comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ad consortiuͦ ꝑpetue pacis inferant᷑. Poita
pisciũ edificatur: cũ illis uirtutũ oꝑibus
fideles seruiunt: quib intuentes se ꝓximos
a fluctib ꝑturbationis & concupiscentiȩ
mundialis ereptos. ad tranquillitate̾ ac pacẽ
uice sp̃ualis introducant. Meminit huius
porte & sophonias ꝓpħa dicens. Uox clamo¬
ris a porta pisciũ. & ululatus a scđa. Qui
hoc qdđ adiungit a scda. scdi muri in eodẽ
cdimate portam significat. Nã tẽporib ere¬
chiȩ duplicatũ fuisse murũ ciuitatis uerba
dierũ narrant. ubi scriptũ est. Edificauit
quoq agens industrie omnẽ murũ qui
fuerat dissipatus. & extruxit turres desuꝑ.
& forinsectis alterũ murũ. Hȩc de sensu
littere. Uerũ iuxta leges allegoriȩ sophoni¬
as uocẽ clamoris a porta pisciũ & uilulatũ
audiit a sccła. quia utranq abhosꝰtib
deicitudam precognouit. Quia & fidem
& oꝑa doctorũ ꝑ quę ab undis uite cor¬

Expanded text:
ad consortium perpetuae pacis inferantur. Porta ad consortium perpetuae pacis inferantur. Porta piscium aedificatur, cum illis virtutum operibus fideles serviunt, quibus intuentes se proximos, a fluctibus perturbationis et concupiscentiae mundialis ereptos, ad tranquillitatem ac pacem vitae spiritualis introducant. Meminit hujus portae Sophonias propheta, dicens: Vox clamoris a porta piscium, et ululatus a secunda . Quia hoc quod adjunxit, a secunda, secundi muri in eodem climate portam significat. Nam temporibus Ezechiae duplicatum fuisse murum civitatis, Verba Dierum narrant, ubi scriptum est: Aedificavit quoque, agens industrie, omnem murum qui fuerat dissipatus, et exstruxit turres desuper, et forinsecus alterum murum . Haec de sensu litterae. Verum juxta legis allegoriam, Sophonias vocem clamoris a porta piscium et ululatum audivit a dejiciendam praecognovit: quia et fidem et opera doctorum, per quae ab undis vitae cor
Abbreviated transcription (Latin):
Portã pisciũ uocat eã. quȩ ioppen ac
diospolim id÷ liddã respiciebat. & uici¬
mior mari fuit inter cunctas uias ierłm.
que nuno porta dauid fertur appellari.
& esse prima portarũ ad occidentẽ mon¬
tis syon. Cui uidelicet opinioni consentire
uident᷑ uerba dierũ. in quib scriptũ. ẽ.
de manasse rege uida. Post hec ȩdificatit
murũ extra ciuitatẽ dauid ad occidentẽ¬
gyon in conualle abintroitu porte pisciũ
ꝑ cutũitũ usq ad ophel. & exaltauit illũ
uehementer. Typice autẽ sicut grex dr̃u
fideles. sic etiã pisces solent appellari. Vn¬
de ficut petro ait. pasce oues meas: ita
etiã eidem cuͦ andrea & coeteris apłis
ꝓmitait dicens. Uenite post me & faciã
uos fieri piscatores hominũ. De quib iterũ
piscatorib ꝑ parabolã dicit. Elegerunt bo
nos in uasa. malos autẽ foras miserunt.
gradus ordinantur in eccła. ꝑ quos electi
a repbis quasi boni pisces a malis secreti.

Expanded text:
Portam piscium vocat eam, quae Joppen ac Portam piscium vocat eam, quae Joppen ac Diospolin, id est, Lyddam respiciebat, et vicinior mari fuit inter cunctas vias Jerusalem, quae nunc porta David fertur appellari, et esse prima portarum ad occidentem montis Sion. Cui videlicet opinioni consentire videntur Verba Dierum, in quibus scriptum est de Manasse rege Juda: Post haec aedificavit muruGihon in convalle, ab introitu portae piscium, per circuitum usque ad Ophel, et exaltavit illum vehementer . Typice autem sicut grex Domini fidelis, sic etiam pisces solent appellari. Unde sicut Petro ait: Pasce oves meas ; ita etiam eidem cum Andrea et caeteris apostolis promittit, dicens: Venite post me, et faciam vos fieri piscatores piscatoribus per parabolam, dicens: Elegerunt bonos pisces in vasa, malos autem foras miserunt .gradus ordinantur in Ecclesia, per quos electi a reprobis, quasi boni pisces a malis segregati,
Abbreviated transcription (Latin):
meminit in euangłio suo iohes. Est autẽ
inquiens ierusolimis suꝑ ꝓbatica pisciua
quȩ cognominatut hebraice bethsaida. qͥnq
porticus habens. In his iacebat multitudo
magna languentiũ. & coetera. Neq aliqͥd
obstat ipsũ intelligere locũ hic eẽ. designa¬
tum. Nam nec nomen ꝓbatice multum
a nomine gregis distat. Grete & enim ouis.
ꝓbaton nuncupat᷑. Meminit huius loci
& ieronimus in libro Cõcorũ. ita scribens.
Bethsaida piscina in ierłm quę uocatur
ꝓbatica & a nobis interpretari potesł
pecualis. Hec quinq quondã porticus ha¬
buit. ostendunturq gemini lactis. quorũ
unus hibetnis pltuiis adimpleri solet.
alter mirũ iminodũ rubens quasi cruen¬
tis aquis. antiqui in se oꝑis signa testat᷑.
Hã hostias in eo lauari a sacerdotib soli¬
tas ftrunt. unde & nomen acceꝑit. Exqͥb
om̃ib uidet᷑ porta gregis uicina esse
piscine ꝓbatice. ut ꝑ hanc uidelicet af

Expanded text:
meminit in Evangelio suo Joannes: Est autem, meminit in Evangelio suo Joannes: Est autem, inquit, Jerosolymis probatica piscina, quae cognominatur Hebrporticus habens; in his jacebat multitudo magna languentium , etc. Neque aliquid obstat, ipsum intelligere locum hic esse designatum; nam nec nomen Probaticae multum a nomine gregis distat: Graece etenim ovis probaton nuncupatur. Meminit hujus loci et Hieronymus in libro Locorum, ita scribens: Bethseda piscina in Jerusalem, quae vocatur probatica, et a nobis interpretari potest pecualis. Haec quinque quondam porticus habuit; ostendunturque gemini lacus, quorum unus hibernis pluviis adimpleri solet, alter mirum in modum rubens, quasi cruentis aquis, antiqui in se operis signa testatur. Nam hostias in eo lavari a sacerdotibus solitas ferunt, unde et nomen acceperit. Ex quibus omnibus videtur porta gregis vicina esse piscinae probaticae, ut per hanc videlicet aff
Abbreviated transcription (Latin):
ti sumus. Sed & hoc ꝓbabile potest uide¬
ri. qđ ex eo porta gregis sit dicta. quod
ꝑ hanc pecora quę in templo offerrent᷑
intro duci solerent. Portã gͦ gregis in pͥmor¬
dio edificandę ciuitatis dĩ sacerdotes ędifi¬
cant. cũ scĩ predicatores auditores suos ante
om̃ia fide ueritatis. quȩ ꝑ dilectionẽ oꝑet᷑
imbuunt. ꝑ quã uictimas bonorũ oꝑum
intro ducere. & in altari sui cordis dõ offer¬
re debeant. Et huius porte edificiũ ꝑ cen-¬
tum cubitos extensũ usq ad turrẽ anane¬
hel idest gr̃e dĩ scificant.: cũ abinitio fidei
usq ad firmitatẽ bone actionis. quȩ nori
nisi dõ inspirante atq auxiliante ꝑficit᷑.
sola eternę retributionis intentione ꝑten¬
dunt. Notandũ sane quia ꝓ eo qđ ur̃i co¬
dices habent. & edificauerunt portã gregis.
uetus translatio habet. & edificatierunt
portam & piscinã ꝓbaticã. Cuiꝰ nominis

