comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
S nõie pat̾s ⁊ filii ⁊ sp̃c scĩ. Quanto nob̾ in huiꝰ seculi pelago naufra¬
giũ ꝑtimescentib. dõ seriuentiũ exposcende st̃ manꝰ assuete orõnibꝰ
eo fidentuis illoꝵ succurri eredimꝰ beneficiis: quo ꝑatior assensuip¬
soꝵ occurrerimꝰ desideriis. Inde est qđ ego hamełi dĩ gr̃a comes de
uaringe. et eccłie beat b̾tini aduocatꝰ. ad p̃ces dñi Symonis abbatiᷤᷤ
in parrochia de rokestorn iuxta domũ suã. u̾sꝰ occidentẽ. in longum
scił ꝓpe riuulũ quem beca uocãt ꝓ mea. uxoris mee. filii ꝙ mei willi
⁊ omniũ tã successoꝵ quͣ antecessoꝵ meoꝵ salute. in elemosinã ꝓpetuo
possidendas concedo. Ne qͣ gͦ uł obliuione ab solescat. uł iiustoꝵ
hominũ ꝑturbatione hec nr̃a concessio innichilũ redeat: tã litterax
annotatione. qmͣ sigilli mei ĩpressione.⁊ testiũ subscriptione. ro¬
borandã duximꝰ. Testes. Stephanꝰ de smningeh̃.⁊ helenardꝰ filiꝰ

Expanded text:
 Filii et Spiritus Sancti. Quoniam nobis, in hujus seculi pelago naufragium pertimescentibus, Deo servientium exposcende sunt manus assuete orationibus: eo fidentius illorum succurri credimus beneficiis quo paratiori assensu ipsorum occurerimus desideriis; inde est quod ego Hamelin, Dei gratia, comes de Waringe et ecclesie beati Bertini advocatus, ad preces domni Symonis abbatis ein parochia de Rokesthorn, juxta domum suam, versus occidentem, in longum scilicet prope rivulum quem Beca vocant, pro mea, uxoris mee filiique mei Willelmi et omnium tam successorum quam antecessorum meorum salute, in elemosinam perpetuo possidendas concedo. Ne qua ergo, vel oblivione obsolescat, vel injustorum hominum perturbatione hec nostra concessio in nichilum redeat, tam litterarum annotatione quam sigilli mei impressione et testium subscriptione roborandam duximus. Testes. Stephanus de Sinig
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ iuromandoꝵ conies tani p̃sentib qͣm futuris notũ fieri uolo. desi¬
qđ alard̾ de flardeslo .uii. mensuras t̾re ⁊ dinudiã que dicit᷑ b̾tilil med in die.
quas in parrochia d̾e flardeslo ab euerardo radul in feodũ tenebat. in manꝰ
enis dẽ euerard redilidit. similit̾ aut̃ p̃dictꝰ euerardꝰ mͥ tradidit ⁊ uuerpi¬
uit. Ego uͦ p̃dictas t̾re m̃suras abb̃i scĩ b̾tini Godescalco uideł.⁊ eiusclem
eccłie fratrib d̃o siuentib ꝓ salute anime mee ⁊ p̃decessoꝵ meoꝵ in elemo¬
sinã tralidi. Ut aut̃ h ratũ ⁊ inconcussũ ꝑmaneat: sigilli me imp̃ssioẽ¬
⁊ p̃sentis pagine attestatione corroboraui. Actũ autẽ hoc est anno ab i¬
carnatione dñi.cͦ. cͦ. l. xͦxͦ.uͦi. in foresto qđ dicit᷑ npa corã his testibus.
Desidĩo morinoꝵ ep̃o. Petro abbate andernensi. hugone abb̾e de corbi.
hugone abb̃e scĩ Entini. Ioħ̃e cancelł t̾uaneñ. Ioh̃e canonico. Gocelino

Expanded text:
iromandorum comes, tam presentibus quam futuris notum fieri uolo, quod Alardus de Flandeslo VII mensuras terrę et dimidiam que dicitur Bertild Med In Dic quas in parrochia de Flardeslo ab Euerardo Radul in feodum tenebat in manus eiusdem Euerardi reddidit. Similiter autem predictus Euerardus michi tradidit et werpiuit. Ego uero predictas terrę mensuras abbati Sancti Bertini Godescalco uidelicet et eiusdem ęcclesię fratribus Deo seruientibus, pro salute animę meę et predecessorum meorum, in elemosinam traet presentis paginę attestatione coroboraui. Actum autem hoc est anno ab incarnatione Domini MCLXXVI, in foresto quod dicitur Nipa, coram his testibus: Desiderio Morinorum episcopo; Petro abbate Andernense; Hugone abbate de Corbi; Hugone abbate Sancti Quintini; Iohanne cancellario Taruanense; Iohanne canonico; Gocelino
Abbreviated transcription (Latin):
ri p̃positꝰ: cancellariꝰ flaudrensis. Gerardꝰ p̃positꝰ insulensis. Willꝰ
de stadhes templariꝰ. Willꝰ scĩ Audomari decanꝰ. Theobaloꝰ de rod¬
linghem. Stephanꝰ de suunghẽ. Custachiꝰ de hanlines. Theo dericꝰ¬

Expanded text:
ri prepositus et cancellarius Flandrensis; Gerardus prepositus Insulensis; Willelmus ri prepositus et cancellarius Flandrensis; Gerardus prepositus Insulensis; Willelmus de Stadhes templarius; Willelmus Sancti Audomari decanus; Theobaldus de Rodlinghem; Stephanus de Sininghem; Eustachius de Hanlines; Theoderic
Abbreviated transcription (Latin):
ti sunt: libãm clamauit. ⁊ eidẽ eccłie ꝑpetuo pacifice possidendã ꝯcessit.
⁊ ñ ultͣ ꝓgredit᷑. eo qđ iniustũ esset. si fieret.⁊ quia rustiei in comitatu p̃di¬
ch eiustachii de debito censu ꝑsoluendo eccsie freq̃ntes molestias infere¬
bant: uidicauert̃ ⁊̃ p̃dicl arbitͥ. qd̾ si rusticꝰ hostiũ suũ contͣ minish̃a¬
lem ⁊ scabinos abbatis clausisset: lice̾t scabinis ⁊ ministiali hostiũ im¬
pellendo aperire. ⁊ uadiũ etiam scriniis fractis si extra seram ñ inuenis¬
sent asportare. nec aliqͥs ꝓpt̾ hoc scabinos uł minist̾i̾alem iuolentie
uolebat retinere. Ut gͥ eccłia pace ⁊ iure suo ꝑpetuo gaudeat. hanc
ꝯuentionis cartã.⁊ ea que in ipsa scͥpta sunt rata fore decerno. et
sigilli mei appensiõe confirmo. Testes. Gerardꝰ brugensis ⁊ scĩ Audoma¬

