comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
maceriae soluens in imicitĩ in carnesua. et liuore eius sana¬
tisumus. Ex quo ꝑspicuũ ẽ sicut corpus flagellatũ cetq la¬
ceratũ signa in iuriae inuicib: acliuore portabat. itac etoc¬
nimã uere do luisseꝓ nobis: Ne ex parte ueritts exparte
mendatiũ credatur in xp̃o. Omnes inquit sicut oueserra¬
uimus et indiguimus miseri cordia dĩ. dicentes in psal mo
erraui sicut ouis perdita : qua e in euangeli parabo la boni
pastoris atq solliciti umeris reportata .ẽ. quae sint autẽ iste
oues sequens uersus ostendit. Homo inuic succ errauit siueunu¬

Expanded text:
maceriae, solvens inimicitiam in carne sua, et livore ejus sanamaceriae, solvens inimicitiam in carne sua, et livore ejus sanati sumus . Ex quo perspicuum est, sicut corpus flagellatum atque laceratum signa injuriae in vibicibus ac livore portabat: ita et animam vere doluisse pro nobis, ne ex parte veritas, et ex parte mendacium credatur in Christo . Omnes, inquit, quasi oves erravimus, et indiguimus misericordia Dei, dicentes in psalmo: Erravi sicut ovis perdita ; quae in Evangelii parabola boni Pastoris atque solliciti humeris reportata est . Qui sint autem istae oves, sequens versus ostendit. Homo in via su
Abbreviated transcription (Latin):
neratus est propt̃ pecta nõs aet infirmatus est propt̃iniquitates nostras
disciplina pacis nostrae supereum liuoreeius sanatis umus.
omnes nos quasio ues errauimus . homo inuia sua errauit et dñs
tra diditeum propt̃ iniquitates nostras et ipsẽ propt̃ ad flic¬
dolorũ siue iuxta lxx esse indolore et ꝑcussũ adõ et propri¬
a sustinere peccata : illeccutẽ uulneratus .ẽ. propt̃ in i¬
quitates nostracs dicens in psalmo foderunt ma nus ie cis
et pedes meos ut suo uulnere uulnera nostracuraret
et adtritus ẽ siue infirmatus propt̃ scelera nostrec.
ut facctus pronobis maledictũ nos libera ret demale dicto
maledictus enimominis homo : quipendit in ligno unde dis¬
ciplina pacis nostrae suꝑ eum ẽ. Quod enim nos pronr̃is de¬
bebamus scelerib: sustinere ille pronobis passus .ẽ. pacificans
pers guinẽ crucis suae siuae quae int̃ra siuae quae in caelis.
Ipse .e. enĩ pax nostra quifecit utrũq: unũ et mediũ parietẽ

Expanded text:
neratus est propter peccata nostra, et infirmatus est propter iniquitates nostras: disciplina pacis nostrae super eum; et livore ejus sanati sumus: omnes quasi oves erravimus, homo in via sua erravit; et Dominus tradidit eum propter iniquitates nostras. Et ipse propter afflicuaginta, esse in dolore, et percussum a Deo, et propria sustinere peccata. Ille autem vulneratus est propter iniquitates nostras, dicens in psalmo: Foderunt manus meas et pedes , ut suo vulnere vulnera nostra curaret, et attritus est, sive infirmatus propter scelera nostra, ut factus pro nobis maledictum, nos liberaret de maledicto. Maledictus enim omnis homo qui pendet in ligno . Unde disciplina pacis nostrae super eum est. Quod enim nos pro nostris debebamus sceleribus sustinere, ille pro nobis passus est, pacificans per sanguinem crucis suae, sive quae in terra, sive quae in coelis sunt. Ipse est enim pax nostra, qui fecit utraque unum, et medium parietem
Abbreviated transcription (Latin):
et in libro iesu filii nauelegimus quodibi int̃fectus sit acham
qui furatus ẽ deanathemate et despolus herico etccum omni
domosua interfectus atque ex eo quod turbauerit populum
locus ipse in quobocaccidit achor idẽ turbationis actum ul¬
tus nomen accepit : Valisigitur in quo condam meditatio
fuit atq. sobplicierit in armentorum requiem quae paulus
edis serens ait: num quid debubus cura estdo e. anutique
denobis dicit quia debet quicarat arare et qui teritartã
tereream inspe: ut participetur. De hacualle et in oseȩ
mrstie scriptum est. Loquar ad coreius haud dubium & tim
pera alem et dibo posses iohes illius indedullem aEsoruen perias¬

Expanded text:
et in libro Jesu filii Nave legimus, quod ibi interfectus sit Acham, et in libro Jesu filii Nave legimus, quod ibi interfectus sit Acham, qui furatus est de anathemate, et de spoliis Jericho, et cum omni domo sua interfectus, atque ex eo quod turbaverit populum, locus ipse in quo accidit, ACHOR , id est, turbationis ac tumultus nomen accepit . Vallis igitur Achor, in qua quondam maledictio fuit atque supplicium, erit in armentorum requiem. Quae Paulus edisserens, ait: Numquid de bobus cura est Deo ? an utique de nobis dicit, quia debet in spe qui arat, arare, et qui terit aream, terere eam in spe, ut participetur. De hac valle et in Osee mystice scriptum est: Loquar ad cor ejus, haud dubium quin Jerusalem; et dabo possessores illius inde, et vallem A
Abbreviated transcription (Latin):
sã ron ponitur regiocirca lidiam loppenetiamniã aptus pas¬
cendis gregibus dequo et in actibus a postolorum scriptumese
Saltus autem uertentur in ouilia: uxta illud quod in psalmo
canitur. Vox dñi praeparantis cedros etreuelabit saltus siue
condensa siluarum. ut latrones ibilatitare desistant et bes¬
tiauaenena taque animalia et loca quondam insidiarun
et sanguinis inedesias dnĩ transeant et pascantur ibi greges
abco qui posuit animam ꝓ ouibusscus. et dequoscriptum est ipse
pascet nos in sđa ista uox dñiꝑficiens ceruos et reuelans condensa
siluarum. perio hannem clamabat in haeremo iamsccurbs ad
radices arborum posita est Omnis arbor quae non facit frustu
bonum excidetur et in ignemitttur. Et iterum omnis uallis
implebitur. Dequa nunc dicit᷑ et uallis achor in cubile armen¬
torum & requiem populo meo quire quesierunt me. dequa

