comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dicim̃: cum factis illius digna oꝑa recõpensamꝰ. Dõ gͦ respond̾̃e ẽ: donie eiꝰ p̃ce¬
pondendum scͥpta p̃notant. Rectũ itaq dẽ hominẽ condidit: eumq ad ꝑuer¬
rsa defluentẽ cum long ammitate tolerauit. Gotidie culpas aspicit ⁊ tamen¬
culpa uiuendi spacia. ñ citiꝰ abseidit. Dona largit : benignitate sua ⁊erga malo ⁊
qͥa humani generis c̃ditorẽ. qui ad huc seruilit formidat. ꝓculdubio non amat
slã tunc solũ dõ uera obsequia reddimꝰ. eũ ꝓpt̾ amoris fiducia ñ timemꝰ eũ nos
ad bona oꝑa affect᷑ꝰ ñ metꝰ dirigit᷑. cũ malũ nr̃e inti iã ñ placet: &iã si lieet. Na. qͥ
aꝑuersitatis oꝑe extimore restringit̃: ꝑu̾sa libent ageret. si liceret. Nequaquã
ueracit᷑¬
g tec tꝰ ẽ: qui ad huc aprauitatis desid̾ns liberi ñ est. Bene  itaq dr. neque enĩ
possũ metuens respond̾e: qͥa uera obsequia dõ ñ reddimꝰ. si extimore mandatis

Expanded text:
digna opera repensamus. Deo ergo respondere est donis ejus praeceproponitur, ad respondendum scripti praenotantur. Rectum itaque Deus hominem condidit, eumque ad perversa defluentem cum longanimitate toleravit. Quotidie culpam aspicit, et tamen vivendi spatia non citius abscidit; dona largitur benignitate sua, et erga maloquia humani generis conditorem qui adhuc serviliter formidat, procul dubio non amat. Nam tunc solum Deo vera obsequia reddimus, cum eum propter amoris fiduciam non timemus; cum nos ad bona opera affectus, non metus dirigit; cum malum nostrae menti jam non placet, etiam si licet. Nam qui a perversitatis opere ex timore restringitur, perversa libenter ageret, si liceret. Nequaquam ergo veraciter rectus est, qui adhuc a pravitatis desiderio liber non est. Bene itaque dicitur: Neque enim possum metuens respondere, quia vera obsequia Deo non reddimus, si ex timore mandatis
Abbreviated transcription (Latin):
e ꝓbi si quandoĩuia diũ ueniunt. non admelioꝵ uestigia sed
adintuenda semꝑ det̾ioꝵ exempli uertuntur. Neq enĩ eoꝵ uitã considi
quib se humiliando post ponantis quib suꝑbiendo se ꝓferant : Detiote consĩ an
respiciunt quib meliores se ce glorient᷑ : pideirco ꝓficcre adieiota oi ꝑossuntq
quia hoc sibi sufficere estimant qͦͥd pessimo⁊ ante cedunt. Omasseri uian ꝑgunta
⁊ int̾go respiciunt. ꝑ spẽ quidẽ quasi aute se pede ꝓͥferunt: s ꝑc̃sideratione pri
uoꝵ hominũ post se oculos tendunt. Recte uide appetunt:s ad inuenien¬
dot se torto e. tortã regula sumunt. Si enĩ semet ipso ⁊ quales sunt cognoscere
appetunt: non detioꝵ conspicere. s melioꝵ exempla debuerant. Iderrco gͥ pecca¬
tores se ee̾ non intelligunt: quia homines non attendunt. Nã si ħomines at ten¬
Serent: quanto peccando distarent abonis hominib inuenirent.

Expanded text:
et si quando in viam Domini veniunt, non ad meliorum vestigia, sed ad intuenda semper deteriorum exempla vertuntur. Neque enim eorum vitam considerant, quibus se humiliando postponant, sed quibus superbiendo se praeferant. Deteriores namque respiciunt, quibus meliores se esse gloriantur; et idcirco proficere ad meliora non possunt, quia hoc sibi sufficere aestimant, quod pessimos antecedunt. O miseri, viam pergunt, et in terga respiciunt. Per spem quidem, quasi ante se pedem proferunt, sed per considerati. Recti videri appetunt, sed ad inveniendos se tortam regulam sumunt. Si enim semetipsos quales sunt cognoscere appetunt, non deteriorum conspicere, sed meliorum exempla debuerant. Idcirco ergo peccatores se esse non intelligunt, quia homines non attendunt. Nam si homines attenderent quantum 770 peccando distarent a bonis hominibus, invenirent.
Abbreviated transcription (Latin):
sitorie ad uersitatie expiat᷑. Impiꝰ caput leuat. s elatꝰ euad̾e ue qͦd sequit̾ ñ ualet.
Iustue labore sui certaminis afflietꝰ caput leuare ñ sinit̃: s p̃ssue a ꝑpetua af¬
flictione liberat᷑. Ille se in uoluptatib erigit. s sequentib supplien s mergit:
carne nr̃ȩ ꝑmittit in pugnationib concuti: ne mens nr̃a in suꝑbiã audeat
p̃sup̃tione suȩ securitati ⁊ eleuariꝰ. ut dum pulsata trepidat. in solo auetoris
ad iutorio spei pedẽ robustiꝰ figat.¬

Expanded text:
sitoriae adversitatis expiatur. Impius caput levat, sed elatus evadere vae quod sequitur non valet. Justus, labore sui certaminis afflictus, caput levare non sinitur, sed pressus a perpetua afflictione liberatur. Ille se in voluptatibus erigit, sed suppliciis sequentibus mergit. carnis nostrae permittit impugnationibus concuti, ne mens nostra in superbiam audeat praesumptione suae securitatis elevari, ut dum pulsata trepidat, in solo auctoris adjutorio spei pedem robustius figat.
Abbreviated transcription (Latin):
se extulit: ꝑuiciũ ad humilitatẽ redit. Q uͦ acceptis uirtutib extollit᷑.
ñ gladio. s ut ita dixerim medicamento uulneratur. Qd ẽ eiũ uirtꝰ nisi
facit ille deuulnere medicamentũ. Ut qui uirtute ꝑentim̃ aucio eure¬
mur. Nocnamq uirtutũ dona retorquemꝰ ĩ usum uicioꝵ: ille ueioꝵ
illecebra ⁊ assumit ĩ artẽ uirtutũ. & saluti statũ ꝑcutit ut seruet:
ut qui humilitatẽ currente fugimꝰ. ei saltim cadentes hereamꝰ.¬

Expanded text:
se extulit, per vitium ad humilitatem redit. Qui vero acceptis virtutibus extollitur, se extulit, per vitium ad humilitatem redit. Qui vero acceptis virtutibus extollitur, non gladio, sed, ut ita dixerim, mfacit ille de vulnere medicamentum, ut qui virtute percutimur, vitio curemur. Nos namque virtutum dona retorquemus in usum vitiorum: ille vitiorum illecebras assumit in arcem virtutum et salutis statum percutit, ut servet; ut qui humilitatem curantis fugimus, ei saltem cadentes haeream
Abbreviated transcription (Latin):
spualiũ eulm̃ assumit. illeso s acorporalib uieiis ñ eustodit. Unde qͥa
sati fieri cieiꝰ credimꝰ. breuit̾ respondemꝰ. Nonnulli enĩ ꝑ accepta dona
luxuriã ꝓsternant᷑.Scimꝰ aut̃ qͥa aliquando minꝰ ẽ ĩ corpori⁊ corruptio¬
nẽ cad̾e.quã ĩ cogitacione tacita ex deliberata elatione peccare. eũ mi¬
nus turpis suꝑbia credit᷑: minꝰ uitat᷑. Luxuriã uͦ eo magis erubeseunt
homines: qͦ simul om̃s turpẽ nouerunt. Unde fit plerũq ut ñ nulli
pꝰsuꝑbiã ĩ luxuriã corruentes. exaꝑto casumalũ culpę latentis eru¬
beseant.Et tunc &iã maiora corrigunt. cũ ꝓstrati ĩminimi⁊ grauiꝰ
confundunt᷑. Reo ⁊ enĩ se ĩter minora c̃spiciunt: qui se lib̾o ⁊ int̾ gra¬
nitũ gr̃e sinũ. quanto dẽ misedĩȩ fauore nos ẽtinet. Ecce qͥ deuirtute

