comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
diximus diuinus erat. demonum seł minist̾io ⁊ arte magica nõ
numꝙͣ futura p̃noscens. Rogat᷑ abalaae rege ad maledicendũ ppso
g̃ ⁊  antrȩ. expectantes quid respondeat balaam de qͦ ꝑsuasũ
dei uasistud ad ꝯtumeliam p̃patum ꝓfic̾e fac̃ ad utilitatẽ. ñ sob
gentis uniꝰ. s pene totiꝰ mundi:⁊ huic eui solebant uider: demo¬
nes. uidet̾ ds. ꝓhibens mali oꝑis it̃. stupesc̾ ualaam. ⁊ mirat᷑ ꝓhi¬
bentis audaciam. Non in solebat malum demonib displicere.
⁊ uade cum eis: In quo uoluntati qͥdem eupiditatis eiꝰ cedit ds̃
hoe loqueris. Si dignus fuisset balaam. u̾bum suum ds ñ in
Agerat᷑ enim mira i magna dispensatio ut qm̃ ꝓpħaꝵ u̾ba q̃ int
aulam ocinebant᷑ istłiticam ad go ꝑuenire ñ poterant s ꝑbdaan
ei angł̃s. ile sine dubio. qui aderat fulis stl. Apit os asine ut aur¬
atui ꝑ eam balaam. ⁊ muti pecudis uocib ofutet᷑ is qui diuunꝰ u¬

Expanded text:
diximus, divinus erat, daemonum scilicet ministerio et arte magica, non nunquam futura praenoscens. Rogatur a Balac rege ad maledicendum populum  exspectantes, quid respondeat Balaam, de quo persuasum ilitatem non solum gentis unius, sed pene totius mundi. Et huic cui solebant videri daemones, videtur Deus prohibens mali operis iter. Obstupescit Balaam, et miratur prohibentis auctoritatem. Non enim solebat daemonibus displicere, et vade cum eis. In quo voluntati quidem cupiditatis ejus cedit Deus, hoc loqueris. Si dignus fuisset Balaam, verbum suum Deus non in Agebatur enim mira et magna dispensatio, ut quoniam prophetaulam continebantur Israeliticam, ad gentes pervenire non poterant, per Balaam, ei angelus. Ille sine dubio qui aderat filiis Israel, aperit os asinae, ut arguatur per eam Balaam et muti pecudis vocibus confutetur is qui divinus v
Abbreviated transcription (Latin):
fructum suum. Habemus int nosmet ipsos i ligna campoꝵ
q̃ fructum suum ꝓducunt. Quȩ sunt ista ligna campoꝵ:
Sieit fortassis auditor. Quid it̾m hic euresilogus agit: Qa
undecumq uerba conquirit: ut explanationem lect õis ef¬
fugiat: Quomodo intra nos esse ligna docebit ⁊ arbores:
Sinon temere obtrectes iam nẽ audies. quia ñ pot̃ arbor bona
malum fructum fac̾e. nec arbor mala fructum bonum fac̃ẽ.
Habemus gͦ arbores intra nos siue bonas. siue malas: ⁊ q̃ bo¬
nȩ s̃ fruetus malos afferre ñ possunt. sicut q̃ male s̃ fructus ñ
afferunt bonos. Uis tͥ ⁊ arboꝵ ipsaꝵ quȩ intrͥafuant uocabu¬
la. ⁊ appellatões expediam: Non ÷ ficus neq malum. nec uitiꝰ
s una arbor iusticia uocatur. alia prudentia. alia fortitudo
alia temꝑantia nominatur. Et si uismaiorem adhue arboꝵ
multitudinem. disce quib fortassis dignius putabitur con¬
situs &̃ paradysus dei. E st enim ibi arbor pietatis. ⁊ alia

Expanded text:
milia. Habemus intra nosmetipsos et ligna camporum, quae fructum suum producunt. Quae sunt ista ligna camporum, dicet fortassis auditor: quid iterum hic seminiverbius ait? Quid undique verba conquirit, ut explanatione lectionis effugiat? Quomodo intra nos ligna esse docebit, et arbores? Si non temere obtrectes, jam nunc audies: Quia non potest arbor bona malum fructum facere, neque arbor mala bonum fructum facere . Habemus ergo arbores intra nos sive bonas sive malas, et quae bonae sunt fructus malos afferre non possunt, sicut quae malae sunt, fructus non afferre bonos. Vis tibi et arborum ipsarum, quae intra nos sunt, vocabula et appellationes expediam? Non est ficus nec malus, nec vitis, sed una arbor justitia vocatur, alia prudentia, alia fortitudo, alia temperantia nominatur. Et si vis majorem adhuc arborum multitudinem, disce quibus fortassis digne putabitur, consitus etiam paradisus Dei est. Ergo alia arbor pietas est, et alia
Abbreviated transcription (Latin):
neris ad amaritudinẽ pecẽi: uenisti ad puteos bituminis. Bitr¬
men. esca ⁊ nutͥm̃tũ ignis ÷. Si gͦ.i tu gꝰtau̾is aqͣ. de puteis istis
si sũpseris h̾eticũ sensũ. si amaritudinẽ pecẽi ceperis fom̃ta in
lo puteo aꝗͣ bib̾e. qũe pͥncipes fodhiunt. ⁊ reges. s. ex istis qͥ m
ualle pec̃ei s̃. ⁊ ignis mat̾ias alunt dr̃. Incedite in lumine ignis ur̃i. ñ
flamȩ ꝙͣ uob̃ accendistis. Qd aũ canit᷑ ap̃hẽ puteũ: Iniciate ei ĩqͥt hẽ puto.
fõder̃t illũ pͥncipes. ⁊ excudert̃ eũ reges. Posst̃ u pͥncipes ⁊ reges usi

Expanded text:
neris ad amaritudinem peccati, venisti ad puteos bituminis. Bitumen, esca et nutrimentum ignis. Si ergo et tum gustaveris aquam de istis puteis, si sumpseris haereticum sensum, si peccati amaritudinem coeperis, fomenta in lo puteo aquam bibere, quem principes fodiunt et reges, sed ex istis, qui in valle peccati sunt, et ignis materias alunt, dicitur: Incedite in lumine ignis vestri, et flamma quam vobis accendistis . Quid ergo canitur apud hunc puteum? Initiate ei, inquit, puteum. Foderunt illum principes, exciderunt eum r
Abbreviated transcription (Latin):
nuidices mundi cunctiq neqͥtiȩ ministri. qͥ impuguant semꝑ n per-¬
sequunt᷑ ppłm dĩ. S quid facit isrł: uenit inquit in issaar. Issaar
int̃ptat᷑ mandati ad impletio. Si gͦ ueniamꝰ ⁊ nos ad locũ istũ. id÷ ad
expletionẽ mandatoꝵ. ⁊ si cum om̃i exercitu ueniat adu̾sũ nos. se¬
on iste elatus ⁊ suꝑb diabolus. ⁊ confligat adu̾sũ nos. si om̃s suosꝯtͣ
nos demones excitet. suꝑamꝰ eum sidĩ mandata cõplemꝰ Complere
enĩ mandata. hoc ÷ diabłm n omnẽ eius ex̾citũ suꝑare. & tc̃ cõplebr̃

