comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quod ipsi seputtnt contulisse illis quos felicia¬
nus in schismate baptizauit Cum eos sibi re¬
conciliauerunt. id .ẽ nonut acciperent quod
non habebant. sedut prodes set eis quod inuti¬
liter in schismate acceperant ethabebant.
hoc uere confert & prestat ds̃ ꝑ communionem
catholicam illis quiueniunt ab aliqua heresi
ł schismate ubi baptis mum xp̃i acceperunt
Id ẽ. non ut baptismi sacramentum incipiant habere
quod non habebant. sed ut incipiat eis prodes se quod
habebant : Qua propter internos et ipsos quoda mo¬
do cardinales donatistas quorum ep̃s apud cartagi¬
nem primianus ẽ. Iam de hacrenulla ẽ contro¬
uersia : Voluit enim ds̃ ꝑmaximianistas eam fini¬
ri. ut quod caritate suadente nolebant : Exemplo
suo cogente fateantur: Sed adhuc inde ꝓptere a
disputaimus. ne illi sibi uideantur aliquid dicere.
quinec istis communicant: quia pud sepotius. quan¬
topautiores tanto sinceriores donatisttis reman¬

Expanded text:
quod ipsi se putant contulisse illis quos. Feliciaquod ipsi se putant contulisse illis quos. Felicianus in schismate baptizauit, cum eos sibi reconciliauernt, id est non ut acciperent quod non habebant, sed ut prodesset eis quod inutiliter in schismate acceperant et habebant, hoc uere confert et praestat deus per communionem catholicam illis. qui ueniunt ab aliqua haeresi uel schismate ubi baptismum Christi acceperunt, id est non ut baptismi sacramentum incipiant habere quod non habebant, sed ut incipiat eis prodesse quod habebant. Quapropter inter nos et ipsos quodammodo cardinales Donatistas. quorum episcopus apud Karthaginem Primianus est, iam de hac re nulla est controuersia. uoluit enim deus per Maximianistas eam finiri, ut quod caritate suadente nolebant exemplo suo cogente fateantur. sed adhuc inde propterea disputamus, ne illi sibi uideantur aliquid dicere qui nec istis communicant, qui aput se potius quanto pauciores tanto sinceriores Donatistas reman
Abbreviated transcription (Latin):
de autem sanantur hiquia duertunt et corrigun¬
tur: Inde grauantur hiquicumiam ignorare
non ꝑmit tantur. in ꝑniciemsuam ꝑtina citer
sȩuiunt: Damnatio quippe maximianifia¬
rum & receptio damnatorum. cum his quos ex¬
traeorum communionem in sacrilegio sicut
concilium eorum clamat inschis matebapton agunt
contcuisicm soluit questionem. totam conteoru¬
onem abtulit ÷ Nihilomni no internos et eosdo¬
natistts qui primiano communicant de reli¬
quit : Vnde dubitetur non solum haberi. sẽd
etiam daripos se baptismum xp̃i ab eis qui a bede¬
sia separcntur : Sicut enimipsi eos quos felici¬
anus in schis mate baptizauit Uerum baptisiũ
accepis sefateri coguntur. quia eos secum nunc
habent in ipsobaptismo. quem inschis mate ꝑ¬
ceperunt : Sic nos dicimus baptis mum xp̃i. eẽ
etiam extra communionem catholicam quem
dant illi . qui ab eadem communione prȩcisĩ sunt.
quiaeum cum prȩciderentur non amiserunt : et

Expanded text:
de autem sanantur hi qui aduertunt et corrigunde autem sanantur hi qui aduertunt et corriguntur, inde grauantur hi, qui cum iam ignorare non permittantur, in perniciem suam pertinaciter saeuiunt. damnatio quippe Maximianistarum et receptio damnatorum cum his quos extra eorum communionem in sacrilego, sicut concilium eorum clamat, in schismate baptizarunt, totam istam soluit quaestionem, totam contentionem abstulit. nihil omnino inter nos et eos Donatistas qui Primiano communicant derelinquit, unde dubitetur non solum haberi, sed etiam dari posse baptismum Christi ab eis qui ab ecclesia separantur. sicut enim ipsi eos quos Felicianus in schismate baptizauit uerum baptismum accepisse fateri coguntur, quia eos secum nunc habent in ipso baptismo quem in schismate perceperunt, sic nos dicimus baptismum Christi esse etiam extra communionem catholicam, quem dant illi qui ab eadem communione praecisi sunt, quia eum cum praeciderentur non amiserunt. et
Abbreviated transcription (Latin):
falsum ẽ : autͣmitius dicatur incertum: uera ergo
falsis aut incertis certa prȩpone:: illicenim
quomigraturus es cum a libi acceperis recte
posse accipi quod desidertis : Nonillitantum ad quos
transiturus es. sed tuipsequitransiturus es confiteris.
Sienmutrum recteillic possetaccipi dubitaresetiam
illuctrans eundũ eẽ dubitares: accipere itaque
in parte donati si incertum .ẽ. eẽ peccatum: quis
dubit& certum. eẽ peccatum non ibi potius accipe¬
re. ubicertum ẽ non . eẽ peccatum Illiuero qui
pignorantiam ibi baptizantur arbitrantes ipsã ẽe.
ȩcclesiam xp̃i Inistorum quidem conparatione
minus peccant: sacrilegiotamen schismatis uul¬
nerantur. non ideo non grauiter. quod alii grauius.
Cum enim dictum .ẽ. quibusdamtolerabilius erit
sodomis indieiudicii. quam uobif Nonideo dic¬
tum .ẽ. quia sod omite non torquebuntur. sed quia
illi grauius torquebuntur. Quam quam fuercit
hoc fortasse occultum aliquando et incertum: un¬

Expanded text:
falsum est aut ut mitius dicatur incertum. uera ergo falsis aut incertis certa praepone. illic enim quo migraturus es, cum alibi acceperis, recte posse accipi quod desideras non illi tantum ad quos transiturus es, sed tu ipse qui transiturus es confiteris. si enim utrum recte illic possit accipi dubitares, etiam illuc transeundum . esse dubitares. accipere itaque in parte Donati si incertum est esse peccatum, quis dubitet certum esse peccatum non ibi potius accipere ubi certum est non esse peccatum? illi uero qui per ignorantiam ibi baptizantur, arbitrantes ipsam esse ecclesiam Christi, in istorum quidem conparatione minus peccant, sacrilegio tamen schismatis uulnerantur non ideo non grauiter, quod alii grauius. cum enim dictum est quibusdam: tolerabilius erit Sodomisin die iudicii quam uobis, non ideo dictum est quia Sodomitae non torquebuntur, sed quia illi grauius torquebuntur. Quamquam fuerat hoc fortasse occultum aliquando et incertum. un
Abbreviated transcription (Latin):
cumtalib: in communione manser̃ : quandoneminẽ quidi¬
uersũ sensit a iure communionis a mouer̃ : Vbiestergo ec¬
desia : De in de uti deher& icis taceã cũ uerba huiꝰ seNentiȩ
&iã de ali ispeccatorib: dicipos siñ quales inecdesia secũ
crprianꝰ uidebat gemebat. arguebat. Ferebat : Vbi
est ecclesia quȩ scđm hȩc uerbalã tunc perisse existimat᷑ c̃ta¬
gione peccatorum : si autẽ sicut sehab& firmissa ueritas ec

