comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
gaudens gaudiũ sentit. an negabis: Deod̾̃. Immo assen¬
tior. Augꝰ. Hoc ⁊ de cȩceris ꝑturbationib arxerĩ. Deod̾. Sic
habeo. augꝰ. Qcqͥd autẽ oculi sentiunt. hoc uident. Deodatꝰ
Nullomͦ istud dederĩ. Qs enĩ dolorẽ indeat. quẽ tñ sepe oculi
sentrunt: Augꝰ. Apparet te de oculis agere. Bene ingilas. Itaq
inde utrũ ut gaudens gaudendo gauarũ sentit. ita etiã uidens
udendo sentiat insũ. Deod̾. an alit̾ putas: Atigꝰ. Qͥcqͥd artem
udens uidendo sentit. sd etrã uiaeat necesse e̾. Deõd. Non ẽ necesse¬
Qͥd si enĩ amorẽ uideat. num ⁊ amorẽ uidit: augꝰ. Cautissime
ac sagacissime. Gaudeo qd difficile deciperis. S ñc attende. Qm
constitit int̾ nos ñ om̃e qd̾ oculi sentiunt. neq om̃e qd uidendo
sentit᷑ iideri. putasne hoc saltĩ uerũ ẽẽ. om̃e qd uidet᷑ sentiri :
Hoc sane nͥ concessero. qͦmͦ sensꝰ poterit uocari qd uidemꝰ:

Expanded text:
gaudens gaudium sentit. An negabis? E. Imo assengaudens gaudium sentit. An negabis? E. Imo assentior. A. Hoc et de caeteris perturbationibus dixerim. E. Sic habeo. A. Quidquid autem oculi sentiunt, hoc vident. E. Nullo modo istud dederim: quis enim dolorem videat, quem tamen saepe oculi sentiunt? A. Apparet te de oculis agere: bene vigilas. Itaque vide, utrum ut gaudens gaudendo gaudium sentit, ita etiam videns videndo sentiat visum. E. An aliter potest? A. Quidquid autem videns videndo sentit,  videndo sentiat, num et amorem videt? A. Cautissime ac sagacissime; gaudeo quod difficile deciperis. Sed nunc attende: quoniam constitit inter nos, non omne quod oculi sentiunt, neque omne quod videndo sentitur, videri; putasne hoc saltem verum esse, omne quod videtur sentiri? E. Hoc sane nisi concessero, quomodo sensus poterit vocari quod videmus?
Abbreviated transcription (Latin):
ex auctoritate pendere. presertĩ mea quȩ nulla e.:⁊ qd̾ ait oratiꝰ.
saꝑe aude. ne ñ te ratio subiuget priꝰqm metꝰ. Deod̾. Ego prorsꝰ
nichil metuo. qͦqͦres mͦ ꝓcesserint. Non enĩ errare me sines. S
iã incipe siqͥd habes ne differendo potiꝰ. qͣm adu̾sando defatiges
Augꝰ. Dic gͥ qͥd patiat᷑ corpꝰ tinĩ. cũ me indes. Deod̾. Patitur
om̃ino aliqͥd. Nã oculi mei partes infallor corꝑis mei st̃. qͥ si nchil
paterent᷑. qͦmͦ te inderẽ: Augꝰ. at ñ ẽ satis ut ꝑfuadeas ocłos
tuos aliqͥd pati. nͥ etiã qͥd patiant᷑ ostenderis. Ded̾o. Qͥd tandẽ
nͥ ipsũ uisũ : nã uident. Si enĩ me rogares. qͥd pateret᷑ ȩgro¬
tans. egͥtudinẽ responderẽ. Qͥd cupiens. cupiditatẽ. Quid
metuens: metũ. Qd gaudens. gaudiũ. Cur gͦ roganti quid
uidens patiat᷑. ñ recte insũ ipsũ respondeã: Augꝰ. S enĩ

Expanded text:
ex auctoritate pendere, praesertim mea quae nulla est; et quod ait Horatius, ex auctoritate pendere, praesertim mea quae nulla est; et quod ait Horatius, Sapere aude : ne non te ratio subjuget priusquam metus. E. Ego prorsus nihil metuo, quoquo res modo processerit: non enim errare me sines. Sed jam incipe si quid habes, ne differendo potius quam adversando defatiger. 42. A. Dic igitur quid patiatur corpus tuum cum me vides? E. Patitur omnino aliquid: nam oculi mei partes, nisi fallor, corporis mei sunt; qui si nihil paterentur, quomodo te viderem? A. At non satis est, ut persuadeas tuos oculos aliquid pati, nisi etiam quid patiantur ostenderis. E. Quid tandem, nisi ipsum visum? nam vident. Si enim me rogares quid pateretur aegrotans, aegritudinem responderem; quid cupiens, cupiditatem; quid metuens, metum; quid gaudens, gaudium. Cur ergo roganti quid videns patiatur, non recte ipsum visum respondeam? A. Sed enim
Abbreviated transcription (Latin):
di. atq tangendi. Pħ qͥd respondeã. nescio. Augꝰ. Particio ista ue¬
tustissima e̾. ⁊ fere inconcionib cęlebrata. Uellẽ autẽ diffinrimͥ
abste qͥd sit ip̃e sensꝰ ut eadẽ aiffintione om̃ia illa inctuderent᷑
neq aliud qͥcqͣm qͦd sensus ñ eẽt mea intelligeret᷑. S si ia ñ po¬
test. nchil urgeo. Ilua enĩ qͦd satis e̾. certe potest meã defimitio¬
nẽ uel refellere uel ꝓbare. Deod̾. Hoc mͦ tͥ fortasse ñ deero qͣntũ
ualeo. ñ enĩ ⁊ hoc semꝑ ẽ facile. Augꝰ. Attende gͦ. Nã sensũ puto
ẽẽ. ñ latere animã qd̾ patit᷑ corpꝰ. Deõd. Placet mͥ hȩc defimtio.
Augꝰ. ad esto gͦ hinic tanqͣm tuȩ. ac tuere illã. dũ ame paulisꝑ
refellit᷑. Deod. Tuebor sane. si tu adiuueris. Sinmimme. rã mͥ
displicet. Non enĩ tͥ frustra irisa ẽ refellenda. augꝰ. Noli mmis

Expanded text:
di atque tangendi: plus quid respondeam nescio. A. Partitio ista vedi atque tangendi: plus quid respondeam nescio. A. Partitio ista vetustissima est, et fere in concionibus celebrata. Vellem autem definiri mihi abs te, quid sit ipse sensus, ut eadem definitione omnia illa includerentur, neque aliud quidquam quod sensus non esset, in ea intelligeretur: sed si id non potest, nihil urgeo. Illud enim quod satis est, certe potes meam definitionem vel refellere vel probare. E. Hoc modo tibi fortasse non deero, quantum valeo: non enim et hoc semper est facile. A. Attende ergo: nam sensum puto esse, non latere animam quod patitur corpus. E. Placet mihi haec definitio. A. Adesto ergo huic tanquam tuae, ac tuere illam, dum a me paulisper refellitur. E. Tuebor sane, si tu adjuveris; sin minime, jam mihi displicet: non enim frustra tibi visa est refellenda. A. Noli nimis
Abbreviated transcription (Latin):
ctũ ẽ. modũ adhibeo ut ad alia tͣnseamꝰ. Deoõ. Michiuͦ satis ꝑ¬
suasũ ẽ. maiores uires ñ exeo e̾e̾ qd̾ ar̃a creuerit. Nã ut alia omittam
quȩ abste sublimit̾ dicta st̃. insama ⁊ morbo corꝑis ammrã cres¬
cere cũ ipsũ corpꝰ mimat᷑ ne ip̃e qͥdẽ freneticꝰ dixerit. cuiꝰuires
multo ampłiores qͣm sano eẽ solent nemo nescit. Unde mͥ maxi¬
me indet᷑ inneruis e̾e om̃e qd̾ miram. cũ pret̾ spem uires in qͦprã
repperiun᷑. Quare. oro aggredere rã illud. cui totꝰ intendo cͦ
ai̾a si ñ tanti spatii magnituamẽ habet qͣnti corpꝰ ẽ ubiq illiꝰ
ore opꝰ ẽ. qͣm fortasse te existimes ee debere. Quare. facito ut
qͦ aĩa ꝑ corpꝰ utit᷑. Nã ip̃e rã nomine ꝓpͥo. sensꝰ aicit᷑. Deodatus.
Sensꝰ ẽẽ qͥnq audrre soleo. utidendi. audiendi. olfaciendi. gustan¬

