comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑmisit : subito illo a facie uelamento
ablato & uultu suo demonstrato:
ait Ecce uos uid&e quid in me ds̃
dignatus est ꝑficere. & una mecum
gaud&e : & ipsi dño ꝓ me grãs agite
Quã ubi om̃s conspexere : gaudentes
& dnm̃ benedicentes. osculis lambere.
Peracto autem sc̃o pascha dñi : &iã
ad uzalensem ciuitatẽ religiosa ui¬
tula una cũ meg&ria sua aliisq reli¬
giosis feminis uenit. uotaq sua desa
ȩccłȩ congaudentis atq congratulan¬
tis. hilariter reddidit : feruenter
uini attulerat. & ad sc̃m SIEPUANU
currens ibiq ponens orauit. & reuer
cũ lagena in om̃ib uasis ex eadẽ infudi
nomine rustici prȩfectoꝵ nume¬
rarii cunctis bene notissimi pater
Hic infundo suo sub urbano cũ loco
& nomine uocitato ꝓbi generis uma
quot annis condere & conseruare
consueuerat. Interea ut possesso¬
ribus mos est cõmodorum questuũ
causa. quos lib& terrȩ repositos fruc¬
tus: tunc malle uenales emptorib

Expanded text:
permisit, subito illo a facie velamento permisit, subito illo a facie velamento ablato, et vultu demonstrato, ait: Ecce vos videte quid in me Deus dignatus est perficere, et una mecum gaudete, et ipsi Domino pro me gratias agite. Quam ubi omnes conspexere, gaudentes et Dominum benedicentes, osculis lambere, Peracto autem sancto Pascha Domini, etiam ad Uzalensem civitatem religiosa Vitula una cum Megetia sua aliisque religiosis feminis venit, votaque sua de saEcclesiae congaudentis atque congratulantis hilariter reddidit, ferventer  attulerat, et ad sanctum Stephanum currens, ibique ponens oravit, et reversus cum lagena, in omnibus vasis ex eadem infuditnomine Rustici, praefectorum numerarii cunctis bene notissimi, pater. Hic in fundo suo suburbano cum loco et nomine vocitato probi generis vina quotannis condere et conservare consueverat. Interea, ut possessoribus mos est, commodorum quaestuum causa, quoslibet terrae repositos fructus tunc malle venales emptoribus
Abbreviated transcription (Latin):
cerner&. candida luce ꝑfusum. & in¬
signi equo subuectum : lampadesq
conplures lucentes ac p̃cedentes eispen¬
didissimũ apparatũ sibiq ab eodem cla¬
ra uoce dictum. Ad te ꝑtin& ista lux
Meg&ia: suscipe illam: Postquã ui¬
sionẽ exꝑgefacta. gaudioq repl&a:
statim ubi se sanam sensit. manus su¬
as ad ossuum faciemq inspiciendam
applicauit. & quasi prȩ nimio gaudio
soli sibi ñ credens. ancillas suas quȩ
circa suũ lectum quiescebant clara
uoce excitauit: & ut ad se inspicien¬
dam & contemplandam accurrerent
aduocauit. Tum ille ut uidert̃ in
nit &iã ille ab amica prȩstitutus sibi¬
m& dies. uenitur adiuersis matronis¬
ad religiosam Meg&iã. ut sic̃ ꝓmiserat
ad destinatũ locum caras suas non de¬
serendo ꝑgere dignar&ur. Sed mege¬
tia dĩ famula uelamento adhuc sic̃
solebat ore contento : ab intimo cubi¬
culo ad amicas suas foras egressa ẽ
Quas ubi de se aliquandi tristes e̾e

Expanded text:
cerneret, candida luce perfusum et incerneret, candida luce perfusum et insigni equo subvectum, lampadesque quamplures lucentes, ac praecedens ei splendidissimum apparatum, sibique ab eodem clara voce dictum: Ad te pertinet ista lux, Megetia, suscipe illam. Post quam visionem expergefacta gaudioque repleta, statim ubi se sanam sensit, manus suas ad os suum faciemque inspiciendam applicavit, et quasi prae nimio gaudio soli sibi non credens, ancillas suas quae circa lectum suum quiescebant, clara voce excitavit, et ut ad se inspiciendam atque contemplandam accurrerent, advocavit. Tum illae, ut viderunt in nit etiam ille ab amica praestitutus sibimet dies, venitur a diversis ad religiosam Megetiam, ut, sicut promiserat, ad destinatum locum charas suas non deserendo pergere dignaretur. Sed Megetia Dei famula velamento adhuc, sicut solebat, ore contecto, ab intimo cubiculo ad amicas suas foras egressa est. Quas ubi de se aliquandiu tristes esse
Abbreviated transcription (Latin):
Et ille Quid uis inquit faciã patͥ
meo. Nam & ego xpĩanus fierꝙ
uolo. Sed ut iã ad terminũ quẽ p¬
misimus ueniamus: dies pasche sacra¬
tissimus ꝓpinquabat. Ecce benedicta
meg&ia aquadam amica. atq nobi¬
bi femina rustica rogabatur. ut
uoto suo soluendo beato martyri ci¬
priano inmapilia secũ perger&: ⁊ sol¬
lempnitati pariter inter r̾&. Quod
sciens qͥd in se diuina potentia infi¬
delium oculis ostender&. quid ple¬
nȩ salutis cȩlestis grã reseruar&
amen amicam contristare nolens
non penitus negauit: sed plane ad
illum diem quod ds̃ uoluiss& facturã
se e̾e̾. ꝓmisit. At ubi illa amica dis¬
cescit: non destitit die noctuq orati¬
ni instare Meg&ia. Ruccellã sane
omi die moleo scĩficato tinctã prius
accipiebat. & sic c&eros cẏbos sume¬
bat. Quadam uͦ nocte uisitatur in
in somnis: ita ut se iuxta memoriam
beati martyris STEHANI stantẽ pu¬
tar&. ibiq uiuenẽ illum speciosum

Expanded text:
Et ille: Quid vis, inquit, faciam patri Et ille: Quid vis, inquit, faciam patri meo? nam et ego christianus fieri volo. 9. Sed ut jam ad terminum quem promisimus veniamus, dies Paschae sanctissimus propinquabat, ecce benedicta Megetia a quadam amica atque nobili femina Rustica rogabatur, ut voto suo solvendo beato martyri Cypriano in Mappalia secum pergeret, et solemnitati pariter interesset. Quod sciens quid in se Dei potentia infidelium oculis ostenderet, quid plene salutis coelestis gratia reservaret. Tamen amicam contristare nolens, non penitus negavit, sed plane ad illum diem quod Deus voluisset facturam se esse promisit. At ubi illa amica discessit, non destitit die noctuque orationi instare Megetia. Buccellam sane omni die in oleo sanctificato tinctam prius accipiebat; et sic caeteros cibos sumebat. Quadam vero nocte visitavit in somnis, ita ut se juxta Memoriam beati Stephani stantem putaret, ibique juvenem illum speciosum
Abbreviated transcription (Latin):
continuo ad quandã iuxta stantem
sacrã uirginem sese conuertit. & no¬
minatim eam cõpellans: ait. Infans
helpidiana. sana ẽ. ꝓssus domina Mege¬
tia. Sic enim dĩ grã uigebat in migetia.
ut lic& eius plenior cura in corpore ex
parte aliqua differ&ur : ꝑfecta tamen
sanitatis species. reuerberandis incredu¬
lorum oculis obicer&ur. Quod illa
ancilla dĩ intellegens magnum myste¬
carthaginẽ cũ benedicta meg&ia qua¬
dam die cum urro suo pagano sermonẽ
conferr&. & inter fabulas dũ uiro
suo ore integro uultuq apparer&:
cõmotus tali uisione uir eius. gratula¬
ri cȩpit ac dicere. Dnã meg&ia:
sanã te pssus aspicio. Uerum illa dis¬
simulando interim tegens quod diui¬
na uirtus in se demons trabat: sermo¬
nis sui cursum tenebat. Itidemq. ille
quod uidebat. tacere non poterat
Et sicut prius. eidem respondebat.
Sana es omĩno dõ grãs. At illa im¬
pl&a gaudio. tandem subridens ait
marito. Uel modo iam credes xp̃o.

