comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Quoniam dominus ingeneratione iusta est
Inpopulo xp̃iano & in uidaeorũ fuit.
quia exipsis carnem sumpsit. Consiliũ
in opis confudistis. Qm̃ xpm iuda ei
In ops dicitur xpõs. ut ait paulus: quia
cum diues ess&: in ops factus est. ut illius
in opia nos diuites faceret. Consilium
delligentes eum adõ processis se cum
praeberet consilium dicens. Poeniten¬
tiam agite. Quoniam dominus spes eius est
Pater utiq propt̃ assumptam carnem: quia
humanitas confortata ẽ adiuinitate
Quis dabit exsion salutare israhel:
quis. nisi ds̃. Qui est insion: ille dedit
salutem ipsum xp̃m in aeccła scã. Alit̃
Quis dabit exsion salutare isrł: xp̃s
dominus: quem habitatores illius terre¬
nae sion non crediderunt. Dum auerterit
dominus captiuitatem plebis suae. lam
redempti sumus de illa captiuitate trans¬
gresñonis: sed ad huc incaptiuitate uitȩ
istius sumus. Et aliter departe iuda eoꝵ.
quod ipsa auertatur de captiuitate.
tempore heliȩ & noc. ut paulus dixit

Expanded text:
Quoniam Dominus in generatione justa est. In populo Christiano. Et in Judaeis fuit: quia ex ipsis carnem sumpsit. Consilium inopis confudistis. Christum Judaei cInops dicitur Christus, ut ait Paulus: Quia eum dives esset, inops factus est, ut illius inopia nos divites faceret . Consilium intelligentes eum a Deo processisse cnm praeberet consilium, dicens: Poenitentiam agite. Quia Dominus spes ejus est. Pater utique, propter assumptam carnem: quia humanitas confortata est a divinitate. Quis dabit ex Sion salutare Israel? Quis nisi Deus qui est in Sion? Ille dedit salutem, ipsum Christum in Ecclesia sancta. Aliter: Quis dabit ex Sion salutare Israel? Christus Dominus, quem habitatores illius terrenae Sion non crediderunt. Dum averterit Dominus captivitatem plebis suae. Jam redempti sumus de illa captivitate transgressionis, sed adhuc in captivitate vitae istius sumus. Et aliter: De parte Judaeorum: quod ipsa avertatur de captivitate tempore Eliae et Enoch, ut Paulus dixit:
Abbreviated transcription (Latin):
uodecimus psalmus uocem contin&
animȩ fidelis requirentis deum:
S quequo domine obliuisceris
me infinem¬
Uox aeccłae. Ac sidicat. quam¬
di. Quare infinẽ dicit: Quat¬
tuor elementis constat homo. Igne. &¬
aere . aqua. & terra: Terra inferior ẽ.
finem: quia finis creaturarũ terra est
Idõ dicit aeccła. Et siuiliorsum. & uiliss̃¬
ma quasi terra: usquequo obliuisceris
me. Non propterea quia infima sicut¬
& finis aliarum creaturarum: non ꝓpt̃
hoc me obliuiscere infinem: Vsquequo

Expanded text:
Duodecimus psalmus vocem continet animae fidelis, requirentis Deum. Usquequo, Domine, oblivisceris me in finemVox Ecclesiae. Ac si dicat: Quamdiu? Quare in finem dicit? quatuor elementis constat homo, igne, aere, aqua et terra. Terra inferior est  quia finis creaturarum terra est: ideo dicit Ecclesia: Et si vilior sum, vilissima quasi terra, usquequo oblivisceris me? Non propterea, quia infima sum, et finis aliarum creaturarum: non propter hoc me obliviscaris in finem. Usquequo
Abbreviated transcription (Latin):
tuã impugnare conantur. Quanta malignatus ẽ.
iimicus in sc̃õ. Ut hos malis consilius : homines
persecutores eorum efficeret.
Et glonati sunt qui oder̃ te Instimne ta enĩ daboli
gloriant᷑: cũ edio dĩ. scõs martrres penis affligunt
Incender̃ igni scũarium tuũ: in terra polluer̃
tabernaculũ nominis tui

Expanded text:
tuam impugnare conantur. Quanta malignatus est tuam impugnare conantur. Quanta malignatus est inimicus in sancto! Ut hos malis consiliis homines persecutores eorum efficeret. Et gloriati sunt qui oderunt te, etc. Instinctu enim diaboli gloriantur: cum in odium Dei, sanctos martyres poenis affligunt. Incenderunt igni sanctuarium tuum in terra: polluerunt ta
Abbreviated transcription (Latin):
deo intellectus in titulo p̃notat᷑: quia duplex
captiuitas sequitur. & carnalis uidelicet & sp̃italis
⁊ auto õs reppulisti in finẽ. iratus
furor tuus suꝑ oues pascire tuxe : Im.¬
mensũ dominicȩ pietatis donũ ẽ: qui sic
repellit ut reuocet. irascitur ut emendet.
Memor esto congregationis tuę: qu̾a possẽdisti ab
initio. Aecclesiasticȩ utiq congregationis.: quam
patriarcharũ siue ꝓphetarũ uel uocationibus
uel sacrificiis figurasti
Redemisti urgamꝰ hereditatis tuae. Uirga heredi¬
tatis dĩ xp̃s ẽ : sicut hieremiae uidenti uigilantẽ
uirgã dicitur. Bene uides. quia ingilo ego
suꝑ popłm meũ Et iterũ. Egredietur urga
de radice iesse. & flos de radice ȩius ascendet:¬
& in ipsũ gentes deprecabuntur. Hac ergo uirga :¬
liberata ẽ. a ꝑsequentib inimicis. Mons sron m
quo habitasti in eo: Siue in assumpto corpore. siue
in xccła. Ut̾raq enĩ : ad montẽ ꝑtinet scm̃
eua manus tuas in suꝑbias eoꝵ in finẽ. Quia xccłam

Expanded text:
deo intellectus, in titulo praenotatur: quia duplex captivitas sequitur; carnalis videlicet, et spiritualis. Utquid, Deus, repulisti in finem: iratus est furor tuus super oves pascuae tuae. Immensum Dominicae pietatis donum est, qui sic repellit, ut revocet: irascitur, ut emendet. Memor esto congregationis tuae quam possedisti ab initio. Ecclesiasticae utique congregationis quam patriarcharum, sive prophetarum, vel vocationibus, vel sacrificiis figurasti. Redemisti virgam haereditatis tuae. Virga haereditatis Dei, Christus est, sicut Jeremiae videnti vigilantem virr virga de radice Jesse, et flos de radice ejus ascendet, et ipsum gentes deprecabuntur . Haec ergo virga liberata est a persequentibus inimicis. Mons Sion in quo habitasti in eo. Sive in assumpto corpore, sive in Ecclesia. Utrumque enim ad montem pertinet sanctum. Leva manus tuas in superbias eorum in finem. Qui Ecclesiam
Abbreviated transcription (Latin):
xurge ds̃ iudica causã tuã. Pro his im ꝑperuis
quaȩ uel tu sustimusti ꝓ nobis. uel nunc aeccła
cio confundantur
De obliscaris uoces inimicoꝵ tuoꝵ. Sui te
utiq in p̃sentib pressuris inuocant: consolant᷑
a te Suꝑbia coꝵ qui te oder̃ ascendat semꝑ
Nisi enĩ eoꝵ suꝑbia ascendat: hi non humili¬
antur. Sic enĩ & dñs in apocali psin dicit.
Impuuis impie agat: & miquus amplius faciat
iniquitatẽ Ecce ego uenio cito : & merces
mea mecũ. Nos quoq suplices dep̃camur
te dñe. ut ereptos nos ab spinis iniquitatũ.
a suꝑbiae rumnosae coturno: post mundi contẽ¬
ptum. attollere digneris in cęlum
Infinẽ ne corrũpas psalmꝰ asapħ.

