comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
suro dño ianuam pandat: s ut
stet indicium. Qui enĩ mortalis
adhuc clauso uirginuis utero po¬
tuit nascendo mundum ingredi.
ipse absq ulla dubietate. iã factꝰ
unmortalis. clauso licet sepulero
potuit resurgendo exxire de mun¬
do. Nec p̃tereundũ quare testis
dnĩcȩ resurrectionis angłs sedens
apparuerit: cũ is qui natuntatis eiꝰ
mundo gaudiũ euangłitabat. iux¬
ta pastores sterisse legatur. Stare.
tis. Et recte stans apparuit angłs.
qͥ aduentum dñi in mundo p̃dicabat:
ut etiã stando signaret. quia is
quem p̃dicabat ad debellandum
mundi pͥncipẽ ueniret. Recte p̃co
resurrectionis eiꝰ sedisse memoratur:
ut etiã sedendo figuraret. eum su¬
ꝑato mortis auctore. sedẽ regni ĩã
conscendisse ꝑpetui: de qua ipse
paulopost discipulis apparens ait:
pide reuoliitũ. quo ostium mo¬
num̃ti claudebatur: ut claustra
inferoꝵ sua illũ uirtute deiecisse
Ac suꝑasse doceret: quatiuꝰ om̃s qͦs

Expanded text:
suro Domino januam pandat, sed utsuro Domino januam pandat, sed utominibus indicium. Qui enim mortalis adhuc clauso virginis utero potuit nascendo mundum ingredi, ipse absque ulla dubietate jam factus immortalis, clauso licet sepulcro, potuit resurgendo exire de mundo. Nec praetereundum quare testis Dominicae resurrectionis angelus sedens apparuerit, cum is qui nativitatis ejus mundo gaudium evangelizabat, juxta pastores stetisse legatur. Stare tis. Et recte stans apparuit angelus qui adventum Domini in mundo praedicabat, ut etiam stando signaret, quia is quem praedicabat, ad debellandum mundi principem veniret. Recte praeco resurrectionis ejus sedisse memoratur, ut etiam sedendo figuraret eum superato mortis auctore, sedem regni jam conscendisse perpetui. De qua ipse paulo post discipulis apparens ait: pidem revolutum, quo ostium monumenti claudebatur, ut claustra inferorum sua illum virtute dejecisse ac superasse doceret, quatenus omnes quos
Abbreviated transcription (Latin):
nunc uidelicet nobis uigilias eiꝰ
digne deuotionis laude agenibꝰ.
& completis quoq ugiliis. sobria
ac pura conscientia. diei dñici pas¬
chalia festa expect̾emꝰ. Uenit in¬
quit maria magdalenę: & alte¬
ra maria uidere sepulerum:
Due unius nominis eiꝰdemq amo¬
ris ac deuotionis feminȩ. quȩ
dm̃cum uenerunt inuisere se¬
pulcrũ. duas fidelium plebes. iu¬
daicam scilicet & gentilem desi¬
gnant: quȩ uno atq iudissimili
studio. passionẽ resurrectionemq
sui redemptoris quacũq eiꝰ ęccłia
ꝑ orbẽ diffusa ẽ. celebrare desidant:
Qd̃ autẽ t̾remotꝰ resurgente d̃no
de sepulero sicut etiã moriente
in cruce factus ẽ magnꝰ: significat
t̾rena prius corda & cęlesti spe de¬
iecta. ꝑ fidẽ passionis ac resurrecti¬
onis eiꝯ concutienda ad peniten
dignatꝰ ẽ: ficut inquisita scĩ euan¬
gelii copiosissime ꝓbat hystoria:
Reuoluit autẽ lapicde. ñ ut egres¬