Expanded text:
spiritalium culmen assumpsit, illaesos a corporalibus vitiis non custodit. Unde quia spiritalium culmen assumpsit, illaesos a corporalibus vitiis non custodit. Unde quia satis fieri citius credimus, breviter respondemus, nonnulli enim percepto dono luxuriam prosternantur. Scimus autem quia aliquando minus est in corporis corruptione cadere, quam cogitatione tacita ex deliberata elatione peccare. Sed cum minus turpis superbia creditur, minus vitatur, luxuriam vero eo magis erubescunt homines, quo simul omnes turpem novepost superbiam in luxuriam corruentes, ex aperto casu, malum culpae latentis erubescant, et tunc etiam majora corrigunt, cum prostrati in minimis gravius confunduntur. Reos enim se inter minora conspiciunt, qui liberos inter granitum gratiae sinum, quando Deus misericordiae favore nos continet. Ecce qui de virtute
Abbreviated transcription (Latin):
aut i feriorẽ molã. Pignꝰ nͦ debitoris ẽ: confessio peccatori. A debitore enĩ
mola ẽ: spes ꝯtimor.pee quippe ad alta subuehit: timor aut̃ cor ĩ feriꝰ
ꝑmit. E mola suꝑior ⁊ ĩferior ita sibi necessario iuingit᷑: ut una sine alt̾a
ĩ utilit habeat᷑. In peceatorie itaq pectore ĩcessant᷑ debet spes ⁊ formido
ciã metuit. si ñ &iã de miscdĩa confidit. Loco gͥ pignoris mola suꝑior
aut ĩ ferior tolli ꝓhibet.: qͥa qͥ peccatori p̃dicat. tanta dispensaeione cõpo¬
nere . p̃dicacionẽ debet. ut nec derelicta spe timorẽ subtrahat. ne subtrac¬
ta spe in solo eũ timore derelinquat. S quia exigente causa. dauid ad
mediũ deducto. tanti facinoris memoriã fecimꝰ. lec toris fortasse aniñ
mouet.eur ommipotens dẽ cos qͦ in ꝑpetuũ elegit. qͦ ⁊ ad donoꝵ qͦq

Expanded text:
Si quis rapit. Pignus vero debitoris est confessio peccatoris, a debitore enim Si quis rapit. Pignus vero debitoris est confessio peccatoris, a debitore enim mola est spes et timor. Spes quippe ad alta subvehit, timor autem cor inferius premit. Sed mola superior et inferior ita sibi necessario junguntur, ut una sine altera inutiliter habeatur. In peccatoris itaque pectore incessanter debet spes et formido tiam metuit, si non etiam de misericordia confidat. Loco igitur pignoris mola superior aut inferior tolli prohibetur, quia qui peccatori praedicat, tanta dispensatione componere praedicationem debet, ut nec derelicta spe timorem subtrahat, nec subtracta spe, in solo eum timore derelinquat. medium deducto, tanti facinoris memoriam fecimus, lectoris fortasse animus movetur, cur omnipotens Deus eos quos in perpetuum elegit, quos ad donorum quoque
Abbreviated transcription (Latin):
resurrectioni ĩ corruptione solidet᷑: si nullo merore afficit᷑. in de¬
temptacionib effrenat᷑. Q e aut̃ nesciat. qͦd inulto sit meliꝰ ardere flã¬
ma febriũ. quã igne uicioꝵ: Et tam̃ cũ febre corripim̃: quia uicioꝵ
estũ qui occupare noe pot̾at. ẽsidare negligimꝰ. de ꝑeussione murmuraniꝰ.
Qu nesciat qͦd sit meliꝰ duris iseruicio hominib subici: quã blandientib

Expanded text:
 si nullo moerore afficitur, in tentationibus effrenatur. Quis autem nesciat quod multo melius sit ardere flamma febrium quam igne vitiorum? Et tamen cum febre corripimur, quia vitiorum aestum qui occupare nos poterat considerare negligimus, de percussione murmuramus. Quis nesciat quod multo melius sit duris in servitio
Abbreviated transcription (Latin):
cont te bellũ ẽsidan: qͥo qͥd ame pateris ñ accusag :di ĩpetenteꝰ te ad¬
uersaruĩ gladiũ ꝓspiere: Flagellũ patris mullatenꝰ ꝑhorrecietatis ea
anii quali Firgello te ferio: s i tucri negligi aquanto te hoste flagelsan¬
do liberũ seruo. Mlen̾ito gͦꝰ belli. nec ultra addae loqui. loẽ tanto te ao
disciplinã ꝑat̾e exhibe tacitũ. quanto te ꝓspicie adbelai hosito ⁊ fuꝰ¬
miune.dũ gͦ me corripiente ꝑeut̾ie ut ȩquanimit feras. hostẽ tuũ

Expanded text:
etentem te adversarii gladium prospicis, flagellum patris nullatenus perhorrescis. Vides enim quali flagello te ferio, sed intueri negligis a quanto te hoste flagellando liberum servo. Memento ergo belli, nec ultra addas loqui, id est, tanto te ad disciplinam patris exhibe tacitum, quanto te prospicis ad bella hostis infirmum. Dum ergo me corripiente percuteris, ut aequanimiter feras,
Abbreviated transcription (Latin):
altiꝰ uirtutũ dignitate ꝓficiunt. eo subtiliꝰ in digno ⁊ se ee̾ de p̃hen¬
dunt : quia dũ ꝓximi lucis fiunt. qͥcqͥd eos ĩ se ipsis latebat ĩueniunt:
⁊ tanto magis sibi fora⁊ deformes apparent: quanto minꝰ pulchrĩ ẽ qͦs
ĩtꝰ uident. Unus qͥsq enĩ sibi dũ tactu ueri luminis illustratꝰ ostendit᷑:
unde agnoscit qͥd ẽ iusticia. inde erudit̾ ut uideat qͥd ẽ eulpa. Unde salomon¬
ait. Cuncta temptaui. ĩ sapientia dixi.apiens efficiar: ⁊ ipsa longiꝰ re¬
cessit ame. Quesita enĩ sapientia longe reced̾e dr̃: quia apꝓpinquanti altior
uidet᷑. Qͥ uͦ hanc ne quaquã querunt. tanto se ei ꝓpinquo ⁊ estimant᷑. quanto
eiꝰ rectitudini ⁊ regulã ĩnorant. quia siti ĩ tenebris imitari lucis claritatem
nesciunt. qͦm nũquã uiderunt. Cũq ĩ forma eiꝰ pulchritudinis ñ tendunt᷑. in
semet ipsis libent̃ cotidie de formiores fiunt. Nã quis qͥs eiꝰ radii tangit᷑: su