Expanded text:
ti simus . Sed et hoc probabile potest videti simus . Sed et hoc probabile potest videri, quod ex eo porta gregis sit dicta, quod per hanc pecora, quae in templo offerrentur, introduci solerent. Portam ergo gregis in primordio aedificandae civitatis Dei sacerdotes aedificant, cum sancti praedicatores, auditores suos ante omnia fidei veritate, quae per dilectionem operetur, imbuunt; per quam victimas bonorum introducere, et in altari sui cordis Deo offerre debeant. Et hujus portae aedificium per centum cubitos extensum, usque ad turrim Hananeel, id est, gratiae Dei sanctificant, cum ab initio fidei usque ad firmitatem bonae actionis, quae non nisi Deo inspirante atque auxiliante perficitur, sola aeterna retributionis intentione pertendunt. Notandum sane, quod pro eo nostri Codices habent: Et aedificaverunt portam gregis. Vetus translatio habet: Et aedificaverunt portam et piscinam probaticam; cujus nominis
Abbreviated transcription (Latin):
ad sinestram. Qui etiam portã quã edifica¬
uerunt scificasse referunt᷑. Sacerdotum
nanq est sua oꝑa scĩficatione speciali prȩ
coeteris digna facere. atq instanter agere.
ut quicunq sibi iunguntur. nomeN
in se ipsis dñi bene uiuendo sc̃ĩficent. Ui¬
detur autẽ iuxta litterã. ided primam
portam gregis uł a sacerdotib edificatã
uel esse scĩficatã: quia in uicinia templi
fuerit. & ad ipsos ꝓprie ꝑtinuerit. Flam
& hoc rationi congruere uidetur ut edi¬
ficatio ciuitatis a templo inciꝑet: quia
nimirum necesse est ut constantiã fidei
ac dilectionis in dm̃ ante omnia constru¬
amus in nobis. ac deinde ea quȩ ad ꝓximĩ
dilectionẽ ꝑtineant. oꝑa pietatis addamꝰ.
Tercio autem hoc est ultimo loco curam
ponamtis corũ. quȩ ad generalẽ uite huiꝰ
ꝓuisionẽ respiciunt. De quib apłs. Haben¬
tes inqͥt uictũ & quib tegam᷑. his conten¬

Expanded text:
ad sinistram. Qui etiam portam, quam aedificaad sinistram. Qui etiam portam, quam aedificaverunt, sanctificasse referuntur; sacerdotum namque est sua opera sanctificatione speciali prae caeteris digna facere, atque instanter agere, ut quicunque sibi junguntur, nomen in seipsis Domini bene vivendo sanctificent. Videtur autem juxta litteram, ideo primam portam gregis, vel a sacerdotibus aedificatam, vel esse sanctificatam, quod in vicinia templi fuerit, et ad ipsos proprie pertinuerit; nam et hoc rationi congruere videtur, ut aedificatio civitatis a templo inciperet. Quia nimirum necesse est, ut constantiam fidei ac dilectionis in Deum ante omnia conservemus in nobis, ac deinde ea quae ad proximi dilectionem pertineant, opera pietatis addamus; tertio autem, hoc est ultimo loco, curam ponamus eorum quae ad generalem vitae hujus provisionem respiciunt; de quibus Apostolus: Habentes, inquit, victum et quibus tegamur, his conten
Abbreviated transcription (Latin):
bitas contuentur. Unde satagunt ut colle¬
ctis in unã industriã uerbi ministris. citiꝰ
ea quȩ destructa: ẽẽ. uidebant᷑. fidei ac bonȩ
actionis ȩdificia resurgant. Et surterit¬
pontifex sũmus illius tẽporis filius fuit
ioachim. qui post patrẽ suũ iesũ filium
iosedech sacerdotẽ magnũ. & ipse ñ paruo
tempore pontificatus infulis fungebatur.
Et tecte restauratio ciuitatis a sacerdote ma-¬
gno & fr̃ib eius coepit. ut qͥ gradu prȩces¬
serant ortdinis. ꝙsi in bonis oꝑib exemplũ
cunctis fierent. Et bene edificantib saccidotib
aditingitur. Et usq ad turre centũ cubitoꝵ¬
ł dificant nanq sacerdotes in centenario
numcro cubitortĩ: cũ om̃s quos ertidiuł.
in amore ac desiderio ȩcernorũ incendurł.
Nam centũ quȩ in computo digitorũ de
leua transerint in dexterã: celestia bona
figurant. quȩ in cõparationẽ temporaliũ
& infimorũ bonorũ quasi dextera sunt

Expanded text:
bitas contuentur. Unde satagunt ut collebitas contuentur. Unde satagunt ut collectis in unam industriam verbi ministris, citius ea quae destructa esse videbantur, fidei ac bonae actionis aedificia resurgant. CAPUTpontifex summus illius temporis, filius fuit Joacim, qui post patrem suum Jesum filium Josedec sacerdotem magnum, et ipse non parvo tempore pontificatus infulis fungebatur. Et recte restauratio civitatis a sacerdote magno et fratribus ejus coepit, ut qui gradu praecesserant ordinis, ipsi in bonis operibus exemplum cunctis fierent. Et bene aedificantibus sacerdotibus adjungitur. Et usque ad turrim centum cubitodificant namque sacerdotes in centenario numero cubitorum, cum omnes quos erudiunt, in amore ac desiderio aeternorum incendunt. Nam centum quae in computo digitorum de laeva transeunt in dexteram, coelestia bona figurant, quae in comparatione temporalium et infimorum bonorum quasi dextra sunt
Abbreviated transcription (Latin):
dissipatus iacet. cũ conuersio fideliũ t̾renis
atq infimis sordet affectib. Porte sunt
igni combuste. cũ ipsi quoq qui & aliis
docendo introitũ uitȩ pandere debuerant̃.
relicto ueritatis magisterio cõmuni cum
coeteris ignauia torpent. ac tẽporalib cu¬
ris inseruiunt. Et dixi cis. Uos nostis af¬
flictionem in qua sumus. quia ierłm de¬
serta est & porte eius consumpte st̃ igni.
Uenite & edificemus muros ierłm. & cet̾a
usq dũ ait. Et confortatę sunt manus
eor in bono. Plana sunt hec. & fp̾uali sen¬
sui nimis accominoda. quia doctores scĩ
imino om̃s qui zelo dĩ feruent in afflictio¬
ne sunt maxima. quã diu ierłm hoc est
uisionẽ pacis quã nob̾ dñs reliqͥt & com¬
mendauit. ꝑ bella dissensionũ cernunt. ẽẽ
desertam. & portas uirtutũ quas iuxta i sa¬
iam laudatio occupare debuerat. pͣualentib
inferorũ portis deiectas atq oppbrio ha¬