Expanded text:
ctum est, modum adhibeo, ut ad alia transeamus. E. Mihi vero satis pctum est, modum adhibeo, ut ad alia transeamus. E. Mihi vero satis persuasum est, majores vires non ex eo esse quod anima creverit: nam, ut insania et morbo corporis animam crescere, cum ipsum corpus minuatur, ne ipse quidem phreneticus dixerit, cui vires multo ampliores, quam sano esse solent, nemo nescit. Unde mihi maxime videtur in nervis esse omne quod miramur, cum praeter spem vires in quopiam reperiuntur: quare, oro, aggredere jam illud cui totus intendo: cur anima, si non tanti spatii magnitudinem habet quanti corpus est, ubique illius ore opus est, quam te fortasse existimas esse debere. Quare facito ut  utitur: nam ipse jam nomine proprio sensus dicitur. E. Sensus esse quinque audire soleo, videndi, audiendi, olfaciendi, gustan
Abbreviated transcription (Latin):
ues. pennulis uegetatas neruo intentissimo emissas cȩlũ remo¬
tissimũ petere fidesq facta suerit pari conatu hominis utrũq ẽẽ
factũ. creuisse illũ tantillo tẽꝑe atq auctũ uirib arbitrari. Qͦ
qͥd dici potest ꝑuersiꝰ: Deinde si aĩa crescit. uide qͣm sit inscicũ
increm̃ta eiꝰ de uirib corꝑis credere. de copia doctͥnarũ nͥ crede¬
re cũ illis solis accõmodet nutũ. hoc sola possideat. At si crescere
animã putamꝰ cũ addit᷑ uirib. minui putanda ẽ cũ demit᷑ Demi¬
t᷑ attẽ insenecta. demit᷑ in labore studioꝵ atq his tẽꝑib. doctͥnȩ
aggerari atq extrin solent. neq ullomͦ eodẽ tẽꝑe simulatigeri
qͥcqͣm ⁊ minui pocest. Nullũ gͥ crescentis aĩȩ argum̃tũ ẽ. uires
in maiore ȩtate maiores. Multa altadici posst̃. S sitͥ iã satis fa-

Expanded text:
ves, pennulis vegetas, nervo intentissimo emissas, coelum removes, pennulis vegetas, nervo intentissimo emissas, coelum remotissimum petere; fidesque facta fuerit, pari conatu hominis utrumque esse factum; crevisse illum tantillo tempore, atque auctum viribus arbitrari. Quo quid dici potest perversius? 40. Deinde anima si crescit, vide quam sit inscitum, incrementa ejus de viribus corporis credere; de copia doctrinarum non credere; cum illis solum accommodet nutum, hoc sola possideat. At si crescere animam putamus, cum additur viribus; minui putanda est, cum demitur. Demitur autem in senecta, demitur in labore studiorum; atque his temporibus doctrinae aggerari atque exstrui solent; neque ullo modo eodem tempore simul augeri quidquam et minui potest. Nullum igitur crescentis animae argumentum est, vires in majori aetate majores. Multa alia dici possunt; sed si jam
Abbreviated transcription (Latin):
alteri assunt dest̾ alt̾i: t̾c intelligit᷑ qͣntũ animꝰ corꝑi suo etiã
in eo qd̾ ꝑ corpꝰ agit᷑ antecellat. Quã obrẽ cũ infanti puero
solus ad tͣhendũ aliqͥd uel repellendũ nuitꝰ sit integer. nerui au̾t
⁊ ꝓpt̾ recentẽ minꝰq ꝑfectã conformat̾onẽ in habsles.⁊ ꝓpt̾ hu-¬
morẽ qͥ illi ȩtati exuberat marcidi. ⁊ ꝓpt̾ nullã exercitationẽ
languidi. pondꝰ uͦ adeo sit exiguũ. ut ne ab alio qͥdẽ in pactũ
grauit̾ urgeat. oportumꝰq sit ad accipiendã. qͣm ad inferendã
molestrã. qͥs ẽ qͥ cũ hȩc om̃ia quȩ desunt contutisse annos uiae¬
rit. iniresq ꝑ eos datas cognouerit creuisse animã. quȩ his in
dies ampliorib utat᷑ recte ac prudent̾ existimet: Potest enĩ
iste. si ab aliqͦ iuuene quẽ uelamine int̾posito ñ conspiciat. par¬
uos ac leues calamos laxoarcu qͣntũ potest iaculatos inderit
ñ longe ire. moxq recidere ac pꝰt paululũ sagittas iã ferro gra¬

Expanded text:
 tunc intelligitur quantum animus corpori suo, etiam in eo quod per corpus agitur, antecellat. 39. Quamobrem cum infanti puero solus ad trahendum aliquid vel repellendum nutus sit integer; nervi autem et propter recentem minusque perfectam conformationem inhabiles, et propter humorem qui illi aetati exuberat marcidi, et propter nullam exercitationem languidi; pondus vero adeo sit exiguum, ut ne ab alio quidem impactum graviter urgeat, opportuniusque sit ad accipiendam, quam ad inferendam molestiam: quis est qui cum haec omnia quae desunt, contulisse annos viderit, viresque per eos datas cognoverit; crevisse animam, quae his in dies amplioribus utatur, recte ac prudenter existimet? Potest enim iste, si ab aliquo juvene, quem velamine interposito non conspiciat, parvos ac leves calamos, laxo arcu quantum potest jaculatos, viderit non longe ire, moxque recidere; ac post paululum sagittas jam ferro gra
Abbreviated transcription (Latin):
re. aliud cognoscere: Deod̾. Om̃ino aliud. Nã sentimꝰ fumũ quẽ
uidemꝰ ⁊ ex eo ignẽ quẽ ñ uidemꝰ subee̾ cognoscimꝰ. Augꝰ. Bene
intelligis. S uides certe. cũ hoc accidit corpꝰ nr̃m. id: oculos:
nichil pati ex igne.s ex fumo quẽ solũ uident. Et enĩ uidere. ⁊
sentire: pati e̾e̾ rã supͣ consensimꝰ. Deod̾. Teneo ⁊ assentior
Augꝰ. Cũ gͦ ꝑ passionẽ corꝑis ñ latet aliqͥd animã. ñ continuo
sensꝰ uocat᷑. unꝰ de qͥnq memoratis: s tũ ip̃a passio non latet.
nobis. ñ tñ latet animã fumo uiso. Et cũ hoc ñ latere. ñ uocetur
sensꝰ qͥa ex igne corpꝰ nichil ẽ passũ. uocat᷑ tñ cognitio ꝑ sensũ:
qͥa ex passione corꝑis qͣmuis alia. id÷ ex alteriꝰ rei irisione con-¬
iectatũ ẽ atq comꝑtũ. Deod. Intelligo. Et optime uideo istud
congruere ac fauere illi defimitioni tuȩ. quã ut meã mͥ defen-¬
dendã dedisti. Nã ita memini ẽẽ abs te sensũ definitũ. cũ ani¬

