comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sed tũ dñe propt tuã pietatem¬
dona nobis gratiã tuã: ut cognos¬
cant omnes circũ ftantes. quia tu
consolaris seruos tuos. Eadẽ hora
unus demilitibus nomine romanus
beati laurentii : & cępit dicere ad
beatũ laurentiũ. Uidio antete ho¬
minẽ pulcherrimũ gtantẽ cum
linteo: & extergentt̃ membra tua.
misit angł̃m suũ : neme derelinquas.
Tunc decius furore plenus &dolore:
dixit adualerianũ. Uicti sumus
per artẽ magicã. Etiussit solui eũ
decatasta. & leuari. Eadẽ hora
romanus ad ferens urceũ cum aqua.
r& brato laurentio. Iunc decius
cȩpit ȩstuare: & iussit ut yppolito.
redderetur. ibi tantũ inpalatio
Ueniens autẽ romanus offerens aquã.
misit se adpedes beati laurentir &
⁊ aretur. Et accept̾a aqũa benedix.
& baptirauit rum. Audiens autt̃¬
decius hoc factũ dixit. Exlbete
cum cum fustibus. Etadductus
est ante conspectũ decu cęsaris.
non interrogatus cepit clamare
uoce magna diceus. xp̃ianus sum.

Expanded text:
erreptus . iussit ut cum plumbada nobis gratiam, ut cognoscant omnes circumstanconsolaris seruos tuos; Eadem| hora unus de militibus nomine romanusbeati laurentii et cepit dicere ad beatum lauren| tium; Video ante te hominem pulcherrimum stantem| cum linteo et extergentem membra tua; misit angelum suum ne me derelinquas;| Tunc decius furore plenus et dolo dixit ad ualerianum; Victi| sumus per artem magicam; Et iussit solui eum de catasta . et| leuare; Eadem +ora romanus afferens urceum cum aqua .t| beato lauren+; Tunc decius cepit estuari . et iussit ut| yppolito redderetur . tantum in palatio; Veniens autem ro| manus offerens aquam . misit se ad pedes laurentii| et zaretur; Et accepta aqua . benedixit .| et baptizauit eum; Audiens decius hoc factum dixit;| Exibete eum cum fustibus; Et adductus est ante conspectum| decii cesaris . non interrogatus . cepit clamauit uoce| magna dicens; Christianus sum;
Abbreviated transcription (Latin):
gratias ago. Ualerianus prȩfectꝰ¬
pretorii dixit. Ubi sunt ignes.
quos tũ dus promittebas. o Ims¬
sa hora: dicebat bratus laurent¬
us. O insania ur̃a: infelices non¬
cognoscitis. quia carbones ur̃i
non ardorẽ sed refrigeriũ mls
yrestint: Et cȩperunt onnes qui¬

Expanded text:
gratias egi Valerianus praefectus dixit. Ibi sunt Ignis quos| diis promittebas . in ipsa hora dicebat beatus laurentius.| O insania uestra infelicis recognuscetis. Quia carbones| uestri non ardorem . sed refrigerium mihi praestant. Et coe| perunt omnes
Abbreviated transcription (Latin):
festinũ nimii furoris impetũ fie¬
ri posse: maxime propt̃ moras
in locis singulis necessarias cre
fratres ita modo cęlebremus
a inua. ut fiant nobis illor int̃̾¬
cessione continua: sic illoꝵ
gloria gratulemur: ut quoscũq
possumus nobiscũ parit doctri¬
nar uerbis & bonor operum ex¬
emplis incaritate non ficta lu¬
cremur. Utenim perquendã
mundi huius sapientẽ dictũ est.
amicos quoslib& eadẽ uelle. &
eadẽ nolle. ea demũ firma ami¬
citia est. Et si nos scĩ martrres
patroninr̃i. inea uoluntate quã
ipsi fuerunt ad seclamantes &
dese loquentes inuenerint.
profecto nos non ut alienos. sed
ut proprios & domesticos respi¬
cerenon dedignantur : causamq
nrãm sua dilectione quã perpe¬
tuo flagrare non desinunt arbi¬
trantur. Ita fit : ut & in pręsenti
scło necessarus non destitua mur
auxilus. & infuturo sempiternis
eoꝵ iungamur consortus. Ad lau¬

Expanded text:
festinum nimii furoris impetum, fiefestinum nimii furoris impetum, fieri posse, maxime propter moras in locis singulis necessarias, crefratres, ita modo celebremus annua, ut fiant nobis illorum intercessione continua; sic illorum gloriae gratulemur, ut, quoscunque possumus, nobiscum pariter doctrinae verbis et bonorum operum exemplis in charitate non ficta lucremur. Ut enim per quemdam mundi hujus sapientem dictum est, amicos quoslibet eadem velle, et eadem nolle, ea demum firma amicitia est et si nos sancti Martyres, patroni nostri, in ea voluntate, qua ipsi fuerunt, ad se clamantes et de se loquentes invenerint, profecto nos non ut alienos, sed ut proprios et domesticos respicere non dedignabuntur, causamque nostram sua dilectione, qua perpetuo flagrare non desinunt, suam arbitrabuntur. Ita fiet, ut et in praesenti saeculo necessariis non destituamur auxiliis, et in futuro sempiternis eorum jungamur consortiis, ad lau
Abbreviated transcription (Latin):
scriptis ad plenũ ex sequitur.
In locis tamen suis ubi mirabilites
frequentantur. uberius &iam
sermonibus & fidis testimoniis
cȩlebrantur:. Quam uis ea quae
uulgantur persingulos actitari.
recte debeant meritis omniũ
simul ad scribi. Sc̃a uero coloni¬
ensis aeccła. persuffragia beatoꝵ
martrrũ quoꝵ corpora in suo
gremio meruit fouenda suscipr¬
re. non desinit usq hodie fidẽ
iniuolatã excolere: quã amat̾no
primo suo ep̃o sẽmeminit susce¬
pisse Apud quã consuetudo cęle¬
bris inoleuit: ut beatos martyres
gereonẽ uictorẽ. cassium. &
florentium. eoꝵq sotios trino
martrrio coronatos. ternis locis
uenerabilit conditos. una die
idest sexta idus octobris. festi¬
uitate congrua ueneretur : cũ
tamen dubiũ sit. utrũ uno die
an duobus eoꝵ martrriũ com¬
pleretur : quia uerona sum mus
memorati martrrii locus. non
minus.dx. Ui milibus abele¬
gantissima sci uictoris basilica
distans. alit̃ hoc uno dienisi per

