comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
crem̃.l.  Filiopatrons ulib̾tam
pat̾nã eandẽq uxorem id̾uiris qd̾
altõ lib̾tam eoꝵ uxbi tmduxerit¬
¶Si ignõmaniosam li̾tam suã patro¬
nus uxorẽ ouxerit. placi quia contͣ
legem maritus sit : ñ hrẽ eũmħ leg̃
bñ fitumm. ¶ Siuni exfiliis assignã¬
tam alt̃ uxorem duxerit. ñ idẽ ius
qd̾ inpatrono tribuendũ. Licħ enĩ
ꝵ adsignatoꝵ ad eum tnͣstulit. cui
idpat̃ tribuit.
rionis gradus homines ducãt uxores
eas qsͣ hii qui alt̾ioris digntati sut.
d̾ .i.ͫ P rorie consatutum dicit᷑
ut cumquis lib̾tam suã duxerit uxo¬
rem. quã ex fidei causa manumi ẜit
liceat lib̾te uunto eo nuptieas contͣ¬
here puto ꝙr ñerat ferendus is qui ex
necessitatem manumiserit: ñ suo
arbitrio. mag̃ elum debitam lib̾tatẽ
p̃stitit: quã ullum benefitium in
mulierem contulit.
manumissa a nullo alio uxordncipͭ.
quã aquo manumissac̃. isipatronꝰ
matrimonio eius renũ tiaui̾t. Siaũt
filius. f . matrimonii uissupatris ã o¬

Expanded text:
m.Filio patroni in libertam paternam eandemque uxorem idem iuris, quod tero libertam eorum uxorem duxerit.Si ignominiosam libertam suam patronus uxorem duxerit, placet, quia contra legem maritus sit, non habere eum hoc legis beneficium.Si uni ex filiis adsignatam alter uxorem duxerit, non idem ius quod in patrono tribuendum: nihil enimrum adsignatorum ad eum transtulit, cui id pater tribuit.rioris gradus homines ducant uxores eas, quas hi qui altioris dignitatis sunt iam Proxime constitutum dicitur, ut, cum quis libertam suam duxerit uxorem, quam ex fideicommissi causa manumiserit, liceat libertae invito eo nuptias contrahere: puto, quia non erat ferendus is qui ex necessitate manumisit, non suo arbitrio: magis enim debitam libertatem praestitit quam ullum beneficium in mulierem contulit. manumissa a nullo alio uxor duci potest quam a quo manumissa est, nisi patronus matrimonio eius renuntiaverit. Si autem filius familias matrimonii causa
Abbreviated transcription (Latin):
suftertuꝵ addisoluẽdum nuptiaꝵ spẽ
hue nũtium añnagis ꝗͣ sponsalia po̾¬
se eos solos coustituere. nͥ forte omiã
ista exuoluntate puelle factas.¬
uł .x.. Inspomsalib nicb̾ intẽ utrũ
testãtio int̃ponatur an aliquis sñ sepͥ
is desidat᷑ur. Intelligitam̃ sẽꝑ patrem
a sint ante duodecimũ annũ. si fuĩnt
nuptie collate᷑. ⁊ sẽp labeonis sentẽ¬
tiam ꝓbaui existimantis. Siquidẽ
p̃cesserint sponsalia durare ea. quã
ta est. ñ uid̾isponsalia fac̃ta.ꝗͣ sentẽ¬

Expanded text:
suffecturum ad dissoluendam nuptiarum spem hunc nuntium, non magis quam sponsalia posse eos solos constituere, nisi forte omnia ista ex uoluntate puellae factaum In sponsalibus nihil interest, utrum testatio interponatur an aliquis sine scriis desideratur. intellegi tamen sema sint, ante duodecimum annum si fuerint nuptiae collatae. et semper Labeonis sententiam probavi existimantis, si quidem praecesserint sponsalia, durare ea, quamvta est non videri sponsalia facta. quam sente
Abbreviated transcription (Latin):
gna ⁊ iderus murus intelligantur
ut sciamus qua̾ ñliceat ducẽ. Et ꝗdã
ritofiliam intelligͣunt᷑. S⁊ ꝙ ad hãc
cãm: ueruis ẽ. nec aui uxorẽ nec ꝓ¬
aui duci urorẽ poise. duas gͦ ł płes
ꝗ a doptiuus ẽ. nec naturał pat̾s nec

Expanded text:
gna et socrus et nurus intellegantur, ut sciamus, quas non liceat ducere. quidam rito filiam intellegunt: sed quod ad hanc causam uerius est nec aui uxorem nec proaui duci posse. duas ergo uel plures qui adoptiu
Abbreviated transcription (Latin):
ant dm̃ unutrulib⁊ ex illis dabitur ac¬
tio.ꝙ sialt̃ seit alt̃ ignorauit. in eũ o¬
quiscit dabitur accio. deduoet̃ tñ ĩ
solidum qd̾ eiꝗ ignoriuit debetur.
qm̃ depeculio ꝯuenitur. deducet᷑ etiã
solidum qd̾ ei debeur deduceret. Eni¬
pupilli ł furiosi sciente tutore łcuã¬
tore minerce peculiari negotietur.

Expanded text:
ant domini, in utrumlibet ex illis dabitur actio: at si alter scit, alter ignoravit, in eum qui scit dabitur actio, deducetur tamen solidum quod ei qui ignoravit debetur. m de peculio conuenitur, deducetur etiamsolidum quod ei deberetur deduceretpupilli uel furiosi sciente tutore uel curatore in merce peculiari negotietur,
Abbreviated transcription (Latin):
quoq adntendunẽ. Nam inuiriã
oñs pati nondeb. licz intributum uo¬
caturꝰ. Qd tam̃ si dñs tribuere uolit.
nec hane molestiam suscipere. s⁊ pecu¬
lio ł mercib cedere paratus sit : pedurs
refert. audiendũneũ. que sententia
ht̃ equitatem ⁊ pleꝵ ꝙ arbitrũ in hãc
tu tribuantur merres peculiares¶Si
cuiuio colo malo factinnẽ quominus
itatribueret᷑. ĩ neum tributoriadatur.
ut qnͣtominus tributum sit quã debiũt
prẽt. Queaccio dolum malum coħe⁊
dm̃ snmns aut̃ tribuere uidetur. etiã
eamauertit aut uilioris data opera

Expanded text:
 admittendum est: nam iniuriam dominus pati non debet, licet in tributum uocatur. Quid tamen si dominus tribuere nolit nec hanc molestiam suscipere, sed peculio uel mercibus cedere paratus sit? Pedius refert audien dum eum, quae sententia habet aequitatem: et plerumque arbitrum in hanc tu tribuantur merces peculiares.Si cuius dolo malo factum est, quo minus ita tribueretur, in eum tributoria datur, ut quanto minus tributum sit quam debuerit, praestet: quae actio dolum malum coercet domini. minus autem tribuere uidetur etiam eam auertit aut uilioris data opera
Abbreviated transcription (Latin):
o antributaria cumsit sibi ͤ egressum ad
alieuam ñ fũtuꝵ. Plane si is qui uelit
exalia caua critributõriam agere ex
alia causa depeculio audiendus erit.
Si ẜuo testam̃to manuinisso depeculio

Expanded text:
o an tributoria, cum scit sibi regressum ad aliam non futurum. plane si quis velit ex alia causa tributoria agere, ex alia causa de peculio, audiendus erit. Si servo testamento manumisso pe
Abbreviated transcription (Latin):
trbuendum erat teneri tributoria. que
laut .i.⁊ liquando enã agentib ex¬
pedit pocius depeculio ageit quãtribu¬
toria. Nam in hac accõne dequa loꝗm̃
ñ solum indiuisionẽ uenit. ꝙͤ inmerci
i egociatur. qd̾ꝙ eo nomineĩẽceptũ
ẽ. at iaccõne dȩ culio totius peculii qnͣ¬
titas spectatur. ⁊ in quo ⁊ inerces ꝯtinẽt᷑.
⁊ fierpõt ut dimidia forte parte pecu¬
culii. aut t̃cia łetiam minore negocie¬
tur. fieri pretereapõt. ut patridomino¬
u̾e nichil debeat E
Quesitumẽ andeducere dñs depeculio
debeat qd̾ tributoria a genti prãturus
sit . ixͣ. tributoria accõne tunc demũ
agipõt. cum dñs in distribuẽdo p̃cio¬
ł ginnta fuiss⁊̃ inquam ipẽ quidẽ .xu. cre¬
eẽt .xͣ. tãquã ad huc creditor serui dedu

