comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nuitem si te raritas allicit hoc age
hac ad illam itur uia indignũ qui¬
deiux ut nil melius sit nil iam ra¬
rius uirtute E loquencia ip̃a quã
paucorium dixi multo est crebrior
quani uirtus ĩdeo quod omnes pũt
om̃s negliunt quod pauci pũt
omis appetunt omues exꝑiunt᷑
Uerborum mops sum R Rebus in¬
tende anũ in ꝟbis eñĩ flatus et la¬
bor et eloquiũ in rebus quies uirtus
ac felicitas O loqui uescio R
Multi qui quiꝰ scuuit magis agẽ
pũt equitandi iustiũ equo impone
uix illum iude duuilseris te loquẽ¬
di ignarum saltem pudor ad ta¬
cendum cogat Et si loqui nescis
quod alii audiant disces loquer¬
tes alios audire Non est minus
artificiũ tacere quam loqui cum
sit tucius atq faciliũs E Non
possinu expͥmere quod incorde est¬
R Si intellectu polles magnis¬
q et altis qui ni aĩo sunt sensibꝰ
iocunda uox et uolubilis lingua ñ
suppetit quiesce Noli quod infelici¬

Expanded text:
ut subito dictum mutem: si te raritas allicit, hoc age, ut subito dictum mutem: si te raritas allicit, hoc age, hac ad illam itur via. Indignum quidem, ut nichil melius, sic nil iam rarius virtute; eloquentia ipsa quam paucorum dixi, multo est crebrior quam virtus; adeo, quod omnes possunt, omnes negligunt; quod pauci possunt, omnes appetunt, omnes experiuntur. Verborum inops sum. Rebus intende animum: in verbis enim flatus et labor et eloquium, in rebus quies, virtus ac felicitas. Loqui nescio. Multi que minus sciunt magis agere gestiunt. Equitandi inscium equo impone: vix illum inde divulseris, te loquendi ignarum, saltem pudor ad tacendum cogat; et, si loqui nescis quod alii audiant, disce loquentes alios audire: non est minus artificium tacere, quam loqui, cum sit tutius atque facilius. Non possum exprimere quod in corde est. Si intellectu polles, magnisque et altis qui in animo sunt sensibus iucunda vox et volubilis lingua non suppetit, quiesce: noli quod infelici
Abbreviated transcription (Latin):
loquiũ de est R atr̾a quendi
udi nistrumento cares nẽ
bñficiũ agnosce que ut magnũ
tibi i ancipites ⁊eos sic in te nõ
ꝑñũ fortune ius eripuit multi
ꝓpter eloquenciam ꝑiere Si huit
dubitas utriusq ele quii p̾nceps
int̾roga nam minoꝵ ob hanc
causam passim ꝑemitiũ plena
sunt omĩa in quibꝰ idem ip̃e ꝑi¬
culo qui excellentie est ꝓpior at
noticior ftima sunt quib ꝯ obscuꝵ
nomen ꝓpmignaculũ est salutis
Fige autem abẽe ꝑatulũ disertꝭ
niũꝙͣ abest labor nichil est in rebꝰ
tam iane ꝓ quo tanti labores¬
tante q uigilie ultro suscipiant᷑ flata¬
q uolatilis sic ex̾ceas añu solida qiͣ
uirtus in uerbis sit D Eloquencie
nichil est R Est fortasse multũ
q in quibus et tua forsitan uita
sit et tutior fana eris D Nichilẽ
eloquentie Rt Eura ut sapieutie sit
aliquid ut innocencie ut uirtutis iͣ
eni pancorũ hec sunt omĩ non te in¬
siguis poetarũ non te maior oratoꝵ

Expanded text:
loquium deest. Altero querendi odii instrumento cares: nature beneficium agnosce, que ut magnum tibi in ancipites reos, sic in te non parvum fortune ius eripuit. Multi propter eloquentiam periere; si hinc dubitas, utriusque eloquii principes interroga: nam minorum ob hanc causam passim pereuntium, plena sunt omnia; in quibus idem ipse periculo, qui excellentie est propior ac notior fama. Sunt quibus obscurum nomen propugnaculum est salutis. Finge autem abesse periculum: disertis nunquam abest labor. Nil est in rebus tam inane, pro quo tanti laborestanteque vigilie ultro suscipiantur; flatus volatilis sic exercet animum, solida quasi virtus in verbis sit. Eloquentie nichil est michi. Est, fortasse multum quoque in quibus et tuta forsitan ut vita, sic et tutior fama erit. Nichil est eloquentie. Cura ut sapientie sit aliquid, ut innocentie, ut virtutis: illa enim paucorum, hec sunt omnium. Non te insignis Poetarum, non te maior oratoru
Abbreviated transcription (Latin):
nichil nocet O Seruus sum E Si
si non speras paciã neq malũ ma¬
lo cumules neq te angas superuacie
sciens uolens q que tõrius humane
demencie summa est Sed certe nichil
est desperandi si cuncta defuerint mors
aderit que te nuuto dño dissolu at
semper fiusti ꝯsuetudo luctum lemat
si miuus spera te iterũ pesse non esse
quod q̃ũq non fueris

Expanded text:
nichil nocet. Servus sum. Si nichil nocet. Servus sum. Si si desperas, patientia, neque malum malo cumules, neque te angas supervacue sciens volensque que totius humane dementie summa est. Sed certe nichil est desperandum: si cuncta defuerint, mors aderit, que te, invito domino, dissolvat semper fuisti, consuetudo luctum leniat; si minus, spera posse te iterum non esse, quod quandoque non fueris
Abbreviated transcription (Latin):
lus fuit et didicit haud seruili quidẽ
ingemo et comedias scripsit. haud
seruili stilo quo et libertatem et inter
poetarũ duces meruit locum quõ nõ
ergo uirtutem solidum aĩ bonum ser/¬
uitus impediet que nec aduenticia
studia nec ext̾nan gloriam impedure
pt̃. Plato ip̃e inseruiciũ delatus tñ
ut scriptum est quia ph̾s maior e¬
mente se fuit gloriosa professit que
maiorem ẜũũ dño facit. et est haud
dubie serius eniditus eo maior in¬
docto dño quo fortuna qualibet ma¬
Lor est aniius et in libero corꝑe ẜua
mens habitat et in seruo libera dbsta
non fides Tyton ciceronis seruus
fuit s hnis artibus libertatem ad¬
eptus elegantem de patrarii imꝑa
neq ad regnũ mõ et inmꝑiũ ab hoc
gradu peruenisse ali quos nouimus
s ad celum ip̃m. non p̃t̃ seruus mili¬
tare hõnũ deo p̃t eius q miliciesti¬
pendiu est regnare dei seruus rex est ho¬
minũ socius angelorun horror demo