Expanded text:
continuo ad quamdam juxta stantem continuo ad quamdam juxta stantem sacram virginem convertit sese, et nominatim eam compellans ait: Infans Helpidiana, sana est prorsus domina Megetia. Sic enim Dei gratia vigebat in Megetia, ut, licet ejus plenior cura in corpore ex parte aliqua differretur, perfecta tamen sanitatis species reverberandis incredulorum oculis objiceretur. Quod illa ancilla Dei intelligens magnum mysteCarthaginem cum benedicta Megetia quadam die cum viro suo pagano sermonem conferret, et inter fabulas dum viro suo ore integro vultuque appareret, commotus tali visione vir ejus gratulari coepit ac dicere: Domina Megetia, sanam te prorsus aspicio. Verum illa dissimulando interim tegens quod divina virtus in se demonstrabat, sermonis sui cursum tenebat. Itidemque ille quod videbat tacere non poterat, et sicut prius eidem respondebat: Sana es prorsus, Deo gratias. At illa impleta gaudio, tandem subridens, ait marito: Vel modo jam credes Christo?
Abbreviated transcription (Latin):
ne xpĩ demonstraturi sumus: quid in me¬
dio huius aliud mirabiliter contigeit ne¬
quaquã prȩterire debemus. Cum ferm
erl. diebus circa scĩ martyris locũ oran¬
do mater filiaq persisterent. ecce-
repente uenientibus litteris sibim& a cartha¬
gine directis. quo pater puellȩ hono¬
rabilis pontius dicer&ur corpore ȩgro¬
tare: ad eundem uisendum de uza¬
lensi ciuitate ꝓfectȩ sunt. Uerum
cum in medio itineris ȩstuũ causa
fouendi corporis grã lauacris uti uo¬
luissent: affuit in prȩsenti quȩdam
domestica. ab infideli cognita megetia
& in obuiã missa non tã ad salutan¬
dum. quã potius ad explorandũ
Quȩcum curiosius cuper& benedietȩ me¬
conspicere: intrauit cum ea in obsequiũ
ualuit in faciem famulȩ dĩ intendit:
ꝓssus integrum sibim& apparens os
Meg&iȩ. sanũq conspexit. Quo uiso
obstupe facta atq mirata illa domesti¬
ca. quȩ aliud quã sperabat inuenit.

Expanded text:
ne Christi, demonstraturi sumus, quod in mene Christi, demonstraturi sumus, quod in medio hujus aliud mirabiliter contigerit, nequaquam praeterire debemus. Cum ferme quadraginta diebus circa sancti Martyris locum orando mater filiaque persisterent, ecce repente venientibus litteris, sibimet Carthagine directis, quo pater puellae honorabilis Pontius diceretur corpore aegrotare, ad eumdem visendum de Uzalensi civitate profectae sunt. Verum cum in medio itineris, aestuum causa, fovendi corporis gratia lavacris uti voluissent; adfuit in praesenti quaedam domestica ab infideli cognita Megetia et in obviam missa, non tam ad salutandum, quam potius ad explorandum. Quae cum curiosius cuperet benedictae Meconspicere, intravit cum ea in obsequium, luit in faciem famulae Dei intendit, prorsus integrum sibimet apparens os Megetiae sanumque conspexit. Quo viso, obstupefacta atque mirata illa domestica, quae aliud quam sperabat invenit,
Abbreviated transcription (Latin):
pulsans fidei pi&ate: non solum affec¬
tu cordis uerũ &iã motu corporis ipsa
hostiola memoriae inpulsa patefecit.
Ic uim faciens regno dĩ: caput suũ intro¬
misit interius. & suꝑ cubile scãrũ reli¬
quiarum confixit. lacrimisq suis omĩa
ilic lauit atq rigauit. Uerũ ecce illo
desuꝑ miserante qui ad ꝓpinquat contri¬
bulatis corde: meg&ia famula dĩ quadã
sibi uisibili & attrectabili manu os suũ
corrigi & conpalpari persensit. Quȩ post¬
ea quam ab oratione surrexit: circum¬
stantibus choris uirginum scãrum. ibidẽ
q. ꝓilla & cũ illa dõ laudes dicentium.
Tremens & gaudens hoc ipsum indicauit
Quale tunc quantũq in omĩbus ment̾ibus
fecerit gaudium. & flendi ante ipsum
dm̃ excitauerit affectum : uix poterit
rxplicarir sed antequã gestȩ rei ad finẽc
optatissimam̃ urhuamus. ubil plenã per¬
fectamq salutrm religiosȩs. AReg&i&.
amieo dũ burante iatq aliuiliante an nomi¬

Expanded text:
pulsans fidei pietate, non solum affecpulsans fidei pietate, non solum affectu cordis, verum etiam motu corporis, ipsa ostiola Memoriae impulsa patefecit, ac vim faciens regno Dei, caput suum intromisit interius, et super cubile sanctarum reliquiarum confixit, lacrymisque suis omnia illic lavit, atque rigavit. Verum ecce illo desuper miserante qui appropinquat contritis corde . Megetia famula Dei quadam sibi visibili et attrectabili manu os suum corrigi et compalpari persensit. Quae posteaquam ab oratione surrexit, circumstantibus choris virginum sanctarum, ibidemque pro illa et cum illa Deo laudes dicentium, tremens et gaudens hoc ipsum indicavit. Quale tunc quantumque in omnibus mentibus fuerit gaudium, et flendi ante ipsum Deum excitaverit affectum, vix poterit explicari. 7. Sed antequam gestae rei ad finem optatissimum veniamus, ubi plenam perfectamque salutem religiosae Megetiae, Amico Dei curante atque auxiliante in nomi
Abbreviated transcription (Latin):
ultro corde cõpuncta. ⁊ cuiusdã peccta
sui recordatione subito stimulata: pec¬
catũ suum confiteri non distulit. sed sicus
scriptum est. delictũ suũ agnouit. &
in iusticiam suã Nori operuit. Fecesꝰ
qui illi erant oculi prius curandi. non
utiq corporis sed cordis. quod ut spi¬
ritalis medicus gloriosus SIEBAUS
prenunti auit ułli dicens. Prius sunt tͥ
oculi curandi. Sanandum quippe
erat quod uitiatũ latebat in mente:
ut sic demũ sanar&ur & quod depra¬
uatum cernebatur in corpore. Hinc
ille quoq teterrimus serpens qui sppra
caput uolitabat. quia principalem ra¬
tionalis animȩ mentẽ optinebat: conte¬
rendus fuerat & uincendus. Dum enĩ
reatus cuiusq delicti humiliter agnos¬
citur : caput colubri pęnitendo quas¬
satur. cordis oculus confitendo purga¬
tur. Duodecimo gͥ die ex quo cum su¬
a ad amicũ dĩ Meg&ia uenerat matre.
dum orat ad locum sacratȩ memoriȩ