Expanded text:
qua cum talibus in communione manserunt, quando neminem qui diqua cum talibus in communione manserunt, quando neminem qui diversum sensit a jure communionis amoverunt. Ubi est ergo Ecclesia? Deinde, uti de haereticis taceam, cum verba hujus sententiae etiam de aliis peccatoribus dici possint, quales in ecclesia secum Cyprianus uidebat gemebat arguebat ferebat, ubi est ecclesia quae secundum haec uerba iam tunc perisse existimatur contagione peccatorum? si autem, sicut se habet firmissima ueritas, ec
Abbreviated transcription (Latin):
n apilla con suaetu dinemquie totiens liccomemo ror
si cui istinos appolla ptraditores propter ina umbi
nos tros inqubus nubuiltale quando obie ceran poaoa
nopotu er unt is hofit quisq quod est ille oucomnons¬
niauerit : onis tuncher&i cifactisunt: Quio diuqre¬
qua dicit in sanit fal sũ ost qđ isto ait. cuiber&icum
ad communione si nobaptis moammittit : necher&a cospur¬
gat đ xpia nos inquinat : autsi hoc uerũ est ñsine bap¬
tismo ã mittebant᷑ sed habebant xpibaptismũ quãuis
a pudher& i cosdatũ & acceptũ : qui scđm illã consuecudinẽ
de qͣisti confitent᷑ sicammittebantur acꝑ hrecte &iãnunc
sicã mittunt᷑ xLi Nurelius abuticadixit : cumdicat
apostolus non communi candũ peccatis alienis : quid aliud quã
peccatis alienis communicat quiher& sicis sineecdesiȩ baptis mo
communicat : & ideocenseo baptitan dos eẽ hore i cos. ut acci
ommuni cauit ergo & cyprianꝰ & isti om̃s peccatis alienis

Expanded text:
 illam consuetudinem quae totiens hic commemoratur. et sicut isti nos appellant traditores propter maiores nostros, in quibus nihil tale quando obiecerunt probare potuerunt, si hoc fit quisque quod est ille cui communicauerit, omnes tunc haeretici facti sunt. quod si quisquis dicit insanit, falsum est quod iste ait: qui haereticum ad communionem sine baptismo admittit, nec haereticos purgat et christianos inquinat. aut si hoc uerum est, non sine baptismo admittebantur, sed habebant Christi baptismum quamuis aput haereticos datum et acceptum, qui secundum illam consuetudinem de qua isti confitentur sic admittebantur; ac per hoc recte etiam nunc sic admittuntur. Aurelius ab Utica dixit: Cum dicat apostolus non communicandum peccatis alienis, quid aliud quam peccatis alicnis communicat qui haereticis sine ecclesiae baptismo communicat? et ideo censeo baptizandos esse spondetur: Communicavit ergo Cyprianus et isti omnes peccatis alienis,
Abbreviated transcription (Latin):
ri: Melius multum legendo at teruntur
ut acu ant᷑ : quam parum intellegendo con¬
qui runtur ut red arguantur Primumergo
ipsius cr̃priani consultactionem qua indicat᷑
anima pacificte & exundans ubere cariatis¬
un deconcilium ipsũm incipit : Iterum consi¬
denendem commemoremus : Audistis inquit
college dilect is simi quidmihi iuba ianus coep̃s
noster scripserit : Consulens medio critatem
nñm de in lito fprophacno hereti corum baptis mo

Expanded text:
ri, melius multum legendo atteruntur ri, melius multum legendo atteruntur ut acuantur, quam parum intellegendo conqueruntur ut redarguantur. Primum ergo ipsius Cypriani consultationem, qua indicatur anima pacifica unde consilium ipsum incipit, iterum considerandam commemoremus. Audistis, inquit, collegae dilectissimi, quid mihi Iubaianus coepiscopus noster scripserit cnostram de illicito et profano haereticorum baptismo
Abbreviated transcription (Latin):
imusto smper sc̃m .ẽ : Quod iuquet dicuiuus
musto tecugtur. Neque alicuius inlque oso
minui tur : quȩcum itee sint: quid huic ꝑspi
ptiano in illã sententiã consenserunt
suasque inidẽ c̃uenientes ꝓprias ꝓtulerint niis
ut magis magisq illius uiri erga uinita tem xp̃
caritas in notescat: Si eni solus istasentiens
nullo consentiente remaneret : Videretur
propter ea refriguisse ab scelere scismamisla
quip socios noninueniebat erroris tamimultis
ait sibi consentientibus quod cum ceteris
diuersa sentientibus inunitate ꝑmansit
catholicȩ uniuer sittis scĩs simũm uinculũ
Nontimore solitudinis. sed pacis amoreserua uit
Qua propter pos set quidem iamuideri super¬
fluu mceterorum &iam illius concilii ep̃orum
singulcos retractaresententias : Sed qm̃cor¬
detardio resNonputant esse responsum
si a licui loco cuius que sermonis nonibi sedali¬
bi respondett᷑ quod illuc etiam possit adhibe¬

Expanded text:
iniusto semper sanctum est, quod neque alicuius iniusto semper sanctum est, quod neque alicuius aequitate augetur neque alicuius iniquitate minuitur. Quae cum ita sint, quid huic iam pCypriano in illam sententiam consenserunt suasque in idem conuenientes proprias protulerunt, nisi ut magis magisque illius uiri erga unitatem Christi caritas innotescat? si enim solus ista sentiens nullo consentiente remaneret, uideretur propterea refriguisse ab scelere schismatis, quia socios non inueniebat erroris. tam multis autem sibi consentientibus quod cum ceteris diuersa sentientibus in unitate permansit, catholicae uniuersitatis sanctissimum uinculum non timore solitudinis, sed pacis amore seruauit. quapropter posset quidem iam uideri superfluum ceterorum etiam illius concilii episcoporum singulas retractare sententias. sed quoniam corde tardiores non putant esse responsum, si alicui loco cuiusque sermonis non ibi sed alibi respondeatur quod illuc etiam possit adhibe
Abbreviated transcription (Latin):
ratus Sed quam ꝑnicio setrr dere: illeautem
cui trirdit. potest sac lubriter accipere.
siipse non sepanitus accipicet: Sicut plerisq
accidit ut tat holico animo et corde cbunite¬
te paccis Nonalienato aliqua Nieces sitecte
morti surgentis inaliquem hereticũ in rue¬
rent : It ab eox p̃ibaptis mum sineillius ꝑuer¬
siitte ꝑciperent .: Etsiuede functi. si ue libe¬
riti Nequaquam apudeos remanerent.
Ad quos num qua in corde trinsi ertN. Siaũt¬
etiam ipse septertus accceperit: taento ꝑnici¬
osius accipit quanto magis bonũ . ẽ. quod non
beneaccipit.: Iitantomagis ueclet crdexi¬
tium separrto: Quacncomagispos set erdsco¬
lutẽ uidere coniuncto : Itideo sicbilloꝑuer¬
sititte correctus et a separatio neconuersusue¬
strit adctttholicam pacem subeodem baptiou¬
tequo dasceperat ceꝰ pecccette dimittent propẽ
uinclum ccritectis : Sub quobaptismatepeicas¬
tucius tenebantur propter sacrilegiũ diuist¬
onit : Quia . illud et in homine iusto etin homine