Expanded text:
ervus fuit et didicit, haud servili quidem ervus fuit et didicit, haud servili quidem ingenio, et Comedias scripsit, haud servili stilo, quo et libertatem et inter Poetarum duces meruit locum. Quomodo ergo virtutem, solidum anime bonum, servitus impediet, que nec adventitia studia, nec externam gloriam impedire potest? Plato ipse, in servitium delatus, tamen ut scriptum est, quia Philosophus, maior emente se fuit. Generosa professio que maiorem domino servum facit. Et est haud dubie servus eruditus eo maior indocto domino, quo fortuna qualibet maior est animus. Et in libero corpore serva mens habitat, et in servo libera. Obstare non fides. Tyro Ciceronis servus fuit, sed his artibus libertatem adeptus: elegantem de patroni iocis Neque ad regnum modo et imperium ab hoc gradu pervenisse aliquos novimus, sed ad celum ipsum. Non potest servus militare homini? Deo potest, eiusque militie stipendium est regnare. Dei servus rex est hominum, socius angelorum, horror demon
Abbreviated transcription (Latin):
Uin ipam nc̃c̃itatis illuseris fer for¬
tuue sartuiam pacienter quã quid̾
iucio liberarent sibr ẜuitutem dele¬
gere in quibus est clarissiniũ paulmi
niomien nolam presulis cui ꝯspon¬
tanee ẜuitutis exitus felix fuit ut¬
debuit Quidam paruo precio se¬
bendiderunt serui effecti suos dnõs ꝑcã
uinculis absoluerent ata ad ueram re¬
ducerent libertaten In quibus seraphi¬
on quidam egyꝑcius heremitola nobili¬
tatus est hec tibi magis exempla pro¬
fuerunt quam lamenta exꝑire et tu tle
aliquid quouel utilis alti uel facilis tibi
saltem ẜuitus tua sit Non id quidem
quod non habeas optarc s eo quod ha¬
beas bene uti sapientis est illud om̃ibꝰ
ꝯtingit hoc pancis DiMortali dño
mortalis ẜuio R In mortali seruire
incipe ille tibi et libertatem spondet et
⁊egnũ quãuis et inhec statu nec ho¬
nestis artibus oꝑam dare, nec sperare
meliora sit uetitum Et terencius ẜ¬

Expanded text:
vim ipsam necessitatis eluseris. Fer forvim ipsam necessitatis eluseris. Fer fortune sarcinam patienter, quam quidam vitio liberarent, sibi servitium delegere; in quibus est clarissimum Paulini nomen Nolani presulis, cuius spontanee servitutis exitus felix, ut debuit, fuit. Quidam parvo se pretio vendidere ut, servi effecti, suos dominos peccati vinculis absolverent, atque ad veram reducerent libertatem; in quibus Serapion quidam Egyptius, heremicola nobilitatus est. Hec tibi magis exempla profuerint quam lamenta. Experire et tu tale aliquid, quo vel utilis alteri, vel facilis tibi saltem servitus tua sit. Non id quidem quod non habeas optare, sed eo quod habeas bene uti sapientis est. Illud omnibus contingit, hoc paucis. Mortali domino mortalis servio. Immortali servire incipe: ille tibi et libertatem spondet et regnum, quamvis et in hoc statu nec honestis artibus operam dare, nec sperare meliora sit vetitum. Et Terentius s
Abbreviated transcription (Latin):
nos budiq cerminius et postromo
que durissiã est oñu ẜuitus forsan
et ip̃e sibi hoc est uicus et passioni¬
bus at uiolentis affectibus suis seruit
quid uis dicam / ꝑ auci inueritate
sunt liberi et si qui sunt eo illis la¬
boriosior est uita/ quo altior est mul¬
to eñĩ cicius multoq facilius fideles
serui qui usti regis implentur offi¬
cia dyocleciam i am prinati et de p̃¬
tento uiditantis et exꝑientia edocti
dictum memorabile est Mich il dissi¬
cilius quani bene imperare per quod
Uideri pt ip̃c quidem imperiu duuisisse
tu igitur forte sortem tuan letus
amplectere fuscam fatror atq hu¬
iilem s facilem ac tũquillani nisi
forte felitiorem ⁊eris nispectaculo
anhelantem / am̃i incubitulo quiescẽ¬
tem D In seruiciũ meame sors mi¬
pulit R libens facito quod oporti
est et illud quoq notissmiũ at ne¬
cessitatibus humanis aptissimũ con¬
siliũ Cupere quod cũq necẽ est sic

Expanded text:
vos undique cernimus? Postremo, vos undique cernimus? Postremo, que durissima omnium est servitus, forsan et ipse sibi, hoc est vitiis et passionibus ac violentis affectibus suis servit. Quid vis dicam? Pauci in veritate sunt liberi; et, si qui sunt, eo illis laboriosior vita est, quo altior. Multo enim citius multoque facilius fidelis servi, quam iusti regis implentur officia. Diocletiani iam privati, et de preterito iudicantis, et experientia edocti, dictum memorabile est: “nichil difficilius quam bene imperare”. Propter quod videri potest, ipsum quidem imperium dimisisse. Tu igitur sortem tuam letus amplectere, fuscam fateor atque humilem, sed facilem ac tranquillam, nisi forte feliciorem reris in spectaculo anhelantem, quam in cubiculo quiescentem. In servitium mea me sors impulit. Libens facito quod oportet. Est et illud quoque notissimum ac necessitatibus humanis aptissimum consilium: cupias quodcunque necesse est. Sic
Abbreviated transcription (Latin):
est. et hec est gracia cuius apud ho¬
ruiu alterum fut mencio Nec tñ ut
mores pati sic et imꝑia semꝑ ereq̃
oportet siuit eñi que iustissime re¬
diant serui si iusta precipiant nõ
difficultas ⁊etrahat. non labor nõ
obse quio uel negata prenia uel
quod est in rebus amariss mĩ iero¬
gata supplicia mõibus obediant
abfuerit alioq̃n contumatia et li¬
bertas atq ip̃m pectus et ugulus
iniquis preceptis ac turpibus oppo¬
uendus est Seruandũ ꝙ memiori¬
ter quod p̾missorum alter ait. qui tũ
obedire per omĩa dĩs p̃cepisset ad¬
didit non ad oculum ẜiuentes qiͣ
hom̃ibus placentes s in simplicitate
cordis tuuentes dm̃ũ Ex hiis uides
status tui condicio que nam sit nõ
totus sed seruus qui ad nidigna mi¬
peria cogi nequit D Suꝑbo dño
seruio E Quid si an ille suꝑbiori
dño suo seruiat/ forsan uxori forsan
meretricule forsan hris ip̃is quibus
imperat Quot seruorum suorũ ser¬

