comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
aurelius cartaginensis ep̃s. Gloniam
apłieae scdis. & urãe sublimitatis gratiã
nr̃a humilitas exorat : ut statuta quae
repperiri poteritis post finẽ beati principis
apłorũ p&ri usque ad urãe sc̃itatis principiũ
iuxta apłieae sedis auetoritatẽ quã cognouim̃
perurãe sapientiae sc̃ĩtatẽ gubernare. nobisserip¬
tamittere dignemini. Quatinus perurãe sẽĩ¬
tatis nobilitatẽ atq prudentiã nosse ualeamus.
quae in p̃fata scã sede supradictis temporibus st̃
deer&a: Et qui aduersa canonũ apostolorũ
instituta gesserunt cognoseatur. Bene uale
scissime papa. et orapro nobis a mantissime pa¬
ter. Data uiii kł martii. et lecta romae u.¬

Expanded text:
AURELIUS Carthaginensis episcopus. Gloriam apostolicae sedis, et vestrae sublimitatis gratiam nostra humilitas exoret  F. exorat, ut statuta, quae reperire poteritis, post finem beati principis apostolorum Petri, usque ad vestrae sanctitatis principium juxta apostolicae sedis auctoritatem, quam cognovimper vestrae sapientiae sanctitatem gubernari, nobis scripta mittere dignemini. Quatenus per vestrae sanctitatis nobilitatem atque prudentiam nosse valeamus quae in praefata sancta sede supradictis temporibus sunt decreta, et qui adversus canonum apostolorum instituta gesserunt cognoscantur. Bene valete, sanctissime papa, et orate pro nobis, amantissime pater. Data VIII Kalend. Martii, et lecta Romae
Abbreviated transcription (Latin):
sius ep̃s dixit. Quod si aliquis
ep̃s adiudicatus fucrit inaliqua
causa. & putat se bonã causam habere. ut
iterũ iudicium renou&ur: Siuob placet
scĩp&ri apłimemoriam honoremus. ut
scribatur uel abhis qui examinauerunt.
uel &iam abalus epĩs qui in prouintia pro¬
xima morant᷑ romano ep̃o. Et si iudica¬
uerit renouandũ esse uidicium : renoue¬
tur& d& iudices. Si autẽ probauerit ta¬
lem causam ut ea non refricentur quae
acta sunt: quae decreuerit romanus ep̃s
confirmata erunt. Si ergo omnibus pla¬
c&: statuatur. Synodus respondit

Expanded text:
iscopus dixit: « Quod si aliquis episcopus adjudicatus fuerit in aliqua causa, et putat se bonam causam habere, ut iterum judicium renovetur, si vobis placet, S. Petri apostoli memoriam honoremus, ut scribatur vel ab his, qui examinaverunt, vel etiam ab aliis episcopis, qui in provincia proxima morantur, Romano episcopo. Et si judicaverit renovandum esse judicium, renovetur et det judices. Si autem probaverit talem causam, ut ea non refricentur, quae acta sunt, quae decreverit Romanus episcopus confirmata erunt. Si hoc ergo omnibus placet, statuatur. » Synodus respondit
Abbreviated transcription (Latin):
irca eor uͦ ꝑsonas quȩ se post unum &
scm̃ lauacrũ uł ꝓfanis sacrificiis dȩmonũ. uł
incesta lauatione polluerunt. eã censurae
formã diximus ẽẽ seruandã. ut his iuxta sy¬
nodũ nicetã satisfactionis quidem aditus ñ¬
negetur. ne infelicib lacrimis uł solatii ianua
desperationis claudatur. Acturi uero peni¬
tentiã usq indiem mortis: non sine spe tam̃
remissionis. Quã ab eo plene sperare: debe¬
bunt. qui eius largitatẽ & solus obtinet. &
tã diues miscdia est. ut nemo desperet. Ds̃
enĩ mortẽ ñfecit. nec lȩtat᷑ inꝑditione uiuoꝵ¬
ec illud fr̃s scribere alienũ ab
ȩccłȩ utilitate censuimus. ut sciretis
quicũq sub ordinatione uł diaconatꝰ uł pres¬
biterii uł episcopatus mortali crimine dix
nib submouendos. reos scilicet uł ueri confes¬
sione. uł mendacio falsitatis. Neqenĩ absol¬
ui potest is qui in seipsũ dixerit mortis cau¬

Expanded text:
irca eorum vero personas, qui se post unum et sanctum lavacrum vel profanis sacrificiis daemonum vel incesta lavatione polluerint, eam censurae formam duximus esse servandam, ut his juxta synodum Nicaenam satisfactionis quidem aditus nnegetur, ne infelicibus lacrymis vel solatii janua desperatione claudatur, acturi vero poenitentiam usque in diem mortis, non sine spe tamen remissionis, quam ab eo plene sperare debebunt, qui ejus largitatem et solus obtinet, et tam dives misericordia est, ut nemo desperet; Deus enim mortem non fecit, nec laetatur in perditione vivoec illud, fratres, scribere alienum ab Ecclesiae utilitate censuimus, ut sciretis, quicunque 208 sub ordinatione vel diaconatus, vel presbyterii, vel episcopatus, mortallegimus submovendos, reos scilicet vel veri confessione, vel mendacio falsitatis. Neque enim absolvi potest qui in seipsum dixerit mortis cau
Abbreviated transcription (Latin):
postea autẽ iterũ reluctati sunt: il¬
los quidẽ honorẽ habere oport&
Cessareuero debere ab omni sacro ministerio:
ita ut nec panẽ nec calicẽ offerant. nec pronun¬
tient nisi forte aliqui ep̃orũ conscu sint labo¬
ris corum & humilitatis. & mansu&udinis.
& uoluerint eis aliquid amplius tribuere

Expanded text:
postea autem iterum reluctati sunt, illos quidem honore carere oportet cessare vero debere ab omni sacro ministerio, ita ut nec panem nec calicem offerant, nec pronuntient, nisi forte aliqui episcoporum conscii sint laboris eorum et humilitatis, et mansuetudinis, et voluerint eis aliquid amplius tribuere
Abbreviated transcription (Latin):
si forte a fratribus inuitatus. neuideamur
unuam caritatis clauderee
ut si in aliqua prouintia fortealiqͥs
ep̃s contra fratrẽ suũ epm̃ litem habue¬
rit: neunus eduob ex alia prouintia ad¬
uoc& ep̃õs adiudicium

Expanded text:
si forte a fratribus invitatus, ne videamur si forte a fratribus invitatus, ne videamur januam charitatis claudere. ut si in aliqua provincia forte aliquis episcopus contra fratrem suum episcopum litem habuerit, ne unus e duobus ex alia provincia advocet episcopos ad judicium
Abbreviated transcription (Latin):
tiosa corruptela fundi
nifesta est enim causa quahoc facere temp¬
tant: cũ nullusinhac reinuentus sit ep̃s. qͥ
demaiorae ciuitate ad minorẽ transir&.
Unde appar& auaritiae eos ardore in fã¬
mari. et ambitioni seruire: & ut dominati¬
onem exerceant. Si ergo omnibus placł
ut huiusmodi pernities austerius uindic¬
tur: nec laicam communionẽ habeatqui
talis est: Uniuersi dixerunt. Plac&.&
iam sitalis aliquis ex titerit temerarius.
ut forsitan ex cusationẽ afferat quod popl¬
l litteras acceperit. cũ manifestum si
praemio & mercede paucos qui sincerat
fidem non habent potiusse cor rumpi. ll
clumarent in ecclesia. & ipsum pegere uide¬
centur epm̃. Omni no has fraudes remo¬
uendas esse damnamus. itaut nec laicam
infinem communionẽ tilis accipiat: Qđ
suobis omnib plac&. statuite. Uniuer¬
sdixerunt ꝑ laca¬
suis ep̃s dixit: Iuud quoq statutũ
sit: ut ep̃s de sua prouintia ad aliã
prountiã inqua sunt ep̃i nontranseat. ni¬