Expanded text:
scriptis, ad plenum exsequitur. scriptis, ad plenum exsequitur. In locis tamen suis, ubi mirabiliter frequentantur, uberius etiam sermonibus et fidis testimoniis celebrantur, quamvis ea, quae vulgantur per singulos actitari, recte debeant meritis omnium simul adscribi. 23. Sancta vero Coloniensis ecclesia per suffragia sanctorum Martyrum, quorum corpora in suo gremio meruit fovenda suscipere, non desinit usque hodie fidem inviolatam excolere, quam a Materno, primo suo episcopo, se meminit suscepisse. Apud quam consuetudo celebris inolevit, ut beatos martyres, Gereonem, Victorem, Cassium et Florentium, eorumque socios, trino martyrio coronatos, ternis locis venerabiliter conditos, una die, id est sexto Idus Octobris, festivitate congrua venerentur, cum tamen dubium sit, utrum uno die, an duobus, eorum martyrium compleretur, quia Verona, supremus memorati martyrii locus, non minus viginti sex millibus ab elegantissima sancti Victoris basilica distans, aliter hoc uno die, nisi per
Abbreviated transcription (Latin):
in choauit. Cui protimis exil¬
lo uenerabili sc̃oꝵ corpoꝵ aditu
responsũ est: lȩtabuntur in
cubilibus suis. Quod cũ ponti¬
fex stuprfactus audir&. laudẽ
dõ repente cum omnibus qui
aderant conclamauit: & appro¬
pians de loci ipsius puluere
capiti suo salutare remediũ
adposuit: & consignato cum
summa reuerentia loco recessit.
Talia quidem plurima ueridica
relatione comnemorari possent.
si promissi compendu studia
non arcerent: non eñi ex inde
erant uelibi sunt rara uirtu¬
tũ opera sed penȩ cotidiana
Quor multitudinẽ simul & mag¬
nitudinẽ admiratur: quisquis
eiusdẽ aeccłae cultori cuilib&
religioso conloquitur Nam quicum¬
q fidenon dormitante qualẽlib&
ibi medelã expostulat: ipsã illic
sanitatẽ uoti compos semꝑ ad esse
non dubitat. Similia suoꝵ. meritoꝵ
inditia. sc̃s quoq uictor. cassus.
& florentius cum suis commilito¬
nibus crebro dare non desinunt.
que nemo utiq uerbis. nec dum

Expanded text:
inchoavit: cui protinus ex ilinchoavit: cui protinus ex illo venerabili sanctorum corporum aditu responsum est: Laetabuntur in cubilibus suis. Quod cum pontifex stupefactus audiret, laudem Deo repente cum omnibus, qui aderant, conclamavit, et approprians, de loci illius pulvere capiti suo salutare remedium apposuit, et, consignato cum summa reverentia loco recessit . 22. Talia quidem plurima veridica relatione commemorari possent, si promissi compendii studia non arcerent. Non enim exinde erant, vel ibi sunt rara virtutum opera sed pene quotidiana, quorum multitudinem simul et magnitudinem admiratur, quisquis ejusdem ecclesiae cultori cuilibet religioso colloquitur. Nam quicumque fide non dormitante qualemlibet ibi medelam expostulat, ipsam illic sanitatem voti compos semper adesse non dubitat. Similia suorum meritorum indicia SS. Victor, Cassius et Florentius cum suis commilitonibus crebro dare non desinunt, quae nemo utique verbis, nedum
Abbreviated transcription (Latin):
fulciretur: Aurei suero fulgo¬
ris mea tantũ emicuit: ut musi¬
ua foris & intus fulgens elegantia.
nomen ad aureos scos ab incolis
sortiretur. Quȩ quia perse sũ mo
rerũ omniũ auctori placerenon
potuit: ut ad huc amplius &
dignius resplender&. plurimis
idoneis laudis diuinae praeconi¬
bus & ministeriis sibi congruen¬
tibus adornata est. Igitur sc̃s
matemus treueroꝵ epis copus.
a gryppinȩ coloniae aeccłam pri¬
mus pastor dignis gubernaculis
ordinauit: cuius uitã multis
claruis se uirtutibus gestoꝵ eius
scripta commemorant. Huius
sedis antistes nobis cognitoꝵ
tercius sc̃i seuerim confessoris
xp̃i successor. nomine e uergisi¬
lus. quadã die dũ capitis dolore
nimiũ cruciatus. ad memoriã
beatoꝵ martrrũ. gereonis & so¬
cioꝵ eius oratũ acceder&. &
Adhuc inscĩ illius thesauri in¬
ditium fastigiũ nullũ excelle¬
r&: uersiculũ in laude sc̃oꝵ
dici solitũ. ex ultabunt scĩ in
gloria. ingrediens a eccłam

Expanded text:
fulciretur; aurei vero fulgofulciretur; aurei vero fulgoris in ea tantum emicuit, ut musiva foris et intus fulgens elegantia, nomen, Ad Aureos sanctos, ab incolis sortiretur. Quae, quia per se summo rerum omnium Auctori placere non potuit, ut adhuc amplius et dignius resplenderet, plurimis idoneis laudis divinae praeconibus et ministris sibi congruentibus adornata est. 21. Igitur sanctus Maternus, Trevirorum episcopus, Agrippinae Coloniae ecclesiam primus pastor dignis gubernaculis ordinavit, cujus vitam multis claruisse virtutibus, gestorum ejus scripta commemorant. Hujus sedis antistes nobis cognitorum tertius, S. Severini confessoris Christi successor, nomine Evergisilus, quadam die, dum capitis dolore nimium cruciatus, ad memoriam beatorum martyrum Gereonis et sociorum ejus oratum accederet, et adhuc in sancti illius thesauri iudicium fastigium nullum excelleret, versiculum in laudem sanctorum dici solitum, Exsultabunt sancti in gloria, ingrediens ecclesiam,
Abbreviated transcription (Latin):
ma reseruantur insignia : & qualis
ipsa fuerit testantur ibidẽ apud
eus memoriã crebro repetita mira¬
cula. Fecit sane int̃ plurima specta¬
bilia suaedeuotionis opera suꝑ eius¬
dẽ sc̃i martrris & socioꝵ eius corpo¬
ra. ubi &iam supra memorati sc̃i¬
mauri martrris ad singulare me¬
rentium & infirmantium refri¬
gerium pausant. insignẽ neminiq
prorsus uel sententia sermonis ex¬
plicabilẽ uel arte operis imitabi¬
lẽ structurae mirificae & subli¬
mis a ecđam : quã ita metalloꝵ
fulgore & artificii uarietate deco¬
rauit. muris & iam ualidis excel¬
sisq firmauit: ut nihil supra per
om̃s illas regiones uel fuisse uel
futurũ esse cȩlebri sermone ferat᷑.
praet̾ quod ligneã aliquã. uel
quȩ tam facilt senio uel negli
gentiae cedat materiã habuisse
negatur : cũ marmoreae soliditatis
ibi tanta copia fuerit. ut opusto¬
tum columpnarũ illius generis
firmitudine & pulchritũdint