Expanded text:
ultro corde compunta et cujusdam peccati ultro corde compunta et cujusdam peccati sui recordatione subito stimulata, peccatum suum confiteri non distulit, sed, sicut scriptum est, delictum suum agnovit, et injustitiam suam non operuit . Ecce ergo qui illi erant oculi prius curandi, non utique corporis, sed cordis, quod, ut spiritualis medicus, gloriosus Stephanus pronuntiavit illi dicens: Prius sunt tibi oculi curandi. Sanandum quippe erat quod vitiosum latebat in mente, ut sic demum sanaretur quod depravatum cernebatur in corpore. Hinc ille quoque teterrimus serpens, qui super caput volitabat, quia principalem rationalis animae mentem obtinebat, conterendus fuerat et vincendus. Dum enim reatus cujusque delicti humiliter agnoscitur, caput colubri poenitendo quassatur, cordis oculus confitendo purgatur. Duodecimo igitur die, ex quo cum sua ad Amicum Dei venerat matre, dum orat ad locum sacratae Memoriae
Abbreviated transcription (Latin):
tio portender& cogitar&: nec liquido
intelligere ualuiss&. ex inde orauit. ui¬
sitari confirmariq poposcit. Ae de¬
inde se qui&i ꝑmisit. Ecce denuo ud&
illum decorum habitu iuuenem niuea
ueste fulgentem. ac statim iacenti
sibim& uelut manu porrecta. audiuit
iubentem pariterq. dicentem. Surge
sic curaris. At uero Meg&ia: ut ante
medico homini facere consueuerat: ca¬
pite opposito quasi fouenda ora sua
eius offerebat. Sed ille ut pote igno¬
rantis corrigeñs manuͫ respondit
eidem. Vt quid hoc facis Prius sunt
tibi oculi curandi. Illa rxulit dicens
Dñe m̃s. oculos sanos habeo. sed ut os meĩ
cures rogo Et ille iam inquit dixi tibi:
prius sunt inte oculi curandi T unc
uelut cȩlestis archiator spũ secreta
cordis introspiciens : quasi cutem medi¬
cinalem collirium inposuit. oculos super
liniuit. atq discessit. Uerum cum ma¬
ne facto hoc ipsum religiosa A eg&ia
indicar& : in ipso sermone narrationis suȩ

Expanded text:
tio portenderet cogitaret, nec liquido tio portenderet cogitaret, nec liquido intelligere valuisset, exinde oravit visitari, confirmarique poposcit, ac deinde se quieti permisit. Ecce denuo videt illum decorum habitu juvenem, nivea veste fulgentem, ac statim jacenti sibimet velut manu porrecta, audivit jubentem pariterque dicentem: Surge, sic curaris. At vero Megetia, ut ante medico homini facere consueverat, capite opposito, quasi fovenda ora sua ei offerebat. Sed ille, utpote ignorantis corrigens factum, respondit eidem: Utquid hoc facis? Prius sunt tibi oculi curandi. Illa retulit dicens: Domine meus, oculos sanos habeo, sed ut os meum cures rogo. Et ille: Jam, inquit, tibi dixi, prius sunt in te oculi curandi. Tunc velut coelestis archiatrus, spiritu cordis secreta introspiciens, quasi cutem medicinalem collyrium imposuit, oculos super linivit, atque discessit. Verum cum mane facto hoc ipsum religios a Megetiaindicaret, in ipso sermone narrationis suae
Abbreviated transcription (Latin):
eam hilari serenoq in tuitus ait.
E quidẽ adhuc os tuum non rectum:
sed rursu aspice & uide quid uolit&s
supra caput tuũ. Continuo illa suꝑ
dã teterrimũm supra se. penuarum
remigio uolitantẽ: atq. huc & illuc
tortuosis anfractibus oberrantem
At pauefacta Meg&ia. horribili mon¬
strosoq uisu : insignis illius uiri ex¬
hortatione firmatur. ad seipsam dicen¬
tis. Nisi prius istum serpente occi¬
deris : sanari non poteris. Sed noli
metuere. forti animo illi: congrede¬
re. ⁊ om̃ino superabis. Quo audito
meg& ia fidei suȩ robore. & de tanti
adiutoru sui armata ꝓtectione: arrep¬
ta in tempore sibim& uelut uirga ob¬
lata. contra illũ draconẽ teterrimũ
& tortuosissimũ decertauit. Quem
& si diu exercita duq ab reluctante
aduersario delassata: ad extremum
tamen ubi illum in capite ꝑcussit:
continuo ꝓstrauit. Quo tredido
gaudio expergefacta: strato exili¬
ens uigilauit. Cumq somnii sui qͥd ra¬

Expanded text:
eam hilari serenoque intuitu ait: eam hilari serenoque intuitu ait: Equidem adhuc os tuum non rectum; sed sursum aspice, et vide quid volitet super caput tuum. Continuo illa super dam teterrimum supra se pennarum remigio volitantem, atque huc et illuc tortuosis anfractibus oberrantem. At pavefacta Megetia horribili monstruosoque visu, insignis illius viri exhortatione firmatur, ad ipsam dicentis: Nisi prius istum serpentem occideris, sanari non poteris. Sed noli metuere, forti animo illi congredeet omnino superabis. Quo audito, Megetia fidei sua: robore et de tanti adjutoris sui armata protectione, arrepta in tempore sibimet velut virga oblata, contra illum draconem teterrimum et tortuosissimum decertavit. Quem, etsi diu exercita diuque ab reluctante adversario delassata, ad extremum tamen, ubi illum in capite percussit, continuo prostravit. Quo trepido gaudio expergefacta, strato exsiliens evigilavit. Cumque somnii sui quid ra
Abbreviated transcription (Latin):
nos ingaudium inimici fecisti uenire.
non tradens nos in animas tribulan¬
Fac rogo. fac iterum erubescere eos de
tota & de plena Meg&iȩ tuȩ sanita¬
te. sic̃ eos iãfecisti erubescere eos eius
uteri periculosissimo labore. Non
omĩno deficies ad minora : qui presti¬
tisti maiora. Quod ꝓmisi eiꝰ uiro pa¬
gano de te: imple ꝓpter te. Non
confundatur mater in filia. quȩ p̃sũp¬
sit in te : quȩ confugit ad te. Certe
ut oculus cordis non dũ credentium.
nobisq insultantium sanctur. os filiȩ
cur&ur Et ut adquiratur sanitas
animȩ illorum: p̃st& ur puellȩ sani
sensum dictis lacrimabilibus deplora¬
tis : septima transierat dies. cũ ecce
nocte in tempesta uisitatur ꝑ somniũ
Meg&ia : uid& apparentẽ sibi insig¬
nem uisu uirum. diaconi p̃ferentẽ
habitũ. Illa eum rogare cępit. ueluđ̃
quencdã medicũ spiritalem. ut os suũ
inspicer&. & si dignar&ur curar&.
Uerum ille mox os eiꝰ inspexit : uultu