Expanded text:
SARON ponitur. Omnis regio circa Lyddam, Joppen et Jamniam apta est pasSARON ponitur. Omnis regio circa Lyddam, Joppen et Jamniam apta est pascendis gregibus. De quo et in Actibus Apostolorum scriptum est: Saltus autem vertentur in ovilia , juxta illud quod in psalmo canitur: Vox Domini perficientis cervos, et revelabit saltus , sive condensa silvarum, ut latrones ibi latitare desistant, et bestiae venenataque animalia, et loca quondam insidiarum et sanguinis, in ecclesias Domini transeant, et pascantur ibi greges ab eo, qui posuit animam pro ovibus suis. De quo scriptum est: Ipse pascet nos in saecula . Ista vox Domini perficiens cervos, et revelans condensa silvarum, per Joannem clamat in eremo: Jam securis in radicem arborum posita est. Omnis arbor quae non facit fructum bonum, excidetur, et in ignem mittetur . Et iterum: Omnis vallis implebitur ; de qua et nunc dicitur: et vallis Achor in cubile armentorum, et in requiem populo meo qui requisierunt me. De qua
Abbreviated transcription (Latin):
nomine ut tam intrantes quam exeuntes domossuas inoliti
sempercommeantur erroris. Heretici quoque quorum
cor eleuatur in super biam et quiecclesias  humilitate contẽ¬
ta sibi excelsa promittunt ascendunt dogmatum suorũ
montes sublimissimos et illic suum demonibus cubile pros¬
tituunt: etquia secundum prophetam conuer si sunt
retrorsum. mitantes uxorem loht mutantur instatu
sunt nisut cunctorum pedibus conculcentur. Quam ob¬
rem monet dñs in euangelio ut qui aratri stiuam tenet¬
Exepost ergum non respiciat. quia iuxta me discoperiusti
et suscepistiadul terum. dilatasti cubiletuum

Expanded text:
nomine, ut tam intrantes quam exeuntes domos suas, inoliti nomine, ut tam intrantes quam exeuntes domos suas, inoliti semper commoneantur erroris. Haeretici quoque, quorum cor elevatur in superbiam, et qui Ecclesiastica humilitate contempta, sibi excelsa promittunt, ascendunt dogmatum suorum montes sublimissimos, et illic suum daemonibus cubile prostituunt. Et quia secundum Prophetam, conversi sunt retrorsum, imitantes uxorem Lot , mutantur in statusunt, nisi ut cunctorum pedibus conculcentur. Quamobrem monet Dominus in Evangelio, ut qui aratri stivam tenet, post tergum non respiciat . Quia juxta me discooperuisti, et suscepisti adulterum: dilatasti cubile tuum
Abbreviated transcription (Latin):
las oneratas peccatis quaeducuntur uariis deside¬
rus semper discentes. et num quam adscientiã
ueritatis peruenientes. Cumigitur ista in utra
que impietate faciant impii. non ne iustumẽ dĩ.
contraeos iracundiam prouocari: Guper montem
molares hostias et postostium et retro postem posuis¬
ti memorialetuum uargimiliter quod in excelsis montib
collibusq dus gentium isrł hostias immolari et quasi¬
procatissima meretrix. cunctis de monibus diuari¬
carit pedessuos sacranarrat historia. nullusq
fuerit locus qui nonidolatrie sordibus inquinatus sit
Intantum ut post fores domorum idola ponerent quos
do mesticos appellant lares et tampublice quam priua¬
tim anima rumsuarum sanguinem funderent. Hoc er
rore et pessima consuetudine uetustatis multarum.
prouintiarum urbes laboraipsaq: roma orbis domi¬
na in singulis insulis domibusq tutelae simulacrũ cereis
uenerans aclucernis quã ad tuitionẽ aediumisto appellant.

Expanded text:
las oneratas peccatis quae ducuntur variis desidelas oneratas peccatis quae ducuntur variis desideriis semper discentes et numquam ad scientiam veritatis pervenique impietate faciant impii, nonne justum est contra eos iracundiam provocari? Super montem molares hostias. Et post ostium, et retro postem posuisti memoriale tuum. LXX similiter. Quod in excelsis montibus collibusque diis gentium Israel hostias immolariprocacissima meretrix cunctis daemonibus divaricarit pedes suos, sacra narrat historia: nullusque fuerit locus qui non idololatriae sordibus inquinatus sit, intantum ut post fores domorum idola ponerent, quos domesticos appellant Lares, et tam publice quam privatim animarurore et pessima consuetudine vetustatis multarum provinciarum urbes laborant: ipsaque Roma orbis domina in singulis insulis domibusque, Tutelae simulacrum cereis venerans ac lucernis, quam ad tuitionem aedium isto appellant
Abbreviated transcription (Latin):
persona prophetali spũ prȩcinebat morses in cantico
deutero nomu: rrita uerunt me in alienis et in abo¬
minationibus suis adiracundiam prouocauerunt:
mmolauerunt demonus et non dõ : et hoc fecerunt
propria uoluntate quia in nr̃o consistit arbitriobo¬
num malumue eligere : Denique his qui se dõ uirtuti¬
bus obtulerunt dicitur elegit nobis hereditatem suã
pulcbritudinem ia cob quamdilexit. et in alio loco
factaẽ pars dñi populus eius iacobfuniculum heredita¬
tis eius is rahel Et in actibus apostolarum refertur
quod in partem sortemq pauliet si lagȩ plurimisedede¬
rint. Quiergo fuerint pars et sors dñi sicut leuitae
habebunt partem dñi et dicere poterunt cum dauid
parsmea dñs. Quae possumus super hereticorum¬
et persona accipere. Ipsienim dimissocultuerrorũ
aclibamina defundunt facientes abscondite quae
tur peẽ dicere. Et captiua sducentes muliercu¬

Expanded text:
persona, prophetali spiritu, praecinebat Moyses in Cantico persona, prophetali spiritu, praecinebat Moyses in Cantico Deuteronomii: Irritaverunt me in diis alienis, et in abominationibus suis ad iracundiam provocaverunt: immolaverunt daemoniis et non Deo . et hoc fecerunt propria voluntate, quia in nostro consistit arbitrio bonum malumve eligere. Denique his qui se Deo virtutibus obtulerunt, dicitur: Elegit nobis haereditatem suam: pulchritudinem Jacob quam dilexit . Et in alio loco: Facta est pars Domini populus ejus Jacob: funiculus haereditatis ejus Israel . Et in Actibus Apostolorum refertur, quod in partem sortemque Pauli et Silae plurimi se dederint. Qui ergo fuerint pars et sors Domini, sicut Levitae, habebunt partem Domini et dicere poterunt cum David: Pars mea Dominus . Quae possumus et super haereticorum persona accipere: ipsi enim dimisso cultu Dei, eac libamina effundunt, facientes abscondite, quae turpe est etiam dicere, et captivas ducentes muliercu
Abbreviated transcription (Latin):
trices semen adulteri et fornicariae: super quem lusistis : su¬
perquem dilatastis os. et ei ecistis linguam : Ixx: Vosautem
accedite huc filii iniqui semenadulterorũ et meretricis in quõ
lusistis superquema peruistis os uestrum. et superquo ei ec is¬
tis linguam urãmo sublato iustocuius sepultura in pace ẽ
immo sublata demedio uos quiestis filiun quitatis accedite
adme et audite quae dicam : Quomodoenim qui facit ini¬
quita tẽ seruusẽ iniquitatis. sic qui iuxta iudam prodito¬
rem filius ẽ perditionis appellari potest filius ini quitatis
deniq scriptumẽ dednõ saluatore et filius iniquitatis
non adponet ut adfligat eum ⁊ proiniquitate siue in i¬
quorum qđ txx transtulerunt theodotio ipsum uer¬
bum hebraicum posuit: VNENΑ quod nos iuxta sym¬
machum in augura tricem uertimus quod scilicet
semper hierus alem quae ẽmater audientium idola¬
trie dedita fuerit: quam obrem appellateos semen

