comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sodomoriũ peccata ꝑse. sed ad conlationẽ maiorum scelerum uistificantur: sic ȩcontrario scieN
d circo infatuatus ẽ. om̃is homo a scientia: Tale quiddam ecclesiastes ut arbitror dephendens:
effectus ÷: Dixi sapiens efficiar: & ipsa elongauit se ame longuis quã crãm: & alta ꝓfuniditas
quis in ueni& eam. Uolumus quoddam audenter lic& dicere qm̃ hoc qđ descendit in mundum
euacuauit se ipsum : ut euacuatione eiꝰ mundus compleretur Si autẽ hoc qđ descendit in muNi-
⁊ ego dixissem fatuum dĩ. quomodo aiicupes sermonum meonum. & semꝑ dediti ad criminandũ
uenenatas in molinguas uibrarent: Nunc uero paulus quasi sapiens & potestatem habens
cetenis apłis erat : qui istum mundum descenderat. stultttram eẽ dĩ Ad comparationẽ quip¬

Expanded text:
Sodomorum peccata per se, sed ad collationem majorum scelerum justificantur, sic econtrario scientSodomorum peccata per se, sed ad collationem majorum scelerum justificantur, sic econtrario scientstultitia reputatur: idcirco « infatuatus est omnis homo a scientia. » Tale quiddam Ecclesiastes ut arbitror deprehendens effatus est: « Dixi, sapiens efficiar, et ipsa elongavit se a me longius quam erat, et alta profunditas, quis inveniet eam? » Volumus quiddam audenter licet dicere, quoniam hoc quod descendit in mundum evacuavit se ipsum, ut evacuatione ejus mundus compleretur. Si autem hoc quod descendit in mundum pientius est hominibus. » Si ergo dixissem fatuum Dei, quomodo aucupes sermonum meorum, et semper dediti ad criminandum, venenatas in me linguas vibrarent? Nunc vero Paulus, quasi sapiens et potestatem habenscaeteris apostolis erat, quae in istum mundum descenderat, stultitiam esse Dei: ad comparationem quip
Abbreviated transcription (Latin):
absconditi. It quomodo possideo unam p̃tiosissimã margaritã. ꝑpluras alias mangaritas:
sic uenio adchesaurũ thesaurorũ. & dnm dñorum. & regem regum: cũ dignus fuero
spiritib: indĩ thescuris cõmorantib: Eduxit enĩ uento de thesauris suis: Infati
homo a scientia Si om̃is homo infatuatus ÷ ascientiat. & paulus homo ẽ: paulus in fatuatus ẽ.
a scientia EX parte cognoscimus. exparte ꝓphetamns: Infatuatus a scientit. uidens
ꝑ speculum. Udens in enigiate. Porciunculam quandam uidenis. It si sic expedit dicere.
psius quoq: portuncule partem minimã recognoscens: e contrario autẽ intelligis.
quid sit infatuatus ÷ om̃is homo ascientia Cum paratione peccatorũ hierłm . sõdomorum
peccatdm iustitia est. Istificata ẽ. enĩ ait sodoma exte Quomodo ergo non habent iustitiã i

Expanded text:
absconditi . Et quomodo possideo unam et pretiosissimam margaritam per plures alias margaritas: absconditi . Et quomodo possideo unam et pretiosissimam margaritam per plures alias margaritas: sic venio ad thesaurum thesaurorum, et Dominum dominorum, et regem regum, cum dignus fuero spiritibus in Dei thesauris commorantibus. Eduxit enim ventos de thesauris suis . Infatuatus est omnis homo ab scientia . Si omnis homo infatuatus est ab scientia, et Paulus homo est, Paulus infatuatus est ab scientia. Ex parte cognoscimus, et ex parte prophetamus . Infatuatus ab scientper speculum, et in aenigmate, portiunculam quamdam videns, et si sic expedit dicere, ipsius quoque portiunculae partem minimam recognoscens. Econtrario autem intellige quid sit: infatuatus est omnis homo a scientia. Comparatione peccatorum Jerusalem, Sodomorum peccatum justitia est: just
Abbreviated transcription (Latin):
torũ thesauri. thesauri spirituum. Sp̃s sapientiȩ & intellectus: sp̃s consilii & uirtutis:¬
p̃s scientiȩ & pietatis. Sp̃s timoris dñi fortitudinis & dilectionis & claritatis Potes& ipse
de scripturus hos uentos congregare: & istorũ sp̃ũ ũ inuenire thesauros: Ubi sunt isti
deat Alii enĩ ꝑspm̃ datur sermo sapientia . Alii sermo sc̃ientiae uixta eundem sp̃m:
lii fides in eodem spũ ꝑduxit ergo nubes ab extremo terrȩ : fulgurit in pluuiam fecit¬
ntos dethesauris suis: & nos uixta miscđiam dĩ adhos thesaur
es inthesauris dĩ: Quod autẽ dico istus modi ẽ: resurrectio mortuoꝵ : In quib dam or¬
dinib futurit esł : Ait quippe apłus: Vnus quisq: aut̃ resurg& in suo ordine resurg& & non
niscentur ordines resurgentiũ. Alius ordo erit in illo & in illod

Expanded text:
ntorum thesauri, thesauri spirituum, spiritus sapientiae et intellectus, spiritus consilii et virtutisntorum thesauri, thesauri spirituum, spiritus sapientiae et intellectus, spiritus consilii et virtutispietatis, spiritus timoris Domini, fortitudinis, dilectionis et charitatis. Potes et ipse de Scripturis hos ventos congregare, et istorum spirituum invenire thesauros. Ubi sunt isti deat. Alii enim per spiritum datur sermo sapientiae: alii sermo scientiae juxta eumdem spiritum: alii fides in eodem spntos de thesauris suis, et juxta misericordiam Dei ad hos thesaures in thesauris Dei. Quod autem dico istiusmodi est: Resurrectio mortuorum in quibusdam ordinibus futura est. Ait quippe apostolus: Unusquisque autem resurget in suo ordine , et non ut libet miscentur ordines resurgentium: alius ordo erit in illo et in illo
Abbreviated transcription (Latin):
Aiunt naturalium causarum ea scrutatores quia fulgura eex nubium collisione genȩ
luminis claritatẽ: Si intellexisti exemplum: considera Nunc nubes rationales: Moyses nuabes¬
erat lesuf naue. nubes erat: Istȩ si secum loquuntur : ex sermonib: eoꝵ fulgura micant: Hierenias
& baruch: nubes erant: Sermocinantur inuicẽ : & idebis rutilare fulgures: potes & tu ipse de
scripturis scĩs in hunc modum nubum inuenire concusus. Ex quib ignis emittatur: ut autẽ
ad nouum testamentũ ueniamus: Paulus & siluans duae nubes in unum conuenerunT.
ecce totum mundum epistol& eorũ fulgar inluminat. fulgura in pluiiã fecit: & edinx̃
uentos dethesauris suis: Ergo ne hiuentiꝰ qui suꝑ terras ꝑ flant inthesauris dĩ sunt &
non horũ natura manifesta. quomodo & qua ratione subsistant: Sed sunt quidam ui¬