Expanded text:
est, et hec est gratia, cuius apud hoest, et hec est gratia, cuius apud horum alterum sit mentio. Nec tamen ut mores pati, sic et imperia exequi semper oportet. Sunt enim que iustissime rediant servi, si iusta precipiunt: non difficultas retrahat, non labor, non obsequia vel negata premia, vel quod est in rebus amarissimum, irrogata supplicia. In omnibus obediant abfuerit; alioquin contumacia et libertas, atque ipsum pectus et iugulus iniquis preceptis ac turpibus opponendus est, servandumque memoriter quod premissorum alter ait qui, cum servos obedire per omnia dominis precepisset, addidit: “Non ad oculum servientes, quasi hominibus placentes, sed in simplicitate cordis timentes Dominum”. Ex his vides status tui conditio quenam sit: non totus est servus, qui ad indigna imperia cogi nequit. Superbo domino servio. Quid scis an ille superiori suo domino serviat? Forsan uxori, forsan meretricule, forsan his ipsis quibus imperat. Quot suorum servorum ser
Abbreviated transcription (Latin):
studiis/ non forensibus proceltes et con¬
si liorum uolubilitate ⁊otaberis nõ na¬
iugii traditas / non agri sterelitas
aut annone caritas te tor que bit has
molestias dño tu linquens sep̃e illo
doruues uigilante e Difficilis et imꝑa¬
osus est dñs R Non fine causa illi
iust sorte obuenisse te in anmo tuo
pone quid quid igitur iustum iubet
Deum ipm̃ iubere credito si miustũ
aliquid maioris dĩu memĩsse que¬
met qui ut te ad honesta ꝙͣnis dif¬
ficilia seruũ patitur sit ad in honesta
uult liberum Sit intelligo ꝙ głorio¬
soruin terre uere q fidei p̃ncipum al¬
tes ẜuos dñis carnalibus obedire per
omĩa alter uero subditos esse i õnu
tnnore diũs precipit illud adiciens
ut hoc non tm̃ bonis et modestis
exhibeant. s eciam distolis neq ẽi
de dño uiditare ẜuũ decet s mores
eius qualescunq perferre/ quo em̃ in¬
nuicior dñs/ eo clarior paciencia serui

Expanded text:
studiis, non forensibus procellis et constudiis, non forensibus procellis et consiliorum volubilitate rotaberis; non navigii tarditas, non agri sterilitas, aut annone caritas te torquebit. Has molestias domino tuo linquens, sepe illo dormies vigilante. Difficilis et imperiosus est dominus. Non sine causa illi in sortem obvenisse, in animo tuo pone. Quicquid igitur iustum iubet, Deum ipsum iubere credito. Sin iniustum aliquid, maioris domini meminisse conveniet, qui ut te ad honesta quamvis difficilia servum patitur, sic ad inhonesta vult liberum. Sic intelligo quod gloriosorum terre vereque fidei principum alter servos dominis carnalibus obedire per omnia, alter vero subditos esse in omni timore dominis precipit, illud adiciens ut hoc “non tantum bonis et modestis” exhibeant, “sed etiam discolis”. Neque enim de domino iudicare servum decet, sed mores eius qualescunque perferre. Quo enim immitior dominus, eo clarior patientia servi
Abbreviated transcription (Latin):
intunibe, illa te inlibertatem afferet
dictum cathomis est a cicerone firuatũ
Solus sapiens liber est ea scil libertate
qua cercior nulla est d Sub durissimis
dñis uitam traho E Nulla re me¬
lius quam fide et obsequio mollient᷑
et fortassis adeo ut q̃uod multis ac¬
cidit inde tibi uentura sit libertas uñ
te ẜnũ luges forsan et aliunde hunt si
quidem temꝑalis dñs liberat hunc
et̃nus Sçis quanto ꝑiculo malchus
minas heri ꝑsequentis euascat s eua¬
sit tñ interi de dño sit cogita hit
te nutrit cuia turam oniuem inse
tnͣstulit cum libertate sollicitudinem¬
oninem amisisti Quod non utile dãp¬
num uoces multis ẜna libertas / mul¬
tis est libera ẜuitus non tam graue ni¬
gum hõmĩ quam turarũ est qui hoc
excussent illud ferat equanimus hunic
tu ẜius huic uni est deditus ymmo
hit tibi hic tuus est dñs ym̃o ꝓcura¬
tor tuus non habebis honores equidẽ
nec labores publicos non simulfitum

Expanded text:
incumbe: illa te in libertatem asseret. incumbe: illa te in libertatem asseret. Dictum Catonis est, a Cicerone firmatum: “Solus sapiens liber est”, ea scilicet libertate, qua certior nulla est. Sub durissimis dominis vitam traho. Nulla re melius quam fide et obsequio mollientur, et fortassis adeo, ut quod multis accidit inde tibi ventura sit libertas, unde te servum luges, forsan et aliunde. Hunc si quidem temporalis dominus liberat, hunc eternus. Scis quanto periculo Malchus minas heri persequentis evaserit, sed evasit tamen. Interim de domino sic cogita: hic te nutrit tuique curam omnem in se transtulit. Cum libertate sollicitudinem amisisse, quid nisi utile damnum voces? Multis serva libertas, multis est libera servitus. Non tam grave iugum hominum, quam curarum est: qui hoc excusserit, illud ferat equanimis. Huic tu servis, huic uni es deditus: immo hic tibi, hic tuus est dominus, immo procurator est tuus. Non habebis honores equidem nec labores publicos; non simultatum
Abbreviated transcription (Latin):
uitam intraui R Ne doleas liber
egrediere uelis modo sicut multi ex ad¬
nersario qui intrarunt liberi/ sui exi¬
bunt D scuulter natus sum R li¬
beraliter uiue/ meliore tui parte liberũ
esse nil prohibet. una est pcci seruitus
graiussima s que premere nescit mui¬
tos illam excute et liber eris D S eruũ¬
me fieri uoluit fortuma R Potest uelle
contrariũ et si moribus utitur scis quid
speres/ Nosti monstrũ illud nosti ludos
at prestigia/ non liber modo s dĩa tiu dñs
fieri potes qmͣ̃ ꝙͣ quid uelit aut quid nolit
nich̃il ad rem ut sit exorabilis. ⁊uod
interdũ est nillũ tñ illa in añũ uis
habet. i omi autem aduersus illam
certamite ab illius hoste poscendum
auxiliũ sepe quem fartima seruũ uirt ꝯ
liberum fẽcit Seruitio premor gͣui¬
R Iugum qui fert uolens leue efficit
ostendam tibi lenimen unicũ ac ꝑicu¬
lui in mortale dñi q tu ꝙͣnus potẽtis
arbitrio exemptum ꝙ te liberum ata
ip̃o dño decisiorem fecit sapienciẽ studio

Expanded text:
itam intravi. Ne doleas: liber egrediere, velis modo, sicut multi qui ex adverso intrarunt liberi, servi exibunt. Serviliter natus sum. Liberaliter vive. Meliore tui parte liberum esse nil prohibet. Una est peccati servitus gravissima, sed que premere nescit invitos. Illam excute, liber eris. Servuum fieri voluit fortuna. Potest velle contrarium; et, si moribus suis utitur, scis quid speres. Nosti monstrum illud, nosti ludos et prestigia. Non liber modo, sed domini tui dominus fieri potes. Quanquam quid velit aut quid nolit, nichil ad rem, ut sit inexorabilis, quod interdum est, nullum illa tamen in animum ius habet. In omni autem adversus illam certamine, ab illius hoste poscendum auxilium. Sepe quem fortuna servum, liberum virtus fecit. Servitio premor gravi. Iugum qui fert volens, leve efficit. Ostendam tibi lenimen unicum ac peculium immortale, dominique tui quamvis potentis arbitrio exemptum, quod te liberum atque ipso domino ditiorem faciet. Sapientie studio
Abbreviated transcription (Latin):
comessisti pater obiit pietas uiuit a̾¬
oquin est fateor unde ꝑꝑetuo mestus sis¬
D Pater me moriens destituit E ffer
ordinem nature exnt qui prior intra¬
int nec te ille destituit s precessit D
Amisi prem R Nescis quid sit prei
perdere. insi filiũ habiusti
DDe amilla matre.