Expanded text:
tricis: semen adulteri et fornicariae super quem lusistis? sutricis: semen adulteri et fornicariae super quem lusistis? super quem dilatastis os, et ejecistis linguam? LXX: Vos autem accedite huc, filii iniqui, semen adulterorum et meretricis in quo lusistis? super quem aperuistis os vestrum: et super quo ejecistis linguam vestram? Sublato justo, cujus sepultura in pace est, immo sublato de medio, vos qui estis filii iniquitatis, accedite ad me, et audite quae dicam . Quomodo enim qui facit iniquitatem, servus est iniquitatis, sic qui juxta Judam proditorem, filius est perditionis, appellari potest filius iniquitatis. Denique scriptum est de Domino Salvatore: Et filius iniquitatis non apponet ut affligat eum . Pro iniquitate, sive iniquorum, quod LXX transtulerunt, Theodotio ipsum verbum Hebraicum posuit ONENA  , quod nos juxta Symmachum, in auguratricem vertimus, quod scilicet semper Jerusalem, quae est mater audientium, idololatriae dedita fuerit. Quamobrem appellat eos semen
Abbreviated transcription (Latin):
los meos. Istius modiuiam et a libiscriptura commemorat.
Queriteui ambonam etambulate in eam et inuenietis pu
rificationem anima rum urarũ. Hierus alemergo ꝓpterea
humiliataẽ usq ad inferos quia in multisuis laborauit
neq: dixit emendabor errorem penitentiae sed e contrario
confortabor in coepto neccurabo sententiã commonentis¬
conuerte pedem tuum auia aspera et gut turtuum asiti
Deniq sequitur atilla respondit . ANApiorM̃ΑΙ idẽagã
uiriliter quod nuncaliouer bodicitur confortabor
etqui a fecit haec quae pre teritus sermonar rauit
⁊deononẽ dnm̃ deprecata in suis magis uiribus quam
in dõ habens fiduciã. porro quodiuxta hebraicum po¬
nitur uitamm anus tuae in uenistiꝓpterea non rogasti
ai diuitus ⁊ deo dnm̃ neglexisti quasdiuitias et solo monhabe¬
re detrectat ne obliuis caturdĩ. et sod omam perhie techi¬
el dicitur quia saturata sit ipanibus propterea super¬

Expanded text:
los meos . De istiusmodi via et alibi Scriptura commemorat: los meos . De istiusmodi via et alibi Scriptura commemorat: Quaerite viam bonum, et amburificationem animarum vestrarum . Jerusalem ergo propterea humiliata est usque ad inferos, quia in multis viis laboravit, neque dixit: Emendabo errorem poenitentia; sed e contrario, confortabor incoepto, nec curabo sententiam commonentis: Averte pedem tuum a via aspera, et guttur tuum a siti . Denique sequitur: At illa respondit, ἀνδρίσομαι, id est, agam viriliter, quod nunc verbo alio dicitur: Confortabor. Et quia fecit haec quae praeteritus sermo narravit, ideo non est Dominum deprecata, in suis magis viribus quam in Deo habens fiduciam. Porro quod juxta Hebraicum ponitur: Vitam manus tuae invenisti, propterea non rogasti,ti divitiis, ideo Dominum neglexisti: quas divitias et Salomon habere detrectat, ne obliviscatur Dei Et ad Sodomam per Ezechiel dicitur: quia saturata sit panibus, propterea super
Abbreviated transcription (Latin):
et pepigisticumeis dilexis tistratum eorum manua perta
et ornasti te regiunguento et multipli casti pigmenta tua
miistilegatostuos procul et humiliata es usq ad inferos¬
putabas quia sia me recessississes amẽ plus aliquid habe l¬
res dilexisti dormientes et multiplicasti fornicationemtu¬
am cumeis multosq fecisti proculate et misistilegatos ul¬
tra terminos tuos ethumiliataes usq ad inferos.
Primum hebraicum disseramus quod in hocloco multũ
distat ALxx. ad quam supra dixerat super montem
excelsum et sublimem posuisti cubiletuum et quasi me¬
retricem arguerat in introitu domorum edocistene¬
brosis : postostia prostitutam ut quicumq aedes uel¬
let in trare haberet anteoculos expositam uoluptatẽ
eandem nunc quasiuxorem adulteram arguit atq: con¬
et discoperuerit. pallium. immodilata uerit stratum suũ
et fecerit pactum qua sidotis instrumenta conficiens cum adul¬
teris : Hoc autem dicit ut ostendat quod non solum ina gris

Expanded text:
et pepigisti cum eis dilexisti stratum eorum manu aperta et ornasti te regi unguento et multiplicasti pigmenta tua misisti legatosLXX: Putabas quoniam si recessisses a me, plus aliquid haberes. Dilexisti dormientes tecum, et multiplicasti fornicationem tuam cum eis, multosque fecisti procul a te, et misisti legatos ultra terminos tuos, et humiliata es usque ad inferos. Primum Hebraicum disseramus, quod in hoc loco multum distat a LXX. Ad quam supra dixerat: Super montem excelsum et sublimem posuisti cubile tuum, et quasi meretricem arguerat, in introitu domorum et in locis tenebrosis, post ostia prostitutam, ut quicumque aedes vellet intrare, haberet ante oculos expositam voluptatem: eamdem nunc quasi uxorem adulteram arguit atque conet discooperuerit pallium, immo dilataverit stratum suum, et fecerit pactum, quasi dotis instrumenta conficiens cum adulteris. Hoc autem dicit, ut ostendat quod non solum in agris
Abbreviated transcription (Latin):
lorum accipimus beatitudine uelcerte ecclesias in toto orbe diuisas
inquibus plantati postea indomodnĩ florebimus. Quando autem
dicit Ne quaquam ultra dabo triticum tuum inimicistuis et uinũtuũ
alienigene non bibent in quolaborasti ostendit laborem ante uidaeo

