comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Iste est quintus psalmus penitentiȩ. e. iuiꝰ.
qui oratio dr. Pauꝑuͦ. de quo agit titulus:
xp̃c est quicum esset diues. d̃s apud d̾m. ꝑ
quem et oĩa facta sunt. factꝰ ẽ pauꝑ sed̾m for¬
ti suã addidit pauꝑtatem. ut eis¬
suas ꝯmunicaret diuitias. Ubi enĩ se pau¬
perauit: m̃bra ditauit. in qͥbꝰ sũt ⁊ peniten¬
quens dicit. Oi̾em tanquã panẽ man-¬
dricabã. ñ enĩ in ea egestate erat. ut ħ ĩ
sua ꝑsona dic̾e posset s inm̃bs. Eece. qͦmͦ ꝯtẽꝑan-¬

Expanded text:
Iste est quintus psalmus poenitentiae, et quartus qui oratio dicitur; pauper vero de quo agit titulus Christus est, qui cum esset dives Deus apud Deum, per quem et omnia facta sunt , factus est pauperti suam abdidit paupertatem, ut eiss communicaret divitias. Ubi enim se praeparavit membra ditavit, in quibus etiam poenitenquens dicit: Cinerem tanquam panem manducabam. Non enim in ea egestate erat, ut haec in sua persona dicere posset, sed in membris. Ecce quomodo con
Abbreviated transcription (Latin):
agendũ. uł agentes. s in condẽpsiᷤᷤ
uł infreqñtationib uirtutũ. uel
hominũ. uos dico tendentes. usq
mȩ tͥbꝰ p̃cipus sollẽpnitatibꝰ. pascha.
pentecosten: ⁊ natali dñi. sic̃ in ueteri
lege p̃ceptũ erat. ut in tribꝰ p̃cipus
sollempnitatib. pascha.⁊ pent̾: ⁊sce.
nophegia: nemo appareret uacuuis
mutare. Iñ ÷ qd̾ illis tͥb sollempnita¬
tibꝰ. fidelis ppłs nũmũ offert: manu¬
ali oblatione int̾iorẽ sig̾cans. In nũmo
enim nom̃est: ⁊ imago regis. Quisq eͦ:

Expanded text:
es, sed in condensis, vel in frequentationibus virtutum vel hominum. Vos dico tendentes usque vero tribus praecipuis solemnitatibus, Pascha, Pentecoste, et natali Domini, sicut in veteri lege praeceptum erat , ut in tribus praecipuis solemnitatibus, Pascha, Pentecoste et Cenopegia nemo appareret vacuus imutare. Inde est quod illis tribus solemnitatibus fidelis populus nummum offert manuali oblatione, interiorem significans. In nummo enim nomen est et imago regis. Quisque erg
Abbreviated transcription (Latin):
qm̃ dicit: mandata tua dilexi. In ħ se
offert. ꝙ diligit. ip̃a .it. dilectio oblatio
est. Uñ alibi. In me st̃ ds̾ uota tua. Et
nota qd̵ ait. dilexi. qd plo ÷ quã serua¬
re. qi hoc ÷ caritatis illud necessitatiᷤ
uł timoris. Idõq in exodo: illi soli p̃ci¬
piunt᷑ offerre ad ꝯstruendũ tab̃nacłm:
data: uñ ħ p̃miũ pꝰtulo. iuuifica me

Expanded text:
am dicit: mandata tua dilexi. In hoc se offert quod diligit. Ipsa enim dilectio oblatio est. Unde alibi: In me sunt, Deus, vota tua . Et nota quod ait, dilexi; quod plus est quod servare, quia hoc est charitatis, illud necessitatis vel timoris. Ideoque in Exodo, illi soli praecipiuntur offerre ad construendum tabernaculum, data, unde hoc praemium postulo, vivifica me
Abbreviated transcription (Latin):
ut pactũ appellet᷑. q̃ statuta ÷. ut hõ
ingrã ⁊ pacem dĩ reuocaret᷑. qd pactum
.i. utramq legem debiles ñ seruãt. ceden¬
tes ꝑsecutoribꝰ .s. ꝓ quibꝰ amissis sociis
dolent scĩ. Uñ subdit. hic. ⁊ tabescebã.

Expanded text:
ut pactum appelletur, quae statuta est, ut homo in gratiam, et pacem Dei revocaretur; quod pactum, id est utramque legem debiles non servant, cedentes persecutoribus, pro quibus amissis sociis dolent sancti. Unde subdit hic: Et tabescebam
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ista q̃situros. uͭ iͥbi eoꝵdẽ ꝑsonã suscẽp̃.
Ubi dix̃. tͥstis ÷ aĩa mea usq ad mortẽ.
firmos dãpnaret. ista q̃situros qͥbꝰ p̃buit
exemꝑlũ necessaria sum̃diasubditiᷤ. ut
t̾ra ꝓducat h̃bam. seruit̾. hoĩũ. UT

Expanded text:
situros, ut et ibi eorumdem personam suscepit. Ubi dixit: Tristis est anima mea usque ad mortem , firmos damnaret ista quaesituros, quibus praebuit exemplum necessaria sumendi a subditis. Ut terra producat herbam servituti hominum,
Abbreviated transcription (Latin):
petituri .i. qui intelligit suꝑ egenũ ⁊
pauꝑem. Henĩ ita debes agere boui tri¬
turanti: ut m̃dico transeunti. Illi. id:
egeat miles xͥ ut petat. te iudicet. id
dãpnabilẽ ostñdat. añ p̾etat. Sic̃ .ii. dicit᷑
de illo qͥ te q̃rit. Da oĩ petenti. sic dͦ eo
multo magi daseruo d̃i militi xͥ etiã ñ ꝑetenti. Uñ¬

Expanded text:
petituri, id est qui intelligit super egenum et pauperem . Non enim ita debes agere bovi trituranti, ut medico transeunti; illi, id est digeat miles Christi, ut petat te, judicet, id est damnabilem ostendat, antequam petat. Sicut enim dicitur de illo qui te quaerit: Da omni petenti, sic de eo multo magis da servo Dei, militi Christi, etiam non petenti. Un
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ intelligit se desertã. omĩ auxilio:
ne. d̾s enim ÷ pants. qui ĩ carne: se
lac fecit. qͦs saturabo ÷
Edent pauꝑes ⁊ sat᷑a¬
bunt᷑. Suꝑbi uͦ: saturati
sut in se. nec saturabunt᷑. s hiuiles
qͣnto plꝰ esuriũt: tãto plꝰ manducãt.
⁊ tanto plꝰ esuriũt: qͣnto manes sũt
a scło. Plenꝰ fastidit.⁊ qͥcqͥd illi datũ ÷¬

Expanded text:
e intelligit se desertam omni auxilio, ne. Deus enim est panis qui in carne se lac fecit; quos saturabo? pEdent pauperes et saturabuntur . Superbi vero saturati sunt in se, nec saturabuntur; sed humiles quanto plus esuriunt, tanto plus manducant; et tanto plus esuriunt, quanto magis manes sunt a s
Abbreviated transcription (Latin):
corde clamare addit. ad te. hoc ÷ toͣto
corde clamare. ñ enĩ toto corde clamat.
qͥ aͦdeũ suã petitionẽ ñ dirigit. qͥd aũ
petat adiungit:. saluũ me fac .s. ĩ aĩa¬
quȩ custodiet mandata. Uñ subdit.¬
⁊ custodiã mandata tua. Ub̾ĩ.N.÷ salus
auimȩ: efficit ut facienda fiant. ⁊ usq
ad mortem si opꝰ certet᷑. Ubi ñ ÷ salus ista
subẽbit infirmitas. Iñ eo qd̾ ait clama¬
ui. nota ꝓmptũ ẽffectum. in eo uͦ qdͣit

Expanded text:
corde clamare, addit, ad te, hoc est toto corde clamare. Non enim toto corde clamat, qui ad eum suam petitionem non dirigit, quid autem petat, adjungit: Salvum me fac, sciliquae custodiet mandata: Et custodiam mandata tua. Ubi enim est salus animae, efficit ut facienda fiant, et usque ad mortem, si opus est, certetur; ubi non est salus ista, succumbit infirmitas. In eo quod ait, clamavi, nota promptum affectum. In eo vero quod
Abbreviated transcription (Latin):
Ocłi mei interiores¬
ter. ⁊ ardent̾ intuendo. in salutare
qui in xp̃m deficiũt: p̃uidentes fut᷑a
supplicia. ut peccõꝵ gerendã annun.¬
tient pęnitentiã. Uł uidentes. xp̃i

