comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
punctus enarraui statim pro¬
pe sedenti menne nomine. uu¬
ro industrio et timenti deum:
et qui erat ordinans dispen¬
sationem sc̃issue eccłie sub no-¬
bili et beatissimo ioħe patriar¬
cha. Qui cum me intuitꝰ esset
ammirantem et laudantem
qui elemosinam fecerat dixit
michi. Ne mireris eo qđ ex tra-¬
ditione et doctrina huiusmo¬
di actionis operator extitit. Et
dicente me ad eum quomodo
ꝓpter caritatem prodito mͥ. ip¬
se respondens ait. Sc̃issimo
ter beato patriarche nr̃o mini¬
straus permansit ioħi. ⁊ tanꝙͣ
ꝓprius filius patris industͥ¬
am suscepit: dicente sc̃o ad e¬
um. Humilis ⁊ acharia esto
misericors: et uerbum habens
ex deo per infelicttatem mea.
quia neq in uita mea neq pꝰ
mortem. deerit a te deus. Qd
seruat usq hodie. Multas e¬
nim et benedictiones mittit
deus. s non dimittit quicꝗͣ
qł non statim det pauperi:
ꝓpe modum constringens: ⁊ in
nichilum redigens domum
suam. Multotiens autẽ in ex¬

Expanded text:
punctus, enarravi statim propunctus, enarravi statim prope sedenti, Mennae nomine, viro industrio et timenti Deum, qui et erat ordinans dispensationem sanctissimae ecclesiae sub nobili et beatissimo Joanne patriarcha. Qui cum me intuitus esset admirantem et laudantem eum qui eleemosynam fecerat, dixit mihi: Ne mireris, eo quod ex traditione et doctrina hujusmodi actionis operator exstitit. Et dicente me ad eum, Quomodo? propter charitatem prodesto mihi. Ipse respondens ait: Sanctissimo ter beato patriarchae nostro ministrans permansit Joanni, et tanquam filius proprius patris industriam suscepit, dicente sancto ad eum: Humilis Zacharia, esto misericors; et verbum habes ex Deo per infelicitatem meam, quia neque in vita mea neque post mortem deerit a te Deus: quod servat usque hodie. Multas enim benedictiones mittit ei Deus, sed non dimittit quidquam, quod non statim det pauperibus, propemodum constringens et in nihilum redigens domum suam. Multoties autem in ex
Abbreviated transcription (Latin):
um peruenissem alexa¬
driam ego indignus al
amplectendos scõs et iuctora
martyres kirum et iohanñ
et eorum iocundis epulis ei
refectione frueremur: conue¬
nientib et colloquentib ibiũ
quibusdam uiris uenerabi¬
lib atq philocristis. et dispu¬
taremus de scripturis et de
anime institutione: uenit as
nos quidam peregrinus pe¬
tens elemosinam. Dicebat e¬
nim se nuper de captiuitate
persarum ei ectum. Acculit
igitur ut nullus de conseden¬
tib inueniretur. habens pre¬
cium aut nummũ. Unus er¬
go de consedentib habebat il¬
lic astantem mercennarium
callide datorem:accipientem
tres tantum nũmos ꝑ singuꝰ¬
los annos habentes uxorem et
duos filios. Cumq recessisset qͥ
petebat. prosecutus est eum in¬
geniose: et abstulit a se quam
ferebat cruciculam argenteã.
et dat ei:dicens se non habere
aliud aliquid.usq ad siliqũa
unam in uita sua. Ego igitur
de hoc qd acciderat inmo q̃
gestum iuderam. per gratiam¬
considerans qd fecerat: ⁊ con¬

Expanded text:
um pervenissem Alexandriam ego indignus ad amplectandos sanctos et victores martyres Cyrum et Joannem, et eorum jucundis epulis et refectione frueremur, convenientibus et colloquentibus ibidem quibusdam viris venerabilibus atque philochristis, et disputaremus de Scripturis et de animae institutione, venit ad nos quidam peregrinus petens eleemosynam. Dicebat enim se nuper de captivitate Persarum ereptum. Accidit igitur ut nullus de considentibus inveniretur habens pretium aut nummum. Unus ergo de considentibus habebat illic astantem mercenarium, callide datorem, accipientem tres tantum nummos per singulos annos, et habentem uxorem et duos filios. Cumque recessisset qui petebat, prosecutus est eum ingeniose, et abstulit a se quam ferebat cruciculam argenteam, et dat ei, dicens se non habere aliud aliquid usque ad siliquam unam in vita sua. Ego igitur de hoc quod acciderat, imo quod gestum videram, per gratiiderans quod fecerat, et com
Abbreviated transcription (Latin):
d extremam paupertate
peruenienti cuidã de do¬
mesticis ministris. ꝓpria manu
iste sẽs ut nullus sciret: duas au¬
ri libras ledit. Et audiens ab ac¬
cipiente. qm̃ hec accipiens dñe
ulterius non habeo ultũ atten¬
dendi inhonorabilem et angłi¬
cain faciem tuam: dignum lau¬
de uere et sapiens allocutus u̾
bum est. Nondum inquiens
sanguinem meum ꝓ te frater
effudi sicut mandauit mͥ dñs

Expanded text:
d extremam paupertatem pervenienti cuidam de domesticis ministris, propria manu iste sanctus, ut nullus sciret, duas libras auri dedit; et audiens ab accipiente: Quoniam haec accipiens, domine, ulterius non habeo vultum intendendi in honorabilem et angelicam faciem tuam, vere dignum laude, ut sapiens, locutus est verbum: Nondum, inquiens, sanguinem meum pro te, frater, effudi, sicut mandavit mihi Dominus
Abbreviated transcription (Latin):
uobis impertire cupio notio¬
nem. quam ueram esse nullus
ambigat aulientium. Pulsa¬
uit aliquando monasterii osti¬
um: egrediensq uidi hominẽ
enormi sublimitate porrectum
caput usq aid celum. Cun ab
hoc quisnam esset inquirerẽ.
ait. Ego sum sathanas. Et ego.
Quid inquam hic queris: Re¬
spondit. Cur mͥ frustra impu
ego. Iuste faciunt. Tuis eñi fre¬
quenter molestamur insidiis.
At ille ait. Nichil ego facio: sed
ipsi se inuicem turbant. Nam
ego miserabilis factus sũ. Ro¬
go nonne legistis qͥa defecer̃t
iunici framee in finem: et et¬
uitates destruxisti. Nullũ iam
habeo locum: nullam possudeo
ciuitatem. Iam mͥ nulla st̃ arma
pantur choris. Ipsi se queso tu¬
eantur: et me sine causa non
lacerent. Tum ego dei gratiam
cum a lacritate muiratus: sic ad
eum locutus sum. Non tue ue¬
ritati que nulla est: tam noũa
et tam inauditam asscribo sen¬
tentiam. Nam cum fallacie ca¬
put sis: hoc sine mendacio co¬