Expanded text:
elorum accipimus beatitudine, vel certe Ecclesias in toto orbe divisas, elorum accipimus beatitudine, vel certe Ecclesias in toto orbe divisas, in quibus plantati, postea in domo Domini florebimus. Quando autem dicit: Nequaquam ultra dabo triticum tuum inimicis tuis: et vinum tuum alienigenae non bibent, in quo laborasti, ostendit laborem antea Judaeo
Abbreviated transcription (Latin):
et si ultra biberint filii alieni uinum tuum in quolaborasti sed qui
congrega uerint comedentea et laudabunt dnm etquicon¬
gega uerint bibentea inatriis sc̃s meis . omnipotens ds̃.
qui dixerat adecclesiam suꝑ muros tuos constitui custodes qui
perpetuo nontucebunt quibique ꝓ̃cipiã utnũ quã orare de¬
sistant nisi in p̃cauerint qđ pcani. nunciurat ꝑdexteram
suã et brachiũ fortitudinis suae dequo crebrius diximus qđ
pientia Iurat autem quod triticum et uinũ hrłm nequa¬
quã cedat inostiũ cibis neca lieni genae labore illius ꝑfru¬
Ađᵈ Sed quicũq in lacrimis seuerint ingaudio metant et
qui mes suerint ab iectiq paleis murũ frumentũ in horrea
congregauerint ipsi comedant labores manuũ suarũ et dñm
accnalaude sustollant etbibant uinum inatrus scis eius quoduel
multas apud patrem intelligimus mansiones side futura in regnoca¬

Expanded text:
et si ultra biberint filii alieni vinum tuum in quo laborasti: sed qui et si ultra biberint filii alieni vinum tuum in quo laborasti: sed qui congregaverint, comedent ea, et laudabunt Dominum; et qui congregaverint, bibent ea in atriis sanctis meis. Omnipotens Deus, qui dixerat ad Ecclesiam, Super muros tuos constitui custodes, qui perpetuo non tacebunt, quibusque praecipiam, ut numquam orare desistant, nisi impetraverint quod precantur, nunc jurat per dexteram suam et pientia . Jurat autem quod triticum et vinum Jerusalem nequaquam cedat in hostium cibos, nec alienigenae labore illius pertruantur; sed quicumque in lacrymis seminaverint, in gaudio metant, et qui messuerint, abjectisque paleis, purum frumentum in horrea congregaverint, ipsi comedant labores manuum suarum, et Dominum aeterna laude sustollant, et bibant vinum in atriis sanctis ejus. Quod vel multas apud Patrem intelligimus mansiones, si de futura in regno co
Abbreviated transcription (Latin):
dabit petentib se tã diuaut̃ rogare debetis donechrłm que in
iudeis c̃cidit et in exẽplũ ẽ atq maledictũ in totius orbistrarũ
ne detis silentiũ ci donec stabiliat et ponat hrłm laudẽ in t̃ra
dicere cui sensus in superiorib: ñ coheret. Nẽ enĩ uob similis si
corrigat et faciat hrłm gaudiũ suꝑ t̾rã nisi forte hocartifici
eloquio coaptamꝰ utdicatꝰ adciitodes ecdesie: nullũ eorũ simi¬
lẽfore qͥp̃dicatione sua fecer id ut corriga et fiac hidm¬
gaudiũ õnis t̃re. Iurauit dns indextera sua et inbrachiofor¬
ticudinis sue sid edero triticũtuũ ultracibũ inimicis tius et sibi¬
berint filu alieniuinũ tuũ in quo laborasti quia qͥc̃gregant
illud comeded edaudabunt dnm etq̃ c̃portantillud bibent
brachusui siultra dedero triticũ meũ ut sitcibum in imicstuis

Expanded text:
dabit petentibus se? Tamdiu autem rogare debetis, donec Jerusalem, quae in dabit petentibus se? Tamdiu autem rogare debetis, donec Jerusalem, quae in Judaeis concidit, et in exemplum est atque maledictum, in totius orbis terrarne detis silentium ei, donec stabiliat et ponat Jerusalem laudem in terra, dicere, cujus sensus in superioribus non cohaeret: Non est enim vobis similis, si corrigat, et faciat Jerusalem gaudium super terram. Nisi forte hoc artifici eloquio coaptemus, ut dicatur ad custodes Ecclesiae, nullum eorum similem fore qui praedicatione sua fecerint, ut corrigatur, et fiat audem in terra. Juravit Dominus in dextera sua, et in brachio fortitudinis suae: Si dedero triticum tuum ultra cibum inimicis tuis. et si biberint filii alieni vinum tuum, in quo laborasti. Quia qui congregant illud, comedent, et laudabunt Dominum: et qui comportant illud, bibent nem brachii sui, si ultra dedero triticum meum ut sit in cibum inimicis tuis,
Abbreviated transcription (Latin):
ficata ẽ super muros tuoscus todes constitui quos uelangelos
uela postolosetomnes principes eius atq: doctores accipere pos¬
sumus quicus codiunt muros ecdesiae neaduersarius nr
diabolus quiquasi lcorugiens circuit et quaerit quomodo pos¬
sit intrare occusionem accipiat ad gregem dñii deuas tandum
quicus todes nec dieb: debent tacere nec noctib: nec in laetiis
uec in tristib: sed semꝑ dñi clementiam de precari ut grexidllu
et murihierusalem custodiantur et uallentur eius auxilio
Vnde et ad eosdem cus codes atq: doctores sermo dirigitur
Ouos qui recor daminidñi eiusq dementiam die acuiocte
praecib fatigatis caueten eũquã in oreuro sileat oratio nedetis si¬
lentiũ ei subcuditꝰ dño Sed sepmolestisitis oportune in portune
et imitemini int̃pella tricẽ duri iudicis sienim ille mñtis ferociã
assidua in p̃catione deposuit quantomazis pat̃caelescis bona

Expanded text:
ficata est: Super muros tuos constitui custodes, quos vel Angelos, vel Apostolos, et omnes principes ejus atque doctores accipere possumus. Qui custodiunt muros Ecclesiae, ne adversarius noster diabolus, qui quasi leo rugiens circuit, et quaerit quomodo possit intrare , occasionem accipiat ad gregem Domini devastandum. Qui custodes nec diebus debent nec noctibus tacere, nec in laetis, nec in trictibus; sed semper Domini clementiam deprecari, ut grex illius et muri Jerusalem custodiantur et vallentur ejus auxilio. Unde et ad eosdem custodes atque doctores sermo dirigitur: O vos qui recordamini Domini, ejusque clementiam die ac nocte precibus fatigatis, cavete ne umquam in ore vestro sileat oratio. Ne detis silentium ei, subauditur, Domino; sed semper molesti sitis, opportune, importune, et imitemini interpella tricem duri judicis. Si enim ille mentis ferociam assidua imprecatione deposuit, quanto magis Pater coelestis bona
Abbreviated transcription (Latin):
ominia suo imperio regna subiecit. Deniq: nequaquaa
uocubit hierusalem esion sed nouuĩ nom accipiet quoo
cidus inposuerit dicen s ad apłm petrũ Tues petrus et sus
decoris in manu dñi et quasidia dema regniin manudi
sui quando eã corona uerit turba credentiũ etdia dema
imperu qua odo marerres gemmarũ suarũ uarietate
distinxerit et fuerit inma nudiut filiũ suũ e dcoronet
uicteris. undeetapłs paulis loquebatꝰ ad scos gaudium eũ¬
et coronamea Nuo caberis ultra derelicta et tratua ñ uo¬
cabit̃ amplu: desolata sed uocaberis uoluntas meam
tuain habit᷑ Rax E tnequaquã ultrauo caberis derelicta
etẽ ratua niuo cabitꝰ ad hucdeserta uocaberis enim uolun¬
tas mea et c̃satua hubitata. Prosion ethierus alę uoca¬
beris ecdesia et dominicũ ꝓiudaeis appellaburhxpiam
Nechoc eris uocabuloꝵ fine c̃tenta sed quȩ prius ao gsb¬
risredita qđ hebraice dicitꝰ cb̃ ⁊ uba uocaberis ep̃bs bae