Expanded text:
 mei, interioreter et ardenter intuendo, in salutare qui in Christum deficiunt, praevidentes futura supplicia, ut peccatorum gerendam annuntient poenitentiam, vel videntes Chri
Abbreviated transcription (Latin):
tescam. ⁊ mutꝰ fiam. in laudibꝰ dĩ: sinon
fuero tui memor. qd̃ ẽ. ꝯsolatio fletus ⁊
mi seriarum: sic ꝯtingit ut ꝓnuntiat.
Mutꝰ enĩ fit qͥ memor dĩ ñ ÷. qr ut qͥd so¬
nat. ut qͥd loquit᷑. qͥ canticũ sẏon ñ sonate
Canticũ ierłm lingua nr̃a ÷ .s. lingua fi
deliũ. canticũ delectationis scłi hꝰ: lin¬
te. oierłm. Ibi est enĩ sũma leticia: ubi
dõ ꝑfruemur. uͥ d̾ fr̾nitate coherente

Expanded text:
tescam et mutus fiam in laudibus Dei, si non fuero tui memor, quod est consolatio fletus et miseriarum: sic contingit ut pronuntiat. Mutus enim fit qui memor ejus non est, quia ut quid sonat, ut quid loquitur, qui canticum Sion non sonat? Canticdelium. Canticum delectationis saeculi hujus linte, o Jerusalem. Ibi est enim summa laetitia, ubi Deo perfruemur, ubi de fraternitate cohaerente
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ sũt: q̃ nͥ intelligamꝰ ñ e̾dimꝰ. alia q̃ nͥ
c̾damꝰ: ñ intelligemꝰ. iõq subdit. ut dis.¬
.q. ad hoc : da intelłm ut discã manit.
si ñ possũ dĩtatẽ uide. saltẽ mandata
discã. Nide ꝗͣ alte intelligenda sũt
mandata.ad q̃ petit iste intellectum:
qui iã custodũt ea cuiꝰ ñ omĩm iste
exꝑs ÷: dũ adõ petit. Ipse enĩ solus
dat intellectũ : & si aliqñ ministro an-¬
gło ut danieli dedit. cui dix̃ angłs
ueni intellectũ tͥ dare. ds̃ tñ ꝑ se ip¬
sum qͥ lux illuminat pias menteᷤ.
⁊ si aliq̃n utit᷑ angłi ministĩo. Ita
enĩ dr̃ angłs intellectũ dare homi¬
ni: ut quisquã dr̃ dare lum̃ dñi.
cui fenestrã facit cũ eã sua luce nõ
penetret : & illustret. Sequit᷑:¬

Expanded text:
enim sunt quae nisi intelligamus, non credimus; alia quae nisi enim sunt quae nisi intelligamus, non credimus; alia quae nisi credamus, non intelligemus, ideoque subdit: ut discam, ad hoc da intellectum ut discam mandata tua; Si non possum deitatem videre, saltem mandata discam. Vide quam alte intelligenda sunt mandata, ad quae petit iste intellectum, qui jam custodivit ea, cujus non omnimodo iste expers est, dum a Deo petit. Ipse enim solus dat intellectum, et si aliquando ministro angelo, ut Danieli dedit, cui dixit angelus: Veni intellectum tibi dare . Deus tamen per seipsum, qui lux est illuminat pias mentes, etsi aliquando utatur angeli ministerio. Ita enim dicitur angelus intellectum dare homini, ut quisquam dicitur dare lumen domui cui fenestram facit, cum eam sua luce non penetret et illustret. VE
Abbreviated transcription (Latin):
minato noĩe dr̃. o hõ hõ.ut qͥ ext̾̃iꝰ formã
hoĩs ht̃. intꝰ imaginẽ dĩ seruet. U in di¬
cat enĩ d̾s imaginẽ suã. de eo qͥ imagi¬
n illi fecit iniuriã. ut ꝑmalitiã hõ
ꝙ erat eẽ desineret. ⁊ fieret mulus ex
homine. Postquã .N. peccasti: aliud ẽẽ
ꝯpisti. illud qd̾ eras eẽ desisti. exłtꝰ aut̃
celestis imaginis ornam̃to: &̃ nom̃ hoĩs
amutis. qui grãm hominis ñ tenes.
Magnũ gͦ opꝰ dĩ es homo.
qd tibi ds̃ dedit. hanc
hominiᷤ
dignitatẽ ꝯmemorat dicẽs.e
dicẽs. Ma¬
egregia ÷. Cõmemorata suȩ originis
dignitate: intellectum qui ꝑ ꝑecẽm
obscuratꝰ ÷: petit restitui dicens. Da mͥ
intellectũ. ab iͣllo ñ q̃ro. nͥ ate tuqui
fecisti refice. Intellectũ pͣun damͥ.⁊ si
ocłi int̾iores. ꝙ fit ꝑfidem: qͣ mundãt᷑
corda. qr licet nemo possit cđe in dm̃
nͥ aliqͥd intelligat: cũ fides sit exaudi¬
fide sanat᷑. ut ampliora intelligat. Alia

Expanded text:
 formam hominis habet, intus imaginem Dei servet. Vindicat enim Deus imaginem suam de eo, qui imagini illi fecit injuriam, ut per malitiam homo quod erat esse desineret, et fieret mulus ex homine. Postquam enim peccasti, aliud esse coepisti; illud quod eras esse desiisti. Exutus autem coelestis imaginis ornamento, etiam nomen hominis amittis, qui gratiam hominis non tenes. Magnum opus Dei, es homo, d tibi Deus dedit. Hanc hominis dignitatem commemorat hic dicens: Maegregia est commemorata suae originis dignitate, intellectum qui per peccatum obscuratus est, petit restitui, dicens; da mihi intellectum; ab alio non quaero, nisi a te, tu qui fecisti refice. Intellectum da mihi purum; oculi interiores: quod fit per fidem, qua mundantur corda, quia licet nemo possit credere in Deum, nisi aliquid intelligat, cum fides sit ex audifide sanatur, ut ampliora intelligat. Alia
Abbreviated transcription (Latin):
s głosũ uͥtꝰ: p̃ciosũ te facit imago. Qͥd.it.
tam p̃ciosũ. quã imago ÷ dĩ: quã retinẽs
hõ iure uocaris. hominis nom̃ ñ ãmittiꝰ.
cũ uͦ eadẽ neglecta. ĩ uitia cadis. ñ hoĩem
s aut serpentẽ. aut uulpeculã. aut iu¬
re. Uñ. Nolite fiẽi sic̃ eq ⁊ mulꝰ.⁊ de herodͤ

Expanded text:
osum virtus; pretiosum te facit imago. Quid enim tam pretiosum quam imago est Dei? Quam retinens homo jure vocaris, hominis nomen non amittis; cum vero, eadem neglecta, in vitia cadis, non hominem, sed aut serpentem, aut vulpeculam, aut jure.
Abbreviated transcription (Latin):
faciamꝰ hoĩem ad imaginẽ ⁊ similitudi¬
nem nr̃am. Qtuasi hic laboret d̾s: ut stu¬
diosa oꝑatio ĩ ħ notaͬt᷑. tanta deniq ÷
hoĩs dignitas. qd hõ legr̃ sede adder¬
teram dĩ ñ angłs. qui ⁊ ab angłis hono

Expanded text:
Faciamus hominem ad imaginem et similitudinem nostram . Quasi hic laboret Deus, ut studiosa operatio in hoc notetur. Tanta denique est hominis dignitas, quod homo legatur sedere ad dexteram Dei, non angelus, qu
Abbreviated transcription (Latin):
In hac xx. litt̾a intellectũ
mandatorũ dĩ daris̾ ꝑecit:
ut uera uita fruat᷑. ꝗͣq nemo habere
ualet. nͥ peccata confiteat᷑. qd̾ maximȩ
nit. citiꝰ enĩ ꝯfitent᷑. qͥ desolati sunt: in¬
adu̾sis. In scd̾is quippe solet hõ excolli :
cũ .ii. urguet᷑ adu̾sis: tẽ diuinũ ĩplorat
auxiliũ. cũ aũ succedũt ꝓsꝑa. fit aĩus
qr hic docet᷑ hõ creatꝰ impassibilis ⁊ in¬
mortalis.⁊ in plenitudine scĩȩ. ad quã¬