Expanded text:
dissipatus jacet, et conversatio fidelium terrenis dissipatus jacet, et conversatio fidelium terrenis atque infimis sordet affectibus. Portae sunt igni consumptae, cum jam quoque qui et aliis docendo introitum vitae pandere debuerant, relicto veritatis magisterio communi cum caeteris ignavia torpent, ac temporalibus curis inserviunt. Et dixit eis: « Vos nostis afflictionem in qua sumus, quia Jerusalem deserta est, et portae ejus consumptae sunt igni: venite, et aedificemus muros Jerusausque dum ait, « et confortatae sunt manus eorum in bono . » Plana sunt haec et spiritali sensui nimis accommoda, quia doctores sancti, imo omnes qui zelo Dei fervent, in afflictione sunt maxima, quandiu Jerusalem, hoc est visionem pacis, quam nobis Dominus reliquit et commodavit, per bella dissensionum cernunt esse desertam; et portas virtutum, quas juxta Isaiam laudatio occupare debuerat, praevalentibus inferorum portis dejectas atque opprobrio ha
Abbreviated transcription (Latin):
uertitur in gaudiũ: cũ res scẽ eccłȩ cresce¬
re & cos qui peccando aberrauerant. poe¬
nitendo ad eam redire cognoscunt:¬
Et ueni ierłm. & mansi ibi trib dieb.
Et surrexi nocte ego. & uiri pauci mecũ.
& ñ indicaui cuiquã qđ ds̃ dedisset iN
corde meo ut facerẽ in ierłm. Et ium̃¬
tum non erat mecũ. nisi animal cuĩ sede¬
bam. Et egressus sũ ꝑ portã uallis nocte.
& coeteta usq dũ ait. Et considerabam
murũ. & reuersus ueri ad portã uallis.
& redii. Diuersa urbis destructae loca
lustrando ꝑuagat᷑. & singula hȩc quoniodo
debeant reparari sollicita mente scrutat᷑.
Sic & doctorũ est sp̃ualiũ sepius noctu sur¬
gere. ac sollerti indagine statũ scẽ ȩccłe
quiescentib coeteris inspicere. ut uigilant᷑
inquirant. qualiter ea quȩ uitiorũ bellis
in illa sordidata siue deiecta sunt castigan¬
do emendent & erigant. Murus autẽ ierłm

Expanded text:
vertetur in gaudium, cum res sanctae Ecclesiae crescevertetur in gaudium, cum res sanctae Ecclesiae crescere, et eos qui peccando aberraverant, poenitendo ad eam redire cognoscuntEt veni Jerusalem, et mansi ibi tribus diebus, et surrexi nocte ego et viri pauci mecum, et non indicavi cuiquam quid dedisset Deus in corde meo, ut facerem Jerusalem; et jumentum non erat mecum, nisi animal cui sedebam. Et egressus sum per portam vallis nocte, » etc., usque dum ait: « et considerabam murum, et reversus veni ad portam vallis, et redii . » Diversa urbis destructa loca lustrando pervagatur, et singula haec quomodo debeant reparari sollicita mente scrutatur. Sic et Doctorum est spiritalium saepius noctu surgere, ac solerti indagine statum sanctae Ecclesiae quiescentibus caeteris inspicere, ut vigilanter inquirant qualiter ea quae vitiorum bellis in illa sordidata sive dejecta sunt, castigando emendent et erigant. Murus autem Jerusalem
Abbreviated transcription (Latin):
ȩccłẽ inimici. quotiens electos quosq
ꝓ catholica fide uł correctione morũ qͥb
eccłe muri renouentur. laborare conspi¬
ciunt. Notanda & enim animorum
rerũq diuersitas. quod supra quidem
dicti sunt hi qui remanserant de capti¬
uitate in iudea in afflictione magna
& opꝓbrio fuisse. sed & neemias longũ
cũ fletu & pretib duxisse ieiuniũ. eoqd̃
murus ierłm dissipatus est. & porte illiꝰ
essent igni combustȩ. At nunc uersa
uice hostes eiusdẽ sc̃ȩ ciuitatis contristati
& in afflictione sunt magna constituti.
eo qł edificia illius restauranda simul
& ciues intelligerent ab insultationib
hostiũ esse subleuandos. Unde colligen¬
dum etiã in hac uita sententiã illã dri
posse compleri. qua cũ dixisset. Am̃ am̃
dico uobis. quia plorabitis & flebitis uos
mundus autẽ gaudebit. uos autẽ contri¬
stabimint: continuo subiecit. sed tristicia
ur̾a uertetur in gaudiũ. Flente nanq
mundo qui gaudebat. tristicia iustorũ

Expanded text:
iae, quoties electos quosque pro catholica fide vel correctione morum, quibus Ecclesiae muri renoventur, laborare conspiciunt. Notanda etenim animarum rerumque diversitas, quia supra quidem dicti sunt hi, qui remanserant de captivitate in Judaea, in afflictione magna et opprobrio fuisse; sed et Nehemiam longum cum fletu et precibus duxisse jejunium, eo quod muros Jerusalem dissipatos, et portae illius essent igne combustae, et nunc versa vice hostes ejusdem sanctae civitatis contristati, et in afflictione sunt magna constituti, eo quod aedificia illius restauranda, simul et cives intelligerent ab insultationibus hostium esse sublevandos. Unde colligendum, etiam in hac vita sententiam illam Domini posse compleri; qui cum dixisset: Amen, amen, dico vobis, quia plorabitis et flebitis vos, mundus autem gaudebit, vos autem contristabimini; continuo subjecit: Sed tristitia vestra vertetur in gaudium . Flente namque mundo qui gaudebat, tristitia justorum
Abbreviated transcription (Latin):
dum habuisse dicunt᷑ Sessor autẽ huius
equi dñs est. qui in ꝓphis suis in habitauit.
Sed ualde durũ uidetur. qđ nomen mor-¬
tis habuisse dicit᷑. Ipse enĩ est uita omniuꝰ
lectorũ suoꝵ sicut ipse dicit. Ego sũ uita.
Sed si diligenter scripturas diuinas inspe-
electorũ quib cotidie uitam ȩternã lar¬
gitur. ita & mors dici potest reproborũ
quos ꝓ scelerib suis cotidie morti tradit
ꝑpetue. Ipse enĩ habet potestatẽ animã
& corpus ꝑdere in gehennã. Nomen gͦ
mortis habuisse dicit᷑. qui isrłitico popło
peccati mortẽ intulit. sicut in cantico de¬
uteronomii ipse manifeste demonstrat cũ
dicit. Ignis succensus est in furore meo.
&̾ ardebit usq ad inferni nouissima deuora¬
bitq terram cum germine suo. & montium
fundamenta comburet. Congregabo suꝑ eos
mala. & sagutas meas complebo in eis. Consu