Expanded text:
rtutum dignitate proficiunt, eo subtilius indignos se esse deprehendunt, quia dum proximi luci fiunt, quidquid eos in seipsis latebat inveniunt; et tanto magis foris sibi deformes apparent, quanto nimis pulchrum est quod intus vident. Unusquisque enim sibi, dum tactu veri luminis illustratur, ostenditur; et unde agnoscit quid est justitia, inde eruditur, ut videat quid est culpa. Hinc ait: Cuncta tentavi in sapientia, et dixi: Sapiens efficiar, et ipsa longius recessit a me . Quaesita enim sapientia longe recedere dicitur, quia appropinquanti altior videtur. Qui vero hanc nequaquam quaerunt, tanto se ei propinquos aestimant, quanto et ejus rectitudinis regulam ignorant, quia siti in tenebris mirari lucis claritatem nesciunt, quam nunquam viderunt; cumque in formam ejus pulchritudinis non tenduntur, in semetipsis libenter quotidie deformiores fiunt. Nam quisquis ejus radiis tangitur, sua
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ ꝑcussione nr̃a diumę uoluntati c̃ iungim̃.mox anr̃a ĩnisticia ipsa cõpune¬
tione lib̾am. Qͥs qͥs enĩ iã ꝑcussionẽ tolerat. s adhuc causas ꝑcussioni
ignorat: si iustũ credens hoc ipsũ cont̾ se iudiciũ am plectit᷑: eo ipso ab in¬
iusticia sua iã correptꝰ ẽ. quo ꝑcussũ se iuste gratulat᷑. In uindicta enĩ sua
dõ se socian⁊ si se contͤ serigit: magna ẽ iã iusticia quę uoluntati iudicis

Expanded text:
conjungimur, mox a nostra injustitia ipsa conjunctione liberamur. Quisquis enim jam percussionem tolerat, sed adhuc causas percussionis ignorat, si justum credens hoc ipsum contra se judicium amplectitur, eo ipso ab injustitia sua jam correctus est, quo percussum se juste gratulatur. In vindicta enim sua Deo se socians, sese contra se erigit; et magna est jam justitia, quod voluntati judicis
Abbreviated transcription (Latin):
de munda om̃ia c̃didit. & qui saciari cibo respuit. quid aliud quam
muneri c̃cesso c̃tradicit: Luxuria uͦ deuictũ cor quasi ex ratione solet ex¬
hortari eũ dicit. Cur te ĩuoluptate tua modo ñ dilata. cũ qͥd te seq̃t᷑ igno¬
rat: Acceptũ tẽpus ĩdesid̾ir ꝑdere ñ debes. quia quã ciciꝰ transea ͭ nes¬
cis. Si enĩ misceri dẽ hominẽ ĩ uoluptate coitꝰ nollet. ĩ ipso humam ge¬
nerie expordio masculũ & feminã ñ fecisset. hec ẽ ducũ exhortacio. quę
dũ ĩ caute ad secretũ cordis ammittit᷑. familiariꝰ ĩiqua ꝑsuadet. Quã uide¬
licet exercitꝰ ululane sequit᷑.qͥa ĩ felix aĩã semel pͥncipalib uiciis caupta.
dũ multiplicatis ĩiquitatib ĩ in saniã uertit᷑.ferali iã immanitate uastat᷑.

Expanded text:
omnia munda Deus creavit, et qui satiari cibo respuit, quid aomnia munda Deus creavit, et qui satiari cibo respuit, quid amuneri concesso contradicit? Luxuria quoque devictum cor quasi ex ratione solet exhortari, cum dicit: Cur te in voluptate tua modo non dilatas, cum quid te sequatur ignoras? Acceptum tempus in desideriis perdere non debes, quia quam citius pertranseat nescis. Si enim misceri Deus hominem in voluptate coitus nollet, in ipso humani generis exordio masculum et feminam non fecisset . Haec est ducum exhortatio, quae dum incaute ad secretum cordis admittitur, familiarius iniqua persuadet. Quam videlicet exercitus ululans sequitur, quia infelix anima semel a principalibus vitiis capta, dum multiplicatis iniquitati
Abbreviated transcription (Latin):
Non gͦ ipsi tibi. aut suꝑiore e̾.aut aeiã ęquale⁊ debent. Ira &iã de uictũ
cor quasi ex ratione solet exhortari cũ dicit. Quȩ erga te agunt᷑. ȩquaninut̃
ferri ñ possunt. Hec inmo pacient᷑ tolerare peccatũ ẽ. qͥa : si ñ eie cũ mn ag¬
na exasꝑitate resistit᷑. c̃tra te de inceps sine m̃sura cumulant᷑. ⁊ risticia qͦq
deuictũ cor. quasi exracione solet exhortari cũ dicit. Qrͥ d habes unde gau¬
d deas. cũ tanta mala de ꝓximis portas : ꝑ pende cũ quo merore om̃s¬
ĩtuendi sunt. qui ĩ tanto ẽtra te amaritudinis felle uersant᷑. Auaricia
quoq scuictũ cor. quasi exratione solet exhortari eũ dicit. Ualde
sine culꝑa ẽ. qͦd quedã habenda c̃ cupiseis.qͥa ñ multiplicari appetis. s ege¬
re ꝑtimescis. ⁊ qͦd male aliꝰ retinet. ipse meliꝰ expendis. Uentris qͦq ĩ¬
gluiies de uictũ cor quasi exratione solet exhortari cũ dicit. Ad esũ

Expanded text:
aut etiam aequales debent. Ira etiam devictum cor quasi ex ratione solet exhortari, cum dicit: Quae erga te aguntur aequanimiter ferri non possunt; haec imo patienter tolerare peccatum est, quia si non eis cum magna exasperatione resistitur, contra te deinceps sine mensura cumulantur. Tristitia namque devictum cor quasi ex ratione solet excitari, cum dicit: Quare habes unde gaudeas, cum tanta mala de proximis portas? Perpende cum quo moerore intuendi sunt qui in tanto contra te amaritudinis felle vertuntur. 5. Avaritia quoque devictum cor quasi ex ratione solet exhortari, cum dicit: Valde sine culpa est quod quaedam habenda concupiscis, quia 263 non multiplicari appetis, sed egere pertimescis. Quare quod male alius retinet, ipse melius expendis. Ventris quoque ingluvies devictum cor quasi ex ratione solet exhortari, cum dicit: Ad esum
Abbreviated transcription (Latin):
cia.uentris ĩgluines. luxuria. Nã quia his septẽ suꝑbiȩ uicris noc
ca ptoe doluit. ideireo redẽptor nr̃ ad spiritale lib̾ationis p̃liũ. spũ
ꝑtinatiȩ. discordiȩ. ⁊ nouitatũ p̃suptiones oriunt᷑. De ĩuidia: odiũ. susurracio.
de tractio. exultacio ĩ aduersi⁊ ꝓximi. afflictio aut̃ ĩꝓsꝑis nascit. De ira rixę.
tumor m̃tis. c̃tumeliȩ. clamor. ĩ dignatio. blasfemie ꝓferunt᷑. De tristicia:
malicia. ranchor. pusillanimita s. desꝑacio. torpor cirea p̃cepta. uagacio
m̃tis. erga illicita nascit᷑. De auaricia: ꝓdicio. fraus. fallacia. ꝑiuria. ĩ quie¬
tudo. uiolentię.⁊ cont᷑ misediã obduraciones cordis oriunt᷑. Deuentris in¬
gluuiȩ. ĩ epta leticia. scurrilita.ĩmundicia. multiloquiũ. ebitudo sensue.
cirea ĩ telligentiã ꝓpagat᷑. De luxuria: cecitas mentis. ĩ consid̾atio. ĩ constan¬