Expanded text:
Aiunt naturalium causarum scrutatores , quia fulgura ex nubium collisione generentur, more Aiunt naturalium causarum scrutatores , quia fulgura ex nubium collisione generentur, more luminis claritate. Si intellexisti exemplum, considera nunc nubes rationales. Moyses nubeserat: Jesus Nave nubes erat. Isti si secum collocantur, ex sermonibus eorum fulgura micant. Jeremias et Baruch nubes erant: sermocinentur invicem, et videbis rutilare fulgura. Potes et tu ipse de Scripturis sanctis in hunc modum nubium invenire concursus, ex quibus ignes emittantur. Ut autem ad novum Testamentum veniamus: Paulus et Silvanus duae nubes in unum convenerunt, et ecce totum mundum Epistolae eorum fulgor illuminat. Fulgura, et pluviam fecit, et eduxit ventos de thesauris suis . Ergone hi venti, qui super terram perflant, in thesauris Dei sunt, et non horum natura manifesta est, quomodo et qua ratione subsistant? Sed sunt quidam ve
Abbreviated transcription (Latin):
uaubes niumq diaxiss& expect& ut pluuuia uerba meit & descendant ut ros eloquia
locutus est It quia ipse nubeserat & sciebat alias nubes comꝓphetantes sibi. Ideo uaticinans
agebat Mandabo niibib nepluant suꝑ eam imbrem. si autem iam didicimus qui snt ni¬
bes uideamus quomodo ds̃ educat nubes ab exetremo terre: Ait saluator: Qui uult
in uob eõ primis: sit om̃ium noussimus: Seruauit hoc mandatum Paulus: & fuit nouis¬
simus in hoc mundo dicens: Puto enĩ ps nos apłos nouissimos ostendit quasi mortifica
tos quasi spectaculum facti sumus in hoc mundo & angłis & hominib: Siquis ergo
& educ& ds̃ nubes non a primis terrȩ. non a consulib non aducib tẽ aoiuitib Beati enĩ
Nouissimi om̃iũ fiamiis: & tam effectu quã opere dicamus Puto enĩ nos ds̃ apostolos
nouissimos ostendit. Quod si nonsim apłis. lic& tameri mihi fieri eoxtremũs ut educȩ
nubes ds̃ ab eatremo terrȩ terre educat mȩ E fulgura in pluuiam fecit:

Expanded text:
ubes, numquam dixisset: Exspectentur ut pluvia verba mea, et descendant ut ros eloquia locutus est . Et quia ipse nubes erat, et sciebat alias nubes comprophetantes sibi, ideo vaticinans aiebat: Mandabo nubibus meis, ne pluant super eam imbrem. Si autem jam didicimus qui sunt nubes, videamus quomodo Deus educat nubes ab extremo terrae. Ait Salvator: Qui vult in vobis esse primus, sit omnium novissimus . Servavit hoc mandatum Paulus, et fuit novissimus in hoc mundo dicens: Puto enim Deus nos apostolos novissimos ostendit, quasi mortificatos; quia Al. quasi spectaculum facti sumus in hoc mundo angelis et hominibus . Si quis ergo  et educit Dominus nubes non a primis terrae, non a consulibus, non a ducibus, non a divitibus: Beati enim novissimi omnium fiamus, et tam affectu quam opere dicamus; Puto enim, nos Deus apostolos novissimos ostendit. Quod si non sum apostolus: licet tamen mihi fieri extremum, ut educens nubes ab extremo terrae, educat et me, et fulgura in pluviam faciat.
Abbreviated transcription (Latin):
Inqueait. si cenuersus fueris & resticuam te.
edici corpoꝵ aegrotantib ad sistentibus. & iuxta disciplinã artis suȩ uolentes
curare eos qui in infirmitatib constituti sunt: uident tristitiam. in iocunda
ꝑtractant : & in alienis calamitatibus merore ꝓprio conficiunt᷑. semꝑ enĩ conũsatio
cum his quoꝵ carfies in commodis uariis deͥlitant᷑. qui febribus aestuant qͥ dolore
torquent᷑ iugi seruitio ꝑseuerant: & siquis eoꝵ implere medicinã ñ indignẽt᷑. Ñ obliuiscit᷑
ꝓpositi artis suȩ postquã cum his fuerit quos sermo p̃fatꝰ. ẽ: Haec id circo. in proemio

Expanded text:
ueris, restituam te . 839 Medici corporum, aegrotantibus assistentes et juxta disciplinam artis suae volentes curare eos qui in infirmitatibus constituti sunt, vident tristia, injucunda pertractant, et in alienis calamitatibus moerore proprio conficiuntur: semper enim conversacum his quorum carnes incommodis variis debilitantur, qui febribus aestuant, qui dolore torquentur, jugi servitio perseverant. Et si quis eorum vult implere medicinam, non indignatur, non obliviscitur propositi artis suae, postquam cum his fuerit quos sermo praefatus est. Haec idcirco in prooemio
Abbreviated transcription (Latin):
ec steteris in tota regione: non enim expedit incipio
ut stet in regionib: sodomorũ : Etiamsi sodomã transcendisti. & asatane
regione discedens. incipis liber esse suppliciis : ex pedif ut salueris in
montẽ ne respexeris retrõ nec steteris in tota regionẽ. In monte
saluum tefac neforte conp̃hendaris siuis a sodomorum ruina non conpre¬
hendi. ne conuertaris retro neo steteris inregione eoꝵ nec ad alia ꝑgas
loca : sed cũ inde discesseris ascende in montẽ in quo solo salus est montem
ma

Expanded text:
Ne steteris in tota regione; non enim expedit incipienNe steteris in tota regione; non enim expedit incipienti proficere, ut stet in regionibus Sodomorum. Et si Sodomam transcendisti, et a Satanae regione discedens, incipis liber esse suppliciis, expedit ut salveris in monte. Ne respexeris retro, nec steteris in tota regione: in monte salvum te fac, ne forte comprehendaris. Si vis a Sodomorum ruina non comprehendi, ne convertaris retro, ne steteris in regione eorum, ne ad alia pergas loca, sed cum inde discesseris, ascende in montem, in quo solo salus est, nomen m.
Abbreviated transcription (Latin):
iensi udei intelliguntur quia auersata sit xp̃midõ retro ambulat:
Tuit quippe tepꝰ quando non ambulauerunt retro : Nunc uero ambulant & conuersi sunt
corde in actoptũ utretro ambulent : Quid aut̃ sit retro ambulare siue extendim pri-¬
ora considera Iustus eoꝵ quȩretrosunt obliuiscens in priora extendit᷑ Pec cator
posterioꝵ meminit priora non ad petens : qui aut̃ posteriorũ meminit . prȩuaricat᷑
in legẽ iudicentis Nec conuertat᷑ retrorsũ tollere uestim̃tũ suũ. Inobȩdiens est
dicto eiꝰ Mem̃ tote uxoris loth: contempnit imperiũ saluatoris Nemomittens suꝑ
Aritromanũ && respiciens retrorsum: aptus est regio dĩ. Inlege quoq: scriptũ est
intellectũ dignũ spiritui dĩ. ne in quid respexeris retro: Idest ad pmora exten
ta regione: etiam si precedens imperium custo dieris in quo dicitur.
ne respexeris retrõ non tibi sufficit ad salutẽ nisi & consequens obser