Expanded text:
ratus; sed quam perniciose tradere! ille autem cui tradit potest salubriter accipere, si ipse non separatus accipiat, sicut plerisque accidit, ut catholico animo et corde ab unitate pacis non alienato aliqua necessitate mortis urguentis in aliquem haereticum irruerent et ab eo Christi baptismum sine illius peruersitate perciperent et, sine defuncti siue liberati, nequaquam apud eos remanerent ad quos numquam corde transierant. si autetiam ipse separatus acceperit, tanto perniciosius accipit, quanto magis bonum est quod non bene accipit, et tanto magis ualet ad exitium separato, quanto magis posset ad salutem ualere coniuncto. et ideo si ab illa peruersitate correctus et a separatione conuersus uenerit ad catholicam pacem, sub eodem baptismate quod acceperat eius peccata dimittentur propter uinculum caritatis, sub quo baptismate peccata eius tenebantur propter sacrilegium diuisionis, quia illud et in homine iusto et in homine
Abbreviated transcription (Latin):
sicut in illonobilis simo iudicio salamonis In fantile
corpus a fol sac matre nutriri potius quam concidi.
Hoc autem etilli ftcciebant quidebaptis misacrrm̃to
uerius sentiebaNt. Et isti quibus ꝓmerito tantȩ
cacritctis ds̃ erit reuelaturus siquid aliter scc piebant
xuiii. Priuatianus a suf&ula dixit : Ouihereticos potesta¬
tembaptizandi haberedicit: Dicat prius quis here¬
VSi enim heresis a dõ ẽ. habere et indulgentiã diuinã potest:¬

Expanded text:
sicut in illo nobilissimo iudicio Salomonis, infantile sicut in illo nobilissimo iudicio Salomonis, infantile corpus a falsa matre nutriri potius Hoc autem et illi faciebant, qui de Baptismi sacramento verius sentiebant, et isti quibus pro merito tantae charitatis Deus erat revelaturus, si quid aliter sapiebant. .--49. Privatianus a Sufetula dixit: Qui haereticos potestatem baptizandi habere dicit, dicat prius quis haereeresis a Deo est, habere et indulgentiam divinam potest
Abbreviated transcription (Latin):
mum nam in multis idolorum sacrilogis sacris
baptiz ocri homines ꝑhibentur: Sedbaptis mũ
xp̃i ldest uerbis eu angelicis consec rectũ ubique
cundem et Nec hominũ quorum lib& et qualiba
puersitecte uiolari. Sane mistor quoq senten¬
tianion negli genter omittendũ .ẽ. qđ hie
Interposuit &ait. Quare omnib: pacificis quidem
uiribus nitendum ẽ : Nequis heretico errore infectus
& ceterr: Respexit enim uerba illa beccti cypriaN
dicentis Neminem uidicantes Aut aiure cõmu¬
nionuis celiquem si diuersum senserit Amouentes.
Eccequantum uclecit In bonis ecdesiȩfilus. Amor
unitactis et paccis ut quos dicebcNa crilegos
& profccnos sinebaptismo ut arbitra bantur
admissos : Si eosquantũ puttibaN corrigere non
ualerent : eli gerent potiusto lertre quam proptereos
scm̃illu duinculum rumpere. Ne propter ⁊izania eredicar
simul & triticum permittentes quantum in ipsis ertct.

Expanded text:
mum ■— nam in multis idolorum sacrilegis sacris mum ■— nam in multis idolorum sacrilegis sacris baptizari homines perhibentur —, sed baptismum Christi, id est uerbis euangelicis consecratum, ubique eundem esse nec hominum quorumlibet et qualibet peruersitate uiolari. Sane in ista quoque sententia non neglegenter omittendum est quod interposuit et ait: quare omnibus pacificis quidem uiribus nitendum est, ne quis haeretico errore infectus et cetera. respexit enim uerba illa beati Cypriani dicentis: neminem iudicantes aut a iure communionis aliquem si diuersum senserit amouentes. ecce quantum ualeat in bonis ecclesiae filiis amor unitatis et pacis, ut, quos dicebant sacrilegos et profanos sine baptismo ut arbitrabantur admissos, si eos quantum putabant corrigere non ualerent, eligerent potius tolerare quam propter eos sanctum illud uinculum rumpere, ne propter zizania eradicaretur simul et triticum, permittentes quantum in ipsis erat,
Abbreviated transcription (Latin):
conposites. Et ꝑignonentiȩ simplicitatẽ: Non eccsũa¬
lentes discernere : utunt᷑ eis arbitruntẽs qđ bonest̃:
necta men quodineis ꝑuersum. ẽ. Cuacucet illa
quȩ ibi recta sunt. Sed abeis potius euoccuat
icut in ipso homine bonȩ sp̃ei & ꝓbabilis fidei : Sedtoc¬
menhomine. siquid aliter sapit. noninde
&e quod aliter sapit. Si autem malus est ipisai quepuers
si queoh alne r sam̃ ł cet etenlla eopas tefide i catbolio ea duersa
suis sinequibus baptis mus xp̃i consecraeri nonpo¬
test: & ipsescĩ ficat sacramentum suumut hominisiue
antequam baptiz etur: siue cum baptizatur. siue postea
quando que uertciter adse conuerso. Idipsumual eot
cdalutem quod ad ꝑniciem Nisiconuerteraum
ualeret emceterũ quis mesciat noneẽ baptis mumx p̃i
Siuerba cuangdica quibus srmbolumconstet illic
defuerint : sed stccilius inueniuntur heretici qui
omnino Nonbaptizent quam qui non illis uerbis
baptize nt . Ideo que dicimus nonomnem baptis¬