Expanded text:
tribuendum erat, teneri tributoria, quaele. aliquando etiam agentibus expedit potius de peculio agere quam tributoria: nam in hac actione de qua loquimur hoc solum in diuisionem uenit, quod in merciegotiatur quodque eo nomine receptum est: at in actione de peculio totius peculii quantitas spectatur, in quo et merces continentur. et fieri potest, ut dimidia forte parte peculii aut tertia uel etiam minore negotietur: fieri praeterea potest, ut patri dominoue nihil debeat. 12 quaesitum est, an deducere dominus de peculio debeat, quod tributoria agenti praestaturus sit. respondit: tributoria actione tunc demum agi potest, cum dominus in distribuendo prtriginta fuissent, in quam ipse quidem quindecim creesset, quinque tamquam adhuc creditor serui dedu
Abbreviated transcription (Latin):
r̾acioemafor alius eius quã trins trbe¬
rim equis simũ puto seꝑãt᷑im tͥbutioe
faciendam. neex alterius re merceue
alii indẽpnes fiant. alii dãpuũ senti
crcditoris pecunia sint ꝯparate. dicẽ¬
dumerit om̃s intributum uenne.m
sifir̾t crediton ꝓignorate¶ Sisdedi
meroem meã uenꝰdendam. ⁊ exstat᷑ i de¬
amus neiniquũ fit intributum meuo¬
cari. ⁊quid̾ inc̾teditum habii tributi¬
olocum habebit. emmuõ si ñ habii. ꝗ a
sore dato. ł alias sans facto dicendum
erit uendĩc᷑are mepone. ¶Tributio aũt
possut merris peculiaris creditores
cauete deb⁊ creditor ꝓpͣratase rẽfusuꝵ.
siforte alii emerseruit cditores.
culio occupantis meliorem cãm̃t̾acit.
srequalem condicionẽ quandoꝙ a¬

Expanded text:
ratiocinator, alius eius quam trans Tiberim, aequissimum puto separatim tributionem faciendam, ne ex alterius re merceue alii indemnes fiant, alii damnum sentiancreditoris pecunia sint comparatae, dicendum erit omnes in tributum uenire, nisi fuerint creditori pigneratae.Sed si dedi mercem meam uendendam et exstat, uideamus, ne iniquum sit in tributum me uocari. et si quidem in creditum ei abit, tributio locum habebit: enimuero si non abit, quia sore dato uel alias satisfacto, dicendum erit uindicare me posse. Tributio autempossint mercis pecauere debet creditor iste pro rata se refusurum, si forte alii emerserint creditoresculio occupantis meliorem causam facit, sed aequalem condicionem quando
Abbreviated transcription (Latin):
mntegrũ. qd̾ ei aincario deberetur.¬
¶S ⁊ si ancilla negͣabit᷑ admittẽdã
tributonam dicimus. ¶Itẽparin
resert cumipõ fuo cc̾hatu. ancumͣ
in stitu᷑toir euis. ¶ Meroo nomi¬
nemerito adicitur. ne m̃s negoti¬
atiõ cͥum ẽo factambntoria indii¬

Expanded text:
ntegrum, quod ei a uicario debetur.Sed et si ancilla negotiabitur, admittendam tributoriam dicimus.Item parui refert, cum ipso seruo contrahatur an cum institore eius. 'Mercis nomine' merito adicitur, ne omnis negotiatio cum eo facta tributoriam ind
Abbreviated transcription (Latin):
sam pecumĩs accipiendis habuit. post
lb̾tatem quoq datam. id̾ ꝑlib̾tum ne¬
gotium ex hercuit. uarietate status ñ
mutabitur ꝑ iculi cã. ¶Tab̾ne p̃positꝰ
apatre filius mercium cĩ mutuã peci¬
nam accep̃. ꝓeopat̃ fide uissit. etiã
institutoria abeo peͣtet̃. cũ acceptepe¬
cumie speciẽ fidem iubendo negono¬

Expanded text:
nsam pecuniis accipiendis habuit, post libertatem quoque datam idem per libertum negotium exercuit, varietate status non mutabitur periculi causa. Tabernae praepositus a patre filius mercium causa mutuam pecuniam accepit: pro eo pater fideiussit: etiam institoria ab eo petetur, cum acceptae pecuniae speciem fideiubendo nego
Abbreviated transcription (Latin):
q̃situm utrũ dñs itademũ partiet᷑
ex incitẽ siquid ei mercis nomine¬
noĩe debeat̃. anuõ si exalia causa. ⁊
labxoait. Ex quãcũꝙ ei debeatur.
paruiq refert ante mercẽ anpostea
debere quid ẜuus accepit. sufficere
enĩ ꝙ priiulagium deduetionis ꝑ¬
ndit. squid tñ si qͣm contra heluant

Expanded text:
inus utrum ita demum partietur ex merce, si quid ei mercis nomine debeatur, an vero et si ex alia causa. et Labeo ait, ex quacumque causa ei debeatur, parvique referret, ante mercem an postea ei debere quid servus coeperit: sufficere enim, quod privilegium deductionis perdidit. Quid tamen si
Abbreviated transcription (Latin):
atactionẽ tenebor nomine eius exep¬
to accõne. Item si forte adem̃dum
cumpposuero tenebor duan taxat ex
uendito. S⁊ negsi adem̃dum ⁊ illeũn¬
did̾it ue ꝙ si aduendendum ⁊ illeeme¬
di si pecunam ꝯuis d yderit institori¬
a dem̃das merces p̃positõ locus est insti¬
toris.¶Idemꝙ si adpensionem ꝓtaberna
exsoluendam qd̾ itaueꝵ puto nsi ꝓhi¬
bitus fuit mutuari. ¶ Si eiquẽ aduẽ¬
dẽclũ. em̃dũ ue oleũ p̃posuit mutuũ o¬
leũ datũ sit dicẽdũ eĩt istitoriã locũ hñ
reddit. in stitoria teneri. Nimeius rei¬
causa in quã ĩpo suus ẽ contractumest
iisi forteman datumeisiui p̃sentipe¬
cuma uendeie. Qͣ si fortepignus
cumeo dmractum est. equumẽ igtioe q
itor ms̃ ł tutor łcurator institorem
p̃posiñt dicendumerit ueluu᷑ ãme p̃po¬
sito dandam institoriam accõuem.