Expanded text:
iosa corruptela funditnifesta est enim causa qua hoc facere tentant, cum nullus in hac re inventus sit episcopus qui de majore civitate ad minorem transiret ; unde apparet avaritiae eos ardore inflammari et ambitioni servire, et ut dominationem exerceant. Si ergo omnibus placet ut hujusmodi pernicies austerius vindicetur, nec laicam communionem habeat qui talis est. Universi dixerunt: Placet etiam si talis aliquis exstiterit temerarius ut forsitan excusationem afferat, quod populi litteras acceperit, cum minifestum sit praemio et mercede paucos qui sinceram fidem non habent potuisse corrumpi, ut clamarent in ecclesia ut ipsum petere viderentur episcopum: omnino has fraudes damnandas esse arbitror, ita ut nec laicam communionem in fine talis accipiat; quod si vobis omnibus placet, statuite. Universi dixerunt: Placepiscopus dixit: Illud quoque statutum sit, ut episcopus de sua provincia ad aliam provinciam in qua sunt episcopi non transeat ni
Abbreviated transcription (Latin):
qui baptizandi recipit officiũ.¬
sine chrismate usquã debere
progredi. quia int̾ nos placuit
semel in baptismate chrismari.
Deeo autem qui baptismate quacũq necessi¬
tate faciente non chrismatus fuerit: in
confirmatione sacerdos cõmonebit᷑. Nam
inter nos chrismatis ipsius non nisi una bene¬
dictio est: non ut p̃iudicans quicquã dico.
sed ut ñ necessaria habeat᷑ rechrismatio.
ereticos in mortis discrimine positos
si catholici esse desiderant. si desit ep̃s
cepta. placuit sine reconciliatoria manus
impositione eis cõmunicare. qđ morienti
sufficit. consolationi. scđm definitiones pa¬
trũ. qui huiusmodi cõmunionẽ congruen¬
ter uiaticũ nominauerunt. Qđ si suꝑuixe
rint. stent in ordine penitentũ : ut ostensis
necessariis penitentie fructib legitimã cõ¬
munionẽ cũ reconciliatoria manus imposi

Expanded text:
qui baptizandi recipit officiusine chrismate usquam debet progredi, quia inter nos placuit semel in baptismate chrismari, de eo autem qui baptismate quacunque necessitate faciente non chrismatus fuerit, in confirmatione sacerdos commonebitur. Nam inter nos chrismatis ipsius non nisi una bendictio est, ut non praejudicans quidquam dico, sed ut necessaria habeatur rechrismatio. II. Haereticos in mortis discrimine positos, si catholici esse desiderent, si desit episccepta, placuit sine reconciliatoria manus impositione eis communicare, quod morientis sufficit consolationi secundum definitiones Patrum, qui hujusmodi communionem congruenter viaticum nominaverunt; rint, stent in ordine poenitentium, ut ostensis necessariis poenitentiae fructibus legitimam communionem cum reconciliatoria manus imposi
Abbreviated transcription (Latin):
lippius ep̃s dixit. Si propt̃ pupillos&
uiduas uellaborantes qui causas non
iniquas habent susceperunt peregrinations
in cõmoda: habebunt aliquid iustae ratio
Nunc uero eũ capostulent quae sine in iu
omniũ. &reprehensione esse non possun
non necesse estireillos ad comitatum: Ui
brĩt prouidistis conuenienti estimat¬
one omniũque dõ placitura & hominibis
tenere hactenus fortitudinẽ possunt. si me¬
tus huic sententiae conungatur Scimus
enim &iam ipsi sepissime propt̃ paucorium
prudentiam. sacrũ ac religiosum sacerdo¬
tale nom̃ fuisse reprehensum: Si igiturẽ
tra omnium sententiam aliquisuisus fue¬
rit ambitioni magis placere quã dõ: deb&
scire causis redditis. honorẽ atq dignitatẽ
se amissurum. Hoc autẽ sciri & comperi
poterit: Si unus quisq nr̃m qui in canali
constitutus est. cũ progredientẽ epm ui
at. quo tendit agnoscat. Et si quidẽ eum
agnouerit iread comitatũ : Requirat il
mittatur. Sinuero ut superius meminit

Expanded text:
episcopus dixit: Si propter pupillos et viduas vel laborantes, qui causas non iniquas habent, susceperint peregrinationis incommoda, habebunt aliquid justae rationis; nunc vero cum ea postulent, quae sine invidia omnium et reprehensione esse non possunt, non necesse est ire illos ad comitatum. XI.briter providistis convenientia et aestimatione omnium, ac Deo placitura et hominibus, tenere hactenus fortitudinem possunt, si metus huic sententiae conjungatur. Scimus enim etiam ipsi saepissime propter paucorum impudentiam sacrum ac religiosum sacerdotale nomen fuisse reprehensum. Si igitur aliquis contra omnium sententiam nisus voluerit ambitioni magis placere quam Deo, debet scire, causis redditis, honorem atque dignitatem se amissurum. Hoc autem sciri et comperiri poterit, si unusquisque nostrum qui in canali constitutus est, cum progredientem  U., pat, quo tendit agnoscat, et si quidem eum agnoverit ire ad comitatum, requirat illmittatur: sin vero, ut superius meminit
Abbreviated transcription (Latin):
nent tribuendo cõmendaticias epistolas.
pari ratione ad fratres et coepõs nr̃õs. qui in
illo tempore inhis regionib & urbib moran¬
tur : in quibus felix. & beatus agustus rem¬
publicam gubernat: Siuero hab& quis
ep̃orum amicos in palatio qui cupit aliquit
quod tamen honestum est imp& rare : non
prohibeatur perdiaconũ suũ rogare. & sig¬
nificare eis quosscit benigna intercessione
nr̃o romanae ecclesue precesquas hab&a
dat: Vt & ipsepruis examin& si honesto