Expanded text:
ti sunt, liberam clamauit et eidem ecclesie perpetuo pacifice possidendam concessit. ti sunt, liberam clamauit et eidem ecclesie perpetuo pacifice possidendam concessit. et non ultra progreditur, eo quod iniustum esset, si fieret. Et quia rustici in comitatu predicti Eustachii de debito censu persoluendo ecclesie frequentes molestias inferebant, iudicauerunt etiam predicti arbitri quod, si rusticus hostium suum contra ministerialem et scabinos abbatis clausisset, liceret scabinis et ministeriali hostium impellendo aperire et uadium etiam scriniis fractis, si extra seram non inuenissent, asportare nec aliquis propter hoc scabinos uel ministerialem uiolentie uolebat retinere. Ut igitur ecclesia pace et iure suo perpetuo gaudeat, hanc conuentionis cartam et ea que in ipsa scripta sunt rata fore decerno, et sigilli mei appensione confirmo. Testes: Gerardus Brugensis et Sancti Audoma
Abbreviated transcription (Latin):
Igo Ilulippꝰ cdi gr̃a fland̃⁊ uiromand̾ comes notu tecio qps seinstos ꝯ i¬
turis. qd̾ c̃ abbas scĩ b̾tini eustachiũ canẽ hominẽ suũ corã. m. re¬
suus abbas adus eũ habebat pacẽ fac̾e̾ ihunc mod̾ pmsit. qd̾ abbaᷤᷤ
tres suos homines eligeret. qͥ auditis hinc inde ro̾nib de om̃ib q̃ret
pacẽ facerent. Elech itaꝙ ad hoc stephanꝰ de sinighẽ. Eustachiꝰ de hã¬
⁊ Waltõ de staples. consilio suo accitis. iudicauert̃ in pͥmis. qđ selusa
molendini illiꝰ quod iudicio curie mee destructũ est. eo qd ad detͥm̃¬
tum ⁊ iacturam molendins eccłie scĩ b̾tini irrõnabilit̾ : ꝯtͣ legem
t̾re edificatũ fuerat. funditꝰ amoui debet. ita qd̾ aqͣ ad molendinũ
eccsie tam latã ⁊ tã ꝓfunãã uiã sic̃ antiqͥtꝰ habuerat: habere posset.
dictis hõib ad arbitrand electis. scdni qd̾ ip̃i de ute eũ facẽ deb̾e arbitra¬

Expanded text:
go Philippus, Dei gratia Flandrie et Uiromandie comes, notum facio presentibus et futuris, quod, cum abbas Sancti Bertini Eustachium Canem hominem suum coram Mathildis resuus abbas aduersus eum habebat, pacem facere in hunc modum promisit quod abbas tres suos homines eligeret, qui, auditis hinc inde rationibus, de omnibus querelis pacem facerent. Electi itaque ad hoc Stephanus de Sininghem, Eustachius de Hanet Waltero de Staples, consilio suo accitis, iudicauerunt in primis quod sclusa molendini illius quod iudicio curie mee destructum est, eo quod ad detrimentum et iacturam molendini ecclesie Sancti Bertini irrationabiliter et contra legem terre edificatum fuerat, funditus amoueri deberet, ita quod aqua ad molendinum ecclesie tam latam et tam profundam uiam, sicut antiquitus habuerat, habere posset. dictis hominibus ad arbitrandum electis, secundum quod ipsi de iure eum facere debere arbitra
Abbreviated transcription (Latin):
filiꝰ eiꝰ quattuordecĩ m̃suras t̾re parũꝑ plis uł minꝰ tã in pͣto qͣm
in t̾ra & uiuario & molendinũ appendens eid̾e uiuario in par¬
rochia hardingfort. qͦd iuxta casletũ ẽ in manu nr̃a deposuerius.
ae nos eoꝵ it̾atis p̾cib p̾dictũ molendinũ & p̾dictã t̾rã ab omni
exactiõe libera. in elemosinã eccłie sc̃i b̾tini habenda ꝯcessimꝰ. Ad
hoc ꝯcedendu p̾cipua causa nos cõpiuit qͦd meccłia sc̃i Bertim
uxorẽ p̾dictixpĩam noĩe hauuis in fr̾nitatẽ & ꝯu̾sationẽ suã
ex assuete pietatis officio suscepit. Qͦd ut ratũ ⁊ in concussũ ꝑma¬
neat. auctoritate sigilloꝵ nr̃oꝵ corroboratũ post̾is relinquere de¬
creuimꝰ. ⁊ testes subscripsimꝰ idoneos. S łustachii flandix cam̾arii.
audomari dapiferi. S Baldumi de ballolio. S̾walte ri

Expanded text:
eius quatuordecim mensuras terre parumper plus uel minus tam in prato quam in terra et uiuario et molendinum appendens eidem uiuario in parrochia Hardingfort quod iuxta Casletum est in manu nostra deposuerunt et nos eorum iteratis precibus predictum molendinum et predictam terram ab omni exactione liberam in elemosinam ecclesie sancti Bertini habenda concessimus. Ad hoc enim concedendum precipua causa nos compulit quod ecclesia sancti Bertini uxorem predicti Christiani nomine Hawis in fraternitatem et conuersationem suam suscepit. Quod ut ratum et inconcussum permaneat auctoritate sigillorum nostrorum corroboratum posteris relinquere decreuimus et testes subscripsimus idoneos. Signum Eustachii Flandrie camerarii. Audomari dapiferi. Signum Balduini de Ballolio. Signum Walteri
Abbreviated transcription (Latin):
go theodicꝰ dĩ gra comes flan¬
drie occasiones ꝑu̾sas adu̾sus eccłas in t̾ra mea p̃cauens in posterũ.
decẽ m̃suras t̾re quas Siboldus filius werimboldi cũ uuill̃o filio
suo lobiensi eccłie dederat meo nut ⁊ ꝯcessioe qͥa de meo feodo erat
ab eadem lobiensi eccłia inius eccłie beati b̾tini ꝑpetuo transisse tã
fut̾is qmͣ p̃sentib notificandũ curaui. Et ne a maliguis qͥbus libet
hec datio posset ulterius uiolari: apicib annotari: sigillo ineo sig¬
nari: testib ꝙ uolui roborari. Testes. Idesboldus de graht. herb̾tꝰ
de wluriugehem. Syboldꝰ filius warimboldi. henricꝰ filius eius.
Riquardꝰ pal. Stephanꝰ. Wido. Riquardꝰ filii eius. Riquardus
blauuot. Eustachius filius badeloga. Aliuioldꝰ Adã fr̃ eiꝰ. Actũ
furnis. anno u̾bi incarnati. mͦ. cͦ.xxͦx. octauo.

Expanded text:
go Theodericus dei gratia comes Flandrię occasiones peruersas aduersus ecclesias in terra mea precauens in posterum decem mensuras terre quas Siboldus filius Werimboldi cum Willelmo filio suo Lobiensi ecclesię dederat meo nutu et concessione quia de meo feodo erat ab eadem Lobiensi ecclesia in ius ecclesię beati Bertini perpetuo transisse tam futuris quam presentibus notificandum curaui. Et ne a malignis quibuslibet hęc datio posset ulterius uiolari apicibus annotari sigillo meo signari testibus que uolui roborari. Testes Idesboldus de Graht Herbertus de Wluringehem Siboldus filius Warimboldi Henricus filius eius Riquardus pal Stephanus Wido Riquardus filii eius Riquardus blauuot Eustachius filius Badelogę Alwoldus et Adam frater eius. Actum Furnis anno uerbi incarnati M° C° XXX° VIII°.
Abbreviated transcription (Latin):
lendinũ eccł̃ie tam latã ⁊ tã ꝓfundã uiã sic̃ antiqͥtꝰ habuerat. habẽ
corã p̃dictis hoĩb ad arbitrand electis. scđ̃m qđ ip̃i de uire eũ facẽ de¬
be arbit̃t sunt: lib̾am clamauit. ⁊ eidẽ eccłie ꝑpetuo pacifice possidẽdã