Expanded text:
Exsurge, Deus, judica causam tuam. Pro his improperiis Exsurge, Deus, judica causam tuam. Pro his improperiis quae vel tu sustinuisti pro nobis, vel nunc Ecclesia cio confundantur. Ne obliviscaris voces inimicorum tuorum. Qui te utique in praesentibus pressuris invocant, consolentur a te. Superbia eorum, qui te oderunt, ascendit semper. Nisi enim eorum superbia ascendat: hi non humiliantur. Sic enim et Dominus in Apocalypsi dicit: Impius impie agat, et iniquus amplius faciat iniquitatem . Ecce ego venio cito, et merces mea mecum. Nos quoque supplices deprecamur, Domine, ut ereptos nos ab spinis iniquitatum, a superbiae ruinosae cothurno, post mundi contemptum attollere digneris in coelum. In finem, ne corrumpas, psalmus
Abbreviated transcription (Latin):
popłs : Tu dñe memor esto eis: qui ob amorem
nominis tui talia patiuntur
De tradas bestiis animas confitentes tibi Odiabo¬
le. o minstri diaboli. qui non uultis corpora
deuorare sed animas. Tunc enĩ anima deuorat᷑
ore
bestixe : cũ cohibentiã p̃bet diabo
uoluntati. Animas pauꝑũ tuoꝵ
ne obliuiscaris in finẽ. Et si ad horã subduntur
tribulationib non pereant: sed ꝓbati manifestifiant
Respice in testamentũ tuũ. quia repleti sunt qui
obscurati sunt terrȩ dumis imiquitatũ: Dumi :¬
int̃p̃tant᷑ sp̃mae hi ergo qui obscurauer̃ ꝑsecutio¬
nib suis terrã tuã: repleti sunt sentib iniqͥtatis
Tu uero dñe qui ꝑ testamentũ tuũ siue uetus
siue nonũ. quia utrũq ate ꝓcessit & iam quod
erue nos
Ne auertat᷑ humilis factus confusus: Ne obli¬
uiscatur ate: qui tribulationib multis ateritus
Pauꝑ & inops laudaibunt nomen tuũ. Cum
promissã tua perceperint

Expanded text:
populus. Tu, Domine, memor esto eorum qui ob amorem populus. Tu, Domine, memor esto eorum qui ob amorem nominis tui talia patiuntur. Ne tradas bestiis animas confitentes tibi. O diabole, o ministri diaboli, qui non vultis corpora devorare, sed animas. Tunc enim anima devoratur ore bestiae, cum conniventiam praebet diabolicae voluntati. Animas pauperum tuorum ne obliviscaris in finem. Et si ad horam subduntur tribulationibus, non pereant; sed probati manifesti fiant. Respice in testamentum tuum, quia repleti sunt, qui obscurati sunt terrae dumis iniquitatum. Dumi interpretantur spinae. Hi ergo qui obscuraverunt persecutionibus suis terram tuam, repleti sunt sentibus iniquitatis. Tu vero, Domine, qui per Testamentum tuum, sive vetus, sive novum, quia utrumque a te processierue nos. Ne avertatur humilis factus confusus. Non obliviscatur a te, qui in tribulationibus multis atteritur. Pauper et inops laudabunt nomen tuum. Cum promissa tua perceperint.
Abbreviated transcription (Latin):
uict̃ ab his deuoraret᷑ siue comminueret᷑ ꝑ signũ
erucis: quos prius deuorauerat in ꝑsuasionib: uanis
u difrupisti fontes & torrentes: Apostolos
uel reliquos predicatores
Tuus ẽ. dies & tua ẽ . nox. Claritas euangelii
uel obscuritas legis : quia te utraq ꝓnunti¬
ant. Tu fecisti solẽ: Hominẽ illũ ꝑ quem
sedentes in tenebris lucẽ uider̃ magnam
Et lunã. Aeccłam. quae in obscuritatib scłi lucet:
u fecisti om̃s terminos terrȩ: lussũ enĩ tuo: cror¬
cta creata sunt. Aestatẽ & uer: tu plasmasti ea
Quã quã & tempora anni & omnia elementa mundi
ds̃ fecerit : tamen scđm allegoriã uer dicimus.
cũ iusti in hoc scło bonis op̾erib florent Aesta
tẽ: cũ fructũ laboris sui ꝑcipiunt.
emor esto huius. inimicus imꝓperauit
Iño : & popłs insipiens incitauit nomen
tuũ Stant tui martỹres in agone. Im.¬
properat diabolus. exacerbat gentilis

Expanded text:
vice ab his devoraretur, sive comminueretur, per signum vice ab his devoraretur, sive comminueretur, per signum crucis, quos prius devoraverat in persuasionibus vanis. Tu dirupisti fontes, etc. Apostolos, vel reliquos praedicatores. Tuus est dies, et tua est nox. Claritas Evangelii, vel obscuritas Legis: quia te utraque pronuntiant. Tu fecisti solem. Hominem illum per quem sedentes in tenebris lucem viderunt magnam. Et lunam. Ecclesiam, quae in obscuritatibus saeculi lucet. Tu fecisti omnes terminos terrae. Jussu enim tuo cuncta creata sunt. Aestatem, et ver tu plasmasti ea. Quamquam et tempora anni, et omnia elementa mundi Deus fecerit, tamen secundum allegoriam, ver dicimus, cum justi in hoc saeculo bonis operibus florent: Aestais sui percipiunt. Memor esto hujus, inimicus improperavit Domino, et populus insipiens incitavit nomen tuum. Stant tui martyres in agone, improperat diabolus, exacerbat gentilis
Abbreviated transcription (Latin):
fiteat᷑ nehil oculis eius abscondi. Postre¬
mo
non p̃beat consensũ impperiis dia.
sed glorificet nomen dni dei sui
Ut quid auertis manũ tuã & dexterã tuã de medio
simi tuo infinẽ: Smiis dei ẽ. scũariũ eius: sicut
ꝑ aliũ ant ꝓpħam. Sicut enĩ pastor gregẽ suũ
fouet. & fetus in simi portat. sic dñs plebẽ suã uehit
Tunc ergo ab hoc sini. uel inspectionẽ uel potentiã
suã auertit : cum peccauerimus in eum
D s̃ autẽ rex nr̃ ante scł̃a Sicut ꝑsalomonẽ sapi¬
entia: quae ẽ. xp̃s dicit Condidit in mitio uiarũ
suarũ : ante scła fundauit me. Operatus c̃. salu¬
tẽ in medio terrae Siue in uidȩa quae mediũ
terrae dcitur : siue in utero iurgnali rdn
T u confirmasti in uirtute tua mare. Sȩculũ
uel quae in eo sunt Tu confregisti capita chracho¬
nũ in aquis. Potentiã demonioꝵ. in baptis mo
Et dedisti eũ escã popłis athropũ Ut uersa