Expanded text:
ma servantur insignia, et, qualis ma servantur insignia, et, qualis ipsa fuerit, testantur ibidem apud ejus memoriam crebro repetita miracula. 19. Fecit sane inter plurima spectabilia suae devotionis opera, super ejusdem sancti Martyris et sociorum ejus corpora, ubi etiam supra memorati sancti Martyres ad singulare moerentium et infirmantium refrigerium pausant, insignem neminique prorsus vel sententia sermonis explicabilem, vel arte operis imitabilem structurae mirificae et sublimis ecclesiam, quam ita metallorum fulgore et artificii varietate decoravit, muris etiam validis excelsisque firmavit, ut nihil supra per omnes illas regiones vel fuisse vel futurum esse, celebri sermone feratur. 20. regionibus milites ab imperatore propter frequentes Gallorum tumultus gentiae cedat, materiam habuisse negatur, cum marmoreae soliditatis ibi tanta copia fuerit, ut opus totum columnarum illius generis firmitudine et pulchritudine
Abbreviated transcription (Latin):
nifices: in campis agrippinae
magnae ciuitatis martrrii głam
mianus augustus reuersus italiã.
suadente diocletiano. ut cum ipso
se trans feret in otiũ. lic& inuitus
purpurã simul imperiumq sed
non trrannidis usum deposuit :¬
& uicesua constantiũ uiru̾ mitis¬
simum. italiar. affrice & galliis.
augustũ esse constituit: galerio
uero cȩtere prouincia delegatȩ
sunt Sed constantius galliis his¬
panusq contentus. has magna
mansue tudinegubernabat. & aec¬
cłas dĩ nullis molestus infestabat
miano inbrittania diemobir&.
constantino filio suo xp̃ianae
religionis cultori praecipuo. pro¬
uintias rasdẽ regendas reliquit
Qi confortatus in imperio. dũ regni
romani monarchiã perbella max¬
mã optiner&: beatissimȩ helenae
matri suae honorandi & sublimandi
scor marterũ sepulturas ius & facul¬
tatt᷑ ipse peromnẽ pęne terrã in co¬
dem studio occupatus contradidit
Cunus dõ dignȩ matronae. in beati
gereonis monasterio ad huo pluri¬

Expanded text:
rnifices in campis Agrippinae magnae civitatis martyrii glorimianus Augustus reversus in Italiam, suadente Diocletiano, ut cum ipso se transferret in otium, licet invitus, purpuram simul imperiumque, sed non tyrannidis usum deposuit, et vice sua Constantium virum mitissimum, Italiae, Africae et Galliis Augustum esse constituit; Galerio vero caeterae provinciae delegatae sunt. Sed Constantius Galliis Hispaniisque contentus, has magna mansuetudine gubernabat, et ecclesias Dei nullis molestiis infestabat. vivente, in Britannia diem obiret, Constantino, filio suo, Christianae religionis cultori praecipuo, provincias easdem regendas reliquit. 18. Qui, confortatus in imperio, dum regni Romani monarchiam per bella maxplanitiem traxerunt et in puteum matri suae, honorandi et sublimandi sanctorum Martyrum sepulturas jus et potestatem, ipse per omnem pene terram eodem studio occupatus, contradidit. Cujus Deo dignae matronae in beati Gereonis monasterio adhuc pluri
Abbreviated transcription (Latin):
pulũ credentium ampliare¬
aurelia . & misit qui uario gene¬
repenarũ interficerent eos
Nam euticen in media uia tam du
Cuius corpus rapuit populus xpia¬

Expanded text:
pulum credentium ampliareabolo, misit qui vario genere poenarum interficerent eos. Nam Eutichen in media via tam diu Cujus corpus rapuit populus
Abbreviated transcription (Latin):
ro expuli cũ dedẽcore. Canis aute
quidẽ eius contingere potuit¬
nulla pars eius corporis tecta
post eum tamdiu cucurrerunt.
quam diu illũ cũ ululatu quasi
nũ unũ nusquã comparuit

Expanded text:
monem cum dedecore expulit. Canis autem membrum ejus contingere potuitnulla pars corporis ejus tecta imul cum cane cucurrerunt, eumque cum ululatu quasi num annum nusquam comparuit.
Abbreviated transcription (Latin):
ius sit grabattũ arneũ afferri.
& in eo sc̃m cyriacũ extendi
& substerni carbones ignis . &
spargi suꝑ eum. sal & adipein.
& desuꝑ uirgis cedi: ut uenter

Expanded text:
ussit grabatum aereum afferri, et in eo sanctum virum extendi, et substerni carbones ignis, et spargi super eum sal et adipem, et desuper virgis caedi. Matr
Abbreviated transcription (Latin):
uinã reflectere non ualeret.
pracepit eã semel & iterũ decima¬
ri: &si adhuc qui remanerent
mori quã cędere mallent.
omnẽ illã beatissimã legionẽ
ubicumq fuiss& dispersa missis
militibis statuit trucidari.
hoc sane lictoꝵ laborẽ praecio
comparans. ut quo quis plures
occider& eo amplioribus spolus
seditatũ fuisse gauder&. Hȩc
primũ apud agaunũ opidum
ubi maxima multitudo sc̃ĩ re¬
sedit exercitus agebantur: in¬
de praecedentiũ secuti uestigia
reppererunt primarios milites.
cassium & florentũ cum septẽ
aliis similis constantiar uiris.
iata ueronã ciuitatẽ inripa
hreni fluminis consedentes. aliosq
cum eis quã plurimos eiusdẽ
Agminis: sed non eiusdẽ intenti¬
onis satellites. Hos aut̃ cum
cognouissent deorientali fuisse
prarsidio: seuientes contra cos. de
professione fidei sciscitati sunt. Cũq
illi nec uoluntate cordis. nec sen¬
tentia responsionis. a superioribus

Expanded text:
vinam flectere non valeret, vinam flectere non valeret, praecepit eam semel et iterum decimari, et si adhuc, qui remanerent, mori quam cedere mallent, omnem illam beatissimam legionem, ubicunque fuisset dispersa, missis militibus, statuit trucidari, hoc sane lictorum laborem pretio comparans, ut, quo quis plures occideret, eo amplioribus spoliis se ditatum fuisse gauderet. 13. Haec primum apud Agauni oppidum, ubi maxima multitudo sancti resedit exercitus, agebantur. Inde praecedentium secuti vestigia repererunt primarios milites Cassium et Florentium cum septem aliis similis constantiae viris, juxta Veronam civitatem in ripa Rheni fluminis consedentes, aliosque cum eis quamplurimos, ejusdem agminis, sed non ejusdem intentionis, satellites. Hos autem cum cognovissent de Orientali fuisse praesidio, saevientes contra eos, de professione fidei sciscitati sunt. Cumque illi nec voluntate cordis, nec sententia responsionis a superioribus
Abbreviated transcription (Latin):
ta radicẽ alpiũ zeli idolo. in loco
quem dicunt octodoꝵ praecepit
ut omnis exercitus uiritim festiua
caclebritate concurrer&: & a sup¬
plicatione diis ut fatebatur in mor¬
talibus agenda commumq lȩtitia.
senemo uelut alterius sectator
religionis exciper&. Tam uero
gereoniũ praecesserat agm̃: & fidis¬
simi comitatus societatẽ prasentia
corporali reliquit: unde factum
est . ut nuntiũ scelestissimi sacri¬
legii non audiret: seseq cum sc̃issi¬
mis suis corporibus nr̃ae perpe¬
tua e iocunditati seruar&. Uentũ
est adlocũ constituti flagitii:
ubi dum copi osus romanae uir-¬
tutis exercitus. quasi pro religio¬
ne surdis & mutis idolis inclina¬
retur. Sc̃s mauritius cum sua
legione non ad fuit: quia interĩ
ut commilitones suos ad futura
certamina roborar&. in locũ
spiritalis exercitii secessit. Qđ
cum rex auidus bonoꝵ exitii
referente prȩcone rescir&. &
persuasionibus callidis aciẽ di-¬