Expanded text:
nos in gaudium inimici fecisti venire, nos in gaudium inimici fecisti venire, non tradens nos in animas tribulanFac, rogo, fac iterum erubescere eos de tota et de plena Megetiae tuae salute, sicut jam fecisti erubescere eos de ejus uteri periculosissimo labore. Non omnino deficies ad minora, qui praestitisti majora. Quod promisi ejus viro pagano de te, imple propter te. Non confundatur mater in filia, quae praesumpsit in te, quae confugit ad te. Certe ut oculus cordis nondum credentium nobisque insultantium sanetur, os filiae curetur: et ut acquiratur sanitas animae illorum, praestetur puellae sanitsensum dictis lacrymabilibus deploratis, septima transierat dies, cum ecce nocte intempesta visitatur per somnum Megetia; videt apparentem sibi insignem virum visu, diaconi praeferentem habitum. Illa eum rogare coepit, velut quemdam medicum spiritualem, ut os suum inspiceret, et si dignaretur, curaret. Verum ille mox ut os ejus inspexit, vultu
Abbreviated transcription (Latin):
riti axerna fuerat ex oratus. Sed ut
dicere coeperam consentientibus sibim&
uiris suis. mat̾ uitula cum Megetia
sua parit̃ de carthagine ꝓfectȩ : pari¬
ter ad memoriam beati martyris ꝑ¬
uenerunt. Ac deinde ante sacrata
ipsius limina ꝓstrate die noctuq. flen¬
tes & huulantes : cinere & cilitio squa¬
lentes inde nobiles feminȩ hominib
erubescentes. ut dõ r̾ent. placentes:
susceperunt illud ꝙ dictum in psalmis
audierant. Fuerunt mihi lacrimȩ meȩ
panis adie ac nocte. dum dr̃ mihi co¬
tidie ubi est ds̃ tuus. Et enim neq
ista de ipsa nr̃a religionẽ xpĩana piis
& nobilibus feminis deerant ab incre¬
dulis impperia. Vnde ante dnm̃ fle
uerbis. memorabant & effundebant
super se animã meã nram. Dicebat᷑
namq ab inimicis fidei nrȩ̃. Ubi ẽ.
ds̃ ur̃ Inclamabat ergo uitula ma¬
ter aurib amici dĩ. Nomne Stepha¬
ne ecce ad duxi meg&iam tuã ad t̾e.
quã tu ipse liberasti de morte. Nec

Expanded text:
riti aeterna fuerat exoratus. 5. Sed, ut riti aeterna fuerat exoratus. 5. Sed, ut dicere coeperam, consentientibus sibimet viris suis, mater Vitula cum Megetia sua pariter de Carthagine profectae, pariter ad Memoriam beati Martyris pervenerunt, ac deinde ante sacrata ipsius limina prostratae, die noctuque flentes et ejulantes, cinere et cilicio squallentes, inde nobiles feminae homines non erubescentes, ut Deo essent placentes, susceperunt illud quod dictum in Psalmis audierant: Fuerunt mihi lacrymae meae panis die ac nocte, dum dicitur mihi quotidie, Ubi est Deus tuus ? Etenim neque ista de ipsa nostra religione christiana piis et nobilibus feminis deerant ab incredulis improperia, unde ante Dominum flebiest, verbis memorabant, et effundebant super se animam suam. Dicebatur namque ab inimicis fidei nostrae: Ubi est Deus vester? Inclamabat ergo Vitula mater auribus Amici Dei: Domine Stephane, ecce adduxi Megetiam tuam ad te, quam tu ipse liberasti de morte. Nec
Abbreviated transcription (Latin):
reuelatum. Uisa ẽ. quippe sibim& ui¬
dere uixta ipsam beati martyris memo¬
riã duo cereoferaria luminosa : parit̃
igne flãmantia Ibidemq assistente
scũ atq apparente memorato pontio
uiro suo: sibi m& dictum fuisse. Uitu¬
la melius luc& ceroferariũ nr̃m.
Vnde uolo scias me posuisse iã iugulos
Quo uiso auditoq religiosa uitula
somnio: expergefacta & mane fac¬
to. oratione suppl&a hoc ipsum ꝙ
in somnis uiderat quibusdam ancillis
dĩ enarrare cepit. Et pror ipsa som¬
nium suum interpr&ata. respondit.
dicens ad memoratas circum stantes¬
se uirgines sacras. Nouerit scĩtas
urã. qr cito pontius credet in xpõ sicut
confido de xpõ meo. Nam hoc ẽ. ꝙ
per somnium mͥ significauit dicens
Uolo scias uitula qr posui iã iugulos:
non utiq nͥ sub iugu xp̃i. Sic gͦ hono¬
rabilis pontius effectus primum ut
anno hisdem diebus quibus areligiosa
uitula beatus STEẜHANUS ꝓsalute ma¬

Expanded text:
revelatum. Visa est quippe sibimet virevelatum. Visa est quippe sibimet videre juxta ipsam beati Martyris Memoriam duo cerofaria luminosa, pariter igne flammantia, ibidemque assistente secum atque apparente memerato Pontio viro suo, sibimet dictum fuisse: Vitula, melius lucet cerofarium nostrum; unde volo scias me posuisse jam jugulos. Quo viso auditoque, religiosa Vitula somno expergefacta, et mane facta oratione suppleta, hoc ipsum quod in somnis viderat quibusdam ancillis Dei enarrare coepit. Et prior ipsa somnium suum interpretata respondit, dicens ad memoratas circumstantes virgines: Noverit Sanctitas vestra, quia cito Pontius credet in Christo, sicut confido de Christo meo. Nam hoc est quod per somnium mihi significavit dicens: Volo scias, Vitula, quia posui jam jugulos, non utique nisi sub jugo Christi. Sic ergo honorabilis Pontius effectus, ut dixi, anno, iisdem diebus quibus a religiosa Vitula beatus Stephanus pro salute ma
Abbreviated transcription (Latin):
ris : nequaquã illi uiri tali feminȩ ui¬
rili animo indutę ualcuerunt resistere
Aaluerunt sponte cedere: quã quo lib&
alio uidicante uicti discedere. Flexis
itaq illis in hac sententia matris uitulȩ :
marito silic& simulq patre meg&iȩ.
sed marito quidem adhuc pagano. patre
uero iam xpiano cathecumino effecto
nomine pontio senatoriȩ dignitatis uiro :¬
dignũ est ut cuiꝰ fidem in&cꝑm capimꝰ
pronuntiare : eius quoq uocabulum iã
incipiamus cũ debito honore parit̾ no¬
minare. qui sane quemad modũ initiatꝰ
xp̃iano nomine fuerit. qm̃ locus uid&᷑
exigere : minine nos pigebitaperire
Quando enĩ religiosa uitula nondũ de
partus periculo liberata meg&ia ad ami¬
cũ dĩ fuerat ꝓfecta : ibi insuis p̃cibus
&iam de huius uirisui honorabilis pontu¬
credulitate instrurerat. ut ille imbue¬
r&ur fide ac nomine xxpĩano. Quod sa¬
ne eidem illa ipsa nocte tali est uisione