Expanded text:
fiteatur nihil oculis ejus abscondi. Postrefiteatur nihil oculis ejus abscondi. Postremo non praebeat consensum in improperiis diaboli, sed glorificet nomen Dei sui. Ut quid avertis manum tuam, et dexteram tuam de medio sinu tuo in finem? Sinus est sanctuarium ejus, sicut per alium ait prophetam. Sicut enim pastor gregem suum fovet, et fetus in sinu portat: sic Dominus plebem suam vegetat . Tunc ergo ab hoc sinu, vel inspectionem, vel potentiam suam avertit, cum pecca verimus in eum. Deus autem rex noster ante saecula. Sicut per Salomonem ex sapientia, quae est Christus, dicit: Condidit me in initio viarum suarum, ante saecula fundavit me . Operatus est salutem in medio terrae. Sive in Judaea quae medium terrae dicitur, sive in utero virginali. Tu confirmasti in virtute tua mare. Saeculum, vel quae in eo sunt. Tu confregisti capita draconis in aquis. Potentiam daemoniorum in baptismo sEt dedisti eum escam populis Aethiopum. Ut versa
Abbreviated transcription (Latin):
quidẽ scđm historiã. uel cũ nabuchodonosor ad
duxit eos in babyloniã. uel cũ titus uespasianus¬
q succensa cuutate cũ tẽplo. multitudinẽ gladio
ꝓstrattĩ. reliquũ uulgus captiuũ acduxit Sed
& modo cauendũ ẽ. ne quod tunc contigit hieruso
limae : xp̃ianȩ nunc eueniat pleb. Sicut superius
exitu desuꝑ. Sicut babrlones in arrogantiã ucto¬
riae tumores sublati in templo tuo signa sua posu¬
erunt. quomodo solent suꝑ portarũ fornices de
hostib trophea constitui. Quod symmachus pla¬
mus interp̃tatus ẽ. dicens. Posuer̃ signa sua
manifeste inedito introitu portarũ Ergo
habeat unus quisq nr̃m in corde suo
crucis uexillũ. non aduersarii signũ: ne
euis secure succidatur a gr̃a. sed falce euangelica
purgetur ad gł̃am: Non succendat᷑ in concupiscen¬
ti is: sed accendat᷑ ab sp̃ĩtalib sacramentis: Non
posluatur uitus. sed urtutib repleat᷑. Nec existii¬
met dm̃ aliquid non possẽ cognoscere: sed cõneit b¬

Expanded text:
cum Nabuchodonosor eos adduxit in Babyloniam , vel cum Titus Vespasianusque, succensa civitate cum templo, multitudine gladio prostrata, reliquum vulgus captivum abduxit. Sed et modo cavendum est, ne quod tunc contigit Jerosolymae, Christianae nunc eveniat plebi: sicut superius exitu desuper: sic Babylonii in arrogantiam victoriae tumore sublati, in templo tuo signa sua posuerunt, quomodo solent super portarum fornices de hostibus trophaea constitui. Quod Symmachus planius interpretatus est, dicens: Posuerunt signa sua manifeste in edito, in introitu portarum. Ergo habeat unusquisque nostrum, in corde suo, vexillum crucis: non adversarii signum, ne ejus securi succidatur a gratia, sed falce evangelica purgetur ad gloriam. Non succendatur in concupiscentiis, sed accendatur a spiritualibus sacramentis. Non polluatur vitiis, sed virtutibus repleatur. Nec existimet Deum aliquid non posse cognoscere, sed con
Abbreviated transcription (Latin):
ego digna arintror lectione. inhunc
anonstũ cõmentariolũ referam
salteriũ grecũ . ẽ. & latine organũ
dictur : quod hebrȩi nablat uo¬
cant
salrius dicit᷑ eo quod apsalterio no¬
ł simen accepit. uel propsallendo Quã¬
uis dauid om̃s psalmos non cantasset.
nent Eẽ qui p̾titulatii er̃ non udent᷑.¬

Expanded text:
ego digna arbitror lectione, in hunc ego digna arbitror lectione, in hunc angustum commentariolum referam. Psalterium Graecum est, et Latine organum dicitur, quod Hebraei NEBEL vocant. Psalmus dicitur, eo quod a psalterio nomen accepit, vel pro psallendo. Quamvis David omnes psalmos cantasset, nent, et qui praetitulati
Abbreviated transcription (Latin):
ROXIAE CUMI ORIGENIS ESAL¬
terium quod enchiridion ille
uocabat. strictis & necessariis
incerprecationib: annotatum
in cõmaee legeremus: simul uterq
deprehendimus non nuilla eũ uel per¬
srinxisse leuit̃. uel intacta penitis
reliquisse. dequib: in alio oꝑe latis¬
sime disputouit. quo scilicet non pu¬
taret rem magnã breui sermone con¬
dudere. Igitur prosamiliaritate
quae internos .e. studiose & sedule
postulasti: ut quaecumq michi digna
memoria uidebant᷑. signis quib: dam
potius quam in t̃precationib: Anno¬
tarem Et quod solent hii facere qui
infreui tabella. terrarũ & urbium
ĩsitus pingunt. & latissimas regiones
in modico spatio conantur ostendere.
ita in psalterii oꝑe latissimo. quasi
Periens aliqua ꝑstringerẽ. ut expau¬
cus quȩ iecigissem intelligantur. & cȩtera
quę omisiã sunt. quã tum habeant atq
rationẽ Non quo putẽ a me posse dici
quȩ ille prȩterut: seel qued ea quae
ius uel omeliis ipse disserit. uel

Expanded text:
roxime cum Origenis Psalterium, quod Enchiridion ille vocabat, strictis et necessariis interpretationibus annotatum, in commune legeremus: simul uterque deprehendimus nonnulla eum, vel perstrinxisse leviter, vel intacta penitus reliquisse: de quibus in alio opere latissime disputavit, quod scilicet non putaret rem magnam brevi sermone concludere. Igitur pro familiaritate quae inter nos est, studiose et sedule postulasti, ut quaecumque mihi digna memoria videbantur, signis quibusdam potius quam interpretationibus annotarem. Et quod solent hi facere, qui in brevi tabella terrarum et urbium situs pingunt, et latissimas regiones in modico spatio conantur ostendere: ita in Psalterii opere latissimo, quasi praeteriens aliqua perstringerem, ut ex paucis quae tetigissem, intelligantur et caetera quae omissa sunt, quam vim habeant atque rationem. Non quod putem a me posse dici quae ille praeteriit, sed quod ea quae in tomis vel homiliis ipse disseruit, vel
Abbreviated transcription (Latin):
TO IIDIORUO
Quidam dicunt hunc psalmũ quasi
& ideo titulũ
uitium. eũ primũ dicere ante quem
nullus sit. Aliter. Apud hebrȩos &
primus & secundus unus .ẽ. psalmus.
quod in apłorũ quoq: actibus cõproba¬
tur. Deniq quia ab eatitudine coepe¬
rat: in beatitudine desiuit. dicenis
Beati om̃s qui confidunt in eo. Aliter
Seatus qui non cogitauit. non fecit. nom
docuit mala. Aliter. Beatus qui non .ẽ.
uidacus. gentilis. hereticus. Aliter
Tertullanus in libro de spectaculis

Expanded text:
o impiorum. Quidam dicunt hunc psalmum, quasi t ideo titulum vitium eum primum dicere, ante quem nullus sit. Aliter: Apud Hebraeos, et primus et secundus unus est psalmus, quod in apostolorum quoque Actibus comprobatur. Denique quia a beatitudine coeperat, in beatitudine desinit, dicens: Beati omnes qui confidunt in eum. Aliter: Beatus qui non cogitavit, non fecit, non docuit mala. Aliter: Beatus qui non est Judaeus, gentilis, haereticus. Aliter: Tertullianus, in libro de Spectaculis
Abbreviated transcription (Latin):
alterũ temperet Si peccator es. audi misẽri¬
cordẽ dm̃. & noli desperare: sed age pęniten¬
tiã. Si uero nstus es. noli negligens ẽẽ. quã
cdabit Primũ donat peccata: & postea coronat
Non pruiabit bonis eos qui ambulant in inno¬
centia: Melius habet in hebreo. In ꝑfectione.:
In hocentia enĩ : non ẽ. ꝑfecta uirtus. Qm̃
qui innocens ẽ : nisi habuerit prudentiã. non ẽ.
ꝑfectȩ consummatteq uircutis. Propterea diẽ
&ĩamꝰ in euangelio estote prudentes ut serpen-¬
tes : & simplices ut columbx Dñe ds̃ uirtutũ
Uidete quid dicat dñe ds̃ urtutũ. Ergo quan¬
do peccita aliqua habemis in nobis: deus qui
peccatoꝵ. sed iustoꝵ Beatus uir qui sperat
in te Ille sperat i dño. qui conscientiam non
habet peccatoꝵ. qui oculos liberos ad clum
leuat hi te sp̃erat. qui se sut ñ offendissẽ