Expanded text:
ta radicem Alpium zeli idolo, in loco ta radicem Alpium zeli idolo, in loco quem dicunt Octodorum, praecepit, ut omnis exercitus viritim festina celebritate concurreret, et a supplicatione diis, ut fatebatur, immortalibus agenda, communique laetitia se nemo, velut alterius sectator religionis, exciperet. Jam vero Gereonium praecesserat agmen, et fidissimi comitatus societatem praesentia corporali reliquit. Unde factum est, ut nuntium scelestissimi sacrilegii non audiret, seseque cum sanctissimis suis corporibus nostrae perpetuae jucunditati servaret. 12. Ventum est ad locum constituti flagitii, ubi, dum copiosus Romanae virtutis exercitus quasi pro religione surdis et mutis idolis inclinaretur, S. Mauritius cum sua legione non adfuit, quia interim, ut commilitones suos ad futura certamina roboraret, in locum spiritualis exercitii secessit. Quod dum rex avidus bonorum exitii, referente praecone, resciret, et persuasionibus callidis aciem di
Abbreviated transcription (Latin):
gustus coadinato exercitu. per¬
mixto tamen fidelium & infideliũ
coetu. festinus alpiu iuga trans¬
grediens. galliae propiquabat:
soloq aduentu suo amando & elia¬
no ducibus tumultus memorati
per territis. seditionis illius tem¬
pestatẽ pertinacit̃ excitatã. faci¬
lesine sui exercitus dampnose¬
dabat. Comperto uero quod
carausius quidã nobilis contra
romani fines imperii moliretur:
qui tamen pro curator constitutꝰ
erat prouinciae quae est iuxta ocea¬
num. ubi franci iam scđo asedib
suis expulsi iuxta galloꝵ & saxxo¬
num confina consederunt. misit
illuc per hreni fluminis alureũ
partẽ sui exercitus: cuius militari
uirtute nefarius cęsaretur inceptꝰ
In quo itinere : pracipuos bellido¬
minici duces. gereonẽ. inctorẽ.
cassiũ. & florentiũ. felices turmae
xp̃ianor militũ sequebantur.
Interea maximianus ferocissimus
xp̃iani nominis persecutor. & tali
tantoq agmine indignissimus¬
ductor. statuto iux¬

Expanded text:
gustus, coadunato exercitu, pergustus, coadunato exercitu, permisto tamen fidelium et infidelium coetu, festinus Alpium juga transgrediens, Galliae appropinquabat, soloque adventu suo Amando et Aeliando ducibus tumultus memorati perterritis, seditionis illius tempestatem pertinaciter excitatam, facile sine sui exercitus damno sedabat. Comperto vero quod Carausius quidam nobilis, insidias contra Romani fines imperii moliretur, qui tamen procurator constitutus erat provinciae, quae est juxta Oceanum, ubi Franci, jam secundo a sedibus suis expulsi, juxta Gallorum et Saxonum confinia consederunt, misit illuc per Rheni fluminis alveum partem sui exercitus, cujus militari virtute nefarius cassaretur inceptus. 11. In quo itinere praecipuos belli dominici duces, Gereonem, Victorem, Cassium et Florentium felices turmae Christianorum militum sequebantur. Interea Maximianus, ferocissimus Christiani nominis persecutor, et tali tantoque agmine indignissimuductor, statuto jux
Abbreviated transcription (Latin):
inuicta fidei iustitia seruauerunt
Obeatus & sacerille conuentus ex¬
peditoꝵ in procinctu militũ:
qui bellũ quidẽ extrinsecus
per obędientiam . pacẽ intrinsecꝰ
per innocentiã cogitabant: qui
adexpugnandos romanat pacis
mnimicos arma ferebant: ad re¬
sistendũ contra prae meditatas
iniurias. non ferri. sed fidei ar¬
ma firmissima praeparabant.
Nam hanc suã dño generalit di¬
cauere concordiã : ut contra hos.¬
tes publicos edictis imperatoriis
oboedirent. contra susceptar
fidei religionẽ imperatorẽ nul¬
lum agnoscerent: plusq uellent
pro xp̃o uitã temporalẽ perdere
quã uitã aeternã xp̃m dnm ne¬
gando temporalit̃ uiuere.
N imirũ unctione sc̃ĩsp̃s edocti
recolebant uerba ueritatis.
quar desuis discipulis ad patri
lo quitur dicens. Haec estaũ
lanti desiderio: citius in se perfectũ
iri orationẽ illã dñi dicentis. Pat:
uolo ut ubi ego sum. ibi sit & minis¬
term̃s. Deide maximianus au¬

Expanded text:
invicta fidei justitia servaverunt. invicta fidei justitia servaverunt. 9. O beatus et sacer ille conventus expeditorum in procinctu militum, qui bellum quidem extrinsecus per obedientiam, pacem intrinsecus per innocentiam cogitabant; qui ad expugnandos Romanae pacis inimicos arma ferebant, ad resistendum contra praemeditatas injurias, non ferri, sed fidei arma firmissima praeparabant. Nam hanc suam Domino generaliter dicavere concordiam, ut contra hostes publicos edictis imperatoriis obedirent; contra susceptae fidei religionem, imperatorem nullum agnoscerent, plusque vellent pro Christo vitam temporalem perdere, quam vitam aeternam, Christum, Deum negando, temporaliter vivere. Nimirum unctione sancti Spiritus edocti, recolebant verba Veritatis, quae de suis discipulis ad Patrem loquitur, dicens: Haec est autlanti desiderio citius in se perfectum iri orationem illam Domini dicentis: Pater, volo ut ubi ego sum, ibi sit et minister meus. 10. Deinde Maximianus Au
Abbreviated transcription (Latin):
manũ imperiũ excrriiss&:
maximianus apud italiã collec¬
to exercitu thebeos milites
mauritiĩi. gereonẽ uictore̾.
aliosq eiusdẽ ordinis uiros. iam̃
sacramentis uerȩ fidei & saluta¬
ris baptis matis per hierusolymi¬
tanum antistitẽ in itiatos. inau¬
xilium accersiuit. Qui protinus
uterant militari uirtute ex er¬
citati: praeceptis imperatoris
obsequentes. singulicum suis
sequacibus armis bellicis instrue¬
ti. consilio diuino muniti. sesẽ in
eandẽ expeditionẽ un animiter
contulerunt. einde colloquiu
expetentes brati marcellini ro¬
mani pontificis. qui post beatũ
petrũ apłm uigesimus octauus.
ante scm̃ siluestrũ eiusdẽ sedis
praesulẽ quartus. nauim scãe aec¬
clesiae inmediis tempestuosi mun¬
di iactatã fluctibus gubernabat.
abro quomodo sub armis romande
militia xp̃ianae religionis conser¬
uanda ess& innocentia didicert̃.
eiusq doctrinae perspicuã urrita¬
tem usq ad finẽ bomi certaminis