Expanded text:
omnia suo imperio regna subjecit. Denique nequaquam omnia suo imperio regna subjecit. Denique nequaquam vocabitur Jerusalem et Sion, sed nomen novum accipiet, quod ei Dominus imposuerit, dicdecoris in manu Domini, et quasi diadema regni in manu Dei sui, quando eam coronaverit turba credentium, et diadema imperii, quod Martyres gemmarum suarum varietate distinxerint, fuerit in manu Dei ut filium suum eorum coronet victoriis. Unde et apostolus Paulus loquebatur ad Sanctos: Gaudium et corona mea. Non vocaberis ultra derelicta, et terra tua non vocabitur amplius desolata: sed vocaberis voluntas mea tua inhabitabitur. LXX: Et nequaquam ultra vocaberis derelicta, et terra tua non vocabitur adhuc deserta. Vocaberis enim voluntas mea, et terra tua habitata. Pro Sion et Jerusalem vocaberis Ecclesia, et Dominicum: pro Judaeis appellabuntur Christiani. Nec hoc eris vocabulorum fine contenta; sed quae prius vocabaris relicta, quod Hebraice dicitur AZUBA  , vocaberis EPESI-BA
Abbreviated transcription (Latin):
bitoratio sed tam diuclamabo et praecibus iungã prac¬
ces Donec ueniat qui promissus ẽ et splendore suo
cunctum orbẽ in luminet quis ẽ iste quem quaerit
que muenire desiderat ponit manifestius donec
egrediatur utsplendor iustus eius et saluator eius
utlampas accendatur siue luxta lxx donec exeat
sicut luxiustitia eius ec salutare illius sicut lumpas
ardeat. Quae dicebat in euangelio egosumlux mun¬
di qua e cum insion et hierusalem fuerit accensa
nequaquam iusola splendebit iudaea sed dicetur ad eam lumen
quod iite accensum ẽ quod egressum expatre intuis coepit arder
ftuoibus orines gentes inluminabit Etcuno tiregesiudeburet
sinbsum tuius O hierus alem et sionquidetua stirpegene¬
ratus en qui inte exaltatus patibulo om̃s trax̃ adse ltaut gen¬
tes uidean ius titiam cius qua cunctorum creator misertis
ẽgentib etreges gloriã illius quaglorificatus incruceẽ et

Expanded text:
bit oratio; sed tamdiu clamabo, et precibus jungam prebit oratio; sed tamdiu clamabo, et precibus jungam preces, donec veniat qui promissus est, et splendore suo cunctum orbem illuminet. Quis sit iste quem quaerit, quem venire desiderat, ponit manifestius: Donec egrediatur ut splendor justus ejus, et salvator ejus ut lampas accendatur. Sive juxta LXX: Donec exeat sicut lux justitia ejus, et salutare illius sicut lampas ardeat. Quae dicebat in Evangelio: Ego sum lux mundi : quae cum in Sion et in Jerusalem fuerit accensa, nequaquam in sola splendebit Judaea, sed dicetur ad eam: Lumen quod in te est, accensum est; quod egressum est ex Patre, in tuis coepit ardere finibus, et omnes gentes illuminabit . Et cuncti reges videbunt inclytum tuum, o Jerusalem et Sion: qui de tua stirpe generatus est, qui in te exaltatus patibulo, omnes traxit ad se: ita ut gentes videant justitiam ejus, qua cunctorum Creator misertus est gentibus: et reges gloriam illius, qua glorificatus in cruce est, et
Abbreviated transcription (Latin):
Eteris corona gloriae in manudñi etdia demaregnin
⁊ manuditui : Propter sion non tacebo et propter hieru¬
salem non relinquam : donec egrediatur sicut lumen
iustitia eius. et salutare illius sicut lampas ardebit: Etuide¬
bunt gentes iusciciamtuam ẽc omnes reges gloriamtuam
Et uoccbitte nomine nouo quodos dñinuncupauit: Eterisco¬
rona decoris inmanudñi etdia dema regniinma nudĩ tiu
Dixerat dñs atq: saluator sp̃s dñi superme propterquod
unxit me usque ad eum locum ubi scriptumẽ. Omnis quiui¬
deritcos cognoscent quia isti sunt semen cuibene dixit dñs
post quam repromissionem respondit a eclesia gaudens
gaudebo induo  quae intertio graduũ psalmo ex persona
populi paenitentis lueta cantauit. laetatus sum in his quȩ
dicta sunt mihi in domum dñi ibimus . Nunc prophetae
interducitur persona dicentis. proptersion nontace¬
bo et propter hierusalem non quies cam dieb: inquit
ac noctib: ora non claudam nec meaum quam retice¬

Expanded text:
Erit corona gloriae in manu Domini, et diadema regni in manu Dei tui. LXX: Propter Sion non tacebo, et propter Jerusalem non relinquam: donec egrediatur sicut lumen justitia ejus, et salutare illius sicut lampas ardeat. Et videbunt gentes justitiam tuam, et omnes reges gloriam tuam, et vocabit te nomen novum, quod os Domini nominabit. Et eris corona decoris in manu Domini, et diadema regni in manu Dei tui. Dixerat Dominus atque Salvator, Spiritus Domini super me, propter quod unxit me , usque ad eum locum ubi scriptum est: Omnes qui viderint eos, cognoscent, quia isti sunt semen cui benedixit Dominus . Post quam repromissionem, respondit Ecclesia: Gaudens gaudebo in Domino, quae in tertio graduum psalmo, ex persona populi poenitentis, laeta cantavit: Laetatus sum in his quae dicta sunt mihi, in domum Domini ibimus ; nunc prophetae introducitur persona dicentis: Propter Sion non tacebo, et propter Jerusalem non quiescam. Diebus, inquit, ac noctibus ora non claudam, nec mea umquam retice
Abbreviated transcription (Latin):
uxores urt̃s sic̃ etxp̃s ecdesiã Cũq inalio loco posuis set
exẽplũ ꝓ̃pt̃ hocrelinquet homo patrẽ et matrẽ et ade¬
rebit uxorisuue eter̃ duo in carne una intulit: sacram enũ
hocmagnue. Ego autẽ dico in xpo et ineclesia. Siergo p̃pt̃
breuitatẽ tẽpris quod in asto ẽ sicd eben uiri habere uxores
suus qua sin habeao quanto magis int̃sponsũ et sponsã ero
scã ciunctio  Iste ẽ sponsu dequo in duo dexxmopsalmo
canut eapse tãquã sponsu ꝓcedens dechalamosuo Etisca
sponsa quȩ crebro: incantico scribitꝰ caflicorũ quȩ ububir
rugã nec maculã quã paulũ desiderat offerre uniui rouir¬
ginẽ cascã ut sic sca corpore etspũ dequa et sub nominelũm
qua dragesimꝰ quartis psalmis canit. Ad sati tregina adẽ¬
triscuis in uesticude aurato circũ data uarietate : sicutigit᷑