Expanded text:
nunc videlicet nobis vigilias ejus nunc videlicet nobis vigilias ejus digne devotione laudis agentibus, et completis quoque vigiliis sobria ac pura conscientia, diei Dominici paschalia festa expectantibus. Venit, inquit, Maria Magdalena, et altera Maria videre sepulcrum. Duae unius nominis ejusdemque amoris ac devotionis feminae, quae Dominicum venerunt invisere sepulcrum, duas fidelium plebes, Judaicam, scilicet, et gentilem designant, quae una atque indissimili studio passionem resurrectionemque sui Redemptoris quacunque ejus Ecclesia per orbem diffusa est celebrare desiderant. Quod autem terraemotus, resurgente Domino de sepulcro sicut etiam moriente in cruce, factus est magnus, significat terrena prius corda et coelesti spe dejecta per fidem passionis ac resurrectionis ejus concutienda ad poenitendesunt, sicut inquisita sancti Evangelii copiosissime probat historia. Revolvit autem lapidem, non ut egres
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃i quo sacramur: a pena ne¬
gligentiũ secernant iugiliȩ qui¬
bus aduentum eius expectamꝰ⁊
cisq digna ultione. multatis.
ipse nos ad mansionẽ suꝑnȩ pa¬
cis quã ante scła ꝓmisit indii¬
cat: qui uiuit & regnat cũ pa¬
tre inunitate sp̃s scĩ ds. ꝑ omĩa¬

Expanded text:
nostri, quo sacramur, a poena nenostri, quo sacramur, a poena negligentium secernant vigiliae quibus adventum ejus exspectamus, eisque digna ultione multatis ipse nos ad mansionem supernae pacis, quam ante saecula promisit, inducat, qui vivit et regnat cum Patre in unitate Sp
Abbreviated transcription (Latin):
unis quȩ date nobis gr̃e mu¬
uera narrant. audiendis oꝑam
damꝰ: nouã adoptionis plebem
sp̃ĩtalis egypti domimo subtra¬
ctã. uni uero d̾no fonte regene¬
rationis sacramus: missarum sol¬
lempnia celebramus: corpus sa¬
croscm̃ & p̃ciosum agni nr̃i san¬
guinem. quo a peccatis redẽpti
sumus: denuo dõ in ꝓfectum
nr̃ȩ salutis inmolamꝰ. Et quia
de resurrectionis dincȩ simul
& ereptionis nr̃e mysteriis. an¬
nua sollempnitate. lȩtamur᷑: stu
ria. int̾no mentis amore. comple¬
cti. hȩc iuiuendo semꝑ tenere:
hȩc quasi munda animalia. nẽ
oris locutione. riuniuanda. nc̃
cordis penetrabilib retractanda
seruemus: & aute omĩa talibus
uitam ducere curemus actibꝰ.
quibꝰ nr̃e quoq resurrectionis
euentũ lȩtantes mereanur as¬
picere᷑ ut cũ tuba nouissima to¬
tum gentis humanũ excitans.
ad tribiinal iusti uidicis aduoca¬
uerit. nos a sorte. reꝓborum se¬
cernat. signum eiuisdem iudicis