Expanded text:
judices mundi, cunctique nequitiae ministri, qui impugnant semper et perjudices mundi, cunctique nequitiae ministri, qui impugnant semper et persequuntur populum Dei. Sed quid facit Israel? « Venit, inquit, in Jasa, » quod interpretatur mandati adimpletio. Si ergo veniamus et nos ad locum istum, id est, ad impletionem mandatorum, etiamsi cum omni exercitu adon iste elatus, et superbus diabolus, et confligat adversum nos, si omnes suos contra nos daemones concitet, superamus eum, si Dei mandata complemus. Complere enim man
Abbreviated transcription (Latin):
in amaritudinem adducentes uł loquenteᷤ. & qͦmͦ quidem in amaritudi¬
nem adducant dm̃ infideles. ⁊⁊ in credul. exp̃one non indiget Quod̃
aũ ait loquenteᷤ ad illã partẽ trahipot̃. quia infideles quiq isub pͥn¬
cipe diabło agentes. loqui norunt tantũm᷑. s loquunt᷑ mania. U̾bs
causa ut poete eoꝵ. ut astrologi ut ñnulli &̃ philosophoꝵ qͥ mania
loquunt᷑. ⁊ uana. Fideliũ aũ regnum qđ a do ÷ non in sermone ẽ.
s inuirtute. Uolumus gͦ nos pacifice tnͣsire ꝑmundũ. s ħ ipsum
magis incitat pͥncipẽ mundi. qđ dicimꝰ nos nolle manere cũ ipso.
nec morari. nec aliquid eiꝰ uelle ꝯting̾ẽ. Inde magis erac̃ bat᷑ ĩn extol¬
litur. ⁊ irascit᷑. ⁊ cõmouet nob̾ ꝑsecutiones. ꝑ icła suscitat. cruciatꝰ in
tentat: ⁊ id̾o dic̃ Cong̾gauit in qͥt seon omnẽ ppłm suũ. uexiit ꝯflige
adu̾sũ isrł. Quis ÷ om̃is ppłs seon quẽ cong̾gauit contͣ usrłe Principeᷤᷤ

Expanded text:
 amaritudinem adducentes. Et quomodo quidem in amaritudinem adducant Deum infideles et increduli, expositione non indiget. Quod autem ait loquentes, ad illam partem trahi potest, quia infideles quippe et sub principe diabolo agentes, loqui norunt tantummodo, sed loquuntur inania. Verbi causa, ut poetae eorum, ut astrologi, ut nonnulli etiam philosophorum: qui inania loquuntur et vana. Fidelium autem regnum quod a Deo est, non in sermone est, sed in virtute. Volumus ergo nos pacifice transire per mundum, sed hoc ipsum magis incitat principem mundi, quod dicimus nos nolle permanere cum ipso nec morari, nec aliquid ejus velle contingere. Inde magis exacerbatur, inde extollitur et irascitur, et commovet nobis persecusuum, et exiit confligere adversum Israel. » Quis est omnis populus Sehon, quem concitat contra Israel? Principes ac
Abbreviated transcription (Latin):
uȩ. ꝯg̾gat sͥ lacus confractos. & hoc ÷ qđ in his legis sermõib adũbrat᷑ qr
ñ declinet isrł neq in agrũ eius. neq in uineã eiꝰ s neq aꝗͣ de lacueuis
Illa sine dubio quȩ dicit. Ego sũ uia. u̾itas ⁊ uita. & m̾ito regalis. Ipse Et
enĩ de quo ꝓpħa ait. D̾s iudiciũ tiũ regi da. Uia gͦ regali incedendum :.
nec declinandũ usquã neq in agrũ eius neq in uineã eiꝰ. id neq ad
oꝑa. neq ad sensus diabłicos declinare mens fideliũ debet. Quomͦ gͦ
uolumꝰ fines amorreoꝵ cum pace tͣnsire amorrer: Infidelium qͥ sunt
in hoc mundo pars accipi potest S isti int̾ptant᷑ ut supͣdiximꝰ uel¬

Expanded text:
vae, congregat sibi lacus confractos. Sed et vae, congregat sibi lacus confractos. Sed et non declinet Israel neque in agrum ejus, neque in vineam ejus, sed neque aquam de lacu ejus Illa sine dubio, quae dicit: Ego sum via, veritas, et vita . Et merito regalis. Ipse est enim, de quo Propheta ait; Deus judicium tuum regi da . Via regali ergo incedendum est, nec declinandum usquam, neque in agrum ejus, neque in vineam ejus, id est, neque ad opera, neque ad sensus diabolicos declinare ultra mens fidelium debet. Quomodo volumus ergo fines Amorrhaeorum cum pace transire? Amorrhaei, infidelium qui sunt in hoc mundo, pars accipi potest. Sed isti interpretantur, ut supra diximu
Abbreviated transcription (Latin):
incidat in uidiciũ diabłi ostendens ꝑ ħ qͥa om̃is elatꝰ simili ut diabłs uidi¬
cio condẽpnabit᷑. Nos gͦ sumꝰ qui tͣnsire uolumus ꝑ hunc mundum. ut ꝑ¬
uenire possimꝰ ad t̾ram scãm quȩ reꝓmissa est scĩs ⁊ mittimus uerbis
pacificis ad seon ꝓmittentes non nos habitaturos int̾ra eiꝰ nec moraturos
cũ eo s tͣnsituros tantũmͦ ⁊ incessuros uia regali nec declinaturos usqͣm
Recor det᷑ unusquisq fideliũ cum pͥmũ uenit ad aquas baptisis cum
signacula fidei pͥma suscępit. ⁊ ad fontẽ salutaris accessit. quibus ibi tc̃
usus sit uerbis. n qͥd denuntiau̾it diabolo. non seusurum pompis eius.
Non enim ultͣ disciplinȩ diabłĩcȩ. non astrologiȩ. non magicȩ. non ulliꝰ
om̃ino doctrinȩ quȩ contͣdi pietatem aliqͥd doceat poculum sumet fi¬
delis. Ht̃ enim suos fontes ⁊ bibit de fontib isrł bibit de fontibus sa¬
lutaris. Non bibit aquam de lacu seon. nec relinquens fontẽ aquȩ ui¬

Expanded text:
incidat in judicium diaboli . Ostendens per hoc quia omnis elatus simili, ut diabolus judicio condemnabitur. Nos ergo sumus qui transire volumus per hunc mundum, ut pervenire possimus ad terram sanctam quae repromissa est sanctis; et mittimus verbis pacificis ad Seon, promittentes non nos habitaturos in terra ejus, nec moraturos cum eo, sed transituros tantummodo, et incessuros via regali, nec declinaturos usquamRecordetur unusquisque fidelium, cum primum venit ad aquas baptismi, cum signacula fidei prima suscepit, et ad fontem salutaris accessit, quibus ibi tunc usus sit verbis; et quod renuntiaverit diabolo, non se usurum pompis ejus, Non enim ultra studium disciplinae diabolicae, non astrologiae, non magiae, non ullius omnino doctrinae quae contra Dei pietatem aliquid doceat, populum sumet. Fidelis enim habet suos fontes, et bibit de fontibus Israel, bibit de fontibus salutaribus. Non bibit aquam de lacu Sehon, nec relinquens fontem aquae vi
Abbreviated transcription (Latin):
aͦ meam.⁊ ex bamoth inqͥt in nemꝰ qd̾ ÷ in campo moab au̾tice mõtis cesi
Pͥost n gͦ ꝑuenit᷑ ad famosissimum diumi paradysi nemus. ⁊ amenas
delicias habitationis antiquȩ. ł certe ad u̾ticem ꝑfectionis. ⁊ beatitudi¬
nis summitatem: ita ut possis ẽ ipse dr̾e. quia resuscitauit nos eum
ipso. ⁊ sedere fecit in celestib in xͦ. Uides quousq ꝑuenitur a puteo:
Quȩ si diligent̃ inspicias. ipse apud temet ipsum eotidianos ꝓfeetꝰ
tuos discutiens. quib in locis sis. ⁊ ꝙͣ ꝓximus a regno eȩloꝵ ha¬
bearis. auertes sicut ⁊ ille de quo dñs dix̃. quia ñ ionge : a regnodĩ.