Expanded text:
o posuisset o posuisset exemplum: Propter hoc relinquet homo patrem et matrem, et adhaerebit uxori suae, et erunt duo in carne una, intulit, Sacramentum hoc magnum est: ego autem dico in Christo et in Ecclesia . Si ergo propter brevitatem temporis, quod in arcto est, sic debent viri habere uxores suas, quasi non habeant: quanto magis inter sponsum et sponsam erit sancta conjunctio? Iste est sponsus de quo in duodevicesimo psalmo canitur: Et ipse tamquam sponsus procedens de thalamo suo . Et ista sponsa quae crebrius in Cantico scribitur Canticorum, quae non habet rugam nec maculam . Quam Paulus desiderat offerre uni viro virginem castam, ut sit sancta corpore et spiritu . De qua et sub nomine charissimi, quadragesimus quartus psalmus canit: Astitit regina a dextris tuis in vestitu deaurato, cir
Abbreviated transcription (Latin):
lxx oikorunun qua e omnia habitatam posses sam¬
que significant. Hoc ẽ autem hebraicae consuetudi
nis ut exreb: uocabula semper inponant. sicut a brã¬
d̃ qui prius uocabatꝰ pat̃ excelsus quando audiuit repro¬
missionẽ et insemine tuo bene dicentꝰ om̃s gentes appel¬
lutus ẽ pat̃ multarũ gentiũ idẽ abrahã et dno salua¬
tori supite nom̃ in ponit̾. Cito spolia detrahe ue locit̃
p̃dare : Hilii quoq: zebedei quorũ uni uocẽ tonitrui
emit tere poterat. In principio erat uerbũ et uerbũ
erat copuddm̃ et ds̃ erat uerbum appellatis Banuru
alxx Prae t̃missũ ẽ . causasq: reddidit quare appelletꝰ
insion et t̃ra ipsius hubitabilẽ feceritepri iuduico
fuerat ernore desesta siue hocipsũ referamus adecclesiã
que posses saprius abi dolis deserta fuerat adõ. Habitabi ten
uiuenis cũ uirgine ethabitabun inte filiitui. Et gaudebit¬
lxx sponsis suꝑsponsa gaudebi suꝑteds̃tuus. Et sic̃ habitans¬

Expanded text:
 quae omnia, habitatam, possessamque significant. Hoc est autem Hebraicae consuetudinis, ut ex eventu rebus vocabula semper imponant: sicut Abram, qui prius dicebatur, pater excelsus: quando audivit repromissionem: Et in semine tuo benedicentur omnes gentes appellatus est pater multarum gentium, id est, Abraham. Et Domino Salvatori supra nomen imponitur: Cito spolia detrahe, velociter praedare . Filii quoque Zebedaei, quorum unus vocem tonitrui emittere poterat : In principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum , appellati sunt a praetermissum est, causasque reddidit quare appellatur in Sion, et terram ipsius habitabilem fecerit, quae prius Judaico fuerat errore deserta. Sive hoc ipsum referamus ad Ecclesiam, quae possessa prius ab idolis, deserta fuerat a Deo. Habitabit enim juvenis cum virgine, et habitabunt in te filii tui. Et gaudebit sponsus super sponsa, gaudebit super te Deus tuus. LXX: Et s
Abbreviated transcription (Latin):
runt. Et super omnibus hissustinuistidomine etta¬
cuisti et humilicostinos ualde si nostra considere mus
merita des. perandum est situam dementiam qui
flagellas omnemfilium quem recipis audemus prae¬
ces fundere tuenim paternoster es qui dignatus es di¬
cere filius primogenitus meus israhel et quam qucm
lutum simus et operamanuum tuarum et fictor nos t̃
sic nec uas figulo ualeatres pondere quaresic uelsic
factum sit tamenscientes essenos filios audimus dice¬
re neiras caris dnẽ satis noniram uitamus necultra
patientiam tuam quaerimus perquam thesaurita¬
uimus nobis iramindie irae sedhoc qua e sumus ne
iras caris nobis satis ne tempore ultionis atq uindicte
memineris iniquitãs nostrae sed magis respicias
populum tuum qui quondamtuus appellatus est po¬
pulus et ciuitatis sanc tuaritui miserecris in qua in¬
uocatum est nomentuum qua e ciuitas appellatur

Expanded text:
runt. Et super omnibus his sustinuisti. Domine: et tarunt. Et super omnibus his sustinuisti. Domine: et tacuisti, et humiliasti nos valde. Si nostra consideremus merita, desperandum est. Si tuam autem clementiam, qui flagellas omnem filium quem recipis, audemus preces fondere . Tu enim pater noster es, qui dignatus es dicere: Filius primogenitus meus Israel . Et quamquam lutum simus, et opera manuum tuarum, et fictor noster sis; nec vas figulo valeat respondere, quare sic vel sic factum sit: tamen scientes esse nos filios, audemus dicere: Ne irascaris, Domine, satis. Non iram vetamus, nec ultra patientiam tuam quaerimus, per quam thesaurizavimus nobis iram in die irae. Sed hoc quaesumus, ne irascaris nobis satis, ne tempore ultionis atque vindictae memineris iniquitatis nostrae: sed magis respicias populum tuum, qui quondam tuus appellatus est populus. Et civitatis sanctuarii tui miserearis, in qua invocatum est nomen tuum. Quae civitas appellatur
Abbreviated transcription (Latin):
nos uero lutum etfictor noster et opera manuum tuarũ
omnes nos. Neiras caris dnẽ satis et neultramemine¬
ris iniquitates. Ecce respice populus tuus nos omnes
ciuitas sanctitui facta est deserta. si on deserta facta
est hierusdlem desolata domus sanctificationis nos¬
trae et gloriae nostrae ubilauda uerunt tepatres
nostri fucta est in exustionem ignis et omnia deside¬
rabilia nostra uersa sunt inruinas: num quid super
his continebistedomine tacebis et cd fliges nos uehemeNt
Et nunc domine pater nostertunos autem lutum opera
manuum tuarum omnesnos neiras caris nobis nimis
et ne in tempore memineris peccatorum nostrorum
Et nuncrespice quoniam populus tuus omnes nos ciui¬
tas sanctitui facta est deserta. Sion quasi solitudo. hie¬
rusclem in maledictione domus sanctuarii nostri
et gloriae . Cuib enedixerant patres nostri. peracta
est igne conbusta et omnia gloriosa nostra concide¬