Expanded text:
actionem, tenebor nomine eius ex empto actione: item si forte ad emendum eum praeposuero, tenebor dumtaxat ex vendito: sed neque si ad emendum, et ille vendiderit, neque si ad vendendum, et ille emeSed si pecuniam quis ad emendas merces praeposito, locus est institoriae, idemque et si ad pensionem pro taberna exsoluendam: quod ita uerum puto, nisi prohibitus fuit mutuari.Si ei, quem ad uendendum emendumue oleum praeposui, mutuum oleum datum sit, dicendum erit institoriam locuei, in quam praepositus est, contractum est: nisi forte mandatum ei fuit praesenti pecunia uendere. quare si forte pignuscum eo contractum est, aequum est ignoranti ator meus, tutor, curator institorem praeposuerit, dicendum erit ueluti a me praeposito dandam institoriam actionem.
Abbreviated transcription (Latin):
toriam ⁊ depeculio accionẽ ꝯpetere
ait. Tributoriam uicarii nomine.
depeculio uõ oroinaͣti. eligere tñ de¬
bereagentem quapotius accioneex¬
piatur. Sictamen utuirũ ꝙ t̾buat᷑
⁊ qd̾ micħ ⁊ qd ser uo debebitur cũsi¬

Expanded text:
riam et de peculio actionem competere ait, tributoriam u‹i›carii nomine, de peculio uero ordinarii: eligere tamen debere agentem, qua potius actione experiatur, sic tamen, ut utrumque tribuatur et quod mihi et quod seruo debetur, cu
Abbreviated transcription (Latin):
rata ꝓscriptione contractumsit: ĩn¬
stiitona locum habebit. ꝓuide sido¬
minus quidem mercis ꝓsci⁊ psisset.
alius aũt fustulit. aut uetnstate. ł
pluua. ł quo simili contigit nepro
dolus ipius p̾onͣenti nocere debet:¬
int̃uentu cuiusdeͣm ꝑsone. uł subpi¬
gnore uoluit cumeo contrabi. ł ad
ñdeb institutoria teneri. Llam icer¬
tamꝑ sonam possumus ꝓ hib̾e contra

Expanded text:
rata proscriptione contractum sit, institoria locum habebit. proinde si dominus quidem mercis proscripsisset, alius autem sustulit aut uetustate uel pluuia uel quo simili contingit, ne prdolus ipsius pr‹ae›ponenti nocere debeinteruentu cuiusdam personae uel sub pignore uoluit cum eo contrahi uel ad non debet institoria teneri: nam et certam personam possumus prohibere contra
Abbreviated transcription (Latin):
portigendum. ¶ꝑ eculiarẽ añi mer¬
cem non sicuti peculium accipimus.
quippe pecunũ deducto qd̾ onõ oebe¬
tur accipitur. merx pecuuaris etiam
sinic sit ĩpecło. dñm t̾ͥbutoria obligat
ita demũ si sciente eonegotiabitm:¬
tatem sipacientiam. nonenm uel¬
ne tributoria. ¶Potestatis uerbũ
adoẽm serum. Itemadom̃s quisint

Expanded text:
eculiarem autem mercem non sic uti peculium accipimus, quippe peculium deducto quod domino debetur accipitur, merx peculiaris, etiamsi nihil sit in peculio, dominum tributoria obligat, ita demum si sciente eo negotiabiturtatem, sed patientiam: non enim uelne tributoria.Potestatis uerbum ad omnem sexum, item ad omnes, qui sunt
Abbreviated transcription (Latin):
creditum ẽ duob heredib institutis
eis uolib̾tatem dederit. nam heredũ.
iuius quis ꝙ ꝓsua parte conueniẽduᷤ ÷
quiacessat int̃ eos conmuni diidun
oiuissime sciendum̃ has accõ
nes ꝓpetuodari ⁊ inlxered. ⁊ herẽdib.
auł.r. sSi cumuillico alicuiꝰ ccͣtũ sit.

Expanded text:
creditum est, duobus heredibus institutis ei seruo libertatem dederit: nam heredum quisque pro sua parte conueniendi sunt, quia cessat inter eos communi diuititutis ei seruo libertatem dederit: nam heredum quisque pro sua parte conueniendi sunt, quia cessat inter eos communi diuidun
Abbreviated transcription (Latin):
tuis pecunis accipiendis. ac ceͣpat.
p̃eeunĩam. putãns creditor ad mercẽ
eum accepisse.⁊ oͣgu᷑ pposita accione:
pbnt ñ potui mercis graenm acce¬
pisse lierꝰ consũptaẽ accio nec ãpliꝰ

Expanded text:
mutuis pecuniis accipiendis: acceperat mutuam pecuniam: putans creditor ad merces eum accepisse egit proposita actione: probare non potuit mercis gratia eum accepisse. licet consumpta
Abbreviated transcription (Latin):
rei: sinecdũ pignus euietumẽ. ł ad
ep̃torẽm pꝰ euictionẽ ip̃e debitorũti¬
li accõne tenet̃. neexaliena iactã
sͥ lucrũ acquirat. Nam isimaiores
fructus fortepetens a fidẽuissore c̾¬
ditor ab stulit uniu̾sos in quantitatẽ
debitã accepto ferit̾ dobebit ¶i cum
ꝑ miuriam uidicis dnõ rẽ que debi¬
toris ñfuiss abstulissec c̾ditor qua.¬
siobligatamsͥ. ⁊quereret᷑ ansoluto
debito restitiueã oporteret debitor
siñ na uendidit ut certũ sit om̃imoꝰ
ap̃ eump̃ cium remansurum ilũ ob¬
ligatus ẽ adid restitendũ arbitror
inti̾m quidem nicħ ad ebitore peti
posse. si insuspenso haberi libatioẽ.
uerum si accione ex ep̃to ꝯuentn̾ p̃¬
stitiss creditor ep̃tori debitoũ ꝑse¬
oistrabit. ius suumc̃ẽdẽ deb. ⁊ sipi .
tis int̾heredes cum corẜora ħcoita¬
ria dunsiss nominaqͦ. ꝯminium¬

Expanded text:
rei, si necdum pignus evictum est, vel ad emptorem post evictionem ipsi debitor utili actione tenetur, ne ex aliena iactura sibi lucrum adquirat. nam et si maiores fructus forte petens a possessore creditor abstulit, universos in quantitatem debitam accepto ferre debebit: et cum per iniuriam iudicis domino rem, quae debitoris non fuisset, abstulisset creditor quasi obligatam sibi, et quaereretur, an soluto debito restitui eam oporteret debitori, si non ita vendidit, ut certum sit omnimodo apud eum pretium remansurum, verum obligatus est ad id restituendum, arbitror interim quidem nihil a debitore peti posse, sed in suspenso haberi liberationem: verum si actione ex empto conventus praestitisset creditor emptori, debitum persedistrahit, ius suum cedere debet et, si pigntis inter heredes cum corpora hereditaria diuisissent, nomina qu
Abbreviated transcription (Latin):
oportet: ⁊ si sine scptis consensent.
¶Sidebiton concessuisit᷑. ⁊ hr̃łm̃¬
hͣcium subtilitates abiudicib ñ ad¬
mĩtuntur. ¶ Si debitor forte ꝯces¬
sauenditione desierit pꝰsid̾e. ⁊ nouu̾
possessor undid̾it anduret pignus
ius r pothecam accep̃ ꝯcessit e̾ditor
tionẽ. fi siuita atmũ aut biemnũ
ꝯsõserit creditor ũn dere: pꝰ ħtẽpus
uendendo ñ aufert pignus c̾ditoi.¬
¶ Sicreditor ypothecaria usus apoᷤ¬
sessore utis estimationẽ ꝯsccutꝰ fuit.
rtadebitore petat debitũ: puto doli
mali exceptionẽ ei ob statut̾am.