Expanded text:
 ex Bamoth, inquit, in nemus, quod est in campo Moab, a vertice montis caesi, o, vel ad illud famosissimum divini paradisi nemus, ad amoenas delicias habitationis antiquorum, vel certe ad verticem perfectionis et beatitudinis summitatem, ita ut possis etiam ipse dicere, quia resuscitavit nos cum ipso, et sedere fecit in coelestibus in Christo. Vides quousque pervenitur a puteo. Quae si diligenter inspicias, ipse apud temetipsum quotidianos profectus tuos discutiens, quibus in locis et quam proximus a regno coelorum habeatis, advertes, ut ille, de quo dixit Dominus, quia non longe es a regno Dei .
Abbreviated transcription (Latin):
terrȩ eiꝰ. Hystoria quidẽ manifesta est. s deprecem᷑ dñm ut aliquid
dignum possimus in int̾iorib eius sensib ꝑuidere. Seon duplicem
ht̃ in t̾p̃cationem. siue arbor infructuosa siue elatus. Mittit gͦ israhel
legatos ad seon mittit ad arborem infructuosam: mutit ad superbũ
& elatum. Hic aũ seon rex est amorreoꝵ qͥ & ipsi int̾p̾tant᷑ in amari¬
tudinẽ adducentes uelloquentes. Mutit gͦ moyses ad seon amorre

Expanded text:
e gladii. Historia quidem manifesta est, sed deprecemur Dominum, ut aliquid dignum possimus in interioribus sensibus pervidere. Seon duplicem habet interpretationem, sive arbor infructuosa, sive elatus. Mittit igitur Israel legatos ad Seon: mittit ad arborem infructuosam, mittit ad elatum et superbum. Hic autem Seon rex est Amorrhaeorum, qui et ipsi interpretantur in amaritudinem adducentes vel loquentes. Mittit ergo ad Seon re
Abbreviated transcription (Latin):
talẽ intelligentiã seon regẽ dix̾imꝰ figurã tenere diabłi qr ipse ÷ elatuᷤ
& infructuosus. Puto qđ non debeas mirari qđ eum dix̃im regẽ cũ au¬
yͥnceps mundi huius mutet᷑ foras. Si gͦ totus mundi princeps. esse
in eũgliis dicit᷑. non debet absurdum uideri. si seon regi amorreoꝵ uł
quia creau̾it mundum. s quia multi sunt in hoc mundo pecc̃ores: pecc̃i

Expanded text:
am dixerimus Seon regem figuram tenere diaboli, quia ipse est elatus et infructuosus, puto quod non habeas mirari quod eum dixerim regem, cum auprinceps hujus mundi mittetur foras . Si ergo totius mundi princeps esse in Evangeliis dicitur, non debet absurdum videri, si Seon regi Amorrhaeorumquia creaverit mundum, sed quia multi sunt in hoc mundo peccatores. Peccati
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ st̾ad aqͥlonẽ ascendã supͣ nubes ero similis altissimo Adhucreqͥris supse
sit elatus ⁊ suꝑb: Immo potiꝰ ⁊ ipse suꝑbis ÷ et elatꝰ. & ille qͥ qͣsi unigenitꝰ eiꝰ:
de qͦ scriptũ ÷ quia extollet᷑ supͣ om̃e qđ dr̃ d̾s aut qđ colit᷑ ita ut intẽplo

Expanded text:
qui sunt ad aquilonem; ascendam supra nubes: ero similis Altissimo . Adhuc requiris, si ipse qui sunt ad aquilonem; ascendam supra nubes: ero similis Altissimo . Adhuc requiris, si ipse sit elatus et superbus? Imo potius et ipse superbus et elatus; et ille quasi unigenitus ejus, d
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃o ÷ sireb ⁊ oꝑib arguam᷑ quia diabolus principatũ tenet in nobis:
A ut non palam: sub qͦ pͥncipe agat impudicꝰ incestꝰ in iust᷑: Nũquid
seriuideat᷑: In qͦ xp̃c pͥncipatũ gerit. nulla ibi ĩmundicia nulla ini¬
quitas admitit᷑ nec habere aliquẽ locũ pot̃ in iꝰtacupiditas. Sodm hunc
itaq modũ rect̾e & xp̃c uirtutũ pͥnceps. & diabłs maliciȩ actotius ins¬
quitatis dicet᷑. Mutit gͥ legatos isrł ad regem amorreoꝵ. regẽ in ama¬
ritud inem ꝓuocantium. regem infructuosũ regem suꝑbũ. Quomͦ
suꝑbus qͦmᷤ elatus docebit᷑: Piabolus ipse ẽ qͥ dixit uirtute mea
faciam & sap̃ia intellect̾iis mei auferam fines gentiũ. ⁊ fortitudinẽ eoꝵ
dep̃dabor. & cõmouebo ciuitates quȩ in habitantur. ⁊ uniu̾sũ orbẽ t̾rȩ capi
am manu mea sicut nidũ. &it̾m dic̃ eleltus hic n suꝑb. Ascendã in cęlũ
supͣ sidã celi ponũ thronũ meũ. sedebo in monte excelso. supͣmonteᷤ altos

Expanded text:
si rebus et operibus arguamur quia diabolus principatum tenet in nobis; aut non palam est, sub quo principe agat impudicus, injustus? Nunquid ristus principatum gerit, nulla ibi immunditia, nulla iniquitas admittitur. Nec habere aliquem locum potest injusta cupiditas. Secundum hunc itaque modum recte et Christus virtutum princeps, et diabolus malitiae, et totius iniquitatis dicetur. Mittit itaque legatos Israel ad regem Amorrhaeorum, regem in amaritudinem provocantem, regem infructuosum, regem superbum. Quomodo superbus, quomodo elatus docebitur diabolus? Ipse est, qui dixit: Virtute mea faciam, et sapientia intellectus mei auferam fines gentium, et fortitudinem eorum depraedabor. Et commovebo civitates, quae inhabitantur, et universum orbem te nidum . Et iterum dicit elatus hic et superbus: Ascendam in coelum, supra sidera coeli ponam thronum meum, sedebo in monte excelso, supra montes altos,
Abbreviated transcription (Latin):
eoꝵ uideat᷑ dñicoꝵ narratio mirabilius:̃
tñ hic finẽ facimꝰ disserendi. sequenti
die residua fenoris soluturi. Nũc u
simł om̃es gr̃as deo suꝑ hiis que dicda
sunt referamꝰ.⁊ supplemencũ eorum
que minꝰ explicuimꝰ postulemꝰ. fiatq
uos int̾ ipsas epulas reminisci que uel

Expanded text:
eorum videatur dominicorum narratio mirabilium; eorum videatur dominicorum narratio mirabilium; tamen hic finem facimus disserendi, sequenti die residua fenoris soluturi. Nunc vero simul omnes gratias super his quae dicta sunt referamus: et supplementum eorum quae minus explicuimus, postulemus, faciatque nos inter ipsas epulas reminisci, quae vel
Abbreviated transcription (Latin):
nabilem celeremq portantes pertu¬
ciem. Que cũ ita sint : maluit te ꝓui¬
dentia ꝯditoris semꝑ ẽẽ ꝑuigilem. qua¬
tinꝰ in eũ sidens cuntas subinde noxaᷤᷤ
pestes esfugias. Set iam de gurgite pe¬
lagi remeantes reu̾tam᷑ ad t̾ram.
Namalia nob̾ exaliis occurrentia crea¬
ture miracła. uelud quidã fluclus
crebris alt̾nisq iactationibus nr̃m sub¬
mersere sermonẽ. Et sane mirabor si
non sensus nr̃ causis ingentiorib oc¬
cuꝑatus in t̾ra ddenuo sicut ionas in
mari resugiat. Quamobrẽ uidetur
mͥ disputationis nr̃e series multis in¬
plexa miracłoꝵ milibus ac sue medio¬
crioratis oblita simil̾ ẽẽ nauigantib
in alto. qui ad c̾tũ locũ cursum mi¬
nime dirigenteᷤ: ignorant quantum
spacii uelificando ꝑeg̾int. Quod utiq
dũ ꝑ creature tͣmiceᷤ lacius euagatur.
mulcitudinẽ reladoꝵ sensu non ꝑcipit:
Set quamꝗͣ sit cupidus audiendi cetus
astantiũ : iocundissimaq cordibus.