Expanded text:
net, tribuendo commendatitias epistolas net, tribuendo commendatitias epistolas pari ratione ad fratres et coepiscopos nostros, qui in illo tempore in his regionibus et urbibus morantur, in quibus felix et beatus Augustus rempublicam gubernat. Si vero habet quis episcoporum 37 amicos in palatio qui cupit aliquid quod tamen honestum est impetrare, non prohibeatur per diaconem suum rogare et significare eis, quos scit benigne intercessione coepiscopo nostro Romanae Ecclesiae preces quas habet tradat, ut et ipse prius examinet si honestae
Abbreviated transcription (Latin):
uel uocati: Sed qm̃ saepe contingitut ad mi
sericordiam ecclesiae confugiant qui inui¬
riampatiuntur. & qui peccantes in exilium
uel in insulas damnantur. aut certe quã cũq
sententiam suscipiunt: Ideoq subuenien¬
dum est his. & sinedubitatione eisp& enda
per ecclesiam indulgentia: Siuero hocuob̾
plac& : featuatur Vniuersi dixerunt: pla¬
c& & constituatur¬
sius ep̃s dixit. Haec quoq prudentia
ur̃a tractare deb&: utqui decreuiftis
neep̃i in probitas notetur ad comitatũ ꝑgen¬
do Qui cũq ergo quales superius memora¬
uimus preces habuerint uel acceperint. per
diaconũ suum mittant : Quia personami.¬
nistri non erit inuidiosa. quaecelerius pote¬
rit quae impetrauerit referre. Et hoc con¬
sequens esse iudetur. ut unus quisq qui preces
habuerit eas ad fratres & coepõs nrõs qui in
maxima ciuitate. Id est qui in m& ropolicon¬
sistunt mutant. & illipersuos diaconos defcr¬

Expanded text:
vel evocati. Sed quoniam saepe contvel evocati. Sed quoniam saepe contsericordiam Ecclesiae confugiant, qui injuriam patiuntur, et qui peccantes in exsilium, vel insulas damnantur, aut certe quamcunque sententiam suscipiunt, ideoque subveniendum est his, et sine dubitatione eis petenda per Ecclesiam indulgentia. Si vero hoc vobis placet, statuatur. Universi dixerunt: Placet, et constituaturiscopus dixit: Haec quoque prudentia vestra tractare debet, ut quia decrevistis ne episcopi improbitas notetur ad comitatum pergendo, quicunque ergo quales superius memoravimus preces habuerint vel acceperint, per diaconum suum mittant; quia persona ministri non erit invidiosa, quae celerius poterit quae impetraverit referre: et hoc consequens esse videtur, ut unusquisque qui preces habuerit eas ad fratres et coepiscopos nostros, qui in maxima civitate, id est qui metropoli, consistunt, mittat et illi per suos diaconos desti
Abbreviated transcription (Latin):
tissimo consilio suoiudi cauerit UIII
sius ep̃s dixit. Inportunitatis nr̃ȩ
nimia frequentia. & iniuste p&
aut fiduciam. Dũ quidã non cessant ad co¬
mitatũ ire ep̃i & maximeafri. Qui sicuti
salutaria consilia spernunt atq contemp¬
nunt. & non solũ ad comitatũ multas & diuer¬
sas ecclesiae non profuturas ꝑferant causas
ut ficrisol& aut oport&. ut aut pauperibus
aut uidius autpupillis subueniat᷑: Sed et
dignitates sacculares. & ad ministrationes
quibus quã postulant. Haec itaq prauitas :¬
olim non solũ murmurationes. sed & scanda¬
la excitant. Honestum est autẽ ut ep̃sint̃¬
cessionem suã his praest& : qui aliqua iniqua
ui opprimunt᷑. aut suudua affligatur. autpo¬
pulus expoli&ur : Tamen & ista omnia si
iustam habeant causam & petitionẽ: Siuob̾
ergo fr̃s carissimi plac&. decernite ne ep̃iad
comitatũ accedant: nisi fortehi qui religio¬
sissimi imperatoris litteris uel inuitati fueriñs

Expanded text:
tissimo consilio suo judicaverit. » tissimo consilio suo judicaverit. » iscopus dixit: Importunitatis nostrae nimia frequentia et injusto judbere gratiam aut fiduciam, dum quidam non cessant ad comitatum ire episcopi, et maxime Afri, qui sicuti salutaria consilia spernant atque contemnant, et non solum ad comitatum multas et diversas Ecclesiae non profuturas perferant causas, ut fieri solet, aut oportet, ut aut pauperibus, aut viduis, aut pupillis subveniatur, sed et dignitates saeculares et administrationes quibusdam postulent. Haec itaque pravitas olim non solum murmurationes sed et scandala excitavit: honestum est autem ut episcopus intercessionem suam his praestet, qui aliqua iniqua vi opprimuntur aut si vidua affligitur aut pupillus exspoliatur, tamen et ista omnia, si justam habeant causam et petitionem. Si vobis ergo, fratres charissimi, placet, decernite ne episcopi ad comitatum accedant, nisi forte hi qui religiosissimi imperatoris litteris vel invitati fuerint
Abbreviated transcription (Latin):
prouintia inuitati facere ep̃m. nisi aut¬
inciuitatib quae ep̃os habuerunt. aut si
qua tampopulosa est ciuitas uellocus qui
mereatur habere ep̃m. Synodus responđ.
ep̃s accusatus fuerit. & om̃s iudica¬
uerint congregati epĩ regionis ipsius. & de
gradu suo deiecerint eum. si appellauerit
qui derectus uidetur. & confugerit adbea
examen. Scribere ep̃ĩs dignet᷑ romanus
ep̃s his qui infinitima & propinqua altera
prouintia sunt : ut ipsi diligenter omniare¬
quirant. ut uixta fidem ueritatis definiant
Quod sus quirogat causam suam iterũ audi¬
ri deprecationẽ suam mouerit epmroma¬
num ut delatero suo prbos mittat: eritin
potestate ipsuis qui uelit & quid estim&
Et si decreuerit mittendos esse qui pre¬
sentes cum ep̃is uidicent. ut habeant & iã
auccoritatẽ personae illius a quo destinati
sunt: erit in eius arbitrio: Siuero credi¬
derit sufficere epõs prouinciale sut nego¬
tio terminũ imponant : faci& quod sapien¬

Expanded text:
provincia invitati facere epprovincia invitati facere epin his civitatibus quae episcopos habuerunt, aut si qua tam populosa est civitas vel locus qui mereatur habere episcopum. Synodus responditepiscopus accusatus fuerit, et judicaverint congregati episcopi regionis illius et de gradu suo dejecerint eum, si appellaverit qui dejectus videtur et confugerit ad beaexamen, scribere episcopis dignetur Romanus episcopus his qui in finitima et propinqua altera provincia sunt, ut ipsi diligenter omnia requirant, ut juxta fidem veritatis omnia definiant. Quod si is qui rogat causam suam iterum audiri, deprecatione sua moverit episcopum Romanum, ut e latere suo presbyteros mittat, erit in potestate ipsius quid velit et quid aestimet. Et si decreverit mittendos esse qui praesentes cum episcopis judicent, ut habeant etiam auctoritatem personae illius a quo destinati sunt, erit in ejus arbitrio. Si vero crediderit sufficere episcopos provinciales, ut negotio terminum imponant, faciat quod sapien
Abbreviated transcription (Latin):
audentius ep̃s dixit. Addendũ
ep̃s depositus fuerit eorũ ep̃orũ iudicio
qui inuicinis cõmorant᷑ locis. & proclama¬
uerit agendũ sibi negotium inurberoma:
alter ep̃sin eadem cathedra post appella¬
tionem eius qui uidet᷑ esse depositus om¬
nino non ordin&ur. nisi causa fuerit in
una prouintia in qua fuerint plu
p̃m. et populi conuenerint epõs uici¬
nae prouintiae: debereillũ prius con¬
ueniri ep̃m qui in eadẽ prouintia moratur.
et ostendere quod populipetant sibi recto¬
rem. & hociustũ esse. ut & ipsi ueniant. et
cum ipso ordinent epm. Quod si conuen¬
tus litteris tacuerit & dissimulauerit. ni¬
hilq responderit : tunc satis faciendũ esse
populis utueniant exuicinis prouintus et
ep̃m: dandapassim non est: Si enim subi¬
to aut uicus aliquis. aut modica ciuitas cui
satis estunus prbt. uoluerit sibi epm̃ ordi¬
nari. adhoc ut uile scat nom̃ ep̃i & summi
honoris auctoritas : non debentilli ex alia