Expanded text:
oportet et si sine scriptis consenserit. Si debitori concessum sit et hhae enim suptilitates ab iudicibus non admittuntur. Si debitor forte concessa uenditione desierit possidere et nouus possessor uendiderit, an duret pignus,quo hypothecam accepit, concessit creditortionem. Sed si intra annum aut biennium consenserit creditor vendere, post hoc tempus vendendo non aufert pignus creditori. Si creditor hypothecaria usus a possessore litis aestimationem consecutus fuerit et a debitore petat debitum, puto doli mali exceptionem ei obstaturam.
Abbreviated transcription (Latin):
remou̾i sołe. si qualis cũꝙ possessor¬
offerre uellet. neꝙ enin deb ⁊ q̃r¬
de iurepos sessionis.: cumius petito¬
ris remouxatur soluto pigͦre.
rauit debitot sͤ nõportere pig¬
siuidĩcio ab solutus eẽt. Namsiab
iudice ꝗͣ uis ꝑ muiriam ab solutus

Expanded text:
remoueri solere, si qualiscumque possessorofferre uellet: neque enim debet qde iure possessoris, cum ius petitoris remoueatur soluto pignore.rauit debitor se dare non oportere, pigsi iudicio absolutus esset: nam et si a iud
Abbreviated transcription (Latin):
indemercedis noĩe fi deuissorẽ acolo¬
no accepisti. satis factum tͥ uiderie¬
xistimo. ⁊ idõ illata pignons pͥoris¬
rimmcditoris ꝗ pignori p̃¬
diaacceꝑat. Tposteno̾ris ciuquidã
erhiad̾ fundis datierãt. Ad eandem
ꝑ sonã heditas deuenerat. debitor

Expanded text:
inde mercedis nomine fideiussorem a colono accepisti. satisfactum tibi uideri existimo et ideo illata pignorreditoris, qui pignori praedia acceperat, et posterioris, cui quidam ex isdem fundis dati erant, ad eandem personam hereditas deuenerat: debitor
Abbreviated transcription (Latin):
scindatur: ut intra illud ip̃s pocunia
ixu. amiserit. debitor aut pupillus
tumsit c̃ c̾ditore neliceat denbitori
uiris  .⁊ anpactio nullasit tał quasiꝯ
tra uis sit postta. Idõꝙ uire ueni:¬
re possit ⁊ certũẽ nullam eẽ uñdiͣtiõẽ:
t̃. expignorib sibi obligatis quib
uelit ditrãctis ad suum ꝯmodum ꝑ
tuiss andebitor lił̾atus eẽt. putaui

Expanded text:
scindatur, intra illud tempus pecunia i quinque debitor aut pupillus tum sit a creditore, ne liceat debitori iuris sit, et an pactio nulla sit talis, quasi contra ius sit posita, ideoque veniri possit. et certum est nullam esse venditionem, ex pignoribus sibi obligatis quibus uelit distractis ad suum commodum tuisset, an debitor liberatus esset. putaui,
Abbreviated transcription (Latin):
f. acpꝰ ea residuum p̃ciũ ep̃tori littĩs
stra p̃dium qui successerat in locum
uenditoris apparint. enns pigͦris
solutumeẽ pucnumpma uolũt atedo
natioris ꝯstabat. qm̃ inutilẽ pecẽ dx
nationẽ lex facit. cuiñe locus inpig¬
re luando. ¶ Defem̾dr ab sentis. cau¬
nͥione iudicatũ solui p̃stitit. inidmn
iudicio postea tnͣs lato. fide nissores
obiẽ iudicatã quos defensor dedit
ñten̾ebinit̃. necp̃ĩgnora q̃ deder̾.¬

Expanded text:
set ac postea residuum pretium emptori litteris petere praedium, qui successerat in locum uenditoris, apparuit, cuius pignoris snationis constabat, quoniam inutilem pecuniae donationem lex facit, cui non est locus in pignore liberando. Defensor absentis cautionem iudicatum solvi praestitit: in dominum iudicio postea translato fideiussores ob rem iudicatam quos defensor dedit non tenebuntur nec pignora quae deder
Abbreviated transcription (Latin):
ominus altĩ c̾ditoriᷤ ꝗ p̾ea subeod̾ pig̾¬
re contraxit. offerende pecunie q̃ fide¬
tate iuris fierisob.¬
pͥori cirditori soliũt: ep̃tor potent
offerri. ꝙ ad alum creditorem de
nũmis eius ꝑuenit: ⁊usure meꝯitẽ¬
poris. nic̾ enim int̃ ẽ debitor piͣgnus
datum uñdidit: andenuo pignori

Expanded text:
lo minus alteri creditori, qui postea sub eodem pignore contraxit, offerendae pecuniae, quam fidetate iuris fieri sopriori creditori soluerit, emptori poterit offerri quod ‹ad› alium creditorem de nummis eius peruenit et usurae medii temporis: nihil enim interest, debitor pignus datum uendidit an denuo pignori
Abbreviated transcription (Latin):
põt dici dereliqͥ parte abinitio agio¬
portere : nec obstat exceptio. ¶Illũ
tenẽ oumẽ siquis cõi rei partẽ ꝓuidi
uid dedit᷑. Dmisione facta cũ diusocio
s̃ utiꝙ eam partẽ creditoris obligatã
et̃: que ei obtingit pͣignus dedit: fui
triusꝙ pars ꝓ indiuiso ꝓparte dimidia
manebit obligata
ta. ita niͣsu .f. extincto pignis y potħ¬
caue ꝑit. ¶ Creditor nepignori rpo¬
theçeue sit res paciscipotest. et idõsic

Expanded text:
test dici de reliqua parte ab initio agi oportere nec obstat exceptio. Illud tenendum est, si quis communis rei partem pro i divisione facta cum socio non utique eam partem creditori obligatam esse, quae ei obtingit qui pignori dedit, sed utriusque pars pro indiviso pro parte dimidia manebit obligatata, ita et usu fructu exstincto pignus hypothecave perit. Creditor, ne pignori hypothecaeve sit res, pacisci potest: et ideo si
Abbreviated transcription (Latin):
deͣrͣt᷑ post traditam possessionẽ idem
p̃dium alii denuo pignori dedit p̾o
solu. uerum ĩneaquantita tequã
souuss ei̾u ꝙusuris potiorem fore
coͣntaret. nisi forte prior ei pecciũ¬
ã offerat. ꝙ si debian aliunde peccu¬
diuisionẽ regionib factam int̃ fis

Expanded text:
dedit: post traditam possessionem idem praedium alii denuo pignori dedit. prisolvisset: verum in ea quantitate, quam solvisset eiusque usuris potiorem fore constaret, nisi forte prior ei pecuniam offerat: quod si debitor aliunde pecundivisionem regionib
Abbreviated transcription (Latin):
res pignoti obligate erant. ẜ uũ q̃
emerat redhibũt. andesmat ẜuia¬
nalocus eẽ : ⁊ magis ẽ ne desinat nͥ
eruoluntate c̃ditoris ħ factum ẽ.
¶Si iunditioe pignoris ꝯsenserit
ẽditor. łut debitor hancrẽ ꝑmutet
łdonz. ł indotẽ detur. dicendũ erit
pignus lib̾ariͦ. ñ saluã cã pignoris
sin consensent Srisi ipẽ uendid̾it
creditor. sictñ um̃ dicione fecerit ne
discederet apignore nͥ ei satis fiat:
dicendũ ert excep̃nonẽ ei ñ nocert.
s ⁊ siñ ꝯcesserat pignus uenũ dari.
siratã huit unditionẽ: id̾ erit ꝓbã¬
omin uelle̾. ¶ Queritur si forte uẽ¬
diciorei spalit obligate ñualeat. an
no cere ħ̃ res creditori debeat. ꝗ ꝯsensit.
utputa siqua ratio uirĩ unditionẽ in¬
pediat᷑: dicen dumẽ pignus uałe.¬

Expanded text:
res pignori obligatae erant, servum quem emerat redhibuerit, an desinat Servianae locus esse? et magis est, ne desinat, nisi ex voluntate creditoris hoc factum est. Si in venditione pignoris consenserit creditor vel ut debitor hanc rem permutet vel donet vel in dotem det, dicendum erit pignus liberari, nisi salva causa pignoris sui consentire. sed si ipse uendiderit creditor, sic tamen uenditionem fecit, ne discederet a pignore, nisi ei satisfiat, dicendum erit exceptionem ei non nocere. sed et si non concesserat pignus uenumdari, sed ratam habuit uenditionem, idem erit probandum. Belle quaeritur, si forte uenditio rei specialiter obligatae non ualeat, an nocere haec res creditori debeat quod consensit, ut puta si qua ratio iuris uenditionem impediat? dicendum est pignus uale
Abbreviated transcription (Latin):
neꝙ cũmemo ob ligaretur. neꝙ iuc̃
cuutitio solueretur in bonis mulie¬
ris fuit: nullum tp̃s inuenirꝰ quopi¬
gnus meio conuale scere p̃oͦssit. hm̃
itasibona fide indotem existi matum
p̃ dium maritus accep̃.i. sugrauit

Expanded text:
nc cum Maeuio obligaretur neque cum Titio solueretur in bonis mulieris fuerit, nullum tempus inueniri, quo pignus Maeuii conualescere possit. haec tamen ita, si bona fide in dotem aestimatum praedium maritus accepit
Abbreviated transcription (Latin):
dumdiamꝰ alt onstra heret ꝑignũ
intelũ gĩ contractum existinaui.
q̃m̃ scd̾m pignus adeampartẽ oirec¬
tum udebatur quã ultra partem su¬
ã f̃r non con sentiente socio ñpotu¬
it obligͣare.