Expanded text:
In hac decima littera intellectum mandatorum Dei dari sibi petit, ut vera vita fruatur. Quam quia nemo habere valet, nisi peccata confiteatur, quod maxime nit. Citi extolli. Cum enim urgetur adversis, tunc divinum implorat auxilium. Cum ante succedunt prospera, fit animus quia hic docetur homo creatus esse impassibilis et immortalis, et in plenitudine scientia
Abbreviated transcription (Latin):
Ip̃i sc̃i sc̃ in omĩb musicis instriuñtis sigͥficati.
que poñ. ꝓ significantia diuine laudis .i. ũsig¬
nificet ea ꝓquib laudare debẽt . Qmͦ. ⁊ atuba
.i. decelestib & terrestrib. tamꝗͣ eũ qͥ fec̃ celũ oe t̾rã.
ꝑsalt̾iũ .i. asuꝑori sonat. ut dictũ ÷. cychara.
ab inferiori. Ideo ꝑpsalt̾iuĩ celestia. ꝑ cythar̃a:
fit de corio siccato ⁊ firmato. seqr. ⁊ choro .i. ĩ pa¬

Expanded text:
cti sunt in omnibus musicis instrumentis significati, quae ponit pro significantia divinae laudis, id est ut significet ea pro quibus laudare debent et quomodo. Et a tuba de coelestibus et terrestribus, tanquam eum qui fecit coelum et terram. Psalterium enim a superiori sonat, ut dictum est, cithara ab inferiori. Ideoque per psalterium coelestia, per citharam fit de corio siccato et infirmato. Et choro, id est in pa
Abbreviated transcription (Latin):
latũ. quasi facile factu. Illud latum
mandatũ ÷ caritas. sine qua: ñ ualet
int̾q̃ ẽq torm̃ta: martyria ꝯfiteri. in
qua nulle angustiȩ sũt. s angꝰta uia
facit ire. in qua tota lex pẽdet ⁊ ꝓpħe.
nemo in se. s in dño glȩt᷑. ⁊ ita ħ uidi.
qd̵ mandatũ tuũ ÷ mͥ minis latũ. qi
⁊̃ inimicos diligo. Ang̾ta nãq uia ꝑ
grãm. ẽ. nimis lata: ut ⁊̃ inimicos di¬
ligere faciat. uł uidi finẽ. oĩs¬

Expanded text:
latum, quasi facile factu. Illud latum mandatum est charitas, sine qua non valeret inter quaecunque tormenta martyria confiteri, in qua mille angustiae sunt, sed angusta via facit ire, in qua tota lex pendet et prophnemo in se, sed in Domino glorietur. Et ita hoc vidi, quod mandatum tuum est nimis latum, quia etiam inimicos diligo. Augusta namque via per gratiam est nimis lata, ut etiam inimicos diligere faciat. Vel, vidi finem o
Abbreviated transcription (Latin):
sibi dulces suꝑ mel. Et qr hoc ÷ ei ꝑ carita¬
tem. iõ ꝯgrue huic octonario: p̃mutit᷑
qr agit hic de caritate: q̃ ÷ ex ip̃is me¬
dullis. ꝑ ħ gͦ: intelligr̃ multiplex dilec¬
sio. qr legẽ ex totocorde amat. Uñ in ea
nouũ testam̃. inuenit.⁊ suꝑat eos qui
Dilectio enĩ ÷ latitudo mandati. Qui aũ
diligit qd iub d̾s̃. ⁊ ip̃am iꝰssonẽ qͣ illud
uibet᷑ q̃ ÷ lex: diligit. Et nota qd̃ dũ ait

Expanded text:
charitatem, ideo congrue huic octonario praemittitur quia agit hic de charitate quae est ex ipsis medullis. Per hoc ergo intelligitur multiplex dilectio, quia legem ex toto corde amat. Unde in ea Novum Testamentum invenit et superat eos quiDilectio enim est latitudo mandati. Qui autem diligit quod jubet Deus, et ipsam jussionem, qua illud jubetur, quae est lex diligit. Et nota quod dum ait
Abbreviated transcription (Latin):
Q.d. Et qr seminãt in laoͥmis metent. iõ:
Quntes ibãt. ꝓu̾ectu melioris uitȩ ⁊ flebãt
qui miseri erãt int̾ miseros. Mellꝰ : enĩ ut
qui ut exerceat artẽ suã: oꝑtat multoᷤ ee̾¬
egrotos. Ibãt dico.⁊ flebãt. mittentes.

Expanded text:
quia qui seminant in lacrymis metent. Ideo euntes ibant, provectu melioris vitae, et flebant, quia miseri erant inter miseros. Melius est enim est medicus, qui, ut exerceat artem suam, optat multos aegros. Ibant dico, et flebant, mittentes
Abbreviated transcription (Latin):
ui sub diabolo tenem᷑. Captiuitaᷤᷤ .n. nul¬
la in diebꝰ. dd̃÷ facta÷: s sub diabolo mũdꝰ
captiuꝰ erat. ꝯu̾tere dico. sic̃ torrẽs ꝯu̾tit᷑.
in austro .i. austro flante qͥ ÷ calidꝰ uentꝰ
quo soluũt᷑ torrentes ut currãt. ꝑ quẽ¬

Expanded text:
vi sub diabolo tenemur. Captivitas enim nulla in diebus David facta est, sed sub diabolo mundus captivus erat. Converte dico, sicut torrens convertitur in austro, id est austro flante, qui est calidus ventus, quo solvuntur torrentes, ut currant, per que
Abbreviated transcription (Latin):
ẽẽ diuitibꝰ: ñs solis hominibꝰ bonȩ uolun¬
tatis. hãc huĩt ⁊ racheꝰ.⁊ in hac semina
picio suscep̃. ⁊ dimidiũ patͥmonii sui. pau¬
ꝑibꝰ datͣum se ꝓmisit : dicens. Dimidium
defraudaui: reddo qͣdruplũ. Ad h retinu¬
it dimidiũ: ñ ut hrẽt qd̾ possidẽt. s ut ha¬
multũ dedit. multũ seminauit. In hac
⁊ uoluntate illa uidua quȩ duo minu¬
ta misit. ñ parũ seminauit. ĩmo tm̃: qͣntũ
tacheꝰ. Minores ferebat facultates. s pa¬
rem habebat uoluntatẽ. Si attendaᷤᷤ qͥd
dedert̃. diu̾sa inuenies. si attendas unde
deder̃: paria inuenies. S ẽ ⁊ aliud iuliꝰ:
quo semmato. qͦ metit᷑ illa messis. s. calix
na caritate dedit. qͣntũ illa uidua in
duobꝰ minutis. ⁊ quantũ zacheꝰ indimi¬
dio rerũ suaꝵ. Qd si nec hoc ht̃ aliqͥs. secu¬
rus tam̃ sit: si adsit uoluntas. tm̃ illud ti¬
meat. ne habeat ⁊ ñ faciat. Si enĩ ht̃ ⁊ nõ
facit: intꝰ gelauit: qi uoluntas frigida.

