comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nos dignemini face̾ certiores. Qd ẽ uidi
dm̃ facie ad faciẽ: e salua facta ẽ anima
tum ẽ. d̾m nemo uidit umquã & illd qd̾
de moyse scͥptum ẽ. qͥa loquebat᷑ cũ dõ fa¬
cie ad faciẽ. sicut qͥs loquit᷑ ad amicũ suũ:
ce illud qd̵ ꝓpħa isayas de seipso loquen ait.
uidi dñm sabaoth sedentẽ in throno: &
si qua alia solent similia testimonia ex ea¬
dem auctoritate ꝓferri: quomͦ ñ st̃ con¬
traria sententiȩ qͥa dictũ est. d̾m nemo
potest putari sibi ẽẽ contrariũ. Quo¬
mͦ enĩ uerũ est qd in eo dicit᷑. qͥ me ui¬
unquã: Quomͦ uerũ est angłi eoꝵ sẽꝑ
uident faciẽ patͥs mei: si dm nemoui¬
dit unquã: Qua gͥ regula intelligen¬
tiȩ. ista ueluti contraria ae repugnan¬
dia. ñ ẽẽ contraria nec repugnare ꝓba¬
bimꝰ: eq enĩ fieri ullomꝰ potest. ut hȩc
seripturarũ auctoritas aliqua ex parce
mentiat᷑. si dicimꝰ in eo qd̾ seriptũ est.

Expanded text:
nos dignemini facere certnos dignemini facere certm facie ad faciem, et salva facta est anima tum est, « Deum nemo vidit unquam? » Et illud quod de Moyse scriptum est, « quia loquebatur cum Deo facie ad faciem, sicut quis loquitur ad amicum suum ; » et illud quod propheta Isaias de seipso loquens ait: « Vidi Dominum Sabaoth sedentem in throno , » et si qua alia solent similia testimonia ex eadem auctoritate proferri, quomodo non sunt contraria sententiae qua dictum est: « Deum nemo potest putari sibi esse contrarium; quomodo enim verum est quod in eo dicitur: « Qui me virum est: Angeli eorum semper uident faciem patris mei, si deum nemo uidit umquam? Qua igitur regula intellegentiae ista ueluti contraria et repugnantia non esse contraria nec repugnare probabimus? neque enim fieri ullo modo potest, ut haec scripturarum auctoritas aliqua ex parte mentiatur. si dicimus in eo, quod scriptum est:
Abbreviated transcription (Latin):
litteris potuimꝰ inuenire. Maxime aũt
hoc in isto libro ẽẽ uellemꝰ. ex quo descͥpta
ista uerba posuimꝰ ubi uirginẽ xꝑi ita lau¬
dans. tanqũã sp̃itales diuitias nullꝰ ei p̃t̃
ipsã conferre possit: e tanquã nͥ ex seppsa
ẽẽ non possint. ñ uult eã in dño głari. s
sic głari quasi ñ acceꝑit. In quo libro quãuiᷤ
nec ipsiꝰ nec tuȩ reuerentiȩ nom̃ exp̾sserit:
tam̃ a matre uirginis ut ad eã seriberet.
a se postulatũ ẽẽ cõmemorat. In quadã uͦ
epła sua idem pelagius. ubi & nom̃ suũ aꝑ¬
tissime ponit. nec nom̃ sacre uirginiᷤᷤ tacce.
dicit ad eã se scripsisse. & eiusdẽ sui oꝑis
destimonio ꝓbare nititur. se grãm dĩ quȩ
uł tacere uł negare asserit᷑. aꝑtissime coi¬
fiteri. S utrũ ipse sit liber in qͦ de sꝑalib
diuitiis illa u̾ba posuit: uł utrũ ad urãm
ꝑuenerit sc̃ĩtatẽ. rescͥptis urĩs petimꝰ

Expanded text:
litteris potuimus inuenire. Maxime autem litteris potuimus inuenire. Maxime autem hoc in isto libro esse uellemus, ex quo descripta illa uerba posuimus, ubi uirginem Christi ita laudans. tamquam spiritales diuitias nullus ei praeter ipsam conferre possit et tamquam nisi ex ipsa esse non possint. non uult eam in domino gloriari, sed sic gloriari, quasi non acceperit. in quo libro quamuis nec ipsius nec tuae reuerentiae nomen expresserit, tamen a matre uirginis, ut ad eam scriberet, a se postulatum esse commemorat. in quadam uero epistula sua idem Pelagius, ubi et nomen suum apertissime ponit nec nomen sacrae uirginis tacet, dicit ad eam se scripsisse et eiusdem sui operis testimonio probare nititur se gratiam dei. quam uel tacere uel negare adseritur, apertissime confiteri. sed utrum ipse sit liber, in quo de spiritalibus diuitiis illa uerba posuit. uel utrum ad nestram peruenerit sanctitatem, rescriptis uestris petimus
Abbreviated transcription (Latin):
uoluntatis uires. tantũ dilectionis ardo¬
rem. uolebat acciꝑe spu sapientiȩ: qͥ suf¬
ficeret ad implendã magnitudinẽ con¬
tinentiȩ: si gͦ tale aliqͥd illic inuenire po¬
tueritis: uberrimas grãs agimꝰ. s reseri¬
bendo insinuare dignemini. Satis enim
dici ñ potest. quantũ cupiamꝰ in eoꝵ ho¬
minũ scͥptis. qui ꝓpt̾ acrimoniã atq fa¬
cundiam legunt᷑ a plurimis aꝑtã confes¬
sionem illiꝰ grẽ reꝑiri: quã uehem̃ter
comm̃dat apłs. Qui etiã ipsiꝰ m̃surã fidi.
sine qua impossibile ẽ placere dõ. ex qua
iustus uiuit. que ꝑdilectionẽ oꝑat᷑. ante
quã ce sine qua omĩno nulla cuiusquam
partitũ: nec sola reuelatione scientiȩ noᷤ
diuinitꝰ adiuuari ut pie iusteq uiuamꝰ.
quȩ sine caritate inflat: uerũetiam in¬
spiratione caritatis ipsiꝰ quȩ plenitudo
legis ẽ. & quȩ cor nr̃m ut scientia ñ inflae
edificat. S adhuc nusquã tale aliqͥd meoꝵ

Expanded text:
uoluntatis uires. tantum dilectionis ardouoluntatis uires. tantum dilectionis ardorem uolebat accipere spiritu sapientiae, qui sufficeret ad implendam magnitudinem continentiae. si ergo tale aliquid illic inuenire potueritis, uberrimas gratias agimus, si rescribendo insinuare dignemini. \' Satis enim dici non potest, quantum cupiamus in eorum hominum scriptis, qui propter acrimoniam atque facundiam leguntur a plurimis, apertam confessionem illius gratiae reperiri, quam uehementer commendat apostolus, qui etiam ipsius mensuram fidei, sine qua impossibile est deo placere, ex qua iustus uiuit, quae per dilectiouem operatur, ante quam et sine qua omnino nulla cuiusquam partitum nec sola reuelatione scientiae nos diuinitus adiuuari, ut pie iusteque uiuamus, quae sine caritate inflat, uerum etiam inspiratione caritatis ipsius. quae plenitudo legis est et quae cor nostrum. ut scientia non iuflet, aedificat. sed adhuc nusquam tale aliquid in eorum
Abbreviated transcription (Latin):
queadmodum uiuere debeamꝰ. Non aũt
uolunt ad hoc nos iuuari: ut qd̃ discen¬
do cognoscimꝰ etiã diligendo faciamꝰ Aut.
certe in eodẽ libro inuenite aliqͥd si pote¬
stis. ubi excepta natura. excepto qd̵ ad ean¬
dem naturã ꝑtinet arbitrio uoluntatiᷤ.
excepta remissione peccatoꝵ & reuelati¬
one doctrinȩ. tale di adiutoriũ confite¬
atur. quale confitet᷑ ille qui dixit. cum
scirem qͥa nemo ẽẽ potest continens. nisi
ds det. & hoc ipsũ erat. sapientie scire.
cuiꝰ eẽt hoc donũ. adii dnm ce cdep̾eatus
sũ illũ. neq enĩ iste aut naturã p̃cando
uolebat acciꝑe in qua conditꝰ erat. aut
de naturali uoluntatis arbitrio satage¬
bat. cũ quo conditꝰ erat. aut remissionem
peccatoꝵ desiderabat. quin potr conti¬
nentiã ne peccaret optabat. uł qͥd facien¬
dum eẽt scire cupiebat. cũ iam se scire fa¬
teretur euiꝰ eẽt hoc donũ. s utiq tantaᷤᷤ