Expanded text:
ritia, ventris ingluvies, luxuria. Nam ritia, ventris ingluvies, luxuria. Nam captos doluit, idcirco Redemptor noster ad spiritale liberationis praelium Spipertinaciae, discordiae, et novitatum praesumptiones oriuntur. De invidia, odium, susurratio, detractio, exsultatio in adversis proximi, afflictio autem in prosperis nascitur. De ira, rixae, tumor mentis, contumeliae, clamor, indignatio, blasphemiae proferuntur. Dmalitia, rancor, pusillanimitas, desperatio, torpor circa precepta et uagatio mentis erga illicita nascitur. 14 De auaritia proditio, fraus, fallatia, periuria, inquietudo, uiolentia et contra miseriam obdurationes cordis oriuntur. 15 De uentris ingluuie inepta letitia, scurilitas, immunditia, multiloquium et ebetudo sensus circa intelligentiam p
Abbreviated transcription (Latin):
cioꝵq regina suꝑbia: ⁊ quo ordine ei sui nequissimi obtemꝑent¬
p̃lio. regnanti suꝑ se suꝑbię militant: alia more ducũ p̃eunt. alia in¬
more exercitꝰ subsequunt᷑. Neq culpe om̃ pari accessu cor occupant: s
dũ maioreꝰ ⁊ pauce. neglectã m̃tẽ p̃ueniunt. minores ⁊ ĩnumere ad illã
se catuatim ĩ fundunt. Ipsa nãq uicioꝵ regina suꝑbia: cũ deuictũ plenę
cor ceꝑit. mox illũ septẽ pͥnerpalib uieiis. quasi quib dã sins ducib de¬
uastandũ tradit. Qͦ ⁊ indelicet duces exercitꝰ sequit᷑. ꝗex eis ꝓculdubio¬
importunȩ uicioꝵ multitudine oriunt᷑. Qd meliꝰ ostendimꝰ. si ipsos du¬
ce⁊ atq exercitũ. specialit̃ ut possumꝰ enumerando ꝓferamꝰ. Radix
quippe cuncti mali suꝑb̾ia ẽ: de qua scͥptura testante dr̃. ĩ ieiũ omĩs pec
uirulenta radice ꝓferunt᷑: Scilicet ĩanis gła. ĩ uidia. ira. tristicia. aua¬

Expanded text:
tiorumque regina superbia et quo ordine ei sui nequissimi obtempelio regnanti super se superbiae militant, alia more ducum praeeunt, alia more exercitus subsequuntur. Neque enim culpae omnes pari accessu cor occupant. Sed dum majores et paucae neglectam mentem praeveniunt, minores et innumerae ad illam se catervatim fundunt. Ipsa namque vitiorum regina superbia cum devictum plene cor ceperit, mox illud septem principalibus vitiis, quasi quibusdam suis ducibus devastandum tradit. Quos importunae vitiorum multitudines oriuntur. Quare melius ostendemus, si ipsos duces atque exercitum ipsum specialiter, ut possumus, enumerando proferamus. 2. Radix quippe calia vitia de hac virulenta radice proferuntur, scilicet inanis gloria, invidia, ira, tristitia, ava
Abbreviated transcription (Latin):
tatis amiserit: nichil hanc nisi ex ꝑturbatione subsequens meror pascit
Tristicia qͦq ad auariciã diriuat᷑: quia dũ c̃fusũ corbonũ leticie ĩ semet¬
ipso ĩtꝰ amiserit. unde c̃solari debeat. foras querit. Et tanto magis
ext̾iora bona ad ipisei de siderat: quanto gaudiũ ñ habet. ad qͦd ĩ trinsecꝰ
recurrat. Post hȩc uͦ duo carnalia uicia. id ẽ uentris ĩ glumes ⁊ luxu¬
ria suꝑ sunt. S eunctis liquet qͦd deuentris ĩ gliuue. luxuria nas¬
eit᷑: dum ĩ ipsa distribucione membroꝵ uentri genitalia subnxa ude¬
ant᷑. Unde dũ unũ ĩ ordinate reficit᷑. aliud ꝓ eul dubio ad c̃tumelia:

Expanded text:
tatis amiserit, nihil hanc nisi ex perturbatione subsequens moeror pascit. tatis amiserit, nihil hanc nisi ex perturbatione subsequens moeror pascit. Tristitia quoque ad avaritiam derivatur, quia dum confusum cor bonum laetitiae in semetipso intus amiserit, unde consolari debeat foris quaerit; et tanto magis exteriora bona adipisci desiderat, quanto gaudium non habet ad quod intrinsecus recurrat. Post haec vero duo carnalia vitia, id est ventris ingluvies et luxuria, supersunt. Sed cunctis liquet quod decitur, dum in ipsa distributione membrorum ventri genitalia subnixa videantur, unde dum unum inordinate reficitur, aliud procul dubio ad contumelias
Abbreviated transcription (Latin):
eñ ꝓse ualere p̃ee⁊ suas efficit. qui has yalii ⁊ impendit. Libentius
quippe sacrificiũ oracionis accipit̾. cũ in conspectu miscd̾is iudicis ꝓximi
dilectione condit᷑. Qͦ d tunc ueracit᷑ quisq cumulat. si hoc &iã ꝓ aduersariis
impendat. ħ inc ẽ enĩ qͦd magistra ueritas dicit. Orate ꝓ ꝑsequentib ⁊ calum¬
niantib uobis. hinc rursum ait. Cũ stabiti adorandũ dimittite siquid¬
si habeti⁊ adu̾sus aliquẽ. ut : pat̾ ur̃ qui ĩcelis ẽ dimittat uobis peccata

Expanded text:
enim pro se valere preces suas efficit, qui has et pro aliis impendit. Libentius quippe sacrificium orationis accipitur, quod in conspectu misericordis judicis proximi dilectione conditur. Quod tunc veraciter quisque cumulat, si hoc etiam pro adversariis impendat. Hinc est enim quod magistra Veritas dicit: Orate pro persequentibus et calumniantibus vos . Hinc rursum ait: Cum stabitis ad orandum, dimittite si quid habetis adversus aliquem, ut et Pater vester qui in coelis est dim
Abbreviated transcription (Latin):
deat: u nrentens tanto grauiꝰ etna dap̃natione feriat. quanto du elt
teiota ut in ultiꝓ licet. ñ ad penitentiã recurrat. In illo mala purgoni
dũ ui sustinet : misto cumulant dũ facit. Omnipotene itaq dii qd fie
e ꝓhibet uuistũ ẽ ut fieri sinat iut unde nune expectat.yn conus i
di toboratnqndoq inde plus feriat. Qed enĩ ĩqui tollunt eres hoe ipsũ
dare di quia illic ad rapinã posset obsistere si misereri uoluisset. ded¬

Expanded text:
 redeat, vel non revertens, tanto gravius aeterna damnatione feriatur, quanto diu est tricte ut multiplicet, nisi ad poenitentiam recurrat. In illo mala purgantur dum vim sustinet: in isto cumulantur, dum facit. Omnipotens itaque Deus quod fieri prohibet, justum est ut fieri sinat: ut unde nunc exspectat, et non conversos diu tolerat, quandoque inde plus feriat. Bene dat, qui illis ad rapinam posset obsistere, si misereri voluisset.
Abbreviated transcription (Latin):
Bene dauid regni sui potentiã regere nouerat: qͥ elationẽ eiꝰdẽ potentie se-¬
met ipsiĩ p̃mendo uincebat dicen. Dñe ñ ẽ exaltatũ cor in eũ: neq elati

Expanded text:
Bene David regni potentiam regere noverat, qui elationem ejusdem potentiae seBene David regni potentiam regere noverat, qui elationem ejusdem potentiae semetipsum premendo vincebat, dicens: Domine, non est exaltatum cor meum . Qui
Abbreviated transcription (Latin):
moderatiꝰ eustodit᷑ uirtꝰ humilitatis. soluant̃ iura regiminis. Et dũ
p̃latꝰ quisq plue se quã decet eicit: subditoꝵ uitã stringere sub disci¬
teneamꝰ ĩ teriꝰ qͦd de nr̃a estimacione sentimꝰ. S tam̃ decent quib dam
erumpentib signis tales nos esse ipsi &iã qui nobis cõmissi sunt
ñ ignorent: ut ⁊ de auctoritate nr̃a qͦs formident uideant. ⁊ de humilita¬
te qͦd inmitent᷑ agnoscant.: Seruata aut̃ aucboritate regiminis ad cor
urm sine cessatione redeamꝰ: ⁊ ẽsid̾emꝰ assidue qͦd sumꝰ equalit᷑ eũ cetis n¬
ti. ñ qͦd tẽporalit̾ cętis p̾lati. Potestas enĩ quanto ext̃ius eminet tanto
p̃mi ĩtis debet. ne cogitacionẽ uineant. ne ĩ delec tacione sui animũ rapi¬
at: ne iã sub se mens eã regere ñ possit. cui se libidine̾ dominanti supponit.