Expanded text:
elliguntur, quia aversata est Christum, ideo retro ambulat. Fuit quippe tempus quando non ambulaverunt retro: nunc vero ambulant, et conversi sunt corde in Aegyptum, ut retro ambulent  Al. ambulant. Quid autem sit, retro ambulare, sive extendi in priora, considera. Justus eorum quae retro sunt obliviscens, in priora extenditur . Peccator posteriorum meminit, priora non appetens. Qui autem 839 posteriorum meminit, praevaricatur in legem Jesu dicentis: Ne convertatur retrorsum tollere vestimentum suum : Inobediens est dicto ejus: Mementote uxoris Loth , contemnit imperium Salvatoris dicentis: Nemo mittens manum super aratrum, et respiciens retrorsum aptus est regno Dei . In Lege quoque scriptum esse intellectum dignum spiritu Dei: Ne, inquit, respexeris retro, id est in priora, extta regione. Etiamsi praecedens imperium custodieris, de quo 840 dicitur: Ne respexeris retro, non tibi sufficit ad salutem, nisi et consequens observaveris:
Abbreviated transcription (Latin):
Ecce abstuli iniquitates tuas et peccata tua circũ mundaui
paeo putes naturȩ contumeliã sifiliꝰ apatre mittit᷑: Deniq ut unitatẽ dicitis
intriitate cognoscas : solus xp̃s inp̃senti lectione peccata dimittit etalimen
certine atrimnicate peccata dimitti: qͥenĩ inuo crediderit credit in om̃ib De¬
fertt ergo mͥ de altario cȩlesti for iux sut tangat labra mea: forfix dni siceer¬
gerit labia mea: mundat ea : et si mundauerit ex et circũciderit uitus nliper
dreimꝰ : Aꝑiam ũbo dĩ os meũ: nec ulteriꝰ sermo inmunđ exiẽe exore meo qiua cũss

Expanded text:
Ecce abstuli iniquitates tuas, et peccata tua circummundavi. Nec putes naturae contumeliam, si Filius a Patre mittitur. Denique ut Unitatem deitatis in Trinitate cognoscas, solus Christus in praesenti lectione nunc peccata dimittit, et tamen certum est a Trinitate peccata dimitti. Qui enim in uno crediderit, credit in omnibus. Deferatur ergo mihi de altario coelesti forceps ut tangat labia mea. Forceps Domini si tetigit labia mea, mundat ea. Etsi mundaverit ea, et circumciderit a vitiis, ut nuper diximus, aperiam verbo Dei os meum, nec ulterius sermo immun
Abbreviated transcription (Latin):
& carneas sollicitudines : Iuomꝰ enĩ materia corporis pinguis ẽ : eodẽ modo etiã corporei
intellectꝰ & cogitationes : ex quo cũ duo ꝓposita sint incrassaricor ex secularib curis.
corde & sciens qr si in crassatũ fuerit cor eiꝰ. neq: accipiat sermones dĩ ÷ neq: uideat
salutis sacra m̃ta: Deponamꝰ nos orassit udinẽ x ad sumamꝰ eã quȩ dicta .ẽ. tenuitatẽ :
ut & nos dicamꝰ quomͦꝰ ꝓphetes qua multiplicit tͥ caro mea ÷ intra deserta & inuia

Expanded text:
et carnales sollicitudines. Quomodo enim materia corporis pinguis est, eodem modo etiam corporei et carnales sollicitudines. Quomodo enim materia corporis pinguis est, eodem modo etiam corporei intellectus, et cogitationes. Ex quo cum duo posita sint, incrassari cor ex saecularibus curicorde, et sciens, quia si incrassatum fuerit cor ejus, neque accipiat sermones Dei, neque videat salutis sacramenta, deponamus et nos crassitudinem, et assumamus eam, quae dicta est tenuitatem, ut et nos dicam
Abbreviated transcription (Latin):
uł a cũq causa ad tenuet᷑ : Tale aut̃ est imofiȩricor carneũ : eoꝵ qͥ in formidine continen
Q uomꝰ enĩ toti tabeseunt abȩ grotatione sic aiunt & crassituidine & qeqd pͥngue c̃.
circa cor eoꝵ extenuari: Quid ergomͥ noc& si corporale cormeũ incrasset᷑ esto uero & ad¬
tinuari cormeũ : Quid mͥ existoꝓdest: Sed cũ noncupatino cũ corporeo cordeuocabulũ
docorde : Neq: enĩ hi mundo corde s̃ : qui sanguinẽ uł qđ cũq materiȩ corporalis
quando cogitationes pessimȩ egrediunt᷑ ex eo. Homicidia. adulteria. furta. falsũ testimonũ :
subtilem spm̃: Differt quippehic sp̃s ab omnib spiritibus intellectualibus. mundis. subti¬
libus: Estergo principale corpꝰ tenuȩ quidem quod spiritale: pingue aut̃. qđ excorporalis
uit᷑io concretũ ẽ. Plenum cogitationib: corporalib: quȩ s̃ in r
incrassatũ .ẽ. cor popłi huiꝰ intellȩge ex eo incrassatũ.ẽ .cor. qr nihil sit in eop̃ter humanas

Expanded text:
uacumque causa attenuetur. Tale autem existimo fieri cor carneum eorum, qui formidine continentur. Quomodo enim toti tabescunt ab aegrotatione, sic aiunt et crassitudinem, et quidquid pingue est circa cor eorum, extenuari. Quid ergo mihi nocet, si corporale cor meum incrassatur. Esto vero et attenuari cor meum, quid mihi ex isto prodest? Sed cor nuncupativo cum corporeo corde vocabulo do corde . Neque enim hi mundo corde sunt, qui sanguinem, vel quodcumque materiae corporalis quando cogitationes pessimae egrediuntur ex eo, homicidia, adulteria, furta, falsum testimonium, subtilem spiritum. Differt quippe hic spiritus ab omnibus spiritibus intellectualibus, mundis, subtilibus. Est ergo principale cordis tenue quidem, quod ex corporalis materiae vitio concretum est, plenum cogitationibus corporalibus, quae sunt in rIncrassatum est cor populi hujus. Intellige ex eo incrassatum esse cor, quia nihil sit in eo praeter humanas
Abbreviated transcription (Latin):
dupliciter & triplicit̃ in corde tuo & arca quȩ construebat᷑ a noe bicamerata & tricame¬
a fieri iub&ur: conemur & nos postea quã duplicit̃. ista prout
&iã moralẽ in eo discutere sermonẽ. Ut scripturarũ studiosi. ñ solũ quid in aliis uł ab aliis
gestũ sit: sed &iã ipsi intra se quid gerere debeant doceant᷑: Iudas: confessio int̃p̃tat᷑¬
c̃ficet᷑ : conlaudat᷑ a frib suis: Laetitia enĩ & gaudium ẽ. angłis incȩlo. suꝑ unũ peccatorẽ
conficet᷑ manus eius supra dorsum inimicoꝵ efficiuntur: Qui enĩ ante exhibuerat
membra sua seruire iniquitati Nunc ea exhibens seruire iustitiȩ in scĩficationẽ. iam
fugientium se mimicoꝵ suoꝵ id est dae monum terga uexat: & cedit: Si enĩ pugnat᷑.
non quasi serem cedens. sed demones fugans: quiq ob nimios ꝓfectus uelut dĩ iam