Expanded text:
quem ad modum uiuere debeamus; non autem quem ad modum uiuere debeamus; non autem uolunt ad hoc nos iuuari, ut, quod discendo cognoscimus, etiam diligendo faciamus. Ant certe in eodem libro inuenite aliquid. si potestis. ubi excepta natura. excepto, quod ad eandem naturam pertinet. arbitrio uoluntatis. excepta remissione peccatorum et reuelatione doctrinae tale dei adiutorium confitetur, quale confitetur ille, qui dixit: Cum scirem. quia nemo esse potest continens, nisi deus det, et hoc ipsum erat sapientiae scire, cuius esset hoc donum, adii dominum et deprecatus sum illum. neque enim iste aut naturam precando uolebat accipere. in qua conditus erat, aut de naturali uoluntatis arbitrio satagebat, cum quo conditus erat, aut remissionem peccatorum desiderabat, qui potius continentiam, ne peccaret, optabat, uel, quid faciendum esset, scire cupiebat. cum iam se scire fateretur, cuius esset hoc donum, sed utique tantas
Abbreviated transcription (Latin):
ere uirginis filiȩ tuȩ. s in cuiꝰꝙ extremi
meriti famuli uł famulȩ urẽ. liber ille. fe¬
cerit: ex quo ñnulla uerba quȩ faciliꝰ in¬
telligi possent ponenda credidimꝰ. Si aũ
diligentiꝰ intendatis: etiã illa que ibi ui¬
dẽtur uelut ꝓ grã siue adiutorio dĩ dicẽ.
sic inuenietis ambigua: ut possint. refer¬
ri uł ad naturã. uł ad doctrinã. uł ad re¬
missionẽ peccatoꝵ. Nam &e qd̵ coguntur
confiteri orare nos debere. ne intremꝰ
in tẽptationem: possunt ad hoc referre.
ut hactenꝰ nos ad id respondeant. adiu¬
uari: ut orantib atq pulsantib nob̾.
aꝑiatur intelligentia ueritatis. ubi
discamꝰ qͥd facere debeamꝰ: ñ ut uires
accipiat uoluntas nr̃a. quib id qd sci¬
mus faciamꝰ Et qd̾ nob̾ in grã uł adu¬
torio di dicunt dñm xp̃m bene uiuen¬
di ꝓpositũ exempłu. ad eandẽ doctrin̾a
reuocant: qͥa scił in eiꝰ exemplo discimꝰ:

Expanded text:
crae uirginis filiae tuae sed in cuiusque extremi crae uirginis filiae tuae sed in cuiusque extremi meriti famuli uel famulae uestrae liber ille fecerit, ei quo nonnulla uerba, quae facilius intellegi possent. ponenda credidimus. Si autem diligentias intendatis etiam illa, quae ibi uidetur uelut pro gratia siue adiutorio dei dicere. sic inuenietis ambigua, ut possint referri uel ad naturam uel ad doctrinam uel ad remissionem peccatorum. nam et quod coguntur confiteri orare nos debere, ne intremus in temptationem, possunt ad hoc referre, ut hactenus nos ad id respondeant adiuuari, quatenus orantibus atque pulsantibus nobis aperiatur intellegentia ueritatis. ubi discamus, quid facere debeamus, non ut uires accipiat uoluntas nostra, quibus id, quod discimus, faciamus. et quod nobis in gratia uel adiutorio dei dicunt dominum Christum bene uiuendi propositum exemplum, ad eandem doctrinam reuocant, quia scilicet in eius exemplo discimus,
Abbreviated transcription (Latin):
grã non humana laude ꝑfecta. In dño
enĩ laudabit᷑ anima eiꝰ qui satiauit inbo¬
nis desideriũ er: qͥa ae hoc desideriũ ipse
inspirauit: ne uirgo er sic in aliqͦ bono gle¬
tur. quasi ñ acceꝑit. De hoc gͦ ex affectu u¬
trum ñ fallam᷑: inde nos fac potiꝰ rescri¬
bendo certiores. Nam illud optime no¬
uimus. cũ om̃ib urĩs cultores uos eẽ
&e fuisse indiuiduş trinitatis: s ñ hine
solũ error humanꝰ obrepit: ut aliqͥd secꝰ
sentiat᷑ de in diuidua trinitate. St̃ eñi
ce alia in quib ꝑniciosissime errat᷑. sicuti
hoc ẽ unde dutiꝰ fortasse quã satis eẽt.
ur̃ȩ fideli casteq prudentiȩ in hac ȩpła
locuti sumꝰ: qu̾aquã qͥ bonũ qd̃ ex dõ ẽ ne¬
gat ẽẽ ex do̾: nescimꝰ cui faciat inuiriã. nͥ
dõ: ac ꝑ hoc illi utiq trinitati. Qd̃ mału
absit a uob̾ sic̃ abeẽ credimꝰ Absit om̃no.
ut tale aliqͥd in animo ñ dicimꝰ tuo. uł sa¬

Expanded text:
gratia, non humana laude perfecta. in domino gratia, non humana laude perfecta. in domino enim laudabitur anima eius, qui satiauit in bonis desiderium eius. quia et hoc desiderium ipse inspirauit, ne uirgo eius sic in aliquo bono --glorietur, quasi non acceperit. De hoc ergo eius atfectu utrum non fallamur, inde nos fac potius rescribendo certiores. nam illud optime nouimus cum omnibus uestris cultores uos esse et fuisse indiuiduae trinitatis. sed non hinc solum error humanus obrepit, ut aliquid secus sentiatur de indiuidua trinitate. sunt enim et alia, in quibus perniciosissime erratur, sicuti hoc est, unde diutius fortasse, quam satis esset uestrae fideli castaeque prudentiae, in hac epistula locuti sumus. quamquam qui bonum, quod ex deo est, negat esse ex deo, nescimus, cui faciat iniuriam nisi deo ac per hoc illi utique trinitati, quod malum absit a uobis, sicut abesse credimus. absit omnino, ut tale aliquid in animo. non dicimus tuo uel sa
Abbreviated transcription (Latin):
aliunde nisi ex illa ẽẽ posse credant᷑: et
ob hoc qd miserator dñs a corde eiꝰ au̾tat.
sic gletur quasi ñ acceꝑit. Et nos qͥdem
de sc̃ę uirginis disciplina &e humilitate
xꝑiana. in qua nutrita &e educata ẽ. hoc
existimamꝰ: qd illa uerba cũ legeret si tũ
legit ingemuit. & pectꝰ humilit̃ tutucit
ac fortassis &e fleuit. dmq cui dicata & a
quo seĩficata ẽ. fident̃ orauit. ut quom
illa ñ sunt uerba ipsiꝰ s alteri : ita ñ si
talis & fides eiꝰ qua se aliqͥd habere ere¬
dat: de quo in se ñ in dño głetur. Nã gła
qͥdem eiꝰ in ipsa ẽ. ñ in uerbis aliens sir̃
apls dicit. Opus aũt suũ ꝓbet unꝰqͥsꝙ
&e tc̃ in semetipso habebit głam & ñ m al¬
tero. S absit ut gła sua ipsa sit. & ñ ille
cui dicit᷑. gła mea ce exaltans caput meũ.
in qñtum in hac uita melior ẽẽ poterit:
& quib ꝑfecta erit. qndo fuerit. diumna