Expanded text:
conpositas, et per ignorantiae simplicitatem non eas ualentes discernere utuntur eis arbitrantes quod bonae sunt; nec tamen quod in eis peruersum est euacuat illa quae ibi recta sunt, sed ab eis potius euacuatur, sicut in ipso homine bonae spei et probabilis fidei, sed tamen homine, si quid aliter sapit, non indeet quod aliter sapit. si autem malus est ipse adque peruersus, si precem integram dicat et nulla ex parte fidei catholicae aduersam, suis, sine quibus baptismus Christi consecrari non potest, et ipse sanctificat sacramentum suum, ut homini siue antequam baptizetur siue cum baptizatur sine postea quandoque ueraciter ad se conuerso id ipsum ualeat ad salutem, quod ad perniciem nisi conuerteretur ualeret. ceterum quis nesciat non esse baptismum Christi, si uerba euangelica quibus symbolum constat illic defuerint? sed facilius inueniuntur haeretici qui omnino non baptizent quam qui non illis uerbis baptizent. ideoque dicimus non omnem baptis
Abbreviated transcription (Latin):
saccrxmentum quod adipsum adtinet suec iniqui¬
tate nonuioloent: alioquinpos set crlius dicere :
qui iniquorum boptismum probant: Quid aliud
quacm iniquis communicant: quod ipsicotholicȩ
siquis obiceret : responderetur ei quod modo

Expanded text:
sacramentum, quod ad ipsum adtinet, sua iniquisacramentum, quod ad ipsum adtinet, sua iniquitate non uiolant. alioquin posset alius dicere: \'qui iniquorum baptismum probant quid aliud quam iniquis communicant?\' quod ipsi catholicae si quis obiceret, responderetur ei quod
Abbreviated transcription (Latin):
cuit hobere aut conferre alicii potest: RISPON SIO¬
Iuic tor idem uerbis Ite respondecur. Quimali uolos
& inuidos potestertem baptizandi hacbere dicit.
Dicat priusquis maliuolentiam inuidiamq condiderit:
Sienim mnceliuolentia & inuidia adõ ẽ gratiamdi autha¬
modo dicta manifestissime stelsasunt: sic &iã illa quȩ
ut couincerent᷑ hȩcdicta sunt: Baptizant enĩmali¬
uoli & inuidisicut concedit ipsecyprianus. quia eo s&iã
intus ee testatur : Sicergo possunt &icamheretici
bapti⁊ cre : quiabaptismus sacramentum xp̃i est
Inuidiauero &heresis opent diaboli quȩ quis quis hedu¬
erit q ionhinc efficit : ut si habet sacrtmentumx p̃r&iã
ipsumNumeretur inter opere diaboli. xx.¬
Onuatus a sufibus dixit : Quihereticorumbaptis mum
probant. quid aliud quam hereticis communcant
uic respondetur. Non ẽ baptismus here RESPONISO¬
ticorum quem inhereticis ꝓbamus. Sicut non est
Om̃s quippe isti in qui sunt: sediustus ẽ xp̃scuius in se

Expanded text:
ut habere aut conferre alicui potest % Huic totidem uerbis ita respondetur: \'Qui maliuolos et inuidos potestatem baptizandi habere dicit, dicat prius quis maliuolentiam inuidiamque condiderit. si enim maliuolentia et inuidia a deo est, hamodo dicta manifestissime falsa sunt, sic etiam illa, quae ut conuincerentur haec dicta sunt. baptizant enim maliuoli et inuidi, sicut concedit ipse Cyprianus, quia eos etiam intus esse testatur. sic ergo possunt etiam haeretici baptizare, quia baptismus sacramentum Christi est, inuidia uero et haeresis opera diaboli, quae quisquis habuerit non hinc efficit ut, si habet sacramentum Christi, etiam ipsum numeretur inter. opera diaboli. Priuatus a Sufibus dixit: Qui haereticorum baptismus probant quid aliud quam haereticis communicant? Huic respondetur: Non est baptismus haereticorum quem in haereticis probamus, sicut non est omnes quippe isti iniqui sunt, sed iustus est Christus,
Abbreviated transcription (Latin):
aqueuiuȩ pocrt disuscum fructupomorum:
Hoc intellegere non audeo : Nis in scĩs etiustis.
Non inauaris et frt udactoribus. etreptorib
& fenenttorib & ebriosis. et inuidis Quo ftre¬
mencum iustis baptis mum habuis secõmunẽ :¬
um quib: communem Non habebant utiq
carac tem ex ipsius cỹpriani lit teris sicut
sepecomie montui uberius discimus etdocemus :
Nam dicat mihi aliquis quomodo in repserint
inhortum conclusum & fontem signactũ : quos sclo
uerbis solis et non factis renuntia s ecypriaNus.
ec tamen intus fuisse testectur: Si enim et ipsi
ibi sunt : et ipsi sponsa xp̃i sunt : Itac neuero talis . ẽ.
illasi ne macula etruga. et illa speciosa columba
telimem brorum parte turpatur: Anistȩ sunt
spinȩ inquarum medio . ẽ. illa sicut lilium.
quod in eodem: ccentico dicitur: Inquant ũ ergo

Expanded text:
aquae uiuae, paradisus cum fructu pomorum, hoc intellegere non audeo nisi in sanctis et iustis, non in auaris et fraudatoribus et raptoribus et faeneratoribus et ebriosis et inuidis, quos tamen cum iustis baptismum habuisse commune, cum quibus communem non habebant utique caritatem, ex ipsius Cypriani litteris, sicut aepe commemoraui, uberius discimus et docemus. nam dicat mihi aliquis, quomodo inrepserint in hortum conclusum et fontem signatum, quos saeculo uerbis solis et non factis renuntiasse Cyprianus et tamen intus fuisse testatur. si enim et ipsi ibi sunt, et ipsi sponsa Christi sunt. itane uero talis est illa sine macula et ruga, et illa speciosa columba tali membrorum parte turpatur? an istae sunt spinae, in quarum medio est illa sicut lilium, quod in eodem cantico dicitur? in quantum ergo
Abbreviated transcription (Latin):
tricuit in regnũ cȩlorũ .: Sic fieri potest
ut &iam hereticis contingit. : Aut sinon
nascitur exspũ Nusi qui uertci c̃ uersione
mutactur. omnes quisło uerb et non facctis renunti¬
ant. nonutique despũ sed exaqua sola naseuntur.
Quit amenetintus testecyprianosunt. Necesse . ẽ.
enim ut unũ deduobus concedat᷑ raut illiquistel¬
laciter sił o renuntiaNt nascuntur despũt Quam¬
uis ad ꝑniciem non ad salutẽ : atque ltapos sunt &
laciter scculore nuntiantes. Non nascantur despũ.
Potest quis lupti ⁊ecri aqua et non nasci despũ
et frustrt Nemesianus ait : Neque sp̃s̃ sine aqua
opentripotest. nec aqua sine spũ: Lamuero ett dibi
sepedictũ .ẽ. quomodo fieri possit ut habetent
cõmuniter unum baptisma: qui ecclesi ã non ha¬
bent unam. sicut fieri potest in ipsa intus ecła
ma:: Sic enim dictum ẽ Vnum corpus. Idã
ecclesia sicut unus sp̃s et unũ baptis ma
Lamcetert quȩ dixit. Nrępotius ad sertioni