Expanded text:
manum imperium excrevisset, manum imperium excrevisset, Maximianus apud Italiam collecto exercitu, Thebaeos milites, Mauritium, Gereonem, Victorem, aliosque ejusdem ordinis viros, jam sacramentis verae fidei et salutaris baptismatis per Hierosolymitanum antistitem initiatos, in auxilium accersivit. Qui protinus, ut erant militari virtute exercitati praeceptis imperatoriis obsequentes, singuli cum suis sequacibus armis bellicis instructi, consilio divino muniti, sese in eamdem expeditionem unanimiter contulerunt. Deinde colloquium expetentes beati Marcellini Romani pontificis, qui post beatum Petrum apostolum vicesimus octavus, ante S. Sylvestrum, ejusdem sedis praesulem, quartus, navim sanctae Ecclesiae in mediis tempestuosi mundi jactatam fluctibus gubernabat: ab eo quomodo sub armis Romanae militiae, Christianae religionis conservanda esset innocentia, didicerunt, ejusque doctrinae perspicuam veritatem usque ad finem boni certaminis
Abbreviated transcription (Latin):
sȩuitiatanta contra xp̃ianos in¬
canduit : ut ille inoriente. iste
elaboratum fuerit in semine :
postea factũ est manifestũ inger¬
mine. Hȩc enim persecutio a nero¬
ne decima. ceteris in manior &
diuturnior fuisse perhibetur :
ita ut usq ad decẽ annos in incep¬
ta crudelitate permanens ex¬
tenderetur. Quammox subse¬
cuta est ruina uẽhemens. & per¬
petua destructio idolor: cum
pertotum orbẽ aecolesiis dĩ pax¬
reddita. ipsos &&iã quos dudum
inimicos asperrimos pertulit.
iugo fidei catholicae subdidit.
inmorẽ decimae aegrptiacȩ
plagae : qua sicut primogenitoꝵ
ita & ultima populũ dñi non
solum liberũ abire permitti.
uerum & iam auctum pecunia
ut festinar& uehementissimae
compelli fecit. Quius rei gratia
siquid post hanc xp̃ianoꝵ per¬¬
secutionẽ exemplatũ
fuerit : in antiquis aeccłarũm
aedificiis apud nos adhucceri¬
nere lic&. Cum ergo ingallis
pernitiosus tumultus contra ro¬

Expanded text:
saevitia tanta contra Christianos insaevitia tanta contra Christianos incanduit, ut ille in Oriente, iste laboratum fuerit in semine, postea factum est manifestum in germine. 7. Haec enim persecutio, a Nerone decima, caeteris immanior et diuturnior fuisse perhibetur, ita ut usque ad decem annos, in incepta crudelitate permanens, extenderetur. Quam mox subsecuta est ruina vehemens et perpetua destructio idolorum, cum per totum orbem pax ecclesiis Dei reddita, ipsos etiam, quos dudum inimicos asperrimos pertulit, jugo fidei catholicae subdidit, in morem decimae Aegyptiacae plagae, quae, sicut primogenitorum ita et ultima, populum Domini non solum liberum abire permitti, verum etiam auctum pecunia, ut festinaret, vehementissime compelli fecit. Cujus rei gratia si quid post hanc Christianorum persecutionem exemplatum fuerit, in antiquis ecclesiarum aedificiis apud nos adhuc cernere licet. 8. Cum ergo in Galliis perniciosus tumultus contra Ro
Abbreviated transcription (Latin):
tanto plures adimitationẽ suae
constantiae & magnanimitatis
accenderent: cum tamen ipsi
corda sursũ habentes. apłico illo
feruerent desiderio quod dicit.
cupio dissolui & essecum xp̃o.
multo enim melius est. Nam in
breui postpatratũ eoꝵ martrriũ.
paucissimi in ea qua passi sunt
prouintia remanserunt : qui non
hoc ipsum ardent̃ expeterent.
quod in eis dudũ obstinatis pecto¬
ribus exhorrerent: quasi arta
ipsa uia prius non ess& cominta¬
bilis. quã totfuiss& precedentiũ
trita uestigus. Igitur dum in car¬
nationis dominice annus fere
Sprimiis postducente¬
simũ & non agesimũ uerteretur.
dio cletianus imperator romanꝰ¬
trigesimus tertius. ab oc tauia no
anno quadragesimo scđo. singu¬
laris ea dẽ natiuitas permariã
perprtuã uirginẽ admmistrata
est. maximianũ cognomento
herculiũ primo caesarẽ. deinde
consortẽ sibi totius regnifecit.
& augusti nomine &potentia
secũ parit sublimauit. Quorũ

Expanded text:
tanto plures ad imitationem suae tanto plures ad imitationem suae constantiae et magnanimitatis accenderent: cum tamen ipsi corda sursum habentes apostolico illo ferverent desiderio, quo dicit: Cupio dissolvi et esse cum Christo, multo enim melius est. Nam in brevi post patratum eorum martyrium paucissimi in ea, qua passi sunt, provincia remanserunt, qui non hoc ipsum ardenter expeterent, quod in eis dudum obstinatis pectoribus exhorrerent, quasi arcta ipsa via prius non esset commeabilis, quae tot fuisset praecedentium trita vestigiis. nationis Dominicae annus fere primus post ducentesimum et nonagesimum verteretur, Diocletianus imperator trigesimus tertius ab Octaviano anno quadragesimo secundo singularis eadem nativitas per Mariam perpetuam virginem administrata est, Maximianum, cognomento Herculium, primo caesarem, deinde consortem sibi totius regni fecit, et Augusti nomine et potentia secum pariter sublimavit. Quorum
Abbreviated transcription (Latin):
spirituale est. sed quod ammale.
de in dequod spirituale : moueamꝰ
& nos scđm quod audiuimus quasi
hystoriã. non quidem exordine
singula complectentẽ. sed summatĩ
quȩdã necessariora chronographia
more perstringentẽ. defamosissimis
huius legionis angłicae trronibus.
Gereone uidelicet. uictore. cassio.¬
& florentio. & eoꝵ sociis. uniuerso
terrarũ orbi merito uenerandis.
cui suae utita dicã mortis uictoria
securitatis & pacis successus iocun¬
dissimos comparauerunt. Hos in¬
signes triumphatores. mirabilis
& prouida omnipotentis dĩ dis¬
pensatio. postuictoriosissimã bea¬
dimauritii passionẽ. adeo quantũ
humanaedatur indagationi conĩ¬
cerr. spẽgaudentes. intribulatio¬
ne ꝓacientes. mora qua uoluit
reseruauit: ut quo plus in lacri¬
mis seminarent. eo iocundius
fructũ perennis lȩcitiae mẽte¬
rent: & quanto latius ad exempla
suscepti pro xp̃i nomine laboris
in confessione ipsius extenderent.

Expanded text:
spiritale est sed animale: spiritale est sed animale: deinde quod spiritale. Moveamus et nos, secundum quod audivimus, quasi historiam, non quidem ex ordine singula complectentem, sed summatim quaedam necessariora chronographiae more perstringentem de sanctissimis hujus legionis angelicae tyronibus, Gereone videlicet, Victore, Cassio, Florentio et eorum sociis, universo orbi terrarum merito venerandis, qui sua, ut ita dicam, mortis victoria, securitatis et pacis successus jucundissimos comparaverunt. 5. Hos insignes triumphatores mirabilis et provida omnipotentis Dei dispensatio post victoriosissimam beati Mauritii passionem, adeo, quantum humanae datur indagationi conjicere, spe gaudentes, in tribulatione patientes, mora, qua voluit, reservavit, ut, quo plus in lacrymis seminarent, eo jucundius fructum perennis laetitiae meterent, et, quanto latius exempla suscepti pro Christi nomine laboris in confessione ipsius extenderent,
Abbreviated transcription (Latin):
Tribulatio. an angustia. anperse¬
cutio. anfames. annuditas. añ
periculũ. angladius. o Subse¬
quentes &iam certã fidutiae
suae causam : sed in his omnibil
in quiunt superamus. propt̃ eum
qui dilexit nos. Nec mourat
quemquã. quod in hac nrae the¬
budos serie. gesta beatoꝵ marty¬
rum & sacro sca profide xp̃i certami¬
na. plena narratione scđm morẽ
historias tex entiũ non persolui¬
mus: cum id nobis sit in hoc fermo¬¬
nepropositũi. ut nobiscũ parĩt ad
spiritalegaudiũ corda prouocemꝰ
auditoꝵ : quatenus supernoꝵ accen¬
si desiderio. plus appetant per cari¬
tatẽ aedificantẽ ad martrrũ socie¬
tatẽ proficere. quã perscientiã in¬
flantẽ ab interm gaudn delecta¬
tione proficere. Sed quia mos est
humam ingenii tarditati. ut ab
exterioꝵ cognitione quȩrat
quod archano cordis inprimat.
quasi alit̃adrationẽ nisi persensi¬¬
bilium & imaginabiliũ rerũ duca¬
tum non possit assurgere. ut hoc
sit quod apłs dicit non prius qđ