Expanded text:
aliunde nisi ex illa esse posse credantur et aliunde nisi ex illa esse posse credantur et ob hoc — quod miserator dominus a corde eius auertat! - sic glorietur, quasi non acceperit Et nos quidem de sanctae uirginis disciplina et humilitate Christiana, in qua nutrita et educata est, hoc existimamus, quod, illa uerba cum legeret, si tamen legit. ingemuit et pectus humiliter tutudit ac fortassis et fleuit deumque, cui dicata et a quo sanctificata est, fidenter orauit, ut, quo modo illa non sunt uerba ipsius sed alterius, ita non sit talis et fides eius, qua se aliquid habere credat, de quo in se non in domino glorietur. nam gloria quidem eius in ipsa est non in uerbis alienis, sicut apostolus dicit: Opus autem suum probet unusquisque et tunc in semet ipso habebit gloriam et non in altero. sed absit, ut gloria sua ipsa sit et non ille, cui dicitur: Gloria mea et exaltans caput meum. in quantum in hac uita melior esse poterit. et quibus perfecta erit, quando fuerit diuina
Abbreviated transcription (Latin):
ẽẽ ñ poss. Docuerat enĩ eũ sapientia. Dã
hoc dicit: & hocipsũ erat sapientiȩ. scire
cuiꝰ eẽt hoc donũ. Nec tam̃ ei scientia suf¬
fecit. s ait: adii dñm &e dep̃catus sũ ilłu.
Non gͥ tantummͦ in hoc nos adiuuat ds̾.
ut sciamꝰ qͥd agendu sit: uerũetiã ut
amando agamꝰ qd̵ discendo ĩa scimꝰ. De¬
mo itaq potest ẽẽ ñ solũ sciens. ueruetiã
continens: nisi det ds Uynde eũ iam ille
haberet scientiã. p̃cabatur ut haberet.
&e continentiã: ut eẽt &e in illo. qd̾ sciebat
qͥa ñ ess ex illo. Aut si ꝑpt̃ arbitriũ ꝓpͥũ
aliqnͣtum ce ex illo. ñ tam̃ ñ nisi ex illo:
qͥa nemo ẽẽ potest continens. nisi ds det.
Ista aũt de spiritalib diuitiis in qͥb ẽ.
utiq etiã ipsa luminosa aespeciosa con¬
tinentia. ñ ait in te ce ex te ñ ẽẽ possunt:
s ait nisi ex te & in te ẽẽ ñ posst̾: ut quẽ
admodii ñ ei sunt alibi nisi in illa:. sic eiñ

Expanded text:
um sapientia; nam hoc dicit: E t ho c ipsum erat sapientiae scire, cuius esset hoc donum. nec tamen ei scientia suffecit, sed ait: Adii dominum et deprecatus sum illum. non igitur tantum modo in hoc BOS adiuuat deus, ut sciamus, quid agendum sit, uerum etiam ut amando agamus, quod discendo iam scimus. nemo itaque potest esse non solum sciens uerum etiam continens, nisi deus det unde cum iam ille haberet scientiam, precabatur, ut haberet et continentiam, ut esset et in illo, quod sciebat, quia non esset ei illo. aut si propter arbitrium proprium aliquantum et ex illo, non tamen non nisi ex illo, quia nemo esse potest continens, nisi deus det. iste autem de spiritalibus diuitiis, in quibus est utique etiam ipsa luminosa et speciosa continentia, non ait: \'In te et ex te esse possunt\', sed ait: Nisi ex te et in te esse non possunt\\ ut. quem ad modum non ei sunt alibi nisi in illa, sic ei non
Abbreviated transcription (Latin):
S hoc mͦ ꝓmisit ostensurũ seipsũ dilectori¬
b suis cũ patre unũ dm̃: ñ quomͦ in hoc
scło incorpore uisus ẽ abonis ae malis. et
in iudicio erit futuro: quo sic uenturꝰ ẽ
quomͦ uisus ẽ iens in celũ. hoc ẽ ĩ eadẽ for¬
ma filii hominis. fandẽ formã uidebt
quib dicturus ẽ esuriui. &e ñ dedistis
mͥ manducare: qͥa &e iudei uidebt̃ in que

Expanded text:
o promisit ostensurum se ipsum dilectoribus suis cum patre unum deum, non quo modo in hoc saeculo in corpore uisus est a bonis et a malis? Et in iudicio enim futuro, quo sic uenturus est, quo modo uisus est iens in caelum, hoc est in eadem forma filii hominis, eandem formam uidebunt, quibus dicturus est: Esuriui et non dedistis mihi manducare, quia et Iudaei ui
Abbreviated transcription (Latin):
nec tactu teneat᷑ nec sentiatur incessũ:¬
& uideatur tam̃. s corde mundo: Neq
enĩ de hac uita ille loquebat᷑. cũ hec cli¬
ceret: qñdoqͥdem ab hoc scło in quo ds
apparuit ñ sicuti ẽ. s in specie qua uolu

Expanded text:
nec tactu teneatur nec sentiatur incessu enec tactu teneatur nec sentiatur incessu et uideatur tamen sed corde mundo? neque enim de hac uita ille loquebatur, cum hoc diceret, quando quidem ab hoc saeculo, in quo deus apparuit non sicuti est, sed in specie qua
Abbreviated transcription (Latin):
ilicem mambre. sic̃ in monte syna. s mũdo
corde. Et sequit᷑ sciens qͥd desideret. &e qͥd
estuet. & qͥd sꝑet. Nec corporalib inquit
ocłis ds querit᷑ qͥb se ostendit abrahe ysiãs
iacob. & aliis in hoc scło: nec circũ seribit᷑ ui¬
su. ꝓꝑt̾ illud qd̃ dictũ est. posteriora mea ui¬
ñ solũ a tot scĩs. ueru̾etiam a diabolo auditꝰ
ẽ. Nec sentit᷑ incessu: sic̃ aliqndo eũ in para¬
dyso deambularet ad uesꝑam. Nides quẽ
admodũ uir sc̃s enitat᷑ mentes nrãs ab oĩ¬
b carnis sensib euocare: ut aptas faciat
ad uidendũ dm̃: Et tam̃ qͥd agit talis
extrinsecus plantator ce rigator: nͥ intͥn¬
secus oꝑet᷑ qui dat increm̃tum ds̃. Qui ᷤ
enĩ sine adiutorio sp̃e cli. cogitare ualeat.
ẽe aliqͥd. magisq eẽ quã omĩa quȩ ꝑ cor¬
pus sentiunt᷑. qd̾ nec in loco uideat᷑. nec
querendũ sit ocłis: nec audiat᷑ affatu.

Expanded text:
ilicem Mambre, sicut in monte Sina; sed mundo ilicem Mambre, sicut in monte Sina; sed mundo corde. Et sequitur, sciens quid desideret, et quid aestuet, et quid speret: Nec corporalibus, inquit, oculis Deus quaeritur, Jacob et aliis in hoc saeculo, nec circumscribitur visu, propter illud quod dictum est, Posteriora mea vinon solum a tot sanctis uerum etiam a diabolo auditus est, nec sentitur incessu sicut aliquando, cum in paradiso deambularet ad uesperam. Vides, quem ad modum uir sanctus enitatur mentes nostras ab omnibus carnis sensibus seuocare, ut aptas faciat ad uidendum deum. et tamen quid agit talis extrinsecus plantator et rigator, nisi intrinsecus operetur, qui dat incrementum, deus? quis enim sine adiutorio spiritus dei cogitare ualeat esse aliquid magisque esse quam omnia, quae per corpus sentiuntur, quod nec in loco uideatur nec quaerendum sit oculis nec audiatur affatu
Abbreviated transcription (Latin):
ds̃. Nec opus ẽ hoc loco immorari: ut ꝓ
uirib nrĩs conem᷑ ostendere. quomͦ ⁊ hoc
demporalit fiat: cũ in dĩ conspectu semꝑ
sint omĩa. Nunc enĩ querit᷑ quomͦ uidea¬
dur ds̃. ñ ea specie qua ce in isto scło qͥbdã
uoluit apparere: quando ñ solũ eũ abrab̾a
aliisꝙ iustis uerũetiam cũ cain fr̾icida
locutꝰ ẽ: s quomͦ uideat᷑ in illo regno. uͥ
eũ filii ci uidebunt sicuti ẽ. Tunc qͥppe sa¬
tiabit᷑ in bonis desideriũ eoꝵ. Quo desi¬
derio flagrabat moyses. cui loqͥ ad dm̃ fa¬
cie ad faciẽ ñ sufficiebat: s dicebat. Osten¬
de mͥ temet ipsũ manifeste: ut uideã te.
Tanquã diceret qd̾ in p̾almo ex eodẽ deside.¬
rio canit᷑. satiabor cũ manifestabit᷑ gła
tua. Quo desiderio ardebat &e philippꝰ: et
sic satiari cupiebat dicens. Ostende nobis
patrẽ: ce sufficit nob̾. De hac di uisione lo¬
quens. ei etiã ipse amator ae desiderator
ambrosiꝵ ñ in loco inqͥt d̾s uidet᷑. ae sic̃ ad