Expanded text:
vobis impertiri cupio notiovobis impertiri cupio notionem, quam veram esse nullus ambigat audientium. Pulsavit aliquando daemon monasterii ostium: egrediens, video hominem enormi sublimitate, porrectum caput usque ad coelum. Cum ab hoc quisnam esset inquirerem, ait: Ego sum Satanas. Et ego: Quid, inquam, hic quaeris? Respondit: Cur mihi frustra imputego: Juste faciunt, tuis enim frequenter molestantur insidiis. At ille ait: Nihil ego facio, sed ipsi se invicem turbant. Nam ego miserabilis factus sum. Rogo, nonne legisti: Quia defecerunt inimici frameae in finem, et civitates eorum destruxisti ? En nullum jam habeo locum, nullam possideo civitatem, jam mihi nulla sunt arma: pantur choris. Ipsi se, quaeso, tueantur, et me sine causa non lacerent. Tunc ego Dei gratiam cum alacritate miratus, sic ad eum locutus sum: Non tuae veritati, quae nulla est, tam novam et tam inauditam ascribo sententiam. Nam cum fallaciae caput sis, hoc sine mendacio co
Abbreviated transcription (Latin):
et panes offerens. hiis sermoni¬
bus suadebat ut uescerer: ⁊ hu¬
ic aliquid in dulgerem corpus¬
culo. Et tu inquit homo es: et
humana fragilitate circumla¬
ris. Labor paululum conqui¬
escat: ne egritudo subripiat. Ili¬
co luridam factem serpentis ag-¬
noui. Et cum ad consueta xpisti
muntmenta confugerem: tanqͣ
per fenestram fumus laberetur
euanuit. Auri quoꝙ decipulã
mͥ in deserto frequenter teten¬
dit. Quod ideo offerebat ut aut
uisu irretiret me. aut tactu ua¬
pularet. Nam sepe me a demo-¬
nib non denego uerberatum.
cauebam sic. Nullus me separa¬
bit a caritate xp̃i. Ad cuius uo¬
cis aulitum in se inuicem per¬
furentes. non meo s dñi fugaban¬
tur imperio: qui ait. Uuli satha
nan: quasi fulgur cadentem de
celo. Hec ergo filioli apłici me¬
mor eloquii in me transforma¬
ui: ut ꝓpositum ur̃m nec demo¬
num terror nec aliqua lassitu
tilitatem multa memorando in¬
sipiens factus sum: et huiꝰ rei

Expanded text:
et panes offerens, his sermoniet panes offerens, his sermonibus suadebat ut vescerer, et huic aliquid indulgerem corpusculo: Et tu, inquit, homo es, et humana fragilitate circumdaris; labor paululum conquiescat, ne aegritudo subripiat. Illico luridam faciem serpentis agnovi; et cum ad consueta Christi munimenta confugerem, tanquam per fenestram fumus laberetur, evanuit. Auri quoque decipulam ihi in deserto frequenter tetendit; quod ideo offerebat, ut aut visu irretiret me aut tactu commacularet. Saepe quoque me a daemonibus non denego verberatum. Canebam autem sic: Nullus me separabit a charitate Christi . Ad cujus vocis auditum, in se invicem defurentes, non meo, sed Domini fugabantur imperio, qui ait Lucae X: Vidi Satanam quasi fulgur cadentem de coelo. Haec ergo, filioli, apostolici memor eloquii, in me transformavi, ut propositum vestrum nec daemonum terror, nec aliqua lassitudram utilitatem multa memorando, insipiens factus sum, et hujus rei
Abbreviated transcription (Latin):
currib et hii in equis: nos autẽ
in noĩe dñi dei nr̃i magnificabi¬
re fulgorem. Et ego clausis ocu¬
lis qͥa lucem diaboli dedignabar
aspicere orabam: et dicto citiuis
imptorum lumen extinguebat᷑.
post menses autem paucos cum¬
me coram psallerent. et de scrip¬
turis sibimet sermocinarentur:
tamqͣ. surdus non audiebã. Com¬
mouerunt aliquando monaste¬
rium meum: et ego mente unmo¬
bili dñm deprecabar. Sepe strepi¬
tus sepe saltationes. sepe sibilos
ingesserunt: et me psallente so¬
nus eorum in uoces flebiles uer¬
tebatuR.
reditis ne filioli qđ̃ die¬
turus sum: Uudi aliqͣn¬
do diabolum celsum corꝑe: qui
se dei uirtutem et prouidenti¬
am ausus est dicere. Et ait al me.
Quid us ut ame tibi donet᷑ an¬
toni: At ego sputaculum maxi¬
mum in os etus ingeminans:
totum me in eum xp̃i nomine
armatus ingessi. Et statim ille
procerus aspectus: inter medi¬
as manus exoleuit. Ieuinanti
etiam mͥ uisus est ut monachus

Expanded text:
curribus et hi in equis, nos autem curribus et hi in equis, nos autem in nomine Domini Dei nostri magnificabire fulgorem. Et ego, clausis oculis, quia lucem diaboli dedignabar aspicere. orabam, et dicto citius impiorum lumen exstinguebatur. Post menses autem paucos, cum coram me psallerent, et de Scripturis sibimet sermocinarentur, ego tanquam surdus non audiebam. Commoverunt aliquando monasterium meum, et ego mente immobili Dominum deprecabar. Saepe strepitus, saepe saltationes, saepe sibilos ingesserunt; et me psallente, sonus eorum in voces flebiles vertebatur Creditisne, filioli, quod dicturus sum vobis? Vidi aliquando diabolum excelsum corpore, qui se Dei virtutem et providentiam ausus est dicere, et ait ad me: Quid vis, ut a me tibi donetur, Antoni? At ego sputaculum maximum in os ejus ingeminans, totum me in eum Christi nomine armatus, ingessi: et statim ille procerus aspectu inter medias manus exolevit. Jejunanti etiam mihi visus est ut monachus;
Abbreviated transcription (Latin):
bis: non nout uos. Biscedite
ame operarii intquitatis. Non
enim nouit dñs uias impioꝵ.
Hoc ergo magnoꝑe postulemꝰ.
ut donum spirituum discer¬
nendorum mereamur accipere.
quo scłm sententiam scriptu¬
rarum om̃i spiritui non creda
finire sermonem. et silentio p̾¬
mere quecumq mee acciderãt
paruitati: sed ne putetis frust᷑¬
me commemorasse que euent¬
re non possent. idcirco licet in¬
sipiens fiam: tam̃ dñs qui se¬
crete mentis est inspector nouit.
non me causa iactantie: seil ue¬
stri gratia profectus hoc facere.
Pauca replicabo de pluribus
Quotiens me nimiis laudibus
efferre conati sunt:eum a me in
nomine dñi maledicta reciꝑent.
Quotiens augmenta nili flumi¬
nis futura dixerunt. cum a me
audirent et hoc ad ur̃am qͥl per¬
tinet curam: Quotiens minitan¬
tes ut milites armati. scorptoni¬
bus equis. belius. et uariis ser¬
pentib circudederunt me. et
domum in qua eram repleuer̃t
cum ego contra psallerem. hii m