Expanded text:
dimidiam alter distraheret. pignus intellegi contractum existimavi, quoniam secundum pignus ad eam partem directum videbatur, quam ultra partem suam frater non consentiente socio non potuit obligare.
Abbreviated transcription (Latin):
qm̃ nonrestituelat᷑ rem pignoratã
poisessor concep̃natus ex prefatis¬
modis litis eristimationẽ ex solue¬
rit. an ꝑ inde scdõ crediton teneatur
acsisoluta sit pecuma p̾oric̾dito¬
riqueritur. ⁊ recte puto ħadinit¬
tendumeẽ. ¶ Sipͥmus qͥ siney¬
pociorsit. licr antediem cum ałio
creditore pure deead̾ re conuenit.

Expanded text:
on restituebat rem pigneratam possessor condemnatus ex praefatimodis litis aestimationem exsolverit, an perinde secundo creditori teneatur, ac si soluta sit pecunia priori creditori, quaeritur. et recte puto hoc admittendum esse. Si primus, qui sine hypotior sit, licet ante diem cum alio creditore pure de eadem re convenit.
Abbreviated transcription (Latin):
pignoris facta marito suo indotẽ esti¬
matum dedit. siticio soluta peccuna¬
sit: ñ idõmagis meuii pignus ꝯuale¬
sdere placebat. tũc enimꝰ pͥoͣre dimisso
seqñtis ꝯfirmauir pignus: anirede

Expanded text:
pignoris facta marito suo in dotem aestimatum dedit. si Titio soluta sit pecunia, non ideo magis Maeuii pignus conualescere placebat. tunc enim priore dimisso sequentis confirmatur pignus, cum
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ ñ possidebas. mħ ut alius uiuca¬
put. ⁊ iudicatum solui satis dede¬
ris quamuiᷤᷤ ab solũtuo no. decolo
m̾alo tñ teneb̾is. ⁊ ita sabinopla
lo tenebitur. nͥ forta̾se ipẽ e̾ditõ eat

Expanded text:
n possidebas in hoc ut alius usucapiat, et iudicatum solvi satisdederis: quamvis absolutus sis, de dolo malo tamen teneberis: et ita Sabino plalo tenebitur, nisi fortasse ipse creditor erat
Abbreviated transcription (Latin):
eun qui excã fidĩ ꝯmissi quadragĩ¬
uim passus ẽ ¶ Scd̾m ħ siplures me¬
tum adhibuerunt. ⁊ mui fui̾t cõ¬
uentus. si quid̾ sponte rẽ ꝗnte sen¬
tentia iestituĩt: om̃s lib̾atiẽ. S⁊ si¬

Expanded text:
eum, qui ex causa fideicommissi quadraginuim passus est. Secundum haec si plures metum adhibuerint et unus fuerit conuentus, si quidem sponte rem ante sententiam restituerit, omnes liberati
Abbreviated transcription (Latin):
habere. ¶Doiõ cunus effectinnẽ ut
lis tpr̃ib legittinus trans actis peat.
trebatius dedolo aitdandum iuditiũ
non ut arbitrio uidicis res restitu
nealit̃ obẜuiltib lex circu seribat᷑
¶ Siẜuum quẽ tumichi ꝓmuseras

Expanded text:
 ut lis temporibus legitimis transactis pereat: Trebatius ait de dolo dandum iudicium, non ut arbitrio iudicis res restituane aliter obseruantibus lex circumscribatur. Si seruum, quem tu mihi promiseras
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Deeo quisciens ꝯmont falsaps¬
demꝰ. ut uenditor ep̃tori merces
append̾. trebatius dedolo d̾alut᷑ae¬
tione Pataimaiora ponderi omo.¬
dauit. idꝙ amꝑlius mercis datũ ẽ.
nisiea conditione merr uenit ut ilł¬

Expanded text:
 De eo qui sciens commodasset pondera, ut venditor emptori merces adpenderet, Trebatius de dolo dabat actionem. atquin si maiora pondera commodavit, id quod amplius mercis datum est nisi si ea condictione merx venit, ut il
Abbreviated transcription (Latin):
actione restitutio conp̃hẽuͦditur.
⁊ uisi fiat restitutio. sequit᷑ ꝯdẽpna
tas ñaditur. ut poisit ꝑ otumatiam
suam tantireus ꝯdẽpnari. qnͣti ac¬
tor uilitem uirauĩt. S⁊ offitio ui¬
dicis debr inltraq actione taxati

Expanded text:
actione restitutio comprehenditur: et nisi fiat restitutio, sequitur condemntas non adicitur, ut possit per contumaciam suam tanti reus condemnari, quanti actor in litem iuraverit: sed officio iudicis debet in utraque actione taxati
Abbreviated transcription (Latin):
qm̃ exstipulatu ẽ actio. si ñ est cau¬
tum. merẽpto quidemactĩoẽ ce̾sat
dedolo actio: qm̃ ẽ exempto. Inex
Item si ẜuum leͣgatum hĩs ãn
qͥuã factus sit legatarii int̃ ep̃tus ẽ.
cessat legis aquilie actio decolo
aũt actio quocũꝙr tpͣr eum occid̾it
cessat. quia extestam̃to actio ꝯpe¬
tit. ¶ Siquadrupes tua dolo altu¬

Expanded text:
est ex stipulatu actio: si non est cautum, in ex empto quidem actione cessat de dolo actio, quoniam est ex empto, in exItem si servum legatum heres anquam factus sit legatarii, interemptus est, cessat legis Aquiliae actio: de dolo autem actio, quocumque tempore eum occiderit, cessat, quia ex testamento actio competit. Si quadrupes tua dolo alte
Abbreviated transcription (Latin):
facere conpellatur. ¶Quatenꝰ
aũt dirimus quadruplo simplũ
cep̃llone quadrupli res quidem᷑
omĩ mõdo ꝯtineatur. ⁊cuit resti¬
tutiot̾iat. pena aũt usꝙ ao t̾plum
stetur. ¶ Qd sihomo sñ coloma¬
lo ⁊ culpa eius quimintulit. ⁊ ꝯ¬

Expanded text:
facere compellatur. Quatenus autem diximus quadruplo simplum demnatione quadrupli res quidem omnimodo contineatur et eius restitutio fiat, poenae autem usque ad triplum stetur. Quid si homo sine dolo malo et culpa eius, qui vim intulit
Abbreviated transcription (Latin):
te eares extit̾t. agetur cum hedetu¬
o. Si ininus ñ agetim. s⁊ utiq inħed̾
ppẽtũo dabitu̾r. quiandeb ⁊ lucrari
ex alieno dãpno. cui ꝯueniens ẽ. ut
in ipm quidolum ꝯmiserit. nud qd̾
locupletĩor eẽt. ꝑpetuo danda sit
potius. quã melesitii heredes que¬
nri dem̃ꝙͣ famosum ñ fieri idõꝙ
inꝑpeniũ teneri oportere. t dubit