Expanded text:
ris, nequaquam illi viri tali feminae viris, nequaquam illi viri tali feminae virili animo indutae valuerunt resistere. Maluerunt sponte cedere, quam quolibet alio judicante victi discedere. 4. Flexis itaque illis in hanc sententiam matris Vitulae, marito scilicet simulque patre Megetiae, sed marito quidem adhuc pagano, patre vero christiano catechumeno effecto nomine Pontio, senatoriae dignitatis viro dignum est ut cujus fidem in Christo coepimus pronuntiare, ejus quoque vocabulum jam incipiamus cum debito honore pariter nominare: qui sane quemadmodum initiatus christiano nomine fuerit, quoniam locus videtur exigere, minime nos pigebit aperire. Quando enim religiosa Vitula, nondum de partus periculo liberata Megetia, ad Amicum Dei fuerat profecta, ibi in suis precibus etiam de hujus viri sui venerabilis credulitate instruxerat, ut ille imbueretur fide ac nomine christiano. Quod sane eidem illa ipsa nocte tali est visione
Abbreviated transcription (Latin):
inquit omĩpotenti dõ lic& facere cui ere¬
dis: nã nichil speres ex nobis. Quibus
religiosa uitula auditis: dimisso ab se
archiatro. assumens secũ meg&iam suã
adut uirũ suũ. & uirũ filiȩ suȩ. ac pio
inflãmata dolore: sic fari exorsa est
Ad quieuimus inquit uobis meserȩ usqus
nunc: nec restetere mulieres uiris ualu¬
mus. Diu urãs ꝑtulimus uoluntates.
ex quibus nullus salutis filiȩ fructus.
nullus cessit effectus: ita ut ecce ꝑ an¬
num & quot excurrunt amplius men¬
ses intermanus medicorum corpus
filiȩ meę tantũ modo fatig& ur. nec
omnino sicut iud&is aliquid ꝓficiendo
san&ur. Rogo aliquando ꝑmittite &
nobis ut faciamus & nos ꝙ expedit no¬
bis Famus & nos ad medicum nrm̃
Credo in illum. quia qui noluit Mege¬
tia cum suo partu mortuo mori: ipse
&iam eam fecit sano uultu suo inter
homines conuersari. His itaq huiꝰcemo¬
di querimoniis deploratis iustis ac ue¬

Expanded text:
inquit, omnipotenti Deo licet facere, cui creinquit, omnipotenti Deo licet facere, cui credis; nam nihil speres ex nobis. Quibus religiosa Vitula auditis, dimisso a se archiatro, assumens secum Megetiam suam, adiit virum suum et virum filiae suae, ac pio inflammata dolore, sic fari exorsa est: Acquievimus, inquit, vobis misere usque nunc, nec resistere viris mulieres valuimus: diu vestras pertulimus voluntates, ex quibus nullus fructus salutis filiae, nullus cessit effectus, ita ut ecce per annum et quot excurrunt amplius menses inter manus medicorum corpus filiae meae tantummodo fatigetur, nec omnino, sicut videtis, aliquid perficiendo sanetur. Rogo, aliquando permittite et nobis, ut faciamus et nos quae expediunt nobis: eamus et nos ad medicum nostrum. Credo in illum, quia qui noluit Megetiam cum suo partu mortuo mori, ipse etiam eam faciet sano vultu suo inter homines conversari. His atque hujuscemodi querimoniis deploratis justis ac ve
Abbreviated transcription (Latin):
ri eiꝰq martẏris pͥmi de tã desperabili
causa uteri: rursuꝰ cepere ob eiꝰdẽ cu¬
randam reliquã ualitudinẽ idem uitio¬
si oris prauitatem illa hominũ remedia
erroresq consulere : & longas moras tẽ¬
porum frustra conterere. Namq an
annus integer. & aliquođ fere menses¬
sic euoluti erant. T andem fidelis mat̾
testando construrit dicens. Si unica fi¬
lia tua uiuat. potestne curari megetia
de paralisi ista annon: Tum ille. fi¬
delit̃ dico filiã tuã de hac causa pęnitͥ
curari non posse : quia sic me uoluisti
constringere. Ipsa inquit iunctura
quasi carri. ubi oris & maxillarum quȩ¬
dam r& in acula c̃tinentur. exclusa est
alocis suis. Cui respondens mat̾ uitula
fidei suę stabilitate fundata. continuo
r&ulit dicens. Ego non sic credo de aꝑo
meo. quia sic relinqu&ur filia mea in hoc
tanto paralisi malo: At ille fidei firmi¬
tatem ualde ad mirans in femina: hoc

Expanded text:
rique ejus Martyris primi de tam miserabili rique ejus Martyris primi de tam miserabili causa uteri, rursum coepere ob ejusdem curandam reliquam valetudinem, id est, vitiosi oris pravitatem, illa hominum remedia erroresque consulere, et longas moras temporum frustra conterere. Namque annus integer et aliquot fere menses evoluti sic erant. Tandem fidelis mater testando constrinxit, dicens: Sic unica filia tua vivat; potestne curari Megetia de paralysi ista, an non? Tum ille: Fideliter dico, filiam tuam de hac causa penitus curari non posse, quia sic me voluisti constringere. Ipsa, inquit, junctura quasi carri, ubi oris et maxillarum retinacula quaedam continentur, exclusa est a locis suis. Cui respondens mater Vitula, fidei suae stabilitate fundata, continuo retulit dicens: Ego non sic credo in Christo meo, quia sic relinquetur filia mea in hoc tanto paralysis malo. At ille fidei firmitatem valde admirans in femina: Hoc,
Abbreviated transcription (Latin):
mis uotorum suorum reuelata mat̾
auspitus : ꝑmciter aduolauit. Quȩ
ubi ꝑuenit charthaginẽ : suãq natã
lo: statimsacrato oleo filiȩ mẽbra ꝑ¬
unxit. sud ariũ quoq amplexandum
pectori tradidit. Quo facto. rediui¬
ua meg&ia uteri sui partu exonerata:
octaui mensis ingressa muliebibus
pregnantibus tremenda limina. ab
ipsa mortis regia rursum auris est
uitalibus restituta. Sic itaq una l&a¬
li causa dispuncta. archiatro cęlesti
protinus altera curancla restaurãbat
Quod ut iãiãq fier&: fida mat uitu¬
la filiam liberatam : ad illam uitalis
fontis uenam unde egrȩ suȩ haustũ
cȩleste poculum attulerat. salubri¬
terq. infuderat. secum reducere cu¬
piebat: Sed nundum recuperatȩ ui¬
res megẽtiȩ. post laborem periculo¬
sissime enirionis suȩ : alterum itine¬
ris subire laborẽ minime ꝑmittebant
Interea uir. socer. paterq. puellȩ: ni¬
chilo ad huc permoti in laudem dĩ ue¬