Expanded text:
alterum temperet. Si peccator es, audi miserialterum temperet. Si peccator es, audi misericordem Deum, et noli desperare, sed age poenitentiam. Si vero justus es, noli negligens esse, quia inus. Primum donat peccata, et postea coronat. Non privabit bonis eos qui ambulant in innocentia. Melius habet in Hebraeo, in perfectione. Innocentia enim non est perfecta virtus; quoniam qui innocens est, nisi habuerit prudentiam, non est perfectae consummataeque virtutis. Propterea dicit etiam in Evangelio: Estote prudentes ut serpentes, et simplices ut columbae . Domine virtutum. Videte quid dicat, Domine virtutum. Ergo quando peccata aliqua habemus in nobis: Deus qui peccatorum, sed justorum. Beatus vir qui sperat in te. Ille sperat in Domino, qui conscientiam non habet peccatorum, qui oculos liberos ad coelum levat. Iste sperat, qui scit non offendisse
Abbreviated transcription (Latin):
lus:. Et deinde dix̃. Qui autẽ minor est m
regno cȩloꝵ : maior ẽ. illo Sensus ibi. isteẽ.
lohannes inter om̃s homines maior ẽ. Et
si uultis scire : ipsẽ ẽ. angelus Iste autẽ qui
in terra angłs ẽ: in regno celoꝵ nouissimus ẽ.
hoc ẽ. angelis minor ẽ.ͦ Qu̾i autẽ minimis
ẽ. in regno cȩloꝵ angelus: maior ẽ. isto qui
i terra omnib maior ẽ. Hoc ẽ. ergo nunc
ꝓpħa quod dicit Elegi abiec fus esse in domo
dei mel Hoc ẽ. minimus eẽ. uolui in regno cȩ¬
loꝵ: quã in isto scło primus. Elegi abiectus
eẽ. in domo dĩ mei : qũã habitare on tab̃naculis
peccatoꝵ Lab̾nacula ñ habent fundam̃tũ: sed
ꝑganseunt Tamen qui peccator ẽ. nunquam
accolit terrã : sed inhabitat & possĩdet
Qua miscłiam & ueritatẽ diligit ds̃. Duo di
misericors esset: om̃s nos ad peccata ꝓuocaret
Si tantũ ueritatẽ diligeret: nemo spem habgret
penitentir Propterea duo querit : ut ex altero

Expanded text:
lus. Et deinde dixit: Qui autem minor est in lus. Et deinde dixit: Qui autem minor est in regno coelorum, major est illo. Sensus ibi iste est: Joannes inter omnes homines major est. Et si vultis scire, ipse est angelus. Iste autem qui in terra angelus est, in coelorum regno novissimus est, hoc est, ab angelis minor est. Qui autem minimus est in regno in terra omnibus major est. Hoc est ergo quod nunc propheta dicit: Elegi abjectus esse in domo Dei mei, hoc est, minus esse volui in regno coelorum, quam in isto saeculo primus. Elegi abjectus esse in domo Dei mei, quam habitare in tabernaculis peccatorum. Tabernacula non habent fundamentum, sed pertranseunt. Tamen qui peccator est, numquam incolit terram, sed inhabitat et possidet. Quia misericordiam et veritatem diligit Deus. Duo dilmisericors esset, omnes nos ad peccata provocaret. Si tantum veritatem diligeret, nemo spem haberet poenitentiae. Propterea duo quaerit, ut ex altero
Abbreviated transcription (Latin):
recipit: me recipit Ergo hoc c̃. quod dieit:
respice in nos in nobis enim resp̃icis filiũ tuũ.
qui habitat in nobis.
Lina meli or ẽ. dies una in atriis tuis. suꝑ mila:¬
Uidete quid dicat. Dies una: Putat aliquis
sic intelligendũ: Melius ẽ. michi in regno cȩloꝵ
parũ habere : quã hic totũ hoc ẽ. in isto scło
Est quidẽ & ista intelligentia ñ mala. Sed nos
dicamus. Si posũt fieri ut aliquis una die eẽt
in regno cȩloꝵ. & postea p̃cipitaret᷑. rec te dice¬
ret. melior ẽ. dies una in atriis tuis. Non
uero quod dic̃ una dies. hoc ẽ. quod dicit. In
br̾as. sed semꝑ lux ẽ. Qui ergo una die m
regno cȩloꝵ fuerit. semꝑ ibiꝰ erit
Elegi abiectus eẽ. in domo dĩ mei. magis qũa
habitare in tab̾naculis peccatoꝵ. Hocꝰ ẽ. qđ
& iam saluator ait de ioħe. Amen amen
dico uobis. qm̃ in natis mulierũ ñ ẽ. maior
ioħe baptista. Deide hx̃ : quia ipsẽ ẽ. ange¬

Expanded text:
recepit, me recipit ? Ergo hoc est quod dicit: recepit, me recipit ? Ergo hoc est quod dicit: respice in nos. In nobis enim respicis filium tuum, qui habitat in nobis. Quia melior est dies una in atriis tuis. Videte quid dicat: Dies una. Putat aliquis sic intelligendum: Melius mihi est in regno coelorum parum habere, quam hic totum, hoc est, in isto saeculo. Est quidem et ista intelligentia non mala. Sed nos dicamus: Si posset fieri, ut aliquis una die esset in regno coelorum, et postea praecipitaretur, recte diceret: Melius est dies una in atriis tuis. Nunc vero quod dicit una dies, hoc est, quod dicit in rbras, sed semper lux est. Qui ergo una die in regno coelorum fuerit, semper ibi est. Elegi abjectus esse in domo Dei mei, magis quam habitare inetiam Salvator ait de Joanne: Amen, amen dico vobis, quoniam inter natos mulierum non est major Joanne Baptista . Deinde dixit: quia ipse est ange
Abbreviated transcription (Latin):
Ibunt de uircute in urcutẽ: Possũmus & aliter
dicere. Xp̃s dĩ uirtus & dĩ sapientia: qui hic
habuerit uirtutẽ : & ibi habebit ipsãm uirtutẽ
Ibunt de uirtute in uirtutẽ Iuid habebunt
lucri. cũ ierint de uirtute in uirtutẽ : Quid
habebunt premii : Uidebit᷑ ds̃ deoꝵ oisron
Beati mundo corde: qm̃ ipsi dm̃ uidebunt
Sufficit ue torib sufficit eis qui pugnauer̃ facies
xp̃i : Dm̃ uidere : in finita corona ẽ. Uidebit᷑
deus deoꝵ in sron. Iuanta lȩcicia ẽ. quanta feli¬
citas. ire de uirtute in uircutẽ: Et hoc ipsũ ha¬
bere p̃miũ : ut xp̃m uidere mereatur
Protector nr̃ aspice ds̃. & respice in faciẽ xp̃i
tui: Uidete quid dicat Et respice in faciem
xp̃i tui Et dep̃cat᷑ homo ut pater aspiciat in
faciẽ filii. Sed uide quid dicat. Qm̃ dix̃ apłs.¬
An experimentũ queritis enis. qui in me loquit᷑
xp̃s. Et rursũ ipsẽ saluatoꝵ dicit Qui uos