Expanded text:
audentius episcopus dixit: Addendum opus depositus fuerit, eorum episcoporum judicio qui in vicinis commorantur locis et proclamaverit, agendum sibi negotium in urbe Roma. Alter episcopus, in eadem cathedra post appellationem ejus qui videtur esse depositus, omnino non ordinetur, nisi causa fuerit in una provincia, in qua fuerint plurepiscopum, et populi convenerint episcopos vicinae provinciae, debere illum prius conveniri episcopum qui in eadem provincia moratur, et ostendere quod populi petant sibi rectorem, et hoc justum esse, ut et ipsi veniant, et cum ipso ordinent episcopum. Quod si conventus litteris tacuerit, et dissimulaverit, nihilque responderit, tunc satisfaciendum esse populis, ut veniant ex vicinis provinciis et episcopum danda passim non est. Si enim subito aut vicus aliquis aut modica civitas, cui satis est unus presbyter, voluerit sibi episcopum ordinari, ad hoc ut vilescat nomen episcopi et summi honoris auctoritas, non debent illi ex alia
Abbreviated transcription (Latin):
enta. cũ arca populus dĩ semel transiit: ꝑ
qđ significatur simpla mersio baptismatis.
cuius sacramento eccła abluitur. & desȩculi
huius laborib baptismũ quasi ꝑ iordanen
ad terrã cęlestis reꝓmissionis ingreditur
omperimus qđ ꝑ non nullas
ȩccłas indie sextȩ fcriȩ passionis dñĩ
clausis basilicarũ forib nec celebret᷑ officiũ
nec passio dñi populis predicctur. dũ idem
saluator nr̃ apłis suis p̃cipit dicens: passiont̃
& mortẽ & resurrectiont̃ incã om̃ib p̃di¬
cate. ideoq oportet eodem die mysterium
crucis. qđ ipse cunctis annunciandũ uoluit
predicari. atq indulgentiã criminũ clara
uoce omnẽ populũ postulart. ut pęniten¬
tiȩ cõpunctione mundati. uenerabilẽ festũ¬

Expanded text:
enta cum arca populus Dei semel transiit, per enta cum arca populus Dei semel transiit, per quod significatur simpla mersio baptismatis, cujus sacramento Ecclesia abluitur, et de saeculi hujus laboribus per baptismum quasi per Jordanem ad terram coelestis repromissionisomperimus quod per nonnullas ecclesias in die sexta feria passionis Domini clausis basilicarum foribus nec celebretur officium, nec passio DSalvator noster apostolis suis praecepit dicens, passionem et mortem et resurrectionem meam omnibus praedicate. Ideoque oportet eodem die mysterium crucis quod ipse cunctis annuntiandum voluit praedicari atque indulgentiam criminum clara voce omnem populum praestolari, ut poenitentiae compunctione mundati
Abbreviated transcription (Latin):
teneamus baptismi mersionẽ. ne uideantur
apud nos qui tertio mergunt. hereticorũ
approbart assertionẽ. dũ sequuntur & morẽ
Et ne forte cuiquã sit dubiũ huius simpli
mysteriũ sacramenti: uideat in eo mortẽ
orresurrectionẽ. dũ sequunt᷑ & morẽ xp̃i
significare. Nã in aquas mersio: quasi in
fernũ descensio est. Et rursus ab aquis emer¬
sio: resurrectio est. Itẽ uidcat in eo unita
tẽ diuinitatis: & trinitatẽ ꝑsonarũ ostendi.
Unitatẽ dũ semel mergimus: trinitatẽ dũ
teriũ. etiã scripturarũ scãrũ exemplis: pau¬
lõ apło attestante. Nolo uos ignorare fr̃s.¬
qm̃ patres nr̃i om̃s sub nube fuer. & om̃s ma¬
re transicr̃. & om̃s in moy sen baptizati sunt.
in nube & in mari. Mare quippe rubrum:
semel transut. Ubi tam̃ tota erat: trinitas.¬
p̃cedenit populo columna ignis & nubis
Inigne quippe significatur pater. in colum¬
na filius. innube sp̃s sc̃s. Iordanis quoq flu¬

Expanded text:
teneamus baptismi mersionem, ne viteneamus baptismi mersionem, ne viapud nos qui tertio mergunt haereticorum approbare assertionem, dum sequuntur et morem. Et ne forte cuiquam sit dubium hujus simpli mysterium sacramenti, videat in eo mortem, et resurrectionem, dum sequuntur et morem Christi significare. Nam in aquas mersio quasi ad infernum descensio est et rursus ab aquis emersio resurtem divinitatis et Trinitatem personarum ostendi, unitatem dum semel mergimus, Trinitatem dum terium etiam sanctarum Scripturarum exemplis, Paulo apostolo attestante: Nolo vos ignorare, frpatres nostri omnes sub nube fuerunt, et omnes mare transierunt, et omnes in Moyse baptizati sunt in nube et in mari . » Mare quippe Rubrum ssemel transiit, ubi tampraecedente populum columma ignis et nubis; in igne quippe significabatur Pater, in columna Filius, in nube Spiritus sanctus. Jordanis quoque flu
Abbreviated transcription (Latin):
poris exprimatur. Qđ siquis forte etiã
psũmȩ trinitatis ueneratione existimet.
fieri: neq adhoc aliquid obsistit baptitan¬
dũ semel in aquas mergert: quia dũ in
trib subsistentiis una substantia est: re¬
prthensibilt nullãtenus esse potest infantem
in baptismate in aquã uel ter uł semel mer
gcit. quando & in tribus mersionib ꝑsona¬
rũ trinitas. & in una potest diuinitatis sin¬
gularitas designari. Sed qđ hucusq abhe¬
reticis infans in baptismate tercio merge¬
batur. fiendũ apud uos eẽ non censco: ne
dũ mersiones numerant. diuinitatẽ diui¬
dant. dũq qđ faciebant: faciunt: morem
urm̃ sec uicisse glorientur. Quaꝓpt̃ quia
de utroq sacramento qđ fit in scõ baptismo
atanto uiro reddita est ratio. qđ utrumq
rectũ. utrũq in reprehensibile in scã dĩ ȩccła
habeatur: ꝓpter uitandũ autẽ scismatis scan¬
dalũ. uel heretici dogmatis usum. simplam