Expanded text:
nabilem celeremque portando perniciem. Quae cum ita sint, maluit te providentia Conditoris semper esse pervigilem: quatenus in eum fidens, cunctas subinde noxias pestes effugias. Sed jam de gurgite pelagi remeantes revertamur ad terram. Nam alia nobis ex aliis occurrentia creaturae miracula, velut quidam fluctus crebris alternisque jactationibus nostrum submersere sermonem. Et sane mirabor, si non sensus noster causis ingentioribus occupatus in terram denuo, sicut Jonas in mare refugiat. Quamobrem videtur mihi disputationis series nostrae, multis implexa miraculorum millibus, ac suae mediocritatis oblita, similis esse navigantibus in alto, qui ad certum locum cursum minime dirigentes, ignorant quantum spatii velificando peregerint. Quod utique dum per creaturae tramites latius evagatur, multitudinem relatorum sensu non percipit. Sed quanquam sit cupidus audiendi coetus astantium, jucundissimaque cordibus
Abbreviated transcription (Latin):
icut in nouissimis dieb uerbum dei ex maria carne uesti¬
tum ꝓcessit in hunc mundum. & alud qͥdem erat qd uidebat᷑
in eo. alud qd̃ intelligebat᷑: carnis namq aspectꝰ in eo patebat¬
om̃ib paucis uͦ ⁊ electis dabat᷑ diuinitatis cognitio: ita ⁊ eũ ꝑ ꝓpħas
uel legis latorẽ uerbum dei ꝓfert᷑ ad homines. ñ absq competentio ꝓ
⁊fert indum̃tis. Nam siẽ ibi carnis. ita hic litt̾ȩ uelamine tegit᷑ ut lit¬

Expanded text:
icut in novissimis diebus Verbum Dei ex Maria virgine carne vestitum processit in hunc mundum, et aliud quidem erat quod videbatur, in eo, aliud quod tegebatur, carnis namque aspectomnibus, paucis vero et electis dabatur divinitatis agnitio ita et cum per prophetas vel legislatorem Verbum Dei profertur ad homines, non absque competentibus profertur indumentis. Nam sicut ibi carnis, ita hic litterae velamine tegitur: ut lit
Abbreviated transcription (Latin):
aut mortuum gerat. N ichil enim mundum hñt mulieres ho¬
stium nr̃oꝵ: quia nulla ÷ apud illos sapientia. cui immundicia
ungulas eius demiꝰ Uerbi causa ponamus qͦd ita inuenerit eam
is qui dẽ inuenisse: ut neq capillos neq ungulas habeat. Quid ha¬
buit qd sedm̃ legem demere iubetur: N obis uͦ quib milicia sp̃as
est.⁊ arma ñ carnalia s potentia deo. ad destruenda consilia. de

Expanded text:
aut mortuum gerat. e gentilium, quia nulla apud infideles sapientia est cui immunditia ungulas eidem abscindi? Verbi causa, ponamus quod ita invenerit eam is qui dicitur invenisse, ut neque capillos, neque ungulas habeat, quid habuit quod secundum legem demere jubetur? Nobis vero quibus militia spiritalis est, et arma non carnalia sed potentia Deo, si decoram mulie
Abbreviated transcription (Latin):
Et caro xꝑi. Erat prius pontifex sangume tauroꝵ ⁊ hyreoꝵ puri¬
ficans ppłm. s ex quo uenit uerus pontifex qui sanguine suo sẽifica¬
ret credentes nusꝙͣ: ille pontis ex prior. nec ullus ei relictus est loesꝰ.
aitare fuit pͥus ⁊ sacͥficia eelebrabantur. s ut uenit uerus agnus qͥ
seipsum hostiam obtulit deo cuncta illa uelut ꝓtꝑr posta cessaueit̃.¬
ipsa ⁊ templum . ⁊ omnia illa parit̾ subu̾terentur: ne quis forte ad¬
hue paruulus ⁊ lactens in fide si uideret illa constare dum sacrificioꝵ
ritum. dum minist̾ioꝵ ordinem attonitus stupet. ipso diu̾saꝵ for¬
maꝵ rapetur intuitu. S ꝓuidens dñs infirmitati nr̃e. ⁊ uolen
multiplicari ȩccłam suam. omnia illa subu̾ti fecit. ⁊ penitꝰ auferri
ut sine ulla cunctatõe illis cessantib ħ esse uera ꝓ quib in illis typus

Expanded text:
er lapidem. Erat prius pontifex, sanguine taurorum et hircorum purificans populum; sed ex quo venit verus Pontifex, qui sanguine suo purificaret credentes , nusquam est ille pontifex prior, nec ullus ei relictus est locus. Altare fuit prius, et sacrificia celebrabantur; sed ut venit verus agnus qui seipsum obtulit hostiam Deo , cuncta illa velut pro tempore posita cessaveipsa, et templum, et omnia illa pariter subverterentur, ne qui forte adhuc parvulus et lactens in fide, si viderit illa constare, dum sacrificiorum ritum, dum ministeriorum ordinem attonitus stupet, ipso diversarum formarum raperetur intuitu. Sed providens Deus infirmitati nostrae, et volens multiplicari Ecclesiam suam, omnia illa subverti fecit, et penitus auferri, ut sine ulla cunctatione illis cessantibus, haec esse vera, pro quibus in illis typus
Abbreviated transcription (Latin):
Qlȩ : anima metrir : Quȩ ad se recipit amatores dde quib dieit
ꝓpsui. sieretricataes pꝰ amatores tuos. Qui sunt isti amatores
qui intrant ad aĩam meretricem. nͥ contrariȩ potestates ⁊ de¬
mones qrui desiderium capiunt prlchritudinis ei: Dulcha
nãq ad eo ereata : anima. ⁊ satis decora. Audi q̃m̃ ipseds oi¬
cit. faeiamis hominem ad imaginem ⁊ similitudinẽ nr̃am
Uide euius decoris. eurus pulchritudinis ⁊ anima. I magi¬
nem ht̃ .⁊ fimilitudinem dei. hanc pulchritudinem contͣriȩ
petestates cum aspieiunt. id÷ diabłs ⁊ angli eius. concupiseũt
speciem. Et quia ñ possunt sponsi eiꝰ fieri: meretͥcari cum ea
cuyiunt. Si gͦ susceꝑis o homo in cubili animȩ tue aduterỹ
suggerit: meretricatus es eum eo. M eretricem gͦ ñ accipiet sa¬
ceisos magnꝰ. ⁊ ñ ꝯtaminabit sem̃ suum in ppło suo. qͦd ÷ is¬
tud sem̃ qdͥ ꝯtaminari ñ uult : In eu̾głiis scriptum ÷ qr qui se¬