Expanded text:
Ibunt de virtute in virtutem. Possumus et aliter Ibunt de virtute in virtutem. Possumus et aliter dicere: Christus Dei virtus, et Dei sapientia . Qui hic habuerit virtutem, et ibi habebit ipsam virtutem. Ibunt de virtute in virtutem. Quid habebunt lucri cum ierint de virtute in virtutem? Quid habebunt praemii? Videbitur Deus deorum in Sion. Beati mundo corde, quoniam ipsi Deum videbunt : Sufficit victoribus, sufficit eis qui pugnaverunt facies Christi. Deum videre, infinita corona est. Videbitur Deus deorum in Sion. Quanta laetitia est, quanta felicitate ire de virtute in virtutem, et hoc ipsum habere praemium, ut Christum videre mereamur! Protector noster aspice, Deus, et respice in faciem Christi tui. Videte quid dicat: Et respice in faciem Christi tui. Et deprecatur homo, ut pater aspiciat in faciem filii. Sed vide quid dicat. Quoniam dixit Aposxperimentum quaeritis ejus qui in me loquitur Christus ? Et rursum ipse Salvator dixit: Qui vos
Abbreviated transcription (Latin):
Etenĩ benedictiones dabit. Qui legẽ dedit Di¬
cat aliquis: In ualle lacrimarũ in loco quem
posuit. ad agonẽ hoc ẽ. ad certamen: Quare
posuit agonẽ: quare pugiare nos uoluit:
Respondet sibi ipsẽ psalmista. & dicit. Propter¬
ea in loco isto pugnare nos uoluit: ut possit
tribuere coronas. Etenĩ benedietiones dabit
legis lator. Iste legis lator hoc ẽ. agoniteta
noster. ꝓpt̾ea nos p̾ugnare uoluit. ut nos
possit benedicere. Uidete consequentiã. Quie
sunt autẽ benedictiones istius agonitetis:
lbunt de uirtute i irtutẽ. hic uincunt. ut
ibi coronent᷑. Si hic ir fortis a paruerit: ibi
robustior sĩt Ibunt de urtute in uirtutem
Ergo nisi hic habuerimus uirtutẽ : ibi untutẽ
maiorẽ habere ñ possũmus Neq enĩ dixit
ibunt de imbecillitate in uirtutẽ. sed ibunt de
uirtute i uirtutẽ Uis ibi esse fortis . Ante
hic esto fortis. Uis ibi coronari : hic pugna

Expanded text:
Etenim benedictiones dabit legislator. DiEtenim benedictiones dabit legislator. Dicat aliquis: In valle lacrymarum, in loco quem posuit, ad agonem, hoc est, ad certamen: quare posuit ad agonem? quare pugnare nos voluit? Respondit sibi ipsi Psalmista, et dicit: Propterea in loco isto pugnare nos voluit, ut possit tribuere coronas. Etenim benedictiones dabit Legislator. Iste Legislator, hoc est, agonotheta noster, propterea nos pugnare voluit, ut nos possit benedicere. Videte consequentiam. Quae sunt autem benedictiones istius agonothetae? Ibunt de virtute in virtutem. Hic vincunt, ut ibi coronentur. Si hic vir fortis apparuerit, ibi robustior fit, ibunt de virtute in virtutem. Ergo nisi hic habuerimus virtutem: ibi virtutem majorem habere non possumus. Neque enim dixit, ibunt de imbecillitate in virtutem: sed, ibunt de virtute in virtutem. Vis ibi esse fortis? Ante hic esto fortis. Vis ibi coronari? Hic pugna.
Abbreviated transcription (Latin):
sed auxilii tui Ascensiones in corde suo disposi¬
it. Qui disposint ascensiones in corde suo
Beatus uir cuius ẽ. auxiliũ a dño: ille dispo¬
suit ascensiones in corde sũo. Quicunq sc̃s ẽ.
quotidie in priora extendit᷑ : & p̃terim obli-¬
inscit᷑. Propterea dicunt᷑ & in palterio psalmi
graduũ quindecĩ: & primus dicit᷑. Ad dñm eũ
tribularer clamaui Et in scđo. leuaui oculos
meos ad montȩs. unde ueniet auxiliũ michi
Et in tertio. lȩtatus sũ in his quae dic tͥa sunt
michi Et sẽmꝑ̾ ꝓcedit & ꝓficit: & ascendit in
sublimiora. Quod dicit. hoc ẽ. ascensiones in cor¬
de suo disposuit felx ẽ. qui quotidie ꝓficit.
qui ñ considerat quid heri fecerat: sed quid ho¬
die faciat & ꝓficiat. Sc̃s. ascensiones in corde
suo ponit: Peccator. descensiones. Quomodo
qui sc̃s ẽ. quotidie ꝓficit. ita & qui peccator
est quotidie decresc̃it. Beatus ur qui disponit
ascensiones in corde suo. Uidete consequentiã
scripturarum

Expanded text:
es in corde suo disposuit. Quis disposuit ascensiones in corde suo? Beatus vir cujus est auxilium a Domino: ille disposuit ascensiones in corde suo. Quicumque sanctus est, quotidie in priora extenditur, et praeteritorum obliviscitur. Propterea dicuntur et in Psalterio psalmi graduum quindecim, et primus dicitur: Ad Dominum cum tribularer clamavi. Et in secundo: Levavi oculos meos in montes, unde veniet auxilium mihi. Et in tertio: Laetatus sum in his quae dicta sunt mihi, et semper procedit, et proficit, et ascendit in sublimiora. Quod dicit, hoc est: Ascensiones in corde suo disposuit: Felix est qui quotidie proficit, qui non considerat quid heri fecerit, sed quid hodie faciat, ut proficiat. Sanctus ascensiones in corde suo ponit, peccator descensiones. Quomodo qui sanctus est, quotidie proficit: ita qui peccator est, quotidie decrescit. Beatus vir qui disponit ascensiones in corde. Videte consequentiam Scripturarum
Abbreviated transcription (Latin):
tatȩ terr& maledictae: Terra maledic łae
quae nobis tribulos & sp̃inas generat. quae
eybus serpentis ẽ. De qua dicit̾ adam
Terra es. & in terrã ibis. Quam diu ergo
sumus in ualle lacriarũ : non debemus
ridere sed flere Propterea dicit & chñs
Beati flentes: quia ipsĩ ridebunt. Interdũ
ergo fumus in ualle lacrimarũ: & scł̃mn hoc
lacrimarũ ẽ. non gaudii: Non debemus ridere.
ut semꝑ in hoc pugnemus Locus ergo iste hoc
ẽ. uallis lacrimarũ. ñ ẽ. pacis. ñ ẽ. securitatis.
sed certaminis atq belloꝵ¬

Expanded text:
tate terrae, maledictae terrae, maledictae tate terrae, maledictae terrae, maledictae quae nobis tribulos et spinas generat, quae cibus serpentis est, de qua dicitur ad Adam: Terra es, et in terram ibis. Quamdiu ergo sumus in valle lacrymarum, non debemus ridere, sed plorare. Propterea dicit et Dominus: Beati flentes, quia ipsi ridebunt . Interim ergo dum sumus in valle lacrymarum, saeculum hoc lacrymarum est, non gaudii. Non debemus ridere, ut semper in hoc pugnemus. Locus ergo iste, hoc est, vallis lacrymarum, non est pacis, non est securitatis, sed certaminis atque bello
Abbreviated transcription (Latin):
Et turcur idũ sibi. Ista ẽ. turtur. de qua dic̃
in cantico canticoꝵ Uox turturis audita ẽ. in
terra nr̃a. Turtur nidũ sibi. Turtur animal
castitatis. Turtus ñ habitat in humilib sed
semꝑ facit nidos sibi in excelsis arborib Sic
ergo passer & turtur aues castissĩmae. nidos
sib̃i in sublimiorib faciunt: sic ergo tab̾nacu¬
la & atria & domus ñ sunt in humili ista t̾ra.
sed in excelso hoc ẽ. in regno cęloꝵ Deniq
iudetẽ quid dicat
Beati qui habitant mn domo tua. In tabnaculo
non habitamus. sed ꝑegrinamur. Et in atrus
quam dui sumus. non habitamus: sed ꝑegrina¬
mur De atrus enĩ transĩmus in domim. Cũ
autẽ uenerimus in domũ. quid dicit᷑ Beati
qui habitant in domo tua. Pomus quae habet
fundam̃tũ qm̃ de domo nobis exire ñ licet:
crimarũ. Consideremus qđ in ualle sumus
Non sũmus in monte. non sumus in parachi¬
so. nec in paradysi altitudinę : sed in humili¬