Expanded text:
dum habuisse dicuntur: sessor autem hujus dum habuisse dicuntur: sessor autem hujus equi Dominus est, qui in prophetis suis inhabitavit. Sed valde durum videtur, quod nomen mortis habuisse dicitur; ipse enim vita est omnium electorum suorum, sicut ipse dicit: Ego sum vita . Sed si diligenter Scripturas divinas inspexeelectorum, quibus quotidie vitam aeternam largitur; ita et mors dici potest reproborum, quos pro sceleribus suis quotidie morti tradit perpetuae; ipse enim habet potestatem animam et corpus perdere in gehennam . Nomen ergo mortis habuisse dicitur, quia Israelitico populo peccanti mortem intulit, sicut in cantico Deuteronomii ipse manifeste demonstrat, cum dicit: Ignis succensus est in furore meo, et ardebit usque ad inferni novissima: devorabitque terram cum germine suo, et montium fundamenta comburet. Congregabo super eos mala, et sagittas meas complebo in eis:
Abbreviated transcription (Latin):
nsi demonstrationẽ sp̃ualiũ sensuum i
uettri testamento quȩ nobis ꝑ xp̃m facta
est. Sequit᷑. Et ecce equus pallidus. & qui se
debat suꝑ eũ nomen illi mors. & infernꝰ
sequebatur eũ. Vident᷑ hȩc quȩ de equite
quarto dicunt᷑. ad antixp̃m ꝑtinere. Sed q
stipiores tres equites in bonam partẽ in¬
terpretati sumus. ut conuenirent cũ aꝑtio¬
nib triũ sigillorũ. ordinis rectitudo cogit.
ut & istũ in bonã partẽ intelligamus.
quatinus concordet cũ aꝑtione quarti si¬
gilli. quã ad ꝓpħas ꝑtinere demonstrauumꝰ.
Equus gͥ pallidus ꝓphas significat. Pallor
uͦ diuersis modis accidit hominib. Aliq̃n¬
do nanq pauore. aliquando languore.
aliquando morte totũ corpus occupante.
multisq aliis modis pallescunt homines.
Prophe itaq qui populo peccanti predice¬
bant qđ in rapinã & gladiu & ꝑditionẽ
darentur: non inconuenient᷑ colorẽ palli.¬

Expanded text:
nisi demonstrationem spiritalium sensuum in nisi demonstrationem spiritalium sensuum in veteri Testamento, quae nobis per Christum facta est.debat super eum, nomen 532 illi mors, et infernus sequebatur eum. Videntur haec quae de equite quarto dicuntur, ad Antichristum pertinere: sed quia superiores tres equites in bonam partem interpretati sumus, ut convenirent cum apertionibus trium sigillorum; ordinis rectitudo cogit, ut et istum in bonam partem intelligamus, quatenus concordet cum apertione quarti sigilli, quam ad prophetas pertinere demonstravimus. Equus igitur pallidus prophetas significat: pallor vero diversis modis accidit hominibus; aliquando namque pavore, aliquando languore, aliquando morte totum corpus occupante, multisque modis aliis pallescunt homines. Prophetae itaque, qui populo peccanti praedicebant quod in rapinam et gladium et perditionem darentur, non inconvenienter colorem palli
Abbreviated transcription (Latin):
caro pueri paruuli. & mundatus est a
lepra. Aqua tordanis baptismuͦ figurabat.
ptismatis a lepra peccatorũ suorꝰ est expur¬
gatus. Septena uͦ eius lauatio. septiformẽ
sp̃m sc̃m figurauit. ꝑ cuius oꝑationem
remissio peccator in baptismo datur
Quia sicut corpus uisibilit᷑ aquis baptis¬
matis. ita anima inuisibilit᷑ ꝑ oꝑationẽ
pit. lepramq eius hereditauit: eos desi¬
gnat qui doctrinã suę predicationis ho¬
minib uendunt. quos dñs in euangłio
gͥ sanitatẽ contulit. & gyezi preciũ accepit.
quia abeis quos diuina miscdia saluat.
ꝑuersi doctores preciũ sanitatis exigunt.
Et ideo heredes lepre eor efficiuntur.
quia in malis que tsti ꝑ gr̃am dĩ contẽpse¬
tunt ꝑmanentes. damnationẽ sibi ꝑpetuam
ad qutirunt. De aꝑtionib quattuor sigillorꝰ
quȩ ad uetus testamentũ ꝑtinere certũ est.
palica de multis diximus. ut demonstra :¬
remus nichil aliud esse sigillorũ aꝑtionẽ.

Expanded text:
caro pueri parvuli, et mundatus est a caro pueri parvuli, et mundatus est a lepra. Aqua Jordanis baptismum figurabat, ptismatis a lepra peccatorum suorum est expurgatus. Septena vero ejus lavatio septiformem Spiritum sanctum figurabat, per cujus operationem remissio peccatorum in baptismo datur; quia sicut corpus visibiliter aquis baptismatis, ita anima invisibiliter per operationem pit, lepramque ejus haereditavit, eos designat qui doctrinam suae praedicationis hominibus vendunt, quos Dominus in Evangelio igitur sanitatem contulit, et Giezi pretium accepit; quia ab eis quos divina misericordia salvat, perversi doctores pretium sanitatis exigunt. Et ideo haeredes leprae eorum efficiuntur; quia in malis quae isti per gratiam Dei contempserunt, permanentes damnationem sibi perpetuam acquirunt. De apertionibus quatuor sigillorum quae ad vetus Testamentum pertinere certum est, pauca de multis diximus; ut demonstraremus nihil aliud esse sigillorum apertionem,
Abbreviated transcription (Latin):
preparat in bonis oꝑib semet ipsũ exercens.
ut hȩres celestis patriȩ fiat obtinet. Qđ
autẽ ait helyas. hydriȩ farina nͦ deficiet.
nec lechitus olei imminuet᷑ usq in diem
in qua daturus est dñs pluciam siꝑ terrã.
illud significat qd fides abelectorum cor¬
dib bonaq oꝑa non deficient. usq dũ
dñs ad uidicium cũ om̃ib scis suis ueniat.
Similiter & helẏseus xp̃m figurabat. na¬
aman uͦ popłm gentiũ. Oulti leꝓsi erañ
in isrł. & nemo eorꝰ mundatus. ẽ nisi
naaman sẏrus. quia ueniente xp̃o in car¬
ne & uidei & gentes lepra peccatorꝰ suor
circundati erant. Sed udeis in iniquitate
sua ꝑmanentib: gentes a lepra peccatorꝰ
suorũ mundate sunt. Precepit gͦ helyse¬
us naaman dicens. Uade & lauare septies
in iottlane. & recipiet sanitatẽ caro tua
atq mundaberis. Abut & lauit in ior¬
dane septies. & restituta est caro eius sic̃