Expanded text:
te ea res extitit, agetur cum herede tuo, si minus, non agetur. sed utique in heredem perpetuo dabitur, quia non debet lucrari ex alieno damno. cui conueniens est, ut et in ipso, qui dolo commiserit, in id quod locupletior esset perpetuo danda sit potius quam maleficii heredem conueniri, denique famosum non fieri: ideoque in perpetuum teneri
Abbreviated transcription (Latin):
si soluendo ex ꝓͣmissor. dnodabit.
Sidolo malo ꝓcuratorꝰ passus sit
uincere aduersariũ meum. ꝗ uiẽ¬
ꝯpetat ut at solueretur. andedolo
actionuchi adñsus eum quiuicit
ꝯpetat põt queri. ⁊ puto non ꝯpetẽ
siparatus sit reus traus ferre iudi¬
tium sub excẽptionebac. si collu¬
sumẽ: alioquin dedolo actiõ erit

Expanded text:
missor, domino dabitur. Si dolo malo procurator passus sit uincere aduersarium meum, ut absolueretur, an de dolo mihi actio aduersus eum qui uicit competat, potest quaeri. et puto non competere, si paratus sit reus transferre iudicium sub exceptione hac 'si collusum est': alioquin de dolo actio erit
Abbreviated transcription (Latin):
ris pegrim scribiit. oe dolo actionẽ
ẜ̃uinoĩe ant̃ dum depcculio uter¬
dum noxale dari. nam sieares est
in qua dolus ꝯmissus ẽ. exqua de
peculio daret᷑ur acnio: ininc mpe¬
culio dandam. Sinuõ ea sit exqua
noͣxalis. s ꝙͣ uoralẽ suturũ. ¶ Me

Expanded text:
ris peregrini scribit de dolo actionem servi nomine interdum de peculio, interdum noxalem dari. nam si ea res est, in quam dolus commissus est, ex qua de peculio daretur actio, et nunc in peculio dandam: sin vero ea sit, ex qua noxalis, hoc quoque noxale futurum. Mer
Abbreviated transcription (Latin):
tatib labi. lucri tuĩgrã affirma¬
sti eũidoneũ eẽ. merito aduersꝰte.
cum mei decipiendigrã alium fal¬
so laugasti: dedoło iuditium dan
ninimã eẽ heregitatem.maeãs
ab heredꝰ emit. ñ est decolo aetio.
cum exuendito suffitiat. si aũt m
ꝑ sua serit ut repudiem ħeditatẽ
quasim inus soluendosit. ł utoptẽ
ẜuũ quasi melior eo infamuia nt̃.
dico dedo lodandam si callide ħ fe¬
cerit. Iaemsitabule testam̃ti ne
demostitioso diceretur om subpi¬
se sunt. mor mornuo filio plate.
heredẽs fili adu̾sus eos quisubp̃s¬
serint. ex lege cornelia. ⁊ dedo lo

Expanded text:
tatibus labi, tui lucri gratia adfirmasti mihi idoneum esse, merito adversus te, cum mei decipiendi gratia alium falso laudasti, de dolo iudicium danminimam esse hereditatem et ita eam ab herede emit, non est de dolo actio, cum ex uendito sufficiat. Si autem mihi persuaseris, ut repudiem hereditatem, quasi minus soluendo sit, uel ut optem seruum, quasi melior eo in familia non sit: dico de dolo dandam, si callide hoc feceris. Item si tabulae testamenti, ne de inofficioso diceretur, diu suppressae sint, mox mortuo filio prolatae, heredes filii aduersus eos qui suppresserunt et lege Cornelia et de dolo
Abbreviated transcription (Latin):
ap̃.i. Sifsiussor ꝓmissumaĩal an
moramͣ occidn. dedolo actionent
teddi adu̾sus eum oportere ueratiuᷤ
pͥscus nuliamis. responderunt. qm̃
debitore lib̾ato ꝑ consequentiã ĩpẽ¬
to niaui inutuamame accepit.⁊ tibi
soluit. labeo ait dedolomalo acti¬
ouem inte candam. quia nec depe¬
culio utilis sit cum inpeculio nicͥ
sit. nec inrem dm̃i uersum uideat̃.¬
cumob debitum dñs accepit. ¶ S¬
suaẜis michi nullam societatem tͥ
suisse cum eo cuilñs sum. ⁊ obid ui¬
ditio soluite passus sim. dandã mͥ¬
zab soluitus sis. postea ꝑiurium
fuerit ab ꝓbatum. labeo ait dedo

Expanded text:
i fideiussor promissum animal ante moram occiderit, de dolo actionem reddi aduersus eum oportere Neratius Priscus et Iulianus responderunt, quoniam debitore liberato per consequentias ipniam mutuam a me accepit et tibi soluit: Labeo ait de dolo malo actionem in te dandam, quia nec de peculio utilis sit, cum in peculio nihil sit, nec in rem domini uersum uideatcum ob debitum dominus acceperit. Si persuaseris mihi nullam societatem tibi fuisse cum eo, cui heres sum, et ob id iudicio absolvi te passus sim: dandam mabsolutus sis, postea periurium fuit probatum. Labeo ait de do
Abbreviated transcription (Latin):
dicendumat patronsi exceptione
areo submouendum. Iego moue¬
orq̃ admodum dedolo aetio dabit̃.
cu aliã act̾io sit. msi fortequis dicat
qm̃ exceptione patronus submoruĩ
pot̃ siagat cͣuinieo: dełe dici. quasi

Expanded text:
dicendum ait patronum exceptione a reo summovendum. ego moveor: quemadmodum de dolo actio dabitur, cum sit alia actio? nisi forte quis dicat, quoniam exceptione patronus summoveri potest, si aga
Abbreviated transcription (Latin):
auł .i. Cumate pecuniampeterẽ
ses. eoꝙ mõ ꝯsecutus es. ut consen¬
tiente me ab solu̾eris. querentib
nob̾ an inte doli uiditium dari
debeat. placuit de dolo actionẽ ñ
dari. quia alio mõ succurri põt. nã
ex integro agere possum. ⁊ siobiei¬
atur exceptio rei uidicate: repli¬
catione uire uti potero.

Expanded text:
pecuniam servo ue modo consecutus es, ut consentiente me absolveris: quaerentibus nobis, an in te doli iudicium dari debeat, placuit de dolo actionem non dari, quia alio modo mihi succurri potest: nam ex integro agere possum et si obiciatur exceptio rei iudicatae, replicatione iure uti potero
Abbreviated transcription (Latin):
at. ueluti si stipudatio tam tur᷑p̃is
dolo malo factasit. ut nemo datũs
sit erea actionẽ. non debere labora¬
re ut ab eam cecolo actionẽ. cũ ne¬
mo sit aduersus me daturus actioẽ.
Id̾ põponius refert. labeonẽ exti

Expanded text:
at, ueluti si stipulatio tam turpis dolo malo facta sit, ut nemo daturus sit ex ea actionem, non debere laborare, ut habeam de dolo malo actionem, cum nemo sit aduersus me daturus actionem. Idem Pomponius refert Labeonem exi
Abbreviated transcription (Latin):
iputaturo eo qd̾ agere suꝑ sedit.
nisi mͣł quoꝙͣ dolus malus adm̾¬
sus sit uttp̃s exiret. ¶ Siquis umi
actionẽ cͥuulem habetet. ł honora¬
riam instipulatum deduetam: ac¬
ceptilatione. ł alio᷑ m̃odo sustułit.
dedolo exꝑiri non poterit. qm̃ huĩt
aliam actionem. insi inadiiitẽ¬

Expanded text:
imputaturo eo qui agere supersedit: nisi in hoc quoque dolus malus admissus sit ut tempus exiret. Si quis cum actionem civilem haberet vel honorariam, in stipulatum deductam acceptilatione vel alio modo sustulerit, de dolo experiri non poterit, quoniam habuit aliam actionem: nisi in amitten
Abbreviated transcription (Latin):
legant̾ põponus hecu̾ba.
si alia actioñsit. sic excepit quasi
res alio modo ei adq̃ eares puinz
salua eẽ nonpotĩt. nec uidet᷑ hiunc
seutentie adu̾sari. ꝙ uilianus .ł.¬
conicilio ẜuicireũ sc̾ptus: eũ uẽ¬
didit cumpeculio: ep̃torq eum
manumisit: dandam in manumi¬
sum dẽcolo actionẽ ¶ħ enim siac¬
cipinius carere dolo eptoreui. ut
exẽpto teneri ñpoisit. aut nullã