Expanded text:
stia? an persecutio? an fames? an nuditas? an periculum? an gladius? Subsequentes etiam certam fiduciae suae causam: Sed in his omnibus, inquiunt, superamus propter eum, qui dilexit nos. 3. Nec moveat quemquam, quod in hac nostrae Thebaidis serie gesta beatorum martyrum et sacrosancta pro fide Christi certamina plena ratione secundum morem historias texentium non persolvimus: cum id nobis sit hoc sermone propositum, ut nobiscum pariter ad spiritale gaudium corda provocemus auditorum: quatenus supernorum accensi desiderio, plus appetant per charitatem aedificantem ad martyrum societatem proficere, quam per scientiam inflantem ab aeterni gaudii delectatione dicere. 4. Sed quia mos est humani ingenii tarditati, ut ab exteriorum cognitione quaerat, quod arcano cordis imprimatur, quasi aliter ad rationem, nisi per sensibilium et imaginabilium rerum ducatum, non possit assurgere, ut hoc sit, quod Apostolus dicit, Non prius, quod
Abbreviated transcription (Latin):
fine̾ permitter& aut terminũ
euenire. Respondit domitilla.
& dixit. Que potest. ẽe. melior
caritas: quã haberruirũ. suscipere
filios. perquos posteritas dulcissi¬
ma possit propagari: & tam gene¬
ris dignitatẽ. quã memoriã no¬
minis non delere. o Postremo¬

Expanded text:
um evenire. Respondit ei Domitilla, et ait: Quae potest esse melior charitas, quam habere virum, suscipere filios, per quos posteritas dulcissima possit propagari, et tam generis dignitas, quam memoria nominis non deleri? Cui Nere
Abbreviated transcription (Latin):
nedicens. Simon & nero pleni
demomiis: aduersum te cogi¬
tant. Noli timere: quia ego
mei apłi pauli solatiũ: qui cras
romã ingredietur. Cum quõ
post septe menses simul habe¬
bis contra simonẽ bellum: &
postquã uiceritis & deixceritis
eum & deposueritis eũ in in¬
ferno : simul ad me uenirtis

Expanded text:
nem dicens: « Simon et Nero pleni daemoniis adversum te cogitant. Noli timere, quia tecum postoli Pauli solatium, qui cras Romam ingredietur. Cum quo post septem menses simul habebis contra Simonem bellum. Et postquam viceritis et dejeceritis eum et deposueritis in infernum, simul a
Abbreviated transcription (Latin):
Quod cum feciss& populus: dixit
simon. Modo sirum suscita utro:
interficictis petrũ. o Respondit¬
demus. Tunc simon inuocatis
demonis: ministerio eoꝵ cępit
agere. ut moueretur corpus
Quod populi uidentes cȩperunt
clamarrin laudẽ simonis : & in per¬
itiẽ petri. Tumc petrus uix impe¬
trato silentio: ait ad populũ Siui
int. loquatur: ambulet. accipiat
crbum. reuertatur ad domũ suã¬
una uoce clamabat dicens. Si
genti ex probratione: & custo de¬
Tristi. ite in nomine meo demo¬
nã cicite. infirmos curate. & mor¬
tuos suscitate. excita puerũ istum:
itomnis hȩc turba cognoscat.
quia tues ds & non est alius pract̃
&e: quicum patre &cũ spũ sc̃o ui¬

Expanded text:
» Quod cum fecisset populus, dixit Simon: « Modo si suscitavero illum, interficietis Petrum? » Turba responditdemus eum. » Tunc Simon, invocatis daemoniis, ministerio eorum coepit agere ut moveretur corpus. Quod populi videntes coeperunt clamare in laudem Simonis et in perniciem Petri. Petrus autem, vix impetrato silentio, ait ad populum: « Si vivit, loquatur, ambulet, accipiat cibum, revertatur ad domum suana voce clamavit: « Nisi genti exprobratione tedixisti: Ite, in nomine meo daemonia ejicite, infirmos curate, mortuos suscitate, excita puerum istum ut omnis haec turba agnoscat quia tu es Deus, et non est alius praeter te qui cum Patre et Spiritu sancto vi
Abbreviated transcription (Latin):
educi ad sacrificandũ. Qui cũ
diceret. ego non sacrifico nisi
dõ omnipotenti qui regnat in
plis quasi in carceribus clausi
simecaesus migrauit ad dñm.
Corpus uero eius: intyberim prȩci

Expanded text:
et duci ad sacrificandum. Qui cum diceret: Ego non sacrifico, nisi Deo omnipotenti, qui regnat in plis quasi in carceribus clausi sime caesus, migravit ad Dominum. Corpus ejus i
Abbreviated transcription (Latin):
obiis elige: aut esto uxormra.
respondit. Nec uxor tua ero
quia xp̃o sacrata sum: nromimo¬
laboidolis. quia xp̃iana sum
Tunc flaccus tradidit eam uicario
& fecit eam intenebroso claudi
cubiculo si necibo perseptẽ

Expanded text:
obus elige, aut esto uxor mea, ccipit: Nec uxor tua ero quia Christo sacrata sum, nec immolabo idolis quia Christiana sum. Tunc Flaccus tradidit eam vicario, qui fecit eam in tenebroso claudi cubiculo, sine cibo per septem
Abbreviated transcription (Latin):
inciuitate & in amphiteatro. ibi cos
milites sagittis iussit interfici. Hoc
cum fictũ fuiss&. contristatinimis
marius & martha uxor eius. cum
filiis suis audifax & abbacuc uenert̃
adlocũ ubi corpora sc̃or interempta
fuerant inacum beato iohanne prb̃o:
& inuenerunt suꝑ corpora scã ignẽ
suꝑ positũ. exsumentes cȩperunt
corpora subtra here. & sepelire cum
lintraminibus & facultatibus suis. qui a
& cum eis quendã tribiũ claudii
nomine blaustũ. Etin eodẽ loco: ui¬
gilias & iriuma cum orationibus
multis dicbus cũ brato iohanne cȩ¬
lebraurrunt: Audiens hoc claudius
cepit curiose quȩrere mariũ & mar¬
thã uxorr̃ eius: & non inurnit eos
qui a occulte hoc faciebant. Ueni¬
entes uero romã: uenerunt ad
castra requirentes bratum quiri¬
nũ. Quẽnon inuenientes: con¬
tristati sunt nimis. Inuenerunt
namq quendã presbiterũ nomi¬
ne pastorẽ : qui enarrauit eis om̃ia
que facta fuerant. & quomo do