Expanded text:
. Nec opus est hoc loco immorari, ut pro viribus nostris conemur ostendere quomodo et hoc temporaliter fiat, cum in Dei conspectu semper sint omnia. Nunc enim quaeritur, quo modo uideatur deus non ea specie, qua et in isto saeculo quibusdam uoluit apparere, quando non solum cum Abraham aliisque iustis uerum etiam cum Cain fratricida locutus est, sed quo modo uideatur in illo regno, ubi eum filii eius uidebunt, sicuti est. tunc quippe satiabitur in bonis desiderium eorum, quo desiderio flagrabat Moyses, cui loqui ad deum facie ad faciem non sufficiebat et dicebat: Ostende mihi temet ipsum manifeste, ut uideatanquam diceret, quod in Psalmo ex eodem desiderio canitur, Satiabor cum manifestabitur gloria tua . Quo desiderio ardebat et Philippus, et sic satiari cupiebat, dicens: Ostende nobis Patrem, et sufficit nobis . De hac visione loquens ejus etiam ipse amator et desiderator Ambrosius: Non in loco, inquit, Deus videtur, sicut ad
Abbreviated transcription (Latin):
& xp̃m. uidit & patrẽ. Egohȩc uerba apli
pauli: sic intelligere soleo. In latitudine.
bona oꝑa caritatis:. in longitudine. ꝑse¬
uerantiã usq in finẽ: in altitudine. spem
cȩlestiũ p̃mioꝵ: in ꝓfundo. inscrutabilia
iudicia di. unde ista gr̃ã in homines ue¬
nit. & hunc intellectũ coaptare. etiã sacra¬
m̃to crueis: ut in latitudine accipiatur
transuersũ lignũ. quo extendunt᷑ manꝰ
ꝓpt̃ oꝑum significationẽ: in longitudine
ab ipso usq in t̾rã ubi totũ corpꝰ erucifir¬
um stare uidet᷑. qd̾ significat ꝑsistere. hoc
ẽ longanimit᷑ ꝑmanere: in altitudine ab
ipso transu̾so ligno sur sũ uersus. qd̾ ad ca¬
put eminet ꝓpt̾ expectationẽ suꝑnoꝵ: ne
illa oꝑabona atq in eis ꝑseuerantia ꝑp̃t
beneficia di t̾rena ac tẽporalia facienda
credant᷑ s potiꝰ ꝓpt̃ illud qd desuꝑ sempit̃.¬
qum sꝑat fides. quȩ ꝑ dilectionẽ oꝑat᷑:
N ꝓfundo aũt pars illa ligni quȩ in ter¬

Expanded text:
stum, uidit et patrem\'. Ego haec uerba apostoli Pauli sic intellegere soleo: in latitudine bona opera caritatis, in longitudine perseuerantiam usque in finem, in altitudine spem caelestium praemiorum, in profundo inscrutabilia iudicia dei, unde ista gratia in homines uenit, et hunc intellectum coaptare etiam sacramento crucis, ut in latitudine accipiatur transuersum lignum, quo extenduntur manus, propter operum significationem; in longitudine ab ipso usque in terram, ubi totum corpus crucifixum stare uidetur, quod significat persistere, hoc est longanimiter permanere; in altitudine ab ipso transuerso ligno sursum uersus, quod ad caput eminet, propter expectationem supernorum, ne illa opera bona atque in eis perseuerantia propter beneficia dei terrena ac teantur sed potius propter illud, quod desuper sempiternum sperat fides, quae per dilectionem operatur; in profundo autem pars illa ligni, quae in ter
Abbreviated transcription (Latin):
lo continet᷑ loco. Hoc qui excedente m̃te
intelligit uidet dm̃: ecũ absens putatur.
Qui aũt hoc ñ pot̾: oret &e agat ut posse
mereat᷑. Nec ad hominẽ disputatorẽ puls.
ut qd ñ legit legat: s ad dm̃ saluatorem.
ut qd̾ ñ ualet ualeat ynde. aũt dixerit &
cũ p̃sens ẽ ñ uidet᷑: consequent᷑ aꝑuit di¬

Expanded text:
lo continetur loco. hoc qui excedente mente lo continetur loco. hoc qui excedente mente intellegit, uidet deum, et cum absens putatur; qui autem hoc non potest, oret et agat, ut posse mereatur, nec ad hominem disputatorem pulset, ut, quod non legit, legat, sed ad deum saluatorem, ut, quod non ualet, ualeat. unde autem dixerit: Et, cum praesens est, non uidetur\', consequenter aperuit di
Abbreviated transcription (Latin):
nere: qd̾ narrat. S rursus ne desideriũ
nrm a corꝑis sensu ad aliũ corꝑis sensum
migraret. hoc ẽ ad aures ab ocłis: idõ eũ
diriss nec corporalib ocłis ds querit᷑. nͦ
eir eũscribitur uisu. nec tactu tenet᷑. addi
dit etiã nec auditur affatu: ut si possumꝰ
unigenitũ filiũ qui ẽ in sinu patͥs. sie in¬
telligamꝰ narrantẽ. quom̃ ce uerbũ est. nos
sonus aurib strepens. s imago mentib in¬
notescens: ut illic interna &e ineffabili lu¬
ce clarescat qd̾ dictũ est. qͥ me uidet uidae
c patrẽ. Qd̾ hic philippo dicebat᷑: qñdo ui¬
debat & ñ uidebat. Sequit᷑ enĩ hurꝰ uisione̾
eximius concupitor ambrosiꝰ dicens. Et
cũ absens putat᷑ uidet᷑: & cũ p̾sens ẽ ñ ui¬
detur. Non cdixit cũ absens ẽ: s cũ absens
putat᷑. Nusquã enĩ est absens. qͥ cȩlũ trã
implet. nec spaciis includitur parius. ma¬
gnisue diffundit᷑. s ubiꝙ totus ẽ: &e nul¬

Expanded text:
nere, quod narrat. Sed rursus, ne desiderium nere, quod narrat. Sed rursus, ne desiderium nostrum a corporis sensu ad alium corporis sensum migraret, hoc est ad aures ab oculis. ideo, cum dixisset: \'Nec corporalibus oculis deus quaeritur nec circumscribitur uisu nec tactu tenetossumus, unigenitum filium, qui est in sinu patris, sic intellegamus narrantem, quo modo et uerbum est non sonus auribus instrepens sed imago mentibus innotescens, ut illic interna et ineffabili luce clarescat, quod dictum est: Qui me uidit, uidit et patrem, quod hic Philippo dicebatur, quando uidebat et non uidebat sequitur enim huius uisionis eximius concupitor Ambrosius dicens: \'Et, cum absens putatur, uidetur et, cum praesens est, non uidetur. non dixit cum absens est\' sed cum absens putatur\'; nusquam enim est absens, qui caelum et terram implet nec spatiis includitur paruis magnisue diffunditur, sed ubique totus est et nul
Abbreviated transcription (Latin):
forma tẽ uidebunt eũ: qui uideb̃t̃ sieuti
ẽ. Nec id̾o uideb̃t qͥa pauꝑes spũ in hac
uita fuert̃: qͥa mites. qͥa lugentes. qͥa esu¬
rientes &e sitientes iusticiã: qͥa misericor¬
des. qͥa pacifici. qͥa ꝑsecutionẽ passi ꝑꝑter
iusticiã: quãuis & hȩc omĩa idem ipsi sig̃.
s qͥa mundo st̃ corde. Iło qͥppe int̾ illas
beatitudines cũ omĩa faciant qͥ cor mũ¬
dum habent: ñ est tam̃ alicubi positum
dñm uidebt̃. nisi ubi dictũ ẽ. beati mun¬
dicordes: qm̃ mundo corde uidebit᷑. qui¬
nec in loco iudet᷑. nec ocłis corporalib q̃¬
ritur: nec circũ seribit᷑ uisu. nec tactu te¬
netur: nec auditur affatu. nec sentit᷑ in¬
cessu. Dñ enĩnemo uidit unquã uł ihas
uta sicut ipse ẽ. uł etiã in angłoꝵ uita.
seit uisibilia ista quȩ corporali uisione
ernunt᷑: qͥa uiugenitꝰ filiꝰ qui ẽ in sinu
pat̾s ipse narrauit. Unde ñ ad ocłoꝵ cor¬
porahũ s admentiũ uisionẽ dictũ ẽ ꝑti¬