Expanded text:
poris exprimatur: quod si quis forte etiam poris exprimatur: quod si quis forte etiam pro summae Trinitatis veneratione existimet fieri, neque ad hoc aliquid obsistit baptizandum semel in aquis mergere, quia dum in tribus subsistentiis una substantia est, reprehensibile esse nullatenus potest infantem in bapgere, quando et in tribus mersionibus personarum trinitas, et in una potest divinitatis singularitas designari. Sed quod hucusque ab haereticis infans in baptismate terbatur, fiendum apud vos esse non censeo, ne dum mersiones numerant divinitatem dividant, dumque quod faciebant faciunt, morem vestrum se vicisse glorientur. Quapropter quia de utroque sacramento quod fit in sancto baptismo a tanta viro reddita est ratio quod utrumque rectum, utrumque irreprehensibile in sancta Dei Ecclesia habeatur, propter vitandum autem schismatis scandalum vel haeretici dogmatis usum simplam
Abbreviated transcription (Latin):
nus quidã sacerdotes trinã. simplã
quidã mersionẽ faciunt: a non nullis scis¬
ma ẽẽ conspicit᷑. &unitas fidei scindi uide¬
tur. Nã dũ partes diuerse inbaptitandis
aliqua contrario modo agunt: ab aliis ñ
baptitatos eẽ contenduntꝰ. Proinde quid
a nobis in sacramenti diuersitate fiendũ sit:
sed paternã institutionẽ sequentes. Beatȩ
igitur memoriȩ gregorius romanȩ excłȩ
pontifex qui non solũ pates italie illustra¬
uit. sed & longe existentes eccłas sua doc¬
trina ꝑdocuit. efflagitante scĩssimo lean¬
dro epõ de hac spanię diuersitate quid po¬
tius esset sequendũ. inter cetera rescribens
sic ait. De trina uero mersione baptisma¬
tis: nihil responderi uerius potest quã ipsi
sensistis: quia in una fide nihil officit scãt
eccłȩ consuctudo diuersa. Nos autẽ quod
tercio mergimus: triduanȩ sepulturȩ sa¬
cramenta signamus: ut dũ tercio infans
ab aquis eclucitur. resurrectio triduani tẽ¬

Expanded text:
s quidam sacerdotes trinam, simplam quidam mersionem faciunt, a nonnullis schisma esse conspicitur, et unitas fidei scindi videtur. Nam dum partes diversae in baptizandis aliqua contbaptizatos esse contendunt: proinde quid a nobis in hac sacramenti diversitate fiendum  BR.sed paternam institutionem sequentes. Beatae igitur memoriae Gregorius Romanae Ecclesiae pontifex, qui non solum partes Italiae illustravit sed et longe existentes ecclesias sua doctrina perdocuit, efflagitante sanctissimo Leandro episcopo de hac Hispaniae diversitate quid potius esset sequendum, inter caetera rescribens ei sic ait: De trina vero mersione baptismatis nihil respondi verius potest quam ipsi sensistis, quia in una fide nihil officit sanctae Ecclesiae consuetudo diversa. Nos autem quod tertio mergimus triduanae sepulturae sacramenta signamus, ut dum tertio ab aquis infans educitur, resurrectio triduani tem
Abbreviated transcription (Latin):
rigenda. Neq accusatorib suspectis. uelde ini¬
micorũ domo ꝓdeuntib est credendũ: Erant¬
enĩ quidã qui prius uidebant᷑ eẽ ex nob: sed ñ
erant ex nobis: Siuero eent ex nobis: mansis¬
sent utiq nob̾cũ. & non conturbassent fr̃s. Exa¬
cuerunt enĩut ait ꝓph&a linguassuassicut ser¬
bentes: uenenũ aspidũ sublabis eorũ. Qua ꝓp¬
derhi respuendi sunt. si in corrigibiles apparu¬
erint. & uitandi: ne dño decipiant famulantes.
State engo dilectissim supi as aspicientes d
in terrogantes desemitis dñi antiquis. & uid &e
quae est uia bona & recta & ambulate in eã. & in¬

Expanded text:
rigenda. Neque accusatoribus suspectis, vel de inirigenda. Neque accusatoribus suspectis, vel de inimicorum domibus prodeuntibus credendum. CAs videbantur esse ex nobis, sed non erant ex nobis. Si vero essent ex nobis, mansissent utique nobiscum, et non conturbassent fratres. « Exacuerunt enim, » ut ait Propheta, « linguas suas sicut serpentes, venenum aspidum sub labiis eorum . » Quapropter hi respuendi sunt si incorrigibiles apparuerint, et vitandi ne Domino decipiant famulantes. State ergo, dilectissimi, super vias aspicientes et interrogantes de semitis Domini antiquis: et videte quae est
Abbreviated transcription (Latin):
unitatẽ fidei uoluerint simplici corde recipe¬
re : hocitaq testimonio in uno spũ poterunt si¬
mul patris & filii unitatẽ condiscere. Patrem
litteris genitũ ꝓprie positũ nec legere possunt
penitus necꝓbare. Sed quia idipsũ fides exigit
xp̃rana. absq ulla dubitatione ingenit̾ credi¬
tur. qui tam̃ scđm seriem scripturarũ infilio
a segenito uisus eẽ monstratur. De c&eropla¬
cuit ꝓptermalorũ hominũ infestationes : ut
in accusatione dñi ministrorũ. primo ꝑsona.
fides uita . & conuersatio blasphemantiũ enuele¬
atim ꝑscrutetur. Nã fides: omnes actus homi¬
nis praecedere deb&. quia dubius infide infi¬
delis est: nec eis omnino eẽ credendũ qui ueri¬
tatis fidẽ ignorant. nec recte conuersationis
uitã ducunt. Qũõ tales facile & in different̃¬
lacerant: & criminant᷑ recte & pie uiuentes
deo suspicio eorũ discutienda est primũ & cor¬

Expanded text:
unitatem fidei voluerint simplici corde recipeunitatem fidei voluerint simplici corde recipere, ex hoc jam testimonio in uno spiritu possunt simul Patris et Filii unitatem condiscere. Patrem litteris genitum proprie positum nec legere possunt penitus, nec probare. Sed quia idipsum fides exigit Christiana, absque ulla dubitatione ingenitus creditur qui tamen, secundum seriem Scripturarum, in Filio a se genito unus esse monstratur. De caetero placuit propter malorum hominum infestationes, ut in accusatione Domini ministrorum, primo persona, fides, vita et conversatio blasphemantium perscrutetur . Nam fides omnes actus hominis praecedere debet, quia dubius in fide infidelis est . Nec eis omnino est credendum, quia veritatis fidem ignorant, nec rectae conversationis vitam ducunt: quoniam tales lacerant, et criminantur recte et pie viventes. Ideo suspicio eorum discutienda est primo et cor
Abbreviated transcription (Latin):
rere nob̾ ds̃ omiũ. & ostende nob̾ lum̃ miserat¬
onis : & immitte timorẽ tuũ suꝑ gentes quaeñ
ex quisier̃ te: & cognoseant quia non ẽ alius ds
nisi tu. Itemibi: Dñs as̃isrł: non ẽ tibi similis
in caelo sursũ. neq in terra deorsum: Et in psil
it dñsadño ignẽ & sulphur suꝑ sodom̃ã & gomor¬
ram. & cuertit ciuitates illas. Si solus pater
ds̃ est. quis pluit ignẽ & sulphur adño supra prȩ¬
dictas ciuitates ut easeuerter& : Quaeso res.¬
ponde Et in deuteronomio. Dñs solus dedu¬
cebat cos: & non fint cũ illis dsalienus. Et paulꝰ¬
apłs. Unus ds̃ qui iustificat circũcisionẽ ex fide.
& praeputiũ ꝑfidẽ: Et ad chorinthios. Dserat
in xp̃o. mundũ reconcilianssibi. Et iterũ Non
est ds̃nisi unus. & ad galathas. Alediator autẽ
ita confirmat. Sufferentes inuicẽ in caritate :
solliciti seruare unitatẽ sp̃sinuinculo pacis.
Unũ corpus & unussp̃s. sicut uocati estisinuna
spe uocationis urãe Unus dñs. una fides. unũ