Expanded text:
lendinum ecclesie tam latam et tam profundam uiam, sicut antiquitus habuerat, habere lendinum ecclesie tam latam et tam profundam uiam, sicut antiquitus habuerat, habere coram predictis hominibus ad arbitrandum electis, secundum quod ipsi de iure eum facere debere arbitrati sunt, liberam clamauit et eidem ecclesie pe
Abbreviated transcription (Latin):
dña notũ facio p̃sentib ⁊ futuris. qd̾ cũ abbas scĩ b̾t̾im Eustachium
canẽ hominẽ suũ corã me in causã traxisset. idẽ eustachiꝰ ea q̃ pacis erãt
reqͥsiuit.⁊ uoluntatẽ ⁊ assensũ meũ reqͥrens: de om̃ib q̃relis quas dñs
suus abbas adu̾s eũ habebat.: pacẽ face̾ in hunc mod̾ ꝓuisit. qđ abbas
tres suos homines eligeret. qͥ auditis hinc inde rõnib de om̃ib q̃relis
pacẽ facerent. E lecti itaꝙ ad hoc stephanꝰ de sininghẽ. Eustachiꝰ de hau¬
lines: Theodicꝰ de rubruec. duob aliis honimb abbatis. Winemero
de fontib ⁊ Walt̾o de staples ꝯsilio suo accitis iudicauert̃ in pͥmis. qd̾
sclusa molendini illius qđ udicio flandrensis curie destructũ est. eo
qd̾̃ ad decͥm̃tũ ⁊ iacturã molendini eccłie scĩ b̾tini irrationabilit̾ ⁊ cõtͣ
legem t̾re edificatũ suerat: funditꝰ amouer deberet. ita qd̾ aqͣ ad mo¬

Expanded text:
na, notum facio presentibus et futuris quod, cum abbas Sancti Bertini Eustachium Canem, hominem suum, coram me in causam traxisset, idem Eustachius ea que pacis erant requisiuit et, uoluntatem et assensum meum requirens, de omnibus querelis quas dominus suus abbas aduersus eum habebat, pacem facere in hunc modum promisit quod abbas tres suos homines eligeret, qui, auditis hinc inde rationibus, de omnibus querelis pacem facerent. Electi itaque ad hoc Stephanus de Sininghem, Eustachius de Hanlines et Theodericus de Rubruec, duobus aliis hominibus abbatis Winemero de Fontibus et Waltero de Staples, consilio suo accitis, iudicauerunt in primis quod sclusa molendini illius quod iudicio Flandrensis curie destructum est, eo quod ad detrimentum et iacturam molendini ecclesie Sancti Bertini irrationabiliter et contra legem terre edificatum fuerat, funditus amoueri deberet, ita quod aqua ad mo
Abbreviated transcription (Latin):
rochiis de kelmis ⁊ aqͥna iacentib ⁊ ad elemosinariã domũ sc̃ĩ btini ꝑ¬
tinentib ꝓ quib centũ qͣtuor galline: decẽ solidi annuatĩ sibi debentur.
hunc itaꝙ comitatũ ꝓ quo eccłiam scĩ bt̾ii diutiꝰ fatigarat. tandẽ da¬
tis sibi. x iui. marebis argent. hoc pacto eccsie.⁊ abbati Godescalco libe¬
rum ꝑ manũ meã reddidit. ut tã monachi qmͣ cõiisi. ⁊ eoꝵ familia.
⁊ quic̃ꝙ ꝑ monachos uł ꝯu̾sos ad opꝰ eoꝵ ibi laborauerint. ab om̃i ca¬
lumpnia ⁊ cõsuetudine q̃ de iure conutatꝰ exigi solet. abanno scił. furto.
teloneo. occasione inuent chesauri: siqͥd aliua iuris in comitatu esse

Expanded text:
na jacentibus et ad elemosinariam domum Sancti Bertini pertinentibus, pro quibus centum iiii galline et decem solidi annuatim sibi debentur. Hunc itaque comitatum, pro quo ecclesiam Sancti Bertini diutius fatigarat, tandem datis sibi xiiii marchis argenti, hoc pacto ecclesie et abbati Godescalco liberum per manum meam reddidit, ut tam monachi quam conversi et eorum familia, et quicumque per monachos vel conversos ad opus eorum ibi laboraverint, ab omni calumnia et consuetudine que de jure comitatus exigit solet, a banno scilicet, furto, teloneo, occasione inventi thesauri, et si quid aliud juris in comitatu esse
Abbreviated transcription (Latin):
binoꝵ coactas petitiones faciendo. ⁊ plus qmͣ decimũ nũnũ de placitis
que ad abbatẽ ꝑtin̾ent. eccłie molent auferendo. ratam ⁊ in cõcussã.
Sec̃mmꝰ conuentionẽ olim int̾ lamb̾tũ ab̾batẽ. ⁊ lamb̾tũ ministĩalem
ue popͥnghem. teste capitło conã eccłie hominib carta ⁊ sigillo sci ba¬
ni ꝯfirimatã. eandenꝙ legem de cet̾is ministialib ecclie tenendam
auctorizamꝰ. ut scił nullus eoꝵ. uł ꝑ hereditariã successionẽ. uł in fe¬
ociũ habeat suũ ministiũ. nec alio mͦ qmͣ abb̃i uł eccłie dare placu¬
erit. Et ministiał de popͥnghẽ deciiũ nũmũ tantũ scd̃m p̾fatã
ꝯuentionẽ de placitis uire suo accipiat. Huiꝰ ꝯfirmationis. destes
sub sẽpt aderant p̃sentes. Desid̾ius ep̃c t̾uanens. Rob̾tꝰ fr̃ eiꝰ p̃po¬
sit᷑ insulanꝰ. Gerardꝰ de mescines. Willꝰ de mescines notarii co¬
mitis. Eustachiꝰ camerariꝰ. Rogenꝰ cascellanꝰ cort᷑censis. Waltenꝰ

Expanded text:
binorum coactas petitiones faciendo et plus quam decimum nummum de placitis que ad abbatem pertinent ecclesie uiolenter auferendo ratam et inconuulsam decernimus conuentionem olim inter Lambertum abbatem et Lambertum ministerialem de Poperingehem, teste capitulo, coram ęcclesię hominibus carta et sigillo Sancti Bertini confirmatam, eandemque legem de ceteris ministerialibus ecclesie tenendam autorizamus, ut scilicet nullus eorum uel per hereditariam successionem, uel in fęodum habeat suum ministerium, nec alio modo quam abbati uel ecclesie dare placuerit, et ministerialis de Poperingehem decimum nummum tantum secundum prefatam conuentionem de placitis iure suo accipiat. Huius confirmationis testes subscripti aderant presentes: Desiderius episcopus Taruanensis Robertus frater eius prepositus Insulanus; Gerardus de Menscines; Willelmus de Menscines notarii comitis; Eustachius camerarius; Rogerus castellanus Cortracensis; Walterus
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ fili ⁊ sp̃c̃ scĩ. Ego Phiylippꝰ dĩ gr̃a flandrensiũ comes. notũ facio tã
p̃sentib qmͣ futuris. stephanũ de siningehem. ante me ⁊ meos homi¬
nes recognouisse unuriã pluribus annis a se fuisse irrogatã cuidam
uille scĩ Gtini nõie aeqͥn.⁊ hoc tam in u̾uecib ⁊ gallinis. ⁊ nũmis intte
acceptis. qmͣ in aratris seruitio suo indebite mancipatis. Ego gͥ qd̾
ante me publice confessus est. uolens ratũ ⁊ irrefragabile ꝑmane.
corroboraui illud tam sigilli mei imp̃ssione. qmͣ eoꝵ qͥ int̾fuerunt
ꝓboꝵ hominũ annotatione. Ego P hylippꝰ comes flandrie. Matheᷤ
comes bolonie. Eustachiꝰ camerariꝰ. Stephanꝰ de siningehem. Rob̾¬
tꝰ p̃positꝰ de aria. Stephanꝰ de landast. Walterꝰ gonela. Baldumꝰ
peurel. Mars bona. Balduinꝰ de hammes. Ioħes suppͥor scĩ s̾tin.
Marcilius hospitariꝰ. Balduinꝰ elemosinariꝰ. Rorie: ⁊ alii qmplures.

