comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sollicita: duobus nuper beata
germanis. nunc ex duob fr̃ibus
uerumnosa. Neq alterũ sequi
potest. neq alcerum derelinquere
Cui tumulus hospitium tuus: et
corporis tui sepulcrum . ẽ. domus
Atq utinã. uel hoc tutũ diuersoriũ.
Cibus infletibus: potus in lacrimis
Cibum & enĩ dedisti nobis panem
in mensura. aut fortasse ulera men¬
suram. Nam quid de me loquor.
cui neq mori licet. ne sororem re.¬
linquam. neq uiuere libet. ne ate
reuellar: Quid enĩ michi sine te
potest. eẽ. iocundum. in quo omnis
semꝑ fuit nr̃a iocunditas : Aut qͥd
diutius in hac uita degere iuuat.
atq: interris morari. inquibus tam¬
diu locunde uiximus. quã diu simul
uiximus : Et si eẽt quod hic dele¬
ctare nos posset: sine te delectare
non possẽt. Et si quando uoluissem
impense uitã ꝓducere : iam tamen
sine te ẽẽ nollemus. Huec intole¬
rabilia. Quid enĩ colerabile sine
tanto uitae comite. tanto laborum

Expanded text:
sollicita, duobus nuper beata sollicita, duobus nuper beata germanis, nunc ex duobus fratribus aerumnosa, neque alterum sequi potest, neque alterum derelinquere: cui tumulus hospitium tuus, et corporis tui sepulcrum est domus. Atque utinam vel hoc tutum diversorium! Cibus in fletibus, potus in lacrymis; cibum etenim dedisti nobis panem  in lacrymis in mensura, aut fortasse ultra mensuram . 34. Nam quid de me loquar, cui neque mori licet, ne sororem relinquam: neque vivere libet, ne a te avellar? Quid enim mihi sine te potest esse jucundum, in quo omnis semper fuit nostra jucunditas? aut quid diutius in hac vita degere juvat, atque in terris morari, in quibus tamdiu jucunde viximus, quamdiu simul viximus! Etsi esset quod hic delectare nos posset, sine te delectare non posset: et si quando voluissemus impense vitam producere, jam tamen sine te esse nollemus. 35. Haec intolerabilia. Quid enim tolerabile sine te tanto vitae comite, tanto laborum
Abbreviated transcription (Latin):
& auulsos a complexi parentum
paruos liberos supra tela lactari.
incestari sacracta dõ corpora. et
senilem uiduae maturioris uterũ
in usus desuetos onerum redire non
pignerum: Quonã inquã modo
ista tolerares. qui etiam ultimo
sp̃ui iam forcassis oblitus. & adhuc
nr̃i non inmemor. de cauenda in¬
cursione barbarorũ nos sȩpius ad¬
monebas. cõmemorans non frustra
te dixisse fugiendũ. forcasse ideo
quod nos destitui tua morte cer¬
nebas: Quod non infirmitate
animi. sed pietate faciebas. Et si
infirmus ꝓnobis. tamen firmus
tibi. Qui cũ ex utero nobili
reuocares. symmacho tuo parente
quod ardere bello italia diceretur.
quod in periculũ tenderes. quod
in hostem incurreres: respondisti
endi. ne nr̃o de esses periculo. ut
consortem te fraterni discriminis
exhiberes F elix igitur tã opor¬
tuno obitu: quia non es in hunc
seruatus dolorem Certe. certe
felicior quam scã soror. quue tuo
solatio destituta. de suo pudore

Expanded text:
et avulsos a complexu parentum et avulsos a complexu parentum parvulos liberos supra tela jactari, incestari sacrata Deo corpora, et senilem viduae maturioris uterum in usus desuetos oncrum redire, non pignorum? Quonam, inquam, modo ista tolerares, qui etiam ultimo spiritu tui jam fortassis oblitus, et adhuc nostri non immemor, de cavenda incursione Barbarorum nos saepius admonebas, commemorans non frustra te dixisse fugiendum. Fortasse ideo quod nos destitui tua morte cernebas: quod non infirmitate animi, sed pietate faciebas; et si infirmus pro nobis, tamen firmus tibi. Qui cum a viro nobili revocareris Symmacho tuo parente, quod ardere bello Italia diceretur, quod in periculum tenderes, quod in hostem incurreres; respondisti endi, ne nostro deesses periculo, ut consortem te fraterni discriminis exhiberes. 33. Felix igitur tam opportuno obitu, quia non est in hunc servatus dolorem. Certe felicior 1123 quam sancta soror, quae tuo solatio destituta, de suo pudore
Abbreviated transcription (Latin):
est ne malitia mutaret cor eius: quan¬
tomagis nunc iure dicendũ . ẽ. cũ ad
saeculi lubricũ uitue accedat abiguũ
Raptus. ẽ. ne in manus incideret bar.¬
barorum Raptus ẽ. ne tocius orbis
excidia. mundi finẽ. ꝓpinquorum
funera. ciuium mortes: ne postremo
scarum uirginũ atq uiduarũ quod
om̃ium morte acerbius . ẽ. colluuio.¬
nem uideret: Ego uero te fr̃ cum
uitue tuȩ sorte: tum mortis cõmo¬
ditate beatũ arbitror. Non enim
nobis ereptus es. sed periculis. Uon
uitam amisisti: sed in gruentium
acerbitatũ formidine caruisti
Nam qui eras scãe mentis miscđia
in tuos: si nunc urgeri italiam tam
doleres in alpium uallo. summã
nr̃ȩ salutis consistere. lignorumq
concidibus construi murũ pudoris
Qua afflictione mereres tam
impuro atq crudeli. qui nec pudici¬
tiae parceret nec saluti. Quo nã
in quã modo haec ferres. quue nos
ꝑpeti & fortassẽ quod grauius est
spectare cogimur: rapi uirgines.

Expanded text:
est, ne malitia mutaret cor ejus ; quanest, ne malitia mutaret cor ejus ; quanto magis nunc jure dicendum est, cum ad saeculi lubricum, vitae accedat ambiguum! Raptus est, ne in manus incideret Barbarorum: raptus est, ne totius orbis excidia, mundi finem, propinquorum funera, civium mortes, ne postremo sanctarum virginum atque viduarum, quod omni morte acerbius est, colluvionem videret. 31. Ego vero te, frater, cum vitae tuae flore, tum mortis commoditate beatum arbitror. Non enim nobis ereptus es, sed periculis: non vitam amisisti, sed ingruentium acerbitatum formidine caruisti. Nam qua eras sanctae mentis misericordia in tuos, si nunc urgeri Italiam tam doleres in Alpium vallo summam nostrae salutis consistere, lignorumque concaedibus construi murum pudoris! Qua afflictione moereres tam impuro atque crudeli, qui nec pudicitiae parceret, nec saluti! 32. Quonam, inquam, haec modo ferres, quae nos perpeti, et fortasse quod gravius est spectare cogemur, rapi virgines,
Abbreviated transcription (Latin):
tam̃ cõmendatũ sp̃m Et si non
appellauit uoce corporis defunctũ:
diuinae tam̃ potestatis auctoritate.
a cruciatibus mortis. & anequitiue
spiritualis incursionibus. eius animã
liberauit. Et si non resedit in locu¬
lo qui erat mortuus: tam̃ requie¬
uit in xp̃o. Et si non locutus ẽ. nob̃.
tam̃ ea quae supra nos sunt cernit.¬
& quae potiora sunt nobis. iam se
uidere luetatur. Per ea enim quue
in euangelio legimus. quae futura
sunt intelligimus. Et p̾sentium
species. indiciũ futurorũ est Non
opus fuit ei resurrectio tẽporalis:
cui aet̾na debetur. Quid enim
in hanc miseriã & erumnosissĩmã
recideret labem. atq in hanc flebi¬
lem uitã rediret. quẽ raptũ magis
esse extam imminentib malis ur-¬
gentibusq periculis gaudere debemꝰ :
Nam si pęccato. sacculo. bellisq
cessantibus raptũ enoch nemo de¬
fleuit. sed magis ꝓpheta laudauit
sicut de illo scriptura dicit. raptus