Expanded text:
congessisti, pater obiit, pietas vivit, alicongessisti, pater obiit, pietas vivit, alioquin est, fateor, unde perpetuo mestus sis. Pater me moriens destituit. Fer nature ordinem: prior exiit qui prior intraverat; nec te ille destituit, sed precessit. Amisi patrem. Nescis quid sit patrem amittere, nisi filium habuisti. 47 DE AMI
Abbreviated transcription (Latin):
Atrem anusi R fustũ est
ut qui pñtem quereb aris / ab¬
sentem queras nec muenias / nichil
equius ꝙͣ fastidita mipie frustra
optari  Pmm prem ammisi l
Piũ ille filiũ diiserit griatulare
autem sem tuo Illud tũ sibi accidit
quod semper optanerat te incolumẽ
rebus humanis aliit &puim
prẽm ꝑdidi R Puis filius nulla
magis ob causam fortuitos casus
timet ꝙͣ ne qua sibi incidens cala¬
mitas pͥatris ami merore conficicit
tuo iaui tiũ ꝑiculo seturior uines nõ
erit quem rumores de te pñgant quẽ
tua frangat aduersitas quẽ tua de¬
bilitet egritudo/ quem tua mors ꝑnuat
¶ Pr̃em̃ amantissimũ amisi R
Incipe iaui de aliis curare qui de te
turet amplius non erit pietatẽ ab
alt̾o tibi exhibitam repende alti ⁊aro
illi rependitur cui debetur  ꝑium
prẽiũ mser perdidi I Si pietatis
racio constat solare fortunam tuam
record acione p̃teriti temꝑis coluisti ꝑẽtẽ¬
et dum licuit pia semꝑ in illum officia

Expanded text:
atrem amisi. Iustum est ut quem presentem querebaris, absentem queras nec invenias; nichil equius quam fastidita impie frustra optari. Pium patrem amisi. Pium ille filium dimiserit. Gratulare autem seni tuo; illud tandem illi accidit, quod semper optaverat: te incolumis, rebus humanis abiit. Pium patrem perdidi. Pius filius, nullam magis ob causam fortuitos casus timet, quam ne qua sibi incidens calamitas patris animum merore conficiat; tuo iam tantum periculo securior vives, non erit quem rumores de te pungant, quem tua frangat adversitas, quem tua debilitat egritudo, quem tua mors perimat. Patrem, amantissimum amisi. Incipias de aliis curare: qui de te curet amplius non erit. Pietatem ab altero tibi exhibitam repende alteri; raro illi rependitur, cui debetur. Pium patrem miser perdidi. Si pietatis ratio tibi constat, solare fortunam tuam recordatione preteriti temporis: coluisti parenteet dum licuit pia semper in illum officia
Abbreviated transcription (Latin):
mors quidem̃  ffebribus uror¬
N̾ uermiũ cibus excoquit᷑ fer
te alus uri cui totiens alla alia
usta sunt et de supplicio consiliũ
tapere exquibusdam aualis deme¬
Dia ꝯflantur sepe paruus dolor
pñs ut uenturis ac grantbꝰ oc¬
currẽtur ad momiut fuit q utilis
qui molestus erat felix intendiũ
breue qd et̾ni refrigerii causa est¬
D Febribus ex̾ceor R̾. Wis sã bñ
ualitudmis estimator ꝓdone ꝯ̃ uos
eiũ homiẽs dei doua nisi amussa uł
int̾missa non noscitis ingratũ geꝰ¬
D Febre uexor importuna R Dui
siuil esse non potestis Neuio du

Expanded text:
mors quidem. Febribus urormors quidem. Febribus uror. Vermium cibus excoquitur; fer te aliis uri, cui totiens alia usta sunt, et de supplicio consilium cape, ex quibusdam malis remedia conflantur. Sepe parvus dolor ac presens, ut venturis ac gravibus occurreretur admonuit, fitque utilis qui molests erat: felix incendium breve, quod eterni refrigerii causa est. Febribus exerceor. Eris iam bone valitudinis extimator ydoneus. Vos enim homines Dei dona nisi amissa vel intermissa non noscitis, ingratum genus. Febre vexor importuna. Diu simul esse non potestis; nemo d
Abbreviated transcription (Latin):
gore utrũius fecerit bene erit D
febribus urgeor ꝑ Om̃s hꝰ contͣ
naturam motus plus habet᷑ impe¬
tus quam duturnitas et sepe duoꝵ
facit alterimu aut corpus expurgat
aut aiam absoluit O Febribꝰ
teneor R olu ał non longũ te¬
nebei̾s exspecta cito te uel oz sanũ
esse uel liberum utrumq optimũ¬
Do Rebribus laboro R̾ Illico re/¬
quiesces natura cum morte confli¬
git oꝑare exitum dueui ꝓpe est ho¬
⁊a uel huit morbo uel omuibus ex¬
empturã & Rebribus ardeo E
Minꝰ mali est corpus ardere quam
animũ de quo precendentes tue
septem ꝓxime sunt querele Quid
si ardor alterius salubris est alti
quid si hic ardor quãuis asper op¬
tabilis est quantũ deinq bom̃i
est pñtis uite mala breui gustu
perhemius admonere supplicũ ut ĩ¬
firmitates et amaritudines decli¬
nare studeant qui tam grauiter
pancis horis amau̾iscula tollerant
atq hiis angũstus discant illas
euadere quibꝰ nec pħitus nec her¬
ba medetur nec dies certitus nec

Expanded text:
gore; utrumvis fecerit, bene erit. Febribus urgeor. Omnis hic contra naturam motus, plus habet impetus quam diuturnitatis, et sepe duorum facit alterum: aut corpus expurgat, aut animam absolvit. Febribus teneor. Non longum teneberis. Expecta: cito te vel sanum oportet esse vel liberum, utrunque optimum. Febribus laboro. Illico requiesces. Natura cum morte confligit: operire exitum duelli; prope est hora, vel huic te morbo, vel omnibus exemptura. Febribus ardeo. Minus mali est corpus ardere quam animum, de quo precedentes tue septem proxime sunt querele. Quid, si ardor alterius, salubris est alteri? Quid, si hic ardor quamvis asper optabilis est? Quantum denique boni est presentis vite mala, brevi gustu, perennis admonere supplicii, ut infinitas amaritudines declinare studeant, qui tam graviter paucis horis amariuscula tolerant, atque his angustiis discant illas evadere, quibus nec Physicus, nec herba medebitur, nec dies criticus nec
Abbreviated transcription (Latin):
ac nocuũ mest seu odiut seu diligunt
ꝓpe par malum nisi ꝙ odiun fugat amor
detinet ad suuman regumi amicicus p̃t̾
regna ip̃a nil usꝙͣ in quiocius ulq ꝑicu¬
losius et hoc ꝑiculum non ignoretur frustͣ
sepe multis optatum sepe magius emptũ
quesitumq ꝑiculis Sic est usus hõmi
magiue maxmũ muira res bonũ ingens
spernitur gratuitum magnis malis maiꝰ
malum queritur ¶E Epero me regi meo
carum Rỹd de quo speras quale sit co¬
gita fuudamentum fragile tremulũ ca¬
ducum Crebre note q regum andicant
riune uertex nubilosus turbidus inquietꝰ
quod sit esse uita reguni probat tristis oc¬
cupata difficilis uide ergo ubi stuxerit
ut fortuua sic uolmitas reguni uaria et
niconstans ac semper incorta est quãꝙ
nec stantibus illis boni aliquid ista recs
labeat mali multun ¶ Ancitiani
regio mei multie ꝑiculis ac sudore ꝓ¬
merui R. Heu qũto tucius quantoq¬
melius at facilius regis anucitiã om̃i