Expanded text:
Spiritus Sancti. Ego Philippus, Dei gratia Flandrensium comes, notum facio tam presentibus quam futuris Stephanum de Sininghem ante me et meos homines recognouisse iniuriam pluribus annis a se fuisse irrogatam cuidam uillę Sancti Bertini nomine Acquin, et hoc tam in ueruecibus et gallinis et nummis iniuste acceptis quam in aratris seruitio suo indebite mancipatis. Ego igitur quod ante me publice confessus est uolens ratum et irrefragabile permanere, corroboraui illud tam sigilli mei impressione quam eorum qui interfuerunt proborum hominum annotatione. Ego Philippus comes Flandrię; Matheus comes Bolonię; Eustachius camerarius; Stephanus de Sininghem; Robertus prepositus de Aria; Stephanus de Landast; Walterus de Curtrai; WalPeuerel; Marz Bona; Balduinus de Hammas; Iohannes subprior Sancti Bertini; Marcilius hospitarius; Balduinus elemosinarius; Roricus et alii plures.
Abbreviated transcription (Latin):
tam p̃sentib qmͣ futis. hanc cõuentionẽ factã esse int̾ eccłiã scĩ b̾tini
⁊ balduinũ de cõmines. Cũ p̃dictꝰ baldiunꝰ in curia beati Btini que est
apd̃ basuuarnestun. quedã iura sibi uendicare uoluisset. ⁊ ob hoc mul¬
tas fr̃ib ibidem manentib molestias intulisset. in hoc tandẽ pace
media cõuenerunt. qđ frs̃ ibidem manentes p̃dicto baldiuno.xu. mar¬
chas. argent dederunt.⁊ ipse balduinꝰ oinẽ calũpniã suã suꝑ hoc re

Expanded text:
tam presentibus quam futuris hanc conuentionem factam esse inter ecclesiam Sancti Bertini et Balduinum de Comines. Cum predictus Balduinus in curia Beati Bertini que est apud Bas Warnestum quedam iura sibi uendicare uoluisset, et ob hoc multas fratribus ibidem manentibus molestias intulisset, in hoc tandem pace media conuenerunt, quod fratres ibidem manentes predicto Balduino XV marcas argenti dederunt et ipse Balduinus, omnem calumpniam suam super hoc re
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ b̾tino concessi. Hauc uͦ donationẽ in solempni curia Rob̾ti comitis eiꝰ¬
demq generose coniugis Clementie fecimꝰ. in publico scił fideliũ di con
serit. reuerend ep̃i Iohes morinensis. atq lamb̃tꝰ attrebatensis a nob̃ rogati
in cõmune anathematirauert̃.⁊ subseripserunt. Ego etiã Rebtꝰ di gr̾a
flandrensiũ comes hoc seͥptui firmarii. ⁊ sigillo meo consignans. eos qͥ
subseberent iussi. Decretum gͥ a me est ab ep̃is supͣscͥptis. ceti̾sq fidelib¬
tam̃ ut reus ex hoc dõ satisfaciat. Signa eoꝵ qui subscpsert̃. S̾. Cla¬
rembaldi archidiaconi attrebatensis. S̾. Bernoldi wateniensis p̃postii.
S̾. Raineri capellani. S. Comitis gisnensis manasses. S̾. Onuls da¬
piferi.S. host pincerne. S̾. amulrici conestabellarii. Alii etiam
multi int̾suert̃ testes. Facta est autẽ hec donatio sollempnit̾ apud
bergas in pentecosten. Anuo ab incarnatiõe dñi.mͦ. cͦ.uͦ. Indictione .xͥ.¬

Expanded text:
 trado. Hanc uero traditionem in sollempni curia Roberti comitis eius que generose coniugis Clementie fecimus in publico scilicet fidelium deiserit reuerendi episcopi Iohannes Morinensis atque Lambertus Attrebatensis a nobis rogati in commune anathematizauerunt et subscripserunt. Ego eciam Robertus dei gratia Flandrensium comes hoc scriptum firmaui et sigillo meo consignans eos qui subscriberent iussi. Decretum igitur tam a me est quam ab episcopis suprascriptitamen ut reus ex hoc deo satisfaciat. Signa eorum qui subscripserunt signum Clarembaldi archidiaconi Attrebatensis. Signum Bernoldi Wattiniensis prepositi. Signum Raineri cappellani. Signum comitis Gisnensis Manasses. Signum Onulphi dapiferi. Signum Host pincerne. Signum Amulrici connestabellarii. Alii eciam multi interfuerunt testes. Facta est autem hec donatio sollempniter apud Bergas in pentecosten anno ab incarnatione domini mille
Abbreviated transcription (Latin):
dam eidem loco firmamꝰ ꝙ cũ p̃sentis karte testimonio sigilli nostri
imp̃ssiõe corroboramꝰ. F acta est aut̾ hec confirmatiõe. anno ab icap¬
natiõe dñi nr̃i iħu xp̃i.mͦ.cͦ. nͦ. Indictioe. x. feã .ui. in uilla hislensi¬
his p̃sentib quoꝵ noĩa ꝙ signa annotari placuit: S̾ Rodb̃ti comitᷤ.
Roageri castelłi. Presentib etiam aliis qm̃ płib spectabilib uiris.
Bertulsꝰ brugensis p̃positꝰ his int̾fuit. Et gummanꝰ cancellariꝰ. Rai¬
ueriꝰ capellanꝰ. Rodb̾tꝰ canonicꝰ¬

Expanded text:
dam eidem loco firmamus et cum presentis karte testimonio sigilli nostri dam eidem loco firmamus et cum presentis karte testimonio sigilli nostri impressione corroboramus. Facta est autem hec confirmatio anno ab incarnatioHiis presentibus quorum nomina et signa annotari placuit. Signum Rodberti comRodgeri castellani. Presentibus etiam aliis quam pluribus spectabilibus uiris Bertulfus Brugensis prepositus his interfuit et Gummarus cancellarius Rainerius capellanus Rotbertus canonic
Abbreviated transcription (Latin):
comes. possessionib scõꝵ nicħ om̃ino uolens auferre uł in aliquo
diminuiere. inclinatꝰ p̃cib lamb̾ti abb̃is scĩ B̾tini ac frum ibidem
dõ famulantiũ uideł pro remedio anime inee atq coniugis sey
liberoꝵ meoꝵ Balduini scił atꝙ Willi concessi. ꝙ p̃sentis pagie
attestatione firmaui. ut quia uilla archas q̃ est unũ ex pͥncipa¬
lib m̃bris p̃dicti scĩ. ad cotidianũ uictũ frum c̃ molendinis suis
ꝑtinet. nulla om̃ino alia molendina ab eadẽ uilla archas. usq bpo¬
burch ꝙ lodic int̾sint sicut nec ret᷑actis temporib fuerunt. nisi
forte abbas circa monastiũ suũ aliqua molendina in ꝓpͥa terra
ꝙ aqua construere uoluerit. Poiro omnẽ multurã qmͣ de ministio
aduocati sci E̾tin siue aliunde idẽ abbas ꝙ monachi ad opꝰ eccłie sue
hactenus possederunt. deiceps lib̾e ꝙ absq om̃i contradictioẽ possidẽ¬