Expanded text:
tamen commendatum spiritum: et si non tamen commendatum spiritum: et si non appellavit corporis voce defunctum; divinae tamen potestatis auctoritate a cruciatibus mortis, et a nequitiae spiritalis incursionibus ejus animam liberavit: et si non resedit in loculo, qui erat mortuus; tamen requievit in Christo: et si non locutus est nobis; tamen ea quae supra nos sunt, cernit: et quae potiora sunt nobis, jam se videre laetatur. Per ea enim quae in Evangelio legimus, quae futura sunt intelligimus: et praesentium species indicium est futurorum. 30. Non opus fuit ei resurrectio temporalis, cui aeterna debetur. Quid enim in hanc miseram et aerumnosissimam recideret labem, atque in hanc flebilem vitam rediret, quem raptum magis 1122 esse ex tam imminentibus malis urgentibusque periculis gaudere debemus? Nam si pacato saeculo, bellisque cessantibus, raptum Enoch nemo deflevit, sed magis propheta laudavit, sicut de illo Scriptura dixit: Raptus
Abbreviated transcription (Latin):
Quid enim suꝑ est suauitatis. quibus
tã predulce decus. tam carum in
huius mundi tenebris lumen extin¬
ctum ẽ. in quo non nr̃ae solũ familiae.
sed tocius patriae decus occidit :
Habeo sane uob̾ fr̃s dilectissimi.
creditis sollicitudinẽ: qđ fletũ tocius
Non enim miscđiae priuatȩ dolor.
sed quoddã publicȩ officiũ & munus
est grãe. Aut siqua uos mei tangit
miscđia. quod talem frẽm amiserim:
habeo fructum uberem. habeo ur̃i
pignus affectus. Mallem frẽm ui.¬
uentem. Sed tam̃ publicũ officium
in sẽcundis rebus locundius. ẽ. in aduer¬
sis gratius. Neq uero michi medi¬
ocre meritũ. tanti uidetur officii
describuntur. uel in euangelio mota
lacrimis uiduȩ ꝓsequens turba funꝰ
adolescentis inducitur. cui resurre¬
ctio debebatur. Illã tam̃ thabitã
uiduȩ. hunc tota ciuitas fleuit
Non ergo dubium . ẽ. ur̃is lacrimis
apłorũ patrocinium cõparari
si nunc ñtetigit loculum: suscepit

Expanded text:
Quid enim superest suavitatis, quibus Quid enim superest suavitatis, quibus tam praedulce decus, tam clarum in his mundi tenebris lumen exstinctum est: in quo non nostrae solum familiae, sed totius patriae decus occidit? 28. Habeo sane vobis, fratres dilectissimi, creditis solitudinem, quod fletum totius Non enim misericordiae privatae dolor, sed quoddam publicae officium et munus est gratiae: aut si qua vos mei tangit misericordia, quod talem fratrem amiserim, habeo fructum uberem, habeo vestri pignus affectus. Mallem fratrem viventem; sed tamen publicum officium in secundis rebus jucundius est, in adversis gratius. 29. Neque vero mihi mediocre meritum tanti videtur officii.describuntur, vel in Evangelio mota lacrymis viduae prosequens turba funus adolescentis inducitur, cui resurrectio debebatur; illam tamen Thabitam viduae, hunc tota civitas flevit. Non ergo dubium est vestris lacrymis apostolorum patrocinium comparari:si nunc non tetigit loculum, suscepit
Abbreviated transcription (Latin):
sunt tributi: ut quia maturo tui obitu
nr̃e futuris erat uoluptatis occasus.
sine nobis iam uiuere disceremus
Equidem presagȩ mentis agnosco
formidinem. dũ repeto sȩpe quue
scripserim. Reuocabã te fr̃. ne ipse
africam peceres : ac potius aliquem
destinares. Timebã te cõmittere
uiae. fluctibus credere: & solito
metus maior incesserat animum
Sed & peregrinationẽ explicuisti.
& rem ordinasti. & ueteri & sentinosõ
ut audio nauigio. iterũ te fluctib
credidisti. Namq cũ celeritatem
aucupares. cautelã p̃t̃ misisti: auid̃
nr̃e grãe. dissimulans periculi tui
O fallax luetitia. o incerta huma¬
narum rerũ curricula Ex affrica
redditum. ex mari restitutũ. ex nau¬
fragio seruatum: putabamus iã nob
ñ posse eripi. Sed grauiora naufra¬
gia interris positi sustinemus Nã
quẽ non potuer̃ naufragia ad mortẽ
deducere. strenuis natatibus euitata:
eius mors coepit nob ẽẽ naufragio

Expanded text:
sunt tributi, ut quia immaturo tui obitu sunt tributi, ut quia immaturo tui obitu nostrae futurus eras voluptatis occasus, sine nobis jam vivere disceremus. 26. Et quidem praesagae mentis agnosco formidinem, dum repeto saepe, quae scripserim. Revocabam te, frater, ne ipse Africam peteres, ac potius aliquem destinares. Timebam te committere viae, fluctibus credere, et solito metus major incesserat animum: sed et peregrinationem explicuisti, et rem ordinasti, et veteri et sentinoso, ut audio, navigio iterum te fluctibus credidisti. Namque cum celeritatem aucuparis, cautelam praetermisisti, avidus nostrae gratiae, dissimulans periculi tui. 27. O fallax laetitia! o incerta humanarum rerum curricula! Ex Africa redditum, ex mari restitutum, ex naufragio servatum, putabamus jam nobis non posse eripi: sed graviora naufragia 1121 in terris positi sustinemus; nam quem non potuerunt naufragia maris ad mortem deducere, strenuis natatibus evitata, ejus mors coepit nobis esse naufragio.
Abbreviated transcription (Latin):
iungebas. Deniq: ea quue ambo ne¬
quiueramus concludere: solus im¬
plesti. Plaudebat sibi ut audio
prosper. qđ iacerdotii mei occasione
redditurum se quae abstulerat
putabat: sed uehementiorem tuã
unius efficaciã exꝑtus ẽ. quã duoꝵ
Itaq soluit om̃ia. nec moderationi
ingratus tuae. nec illudens pudori
Sed & modestiue gratus. nec insolens
efficacice. Sed cui fr̃ illa quaesisti:
Nos enĩ idem uolebamus laborũ tuoꝵ
ẽẽ. prȩmium. quod documentum erat
Peregisti om̃ia. & ubi perfunctus om̃ib
reuertisti: tu solus nobis qui om̃ibus es
preferendus eriperis. quasi idõ mortẽ
distuleris ut consuminares pietatis
officium. palmã efficaciȩ reportares
Quã nec ips̃ nos fr̃ carissime sȩculi
huius delectabant honores. quod nos
a nobis inuicẽ diuidebant. Quos idõ
adepti sumus. non quia eorum fuit
expetenda perceptio: sed ne uilis diss̃¬
mulatio uideretur. Aut fortasse idõ