Expanded text:
ac nocivum inest; seu oderint seu diligant ac nocivum inest; seu oderint seu diligant prope par malum, nisi quod odium fugat, amor detinet. Et ad summam, regum amicitiis, preter regna ipsa, nil usque inquietius nilque periculosius, etsi hoc periculum non ignorem frustra sepe multis optatum, sepe magnis emptum quesitumque periculis: sic est usus hominum, magnis maximum mira res. Bonum ingens spernitur gratuitum, magnis malis maius malum queritur. Spero me regi meo carum. Id de quo speras quale sit cogita: fundamentum fragile, tremulum, caducum crebre noteque regum indicant ruine; vertex nubilosus, turbidus, inquietus, quod sic esse vita regum probat tristis, occupata, difficilis. Vide ergo ubi struxeris: ut fortuna, sic voluntas regum varia et inconstans ac semper incerta est, quanquam nec stantibus illis boni aliquid ista res habeat, mali multum. Amicitiam regis mei multis periculis ac sudore promerui. Heu quanto tutius, quantoque facilius Regis omnium amicitiam
Abbreviated transcription (Latin):
tassis homicidio beneficio lenocino ꝓ
dicionibus blandiciis atq mendatiig
mala ꝑeste q publica quamq usus ex¬
cuset et ꝯmendet urbantas liee sunt
quidem artes ꝓmerendas degibus ap¬
ciores quibus mimicicius ichil est
quam uirtus et lr̃e inhiis igitur ullaᷤ
spes ad amicicias ⁊egum odii pocius
causa sunt sic inter sapĩam ac fortu¬
nam rara pax est E Magnus apud
degem sum R Maior ne quan apud
alexandrum lisimatus apud tiberumi
seranus utriusq magintadinem et
riunam nosti/ et si de p̾mo uarant sc̃¬
tores linquo alios longa est hystora¬
G Carus sum regi meo E Meliꝯ
esses incogintus/ melius forsitan o-¬
diosus fugeres quidem nunt sequerie
discruueri peior est anibus/ muitantis
ancupas blanda modulacio/ qũt̃ uillici
soitus deteirrentis ¶ Meo sum ca¬
tus regi R Sunt/ quoꝵ dubito ꝑicu¬
losior ne sit caritas an odnii / peioris
seipentibus quibus insut uene me
mixta gmedia hus bere nil nisi pestilens

Expanded text:
tassis, homicidio, veneficio, lenocinio, tassis, homicidio, veneficio, lenocinio, proditione, blanditiis atque mendaciis: mala peste, sed publica quamque usus excuset et commendet urbanitas. He sunt quidem artes promerendis regibus aptiores, quibus inimicitius nichil est quam virtus et litere; in his igitur nulla spes ad amicitias regum: odii potius causa sunt. Sic inter sapientes ac fortunam rara est pax. Magnus apud regem sum. Maiorne quam apud Alexandrum Lysimachus, apud Tiberium Seianus? Utriusque magnitudinem et ruinam nosti, etsi de primo varient scriptores; linquo alios: longa est historia. Carus sum regi meo. Melius esses incognitus, melius forsitan odiosus; fugeres enim quod nunc sequeris discrimen. Peior est avibus invitantis aucupis blanda modulatio quam villici sonitus deterrentis. Meo sum carus regi. Sunt quorum dubites periculosiorne sit caritas an odium, sed peiores serpentibus, quibus insunt venenis mixta remedia. His vero nil nisi pestilens
Abbreviated transcription (Latin):
fere amicicia rara est tu tibi regũ ami¬
cicias fingitis quos fortime splendor
tuuor q amiiii omi imꝑiũ ꝯtemptores
facit ¶ Regibus carus sum R uil
ergo tibi est amma fama uirtus
quies/ ociũ securitas / notus est mos
⁊egum. uix diligunt aliqueni insi
qui hus om̃ibus neglectis et abiectis
illorum seuitie at libidinis et auaricie
sera se fecerit Si eigo carus es regibꝰ
non est quod amplius de te queram uilis
est tibi ¶ Ego autem bonitate ac uir¬
tute sum carus regibus R Quid res¬
mali suspectores sunt super hus aliena
uirtuo formidolosa est ¶ Regi meo bo¬
nis artibus sum carus R Quibus queso¬
an aucupio / an uenatu horum em̃ stu¬
diosum inp̃cedenti quodani colloquio te
notaui An uero milicia de qua ꝓxime
disputatum est que insi magno san¬
gume magins q ꝑiculis honestetur ũ
milicie s militaris igname nomen t
non regim modo iudicio s unlgi/ C¬
Boms artibus degibus carus sum E
Uantate an ꝑitulo an criminibus for¬

Expanded text:
vera amicitia rara est: tu tibi regum fingis amicitias, quos fortune splendor tumorque animi omnium imparium contemptores facit. Regibus carus sum. Vilis ergo tibi est anima, virtus, fama, quies, otium, securitas. Notus est mos regum: vix diligunt nisi qui his omnibus neglectis et abiectis illorum se sevitie ac libidinis et avaritie servum fecit. Si ergo carus es regibus, non est quod amplius de te queram: vilis es tibi. Ego autem bonitate ac virtute sum carus regibus. Quid resboni quam mali suspectiores sunt semperque his aliena virtus formidolosa est”. Regi meo bonis artibus sum carus. Quibus, queso? aucupio? an venatu? Horum enim studiosum in precedenti quodam colloquio te notavi. An vero militia? De qua proxime disputatum est; que, nisi largo sanguine magnisque periculis honestetur, non militie sed militaris ignavie nomen tenet, non regum modo iudicio sed vulgi. Bonis artibus regi carus sum. Vanitate an periculo? An criminibus for
Abbreviated transcription (Latin):
serit quos et si morientur hortetur
ita uiuere ne ip̃e meliores filios adop¬
tasse uideatut quam gemusse sepe
tñ meliores adoptantur quam gig¬
uuntur neq id mirum cum illud
exꝑiencia et consilio mumatur hoc
neutro sepe autem contra non pe¬
iores modo s pessimi omi adopta
fusta enĩ et ambigua mors est hõ
¶Preuignũ benum habeo R Ra¬
rus est p̾iuignus bonus sed rarior
uitricus ¶ Bonns est p̃iugnus in¬
R Ut sit bonus quid ad at deinsi
forte ut comugis procurator gaudeo
tibi enĩ quid uirtus aliena contulerit
insi ut tuorum si quos genueris pan¬
dat ignauiam ¶ Preniguus est
michi optimꝰ atq fidissimꝰ et nuilli
filio secundus R Firi id quidem p̃t̃
talis augusto fuit drusus s non clau¬
dio talis nerõ
De exceultiti pre