Expanded text:
dupliciter et tripliciter in corde tuo : et arca quae construebatur a Noe, bicamerata et tricamedupliciter et tripliciter in corde tuo : et arca quae construebatur a Noe, bicamerata et tricamerata fieri jubetur, conemur et nos, posteaquam dupliciter ista, pro ut jam Moralem, in eo discutere sermonem, ut Scripturarum studiosi, non solum quid in aliis, vel ab aliis gestum sit, sed etiam ipsi intra se, quid gerere debeant, doceantur. Judas, confessio interpretatconfitetur, collaudabitur a fratribus suis: Laetitia est enim et gaudium Angelis in coelis, super uno peccatore ritu Sancto confitetur, manus ejus supra dorsum inimicorum efficiuntur: qui enim ante exhibuerat membra sua servire iniquitati ad iniquitatem, nunc exhibens servire justitiae in sanctificatione , jam fugientium se inimicorum suorum, id est, daemonum terga vexat et caedit. Sic enim pugnat, non quasi aerem caedens , sed daemones fugans: quique ob nimios profectus velut Dei jam
Abbreviated transcription (Latin):
thiis dicit: lac uobis potum dedi. non ȩscam. Nondum enim poteratis: suꝑ eos qͥ lacte
aluntur dentes eiꝰ sunt candidi. id est hiqͥ ꝑfectum cibum capere possunt & comedere:
suꝑ illas sunt. qui tanꝗ paruuli adhuc lacte indigent: Deniq & in lege ea animalia quȩ
ni corporis tradunt: munda eẽ. animalia designantur: Aptissime sane : etiã candidos
dentes eiꝰ dic̃ Omis enĩqͥꝑfecti sunt. & qͥ scripturarũ cibos dignis & cõpetentib int̃p̃tationibus
explanantes. subtilem & minutũ intellectũ quispiritalis dr̃. eccłȩ corpori sub ministrant.
indidi debent eẽ. &puri. atq omni malo liberi: nefostedicat᷑ e
ñ doces Uerũ qm̃ diuina scriptura nonsolũ sacram̃toꝵ deb& scientiã continere. uerũ etiã
mores gestaq informare discentiũ sic enĩ &sapientia ꝑsalomonẽ dicit: Discribetͥ haec

Expanded text:
thiis dicit, Lac vobis potum dedi, non escam: nondum enim poteratis . Haec super eos qui lacte thiis dicit, Lac vobis potum dedi, non escam: nondum enim poteratis . Haec super eos qui lacte aluntur: Dentes eorum sunt candidi, id est, hi qui perfectum cibum capere non possunt, et comedere anquam parvuli adhuc lacte indigent. Denique et in lege ea animalia quae iter minutatum, sustentationi corporis tradunt, munda esse animalia designantur. Aptissime sane etiam candidos dentes ejus dicit. Omnes enim qui perfecti sunt, et Scripturarum cibos dignis et competentibus interpretationibus explanantes, subtilem et minutum intellectum, qui spiritalis dicitur, Ecclesiae corpori subministrant, candidi debent esse et puri, atque ab omni macula liberi, ne forte dicatur eerum quoniam Scriptura divina non solum sacramentorum debet scientiam continere, verum etiam mores, 15 gestaque informare discentium sic enim et Sapientia per Salomonem dicit, Describe tibi haec
Abbreviated transcription (Latin):
inualidis ad amminiculum porrigunt᷑: sic erunt & oculi xp̃i. qui scientiȩ lum̃ uniuerso
Eratifici ergo sunt oculi isti Sermo enim scientiȩ sale conditus ẽ: ut d& gratiam
audientibus: Non ergo ꝓ hoc solo gratificus dicitur. qui scientiȩ sermonem ministrat
fluidum. nihil frigidũ: sed uinũ quod lȩtificat cor hominis. & qđ infundit᷑ uulnerib
illius . qui incidit in latrones: Quo scilic& audientiũ uulnera peccatorum: non solum
olei lenitate mitigentur̃: Et quis ẽ. inquit apłs. qui me lȩtificat᷑. nisi qui contristat᷑
ergo eius suꝑ lac candidi erunt: hi qui fostem & solidum uerbi dei cibum man¬
dere & comminuere ad summã subtilitatẽ dentibus poss̃: de quibus dic̃ apłs
ex ercitatos habent sensus. ad discretionẽ boni & mali: De in ꝑfectis aut̃ choriti¬

Expanded text:
invalidis ad adminiculum porriguntur. Sic erunt oculi Christi qui scientiae lumen corpoinvalidis ad adminiculum porriguntur. Sic erunt oculi Christi qui scientiae lumen corpoGratifici ergo sunt oculi isti: Sermo enim sapientiae sale conditus est, ut det gratiam audientibus. Non ergo pro hoc solum gratificus dicitur, quia scientiae sermonem ministrat, sed apientiae, 14 nihil fluidum, nihil frigidum: sed vinum quod laetificat cor hominis, et quod infunditur vulneribus illius qui incidit in latrones. Quo scilicet audientium vulnera peccatorum non solum olei lenitate mitigentur, verum etiam vini austeritate purgentur. Et quis est, inquit Apostolus, qui me laetificat, nisi qui contristatur ergo ejus super lac candidi erunt hi qui fortem et solidum verbi Dei cibum mandere et comminuere ad summam subtilitatem dentibus possunt, de quibus dicit Apexercitatos habent sensus ad boni discretionem et mali . De imperfectis autem Corin
Abbreviated transcription (Latin):
inquo ut gentis inpudicitiã designar& : Ñtam amictũ id quã p̃cinctoriũ nominauit:
ł hieremias circũdare lumbis suis. & auferre rursus: atq in eufraten iub& abscondere :¬
intellectum: erga finem p̃cipue amputat & abscidit: siẽnim adhuc contiose agentes dice¬¬
re uelimus. quia gratifici sunt oculi iudȩ ex uinoꝵ ꝓ abundantia ut supra diximus uini.¬
& abundantia poculoꝵ : quid de candidis dentibus respondebimus & qualitate lactis.
prȩlatis. inquo aduersum ueritatẽ inpudent̃ non est agendum . sed interruptione intelli¬
gentiȩ historialis exclusi : ad spiritalis expositionis ordinem redeamus Gratifici
inquit. oculi eius auino: Superius ostendimus apostolica auctoritate. membra
xp̃i dici dignos quosq fidelium. & diuersa singularit̃ membra nominari: ꝓeo qđ unus