Expanded text:
Quae est enim anima meretrix? quae ad se recipit amatores, de quibus dicit Propheta: Meretricata es, post amatores tuos. Qui sunt isti amatores, qui intrant ad animam meretricem, nisi contrariae potestates et daemones, qui desiderium capiunt pulchritudinis ejus? Pulchra namque a Deo creata est anima, et satis decora. Audi quomodo ipse Deus dicit: Faciamus hominem ad imaginem et similitudinem nostram , vide cujus decoris, cujus pulchritudinis est anima. Imaginem habet et similitudinem Dei. Hanc pulchritudinem contrariae potestates cum aspiciunt, id est, diabolus et angeli ejus, concupiscunt speciem ipsius. Et quia non possunt sponsi ejus fieri, meretricari cupiunt cum ea. Si ergo susceperis, o homo, in cubili animae tuae adulterum suggerit, meretricatus es cum eo. Meretricem ergo non accipiet sacerdos magnus, et non contaminabit semen suum in populo suo. Quod sit istud semen quod contaminari non vult, in Evangeliis scriptum est, Quia, qui se
Abbreviated transcription (Latin):
ex integro compleuit peẽm tñ hoc ipso qͥd cogitauit. qͦd uolr¬
it os optatit. &̃ si ñ admisit. polluta: amagno pontisi¬
ce nou eugitur. Salde enim puram. ualde muncam. ⁊ cinceram
reqiurit aiãm qm S iungit. quia qui serunit dno. uiheexert
pecem ad mortem abiectꝰ sit: qui aũ ñ peceat ad morter si un¬

Expanded text:
m si non ex integro complevit peccatum, tamen hoc ipso quod cogitavit, quod voluit, optavit, etiam si non admisit, polluta est, et a magno pontifice non eligitur, valde enim puram, valde mundam, et sinceram requirit animam, quam sibi jungat: Quia qui se junxerit peccatum ad mortem, abjectus sit. Qui autem non peccat ad mortem, sed in
Abbreviated transcription (Latin):
incontaminatum. Ipse enim erat qui ⁊ dudum ꝑ salomonẽ dux̾at.
Magis aũ cum ẽem bonus: ueni ad corpus incoinquinatum. ũ
ẽ gͦ contaminatus in matre. s nec in pr̃e quidem. Nicħ enim
iosep in gn̾atõe eius pret̃ ministium p̃stitit ⁊ affectum. Unde
i ꝓ fideli minis tio. pr̃is ei uocabulum scͥptura c̃cessit. Sic enim
orarqa ip̃sa dicit in eu̾głio. Ecce ego ⁊ pat̃ tuus dolentes quere¬
bamus te. Sic gͦ solus : hic sac̾dos magnus qui neq in pr̃e polly¬
tus sit neq in mr̃e. Uideamus aũ si adhuc possumus aliquid sub¬
limius ꝓ dignitate tanti pontificis inuenire. Lat̃ omnium uerus
contaminantur in pr̃e a quo c̾ati s̃. Siue enim egimus aliquid
impium. siue locuti sumus. siue cogitauimus contͣ dm̃: eum ñ
credidimus deo. contaminati sumiis in prẽ. Atq utinam tẽ so¬
lum ꝑ incdulitatem factum sit: cessatum sit uͦ postꝗͣ. credidimus.
Sic g &̃ in mr̃e contaminamur: si c̾dentes deo ⁊ eccłam ledimus. ł

Expanded text:
incontaminatum, ipse enim erat qui et dudum per Salomonem dixerat: Magis autem cum essem bonus, veni ad corpus incoinquinatum . Non est ergo contaminatus in matre, sed ne in patre quidem. Nihil enim Joseph in generatione ejus praeter mysterium praestitit et affectum, unde et pro fideli ministerio patris ei vocabulum Scriptura concessit. Sic enim Maria ipsa dicit in Evangelio: Ecce ego et pater tuus dolentes quaerebamus te . Sic ergo solus est hic sacerdos magnus, qui neque in patre pollutus sit, neque in matre. Videamus autem si adhuc possumus aliquid sublimius et pro dignitate tanti pontificis invenire. Pater omnium veruscontaminantur in Patre, a quo creati sunt; sive enim egimus aliquid impium, sive locuti sumus, sive cogitavimus contra Deum, cum non credidimus Deo, contaminati sumus in Patre; sed atque utinam tunc solum per incredulitatem factum sit, cessatum vero sit postquam credidimus! Sic ergo etiam in matre contaminamur, si credentes Deo vel Ecclesiam laedimus, vel
Abbreviated transcription (Latin):
ex isto semine u̾bi ddei qͦd seminatur xꝑc nascitur in corde
auditoꝵ: hoc enim ⁊ apłs dicit. Bonec formetur xꝑc in uobis.
Concipit gͦ anima ex hoc u̾bi semine. ⁊ conceptum format ĩ
se u̾bumꝰ . donec pariat sꝑm timo̾ris dei. Sic enim ꝑ ꝓpħam
dieunt animȩ scõꝵ. A timore tuo dñe ꝯcepimus in utero.⁊
parturiuimus. ⁊ peꝑimus: sꝑm salutis tue fecimus suꝑ t̾rã.

Expanded text:
Ex isto semine verbi Dei quod seminatur, Christus nascitur in corde auditorum. Hoc enim et Apostolus dicit, Donec formetur Christus in vobis . Concepit ergo anima ex hoc semine verbi et conceptum format in se verbum, donec pariat spiritum timoris Dei. Sic enim per Prophetam dicunt animae sanctorum: A timore tuo, Domine, concepimus in utero et parturivimus et peperimus spiritum salutis tuae, fecimus super terram.
Abbreviated transcription (Latin):
i sapĩȩ luce uestitus q̃ uere sc̃a s̃ uestim̃ta. N on inquit aufe¬
ret de capite suo cidarim. Iam ⁊ prius diximꝰ eidarim genus ẽe
oꝑim̃ti. qͦd capiti suꝑpositum pontifici prãt ornatum. Hic ergo
magnus pontifex m̃s numꝙͣ. deponit sac̃ capitis ornatum. Q d sit
in filio sic̃ filius semꝑ in prẽ. Et uestim̃ta sua ñ disrumpet. U̾e
hic: qui uestim̃ta sua ñ disrumpet. s semꝑ ea munda. semꝑ integ.¬

Expanded text:
et sapientiae luce vestitus, quae vere sancta sunt indumenta. Non, inquit, auferet de capite suo cydarim. Et prius jam diximus cydarim genus esse operimenti quod capiti superpositum pontifici praestat ornatum. Hic ergo magnus pontifex meus, nunquam deponit sacri capitis ornatum. Quid sitin Filio, sicut Filius semper in Patre. Et vestimenta sua non disrumpet. Vere hic
Abbreviated transcription (Latin):
beniq ⁊l in actib apsoꝵ refertur de quibdam qd ñ potuimus inquit
inasia u̾dum deiloqui. hoc: imposita huisse femoralia: ⁊ continaust
In poset haberi suecessio. Sie gͦ eccłȩ sacerdotes eum incapaes uiSnit¬
aures. auit eum simiuatos inspernit ⁊ hy pocritas auditores: imponas

Expanded text:
Denique et in Actibus apostolorum refertur de quibusdam: Quod non potuimus, inquit, Denique et in Actibus apostolorum refertur de quibusdam: Quod non potuimus, inquit, in Asia verbum Dei loqui . Hoc est imposita habuisse femoralia, et continuisse eriret, et non posset haberi successio. Sic ergo Ecclesiae sacerdotes cum incapaces aures viderint, aut cum simulatos inspexerint, et hypoc
Abbreviated transcription (Latin):
sermonib. S uideamus ne forte qm̃ in suꝑiorib diximus hoc ge¬
nus indumenti indicium castitatis uideri. quo uel femora oꝑiri.
uel constringi renes uidentur ac lumbi ne forte inꝙͣ ñ semꝑ in
illis qui tẽ erant sacerdotes. has partes dicat esse constrictas. Aliqñ
enim ⁊ de post̾itate gn̾is. ⁊ suecessu sobolis indulgetur. S ⁊ ego ĩ
sacerdotib exesȩ huiusmodi intelligentiam ñ introdurerim. Alio
nanq rem uideo occurrere saeramento. Possunt enim ⁊ in ȩccła
sacerdotes ⁊ doctores filios gn̾are: sicut ⁊ ille qui dicebat. filioli
mei quos it̾m parturio. donec formetur. xꝑc in uobis. & it̾m¬
res ȩeclẽ in huiusmo di generationib ꝓereandis aliqñ constrie.¬
ti femoralib ut untur. ⁊ abstinent a generando eum tales us.¬
uenerint auditores in quib sciant se fruetum habere non pose