Expanded text:
praeparat, cum in bonis operibus semetipsum exercens, praeparat, cum in bonis operibus semetipsum exercens, ut haeres coelestis patriae fiat obtinet. Quod autem ait Elias: Hydria farinae non deficiet, nec lecythus olei minuetur usque in diem, in qua daturus est Dominus pluviam super terram ; illud significat, quod fides ab electorum cordibus bonaque opera non deficient, usque dum Dominus ad judicium cum omnibus sanctis suis veniat. Similiter et Elisaeus Christum figurabat, Naaman vero populum gentium. Multi leprosi erant in Israel, et nemo eorum mundatus est, nisi Naaman Syrus; quia veniente Christo in carne, et Judaei et gentes lepra peccatorum suorum circumdati erant: sed Judaeis in iniquitate sua permanentibus, gentes a lepra peccatorum suorum mundatae sunt. Praecepit ergo Elisaeus Naaman, dicens: Vade et lavare septies in Jordane, et recipiet sanitatem caro tua, atque mundaberis . Abiit, et lavit in Jordane septies, et restituta est caro ejus sicut
Abbreviated transcription (Latin):
rem uͦ sepe poenitentia designat᷑. sicut dicit
beatus iob ad dñm. Iccuto ipse me reprehen¬
do. & ago poenitentiã in fauilla & cinere.
Panis gͥ cinere cooꝑitur: cũ quilibet infi¬
delis ad fidẽ ueniens prius studet deflere
mala quȩ fecit. ut conuenientius ad fidẽ
xp̃i ꝑcipiendã quȩ ia baptismate datur
accedat. Helyas itaq preopit mulieri ut
ex farina pane faceret. sibiq deferret: quia
predicatores sciꝰ gentes hortabant᷑. ut ex rati¬
onis bono qđ a dõ ꝑceperant. cibuꝰ fidei dõ
prȩpararent sibiq deferrent. Eidem nanq
unusquisq ad baptismũ ueniens predicato¬
ri defert: cuͦ ad interrogationẽ sacerdotis
qualiter credat confitetur. Helyas panem
orum merces est predicatoru. Qua propt᷑
helias mulieri precepit. ut sibi primũ. po¬
stra sibi & filio suo panẽ prȩpararet: quia
conuersio peccatoris prȩdicatori primo
imputat᷑. postea uͦ conuersus panẽ sibi

Expanded text:
rem vero saepe poenitentia designatur, sicut dicit rem vero saepe poenitentia designatur, sicut dicit beatus Job ad Dominum: Idcirco ipse me reprehendo, et ago poenitentiam in favilla et cinere . Panis igitur cinere cooperitur, cum quilibet infidelis ad fidem veniens, primum studet deflere mala quae fecit; ut convenientius ad fidem Christi percipiendam, quae in baptismate datur, accedat. Elias itaque praecepit mulieri ut ex farina panem faceret, sibique deferret; quia praedicatores sancti gentes hortabantur, ut ex rationis bono quod a Deo perceperant, cibum fidei Deo praepararent, sibique deferrent; fidem namque unusquisque ad baptismum veniens, praedicatori defert, cum ad interrogationem sacerdotis qualiter credat, confitetur; Elias panem orum merces est praedicatorum. Quapropter Elias mulieri praecepit ut sibi primum, postea sibi et filio suo panem praepararet; quia conversio peccatoris praedicatori primo imputatur: postea vero conversus panem sibi
Abbreviated transcription (Latin):
nirent. Per uasa uͦ in quib farina & oleum
continebatur. eorũ corda designant᷑. En colli¬
go duo ligna. ut ingrediar & faciã illud
mͥ & filio meo. ut comedamꝰ & moriamur.¬
Ligna que in ciuitate colligunt᷑. nichil utili¬
tatis habent nisi ut igni comburant᷑. Per
ligna gͥ errores gentiliũ diabolica fraude in¬
uenti designantur. Multer ligna duo colli¬
gebat: quia gentilis popłs ex doctrina phylo¬
sophorum atq poetarum diuersos errores
colligebat ꝓ quib ꝑpetuo incendio trude¬
retur. Sed quid est qđ dicit ut comedamus
& moriamur: Nos enĩ ideo comedimus. ut
uitam in corpore seruemus. Hec autẽ ideo
se dicit comedere ut moriat᷑: quia doctrina
gentiliũ mortẽ magis infert quã uitã. Ad
quã helẏas. Uade & fac sicut dixisti. Uerun¬
tamen mͥ fac ex ipsa farinula subcinericiuĩ
panẽ paruulũ. & affer ad me. tibi autẽ &
filio tuo facies postea. Per pane fides. ꝑ cine¬

Expanded text:
nirent. Per vasa vero in quibus farina et oleum nirent. Per vasa vero in quibus farina et oleum continebatur, eorum corda designantur. En colligo duo ligna, ut ingrediar, et faciam illud mihi et filio meo, ut comedamLigna quae in civitate colliguntur nihil utilitatis habent, nisi ut igni comburantur. Per ligna igitur errores gentilium diabolica fraude inventi designantur. Mulier ligna duo colligebat, quia gentilis populus ex doctrina philosophorum atque poetarum diversos errores colligebat, pro quibus perpetuo incendio traderetur. Sed quid est, quod dicit: Ut comedamus et moriamur? Nos enim ideo comedimus, ut vitam in corpore servemus: haec autem ideo se dicit comedere, ut moriatur; quia doctrina gentilium mortem magis infert, quam vitam. Ad quam Elias: Vade, et fac sicut dixisti, verumtamen mihi fac ex ipsa farinula subcinericium panem parvulum, et affer ad me; tibi autem et filio tuo facies postea. Per panem fides, per cine
Abbreviated transcription (Latin):
Helyas gͦ post tergũ mulietis clamauit: qr
predicatores sc̃i gentib quẽ ignorabant.¬
qm predicauerunt. Vnde & ꝑ buccellam
panis initia fidei possumus intelligere.
& quia illi competenter ad fidem ueni¬
unt. qui student prius peccata sua confi¬
teri: recte subditur. Dixitq mulier. Ui¬
uit dñs qs tuus. quia ñ habeo panẽ nisi
quantũ pugillus caꝑe potest farine in hy¬
dria. & paululũ olei in lechito. Lechitus
uas erat in quo oleũ seruabat᷑. Possumus uͦ
ꝑ farinã rationẽ ꝑ oleũ autẽ oꝑa miscdie
intelligere. Gentilis gͦ popłs cognoscens se
grauiter errasse: confitebat᷑ nichil in se boni
esse. nisi tantũmodo qđ paruͦ rationis &
tiles nanq parũ tationis habebant: quia
ex parte tationabiles. ex maxima aute parte
irrationabiles erant. Quid enĩ irrationabiliꝰ.
quã dicere ligno aut lapidi ds̃ m̃s es tũ
Habebant & parũ miscdiȩ: quia ipsa natura
sepe eos ad hoc impellebat ut miscris subue¬

Expanded text:
mulieris clamavit, quia praedicatores sancti gentibus, Deum quem ignorabant, praedicaverunt. Unde et per buccellam panis initia fidei possumus intelligere; et quia illi competenter ad fidem veniunt, qui student prius peccata sua confiteri, recte subditur: Dixitque mulier: Vivit Dominus Deus tuus, quia non habeo panem, nisi quantum potest pugillus capere farinae in hydria, et parvulum olei in lecytho . Lecythus vas erat in quo oleum servabatur. Possumus vero per farinam rationem, per oleum autem opera misericordiae intelligere. Gentilis ergo populus cognoscens se graviter errasse, confitebatur nihil in se boni esse, nisi tantummodo quod parum rationis, et tiles namque parum rationis habebant; quia ex parte rationabiles, ex maxima autem parte irrationabiles erant. Quid enim irrationabilius, quam dicere ligno aut lapidi: Deus meus es tu? Habebant et parum misericordiae; quia ipsa natura saepe eos ad hoc impellebat, ut miseris subve
Abbreviated transcription (Latin):
cerat. nec inuentus fuetat dolus in ore
eius. Originali quoq peccato obnoxius
non erat: quia ex concubitu uiri qui
sine peccato esse non potest ortus non
fuerat. Ap̃c itaq qui mortẽ ex debito noꝵ
habebat. a diabolo qui auctor eius erat
mortẽ mutuauit. & ꝑ eã eundẽ pͥncipẽ
mortis interfecit. Per caput autẽ phyli¬
stei genus humanũ in hoc loco designat᷑
a corpore diaboli electorũ multitudinẽ
separauit. Detulit illud in ierłm: quia
multitudinẽ electorũ in celesti beatitudi¬
ne quȩ ierłm uocat᷑ collocauit. De helya¬