Expanded text:
entimus fumum, quem videmus; et ex eo ignem, quem non videmus, subesse cognoscimus. A. Bene intelligis. Sed vides certe cum hoc accidit, corpus nostrum, id est oculos, nihil pati ex igne, sed ex fumo quem solum vident. Etenim videre, sentire; et sentire, pati esse, jam supra consensimus. E. Teneo et assentior. A. Cum ergo per passionem corporis non latet aliquid animam, non continuo sensus vocatur unus de quinque memoratis; sed cum ipsa passio non latet: nobis, non tamen latet animam, fumo viso. Et cum hoc non latere non vocetur sensus, quia ex igne corpus nihil est passum; vocatur tamen cognitio per sensum, quia ex passione corporis quamvis alia, id est ex alterius rei visione, conjectatum est atque compertum. E. Intelligo, et optime video istud congruere ac favere illi definitioni tuae, quam ut meam mihi defendendam dedisti: nam ita memini esse abs te sensum definitum, cum ani
Abbreviated transcription (Latin):
uendis uel in ferendis ponderib uel in ip̃o etiã luctamine.
Nã olim pionicũ quẽlibet lassari citiꝰ in itinere. qͣm cir¬
cũ foranũ aliquẽ mercatorẽ qͥ uno illiꝰ digito collidi possit.
cui ẽ incognitũ: Quare. ⁊ si ipsas uires ñ ȩque ꝑ om̃s. s et
alias ad aliud aptiores magnas uocamꝰ ⁊ corpoꝵ limamenta
magis. ⁊ fig᷑ȩ qͣm magnitudines ualent plurimũ. ⁊ si exerci¬
tationes tantũ affert̃. ut celeberrime creditũ sit hominẽ
collendo coticie initulũ paruũ egisse ut eũ etiã taurũ sine
fensu maioris oneris. qd̾ paulatĩ addebat᷑ tollere ac sustiere
possit. nequaqͣm amplioris ȩtatis uires. cũ corꝑe animã cre¬
uisse significant. Qd̃ si ampliꝰ aliqͥd. aĩaliũ maiora corꝑa eo

Expanded text:
vendis, vel in ferendis ponderibus, vel in ipso etiam luctamine. vendis, vel in ferendis ponderibus, vel in ipso etiam luctamine. Nam olympionicum quemlibet lassari in itinere citius quam circumforaneum aliquem mercatorem, qui uno illius digito collidi possit, cui est incognitum? Quare si et ipsas vires non peraeque omnes, sed alias ad aliud aptiores magnas vocamus; et corporum lineamenta magis et figurae quam magnitudines valent plurimum; et si exercitationes tantum afferunt, ut celeberrime creditum sit, hominem tollendo quotidie vitulum parvum, egisse ut eum etiam taurum sine sensu majoris oneris, quod paulatim addebatur, tollere ac sustinere posset: nequaquam amplioris aetatis vires cum corpore animam crevisse significant. CAPUT XXI
Abbreviated transcription (Latin):
soleo putare. Id adeo ut tͥ ꝓbẽ quęro abs te. utrũ aliũ alio ꝑtina¬
tiꝰ ambulare. ac minꝰ defatigari maioꝵ uiriũ e̾ẽ arbitrerie.
Deod̾. Ita sentio. Augꝰ. Cur gͦ puer multo ampliꝰ itineris con¬
fitiebã sine defectu. cũ aucupandi studio in ambulando exerce¬
rer. qͣm ad olescenscũ me ad ala studra qͥb sedere magis cogebar
contulissẽ: si accedenti ȩtati ⁊ ꝑ hanc ammȩ crescenti uires am¬
pliores tͥbuende st̃: Deinde in ipsis luctatoꝵ corꝑib. palestritȩ
ñ molẽ ac magnitudinẽ s nodos qͦsdã lacertoꝵ ⁊ descͥptos choros
figurãq omnẽ corꝑis sibi congruentẽ ꝑitissime inspitrunt.¬
⁊ hinc potiꝰ argum̾ta uirrũ colligt̃. Quȩ t̾n om̃ta. parũ ua¬
lent nͥ uis artis & exercitationis accedat. Sȩpe etiã uisũ ẽ
ingentis corꝑis uiros ab exiguis breuib suꝑari uel in mo¬

Expanded text:
soleo putare: id adeo ut tibi probem, quaero abs te utrum alium alio pertinasoleo putare: id adeo ut tibi probem, quaero abs te utrum alium alio pertinacius ambulare ac minus defatigari, majorum virium esse arbitreris? E. Ita sentio. A. Cur ergo puer multo amplius itineris conficiebam sine defectu, cum aucupandi studio in ambulando exercerer, quam adolescens cum me ad alia studia, quibus sedere magis cogebar, contulissem; si accedenti aetati, et per hanc animae crescenti vires ampliores tribuendae sunt? Deinde in ipsis luctatorum corporibus palaestritae non molem ac magnitudinem, sed nodos quosdam lacertorum, et destrictos toros, figuraolligunt. Quae tamen omnia parum valent, nisi vis artis et exercitationis accedat. Saepe etiam visum est, ingentis corporis viros ab exiguis brevibusque superari, vel in mo
Abbreviated transcription (Latin):
arbitrarer. Qd ẽ hoc enĩ. qd̾ auctiora ꝑ ȩtatẽ corꝑa uires pre¬
bent anrmȩ ampliores. si cũ his amplior ñ fit aĩa: Quãqͣm
enĩ uirtꝰ aĩę. inires autẽ corꝑis putari soleant. nũqͣm t̾n
ab aĩa eas abiudicauerĩ. cũ uideã in exaniinis corporib
nullas eẽ. Per corpꝰ qͥdẽ uirib sicut sensib uti animã. non¬
negandũ ẽ. Tam̃ qͣndo ista st̃ uiuentis offitia. qͥs hȩc aubita¬
uerit ad ammã potiꝰ ꝑtinere: Cũ gͥ maiores uires in pueris
grandiusculis. qͣm in infantib ẽẽ uideamꝰ. ac deinde adolescen¬
tes iuuenesq in dies uirib p̾stent. don rurstis corꝑe senescen¬
te minuãt᷑. ñ leue qͣntũ mͥ uidet᷑ crescentis cũ corꝑe. ac deinde
senescentis aĩt. indiciũ ẽ. augꝰ. Non usq quaq absurdũ ẽ qd̾
dicis. S ego uires ñ magis in amplitudine corꝑis ȩtatisq incre¬
m̃tis. qͣm in exercitatione quadã & conformatione mbrorũ ẽe

Expanded text:
arbitrarer. Quid est enim hoc, quod auctiora per aetatem corpora vires praebent animae ampliores, si cum his amplior non fit anima? Quanquam enim virtus animae, vires autem corporis putari soleant; nunquam tamen ab anima eas abjudicaverim, cum videam in exanimis corporibus nullas esse. Per corpus quidetamen quoniam ista sunt viventis officia, quis haec dubitaverit ad animam potius pertinere? Cum igitur majores vires in pueris grandiusculis quam in infantibus esse videamus, ac deinde adolescentes, juvenesque in dies viribus praestent, donec rursus corpore senescente minuantur; non leve, quantum mihi videtur, crescentis cum corpore, ac deinde senescentis animae indicium est. 36. A. Non usquequaque absurdum est quod dicis: sed ego vires non magis in amplitudine corporis aetatisque incrementis, quam in exercitatione quadam et conformatione membrorum esse
Abbreviated transcription (Latin):
Uoluntas. muitũ exhibet. Qͥ pronior sit spe uel audatia. retun¬
dit᷑ au̾t timore. s multo magis desꝑatione. Nã in metu cum
aliqͣ spes sub ẽ. uehem̃tiores uires apparere assolent. Machi¬
nam̃tũ. configitratio quędã corꝑis coaptat. temꝑatio ualitu
drins moaificat. confirmat exercitationis industria. Pondꝰ
dat moles menbroꝵ. quã ȩtas ⁊ nutrim̾ta comꝑant. instaurãt
autẽ sola nutrim̾ta. His om̃ib qͥ ȩqualit̾ p̾ualet. irandꝰ ẽ
uirib ⁊ tanto ẽ aliꝰ alio inualidior. qͣnto plꝰ eũ ista deficrunt.
Fitq sȩpe. ut ꝑtinaci mitu. meliore machinam̃to. alꝰ qͣmuis
paruũ pondꝰ corꝑis egerit. alrũ maiore mole preditũ uncat.
Rursꝰq ñnunqͣm tanta moles e̾ ut etiã si imbecilliore instagat᷑.
oppͥmat tñ paruũ adu̾sariũ. multo uehem̃tiꝰ mntentẽ. Cum