Expanded text:
sermonibus, sed videamus ne forte quoniam in superioribus diximus hoc gesermonibus, sed videamus ne forte quoniam in superioribus diximus hoc genus indumenti indicium castitatis videri, quo vel femora operiri vel constringi renes videntur ac lumbi, ne forte, inquam, non semper in illis qui tunc erant sacerdotes has partes dicat esse constrictas. Aliquando enim et de posteritate generis et de successu sobolis indulgetur, sed ego in sacerdotibus Ecclesiae hujusmodi intelligentiam non introduxerim. Alio namque rem video currere sacramento. Possunt enim et in Ecclesia sacerdotes et doctores filios generare, sicut et ille qui dicebat: Filioli mei, quos iterum parturio, donec formetur Christusres Ecclesiae in hujusmodi generationibus procreandis aliquando constrictis femoralibus utuntur, et abstinent a generando, cum tales ienerint auditores in quibus sciant se fructum habere non posse.
Abbreviated transcription (Latin):
hio quȩ lex druina deseribit ueluti in speculo inspic̃e se debet un¬
quisq saedotum. ⁊ gradus meriti sui inde colligͥe: si se uideat ins
his omnib quȩ supra exposuimus positum pontificalib ornam̃tis
si conserus sibi sit. qd̾ uel in scientia ł in actib uel in doctrina tani¬
tus ac talis sit. ut sciat se summum sacerdotium ñ solum noĩe
s ⁊ meritis obtinere. Alioquin inferiorem s̃ gͣdum positum noye
qd̃ pot̃ ab studioso lectore ꝓferri: in quo ⁊ ego sepe mecum ipse
hesitaui. In exodo enim legens ubi de sacdotalib mandatur indu¬
mentis: inuenio octo esse species quȩ pontifici p̃ꝑantur. hic uͦ septẽ
ibi ponitur campestre. siue ut alibi legimus femoralia linea: de
quo hic int̾ cȩt̾a siluit indum̃ta. Q uid ergo dicemus : Obliuionẽ
dabimus in uerbis sꝑc scĩ: ut cum cȩt̾a omnia scd̃o narrau̾it. una eũ¬
species suꝑius dicta latuerit: Non audeo ħ de saeris sentire

Expanded text:
his quae lex divina describit, veluti in speculo inspicere se debet unusquisque sacerdotum, et gradus meriti sui inde colligere, si se videat in his omnibus quae supra exposuimus positum pontificalibus ornamentis, si conscius sibi sit quod vel in scientia, vel in actibus, vel in doctrina, tantus ac talis sit, sciat se summum sacerdotium, non solum nomine sed et meritis obtinere, alioquin inferiorem sibi gradum positum novererire etiam hoc quod potest ab studioso lectore proferri, in quo et ego saepe mecum ipse haesitavi. In Exodo enim legens ubi de sacerdotalibus mandatur indumentis, invenio octo esse species quae pontifici praeparantur. Hic vero septem ibi ponitur campestre, sive, ut alibi legimus, femoralia linea, de quo hic inter caetera siluit indumenta. Quid ergo dicemus? Oblivionem dabimus in verbis Spiritus sancti ut cum caetera omnia secundo enarraspecies superius dicta latuerit? Non audeo haec de sacris sentire
Abbreviated transcription (Latin):
alus adcdendus ornatus :: necesse : ut &̃ accipiat coronam. Trop¬
m̃tum: ⁊ post ħ suꝑponitur ei mitra ante faciem .i. ad frontem
pontificis lamina aurea scĩficata. in qua insculptum dr̃ uoca¬
brlum dei. Were iste capitis ornatus ubi nom̃ dei impositũ dr̃
post illa omnia quib inferiora corꝑis m̃bra fuerant exornata su¬
pponitur. In quo mͥ indicari uidetur quoda repuo suꝑ omnia
quȩ ue de mundo. ł de cȩt̾is ereaturis sentiri aut̃ intelligi possinit
eminentior tamꝙͣ auctoris omnium scientia deisit. Et quia ipt
caput : omnium. ideo ⁊ ornatus iste suꝑ omnia capiti super pons
Nichil enim pꝰ hȩc additur pontificis capiti. Et ideo miseri s̃ uli¬

Expanded text:
alius adhuc addendus ornatus est. Necesse est ut accipiat etiam coronam, propmentum, et post haec superponitur ei mitra ante faciem, id est, a fronte pontificis, lamina aurea sanctificata, in qua sculptum dicitur vocabulum Dei. Verum iste capitis ornatus, ubi nomen Dei impositum dicitur, post illa omnia quibus inferiora corporis membra fuerant exornata, superponitur: in quo mihi indicare videtur quod super omnia quae vel de mundo, vel de caeteris creaturis sentiri aut intelligi possunt, eminentior tanquam auctoris omnium scientia Dei sit, et quia ipse caput est omnium ideo et ornatus iste super omnia capiti superponitur: nihil enim post haec addicitur pontificis capiti. Tulit et ol
Abbreviated transcription (Latin):
est. ⁊ quȩ desuꝑ apparet legis tunicam nolunt. Unam namq eis
ihẽ. ⁊ ipsam interiorem habere ꝑmittit. Imponit namq moy¬
ses pontifici. ⁊ humerale: qui ÷ humeroꝵ quidam ex circundue¬
tione uestis ornatus. h umeri aũ oꝑm tenent ac laboris indi¬
cia. & ult gͦ pontificem esse ẽ in oꝑib ornatum. nec sufficit sti.¬
la scientiȩ: quia qui fec̾it ⁊ docuerit. hic magnus uo cabitur in
regno cȩloꝵ. Et cinrit inquit eum scđ̃m facturam humeral
cingitur scđ̃m facturam humeralis. ꝙͦ. d ÷ istud duplex eingłm
quo constrictum uult esse ex omni parte pontificem: Constrie¬
tus sit in u̾bo. constrictus in oꝑe: expeditus ad omnia. nichilis¬
missum. nichil habeat dissolutum. Accinctus sit animi uirtin¬
bus. constrictus sit a corꝑalib uicus: nullum animȩ lapsum in¬
lum corꝑis timeat. S troq cingło semꝑ utatur: ut sit cast us