Expanded text:
serit, quos etsi moriens hortetur serit, quos etsi moriens hortetur ita vivere, ne ipse meliores filios adoptasse videatur quam genuisse, sepe tamen meliores adoptantur quam gignuntur. Neque id mirum, cum illud experientia et consilio mutatur, hoc neutro; sepe autem contra non peiores modo, sed pessimi omnium adoptantur. Fusca enim et ambigua merx est homo. Privignum bonum habeo. Rarus est privignus bonus, rarior est vitricus. Bonus est privignus michi. Ut sit bonus, quid ad te? Nisi forsan ut coniugis procurator gaudes. Tibi enim quid virtus aliena contulerit, nisi ut tuorum si quos genueris pandatur ignavia? Privignus est michi optimus atque fidissimus et nulli filio secundus. Fieri id quidem potest: talis Augusto fuit Drusus, sed non Claudio talis Nero. 80 DE EXCELLENTI PRE
Abbreviated transcription (Latin):
Doptani michi filiũ R Aldop¬
tio pedissequa est nature et cũ
sit illa nobilior hec cancior quodq raͣ
siue consilio gignentis/ casu quodam
hec adoptantis certo indicio oꝑ atur ¶
Udoptione bo nũ filiũ que siui R De¬
biusti id quidem si neglectum non
Ui genitura sic excusabilis electie ni¬
chil habes inconiugem nchil infor¬
tunũ quod retorqueas ¶E Film̃ ad¬
optaui R Oportumim hoc natu̾e̾
subsidiu ciuili reꝑtum iure multis
utile multis fuisse prestiferum con¬
stat bonum filium adoptauit ner¬
na s tyranuũ in sua adoꝑtione de¬
ceptum quibusdam scuptoribus ui¬
sum scio nam augustum in agrip¬
pe nepotis adoptione cirtũuentũ
mor secuta testatur abdicacio In
tybern autem uel adoptione uel suc¬
cessions non deceptum s a suorũ
mortibus pene coactum uideo quod
et ẜmo eus indicat et prefacio tes¬
tamenti At misuppa illa ciuꝰpaulo
ante menũ prorsus infelixe adopta¬
tor fuit qui non filiuni s funestum
draconem regie filiis q fuis in mi¬

Expanded text:
doptavi michi filium. Adoptio pedissequa est nature et cum sit illa nobilior, hec cautior quodque illa sine consilio gignentis casu quodam, hec adoptantis certo iudicio operatur. Adoptione bonum filium quesivi. Debuisti id quidem; si neglectum, non ut genitura sic electio excusabilis. Nichil habes in coniugem, nichil in fortunam quod retorqueas. Filium adoptavi. Opportunum hoc nature subsidium, civili repertum iure, multis utile multisque fuisse pestiferum constat. Bonum filium adoptavit Nerva, sed Traianum in sua adoptione deceptum quibusdam scriptoribus visum scio. Nam Augustum in Agrippe nepotis adoptione circumventum mox secuta testatur abdicatio, in Tiberii autem vel adoptione vel successione non deceptum, sed suorum mortibus pene coactum video, quod et sermo eius indicat et prefatio testamenti. At Micipsa ille cuius paulo ante memini, prorsus infelix adoptator fuit, qui non filium, sed funestum draconem regie filiisque suis immi
Abbreviated transcription (Latin):
cue̾s sunt ¶ꝑ Fama michi bouũ ꝑ pe¬
ꝑit amicum R Unde scis ꝙͣ bouus sit
quem uon uideris rogo/ cumi illi ip̃i quoc
cotidie uides atq alloqueris quales sint
tauto inbꝑe nondumscas/ sepe uos credu¬
litas ur̃a circunuenit. libenter creditis
quod optatis multuui fidei fame tribui¬
tis mendaci Speras uus añua uidere cꝯ
uũqm frontem uideris cum suit inter
uotissimds queq totq pectorum diu̾soria
cere qraͣ querere una sepe horum pancis
uerbis querit᷑ qui uix multis amus atq
exꝑuuentis agnoscitur uoco nunt amucũ
ut uulgus uerus auteua non ante queri᷑
quͣi ꝓbetur nec amicum ꝓbant alioꝵ
uerba certe nec ꝓp̾a s exꝑta caritas fi¬
des q O Aucum nichi de longui qͦ
feçit fama R De te aliquid mençiende
quispiam tibi auncum dedit de te uera
loquendo uel forsan mençiendo ltide m
hunc tibi p̃i alter rapiet quibꝰ uns
funt crescunt q omĩa eisdem facile

Expanded text:
aures sunt. Fama michi bonum pepeaures sunt. Fama michi bonum peperit amicum. Unde scis quam bonus sit quem nunquam videris rogo, cum illi ipsi quos quotidie vides atque alloqueris quales sint tanto in tempore nondum scias. Sepe vos credulitas vestra circumvenit, libenter creditis quod optatis, multum fidei fame tribuitis mendaci; speras eius animum videre cuius nunquam frontem videris, cum sint inter notissimos quoque tot pectorum diversoria, cere quam querere. Una sepe hora paucis verbis queritur, qui vix multis annis atque experimentis agnoscitur. Voco autem amicum ut vulgus: verus enim non ante queritur quam probetur. Nec amicum probant aliorum verba certe nec propria, sed experta caritas fidesque. Amicum michi de longinquo fecit fama. De te aliquid mentiendo quispiam tibi amicum dedit; de te vera loquendo, vel forsitan mentiendo itidem tibi hunc ipsum alter eripiet. Quibus viis fiunt crescuntque omnia, eisdem facile
Abbreviated transcription (Latin):
so reperies. Ut tũ aliis acadat ei no¬
mnis claritas absentem ꝯsiliat ami¬
cum Multunai eñi in rebus in fallor
ue quod ait quidam minui autem¬
pñcia famam quam multi q uos
absentes stupuerant coram posites ꝯtẽp¬
scrunt tenera res est indiciũ hũanã
facile flectitrr ¶ Faua unchi
auncos tus alpes et tũs maria que¬
suut A ur̃a fere om̃a friuola eque
et mama sunt nam quis usus aut
quis fructus fuĩt illius a quo uicbisꝯ
net uihendus quen ne net bideris net
anucicias niutiles facurat et nfidas quãrus
non sunt ille quidem s dicunt᷑ amuticie quid
nuc igitur de hus tuis amciciis speres uide
ebsequium amicos parere ait comitus. p̃¬
mo hercle ueri anna uix multis obsequiis
parunt᷑ Tu credis amicũ paucs forte
et ne tus quidera uerbis quesuusse bone
spei es ¶ Fama ab extremo terre uuchi
actulit auncum I Faiua contraria
illum tibi auferet eoq facilius quo pa¬
tençiores malis quaui bonis relatibus