Expanded text:
moderatius custoditur virtus humilitatis, solvantur jura regiminis; et dum moderatius custoditur virtus humilitatis, solvantur jura regiminis; et dum praelatus quisque plus se quam decet dejicit, subditorum vitam stringere sub disciteneamus interius quod de nostra aestimatione sentimus. Sed tamen decenter quibusdam erumpentibus signis tales nos apud nos esse ipsi etiam qui nobis commissi sunt non ignorent, ut de auctoritate nostra quod formident videant, et de humilitate quod imitentur agnoscant. Servata autem auctoritate regiminis, ad cor nostrum sine cessatione redeamus, et consideremus assidue quod sumti, non quod temporaliter caeteris praelati. Potestas enim quanto exterius eminet, tanto premi interius debet, ne cogitationem vincat, ne in delectatione sui animum rapiat, ne jam sub se mens eam regere non possit, cui se libidine dominandi supponit.
Abbreviated transcription (Latin):
pocius quã fr̃ib dominat᷑. Cuncto s quippe nat̾a ęquales genuit. Ut
aut̃ alii ad regendũ aliis cõmitant᷑. ñ eos nat᷑a s culpa post ponit.
Uien gͦ se debent rectores erigere: quoꝵ ⁊ causa p̃ferunt.Et cũ de¬
linquente⁊ corrigunt. sollicite at tendant. ut ꝑdisciplinã culpã quidẽ iure
potestatis feriant: s ꝑhumilitatis custodiã ęquales se ipsis frib qͥ corri
gunt᷑ agnoscant. Quãuis pleꝵq & iã dignũ ẽ ut eo s qͦs corrigimꝰ tacita
nobie cogitacione p̾feramꝰ. Illoꝵ nãq ꝑ nos uicia disciplinȩ iugore feri¬
unt̃: ĩ his uͦ que ipsi cõmittimꝰ. ne uerbi quidẽ ab aliquo ĩuectione lace
mꝰ. disciplina aut̃ nr̃a subditos. tanto diuino iudicio liberiores reddit:
quanto hic eoꝵ culpã sine uindicta non deserit. Seruanda itaq ẽ ⁊ ĩeor¬
de huimilitas. ⁊ ĩ oꝑe disciplina: atq ĩter hȩc sollert᷑ ĩ tuendũ. nedũ in

Expanded text:
potius quam fratribus dominatur. Cunctos quippe natura aequales genuit; ut autem alii ad regendum aliis committantur, non eos natura, sed culpa postponit. Vitiis ergo se debent rectores erigere, quorum et causa praeferuntur; et cum delinquentes corrigunt, sollicite attendant, ut per disciplinam culpas quidem jure potestatis feriant, sed per humilitatis custodiam aeqguntur agnoscant, quamvis plerumque etiam dignum est ut eosdem quos corrigimus tacita nobis cogitatione praeferamus. Illorum namque per nos vitia disciplinae vigore feriuntur; in his vero quae ipsi committimus ne verbi quidem ab aliquo invectione lacer praelatorum subditos tanto divino judicio liberiores reddit, quanto hic eorum culpas sine vindicta non deserit. Servanda est itaque et in corde humilitas et in opere disciplina. Inter haec autem solerter intue
Abbreviated transcription (Latin):
culmine apud semet ipsum. ut qͥ equa cetis nat᷑e c̃dicione constringit᷑.
ex equo respicere cȩt̾os dedignet᷑. Sicq usq ad eiꝰ similitudinẽ ducit᷑.
de quo scriptũ ẽ. Om̃e sublime uidet:: ipse ẽ rex suꝑ uniuerso e⁊ filio÷
suꝑbie Et de cuiꝰ corpore dr̃. Generacio cuiꝰ excełsi sunt oculi: ⁊ palpebre
eu ialta subrecte. A deiꝰ similitudinẽ dueit᷑: qui singulare eulmen
appetenco :⁊ socialẽ angłoꝵ uitã despicien. ait. Ascendã suꝑ altitudi¬
nẽ nubiũ: similis ero altissimo. Miro gͦ iudicio intꝰ foueã deiectionis in¬
uenit: dũ foras se in culmine potestatis extollit. A postate quippe an¬
gelo simił efficit: dura dum homo hominib esse similis. dedignat᷑. ic
saul abhumilitatie merito. ĩ tumorẽ suꝑbie culmine potestati exereuit.
Per humilitatẽ quippe p̃latꝰ est. s ꝑsuꝑbiã reꝓbatꝰ: dnõ at testante qui¬

Expanded text:
culmine apud semetipsum; et qui aequa caeteris naturae conditione constringitur, 833 culmine apud semetipsum; et qui aequa caeteris naturae conditione constringitur, 833 ex aequo respicere caeteros dedignatur; sicque usque ad ejus similitudinem ducitur de quo scriptum est: Omne sublime videtus excelsi sunt oculi, et palpebrae ejus in alta surrectae . Ad ejus similitudinem ducitur, qui singulare culmen appetens, et socialem angelorum vitam despiciens, ait: Ascendam super altitudinem nubium; similis ero altissimo . Miro ergo judicio intus foveam dejectionis invenit, dum foris se in culmine potestatis extollit. Apostatae quippe angelo similis efficitur, dum homo hominibus esse similis dedignatur. Sic Saul ab humilitatis merito in tumorem superbiae culmine potestatis excrevit. Per humilitatem quippe praelatus est
Abbreviated transcription (Latin):
undiq it ꝑgimꝰ.⁊ tam̃ ortis iuxta uia ueprib ꝑuestinta retinem̃. In
uia quidẽ munda ñ offendimꝰ : s alat̾e nascit᷑ quo pungamur. Magna est
a&iã potentia temporalis: qͥa habet apud dm̃ meritũ suũ debona amnus¬
ad uotum uelocit iussa cõplent᷑. dum omnes subditi si qua bene gesta
sunt laudib efferunt. male gestis aut̃ nulla auctore ẽtradicunt. dum¬
pleꝵq laudant etiã qͦd obiurgare debuerunt: seductꝰ abhis quȩ infra
subdunt᷑. suꝑ se animus tollit̾. E t dũ foras imm̾so fauore eircũdat᷑: intꝰ
ueritate uacuat᷑. Atq oblitꝰ sui ĩuoces se spargit alienas: talemq se
credit. qualẽ foras audit. ñ qualẽ int̾ꝰ discernere debuit. Subiectos
despicit: eo sq equale sibi nat̾e ordine ñ agnoscit. & quo sorte potes¬
tatis excesserit. transcendisse aiã uitę meritis credit. Cunctie se esti
mat ampliꝰ saꝑe: quib se idet ampliꝰ posse. In quodã quippe se constituit

Expanded text:
us, et tamen ortis juxta viam vepribus per vestimenta retinemur. In via quidem munda non offendimus, sed a latere nascitur quo pungamur. Magna est etiam potentia temporalis, quae habet apud Deum meritum suum de bona adminisad votum velociter jussa complentur, dum omnes subditi si qua bene gesta sunt laudibplerumque laudant etiam quae reprobare debuerant, seductus ab his quae infra suppetunt, super se animus tollitur; et dum foris immenso favore circumdatur, intus veritate vacuatur, atque oblitus sui in voces se spargit alienas, talemque se credit, qualem se foris audit, non qualem intus discernere debuit, subiectos despicit eosque aequales sibi naturae ordine non agnoscit et quos sorte potestatis excesserit, transcendisse etiam vitmat amplius sapere, quibus se videt amplius posse. In quodam quippe se constituit
Abbreviated transcription (Latin):
talis quedã exsemet ipsis sunt noxia: quedã uero exhis quę
circa ipsa uersant᷑. Exsemet ipsis quedã sunt noxia: sic̃ peccata
atq flagicia. Quedã uͦ ñ numquã nob̾ exhis quȩ circa ipsa sunt nocent
sic̃ temporalis potentia uł copula c̃iugalis. Bonũ namq ẽ coniugiũ:
s mala sunt quę cirea illud exhuiꝰ mundi cura succresseunt. Unde pau¬
lus dicit. Qui aut cũ uxore ẽ. cogitat quę sunt mundi: quomodo placeat
uxori. Unde ⁊ quib dã meliora ꝑsuadens. eos aconiugio reuocat dicens.
Hoc aut̃ dico non ut laqueũ uobis ĩ iciã. s adid qͦd honestũ est. ⁊ qͦd facul¬