Expanded text:
bunt eum, qui uidebunt, sicuti est. nec ideo uidebunt, quia pauperes spiritu in hac uita fuerunt, quia mites, quia lugentes, quia esurientes et sitientes iustitiam, quia misericordes, quia pacifici, quia persecutionem passi propter iustitiam, quamuis et haec omnia idem ipsi sint, sed quia mundo sunt corde. ideo quippe inter illas beatitudines, cum omnia faciant, qui cor mundum habent, non est tamen alicubi positum: Deum uidebunt, nisi ubi dictum est: Beati mundo corde, quoniam mundo corde uidebitnec in loco videtur, nec oculis corporalibus quaeritur, nec circumscribitur visu, nec tactu tenetur, nec auditur affatu, nec sentitur incessu\'. deum enim nemo uidit umquam uel in hac uita, sicuti ipse est, uel etiam in angelorum uita, sicut uisibilia ista, quae corporali uisione cernuntur, quia unigenitus filius, qui est in sinu patris, ipse narrauit. unde non ad oculorum corporalium sed ad mentium uisionem dictum est perti
Abbreviated transcription (Latin):
ñ uidebunt: quib credentib dedit po¬
testatẽ filios łi fieri. cũ ad eos om̃s ꝑ¬
tineat qd̾ dictũ ẽ. uidebimꝰ eũ sicutiẽ
s dicendo nos copiã ñ merem᷑. qͥa dm̃
uidendi grãm ñ habemꝰ. de hoc scło se
loqui significauit: ubi qͥbusda d̾s licae
ñ in sua natura. s in qua uoluit specie
dignatꝰ ẽ apparere. sic̃ abrahȩ sic̃ ysaiȩ.
aliisq similib cȩt̾is uͦ innumerabilibꝰ
quãus ad suũ ppłm ce hereditatẽ et̾ña

Expanded text:
edit potestatem filios dei fieri, cum ad eos omnes pertineat, quod dictum est: Videbimus eum sicuti est, sed dicendo nos copiam non meremur, quia deum uidendi gratiam non habemus de hoc saeculo se loqui significauit, ubi quibusdam deus licet non in sua natura, sed in qua uoluit specie, dignatus est apparere sicut Abrahae, sicut Esaiae aliisque similibus; ceteris uero innumerabilibus quamuis ad suum
Abbreviated transcription (Latin):
srat. In futuro aũt scło. qui regnũ accep¬
tiri st̃ qd̃ eis ab mnitio p̾paratum ẽ. om̃s
cũ mundo corde uidebunt: nec in illo
t qͥd mirũ inqͥt: si in p̾senti scło nͥ qñdo
uult dñs ñ uidet᷑. In ipsa ꝙͦ resurrec

Expanded text:
futuro autem saeculo, qui regnum accepturi sunt quod eis ab initio praeparatum est, omnes eum corde mundo videbunt; nec in illo Et quid mirum, inquit, si in praesenti saeculo, nisi quando vult, Dominus non videtur? In ipsa quoque resurrec
Abbreviated transcription (Latin):
dus ẽ: ipsi enĩ dicti st̃ uenisse in conspec¬
tu cũ. ñ ds in conspectu eoꝵ. Ueniunt aũt
in conspectũ nr̃m quȩ uidemꝰ᷑. ñ a quib
uidem᷑. Uener̃t̃ gͦ sicut in multis codicibꝰ

Expanded text:
dus est. ipsi enim dicti sunt uenisse in conspecdus est. ipsi enim dicti sunt uenisse in conspectu dei, non deus in conspectu eorum. ueniunt autem in conspectu nostro, quae uidemus, non a quibus uide
Abbreviated transcription (Latin):
bitur ds: qm̃ om̃s qui in monum̃tis st̃
audient uocẽ eiꝰ & ꝓcedent: s eũ magna
differentia. Nam qͥ bene. fecert̃ in resur-¬
rectionẽ uitȩ: qͥ aũt male egert in resur-¬
rectionem iudicii. Hic iudiciũ pȩnã et̃¬
nam significat: sic̃ etiã illud dictũ est. qͥ
ñ credit ĩa iudicatus ẽ. Qd gͦ ait sc̃s am¬
brosius. neq is qͥ dm uidere noluerit:
potest dm̃ uidere: qͥd aliud intelligi uo¬
luit. nisi qͥa is qui mundando cordi eu¬
ram tanta re dignã ñ uult inpendere.
ñ uult dm̃ uidere: Nide ꝓinde qͥd adim¬
gat. Nec in loco inqͥt d̾s uidet᷑: s mũdo
corde. Qd̾ euidentiꝰ qͥd exp̃ssius dici po¬
duit. Ab hac gͥ uisione diabolus : angłi
eis & om̃s cũ eis impii. sine ulla nebula du¬
bitationis exclusi st̃: qm̃ mundo corde ñ
st̃. Ac ꝑ hoc qd̾ scͥptum ẽ in libro iob ueniˢ¬
se. angłos in conspectu di. ce uenisse eũ eis
diabolũ: ñ ido diabolus dm̃ uidisse creden¬

Expanded text:
iam omnes, qui in monumentis sunt, audient uocem eius et procedent, sed cum magna differentia; nam qui bene fecerunt, in resurrectionem uitae, qui autem male egerunt, in resurrectionem iudicii. hic iudicium poenam aeternam significat, sicut etiam illud dictum est: Qui non credit, iam iudicatus est. Quod ergo ait sanctus Ambrosius \'neque is, qui deum uidere noluerit, potest deum uidere\\ quid aliud intellegi uoluit, nisi quia is, qui mundando cordi curam tanta re dignam non uult inpendere, non uult deum uidere? uide proinde, quid adiungat: \'Nec in loco\', inquit, \'deus uidetur sed mundo corde\\ quid euidentius, quid expressius dici potuit? ab hac igitur uisione diabolus et angeli eius et omnes cum eis impii sine ulla nebula dubitationis exclusi sunt, quoniam mundo corde non sunt. ac per hoc, quod scriptum est in libro Iob uenisse angelos in conspectu dei et uenisse cum eis diabolum, non ideo diabolus deum uidisse creden
Abbreviated transcription (Latin):
mundo corde qm̃ ipsi dm̃ uidebt̃. ilsd̃
pacem sectamini cũ om̃ib &e scĩficatio¬
nem. sine qua nemo poterit uidere dm.
Multũ enĩ miror.si eo usq ꝓgrediuntur
qͥ existimant impios uisuros d̃m. e a di¬
bolo uisũ dm̃ ut eos & mundo ẽẽ corde.
e pacẽ & scĩficationẽ cũ omib sectari asse¬
uerent. Nam qd̾ dñs ait. qͥ me uidet ui¬
det &e patrẽ meũ: potest paulo attentius
consideratũ ñ uideri contrariũ ẽẽ ei qd̃
dixit. dm̃ nemo uidit unquã. Neq enim
dixit qͥa me uidistis uidistis & patrẽ: s
dicendo qͥ me uidit uidit &e patrẽ. osten¬
dere uoluit unitatẽ substantiȩ pat̾s ꝯfilii:
ne in aliquo int̾ se putarent᷑ ẽẽ dissimi¬