Expanded text:
voluntas nutum exhibet, qui pronior fit spe vel audacia, retunvoluntas nutum exhibet, qui pronior fit spe vel audacia, retunditur autem timore, sed multo magis desperatione nam in metu cum aliqua spes subest, vehementiores vires apparere assolent; machinamentum configuratio quaedam corporis coaptat, temperatio modificat valetudinis, confirmat exercitationis industria; pondus dat moles membrorum, quam aetas et nutrimenta comparant, instaurant autem sola nutrimenta. His omnibus qui aequaliter praevalet, mirandus est viribus, et tanto est alius alio invalidior, quanto plus eum ista deficiunt. Fitque saepe ut pertinaci nutu, meliore machinamento alius, quamvis parvum pondus corporis egerit, alium majore mole praeditum vincat. Rursusque nonnunquam tanta moles est, ut etiamsi imbecilliore nisu agatur, opprimat tamen parvum adversarium multo vehementius innitentem. Cum
Abbreviated transcription (Latin):
om̃rũ aĩalrũ. qͥs negat suo pondere p̾dita: Qd̾ pondꝰ nutu aĩȩ
actũ. qͦ inchinauerit multũ ualet magnitudme ꝓpͥa.S mitꝰ¬
aĩȩ ad mouendũ corꝑis pondꝰ. neruis qͣi torm̃tis utit᷑. Neruosau̾t
uegetat mobilioresq efficit siccitas. calorq moderatꝰ. Contͣ. eos la¬
xat atq infirmat humidꝰ rigor. Itaq somno qͥa eũ frigidũ ⁊ hunriaũ
dic̃t medici ⁊ ꝓbant. m̾̃bra languesc̾t atq ip̃e ex ꝑgefactoꝵ conatus.
multo ẽ debilior. Ideoq nichilẽ fractiꝰ ⁊ enertniꝰ lethargicis. at qͦsdam
freneticos qͥb uigiliȩ. ⁊ iuum uis. ⁊ acutȩ febres. id tot calida plꝰ ni¬
mio nertios tenaunt atq aurant. maiorib tirib. qͣm in integra
ualitudine reluctari ⁊ multa facere manifestũ e̾. cũ eoꝵ corpꝰ sit
chinam̃to.⁊ pondere corꝑis conficiunt᷑ eȩ quȩ uires uocant᷑.

Expanded text:
omnium animalium quis negat suo pondere praedita? Quod pondus nutu animae omnium animalium quis negat suo pondere praedita? Quod pondus nutu animae actum, quo inclinaverit, multum valet magnitudine propria. Sed nutanimae ad movendum corporis pondus, nervis quasi tormentis utitur: nervos autem vegetat mobilioresque efficit siccitas calorque moderatus; contra eos laxat atque infirmat humidus rigor. Itaque somno, quia eum frigidum et humidum dicunt medici et probant, membra languescunt; atque ipse expergefactorum conatus multo est debilior, ideoque nihil est fractius et enervius lethargicis. At quosdam phreneticos, quibus vigiliae et vini vis et acutae febres, id est tot calida plus nimio nervos tendunt atque durant, majoribus viribus quam integra valetudine reluctari et multa facere manifestum est, cum eorum corpus sit re corporis confiunt hae quae vires vocantur;
Abbreviated transcription (Latin):
reꝑcusu ip̃o cadere in alã ꝑtem. ut qͣ expeditũ ẽ in ima de¬
ferat᷑. Itẽ si ambo ñ motu nat᷑ali s aduob qͣi in campo pugnan¬
tib adu̾sũ inuicẽ iacti. sibimet in medio spatio complodant᷑.
qͥs dubitauerit minorẽ maiori e̾ẽ cessurũ in eã partẽ unde
ip̃e ⁊ qͦ ille ferebant᷑ Quȩ cũ ita sint. id cũ minora ut
dictũ ẽ pondera maiorib cedant. multũ tñ refert quando
in sese agant᷑ impetu. Nã si maiore impetu. mmor uelut uche-¬
m̃ti aliqͦ torm̃to emissus infligat᷑ maiori. uel laxiꝰ iaculato.
ueliã languescenti. qͣmins ab eodẽ refiliat. retardat illua
tñ. aut etiã retͦ agit. ꝓ mͦ ictuũ atq ponderũ. His preractis. atq
intellectis. qͣntũ p̾sens negotiũ postulat. uide nc̃ eas quȩ di¬
cunt᷑ in aĩalib uires. utrũ ratiomi hinic congruant. Nã corꝑa

Expanded text:
repercussu ipso cadere in aliam partem, ut qua expeditum est, in ima derepercussu ipso cadere in aliam partem, ut qua expeditum est, in ima deferatur. Item si ambo non motu naturali, sed a duobus quasi in campo pugnantibus adversus invicem jacti, sibimet in medio spatio complodantur; quis dubitaverit minorem majori esse cessurum, in eam partem unde ipse et quo ille ferebantur? Quae cum ita sint, id est cum minora, ut dictum est, pondera majoribus cedant; multum tamen refert quanto in sese agantur impetu: nam si majore impetu minor, velut vehementi aliquo tormento emissus infligatur majori vel laxius jaculato, vel jam languescenti; quamvis ab eodem resiliat, retardat illum tamen aut etiam retro agit pro modo ictuum atque ponderum. 38. His praejactis atque intellectis, quantum praesens negotium postulat, vide nunc eas quae dicuntur in animalibus vires, utrum rationi huic congruant: nam corpora
Abbreviated transcription (Latin):
pondera minora maiorib. ñ mͦ cũ ad propͥũ locũ suapte nat᷑a ferunt᷑.
⁊ humida ⁊ t̾rena corꝑa in ipsiꝰ mundi medrũ locũ qͥ ẽ infimus
rursus aerea ⁊ ignea sursũ uersꝰ s etiã cũ aliqͦ torm̃to. aut ra¬
ctu aut impulsu. aut repulsu. eo qͦ ñ sponte ferrent᷑. in aliena
ire cogunt᷑. Nã si ex alto dmmseris. quanqͣm simul duos lapi¬
des disparis qͣntitatis. citiꝰ qͥdẽ maior t̾rȩ ꝑuenit. S si ei imor
subiciat᷑. eoq ineintabilit̾ occupet᷑: cedit ꝓfecto. simulq inso
lũ deducit᷑. Itẽ si deicit᷑ desuꝑ maior. mmor autẽ contͣ sur sum
u̾sus iacit᷑: ubi obitiã uenerint. reꝑcussio minoris ⁊ retͦcessio
frat necesse ÷. Qd̾ ne ideo accidere putes. qd̾ mninor contͣ naturã
in sublimia ire cogebat᷑. alt̾ uͦ maiore impetu locũ siũ petebat:
facito ut maior in suꝑna iaculet᷑.⁊ minori occurrat in terras
deiecto. Uidebis nichilominꝰ repulsũ mmnorẽ in cȩlũ cogi set

