut in diebus antiquis: in generttionibus secu¬
Corum Num quid nontuꝑcus sisti superbum uulnerastidra¬
conem Num quid non tusic castimare et aquam abrssi
uehementis : qui posuisti profundum maris ui cm ut tran¬
serent liberati. Et nunc quiredempti sunt adnõ reuerter¬
tur etuenient in sion laudanites et laetiti a sempiter na
supercapita eorum. geui dium eclaeatiam obtinebur
fugiet dolor et gemitus.
x Exsurge ex surge hierus alem et induere fortitu dinẽ
brũ chitui. Exur gesicut in principio diei sicut generatio
sempiterticc. Nonne tes qui excidisti in latitu dinem
dis soluis ti dra conem Non ne tues quae desertum fe¬
cstimaret quas abrssimultas queceposuisti profun¬
dum maris uirm transitus his quifuercnt liberati
etredemti. aednõ enim deducentur et uenient insion
cum lccetitia et ex exultactione aeterna. incapiteenim
eorũ lacus edetitia ad praehendet eos fugiet dolor et
gemitus et meror. Nomen hieru salem quod hic

Expanded text:
sicut in diebus antiquis in generationibus saeculorum. Numquid non tu percussisti superbum, vulnerasti draconem? Numquid non tu siccasti mare, aquam abyssi vehementis, qui posuisti profundum maris viam, ut transirent liberati? Et nunc qui redempti sunt a Domino, revertentur et venient in Sion laudantes; et laetitia sempiterna super capita eorum: gaudium et laetitiam tenebunt, fugiet 591 dolor et gemitus. LXX: Exsurge, exsurge ÷ Jerusalem  et induere fortitudine brachii tui. Exsurge sicut in principio diei, sicut generatio sempiterna. Nonne tu es quae excidisti latitudinem, dissolvisti draconem? Nonne tu es quae desertum fecisti mare, aquas abyssi multas: quae posuisti profundum maris viam transitus, his qui fuerant liberati et redempti? A Domino enim reducentur, et venient in Sion cum laetitia et exsultatione aeterna. In capite enim eorum laus et laetitia apprehendet eos. Fugiet dolor et moeror et gemitus. Nomen Jerusalem, quod hic
Abbreviated transcription (Latin):
et regnaret cum xp̃o in caelestib: potest ãpã secundum
grece linguace lãtitudinem cura dici et sollicitudo: Iuxtoc illud
quod scs ait multi plicabis me in anima mea uirtutẽ tut. pro
dum altitudinemtucm GΝΟΑΥΩΡNCΑC filios homi
petiosi magis pedes xp̃i uela postolorum accipiendi : quod p̃
praetatione probante. Naudete et laudate simulde serta hieru¬
salem quia consolatus .e. dñs populum suũ redemit hierusalẽ

Expanded text:
et regnaret cum Christo in coelestibus? potest ὤρα secundum et regnaret cum Christo in coelestibus? potest ὤρα secundum Graecae linguae latitudinem cura dici, et sollicitudo, juxta illud quod Sanctus ait: Multiplicabis me in anima mea, in virtute tua . Pro dum altitudinem tuam ἐπολυώρησας filios hominpeciosi magis pedes Christi vel Apostolorum accipiendi, quod, prapretationem probante. Gaudete et laudate simul, deserta Jerusalem, quia consolatus est Dominus pop
Abbreviated transcription (Latin):
montes sicut pedes euangelizantes auditum pacis et reliquat
paulus sequens sensum haebriticae ueritatis ponit inepistola
ad romanos qua ispeciosi pedes eucengeli tanciumbon
euangeli tancium pacẽ a postolos inte legi uolens : quorũ
dñs lauit pedes ut mundi et pulchri essent ad praedican¬
dum et in toto orbe discurrendum breliiq: doctriuat xpĩ
ambiguitatem sermonis greei. aut tempus significat.
aut pulchritudinem sitem pus illi a ptibitur. tempore
oportuno audiuite : et indie scclutis ad iutor fuitui. Vn¬
de et infert apostolus eccenunc tempus acceptabile ecce
Nunc dies salutis. Oportuno enim tempore procunctis san¬
guinẽ fudit qua ndo omnes declinauerunt si mulinutiles
mortem quia omnes peccauerant et indigebant gloriadĩ.
Sinccutẽ pul chritudinẽ ad illud referamus quod in psalmo
dicitur spetiosus forma prefiliis hominum. quide nĩ
pulchrius quamut formaserui. fuerit formadi et sederet