Expanded text:
mis votorum suorum relevata mater mis votorum suorum relevata mater auspiciis, perniciter advolavit. Quae ubi pervenit Carthagin statim sacrato oleo filiae membra perunxit, sudarium quoque amplexandum pectori tradidit. Quo facto, rediviva Megetia uteri sui partu exonerata, octavi mensis ingressa praegnantibus mulieribus tremenda lumina, ab ipsa mortis regia, rursus auris est vitalibus restituta. Sic itaque una lethali causa dispuncta, archiatro coelesti protinus altera curanda restabat. Quod ut jamjamque fieret, fida mater Vitula filiam liberatam ad vitalis fontis venam, unde aegrae suae haustum coeleste poculum attulerat, salubriterque infuderat, secum reducere cupiebat. Sed nondum recuperatae vires Megetiae, post laborem periculosae enixionis suae, alterum itineris subire laborem minime permittebant. 3. Interea vir, socer et pater puellae nihilo adhuc permoti in laudem Dei ve
Abbreviated transcription (Latin):
nuntio bono. His & horum similibus
multis affatibus ubi satis uisa est sibi
idoneum instruxisse aduocatũ stepha¬
num scm̃ apud iudicem xp̃m : propere
ad reuisendam filiam unam & solã
suam maximã curã. mater parturi¬
bunda reuertitur. Oleum tamen
scĩficatum & orarium uel sud ariũ
orationũ suarum sudorumq ꝓ salu¬
te filiȩ laborantis testimonium. A
beati martyris memoria secum pari¬
ter reportabat. Ecce igitur in uia
declinandorum ȩstiuũ grã. nã ȩsti¬
uũ tempus erat. quo igneus sol ter¬
tio accepit litteras auiro suo de char¬
tagine directas. sicuti suis precibus
proxime futura liberatio filiȩ signi¬
ficata erat. Nam mensem octauum
altera die ingressura filia dicebatur:
aliquantulum tamen ueg&ior esse :¬
& sua iam partuũ signa pręcedere.
& bono animo illam defilia esse de¬
bere. Quod totum religiose uitute
matri non ore humano: sed diuino
oraculo nuntiabatur. His igitur pri¬

Expanded text:
nuntio bono. His et horum similibus nuntio bono. His et horum similibus multis affatibus ubi satis visa est sibi idoneum instruxisse advocatum sanctum Stephanum apud judicem Christum, propere ad revisendam filiam, unam et solam suam maximam curam, mater parturibunda revertitur. Oleum tamen sanctificatum, et orarium vel sudarium orationum suarum sudorumque pro salute filiae laborantis testimonium, a beati Martyris Memoria secum pariter reportabat. Ecce igitur in via, cum declinandorum aestuum gratia nam aestivum tempus erat, quo igneus sol tertio accepit litteras a viro suo de Carthagine directas, sicut precibus proxime futura liberatio filiae significata erat. Nam mensem octavum altera die ingressura filia dicebatur, aliquantulum tamen vegetior esse, et sui jam partus signa praecedere, et bono animo illam de filia esse debere. Quod totum religiosae Vitulae matri, non ore humano, sed divino oraculo nuntiabatur. His igitur pri
Abbreviated transcription (Latin):
uic uictricem triumphare ꝑmisit
Dici non potest. quib illa pia femina
amicum dĩ flebilibus uocibus fuerat
aggressa. & quanta cũ miseratione
ante limina gloriosi martyris pro¬
strata. effusos sui cordis dolores ex¬
p̃sserit. in haec uerba ꝓrumpens
Domne stephane xpĩ amice. subue¬
ni matri miserȩ. ad te confugienti
pro salute periclitantis filiȩ. Hic te
ergo plantibus oro. illic te ancilla
tua pręsentem ꝑmedicũ sentiat im¬
ploro. Scis ipse qualibus causis labo¬
r& meg̃&ia. & in quo uitȩ diserimine
sit constituta. Ecce enim ex quanto
tempore iac& misera toto corpore.
& paralisi dissoluta. & iusceribus tabe¬
facta. c Proximũ est autem. ut sep¬
timo mense expl&o cõprehendatur
ab octauo: Om̃s desperant de salute
eius amicum confugi: credo quia talis
luctus de filia non impon& ur capiti
meo. ẜ &o autẽ & rogo. ut cum hinc
ad ancillam tuã ꝓficisci coepero: re¬
recrectur anima mea de filia aliqͦ

Expanded text:
 victricem triumphare permisit.  victricem triumphare permisit. Diei non potest quibus illa pia femina Amicum Dei flebilibus vocibus fuerit aggressa, et quanta cum miseratione ante limina gloriosi Martyris prostrata effusos sui cordis dolores expresserit, in haec verba prorumpens: Domine Stephane, Christi amice, subveni matri miserae, ad te confugienti pro salute periclitantis filiae. Hic te ergo planctibus oro, illic te ancilla tua praesentem medicum sentiat imploro. Scis ipse qualibus causis laboret Megetia, et in quo vitae discrimine sit constituta. Ecce enim ex quanto tempore jacet, misera toto corpore, et paralysi dissoluta, et visceribus tabefacta. Proximum est autem, ut septimo mense completo, comprehendatur ab octavo. Omnes desperant de salute te, Amicum ejus, confugi, credo quia talis luctus de filia non imponetur capiti meo. Peto autem et rogo, ut, cum hinc ad ancillam tuam proficisci coepero, recreetur anima mea de filia aliquo
Abbreviated transcription (Latin):
maniter desudabant. Sed error in¬
felix. quid saluti humane crederes¬
te posse conferre. quã studiusti sẽꝑ
auferre. Refellit te uox uerita¬
tis. in sacratissimis psalmis. contestans
generaliter & breuiter. a quo uere
sit om̃is salus amimȩ corporisq dicens
Dñi est salus: Soli enim dõ recte canta¬
tur. homines & umenta saluos facies
dnẽ. Qui dignatus est creare: ipse
prorsus dignatur & sanare P romde¬
illis memoratis ꝑsonis diu in talibus
frustra laborantibus & non corpo¬
re sed corde dormitantibus: ecce ds̃
dormitat. qui custodit isrł: ipse
religiosam uitulã meg&iȩ matrem
fidei calore succendit. atq ut ad dõ¬
ni amici sui Stephani suffragium
accurrer& inspirauit. Quãubi bene¬
dicta femina in sacratarum reliqui¬
arum loco de carthaginiensi urbe
ad uralensem ꝓfecta est: misericor¬
& miserator excepit. exaudiuit ad¬
iuuit: atq defilia cõpotem fecit.
ac de diabolo aduersario superato.¬