Expanded text:
jungebas. 24. Denique ea quae ambo nejungebas. 24. Denique ea quae ambo nequiveramus concludere, solus implesti. Plaudebat sibi, ut audio, Prosper, quod sacerdotii mei occasione redditurum se, quae abstulerat, non putabat: sed vehementiorem tuam unius efficaciam expertus est, quam duorum. Itaque solvit omnia, nec moderationi ingratus tuae, nec illudens pudori: sed et modestiae gratus, nec insolens efficaciae. Sed cui, frater, illa quaesisti? Nos enim idem volebamus laborum tuorum esse praemium, quod documentum erat. Peregisti omnia, et ubi perfunctus omnibus revertisti, tu solus nobis, qui omnibus es praeferendus, eriperis; quasi ideo mortem distuleris, ut consummares pietatis officium, palmam efficaciae reportares. 25. Quam nec ipsi nos, frater charissime, saeculi hujus delectabant honores, quod nos a nobis invicem dividebant! Quos ideo adepti sumus, non quia fuit eorum expetenda perceptio, sed ne vilis dissimulatio videretur. Aut fortasse ideo
Abbreviated transcription (Latin):
afferebat. Ita nouũ uidebat᷑ om̃ibus
nos diuidi. Ego certe fr̃nue oblitꝰ
atq aspicere uidebar michi Sed
tanquã suspenso collo iugum. ubi spe¬
ratis exciderã: trahere me putabã
Difficilis ꝓgredi. uerecundus uideri
& redire ꝓperans : qđ sine te pro¬
cedere non liberet. At uero ubi
ambobus ꝓdeundũ fuit: ñ plura
in itinere uestigia quã uerba. nec
incessus quã sermo crebrior. Nec
ambulandi cura. sed colloquendi gr̃a
Uterq enĩ nr̃m ex alterius ore pende¬
bat : non intento aspectu legere iter.
sed mutuo sollicitos excipere sermones
Haurire oculorũ gr̃am. spirare fr̃nae
imaginis uoluptates. Quã uirtutes
tuas tacitus mecũ ipse mirabar. Quã
plaudebã michi qđ tali me dñs fr̃e
donauerat. tam pudico. tam efficaci.
tam innocenti. tã simplici ut cum
tuã innocentiam cogitarem. effica¬
ciam desperarẽ. cũ efficaciam cer-¬
nerem. innocentiã non putarem
Sed utrumq mira quadã uirtute

Expanded text:
afferebat. Ita novum videbatur omnibus afferebat. Ita novum videbatur omnibus nos dividi! Ego certe fraternae impaatque aspicere videbar mihi: sed tamquam suspenso collo jugum, ubi speratis excideram, 1120 trahere me putabam, difficilis progredi, verecundus videri, et redire properans, quod sine te procedere non liberet. 23. At vero ubi ambobus prodeundum fuit, non plura in itinere vestigia, quam verba; nec incessus, quam sermo crebrior: nec ambulandi cura, sed colloquendi gratia; uterque enim nostrum ex alterius ore pendebat. Non intento aspectu legere iter, sed mutuo sollicitos experiri sermones, haurire oculorum gratiam, spirare fraternae imaginis voluptates. Quam virtutes tuas tacitus mecum ipse mirabar! quam plaudebam mihi, quod tali me Dominus fratre donaverat, tam pudico, tam efficaci, tam innocenti, tam simplici; ut cum tuam innocentiam cogitarem, efficaciam desperarem: cum efficaciam cernerem, innocentiam non putarem! Sed utrumque mira quadam virtute
Abbreviated transcription (Latin):
Sentio equidem quod repetendis
officuis tuis recensendisq uirtutib
afficiatur animus: sed tam̃ in ipsa
mei affectione requiesco. Atq heae
michi recordationes & si dolorem
Anego possum aut ñ cogitare de te.
aut umquã sine lacrimis cogitare :
Et potero umquã aut tanti non me¬
minissẽ fr̃is. aut sine lacrimabili
quadam meminissẽ gr̃a : Quid enĩ
michi umquã locundum. qđ non. eẽt.
exte ꝓfectum: Quid in quã michi
sine te aut tibi umquã sine me uo-¬
luptati fuit : Quis non usus nobis.
& ꝓpe uisus ipsẽ somnusq cõmunis :
Quae discreta umquã uoluntas :
Quod non commune uestigium:
Uere ut cũ gradum tollerem. uel tu
meũ uel ego tuum corpus uiderem᷑
attollere: Quod si quando sine
altero ꝓdeundũ fuit: intectum
latus putares. affectũ multatum
cerneres : mestũ animũ iudicares
Non assueta gra. non uigor solitus
prenitebat. Suspecta om̃ibus soli¬
tudo. mȩtum alicuius uegritudinis

Expanded text:
21. Sentio equidem quod repetendis 21. Sentio equidem quod repetendis officiis tuis, recensendisque virtutibus, afficiatur animus: sed tamen in ipsa mei affectione requiesco, atque hae mihi recordationes etsi dolorem . An ego possum aut non cogitare de te, aut umquam sine lacrymis cogitare? Et potero umquam aut tanti non meminisse fratris, aut sine lacrymabili quadam meminisse gratia? Quid enim mihi umquam jucundum, quod non esset ex te profectum? Quid, inquam, mihi sine te, aut tibi umquam sine me voluptati fuit? Quis non usus nobis, et prope visus ipse, somnusque communis? Quae discreta umquam voluntas? Quod non commune vestigium? fere ut cum gradum tollerem, vel tu meum, vel ego tuum corpus videremur attollere. 22. Quod si quando sine altero prodeundum fuit, intectum latus putares, affectum vultum cerneres, moestum animum judicares: non assueta gratia, non vigor solitus praenitebat: suspecta omnibus solitudo metum alicujus aegritudinis
Abbreviated transcription (Latin):
reliquisses: quae ñ lacrimabili do¬
lore ꝑcuteret aspectum. sed memo¬
rabili gr̃a commendaret haeredem
Quid igitur nunc agam. cũ om̃s
uitae huius suauitates. cuncta so¬
lacia. cuncta deniq ornamenta
amiserim: Tu enĩ michi unus eras
Domi solatio. foris decori. Tu inquã
in consilus arbiter. curȩ particeps.
dep̃cator sollicitudinis. depulsor
meroris. Tu meorũ assertor accuũ.
cogitationumq defensor. Tu postre¬
mo unus in quo domestica sollicitu¬
do resideret. publica cura requies¬
ceret. Testor sanctam animã tuã.
me infabricis eccłae id sȩpe ueritũ
eẽ. ne displicerem tibi. Deniq ubi
redisti: obiurgasti moram. Ita domi
forisq eruditor quidã & arbiter sa¬
cerdotis. ut domestica cogitare non
sineres. publica curare censeres: ut
non uerear ne uidear arrogant̃ dicere
Haec enĩ laudis tuȩ portio.ẽ. quia
sine offensione ulla & gubnasti fris
domũ. & cõmendasti sacerdotium.