Expanded text:
est, et quae desuper apparet, legis tunicam nolunt, unam namque est, et quae desuper apparet, legis tunicam nolunt, unam namque Jesus et ipsam interiorem, habere permittit. Imponit tamen Moyses pontifici humeralem, qui est humerorum quidam ex circumductione vestis ornatus: humeri autem operum tenent ac laboris indicia. Vult ergo pontificem esse etiam in operibus ornatum, nec sufficit sola scientia: Quia qui fecerit et docuerit, hic magnus vocabitur in regno coelorum. Et cinxit, inquit, eum secundum facturam humeralis. cingitur secundum facturam humeralis. Quod est istud duplex cingulum, quo constrictum vult esse ex omni parte pontificem? Constrictus sit in verbo, constrictus in opere, expeditus ad omnia, nihil remissum, nihil habeat dissolutum, accinctus sit animi virtutibus, constrictus sit a corporalibus vitiis, nullum animae lapsum, nullum corporis timeat: utroque cingulo semper utatur ut sit sanctus
Abbreviated transcription (Latin):
tiam pontif icalia sacramenta concludo. amplrus mn aniquid ex is¬
ta forma uidetur ostendi. Pontifex ÷ qui scientiam legis ht̃. ⁊ u
nius cuiusq mysterii intelligit ratões ⁊ ut breuit᷑ explicem. qͥ
quem tẽ ordinabat moyses quia esset circuncisio sꝑalis seruabat
tam̃ ⁊ circuncisionem carnis. quia incircunsus pontifex ẽe ñ pot̾at.
habebat gͦ iste duas tunicas. unammyst̾ii carnalis. ⁊ aliam intel¬
ligentiȩ sꝑaus. Sciebat quia ⁊ sacrificia sꝑalia offerri debent dõ:
offerebat tam̃ nichilominus ⁊ carnalia. Non enim poterat esse
pontifex eoꝵ qui tc̃ erant nisi hostias immolaret. Ita gͦ c̃uenient̃
neomenia. aut sabbõ quȩ sunt umbra futuroꝵ. isti gͦ ut hui¬
modi scãm litt̾am legis obseruantias penitus repudiarent. nec
ipsi neq patres eoꝵ portare potuerunt. m̾ito duas tunicas hab̃e
prohibentur. s sufficit eis una. ⁊ hȩc int̾ior. Nam istam q̃ fonꝰ

Expanded text:
stiam pontificalia sacramenta concludo: amplius mihi aliquid ex isstiam pontificalia sacramenta concludo: amplius mihi aliquid ex ista forma videtur ostendi. Pontifex est, qui scientiam legis tenet, et uniuscujusque mysterii intelligit rationes; ut breviter explicem: ququem tunc ordinabat Moyses, quia esset circumcisio spiritalis; servabat tamen et circumcisionem carnis, quia incircumcisus pontifex esse non poterat. Habebat ergo iste duas tunicas, unam mysterii carnalis, et aliam intelligentiae spiritualis. Sciebat quia et sacrificia spiritalia offerri debent Deo, offerebat tamen nihilominus et carnalia. Non enim poterat esse pontifex, qui tunc erat, nisi hostias immolaret. Ita ergo convenienter neomenia, aut sabbatorum, quae sunt umbra futurorum . Isti ergo, ut hujusmodi secundum litteram, legis observantiam penitus repudiarent, nec ipsi neque patres eorum portare potuerunt, merito duas tunicas habere prohibentur, sed sufficit eis una, et haec interior, nam istam quae foris
Abbreviated transcription (Latin):
uit moyses omnem synagogam. Et puto qd̃ conuocare synago¬
ut cum sermo de sacerdotalib sacram̃tis habetur uigilent omnes
animi uirtutes. ⁊ intentȩ sint. nichil in his sapientiȩ. nichil sci¬
entiȩ. nichii desit industriȩ. s ad sit omnis multitudo sensuũ.
adsit omnis congregatio scãꝵ cogitationum: ut quid sit ponti¬
fex. quid unctio. quid indum̃ta eius conferens intͣ sacrarium
Tunica inquit. Et precinxit eum zona: ⁊ it̾m uestiuit eum
tunica talari. ł ut alibi legimus int̾iore. Duab ut uideo tunieis
qd̃ moyses ⁊ iħc. id ÷ lex ⁊ eu̾głia sͥ inuicem ñ consonent. potest
ñ ÷ contrarium legi. s ꝑfectius lege: sicut ⁊ cum lex homicidi¬
um uetat. iħc &̃ iracundiam resecat. ⁊ cum lex ꝓhibet adult̾ rum.
tunicis pontificem: hic una apłos induisse. Siquidem &̃ iste sen¬
sus ꝓbabilis si uidetur. ego tam̃ ñ intra huius intelligentię angꝰ¬

Expanded text:
vit Moyses omnem synagogam, et puto quod convocare synagovit Moyses omnem synagogam, et puto quod convocare synagout cum sermo de sacerdotalibus sacramentis habetur, vigilent omnes animi virtutes, et intentae sint, ut nihil in his sapientiae, nihil scientiae, nihil desit industriae, sed adsit omnis multitudo sensuum, adsit omnis congregatio sanctarum cogitationum, ut quid sit pontifex, quid unctio, quid indumenta ejus conferant, intra sacrarium Tunica, inquit, et praecinxit eum zona. Et iterum: Vestivit eum tunicam talarem, vel ut alibi legimus, interiorem. Duabus video tunicis quod Moyses et Jesus, id est lex et Evangelia sibi invicem consonarent? Posset non est contrarium legi, sed perfectius lege: sicut et cum lex homicidium vetat , Jesus etiam iracundiam resecat ; et cum lex prohibet adulterium ,tunicis pontificem, hic una apostolos induisse. Siquidem etiam sensus probabilis sibi videtur, ego tamen non intra hujus intelligentiae angu
Abbreviated transcription (Latin):
qr̃ fecisse do. fecit enim inquit cs tunicas pellicias. ⁊ inquat easlai¬
dam i mulierem eius. Iuȩ gͥ tunicȩ de peuio erant ex animalibrs
sumpte. Saub enim oportebat indui peccorem. peidru anout
eius. que ex carnis corruptione ueniebat indicium. Si uͦ iam locs
ab his fueris. ⁊ purificatus ꝑ legem dei: indiuit moy ses te induans¬
to incorruptõis ita ut nisqͣ pareat turpituddo tua it abon¬
beatur mortaie noca uita. U ideamus gͦ quali ordine pontif ex oi¬
st itiutur. Conuocauit inquit moyses synagogam: i dieit at ens
hoc ⁊ u̾bum qd̾ p̃cepit dñs. Licet gͥ dñs de constituendo pontis
enim in ordinando sacerdote ⁊ p̃sentia ppłi: ut sciant om̃s. icerti¬
suit. quia qui prestantior ⁊ ex omni ppło. qui dortior. qui sẽior
qui in omni uirtute eminentior. ille eligitur ad sacerdotium. a
hoc astante ppło. nequa pꝰmodum retractatio euiq. ne quis serim¬
Ego tam̃ ⁊ amplius aliquid uideo in eo qd̃ dicit quia conuoca¬

Expanded text:
 cingulis: Fecit enim, inquit, Deus, tunicas pelliceas, et induit Adam et mulierem ejus . Ille ergo tunicae de pellibus erant, ex animalibus sumptae. Talibus enim oportebat indui peccatorem. Pelliciis, inquit,  et fragilitatis ejus quae ex carnis corruptione veniebat indicium. Si vero jam lotus fueris ab his et purificatus per legem Dei, induet te Moyses indumento incorruptionis, ita ut nusquam appareat turpitudo tua, et ut absorbeatur mortale hoc a vita. Videamus ergo quali ordine pontifex constituitur. Convocavit, inquit, Moyses synagogam, et dicit ad eos: Hoc est verbum quod praecepit Dominus. Licet ergo Dominus de constituendo pontifienim in ordinando sacerdote, et praesentia psint, quia qui praestantior est ex omni populo, qui doctior, qui sanctior, qui in omni virtute eminentior, ille eligitur ad sacerdotium, et hoc astante populo, ne qua postmodum retractio cuiquam, ne quis scrupuEgo tamen et amplius aliquid video in eo quod dicit, quia convoca
Abbreviated transcription (Latin):
Non enim sufficit pontifici hr̾e sapĩam. ⁊ scire omnium rõem
nisi possit &̃ ppło manifestare q̃ nouit. Ideo gͦ imponitur rõale
⁊ manifestatio: ut possit respondere omni poscenti se rõem de
fide ⁊ u̾itate. Ponitur aũ suꝑ illud ⁊ u̾itas: ut ñ illa astruat q̃
ꝓpprio excogitare quiuit ingenio s quȩ u̾itas ht̃. nec umq̃. a ue-¬