Expanded text:
um ad proprium locum suopte nutu feruntur, ut humida et terrena corpora in ipsius mundi medium locum qui est infimus, rursus aeria et ignea sursum versus; sed etiam cum aliquo tormento aut jactu aut impulsu aut repulsu, eo quo non sponte ferrentur, vi aliena ire coguntur. Nam si ex alto dimiseris, quanquam simul, duos lapides disparis quantitatis, citius quidem major ad terram pervenit; sed si ei minor subjiciatur, eoque inevitabiliter occupetur, cedit profecto, siucitur. Item si dejicitur desuper major, minor autem contra sursum versus jacitur; ubi obviam venerint, repercussio minoris et retrocessio fiat necesse est. Quod ne ideo accidere putes, quod minor contra naturam in sublimia ire cogebatur, alter vero majore impetu locum suum petebat; facito ut major in superna jaculetur, et minori occurrat in terras dejecto: videbis nihilominus repulsum minorem in coelum cogi, sed
Abbreviated transcription (Latin):
uiderent: Augꝰ. Rectiꝰ diceres. si ñ etiã seipsos. s tantũmͦ seipsos
uiderent. Nã ibi st̃. id÷ quẽ locũ tenent. soli tenent. nͨ nasus ibi ẽ
qͥa iuxta inuicẽ sumꝰ. Quȩ cũ ita sint. si tantũ ibi uiderent oculi
ubi st̃. nichil ampliꝰ qm seip̾os uiderent. Cũ autẽ se ñ uident. ñ
Ergo ñ dubitas ibi eos pati ubi ñ st̃: Nã ubi uident. ibi sentiit.
Ipsũ enĩ uidere. sentire ẽ. Sentire autẽ. pati. Quare. ubi senti¬
unt. ibi patiunt᷑. alibi autẽ uident qm st̃. ibi gͥ patiunt᷑. ubin̾¬
tasse existimas. S responde obsecro. utrũ om̃e qd̾ ꝑ uisũ cog¬
noscimꝰ uideamꝰ. Deodatꝰ. Ita credo. augꝰ. Credis etiã om̃e qd̾ ui¬
dendo cognoscimꝰ. ꝑ uisũ nos cognoscere: Deod̃. Et hoc credo.
nꝰ. Cur gͦ plerũq fumũ solũ uidendo ignẽ subt̾ latere cog

Expanded text:
. Rectius diceres non, Etiam seipsos; sed, Tantummodo seipsos viderent. Nam ubi sunt, id est quem locum tenent, soli tenent; nec nasus est ibquia juxta invicem sumus. Quae cum ita sint, si tantum ibi viderent oculi ubi sunt, nihil amplius quam seipsos viderent. Cum autem se non vident, non Ergo non dubitas ibi eos pati, ubi non sunt. Nam ubi vident, ibi sentiunt: ipsum enim videre, sentire est; sentire autem, pati: quare ubi sentiunt, ibi patiuntur. Alibi autem vident quam ubi sunt: ibitasse existimas. Sed responde obsecro, utrum omne quod per visum cognoscimus, videamus. E. Ita credo. A. Credis etiam omne quod videndo cognoscimus, per visum nos cognoscere? E. Et hoc credo. A. Cur ergo plerumque fu
Abbreviated transcription (Latin):
dum tuos exaltares. & aduersarios illoꝵ¬
necares. Cum enĩ temptati st̃. & quidem
cũ miscdia disciplinã acceꝑunt. scierunt.

Expanded text:
dum tuos exaltares, et adversarios illnecares. Cum enim tentati sunt, et quidem cum misericordia disciplinam acceperunt, scierunt
Abbreviated transcription (Latin):
uoluntatẽ oĩa ꝯsentiunt.
& in exodo. grandinẽ parit̾
& ignẽ. In libro num̾oꝵ mi¬
sit ignitos serpentes ꝯtͣ mur¬
mutratores. ut cognoscãt ĩpii:
qd̾ õis creatura parata est
ulcisci iniuriã creatoris.
In deserto datum ẽ manna

Expanded text:
ntiunt. et in Exodo, grandinem pariter et ignem. In libro Numerorum: Misit ignitos serpentes contra murmurantes, ut cognoscant impii quod omnis creatura parata est ulcisci injuriam Creatoris. In deserto datum est manna
Abbreviated transcription (Latin):
mortis habes potestatẽ. & deducis ad portas
mortis & reducis. Homo autẽ occidit quidẽ
ꝑ maliciam animã suã. & cum exierit sp̃c :
ñ reuertetur. nec reuocabit animã quȩ recep-¬
ta est: s tuam manum esfugere impossibi-¬
le est. Negantes enim nosse te impũ. ꝑ.
fortitudinem brachĩ tui flagellati sunt
noiuis aquis. & grandinib. & pluuũs. ꝑse-¬
cutionem passi sunt: & ꝑ ignẽ consũpti.
Qd enĩ mirabile erat. in aqua quȩ om-¬
nia extinguit : plus ignis ualebat. index
est enĩ orbis iustoꝵ. Q uodam enĩ tem¬
pore mansuetabatur ignis. ne comburen¬
tur quȩ ad impios missa erant anima-¬
lia. sed ut ipsi uidentes scirent. qm̃ dei
iudicio patiuntur ꝑsecutionẽ. Et quodã
tempore in aqua suꝑ uirtutẽ ignis exar-¬
debat undiq. ut iniquam terrȩ nationẽ
exterminaret. Pro quib angeloꝵ esca nu¬
tristi ppłm tuum. & paratum panem
⁊ effectũ pͣui oꝑis. Uñ qͥdã ait.
neminẽ ledi posse nͥ a semet¬

Expanded text:
mortis habes potestatem et deducis ad portas mortis et reducis homo autem occidit quidem per malitiam animam suam et cum exibit spiritus non revertetur nec revocabit animam quae recepta est sed tuam manum effugere inpossibile est negantes enim nosse te impii per fortitudinem brachii tui flagellati sunt novis aquis et grandinibus et pluviis persecutionem passi et per ignem consummati quod enim mirabile erat in aqua quae omnia extinguit plus ignis valebat vindex est enim orbis iustorum quodam enim tempore mansuetabatur ignis ne conburerentur quae ad impios missa erant animalia sed ut ipsi videntes scirent quoniam Dei iudicio patiuntur persecutionem et quodam tempore in aqua super virtutem ignis ardebat ut iniquae terrae nationem exterminaret pro quibus angelorum esca nutristi populum tuum et paratum panem et effectum pravi operis. Unde quidam ait: Neminem laedi posse nisi a semet
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ tuã & dulcedinẽ tuã quã habes in filios. osten¬
debas. & deseruiens uniꝰcuiꝰq uoluntati. ad qd̃
qͥsq uolebat conu̾tebatur. N ix autẽ & glacies
sustinebant uim ignis. & ñ tabescebant. ut sci¬
rent qm̃ fructus inimicoꝵ exterminabat ignis.
ardens in grandine & pluuia choruscans. Hoc
autẽ iterũ ut nutrirentur iusti. ignis etiã suȩ
uirtutis oblitus est. Ereatura enim tua tibi
¶Confundunt᷑ h peccõres. qͥ cũ cetera
creatura creatori suo deseruiat: ip̃i repugnãt. Sñ creaturaꝵ õium
ꝯcordia flagellant᷑. ⁊ si ñ penituerint: ppetuo cruciabunt᷑. bonis

Expanded text:
uam quam in filios habes ostendebat et serviens uniuscuiusque voluntati ad quod quis volebat convertebatur nix autem et glacies sustinebant vim ignis et non tabescebant ut scirent quoniam fructus inimicorum exterminabat ignis ardens in grandine et pluvia coruscans hoc autem iterum ut nutrirentur iusti etiam suae virtutis oblitus est creatura enim tibiConfundantur hic peccatores: qui cum caeterae creaturae factori suo deserviant, ipsi repugnant. Unde creaturarum cordia flagellantur: et si non poenituerint, perpetuo cruciabuntur; bonis
Abbreviated transcription (Latin):
odatꝰ. Hoc sentio. qd̾ ultimũ reqͥfisti. Nam nͥ esset intͥnsecus:
nichil in uiscerib nr̃is intale haberet᷑. Nisi e̾et extͥnsecꝰ. ñ etiã
in cute leuiter possit sentire pungentẽ augꝰ. Quid gͦ ampltus
quȩris quanta sit aĩa. cũ uideas e̾ẽ tantã. quanta ip̃a spatia corꝑis
patiuntur: Deodatꝰ. Si hoc ratione doces. nichil ampliꝰ reqͥro. augꝰ
Recte facis. nichil quȩrere ampliꝰ qͣm docet ratio. S heç ratio ui