Expanded text:
reliquisses, quae non lacrymabili doreliquisses, quae non lacrymabili dolore percuteret affectum, sed memorabili gratia commendaret haeredem. 20. Quid igitur nunc agam, cum omnes vitae istius suavitates, cuncta solatia, cuncta denique ornamenta amiserim? Tu enim mihi unus eras domi solatio, foris decori: tu, inquam, in consiliis arbiter, curae particeps, deprecator sollicitudinis, depulsor moeroris: tu meorum assertor actuum, cogitationumque defensor: tu postremo unus, in quo domestica sollicitudo resideret, publica cura requiesceret. Testor sanctam animam tuam, me in fabricis Ecclesiae id saepe veritum esse, ne displicerem tibi. Denique ubi rediisti, objurgasti moram: ita domi forisque eruditor quidam et arbiter sacerdotis, ut domestica cogitare non sineres, publica curare censeres. At non verear, ne videar arroganter dicere; haec enim laudis tuae portio est, quia sine offensione ulla et gubernasti fratris domum, et commendasti sacerdotium.
Abbreviated transcription (Latin):
petitus esses. me ꝓte potius suffigen¬
dum dedissem. Si exeuntẽ potuis¬
sem reuocare: animã meã potius
obrulissem Nichil michi ꝓfuit ulti¬
mos hausissẽ anhelitus. nichil flacus
meos inspirasse morienti. Putabam
enĩ quod aut tuam mortẽ ipse susci¬
perem. aut uitã meã inte ipse transfun¬
derem. O infelicia illa sed tam̃ dulcia
supprema osculorũ pignora. Oam¬
plexus miseri. inter quos exanimũ
corpus obriguit. halitus suppremus
euanuit. Stringebam quidem bra¬
chia. sed iam ꝑdideram quẽ tenebã:
& extremum sp̃m ore relegebam. ut
consortiũ mortis haurirem. Sed
nescio quomodo uitalis ille michi
halitus factus ẽ. & maiorem gr̃am
in ipiã morte redolebam. Atque
utinã si cuã nequiui meo sp̃u uitã
ꝓducere: uel ultimi anhelitus tui
uigor transfundi potuisset inmeam
mentẽ. & illam tui animi puritatẽ
atq innocentiã. nr̃ spiraret affectꝰ
Hanc michi haereditatẽ fr̃ carissime

Expanded text:
petitus esses, me pro te potius suffigenpetitus esses, me pro te potius suffigendum dedissem: si exeuntem potuissem revocare animam, meam potius obtulissem. 19. Nihil mihi profuit ultimos hausisse anhelitus, nihil flatus in os inspirasse morienti; putabam enim quod aut tuam mortem ipse susciperem, aut meam vitam in te ipse transfunderem. O infelicia illa, sed tamen dulcia suprema osculorum pignora! O amplexus miseri, inter quos exanimum corpus obriguit, halitus supremus evanuit! Stringebam quidem brachia, sed jam perdideram, quem tenebam; et extremum spiritum ore relegebam, ut consortium mortis 1119 haurirem. Sed nescio quomodo vitalis ille mihi halitus factus est, et majorem gratiam in ipsa morte redolebat. Atque utinam si tuam nequivi meo spiritu vitam producere, vel ultimi anhelitus tui vigor transfundi potuisset in meam mentem, et illam tui animi puritatem atque innocentiam noster spirasset affectus! Hanc mihi haereditatem, frater charissime,
Abbreviated transcription (Latin):
laurentium impetratũ ẽẽ nunc cognos¬
cimus cõmeatũ. Atq utinã non solũ
commeatũ. sed etiã ꝓlixum uitue
tempus rogasses. Potuisti annos
plurimos impetrare uiuendi: qui
potuisti cõmeatũ impecroere ueni¬
endi. Equidem tibi om̃ps aet̾ne ds̃
gras ago: quod uel haec nobis sup¬
prema solacia ñ negasti. quod aman¬
tissimi fr̃is ex sĩculis africanisue regi¬
onibus ex optatũ nobis reditũ con-¬
tulisti. Ita enim mature postquã
uenit ereptus . ẽ. quasi ꝓpter hoc
solũ uideretur eẽ dilatus ut ad fr̃s
rediret. Habeo plane pignus meũ.
quod nulla michi peregrinatio iã
possit auellere. Habeo quas com¬
plectar reliquias . Habeo tumulũ
quẽ corpore tegam. Habeo sepulchrũ
suꝑ quod iaceam. Et cõmendabiliorem
dõ futurũ esse me credam. quod supra
scĩ corporis ossa requiescam. Utinã
sic poruissem aduersus mortẽ quoq
tuã meũ corpus opponere. Sigladiis

Expanded text:
Laurentium impetratum esse nunc cognosLaurentium impetratum esse nunc cognoscimus commeatum. Atque utinam non solum commeatum, sed etiam prolixum vitae tempus rogasses! Potuisti annos plurimos impetrare vivendi, qui potuisti commeatum impetrare veniendi. Et quidem tibi, omnipotens aeterne Deus, gratias ago, quod vel haec nobis suprema solatia non negasti, quod amantissimi fratris ex Siculis Africanisve regionibus exoptatum nobis reditum contulisti; ita enim mature, postquam venit, ereptus est; quasi propter hoc solum videretur esse dilatus, ut ad fratres rediret. 18. Habeo plane pignus meum, quod nulla mihi peregrinatio jam possit avellere: habeo quas complectar, reliquias: habeo tumulum, quem corpore tegam; habeo sepulcrum, super quod jaceam; et commendabiliorem Deo futurum esse me credam, quod supra sancti corporis ossa requiescam. Utinam sic potuissem adversus mortem quoque tuam meum corpus objicere! Si gladiis
Abbreviated transcription (Latin):
aut fortassẽ securus meriti cui quas
solas suꝑstites habeo lacrimas non
requires. Nam etiã cũ adhuc uiueres
flere ꝓhibebas: meroremq: magis
nr̃m quã tuam mortẽ tibi ẽẽ testaba¬
ris dolori. Prohibent ulterius ꝓdire
lacrimȩ. fletusq reuocant. Prohibet
etiam tui grã: nedum nr̃a deflemꝰ.
a cerbitatẽ. Non habeo qđ timeam:
qui timebam tibi. Non habeo quod
michi iã mundus eripiat. Et si scã
suꝑsit soror. integritate uenerabilis.
uequalis moribus. non impar officiis :
tibi tam̃ ambo plus timebamus. inte
uitȩ huius iocunditatẽ repositã puta¬
bamus. Propt̃ te uiuere delectabat:
ꝓpter te non pigebat mori Te enĩ
ambo suꝑstitem p̃cabamur: tibi
nos suꝑuiuere non iuuabat. Quan¬
do ñ corruit animus. cũ metus hu¬
iusmodi titillaret: Quomodo
consternata mens erat. uegritudinis
tuȩ nuntio: Uue miserȩ opinioni
Putabamus redditũ: quẽ uidemꝰ
dilatum. Tuis enĩ uotis apud scm̃
martyrẽ