Expanded text:
so, reperies? Ut tamen aliis accidat et noso, reperies? Ut tamen aliis accidat et nominis claritas absentem conciliet amicum — multum enim in rebus, non inficior, ne, quod ait quidam, “minuat presentia famam”? Quam multi quos absentes stupuerunt, coram positos contempserunt! Tenera res est iudicium humanum, facile flectitur. Fama michi amicos trans Alpes et trans maria quesivit. Vestra fere omnia frivola eque et inania sunt. Nam quis usus aut quis fructus fuerit illius, a quo nec visus nec videndus quemve nec videris nec amicitias inutiles faciunt et infidas, quamvis non sint ille quidem, sed dicantur amicitie. Quid nunc igitur de his tuis amicitiis speres vide. Obsequium amicos parere ait comicus; immo hercle veri amici vix multis obsequiis pariuntur: tu credis amicum paucis, forte et ne tuis quidem, verbis quesivisse. Bone spei es! Fama ab extremo terre michi attulit amicum. Fama contraria illum tibi auferet eoque facilius, quo patentiores malis quam bonis relatibus
Abbreviated transcription (Latin):
Ama pũs absentes mich ⁊
I peꝑit anicos Re Gst id
quidem aliqñ uisum ut non solum
incogiitos s hostes quoq fama faciat
Amicos fecit massinssam stipionr ut qui
modo onũ carthagmenciũ equitatu p̾mꝯ
esse censueuerat morimi romanorũ equi¬
tatu aduersus carthagniem p̾uius esset
liti om̃i e mortaliũ hostes sunt eidem
illi famesplendor attraxit qui ad euu liu
tiuo mexilio habitanten facto agnuue
uenientes sic in p̃̾mo aspectu terribiles
biderentur ubi se suspectos intellexerunt
positis niuus atq aruuis et dinussis sa¬
tellicibus in suetam mansuetudiuem
induti soli predonũ pncipes accesserunt
enuiq seu numen aliquod doniu q
eius ut templum denotissimũ uenerati
dextera illa bictoriosa multis osculis
fangata affixis q munerib ꝯ domꝯ
nilumune qualia de eorum aris affigi
mos tant erat quasi iugenti lurro
aucti ꝙ uirum illum conspexisent et
quasi celesti uisione alacres abiernut hͦ
illi uni contigit quere aliũ ubi enui que¬

Expanded text:
ama presens absentes michi peperit amicos. Est id quidem aliquando visum, ut non solum incognitos sed hostes quoque fama faciat amicos. Fecit Masinissam Scipioni, ut qui in omni Carthaginensium equitatu primus esse consueverat, in omni Romanorum equitatu adversus Carthaginem primus esset;lici omnium mortalium hostes sunt, eidem illi fame splendor attraxit, qui Linterni ad eum in exilio habitantem facto agmine venientes, sic ut primo aspectu terribiles viderentur; ubi se suspectos intellexerunt, positis minis atque armis et dimissis satellitibus, insuetam mansuetudinem induti, soli predonum principes accesserunt eumque ceu numen aliquod domumque eius ut templum devotissimum venerati, dextra illa victoriosa multis osculis fatigata affixisque muneribus domus in limine, qualia deorum aris affigi mos tunc erat, quasi ingenti lucro aucti quod virum illum conspexissent et tanquam celesti visione alacres abierunt. Hoc illi uni contigit; quere alium: ubi eum, que
Abbreviated transcription (Latin):
n multes cantulisse gaudeo R
Multos ingratos exꝑiens dolebiscħ.
Beneficia in multos effuda  Recte
ti meis beneficus sunt astricti E Qui¬
dam se obluuone relaxabunt alii forsam
mmiurus beneficia pensabunt ut es¬
sent nuirie non cessabunt quenneme
quam multi et benefacto ribus queru
suis/ inquũ fateor s cõe adeo ut non
tam crebre de bostibus fiant auerele
oludisti apud lucanũ de pompeio auen¬
tem ꝓhotuiũ apud senetam uero sabi¬
nuz de augusto Quid uero te ad lute¬
Las atq ad antiquitatem uoco nrber
medias contemplare uiti omnes la¬
mentis talibus ꝓlemi sunt tuiꝰ ar̃ñt
ingratitudiis taplex insi fallor cã
ueneficia suas dicit nuurias nise col¬
lata non aspicit Enꝑbia que nel se
maioribus dignam censet uel p̾ferri
sibi aliquem indignatur Alia causa¬
est cupiditas que nuuneribus non le¬
nitur s accenditur et dumi querendis
nihiat quesita non mẽuũt possem
bremus totius mali causam stultiãa
dicere ea uero non huiꝰ tr̃i s malorum

Expanded text:
n multos contulisse gaudeo. Multos ingratos experiens dolebis. Beneficia in multos effudi. Recte ti meis beneficiis sunt obstricti. Quidam se oblivione relaxabunt, alii forsan iniuriis beneficia pensabunt. Ut cessent iniurie, non cessabunt querimonie: quam multi de benefactoribus queruntur suis! Iniquum, fateor, sed commune adeo, ut non tam crebre de hostibus sint querele. Audisti apud Lucanum de Pompeio querentem Photinum, apud Senecam vero Sabinum de Augusto: quid vero te ad literas aut antiquitatem voco? Urbes medias contemplare: vici omnes lamentis talibus pleni sunt. Omnis autem ingratitudinis triplex, nisi fallor, caubeneficia suas ducit iniurias, in se collata non aspicit; superbia, que vel se maioribus dignam censet, vel preferri sibi aliquem indignatur; cupiditas, que muneribus non lenitur sed accenditur et dum querendis inhiat, quesita non meminit. Possem brevius totius mali causam stultitiam dicere: ea vero non huius tantum, sed malorum
Abbreviated transcription (Latin):
inpunem bonũ esse non licetꝰ durun
dictu s dicendum tamen ał ingratius ho¬
mine nillum esse ¶ late me benefi¬
cum prebui ꝑ Quidam sunt benefici
nec tñ beniuoli/ quos magnitudo statꝰ
ata honũ ncatas multa largiri cogit
his etiam quos non modo non diligunt
s nec noscunt quidem quibus si se obbe¬
neficia caros sperant ualde eos fallit
opinio/ nenio facile non amanteni amat
uituus nexus ammorun ac ⁊ ecptus
est amor numera sepe nc̃citati amor u̾o
iidicio tribiutur ut eigo beneficia bene
collata et lata fronte pio q aĩo dignis
exhibita nũꝙͣ gloriosa negaueri sit mł¬
ta ỹmo neio ꝑtem maxnuam sen bac
Danciũ seu accipienciũ culpa est ꝑdi sen
ꝑici nenio usauam est qui dubitet et est
pergenti uernm quoq et benefia nomẽ
accesserit clarnute supra q fidem multis
amabilem efficiet G Multa et magͤ
contuli R Iu rebus non quid s quã¬
liter quo ue aĩo fiat refert apud deu