Expanded text:
trauit in regnum caelorum; sic fieri potest ut etiam haereticis contingat. aut si non nasci tur ex spiritu nisi qui ueraci conuersione mutatur, omnes qui saeculo uerbis et non factis renuntiant non utique de spiritu, sed ex aqua sola nascuntur, qui tamen et intus teste Cypriano sunt. necesse est enim ut unum de duobus concedatur: aut illi qui fallaciter saeculo renuntiant nascuntur de spiritu, quamuis ad perniciem, non ad salutem, adque ita possunt et laciter saeculo renuntiantes non nascantur de spiritu, potest quis baptizari aqua et non nasci de spiritu et frustra Nemesianus ait: neque spiritus sine aqua operari potest nec aqua sine spiritu. iam uero et alibi saepe dictum est, quomodo fieri possit, ut habeant communiter unum. baptisma qui ecclesiam non habent unam, sicut fieri potest in ipsa intus ecclesia, ma. Sic enim dictum est, unum corpus, id est, Ecclesia; sicut, unus Spiritus, et, unum Baptisma. Jam caetera quae dixit, nostrae potius assertioni
Abbreviated transcription (Latin):
ouis fiat : Non tuncbaptitandus ẽ. siapud eos
ia meo dembaptis mobaptizatus erat : quamuis
adhuc ouis nonenit.: Qua propter cũ om̃setiã
intus mali. auari inuidi ȩbriosi & contrae disci¬
plinamxp̃ianam uiuentes merito dicipossinT
& mendaces et tenebrosi & mortui & aantichristi
Num quid tamen propterea non bacpti ⁊aNT
quianihil potest. eẽ commune mendacio
t ueritati tenebris & lucimorti & in mortali.¬
tacti aenti christo &xp̃o : Nonitaq desolaccon¬
suetudine : sed etiam deueritatifrixtioneprȩsu¬
iit : qui nullorũ hominũ ꝑuersi tacteperuer¬
sum fieri dicit sacr mentum di quod&iamin
ꝑuersis eẽ declarittur : Certe iohannes apłsa ꝑ
tissimedicit: quiodit fratrem suum intenebris est
usq adhuc: Etiterum: Quiodit fratrem suũ. homi¬
cida ẽ : Curergo tales intus baptizant quosin
maliuo loo fuis secyprianus ipse commemonre.

Expanded text:
ouis fiat non tunc baptizandus est, si aput illos ouis fiat non tunc baptizandus est, si aput illos iam eodem baptismo baptizatus erat, quamuis adhuc ouis non erat. quapropter cum omnes etiam intus mali auari inuidi ebriosi et contra disciplinam christianam uiuentes merito dici possint et mendaces et tenebrosi et mortui et antichristi, numquid tamen propterea non baptizant, quia nihil potest esse commune mendacio et ueritati, tenebris et luci, morti et inmortalitati, antichristo et Christo? Non itaque de sola consuetudine, sed etiam de ueritatis ratione praesumit, qui nullorum hominum peruersitate peruersum fieri dicit sacramentum dei quod etiam in peruersis esse declaratur. certe Iohannes apostolus apertissime dicit: qui odit fratrem suum, in tenebris est usque adhuc, et iterum: qui odit fratrem suum homicida est. cur ergo tales intus baptizant, quos in maliuola inuidia fuisse Cyprianus ipse
Abbreviated transcription (Latin):
stebat : et a congregatione catholicȩ commu¬
nionis exiebat : Nondico aliodie : sedip¬
sodie poterat irruentes inse aliquos baptrta¬
penet id eo siuetus hȩcerit consuetudo ut sicsus¬
ciperentur: Quod nec ipsi qui contrr dissere¬
huni nenterepotuerunt: Nulli paulo adtentius
aduertentipotest eẽ dubium : & umeos sic tẽ suscep¬
tos qui foris inheresib baptizati sunt : Illud autẽ
qui dhabeat rartionis nonuideo. ut nondum dicat᷑
ouiserrans cui quȩrenti salutem xp̃ianam inhere¬
ticorum incidere errorem etopud eos contingit
baptizari : &ouis iccmnfactac dicatur in ipsãint᷑
catholica qui seculo uerbis solis et non ftcctis re¬
nuntiauit et inea cordis falsitac tebaptis mũ accepit
Aut si ectalis non fit ouis nisicum seaddm̃ ueraci
corde conuesterit. sicut istenonquandofit
ouis baptizatur Si iam baptizatus erat : sed ouis
Nondũ eraet: Sic et ille quiuenit abhereticis ut

Expanded text:
stebat et a congregatione catholicae commustebat et a congregatione catholicae communionis exibat, non dico alio die, sed et ipso die poterat inruentes in se aliquos baptizare. et ideo si uetus haec erat consuetudo, ut sic susciperentur, quod nec ipsi qui contra disserebant negare potuerunt, nulli paulo adtentius aduertenti potest esse dubium etiam eos sic esse susceptos, qui foris in haeresibus baptizati sunt. Illud autem quid habeat rationis non uideo, ut nondum dicatur ouis errans, cui quaerenti salutem ohristianam in haereticorum incidere errorem et aput eos contingit baptizari, et ouis iam facta dicatur in ipsa intus catholica, qui saeculo uerbis solis et non factis renuntiauit et in ea cordis falsitate baptismum accepit. aut si et talis non fit ouis nisi cum se ad deum ueraci corde conuerterit, sicut iste non quando fit ouis baptizatur, si iam baptizatus erat, sed ouis nondum erat, sic et ille qui uenit ab haereticis ut
Abbreviated transcription (Latin):
buptitantur : siuent conuersione cordis ac¬
cedunt: ab eouiuificari cuius baptismus
Siautẽ scło uerb & non ftcctis renuntiant
qualescyprianetintus ẽẽ testatur. nec ipsos
uiiificari nisi conueritnt᷑ : et uerũ temen
habere baptismũ &iam sinon conueritnt᷑ :
Vnude &um exteriores mortuos quamius nequuuatT
neq uiuificent. habere timen baptis mũ uiuumqui
dis tunc prosit aduitam si conuertt ad paceno
Similiter manifestũ ẽ. qua propter quituncal
heresib uenientes in eodem xp̃ibaptismo qut̃
foris acceperant suscipiebant.: & dicebant
seue te rem consuctudinem sẽqui Sieutauiã
nunceccła suscipit: Frustro contnr eosdice¬
batur apud ueteres hereses et schis mata pii¬
matdhuo fuis sẽ initia: ut hi illi esent quide
crdesĩ recedebant : & hic baptizati priusfue¬
nent᷑. Quostunc adecdesiam reuercentes
etpenitentiam agentes neces senonentebap¬
titim : statimenim ut unaqq heresisexiu¬