Expanded text:
leganter Pomponius haec verba "si alia actio non sit" sic excipit, quasi res alio modo ei ad quem ea res pertinet salva esse non poterit. nec videtur huic sententiae adversari, quod Iulianus consilio servi circumscriptus eum vendidit cum peculio emptorque eum manumisit, dandam in manumissum de dolo actionem hoc enim sic accipimus carere dolo emptorem, ut ex empto teneri non possit aut nullam
Abbreviated transcription (Latin):
Idem labeo querit si conpeditum
deoolo actioẽ danda.⁊ ait quintũ
fecisti. furti teneris. limua. actio¬
pactionis ꝓlbtatereumono dedit
eadonditione. inpost libtatẽ tui¬
feratur ineum obligatio. manunt¬
missus ñ patitur in se obligationẽ
transferri. põpoũ scribit. locũhrẽ¬

Expanded text:
Idem: Labeo querit, si servum de dolo actio danda est? et ait Quintus fecisti, furti teneris si misericordpro libertate reum domino dedit ea condicione, ut post libertatem transferatur in eum obligatio: manumissus non patitur in se obligationem transferri. Pomponius scribit locu
Abbreviated transcription (Latin):
fidꝰ uusores agiposse. ut sereponãt
mõbligationẽ Simem ate coactũ
acceptam tibi stipulationẽ fecerĩ.
agit᷑: ñ solum id continet̃ ut intu
aꝑsona red integretur obligatio.
ut ipĩgͣnora q̃ dederas in ead̾ cansa

Expanded text:
fideiussores agi posse, ut se reponant in obligationem. si metu a te coactus acceptam tibi stipulationem fecerim, agitur, non solum illud continetur, ut in tua persona redintegretur obligatio, ut et pignora quae dederas in eandem caus
Abbreviated transcription (Latin):
cum de suo statu ꝑiclitabatur. aliꝗo
temredigatũr. cessat edictum. ꝗ a
hunc sibi metũ ip̃a infert ¶ Qo̾ metꝰ
causa gestum erit nillo tpẽ p̃tor ratũ
qnͣti possessioeis ẽ. quãdruplũ ł si¬
ti quos tpõpoñ ¶ Sidos mẽtu ꝓ¬
missasit. ñ puto nasci obligationem.
quia ẽ uerissimũ nec talem ꝓmissio¬
nẽ dotis ullameẽ. ¶ Simetu co¬
actus sim ab ep̃tione. locatione di¬
tũ ⁊ antiqua obligatio maneat anħ
simuilesit acceꝑtil ationa quianulla
extone fidei obligatione possiniuĩ
niti. cum̃timtalit du anittit᷑. Et
sit. ⁊ idõ p̃toria actiõ nascitur. ¶ Si
inetu coactus adii ħeditatem. puto
nẽdi m̃potestas tribuatur.
actus ħeditatem repudirẽ. duplici
ua p̃tor mͥ fuocurrit aut utileᷤ
actiones qiͣ heredidando: aut acti¬
onẽ qd̾ metus causa prãndo. ut quã
utaliquid eiextorqueret. qmie ꝗd
ob hane cãm factumẽ. nullius mo

Expanded text:
cum de suo statu periclitabatur, aliquid tem redigatur: cessat edictum, quia hunc sibi metum ipsa infert. Quod metus causa gestum erit, nullo tempore praetor ratum quanti possessio est, eius quadruplum vel simtibus. quod et Pomponius. Si dos metu promissa sit, non puto nasci obligationem, quia est verissimum nec talem promissionem dotis ullam esse. Si metu coactus sim ab emptione locatione diti et antiqua obligatio remaneat, an hoc simile sit acceptilationi, quia nulla ex bonae fidei obligatione possimus niti, cum finita sit dum amittitur: etsit, et ideo praetoria actio nascitur. Si metu coactus adii hereditatem, puto nendi mihi potestas tribuatur. Si coactus hereditatem repudiem, duplici via praetor mihi succurrit aut utiles actiones quasi heredi dando aut actionem metus causa praestando, ut quam ut aliquid ei extorqueret, quidquid ob hanc causam factum est, nullius mo
Abbreviated transcription (Latin):
mmuniciped  decolo deturactio. du¬
bitatur. ⁊ pũto ex suo quidem dolo ñ pꝰ¬
se cari actionẽ. Quid enim mmunici¬
pes colo facerepossunt: s siquid ad
eos ꝑuenit ex dolo eoꝵ quires eoꝵ
admustrant. puto dandam. ¶De
dolo aũt decurionũ: inipõs decuri¬
ones. dabit᷑ dedoloactio. It siquio
excolo ꝓcuratoris addñm ꝑuenit:
dabitur in diñ dedolo actio in qnͣ¬
tum adeumpuenit. nanꝓcurator
exdolo suoꝓculdubiõ tenetur. ¶I
hendatur. qͥd dolo milo factuuisit
scurenun debr actor in quare cͥcũ¬
septus sit. nec intanto crimineua

Expanded text:
o detur actio, dubitatur. et puto ex suo quidem dolo non posse dari: quid enim municipes dolo facere possunt? sed si quid ad eos pervenit ex dolo eorum, qui res eorum administrant, puto dandam. de dolo autem decurionum in ipsos decuriones dabitur de dolo actio. Item si quid ex dolo procuratoris ad dominum pervenit, datur in dominum de dolo actio in quantum ad eum pervenit: nam procurator ex dolo suo procul dubio tenetur. In hendatur, quid dolo malo factum sit: scire enim debet actor, in qua re circumscriptus sit, nec in tanto crimine ua
Abbreviated transcription (Latin):
liis offuerunt calliditate qͣ
quedolo malo factaeẽ diceͤnt᷑̃. side
his reb alia actio ñerit. uu̾sta cã
eẽuidetur. iuditium dabo. ¶ dolũ
chinatione quandam altĩus decipi¬
endi causa cum aluid sim̾ulat̃ ⁊ ali¬
uo agitur. lalxo aũt posse ⁊ sine si¬
mulatiõne idagi. ut quis cͥcũueni¬
aͣtur. posse ⁊ sine dolo̾ malo aliud a¬
cipiebant. maxinesiadu̾si̾s hostẽ
latronẽue quis machinetur. ¶Ait
p̃tor sidehis reb aliã actionerit.
pollicetur. si alia actionut. qm̃fa¬
decern. sisit cuulis. ł honoraria
quapossit ex ꝑiri. usꝙ ad eout pediꝰ¬

Expanded text:
liis obfuerunt calliditate quaQue dolo malo facta esse dicentur, si de his rebus alia actio non erit et iusta causa esse videbitur, iudicium dabo. Dolum chinationem esse quandam, alterius decipiendi causa cum aliud simulatur et aliud agitur. Labeo autem ait posse et sine simulatione id agi, ut quis circumveniatur; posse etiam sine dolo aliud acipiebant, maxime si adversus hostem latronemve quis machinetur. Ait praetor: "si de his rebus alia actio non erit". pollicetur, si alia non sit, quoniam fadecerni, si sit civilis vel honoraria, qua possit experiri: usque adeo, ut e
Abbreviated transcription (Latin):
ñ debedũt᷑ desegante hpui appariti¬
onep̃sidis int̃ueniente sinenotioẽ
uidicis coactus ẽ dãre: uidexinciui¬
uit extorta restirmabeo quirei dãp¬
num p̃aitĩt᷑ iube̾atͫ. ¶O osdebitis
sione ñ coguitiochabito. quans nõ
extra ordinẽ ex actionẽ fieri. s⁊ciui

Expanded text:
n debebat, delegante eo per vim, apparitione praesidis interveniente, sine notione iudicis, coactus est dare, iudex inciviliter extorta restitui ab eo, qui rei damnum praestiterit, iubeat. quod si debitis sione et non cognitione habita, quamvis non extra ordinem exactionem fieri,
Abbreviated transcription (Latin):
Quialic⁊ res que ihereditatem fue¬
rant ap̃eum ñ sint. tñ p̃tiũ earum¬
eaꝵ quolo cupletem. enmi ccepuis mu¬
tata spẽ faciendo. ꝑ indeobligat. ac
licet᷑ actionẽ ꝓ ꝯͣsul. quatenus adeũ
ꝑuenit. intelligendumẽ: ad ꝑpetuo
dandãm actionẽ ꝑtinere.