Expanded text:
cerat, nec inventus fuerat dolus in ore cerat, nec inventus fuerat dolus in ore ejus . Originalit quoque peccato obnoxius erat, non quia ex concubitu viri, qui sine peccato esse non potest, ortus non fuerat. Christus itaque qui mortem ex debito non habebat, a diabolo, qui auctor ejus erat, mortem mutuavit, et per eam eumdem principem mortis interfecit. Per caput autem Philisthaei genus humanum in hoc loco designaturChristus a corpore diaboli electorum multitudinem separavit. Detulit illud in Jerusalem , quia multitudinem electorum in coelesti beatitudine, quae Jerusalem vocatur, collocavit.
Abbreviated transcription (Latin):
uit: quia saluator nrͣ scientiã quinq librorꝰ
equaliter possedit: sed ex uno idest deutero¬
nomio terna testimonia sumpsit. ex quib
tres temptationes chaboli deuicit. Et sicut
dauid funda lapidẽ iecit & goliã interfecit:
ita & dñs nr̃ lingua scẽ scripture testimonia
ꝓtulit & diabolum suꝑauit. Aliter. Perrexit
dauid ad pugnaᷤ contra phylisteũ: similiter
& xp̾c ut diabolũ uinceret ad passionem
ꝓperauit. Dauid lapide goliam deiecit.
similiter & xẽc diabolũ sua morte ꝑemit
Cũq gladiũ non haberet in manu dauid
tulit gladiũ phylistei. & interfecit eu
gladio suo prȩciditq caput eius. Gladi¬
us diaboli mors est. Inuidia enĩ diaboli
mors introuuit in orbem terraru᷑. Iste
est gladius de quo pͥmũ hominẽ. dem¬
de genus humanũ. usq dũ a xp̃o redi¬
meretur interfecit Hunc gladiũ incur¬
rimus cũ peccamꝰ. Sed hunc gladium
xp̃c non habebat: quia peccatũ non fe¬

Expanded text:
vit, quia Salvator noster scientiam quinque librorum vit, quia Salvator noster scientiam quinque librorum aequaliter possedit, sed ex uno, id est, Deuteronomio, terna testimonia sumpsit, ex quibus tres tentationes diaboli devicit. Et sicut David funda lapidem jecit, et Goliam interfecit, ita et Dominus noster lingua sacrae Scripturae testimonia protulit, et diabolum superavit. Aliter: Perrexit David ad pugnam contra Philisthaeum; similiter et Christus, ut diabolum vinceret, ad passionem properavit. David lapide Goliam dejecit; similiter et Christus diabolum morte sua peremit. Cumque gladium non haberet in manu David, tulit gladium Philisthaei, et interfecit eum gladio suo, praeciditque caput ejus . Gladius diaboli, mors est. Invidia enim diaboli mors introivit in orbem terrarum . Iste est gladius, de quo primum hominem, deinde genus humanum, usque dum a Christo redimeretur, interfecit. Hunc gladium incurrimus, cum peccamus. Sed hunc gladium Christus non habebat, quia peccatum non fe
Abbreviated transcription (Latin):
atideret os ad blasphemandũ xp̃m aperire.
om̃sq extincti sunt credentib in xp̃m gen¬
tibus. Idem autẽ dauid cuͦ ad bellũ contra
phylisteũ iret. baculũ suũ tulit secũ quẽ
semꝑ habebat in manib elegitq sibi quinq
limpidissimos lapides de torrente. & misit
eos in peram quam habebat secu. & fundã
manu tulit. & ꝓcessit contra phylisteũ
Per baculũ quo homo sustentat᷑ apł̃i designant.
Qui xp̃m quasi sustinuerunt: cũ opus ꝓpt̾
qd in mundũ uenerat cõpleuerunt. sicut
dicit apłs paulus. Dĩ enĩ sumus adiutores.
Per peram autẽ eius humanitas designat᷑.
Per quinq lapides quinq libri moysi. Quos
in peram misit: quia scientiã quinq librorꝰ
homuii quẽ assũpserat dedit. Per fundã
autẽ. eius linguã acciꝑe possumus. Processio
uͦ dauid contra phylisttũ : duob modis scđm
allegoriam intelligi potest. Processit nanq
saluator nr̃ contra phylisteũ: quando du

Expanded text:
auderet os ad blasphemandum Christum aperire, auderet os ad blasphemandum Christum aperire, omnesque exstincti sunt credentibus in Christum gentibus. Idem autem David cum ad bellum contra Philisthaeum iret, baculum suum tulit secum, quem semper habebat in manibus, elegitque sibi quinque limpidissimos lapides de torrente, et misit eos in peram, quam habebat secum, et fundam manu tulit, processit contra Philisthaeum . Per baculum, quo homo sustentatur, apostoli designantur, qui Christum quasi sustinuerunt, cum opus propter quod in mundum venerat compleverunt, sicut dicit Apostolus, Dei enim sumus adjutores . Per peram autem ejus humanitas designatur; per quinque lapides quinque libri Moysi, quos in peram misit, quia scientiam quinque librorum homini quem assumpsit dedit. Per fundam autem ejus linguam accipere possumus. Processio vero David contra Philisthaeum, duobus modis secundum allegoriam intelligi potest. Processit vero Salvator noster contra Philisthaeum, quando duc
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑcussitq atq arietẽ de ore eorꝰ eruit: similit᷑
& redẽptor nr quosdã ex ꝑsecutorib ꝑsecutꝰ
est. quando eis poenã quã merebant᷑ in pͣsenti
scło irrogauit. sicut primo herodi. & iteruͦ
scđo & tercio & multis aliis. Percussit quippe:
quando eos ȩterna morte damnauit. Arieitẽ
de ore eorꝰ eruit quia popłm fideliũ abcor
dilaccrtatione liberauit. & illi terũ conugebã
aduersũ dauid: quia temporib ꝑsecutorũ
cum alii punirent᷑. alii contra xp̃m insur¬
gebant: ut euis nomen atq culturã funditꝰ
extinguerent. Sed dauid apprehendebat men¬
tum eorꝰ. & suffocabat interficiebatq eos.
Per mentũ qudori est ꝓximus. blaspheiniȩ
iudeorũ atq paganorũ designant᷑. Ap̃c men-¬
tum ꝑsecutorũ apprehendit & suffocauit
interfecitq eos: quando imꝑatorib in xp̃m
credentib om̃is cultura & error gentilium
ita suffocatus est: ut nullus ꝑsecutorum