Expanded text:
bis, non novi vos, discedite bis, non novi vos, discedite a me, operarii iniquitatis. Non enim novit Dominus vias impiorum. Hoc ergo magnopere postulemus, ut donum spirituum discernendorum mereamur accipere; quo, secundum sententiam Scripturarum, omni spiritui non credamfinire sermonem, et silentio premere quaecunque meae acciderant 46 parvitati; sed ne putetis me frustra commemorasse quae evenire non possent, idcirco licet insipiens fiam, tamen Dominus, qui secretae mentis est inspector, novit non me causa jactantiae, sed vestri gratia profectus hoc facere, pauca replicabo de plurimis. Quoties me nimiis laudibus efferre conati sunt, cum a me in nomine Domini maledicta reciperent ! quoties augmenta Nili fluminis futura dixerunt, cum a me audirent: Et hoc ad vestram quid pertinet curam? quoties minitantes ut milites armati, scorpionibus, equis, belluis, et variis serpentibus circumdederunt me, et domum in qua eram repleverunt, cum ego e contra psallerem: Hi in
Abbreviated transcription (Latin):
qui diabolum in ewangłio au¬
dacter sibi principatum omni¬
um presumentem reppulit di¬
cens. Uade retro sathana: scrip¬
tum est enim. Oñm deum tu¬
um adorabis. et illi seruies. ho¬
rum uerborum etiam nobis ẽ¬
licentia tributa: quia udcirco lo¬
cutus est talia. ut similitudo
temptamentoꝵ auctoris nostri
gis sit uobis quam signorum
sollicitiulo. Nullus ex uobi
hec faciens. aut ipse superbia
intumescat: aut despiciat eos
qui facere non possunt. Conuer¬
sationem magis scrutamini sin¬
guloꝵ: in hac et imitari uos q̃
perfecta sunt conuenit. et in¬
plere que desunt. Nam signa
facere non est nr̃e paruitatis
s dñi potestatis: qui ad disci¬
pulos gloriantes in ewanglio
tutis et meriti. Expulsio aute
sathane: largitio saluatoris ẽ.
unde hiis qui non in uite labo¬
rib s un ꝓdigiis exultabunt.
dicentibz noune in tuo nomine
demonia eiecimus: et in tuo no-¬
mine uirtutes multas fecimꝰ.
respondebit dñs. Amen dico uo

Expanded text:
qui diabolum in Evangelio auqui diabolum in Evangelio audacter sibi principatum omnium praesumentem repulit, dicens: Vade retro, Satana. Scriptum est enim: Dominum Deum tuum adorabis, et illi soli servies . Horum verborum etiam nobis licentia est tributa; quia idcirco locutus est talia, ut similitudo tentamentorum auctoris nostri gis sit vobis, quam signorum sollicitudo. Nullus ex vobis haec faciens, aut ipse superbia intumescat, aut despiciat eos qui facere non possunt. Conversationem magis scrutamini singulorum: in hac vita et imitari vos quae perfecta sunt convenit, et implere quae desunt. Nam signa facere non est nostrae parvitatis, sed Domini potestatis, qui ad discipulos gloriantes, in Evangelio tutis et meriti; expulsio autem Satanae, largitio Salvatoris est. Unde his qui non in vitae laboribus, sed in prodigiis exsultabunt, dicentibus: Nonne in nomine tuo daemonia ejecimus, et in nomine tuo virtutes multas fecimus ? respondebit
Abbreviated transcription (Latin):
dium. suorum recordatio metꝰ
mortis cupido nequitie lassitu¬
do uirtutis cordis hebetatio. Si
igitur post timorem horrore con¬
ceptum successerit gaudium. et
ad deum fuducia atq ineffabilis
caritatis uenisse sciamus auxi¬
lium: qͥa securitas anime p̾sen¬
tis maiestatis indicium ẽ. Sic
namq et abraham patriarcha
uidens deum gauisus est. ⁊ io
hannes cuni mariam superne¬
nisse sentiret. que in sacri uen¬
tris hospicio uniuersitatis ge¬
stabat parentem. exultauit nͦ¬
dum natus in gaudium. Stn
autem incussa formulo ꝑman¬
serit: hostis est qui uidet᷑. qm̃
nec refouere nouit. ut gabͥhel
pauentem uirginem ne timea
tii consolati sunt: quinimino
pauorem duplicat. et usq ad
ꝓfundam inipietatis foueam.
ut sibi homines ꝓsternant᷑ un¬
pellit. Exin misera gentilitas
d̃nice interdictionis ignara.: fal¬
so demones deos opinata ẽ. xp̃i¬
anoꝵ autem ppłos hiis fallaei¬
is irretiri non passus est ilñs.

Expanded text:
dium, suorum recordatio, metus dium, suorum recordatio, metus mortis, cupido nequitiae, lassitudo virtutis, cordis hebetatio. Si igitur post timorem horrore conceptum, successerit gaudium et ad Deum fiducia atque ineffabilis charitas, venisse sciamus auxilium, quia securitas animae praesentis majestatis indicium est. Sic namque et Abraham patriarcha videns Deum, gavisus est ; et Joannes cum Mariam supervenisse sentiret, quae in sacri ventris hospitio universitatis gestabat parentem, exsultavit necdum natus in gaudium. Lucae I. Si autem incussa formido permanserit, hostis est qui videtur: quoniam nec refovere novit, ut Gabriel paventem Virginem ne timeattio consolati sunt . Quinimo pavorem duplicat, et usque ad profundam impietatis foveam, ut sibi homines prosternantur impellit. Exinde misera gentilitas, dominicae interdictionis ignara, falso daemones deos opinata est. Christianorum autem populos his fallaciis irretiri non passus est Dominus,
Abbreviated transcription (Latin):
perantes. gaudium et exultati¬
onem. fiduciamq pectoribus in¬
fundunt: siquidem cum illis
est dñs. qui fons est et origo le¬
ticie. Tunc mens nr̃a non turbi¬
dla s lenis et placula anglorum
luce radiatur. Tunc anima cele¬
stium premiorum auiditate fla¬
grans: effracto si posset humani
corporis domicilio. et membris
exonerata mortalib: cum hiis qͦs
iudet abire festinat ad celum.
Horum tanta benignitas ẽ: ut
siqͥs pro conditione fragilitatis
humane. miro fuerit eorũ ful¬
gore perterritꝰ. omnem continuo
ex corde auferant metum. Ita ga¬
tiarent. et qui d ñici corꝑis age¬
bant excubias: securis uiden¬
tium se mentibz ostendentes. ne
metuerent imperabant. Metus
entin non tantum ex pauore a¬
ntmi: quantum et ex magna¬
rum rerum sepe concutitur as¬
pectu. Pessimoꝵ uero uultꝰ tru¬
ces. sonitus horrendi sordidi co¬
gitatus: plausus motusq ado
sib torpor incutit᷑:. odium xp̃ia¬
norum monachoꝵ meror et te¬