Expanded text:
mundo corde, quoniam ipsi deum uidebunt, et illud: mundo corde, quoniam ipsi deum uidebunt, et illud: Pacem sectamini cum omnibus et sanctificationem, sine qua nemo poterit uidere deum. multum enim miror, si eo usque progrediuntur, qui existimant impios uisuros deum et a diabolo uisum deum, ut eos et mundo esse corde et pacem ac sanctificationem cum omnibverent. Nam quod Dominus ait: « Qui me videt, videt et Patrem . » potest, paulo attentius consideratum non uideri esse contrarium\' ei, quod dixit: Deum nemo uidit umquam. neque enim dixit: Quia me uidistis, uidistis et patrem, sed dicendo: Qui I me uidit, uidit et patrem ostendere uoluit unitatem sub-\' stantiae patris et filii, ne in aliquo inter se putarentur esse dissimi
Abbreviated transcription (Latin):
hominis qui in ipso ẽ. nemo utiq s homi¬
num. Neq enĩ hoc de dõ accipi potest:
cũ de xp̃o scriptũ sit. ñ opus fuisse. ut
qͥsquam illi testimoniũ ꝑhibere de hoie
qm̃ ipse sciebat qͥd eẽt in homine. Nam
hoc apłs planiꝰ explicans. quẽ nemo
inqͥt hominũ uidit: nec uidere potest.
Si gͦ ita dictũ est. dm̃ nemo uidit unꝙͦ
ac si diceret᷑ nemo hominũ: actenus illa
questio soluta uidebit᷑. ut ñ sit huic sen¬
tentiȩ contrariũ. qd̃ dñs ait. angłi eoꝵ
semꝑuident. faciẽ patris mer: ut scił
angłos dm̃ uidere credamꝰ. quẽ nemo
uidit unquã s hominũ. Quomͦ gͦ dm̃
uidit abraham ysaae iacob. moyses iob
micheas ysaias. & si qui alii st̃. de quib
ueracissima sc̃ptura testat᷑. qd dm uide
pios uisuros dm. a diabolo qͦ ipso dm̃
uisũ putant: sic accipientes qd̃ scͥptum
ẽ in libro iob. uenisse cũ angłis ae diabo¬
lum in conspectu i. tinã ce illud ueni¬
at in questionẽ. quomͦ dictũ est beati

Expanded text:
i in ipso est, — nemo utique sed hominum; neque enim hoc de deo accipi potest, cum de Christo scriptum sit non opus fuisse, ut quisquam illi testimonium perhiberet de homine, quoniam ipse sciebat, quid esset in homine; nam hoc apostolus planius explicans: Quem nemo. inquit, hominum uidit nec uidere potest — si ergo ita dictum est: Deum nemo uidit umquam, ac si diceretur: Nemo hominum\', hactenus illa quaestio soluta uidebitur, ut non sit huic sententiae contrarium, quod dominus ait: Angeli eorum semper uident faciem patris mei, ut scilicet angelos deum uidere credamus, quem nemo uidit umquam sed hominum. quo modo ergo deum uidit Abraham, Isaac, Iacob, Iob, Moyses, Michaeas, Esaias et si qui alii sunt, de quibus ueracissima scriptura testatur, quod deum uiderpios uisuros deum a diabolo quoque ipso deum uisum putant sic accipientes, quod scriptum est in libro Iob uenisse cum angelis et diabolum, in conspectu dei, ut iam et illud ueniat in quaestionem, quomodo dictum sit: Beati
Abbreviated transcription (Latin):
sine quo ñ oꝑam᷑ bonũ: ñ tam̃ sieut iste
dixit. ñ nisi ex illa. ꝓpriũ qͥppe arbitriũ
nisi grã dĩ iuuetur: nec ipsa bona uo¬
luntas eẽ in homine potest. D̾s est enim
tumimꝰ scientiã reuelando. ut nouerimꝰ
qͥd facere debeamꝰ s etiã inspirando cari-¬
tatem. ut ea quȩ discendo nouimꝰ. etiam
diligendo faciamꝰ. Nam utiq nouerat. ille
quã magnũ bonũ eẽt continentia. qͥdi¬
cebat: & cũ scirem qͥa nemo potest ẽẽ con¬
tinens. nͥ ds̃ det. Non solũ gͦ sciebat. qntũ

Expanded text:
sine quo non operamur bonum, non tamen, sicut iste sine quo non operamur bonum, non tamen, sicut iste dixit, non nisi ex illa\'. proprium quippe arbitrium nisi dei gratia iuuetur, nec ipsa bona uoluntas esse in homine potest. deus est enimtum modo scientiam reuelando. ut nouerimus. quid facere debeamus, sed etiam inspirando caritatem. ut ea, quae discendo nouimus. etiam diligendo faciamus. Nam utique nouerat ille, quam magnum bonum esset continentia, qui dicebat: Et cum scirem, quia nemo potest esse continens, nisi
Abbreviated transcription (Latin):
Qs enĩ uos ab illa ex ada massa mortis ꝑ¬
ditionisq discernit: Nonne ille: qͥ uenit
querere ae saluare qd ꝑierat: An uͦ qͣndo
apło dicente audierit homo. qͥs enĩ te
discernit. responsurus ẽ. bona uoluntaᷤ
mea. fides mea. iusticia mea: & ñ ꝯtintio
qd̾ sequitur auditurꝰ. qͥd enĩ habes qͦd
ñ accepisti. Si aũt &e accepisti: qͥd głaris
quasi ñ acceꝑis: Nolumꝰ gͦ ut uirgo sa¬
era cũ audit uł legit. spiritales diuiti¬
as nullus tͥ pret̃ te conferre poterit:
in his iure laudanda. in his mi̾to cȩteriˢ
p̾̃ferenda es. que nisi ex te &e in te rẽ nos
posst̃: nolum prorsus ita głetur quasi ñ
acceꝑit. Dicat qͥdem. in me st̃ ds̃ uota tua:¬
quȩ redda laudes tͥ. S qͥa in illa ñ etiã
ex illa: meminerit etiã dicere. dñe in uo¬
luntate tua p̃stitisti decori meo uirtutẽ.
Quia ce si etiã ex illa ꝓpt̃ arbitriũ ꝓprium.

Expanded text:
quis enim uos ab illa ex Adam massa mortis pquis enim uos ab illa ex Adam massa mortis perditionisque discernit? nonne ille, qui uenit quaerere et saluare, quod perierat? an uero quando apostolo dicente audierit homo: Quis enim te discernit? responsurus est: \'Bona uoluntas mea. fides mea, iustitia mea\' et non continuo, quod sequitur, auditurus: Quid enim habes, quod non accepisti? si autem et accepisti, quid gloriaris, quasi non acceperis? nolumus ergo, ut uirgo sacra, cum audit uel legit: \'Spiritales diuitias nullus tibi praeter te conferre poterit; in his iure laudanda, in his merito ceteris praeferenda es, quae nisi ex te et in te esse non possunt\'. nolumus prorsus ita glorietur. quasi non acceperit. dicat quidem: In me sunt, deus, uota quae reddam laudis tibi, sed, quia in illa re: Domine, in uoluntate tua praestitisti decori meo uirtutem, quia etsi etiam ex illa propter arbitrium proprium,
Abbreviated transcription (Latin):
natu posterior. actu prior. genere ex te.
honore ante te. etate subsequens. scĩta¬
de p̃cedens: in qua etiã tuũ ẽẽ cȩpit. qd̃
in te ẽẽ ñ potuit. Illa qͥppe carnalit̾ nos
nupsit: ut ñ tantũ sibi. s etiã tͥ ultra te
spiritalit̾ augeret᷑: qm̃ ce tu ea cõpensa¬
dione minor illa es: qd̾ ita nupsisti ut naᷤ¬
ceretur. Hȩc dĩ dona st̃: ce ur̃a qͥdem st̃.
h ñ ex uob̾. Habetis eni thesaurũ istũ in
derrenis corꝑib. & adhuc fragilib tanqu̾ã
in uasis fictilib: ut eminentia uirtutis
sit dĩ ce ñ ex uob̾. Nec miremini qͥa dici¬
mus ce ur̃ã eẽ: &e ex uob̾ ñ esse. Nam &e pa¬
nem cotidianũ dicimꝰ nr̃m s tam̃ addimꝰ
da nobͣ:ne putetur ex nob̃. Pinde sic̃ sc̃ptũ
ẽ. sine int̾missione orate: in om̃ib grãs
agite. Oratis enĩ. ut ꝑseuerant̃ &e ꝓficient̃
habeatis: grãs agitis. qͥa ñ ex uob̃ habetis.