Expanded text:
baptizantur, si uera conuersione cordis acbaptizantur, si uera conuersione cordis accedunt, ab eo uiuificari cuius est baptismus, si autem saeculo uerbis et non factis renuntiant, quales Cyprianus et intus esse testatur, nec ipsos uiuificari nisi conuertantur et uerum tamen habere baptismum, etiamsi non conuertantur; etiam exteriores mortuos, quamuis neque uiuant neque uiuificent, habere tamen baptismum uiuum qui eis tunc prosit ad uitam, si conuertantur ad pacem, similiter manifestum est. Quapropter qui tunc ab haeresibus uenientes in eodem Christi baptismo quem foris acceperant suscipiebant et dicebant se ueterem consuetudinem sequi, sicut etiam nunc ecclesia suscipit, frustra contra eos dicebatur aput ueteres haereses et schismata prima adhuc fuisse initia, ut hi illic essent qui de ecclesia recedebant et hic baptizati prius fuerant, quos tunc ad ecclesiam reuertentes et paenitentiam agentes necesse non erat baptizari. statim enim, ut unaquaeque haeresis exi
Abbreviated transcription (Latin):
at triticũ tantte mela hominũ secũ biunitee¬
teconstituterũ etuerittis liberͣ tereduro¬
it. &certrtis uirtute sustinuit: Vndenos
idem ipseto piosissime ammonet multos indelictis
Xcui. radi cẽ nũ quã deseruit sed incui radice fecundus
ut ess& fecundior AbX¬
& peccatis suis mortuos quamuis xp̃i societtaẽ¬
et tedillius colũbȩunicȩ in nocentis et sim¬
plicis membra non ꝑtinentes: Quȩsi sola bap¬
tizaret. illiutiq non baptiz ccrent: Specietto¬
men intus uideri & baptitari et baptizare
etineis qucomuis mortuis : illius tomenba p¬
tismũ uiuere qui non moritur : et morsei
ultri non dominabitur : Cumergo et intus
sint mortui. Neq latentes : Nam non de illis
tantit diceret: cyprianus quiuel non ꝑtine
adilla uiua columbam uel nondũ pertianeant¬
ant: et foris sint mortui quimanifestius adecõ
ud non ꝑtineant uel non dum ꝑtineant. uerũ¬
quesit nonpos seabeo uiuificaeri alterũ quuip¬
senonuiuit: Manifestũ ẽ eos quiintus attelib

Expanded text:
hominum secum in unitate constitutorum et ueritatis libertate redarguit et caritatis uirtute sustinuit. Unde nos idem ipse copiosissime ammonet multos in delictiscujus radicem nunquam deseruit, sed in cujus radice fecundus, ut esset fecundior, ab peccatis suis mortuos, quamuis ad Christi societatet ad illius columbae unicae innocentis et simplicis membra non pertinentes, quae si sola baptizaret illi utique non baptizarent, specie tamen intus uideri et baptizari et baptizare, et in eis quamuis mortuis illius tamen baptismum uiuere, qui non moritur et mors ei ultra non dominabitur. cum ergo et intus sint mortui neque latentes — nam non de illis tanta diceret Cyprianus —, qui uel non pertineant ad illam uiuam columbam uel nondum pertineant, et foris sint mortui qui manifestius ad eam uel non pertineant uel nondum pertineant, uerumque sit non posse ab eo uiuificari alterum qui ipse non uiuit, manifestum est eos, qui intus a talibus
Abbreviated transcription (Latin):
patientia dĩ. quanto magis eos partibus corripi¬
ensdat locum penitentiȩ&in hacuita flagella
ingeminare non cessat : Vt considerentes quȩ
patiantur & quare patiantur.: aliquandoresipis¬
cant et qui iam prounitate donati maximiani¬¬
starum baptis mum receperunt : Pro pacexp̃i
orbifcerrrum baptis mum potius amplec¬
tantur. reddantur rdici reconcilientur
unitti ideant nihil sibi remansis seqđ dicaNT
Sed ta men remansisse quod faciant. ut prostic¬
tiseorũ prȩteritis. sacrificium dilectionis offenit
placubilido: cuius unitactem nefano sedere disruper̃t̃
cuius sa crementis cumdiuturnais in iurics in rogart̃:
Mlisericorsẽ enum & miseritor dñs longanimis & mul

Expanded text:
patientia dei, quanto magis eos partibus corripiens dat locum paenitentiae et in hac uita flagella ingeminare non cessat, ut considerantes quae patiantur et quare patiantur aliquando resipiscant et, qui iam pro unitate Donati Maximianistarum baptismum receperunt, pro pace Christi orbis terrarum baptismum potius amplectantur, reddantur radici, reconcilientur unitati, uideant nihil sibi remansisse quod dicant, sed tamen remansisse quod faciant, ut pro factis eorum praeteritis sacrplacabili Deo, cujus unitatem nefario scelere disruperunt, cujus Sacramentis tam diuturnas injurias irrogarunt. Misericors est enim et miserator Dominus, long
Abbreviated transcription (Latin):
munionis aliquem sidiuersum senserit a mouentes
Siergottli communionem alorum pereunt iusti : iã
eccła temporibus crpriani pererat : unde igitur
extitit origodonati : ubi cateti ratus .ẽ ubi bapti¬
tatus. ubiordinatus quando iam eccłam contagro

Expanded text:
munionis aliquem si diuersum senserit amouentes. munionis aliquem si diuersum senserit amouentes. Si ergo tali communione malorum pereunt iusti, iam ecclesia temporibus Cypriani perierat. unde igitur extitit origo Donati? ubi catechizatus est, ubi baptizatus, ubi ordinatus, quando iam ecclesiam contagio
Abbreviated transcription (Latin):
uera ẽ Erprianus et ceteri cum quibus eum tale¬
concilium celebras se ꝑhibetis: Eumeis quȩaliter sapieba N
inunitte manserunt: Quareuos pacis uinculum
difrupistĩ q̃ uod lib& horum elegeritis. contre: urt̃m p̃¬
cisionem sententiam ferre cogimini : Res pondẽte
quareuos separastis. quare contra orbemterrtirum
altare erexistis : Quare non communicatis ecdesis
quibus epistolas a postolicas missa stenetis edegitis et
secundum ipsas uos uiuere dicitis: respondete quare
uos separastis . propterea certẽ ne malorum communi¬
one periretis. Quomodo ergo non perierunt Cr¬
prianus ec tot collẽgȩ ipsius qui cum crederent here¬
ticos & schis maticos baptismum non babere : sinȩ bap¬
tis mnox tmen receptis cum peccata eorum tamimma¬
nia tam quͥȩ sacrilega suꝑ ẽẽ crederent : ei stamen com¬
municare quam separari abunitate maluerunt ÷¬
Dicete cypriano neminẽ iudicantes. aut aiure com¬