Expanded text:
perantes, gaudium, exsultatiperantes, gaudium, exsultationem, fiduciam pectoribus infundunt, siquidem cum illis est Dominus, qui est fons et origo laetitiae. Tunc mens nostra non turbida, sed lenis et placida angelorum luce radiatur; tunc anima coelestium praemiorum aviditate flagrans, effracto si posset humani corporis domicilio, et membris exonerata mortalibus, cum his quos videt abire festinat ad coelum. Horum tanta benignitas est, ut si quis pro conditione fragilitatis humanae, miro fuerit eorum fulgore perterritus, omnem continuo ex corde auferant metum. Ita Gatiarent , et qui Dominici corporis agebant excubias, securis videntium se mentibus ostendentes, ne metuerent imperabant. Metus enim non tantum ex pavore animi, quantum ex magnarum rerum saepe incutitur aspectu. Pessimorum vero vultus truces, sonitus horridi, sordidi cogitatus, plausus motusque indsibus torpor incutitur; odium Christianorum, monachorum moeror et tae
Abbreviated transcription (Latin):
uerit integritate qua uata est
plus scire posse quam demones
Talis erat antma helysei. que a¬
liis incognitas uirtutes uide
monum explicabo fallacias. So¬
ient nocte uenientes angłos cli
se fingere. laudare studtum: mi¬
rari perseuerantiam. futura pre¬
mia polliceri. Quos cum ituderi¬
tis: tam uos quam domus ue¬
stras crucis armate signaculo.
et confestim dissoluentur in ni¬
chilum: qͥa metuunt illuid tro¬
pheum. in quo saluator nr̃ aeri¬
as expolians uirtutes. eas fecit
ostentui. Solent etiam uariis
saltationib membra torquere.
et ur̃is ꝓcaciter offerre se uisib:
ut mentem pauore corpꝰ horrore
concutiant. S et in hoc fides dõ
tuta fugat eos: quasi infirma
ludibria. Non est autem diffici¬
lis bonorum spirititum malo¬
rumq discretio: que sic dõ tri¬
buente panditur. Sc̃oꝵ anglo¬
rũ amabilis ⁊ tͣnqͥllus aspectꝰ ẽ
qͥa ñ contendent neq clamab̃t.
rum. Uerum tacite leniterq ꝓ¬

Expanded text:
verit integritate qua nata est, verit integritate qua nata est, plus scire posse quam daemones. Talis erat anima Elisaei, quae aliis incognitas virtutes faciemonum explicabo fallacias. Solent nocte venientes, angelos Dei se fingere, laudare studium, mirari perseverantiam, futura praemia polliceri. Quos cum videritis, tam vos quam domos vestras crucis armate signaculo, et confestim solventur in nihilum: quia metuunt illud trophaeum in quo Salvator aereas exspolians potestates, eas fecit ostentui. Solent etiam variis simulationibus membra torquere, et nostris procaciter offerre se visibus, ut mentem pavore, et corpus horrore concutiant. Sed et in hoc fides Deo tuta fugat eos quasi infirma ludibria. Non est autem difficilis bonorum spirituum malorumque discretio, quae sic Deo tribuente panditur: Sanctorum angelorum amabilis et tranquillus aspectus est, quia non contendunt neque clamant, rum; verum tacite leniterque pro
Abbreviated transcription (Latin):
dis estatis feruorib. aut de hye¬
mali aquarum largitate uel
frigore disputantem: non poti¬
us experitia laudat. quam dei
consecrat nomine: Herum ut
conceclamus paulisꝑ. si uera de¬
mones nuntiarent: respondete
mͥ quis fructus est nosse uenien¬
tia: Numqͥd aut sciens hec ali¬
quando laulatus. aut punitꝰ
est nesciens: In hoc unusqͥsq si¬
bi p̾parat seu tormenta seu głam.
si uel negligat scripturarũ man¬
data uel faciat. Nullus ob ul no¬
strum hanc arripuit uitam ut
habeat p̾scientiam futurorum:
s ut p̾ceptis dñi obediens. amicꝰ
esse incipiat de seruo. Curandũ
est non prescire que ueniant. s
implere que iussa sunt: nec in¬
stitutionib hanc flagitare mer¬
cedem cum magis debeamꝰ uic¬
toriam contra diabolun ab au¬
riliatore dño postulare. Seid si
forte aliqͥs hoc libenter assumit
ut futura cognoscat: habeat pu¬
rum cor. qͥa credo aninam deo
seruientem: si in ea perseuera¬

Expanded text:
dis aestatis fervoribus, aut de hiedis aestatis fervoribus, aut de hiemali aquarum largitate vel frigore disputantem, non potius experientia laudat, quam dei consecrat nomine? Verum, ut concedamus paulisper vera daemones nuntiare, respondete mihi, quis fructus est nosse venientia? Nunquid aut sciens haec aliquando laudatus, aut punitus est nesciens? In hoc unusquisque sibi praeparat, seu tormenta, seu gloriam, si vel negligat Scripturarum mandata, vel faciat. Nullus ob id nostrum hanc arripuit vitam, ut habeat praescientiam futurorum, sed ut praeceptis Domini 45 obediens, amicus esse incipiat de servo. Curandum est non praescire quae veniunt, sed implere quae jussa sunt; nec institutionibus bonis hanc flagitare mercedem, cum magis debeamus victoriam contra diabolum ab auxiliatore Domino postulare. Sed si forte aliquis hoc libenter assumat, ut futura cognoscat, habeat purum cor; quia credo animam Deo servientem, si in ea persevera
Abbreviated transcription (Latin):
loci celsioris ascendens. pͥor qũa
hic qui in terra erãt ꝓspiciens
uenientes. non quedam incerta
de futuris. s hiis qui uenire ce¬
perant nuntiabat: sic et demo¬
nes cura peruigili oĩa conside¬
rantes. rapido sibi inuicem mi¬
tiant cursu. S si forte contigerit
ut dei nutu ad finem cepta non
uentant: hoc est si aut uiator e
media regrediatur uia. aut sus¬
pense nubib aque ail altum ce¬
li cardinem deferant᷑: tum deci¬
pientium una cum credentib
error aperitur. hec gentilitatis
fuere principia: hiis presaga¬
torum dolis apił delubra demo¬
num quondam credebant᷑ ora
tuerunt. suosq perdidere capti¬
uos. Quis rogo aut medicum
ex obseruatione morborũ. cum
auime estuantis incendiũ de
uenarum pulsu leuz digitoꝵ
scrutatur attactu: diuinã ar¬
bitratur habere noticiam. Qs
gubernatorem nauigationie.
sue utam inter celi sẏdera reqͥ¬
rentem maiestatis honore uene¬
ratur: Quis agricolam de ari¬

Expanded text:
loci celsioris ascendens , prior quam loci celsioris ascendens , prior quam hi qui in terra erant prospiciens venientes, non quaedam incerta de futuris, sed de his qui venire coeperant nuntiabat; sic et daemones cura pervigili omnia considerantes, rapido cursu sibi invicem nuntiant. Sed si forte contigerit ut Dei nutu ad finem coepta non veniant, hoc est, si aut viator e media regrediatur via, aut suspensae nubibus aquae ad altum coeli cardinem deferantur, tunc decipientium una cum credentibus error aperitur. Haec gentilitatis fuere principia, his praesagitorum dolis apud delubra daemonum quondam credebantur oratuerunt, suosque perdidere captivos. Quis rogo aut medicum ex observatione morborum, cum animae aestuantis incendium de venarum pulsu levi digitorum scrutatur attactu, divinam arbitratur habere notitiam? Quis gubernatorem navigationis suae viam inter coeli sidera requirentem majestatis honore veneratur? Quis agricolam de ari
Abbreviated transcription (Latin):
nullum xp̃iano debet esse mira¬
culum: cum non tantum qui
leuitate nature per cuncta dis¬
currunt. ualeant preuenire gͣ¬
dientes: s homines quoq: equo¬
rum uelocitate preuecti. nunti¬
ant affuturos. Non enun ea que
nondum fieri cepta sunt refe¬
runt. qͥa dñs solus conscius fu-
actu initium: eoꝵ sibi tanqũa
fures apuil ignaros uendicant
notionem. Nam quantos nunc
putatis qui possint uelocitate
alicuius hic positr longe manen¬
spicuum fiert potest exemplis. di̾
quis a thebaule aut alicuiꝰ regi¬
onis oppido ceperit ꝓficisci: ⁊ hc̃
bulantem: pernicitate memora-¬
ta possunt predicere uententẽ.
ita et de nili inundatione sollẽp¬
ns cum multas in ethiopia uude¬
rint pluuias. e quib fluuius
intumescens. ultra alueum ef¬
fluere consueuit:precurrentes
a il egyptum nuntiant amnis
aduentum. Hoc autem et homt¬
nes si celeritatis esset tanta natu¬
ra. facile nuntiarent. Ut eñi spe¬
culator beati dauid ad uerticem