Expanded text:
natu posterior. actu prior. genere ex te, natu posterior. actu prior. genere ex te, honore ante te, aetate subsequens, sanctitate praecedens, in qua etiam tuum esse coepit, quod in te esse non potuit. illa quippe carnaliter non nupsit, ut non tantum sibi sed etiam tibi ultra te spiritaliter augeretur, quoniam et tu ea compensatione minor illa es, quod ita nupsisti, ut nasceretur. haec dei dona sunt et uestra quidem sunt sed non ei uobis; habetis enim thesaurum istum in terrenis corporibus et adhuc fragilibus tamquam in uasis fictilibus, ut eminentia uirtutis sit dei et non ex uobis. nec miremini, quia dicimus et uestra esse et ex uobis non esse; nam et panem cotidianum dicimus nostrum, sed tamen addimus: Da nobis, ne putetur lex nobis\\ Proinde, sieut scriptum est sine intermissione orate, in omnibus gratias agite; oratis enim. ut perseueranter et proficienter habeatis, gratias agitis, quia non ex uobis habetis.
Abbreviated transcription (Latin):
nentia uirginali qd̾ sibi ñ sit ex seipsa.
s sit cł̃ĩ donũ. quãuis credenti uolenti¬
ꝙ collatũ: eundẽ audiat ueracẽ piũq
doctorẽ. Qui cũ hinc ageret. ait. Nellem
om̃s ẽẽ sicut meipsũ. s unꝰquisq ꝓpriũ
donũ habet a dõ: alius sic. aliꝰ aũt sic.¬
Audiat etiã ipsũ non tantũ suũ s uniu̾¬
se eccłiȩ unicũ sponsũ de tali castitate
atq integritate dicentẽ: ñ om̃s capiuis
uerbũ hoc. s quib datũ ẽ: ut intelligat
ex eo qd̵ habet tã magnũ bonũ atq
agere debere: quã cuiusquã uerba. qd̾
uelut ex seipsa id habeat. ut. ñ dicamꝰ
assentantis adulatoris. ne de occultis
hominũ temere iudicare uideam᷑ cer-¬
de errantis laudatoris audire. Om̃e qͥppe
datũ optimũ & om̃e donũ ꝑfectũ sicut
dicit apłs iacob desursũ est: descendens
a patre luminũ. Hinc gͦ & scã uirginitas
qua te filia uolentẽ gaudentẽq uicit:

Expanded text:
nentia uirginali, quod non sibi sit ex se ipsa, nentia uirginali, quod non sibi sit ex se ipsa, sed sit dei donum quamuis credenti uolentique conlatum, eundem audiat ueracem piumque doctorem, qui, cum hinc ageret, ait: Vellem omnes esse sicut me ipsum; sed unusquisque proprium donum habet a deo alius sic alius autAudiat etiam ipsum, non tantum suum, sed universae Ecclesiae unicum sponsum, de tali castitate atque integritate dicentem. Non omnes capiunt verbum hoc, sed quibus datum est ; ut intelligat ex eo quod habet tam magnum bonum atque agere debere, quam cujusquam verba, quod velut ex seipsa id habeat, ut non dicamus assentantis adulatoris, ne de occultis hominum temere judicare videamur, certe errantis laudatoris audire. Omne quippe datum optimum, et omne donum perfectum, sicut apostolus Iacobus, desursum est descendens a patre luminum. hinc ergo et sancta uirginitas. qua te filii uolentem gaudentemque uicit
Abbreviated transcription (Latin):
ex te & in te. ẽẽ ñ possunt. Cernis nẽpe:
qnͣta in his uerbis sit cauenda ꝑnici¬
es. Nam utiq qd dictũ est. ñ posst̾ ẽẽ
ista bona nisi in te: optime. & uerissi¬
me dictũ ẽ. Iste plane cib ẽ. Qd̃ uͦ ait
ñ nisi ex te: hoc omĩno uirus ẽ. Absit
ut hȩc libent̾ audiat. uirgo xꝑi: quȩ
pie intelligit ꝓpͥam pauꝑtatẽ cordis
humani: & ido illic ñ nisi sponsi sui do¬
nis nescit ornari. Audiat gͦ potiꝰ apł̃m
dicentẽ. Desponsaui uos uni uiro uir¬
ginem castã. exhibere xꝑo. Timeo aũt.
ne sicut serpens ȩuam seduxit uersutia
sua. sic ce ur̃e m̃tes corrũpant᷑ a casti
spiritalib diuitiis. ñ istũ qui dicit
nullus tͥ eas pret̾ te conferre pot. &
nisi ex te. & in te ẽẽ ñ possunt: s illum
audiat qͥ dicit. Habemꝰ thesaurũ istũ
in uasis fictilib. ut eminentia uirtutis
sit cdĩ. ae ñ ex nob̾. De ipsa qͦq saera conti¬

Expanded text:
ex te et in te esse non possunt\'. Cernis nempe. ex te et in te esse non possunt\'. Cernis nempe. quanta in his uerbis sit cauenda pernicies. eam utique, quod dictum est: Non on possunt esse ista bona nisi in te\', optime et uerissime dictum est: iste plane cibus est; quod uero ait non nisi ex te\\ hoc omnino uirus est. absit, ut haec libenter audiat uirgo Christi, quae pie intellegit propriam paupertatem cordis humani et ideo illic nisi sponsi sui donis nescit ornari. audiat ergo potius apostolum dicentem: Desponsaui uos uni uiro uirginem castam exhibere Christo. timeo autem, n e, sicut serpens Euam se-duxit in uersutia sua, sicspiritalibus diuitiis non istum, qui dicit: Nullus tibi eas praeter te conferre potest\' et: \'Nisi ex te et in te esse non possunt, sed illum audiat. qui dicit: Habemus thesaurum istum in uasis fictilibus, ut eminentia uirtutis sit dei et non ex nobis. De ipsa quoque sacra conti
Abbreviated transcription (Latin):
dit in altũ. captiuauit captiuitatẽ. &
dedit. dona hominib. qͥs quis ñdum
confitet᷑: quantũ &e quã exiciabiliter
erret intelligis. Quomͦ gͦ a uob̃ quibꝰ
tantã dilectionẽ debemꝰ ammonendisᷤ
ut. talia caueatis. dissimulare possen:
cũ legissemꝰ librũ quẽ ad scãm demeti¬
adem qͥs nã scripserit. uł utrũ ad uos
ꝑuenerit. urĩs potiꝰ rescriptis nosse uo¬
lumꝰ. In quo libro si fas ẽ legat uirgo
xꝑi unde. credat uirginałẽ suã sẽitatẽ.
om̃sꝙ spiritales diuitias ñ nisi ex se
ipsa sibi ẽẽ: atq ita priꝰ quã sit plenis¬
sime beata. discat. dõ ẽẽ qd̾ absit. ing̃¬
taᷤ.Uerba eñĩ ad ilła scripta: in eodẽ libro
p̃ponaris aliis: immo hinc magis. Nam
corporalis nobilitas atq opulentia tu
oꝵ intelligunt᷑ eẽ non tua. Spiritales
uͦ diuitias: nullus tͥ pret̾ te confer¬
re poterit. In his gͦ iure laudanda in
his merito cȩteris p̾ferenda es: quȩ nͥ