Expanded text:
rationis tuae, et immitte timorem tuum super gentes quae non exquisierunt te, ut cognoscant, quoniam non est alius Deus nisi tu . Item ibi: Domine Deus Israel, non est tibi similis in coelo sursum, neque in terra deorsum. Et in psalmit Dominus a Domino ignem et sulphur super Sodomam et Gomorrham, et evertit civitates illas . Si solus Pater Deus est, quis pluit ignem et sulphur a Domino, ut supradictas civitates everteret? Quaeso, responde. Et in Deuteronomio: Dominus solus deducebat eos, et non fuit cum illis Deus alienus . Et Paulcat circumcisionem ex fide, et praeputium per fidem . Et ad Corinthios: Deus erat in Christo, mundum reconcilians sibi. Et iterum: Non est Deus nisi unus . Et ad Galatas: Mediator autem ita confirmat: Sufferentes invicem in charitate, solliciti servare unitatem spiritus in vinculo pacis. Unum corpus et unus strae. Unus Dominus, una fides, unum
Abbreviated transcription (Latin):
piunt eligant eduob Aut fateant᷑ patrẽ & filiũ
unũ dm̃: aut si solũ patrẽ dm̃ eẽ contendunt. er¬
tũ ẽ. ante me nonfuit alius d̃s. & post me non
erit  Si scđm tales ita ẽ. curapłs talia praedicat.
& eundẽ filiũ dm̃ suꝑ omnia benedictũ insinuit.
Quorũ patresinquit ex quib xp̃ssecundũ car¬
nẽ qui est suꝑ omnia ds̃ benedictus in scła. Item
isaias dicit: Dñs ds̃ isrł qui liberauit eũ de egip¬
to. Ego sũprimꝰ & ego posthaec: & praeterme
non ẽ ds sicut egosũ. qui st& & uoc&. & praepar&
mihi ex quo hominẽ feci in scło. Itẽ ibi. Inte ẽ
ds̃ & nesciebamus. ds̃ & non est alius d̃sp̃terte In

Expanded text:
piunt, eligant ex duobus aut fateantur Patrem et Filium piunt, eligant ex duobus aut fateantur Patrem et Filium Deum unum, aut si solum Patrem Deum esse contendunt, erptum est: Ante me non fuit alius Deus, et post me non erit . Si secundum te ita est, cur Apostolus talia praedicat, et eumdem Filium, Deum super omnia benedictum insinuat? Quorum patres inquit ex quibus Christus secundum carnem, qui est super omnia Deus benedictus in saecula . Item Isaias dicit: Dominus Deus Israel qui liberavit eum de Aegypto. Ego sum primus, et ego post haec, et praeter me non est Deus, sicut ego sum, qui stet et vocet et praeparet mihi, ex quo hominem feci in saeculo . Item alibi: In te est Deus, et nesciebamus: Deus, et non est alius Deus praeter te. Tu
Abbreviated transcription (Latin):
ubi est qđ insalomone scriptura loquit᷑ dicens
sicut etiã in conspectu eorũ inquit magnifictais
esin nobis. tta in conspectu nr̃o magnificaberis u
illis. ut cognoscant te sicut & nos cognorumꝰ. qũo
non est d s practer te dñe : Diligent̃ at tendeo
agnosce filiũ eẽ qui magnifi cabit᷑ in uidicio dim
uenerit uiuos& mortuos iudicare. Itẽ isaus.
Audite domus iacob & residui domus isrł. qui cgx¬
dimini ex utero &erudimim apuero usq adse.¬
nectutẽ : Abinitio egosum. & quousq senesea¬
tis ego sũ. Ego uosfeci & ego sustineo. ego rempx¬
tã : ego suscipiã dicit dñs: Et iterũ Ego sũ dñs
ds. Praeter me non ẽ alius ds adnuntians noris
ltẽ alibi. Ego sũ ds̃ qui te creaui. qui te adniua¬
ui: & cõmoui dextera mea. Et unitatẽ patris&
filii assignans. loquit᷑ dicens: Ego testis ũrdier
& credatis quia egosũ. & ante me non fuit aliũ
ds. & post me nonerit Unũ hi qui non sanesi

Expanded text:
ubi est quod in Salomone Scriptura loquitur, dicens: ubi est quod in Salomone Scriptura loquitur, dicens: Sicut enim in conspectu eorum, inquit, manifestatus est in nnt te sicut et nos cognovimus, quoniam non est Deus praeter te, Domine ? Diligenter attende, et agnosce Filium esse, qui magnificabitur in judicio, dum venerit vivos et mortuos judicare. Item Isaias: Audite, domus Jacob, et residuum domus Israel, qui egredimini ex utero meo, et erudimini a puero usque ad senectutem. Ab initio ego sum, et quousque senescatis, ego sum. Ego vos feci, et ego sustineo. Ego remittam, et ego suscipiam, dicit Dominus . Et iterum: Ego sum Dominus Deus, et praeter me non est alius Deus, annuntiaItem alibi: Ego sum Deus qui te creavi, qui te adjuvi, et communivi dextera mea . Et unitatem Patris et Filii assignans, loquitur dicens: Ego testis vester, et credatis quia ego sum. Ante me non fuit alius Deus, et post me non erit . Unum
Abbreviated transcription (Latin):
in omnib ut fideles & non infideles inueniami¬
ni: Nolite imitari malũ. sed quod bonũ ẽ agite
ex dõ. sed ex diabolo est. fidẽ enĩ rectã uos tene¬
re oport&: ut dissentientes ab apłica nonsitis
doctrina: U̾nũ enĩuerũ dm̃patrẽ & filiũ apro¬
phais &apłis ostendimꝰ praedicatũ: aquib &iã
spm̃ scm̃ credim̾ non eẽ disere tũ. isaia ꝓphaa dic̃¬
te. Ego sũ ds̃ & non ẽalius praeterme Et ꝑme
ipsũ iuro quia exiuit exore meo ueritas: & ser¬
mo meus non auertit᷑. quia mihi inclinabit᷑ om¬
Iustitia & gloria. adeũ ueni&. Et ut in hoc tes.
timonio patrẽ simul & filiũ fuisse cognoscatis:
paulũ apłm auditedicentẽ Ut in nomine ihũ
inquit omne genu flectat᷑. caelestiũ. terrestri¬
um. & infernorũ. & omnis lingua confiteatur.
quia dñsihs xp̃s in gloria ẽ dĩpatris ommpoten¬
tis. Qđsi secundũ aliquos filius minorẽ patre
suo: ergo minorata ẽ & gloria patris infilio: Et