Expanded text:
vinis, quae datae nobis gratiae muvinis, quae datae nobis gratiae munera narrant, audiendis operam damus, novam adoptionis plebem spiritualis Aegypti Domino subtractam, uni vero Domino fonte regenerationis sacramus, missarum solemnia celebramus, corpus sacrosanctum et pretiosum Agni nostri sanguinem, quo a peccatis redempti sumus, denuo Deo in profectum nostrae salutis immolamus. Et quia de resurrectionis dominicae simul et ereptionis nostrae mysteriis annua solemnitate laetamur, studeria interno mentis amore complecti, haec vivendo semper tenere, haec quasi munda animalia nunc oris locutione ruminanda, nunc cordis penetralibus retractanda servemus, et ante omnia talibus vitam ducere curemus actibus, quibus nostrae quoque resurrectionis eventum laetantes mereamur aspicere, ut cum tuba novissima totum genus humanum excitans ad tribunal justi judicis advocaverit, nos a sorte reproborum secernat, signum ejusdem judicis
Abbreviated transcription (Latin):
nebant puniens: e contra popłin
mit : ita nimirũ dns ac redeptor
nr̃ cum suum ꝓ nobis corpus et
sanguinem hostiam patri obtulis¬
set. subũtit potentiam diaboli &
satellitum eius: sp̃ituum uidelicet
immundoꝵ audatiam cõminuit:
Deiecit claustra inferni. clectos qui
ibidẽ. quamuis in tranquillitatis
sinu tenebantur eruit: & hac ipsa
nocte resurgens a mortius. ad
cȩlestis regni gaudia reduxit:
impleta ꝓpħia quę dixcit. As¬
cendens in altum captiuã duxcit
captiuitatem. Nec ustos solum
qͦs apud inferos inuenit abstulit:
positos suos e̾e̾ cognouit: nec ñ &
nobis qͦs inse credituros in fine tẽ.¬
porum p̃iudit. remedium salutis
morte. sua ac resurrectione ꝓcura¬
uit: nobis & ante quã creareniur.
sp̃italem uite. alimoniam qua re
mur parauit: uitȩ ꝓhenins iter
qͦd sequaniur aꝑuit. Unde & ipsi
merito noctis ac redemptionis
nr̃ȩ memores. uigiliis dõ dignis
instamus & p̃cibꝰ. lectionib di¬

Expanded text:
nebant puniens, e contra populumnebant puniens, e contra populummit: ita nimirum Dominus ac Redemptor noster cum suum pro nobis corpus et sanguinem hostiam Patri obtulisset, subvertit potentiam diaboli, et satellitum ejus, spirituum, videlicet, immundorum, audaciam comminuit. Disjecit claustra inferni, electos qui ibidem quamvis in tranquillitatis sinu tenebantur eruit, et hac ipsa nocte resurgens a mortuis ad coelestis regni gaudia reduxit, impleta prophetia quae dixit : Ascendens in altum captivam duxit captivitatem, quos apud inferos invenit, abstulit,positos suos esse cognovit, necnon et nobis, quos in se credituros in fine temporum praevidit, remedium salutis morte sua ac resurrectione procuravit. Nobis etiam antequam crearemur spiritualem vitae alimoniam qua recmur paravit, vitae perennis iter quod sequamur aperuit. Unde et ipsi merito nocte hac redemptionis nostrae memores, vigiliis Deo dignis instamus et precibus lectionibusque di
Abbreviated transcription (Latin):
t̃ occisus. leonis qui occid̾at uires
potent̃ confregit: agnus qui tollit
peccata mundi. leonẽ qͥ intulit pec¬
cata mundo confregit: agnus qͥ
nos sue carnis & sanguinis liba¬
mine ne ꝑeanius reficit. leonẽ qͥ
nos rugiens circuit. & quẽ de no¬
bis ꝑdat inquirit confregit: agnꝰ¬
qui suȩ mortis signum frontibꝰ nr̃is
ad decutienda tela mortiferi hostis
Nam & ido sanguis agni legalis. in
limine & suꝑ liminari & utroq
poste. domoꝵ. in quib edebatur
uissus ẽ poni ut etiã quadriꝑti¬
ta sanguinis distinctio. quadrifi¬
dum dnicȩ passionis uexillum. qͦ
nos signati liberamur expͥmeret:
Deiecit itaq adu̾sarium nr̃e liber¬
tatis & pacis: qui insidiatur nobis
in occulto. sicut leo in cubili suo
Sicut gͦ nocte hac unmolato ag¬
no in ȩgypto. signatis eius sangui¬
ne domibꝰ fidelium. cominestis eiꝰ
carnibus uenit d̾ns repente: &
cos qͥ mysterii cȩlestis excortes ma¬