Expanded text:
nullum Christiano debet esse miranullum Christiano debet esse miraculum, cum non tantum qui levitate naturae per cuncta discurrunt, valeant pervenire gradientes; sed homines quoque equorum velocitate praevecti, nuntiant adfuturos. Non enim ea quae nondum fieri coepta sunt referunt, quia Deus solus conscius est actu initium, eorum sibi tanquam fures apud ignaros vendicant notionem. Nam quantos nunc putatis qui possint velocitate alicujus hic positi, longe manenspicuum fieri potest exemplis. Si quis a Thebaide aut alicujus regionis oppido coeperit proficisci, et hunc bulantem, pernicitate memorata possunt praedicere venientem. Ita et de Nili inundatione solemni, cum multas in Aethiopia viderint pluvias, e quibus fluvius intumescens, ultra alveum effluere consuevit, praecurrentes ad Aegyptum, nuntiant amnis adventum. Hoc autem et homines, si illis celeritatis esset tanta natura, facile nuntiarent. Ut enim speculator beati David ad verticem
Abbreviated transcription (Latin):
quidem eius. et contra oues suaᷤ¬
um robur exercuit sĩc scriptũ
eum dicentes. Si eicis nos: mit¬
te nos in gregem porcoꝵ. Quem¬
almodum igitur qui porcorũ
expetunt mortes: ỹmaginẽ dei
hominem et tam carum condio¬
ri animal. suo ualebunt uire ꝑ¬
uertere:Magna dulcissimi adũ¬
sum demones arma sunt uita
sincera et intemerata ad deum
fules. Credite experto: pertunes¬
cit sathanas recte uiuentiũ uigi¬
lias. orationes. ieiinta. mansue¬
tudinem. utoluntariam pauper¬
tatem. uane glorie contemptum.
humilitatem. misediam. tre do¬
mtnatum: et precipue purum
erga xp̃m amorem. Nouit tet̾¬
rimus coluber ex p̾cepto domt¬
ni. sub iustorum se iacere uesti¬
mulantes uenturos fr̃es nun-¬
nauerint. et affuerint qͦs ue¬
nire predixerint: nec sic fules
est commodanda mendacibus.
Ob il enim precessere uenienteᷤ
ut credulitas sibi pararetur ex
nuntio: et postea aditus ex cre¬
dulitate fallacie. Uerum in hoc

Expanded text:
quidem ejus, nec contra oves suaquidem ejus, nec contra oves suaum robur exercuit. Sic etiam in eum, dicentes: Si ejicis nos hinc, mitte nos in gregem porcorum . Quomodo igitur qui porcorum expetunt mortes, imaginem Dei hominem, et tam charum Conditori animal suo valebunt jure pervertere? Magna, dilectissimi, adversum daemones arma sunt vita sincera et intemerata ad Deum fides. Credite mihi experto: pertimescit Satanas recte viventium vigilias, orationes, jejunia, mansuetudinem, voluntariam paupertatem, vanae gloriae contemptum, humilitatem, misericordiam, irae dominatum, et praecipue purum cor erga Christi amorem. Novit teterrimus coluber, ex praecepto Domini sub justorum se jacere vestimulantes, venturos fratres nuntiaverint, et adfuerint quos venire praedixerant, nec sic fides est commodanda mendacibus: ob id enim praecessere venientes, ut credulitas sibi paretur ex nuntio, et postea aditus ex credulitate fallaciae. Verum in hoc
Abbreviated transcription (Latin):
rum eguit societate. aut sonitꝰ
quesuit aut plausus: et non po¬
tius tacitam exercens potestatẽ.
centum octoginta quinq milia
hostium sermone uelocius iuxta
iubentis dñi ꝓstrauit imperiũ:
Uos uero cum fragiles sitis uri
ergo diabolus egrediens. beati
tob omnem in ruinam tmpulit
domum: Cur eius opib penitꝰ
dissipatis: parietum quoq fun¬
damenta subuertens. unũ nu-¬
merose sobolis coaceruauit se¬
pulchrum: Cur ipsum ad ex¬
tremum diri uulneris nouita¬
te percussit:Qui hoc opponit:
audiat ediuerso non diabolum
potuisse hoc s dñm: a qͦ potestas
aduersum nos dupliciter dat᷑.
uel ad głam si ꝓbamur uel ad pe¬
nam si delinquimꝰ: quin potuis
ex hoc aimaduertat. nec contra
unum quilem hominem diabo¬
lum quicquam potuisse: si non
potestatem accepisset a dño. Nul¬
lus enim qđ sue ditionis est: ab
alio deprecat᷑. S quid iob memo¬
ro: quem nec expetitum potuit
uincere: Sed nec contra uim̃ta

Expanded text:
rum eguit societate, aut sonitus rum eguit societate, aut sonitus quaesivit, aut plausus; et non potius tacitam exercens potestatem, centum octogintaquinque millia hostium, sermone velocius, juxta jubentis Domini prostravit imperium? Vos ergo cum fragiles sitis virit aliquis: Cur diabolus egrediens, beati Job omnem in ruinam impulit domum ? cur ejus opibus penitus dissipatis, parietum quoque fundamenta subvertens, unum numerosae sobolis coacervavit sepulcrum ? cur ipsum ad extremum diri vulneris novitate percussit? Qui hoc opponit, audiat e diverso: non diabolum potuisse hoc, sed Dominum, a quo potestas adversum nos dupliciter datur, vel ad gloriam, si probamur, vel ad poenam, si delinquimus. Quin potius ex hoc animadvertat, ne contra unum quidem hominem diabolum quidquam potuisse, si non potestatem accepisset a Domino. Nullus enim quod suae ditionis est ab alio deprecatur. Sed quid Job memoro, quem nec expetitum potuit vincere? sed nec contra jumenta
Abbreviated transcription (Latin):
ledere. maxime eos qui tuis sce¬
lerib uiriliter repugnant. scdm
qd scriptum est qͥa abhominatio
est pietas peccatori: Quis tam fe¬
cundum ad malitiam possudet
pectus: Quis tam meditatas un¬
plere conatur insulias: Scimus
impurissimum cadauer. scimus
qͥa udcirco uiuimus xp̃iam. et
contra te nobis est secura congres¬
sio: qͥa infirmatus es a dño. Ileo
de tius confoderis iaculis. quia
minationem non sequit᷑ effectus.
Qd si fallimur: cur cum terrore
simulato curcum magnitudine
corpoꝵ nr̃am aggrederis fidem:
Si uoluntatem sequitur possi¬
bilitas: tantum tibi uelle suffi¬
ciat. Is entin potentie mos ẽt non
extranea fallacie argumenta con¬
quirere: s sua uirtute complere
qił cupiat. At nunc dum thea¬
trali mutatione formarũ quasi
rudem infantiam: scene niteriͤ
simulatione deludere. exhaustaᷤᷤ
iures mantfestius probas. Num¬
qͥdnam uerus ille angłs contra
assyrios missus a dño aut ppło¬