Expanded text:
in omnibus, ut fideles et non infideles inveniamini. Nolite imitari malum, sed quod bonum est agite, non ex Deo, sed ex diabolo est. Fidem enim rectam vos tenere oportet, ut dissentientes ab apostolica non sitis doctrina. Unum enim verum Deum Patrem et Filium a prophetis et apostolis ostendimus praedicatum, a quibus etiam sanctum credimus non esse discretum, Isaia propheta dicente: Ego sum Deus, et non est alius praeter me . Et: Per memetipsum juro quia exivit ex ore meo veritas, et sermo meus non avertitur revertetur, quia mihi inclinabitur omJustitia et gloria ad eum veniet. timonio Patrem et Filium simul fuisse cognoscatis Paulum apostolum audite dicentem: « Ut in nomine, inquit, Jesu omne genu flectatur coelestium, terrestrium, et infernorum, et omnis us Christus in gloria est Dei Patris omnipotentis . Quod si secundum te Filius minor est Patre suo, ergo minorata est et gloria Patris in Filio: et
Abbreviated transcription (Latin):
honore constat. ut sicut natiuitatẽ filii sequen¬
tiũ dierũ insequitur dignitas: ita festiuitatẽ
matris tot dierũ sequatur sacra sollempnitas
Nã quid festũ est matris. nisi incarnatio uerbi:
Cuiusq festũ ita debet eẽ sollẽpne. sicut est &
eusdẽ: natiuitatis uerbi: Qđ ta men nec
sine exemplo decentis moris. qui ꝑ diuersas
mundi partes dinoscitur obseruari uidetur in¬
stitui. Inmultis itaq eccłus anobis &spacio
remotis &terris. hic mos agnoscitur retineri.
Proinde ut decetero quicquid est dubiũ sit re¬
motũ: sollẽpnitas dominicȩ matris die quin¬
to decimo kalendarũ ianuariarũ omnimodo
celebretur: & natiuitas filii eius saluatoris nr̃i
die octauo kalendarũ carundẽ sicut mos est

Expanded text:
honore constat ut sicut Nativitatem Filii sequenhonore constat ut sicut Nativitatem Filii sequentium dierum insequitur dignitas, ita festivitatem matris tot dierum sequatur sacra solemnitas; nam quid festum est matris nisi incarnatio Verbi? cujus utique ita debet esse solemne, sicut est et ejusdem nativitas Verbi. Quod tamen nec sine exemplo decentis moris, qui per diversas mundi partes dignoscitur observari, videtur institui; in multis namque Ecclesiis a nobis et spatio remotis et terris hic mos agnoscitur retineri. Proinde ut de caetero quidquid est dubium sit remotum, solemnitas dominicae matris in die XV Kalendarum Januariarum omnimodo celebretur et nativitas Filii ejus Salvatoris nostri die octavo Kalendarum earumdem, sicut mos est
Abbreviated transcription (Latin):
non festiuitas gloriosȩ matris cius cadẽ obser¬
uantia uno simul ubiq die simulq habeatur
honore : Inuenitur etenĩ inmultis spaniȩ par¬
tib huius sc̃ȩ uirginis festũ ñ uno dic ꝑ omnes
tatis ñ habere ꝓbantur: Quadere qm̃ dio
qua inuenit᷑ angelus uirgini uerbi conceptũ
& nunciasse uerbis & indidisse miraculis: cadẽ
festiuitas ñ potest celebrare condigne. quod
interdũ quadragesima uel paschale festũ uide¬
atur incũbere: in quib nihil descõrũ sollemp¬
nitatib sicut ex antiquitate regulari cautũ
est conuenit celebrari: cũ etiã &ipsã incarna¬
tionẽ uerbi ñ conueniat: tunc celebritatibus
predicari. quando constat. in idipsũ post mor¬
tẽ carnis gła resurrectionis attolli. Ideo spe¬
ciali constitutione sancitur. ut ante octauũ
dic̃ quo natus est dñs. genitricis quoq eius dies
habeatur celeberrimus & p̃clarus. Expari enĩ

Expanded text:
non festivitas gloriosae Matris ejus eadem obsernon festivitas gloriosae Matris ejus eadem observantia uno simul ubique die similique habeatur honore? Invenitur etenim in multis Hispaniae partibus hujus sanctae Virginis festum non uno die per omnes tatis non habere probantur. Qua de re quoniam die qua invenitur angelus Virgini Verbi conceptum et nuntiasse verbis et indidisse miraculis eadem festivitas non potest celebrari condigne, cum interdum quadragesimae dies vel Paschale festum videtur incumbere in quibus nihil de sanctorum solemnitatibus, sicut ex antiquitate regulari cautum est, convenit celebrari; cum etiam et ipsam incarnationem Verbi non conveniat tunc celebritatibus praedicari, quando constat idipsum Verbum post mortem carnis gloria resurrectionis attolli; adeo speciali constitutione sancitur, ut ante octavum diem quo natus est Dominus, genitricis quoque ejus dies habeatur celeberrimus et praeclarus. Ex pari enim
Abbreviated transcription (Latin):
e celebritate festiuitatis dominicȩ
matris cũ nihil fidei sinceritas ꝑ
diuersitatem aduersũ incurrat. & unitatem
catholicȩ regulȩ uarietas nulla decerpat:¬
est tam̃ qđ nisi tẽporũ unitate seruetur. &
discidiũ indiscissȩ unitatis parturiat. & sacra¬
mentorũ unitate constare ñ ualeat. Hinc est
enĩ qđ paschale festũ uno die celebramus &
tẽpore. ne in iudaicũ decidamus errorẽ. Hinc
aduentũ sc̃ĩ sp̃s post resurrectionẽ dñi nisi ex¬
pectemus tẽpore definito: dierũ numerũ non¬
plenitudinis numero. carere potest & myste¬
rii sacramento. Hinc natiuitatis dominicȩ sa¬
crũ quo euidenter de utero uirginali uerbũ
produt caro factũ: absq dubio seruat. & tem¬
poris cursũ. & rep̃sentat speciale diei monim̃¬
tũ. Siergo natiuitatis & mortis incarnatio hu¬
ius uerbi dies absq immutatione ita certus
habetur. ut absq diuersitatt in orbe toto ter¬
rarũ ab omm concordi ȩccła celcbretur. cur

Expanded text:
e celebritate festivitatis dominicae matris. Cum nihil fidei sinceritas per diversitatem adversum incurrat et unitatem catholicae regulae est tamen quod nisi temporum unitate servetur, et dissidium indiscissae unitatis parturiat et sacramentorum unitate constare non valeat. Hinc est enim quod Paschale festum uno die celebremus et tempore, ne in Judaicum decidamus errorem. Hinc adventum sancti Spiritus post resurrectionem Domini nisi exspectemus teplenitudinis numero, carere potest et mysterii sacramento: hinc nativitatis dominicae sacrum, quo evidenter de utero virginali Verbum prodiit caro factum, absque dubio servat et temporis cursum, repraesentat specialis diei et momentum. Si ergo Nativitatis et mortis incarnati hujus Verbi dies absque immutatione ita certus habetur, ut absque diversitate in orbe toto terrarum ab omni concorditer Ecclesia celebretur, cur
Abbreviated transcription (Latin):
regulã. facta corrigere. Qđ si aliquid in
monachis canonib interdictumiliqu¬
p̃sũpserint aut usurpare quippiã de mo¬
nasterii rebus tẽptauerint: ñ deerit ab
illis sententia excõmunicationis qui se de¬
inceps nequaquã sustulerint ab illicitis.
tes amonasttrio ñ solũ ad scłm reuer¬
tuntur. sed etiã & uxores accipiunt. Igit᷑
reuocati: in eodt̃ monasterio aquo exierañs
pęnitentiȩ deputentur. ibiq defleant cri¬
mina sua unde discesserunt.