Expanded text:
. Hoc sentio quod ultimum requisisti. Nam nisi esset intrinsecus, nihil in visceribus nostris vitale haberetur; nisi esset extrinsecus, non etiam in cute leviter possit sentire pungentem. A. Quid ergo amplius quaeris quanta sit anima, cum videas esse tantam quantam ipsa spatia corporis patiuntur? E. Si hoc ratio docet, nihil amplius requiro. A. Recte facis nihil quaerere amplius quam docet ratio. Sed haec ratio vi
Abbreviated transcription (Latin):
tebat enĩ illis quidem sine excusatione suꝑuenire interitũ.
exercentib tyrannidem. Hiis autẽ tantũ ostendere. quẽ ad¬
modũ inimici illoꝵ ext̾minabant᷑. Etenĩ cũ suꝑuenit illis se¬
ed ñ in ꝑpetuũ ꝑmansit ira tua. s ad correptionẽ in breui
turbati st̃. signũ habentes salutis. ad commemo

Expanded text:
tebat enim illis quidem sine excusatione: supervenire: in interitum exercentibus tirannidem. His autem tantum ostendere: quemadmodum inimici illorum exterminarentur. Etenim dum pervenit illis sen in perpetuum permansit ira tua sed ad correptionem in brevi turbati sunt signum habentes salutis ad commemo
Abbreviated transcription (Latin):
carcerẽ tenebraꝵ. qui inlusos custodie¬
bant scõs filios tuos. ꝑ quos incipiebat
incorruptũ legis lumen sclo dari. cum
cogitarent iustoꝵ. occidere infantes. &
uno exposito filio. & liberato in traduc-¬
tionẽ illoꝵ. multitudinẽ filioꝵ abstuliD¬

Expanded text:
carcerem tenebrarum qui inclusos custodiebant filios tuos per quos incipiebat incorruptum legis lumen saeculo dari cum cogitarent iustorum occidere infantes et uno exposito filio et liberato in traductionem illorum multitudinem filiorum abstuli
Abbreviated transcription (Latin):
ris: oculi dñi. aures.
os. manꝰ. pedes. ira.
cũ simplex natura
nullã recipiat diuer-¬
sitatẽ. nec uera uni¬
tas diuisionẽ. Mul¬
tiplicia uͦ ⁊ diu̾sa:

Expanded text:
ris: Oculi Dei, et aures, os, manus cum simplex natura nunquam recipiat varietatem, nec vera unitas divisionem. Multiplicia vero et diversa
Abbreviated transcription (Latin):
das locum in peccatis penitentiȩ. Si enĩ inimicos ser-¬
uoꝵ tuoꝵ. & debitos morti. cum tanta cruciasti atten-¬
tione. & liberasti dãs tempꝰ & locũ ꝑ quȩ possint mu¬
tari a malicia. cũ qͣnta diligentia iudicas filios tuos.
quoꝵ parentib iuramenta & conuentiones dedisti bo-

Expanded text:
das locum in peccatis paenitentiae si enim inimicos serum tuorum et debitos morti cum tanta cruciasti adtentione et liberasti dans tempus et locum per quae possint mutari a malitia cum quanta diligentia iudicasti filios tuos quorum parentibus iuramenta et conventiones dedis
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ: ⁊ ido ꝑ bonitatẽ suã diu differendo
suspendit iudiciũ. ut płes habeat qͥb
reddat bñficiũ. Qñdo .N. creatura se eri¬
git ꝯtͣ creatorẽ. iusta punit̾ uindida.
ut se inferiorẽ cognoscat᷑. Posst̃ hȩc ad
passionẽ xp̃i referri. quẽ pat̃ ꝓ nobil
in mortẽ tͣdidit. ⁊ eũ qͥ ñ nouerat pec¬
catũ. ꝓ nob̾ pecratũ fecit. qͥ nͥ inde

Expanded text:
bonitatem suam diu differendo suspendit judicium, ut plures habeat, quibus reddat beneficium. Quando enim creatura se erigit contra Creatorem justa punitur vindicta, ut se inferiorem cognoscat. Possunt haec ad passionem Christi referri, quem Pater pro nobis in mortem tradidit, et eum, qui non noverat peccatum, pro nobis peccatum fecit: qui n
Abbreviated transcription (Latin):
ignẽ colebant.
guris anima¬
liũ. positiões
& cursũ distri¬
buebant astroꝵ.
lunã .i. dianã:¬
gnitudine enĩ speciei & creature. cognoscibi-¬
liter poterit hoꝵ creator uideri. Sed tam̃
adhuc in his minor est querela. & hii enim
fortassis errant. d̾m querentes & uolentes
inuenire. Etenĩ cũ in oꝑib illiꝰ conuersen¬
tur: inquirunt. & ꝑsuasum habent: qm
bona sunt quȩ uidentur. Iterũ autẽ nec
his debet ignosci. Si enĩ tantũ potuert
scire. ut possent estimare scłm. quomͦ hutꝰ¬
sunt. & inter mortuos spes illoꝵ est: qui ape

Expanded text:
ine colebant, guris animalium positiones et cursus distribuebant astrorumlunam, quam Dianagnitudine enim speciei et creaturae cognoscibiliter poterit horum creator videri sed tamen adhuc in his minor est querella et hii enim fortassis errant Deum quaerentes et volentes invenire etenim cum in operibus illius conversentur inquirunt et persuasum habent quoniam bona sunt quae videntur iterum autem nec his debet ignosci si enim tantum potuerunt scire ut possent aestimare saeculum qusunt et inter mortuos spes illorum hominum est
Abbreviated transcription (Latin):
cum p̃terierit ñ ẽ uestigiũ inuenire.
neq semitã carinȩ illiꝰ in fluctib. aut
itineris aerẽ. Cõmotis alis tͣnͣsuolauit.
& pt hec nullũ signũ inuenit᷑ itine¬
ris illiꝰ. Aut tanꝗͣ. sagita emissa. in

Expanded text:
um praeterierit non est vestigium invenire neque semitam carinae illius in fluctibus aut itineris aerem commotis alis transvolavit et post hoc nullum signum invenitur itineris illius aut tamquam sagittae
Abbreviated transcription (Latin):
etiã sedis apłicȩ tudicio dampnaret᷑: uobis innotescere potu¬
erunt. Quos nc̃ repente reticuisse ꝑspicitis. nꝰ utrũ sanati fĩ
sciri potest: n cũ ñ solũ dogmata illa falsa tacuerint: uerum
cuã illis uera contraria eo quo illa solent studio defensau̾int.
qs satis t̾ritos ipsa taciturnitas monstrat : Nec ido tanquã
san p̃teundi sunt diligentia medicinȩ: quoꝵ uulnꝰ m abdi-¬
to ẽ. Et si eñ t̾rendi ñ sunt: tam̃ docendi sunt. Et qͣntum
existimo faciliꝰ possunt. dũ in eis timor seueritatis doctorẽ
adiuuat u̾itatis: ut opitulante cdño gr̃a eiꝰ intellecta atq
dilecta etiã loquendo expugnent : qͦd iã loqui ñ audent.