Expanded text:
licet res quae in hereditate fuerant apud eum non sint, tamen pretium earum quo, locupletem eum vel saepius mutata specie faciendo, perinde obligat, ac licetur actionem proconsul, quatenus ad eum pervenerit, intellegendum est ad perpetuo dandam actionem pertinere.
Abbreviated transcription (Latin):
uero indicis ꝯftitio me si in meam
potestatem ꝑucnerit restituturũ
ab solui cebebo. unde quidã pͥut᷑nt᷑
bona fice ep̃torẽ ab eo quiuim in¬
tulit ꝯparantẽ. ñ teneri. nec eũ qui
cono accep̃. ł ciuires legata ẽ. Si rec¬
tissime iuiliano udetur. nã hos

Expanded text:
vero iudicis officio me, si in meam potestatem pervenerit, restituturum, absolvi debebo. unde quidam putant bona fide emptorem ab eo qui vim intulit comparantem non teneri nec eum qui dono accepit vel cui res legata est. sed rectissime Viviano videtur etiam hos
Abbreviated transcription (Latin):
sit constitutus ⁊ fide uissorem uo¬
lentem d̾edit. ⁊ ipẽ ⁊ fide uissor li¬
lim᷑ur. Si solus fideuussor metuac¬
cessit. ñ etiam reus. solus fide uĩ¬
sor libabitur.¶Quadruplabitur
sorem adhibe̾at. ic quoꝙ ub̾abit᷑.¬

Expanded text:
sit constitutus et fideiussorem uolentem dederit, et ipse et fideiussor liberatur: si solus fideiussor metu accessit, non etiam reus, solus fideiussor liberabitur. Quadruplatur sorem adhibeat, is quoque lib
Abbreviated transcription (Latin):
sit samosa  tͦnec humili ad u̾sus
eum qui dignitate excellet. debr
dari. puta plebeio adu̾sus ꝯsularẽ
p᷑ cẽpte auetoritatis. ł iux u̾rioso
atꝙ ꝓdigo. aut alias uili. adu̾s̾
hominẽ uite emĩdatõris. ⁊ italabe¬
o. quid gͦ est in hoꝵ ꝑsonãdicẽdũ
Est infactum u̾bis actionẽ teꝑan¬
ꝑ sonaꝵ. Itemadñsuͦs hedes. dẽdo¬
lo acto eritꝰ dada Item incauseco¬
gnitione uersarilaberait. neͣ m
pupillum dedolo actiodet insifi

Expanded text:
sit famosa. sed nec humili aduersus eum qui dignitate excellet debe‹t› dari: puta plebeio aduersus consularem receptae auctoritatis, uel luxurioso atque prodigo aut alias uili aduersus hominem uitae emendatioris. et ita Labeo. quid ergo est? in horum persona dicendum est in factum uerbis temperansonarum, item adversus heredes de dolo actio erit danda. Item in causae cognitione versari Labeo ait, ne in pupillum de dolo detur acti
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpossessoit quiiuĩ intulit possioet.
ꝓpt̃ ꝙ heredi ñerit metus cã actio.
quãnis si annius larguietur. ⁊ iam
hr̃s in quadruplum exͣ ꝑiriposnit.
Idõ aũt successorib datur. qm̃¬

Expanded text:
possessore qui vim intulit possidet: propter quod heredi non erit metus causa actio, quamvis, si annus largiretur, etiam heres in quadruplum experiri possit. ideo autem successoribus datur, qu
Abbreviated transcription (Latin):
tionẽ ⁊ numeratio fac̾taẽ aut ꝑme¬
tum accepto debitor lilutuo ẽ. ł qͥd
sumle contigerit ꝙ negotium ꝑ¬
ficeret. ¶ Et põponius seribit. inne¬
gotii quidem ꝑfcctis. ⁊ exoeptionẽ
exceptiõnẽ S⁊ ex facto iꝰco. Eu cãpani
metu cuidam illato extorsissent cau
iuuitogrum restitutionẽ po stula¬
re. Et p̃torẽs men sidente int̃ lo¬
cutumeẽ. Utilueactionẽ uellzad¬
u̾sus campanos exꝑiti. eẽ ꝓpositani.
Siueexcẽptione adu̾suis petentes.
ñ deeẽ exceptionẽ. ¶ Exqua ꝯsti¬
tutione colligitur. suie ꝑfecta: siũ
inꝑͣ fecta res sit: ⁊ actio ⁊exceptiode¬
one. uł aua sibatione ¶Iulianꝰ. ł.ii.¬

Expanded text:
et numeratio facta est aut per metum accepto debitor liberatus est vel quid simile contigerit quod negotium perficeret. et Pomponius scribit in negotiis quidem perfectis et exceptionem exceptionem. sed ex facto scio, cum Campani metu cuidam illato extorsissent cautin integrum restitutionem postulare, et praetorem me adsidente interlocutum esse, ut siue actione uellet aduersus Campanos experiri, esse propositam, siue exceptione aduersus petentes, non deesse exceptionem. ex qua constitutione colligitur, ut siue perfecta siue imperfecta res sit, et actio et exceptio detone uel alia liberatione. Iulianus li
Abbreviated transcription (Latin):
lp̃ .ł. Metum aũt p̃señtem accipere:
debemus non suspitionẽ inferendi
ait enim metũ illatum accipiendũ.
U sullatus ẽ timor abaliquo. De¬
m̃ꝙ tractat u fundũ meũ dereliq̃ro
uiint oictum cessare. Qm̃ ñuideor¬

Expanded text:
. Metum autem praesentem accipere debemus, non suspicionem inferendi ait enim metum illatum accipiendum, id est si illatus est timor ab aliquo. denique tractat, si fundum meum dereliquero ui interdictum cessare, quo
Abbreviated transcription (Latin):
Utilitas huius titułi ñ eg⁊ ꝯm̃datione
Ip̃e enim scostendit na sub ħ titulo
pluriphariam p̃tor omĩb ł lapsis. e
c̃cuscꝑns subuenit. siuemẽtũ. imecal¬
li dinite. suie ciate uue ab sentia inci¬

Expanded text:
Utilitas huius tituli non eget commendatione, ipse enim se ostendit. nam sub hoc titulo plurifariam praetor hominibus uel lapsis uel circumscriptis subuenit, siue met‹u› siue calliditate siue aetate siue absentia inci
Abbreviated transcription (Latin):
tasit᷑. noc ꝑ sonã uim facientis co¬
herceat. sadu̾sus om̃s restitui ne¬
lit. ꝙ metus causa factumẽ. ñ in¬
mi̾to ulianꝰ a marcello notatus est
scribe̾ns. sifide uissor uim intulit.
ut accepto libe̾ret̃. inreũ neẽ resti¬
tuendamactionẽ. S̾. fice uissorem
nisi aduersus reũ quoꝙ actionem

Expanded text:
im facientis coerceat, sed aduersus omnes restitui uelit quod metus causa factum est: non inmerito Iulianus a Marcello notatus est scribens, si fideiussor uim intulit, ut accepto liberetur, in reum non esse restituendam actionem, sed fideiussorem, nisi aduersus reum quoque ac