Expanded text:
comes possessionibus sanctorum nichil omnino uolens auferre uel in aliquo comes possessionibus sanctorum nichil omnino uolens auferre uel in aliquo diminuere inclinatus precibus Lamberti abbatis sancti Bertini ac fratrum ibidem deo famulantium uidelicet pro remedio anime mee atque coniugis seu liberorum meorum Balduini scilicet atque Willelmi concessi et presentis pagine attestatione firmaui ut quia uilla Arcas que est unum ex principalibus membris predicti sancti ad cotidianum uictum fratrum cum molendinis suis pertinet nulla omnino alia molendina ab eadem uilla Arcas usque Broburch et Lodic intersint sicut nec retroactis temporibus fuerunt nisi forte abbas circa monasterium suum aliquam molendinam in propria terra et aqua construere uoluerit. Porro omnem multuram quam de ministerio aduocati sancti Bertini siue aliunde idem abbas et monachi ad opus ecclesie sue hactenus possederunt deinceps libere et absque omni contradictione possiden
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ unanimit̾ assensum ꝑ om̃ia p̃bentib. Siquis gͦ hanc talem
cõuentionẽ deinceps infregit. aut aliqͣtenꝰ contradixi̾t. auri libͣm
comiti soluat. nͥ cito digna satisfactioe̾ resipiscat. Recitata est ꝙ
confirmata in p̃sentia mei scił Rodb̾ti senioris uilla aria. me
annuente & una cũ meis subscriptionis signo firmante. quoꝵ
noĩa testimonit gr̾a hic placuit annotari. S̾ Rodb̾t̾i comitis
senioris. S̾ Gertrudis comitisse. S̾ Will̃i. S̾ Arnulfi archidia
gonis de archas. S̾ Will̃i filii foub̾ti. S̾ Baldrici de culhem.
Sbalduini de archas. S Artoldi. S Eustachii aduocat t̾uanẽs̃
eccł̃ie. S̾ Iusfridi castellani. S̾ Walteri de blendeca S̾ Eustachii
fris eiꝰ. S̾ Baldium de aria
N noĩe patris ꝙ filii ꝙ filii & spc̃ scĩ. Ego Rodb̾tꝰ dĩ grã flandrensiũ

Expanded text:
et unanimiter assensum per omnia prebentibus. Si quis ergo hanc talem et unanimiter assensum per omnia prebentibus. Si quis ergo hanc talem conuentionem deinceps infregerit aut aliquatenus contradixerit auri libram comiti soluat nisi cito digna satisfactione resipiscat. Recitata est et confirmata in presentia mei scilicet Rodberti senioris uilla Aria me annuente et una cum meis subscriptionis signo firmante quorum nomine testimonii gratia hic placuit annotari. Signum Rodberti comitis senioris. Signum Gertrudis comitisse. Signum Willelmi. Signum Arnulfi archidiacgonis de Archas. Signum Willelmi filii Fouberti. Signum Baldrici de Culhem. Signum Balduini de Archas. Signum Artoldi. Signum Eustachii aduocati Teruannensis ecclesie. Signum Iuffridi castellani. Signum Walteri de Blendeca. Signum Eustachii fratris eius. Signum Balduini de Arian nomine patris et filii et spiritus sancti. Ego Rodbertus dei gratia Flandrensium
Abbreviated transcription (Latin):
comes. cithiensis cenobii ab̃b̃ notũ facio & tam fittis qmͣ p̃sentib
me partem comitatꝰ de uilla archas. illam uideł que ad bal¬
dricum de culhem attinet in censu abb̃i Ioħ̃i concessisse tali
conditione. quatinꝰ duob militib. Baldrico filio arnuls. et¬
eustachio filio ymonis de bladringehem. quib eam baldricꝰ in feodo
concesserat. singuł annis in die eleuationis scĩ patris s̾tini decem
solidos unicuiq scił.u. enis rei gr̃a abb̃ daret. sicq eam cũ qͥete
ad opꝰ eccłie possideret. Similit̾ aut̃ postĩ eoꝵ qͥc̃q p̃dictũ feodũ
habuerit. tõtidẽ soł supͣscͥpto t̾mino in cam̾a abb̃is ipsius eccłie
accipiant. ꝙ ultͣ nil exige̾ aut usurpare p̃sumant. Quod si p̃no̾iatꝰ
censꝰ die statuto eis ñ fuerit tͥbutꝰ. postea ꝓ em̃datiõe talis negli¬
gentie duos soł accipiant. ita tñ ut ex integͦ censu nicħ ob hoc
minꝰ habeant. Actum est uͦ hoc tam ipsis qmͣ dño suo p̃sentibus.

Expanded text:
comes Cithiensis cenobii abbati notum facio et tam futuris quam presentibus me partem comitatus de uilla Archas illam uidelicet que ad Baldricum de Culhem attinet in censu abbati Iohanni concessisse tali conditione quatenus duobus militibus Baldrico filio Arnulfi etEustachio filio Ymonis de Bladringehem quibus eam Baldricus in feodo concesserat singulis annis in die eleuationis sancti patris Bertini decem solidos unicuique scilicet V eius rei gratia abbati daret sic que eam cum quiete ad opus ecclesie possideret. Similiter autem posteri eorum quicumque predictum feodum habuerint totidem solidos suprascripto termino in camera abbatis ipsius ecclesie accipiant et ultra nil exigere aut usurpare presumant. Quod si prenominatus census die statuto eis non fuerit tributus postea pro emendatione talis negligentie duos solidos accipiant ita tamen ut ex integro censu nichil ob hoc minus habeant. Actum est uero hoc tam ipsis quam domno suo presentibus
Abbreviated transcription (Latin):
mꝰ. cꝰ. lxxxͦ. ⁊ apd̾ npes morarer. ⁊ ut̾q abbas iudeł ⁊ castellanus
in mea staret p̃sentia. nactꝰ oportunitatẽ castellanꝰ.: sponsionis
sue ñ ĩmemor. assumptis sec̃ amicis sius. qͥ ⁊ mͥ accepti erant.
tiũ confirmarẽ. Ut gͦ huic donationi nemo audeat in posterũ
refragari. in p̃sentia hominũ meoꝵ qͥ illic aderant. pͥulegii da¬
tione.⁊ sigilli mei imp̃ssione. muniri ⁊ corroborari feci. hꝰ cõfir¬
mationis : donationis testes sunt. Geraradꝰ de messines sigillarius meus.
Petrꝰ capellanꝰ m̃s de Ruhont. Magist̾ Willꝰ anglicꝰ. baldumnꝰ de betunia.
Antoniꝰ dapifer de seo ludomaro. Balduinꝰ dapifde scõ Audomars. Bal¬
du̾mꝰ de hauesle̾ca. Gosuinꝰ de rauenesberga.⁊ alii plurts. Actũ est hoc

Expanded text:
M-us C-us LXXX-us, et apud Nipes morarer, et uterque, abbas uidelicet et castellanus, M-us C-us LXXX-us, et apud Nipes morarer, et uterque, abbas uidelicet et castellanus, in mea staret presentia, nactus oportunitatem castellanus et sponsionis sue non immemor, assumptis secum amicis suis, qui et mihi accepti erant, tium, confirmarem. Ut ergo huic donationi nemo audeat in posterum refragari, in presentia hominum meorum, qui illic aderant, priuilegii datione et sigilli mei impressione muniri et corroborari feci. Huius confirmationis et donationis testes sunt: Gerardus de Menschines, sigillarius meus; Petrus capellanus meus de Ruhout; magister Willelmus Anglicus; Balduinus de Betunia; Antonius dapifer de Sancto Audomaro; Balduinus dapifer de Sancto Audomaro; Balduinus de Haueskerka; Gozuinus de Rau
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ꝓpͥetate ⁊ debita possessione partes dissiderent.⁊ graues ac frequen¬
tes alt̾cationes int̾ se sepiꝰ agitarent. tandẽ castellanꝰ importunita¬
rem. suꝑ iniusticia sua qmͣ eccłiã scĩ b̾tiui uexabat. amicoꝵ consilio
⁊ bonoꝵ instinctu salubrit̾ resipiscens. in p̃sentia eoꝵ quos ierosoli¬
mã ꝓfecturꝰ uice ⁊ loco meo regimine flandrie p̃esse ꝯstitui ⁊ alioꝵ
qm plurimoꝵ qͥcqͥd iuris in p̃dicta palude clamauerat. cũ exfestu¬
catione werpiuit. ⁊ dõ ⁊ beato b̾tino in elemosinã tͥbuit. ita ut
anathematis ꝑicło. ipse ⁊ heres suus subiaceant. siqndo pͣdictã
donationẽ infringant. Assensũ ꝙͦ meũ huic donationi cõfirman-¬
t̾ ꝯfirmari ab ep̃o impetͣuit. Anno dñi.mͦ. cͦ. lxͦxuͦiͦi. Cũ gͥ diuina
me reduxisse clem̃tia. anno ab hinc t̾cio. qͥ est aunꝰ u̾bi incarnati.