Expanded text:
in quo, ut gentis impudicitiam designaret, non tam amictum, quam praecinctorium id nominavit, in quo, ut gentis impudicitiam designaret, non tam amictum, quam praecinctorium id nominavit, quod Jeremias circumdare lumbis suis, et auferre rursus, atque in Euphratem jubetur abscondere intellectum, erga finem praecipue, amputat et abscindit? Si enim adhuc contentiosius agentes dicere velimus, quia gratifici sunt oculi Judae ex vino prae abundantia vini, ut supra diximus, et abundantia poculorum, quid de candidis dentibus respondebimus, et qualitate lactis, prolatis? In quo adversum veritatem non est agendum impudenter. Sed interruptione intelligentiae Historialis exclusi, ad Spiritualis expositionis ordinem redeamus. Gratifici, inquit, oculi ejus a vino. Superius ostendimus Apostolica auctoritate, membra Christi dici dignos quosque fidelium, et diversa singulariter membra nominari, pro eo quod
Abbreviated transcription (Latin):
eius in tełligitur eccła: quã ipse sibi mundauit sanguine suo. non habentẽ maculam aut
rugam: Plon enĩ inquit apłs. argento uł auro redemptiestis sed p̃tioso sanguine uni
Cauatur et cła: Consepelimur enimꝑ baptismũ in mortẽ. & insanguine ipsius. id est in moste
ipsuis baptitamu : Ins anguine aut̃ que ad modũ amictum suũ lauit: uidendum est: amictus.
ꝓpinquior quȩdã uł secretior corporis uestis uidet᷑ cẽ: quã stola Hiergo qui prius ꝑlaua¬
crum loti. stola eius fuerant effecti: postea quã sacram̃tũ. sanguinis uuȩ ꝑuenerunt. uł
namq & intellecta uis tute sanguinis uerbi dĩ. quanto capacior effecta fuerit anima
tanto purior fit . & lauatur cotidie adscientiȩ ꝓfectum. Et iungens se dño. Ñ solum a mictꝰ
s uerũ etiam unus iam cum ipso sp̃s fi&: Huic contrarius erat amictus ille popłi isrł.

Expanded text:
ejus intelligitur Ecclesia, quam ipse sibi mundavit sanguine suo, non habentem maculam et ejus intelligitur Ecclesia, quam ipse sibi mundavit sanguine suo, non habentem maculam et rugam . Non enim, inquit Apostolus, argento vel auro redempti estis, sed pretioso sanguine Uniavatur Ecclesia. Consepelimur enim illi per Baptismum in morte et sanguine ipsius, id est, in morteipsius baptizamur. In sanguine autem uvae, quomodo amictum suum lavet, videndum est. Amictus, propinquior quaedam, vel secretior corpori vestis videtur esse quam stola. Hi ergo qui prius per lavacrum loti, stola ejus fuerant effecti, posteaquam ad sacramentum sanguinis uvae pervenerunt, veluti namque et intellecta virtute sanguinis, virtute verbi Dei, quanto capacior effecta fuerit anima, tanto purior fit, et lavatur quotidie ad scientiae profectum: et jungens se Domino, non solum amictus ejus, verum etiam unus jam cum 13 ipso spiritus fiet. Huic contrarius erat amictus ille populi Israel,
Abbreviated transcription (Latin):
qđ palmes arbori conectitur & confirmatur alapsu. quo amminiculo fretus: uentos ac tur¬
bines contemnit. & respuit. futuroꝵ bonoꝵ indicat spem. quia fideles quiq non solum in his
quȩ gerunt sed & in his quȩ sperant & credunt. futurã consummationẽ salutis expectant᷑. in qͦ
qͣsi ad quandã patientiȩ arborẽ spe uincti & confirmati: temptationũ ꝓcellas ac turbidines
suscepit. ita eẽ. refestã uineis: ut tanꝗ nullo alterius generis. ex isto uirgulto tantȩ. eẽ. uitis
copia uideat᷑: utꝰ animal quidem alligandi ad aliud genꝰ arboris det̾ facultas: Sed hȩc ut dixi¬
mus: iud aica magis cõm̃ta uidebuntur: Nob̵ aut̃ mystica plus etiã si sola sit: placeat exposi¬
tio: Lauabit in uino stolam suã. & in sanguine uuȩ amictũ suũ: uidebunt᷑ & hȩc quantum
re: sed nobiliorẽ sensũ : mystica ꝓducit expositio: Nam stola xp̃i quȩ lauat᷑ in urnio. merito

Expanded text:
quo palmes arbori connectitur, et confirmatur a lapsu quo adminiculo tutus, ventos ac turbines contemnit et respuit futurorum bonorum indicat spem, quia fideles quique non solum in iis quae egerunt, sed et in his quae sperant et credunt futura, consummationem salutis exspectant: in quo quasi ad quandam patientiae arborem, spe vincti ac confirmati tentationum procellas ac turbines suscepit, ita esse refertam vineis, ut tanquam nullo alterius generis existente virgulto, tanta esse vitis copia videatur, ut ne animal quidem alligandi ad aliud genus arboris detur facultas. Sed haec, ut diximus, Judaica magis commenta videbuntur; nobis autem Mystica plus, etiam si sola sit, placeat exposito. 5. Lavabit in vino stolam suam, et in sanguine uvae amictum suum . Videbuntur et haec tantum re; sed nobiliorem sensum Mystica producit expositio. Nam stola Christi, quae lavatur in vino merito
Abbreviated transcription (Latin):
sa nat̾ eligitur. id nouellus ex ueteri ꝑfidẽ popłs adsciscit᷑: ac pop
Id est popłmsuũ coniungit & sociat ei conuersationi quã ipse exłgit incarne: ut imitatione
ipsius. pullus qui ad ꝓpsam alligat ẽ: efficiatur cũ illo & filius dei & coheres xp̃i Palmitem
ero de quo in initiis quid significar& exposuimus. Intelligere possumꝰ hoc modo: Fides¬

Expanded text:
ipsa natus eligitur, id est, novellus ex veteri per fidem populus adsciscitur, ac popipsa natus eligitur, id est, novellus ex veteri per fidem populus adsciscitur, ac popid est, populum suum conjungit et sociat ei conversationi, quam ipse exegit in carne: ut imitatione ipsius, pullus qui ad ipsum alligatus est, efficiatur cum illo et filius Dei, et cohaeres Christi . Palmitem autem, de quo initi
Abbreviated transcription (Latin):
ligenda Poss̃ ergo & femora eiꝰ sꝑitalit̃ intellecta: indicare eos: qui ꝓfirmitate & constantia
fortitudinis: omne corpꝰ eccłȩ sustentare uident᷑ & ferre: Uł quia humani seminis indici¬
ueniant̃ quȩ reposita s̃: & uidebit᷑ lta posse intelligi. quo ad usq ad consũmationẽ scłi non de-¬
erunt isti duces: donec ueniant ea quȩ reposita s. quȩ parauit ds̃ his qui diligunt eum:
tẽ a sinȩ: hoc de xp̃o & ꝓprie. & singularit̃ dicit᷑: Ipse enĩ alligauit ad uitẽ pullum suum : qui
dix̃. ego sum uera uitis: Adhanc ergo uitẽ pullum suũ alligat. & asinȩ suȩ pullũ Pullus suus
exgentibus popłs: cui utiq nũꝗ ad huc legis onus fuerat inpositum̃. & supra quem ne mo¬
nominatur electi sunt ad salutẽ: De quibus ꝓpħadicit: si fuerint filii isrł sic̃ arena maris.
reliquiȩ saluȩ fiłnt: Abiecta ergo asina. quȩ onus legis in infidelitate postare maluit: pullus