Expanded text:
laedere, maxime eos qui tuis scelaedere, maxime eos qui tuis sceleribus viriliter repugnant, secundum quod scriptum est: Quia abominatio est pietas peccatori . Quis tam secundum ad malitiam possidet pectus? quis tam meditatas implere conatur insidias? Scimus te impurissimum cadaver; scimus quia idcirco vivimus Christiani, et contra te nobis est secura congressio, quia infirmatus es a Domino. Ideo de tuis confoderis jaculis, quia minationem tuam non sequitur effectus: quod si fallimur, cur cum terrore simulato, cur magnitudine corporum nostram aggrederis fidem? Si voluntatem sequitur possibilitas, tantum tibi velle sufficiat. Is enim potentiae mos est, non extranea fallaciae adjumenta conquirere, sed sua virtute implere quod cupiat. At nunc dum theatrali mutatione formarum, quasi rudem infantiam scenica 44 niteris simulatione deludere, exhaustas vires manifestius probas. Nunquidnam verus ille angelus contra Assyrios missus a Domino , aut populo
Abbreviated transcription (Latin):
idcirco nos a se non posse supe¬
rari: qͥa clauso ostio introire ñ
ualeant. Et reuera si fuissent hoc
fragili corpore colligati: obserua¬
to introitu hisdem negaretur.
accessus. Cum autem ut diximꝰ
hoc impeluento sint liberi: et
obstructa penetrent atq in om̃i
licenter uolitent aere: manifes¬
tum est ob eneruationem eorum
permanere ercłie corpꝰ illesũ. De¬
niq satellites impii cum pͥncipe
suo diabolo. quem saluator in e¬
uuangelio homicidam et patr̃e
malicie ab mitio fuisse firmabat
nob̾ aduersum se dimicantibus
fortiter nullom cessissent: si po¬
testas eorum non fuisset ablata.
Nam si mentior. cur nobis satha¬
na parcis qui ubiq discurris:
Cur qui nullo clauderis loco ad¬
uersum te uiuentium et dispu¬
tantium non potes labefactare
constantiam: Sed fortasse nos
diligis quos cotulie conaris ob¬
ruere. aut credibile est te esse bo¬
nitatis magistrum. et fauere ma¬
gis optimis quam nocere: Et

Expanded text:
idcirco nos a se non posse supeidcirco nos a se non posse superari, quia, clauso ostio interiore, intrare non valeant. Et revera si fuissent hoc fragili corpore colligati, observato introitu, iisdem negaretur accessus. Cum autem ut diximus hoc impedimento sint liberi, et obstructa penetrent, atque in omni licenter volitent aere, manifestum est ob enervationem eorum permanere ecclesiae corpus illaesum. Denique satellites impii cum principe suo diabolo, quem Salvator in Evangelio homicidam et patrem malitiae ab initio fuisse firmat , nobis adversum se dimicantibus fortiter, nullo modo cessissent, si potestas eorum non fuisset ablata. Nam si mentior, cur nobis, Satanas, parcis, qui ubique discurris? cur, qui nullo clauderis loco, adversum te bene viventium et disputantium non potes labefactare constantiam? Sed fortasse nos diligis, quos quotidie conaris obruere; aut credibile est te esse bonitatis magistrum, et favere magis optimis quam nocere? Et
Abbreviated transcription (Latin):
non aperiens os suum: factus
sum ut homo non audiens. Xp̃e
silentium ut dñs imperauit. nos
diabolo nichil credamus et iun¬
cemus. Si orare compellunt. si
ieuinia suaclent: non ex eorum
nos monitis s ex nr̃a consuetu¬
diue dirigamus. Deniq etiam
si irruentes mortem nobis inten¬
tare uideant᷑. irridendi sunt po
tius qũa timendi: qͥa cum sint
debiles minantur cuucta nec fa¬
ciunt. Et quidem de istis ĩa tran¬
sitorie dixisse me menuni: atra¬
men eadem nunc explicanda st̃
latius: qͥa non mediocrem affert
repetitio cautelam. Aduenten¬
te dño destructus est inunicus.
et omne eius penitꝰ robur elan¬
guit. P̾ropter qł pristine uirtu¬
tis memor quast tyrannus iam
senescens. cum ruisse se uudeat
in perniciem grassat᷑ humanã.
nec tamen potest firmũ deo pec¬
tus cogitationum et ceterarum
fraudium arte peruertere. Nam
luce clarius est: quin aduersa¬
rii nr̃i cum nec humana carne
sunt septi ut causari ualeant.

Expanded text:
non aperiens os suum; et factus non aperiens os suum; et factus sum ut homo non audiens . Christus silentium ut Dominus imperavit, nos diabolo nihil credamus, et vincemus. Si orare compellunt, si jejunia suadent, non ex eorum nos monitis, sed ex nostra consuetudine id agamus. Denique etiam si irruentes mortem nobis intentare videantur, ridendi potius sunt quam timendi, quia cum sint debiles, minantur cuncta, nec faciunt. Equidem de istis jam transitorie me dixisse memini, tamen eadem nunc explicanda sunt latius, quia non mediocrem affert repetitio cautelam. Adveniente Domino, destructus est inimicus, et omne penitus ejus robur elanguit. Propter quod pristinae virtutis memor, quasi tyrannus jam senescens, cum ruisse se videat, in perniciem grassatur humanam; nec tamen potest firmum Deo pectus cogitationum et caeterarum fraudum arte pervertere. Nam luce clarius est quoniam adversarii nostri, cum nec humana carne sint septi, ut causari valeant,
Abbreviated transcription (Latin):
scripturarũ precepta uitalia.
a diabolo iuendi capere consi¬
lia: qui suum deserens ordinẽ.
sacrum xp̃i temerauit imperiũ.
Propterea etiam dñs eum de scͥp¬
turis loquentem iubebat tacere.
qͥa peccatori dicit dñs. Quare tu
enarras iusticias meas: et assu¬
mis testamentum meum per os
tuum: Om̃ia demones simulãt.
colloquuntur sepe cum fratrib:
sepe cum turba inconditos exci¬
tant sonitus. Mlanus apprehen¬
dunt. sibilant. insipient̾ chacin¬
nant: ut uel in puncto peccati
xp̃ianum pectus introeant. Cũq
ab uniuersis fuerint repulsi. ad
extremum debilitatem suam la¬
mentatione testantur. Et dñs qͥ¬
dem quasi ds et sue conscius ma¬
iestatis obmutescere hiis impe¬
giis inherentes. eadem gradia¬
mur uia: qui memoratas subti¬
lius fallacias preuidentes cane¬
bant. Cum consisteret aduersũ
me peccator. obmutut et humili¬
atus sum et silui abonis. Et ite¬
rum. fgo uero tamqũa surdus
non audiebam: et sicut mutus