Expanded text:
et proprietate et debita possessione partes dissiderent et graues ac frequenet proprietate et debita possessione partes dissiderent et graues ac frequentes altercationes inter se sepius agitarent, tandem castellanus, importunitarem super iniusticia sua, quam ecclesiam Sancti Bertini uexabat, amicorum consilio et bonorum instinctu, salubriter resipiscens, in presentia eorum quos, Ierosolimam profecturus, uice et loco meo regimini Flandrie preesse constitui et aliorum quamplurimorum, quicquid iuris in predicta palude clamauerat, cum exfestucatione werpiuit, et Deo et beato Bertino in elemosinam tribuit, ita ut anathematis periculo ipse et heres suus subiaceant, si quando predictam donationem infringant. Assensum quoque meum huic donationi confirmanter confirmari ab episcopo impetrauit, anno Domini M°C°LXX°VII°Cum igitur diuina me reduxisset clementia anno abhinc tercio, qui est annus Uerbi incarnati
Abbreviated transcription (Latin):
tiones. facta. uł dicta maioꝵ. temporis ꝓlira diuturnitate oblitiat sepe
cõꝑtũ est. ab his qͥb sapia ꝓfusior a d̾o donata est. geste rei annoratioe
⁊ adhibitoꝵ testiũ remedio huio uicio obiuare ꝓusũ est. Inde est qdᷤ
ego Phelippꝰ flanchrie marchio ⁊ uiromandie comes p̃sentib indico.
⁊ ad posteros fida relatione tͣnsmitto. qđ cũ int̾ Symonẽ abbatẽ scis¬
tini⁊ Will̃m castellanũ sc̃ĩ Audoman suꝑ q̃dã palude.c. ⁊ .xi. m̃su¬
raꝵ insia ambitũ fossat i uilla de salꝑuuic inclausoꝵ. tã in nostra
p̃sentia. qmͣ in morinensis ep̃i curia diu agitaret᷑ controu̾sia. castella¬
no p̃dictã paludem ad ius feodi quẽ quasi de me se tenere dicebat.
constant̾ trahente. abb̾e uͦ eccl̃iam scĩ b̾tini eandem paludem. Lx.
annis possedisse multoꝵ testimonio c̃ꝓbante. sopita om̃i ꝓrsus
calumpnia in pacẽ ⁊ concordiã tandẽ hoc mͦ redierint. Cũ suꝑ iure

Expanded text:
tiones, facta uel dicta maiorum, temporis prolixa diuturnitate oblitterari sepe compertum est, ab his quibus sapientia profusior a Deo donata est, geste rei annotatione et adhibitorum testium remedio, huic uicio obuiare prouisum est. Inde est quod ego Philippus Flandrie marcio et Uiromandie comes, presentibus indico et ad posteros fida relatione transmitto, quod, cum inter Symonem abbatem Stini et Willelmum castellanum Sancti Audomari super quadam palude C et XV mensurarum infra ambitum fossati in uilla de Salperwic inclusarum tam in nostra presentia quam in Morinensis episcopi curia diu agitaretur controuersia, castellano predictam paludem ad ius feodi quem quasi de me se tenere dicebat constanter trahente, abbate uero ecclesiam Sancti Bertini eandem paludem LX annis possedisse multorum testimonio comprobante, sopita omni prorsus calumpnia, in pacem et concordiam tandem hoc modo redierint. Cum super iure
Abbreviated transcription (Latin):
geruntur. tenebris sins inuolue̾ addicit: ut ad posteros tͣnseant in cõ¬
uulsa. fideli littaꝵ memorie cõm̃dare humana ꝯsueuit sollertia. Ca¬
ꝓpt̾ Ego hylippꝰ fland̃ ⁊ uiromand̃ comes. tã fut̾is qmͣ p̃sentib notun
fieri uolo. causam diu uentilatã int̾ eccłiam beat G̾tini ⁊ Ioħem de fre¬
mã illã hereditario uire tenebit: p̃nominate eccłie singłis annis
in festo scĩ Andree marcã.⁊ xii polbanos auene. heredio censu exinde
ꝑsoluet. Si aut̾ p̃dictꝰ Ioħes uł heres suus decimã illã a se alienare.⁊ ad
indebitas : incõsuetas manꝰ tͣnsferre. siue uenditione seu alio mͦ uolu¬
erit. hoc nullomͦ ad effectũ ꝑduce̾ poti̾t̾. nͥ eã sepiꝰ nõiate eccłie uendat.
uł in uenditiõe ꝯsũmanda eiꝰ beniuolũ assensũ pleniꝰ obtineat. Ut gͥ¬
hoc ratũ maneat: incõcꝰsũ. sigilli mei ĩpressiõe. ac hoꝵ testiũ anno¬
tatione corroborari p̃cepi. Testes. Theobaldus de tolinghẽ. Will̃mꝰ

Expanded text:
geruntur tenebris suis inuoluere addicit,, ut ad posteros transeant inconuulsa, fideli litterarum memorie commendare humana consueuit sollertia. Eapropter ego Philippus Flandrie et Uiromandie comes, tam futuris quam presentibus notum fieri uolo causam diu uentilatam inter ecclesiam Beati Bertini et Iohannem de Fremam illam hereditario iure tenebit et prenominate ecclesie singulis annis in festo sancti Andree marcam et XII polkinos auene hereditario censu exinde persoluet. Si autem predictus Iohannes uel heres suus decimam illam a se alienare et ad indebitas et inconsuetas manus transferre siue uenditione seu alio modo uoluerit, hoc nullo modo ad effectum perducere poterit, nisi eam sepius nominate ecclesie uendat uel in uenditione consummanda eihoc ratum maneat et inconcussum, sigilli mei impressione ac horum testium annotatione corroborari precepi. Testes: Theobaldus de Rolinghem; Willelmus
Abbreviated transcription (Latin):
N nõie patris: filii ⁊ spc̃ scĩ. Ego Theodi̾cꝰ di gra flandrensiũ come
notũ esse uolo tam posteris quã p̃sentib quia baldunꝰ filius elem¬
b̾ti de kelmes .xxx. terre mensuras cũ comitatu de me tenebat u
feodo in iulla que dicit᷑ tadiugahem. Hanc t̾ram mͥ ui manꝰ ita li¬
bere reddidit. sicut de illam tenuerat: ⁊ ego eandem t̾ram uire he¬
reditario dedi ad elemosinã scõ b̾tino. Abbas uͦͭ scĩ B̾tini.xxx. qͦ men¬
suras quas habuit simul c̃ comitatu in uilla sc̃ĩ audomari kica di¬
cta iuxta herewega sita: mͥ in manis dedit ⁊ ego balduino p̃fato
dedi in feodũ in cambiũ t̾re qmͣ mͥ reddiderat. Actum est Anno
uerbi incarnati. Mͦ. cͦ.xxͦxuͦ. regnante rege ludowico. Que com¬
mutatio ut firma sit inꝑpetim. sigillo firmaui meo. Signum
⁊ heoderici comitis. S̾. Euuani de gand. S̾. Will̃i castellani.
S̾. hostis ⁊ Will̃i frĩs eius. S̾. Stephani de siningahẽ. S̾. bor¬