Expanded text:
Et turtur nidum sibi. Iste est turtur, de quo dicitur Et turtur nidum sibi. Iste est turtur, de quo dicitur in Cantico canticorum: Vox turturis audita est in terra nostra . Turtur nidum sibi. Turtur est animal castitatis. Turtur non habitat in humilibus, sed semper facit nidos sibi in excelsis arboribus. Sicut ergo passer et turtur aves castissimae nidos sibi in sublimioribus faciunt: sic ergo tabernacula, et atria et domus non sunt in humili ista terra, sed in excelso, hoc est, in regnis coelorum. Denique videte quid dicat. Beati qui habitant in domo tua. In tabernaculo non habitamus, sed peregrinamur. Et in atrio quamdiu sumus, non habitamus, sed peregrinamur. De atriis enim transimus in domum. Cum autem venerimus in domum, quid dicitur? Beati qui habitant in domo tua: Domus quae habet fundamentum. Quoniam de domo nobis exire non licet, crymarum. Consideremus quod in valle sumus, non sumus in monte, non sumus in paradiso: nec in paradisi altitudine, sed in humili
Abbreviated transcription (Latin):
ritũ carnis: ut sp̃s saluus fiat Nisi caro mor¬
tua fuerit: sp̃s uiuificari ñ potest. Propterea
dicit & apłs. Quando infirmor: tunc fortior
sum Consideret se unus quisq quando ieui¬
nio lissus ẽ. & defectus. quomodo amina
ugeat. quomodo nichil aliud mens nisi dm̃
comsiderat. quonicdo semꝑ dicat. Quã dilec ta
tabnacula tua dñe uirtutum
Et enĩ passer inuenit sibi domũ. & turtur indũ
interp̃temur. Uidete quid dicat. Desĩdero dĩe
cettrna tab̃nacula tua. concupiscit & deficit ani-¬
ma mea in atriis dñi Sedẽ aliquã & nndulum
animxe mea & corpori meo. habere desidero
Aues quae liberae huc atq illuc uagant᷑: tam̃
post quã uolauerint. habent locũ & nidulos
ubi requiescant. Quanto magis anima mea &
caro mea debet sibi locũ p̃parare. ubi posũt re¬
quiescere: Nunc altius aliquid ascendamus
In dño confido. quomͦ dicitis animaȩ meae transmi¬
gra in montẽ sicut passer. Uidete ergo quia
nemo transmigrat in montẽ. nisi qui passẽrẽ.

Expanded text:
Nisi caro mortua fuerit, spiritus vivificari non potest. Propterea dicit et Apostolus: Quando infirmor, tunc fortior sum . Consideret se unusquisque quando jejunio lassus est et defectus: quomodo anima vigeat, quomodo nihil aliud mens nisi de Deo considerat: quomodo semper dicat, quam dilecta tabernacula tua, Domine virtutum! Etenim passer inveinterpretemur. Videte quid dicat: Desidero, Domine, aeterna tabernacula tua: concupiscit et deficit anima mea in atria Domini. Sedem aliquam et nidulum animae meae, et corpori meo habere desidero. Aves quae libere huc atque illuc vagantur: tamen postquam volaverint, habent locum et nidulos ubi requiescant: quanto magis anima mea, et caro mea debet sibi locum praeparare, ubi possit requiescere! Nunc altius aliquid ascendamus. In Domino confido: quomodo dicitis animae meae, transmigra in montes sicut passer? Videte ergo quia nemo transmigrat in montes nisi qui passer est.
Abbreviated transcription (Latin):
Hoc ẽ. solũ desideriũ. hc solus amor m̃s ẽ. ut
uideã atria tua:. Uidete ordinẽ Primum
desiderat tab̃nacula. Tabernacula. quae non
habent funclim̃tũ: Tabernacula. quaȩ cito muitan¬
tur. Tabernaculũ enĩ sẽmꝑ mutatur: & huc
illucq transfertur Ceterũ atria non sunt
quidẽ domus: sed tamen habent aliqua fun¬
damenta. & de atrus intramus in domũ. Iste
ergo pronũ tab̾nacula desiderat. & postea
deficit : & amore tabescit ut uideat atria
Et cũ fuerit in atrio. tunc dicit. Beati qui
habitant in domo tua:
Cor meũ & caro mea : exultauer̃ in dm̃ uiuũ
Difficile ẽ. ut & uor & caro alicuius in commu
contra carnẽ. & caro contra sp̃m. quomodo  hic
dicit cor meũ & cao mea exultauer̃: Hoc ñ
potest dicere nisi ille qui in amore dĩ tota men¬
te defixus ẽ. Cor meũ & caro mea Illudẽ.
quod dicit & in alio loco. Sitiuit in te anina
mea : qua multipliciter tibi caro mea Ista ẽ.

Expanded text:
hoc est solum desiderium, hic solus amor meus, ut hoc est solum desiderium, hic solus amor meus, ut videam atria tua. Videte ordinem. Primum desiderat tabernacula: tabernacula quae non habent fundamentum: tabernacula quae cito mutantur. Tabernaculum enim semper mutatur, et huc illucque transfertur. Caeterum atria non sunt quidem domus, sed tamen habent aliqua fundamenta, et de atrio intramus in domum. Iste ergo primum tabernacula desiderat, et postea deficit, et amore tabescit ut videat atria, et cum fuerit in atrio, tunc dicit: Beati qui habitant in domo tua. Cor meum et caro mea exsultaverunt in Deum vivum. Difficile est ut cor et caro alicujus in communcontra carnem, et caro contra spiritum : quomodo hic dicit, cor meum et caro mea exsultavit? Hoc non potest dicere, nisi ille qui in amorem Dei tota mente defixus est. Cor meum, et caro mea. Illud est quod dicit et in alio loco: sitivit in te anima mea, quam multipliciter tibi caro mea ! Ista est
Abbreviated transcription (Latin):
na. Recipiant uos illi in aterna tabernacula
Uidete ergo qđ imquus mãmona. in isto scło
deficit Tamen considerate. qđ iste iniquus
iustitiã preparat. Mammona in lingua he¬
brȩa diuitie nuncupant᷑ : non aurũ ut quidã
pũtant: De iniquo mamimona. uera ẽ & phr¬
losõphi quaedã sententu Om̃is diues aut ini-¬
quiis : miqui heres ẽ. Eropterea dicit dñsatq
ialuatoꝵr. qđ diuites difficile ingediuntur in
regnũ cȩloꝵ Dicat aliquis. Quomodo ziche¬
ui᷑ ingressus ẽ. in regnũ cȩloꝵ. qui diues fuit :
Sed dedit diuitias : & st̾atim commutauit
ductias regni cęloꝵ. Non dixit quicunq
duntes fuer᷑. non intrabunt in regnũ cęloꝵ.
sed dix̃. qđ difficile diuites intrabunt in
regna cȩlorũ
Quã dilecta tabnacula
tua dñe uirtutũ Alii desiderant possesĩo¬
michi hoc solũ desideriũ ẽ. idere xeterna ta¬
ubi congregatio uirtutũ ẽ. non uitiorũ. Con¬
cupiscit & deficit anima mea in atria dei