Expanded text:
Scripturarum praecepta vitalia, Scripturarum praecepta vitalia, a diabolo vivendi capere consilia, qui suum deserens ordinem, sacrum Christi temeravit imperium. Propterea etiam Dominus eum de Scripturis loquentem jubebat tacere, quia peccatori dicit Deus: Quare tu enarras justitias meas, et assumis testamentum meum per os tuum ? Omnia daemones simulant, colloquuntur saepe cum fratribus, saepe cum turba inconditos excitant sonitus, manus apprehendunt, sibilant, insipienter cachinnant, ut vel in puncto peccati Christianum pectus introeant. Cumque ab universis fuerint repulsi, ad extremum debilitatem suam lamentatione testantur. Et Dominus quidem quasi Deus, et suae conscius majestatis, obmutescere his impeorum inhaerentes, eamdem gradiamur viam, qui memoratas subtilius fallacias pervidentes, canebant: Cum consisteret adversum me peccator, obmutui, et humiliatus sum, et silui a bonis . Et iterum: Ego vero tanquam surdus non audiebam, et sicut mutus
Abbreviated transcription (Latin):
nes ieuinandi: uigiliarũ quoq
fraudulenta suggestio. Ob id e¬
nun familiares nobis species
assumunt: ut affinitate uirtu¬
tum nocentes facilius uirus in¬
terserant. et innocentes quosq:
per speciem honestatis elidant.
Impossibile postea durumq hoc
studium predicant: ut dum one¬
rosum esse uidetur qđ ceptum
est ex desperatione tedium. et
ex tedio suecedat ignauia. Idcir¬
co ꝓpħa missus a dño luctuosa de¬
nuntians sublimi uoce dicebant.¬
he illi qui potat proximum suũ.
subuersione turbida. Huiusmo¬
di enim exhortamenta depraua¬
toria sunt itineris. qł ducit ad
celum. Ideo cum uenisset ad ter¬
ras dñs. et uera de eo demones¬
uociferantium ora claudebat:
qui uinctas hominum linguas
soluebat. ne cum precomo ueri
peruersitatis uenena miscerent.
et ut nos eius exemplo etiam si
profutura suaderent: in nullo
hiis commodaremus assensũ.
qͥa ꝓfecto non congruit post li¬
bertatem a dño concessam. et

Expanded text:
nes jejunandi, vigiliarum quoque nes jejunandi, vigiliarum quoque fraudulenta suggestio. Ob id enim familiares nobis species assumunt, ut affinitate virtutum nocentes, facilius virus interserant, et innocentes quosque per speciem honestatis elidant. Impossibile postea durumque hoc studium praedicant, ut dum onerosum esse videtur quod coeptum est, ex desperatione taedium, et ex taedio succedat ignavia. Idcirco propheta missus a Domino, luctuosa denuntians, sublimi voce dicebat: Vae qui potat proximum suum subversione turbida . Hujusmodi enim exhortamenta, depravatoria sunt itineris, quod ducit ad coelum. Idcirco cum venisset Dominus ad terras, et vera de eo daemonesvociferantium ora claudebat, qui vinctas hominum linguas solvebat, ne cum praeconio veri perversitatis venena miscerent; et ut nos ejus exemplo, etiamsi profutura suaderent, in nullo his commodaremus assensum, quia profecto non congruit nos post libertatem a Domino concessam, et
Abbreviated transcription (Latin):
suos quasi scorpiones et serpen¬
tes calcaneo xp̃ianoꝵ substratꝰ
gemit. Ille qui uniuersa maria
a se deleta plaudebat: ille qui or¬
bem terrarum manu sua tenere
pollicebatur: ecce a uob̃ uncit᷑.
ecce me aduersum se ꝓhibere ñ
potest disputantem. Contẽpnen¬
da est filioli penitus cum inani¬
bus uerbis superba iactatio. fũl¬
gur ille qui lucere se simulat:
non ueri splendor est luminis.
s quib arsurus est indicat flam¬
mas. Nam dicto citius recedens:
suarum secum refert simulacra
penarum.
olent etiam cum modu¬
latione non apparentes
psallere. Prohnefas. Adhuc ⁊ in¬
puro ore sacra scripturarum elo¬
quia meditantur. frequenter le
gentib nobis. quasi echo ad ex¬
trema uerba respondent. Dormi¬
entes quoq excitant ad orandũ:
ut totius noctis sompnitm eri¬
piant. Plerosq etiam in mona¬
et pristiua quibz conscii sunt p̾¬
cata imputant. S spernende st̃
eoꝵ increpationes et admonitio¬

Expanded text:
suos quasi scorpiones et serpensuos quasi scorpiones et serpentes, calcaneo Christianorum substratos gemit. Ille qui universa maria a se deleta plaudebat, ille qui orbem terrarum manu sua teneri pollicebatur, ecce a vobis vincitur, ecce me adversum se prohibere non potest disputantem. Contemnenda est, filioli, penitus cum inanibus verbis superba jactantia; fulgor ille, qui lucere se simulat, non veri splendor est luminis, sed quibus arsurus est indicat flammas. Nam dicto citius recedens, suarum secum refert simulacra poenarum. Solent etiam cum modulatione nonnunquam apparentes psallere, proh nefas! ad haec et impuro ore sacra Scripturarum eloquia meditantur. Frequenter enim legentibus nobis, quasi Echo ad extrema verba 43 respondent. Dormientes quoque excitant ad orandum, ut totius noctis somnum eripiant; plerosque etiam, dum se in monaet pristina, quibus conscii sunt, peccata imputant; sed spernendae sunt eorum increpationes, et admonitio
Abbreviated transcription (Latin):
ex ore eius glomeratur. Carm hu¬
ingeutia sepe ut dixi ꝓmittens
impietatis sue qͦ fuerat a se lingue
magniloqua: de qua dñs trium¬
phauit ad iob dicens. Arbitrat᷑
enim ferrum ut paleas et era¬
mentum ut lignum putrulum.
maria ut terram. tartarum pro¬
fundum tanquam captiuum
estimauit: abyssum ut deam¬
latorium. Per ꝓpħam autem in¬
crepat dicens. Persequens com
terrarum manu mea ut nidum
obtinebo. et ut oua derelicta au
euomens uoces. bene uiuentiũ
aliquos frequenter illaqueat.
dere. nec minas formidare debe¬
mus. fallit eni frequenter. ni¬
chilq uerum ꝓmitrit. Nam si ñ
mendacia cuncta loqueretur:
qͦm talia et tam infinita pro¬
mutens. hamo crucis ut draco
aduncatus a dño est: et capistro
ligatus ut iumentum. et quasi¬
mancipium fugitiuum. uinctꝰ
circulo et armilla labia perfora¬
tus. nullum omnino fidelium
deuorare permittit᷑: Nunc mise¬
rabilis ut passer ad ludum irre¬
titus a xp̃o est: nunc comites