Expanded text:
tatis quaedam ex semetipsis sunt noxia, quaedam vero ex his quae circa ipsa versantur. Ex semetipsis quaedam sunt noxia, sicut peccata atque flagitia; quaedam vero nonnunquam nobis ex his quae circa ipsa sunt nocent, sicut temporalis potentia, vel copula conjugalis. Bonum est conjugium, sed mala sunt quae circa illud ex hujus mundi cura succrescunt. Unde Paulus ait: Qui autem cum uxore est cogitat quae sunt mundi, quomodo placeat uxori . Unde et quibusdam meliora persuadens, eos a conjugio revocat, dicens: Hoc autem dico, non ut laqueum vobis injiciam, sed ad id quod honestum est, et q
Abbreviated transcription (Latin):
te cornelio. ⁊ sese ei humilit ꝓsternente immod̾atiꝰ uenerari recusauit: seq illi
similẽ recognouit dicens. Surge ne feceris: ego ipse homo sum.  cũ
ananie ⁊ saphyre culpã repꝑit: mox quanta potentia suꝑ cetos excreuisser
se intͥ ȩccłiã cont̾ peccata recoluit: qͥ honore sibi uehement̃ impenso corã be¬
ne agentib frĩb ñ agnouit. Illic cõmunionẽ ȩqualitatis meruit. sc̃itas ac¬
tionie: hic relus ulcionis iu aꝑuit potestatis. Paulus bene agentib
frĩb p̃latũ se e̾e̾ nesciebat: cũ diceret. Non qͥa dominam fidei ur̃ȩ. s ad nitores
sumꝰ gaudii ur̃i. Atq ilico adiunxit. Fide enĩ statis. a esi diceret. Idõ ñ do

Expanded text:
te Cornelio, et sese ei humiliter prosternente, immoderatius venerari recusavit, seque illi similem recognovit, dicens: Surge, ne feceris, et ego ipse homo sum . Sed cum Ananiae et Sapphirae 22 culpam reperit , mox quanta potentia super caeteros excrevise intra Ecclesiam contra peccata recoluit, quod honore sibi vehementer impenso coram bene agentibus fratribus non agnovit. Illic communionem aequalitatis meruit sanctitas actionis, hic zelus ultionis jus aperuit potestatis. Paulus bene agentibus fratribus praelatum se esse nesciebat, cum diceret: Non quia dominamur fidei vestrae, sed adjutores su
Abbreviated transcription (Latin):
son nulli namq ita sunt simplices: ut rectũ quid sit igno¬
rent. S eo uerȩ simplicitatis innocentiã deserunt. qͦ
ad uirtutẽ rectitudinis ñ assurgunt. quia dũ cauti ẽc ꝑ
rec titudinẽ nesciunt: neqͥquã in nocentes ꝑsistere ꝑ sim¬
plicitatẽ possunt. Hinc est qđ paulus discipulos ãmo¬
net dicens. Uolo uos sapientes e̾e mbono: simplicesaut
in malo. Hinc rursũ dicit. Nolite pueri esfici sensib: s malicia
paruuli estote. Hinc ꝑsemetipsã ueritas discipulis pcepit qncens.
Estete prudentes uelut serpentes: & simplices uelut colũbe. Utraq

Expanded text:
onnulli namque ita sunt simplices, ut rectum quid sit ignorent. Sed eo verae simplicitatis innocentiam deserunt, quo ad virtutem rectitudinis non assurgunt; quia dum cauti esse per rectitudinem nesciunt, nequaquam innocentes persistere per simplicitatem possunt. Hinc est quod Paulus discipulos admonet dicens: Volo vos sapientes esse in bono, simplices autem in malo . Hinc rursum dicit: Nolite pueri effici sensibus, sed malitia parvuli estote . Hinc per semetipsam Veritas discipulis praecipit, dicens: Estote prudentes sicut serpentes, et simplices sicut
Abbreviated transcription (Latin):
Hino ẽ qđ scs sp̃s p̃sentiã suã hominib ñ in colũba solũmodo s etiam
migne patefecit. Per colũbã quippe simplicitas ꝑ ignẽ uͦ telus indicat᷑
In colũba gͦ &e in igne ostendit᷑. qͥa quiq illo pleni sunt. sic mansuetuidi¬
ni simplicitatis inseruiunt. ut ꝯtͣ culpas delinq̃ntiũ &iam relorestitudi¬
uiuit. Simplex uidelicet oꝑe : rectus fidȩ. Simplex inbonis quȩ inferiꝰ
ꝑagit: rectꝰ in sũmis quȩ in intimis seritit. Sunt nãq ñ nulli qui inbo¬
nis quȩ faciunt fimplices ñ sunt: dũ ñ his retͥbutionẽ int̾ius. s exteriꝰ fa¬
uores querunt. Unde ꝑ quendam sapientẽ dr̃. Ue peccatori t̾rã ingre

Expanded text:
itus praesentiam suam hominibus, non in columba solummodo, sed etiam in igne patefecit . Per columbam quippe simplicitas, per ignem vero zelus indicatur. In columba igitur, et in igne ostenditur : quia quicunque illo pleni sunt, sic mansuetudini simplicitatis inserviunt, ut contra culpas delinquentium etiam zelo rectitudivivit: simplex videlicet opere, rectus fide; simplex in bonis quae inferius peragit, rectus in summis quae in intimis sentit. Sunt namque nonnulli qui in bonis quae faciunt simplices non sunt, dum non in his retributionem interius, sed exterius favorem quaerunt. Unde
Abbreviated transcription (Latin):
xxii. Sisint defendende a fidelib res t̾rene ꝯtͣ raptores aut ñ
Clxuiii. Quod nosint ipsos ꝑ ꝯsid̾ationẽ uite nr̾e post pon̾e debeamꝰ ꝑrimis nr̃is.¬
De pestifera matre uitioꝵq regina suꝑbia. ⁊ qͦ ordine eisui neqͥssimi obtẽꝑent ducesatq¬
d suꝑbia atq luxuria in gen̾e humano maxime uigent.
Qualit̃ reꝑbi suos patrocinent᷑ ꝯsortes cũ eos ameliorib corrigi forte ꝯspiciunt.
d diuina dispensatio a fidelib eqͣnimit᷑ sit ferenda. q ñ uacat anr̃a salute etiã si adu̾sari
De instantia orationis. Clxxxui. Quã nociua si t ꝯcordia repboꝵ tł qͣlit̃ se mutuo¬
Qualit̃ in telligat se qͥsq magnũ e̾ẽ uł paruum
Itẽ de suꝑbie uulnere. eiusq medicamine.
Quare ciliciũ & cinis adhibeat᷑ in penitentia

Expanded text:
tus exhibuit CLXXII. Si sint defendendae a fidelibus res terrenae contra raptores aut non ◊CLXXIII. Quod nosmetipsos per considerationem vitae nostrae postponere debeamus proximis nosDe pestifera matre vitiorumque regina superbia et quo ordine ei sui nequissimi obtemperent duces atqd superbia atque luxuria in genere humano maxime vigeant CLXXX. Qualiter reprobi suos patrocinentur consortes cum eos a melioribus corrigi forte conspiciuntQuod divina dispensatio a fidelibus aequanimiter sit ferenda quia non vacat nostra salute etiam si adversariDe instantia orationis CLXXXVI. Quam nociQualiter intellegat se quisque magnum esse vel parvum CXC. Item de superbiae vulnere eiusque medicamine CXCI. Quare cilicium et cinis adhibeatur in pænitentia
Abbreviated transcription (Latin):
abiecta sentiret: Atq iteꝵ sunt ñ nulli qͥb ꝯres t̾rene ñ suppetunt.
& tam̃ apud se ꝑfastũ tumoris erigunt᷑. Hos ⁊ census adostensionẽ poten
cũq gͦ sequentis uite amor ñ humiliat. ho s aliqndo sacer sermo diuites
appellat: qͥa ĩudicii quoq ulcione ñ discrepant. utrũ reb an solis morib
in tumescant.