Expanded text:
 recipiant vos in aeterna tabernacula . Videtis ergo quod iniquum mammona in isto saeculo deficit. Tamen considerate quod iste iniquus justitiam praeparat. Mammona in lingua Hebraea divitiae nuncupantur: non aurum, ut quidam putant. De iniquo mammona. Vera est et philosophi quaedam sententia: « Omnis dives aut iniquus, aut iniqui haeres est. » Propterea dicit Dominus atque Salvator quod divites difficile ingrediuntur in regnum coelorum . Dicat aliquis: Quomodo Zachaeus ingressus est in regnum coelorum, qui dives fuit? Sed dedit divitias, et statim commutavit divitias regno coelorum. Non dixit, quicumque divites fuerint, non intrabunt in regna coelorum: sed dixit, quod difficile divites intrabunt in regna coelorum. Quam dilecta tabernacula tua, Domine virtutum! Alii desiderant possessiomihi hoc solum desiderium est videre aeterna taubi congregatio virtutum est, non vitiorum. Concupiscit et deficit anima mea in atria Domini:
Abbreviated transcription (Latin):
habitant in domo tua. Uidete tria
eẽ. Tabernala & atria & ad extremũ domum
Quã dilecta tab̃nacula tua dñe uirtutũ. Iua
sunt ista tabernacula. Uideamus euangelium.
an nobis aliqua significantiã habeat: Loquitur
dñs. & dicit facite uobis amicos de miquo mã.¬
mona : ut cũ defecerit recipiant uos in xterber.

Expanded text:
de tria esse tabernacula, et atria, et ad extremum domum. Quam dilecta tabernacula tua, Domine virtutum! Quae sunt ista tabernacula? Videamus Evangelium an nobis aliquam significantiam praebeat. Loquitur Dominus et dicit: Facite vobis amicos de iniquo mammona, ut c
Abbreviated transcription (Latin):
uit: Et suꝑ filiũ hominis filiũ uirginis
Qũẽ confirmasti tibi Sũe deuicta morte ad
tuam dexteram collocasti.
Incensã igni & suffossã: ab increpatione uultus
tui peribunt. Synagoga utiq cum iudȩis
noni credentibus
Fut manus tua suꝑ iuirũ dexterae tuae. Suꝑ
popłm: quẽ dextera idẽ. xp̃s tuns saluauit
Et suꝑ filiũ hominis: quẽ confirmasti tibi Ipsũ
mediatorem saluatoremq nostrum
Non chscedimus ate uiuficabis nos. Si tibi fide
adhereamus : tunc pane illo uitae qũe de cȩlo
misĩsti reficimur: Et nomen tuũ inuocabimus
Ipsũ cui dedisti nomen sũpra omne
nẽ ds̃ uirtutũ conuerte nos: & ostende faciem
tuã & salui erimnus. Ipsũ qui ẽ. imago tua:
ipsũ qui ẽ. facies tua: qui ẽ. illuminatio uultus
tui: in quo manes. & qui manet inte. Qui pir¬
rificatis mentib nr̃is dignet᷑ illabere. seq nobis
mundi saluatorẽ ostendere. nosq in spect̾ione

Expanded text:
vit. Et super filium hominis. Filium virginis. vit. Et super filium hominis. Filium virginis. Quem confirmasti tibi. Quem, devicta morte, ad tuam dexteram collocasti. Incensa igni et suffossa, ab increpatione vultus tui peribunt. Synagoga utique cum Judaeis non credentibus. Fiat manus tua super virum dexterae tuae. Super populum quem dextera, id est, Christus tuus salvabit. Et super filium hominis quem confirmasti tibi. Ipsum Mediatorem, Salvatoremque nostrum. Non discedimus a te, vivificabis nos. Si tibi fide adhaereamus, tunc pane illo vitae quem de coelo misisti, reficimur. Et nomen tuum invocabimus. Ipsum cui dedisti nomen super omnene Deus virtutum, converte nos, et ostende faciem tuam, et salvi erimus. Ipsum, qui est imago tua: ipsum, qui est facies tua, qui est illuminatio vultus tui, in quo manes, et qui manet in te. Qui purificatis mentibus nostris dignetur illabi, seque nobis mundi Salvatorem ostendere, nosque inspectione
Abbreviated transcription (Latin):
largita sunt: plantatis in ea doctorib ꝑ quos
m om̃em terrã euangelioꝵ somis nuntiaretur
Ipsã quoq a dño suꝑ cherubin residente. eusto.¬
ditur. dirigitur ac nutritur
peruit montes umbra eius: & arbusta eius
cedros dei Cum patriarchis atq apostolis
xtendit palmites suos. Nos sumus uites.
scłi huius fluc tuabamus. Mare enĩ ut ait apoca¬
lypsis: baptismũ signat. Et usq ad flumen
ꝓpagines eis. Ut qui in ea renascebant᷑: bapti¬
smo abluerent᷑. hinc ad sinagogã uertitur.
Ut quid destruxisti maceriã ens : Tunc enĩ
munitio synagoge deposita ẽ: cũ ei cecitas con-¬
tigit. donec plenitudo gentiũ subintraret Et
undemiant eã om̃s transeuntes uiã. Spoliat᷑
ab his. qui ꝑ hunius scl̃i uiã ad dñ transẽunt.
dum uidȩos p̃dicando conuerti faciunt
immanitas diaboli intelligitur. a quõ extermina.
De qua sũperius sum locutus
Et ꝑfice eã quã plantauit dextera tua:. Quam
uĩtus id ẽ. filius tuus resurrectione sua funda¬

Expanded text:
largita sunt, plantatis in ea doctoribus, per quos in omnem terram Evangeliorum sonus nuntiaretur. Ipse quoque a Domino super Cherubim residente custoditur, dirigitur, ac nutritur. Operuit montes umbra ejus, et arbusta ejus cedros Dei. Cum patriarchis atque apostolis xtendit palmites suos. Nos sumus vites, saeculi hujus fluctuabamus. Mare enim Apocalypsis baptismum signat. Et ad flumen propagines ejus. Ut qui in ea renascebantur, baptismo abluerentur. Hinc ad synagogam revertitur. Ut quid destruxisti maceriam ejus? Tunc enim munitio synagogae deposita est, cum ei caecitas contigit, donec plenitudo gentium subintraret. Et vindemiant eam omnes transeuntes viam. Spoliatur ab his qui per hujus saeculi viam ad Deum transeunt: dum Judaeos converti faciunt immanitas diaboli intelligitur, a quo exterminata De qua superius sum locutus. Et perfice eam quam plantavit dextera tua. Quam virtus, id est, Filius tuus resurrectione sua funda
Abbreviated transcription (Latin):
isaiã. quã diu hieremiã. quã diu alios ꝓpħas.
notus erat in uidȩa ds̃. i nrł magnũ nom̃ eius
petrũ piscatorẽ qui dimiserat rete: qui ab opere
callosam habebat manũ Non misisti oratorem.
non missti phylosophũ: imsisti hominẽ rustieatiũ
hominẽ piscatorẽ Iste piscator. iste rusticanus.
de herusolima ꝑrexit romã. & rusticanus cepit
romã : qũa eloquentes capere ñ potuer̃ Rursũ
unt paulus apostolus de hierusolima: p̃dicauit usq
in illricũ. & p̃dicauit ubi ñ erat euangłm p̃dicatũ.