Expanded text:
Aut fortasse securus meriti tui, quas Aut fortasse securus meriti tui, quas solas superstites habeo lacrymas, non requiris. Nam etiam cum adhuc viveres, flere prohibebas: moeroremque magis nostrum, quam tuam mortem tibi esse testabaris dolori. Prohibent ulterius prodire lacrymae, 1118 fletusque revocant. Prohibet etiam tui gratia; ne dum nostra deflemus, acerbitatem: non habeo quod timeam, qui timebam tibi; non habeo quod mihi jam mundus eripiat. Etsi sancta supersit soror, integritate venerabilis, aequalis moribus, non impar officiis; tibi tamen ambo plus timebamus, in te vitae hujus jucunditatem repositam putabamus. Propter te vivere delectabat, propter te mori non pigebat; te enim ambo superstitem precabamur, tibi nos supervivere non juvabat. Quando non cohorruit animus, cum metus hujusmodi titillaret? Quomodo consternata mens erat aegritudinis tuae nuntio! 17. Vae miserae opinioni! Putabamus redditum, quem videmus dilatum; tuis enim votis apud sanctum martyrem
Abbreviated transcription (Latin):
Non libet enĩ abire afr̃e longius. et
occupatione subduci: cũ eius uelut co¬
mitandi gr̃a hic sermo susceptus sit.
ut diutius sensu ꝓsequar. ꝓficiscentẽ.
& quẽ oculis teneo mente cõplectar
In illo enĩ totam oculorũ aciem figere
libet. cũ illo totis animorũ officus
immorari. illũ toto blanditiarũ ambire
obsequio : dũ stupet animus. nec amis¬
sum credo quẽ adhuc cerno presentẽ:
nec mortuũ puto cuius ad huc officia
ñ requiro: quibus ego uitae meȩ usum
& spirandi om̃e munus addixeram
Quid enim referrem tantcie gratiue.
tanto labori : Ego te fr̃ hȩredem
feceram: tu me haeredẽ reliquisti
Egote superstitem optaba: tu me
suꝑstitẽ dimisisti. Ego ꝓmuneribus
tuis ut cõpensarem beneficia uota re¬
ferebam: nunc & uota ꝑdidi Sed
tam̃ tua beneficia ñ amisi Quid agã
mei successor haeredis : Quid agam
uitae meȩ suꝑstes : Quid agam
ex sors huius quod capio luminis:
Quas grates. quae munera referã tibi :
Uichil ame pret lacrimas habes:

Expanded text:
Non libet enim abire a fratre longius, et occupatione subduci; cum velut comitandi ejus gratia hic sermo susceptus sit, ut diutius sensu prosequar proficiscentem: et quem oculis teneo, mente complectar. In illo enim totam oculorum aciem figere libet, cum illo totis animorum officiis immorari, illum toto blanditiarum ambire obsequio; dum stupet animus, nec amissum credo, quem adhuc cerno praesentem: nec mortuum puto, cujus adhuc officia non requiro, quibus ego vitae meae usum et spirandi omne munus addixeram. 15. Quid enim referam tantae gratiae, tanto labori? Ego te, frater, haeredem feceram, tu me haeredem reliquisti: ego te superstitem optabam, tu me superstitem dimisisti. Ego pro muneribus tuis, ut compensarem beneficia, vota referebam: nunc et vota perdidi, sed tamen tua beneficia non amisi. Quid agam, mei successor haeredis? quid agam, meae vitae superstes? quid agam exsors hujus, quod capio luminis? quas grates, quae munera referam tibi? Nihil a me praeter lacrymas habes.
Abbreviated transcription (Latin):
Et si ds̃ & homo diuersitate naturȩ.
idem tam̃ non alt̃ in utroq Aliud
ergo speciale naturȩ suȩ. aliud com¬
& utrimq perfectus Nonigitur
qui excorpore nom accepit: fecit eũ
de quo etiã patriarcha scribit dauid.
diuinitate sed corpore. nec discretus
Apatre. sed exceptus in munere : Ma¬
nens inconsortio potestatis: segregatꝰ
in mysterio passionis Plura loci
huius tractatus exposcit. quibus
possemus ostendere auctoritatem
patris. ꝓprietatẽ filii. trinitatis to-¬
cius unitatẽ : sed consõlandi hodie
ñ tractandi partes recepi. quã quã
abducere amerore animũ intentione
tractandi. consolationis usus sit. Sed
temperandus michi meror quã ali¬
enandus affectus ẽ ut mulceantur
magis desideria. quã sopiantur

Expanded text:
Etsi Deus & homo diuersitate naturæ, Etsi Deus & homo diuersitate naturæ, idem tamen non alter in vtroque. Aliud ergo speciale naturæ suæ, aliud nob& in vtroque perfectus. Non igitur m vtique qui ex corpore nomen accepit, fecit eum a quo etiam Patdivinitate, sed corpore: nec discretus a Patre, sed exceptus in munere: manens in consortio potestatis, segregatus in mysterio passionis. 14. Plura loci hujus tractatus exposcit, quibus possimus ostendere auctoritatem Patris, proprietatem Filii, Trinitatis totius unitatem: sed consolandi hodie, non tractandi partes recepi; quamquam abducere a moerore animum intentione tractandi consolationis sit usus. Sed temperandus mihi magis moeror, quam alienandus affectus; ut mulceantur magis desideria, quam sopiantur
Abbreviated transcription (Latin):
lacrimas habet. Sed lacrimauit eo
quo tristis fuit. lacrimauit eo quo
crucifixus ẽ. qui mortuus. qui sepultus
ẽ. lacrimauit eo de quo hodie nobis
insinuauit ꝓphetai dicens. Mater
syon dicet homo & homo factus est
in ea. & ipsẽ fundauit eã altissimus
Eo lacrimauit quo matrem syon dixit.
genitus iniudaea. susceptus ex uirgine
Matrem autẽ scđm diuinitatẽ habere
ñ potuit: quia auctor est matris
Ille factus ẽ. non diuina generatione
sed humana: quia homo factus . ẽ. ds̃
natus ẽ. sicut alibi habes. Puernatus
est nobis. filius datus ẽ. nobis. In pu.¬
ero enĩ nom̃ uetatis. infilio plenitudo
diuinitatis. ẽ Factus exmatre. natꝰ
patre. Idem tam̃ & natus & datus
Non diuersum sed unũ putes. Unus
enĩ dĩ filius & natus ex patre & ortus
ex uirgine. distanti ordine: sed in
unũ concurrente nomine. sicut & p̃sens
lectio docet. quia & homo factus ẽ. in
ea & ipsẽ fundauit eam altissimus

Expanded text:
lacrymas habet: sed lacrymavit eo, lacrymas habet: sed lacrymavit eo, quo tristis fuit : lacrymavit eo, quo crucifixus est, quo mortuus, quo sepultus est: lacrymavit in eo, de quo hodie nobis insinuavit propheta, dicens: Mater Sion dicet: Homo, et homo factus est in ea, et ipse fundavit eam Altissimus . Eo lacrymavit, quo matrem Sion dixit, genitus in Judaea, susceptus ex Virgine. Matrem autem secundum divinitatem habere non potuit, quia auctor est matris. Ille factus est non divina generatione, sed humana; quia homo factus est, Deus natus est. 12. Sic et alibi habes: Puer natus est nobis, Filius datus est nobis . In puero enim nomen aetatis, in Filio plenitudo divinitatis est. Factus ex matre, natus ex Patre; idem tamen et natus est et datus: non diversum, sed unum putes. Unus enim Dei Filius, et natus ex Patre, et ortus ex Virgine, distanti ordine, sed inuno concurrente nomine, sicut et praesens lectio docet, quia homo factus est in ea, et ipse fundavit eam Altissimus
Abbreviated transcription (Latin):
Date ueniam fr̃s carissimi. Neque
enĩ om̃s possumus dicere. Imitatores
mei estote sic̃ & ego xp̃i. Sed ad imi¬
tandum si auctorem quȩritis: habe¬
tis quẽ possitis imitari. Non om̃s
addocendũ idonei. ut inã om̃s ad
discendum habiles. Non grauem
lacrimis contraximus culpam. Non
om̃is infidelitatis aut infirmitatis. ẽ.
fletus. Alius naturȩ dolor. alia est
tristitia diffidentię: & plurimum
refert desiderare quod habueris. & lu¬
gere quod amiseris Non solus dolor
lacrimas habet. Habet & lȩtitia
lacrimas suas : & pietas fletũ excitat.¬
& oratio stratũ rigat: & precatio iux¬
ta ꝓpheticum dictũ lectulũ lauat
Fecerunt & flecũ magiũ sui. cũ pa¬
triarchae sepelirentur. Lacrimue
ergo pietatis indices: non illices sunt
doloris. Lacrimaui ergo fateor etiã
ego: sed lacrimauit & dñs. Ille
alienũ : ego frem. Ille in uno lacri¬
mauit om̃s: ego in om̃ibus lacrima¬
mauit affectu. Neq enĩ diuinitas