Expanded text:
lium . Possunt ergo et femora ejus spiritaliter intellecta indicare eos, qui pro firmitate et constantia fortitudinis, omne corpus Ecclesiae sustentare videntur, et ferre: vel quia humani seminis judicieniant, quae reposita sunt ei: videbitur ita posse intelligi, quod usque ad consummationem seculi, non deerunt isti duces, donec veniant ea quae reposita sunt, quae apparavit Deus his qui diligunt eum. m suum, qui dixit: Ego sum vitis vera . Ad hanc ergo vitem, et pullum suum alligat, et asinae suae pullum . Pullus suus est ex gentibus populus, cui utique nunquam adhuc Legis onus fuerat impositum, et supra quem, nominatur, electi erant ad salutem, de quibus Propheta dicit: Si fuerint filii Israel sicut arena maris, reliquiae salvae fient . Abjecta ergo asina, quae onus Legis in infidelitate portare maluit, pullus ex
Abbreviated transcription (Latin):
ut in aliis exemplarib hab&ur : ueniat is. cui repositũ ẽ : & ipse erit expectatio gentꝰium:
Dic locus manifeste refertur adiudã: Constat enĩ usq ad natiuitatẽ. xpĩ non defecisse prin¬
cipes ex genere iudȩ. nec duces defemorib eiꝰ: usq: ad herodẽ regẽ : Qui scđm histori ae¬
fidem qu e iosephus scribit alienigena fuisse. & ꝑ ambitionẽ in regnũ iudȩoꝵ dr̃ in repisse
ł atim ergo ut hoc factum. ẽ. & ut defecit dux de femorib iudȩ: aduenit ille cui erat regnũ reposi¬
tum. In quo quo modo gentes sperent: euangelii fides. & eccłarũ docet ꝓpagatio: Reposita

Expanded text:
ut in aliis exemplaribus habetur, Veniat cui repositum est et ipse erit exspectatio gentium . Hic locus manifeste refertur ad Judam: constat enim, usque ad nativitatem Christi non defecisse principes 10 ex genere Judae, nec duces de femoribus ejus, usque ad Herodem regem, qui secundum fidem histae, quam Josephus scribit, alienigena fuisse, et per ambitionem in regnum Judaeorum dicitur irrepsisse. Statim ergo ut hoc factum est, et ut defecit dux de femoribus Judae, advenit ille cui regnum repositum, in quo, quomodo Gentes sperent, Evangelii fides et Ecclesiarum docet propagatio. Reposita
Abbreviated transcription (Latin):
nis in euonlocũ unde ante discesserat : ut puta si membrum corporis mei
suerit a conpage dis unctũ medicus illud pͥnstinũ locũ restiuereorosuter
et aliquis separatus epatria in exilium mittitur & postea ꝑ indulgentam
eors qui possunt ex sules soluere reciditur libertati & redit unde fuerat
ex pulsus miles quoq abiectus exordine suo resticuet᷑ ordini nacciperit
ueniam ita & nuncdicit᷑ admostale genus ld est ad nos homines qui a do
fueramus auersi. Si conuersi fueritis restituã uos : Finis quipperepmissio¬
oniues titutio est ut inactib apłoꝵ legimus usq ad tempora restitutionis

Expanded text:
nisi in eum locum unde ante discesserat, ut puta si membrum corporis mei nisi in eum locum unde ante discesserat, ut puta si membrum corporis mei fuerit a compage disjunctum, medicus illud in pristinum locum restituere conatur. Si aliquis separatur e patria, in exsilium mittitur, et postea per indulgentiam eorum qui possunt exsules solvere, redditur libertati: redit unde fuerat expulsus. Miles quoque abjectus ex ordine suo, restituitur ordini, si acceperit veniam. Ita et nunc dicitur ad mortale genus, id est ad nos homines, qui a Deo fueramus aversi: Si conversi fueritis, restituam vos. Finis quippe repromissionis restitutio est, ut in Actibus apostolorum legimus: Usque ad tempore restitutionis
Abbreviated transcription (Latin):
passionuse sudex inaltis tribunalib sedet: ad ructum & ad diliciuas sententiã pe omens
confonta i qnimicis siuis adusũ se plagamea firma ẽ: qui confortant᷑ inme uulneru
inferunt mihii plaga mea firmaest: Siue decruce dñ p̃dicatũ siue de uistis. siue
pecialiter de hieremia uolueris accipere: non ab orrebit asensup lagu poetionẽ
firmat undensanabor &isaluator potest dicere Vnde sꝗnabor eresurreetunẽ
sumno posindauoꝵ  adnuntians uulnera : Et iustus qui post sobegas deco nit iudotatẽ
fuama efum sabauditor iplaga sicut a quamet idede. no habenis efiden: isccuuiden
plagamn ea non manis se d suprne transit. Ideo haec dicit cdnso si conuerses fuet qudest¬
iiua tes udloms hec locuit᷑ ds̃ quos reuerti uult ad salurte muipudet equit quidã
sugni ficare unis ter uism eo quod ait estituã te:. Nemo quippe resticuu potest

Expanded text:
passiones. Judex in altis tribunalibus sedet ad ructum, et ad delicias sententias promens: passiones. Judex in altis tribunalibus sedet ad ructum, et ad delicias sententias promens: confortatis inimicis suis adversum se. Plaga mea firma est. Qui confortantur in me, vulnera inferunt mihi: et plaga mea firma est. Sive de cruce Domini praedicatum, sive de justis, sive specialiter de Jeremia volueris accipere, non abhorrebit a sensu. Plaga mea firma est, unde sanabor? Et Salvator potest dicere, Unde sanabor? resurrectionem suam post clavorum annuntians vulnera: et justus qui post plagas recipit sanitatem. Facta est mihi subauditur plaga sicut aqua mendax non habens fidem . Si quidem plaga mea non manet, 856 sed super me transit. Ideo haec dicit Dominus: Si conversus fueris, restituam te. Ad omnes haec loquitur Deus, quos reverti vult ad salutem. Videtur autem quiddam significare mysterii in eo quod ait: restituam te; nemo quippe restitui potest,
Abbreviated transcription (Latin):
tis & ueritatis: De amaritudinib necesse ẽ.&ͣ talis ratio reddatur quȩ doceat sic eas
celebrandas quomodo azima comedantur: Habeto sinceritatẽ & ueritatem &
Azima comedebat᷑. sequebatur eũ amaritudo .̃ dicentẽ. Inimicus
factus sum uera dicens: Mandu cabat amaritudines indolore & labore: inuigilus
frequent̃. in fame & siti: extra cetera quib ꝓ totius mundi salute pendebat᷑ & quȩ
eum faciebant p̃ssidem ueritateͥs atima cũ amaritudinib manducare: & lex qͥdem
cũ a maritudinib comedite & implemini sicuti & in alio loco dicitur
de quibcdã manducate &impleta& uos. propħa uero non ait a maritudinẽ comedi sed
sus est hieremias. abhis qui ueritatẽ audire nolebant & erant illo in hoc scło fertiores
de hot mundo regnũmeũ. ininistri mei laborarent ut non traderer iudeis .on fortantur
ergo aduer sum eũ in scło isto: & quia ustus debilior sit ꝑsequentib semde nromenĩ