Expanded text:
Isaiam, quamdiu Jeremiam, quamdiu alios prophetas: Isaiam, quamdiu Jeremiam, quamdiu alios prophetas: notus erat in Judaea Deus, in Israel magnum nomen ejus. Petrum piscatorem, qui dimiserat rete, qui ab opere callosam habebat manum. Non misisti oratorem, non misisti philosophum: Misisti hominem rusticanum, hominem piscatorem. Iste piscator, iste rusticanus de Jerosolyma perrexit Romam, et rusticanus cepit Romam quam eloquentes capere non potuerunt. Rursum ivit Paulus apostolus, et de Jerosolyma praedicavit usque i
Abbreviated transcription (Latin):
dep̃camur. ñ contemnentes sed dep̃cantes. Homi¬
nes eñ & angłi ad cõparationẽ tui crudeles sunt.
tu solus mitissimus uidex es. Uultis scire qm̃ ds̃ de¬
patre familias : mnimicus homo titania suꝑsemina.¬
uit. Serui uolunt euelli : & dic̃ pat̃ familias. Dimit.¬
tite. sunnte. crescant: Ne cũ tizania de frumento
euelletis: eradicetis simul & triticũ. Im̃ tu heredita¬
bis in om̃ib gentib Propterea te iudicẽ dep̃ca¬
mur : quia om̃ib gentib misertus es: Quare ñ
dix̃ tu possĩdebis om̃s gentes. sed tu hereditabis.
Ubicunq hereditas põnit᷑. ibi mors ante p̃ressĩt
Proptẽa heredes & coheredes dicim᷑. Heredes dixit
xp̃i. quia ꝓ nobis mortuus ẽ. Coheredes: quia no-¬
biscũ regnaturus ẽ. Tu hereditabis. Misisti enĩ sẽr.¬
uos tuos. reuertam᷑ ad apłos. aliũ in circuncisionẽ
aliũ in gentes. Quã diu morsen misẽras. qũa diu

Expanded text:
deprecamur, non contemnentes, sed precantes. Homideprecamur, non contemnentes, sed precantes. Homines etenim et angeli ad comparationem tui crudeles sunt. Tu solus mitissimus judex es. Vultis scire quoniam Dpatrefamilias inimicus homo zizania superseminavit. Servi volunt evellere, et dicit paterfamilias: Dimittite ut simul crescant: ne cum zizania de frumento evellitis, eradicetis simul et triticum . Quoniam tu haereditabis in omnibus gentibus. Propterea te judicem deprecamur, quia omnibus gentibus misertus es. Quare non dixit, tu possidebis omnes gentes; sed, tu haereditabis? Ubicumque haereditas ponitur, ibi mors ante praecessit. Propterea haeredes et cohaeredes dicimur. Haeredes dixit Christi, quia pro nobis mortuus est. Cohaeredes, quia nobiscum regnaturus est. Tu haereditabis: Misisti enim servos tuos, revertamur ad apostolos, alium in circumcisionem, alium in gentes. Quamdiu Moysen miseras, quamdiu
Abbreviated transcription (Latin):
quomodo dolet patri & matri. Dicimus & alit̃
Surge qui ꝓ nobis pasus es. ꝓ nobis mortuus
es: surge & salua nos. Dicamiis & aliter. Qui
uenisti humilis & content̾us : ueni quasi uidex.
& undica nos. Surge ds̃ iudica terrã: Uidete
significantiã: ꝓprietatẽs q uerboꝵ. Non dix̃ iudi¬
ca çelũ. sed terrã. Ergo t̾ra iudicat᷑ ñ celũ: Si
ergo t̾ra udicat᷑ & ñ cęlũ. ergo in çęlo p̾eccata ñ
siũnt. Si ergo fierent in cȩlo peccata. diceret
Surge ds̃ iudica terrã & cęlũ. Et uidete cle-¬
mentiã ꝓphetiae. Non dix̃ interfice terrã : sed
iudica: Iudica. & salua. Non dix̃ iudica ꝑ angłos.
indica ꝑ ministros tuos. Illi enĩ si iudicauerint.
ñ possunt misereri : quia executores sunt sententiȩ
tux. Tu uero si iudicaueris : poteris ipsẽ misẽreri
Surge ds̃ uidica t̾rã. Imperator potest suã mutare
sententiã. p̃fec tus ñ potest. Propterea te iudicẽ

Expanded text:
quomodo dolet patri et matri. Dicamus et aliter: quomodo dolet patri et matri. Dicamus et aliter: Surge, qui pro nobis passus es, pro nobis mortuus es: surge, et salva nos. Dicamus aliter: Qui venisti humilis et contemptus, veni quasi judex et vindica nos. Surge, Deus, judica terram. Videte significantiam proprietatesque sermonum. Non dixit: judica coelum, sed terram. Ergo terra judicatur, non coelum. Si ergo terra judicatur, et non coelum, ergo in coelo peccata non fiunt; si autem fierent in coelo peccata, diceret: Surge, Deus, judica terram, et coelum. Et videte clementiam prophetiae. Non dixit, interfice terram: sed judica, et salva. Non dixit, judica per angelos, judica per ministros tuos. Illi enim si judicaverint, non possunt misereri, quia exsecutores sunt sententiae tuae. Tu vero si judicaveris, poteris ipse misereri. Surge, Deus, judica terram. Imperator potest suam mutare sententiam: praefectus non potest. Propterea te judicem
Abbreviated transcription (Latin):
dit: Siquidẽ trrus lingua hebrȩa dicit᷑ sõeth. hoc
ẽ. tribulatio. Ergo & iste princeps qui primoerat
in cęlo. nunc factus ẽ. princeps tiri : hoc ẽ. tribu¬
lationis istuis scł̃i. Sic̃ unus de principib cadetis.
Quando dicit sic̃ unus: ostendit eẽ. & alios
Legite & apocali psin ioħis. Pracho quando
de cȩlo cecidit: tertiã partẽ stellarũ sẽcũ duxit
huc usq ds̃ locutus ẽ. ad homines: & rursũ
ꝑ ꝓphetam loquitur.
urge ds̃ iudica terrã. Surge : quia nauis nr̃a
fluctib tunditur. Surge deus uidica terram
Qm̃ mali uidices non iudicant. sẽd euertunt
legẽ tutt̃. & pecora tua lacerant. tu surge qui
uerus uidex es. Quia ergo mali uidices mortui
sunt sic̃ adam. & cecider̃ sic̃ unis de principib
ꝓpterea tu surge. tu iudica. tu salua creaturã
tuã. Mercenarius autẽ cũ lupũ uiderit fugit.
relinquit oues. Non potest ita dolere alieno.

Expanded text:
dit; siquidem Tyrus lingua Hebraea dicitur Sor  : hoc dit; siquidem Tyrus lingua Hebraea dicitur Sor  : hoc est, tribulatio. Ergo et iste princeps qui primo erat in coelo: nunc factus est princeps Tyri, hoc est tribulationis istius saeculi. Sicut unus de principibus cadetis. Quando dicit, sicut unus, ostendit esse et alios. Legite Apocalypsim Joannis: Draco quando de coelo cecidit, tertiam partem stellarum secum duxit . Hucusque Deus locutus est ad homines, et rursum per prophetam loquitur. Surge, Deus, judica terram. Surge, quia navis nostra fluctibus tunditur. Surge: Deus, judica terram: quoniam mali judices non judicant, sed evertunt legem tuam, et pecora tua lacerant. Tu surge, qui verus judex es. Quia ergo mali judices mortui sunt sicut Adam et ceciderunt sicut unus de principibus: propterea tu surge, tu judica, tu salva creaturam tuam. Mercenarius enim cum lupum viderit, fugit , relinquit oves: non potest ita dolere alieno,