Expanded text:
in civitate et in amphitheatro, ibi eos in civitate et in amphitheatro, ibi eos milites sagittis iussit interfici. Hoc cum factum fuisset, contristati nimis Marius et Martha, uxor eius, cum filiis suis Audifax et Abacuc venerunt ad locum, ubi corpora sanctorum interempta fuerant, una cum beato Iohanne presbitero et invenerunt super corpora sancta ignem superpositum. Et sumentes coeperunt corpora subtrahere et sepelire cum linteaminibus et facultatibus suis, quia vir  cum eis quendam tribunum Claudii nomine. Plastum et in eodem loco vigilias et ieiunia cum orationibus multis diebus cum beato Iohanne celebraverunt. Audiens haec Claudius, coepit curiose querere Marium et Martham, uxorem eius, et non invenit eos, quia occulte hoc faciebant. 3. Venientes vero Romam, venerunt ad Castrum, requirentes beatum Quirinum, quem non invenientes, contristati sunt nimis. Invenerunt tamen quendam presbiterum nomine Pastorem, qui e narrabat eis omnia que facta fuerant, et quomodo
Abbreviated transcription (Latin):
A poribus claud
uenit quidã uis
de persidȩ partibus cum
apłoꝵ: uenientes romã cęperunt
corpora sc̃oꝵ percarceres & sepula¬
ras conquirere. Etdũ frequent sol¬
licite & curiose quererent: ueniedi¬
tes in castra transtyberim intra carce¬
nomine quirinũ. qui iã multa uerbr¬
ra pronomine xp̃i perpessus fuerat.
& facultate sua nudatus: Adquẽ ueni¬
entes miserunt se ad pedes eius. mari¬
us & martha eius uxor: cum duobus
filus audifax & abbacuc ut oraret
pro eis: & ibi manscrunt diebus octo.
& ceperunt defacultatibus suis mi¬
nistrare beato quirino: & lauare
pedes eoꝵ qui in uinculis erant con¬
stricti & in capite sua uel filioꝵ suoꝵ.
effundere. Eodẽ tempore ĩussit
sine in terrogatione punirentur.
Ipso pracepto diuulgato. tenuit du¬
centos sexaginta duos xp̃ianos uia
salaria : qui arenã fodientes damp¬¬
nati fuerant pro xp̃i nomine. & ali¬
os quos iussit infligina foras portȩ sala.¬
ria includi: & in eodẽ loco in clusi

Expanded text:
Temporibus Claudii venit quidam vir de Perside partibus cum lorum. Venientes Romam, ceperunt corpora sanctorum per carceres et sepulturas conquirere, et dum frequenter, sollicite et curiose quererent, venientes in Castra trans Tiberim, intra carceomine Quirinum, qui iam multa verbera pro nomine Christi perpessus fuerat et facultate sua nudatus. Ad quem venientes, miserunt se ad pedes eius Marius et Martha, uxor eius, cum duobus filiis Audifax et Abacuc, ut oraret pro eis. Et ibi manserunt diebus octo et coeperunt de facultatibus suis ministrare beato Quirino et lavare pedes eorum qui in vinculis erant constricti et in capita sua vel filiorum suorum effundere. 2. Eodem tempore iussit sine interrogatione punirentur. Ipse, praecepto divulgante, tenuit ducentos sexaginta duos christianos via Salaria, qui arenam fodientes dampnati fuerant pro nomine Christi, et alios, quos iussit in fligina foris muros porta Salaria includi, et in eodem loco inclusi
Abbreviated transcription (Latin):
compellerentur adimmolandũ¬
idolis. & dicerent se abrato petro
a postolo baptizatos. nulla rati¬
ontposse immolare: capite cȩsi
sunt. Quoꝵ corpora rapuit
auspicius discipulus eoꝵ: nutri¬
tor sc̃e uirginis domitille. Qui
&ciam nauiculȩ imponens. ad¬
duait in praedio domitillȩ in
cripta arenaria  sepeliuit in
uia ardeatina amuro urbis
miliario uno semis iuxta se

Expanded text:
compellerentur ad immolandum, et dicerent se a beato Petro apostolo baptizatos, nulla ratione idolis immolare, capite caesi sunt. Quorum corpora rapuit Auspicius discipulus eorum nutritor sanctae virginis Domitillae quae etiam naviculae imposita, adduxit, et in praedio Domitillae in crypta arenaria sepelivit, via Ardeatina a muro Urbis milliario uno semis. Ite
Abbreviated transcription (Latin):
brbrorum martꝰ¬
rum sacratissimã
legionẽ hodierna
die festiuis attoller
laudibus ad mont¬
mur: in qua prȩco¬
sissima sc̃ȩ illius sod alitatis pigne¬
ra. gereonẽ uictorẽ. cassiũ. & flo¬
rentium. cum eoꝵ sociis ueneram
Neq emimsecernuntur ingaudio
retributionis: qui nullo modo
dissenserant gloriosȩ constantia
passionis. Nam quãmuis non
uno dienec eodem loco marty¬
ru gloriã susciperent: tameri
Cui simul om̃s uno consilio. una
deuotione. felici perseurrantia
adherebant: implentes actu
psalmistae uerba dicentis. Mihi
autem adherere dõ bonũ est:
pont̾re in dño dõ sp̃e meã. In
qua constant̃ & unanimit summa
caritatẽ quaeds̃ est corde creden¬
tes adiustitiã. ore aut̃ confitente
ad salutẽ : hanc apostolicã cor¬
stantiã sedulo uoluntate & mo

Expanded text:
baeorum martyrum sacratissimam legionem hodierna die festivis attollere laudibus admonemur, in qua pretiosissima sanctae illius sodalitatis pignora, Gereonem, Victorem, Cassium et Florentium, cum eorum sociis veneramur. Neque enim secernuntur in gaudio retributionis, qui nullo modo dissenserant gloriosae constantia passionis. 2. Nam quamvis non uno die, nec eodem loco martyrii gloriam susciperent, tamen sa benedictus : cui simul omnes uno consilio, una devotione, felici perseverantia adhaerebant, implentes actu Psalmistae verba, dicentis: « Mihi autem adhaerere Deo bonum est, ponere in Domino Deo spem meam. » In qua constanter et unanimiter summam charitatem, quae Deus est, corde credentes ad justitiam, ore autem confitentes ad salutem, hanc apostolicam constantiam sedulo vol
Abbreviated transcription (Latin):
apło. Cum umnuersi a tẽ saluen¬
tur infirmi: quare petronellã
paralrticã iacẽre perimttis. o
Apostolus uero ait. Sic expedit
ei. Sed ut ex istimetur in possi¬
bilitas eius in columitatis meis
sermonibus excusari : ait ad eã.
Surge petronella: & ministra
nobis. Et statim surrexit sana.
Ministerio autẽ expleto: iussit eã
redirrad grabatũ: A tubi in dĩ
timore cȩpit esse perfecta: non
solũ ipsa saluata. uerũ &iã pluri¬
mis recuperauit inmelius suis
orationibus sanitatẽ. Et qm̃
nimis spetiosa erat: uenit adeã
flaccus comes cum militibus.
ut eã sibi uxorẽ assumeret.
Cui petronella ait. Ad puellã in¬
hermẽ cum militibus armatis
uenisti .o. Uxorẽ me babere
uis & Fac matronas uirgines
honestas ad mẽ posttres dies ue¬
nire : ut cum ipsis urniã ad do¬
mũ tuã. Factum est autem
trium dierum accepto spatio
uirgo scã ieiumis & orationibus
occuparrtur. habens secũ scam
uirginẽ feliculã conlactantã
suam indĩ timore perfectã : ter¬