Expanded text:
percussit, atque arietem de ore eorum eruit, similiter percussit, atque arietem de ore eorum eruit, similiter et Redemptor noster quosdam ex persecutoribus persecutus est, quando eis poenam quam merebantur in praesenti saeculo irrogavit, sicut primo Herodi, et iterum secundo et tertio, et multis aliis. Percussit quippe, quando eos aeterna morte damnavit. Arietem de ore eorum eruit, quia populum fidelium ab eorum dilaceratione liberavit. Et illi iterum consurgebant adversum David, quia temporibus persecutorum cum alii punirentur, alii contra Christum insurgebant, ut ejus nomen atque culturam funditus exstinguerent. Sed David apprehendebat mentum eorum, et suffocabat interficiebatque eos. Per mentum, quod ori est propinquius, blasphemiae Judaeorum atque paganorum designantur. Christus mentum persecutorum apprehendit, et suffocavit interfecitque eos, quando, imperatoribus in Christum credentibus, omnis cultura et error gentilium ita suffocatus est, ut nullus persecutorum
Abbreviated transcription (Latin):
non est nob̃ necesse quicquã dicere. eoqd abeisdẽ
doctorib expositi sunt. Et quia ñ solũ quȩ a
ꝓpħis scripta sunt sed & quȩ ab eis gesta sunt.
sp̃ualem habent intelligentiã: pauca de his
quȩ ꝑ dauid. helyam & helyscum gesta sunt
dicamus. In regũ uolumine scriptũ est. quia
cũ dauid uellet ꝑgere ad pugnã contra phy¬
listeum. dicit ad saul. Pascebat seruus tuus
gregẽ patris sui. & ueniebat leo uł ursus.
tollebatq arietẽ de medio gregis & inseque¬
bat. ꝑcutiebamq eos & eruebã de ore eoruͦ.
& illi consurgebant aduersũ mo. & apprehen¬
debam mentũ eor. & fuffocabã interficiebamq
cos. Nã & leonẽ & ursũ interfeci ego seruus
tuus. Lauid xpm significat. Per leonẽ autem
udei designati sunt. qͥ eccł̃am dĩ ꝑsecuti st᷑.
abstulit: quia ꝑsecutores quosdã de ęccła fi¬
deles tulerunt. atq ꝓ xp̃i nomine int̾fecert᷑.
Et sicut dauid leonẽ & ursũ insecutus est.

Expanded text:
 dicere, eo quod ab eisdem doctoribus expositi sint. Et quia non solum quae a prophetis scripta sunt, sed et quae ab eis gesta sunt, spiritalem habent intelligentiam, pauca de iis quae per David, Eliam et Elisaeum gesta sunt, dicamus. In Regum volumine scriptum est, quia cum David vellet pergere ad pugnam contra Philistaeum, dixit ad Saul: Pascebat servus tuus gregem patris sui, et veniebat leo vel ursus, tollebatque arietem de medio gregis, et insequebar, percutiebamet illi consurgebant adversum me; et apprehendebam mentum eorum, et suffocabam, interficiebamque eos. Nam et leonem et ursum interfeci ego servus tuus . David Christum significat. Per leonem autem Judaei designati sunt, qui Ecclesiam Dei persecuti sunt; pabstulit, quia persecutores quosdam de Ecclesia fideles tulerunt, atque proximi nomine interfecerunt. Et sicut David leonem et ursum insecutus est,
Abbreviated transcription (Latin):
uirũ suũ peccatis suis exigentib ꝑdiderat.
Et uocauit eam dixitq ei. Affer mͥ paulu¬
lum aquȩ in uase ut bibam. Minora pe¬
tut. ut ad maiora ꝑueniret. Possumꝰ nanq
ꝑ paululũ aquȩ quod animũ sitientis refti¬
gerat. uoluntatẽ audientiũ intelligere.
Quia sicut sitientis linguaᷤ aque refrige¬
rat: ita & predicatorũ mentes promptus
animus auditorũ. Cũq illa ꝑgeret ut af¬
ferret: damauit post tergũ eius dicens. Af¬
fer mͥ & buccellam panis in manu tua.

Expanded text:
um suum peccatis suis exigentibus perdiderat. Et vocavit eam, dixitque ei: Affer mihi paululum aquae in vase ut bibam . Minora petiit, ut ad majora perveniret. Possumus namque per paululum aquae, quod animum sitientis refrigerat, voluntatem audientium intelligere, quia sicut sitientis linguam aqua refrigerat, ita et praedicatorum mentes promptus animus auditorum. Cumque illa pergeret ut afferret, clamavit post tergum ejus dicens: Affer mihi et buccellam pan
Abbreviated transcription (Latin):
dixit in ueneficus tuis etrauerunt om̃s g̃s.
& sanguis ꝓpħarũ & scõrũ inuentus est om̃i¬
um a te occisorũ suꝑ terrã: non enĩ in una
ciuitate occisi sunt apł̃i uł ꝓphȩ. aut reliqui
martyres. Sed hȩc est ciuitas suꝑborꝰ. quȩ in
toto mundo ꝑsequit᷑ scõs. Ipsa est ciuitas quã
chain fr̃is sui sanguine fundauit. & uocauit
nomine filii sui enoch idest posteritatẽ. quia
om̃s mali in quib est babylonia succedentes
sibi usq ad finẽ mundi ꝑsequunt᷑ eccłam dĩ.

Expanded text:
s, et sanguis Prophetarum inventus est omnium a te occisorum super terram: non enim in una civitate occisi sunt Apostoli et Prophetae aut reliqui Martyres; sed haec est civitas superborum, quae in toto mundo persequitur sanctos. Ipsa est civitas quam Cain fratris sui sanguine fundavit, et vocavit nomine filii sui Enoch, id est, posteritatem: quia omnes mali in quibus Babylonia est, succedentes sibi usque ad fi
Abbreviated transcription (Latin):
Auit enĩ ꝑ ignẽ sci sp̃s credunt in xp̃isto &
spͣualit᷑ comedunt᷑ ab eccła. idest incorpo¬
rantur ȩccłȩ: aut peccatorũ suorũ igne co¬
meduntur & pereunt. Et diabolus seducens
illos missus est in stagnũ ignis & sulphuris.
ubi & bestia & pseudo ꝓpħȩ. ꝑ seudo ꝓphȩ
intelligunt᷑. aut heretici aut ficti x̃piani

Expanded text:
aut enim per ignem sancti Spiritus credunt in Christum, et spiritualiter comeduntur ab Ecclesia, id est, incorporantur Ecclesiae; aut peccatorum suorum igne comeduntur, et pereunt. Et diabolus seducens ipsos, missus est in stagnum ignis et sulfuris, ubi et bestia et pseudoprophetae: pseudoprophetae intelligu
Abbreviated transcription (Latin):
magna babylon. ciuitas fortis. qm una hora
uenit damnatio tua. Sp̃s dicit nom ciuitatis.
uerũ illi mundũ plangunt exiguo admodũ
sp̃s ditatos abea. peccatorũ diuitias significat.
Induta bẏssino & purpura & coccino. & orna.¬
ta auro & lapide precioso & margaritis. Hun¬
quid ciuitas induit᷑ bysso aut purpura. &
non homines ipsi: Se itaq plangunt. dũ
supradictis spoliant᷑. & omnis gubernator.
& om̃is qui nauib nauigat & naute. & qͦtqͦt
mare oꝑant᷑ alonge steterunt. & clamauert᷑