Expanded text:
Date veniam, fratres charissimi. Neque Date veniam, fratres charissimi. Neque enim omnes possumus dicere: Imitatores mei estole, sicut et ego Christi ; sed ad imitandum si auctorem quaeritis, habetis quem possitis imitari. Non omnes ad docendum idonei, utinam omnes ad discendum habiles! 10. At non gravem lacrymis contraximus culpam: non omnis infidelitatis aut infirmitatis est fletus. Alius est naturae dolor, alia est tristitia diffidentiae: et plurimum refert desiderare, quod habueris; et lugere, quod amiseris. Non solus dolor lacrymas habet, habet et laetitia lacrymas suas, et pietas fletum excitat, et oratio stratum rigat, et precatio, juxta Propheticum dictum , lectulum lavat. Fecerunt et fletum magnum sui cum patriarchae sepelirentur. Lacrymae ergo, pietatis indices, non illices sunt doloris. Lacrymavi ergo, fateor, etiam ego, sed lacrymavit et Dominus. Ille alienum, ego fratrem : ille in uno lacrymavit omnes, ego in omnibus lacrymamavit affectu; neque enim divinitas
Abbreviated transcription (Latin):
Ego te frr non requirã. Aut possim
umquã obliuisci tui. cũ quo uitȩ huiꝰ
semꝑ aratra sustinui: Labore infe¬
rior: sed amore coniunctior Non
tam uirtute mea habilis : quã tua pati¬
entia tolerabilis. Qui pio semꝑ sol¬
licitus affectu. latus meũ tuo latere
sepiebas: caritate ut fr. cura ut pat̾:
sollicitudine ut senior. reuerentia
ut iunior. Ita in unius necessitudinis
gradu complurium michi necessitudi¬
num officia pendebas : ut inte non
unũ. sed plures amissõs requiram.
in quo uno ignorata adulatio. ex¬
pressã pietas. Neq enĩ habebas
qđ simulatione adderes qui totum
pietate comp̃henderas : ut nec
incrementa reciperes. nec uicem
expectares. Sed quod in memor
officui memor grãe in modico dolore
ꝓgredior : reuocat apłs. & tamquã
frenos meroris inducit. dicens sicut
nuper audistis Nolumus uos igno¬
rare fr̃s de dormientibus: ut ñ tristes
sitis sicut & ceteri qui spẽ non habent

Expanded text:
ego te, frater, non requiram? Aut possum ego te, frater, non requiram? Aut possum umquam oblivisci tui, cum quo vitae hujus semper aratra sustinui? Labore inferior, sed amore conjunctior: non tam mea virtute habilis, quam tua patientia tolerabilis, 1116 qui pio semper sollicitus affectu latus meum tuo latere sepiebas: charitate, ut frater: cura, ut pater; sollicitudine, ut senior: reverentia, ut junior. Ita in unius necessitudinis gradu complurium mihi necessitudinum officia impendebas; ut in te non unum, sed plures amissos requiram, in quo uno ignorata adulatio, expressa est pietas. Neque enim habebas quod simulatione adderes, qui totum pietate comprehenderes, ut nec incrementa receperis, nec vicem exspectaris. 9. Sed quo immemor officii, memor gratiae, immodico dolore progredior? Revocat Apostolus, et tamquam frenos moerori inducit, dicens sicut nuper audistis: Nolumus vos ignorare, fratres, de dormientibus; ut non tristes sitis, sicut et caeteri qui spem non habent .
Abbreviated transcription (Latin):
pars maior amborũ. Uterq autẽ
eramus in xp̃o: in quo & summa
uniuersitatis & portio singulorũ est
Hic michi tumulus genitali solo gra¬
tior : in quo non naturȩ sed gr̃ȩ meȩ
fructus ẽ In isto enĩ corpore quod
nunc exanimũ iacet. prȩstantior
uitae meȩ functio: quia in hoc quoq
quod gero corpore. uberior tui portio
Atq utinã ut memoriue. ut gr̃ȩ. ita
etiã uitue tuae hoc quicquid. ẽ. qđ
speramus sperare possemus: dimidi¬
umq meorũ decederet temporum.
qđ ad tuorũ ꝓficeret usum. Par enĩ
erat: ut quibus indiuisum semꝑ fuit
patrimoniũ facultatũ : non eẽt uitue
tempus diuisum. Uel certe qui in¬
distincta semper habuimus uiuendi
consortia. non haberemus distincta
moriendi contubnia. N unc uero
frater quo ꝓgrediar. quoue c̃uertar :
Bos bouem requirit: seq non totũ
putat. & frequenti mugitu pium
testatur affectũ : si forte defecerit
cũ quo ducere collo aratra consueuit

Expanded text:
pars major amborum: uterque autem pars major amborum: uterque autem eramus in Christo, in quo et summa universitatis, et portio singulorum est. Hic mihi tumulus genitali solo gratior, in quo non naturae, sed gratiae meae fructus est; in isto enim corpore, quod nunc exanimum jacet, praestantior vitae meae functio; quia in hoc quoque quod gero corpore, uberior tui portio. 7. Atque utinam ut memoriae, ut gratiae; ita etiam vitae tuae hoc quidquid est, quod spiramus, spirare possemus, dimidiumque meorum decideret temporum, quod ad tuorum proficeret usum! Par enim erat, ut quibus indivisum semper fuit patrimonium facultatum, non esset vitae tempus divisum: vel certe qui indistincta semper habuimus vivendi consortia, non haberemus distincta moriendi. 8. Nunc vero, frater, quo progrediar, quove convertar? Bos bovem requirit, seque non totum putat, et frequenti mugitu pium testatur amorem, si forte defecerit cum quo ducere collo aratra consuevit: et
Abbreviated transcription (Latin):
Fletis & iuuenes: quod naturȩ finis.
non sit maturitas senectutis F. leuer̃
& pauperes: & quod multo .ẽ. pretio¬
sius multoq uberius. lacrimis suis
eius delicta lauer̃: Illȩ sunt lacrimȩ
redemptrices. illi gemitus qui dolorẽ
mortis abscondunt. Ille dolor qui
ꝑpetuae ub̾tate luetitiȩ ueteris sen¬
sum doloris obducat. Itaq licet pri¬
Et idõ non potest flecus ẽẽ diuturnus.
qui uniuersorũ est affectibus conse¬
croctus Nam quid te mifr̃ aman¬
tissime fleam. qui michi sic ereptus
es ut esses om̃ium : Non enĩ ꝑdidi
usum tui : sed cõmutaui. Ante cor-¬
pore inseparabilis : nunc indiuiduus
affectu. Manes enĩ mecũ. ac semꝑ
manebis Et quidem cũ uiueres no-¬
biscum: te patria eripuit michi
Nec ipse michi umquã patriã prȩtu¬
listi. & nunc alteram prȩstitisti
Coepi enim iam non hic ẽẽ peregrinus:
ubi melior mei portio.ẽ. Numquã enĩ
in me totus fui. sed in altero nr̃i