Expanded text:
n nomine patris et filii et spiritus sancti. Ego Theodericus dei gratia Flandrensium comes notum esse uolo tam posteris quam presentibus quia Balduinus filius Elemberti de Kelmes XXX terre mensuras cum comitatu de me tenebat in feodo in uilla que dicitur Tadingahem. Hanc terram mihi in manus ita libere reddidit sicut de me illam tenuerat et ego eandem terram iure hereditario dedi ad elemosinam sancto Bertino. Abbas uero sancti Bertini XXX quoque mensuras quas habuit simul cum comitatu in uilla Sancti Audomarikerca dicta iuxta Herewega sitas mihi in manus dedit et ego Balduino prefato dedi in feodum in cambium terre quam mihi reddiderat. Actum est anno uerbi incarnati M° C° XXXII° regnante rege Ludowico. Que commutatio ut firma sit in perpetuum sigillo firmaui meo. Signum Theoderici comitis. Signum Ewani de Gand. Signum Willelmi castellani. Signum Hostonis et Willelmi fratris eius. Signum Stephani de Siningahem. Signum Goz
Abbreviated transcription (Latin):
Notũ sit tani futuris qmͣ p̃sentib. qd ego Manasses gisnensium
comes dm̃ timens. cõcessi et dedi ꝓ salute anime mee. et remissiõe
ford singułꝰ annis cũ hominib redditum debentib. t̾ra aut̃ qmͣ
dedi. iacet iuxta curtem scĩ G̾tini. sic̃ uadit uicꝰ molendini uersꝰ
occidentem. hiis in testimoniũ uocatis. abbas and̃nens Gregoriꝰ.

Expanded text:
Notum sit tam futuris quam presentibus quod ego Manasses, Gisnensium comes, Deum timens, concessi et dedi, pro salute anime mee et remissione pfort, singulis annis, cum hominibus redditum debentibus. Terra autem, quam dedi, jacet juxta curtem sancti Bertini, sicut vadit vicus mollendini versus occidentem. His in testimonium vocatis: abbate Andernensi Gregorio;
Abbreviated transcription (Latin):
reqͥtit᷑: ñ ult᷑ ꝓgredit᷑. eo qđ iniustũ esset si fieret.⁊ qͥa rustiei in comita¬
tu p̃dict eustachii de debito censu ꝑsoluendo eccłie freq̃ntes molestias
inferebant. uidicauert̃ ꝙ̃ p̃dict arbit̾. qd̾ si rusticꝰ hostiũ suũ contͣ
ministeriale ⁊ scabinos abbatis clausisset. liceret. scabinis⁊ ministi̾al ho¬
stiũ impellendo aperire.⁊ uadiũ ꝙ̃ sernus fractis si extͣ serã ũ muenisset̃
asportare. nc aliqͥs ꝓpt̾ hoc scabinos uł nnistialem iuolentie posset ar¬
guere. s potiꝰ rusticũ qͥ dño suo debitũ censũ frauduleut̾ uolebat ret¬
nere. Ut gͥ eccłia pace ⁊ iure suo ꝑpetuo gaudeat: hanc ꝯuentionis car¬
tam.⁊ ea q̃ in ipsa scͥpta st̃ rata fore dec̾no. ⁊ sigillo meo corã huis testib
ꝯfirmo. Gerardo p̃posito insulensi. Martino clerico regine. Will̃o de sta¬
dhes templario. Tñeobaldo de roadlinghẽ. Stephano de sininghem.
Eustachio de hanlines. Theoderico de Rubruec.

Expanded text:
et non ultra progreditur, eo quod iniustum esset, si fieret. Et quia rustici in comitatu predicti Eustachii de debito censu persoluendo ecclesie frequentes molestias inferebant, iudicauerunt etiam predicti arbitri quod, si rusticus hostium suum contra ministerialem et scabinos abbatis clausisset, liceret scabinis et ministeriali hostium impellendo aperire et uadium etiam scriniis fractis, si extra seram non inuenissent, asportare nec aliquis propter hoc scabinos uel ministerialem uiolentie posset arguere, sed potius rusticum qui domino suo debitum censum fraudulenter uolebat retinere. Ut igitur ecclesia pace et iure suo perpetuo gaudeat, hanc conuentionis cartam et ea que in ipsa scripta sunt rata fore decerno, et sigillo meo coram hiis testibus confirmo: Gerardo preposito Insulensi; Martino clerico regine; Willelmo de Stadhes templario; Theobaldo de Rodlinghem; Stephano de Sininghem; Eustachio de Hanlines; Theoderico de Rubruec.
Abbreviated transcription (Latin):
ipse nec heredes eus aliqͣndo mansionẽ quamlibet edificare
uł habere poterunt scilic inter p̃dictos t̾minos. ⁊ monasti¬
um de liderzela. uł eisdem t̾minis ꝓpiꝰ edificando accedere
qm antiqua domus eiꝰ iuxta nroerlet erat ꝯstructa. Pretẽa
ꝯducenda aquã uersus eccłie molendinũ. ita qd a festo
sc̃i mychaelis usq ad mediũ martiũ frẽs eccłie ꝓ libitu suo
ad uailitate sũa. stancã unde aqua descendit poter̃t p̃parare.
& aquã in pto suꝑͣ stancam eodem temmuio ꝯgregare. & hoc
sepedictꝰ. G. tenetur eccłie liberũ facere ⁊ ꝯseruare. Hec
Uñĩ. mͦ. cͦ. xͦ. uͦi. sub testimonio hominũ nr̃oꝵ qͦꝵ substͥpta
sunt nõĩa. S. Gerardi. cancellarii. ⁊ cet̾ã.¬

Expanded text:
ipse nec heredes eius aliquando mansionem quamlibet edificare ipse nec heredes eius aliquando mansionem quamlibet edificare uel habere poterunt scilicet inter predictos terminos et monasterium de Lidersele uel eisdem terminis propius edificando accedere quam antiqua domus eius iuxta Niwerled erat constructa. Preterea conducendam aquam uersus ecclesie molendinum ita quod a festo sancti Michaelis usque ad medium marcium fratres ecclesie pro libitu suo ad utilitatem suam stancam unde aqua descendit poterunt reparare et aquam in prato supra stancam eodem termino congregare. Et hoc sepedictus Gilebertus tenetur ecclesie liberum facere et conseruare. Hec domini M° C° XC° III° sub testimonio hominum meorum quorum subscripta sunt nomina. Signum Gerardi cancellarii
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ frater nr̃ Philippꝰ pie memorie flandiꝵ.⁊ uiromand quon¬
dam comes ierosolimã ꝓficiscens ei in feodũ dederat. qͣm etĩa
idem Baldewinꝰ p̃dicto Gileberto cognato suo uendidisse de¬
buerat. cõmunit̾ t̃a idem baldewinus qm gilebertꝰ ad opus
eccłie scĩ bertini nobis reddider̃t. uxorib eoꝵ manꝰ apponen¬
tib ⁊ consensientib. Hoc facto cũ ab hominib nr̃is reqͥsissem
si aliqͥd iuris. p̃dicti. Gilebertꝰ. ⁊ uxor eiꝰ. ⁊ baldewinus. ⁊
uxor sua uł heredes eoꝵ in predictis reb ulteriꝰ requirere
possent: ⁊ homines nr̃i om̃e ius in p̃dictis reb ipsis abiudi¬
cassent. nos causa dei ce pro salute animaꝵ nr̃aꝵ predicta
omnia cũ fundo &̧ comitatu sicut aliquis umqͣm liberiꝰ possedit.
eclie sc̃i bertiui in elemosinã ꝑpetuo possidenda ꝯcessimꝰ ⁊ dedimꝰ.
statuentes ex consensu & uoluntate eiusdem gileberti q̃d nec