Expanded text:
esse divitibus? non, sed solis hominibus bonae voluntatis . Hanc habuit Zachaeus, et in hac seminavpitio suscepit, et dimidium patrimonii sui pauperibus daturum se promisit, dicens: Dimidium defraudavi, reddo quadruplum . Ad hoc retinuit dimidium, non ut haberet quod possideret, sed ut hamultum seminavit. In hac etiam voluntate illa vidua quae duo minuta misit , non parum seminavit, imo tantum quantum Zachaeus. Minores ferebat facultates, sed parem habebat voluntatem. Si attendas quid dederunt, diversa invenies; si attendas unde dederunt, paria invenies. Sed est et aliud vilius, quo seminato metitur illa messis, scilicet na charitate dedit, quantum illa vidua in duobus minutis, et quantum Zachaeus in dimidio rerum suarum. Quod si nec homo aliquis habet, securus tamen sit, si adsit voluntas. Tantum illud timeat, ne habeat et non faciat. Si enim habet et non facit, intus gelavit, quia voluntas frigida est,
Abbreviated transcription (Latin):
quilo: & ueni aust̾: & ꝑfla ortũ sponse.
ut stuãt a romata illiꝰ. Iõq scͥpt᷑a mone̾s
de bonis oꝑibꝰ ait in libro iħu filii sirac.
Sic̃ glacies in sereno soluit᷑. ita soluunt᷑
peccã.t. Peccã .il. ligãt nos ne bene oꝑe¬
mur. ł ad patͥã curramꝰ. ut frigꝰ. uł gla¬
cies aquã ne currat. Qñ aũ flat calidꝰ
uentꝰ aust̾: liq̃scũt glacies: implent᷑
torrentes: sic flante sp̃u scõ: soluimͣ
apeccatis : & currimꝰ ad patͥam: in qͦ
cursu labor: Olll seminant

Expanded text:
fla hortum sponsae, ut fluant aromata illius . Ideoque Scriptura monens de bonis operibus, ait in libro Jesu filii Sirac: Sicut glacies in sereno, ita solvuntur peccata tua . Peccata enim ligant nos, ne bene opemur, vel ad patriam curramus, ut frigus vel glacies aquam ne currat. Quando autem fiat calidus ventus auster, liquescit glacies, implentur torrentes: sic flante Spiritu sancto, solvimur a peccatis, et currimus ad patriam, in quo cursu labor est. Sed non
Abbreviated transcription (Latin):
.i. angłi: ꝓpħȩ.⁊ apłi. st̃ incircuitu
murꝰ.⁊ añ murale: s ne in montibꝰ re¬
maneas: addit. ⁊ dñs qͥ habitat ĩmõ¬
tibꝰ ÷ in circuitu ꝑo. su. ne gͦ spessit
in montibꝰ. s in u̾tice mõtiũ. Unde
ẏsaias. Erit in nouissimis diebꝰ mõs
domꝰ dñi in u̾tice mõtiũ. Hic gͦ mons
magnꝰ ÷ ĩ circuitu popłi sui.ex. h nc̃.

Expanded text:
i sunt, in circuitu murale, sed ne in montibus remaneas, addit: Et Dominus, qui habitat in montibus, est in circuitu populi sui, ne ergo spes sit in montibus, sed in vertice montium. Unde Isaias: Erit in novissimis diebus, mons domus Domini in vertice montium . Hic ergo mons, magnus est, in circuitu populi sui, ex h
Abbreviated transcription (Latin):
eo.i. intellectu suꝑat seniores :⁊ nota.
quia qui supra iunior dicebat᷑. nc̃ ma¬
turior senibꝰ int̾ adu̾sa petit intellec¬
hȩc uita ⁊ sit piꝰ erranti. sciat coĩa
bona scłi. seiat miserias ut portũ
q̃rat. Perfec̾ta uͥtꝰ ÷ intellectus. siqͥs
ꝗ sensu capit. factis exequit᷑

Expanded text:
est intellectum superat seniores. Et nota quia qui supra junior dicebatur, nunc maturior senibus inter adversa petit intellechaec vita, et sit pius erranti sciat communia bona saeculi, sciat miserias, ut portum quaerat. Perfecta virtus est intellectus, si quis quod sensu capit, factis exsequitur.
Abbreviated transcription (Latin):
possũt reduci: ñ oĩo in malitia obdura¬
ti. Uł scd̃m moralẽ sensũ: totũ.p̃. accipi.
nalitas ẽ: quȩ ꝑillicitos motꝰ tanquã
tione enĩ uitioꝵ: subrepit diffidentia s
filia babi. mi. silia babilonis ÷ caro: quȩ
ꝯfusionẽ peccõꝵ ing̾it. cui digna cõpen¬
satio dat᷑. ut sic̃ cõgitat ad uitia.ita re¬
retͥbuere: beatoꝵ ẽ. qui ⁊̃ paruuloᷤᷤ qui¬
mundo dũ parui sũt: parentũ ⁊ scłi uꝰ
suffocat erroribꝰ: ita: qͥ iã iuuenes sunt
data agnitione dĩ. paruulos babilonis¬
allidunt .i. nascentes cupiditates. anteqͣ
robur accipiant. sic faciliꝰ uincũt᷑.s. dũ¬

Expanded text:
possunt reduci non omnino in malitia obdurati. Vel secundum moralem sensum totum potest accipi. nalitas est, quae per illicitos motus tanquam tione enim vitiorum subrepit diffidentia, sed filia Babylonis misera. Filia Babylonis est caro quae confusionem peccatorum ingerit, cui digna compensatio datur, ut sicut concitat ad vitia, ita reretmundo, dum parvi sunt, parentum et saeculi hujus suffocat erroribus, ita qui jam juvenes sunt, data agnitione Dei, parvulos Baballidunt, nascentes cupiditates, antequam robur accipiant; sic facilius vincuntu
Abbreviated transcription (Latin):
habet mortuos omnes g̾s qͥbꝰ extendit᷑ eorũ
sermo: uit ĩ eo legamꝰ pꝰea: ut lib̾ plicab̃r.
⁊ est senso. Qͦmͦ fecisti ut indueres: ecce. tu
es extendens cęlũ .i. sacrã scͥꝑturã. ut te-¬
gat omnẽ orbem t̾rarũ.⁊ ꝑ eã cognos¬
cat᷑ ȩt̾nũ dĩ u̾bũ. extendens dico. sic̃ ꝑel.¬

Expanded text:
s omnes gentes, quibus extenditur eorum sermo, ut in eo legamus, postea ut liber plicabitur. Et est sensus: Quomodo fecisti ut indueres? ecce tu es extendens coelum, id est sacram Scripturam, ut tegat omnem orbem terrarum; et per eam cognoscatur aeternum Dei Verbum. Extendens dico sicut pel
Abbreviated transcription (Latin):
macla. ł ruga. ꝑ cȩlũ enĩ scͥꝑtura sacͣ
accipr. ꝑ pellẽ quȩ mortuis aĩalibꝰ d̾¬
trahit᷑. mortalitaᷤᷤ ꝑ̃dicantiũ accip̾r.
Nñ pͥmi parentes adã ⁊ eua. pꝰ tͣnsg̾s¬
sionẽ facti mortales induti fũt tu¬
nicis pelliceis. Uerbũ tñ dĩ et̾nũ÷.¬

Expanded text:
sacra accipitur. Per pellem quae de mortuis animalibus detrahitur, mortalitas praedicantium accipitur. Unde primi parentes Adam et Eva post transgressionem facti mortales, induti sunt tunicis pelliceis . Verbum tamen Dei aeternu
Abbreviated transcription (Latin):
mare. cũ oĩ ornatu suo. de qͥbꝰ singłis sub¬
seq̃nt̾ agit. ⁊ pͥꝰ de cęlo dicens. ⁊ ues. ex¬
tendens celũ. ad litt̾ã. celũ: qͣsi tectuim
mundi extendit ds̃. fac̃ d̾s̃ amplũ fir¬
tuũ efrñdis. s tam facile ut pellem

Expanded text:
is subsequenter agit, et prius de coelo, dicens: Tu es extendens coelum. Aug. Ad litteram coelum, quasi tectum mundi extendit Deus; facit enim amplum firtuum extendis, sed tam facile ut pellem
Abbreviated transcription (Latin):
lini gen̾is ÷ ⁊ ita ꝯstat ñdici ħ lex s
hȩc nox. hȩc ÷ nox: in qua bestiȩ sil¬
ue exeunt. ⁊ q̃rt̃ adõ escã sibi. in qua
sathanas petiuit apłos uexare sic̃ tri¬
ticũ. hec nox mortalitatis ⁊ ꝑegͥnati¬
onis. hꝰ humilitas ñ absurd intelligit᷑.
uͥ inuicem latent corda mortalium.
eidit hõ in hãc noctem. Uñ pꝰ diẽ. Bo¬
nũ ÷ mͥ qd̾ humiliasti me. ut disc̾ rꝰti .t.