Expanded text:
etiam sedis apostolicae iudicio damnaretur, uobis innotescere potuetiam sedis apostolicae iudicio damnaretur, uobis innotescere potuerunt. quos nunc repente reticuisse perspicitis nec, utrum sanati sint, sciri potest, nisi cum non solum dogmata illa falsa tacuerint, uerum etiam illis uera contraria eo, quo illa solent, studio defensauerint. st, quos satis territos ipsa taciturnitas monstrat? nec ideo tamquam sani praetereundi sunt diligentia medicinae. quorum uulnus in abdito est. etsi enim terrendi non sunt, tamen docendi sunt et, quantum existimo, facilius possunt. dum in eis timor seueritatis doctorem adiuuat ueritatis. ut opitulante domino gratia eius intellecta atque dilecta etiam loquendo expugnent. quod iam loqui non audent.
Abbreviated transcription (Latin):
sit occulto & iusto iudicio d̾̃i ñ datur: Quaꝓpt̾ dñe uene
rabilis & in xp̃i caritate suscipiende sc̃ẽ fã. quãuis optime
facis cũ de hac re scribiᷤᷤ ad fratres. apud qͦs se illi de tua solens
efferre amicitia: tñ hec cura maior tͥ restat. ut ñ solũ salubri
seueritate plectant᷑. qui errorem illum xp̃iano infestissimũ
nomini audent garrire liberiꝰ: s etiã hii ingilantissime
caueant᷑ diligentia pastorali. ꝓpt̾ infirmiores & simplicioreᷤ¬
um̃cas oues. Q cũ pressuis quidẽ atꝙ timidius s tam̃ in¬
susurrare ñ cessant: penetrantes domos sicite ait apłs. & ce¬
tera quȩ secunt᷑ exercita impietate facientes. Nec illi negli¬
gencti sunt. qͥ uisq ad ꝓfundũ silentiũ supꝑͥmunt dmore
qd̾ sentiunt: s tñ eancłe ꝑu̾sitatẽ sentire ñ desmunt. Pon¬
nulli qͥppe eoꝵ anteqͣm ĩsta pestilentia manifestissimo¬

Expanded text:
sit. occulto et iusto iudicio dei non datusit. occulto et iusto iudicio dei non daturabilis et in Christi gratia suscipiende sancte frater, quamuis optime facias, cum de hac re scribis ad fratres, apud quos se illi de tua solent efferre amicitia, tamen haec cura maior tibi restat, ut non solum salubri seueritate plectantur, qui errorem illum Christiano nomini infestissimum audent garrire liberius, sed etiam hi diligentissime caueantur uigilantia pastorali propter infirmiores et simplicioredominicas oues, qui eum pressius quidem atque timidius sed tamen insusurrare non cessant penetrantes domos, sicut ait apostolus, et cetera, quae sequuntur, exercitata impietate facientes. nec illi neglegendi sunt, qui usque ad profundum silentium supprimunt timore, quod sentiunt, sed tamen eandem peruersitatem sentire non desinunt. nonnulli quippe eorum, antequam ipsa pestilentia manifestissimo
Abbreviated transcription (Latin):
qͣntũ bom feceris: talia nobis scͥpta mittendo. Sicire enĩ tu¬
testis es amii tui. ita nos nr̃i: quẽ admodu sit affectus
aurelium ꝑ leonẽ accolitũ direxisti. exultanti alacritate
descͥpsimꝰ : & quib potuimꝰ magno studio legebamꝰ. ribi
nob exposuisti. qͥd de illo ꝑnciosissimo dogmate. uel qͥd
cont᷑ de grã dĩ qm pusillis magnisq largit᷑. ci ẽ illud ini-¬
micissimũ sentias : quanta nos puitas ista tua pliriora scͥpta
uel exultatione legisse. uł cura ut legant᷑ qͥb ualuinus
aliis obtulisse. uel adhuc qͥb ualemꝰ offerre  Qdͥ enĩ gratius
legi uł audiri potest : quã gr̃e dĩ tam pura defensio adu̾sus
imnricos eiꝰ ex ore eiꝰ. qͥ eoꝵdẽ immicoꝵ magni mom̃ti patro¬
nis antea luctabatur: Aut unde uberiores do debemꝰ grãs
eos quib uł ñ dat᷑ : uł ingratũ ẽ qd̃ datur. qͥa ut eis gratũ

Expanded text:
quantum boni feceris talia nobis scquantum boni feceris talia nobis sctestis es animi tui, ita nos nostri, quem ad modum sit affectus Aurelium per Leonem acolithum direxisti, exultanti alacritate descripsimus et, quibus poteramus, magno studio legebamus. ubi nobis exposuisti, quid de illo perniciosissimo dogmate uel quid contra de gratia dei, quam pusillis magnisque largitur. cui est illud inimicissimum, sentias, quanta nos putas ista tua prolixiora scripta uel exultatione legisse uel cura. ut legantur. quibus ualuimus, aliis obtulisse atque adhuc, quibus ualemus. offerre! quid enim gratius legi uel audiri potest, quam gratiae dei tam pura defensio aduersus inimicos eius ex ore eius, qui eorundem inimicorum magni momenti patronus antea iactabatur? aut unde uberiores deo debemus agereos, quibus uel non datur uel ingratum est, quod datur, quia, ut eis gratum
Abbreviated transcription (Latin):
Nõ uene¬
rabili et in xp̃i caritate suscipiendo sancto fr̃. et compres¬
bitero sẏxto: augustimis in domino salutem. Ex quo ypponem
lutere benignitatis tuȩ. ꝑ scm̃ fratrem nr̃m firmim presbite¬
rum directe me absente uenerunt: postea cum illas cũ remeas¬
sem quanus iam inde ꝓfecto earum ꝑlatore legere potui: hec¬
prima eademq gratissima rescribendi occurrie occasio. ꝑ dile¬
ctissimum filium nr̃m albinum accolitũ. Quod autẽ qͥb simul
scripsisti tunc ñ eramꝰ simul: ido factum ẽ ut singłoꝵ singłas ñ
unam amboꝵ epistolam sumeres. Ame quippe digressus ẽ ꝑlator
hirius ꝑ uenerabilem frẽm et eoep̃m meũ alypiũ. qui tuȩ scĩtati
aliam rescribere transiturus: ad quẽ etiam . quas ego iam lege
ram litteras tuas ipse portauit. Quȩ nos quanta leticia
perfuderunt: quid homo intatur loqui quod non potest¬
eloquiꝰ Nec te ipsum satis nosse arbitror. S nobis crede

Expanded text:
NO VENERABILI ET IN CHRISTI CARITATE SUSCIPIENDO SANCTO FRATRI ET CONPRESBVTERO SIXTO AUGUSTINUS IN DOMINO SALUTEM. Ex quo Hipponem litterae benignitatis tuae per sanctum fratrem nostrum Firmum presbyterum directae me absente uenerunt, posteaquam illas, cum remeassem, quamuis iam inde profecto earum prima eademque gratissima rescribendi occurrit occasio per dilectissimum filium nostrum Albinum acolythum. Quod autem quibus simul scripsisti, tunc non eramus simul, ideo factum est ut singulorum singulas, non unam amborum epistolam sumeres. A me quippe digressus est perlator hujus per venerabilem fratrem et coepiscopum meum Alypium, qui tuae Sanctitati aliam rescriberet, tranram, litteras tuas ipse portauit. quae nos quanta laetitia perfuderint, quid homo nitatur loqui, quod non potesteloqui? quia nec te ipsum satis nosse arbitror, sed nobis crede
Abbreviated transcription (Latin):
Ustłitas ꝑ mare rubrũ ficco
uestigio traduxit dĩ poten¬
tia. ⁊̃ ionlanis aquas diui-¬
sit. ut horrorẽ incuteret
gentib ext̾minandis. fide-¬
cutiones. p̃ꝑat semitã ficłiꝰ
& ostantie. ut tͣnseant ille¬
si. nec ẽ humani solacii
scientiã creaturȩ suȩ. qͦ sͥ in
p̃senti ꝯsuleret. ⁊ eiꝰ uolunta¬
ti deseruiret. Uñ noe archã
fac̾e̾ iussit. ĩ qͣ ipse ⁊ ꝓgenies