Expanded text:
Fletis et juvenes, quod naturae finis Fletis et juvenes, quod naturae finis non sit maturitas senectutis. Fleverunt et pauperes, et quod multo est pretiosius, multoque uberius, lacrymis suis ejus delicta laverunt. Illae sunt lacrymae redemptrices, illi gemitus qui dolorem mortis abscondunt, ille dolor qui, perpetuae ubertate laetitiae, veteris sensum doloris obducat. Itaque licet priet ideo non potest fletus esse diuturnus, qui universorum est affectibus consecratus. 6. Nam quid te, mi frater amantissime, fleam, qui mihi sic ereptus es, ut esses omnium? Non enim perdidi usum tui, sed commutavi: ante corpore inseparabilis, nunc individuus affectu; manes enim mecum, at semper manebis. Et quidem cum viveres nobiscum, numquam te patria eripuit mihi, nec ipse mihi umquam patriam praetulisti: et nunc alteram praestitisti: coepi enim jam hic non esse peregrinus, ubi melior mei portio est. Numquam enim totus in me fui, sed in altero nostri
Abbreviated transcription (Latin):
pta : Ac licet naturae dñs. carnis
tam̃ quã susceperat legẽ ñ recusaret
Et michi necesse. ẽ. mori : illi ne¬
cessẽ non fuit. An qui de seruo dicit¬
si uellet : Sed perpetuitate uitue
huius. sibi precium: michi sacrifi¬
cium perdidisset. Quod igitur
maius. ẽ. solacium nr̃i. quam quod
Aut cur ego uehementius fleam
frẽm. cum sciã illam mori non po¬
tuisse pietatẽ : Cur solus prue
ceteris fleam. quem fletis om̃s:
Priuatum dolorem cõmuni dolore
digessi: presertim cũ meae lacrimue
nichil ꝓsint: ur̃ae autẽ lacrimue
fidem astruant. consolationẽ afferaNT
Fletis diuites: & flendo ꝓbatis nichil
opitulari reponitas diuitias ad salu¬
tem. cũ pecuniȩ pretio mors differri
non queat. & pari usu diuitem ino¬
pemq dies suppremus eripiat
Fletis senes: quod in hoc liberorũ sortẽ
pauetis. Et idõ quia uitã corporis ꝓdu¬
cere ñ potestis instituite liberos non ad
usum corporis. sed ad uirtutis officiũ

Expanded text:
pta; ac licet naturae Dominus, carnis pta; ac licet naturae Dominus, carnis tamen quam susceperat, legem non recusaret. Et mihi necesse est mori, illi necesse non fuit. An qui de servo dicitsi vellet? Sed perpetuitate vitae hujus sibi pretium, mihi sacrificium perdidisset. Quod igitur majus est solatium nostri, quam quod Aut cur ego vehementius fleam fratrem, cum sciam illam mori non potuisse pietatem? 1115 5. Cur solus prae caeteris fleam, quem fletis omnes? Privatum dolorem communi dolore digessi, praesertim cum meae lacrymae nihil prosint, vestrae autem lacrymae fidem astruant, consolationem afferant. Fletis divites, et flendo probatis nihil opitulari repositas divitias ad salutem; cum pecuniae pretio mors differri non queat, et pari usu divitem, inopemque dies supremus eripiat. Fletis senes, quod in hoc liberorum sortem pavetis; et ideo quia vitam corporis producere non potestis, instituite liberos non ad usum corporis, sed ad virtutis officium.
Abbreviated transcription (Latin):
quod frem amiserim. Illud enĩ munus
hoc debitum. ẽ. Itaq ꝑfunctus sum
quã diu licuit. cõmisso michi foenore
Qui de posuit pignus recepit: Nichil
inter est. utrum abiures depositũ:
an doleas restitutũ. In utroq fidei
Ambiguum uitue periculũ.ẽ. An
si pecuniã neges culpa .ẽ. si hostiã
neges pietas. ẽ: cum pecuniȩ foene¬
rator illudi possit. naturue auctor
& necessitudinis creditor fraudari
non queat: Itaq quanto uberior
foenoris summa : tanto gratior sortis
usura. Unde ingrati eẽ de fre non
possumus: quia quod nacurȩ cõmunis
fuit reddidit. quod gr̃ae singularis
est meruit. Quis enĩ communem
conditionẽ recuset : Quis doleat
sibi ꝓprium pignus ereptum. cum
ad solatium nr̃i filium suũ unicum
ꝓnobis pat̃ tradiderit ad mortẽ :
Quis exceptũ se putet ẽẽ debere
a conditione moriendi. qui non sit
exceptus conditione nascendi:
Magnũ pietatis mysterium. ut
mors corporis nec in xp̃o eẽt exce¬

Expanded text:
quod fratrem amiserim; illud enim munus, quod fratrem amiserim; illud enim munus, hoc debitum est. Itaque perfunctus sum, quamdiu licuit, 1114 commisso mihi fenore: qui deposuit pignus, recepit. Nihil interest utrum abjures depositum, an doleas restitutum. In utroque fidei ambiguum, vitae periculum est. An si pecuniam neges, culpa est: si hostiam neges, pietas est? cum pecuniae fenerator illudi possit, naturae auctor, et necessitudinis creditor fraudari non queat. Itaque quanto uberior fenoris summa, tanto gratior sortis usura. 4. Unde ingrati de fratre esse non possumus; quia quod naturae communis fuit, reddidit: quod gratiae singularis est, meruit. Quis enim communem conditionem recuset? Quis doleat sibi proprium pignus ereptum cum ad solatium nostri Filium suum unicum pro nobis Pater tradiderit ad mortem ? Quis exceptum se putet esse debere a conditione moriendi, qui non sit exceptus a conditione nascendi? Magnum pietatis mysterium, ut mors corporis nec in Christo esset exce
Abbreviated transcription (Latin):
XIMUS FR̃S DILECTISSIMI
hostiam meam. hostiam incontaminatã
hostiam dõ placentẽ : dominũ & frẽm
meum satyrum. Memineram esse
mortalem. Nec fefellit opinio: sed
super habundauit gratia. Itaq nichil
habeo quod querar. & habeo in quo
dõ gr̃as agam: quia semꝑ optaui. ut
siquae ꝑturbationes uel eccłam. uel
me manerent: in me potius ac meã
reciderent domũ. Dõ igitur gr̃ãs:
quia in hoc om̃ium metu cũ omnia
moribus sint suspecta barbaricis.
communem merorem. priuato
dolore troensegi: & in me conuersũ
est. quicquid timebamus om̃s .: Atq
utinã hic consũmatũ sit: ut dolor
mecis. publici doloris redemptio sit
Uichil quidem habui fr̃s Karissimi
in rebus humanis tanto fr̃e p̃tiosius.
nichil amabilius. nichil carius: sed
praestant priuatis publica ipsius
quoq siquis sententiã sciscitaretuR
uere disceremus. Accedit illud.
quod ingratus diuinitati eẽ ñ possũ
Laetandum enĩ magis. ẽ. quod talẽ
fr̃em habuerim: quam dolendum