Expanded text:
lini generis est; et ita constat non dici haec lex, sed haec nox: haec est nox; in qua bestiae silvae exeunt, et quaerunt a Deo escam sibi, in qua Satanas petivit apostolos vexare sicut triticum. Haec nox mortalitatis et peregrinationis hujus humilitas non absurde intelligitur: ubi invicem latent corda mortalium, cidit homo in hanc noctem. Unde post dicit: Bonum est mihi quod humiliasti me, ut
Abbreviated transcription (Latin):
eas. qͥ pꝰ remissionẽ. ⁊̃ sanat om̃s infir¬
mitates .t. ł languores .t. qi corpꝰ infir¬
niũ ÷ : & ex languore corporis multa
suggerunt᷑ aĩȩ. carnalia desidĩa titil
dis. nẽ secando asꝑis. Omĩpotenti .ii. me¬
dico nullꝰ insanabilis langnor occͣrit.
maxĩe aũ ĩ fine salnabit langores. qñ
ħ corruiptũ induet in corruptionem.

Expanded text:
post remissionem etiam sanat omnes infirmitates tuas, vel languores tuos, quia corpus infirmum est, et ex languore corporis multa suggeruntur animae carnalia desideria: titildis, nunc secando asperis. Omnipotenti enim medico nullus insanabilis languor occurrit, maxime autem in fine sanabit languores, quando hoc corruptum induet incorruptionem.
Abbreviated transcription (Latin):
adiutor : ego despiciã inimicos
aliam litteram. uidebo iumnicos
meos. in futuro  iudicio. uͥ diabolꝰ
cũ suis uidebit᷑ destructus. Uł hic
uidebo. ut tutior ꝰ uł cautior fiam.
inimicos meos dampnandos.
confidere in hoĩe:¬

Expanded text:
adjutor, ego despiciam inimicos aliam litteram, videbo inimicos meos, in futuro scilicet judicio, ubi diabolus cum suis videbitur destructus. Vel hic videbo, ut tutior et cautior fiam, inimicos meos damnandos. confidere in Do
Abbreviated transcription (Latin):
sim ꝯfirmari: odñe. Uiã iniquitatiꝰ. q̃
a patͥbꝰ trita.ẽ: quȩ ⁊ mͥ ĩmunz. amoue
ame. ħ in ħ scło necessariũ. ⁊ qr lex fac
tis est: iusticia. In lege fidei subueniẽtis
mala remoue. bona indulge. Petit uͦ mĩã.¬

Expanded text:
viam iniquitatis quae a Patribus trita est, quae et imminet. Amove a me, hoc in hoc saeculo necessarium est. Et quia lex facttis, est justitia; in lege fidei subvenientis,Mala remove, bona indulge. Petit vero mi
Abbreviated transcription (Latin):
tum est: & dedux̃
eos in abyssis sicut
Hȩc increpatio facta.ẽ. ñ uoce celi¬
tus missa: s diuina potentia. ꝗͣ
etiã ⁊ sensu carent. sentiũt ⁊ obȩ¬
diunt. ⁊ siccatũ ÷ mare.ru. ⁊ delux̃
eos in abys. uł in aquis multis qd̃
idem est. sic̃ in deserto. qr nͥ fuert̃
abyssi factum. ẽ. siccitate ut de.¬
sertũ uͥ ñ¬

Expanded text:
deduxit eos in abyssis sicut Haec increpatio facta est, non voce coelitus missa, sed divina potentia. Quam etiam quae sensu carent, sentiunt, et obediunt. Et siccatum est mare Rubrum, et deduxit eos in abyssis, vel in aquis multis, quod idem est, sicut in deserto, quia ubi fuerunt abyssi, factum est siccitate ut desertum, ubi n
Abbreviated transcription (Latin):
ascendentes. dicit ꝓsitu t̾rȩ. ip̃i in quã
ritatio facta ÷ cũ egredientes d̾ egipto
ꝑuenert̃ ad mare rubrũ. ubi ita erant
conclusi. qd̾ ex uno latere erat monꝰ nimiꝰ
arduus.⁊ nemini ad tͣnseundũ ꝑusꝰ.
& exalio latere erat mare rubrum.
⁊ adorso erãt in seq̃ntes egiptii.⁊ ꝓ hiᷤᷤ
ceꝑũt grauit̾̃ mirͣare obliti potentiȩ
uisiones. ⁊ nulla tribꝰ ausa ẽ. intͣre
priꝰ nisi tribꝰ iudȩ. Uñ meruit int̾
ab in seq̃ntibꝰ egiptus. ñ secutuꝰ in¬
fidelitatẽ eoꝵ. ⁊ hoc. ñ ꝓpt̾ m̾ita eoꝵ¬

Expanded text:
Ascendentes dicit pro situ terrae. Ipsi, inquam, ritatio facta est, cum egredientes de Aegypto, pervenerunt ad mare Rubrum, ubi ita erant conclusi, quod ex uno latere erat mons nimis arduus, et nemini ad transeundum pervius, et ex alio latere, erat mare Rubrum, et a dorso erant insequentes Aegyptii, et pro his coeperunt graviter murmurare, obliti potentiae isiones, et nulla tribus est ausa intrare prius, nisi tribus Judae, unde meruit inter ab insequentibus Aegyptiis, non secutus infidelitatem eorum. Et hoc, non propter merita eo
Abbreviated transcription (Latin):
pars. ubi enumerat peccata patrũ
quȩ in egypto commiserunt. ⁊ tam̃
idem dicit .i. se peccasse. ut pura
confessio appareat. Tanto enim ci¬
tlꝰ aliquis soluitur: quanto uiua¬
cius se dampnat:¬

Expanded text:
pars, ubi enumerat peccata patrum, quae in Aegypto commiserunt, et tameidem dicunt, id est se peccasse, ut pura confessio appareat; tanto enim citius aliquis solvitur, quanto vivacius se damnat
Abbreviated transcription (Latin):
subdit. Patres nr̃i in egipto. ubi
ȩternum bonũ qd ꝑ ꝑatientiã expectat᷑.
⁊ idõ ip̃i impatientes murmurauerunt
in eis redarguit.⁊ pͥmo intellectum
cũ ait. ñ intellexert̃ mirabilia tua.
Opꝰ enim fuit intellectu. ut ꝑ illa tem¬
poralia. alia bona quererent . s. ȩt̾na.¬
.i. multoꝵ eorũ miracłoꝵ. q̃ ꝓ eis in egip¬
to fecerat:Targuit hic memoriã eorum
qr nec saltem tem ꝑałr acta: recoluerũt.
ut potestate ꝗͣ exꝑti fuerãt cred̾ent
se ab mimicis lib̃andos.
Et irritauerunt as¬
cendentes in mare ma-

Expanded text:
tuae. » Patres nostri in Aegypto, ubi eternum bonum; quod per patientiam exspectatur. Et ideo ipsi impatientes murmuraverunt in eis redarguit, et primo intellectum, cum ait: Non intellexerunt mirabilia tua. Aug. Opus enim fuit intellectu, ut per illa temporalia alia bona quaererent, scilicet aet multorum eorum miraculorum, quae pro eis in Aegypto fecerat. Et arguit hic memoriam eorum, quia nec saltem temporaliter acta recoluerunt, ut potestate quam experti fuerant crederent se ab inimicis liberandos. Et irritaverunt asce
Abbreviated transcription (Latin):
fluxer̾: ꝗͣ a q̃ manẽt de suis exitibus.
Iõ ita flet. quia sic flendo ĩpetratur
grã. delens iniquitatem ⁊ adiuuãs uo¬

Expanded text:
uam aquae manent de suis exitibus. Ideo ita flet, quia sic flendo impetratur ia, delens iniquitatem, et adjuvans vo
Abbreviated transcription (Latin):
effusiones lacrimarum. yꝑbolȩ. id
cõpiosas lacͥmas. quasi fluenta fontiũ
ꝓrecordatione peccõꝵ. iõ. qi ñ cꝰtodier̃
ip̃i ocłi legẽ tuã. qͥbꝰ ocłis custoditis
mandatis eẽt leticia. qd̾ aũ ad ocłos
referri debeat iusticia ñ custodier̃.
patet ex eo qd̾ inaliis libris legit᷑.
antes ut apͥncipio octonarii dictũ