Expanded text:
magna Babylon, civitas fortis, quoniam una hora magna Babylon, civitas fortis, quoniam una hora venit damnatio tua! Spiritus dicit nomen civitatis: verum illi mundum plangunt, exiguo admodum us ditatos dicit ab ea, peccatorum divitias significat. Induta byssino, et purpura, et cocco, et ornata auro et lapide pretioso ac margaritis. Numquid civitas induitur bysso aut purpura, et non homines? Ipsi itaque se plangunt, dum supra dictis spoliantur. Et omnis gubernator, et omnis qui navibus navigat, et nautae, et quotquot mare operantur, a longe steterunt
Abbreviated transcription (Latin):
affligunt᷑. Nã suꝑ om̃s suꝑbos & uoluptatib
deditos maiores plagȩ in anima ueniunt quã
in corpore. Tunc enĩ maiore plaga ꝑcutiun¬
tur. quando de suis se iniquitatib extollentes.
ita qĩ iusto iudicio malũ agere ꝑmittuntur.
ut inter dĩ filios flagellari ñ mereant᷑. sed in¬
pleatur in eis illudd qͦd scriptũ est. In laborib
hominũ non sunt. & cũ hominib ñ flagella¬
buntur. ideo tenuit eos suꝑbia eor. Qm fortis¬
dñs ds̃ qui iudicabit eã. & flebunt & plan¬
gent se suꝑ eã reges t̾rȩ. qui cũ ea fornicati st̃.
Qui reges plangent euersã. si eã reges uer¬
tent: Sed qd est ciuitas hoc reges qui eam
plangunt. Non luxutiȩ malũ quare cũ ea
peccant agendo poenitentiã plangunt: sed
uiebant perire cognoscunt. uel quare cessare
ne Alonge inquit stantes ꝓpt̾ metũ poenȩ eiꝰ.
Longe stantes ñ corpore sed anima. dũ unus¬

Expanded text:
affliguntur: nam super omnes superbos et voluptatibus affliguntur: nam super omnes superbos et voluptatibus deditos, majores plagae in anima veniunt, quam in corpore. Tunc enim majori plaga percutiuntur, quando de suis se iniquitatibus extollentes, ita justo Dei judicio malum agere permittuntur, ut inter filios Dei flagellari non mereantur, sed impleatur in eis illud quod scriptum est: In laboribus hominum non sunt, et cum hominibus non flagellabuntur; ideo tenuit eos superbia eorum Dominus Deus, qui judicabit eam. Et flebunt et plangent se super eam reges terrae, qui cum ea fornicati sunt. Qui reges plangent eversam, si eam reges evertent? Sed quod est civitas, hoc et reges, qui eam plangent. Non luxuriae malum quia cum ea peccant, agendo poenitentiam plangunt; sed atibus serviebant, perire cognoscunt: vel quia cessare nae, a longe stantes propter metum poenae ejus: a longe stantes non corpore, sed animo; dum unus
Abbreviated transcription (Latin):
unt. Exite inqͥt de ea popłs m̃s. id est de baby¬
lonia nec cõmunicetis peccatis eiꝰ. & plagis eius
ne ledamini. qm̃ ascenderunt peccata eius usq
ad celũ Et recordatus est ds̃ iniquitatiseorũ.
Recdite illi sicut & ipsa reddidit & duplicate
dupla scđm oꝑa eius. in quo poculo miscuit
miscete illi ditplũ. Quantũ se clarificauit &
indeliciauit: tantũ date ei cruciatũ & luctũ
popło suo. Hȩc enĩ om̃ia xp̃ianis bonis idest
uisibiles & inuisibiles. Qm in corde suo dicit
babylonia idest plebs omniũ malorũ uł super¬
borũ. sedeo regina & uidua ñ sũ. & luctum
non uidebo. Propterea in una die uenient pla¬
ge eius. mors & luctus. & fames. & igni con¬
cremabunt᷑. Si una die moriet᷑ & concremabit᷑:
quis suꝑ istis lugebit mortuũ: Aut fames qͣn¬
ta potest esse unius diei: Sed diẽ dixit breue
tẽpus uitȩ presentis. quo & sp̃ualit̾ & carnalit

Expanded text:
unt . Exite, inquit, de ea, populus meus, id est, de Babyunt . Exite, inquit, de ea, populus meus, id est, de Babylonia: ne communicetis peccatis ejus, et plagis ejus ne laedamini. Quoniam ascenderunt peccata ejus usque ad coelum, et recordatus est Deus iniquitatum ejus. Reddite ei sicut et ipsa reddidit vobis, et duplicate dupla secundum opera ejus: in quo poculo miscuit, miscete illi duplum: quantum se clarificavit et indeliciavit, tantum date ei cruciatum, et luctum poculum suum. Haec omnia Christianis bonis, id est, visibiles et invisibiles. Quoniam in corde suo dicit Babylonia, id est, plebs omnium malorum vel superborum, Sedeo regina, et vidua non sum, et luctum non videbo. Propterea in una die venient plagae ejus mors et luctus et fames; et igne concremabitur. Si una die morietur, et concremabitur, quis super istis lugebit mortuum, aut fames quanta esse potest unius diei? Sed diem dixit breve tempus vitae praesentis, quo et spiritualiter et carnaliter
Abbreviated transcription (Latin):
rit iustus. erit in refrigerio. Quomͦ parti¬
ceps delicti esse potest iustus. quẽ cũ impro
ciuitatis casus abstulerit. nisi forte quando
riosa & impia exeunt boni. nisi aliquis
ex eis remanere. & delectari uoluptatibus
babylonis uoluerit: Hoc si fecerit: sine du¬
bio particeps plage eius erit. Quod autem
totiens dyxit exite: nolite hoc corporaliter
sed sp̃ualit᷑ intelligere. De medio babylo¬
nie exitur: quando conuersatio mala de.¬
seritur. Nã & in una domo & in una ȩccła
& in una ciuitate simul sunt babylonii
cũ terosolimitanis. & tam quãdiu nec borii
consentiunt malis. nec mali conuertunt᷑
adbonos: & in bonis ierłm. & in malis
babylonta esse cognoscit᷑. Sumul habitant
corpore sed diuisi sunt corde. quia malorum
conuersatio semꝑ in terris est quia terrã dili¬
gunt. & omnẽ sp̃e & totã intentionẽ anumi sui
in terrã constituunt. bonorũ uͦ mens scđ̾m

Expanded text:
rit justus, in refrigerio erit ; quomodo partirit justus, in refrigerio erit ; quomodo particeps delicti esse potest justus, quem cum impio civitatis casus abstulerit? Nisi forte quando one luxuriosa et impia exeunt boni, si aliquis ex illis remanere et delectari voluptatibus Babyloniae voluerit; hoc si fecerit, sine dubio plagae ejus particeps erit. Quod autem toties dixit, Exite, nolite hoc corporaliter, sed spiritualiter intelligere. De medio Babyloniae exitur, quando conversatio mala deseritur. Nam et in una domo et in una Ecclesia et in una civitate simul sunt Babylonii cum Jerosolymitanis: et tamen quamdiu nec boni consentiunt malis, nec mali convertuntur ad bonos, et in bonis Jerusalem, et in malis Babylonia esse cognoscitur. Simul habitant corpore, sed longe divisi sunt corde: quia malorum conversatio semper in terris est, quia terram diligunt, et omnem spem suam et totam intentionem animi sui in terra constituunt; bonorum vero mens secu