Expanded text:
ximus, fratres dilectissimi, hostiam meam, hostiam incontaminatam, hostiam Deo placentem, domnum et fratrem meum Satyrum. Memineram esse mortalem, nec fefellit opinio, sed superabundavit gratia. Itaque nihil habeo quod querar, et habeo in quo Deo gratias agam; quia semper optavi, ut si quae perturbationes vel Ecclesiam vel me manerent, in me potius ac meam deciderent domum. Deo igitur gratias, quia in hoc omnium metu, cum omnia motibus sint suspecta Barbaricis, communem moerorem privato dolore transegi, et in me conversum est quidquid timebam omnibus. Atque utinam hic consummatum sit, ut dolor meus publici doloris redemptio sit! 2. Nihil quidem habui, fratres charissimi, in rebus humanis tanto fratre pretiosius, nihil amabilius, nihil charius; sed praestant privatis publica. Ipsius quoque sententiam si quis sciscitaretur, vere disceremus . 3. Accedit illud quod ingratus divinitati esse non possum: laetandum est enim magis quod talem fratrem habuerim, quam dolendum
Abbreviated transcription (Latin):
bello plurimos michi sacerdotes
quihaec qui loquimur agere no¬
lunt infideliter esse detracturos.
credo tamen pluriores qui haec a¬
gunt uel agere obnitunt᷑. fidelit̃
pronobis oraturos. Sed sicut lace¬
rationib: obtrectatorũ minime
p̃grauamur : sic demũ ꝓbatorũ &
scõrũ uirorũ orationib adiuuam᷑.
ge iã nunc scĩficus sp̃s quinos
in hoc opere diuinis inspirationib:
adiuuaͥsti. cunctos sacerdotes adiuua.
& presta ut faciant in hoc opusculo
ipse eloqui inspirasti. ut eis una me¬
cũ trbuas caelorũ regna. quȩ scĩs
MEN.

Expanded text:
bello plurimos mihi sacerdotes, bello plurimos mihi sacerdotes, qui haec quae loquimur agere nolunt, infideliter esse detracturos, credo tamen plurimos, qui haec agunt vel agere nituntur, fideliter pro nobis oraturos. Sed sicut lacerationibus obtrectatorum minime praegravamur, sic demum probatorum et sanctorum virorum orationibus adiuvamur. Age nunc, sanctificus Spiritus, qui nos in hoc opere divinis inspirationibus adiuvisti, cunctos sacerdotes adiuva, et praesta, ut faciant quae in hoc opusculo ipse eloqui inspirasti, ut una eis mecum tribuas caelorum regna, quae sanctis men.
Abbreviated transcription (Latin):
quod ab ep̃o quasi licitũ ꝑpetratur.
Sed ipsũ magis credunt homines
ẽẽ laudabile. quiequid ep̃s habue¬
rit delectabile. Nequisquã quod
agere pontifexꝰ non dubitat: se in du¬
bitanter agere dicat. E p̃s enĩ a
cunctis indubitanter uocaris. pre¬
serti & ipsius nomine censeris: si
tamen actio concordet nomini . & nom̃ se soti&
actioni
Nam quid aliud interpretat᷑ epõs
nisi suꝑ inspoector : maxime cũ solio
inaccła editiori resideat. & ita
cunctos resficiat. ut & cunctorũ
oculi in ipsũ respiciant. Ergo quia
itaẽ curte uelut tetrũ speculũ uni¬
uersorĩ oculis demonstras. itaut ñ
possint obscuritate tua se compti¬
us exornare . Sufficiat huc usq
nunc nris consacerdotib paululũ
dilatasse sermonẽ. inquo eorũ excel¬
lentiã simul& casũ monstrauimus.
nefidentes insublimitate bonorũ.
minime requirerent perfectionẽ
rent nomine plusquã opere glo¬
riari. Et quãquã sciam prohoc li¬

Expanded text:
quod ab episcopo quasi licitum perpetratur? quod ab episcopo quasi licitum perpetratur? Sed ipsum magis credunt homines esse laudabile, quidquid episcopus habuerit delectabile: nec quisquam quod agere pontifex non dubitat, se dubitanter agere dicat; episcopus enim a cunctis indubitanter vocaris, praesertim cum ipso nomine censeris: si tamen actio concordet nomini, et nomen se societ actioni. Nam quid aliud interpretatur episcopus, nisi superinspector, maxime cum solio in Ecclesia editiore resideat, et ita cunctos respiciat, ut et cunctorum oculi in ipsum respiciant. Ergo quia ita est, cur te velut tetrum speculum universorum oculis demonstras; ita ut possint obscuritate tua se comptius exornare? Sufficiat hucusque nunc nostris consacerdotibus paululum dilatasse sermonem, in quo eorum excellentiam simul et casum monstravimus, et ne fidentes in sublimitate honorum, minime requirerent perfectionem tes nomine plus quam opere gloriari. Et quamvis sciam pro hoc li
Abbreviated transcription (Latin):
p̃biusti. ita utnec alios nec teip¬
sum possis condire. O culorũ &ia
luntarius appetisti. ut reliquui
perte corpris ducatũ lucis habe¬
ret. & nunc quadã liiopitudine &
caligine uiciorũ obtenebratus. nec
teipsũ luci idoneũ prebes. & aliis
adimis lucẽ. De quib oculis in
euangelio dicitur. Si oculus tu¬
tuũ lucidũ erit. Id est si ep̃s qui
ut lumen promeruit pre esse in
corpore insimplicitate ẽ sca & in¬
nocentia decoratus. omnis aeccle¬
sia splendore luminis radiat᷑. Si au¬
tẽ oculus tuus nequã ẽ totũ corpus
tuũ tenebrosũ erit. Id est si ep̃s qui
uidebatur corpori subdito lucẽ pre
bere. obnubiletur nequitiae cȩcita¬
te. quid cetera facient menbra quib
lux ademta ẽ oculorũ. Id est quid
secularis faciet multitudo. cũ uolup¬
tatib illicitis. & actionib uetitis.
adsimilẽ facinorũ uoraginẽ ep̃s mul¬
titudinẽ populi prouocauerit: Ut
nulli iam iãq illicitũ ẽẽ uideatur.

Expanded text:
praebuisti, ita ut nec alios, nec te ippraebuisti, ita ut nec alios, nec te ipsum possis condire? Oculorum etiam lesia voluntarius appetisti, ut reliquum per te corpus ducatum lucis haberet; et nunc quadam lippitudine et caligine vitiorum obtenebratus nec te ipsum lucis idoneum praebes, et aliis adimis lucem. De quibus oculis in euangelio dicitur: 'Si oculus tutuum lucidum erit'; idest: Si episcopus, qui lumen promeruit praeesse in corpore, simplicitate est sancta et innocentia decoratus, omnis aecclesia splendore luminis radiatur. 'Si autem oculus tuus nequam est, totum corpus tuum tenebrosum erit'; id est: Si eptscopus, qui videbbere, obnubiletur nequitiae caecitate, quid caetera facient membra, quibus lux adempta est oculorum? Id est, quid saecularis factura est multitudo, cum voluptatibus illicitis et actionibus vetitis ad similem facinorum voraginem episcopus multitudinem populi provocaverit; ut nulli jam jamque illicitum esse videatur,