Expanded text:
 Cum universi a te salveur infirmi, quare Petronillam paralyticam jacere permittis? » Apostolus vero ait: « Sic eei. Sed ne putetur impossibilitas eius incolumitatis meis sermonibus excusari». Ait ad eam: «Surge Petronilla et ministra nobis»; et statim sana surrexit. Ministerio autem expleto, iussit eam redire ad lectum. At ubi in dei timore cepit esse pesolum ipsa salvata est, sed etiam plurimis recuperavit in melius suis orationibus sanitatem. Et quoniam nimis speciosa erat, venit ad eam Flaccus comes cum militibus ut eam sibi uxorem acciperet; cui Petronella ait: « Ad puellam inermem cum militibus armatis venisti; si uxorem me habere vis, fac matronas virgines honestas ad me post tres dies venire, ut cum ipsis veniam ad domum tuam. » Factum est autem ut trium dierum acceptum spatium virgo sancta jejuniis et orationibus occuparet, habens secum sanctam virginem Feliculam, collactaneam suam, in Dei timore perfectam. Ter
Abbreviated transcription (Latin):
eleuata ineculeo: clamabat
dicens. Modo cȩpi uidere
imatorẽ iueũ xp̃m: inquo amor
coronatus & cruci ad fixus est
Softhȩc deposita est: & praecipita¬
a est incloacã. Sc̃s autẽ nicome

Expanded text:
levata in equuleum clamabat, dicens: Modo coepi videre amatorem meum, in quo amor coronatus, et crucifixus est. Post haec deposita est, et praecipitata in cloacam. Sanctus autem Ni
Abbreviated transcription (Latin):
chos cubicularios: quos beatissimus
& sc̃s dĩ petrus apłs lucratus fuerat
xp̃o Isti dũ uiderent dominã suã
gemmis ornari. & purpurris uesti¬
bus atq auro textis indui: dixert̃
ei. Quanto studio ornaris in cor¬
pore : ut filiũ consularis aurelianũ
hominẽ mortalẽ maritũ accipias. o
ipisci sponsũ: qui &ia teipsã acter

Expanded text:
chos cubicularios habuit: quos beatissimus Apostolus Petrus lucratus fuerat Christo. Isti dum viderent dominam suam gemmis ornari, et purpureis vestibus, atque auro textis indui, dixerunt ei: Quanto studio ornaris in corpore, ut filium consulis Aurelianum hominem mortalem accipias maritum: ipisci poteras sponsum. Qui etiam teipsam aeter
Abbreviated transcription (Latin):
dicens. Dec imatrans acta die
sponte ad me uenientes amicos
uos habeã: nonuenientes uero
tanquã hostes publicos puniam
Iunc sc̃i uiri iohannes & paulus.
xp̃ianos ad sẽ inuitantes. ordina¬
uerunt de om̃ib quae relinquere
poterant: ac pertotos decẽ dies
incessanter die noctuq elemo¬
sinis insistentes. die uero decima
sunt constricti intra suam
domũ. Missus namq est
terentianus campi doctor ad
eos cum militib hora cenandi
Qui ingressus. inuenit eos orantes
edicit eis. Domimis noster uuilianus
satunculum aureum iouianorũ ad
nos misit. ut adoretis illud: & thura
pcendatis ei. uod si non secepitis. am¬
do modo glidio feriamini. Non emĩ
aecet uos itra aulam regiam nutritos.¬
ut publice occidamini. Iohannes &e
pulus dixerunt. Tulianus si tuus est
añs. habeto partem cum dño tuo.
Nobis autẽ dñs alius non est. nisi unus
ds pater. & filius. & spiritus sc̃s: quem
ille negare non timuit. Et quia se¬
mel a facie di proiectus est uult & ali¬

Expanded text:
iae: decima transacta Dei sponte ad me venientes: amicos vos habeam, non venientes vero, tanquam hostes publicos punio. Tunc sancti viri Joannes et Paulus Christianos ad se invitantes, ordinaverunt de omnibus quae relinquere poterant, per totos decem dies incessanter die noctuque eleemosynis insistentes. Die vero undecima sunt constricti intra suam domum. Missus namque est Terentianus compiductor ad eos cum militibus hora coenandi. Qui ingressus, invenit eos orantes, et dixit eis: Dominus noster Julianus statunculum aureum Jovis ad vos misit, ut adoretis illud, et thura incendatis. Quod si non feceritis, ambo modo gladio feriemini. Non enim decet vos intra aulam nutritos, publice occidamini. Joannes et Paulus dixerunt: Julianus si tuus est Dominus, habeto partem cum eo: nobis autem dominus alius non est, nisi unus Deus, Pater et Filius et Spiritus sanctus, quem ille negare non timuit. Et quia semel a facie Dei projectus est, vult et ali
Abbreviated transcription (Latin):
propter adstantẽ populũ. & propt̃
humilitatẽ serui tui. & propter
gloriã deitatis tuȩ: iube in mun¬
dis spiritib exire decorporibus
istis quȩ opera manuũ tuarum
sunt. Et cũ haec dixisset beatissi-¬
mus longinus : eaclamauerunt

Expanded text:
propter adstantem populum . et propter| humilitatem serui tui . et propter gloriam deitatis tuae| iube inmunde spiritibus exire de corporibus istis quia| opera manuum tuarum sunt omnes. Et cum haec dixis| set sanctus longinus exclamauerunt
Abbreviated transcription (Latin):
Ubi autẽ xep̃c non nominat᷑. & eius sig¬
nũ non est inpositũ: ibi est nr̃a ha¬
bitatio. Huius rei causa dep̃camur
te homo dĩ sc̃e : nenos precipites
in abyssũ. Beatus autẽ longinus ad¬
stanti populo dixit. Quid uultis.
habere deos & colere: an ut effugẽ¬
eos: Uidetis enĩ prȩsidẽ ur̃m uir¬

Expanded text:
istus non nominatur . nec eius signum| adest inpositum . ibi est nostra habitacio huius rei cau| sa depraecamur te homo dei ne nos precipitis in abysum| Sanctus uero longinus adstante populo dixit. Quid uultis| habere eos deos \et/ colere hanc effunius. Viditis enim hunc| presidem u
Abbreviated transcription (Latin):
Cui ego dixi. Uade & crede. Et si
tibi oculos aperuerit alexander.
credã quod & mihi filiũ uncum
restitu&. Tunc abiit adipsum
diei sexta reuersa est ad mesana.

Expanded text:
Cui dixit: Vade et crede; et si tibi oculos aperuerit Alexander, credam quod et mihi reddat filium meum. Abiit ad ipsum e reversa est ad me sana,