Expanded text:
 Sicut pedes evangelizantis 608 auditum pacis, et reliqua, Paulus sequens sensum Hebraicae Veritatis, ponit in Epistola ad Romanos: Quam speciosi pedes evangelizantium bona, evangelizantium pacem : Apostolos intelligi volens, quorum Dominus lavit pedes , ut mundi et pulchri essent ad praedicandum, et in toto orbe discurrerent, brevique doctrina Christi ptuaginta, et ambiguitatem sermonis Graeci, aut tempus significat, aut pulchritudinem. Si tempus, illi aptabitur: Tempore opportuno audivi te, et in die salutis adjutor tui fui . Unde infert Apostolus: Ecce nunc tempus acceptabile: ecce nunc dies salutis . Opportuno enim tempore pro cunctis sanguinem fudit: quando omnes declinaverunt, simul inutilesmortem, quia omnes peccaverant, et indigebant gloria Dei . Si autem pulchritudinem ad illud referamus, quod in psalmo dicitur: Speciosus forma prae filiis hominum ; quid enim pulchrius quam ut forma servi fieret forma Dei, et sederet
Abbreviated transcription (Latin):
smfaans : fax sambi. de comica seofiiõ pupt mores bonos confã¬
balectiones malca uedepimenĩ disuerium grame erum uereteri¬
ues lemper mendaces malce bestiaes uentris pigri Qui simnetio¬
eu orcinẽ atq mensuram ltrans latione non seruaent: Scifti¬
ducũs ingrecoens pedib icopriis: Hoc autem faciebat qusoc

Expanded text:
significans. Rursumque de Comico: Corrumpunt mores bonos confabulationes malae ; et Epimenidis versum hexametrum: Cretenses semper mendaces, malae bestiae, ventres pigri . Qui si metrorum ordinem atque mensuram in translatione non servant, sciendum est in Graeco eos pedibus cur
Abbreviated transcription (Latin):
e inspiritu de quoetiud astraditor confitetꝰ pecca ui tradens
sanguinẽ iustũ. Etuxor pilatinibiltbi sit etiustoilli multuenĩ
pas sussu hodie in somnis ꝓp̃t̃ eũ. Et notundũ quod ñ iustificatus
sit ut deini quo iustus fier& sediustus iustificetꝰ. ñ ut inciperet eẽ
qđ ñ erat sedut qđ erat omnib: appareret iste iustus ꝓ iniquis
passus ẽ ut om̃s nosauferr& dõ de quodicitꝰ aduidaeos et negus¬
tis scr etiustũ et petistis uirũ homicidã ut donaret uob. et
pecati inquit eorũ ipse portabit. qua simedicus languores¬

Expanded text:
est in spiritu. De quo et Judas proditor confitetur: Peccavi, tradens est in spiritu. De quo et Judas proditor confitetur: Peccavi, tradens sanguinem justum . Et uxor Pilati: Nihil tibi sit et justo illi: multa enim passa sum hodie in somnis propter eum. Et notandum quod non justificatus sit, ut de iniquo, justus fieret. Sed justus justificatur, non ut inciperet esse quod non erat; sed ut quod erat omnibus appareret. Iste justus pro iniquis passus est, ut omnes nos offerret Deo. De quo dicitur ad Judaeos: Et negastis sanctum et justum, et petistis ut vir homicida donaretur vobis . Et peccata, inquit, eorum ipse porta
Abbreviated transcription (Latin):
longitẽ poris ipsũ dnm̃ saluatorẽ dequo in lxxx.uiii. psalmocanitur
sem̃ ei in aet̃nũ ꝑ manet et tronus illius sic̃ solincons pectumeo
Eiterũ ponã in seculũ saeculi semenei et tronũ illius sic̃ diescaeli.
quod aliis uerbis aduirginẽ angelus loquitur. et ceconcipies inu¬
tero et paries filiũ qui filius altis simiuocabitur. et dabit illidñs
thronũ decuid patrissui. et regnabit suꝑdomũ la cobinsẽ pit nũ
et regnieiꝰ uerit finis. Uulenĩ dñs auferre dedolore anima eiꝰ.
quidixerat tristis ẽ. anima meccusq ad mortẽ : ut crucis contu¬
melia resurrectionis gloriatẽ peretur. et ostendere eilucem
ut omnes ꝑ seuideat in luminatos. et formare intelle genticẽ
Subauditur eũ suꝑ quẽ descendit sp̃s sapientiae ec intellectus.
et iusti ficccreiustũ qubene multis seruierit. Non enĩ uenit ut
ministraretꝰ ei sed ut minis traret. in p. etripedibus cunctorũ
a postolorũ peccati abluens quia pparuit in carne: iustificatus

Expanded text:
anitur: Semen ejus in aeternum permanet, et thronus illius sicut sol in conspectu meo. Et iterum: Ponam in saeculum saeculi semen ejus, et thronum illius sicut dies coeli. Quod aliis verbis ad Virginem Gabriel loquitur: Ecce concipies in utero et paries: qui Filius Altissimi vocabitur. Et dabit illi Dominus thronum David patris sui, et regnabit super domum Jacob in sempiternum: et regni ejus non erit finis . Vult enim Dominus auferre de dolore animam ejus, qui dixerat: Tristis est anima mea usque ad mortem , ut crucis contumelia resurrectionis gloria temperetur. Et ostendere ei lucem, ut omnes per se videat illuminatos. Et formare intelligentia, subauditur eum, super quem descenderit spiritus sapientiae et intellectus. Et justificare justum, qui bene multis servierit; non enim venit ut ministraretur ei, sed ut ministraret , in Petri pedibus , cunctorum Apostolorum peccata abluens. Qui apparuit in carne, justificatus