Expanded text:
nos vero lutum: et fictor noster tu, et opera manuum tuarum nos vero lutum: et fictor noster tu, et opera manuum tuarum omnes nos. Ne irascaris, Domine, satis, et ne ultra memineris iniquitatis. Ecce respice, populus tuus omnes nos. Civitas sancti tui facta est deserta, Sion deserta facta est, Jerusalem desolata: domus sanctificationis nostrae, et gloriae nostrae, ubi laudaverunt te patres nostri, facta est in exustionem ignis, et omnia desiderabilia nostra versa sunt in ruinam. Numquid super his continebis te, Domine, tacebis; et affliges nos vehementer? Et nunc, Domine, pater noster tu: nos autem lutum, opera manuum tuarum omnes nos; ne irascaris nobis, Domine, nimis, et ne in tempore memineris peccatorum nostrorum. Et nunc respice quoniam populus tuus omnes nos, civitas sancti tui facta est deserta Sion: quasi solitudo Jerusalem, in maledictionem domus sanctuarii nostri et gloriae, cui benedixerunt patres nostri, facta est igne combusta, et omnia gloriosa nostra concide
Abbreviated transcription (Latin):
manuini quitatis nostrae siue tradimur temptationibus
propter peccata nostra ex quo discimus quod et iniquitas ma¬
nus habeat et omnia peccata quaenos fortiter strictos tene¬
re desiderant unde etinmanulinguae mors et uitaaẽ et
sc̃s praecatur neueniat mihipes superbiae nos autem quia
auertit dns faciem suam a nobis scientes illud quod scrip¬
tum est. Omnis qui in uocauerit nomen dnĩ saluus erit In¬
uocemus nomen eius atq: dicamus. Peccatum meum no¬
tum tibi feci et iniquitatem meam non operui. Dixi pronun¬
ciabo aduersum me iniquita tem meam dño et dimictis impi¬
et atẽ cordis meis etstatim habebimus dnm̃ respondentem
deleui sicut nebulam iniquita testuas et sicut nubem peccata
tua atq dicemus ostende faciem tuam et saluierimus ut ne¬
quaquã simus serui peccati sed seruitui. omnis enim qui fec¬
cit peccatum seruus eius ẽ Et nunc dnẽ paternoster estu

Expanded text:
manu iniquitatis nostrae, sive tradimur tentationibus manu iniquitatis nostrae, sive tradimur tentationibus propter peccata nostra. Ex quo discimus, quod et iniquitas manus habeat, et omnia peccata, quae nos fortiter strictos tenere desiderant. Unde et in manu linguae mors et vita est ; et sanctus precatur: Non veniet mihi pes superbiae . Nos autem, quia avertit Dominus faciem suam a nobis, scientes illud quod scriptum est: Omnis qui invocaverit nomen Domini, salvus erit invocemus nomen ejus, atque dicamus: Peccatum notum feci tibi, et iniquitatem meam non operui. Dixi pronuntiabo adversum me iniquitatem meam Domino, et tu dimisisti impietatem cordis mei . Et statim habebimus Dominum respondentem: Delevi sicut nebulam iniquitates tuas, et sicut nubem peccata tua , atque dicemus, Ostende faciem tuam, et salvi erimus : ut nequaquam simus servi peccati, sed servi tui. Omnis enim qui facit peccatum, servus ejus est . Et nunc, Domine, pater noster es tu,
Abbreviated transcription (Latin):
disꝑgit propterea nullus inuentus ẽ quunuo caret no¬
mentuum et consurgens deruina iniquitatum suarum
ad p̃henderet uel tenerecte diceretq: cum sponsa. Inue¬
niquem quae siuit anima mea tenebo eum et non dimit¬
tam illum uentus inscripturis tripliciterponitur aut in
temp tationum magnitudinem aut inperuersitata edoc¬
trinae aut simpliciter uentus quo nubila conteguntur
et aer in nubes cogitur. de temptationibus illiidẽ euan¬
gellum uenerunt flumina flauerunt uenti et inpege¬
runt in domum illcm et non potuerunt subuertereetõ
quia super petram stabilierat mole fundata : deperuer¬
sitate doctrinae in malicia hominum ut non circum fe¬
ramur omniuento doctrinae in malicia hominum
deuento simpliciter et non poterant naui gare:
Eratenim uentus contrarius non quo et hoc nom possit sentiritro¬
pologice sed quo praesenti sensui tantum similitudinem prebe¬
at A uertente enim dno ftcciem suam a nobis cllidimur in

Expanded text:
dispergit, propterea nullus inventus est qui invocaret nodispergit, propterea nullus inventus est qui invocaret nomen tuum, et consurgens de ruina iniquitatum suarum, apprehenderet vel teneret te, diceretque cum sponsa: Inveni quem quaesivit anima mea: tenebo illum, et non dimittam illum . Ventus in Scripturis tripliciter ponitur; aut in tentationum magnitudine, aut in perversitate doctrinae, aut simpliciter ventus, quo nubila congregantur, et aer in nubes cogitur. De tentationibus, illud est Evangelicum: Venerunt flumina, flaverunt venti, et impegerunt in domum illam, et non potuerunt subvertere eam: 764 quia super petram stabili erat mole fundata . De perversitate doctrinae: Ut non circumferamur omni vento doctrinae in malitia hominum . De vento simpliciter: Et non poterant navigare, erat enim ventus contrarius : non quo et hoc non possit sentiri tropologice, sed quo praesenti sensui tantum similitudinem praebeat. Avertente enim Domino faciem suam a nobis, allidimur in
Abbreviated transcription (Latin):
ficantem nec mirum haec dehominibus dicere cumastra
sum angelos suos peruersum quid ex cogita uerit. siquis¬
igitur post euangelium xp̃i et aduentum filiidĩ peda¬
go gelegis obseruat cerimonias audiat populũ c̃fitentẽ
quod omnis illa iustitia pannio sordidissimo comparetur. cui et
hesterdiadema suum quod eratregiae potestatis in signe com¬
parat quod nequaquam uoluntate sed necessitate portabat
tuscis neces sitatem eorum quoniam de testor signum super¬
biae mete quodẽ supercapud i eum indiebus ostensionis
meae ab hominor illud sicut pannum mens truum nec por¬
qui consurgat et teneatte. abis condististi ciemtuam
a nobis et cllisistinos in manuini quitatis nos trae
Et nonẽ qui inuocetnomentuum et quirecordatur
ad prehendatte quoniam a uertisti faciemtuam anobis
ec tradidistinos propterini quitates nostras: quia instur
foliorum de arboribus fluximus quaeuentus a refccta