Expanded text:
 captiuauit captiuitatem et dedit dona hominibus, quisquis nondum confitetur, quantum et quam exitiabiliter erret, intellegis. Quo modo ergo a uobis. quibus tantam dilectionem debemus, admonendis, ut talia caueatis, dissimulare possemus, cum legissemus librum, quem ad sanctam Demetriadem quisnam scripserit uel, utrum ad uos peruenerit, uestris potius rescriptis nosse uolumus. in quo libro, si fas est, legat uirgo Christi, unde credat uirginalem suam sanctitatem omnesque spiritales diuitias non nisi ex se ipsa sibi esse, atque ita. priusquam sit plenissime beata, discat deo esse - quod absit! — ingrata. uerba enim ad illam scripta in eodem libro  quae merito praeponaris aliis, immo hinc magis; nam corpoorum intelliguntur esse, non tua; spirituales vero divitias nullus tibi praeter te conferre poterit. In his ergo jure laudanda, in his merito caeteris praeferenda es, quae nisi
Abbreviated transcription (Latin):
de his qͥ etiã illa quȩ sana st̾ uiciare co¬
nantur. Domũ enĩ urãm: ñ paruã xꝑi
ȩccł̃iam deputamꝰ. Nec sane paruus ẽ
error illoꝵ. qͥ putant ex nob̃ipsis nos
habere. si qͥd iusticie continentię pieta¬
tis castitatis in nob̃ est: eo qd̾ ita nos
condiderit. ds̃. ut ultra pret̃ qd̃ nob̃
reuelat scientiã. nicħ nos adiuuet: ut
ea que facienda discendo nouimꝰ. etiã
diligendo faciamꝰ. naturã scilicet atq do¬
ctrinã. definientes tantũmͦ ẽẽ di grãm
& adiutoriũ. ut iuste recteq uiuamꝰ :
ad habendam uͦ bonã uoluntatẽ. ubi
est hocipsũ qd̃ iuste uiuimꝰ & ipsa cari¬
tas quȩ in om̃ib dĩ donis ita excellit.
ut etiã ds̃ dicta sit. qua una implere¬
tur in nob̾. si qͥd diuinȩ legis &e ãmoniti¬
onis implemꝰ. nolunt nos diuinitꝰ adiu¬
uari. s nos ipsos dicunt arbitrio ꝓprio.
nob̃ ad ista sufficere. Nõ uob̃ uideatur

Expanded text:
de his. qui etiam illa, quae sana sunt. uitiare code his. qui etiam illa, quae sana sunt. uitiare conantur. domum enim uestram non paruam Christi ecclesiam deputamus. nec sane paruus est error illorum. qui putant ex nobis ipsis nos habere, si quid iustitiae, continentiae, pietatis. castitatis in nobis est, eo quod ita nos condiderit deus, ut ultra. praeter quod nobis reuelat scientiam, nihil nos adiuuet, ut ea, quae facienda discendo nouimus, etiam diligendo faciamus, naturam scilicet atque doctrinam definientes tantum modo esse dei gratiam et adiutorium, ut iuste recteque uiuamus. ad habendam uero bonam uoluntatem. ubi est hoc ipsum, quod iuste uiuimus, et ipsam caritatem. quae in omnibus dei donis ita excellit, ut etiam deus dicta sit, qua una impletur in nobis, si quid diuinae legis et admonitionis implemus, nolunt nos diuinitus adiuuari, sed nos ipsos dicunt arbitrio proprio nobis ad ista sufficere. non uobis uideatur
Abbreviated transcription (Latin):
tune uerumetiã importune p̾dicando u̾¬
bo instare p̃cipiat: ñ tam̃ in eoꝵ hominũ
numero uos habemꝰ. quib sermo uł pagi¬
na nr̃a importuna uideat᷑: q̃ndo id qͦd
ad sanã doctrinã ñ ꝑtinet. uos ut ugilart̃
euitetis alloquim᷑. Hinc gͦ ẽ qd̾ ammoni¬
dionẽ nr̃am tã grato animo suscepistis:
diceres. Sane qd̾ me hortat᷑ reuerentia
ur̃ã. ne aures indulgeã his hõibuᷤ qͥ pra¬
uis tractatib uenerandã fidẽ sepe cor-¬
rũpunt: grãs uberes ago tã pie ammoni¬
tioni. Qd̾ itaq adiungis ae dicis. s nou̾it
sacerdotiũ urm̃. longe me ac domũeuła
meã ab huiꝰmodi ꝑsonis ẽẽ discretã oĩsq
familia nr̃a adeo catholicã sequit᷑ fidẽ.
ut in nulła heresim aliqñdo deuiaui̾t.
nec unquã lapsa sit. ñ dieo in eas sectas
quȩ uix expiant᷑. s nec in eas quȩ par¬
uos habere uident᷑ errores: hoc ẽ qd nos
magis magisq cõpellit ñ tacere apd uoᷤͤ

Expanded text:
tune uerum etiam importune praedicando uertune uerum etiam importune praedicando uerbo instare praecipiat, non tamen in eorum hominum numero nos habemus, quibus sermo uel pagina nostra importuna uideatur, quando id, quod ad sanam doctrinam non pertinet, uos ut uigilanter euitetis adloquimur. hinc ergo est. quod admonitionem nostram tam grato animo suscepistis, escribimus, diceres: Sane, quod me hortatur reuerentia uestra, ne aures indulgeam his hominibus, qui prauis tractatibus uenerandam fidem saepe corrumpunt, gratias uberes ago tam piae admonitioni.\' i Quod itaque adiungis et dicis: \'Sed nouerit sacerdotium uestrum longe me ac domunculam meam ab huius modi personis esse discretam: omnisque familia nostra adeo catholicam sequitur fidem, ut in nullam haeresim aliquando deuiauerit nec umquam lapsa sit, non dico in eas sectas, quae uix expiantur, sed nec in eas, quae paruos habere uidentur errores\', hoc est, quod nos magis magisque compellit non tacere apud uos
Abbreviated transcription (Latin):
iuuante grã & miscłia saluatoris. in do¬
mo ur̃a tantꝰ fructus exortꝰ est. ut hu¬
manis nuptiis ĩã paratis sc̃a demetria
spritalẽ sponsi illiꝰ p̃ferret amplexũ:
cui specioso p̾filiis hominũ ad habendam
sp̃c uberiorẽ fecunditatẽ. nec amittendã
carnis integritatẽ. uirgines nubunt. Ne¬
sciremꝰ aũ quẽ admodu nr̃a illa tẽ exhorta¬
tio. a fideli & nobili uirgine fuss accepta:
nisi nob̾ ꝓfectis. cũ post paulułu ꝓfessa fu¬
iss scĩmoniam uirginałe. hoc ingens di do¬
num qd̵ ꝑseruos qͥdem suos plantat ꝯri¬
gat. s ꝑ seipsũ dat increm̃tum nob̾ oꝑariis
ꝓuenisse. ur̃arum litterarũ letissimo nũ¬
tio & ueraci testimonio disceremꝰ. Quȩ cũ
ita sint: nemo nos imꝓbos dixerit: si in uo¬
bis ammonendis ut contraria gr̃e d̃i dog¬
mata deuitetis. necessitudine. sumꝰ ꝓpensi¬
ore solliciti. Nam licet nos apł̃s. ñ sołu opor¬

Expanded text:
iuuante gratia et misericordia saluatoris in doiuuante gratia et misericordia saluatoris in domo uestra tantus fructus exortus est, ut humanis nuptiis iam paratis sancta Demetrias spiritalem sponsi illius praeferret ampleium, cui specioso prae filiis hominum ad habendam spiritus uberiorem fecunditatem nec amittendam carnis integritatem uirgines nubunt. nesciremus autem, quem ad modum nostra illa tunc exhortatio a fideli et nobili uirgine fuisset accepta, nisi nobis profectis, cum post paululum professa fuisset sanctimoniam uirginalem, hoc ingens dei donum, quod per seruos quidem suos plantat et rigat, sed per se ipsum dat incrementum, nobis operariis prouenisse uestrarum litterarum laetissimo nuntio et ueraci testimonio disceremus. Quae cum ita sint, nemo nos inprobos dixerit, si in nobis admonendis, ut contraria gratiae dei dogmata deuitetis, necessitudine sumus propensiore solliciti. nam licet nos apostolus non solum oppor