Expanded text:
effusiones lacrymarum, hyperbolice, id est copiosas lacrymas, quasi fluenta fontium pro recordatione peccatorum. Ideo, quia non custodierunt, ipsi oculi, legem tuam, quibus oculis custoditis mandatis esset laetitia. Quod autem ad oculos referri debeat, non custodierunt. Patet ex eo quod in aliis libris legitur:antes, ut a principio octonarii dictum
Abbreviated transcription (Latin):
ĩo ñ auferas. qr occuli mei s̃. adte dñe ñ admi¬
nas ꝑsecutoꝵ Noui enĩ qͥd ꝓme passus sis. qͥd
ꝓmiseris ⁊ ꝑ hoc secure sꝑaui inte ⁊ iõ ñ au¬
feras. am. abonis tuis s spes. mea semꝑsit in
te. occuli mei semꝑte intendant Noneñ
petit iste contra hoc qd uolunt scis: descło e¬

Expanded text:
on auferas, quia oculi mei sunt, ad te, Domine, non ad minas persecutorum. Novi enim quid pro me passus sis, quid promiseris, et per hoc secure speravi in te, et ideo non auferas a me a bonis tuis, sed spes mea semper sit in te, et oculi mei semper te intendant. Non enim petit iste contra hoc quod sancti
Abbreviated transcription (Latin):
di s. peccõres ruentes deiuicio inuicium.
boꝵ pectoꝵ claudunt᷑ dum deuicio inui.¬
ł mundi. quam in offẽsso gressu tranfit
loco Custodime⁊ dic̃ statuentes laqueum.
ꝑsecutores manifestos oꝑautes autẽ iniqͥta¬
tẽ consentientes. de illis qͥtimore ꝑsecutionis d̾fici.¬
qͥ escam uite huiꝰ qͣi inmuscipłam ponũt Si
amat auis hanc escam. cadit in muscipłam
qr timore mortis ꝑsecut̾oĩ subcumbit Etcus
consenciendo labunt᷑ ⁊ ita iniquitatẽ oꝑant᷑
hoc gͦ de eis dr̃ qui conserũt illis qͥ apostatau̾nt
sis. ac sidic̃ Custodime apsecutorib qͥ t̾rent: a
lapsis. qͥ t̾reitis̃ ut nec illos timeã nec illos inmit¬
ter.⁊ ñmͦ alii oꝑantur iniqͥtatẽ. s : ip̃i pͥmi s.¬

Expanded text:
di, sed peccatores ruentes de vitio in vitium, peccatorum clauduntur, dum de vitio in vi mundi, quam inoffenso gressu transit, loco: Custodi me. Et dicit statuentes laqueum persecutores manifestos, operantes autem iniquitatem, consentientes illis, qui timore persecutionis deficiqui escam vitae hujus quasi in muscipulam ponunt. Si amat avis hanc escam, cadit in muscipulam, quia timore mortis persecutioni succumbit. Et cuconsentiendo labuntur, et ita iniquitatem operantur. Hoc ergo de eis dicitur qui consenserunt illis qui apostataverunt. sis; ac si diceret: Custodi me a persecutoribus qui terrent, et a lapsis, qui territi sunt, ut nec illos timeam, nec istos imiter. Et non modo alii operantur iniquitatem; sed etiam
Abbreviated transcription (Latin):
głaris. sum ego .i. qr solus sum intempe passio¬
nis qi nullus cum eo ł ante eum ꝓnomine eiꝰ
passus ẽ ⁊ apłi defecerũt ⁊ incruce pendens.
unũ solũ latronẽ comedit singłaris sum di¬
co. donec tͣns demudo adpatrẽ tũc c̃firmabo
columpnaᷤ qr inresurrectõe.xͥ. didicerunt.
Cum uͦ tͣnsiero multiplicabor hoc ẽ illudidẽ qͦdĩ
euangłio ait. Nisi granũ frum̃ti .c int in .f.¬
ẽẽt mortificatꝰ ⁊ at̾ra exaltatus. ꝓterea ñdum
habebant apłi tales uires. accept᷑i erant ui.¬
res seqñdi qr ñ habebant uires p̾cedñdi. Nemo

Expanded text:
gularis sum ego, id est quia solus sum in tempore passionis, quia nullus cum ea vel ante eum pro nomine ejus passus est, et apostoli defecerunt, et in cruce pendens unum solum latronem comedit. Singularis sum dico, donec transeam de mundo ad Patrem. Tunc confirmabo columnas, quia in resurrectione Christi didicerunt cum vero transiero, multiplicabor. Hoc est illud idem quod in Evangelio ait: Nisi granum frumenti cadens in esset mortificatus, et a terra exaltatus. Propterea nondum habebant apostoli tales vires. Accepturi erant vires sequendi, quia non habebant vires praecedendi. Nemo
Abbreviated transcription (Latin):
bras pellat. ⁊ rectos faciat. Qd illud
lum̃e Dñs misericors nat᷑a. ⁊ dũ expec¬
tat. ⁊ miserator. erhibitione. dũ sꝰcifi¬
eat. ⁊ rustus remunerando. Uł ita ex¬
ortũ ÷. Suꝑra dix̃ bona beati. nẽ dicit
gratior:: quȩ in tenebris orit᷑. s ñ aliis
lux orta÷: nisi restis corde. qd̾ lum̃e dñs¬

Expanded text:
bras pellat et rectos faciat. Quod est illud lumen? Dominus misericors natura, et dum exspectat, et miserator exhibitione, dum justificat, et justus remunerando. Vel ita, exortum est. Supra dixit bona beati, nunc dicitgratior est, quae in tenebris oritur, sed non aliis orta est lux, nisi rectis corde, quod lumen
Abbreviated transcription (Latin):
nitatis: ignoscendoꝵ peccõrũ ⁊ bñfici
erogandorũ. Uñ. Dimitͣte. ⁊ dimittet᷑
uob̾. date.⁊ dabit᷑ uob̃. hȩc de illo suꝑi¬
modat qui mutuũ prȩstat. Post tan
quibꝰ defendet᷑ in iudicio: qd ñ erit ei
asimili alicꝰ p̃meditantis causã suã:
ut eã firmis allegationibꝰ: iniudi
suos in iuidi.i. discrete dicit omĩa. Dis¬
ponit. ⁊ u̾e. qi in fut᷑o locatꝰ ad dexcerã.

Expanded text:
nitatis ignoscendorum peccatorum et beneficiorum erogandorum. Unde: Dimittite et dimittetur vobis: date, et dabitur vobis . Haec de illo superimodat, qui mutuum praestat, post tantquibus defendetur in judicio: quod non erit ei simili alicujus praemeditantis causam suam, ut eam firmis allegationibus in judisuos in judicio, id est discrete dicit omnia et disponit; et vere, quia in futuro locatus ad dexteram
Abbreviated transcription (Latin):
domini uidẽ optat. qri mandatis eiꝰ ẽ. obse¬
cutꝰ. & qi qd̵ desid̾at hab̃e sollicite satagit.
iõ congrue p̃mittit᷑ litt̾a. heth. quȩ int̾p̃¬
tat᷑ pauor.⁊ intelligit᷑ ñ pauor recidendi.
s sollicitudo acquirendi: illud bonũ qd̵
gũt: uñ uiuant. s portio mea. uł pars
mea. ds̃ ÷. Nñ semꝑ uiuã sine fine. Quam
alienꝰ ÷ auitũs: quã segregatꝰ ab omĩ labe
peccati. quã rarꝰ in t̾ris. qui ħ dice̾ possit.
nicħ enĩ mundr uł uitũ amans. ħ dicit
corporaliũ possessionũ cupiditas. quẽ
ñ inflat libido: ñ stimulat auaricia. ñ
effeminat lasciuia. ñ decolorat luxuria.
ñ st̾nit ambitio. ñ macerat inuidia. nõ
aliqua negotiorũ scłariũ cura sollicitat.
uocatꝰ ⁊ ad dm̃ p̃cator. talis erat ille qui