Expanded text:
et frater noster Philippus pie memorie Flandrie et Viromandie quonet frater noster Philippus pie memorie Flandrie et Viromandie quondam comes Iherosolimam proficiscens ei in feodum dederat quam etiam idem Balduinus predicto Gileberto cognato suo uendidisse debuerat communiter tam idem Balduinus quam Gilebertus ad opus ecclesie sancti Bertini nobis reddiderunt uxoribus eorum manus apponentibus et consentientibus hoc facto cum ab hominibus nostris requisissemus si aliquid iuris predicti Gilebertus et uxor eius et Balduinus et uxor sua uel heredes eorum in predictis rebus ulterius requirere possent et homines nostri omne ius in predictis rebus ipsis abiudicassent nos causa dei et pro salute animarum nostrarum predicta omnia cum fundo et comitatu sicut aliquis unquam liberius possedit ecclesie sancti Bertini in elemosinam perpetuo possidenda concessimus et dedimus statuentes ex consensu et uoluntate eiusdem Gileberti quod nec
Abbreviated transcription (Latin):
flandrie.⁊ hanonie. ⁊ marcio namurci. ⁊uxor mea Marga¬
reta. Notũ facimꝰ p̃sentib ⁊ futuris. q̃d Gilebertꝰ de haues¬
kerka qͥcqͣd a p̃decessorib nr̃is Comitib flandrie. uł ab hõib
eoꝵ tenuerat. uł a nobis tenere debebat. scilic in t̾ris palustͥ¬
bus. & arabłib. pͣtis. silius. Uastinis. molendinis .iuariis. fossa¬
tes. inansionib ⁊ aliis quiblib reb. int̾ uetꝰ monasteriũ et
monit̾ẽ de Watenes ex una parte. ⁊ int̾ fluuiũ agnionã usq
in montẽ ultra uetus uiuariũ cũ ĩp̃o uiuario ex altera parte.
sicut riulꝰ de fonte sci martini descendens diuidit. cum ipso
riuulo in manꝰ nr̃as integre reddidit. uxore sua Elizabeth.
qͣntũ ad ipsam ꝑtinebat. uoluntarie. ⁊ sicut debuit legitime
idipsum tͣdente ⁊ resignante. parentib etiam sͥ ꝓpinqͥorib
ꝯscensientib. ⁊ approbantib. Baldeyinꝰ etiã de haueskerlia
portionẽ nemoris de Woluerdingha ꝓpe Watenes quã dñs

Expanded text:
Flandrie et Hainonie et marcio Namurci et uxor mea Margareta notum facimus presentibus et futuris quod Gilebertus de Haueskerka quicquid a predecessoribus nostris comitibus Flandrie uel ab hominibus eorum tenuerat uel a nobis tenere debebat scilicet in terris palustribus et arabilibus pratis siluis wastinis molendinis uiuariis fossatis mansionibus et aliis quibuslibet rebus inter Uetus Monasterium et montem de Watenes ex una parte et inter fluuium Agnionam usque in montem ultra uetus uiuarium cum ipso uiuario ex altera parte sicut riuus de Fonte Sancti Martini descendens diuidit cum ipso riuulo in manus nostras integre reddidit uxore sua Elisabeth quantum ad ipsam pertinebat uoluntarie et sicut debuit legitime id ipsum tradente et resignante parentibus etiam sibi propinquioribus consentientibus et approbantibus. Balduinus etiam de Haueskerka portionem nemoris de Wluerdingha prope Watenes quam dominus
Abbreviated transcription (Latin):
uastine que de eadem elemosina mea fuit. hominẽ abbatis ẽe
fec. ⁊ ꝑ hoc qͥcq̃d uiris in forestaria petebat. corã me. ⁊ ho¬
minib meis. idem. Gilebertꝰ sc̃o Berttino liber̃ũ cdamauit.
Quod etiam hominiũ qͦd abbati fecerat. in posterum ieadere
abbate ꝯtradicente. nec deberet. nec posset: fidem interposuit.
Abbas itaꝙ ⁊ frẽs p̃dicti monasterii collatum sibi beneficiũ
ꝓmereꝵ uolentes: anniuersariũ meũ. ⁊ uxoris mee sollempnit̾
sicut anniuersariũ inditi Comitis Baldeyini predecessoris
mer obseruant. in ꝑpetuum seruabunt: & missam ꝓ me ⁊
uonation uxor mea. Mathiłdis Regina consensit. ⁊ manum ap¬
posuit: quam uolens ꝑpetuo ratam haberi. sigilli mei auctoritate
ꝯfirmo. corã his testib. Gerardo cancellario burgensi ⁊ sc̃i audo¬
mari p̃posito. Gerardo insulensi pposito. Iohanne abb̃e sanch
ueclasti. Bernardo ab̃b̃e de haam. Roberto aduocato de betu¬

Expanded text:
wastine que de eadem elemosina mea fuit, hominem abbatis esse wastine que de eadem elemosina mea fuit, hominem abbatis esse feci, et per hoc, quicquid iuris in forestaria petebat coram me et hominibus meis idem Gillebertus Sancto Bertino liberam clamauit, quod etiam hominium quod abbati fecerat in posterum reddere, abbate contradicente nec deberet nec posset, fidem interposuit. Abbas itaque et fratres predicti monasterii, collatum sibi beneficium promereri uolentes, anniuersarium meum et uxoris mee sollempniter, sicut anniuersarium incliti comitis Balduini predecessoris mei obseruant, in perpetuum seruabunt, et missam pro me et donationi uxor mea Mathildis regina consensit et manum apposuit, quam uolens perpetuo ratam haberi, sigilli mei auctoritate confirmo, coram hiis testibus: Gerardo cancellario Brugensi et Sancti Audomari preposito; Gerardo Insulensi preposito; Iohanne abbate Sancti Uedasti; Bernardo abbate de Ham; Roberto aduocato de Betu
Abbreviated transcription (Latin):
sub sole tͣnͣseunt õm̃ia ⁊ sola miscdia dñi manet in eternum
ad illam etnam misccłiam cõparandã: om̃s impendere debemus
operã. Hac gͥ ꝯsideratione inductꝰ notũ fieri uolo t̃a p̃sentib
qͣm futuris qd̾ partim ꝓ concampio cuidã t̾re de qua in uilla
arbes uinxta domũ meã de ruhont uuariũ mẽũ feci. que libera
erat sq̃ bertini. partim ꝓ salute anime mee ⁊ dilecte uxoris
usꝙ ad stratam que ueniens de uoluerdingha iuxta coppam
de muxhout descendit libere ⁊ integre cũ t̾ris. arborib. uasti¬
nit. ⁊ om̃ib ꝓuentib & appendiciis suis sicut ego liberiꝰ possedi
liberaliter in elemosinã tͣlidi. ⁊ eandem libertatẽ ⁊ legem qua
cũ meũ ẽẽt custodiebat᷑: monachis in custodia sui nemoris. ppe¬
tuo habendã ꝯcessi. Pretea ad maiorem elemosine iee con-¬
firmationẽ. Gilebertum de haueskerla. forestarium meũ. par¬
tim ꝓ pecunia a monastio sibi collata. partim ꝓ.xͣł. mensuris

Expanded text:
sub sole transeunt omnia et sola misericordia Domini manet in eternum, ad illam eternam misericordiam comparandam omnes impendere debemus operam. Hac igitur consideratione inductus, notum fieri uolo tam presentibus quam futuris, quod, partim pro concambio cuiusdam terre, de qua in uilla Arches iuxta domum meam de Ruholt uiuarium meum feci, que libera erat Sancti Bertini, partim pro salute anime mee et dilecte uxoris usque ad stratam que ueniens de Wluerdinga iuxta coppam de Mucscod descendit, libere et integre cum terris, arboribus, wastinis et omnibus prouentibus et appendiciis suis, sicut ego liberius possedi, liberaliter in elemosinam tradidi, et eandem libertatem et legem qua, cum meum esset, custodiebatur, monachis in custodia sui nemoris perpetuo habendam concessi. Preterea, ad maiorem elemosine mee confirmationem, Gillebertum de Haueskerka, forestarium meum, partim pro pecunia a monasterio sibi collata, partim pro XL-a mensuris