Expanded text:
uera est, Cyprianus et ceteri, <;um quibus eum taleuera est, Cyprianus et ceteri, <;um quibus eum taleconcilium celebrasse perhibetis, cum eis qui aliter sapiebant in unitate manserunt. quare uos pacis uinculum dirrupistis? quodlibet horum elegeritis, contra uestram praecisionem sententiam ferre cogimini. respondete: quare uos separastis? quare contra orbem terrarum altare erexistis, quare non communicatis ecclesiis quibus epistulas apostolicas missas tenetis et legitis et secundum ipsas uos uiuere dicitis? respondete: quare uos separastis? propterea certe, ne malorum communione periretis. quomodo ergo non perierunt Cyprianus et tot collegae ipsius? qui cum crederent haereticos et schismaticos baptismum non habere, sine baptismo tamen receptis, cum peccata eorum tam inmania tamque sacrilega super eos esse crederent, eis tamen communicare quam separari ab unitate -maluerunt dicente Cypriano: neminem neminem aut a iure com
Abbreviated transcription (Latin):
setitet siquid aliter sapitis hocquoq uobis dsreue¬
labit. ne putarent prȩteruiam pacis quod aliter
sapiebit sibipossereuelari. continuo ad didit : Verũ¬
tamen in quod ꝑuenimus in eo ambulemꝰ: inquo ambu¬
lins crprianus ꝑseuerantissima tolerantia non fu¬
so sanguine: sedinunitate fuso quia sgnadereccorpꝰ
suum ut arder& et non haberetcantatẽ. nihilei pro¬
dess& ꝑ martrrii confessionem ꝑuenit ad angelicã
lucem ut si non antea. ibicerte reuelatum agnoscer&
quodcumaliter saper& sententiam diuersȩ opinio¬
nis uinculo non prȩposuit unitatis: Vos itaq
donatiftȩ quid adhȩcdicitis : si nr̃a sententi a de
baptis mouera ẽ om̃s quialiter sapiebant erpri¬
ani tem poribus non sunt ab unitate ecđȩ separati.
donec illud quod aliter saperent dsillis reuelaret:
Vosergo quare sȩparatione sacrilega pacis uinculũ
disrupistis: Si autem urã sententia debaptis m&

Expanded text:
set: et si quid aliter sapitis, hoc quoque uobis deus reueset: et si quid aliter sapitis, hoc quoque uobis deus reuelabit, ne putarent praeter uiam pacis quod aliter sapiebant sibi posse reuelari, continuo addidit: uerumtamen in quod peruenimus in eo ambulemus. in quo ambulans Cyprianus perseuerantissima tolerantia non fuso sanguine sed in unitate fuso, quia si traderet corpus suum ut arderet et non haberet caritatem nihil ei prodesset, per martyrii confessionem peruenit ad angelicam lucem, ut si non antea, ibi certe reuelatum agnosceret, quod cum aliter saperet sententiam diuersae opinionis uinculo non praeposuit unitatis. Uos itaque, Donatistae, quid ad haec dicitis? si nostra sententia de baptismo uera est, omnes qui aliter sapiebant Cypriani temporibus non sunt ab unitate ecclesiae separati, donec illud quod aliter saperent deus illis reuelaret. uos ergo quare separatione sacrilega pacis uinculum dirrupistis? si autem uestra sententia de baptismo
Abbreviated transcription (Latin):
liumana temptatio ẽ Nimis autem amando senten¬
tiam suam. uel in uidendo meliorib: us quȩ ad p̃cidendȩ
communionis & condendi schis matis ł heresis sacri¬
legium ꝑuenire : diabolica prȩsumptio ẽ Innullo
autem aliter sapere quam seres hab& angelica ꝑfec¬
tio ẽ : quia utiq homines sumus. sed speangeli sum
quibus equales in resur rectione futuri sumus quam¬
diu non habemus ꝑfectionem angeli non habemus
prȩsumptionẽ diaboli: Ideo dicit a postolus : temp¬
tatiouos non apprehendat nisi humana : humanũ
ẽ ergo aliquid aliter sitpere: propterea dicit alio
loco : quot q̃t ergo ꝑfecti hoc sapiamus. & siquid
aliter sapitis. hoc quoq uob̵ ds̃ reuelabit: quibus aut̃
reuelat cumuoluerit siue in hacuita. siue post
hancuitam nisi ambulantilius in:uapicis. et innullã
precisionem deuiantibus. nonquales isti sunt quiuiam
pacis nonagnouerunt nec propter aliud unitatis
uinculum disruperunt. Ideoq: apostolus cumdixis¬

Expanded text:
umana temptatio est. nimis autem amando sententiam suam uel inuidendo melioribus usque ad praecidendae communionis et condendi schismatis uel haeresis sacrilegium peruenire diabolica praesumptio est. in nullo autem aliter sapere quam se res habet angelica perfectio est. quia itaque homines sumus, sed spe angeli dei sumus, quibus aequales in resurrectione futuri sumus, quamdiu non habemus perfectionem angeli, non habeamus praesumptionem diaboli. ideo dicit apostolus: temptatio uos non adprehendat nisi humana. humanum est ergo aliquid aliter sapere. propterea dicit alio loco: quotquot ergo perfecti, hoc sapiamus. et si quid aliter sapitis, hoc quoque uobis deus reuelabit. quibus autem reuelat cum uoluerit siue in hac uita siue post hanc uitam nisi ambulantibus in uia pacis et in nullam praecisionem deuiantibus, non quales isti sunt, qui uiam pacis non agnouerunt nec propter aliud unitatis uinculum dirruperunt?ideoque apostolus cum dixis
Abbreviated transcription (Latin):
ebriosi adulteri & modis omnibus inpudici.
fures reptores. homicidȩ latrones malefici
idolatre. quid aliud respondent cum eos uentus
arguit. Nisi hocuolo hoc medelectut : & sixp̃iano
tinctisunt nominedicunt &iam tuquu es quiad¬
ces alierium seruum: Verumta meneosunt
isti mo destiores quia cum legibus diuinis &hiu¬
manis aliquid poenarum prosuis ꝑditismorib¬
sftactis que patiuntur Non se martrresdicunt
isti autem simulhabere uolunt & sicrlegorum
uitum & in nocentium famam & insceleratis
stictis nullam penam & in penis iustis martra
gloriam nontanto sit erga illos maiormiseđa &

Expanded text:
ebriosi adulteri et modis omnibus inpudici, ebriosi adulteri et modis omnibus inpudici, fures raptores homicidae latrones malefici ololatrae? quid aliud respondent, cum eos ueritas arguit, nisi: \'hoc uolo, hoc me delectat\'? et si christiano tincti sunt nomine, dicunt etiam: tu quis es qui iudices alienum seruum? uerumtamen eo sunt isti modestiores, quia, cum legibus diuinis et humanis aliquid poenarum pro suis perditis moribus factisque patiuntur, non se martyres dicunt. isti autem simul habere uolunt et sacrilegorum uitam et innocentium famam et in sceleratis factis nullam poenam et in poenis iustis martyrum gloriam, quasi non tanto sit erga illos maior mise
Abbreviated transcription (Latin):
posterius cõcilium prȩponendũ cuius sȩmem¬
brum . eẽ. gtudebat. & ut se in totius corporis
compagȩretinenda ceceri imitarentur. sepi¬
us ammonebat : Nam& concili a posterorit.
priorib: apud posteros prȩponuntur. & uni¬
uersum partib: semꝑ obtimo uire preponitur.:
Quid autem agunt isti cum docetur sc̃seypri¬
anus&i camsi non amisit inhȩresi uel in scis¬
matȩ baptizatos. tamen communi casse amit¬
tentibus quod a pertis sĩ mȩ declarruit dicens.
peminem iudicantes. aut aiure communi
orus aliquem sidiuersum senserit amouentes:¬
sictlium communione maculatus est
cur intrirctundo baptis moeius auctoritatem
sec ttuitur: Di autem talium communioNe
maculatus non. ẽcur inunitate retinen¬
dac exemplum eiꝰ: nonimittntur . Nun quid
hinc restat. nisi ut dicaNT. sic uolumus. Quid
aliud sermoni ueritatis iustitięq respondent
om̃s flagitiosi & facinorosi homines. luxoriosi