Expanded text:
ex ore ejus glomeratur. Cum huex ore ejus glomeratur. Cum huingentia saepe, ut dixi, promittens, impietatis suae defurit lingua magniloqua. De qua Dominus triumphavit, ad Job dicens : Arbitratur enim ferrum ut paleas, aeramentum ut lignum putridum, maria ut terram, tartarum profundi tanquam captivum aestimavit, abyssum ut deambulatorium. Per prophetam quoque increpat, dicens: Persequens compnem orbem terrarum manu mea ut nidum obtinebo, et ut ova derelicta aufevomens voces, bene viventium aliquos frequenter illaqueat, dere, nec minas formidare debemus; fallit enim frequenter, nihilque verum promittit. Nam si non mendacia cuncta loqueretur, quomodo talia et tam infinita promittens, hamo crucis ut draco aduncatus a Domino est, et capistro ligatus ut jumentum, et quasimancipium fugitivum vinctus circulo, et armilla labia perforatus , nullum omnino fidelium devorare permittitur? Nunc miserabilis ut passer, ad ludum irretitus a Christo est, nunc comites
Abbreviated transcription (Latin):
ne atq: ieuiniis ad idlñm statum
corruunt. Nec tamen si paululũ
cessauerint: plenam putetis ꝓr¬
sus esse uictoriam. Solent etiã
saucii grauius assurgere: et
mutata arte pugnandi cum in
cogitatione nichil egerint pauo¬
ribus terrent. assumentes nunc
mulierum. nunc bestiarũ et ser¬
pentium formas necnon ingen¬
tum ꝓrectum caput: infinitas
species et militum cateruas. Que
om̃ia ad primum quoq crucis
signum euanescunt. hiis quoq
agnitis fallaciarum modis. inci¬
punt presagare: et futurorum
dierum euentus uelle predicere.
Cumq et in hiis contempti fue¬
rint: ipsum iam sue nequitie pͥn¬
cipem ac totuts mali summita¬
tem ad subsidium sui certaminiᷤ
uocant.
se uisum diabolum asse¬
rebat: qualem et tob beatus do
mino reuelante cognouerat. O
incense. Erines quoq incendii
sparguntur: et ex narib eius
fumus egreditur. quasi forna¬
cis estuantis ardore carbonum.
Anima eius ur pͣna: flamma u̾

Expanded text:
nibus atque jejuniis ad Dominum statim nibus atque jejuniis ad Dominum statim corruunt; nec tamen si paululum cessaverint, prorsus plenam putetis esse victoriam. Solent etiam saucii gravius assurgere, et mutata arte pugnandi, cum in cogitatione nihil egerint, pavoribus terrent, assumentes nunc mulierum, nunc bestiarum, nunc serpentium formas, necnon et ingentum domus porrectum caput, infinitas species et militum catervas. Quae omnia ad primum quodque crucis signum evanescunt. His quoque agnitis fallaciarum modis, incipiunt praesagire, et futurorum dierum eventus velle praedicere. Cumque et in his contempti fuerint, ipsum jam suae nequitiae principem ac totius mali summitatem, ad subsidium sui certaminis vocant. se visum diabolum asserebat, qualem et beatus Job, Domino revelante, cognoverat . Oincensae. Crines quoque incendiis sparguntur, et ex naribus ejus fumus egreditur, quasi fornacis aestuantis ardore carbonum. Anima ejus ut pruna, flamma vero
Abbreviated transcription (Latin):
sedib succedamus. Otuersa au¬
tem eorum et partita nequitia
est. Quidam enum ad summũ
nocendi uerticem peruenere:
alii ex comparatione peiorum
uidentur esse leuiores. atq: õs
ꝓ possibilitate uirium iliuisi:
contra singulas causas sumpse¬
re certamina. Idcirco necessart¬
um est donum spirituũ discer¬
nendoꝵ a dño ꝓetere: ut possimꝰ
tam fraudes eorum quam stu¬
dia peruidentes. aduersus dis¬
parem pugnam unum domini¬
ce crucis eleuare uexillũ. Hoc
munere paulus accepto docebat
dicens. Non enim eiꝰ ignoramus
astutias. Ad cuiꝰ exemplũ etiam
nos oportet ex hiis que passi su¬
mus. mutus nos inuicem insti¬
tuere sermonib. Hostile illiᷤ con¬
tra om̃s xp̃ianos: maxime uero
contra monachos et uirgines
xp̃i odium est. forum semitis
laqueos pretendunt. eorũ men¬
tes ipiis atq obscenis cogita¬
tionib nituntur euertere. Sed
nichil uobis in hoc terroris in¬
cutiant: a fidelib enim oratio¬

Expanded text:
sedibus succedamus. Diversa ausedibus succedamus. Diversa autem eorum et partita nequitia est. Quidam enim ad summum nocendi verticem pervenere, alii ex comparatione pejorum videntur esse leviores; atque omnes pro possibilitate virium, diversa contra singulas sumpsere certamina. Idcirco necessarium est donum spirituum discernendorum a Domino petere , ut possimus tam fraudes eorum quam studia pervidentes, adversus disparem pugnam unum Dominicae crucis elevare vexillum. Hoc munere Paulus accepto, docebat dicens: Non enim ejus ignoramus astutias . Ad cujus exemplum etiam nos oportet ex his quae passi sumus, mutuis nos invicem instruere sermonibus. Hostile illis contra omnes Christianos, maxime vero contra monachos et virgines Christi, odium est. Eorum semitis laqueos praetendunt, eorum mentes impiis atque obscoenis cogitationibus nituntur evertere; sed nihil vobis in hoc terroris incutiant. Fidelium enim oratio
Abbreviated transcription (Latin):
cam contestationem pugna sine
federe est. Ait enum. Non ẽ nob̾
colluctatio aduersus carnem
et sanguinem: s aduersus pͥn¬
cipatus huiꝰ mundi. et adũsus
spiritualia neqͥtie in celestib.
Ingens eorum turba ꝑ istũ uo¬
litat aerem: non ꝓcul a nob̾ ho¬
stium caterua discurrit. Et di¬
uersitatem quidem eorũ non
est mee paruitatis exponere:
s hanc maiorib concedo ratio¬
nem. Qł autem in ꝓmptu est:
et ignorare non expedit. dolos
scilicet eorum aduersum nos
positos. breuiter indicabo. hoc
gere. nichil deum fecisse quod
malum est: nec ab eius consti¬
tutione demonum cepisse pͥn¬
cipium. Peruersitas ista: non
nature s uoluntatis est uitiũ.
bont et enum ut pote a deo con¬
diti. ex ꝓprio mentis arbitͥo ad
terras ruere de celis. Ibiq in ce¬
ni sordib uolutati: gentilita¬
tis impias instituere culturas.
sr nunc nr̃i torquent᷑ inuudia.
atq unuiersa mala commoue¬
re non cessant: ne pͥstinis eorũ

Expanded text:
cam contestationem, pugna sine cam contestationem, pugna sine intermissione est. At enim: Non est nobis colluctatio adversus carnem et sanguinem, sed adversus pates hujus mundi, adversus spiritalia nequitiae in coelestibus . Ingens eorum turba istum pervolat aerem, non procul a nobis hostium caterva discurrit. Et diversitatem quidem eorum non est meae parvitatis exponere, sed hanc majoribus concedo rationem. Quod autem in promptu est, et ignorare non expedit, dolos scilicet eorum adversum nos compositos breviter indicabo. Hoc gere, nihil Deum fecisse quod malum est, nec ab ejus institutione daemonum coepisse principia: perversitas ista, non naturae, sed voluntatis est vitium. Boni etenim, utpote a Deo conditi, ex proprio mentis arbitrio ad terras ruere de coelis; ibique in coeni sordibus volutati, gentilitatis impias constituere culturas; et nunc de nobis torquentur invidia, atque universa mala commovere non cessant, ne pristinis eorum