Expanded text:
inaniter desudabant. Sed error ininaniter desudabant. Sed error infelix, quid saluti humanae te crederes posse conferre, quam studuisti semper auferre? Refellit te vox veritatis in sacratissimis Psalmis, contestans generaliter et breviter, a quo vere sit omnis Salus animae corporisque, dicens: Domini est salus . Soli enim Deo recte cantatur, Homines et jumenta salvos facies, Domine . Qui dignatus est creare, ipse prorsus dignatus est et sanare. 2. Proindeillis memoratis personis diu in talibus frustra laborantibus, et non corpore, sed corde dormitantibus, ecce Deus dormitat, qui custodit Israel ; ipreligiosam Vitulam, Megetiae matrem, fideli calore succendit, atque ut ad domini Amici sui Stephani suffragium accurreret, inspiravit. Quam, ubi benedicta femina in sacratarum reliquiarum loco de Carthaginensi urbe ad Uzalensem profecta est, misericort miserator excepit, exaudivit, adjuvit, atque de filia compotem fecit, ac de diabolo adversario superato
Abbreviated transcription (Latin):
ntorum ullo adiuta leuamine. fere iã
sexto mexse tabe factum fuerat deli¬
catȩ corpus. animusq puellȩ Obquã
rem &iã illud quod gestabat auitali
spu iam destitutũ. intra septa uisce¬
rum r&inebat emortuũ. Ita cum
prius sub uno paralisi uitio iam ipsa
uta horrer&: accessit aliud graui¬
us & periculosius. unde nec ipsa qui¬
dem uiuendi possibilitas remaner&
Nam si puella sic defecerat sub uitiosi
oris labore quomodo poss& inuere
cum mortuorũ uscerũ non lapsio¬
ne Septimus mensis incesserat.
non uultus pestifer a prauitate exu¬
ebat᷑. non alius onere mortuo ex ueba¬
tur. Pontius uero megetiȩ pater. socer
autem auitianus. & maritus audenti¬
us. ut pote adhuc erroribus gentili¬
tatis astrieti. quicquid non solum
ꝑ industriam medicorum. uerũ & iã
per artes dęmoniorũ. ac suꝑstitiosa¬
rum figmenta uanitatum. quasi ꝓ
uita inter morientis megetiȩ poterant
attemptare. frustra omnino. atq

Expanded text:
ntorum ullo adjuta levamine, fere jam ntorum ullo adjuta levamine, fere jam sexto mense, tabefactum fuerat delicatae corpus animusque puellae. Ob quam rem etiam illud quod gestabat a vitali spiritu jam destitutum, intra septa viscerum retinebat emortuum. Ita cum prius sub uno paralysis vitio jam ipsa vita horreret, accessit aliud gravius et periculosius, unde nec ipsa quidem vivendi possibilitas remaneret. Nam si puella sic defecerat sub vitiosi oris labore, quomodo posset vivere cum mortuorum viscerum collapsione? Septimus mensis incesserat, non vultus pestifer a pravitate exuebatur, non alvus onere mortuo exuebatur. Pontius vero, Megetiae pater, socer autem Avitianus, et maritus Adventius, utpote adhuc gentilitatis erroribus adstricti, quidquid non solum per industriam medicorum, verum etiam per artes daemoniorum ac superstitiosarum figmenta vanitatum, quasi pro vita intermorientis Megetiae poterant attentare, frustra omnino atque
Abbreviated transcription (Latin):
la industria ruboris subtrahunt᷑
At uero cum ipse hominis uultus ali¬
qua fuerit fȩditate turpatus. quicqud
propter uerecundiam tegminis adhibe¬
tur: ipsa uerecundia magis aug&ur
Qiuid ergo facer& nobilis matrona.
uelamento abscondens ora uitiata:
dũ uenientibus salutatum ad se ȩque
alus nobilibus feminibus aut osculũ
dare. aut sermonẽ conferre: ipsius
uitȩ soci&as atq humanitas cõpulifs&
ut taceam de cybo & potu. quod uix
ȩgre poterat manducare uel haurire
N amq ingeniũ industriaq medicoru
rantiũ non solũ nihil salutis ei con¬
ferre poterat. uerum &iã indeeriũ¬
cotidie causa ꝑgebat. Nec in meri¬
to. Ab illo emm conditore a rede¬
torem om̃is naturȩ dõ nundum in il¬
la reformabatur : quod non nisi eiꝰ
urtute formatur. Cuius censura
om̃e hominis corpus & disciplind con¬
stringitur. & medicina laxatur
ali igitur confecta merore ac dolore:
nec quorũq remediorum aut medica¬

Expanded text:
la industria rubori subtrahuntur. la industria rubori subtrahuntur. At vero cum ipse vultus aliqua fuerit foeditate turpatus, quidquid propter verecundiam tegminis adhibetur, ipsa verecundia magis augetur. Quid ergo faceret nobilis matrona, velamento abscondens ora vitiata, dum venientibus salutatum ad se aeque aliis nobilibus feminis, aut osculum dare, aut sermonem conferre, ipsius vitae societas atque humanitas compulisset, ut taceam de cibo et potu, quod vix aegre poterat manducare vel haurire? Namque ingenium industriaque medicorum frustra, non solum nihil salutis ei conferre poterat, verum etiam in deterius causa pergebat. Nec immerito: ab illo enim conditore et redemptore omnis naturae Deo nondum in illa reformabatur, quod nonnisi ejus virtute formatur, cujus censura omne hominis corpus et disciplina constringitur, et medicina laxatur. Tali igitur confecta moerore ac dolore, nec quorumcumque remediorum aut medicame
Abbreviated transcription (Latin):
ARTHAGINIENSIS ciITa¬
nobilis genere. nobilior
xp̃i fide. Megetia nomi¬
ne. diues in scło. ditior in dõ. Cui
xꝑiana mater erat. uocabulo uitu¬
la. Pagani autem erant maritus
r&: quarto mense conceptus sui.
nescio unde nausiando prius ac rei¬
ciendo dũ frequentius pater&ur
stomachi confussionem. orisq dis¬
tensionem. & uomitus ꝓuocationẽ
in prauitatem pestemq. palalisis
causa ꝑducta est : ita ut excluss
a locis suis ipsis cardinibus dentium
& arteriorum: ne quaquã poss&
dilapsa bra constringere atque¬
gros motus palati atq linguę ad
aliquid uel ore emittendum. uel
in os recipiendum potuiss& habere
Remanserat in femina pia & pudo¬
rata deformis quidã atq aduersan¬
dus aspectus. & ibi uitu macula
corpori erat infixa: ubi utiq ne¬
quaquã poss& c& celata: Facies
quippe erat de qua quidam dixe¬
rat. frons hominẽ p̃fert : quȩ tegi
sine dedecore non potest. E&e¬
rorum namq membrorũ cũ aliqͦ
uitio offitia p̃pediuntur. non nul¬

Expanded text:
arthaginensis civitanobilis genere, nobilior Christi fide, Megetia nomine, dives in saeculo, ditior ni Deo: cui christiana mater erat nomine Vitula: pagani autem erant maritus,t, quarto mense conceptus sui, nescio unde nauseando prius ac rejiciendo, dum frequentius pateretur stomachi concussionem orisque distensionem et vomitus provocationem, in pravitatem pestemque paralysis causa perducta est, ita ut exclusis a locis suis ipsis cardinibus dentium et arteriarum, nequaquam posset dilapsa ora constringere, nequegros palati motus ac linguae ad aliquid vel ore emittendum, vel in os recipiendum habere. Remanserat in femina pia et pudorata deformis quidam et aversandus aspectus, et ibi vitii macula corpori erat infixa, ubi utique nequaquam posset esse celata: facies quippe erat, de qua quidam dixerat, Frons hominem praefert, quae tegi sine dedecore non potest. Caeterorum namque membrorum cum aliquo vitio officia praepediuntur, nonnul
Abbreviated transcription (Latin):
infirmos. ferebant eos extra mare.
& om̃s salui fiebant. uirtute sc̃i ꝓtho
.IIII. martyris. Pr&erea inde moti. ueni¬
mus sosas. Audiens autẽ pęne tota
ciuitas. currebat transiens. xp̃ia¬
nis quidem gaudentibus. paganis
autem tristantibus. Et inde pro