Expanded text:
Domini videre optat, quia mandatis ejus est obsecutus. Et quia quod desiderat habere, sollicite satagit. Ideo congrue praemittitur littera heth quae interpretatur pavor, et intelligitur pavor recidendi, sed sollicitudo acquirendi illud bonum quod gunt, unde vivant; sed portio mea, vel pars mea, Deus est, unde semper vivam sine fine. Quam alienus est a vitiis; quam segregatus ab omni labe peccati, quam rarus in terris, qui hoc dicere possit! Nihil enim mundi vel vitii amans. Hoc dicit corporalium portionum cupiditas, quam non inflammat libido, non stimulat avaritia, non effeminat lascivia, non decolorat luxuria, non sternit ambitio, non macerat invidia, non aliqua negotiorum secularium cura sollicitat. vocatus, et ad Deum precator. T
Abbreviated transcription (Latin):
mea dñe .i. particeps eiꝰ sũ. ei ꝑfidẽ. spem.
⁊ caritatẽ: inherendo. Uñ. Micħ aũ adhe¬
rere dõ bonũ ÷. Non enĩ existendo fiunt
custodire legem tuã. S qi ñ custodio. nͥ
sp̃s adiuuet. quem littera occidit :¬

Expanded text:
eps ejus sum ei per fidem, spem, et charitatem inhaerendo. Unde: Mihi autem adhaerere Deo bonum est Non enim natura existendo fiunt custodire legem tuam, sed quia non custodio nisi spiritus adjuvet, quem littera occidit
Abbreviated transcription (Latin):
adilectione infideliũ. Diligr̾.at. d̾s̃. ⁊
ficebit᷑ tͥ dũ bñfeceris ei. Diligit᷑ autẽ
ꝑfecte: cũ aĩus adu̾sis ñ mouet᷑. s spe
in caritate magis accendit᷑: quẽ admo¬
dũ iste exponit de se dicens. Dilexi.
audiet.¬

Expanded text:
 dilectione infidelium. Diligitur enim Deus fitebitur tibi cum benefeceris ei . Diligitur autem perfecte, cum animus adversis non movetur, sed spe, in charitate magis accenditur, quem modum iste exponit de se dicens: Dilexi, audiet
Abbreviated transcription (Latin):
: inqͥt. oꝑa manuũ hominũ. st̃ in forma.
quasi hȩc uenerant᷑. qd̃ in fecert̃. Mat̾iã
nãq c̾auit d̾s. s stulticia hominũ for¬
eo metallo qd̃ fecit uerꝰ ds̃: ueł face̾ fal¬
sum dm̃. immo falsũ hominẽ quẽ ꝓ uͦ
ueneris dõ.quẽ siquis ꝓ uͦ hoĩe ⁊̃ in amp

Expanded text:
 inquit, opera manuum hominum, sunt in forma. Quasi dicat: Haec venerantur quod inde fecerunt. Materiam namque creavit Deus, sed stultitia hominum foreo metallo quod fecit verus Deus velis facere falsum Deum: imo falsum hominem, quem pro vero venereris Deo, quem, si quis
Abbreviated transcription (Latin):
est :.q. d. Lex tua ẽ. u̾itaᷤ. ꝓ qua lege.
Tribulatio ⁊ angͦtia. quȩ sũt mun̾a iꝰtiᷤ
ad pondã peccõꝵ deponenda. inuener̃t
me expectantẽ & paratũ.⁊ qͣntũ cũq seui¬
ant. tñ mandata tua meditatio mea ÷. ħ¬

Expanded text:
t: Lex tua est veritas, pro qua lege, tribulatio et angustia, quae sunt munera justis ad pondera peccatorum deponenda, invenerunt me, exspectantem et paratum: et quantumcunque saeviant, tamen mandata tua meditatio mea
Abbreviated transcription (Latin):
odiui omnẽ uiã iniqui¬
Sq̾r. Amandatis .t. intelleri.
TATls. ñ mandata ip̃a: dico me intel¬
lexisse. s amandatis. q faciendo: uenit
iste ad latitudinem sapientiȩ. qi nͥ ꝑ obe¬
dientiã mandatorũ: ñ uenit᷑ ad sap̾iã
occultorũ. Uñ in libro sapĩȩ. Cõcupisti

Expanded text:
odivi omnem viam iniquitatis. » A mandatis tuis intellexi. Aug. Non mandata ipsa dico me intellexisse, sed a mandatis quia faciendo venit iste ad altitudinem sapientiae, quia nisi per obedientiam mandatorum non venitur ad sapientiam occultorum. Unde in
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑceptã sũt cogitanda. Quanto uͦ magis
inflãmat eũ dulcedo amplioris sap̃iȩ.
tanto c̾scit amor iꝰticiȩ. Uñ necĩo odit
LUN.
ucerna pedibꝰ meis

Expanded text:
ceptam sunt cogitanda. Quanto vero magis inflammat eum dulcedo amplioris sapientiae, tanto crescit amor justitiae. Unde necessario odit NUN. Lucerna pedibus meis
Abbreviated transcription (Latin):
res sunt mandatorũ
memorit̾. tm̃ ꝓnuntient. s ad faciendũ
ea.i. ut agant qd̾ didicert̃. Qd sinimis
multa tͥ uidñt᷑. in duobꝰ mandatiᷤ ca¬
ritatiᷤᷤ omĩa implent᷑. Tene gͦ radicem
caritatis: & tota arbor÷ in te. finis enĩ

Expanded text:
res sunt mandatorum memoriter tantum pronuntient; sed ad faciendum ea, id est ut agant quod didicerunt; quod si nimis multa tibi videntur, in duobus mandatis charitatis omnia implentur . Tene ergo radicem charitatis, et tota arbor
Abbreviated transcription (Latin):
terrent᷑. ne ꝑ fuꝑbiã declinẽt. s in
om̃i tpr. sticiã diligãt: ut hic re¬
cipiãt qd̾ illi in paradyso ꝑdidert̃.
Nota ⁊̃. qd̾ ñ ait maledicti qui non
implent mandata. s qͥ declinant.
Aliud ÷ enĩdeclinare ꝑsuꝑbiam:
aliud ñ implere ꝑ infirmitatẽ uł
ignorãtiã. S qi suꝑbi: nec intanta
inc̃ꝑ atione humiliant᷑: orat. ꝓeis
chorus martyrum diceNs.¬

Expanded text:
terrentur, ne per superbiam declinent, sed in omni tempore justitiam diligant, ut hic recipiant quod illi in paradiso perdiderunt. Nota etiam quod non ait, maledicti qui non implent mandata, sed qui declinant. Aliud est enim declinare per superbiam, aliud non implere per infirmitatem vel ignorantiam, sed quia superbi, nec in tanta increpatione humiliantur, orat pro eis chorus martyrum, dicens
Abbreviated transcription (Latin):
maledicti qui decli¬
nant amandatis tu¬
quos delectauit islud. Eritis sic̃ dini.
quasi adirectis ad praua. Uide qd̵
ñ ait qͥ declinauer̃. tanquã illoꝵ tm̃
pͥmitiuoꝵ hominũ ꝑpeccatũ in m̃tͥe

Expanded text:
cti qui declinant a mandatis tuquos delectavit illud: Eritis sicut dii . quasi a directis ad prava. Vide quod non ait, qui declinaverunt, tanquam illorum primitivorum hominum peccatum in me
Abbreviated transcription (Latin):
orasset ꝓ eis. stetisset dico in con¬
fractione.i. in plaga in qua erãt
feriendi .s. ut se obiceret ꝓ sllis
dicens. Si dimittis ilł peccatum.
dimitte: si u̾o ñ dimittis illis de¬
le me de libro tuo. uͥ monstrat᷑
quantum ualet intercessio scõꝵ.
Securus enim moyses de iusticia
dĩ qua eum delere ñ posset. im¬

Expanded text:
orasset pro eis. Stetisset dico, in confractione, id est in plaga qua erant feriendi, scilicet ut se objiceret pro illis, dicens: Si dimittis illis hoc peccatum dimitte: si vero non dimittis illis, dele me de libro tuo , ubi monstratur quantum valet intercessio sanctorum. Securus enim Moses de justitia Dei, qua eum delere non posset, im
Abbreviated transcription (Latin):
die. Hec requies mea in
scłm scłi: hic habitabo
nos ds̃: ut dicat se requiescere ĩ nobiͤ.
si nos reqͥescimꝰ in illo. Non enĩ ip̃e ali¬
qñ turbat᷑. aut requiescet in se: s diẽ
se requiescere in nob̾. qr nos in illo re¬