Expanded text:
impune bonum esse non licet. Durum impune bonum esse non licet. Durum dictu, sed dicendum tamen: animal ingratius homine nullum est. Late me beneficum prebui. Quidam sunt benefici nec tamen benivoli, quos magnitudo status atque hominum necessitas multa largire cogit his etiam, quos non modo non diligunt, sed nec noscunt quidem; quibus si se ob beneficia caros sperant, valde eos fallit opinio: nemo facile non amantem amat, mutuus nexus animorum ac reciprocus est amor. Munera sepe necessitati, amor vero iudicio tribuitur. Ut ergo beneficia bene collata et leta fronte pioque animo dignis exhibita nunquam gloriosa negaverim, sic multa, immo vero partem maximam, seu hec dantium seu accipientium culpa est, perdi ac proici nemo usquam est qui dubitet. Et est pergenti verum quoque si benefici nomen accesserit, clarum te supraque fidem multis amabilem efficiet. Multa et magna contuli. In rebus non quid, sed qualiter quove animo fiat refert; apud Deum
Abbreviated transcription (Latin):
tinguit hec in alto̾ hiis tot malig
aptissune illo uno seuece consilio mede¬
are Eꝑ Multis benefia E At plibus
non fecisti qui sep̃titos et contemptos
dolent est autem nescio quidem unde
firimor offensariun quani bene ficiorũ
tenacior q memoria sepe singulis bene¬
fitiis aut multos aut singulos amri¬
cos obliuosos et tepidos hostes aut m̃s
tos tibi feceris meniores ac feruentes¬
C Multis multa et magua ꝯtuli
R Sunt quibus multum profiusse
ꝑitulum sit quidam paruo auucu
magno hostem beneficio auesiere et ex¬
igni dibitum lene retributio parnat̃
Magna autem et debere pudet/ et pigz
reddere et nichil est cercius insi ut de¬
sinat ẽe cui dẽat qui niuitus debet
ita dum debentem pudor beneficu exꝑ¬
tis dolor agitat inter scillam caribdĩ
fertur ciniba ueneficũ effectum q ut
multos qui parce atq illi ueraliter
tute uixissent liberalitas insignis nĩ
disc̾iuen traxert sĩ auidem int̾ malos

Expanded text:
tinguit, hec in altero. His tot malis tinguit, hec in altero. His tot malis aptissime illo Senece consilio medeare. Multis benefeci. At pluribus non fecisti, qui se spretos et contemptos dolent. Est autem, nescio quidem unde, firmior offensarum quam beneficiorum tenaciorque memoria: sepe singulis beneficiis aut nullos aut singulos amicos obliviosos et tepidos, hostes autem tibi multos feceris, memores ac ferventes. Multis multa ac magna contuli. Sunt multi quibus multum profuisse periculum sit; quidam parvo amicum, magno hostem beneficio quesiere, quod et exigui debitum leve retributio prona est, magnam autem et debere pudet et piget reddere et nichil est tertium, nisi ut desinat esse cui debeat qui invitus debet. Ita dum debentem pudor beneficii, expertes dolor agitat, inter Scyllam et Charybdim fertur cymba beneficii effectumque ut multos qui parce atque illiberaliter tuti vixissent, liberalitas insignis in discrimen traxerit, si quidem inter malos
Abbreviated transcription (Latin):
et tupiditus quibus nullum obsequi¬
um uon contumiax nulla largitas
non angusta est ¶ Benefitus fui
in nultos E Aristotilica quedam mag¬
nanuntas fertur menusce collati at¬
cepti autena beneficii obhiusa Que
sinã si colore non careat apud me
tũ uerus magnauimꝰ ꝯtemptor me¬
diocriũ atq humiliũ est rerũ ata
ideo quecumq egĩt magna ꝙͣuis indi¬
cio plimoꝵ parua sunt c̃o nmora au¬
dem et rariora bolenti Contra si quid
acceꝑit quod alti fiat obnoxius ꝙͣus
exignũ graue est libertatem amanti atq
ad excellenciam aspiranti quoue ꝙ̃ pꝰͫ
solui leuari q uelit de hac igitur de cũ
senece dictimi ꝓlo Beneficiũ maiuid
qui dedit taceat uarret quid̃ accepit
el eganter nempe due beneficencie sen
uenena sen uulnera sunt hnic exꝓbra¬
cio largientis ahinc recipientus obluuo
utraq nr̃e ingratitudmis ac beneficu
nouerca illa ingratitudiũe parit an
alto hec inscip̃a quoq beneficiũ ex¬

Expanded text:
et cupiditas, quibus nullum obsequium non contumax, nulla largitas non angusta est. Beneficus fui in multos. Aristotelica quedam magnanimitas fertur meminisse collati, accepti autem beneficii oblivisci; que sententia etsi colore non careat, apud me tamen verus magnanimus contemptor mediocrium atque humilium est rerum; atque ideo quecumque egerit, magna quamvis iudicio plurimorum, parva sunt animo maiora quedam et rariora volventi; contra si quid acceperit quo alteri fiat obnoxius, quamvis exiguum, grave est libertatem amanti atque ad excellentiam aspiranti quove quam primum solvi levarique velit. De hac igitur re Annei Senece dictum probo: “Beneficium” inquit “qui dedit taceat, narret qui accepit”, eleganter nempe. Duo beneficentie seu venena seu vulnera sunt; hinc exprobratio largientis, hinc recipientis oblivio, utraque mater ingratitudinis ac beneficii noverca: illa ingratitudinem parit in altero, hec in se, illa quoque beneficium in se ex
Abbreviated transcription (Latin):
dire s non pios sanctos q cogitatus
qui maxnne in eo statu eminent atz
effulgent quibus nituris certe tempꝰ
non perditur nec scio an alibi usq
miuꝰ q profecto nou in doliũ re-¬
guli et intaurũ phalaridis intro¬
ke pũt et an trucẽ theodori tirenenẜ
ascendere Bic quocũq te uerteris in
te unũ auussi temporis culpa reflec¬
titur At uos ex miore naturam acc̃au¬
tes que uo lubile tempus fecit cum
huis nõ esset et̾nitas ni om̃ibus uos¬
iuetipõs absoluitis cum rei om̃ so¬
li sitis omine eñi fere tempus ꝑ ditis
ỹmo picitis et quasi rem iulem ab¬
iectam q contempnitis quod utmnã
in ueritate saltem aut gloria pone¬
retur non insumma semper infanna
hit expiabili qr dedecore quam ꝙͣ uero
quid quid nõn ni eos usus uẽrtitur
in quos datum est ꝑditum dici possit
ad hoc sane nasci hõiẽm ad hoc
eñĩ dari tempus constat ut creato¬
rem suũ colat aniet cogitet quid ꝙ

Expanded text:
dire, sed non pios sanctosque cogitatus, dire, sed non pios sanctosque cogitatus, qui maxime in eo statu eminent atque effulgent; quibus enim curis tempus certe non perditur, nec scio an alibi usquam minus. Que profecto et in dolium Reguli, et in taurum Phalaridis introire possunt, et in crucem Theodori Cyrenensis ascendere. Sic quocunque verteris, in te unum omissi temporis culpa reflectitur. At vos ex more naturam accusantes, que volubile tempus fecit, cum hic non esset eternitas, in omnibus vosmet ipsos absolvitis, cum rei omnium soli sitis. Omne enim fere tempus perditis imo proicitis, et quasi rem vilem abiectamque contemnitis, quod utinam in virtute saltem aut gloriam poneretis, non in summa semper infamia, inexpiabilique dedecore; quamquam vere, quicquid non in eos usus queritur in quos datum est, perditum dici possit. Ad hoc sane nasci hominem, ad hoc tempus dari constat, ut creatorem suum colat, amet, cogitet. Quicquid