Expanded text:
infirmos, ferebant eos extra mare, infirmos, ferebant eos extra mare, et omnes salvi fiebant virtute sancti Protomartyris. Praeterea inde moti venimus Sosas. Audiens autem pene tota civitas currebat transiens, Christianis quidem gaudentibus, Paganis autem tristantibus. Et inde pro
Abbreviated transcription (Latin):
quieuit terra quȩ mouebatur. Demo¬
nes autẽ clamabant aduersus princi¬
pem dicentes. Impussime princeps.
quare non incendisti nauim quȩ tran¬
siuit illuc. sed dimisisti eã transire
contra nos.Ipsa enim nauis fecit
terrȩ motum. Princeps uero hoc
audito : misit dromones quinq ad cop̃
de naui: ꝑ cussit dromones & submer¬
sit ens. Et factum ͤ gaudiu̾ magnum
in naui. quia ds eratꝰ cũ illis. N aui¬
gantib itaq tribus noctib totidẽq.
diebus : uenimꝰ calcedonẽ. & dimissa
ẽ nauis in portu. Facientib aut̾e nob̃
illic dies quinq : quotquot habebant
demonia. ueniebant circa mare uex¬
ati clamantes. Seruus dĩ uenit. qui
lapidatus est ãb iniquis iuidȩis
ed& grãm sci SIEΡhANI spẽ clama¬
bantꝰ. Ue nobis: quia cõburit nos
acrit̃. Quo fugiemus minas eius ter¬
ribiles. Porro exibant atrociter
ab hominibus repulsi. tamquã ab
igne repulsi : & quot quot habebant

Expanded text:
quievit terra quae movebatur. Daemoquievit terra quae movebatur. Daemones autem clamabant adversus principem dicentes: Impiissime princeps, quare non incendisti navim quae transivit illuc, sed dimisisti illam transire contra nos? Ipsa enim navis fecit terrae motum. Princeps vero hoc audito, misit dromones quinque ad compde navi percussit dromones, et submersit eos. Et factum est gaudium magnum in navi, quia Deus erat cum illis. Navigantes itaque tribus diebus, totidemque noctibus, venimus Chalcedonem, et dimissa est navis in portu. Facientibus autem nobis illic dies quinque, quoquot habebant daemonia, veniebant circa mare vexati clamantes: Servus Dei venit, qui lapidatus est ab iniquis Judaeis. Et gratia sancti Stephani spiritus clamabant: Vae nobis, quia comburit nos acriter: quo fugiemus minas ejus terribiles? Porro exiebant atrociter ab hominibus repulsi, tanquam ab igne: et quotquot habebant
Abbreviated transcription (Latin):
dicens. Quia secr&um habeo tibi. nę
contradicas mihi. Loculu habeo depor¬
tandum bizantium. que saluũ ferre
ꝓ cura: & habebis mercedem ab om̃i¬
potente dõ. Quidixit ei Nolo con¬
tradicere dominȩ mex̧. quia magnus
tecum est prothomartyr SIHANUS.
& in ipso est uita mea. & spes mea:
quia uiderunt oculi mei gloriosissima
hodie. Ueni ergo domina mea &as¬
cende nauim. Hauigaturi enĩ sumꝰ
cu uirtute dĩ & scĩ corporis. T unc
introeuntibus omĩbus in nauim: soluta
est terra uento ꝓprio. & uenientes
in mediu̾ pelagi: subito tempestas
facta e̾: ita ut fluctus exaltar& ur
suꝑ armamenta nauis: Et mari for¬
Ego sum: nolite timere. Quod eo di¬
cente. cessauit uentus: & facta est
tranquillitas magna. Mane uero
facto. uenimus & ad angusta cha¬
lantes propter principem angusti:
Subito autem terrȩ motus factus est
in loco illo. ita ut cõmouerentur
fundamenta terrę. donec ꝑtransut
tiauis scĩ ꝓtomartyris STEHANI. & tẽ

Expanded text:
dicens: Quia secretum habeo tibi enarrdicens: Quia secretum habeo tibi enarrare, et ne contradicas mihi. Loculum habeo deportandum Byzantium, quem salvum ferre procura, et habebis mercedem ab omnipotenti Deo. Qui dixit ei: Nolo contradicere dominae meae, quia magnus tecum est protomartyr Stephanus, et in ipso est vita mea et spes mea, quia viderunt oculi mei gloriosissima hodie. Veni ergo, domina mea, et adscende navim. Navigaturi enim sumus cum virtute Dei et sancti corporis. Tunc introeuntibus omnibus in navim, soluta est a terra vento prospero. Et venientes in medium pelagi, subito tempestas facta est, ita ut fluctus exaltarentur super armamenta navis. Et mari forEgo sum, nolite timere. Quod eo dicente, cessavit ventus, et facta est tranquillitas magna . Mane autem facto venimus ad angusta Chalantis propter principem Augustum. Subito autem terrae motus factus est in loco illo, ita ut commoverentur fundamenta terrae, donec pertansiit navis sancti protomartyris Stephani; et tunc
Abbreviated transcription (Latin):
est quod accidit nobis. quia sp̃s cla¬
num canunt. Sed quid faciemus do¬
mina nr̃a  Forsan non ẽ uiri tui cor¬
pus sed scĩ proto martyris STEΡhANΙ:
unc his auditis: flens tacebat. Prȩce¬
pitq pueris suis nemini dicere quȩ
sibi apparuerant in itinere. Sed si in
terrogauerit inquit quis in ciuitate
aut in regione. cuiꝰ sit hȩc lecticula:
dicite quia mariti dominę nr̃ȩ est: &
uadit bizantiu̾. In eadem uero nocte.
transiuimus mansiones tres. Porro diu
quiescentib. & sero incedentibus nob̾:
sps ꝓfunda nocte clamabant dicentes.
ransitis qui flagellat nos. non pos¬
sumus ferre uirtute̾ scĩ corporis. qr ig¬
nis est. & acriter nos coniumit. non
sustinentes uim scĩ ꝓtomartyris Stteha¬
NI. Sanitates autem & uirtutes fie¬
bant᷑ multȩ inuia. s orro ꝑuenimus
ascalonã maritimã. & inuenimus nauȩ̃i
euntem bizatiũ. conuocatoq nauclero
mulier dedit ei quinquaginta aureos

Expanded text:
est quod accidit nobis, quia spiritus claest quod accidit nobis, quia spiritus clanunt hymnum. Sed quid faciemus, domina nostra? Fortisan non est viri tui corpus, sed sancti protomartyris Stephani. Tunc illa his auditis, flens tacebat. Praecepitque pueris nemini dicere quae sibi apparuerant in itinere: Sed si quis interrogaverit, inquit, in civitate aut in regione cujus sit haec lectica, dicite: Quia mariti dominae nostrae est, et vadit Byzantium. In eadem vero nocte transivimus mansiones tres. Porro interdiu quiescentibus, et sero incedentibus nobis, spiritus profunda nocte clamabant dicentes: Transit is qui flagellat nos; non possumus ferre virtutem sancti corporis, quia ignis est, et aeriter nos consumit: non sustinentes vim sancti protomartyris Stephani. Sanitates autem et virtutes fiebant multae in via. 4. Porro pervenimus Ascalonem maritimam, et invenimus navim euntem Byzantium, convocatoque nauclero, mulier dedit ei quinquaginta aureos,