Expanded text:
regulam acta corrigere. Quod si aliquid in regulam acta corrigere. Quod si aliquid in monachis canonibus interdictum praesumpserint aut usurpare quidpiam de monasterii rebus tentaverint, non deerit ab illis sententia excommunicationis qui se deinceps nequaquam substulerint ab illicitis. tes a monasterio non solum ad saeculum revertuntur, sed etiam et uxores accipiunt: hi igitur revocati in idem monasterium a quo exierunt poenitentiae deputentur, ibique defleant crimina sua unde decesserunt.
Abbreviated transcription (Latin):
qui uice. ep̃orũ res ecclesiasticas trac
clesias habere oportet. Qui autt̃ dcinceps
tio. aut ꝓpria ꝓfessio facit. Quic quid
om̃s ad scłm interdicimus regressus. Xluiiii
lerici qui monachorũ ꝓpositũ appe¬
tunt. quia meliort̃ uitã sequi cupiuns:
liberos eis ab epo inmonasttriis largiri opor¬
tet ingressus: nec interdici ꝓpositũ eoꝵ qui
ad contẽplationis desideriũ transire nitut᷑
unciatũ est p̃senti concilio eo
qđ monachi episcopali imperio serui¬
li opert mancipent᷑. & iura monasteriorũ
contra constituta canonũ illicita p̃sũptione
usurpent᷑. ita ut pene: excȩnobio possessio
fiat: atq illustris portio xp̃i adagnitionẽ
seruitutẽq ꝑueniat. Quappt̃ monemꝰ eos
qui excłiis presunt: ut ultra talia ñ presu¬
mant. sed hoc tantũ sibi inmonasterio un¬
dicent sacerdotes qđ p̾cipiunt canones. id ẽ.
monachos ad conuersationẽ scam p̃monere.
abbates aliaq officia constituere. atq extra

Expanded text:
qui vice episcoporum res ecclesiasticas tractclesias habere optio, aut propria professio facit, quidquid homnes ad saeculum interdicimus regressus. XLIX. Clerici qui monachorum propositum appetunt, quia meliorem vitam sequi cupiunt liberos, eis ab episcopo in monasteriis largiri oportet ingressus, nec interdici propositum eorum qui ad contemplationis desiderium transire nituntur. L. Nuntiatum est praesenti concilio, eo  monachi episcopali imperio servili opere mancipentur et jura monasteriorum contra instituta canonum illicita praesumptione usurpentur, ita ut pene ex coenobio possessio fiat atque illustris portio Christi ad ignominiam servitutemque perveniat; quapropter monemus eos qui ecclesiis praesunt, ut ultra talia non praesumant, sed hoc tantum sibi in monasteriis vindicent sacerdotes quod praecipiunt canones: id est monachos ad conversationem sanctam praemonere, abbates aliaque officia instituere, atque extra
Abbreviated transcription (Latin):
uae se mel consecrata fuerint monas¬
teria cum iudiciosui ep̃i. mane¬
ant ꝑ p&uo: & ꝑtinentes ad eares conserua¬
ri ipsis monasterus decreuimus. nec ulteri¬
us posse ea fieri saecularia habitacula. Qui
uero ꝑmiserint haecfieri : subiaceant his
condempnationibus quae ꝑ canones consti¬
tutae sunt
XXU

Expanded text:
uae semel consecrata fuerint monasteria, cum judicio sui episcopi maneant perpetua, et pertinentes ad ea res conservari ipsis monasteriis decrevimus, nec ulterius posse ea fieri saecularia habitacula. Qui vero permiserint haec fieri, subjaceant his condemnationibus, quae per canones constitutae sunt. XX
Abbreviated transcription (Latin):
& dñs dominorũ. cũ patrt &cũ spũ scõ insđa¬
scłorũ am̃. Definitis itaq his quȩ supcrul
cõprehensa sunt annuente religiosissimo
principe. placuit deinde nulla re impal¬
ente aquolibet nrm ea quȩ constituta sll
temerari. sed cuncta salubri consilio conlei¬

Expanded text:
et Dominus dominorum cum Patre et Spet Dominus dominorum cum Patre et Sporum. Amen. Definitis itaque his quae superius comprehensa sunt, annuente religiosissimo principe, placuit deinde nulla re impediente a quolibet nostrum ea quae constituta sunt temerari, sed cuncta salubri consilio conser
Abbreviated transcription (Latin):
& scelere fratrẽ. qui nec ingermanitatis fide
stabilis extitit. nec fidẽ gloriosissimo domi¬
no nr̃o pollicitã conseruauit. Hunc igitur
cũ coniuge sua sicut & ante factũ est asocie¬
tatt gentis atq consortio nr̃o placuit separa¬
ri: nec in amissis facultatib in quib ꝑ iniqu¬
tatẽ creuerant. reduces fieri. p̃ter id quod
tat. & malos abeneficentia sua non separat.
Gła autẽ & honor om̃ipotenti dõ nr̃o. incuꝰ
nomine congregati sumus. Posthȩc: pax salis
& diuturnitas pussimo & amatori xp̃i domi
no nr̃o sisenando regi: cuius deuotio nos ad
hoc decretũ salutiferũ conuocauit. Corro¬
boret xp̃i gła regnũ illius. gentesq gothorũ
infide catholica. annis & meritis. Protega
illũ usq ad ultimã senectutt̃ summi dĩ grã
& post presentis regni głam ad exernũ igil
transeat. ut sine sine regnet. qui in scło feli¬
citer imperat. ipso prestantt qui est rex rgi

Expanded text:
et scelere fratrem, qui nec in germanitatis foedere et scelere fratrem, qui nec in germanitatis foedere stabilis exstitit nec fidem gloriosissimo domino nostro pollicitam conservavit, hunc igitur cum conjuge sua, sicut et antefatos, a societate gentis atque consortio nostro placuit separari, nec in amissis facultatibus in quibus per iniquitatem creverant reduces fieri, praeter in id quod aemiis ditat et malos a beneficentia sua non separat. Gloria autem et honor omnipotenti Deo in cujus nomine congregati sumus; post haec pax, salus et diutunostro Sisenando regi, cujus devotio nos ad hoc decretum salutiferum convocavit. Corroboret ergo gratia regnum illius, gentesque Gothorum in fide catholica, annis et meritis protegat illum usque ad ultimam senectutem summi Dei gratia, et post praesentis regni gloriam ad aeternum regnum transeat, ut sine fine regnet, qui in saeculo feliciter imperat, ipso praestante qui est Rex regum