Expanded text:
ficantem. Nec mirum haec de hominibus dicere, cumficantem. Nec mirum haec de hominibus dicere, cumsum angelos suos peruersum quid excogitauit. si iigitur post Evangelium Christi, et adventum filii Dei paedagogae Legis observat caeremonias, audiat populum confitentem, quod omnis illa justitia panno sordidissimo comparetur, cui et Esther diadema suum, quod erat regiae potestatis insigne, comparat, quod nequaquam voluntate, sed necessitate portabat: Tu scis necessitatem meam: quoniam detestor signum superbiae meae, quod est super caput meum in diebus ostensionis meae: abominor illud sicut pannum menstruum: nec porqui consurgat et teneat te. Abscondisti faciem tuam a nobis, et allisisti nos in manu iniquitatis nostrae. LXX: Et non est qui invocet nomen tuum, et qui recordatus apprehendat te. Quoniam avertisti faciem tuam a nobis, et tradidisti nos propter iniquitates nostras. Quia instar foliorum de arboribus fluximus quae ventus arefacta
Abbreviated transcription (Latin):
exlegeẽ sed perfidem xpĩ quaeẽ ex dõ. Iustitia ẽ enim ius¬
tus quiperit iniustitia sua si post euangelii ueritatemum¬
bras uelit exercere legedes etnoniuste quodiustum est
persequi. Vnde iuxta sapientissimum solomonem omnis
uir uidetur sibi iustus cum inlege uersatur adquos dns
loquitur ineuangelio. uos estis quiuos metipsos iustifica¬
tiscoram hominibus. quod paulus fugiens ait nihilmihi
conscius sum nec tamen in hociustificctus sum. Expeccato
autem dĩ iustitia de quaidem salomonlo quitur. Intelli¬
gite iustitiam uestram Ergo ẽ alia iustitia quae non habet
ueritatem Et hec ẽ uera iustitia dequarursum in euange¬
lio dicitur. Beatiquie suriunt et sitiunt iustitiam quam
multi pro phetae etiustidesi derauerunt uidere et nonui¬
derunt Abrahã autem uidit istam iustitiam et luetatus
est nequaquam sequens occidentem litteram sed spm̃ uiui¬

Expanded text:
ex Lege est, sed per fidem Christi quae est ex Deo justitia. Est enim jusex Lege est, sed per fidem Christi quae est ex Deo justitia. Est enim justus qui perit in justitia sua , si post Evangelii veritatem umbras velit exercere legales, et non juste quod justum est persequi. Unde juxta sapientissimum Salomonem, omnis vir videtur sibi justus, cum in lege versatur: ad quos Dominus loquitur in Evangelio: 763 Vos estis qui vosmetipsos justificatis coram hominibus . Quod Paulus fugiens ait: Nihil mihi conscius sum, nec tamen in hoc justificatus sum . Ex peccato autem Dei justitia, de qua idem Salomon loquitur: Intelligite justitiam veram. Ergo est alia justitia quae non habet veritatem, et haec est vera justitia, de qua rursum in Evangelio dicitur: Beati qui esuriunt et siliunt justitiam . Quam multi prophetae et justi desideraverunt videre, et non viderunt . Abraham autem vidit istam justitiam, et laetatus est, nequaquam sequens occidentem litteram, sed spiritum vivi
Abbreviated transcription (Latin):
ilundura recributionem desiderat futurorum et inui sibilẽ
idõ qua siuideret contemplabatur dequo et inpsalmis
Vlaquitur spefeminiun finium terrae et in marilonge. et
i ingenest ipseerit expectatio gentium quod q: sequitur
Dretecce egosum ad gentem quaenon in uoeant nomen
nadieet nones trapinam arbi tractusae quadem se esse
Idõ ec cetera sed totius munde prouocans gentes unam
fecit sui nominis gentemxpr̃anorum Expandimanus:¬
ad conparationem euan gelicae puritatis inmunditia nominetur. Etenĩ
nonẽ glorificatum quod prius glorificatum fuit propter excellentẽ
gloriam unde et paulus apostolus qui secundum iustitiam qua e
in legeẽ uni uersa compleuerat dicit se omnia duxisse prodcc̃
ihũ xp̃i. propter quem cuncta arbitatur quasi stercora ut xpm̃
lucrifuciat etinueniatur in eo non habens suam iustitiam quae

Expanded text:
ans, dum retributionem desiderat futurorum, et invisibilem ans, dum retributionem desiderat futurorum, et invisibilem Deum quasi videret, animo contemplabatur. De quo et in Psalmis legitur: Spes omnium finium terrae, et in mari longe . Et in Genesi: Ipse erit exspectatio gentium . Quodque sequitur: Dixi: ecce ego sum: ad gentem quae non invocabat nomen um in forma Dei esset, non est rapinam arbitratus aequalem se esse Deo, etc. ; sed totius mundi provocans gentes, unam fecit sui nominis gentem Christianorum. Expandi manusad comparationem Evangelicae puritatis immunditia nominetur. Etenim non est glorificatum quod prius glorificatum fuit, propter excellentem gloriam. Unde et apostolus Paulus, qui secundum justitiam, quae in Lege est, universa compleverat, dicit se omnia duxisse pro damnstri Jesu Christi, propter quem cuncta arbitratur quasi stercora, ut Christum lucrifaciat, et inveniatur in eo non habens suam justitiam, quae
Abbreviated transcription (Latin):
Ordo preposterus non quia tuiratus es nos peccauimus sed quia
nos peccauimus tuiratus es . Et quia peccauimus nobis iratus
es domine propterea errauimus et rectam reliquimus uiã
siue iuxta hebraicum qui semper fuimus inpeccatis tuatantũ
saluemur miseri cordia quipernos inmundisumus et quicquid
uidemur habere iusticiam pannos edentis siue mens truate
mulieris comparatur ꝓ quo theo dotio ipsum uerbum hebra¬
icum posuit eđdim quod syminachus int̃ pretatus ẽ hrncon
Idẽ parientium aquila maptrcon hocẽ testimoniorum
quando sanguis in primo coitum aritali uirginis ad probatꝰ
et de fluximus inquit quasi folia de arborib: quae propter
iniquitates nostras uentorum flatibus dis ꝑguntur in quo
i est ineuelis hune que rebat et morses loquendo si inueni¬
i grauamepudte ostende mihimani festeut uideam te:
unones diuitias chesaunsaegrpti xp̃i oppro briũ prestor¬

Expanded text:
Ordo praeposterus. Non quia tu iratus es, nos peccavimus; sed quia Ordo praeposterus. Non quia tu iratus es, nos peccavimus; sed quia nos peccavimus, tu iratus es. Et quia peccavimus, nobis iratus es, Domine: propterea erravimus, et rectam reliquimus viam. Sive juxta Hebraicum, qui semper fuimus in peccatis, tua tantum salvabimur misericordia, qui per nos immundi sumus; et quidquid videmur habere justitiae, panno sedentis, sive menstruatae mulieris comparatur. Pro quo Theodotio ipsum verbum Hebraicum posuit EDDIM   quod Symmachus interpretatus est κυουσῶν id est, parientium; Aquila μαρτυριῶν, hoc est, testimoniorum: quando sanguis in primo coitu maritali virgini approbatur. Et defluximus, inquit, quasi folia de arboribus, quae propter iniquitatei est in coelis . Hunc quaerebat et Moyses loquens Deo: Si inveni gratiam apud te, ostende te mihi manifeste, ut videam te . Majores divitias thesauris Aegypti, Christi opprobrium praestol