Expanded text:
ter occisus, leonis qui occiderat vires ter occisus, leonis qui occiderat vires potenter attrivit. Agnus qui tollit peccata mundi, leonem qui intulit peccata mundo confregit: Agnus, qui nos suae carnis et sanguinis libamine ne pereamus reficit, leonem qui nos rugiens circuit, et quem de nobis perdat inquirit, interficit Agnuqui suae mortis signum frontibus nostris ad decutienda tela mortiferi hostis  ideo sanguis agni legalis in limine superliminari et utroque poste domorum in quibus edebatur jussus est poni, ut etiam quadripartita sanguinis distinctio quadrifidum dominicae passionis vexillum, quo nos signati liberamur exprimeret, dejecit adversarium nostrae libertatis et pacis, qui insidiatur nobis in occulto, sicut leo in cubili suo. Sicuti ergo nocte hac immolato agno in Aegypto, signatis ejus sanguine domibus fidelium, comestis ejus carnibus venit Dominus repente, et eos qui mysterii coelestis exortes ma
Abbreviated transcription (Latin):
tem horam suȩ redẽptionis expe¬
ctare. Qd̃ di faceret: ecce noctis
huius medio dns adueniens. ꝑcꝰ¬
sis egyptioꝵs pͥmogenitis. lib̾auit
populum suum apondere longe
seruitutis: atq ad t̾ram ꝓmissȩ
olim patriȩ ꝑduaẽ: iubens eum
hanc noctem in memoriã suȩ sal¬
uationis. om̃ibus annis immolatiõe
agni paschalis agere sollempnẽ:
Quȩ ꝓfecto redeptio populi illius.
sp̃italis nr̃ȩ redemptionis quȩ re¬
surgente a mortuis d̃no hac no¬
cte completa ẽ typum gessit: sic̃
ctiã carnales eiusdẽ populi opp̾s¬
sores ȩgyptii. diriora nequitiȩ spĩ¬
talis arma designant: quib sub¬
iectum sibi genus humanũ impia
dampnatione p̃mebant. Sed ueni¬
ens agnus immaculatꝰ dignatꝰ ẽ
uminolari ꝓ nobis: dedit sanguinẽ
suũ nr̃ȩ salutis p̾tium: qui morte
ad tempꝰ suscepta. mortis imꝑium
ꝑpetuo dampnauit: mirandoq ac
desidabili spectaculo agnꝰ innocen¬

Expanded text:
tem, horam suae redemptionis exspetem, horam suae redemptionis exspectare: quod dum faceret, ecce noctis hujus medio Dominus adveniens, percussis Aegyptiorum primogenitis, liberavit populum suum a pondere longae servitutis, atque ad terram promissae olim patriae perduxit, jubens eum hanc noctem in memoriam suae salvationis omnibus annis immolatione agni paschalis agere solemnem. Quae profecto redemptio populi illius spiritualis nostrae redemptionis, quae resurgente a mortuis Domino hac nocte completa est, typum gessit, sicut etiam carnales ejusdem populi oppressores Aegyptii diriora nequitiae spiritualis arma designant, quibus subjectum sibi genus humanum impia damnatione premebat. Sed veniens Agnus immaculatus dignatus est immolari pro nobis, dedit sanguinem suum nostrae salutis pretium, qui, morte ad tempus suscepta, mortis imperium perpetuo damnavit, mirandoque ac desiderabili spectaculo agnus innocen
Abbreviated transcription (Latin):
p̃cipue nocte sollicitas ꝓ eius
expectatione uigilias agamꝰ:¬
Obsecremus miscđiam illius. qui
susceptam ꝓ nobis humilit̃ mor¬
tem moxe sublimit̾ suꝑauit: ut
nr̃ȩ nos tempore resurrectionis.
de morte ad uitã transmigrare.
concedat. Rogenus eũ qͥ pascha
choata paschalis gaudii sollemp¬
ma nos digne ꝑagere. & ꝑ hȩc
contingere ad gaudia p̃stet ęt̾na:
Int̾ hȩc uero notandum. qͦd huiꝰ
saeratissimȩ noctis ac redeptioĩs
nr̃e quã colimꝰ sollempnitas: iã
olu ẽ in antiquo di popło my¬
stice designata. Cum enum idem
populus dui fuisset ȩgyptia ser¬
uitute grauatus. nec eum dimit¬
tere uellent egyptii ad liberum
sui conditoris exire seruitiũ. tan¬
de p̃cepit ei dns in celebratione
paschȩ unmolare agnum: euisq
carnes hac nocte assare & edere:
eius sanguine. qui esset fusus in
limine. postem domorum suarũ
utrunq ac suꝑ liminare ꝑiingue¬
re: atq intus paratum ac uigilan¬