Expanded text:
nceritatis et veritatis . De amaritudinibus necesse est ut talis ratio reddatur, quae doceat sic eas celebrandas, quomodo azyma comedantur. Habeto sinceritatem et veritatem, et Paulus istius modi azyma comedebat, sequebatur eum amaritudo dicentem: Inimicus vobis factus sum vera dicens . Manducabat amaritudines in dolore, in labore, in vigiliis frequenter, in fame et siti , extra caetera quae pro totius mundi salute pandebat, et quae eum faciebant praesidem veritatis azyma cum amaritudinibus manducare. Et Lex quidemcum amaritudinibus comedite et implemini, sicut et alio loco dicitur de quibusdam: Manducate et implete vos. Propheta vero non ait: Amaritudinem comedi; sed: sus est Jeremias ab his qui veritatem audire nolebant, et erant illo in hoc saeculo fortiorsset de hoc mundo regnum meum, ministri mei laborarent ut non traderer Judaeis . Confortantur ergo adversus eum in saeculo isto. Et quod justus debilior sit a persequentibus se, vide martyrum
Abbreviated transcription (Latin):
sedebam : quia amaritudine plenus sum Si arta & angusta uia est quȩ ducit ad
uitã: Expedit tibi ab omni dulcedine recedenti . ut a maritudine inp̃senti scł
complearis : Anignoras qm̃ sollemnitas dĩ iunctis a maritudinib celebratur .: Ait
quippe sermo diuinus: Cum habueritis diem festum: az ima suꝑ a maritudine man¬
ducabitis: Simul aut̃ desiderandum puto quoͥd sibi uelit hȩc uisio quȩ p̃cepit
agentẽ pascha dĩ azima cum a maritudinib manducare: &de atimis quidem

Expanded text:
sedebam, quia amaritudine plenus sum . Si arcta et angusta est via quae ducit ad sedebam, quia amaritudine plenus sum . Si arcta et angusta est via quae ducit ad vitam, expedit tibi ab omni dulcedine recedenti, ut amaritudine in praesenti saeculo complearis. An ignoras quoniam solemnitas Dei adjunctis amaritudinibus celebratur? Ait quippe sermo divinus: Cum habueritis diem festum, azyma super amaritudinem manducabitis . Simul autem considerandum puto quid velit haec jussio, quae praecepit agentem pascha Dei azyma cum amaritudinibus manducare. E
Abbreviated transcription (Latin):
& alũ sibi consiliũ exgentib congreguit: Solus sed ebã : et ipse tantum sine exposi¬
seoneu sspĩ orae difiert audiertes: Quando est multitudo peccantiũ nec sustinet
lo queorur Solus sedebã imitari heliã miserabilie cquerent et pnte ꝓuiretts tenda¬
uecuierunt altar ar eni sussodor̃ : et ego relictussũ solus & quer̃ anima meã aciper
illam: Si aut̃ uoliuerimus & sacratius aliqͥđ accipore ineo qđ dicit sonas nededcipe
netesse. ẽ. conuersatio nrã apopulo melior. nec contenta iudice dõ ab omnib
maliciis separato non possumꝰ dicere solus sedebã: Sedemꝰ quippe cũ plurimis
Iuando aut̃ uita nr̃a fuerit istius modi. ut nullus nobissensus. sermone: g
coȩquet᷑. tunc possumus dicere. solus sedebã: Licet ei qui non ẽ. presbit᷑. aut ep̃s.
aut chaconꝰ aut alia qualib& decoratꝰ eccłȩ dignitate bene uiuenti dicere solus

Expanded text:
et aliud sibi concilium ex gentibus congregavit. Solus sedebam. Et ipse tantum sine exposiet aliud sibi concilium ex gentibus congregavit. Solus sedebam. Et ipse tantum sine expositione sermo aedificat audientes, quando est multitudo peccantium, nec sustinet loquentem: solus sedebam: imitari Eliam miserabiliter conquerentem: occiderunt, altaria tua suffoderunt, et ego relictus sum solus, et quaerunt animam meam accipere illam . Si autem voluerimus sacratius aliquid accipere in eo quod dicitur: Solus sedebam, nec conversatio nostra a populo melior, nec, contempto judice Deo, ab hominum malitiis separatur, non possumus dicere: Solus sedebam; sedemus quippe cum plurimis. Quando autem vita nostra fuerit istiusmodi, ut nullus nobis sensu, sermone, gestis coaequetur; tunc possumus dicere: Solus sedebam. Licet ei qui non est presbyter, aut episcopus, aut diaconus, aut alia qualibet decoratus Ecclesiae dignitate, bene 854 viventi dicere: Solus
Abbreviated transcription (Latin):
cum disciplina si uita sollicita ẽ. Si negotia cum cautela consilium est
non ludentiũ sed sollicitoꝵ: Si aut̃ de reliquerit studiũ religionis et uacu¬
auerit lusibus mundiistius qͥ ueniunt a prauitate : fit consiliũ ludentium:
At uo ꝓphetes: Nonsedi ⁊ꝑ consilio ludentiũ sed timebã a facie inanesituer
cũ duo hñihi eeñ ꝓposita sedere in c̃silioludentiũ &offendere mauestatem
tuã aut certe surgere deeo & ea facere quȩ tͥ plicita erant . magis elegi sur¬
int eole eorigo riatione ludentiũ ut amicus tuus essem quã contrara faciens
afa.eo s q untstibostes sunt cõputari: Nonsedi in consilio luideat ion seatia siecaen
a facie manustue Et saluator nr̃t non sedit in c̃silio ludentiũ sed surrexisie docens
ai  Dimittet᷑ uob̵ domꝰ urã deserta : Reliquit enĩ sermo diuinꝰ c̃silium iudecrũ

Expanded text:
cum disciplina, si vita sollicita est, si negotia cum 853 cautela, concilium est, cum disciplina, si vita sollicita est, si negotia cum 853 cautela, concilium est, non ludentium, sed sollicitorum. Si autem dereliquerit studium religionis, et vacaverit lusibus mundi istius, qui veniunt a pravitate, fit concilium ludentium. Ait itaque prophetes: Non, sedi in concilio ludentium, sed timebam a facie manus tuae. Cum duo mihi essent proposita, sedere in concilio ludentium, et offendere majestatem tuam, aut certe surgere de eo, et ea facere quae tibi placita erant, magis elegi surgere de congregatione ludentium, ut amicus tuus essem, quam contraria faciens, inter eos, qui hostes sunt, computari. Non sedi in concilio ludentium, sed timebam a facie manus tuae. Et Salvator noster non sedit in concilio ludentium, sed surrexisse se docens ait: Dimittetur vobis domus vestra deserta . Reliquit enim sermo divinus concilium Judaeorum,
Abbreviated transcription (Latin):
quiꝓpt̃ ex cõmunione suitã praepositos quã om̃em ecdesiae conuentũ uesano ore
delacerant:. Beati apostoli uero om̃i ad miratione digni: innumera bilib ꝓr
labornre nos conuenit ut pnulla aliare niss ꝓrp̃o sustincamus cõumeliã et
sec ensitgeis causa simuss: Iel obtemus ut maledicta ꝑpess ꝓueritatr nos iraledic̃
sciamus queã defendimus et sereꝑtaarũ uoluntatẽ om̃i cumsi ducia p̃dicans u
nos eouondamus molestias &pericula nõuitantes: Athleta enĩ si difficiltatẽ
contumelias ac labores mibi tribuit : sed horũ om̃iũ finis erit lactitia Eterit
serno nuus mibi inlaetitiã. et gaudiũ cordis mei: quia inuocatũ est nom̃ tiũ suꝑ me
inuoeatum est suꝑ eũ: Nonsedi in consilio ludentiũ : Siquancdo uidebat
pphetis non sollicitoꝵ consilium sed ludentiũ fugiebat illugo Vnde
oposeet nosse differentias consilioꝵ solliciti atq ludentes si hoc consilium
nomen sollicitam ẽ si omnia cũ ecclesustica diligentia quert corsei mo