Expanded text:
 Haec requies mea in saeculum saeculi: hic habitabo, nos Deus, ut dicat se requiescere in nobis, si nos requiescamus in illo. Non enim ipse aliquando turbatur aut requiescet in se; sed dicit se requiescere in nobis, quia nos in illo re
Abbreviated transcription (Latin):
todierint: & filii eoꝵ. sedebt̃. S sciẽdũ
est: qd̾ hoĩes spem suã dñt filios gene¬
rare ⁊ relinquere. filii spes eoꝵ sũt ado:¬
noĩe filiorũ spẽ posuit. ꝑ filios aũ filioꝵ:
fructus spei accipit ⁊ est. sꝯ. Si filii tui

Expanded text:
et filii eorum sedebunt. Sed sciendum est quod homines spem suam dicunt filios generare et relinquere, filii spes eorum sunt. Ideo filiorum nomine spem posuit; per filios autem filiorum fructus spei accipitur. Et est sensus: Si filii tui, id
Abbreviated transcription (Latin):
huius: recte ꝯu̾sationis formã ostñdit. iam in
ila celesti ierłm receptis. dic̃ ineis laudã dũ
ẽẽ dm̃. qr omĩa eis dedit. sic incipiens. Lauda.
credentes ad celum perduxit:¬

Expanded text:
hujus recte conversationis formam ostendit, jam in illa coelesti Jerusalem receptis dicit in eis laudandum esse Deum, quia omnia eis dedit, sic incipiens: VERS.credentes ad coelum perduxi
Abbreviated transcription (Latin):
me mali: & ñ inueniẽt. Priꝰ gͦ corri¬
genda ÷ uita: iñ q̃renda cognitio.
prima gͦ sũt mortalia: scd̾a mystica.
In illis ÷ uita: in his cognitio. sine
utraq uero: ñ ÷ ꝑfectio. Iõq ĩ lege.
sacdos sumebat de hostia: pectus.¬
culũ eleuationis. ⁊ armũ seꝑationis.¬
tinnabila ⁊ mala punica. ut sit sonꝰ
p̃dicõnis: cũ executione bone astio¬
nis. Idẽ ordoest: in pͥmo psõ: qͥ ⁊ ĩ isto.
priꝰ enĩ drbeatꝰ: qui ñ recessit auia
iusticiȩ. dem̃ subdit: in lege meditat᷑.
tanda erãt testimonia: ut ds̃ inueni¬
retur. alit̾ ñ ualuit. ut qͥuolũt ẽẽ
docti: ñ rꝰti. Uñ. Gta ilł ap̃ homꝰines.

Expanded text:
me mali, et non invenient. » Prius ergo corrigenda est vita; inde quaerenda cognitio. Prima ergo sunt moralia, secunda mystica. In illis est vita, in his cognitio. Sine utraque vero non est perfectio. Ideoque in lege sacerdos assumebat de hostia pectusculum elevationis, et armum separationistinnabula, et mala punica , ut sit sonus praedicationis cum exsecutione bonae actionis. Idem ordo est in primo psalmo, qui et in isto. Prius enim dicitur beatus qui non recessit a via justitiae; deinde subdit, in lege meditatur tanda erant testimonia, ut Deus inveniretur. Aliter non valuit, ut qui volunt esse docti, non justi. Unde gloria illis apud homines,
Abbreviated transcription (Latin):
Et nota. qi pͥꝰ dix̃. Beati ĩ macłati
ĩ uia. post: beati qͥsoru. quã pulcher
ordo: plenꝰ doctrinȩ ⁊ gr̃ȩ. Añ enĩ
bens pontificem eligendũ. pͥꝰ dicit
de uita. Oportet ep̃m ẽẽ in repre¬
ad bonã uitã. De iñ adiungit. de
doctrina .s. doctorem. ut priꝰ ꝯsues¬
cat bona agere: quã p̃sumat do¬
cere. In ⁊̃ legalis sac̾dos: pꝰ indu¬
ebat suꝑhumerale: iñ rõnale. Bõa

Expanded text:
Et nota quod prius dixit: Beati immaculati in via, post: Beati qui scrutantur. Quam pulcher ordo, plenus doctrinae et gratiae! Ante bens pontificem eligendum prius dicit de vita: Oportet episcopum irrepread bonam vitam . Deinde adjungit de doctrina, scilicet doctorem, ut prius consuescat bona agere quam praesumat docere; inde etiam legalis sacerdos prius induebat superhumerale, inde rationale. A
Abbreviated transcription (Latin):
num. Werȩ desiderabile.⁊ ita. Non cre¬
diderunt uerbo. eiꝰ. ꝑ parua admag¬
na uocantis. ꝓfecto nͥ aliqͥd magñ
terra illa significaret ad qd inui-¬
tarentur. nullomodo culparent᷑.
ducunt. ut ierłm quȩ in celo. ẽ.
uere desiderabilis : ament.Sed in¬
fidelitas merito arguit᷑: qr in eo
qd̾ ꝓnichilo hũerũt eam : ñ cre¬
diderunt uerbis dĩ: ꝑ parua ad
magna ducentis.⁊ festinantes hic
ẽẽ beati. ñ sustinuert̃ ꝯsiliũ eius.
⁊ murmurauert̃ dicentes. fa¬
ciamus ducem.⁊ redeamꝰ in
egyptum.⁊ hȩc in tab̃nacu¬
hic ñ laborantibꝰ. s ociosis ꝯ¬
tingit. Uñ maior inuidia cͥminis
crescit. ⁊ dum murmurarent. nõ
exaudierunt uocem domini. uehe¬
menter eos ꝓhibentes amͣmure.

Expanded text:
esiderabile. Et ita non crediderunt verbo ejus, per parva ad magna vocantis. Profecto nisi aliquid magnum terra illa significaret, ad quod invitarentur, nullomodo culparentur,ducunt, ut Jerusalem, quae in coelo est vere desiderabilis, ament. Sed infidelitas merito redarguitur, quia in eo quod pro nihilo habuerunt eam, non crediderunt verbis Dei, per parva ad magna ducentis. Et festinantes hic esse beati, non sustinuerunt consilium ejus; et murmuraverunt, dicentes: Faciamus ducem, et redeamus in Aegyptum, et hoc in tabernacuhoc non laborantibus, sed otiosis contigit. Unde major invidia criminis crescit; et dum murmurarent, non exaudierunt vocem Domini, vehementer eos prohibentis a murmure.
Abbreviated transcription (Latin):
tur coĩa sũt hoĩ cũ bestiis. ut ñ solũ
hoĩes. s & beluas scias simul achris
ẽẽ añ ponendas. plus aũ ualet in af
ñ iiuit. nec officio m̃brorũ pot̃ uti.

Expanded text:
tur, communia sunt homini cum bestiis, ut non solum homines, sed et belluas, scias simulacris esse anteponendas. Plus autem valet in affnon vivit, nec officiis membrorum potest
Abbreviated transcription (Latin):
ino Int̾ret.⁊̃.ad te postulatio¬
pe ine. mea facta in conspectut.
¶cce orationis uirtꝰ. Nota ⁊̃ qd̃ deprȩ¬
catio hic ÷: de ad hibendis bonis. pꝰtu¬
latio: de remouendis malis. uñ subd.
me. Graue ẽ eñĩ tã diuluctari.ħ uł eloqͥũ dic̃. legẽ
tellectum ut suꝑna uid¬
deat. hic ꝑidem eloqͥum. ut aꝯcupis¬
centie labe purget᷑: petit. Utrũq .ii.
facit elo qͥũ dĩ. ⁊ bñ hec duo petitᷤ. da mͥ

Expanded text:
Intret etiam ad te postulatio mea facta in conspectu tuEcce orationis virtus. Nota etiam quod deprecatio hic est de adhibendis bonis, postulatio de removendis malis. Unde subdime. Grave est enim tandiu luctari hic. Vel eloquium dicit legem tellectum, ut superna videat, hic per idem eloquium ut a concupiscentiae labe purgetur petit. Utrumque enim facit eloquium Dei, et bene haec duo petit: Da mihi