Expanded text:
itas per mare Rubrum sicco vestigio traduxit Dei potentia, et Jordanis aquas divisit, ut terrorem incuteret gentibus exterminandis, fidecutiones, praeparat semitam fidei et constantiae, ut transeant illaesi, nec est humani solatii scientiam creaturae suae, qua sibi in praesenti consuleret, ut ejus voluntati deserviret. Unde Noe arcam face
Abbreviated transcription (Latin):
unte: qͥa ad cõꝑationẽ repboꝵ.
ci .ii. st̾. qͥ uiã uite inueniunt.
aqͣ diluuii: extͣ positos occi-¬
dit. qͥa ħecicũ licet habentẽ¬
baptismi sacͣm̃tũ. ip̃e aq̃ dem̃¬
gunt ad inferos. q̃ archã leuãt
baptismi. ut sicut ipse resur¬
rexit a mortuis ꝑ glam pa-

Expanded text:
ionem reproborum ci enim sunt qui viam vitae inveniunt. Aqua diluvii extra positos occidit, quia haereticum licet habentebaptismi sacramentum, ipsae aquae demergunt ad inferos, quae arcam levaverunt  lavacrum baptismi. Ut sicut ipse resurrexit a mortuis per gloriam
Abbreviated transcription (Latin):
sua. & de filiis suis. & de nuptiis uotũ faciens: inqͥ-
.Non erubescit loqui cum illo qui sine anima
est. & ꝓ sanitate quo infirmũ dep̃catur. & pro
uita mortuum rogat. & in adiutoriũ: inutilem
inuocat. & ꝓ itinere petit ab eo qui ambulare
non potest. & de acquirendo. & de oꝑando. &
de om̃ium rerum euentu. petit ab eo qui in om̃ib¬
est inutilis. I terum aliꝰ nauigare cogitans. &
ꝑ feros fluctus incipiens tter facere. ligno portan-¬
te se: fragilius lignum inuocat. Illud enim cu
¶a dõ. nauigandi cursus petendus. a qͦ. nauigii p̃paratio.
Heretici autem qui uaria fingunt simulachrã erroꝵ. ido in flucti-¬
bus scłi pereunt. qͥa nauem ęccłiȩ reliquert̃. ⁊ gub̾natorem d̾m.

Expanded text:
sua et filiis suis et nuptiis votum faciens inquirit non erubescit loqui cum illo qui sine anima est et pro sanitate quidem infirmum deprecatur et pro vita mortuum rogat et in adiutorium inutilem invocat et pro itinere petit non potest: et de adquirendo et de operando et de omnium rerum. euentu petit ab eo qui in omnibest inutilis iterum alius navigare cogitans et per feros fluctus incipiens iter facere ligno portate se fragilius lignum invocat illud enim cuA Deo navigandi cursus petendus, a quo navigii praeparatio. Haeretici autem, qui vana fingunt simulacra errorum, ideo in fluctibus saeculi pereunt, quia navem Ecclesiae reliquerunt, et gubernatorem Deum.
Abbreviated transcription (Latin):
cĩcero. Suscepit aut̃ uitã hominũ
ꝯsuetudo cõmunis. ut bñficiis excel¬
lentes uiros: in cęlũ fama ac uolun¬
tate tollerent. Hinc hercules. hinc
castor. hinc pollux. hinc esculapiꝰ.
hĩc liber. Ialio loco. atq ĩ plerisq
ciuitatib intelligi pot̃. acuende uir¬
tutis gr̃a. qd̾ libentiꝰ rei publice¬

Expanded text:
dicens: suscepit autem uita hominum consuetudoque communis, ut beneficiis excellentis uiros in caelum fama ac uoluntate tollerent. hinc Hercules, hinc Castor, hinc Pollux, hinc Aesculapius, hinc Liber. et alio loco: atque in plerisque ciuitatibus intellegi potest acuendae uirtutis gratia aut quo libentius rei public
Abbreviated transcription (Latin):
sares suos consetrar̃t. ⁊ mauri suos
reges. Sic paulatĩ religiones ceꝑunt
liberos suos ⁊ nepotes. dem̃n om̃s po¬
steros imbuert.⁊ hii tñ sũmi reges
ob celebritatẽ nominis in ꝓuincu̾s
om̃ib colebantur. pruatiꝰ uͦ singłi
ppłi. gentis aut urbis suȩ ꝯditores.
uł utros fortitudine insignes. uel
feminas castitate mirabiles. summa

Expanded text:
sares suos consecraverunt et Mauri suos reges. Sic paulatim religiones esse celiberos ac nepotes, deinde omnes posteros imbuerunt. Et hi tamen summi reges ob celebritatem nominis in provinciis omnibus colebantur. Privatim vero singuli populi gentis aut urbis sue conditores, seu viri fortitudine insignes erant, seu femine castitate mirabiles, summa
Abbreviated transcription (Latin):
pat. ̃ hõ qͥ ꝓ creatore crea.¬
turã honorat. lignũ uͦ
sepe hominẽ significat.
Benedictꝰ gͦ hõ. qͥ u̾itatẽ
dicit ⁊ facit. Heticꝰ aut̃ qͥ
figm̃ta sua colit. maledidꝰ

Expanded text:
pat; et homo, qui pro Creatore creaturam honorat. Lignum vero saepe hominem significat. Benedictus ergo homo, qui veritatem dicit et facit. Haereticus autem, qui figmenta sua colit, maledictu
Abbreviated transcription (Latin):
conlia ẽ. ut hõ ad ym¬
lem ab ipso habens
animã. qua excogi-¬
tauit qͦm tͣnsi ret᷑
fluctꝰ. nauẽ fabri¬
cans sođm artis sue
ꝑitiã : ñ honoret
illũ qͥ hanc sͥ dedit
scientiã. ⁊ inuocet
ydolũ. qd̾ simili ar-¬
te ⁊ maiori uanitate
formauit. cũ maior
sit qͥ fecit qm qd̾ fit.
facturã suã adora¬
re: insanire est:¬
fluctus semitã firmissimã. ostendens qm po¬
tens es ex om̃ib sanare. euam si sine rate quis
adeat mare. Sed ut ñ essent uacua sapientiȩ
tuȩ opera. ꝓpter hoc etiam exiguo ligno
credunt homines animas suas. & transei¬
untes mare ꝑ ratem liberati st̃. Sed ab initio
cum ꝑirent suꝑbi gygantes. spes orbis terra¬
rum ad ratem confugiens. remisit scło semen
natiuitatis. quȩ manu tua erat gubernata.¬

Expanded text:
cordia est, ut homo ad imlem ab ipso habens animum, quo excogitavit quomodo transiret fluctus, navem fabricans secundum artis suae peritiam, non honoret illum qui hanc sibi dedit scientiam, et invocet idolum, quod simili arte et majori vanitate formavit. Cum enim major sit qui fecit quam quod fit, facturam suam adorare insanire estfluctus semitam firmissimam ostendens quoniam potes ex omnibus sanare etiam si sine rate aliquis adeat sed ut non esset vacua sapientiae tuae opera propter hoc etiam exiguo ligno credunt homines animas suas et transeuntes mare per ratem liberati sunt sed ab initio cum perirent superbi gigantes spes orbis terum ad ratem confugiens remisit saeculo semen nativitatis quae manu tua erat gubernata
Abbreviated transcription (Latin):
Quoꝵ si specie delectati deos puta¬
uer̃t. sciant quanto his dominator¬
eoꝵ speciosior est. Speciei enĩ gene¬
rator. hȩc om̃ia constituit. Aut
si uirtutẽ. & oꝑa eoꝵ mirati sunt.
intelligant ab ipsis. qm̃ qui hec
constituit. fortior est illis. Ama

Expanded text:
um si specie delectati deos puunt, sciant quanto his dominatorrum speciosior est; speciei enim generator haec omnia constituit. Aut si virtutem et opera eorum mirati sunt, intelligant ab ipsis, quoniam qui constituit fortior est illis, a ma