Expanded text:
non enim sufficit pontifici habere sapientiam, et scire omnium rationem, nisi possit etiam populo manifestare quae novit. Ideo ergo imponitur rationali et manifestatio ut possit respondere omni poscenti se rationem de fide et veritate. Ponitur autem super illud et veritas; ut non illa astruat quae proprio excogitare quivit ingenio, sed quae veritas habet. Se
Abbreviated transcription (Latin):
bernaciuli testimonii. Et fecit moyses ficut p̃cepit ei dñs. ⁊ conuon¬
uit sy nagogam ad ianuam tabernaculi testimonii. Et dixit moys¬
moyses aaron frẽm suum ⁊ filios eius. ⁊ lauit eos aqua: ⁊ uestiuit ei
tunica. ⁊ p̃cinrit eum zona. Et uestruit eum tunica inferiori¬
⁊ imposuit ei humerale. Et cinxit eum scd̃m facturam hume¬

Expanded text:
r in Levitico: « Et fecit Moyses, sicut praecepit ei Dominus: et convocavit synagogam ad januam tabernaculi testimonii, et applicuit MoysMoyses Aaron et filios eius et lauit eos aqua et uestiuit cum tunica et cinxit eum zona et uestiuit eum ojrevSo, superbumerale et cinxit eum secundum facturamsuperhume
Abbreviated transcription (Latin):
erant in illis .xii. tribub. In quib erat unus quidam ordo re¬
galis qui iudas nominat᷑ alius ordo sac̾dotalis ⁊ leui appellat᷑.
Erat ⁊ alus ordo iude uicinus qui beniamin dr̃. in quo oR¬
dine ⁊ templum dei ⁊ altare collocatum ÷. ahus ordo yzachaR
irabulon. ⁊ effraim. aliiq qͦs nominatim designat scͥpt᷑a diui
ł ordinis panis añ dñm: ⁊ licet sit aliqua trib q̃ ñ ex lib̾a s ex eon¬
cubina isrt descendat. ⁊ ex parte lib̾a. ex parte seruilis sit. tñ
mundam. Quis : nr̃m qui ita habeat m̃sam mundam. ut panẽ

Expanded text:
am ordo regalis, qui Judas nominatur; alius erat ordo sacerdotalis, et Levi appellatur; erat et alius erat ordo Judae vicinus, qui Benjamin dicitur, in quo ordine templum Dei et altare collocatum est; alius ordo Issachar, et Zabulon, et Ephraim, aliique quos nominatim designat Scriptura divvel ordinis panis ante Dominum, et licet sit aliqua tribus quae non ex libera, sed ex concubina Israel descendat, et ex parte libera, ex parte servilis sit, tamen mundam. Quis est nostrum qui ita habeat mensam mundam, ut panes
Abbreviated transcription (Latin):
nem. coniung̾e ubi oportet. ⁊ rursum ubi competit seꝑare ut
neq duȩ m̃surȩ aliqñ desint. neq umꝙͣ. ñ unus panis appareat. xii.
gͦ panes ex ista fieri simila mandant᷑ scd̃m numer̃ tͥbuum q̃ tẽ erãt
carnalis ifrł. In qͦ mͥ uidet᷑ forma totiꝰ naturȩ rõabilis ꝯtineri .xii.¬

Expanded text:
nem, conjungere ubi oportet, et rursum ubi competit separare, ut nem, conjungere ubi oportet, et rursum ubi competit separare, ut neque duae mensurae aliquando desint, neque unquam non unus panis appareat. Duodecim ergo panes ex ista simila fieri mandantur, secundum numerum tribuum quae tunc erant carnalis Israel, in quo mihi videtur forma toti
Abbreviated transcription (Latin):
Nos aũ m̃surȩ quidem ipsius. id ÷ substantie nom̃ ł rationẽ
comp̃hend̾e auit inuenire ñ possumus confitentes tñ pr̃em .⁊ fili¬
um. uinum facimus panem ex duab decimis. Non ut panis u¬
edecimȩ una massa fit: Quia ñ seꝑabo filium a patre: nec pa¬
trem a filio. Qui enim uidet me inquit uidet ⁊ prẽm. frunt
gͦ panes singłi ex duab decimis ⁊ ꝓponunt᷑ duab ꝓposit ionib
id÷ duob orcdinib. Si enim una positio fierit: confusus ac
ꝑmixtus esset sermo de pr̃e ac filio. Nunc aũ unus quidem pa
nis. una enim uoluntas : ⁊ una substantia: s duȩ sunt ꝓpõnes
id⁊ duȩ ꝑsonaꝵ ꝓpͥetates. Iilum enim prẽm qui ñ sit fiius. &
hunc fihum dicimus qui ñ sit pat̃. ⁊ hoc mͦ duas decimas in uno
pane seruamus. i duas positdes añ dñm ꝓfitemur. S reuera
magni ut ita dicam euiusdam pistoris iͦꝰ ualde artificis ÷ dili¬
gent᷑ istas seruare m̃suras. ⁊ ita temꝑare de patre ⁊ filio sermo¬

Expanded text:
Nos autem mensurae quidem ipsius, id est, substantiae nomen vel rationem comprehendere aut invenire non possumus: confitentes tamen Patrem et Filium, unum facimus panem ex duabus decimis, non ut panis uae decimae una massa fit? quia non separo Filium a Patre, nec Patrem a Filio: Qui enim videt me, inquit, videt et Patrem . Fiunt ergo panes singuli ex duabus decimis, et proponuntur duabus positionibus, id est, duobus ordinibus. Si enim una positio fieret, confusus et permistus esset sermo de Patre ac Filio, nunc autem unus quidem est panis, una enim est voluntas, et una substantia, sed duae sunt posetates: illum enim Patrem qui non sit Filius, et hunc dicimus Filium qui non sit Pater, et hoc modo duas decimas in uno pane servamus, et duas positiones ante Dominum profitemur. Sed revera magni, ut ita dicam, cujusdam pictoris, et valde artificis est, diligenter istas servare mensuras, et ita temperare de Patre et Filio sermo
Abbreviated transcription (Latin):
inuenit᷑: totius enim num̃i ex ipso rõ ⁊ origo consurgit. Compe¬
tent̃ gͥ auctor ⁊ origo omnium ds̃ sub hoc num̾o uidet᷑ ostendi
S si in eecłã de solo patre loquar. ⁊ ipsius sohus laudes ꝓferam.
nius decime panem feci aut si de xꝑo solo fec̃o sermonem ⁊ ipsi
enumerauero passões. ⁊ resurrõem predicau̾o. unius decimȩ ob¬
tuli panem. Si uͦ dix̾o qi pr̃ semꝑ eum filio ÷. ⁊ ipse facit oꝑa ł ẽ¬
obtuli unum panem. panem uͦ uerum qui uitam dat huie mũ¬
do: Heretiei ñ facrunt de duab decimis unum panem. negant
stam̃tum unum faerunt panem ⁊ unum sꝑm in utroq instrr¬

Expanded text:
invenitur, totius enim numeri ex ipso ratio et origo consurgit. Compeinvenitur, totius enim numeri ex ipso ratio et origo consurgit. Competenter igitur auctor et origo omnium Deus sub hoc numero videtur ostendi. Jam si in Ecclesia de solo Patre loquar, et ipsius solius laudes proferam, unius decimae panem feci; aut si de Christo solo fecero sermonem, et ipsius enumeravero passionem, et resurrectionem praedicavero, unius decimae obtuli panem. Si vero dixero quia Pater semper cum Filio ejus, et ipse facit opeobtuli unum panem, panem verum qui vitam dat huic mundo . Haeretici non faciunt de duabus decimis unum panem, negant stamentum unum faciunt panem, et unum