Expanded text:
i contemptores. --Atque iterum sunt nonnulli quibus et res terrenae non suppetunt, et tamen apud se per fastum tumoris eriguntur. Hos et census ad ostensionem potencunque ergo sequentis vitae amor non humiliat, hoc in loco sacer sermo divites appellat, quia in judicii quoque ultione non discrepant utrum rebus an solis moribus intumescant.
Abbreviated transcription (Latin):
uerit: ipsa pumiet᷑. Inutraq gͥ haco sententia dũ dissimilie sensus inuenit᷑.
auditorie animꝰ ut diserecionis uiã subtilit᷑ requirat. in struit . Pcccatũ qppe
peccata p ortamꝰ. quia unum ad huc uidelicet cũ illis sumus. Reddit gͦ pec¬
cata patrũ ĩfiliis: dũ ꝓ culpa parentis exoriginali peccato aiã polluitur
plis Et rursũ ñ reddit parentum peccata ĩ filiis: qͥa cũ ab originali culpa ꝑ
baptismũ libamur. ñ iã parentũ culpas. s q̃s ipsi cõmittimꝰ habemꝰ. Qͦ d tam̃

Expanded text:
hac sententia dum dissimilis sensus invenitur, auditoris animus ut discretionis viam subtiliter requirat instruitur. Peccatum quippe  etiam parentum peccata portamus: quia unum adhuc videlicet cum illis sumus. Reddit ergo peccata parentum in filios, dum pro culpa parentis, ex originali peccato anima polluitur prolis. Et rursum non reddit parentum peccata 492 in filios: quia cum ab originali culpa per baptismum liberamur, jam non parentum culpas,
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ ñ nulli ĩ eccłia. qui ñ solũ bona ñ faciunt. s &iã ꝑsequunt᷑:⁊ que ipsi facere

Expanded text:
ergo nonnulli in Ecclesia qui non solum bona non faciunt, sed etiam persequuntur; et quae ipsi facere ergo nonnulli in Ecclesia qui non solum bona non faciunt, sed etiam persequuntur; et quae ipsi facere
Abbreviated transcription (Latin):
mi scd̾iã c̃sequutꝰ sũ. quia ignorans feci in in credulitate. Petrꝰ uͦ infirmitate
que corde tenuit. uoce de negauit. S qͥa infirmitati⁊ culpa uł ignorantiȩ eo
faciliꝰ t̾git. qͦd ñ studio ꝑpetrat᷑: paulus quȩ ignorauit. seiendo correxit: ⁊ petrꝰ
motã quasi arescente iã radicẽ fidei lacrimis rigando solidauit. Ex in dustria
uͦ peccauerunt hide quib ipse magister dicebat. i nuenissem ⁊ loquutꝰ eis
fuissem: peccatum ñ haberent. Nunc aut excusatione n habent de peccato suo.
Et paulo post. Xuiderunt ⁊ oderunt:⁊ me ⁊ patrẽ meum. Aliud ẽ eni bona
ñ facere. aliud bonoꝵ odisse doctorẽ: sic̃ aliud c̃ p̃cipitacione. aliud delib̾atione
dap̃nat. Exĩfirmitate enĩ pleꝵq solet accid̾e amare bonum: s implere ñ
posse. Exstudio uͦ peccare ẽ. bonũ nec facere. nec amare. ic̃ gͦ ñ numquã grauiꝰ
ẽ peccatũ diligere. quã ꝑpetrare: ita nequiꝰ ẽ odisse iusticiã quã ñ fecisse. Sunt

Expanded text:
icordiam consecutus sum, quia ignorans feci in incredulitate . Petrus vero infirmitate ussit, et Deum quem corde tenuit voce denegavit . Sed quia infirmitatis culpa vel ignorantiae eo facilius tergitur, quo non studio perpetratmotam, et quasi arescentem jam radicem fidei lacrymis rigando solidavit. Ex industria vero peccaverant hi de quibus Magister dicebat: Si non venissem, et locutus fuissem eis, peccatum non haberent. Nunc autem excusationem non habent de peccato suo . Et paulo post: Et viderunt, et oderunt, et me, et Patrem meum . Aliud est enim bona non facere, aliud bonorum odisse doctorem: sicut aliud est praecipitatione, aliud deliberatione damnatur. Ex infirmitate enim plerumque solet accidere amare bonum, sed implere non posse. Ex studio vero peccare est bonum nec facere nec amare. Sicut ergo nonnunquam gravius est peccatum diligere, quam perpetrare, ita nequius est odisse justitiam quam non fecisse. Sunt
Abbreviated transcription (Latin):
dit. postquã humilitati exẽpla suꝑbientib p̃buit. semet ipsam nobis
quasi transeuntib in medii: semiti ⁊ fixitꝰ. ut udelicet in ea si sequerere
ẽ in carnate sapientie:omie actio quã tẽporalit gessit. Uie eiꝰ sunt uiuendi
ordines: quos ad se uenientib strauit. ⁊ ot itaq ad se uenientib uias p̃buit:
quot bene uiuendi exempla monstrauit. Q d eni ĩ hac uita aliud quã deiee¬
tionẽ. sputa. ludibria. mortẽq ĩ tuentiũ oculis ostendit: e ꝑhec ĩfima :¬
transit ad sũma. ꝑ hȩc dedecora quȩ p̃cedunt: ȩt̾na nobis ⁊ gloriorsa pollicent᷑.¬
Uias itaq dĩ intelligere ẽ.⁊ humilit tolerare transitoria:.⁊ ꝑseuerant᷑ expec¬
tarȩ mansura: ut exemplo dnĩco ȩtna querat gła. ob ꝓbriis temporalib com

Expanded text:
dit; postquam humilitatis exemplum superbientibus praebuit; semetipsa vobis, quasi transeuntibus, in mediis semitis fixit; ut si illam videlicet quaerere est incarnatae sapientiae omnis actio quam temporaliter gessit. Viae ejus sunt vivendi ordines, quos ad se venientibus stravit. Tot itaque ad se venientibus vias praebuit, quot bene vivendi exempla monstravit. Humilitationem, sputa, ludibria, mortemque intuentium oculis ostendit? Sed per haec infima transitur ad summa, per haec dedecora quae praecedunt aeterna nobis et gloriosa pollicentVias itaque ejus intelligere est, et humiliter tolerare transitoria, et perseveranter exspectare mansura, ut exemplo Dominico aeterna quaeratur gloria opprobriis temporalibus com
Abbreviated transcription (Latin):
no diabolue habuit. qͦd ĩ fideles tulit: s toto nuncͣ nisu ĩ illor mor ꝑ rẽ
Nulluduboli morsũ exsola ẽfessione fidei plene euasisse se estimet : qͥa ĩ
quidẽ fluuiũ ab sorbuit. s adhuc iordanen sitit. ł t tocient ĩors ipsi fiuit uor¬
dania: quotien xp̃ianꝰ qͥsq ad iniquitatẽ defluit. De quidẽ aiꝰ iam fide
noe. subleuante fugimnꝰ s magno studio curandũ ẽ ne ĩhoc librica oꝑiae¬
one dilabam̃. Di ambulandi euitela negligit᷑. ĩ cassum eredendo recfũ itar
tenet: quia uia qͥdc̃ fidei ad celestẽ patriã ꝓficit s offendentes minime ꝑdu