Expanded text:
pter excommunicationem sui tam praepositos, quam omnem Ecclesiae conventum vesano ore dilacerant. Beati vero apostoli omni admiratione digni innumerabilibus propter laborare convenit, ut pro nulla alia re nisi pro Christo sustineamus contumeliam, et necessitatis causa sit Christus. Id optemus ut maledicta perpessi, pro veritate nos maledici sciamus, qui eam defendimus, et Scripturarum voluntate omni cum fidunos extendamus, molestias et pericula non vitantes. Athleta enim si difficultatem contumelias, ac labores mihi tribuit, sed horum omnium finis erit laetitia. Et erit sermo tuus mihi in laetitiam, et gaudium cordis mei, quia invocatum est nomen tuum super invocatum est super eum. Non sedi in concilio ludentium. Si quando videbat prophetes non sollicitorum concilium, sed ludentium, fugiebat illud. Unde oportet nosse differentias conciliorum, solliciti atque ludentis. Si hoc concilium nostrum sollicitum est, si omnia cum Ecclesiastica diligentia quaerit, si sermo
Abbreviated transcription (Latin):
uerseris in uallib ne in alia humili regione consistas: quȩre colles. quȩ remonti
inquẽ uiso popło dñs ascendit & secuti sunt eũ discipuli Ex quo aperiens os suũ docuit
dines: Neq uero putes licere his qui uenatoribus aliunde homines. nisi de mon-¬
tibus & collibus quȩrere & quod sequit᷑ de cauernis petrarum: Vlno¬

Expanded text:
verseris in vallibus, ne in alia humili regione consistas. Quaere colles, quaere montem, verseris in vallibus, ne in alia humili regione consistas. Quaere colles, quaere montem, in quem, viso populo, Dominus ascendit, et secuti sunt eum discipuli, ex quo aperiens os suum docuit dines. Neque vero putes licere his venatoribus, aliunde homines, nisi de montibus ac collibus capere, et quod sequitur, de cavernis petrarum. Un
Abbreviated transcription (Latin):
uersatiotua ut iã ñ habeas opus piscatorib: quite rursus defluctib: Extrahan
sed aliis quibusdã quos uenatores scriptura ñ cupat : qui te postea uenent᷑ demonte
de colle delocis altiorib: Ibi sit de ambulatio tua : ibi mens gressusenstatio
Obliuiscere maris. obliuiscere ualliũ ac ꝓfundoꝵ: ueni ad montes ꝓphetas. ueni
ad colles iustos in ipsis sit conũ satiotua ut cũ dies mortis aduenerit mittantur
uenatores: Alii quidã apiscatorib qui suꝑ ad sup̃tionẽ constituti sunt & te¬
cum cȩteris scĩs de colle. de monte : de altiori loco accipiant: Uide aut̃ si non
sacrata uoce ineadem sententiã ꝓpheta consentit dicens Ecce ego mitto piscatore
multos dicit dñs: & piscabunt eos: & post hȩc mittã uenatores multos. & accipiant eos
suꝑ omnẽ montẽ. & supra omnẽ collem: Siuis & tu abhis uenatorib capĩ. caue ne

Expanded text:
conversatio tua; ut jam non habeas opus piscatoribus, qui te rursus de fluctibus extrahant, conversatio tua; ut jam non habeas opus piscatoribus, qui te rursus de fluctibus extrahant, sed aliis quibusdam, quos venatores Scriptura nuncupat, qui te postea venentur de monte, de colle, de locis altioribus: ibi sit deambulatio tua, ibi mens, gressus et statio: obliviscere maris: obliviscere vallium ac profundorum: veni ad montes, Prophetas; veni ad colles, justos  Al. ibi; in ipsis sit conversatio tua; ut cum dies mortis advenerit, mittantur venatores, alii quidam a piscatoribus, qui super assumptionem constituti sunt cum caeteris sanctis de colle et de monte, de altiori loco accipiant. Vide autem si non sacrata voce in eadem sententia Propheta consentit dicens: Ecce ego mitto piscatores multos, dicit Dominus, et piscabuntur eos: Et post haec mittam venatoromnem montem et collem . Si vis et tu ab his venatoribus capi, cave ne
Abbreviated transcription (Latin):
pducere liberiorẽ  erũ illi pisces cũ sagenis retib atq amis e
fuerint moriunt᷑. Apud nos uero cũ aliquis fuerit sermonis reti conp̃hensus.
Ceductus de mari scłi moritur quidem & ipse: sed peccato. sed mundo ut consurgens
pisces demari extractos aliã rursũs uitã ad sũmerẽ & aliud corpꝰ inducere : tunc sc̃ie
q̃d nob̃ ꝓfecerit exemplũ: Nemo blasphemet. nemo male lacerit : ñ uocet᷑ crimen
qđ ab altero adductũ ẽ. intelligentiã: Et tu igitur cũ de scłi istius fluctib ꝑ discipłos
dñi fueris extractꝰ muta corporis uitiã: muta sensũ animae : non es ille piscis
qui insalsis uersabaris undis. sed dȩꝓfundo gurgite erutꝰ ad meliora conuertere :
Scdm illud a postolicũ: Nos aut̃ reuelata faciȩ głam dñi c̃tẽplantes in cande
ac discnpłis ibu marinis fluctib liberatus noli quaerere ꝓfundũ : sed in montib:

Expanded text:
producere liberiorem. Verum illi pisces cum sagenis, retibus atque hamiproducere liberiorem. Verum illi pisces cum sagenis, retibus atque hamis extracti de aqua fuerint, moriuntur. Apud nos vero cum aliquis fuerit sermonis rete comprehensus, et eductus de mari saeculi: moritur quidem et ipse, sed peccato, sed mundo: ut consurgenspisces de mari extractos aliam rursus vitam assumere, et aliud corpus induere, tunc scies quo nobis profecerit exemplum. Nemo blasphemet, nemo male laceret, non vocetur crimen quod ab alterius abductum est intelligentia. Et tu igitur cum de saeculi istius fluctibus per discipulos Domini fueris extractus, muta corporis vitia, muta sensum animae; non sis ille piscis qui in salsis versabaris undis, sed 857 de profundo gurgite erutus ad meliora convertere, secundum illud Apostolicum: Nos autem omnes, revelata facie, gloriam Al. claritatem ac discipulis Jesu marinis fluctibus liberatus, noli quaerere profundum, sed in montibus sit