Expanded text:
posterius concilium praeponendum, cuius se memposterius concilium praeponendum, cuius se membrum esse gaudebat et, ut se in totius corporis compage retinenda ceteri imitarentur, saepius ammonebat. nam et concilia posteriora prioribus aput posteros praeponuntur et uniuersum partibus semper optimo iure praeponitur. Quid autem agunt isti, cum docetur sanctus Cyprianus, etiamsi non admisit in haeresi uel in schismate baptizatos, tamen communicasse admittentibus, quod apertissime declarauit dicens: neminem iudicationis aliquem si diuersum senserit amouentessi talium communione maculatus est, cur in iterando baptismo eius auctoritatem sectantur? si autem talium communione maculatus non est, cur in unitate retinenda exemplum eius non imitantur? num quid hic restat nisi ut dicant: \'sic uolumus\'? quid aliud sermoni ueritatis iustitiaeque respondent omnes flagitiosi et facinerosi homines, luxuriosi
Abbreviated transcription (Latin):
multis discussis ambagibus ꝑspectaueri¬
tate plenario concilio confirmatt est:
sitis ostenditur : & ipsius beati cspriaru
uerbis in ecdem adiubaianum epistola
quȩ in concilio lecta commemorr t᷑: aitenũ:
Seddicit aliquis: qui dergo fi& dehis qui
inpreteritum deheresi ad ecłam uenien¬
tes sinebaptismo ad missi sunt: ubi cerce
quid fierisoleret & sinon fieri uellet satis
ostendit &eo ipso quod concilium agrip¬
ꝑini commemoret. a perte indicat. aliam
fuis seconsuetudinem ecłȩ: Neque enim
opuserat hoc concilio uelle statuere : siiam
consuetudine tenebatur : & ipso concilio. non nul¬
lȩsententiae omnino declarent. eos contra
ecđȩ consuetudinẽ decreuisse uod deter¬
nendunessẽ arbi trartisunt: qui a propterillud
unium isti considerent. quod omnibus pat&.
Si auctorits cypriani sequenda .ẽ. magis etim
se quendã ee Iniunitate seruanda: quã in edȩ
consuetudine commuttanda. Si autem con¬
cilium eius ad tenditur: huic eẽ. uniuer se ecđȩ¬

Expanded text:
ueritate plenario concilio confirmata est, satis ostenditur et ipsius beati Cypriani uerbis in eadem ad Iubaianum epistula quae in concilio lecta commemoratur. ait enim: sed dicit aliquis: quid ergo fiet de his qui in praeteritum de haeresi ad ecclesiam uenientes sine baptismo admissi sunt? ubi certe quid fieri soleret, etsi non fieri uellet, satis ostendit et eo ipso, quod concilium Agrippini commemorat, aperte indicat aliam fuisse consuetudinem ecclesiae. neque enim opus erat hoc concilio uelle statuere, si iam consuetudine tenebatur, et in ipso concilio nonnullae sententiae omnino declarant eos contra ecclesiae consuetudinem decreuisse quod decernendum esse arbitrati sunt. quapropter. illud unum isti considerent quod omnibus patet, si auctoritas Cypriani sequenda est, magis eam sequendam esse in unitate seruanda quam in ecclesiae consuetudine commutanda, si autem concilium eius adtenditur, huic esse uniuersae eccles
Abbreviated transcription (Latin):
doctior & ipsidoctrina salutttri. Alius autem
aliomaius minu sueba ptxcitus dicinon potest
iue abinferiore siue amaiore baptitetur: Pro¬
indecũ manifesta sint operto carnis quȩ sunt
fornicationes inmunditiȩ. luxuriȩ idolorũ

Expanded text:
doctior et ipsa doctrina salutari: alius autem doctior et ipsa doctrina salutari: alius autem alio magis minusue baptizatus dici non potest, siue ab inferiore siue a maiore baptizetur. proinde cum manifesta sint opera carnis, quae sunt fornicationes, inmu
Abbreviated transcription (Latin):
qui buptirgt in sp̃usco. Cu hoc postete eniumdep¬
siebat secundũ ali quid adhue neserebat cons¬
bitiin delieet sponisum filiumdi. Decuiusplen¬
tudineoms acciperent: Sed quia sicex eius
pemtudine ipseaccepenit baptiz condiportes¬
ruen ut lohiarinis baptismus diccretur. Nescie¬
bat utrum siceẽt. diturus etceteris a nuero
prrium baptismũ sichebiturus ut ꝑquemi¬
libet diretur. siue excellentioris gate
ministrum. si ue in ferioris. siue ꝑcenteni
fructus hominẽ siue sepageni siueniscliu
siue ꝑffumentũ. siue ꝑ palettm nonnisi illius
suniussen mogno sceretur. It hoc ꝑsp̃mdidi¬
cit ueluito lumbam descentem et manertẽ
suꝑ cunltitq inuenimus dictũ abapłasetdo
riũmeũn a prudent ã meet̃ eteuangliueũ
Baptismus autems nemoeorũ dixit omni¬
no peq enim omniũ equeclis .ẽ. glori a
pec ministrant om̃s a qualiter nec equali pruden¬
tua sunt om̃s prȩditi & in euangeliz ando alius
alio melius operatur. It ideo dici potest alius alio

Expanded text:
qui baptizatin spirtu sancto, cum hoc posteaquam bapciebat, secundum aliquid adhuc nesciebat? sciebat uidelicet sponsum filium dei de cuius plenitudine omnes acciperent, sed quia sic ex eius plenitudine ipse acceperat baptizandi potestatem, ut Iohannis baptismus diceretur, nesciebat, utrum sic esset daturus et ceteris an uero proprium baptismum sic habiturus, ut, per quemlibet daretur siue excellentioris gratiae ministrum siue inferioris siue per centeni fructus hominem siue sexageni siue triceni siue per frumentum siue per paleam, non nisi illius unius esse cognosceretur; et hoc per spiritum didicit uelut columbam descendentem et manentem super eum. Itaque inuenimus dictum ab apostorium meum et prudentiam meam et euangelium meum, baptismus autem meus nemo eorum dixit omnino. neque enim omnium aequalis est gloria nec ministrant omnes aequaliter nec aequali prudentia \' sunt omnes praediti et in euangelizando alius alio melius operatur et ideo dici potest alius alio