Expanded text:
no diabolus habuit, quod infideles tulit; sed toto nunc annisu in illorum mortem se Nullus Behemoth morsum ex sola confessione fidei plene evasisse se existimet, quia jam quidem fluvium absorbuit, sed adhuc Jordanem sitit; et toties iquoties Christianus quisque ad iniquitatem defluit. Os quidem ejus jam fide nos sublevante fuimus, sed magno studio curandum est ne in hoc lubrica operatione dilabamur. Si ambulandi cautela negligitur, incassum credendo rectum iter tenetur quia vita quidem fidei ad coelestem patriam profuit, sed offende
Abbreviated transcription (Latin):
Semet ipsũ abuegat: qui calcato typo suꝑbiȩ. ante dĩ oculo ⁊ sese isc alie¬
nũ demonstrat. Hinc psalmista ait. Memor ero tui det̾ra ior danits. ⁊ her¬
monum. Iordam e. quipꝑe ut dixi descensio: hermon aut̃ anathema io c̃
alienatio interp̃tat᷑. Det̾ra eĩ iordanie: hermonum di remuimiscit: qui
reuoeet.d antiquu⁊ hostie ꝓmagno hoc ñ habet: cum subiure sux
tiraniidie t̃rena querente ⁊ tenet. Propħa quippe testante cognouimꝰ
quia esea eiꝰ electa. Neq enĩ mirũ deputat. si eoe absorbeat qͥ suꝓbia
erue it. auaricia tabefacit: uolupta ⁊ dilatat. malieia anguistat i a ꝓ¬
Flammat. discordia seꝑat: ĩ uidia exulcerat. luxuria ĩ quinat. nccat. Ab¬
soibebit gͦ fluuiũ ⁊ non mirabit: qͥa ꝓ magno ñ estimat eũ eos ocuorat.¬

Expanded text:
Semetipsum enim abnegat, qui, calcato typho superbiae, ante Dei oculos esse se a se alienum demonstrat. Hinc Psalmista ait: Memor ero tui de terra Jordanis et Hermoniim , Jordanis quippe, ut dixi, descensio, Hermoniim autem anathema, id est alienatio, interpretatur. De terra igitur Jordanis et Hermoniim Dei reminiscitur, qui ed antiquus hostis hoc pro magno non habet, cum sub jure suae tyrannidis terrena quaerentes tenet. Propheta quippe testante cognovimus quia esca ejus electa . Neque enim 1084 mirum deputat, si eos absorbeat, quos superbia erigit, avaritia tabefacit, voluptas dilatat, malitia angustat, ira inflammat, discordia separat, invidia exulcerat, luxuria inquinans necat. Absorbebit ergo fluvium, et non mirabitur, quia pro magno non aestimat cum eos devorat
Abbreviated transcription (Latin):
uod tunc possimꝰ deo ueras p̾ces funde si pͥus expulerimꝰ a nob̃ oinem actũ neqͥtiȩ
lxxxui.

Expanded text:
uod tunc possimus Deo veras preces fundere si prius expulerimus a nobis omnem actum nequitiae LXXXVI.
Abbreviated transcription (Latin):
tiunf iente gͦ afacie gladii. quia ultor iniquitatũ gladiꝰ ẽ hicitote esc uor¬
ciumm. Umĩ qͥ ꝑuersȩ agit. eo ipso quo hoc despieit ẽe dĩ udienĩ mesnt
ni ens boe tim̃do seiret: quȩ millo sunt. pumenda ñ ageret. Nam sunt pscriq
qui ex tre uzu. es audiorũ u̾botenue sciunt: s ꝑu̾se agendo testant quia nesount
Q eni hoeꝰ formidat ut debet nec dũ eognouit. cum quanto tarbine torese iuo
ueniat. i enĩ pensare pondꝰ trem̃ di examine nosset: irs diem utiq trem̃ do
p̃eaueret . Faciẽ quoq gladii fugere ẽ anim adu̾sionit districtã sententã pruic
quã s ppareat placare. Uitari namq t̾ror iudiere :ñ nͥ ante iudienim ꝑotesti
Medo ñ enit. s p̃eib placat̃. Cum uͦ in illo trem̃do examine sedit ꝯuiberi po¬
test. ⁊ placari um non potet. quia facta prauoꝵ quȩ diu sustinuit tacit᷑. simu
eii dut sistinet. eum ad huc mala tolerat que andet neeum scmel manũ inrc¬

Expanded text:
te ergo a facie gladii, quia ultor iniquitatum gladius est, et scitote esse judicium. Omnis qui perversa agit, eo ipso quo hoc timere despicit, esse Dei judicium nescit. Si enim hoc timendum sciret, quae in illo sunt punienda non ageret. Nam sunt plerique qui extremum esse judicium verbo tenus sciunt, sed perverse agendo testantur quia nesciunt. Quia enim hoc non formidat ut debet, necdum cognovit cum quanto turbine terroris adveniat. Si enim pensare pondus tremendi examinis nosset, irae diem utique timendo praecaveret. Faciem quoque gladii fugere est animadversionis districtae sententiam prius quam appareat placare. Vitari namque terror judicis non nisi ante judicium potest. Modo non cernitur, sed precibus placatur. Cum test, et placari jam non potest, quia facta pravorum quae diu sustinuit tacitus, simul iu mala sustinet, cum adhuc mala tolerat quae videt, ne cum semel manum in re
Abbreviated transcription (Latin):
eiꝰ. Quid nãq acba uuaᷝmͥ peccatũ ẽ: Uua quippe acba ẽ: fructꝰ ante tempꝰ
Qͥ ⁊ qͥe eñĩ p̃sentis uite delee tacionib saciari desib̾at: quasi fructũ ante tẽpꝰ
conied̃e festinat. Q igit̾ uuã aebam cõmedit. dentes eiꝰ obstupescunt: quia qui
p̃sentie mundi delectacione pascit̾. int̾ni eiꝰ sensus ligant̃. ut iã spiritalia ina¬
dere. id est intellig̃e nequeant: quia unde inext̾iorib delectati sunt. inde in inti¬
ꝓmis obstupeseunt. Et dũ deꝑeccato anima pascit̾. panẽ iusticiȩ ed̃ e ñ ualet:
qm̃ ligati dentes expeccati ẽsuetudine iustũ qͦd intꝰ sapit. edere nequaquam
possunt.

Expanded text:
 Uva quippe acerba est fructus ante tempus. Quisquis enim praesentis vitae delectationibus satiari desiderat quasi fructus ante tempus comedere festinat. Qui igitur uvam acerbam comedit, dentes ejus obstupescunt, quia qui praesentis mundi delectatione pascitur, interni ejus sensus ligantur, ut jam spiritalia mandere, id est intelligere nequeant, quia unde in exterioribus delectati sunt, inde in intimis obstupescunt. Et dum peccato anima pascitur, panem justitiae edere non valet, quoniam ligati dentes, ex peccati consuetudine, justum quod intus sapit edere nequaquam possunt.
Abbreviated transcription (Latin):
desꝑet Qa dũ sps ltrahit ⁊ caro retrahit : subtilissimo an t̾ni iudicii modera¬
mine in fra sũma ⁊ suꝑ infima. in quodã mȩdio aiã librat᷑. dos

Expanded text:
e, quia dum spiritus trahit, et caro retrahit, subtilissimo judicii interni moderamine, infra summa, et supra infima in quodam medio anima libratur. Bene