Expanded text:
praecipua nocte, sollicitas pro ejus praecipua nocte, sollicitas pro ejus exspectatione vigilias agamobsecremus misericordiam illius qui susceptam pro nobis humiliter mortem mox sublimiter superavit, ut nostrae nos tempore resurrectionis de morte ad vitam transmigrare concedat. Rogemus eum qui Pascha choata paschalis gaudii solemnia nos digne peragere et per haec contingere ad gaudia praestet aeterna. Inter haec vero notandum quod hujus sacratissimae noctis ac redemptionis nostrae, quam colimus, solemnitas jam olim est in antiquo Dei populo mystice designata. Cum enim idem populus diu fuisset Aegyptia servitute gravatus, nec eum dimittere vellent Aegyptii ad liberum sui Conditoris exire servitium, tandem praecepit ei Dominus in celebratione paschae immolare agnum, ejusque carnes hac nocte assare et edere, et ex ejus sanguine, qui esset effusus in limine, postem domorum suarum utrumque ac superliminare perungere, atque intus paratum ac vigilan
Abbreviated transcription (Latin):
rant exhibuit: etiã in hoc mystice
& uirtutẽ sue resurrectionis. &
nr̃e ꝓfectum uite spiritalis insinu¬
at. Qalilea quippe. transinigratio
facta int̾pretatur. Et bene iunga¬
lilea uidetur a discipłis: qui iam
de. morte. ad uitam. de. corruptio¬
ne ad incorruptionẽ. de. pęna
transinigauerat ad głam: & u
ctoriam resurrectionis. ñ solum
ostensione. corporis: s eachortatio¬
ne. sermonis. s nomine quoq lo¬
ci in qͦ appareret & loqueretur
comiñdaret. Sed et ipsi gaudio
resurrectionis eius. ita solum tunc
frui ualeamus: si nunc de corru¬
ptela uitioꝵ. ad uirtutum oꝑa
transiigrare. satagimus. Unde
quia resurrectionis d̾ni & salua¬
toris nr̃i tempꝰ agnouinus: quia
eiꝰ sollempnia celebramus: conti¬
nius bonoꝵ oꝑum ꝓfectib. ad
contẽplandam eius celsitudinem
transmigremꝰ: quia nr̃e resurre¬
ctioĩs tempꝰ ignoramus: qͦd tam̃
futurum nullomodo ambigimꝰ:
Et om̃i quide tempore: & in hac

Expanded text:
rant, exhibuit, etiam in hoc mystice rant, exhibuit, etiam in hoc mystice et virtutem suae resurrectionis et nostrae profectum vitae spiritalis insinuat. Galilaea quippe transmigratio facta interpretatur; et bene in Galilaea videtur a discipulis, qui jam de morte ad vitam, de corruptione ad incorruptionem, de poena transmigraverat ad gloriam, ut victoriam resurrectionis non solum ostensione corporis et exhortatione sermonis, sed nomine quoque loci in quo appareret et loqueretur commendaret. Sed et ipsi gaudio resurrectionis ejus ita solum tunc frui valemus, si nunc de corruptela vitiorum ad virtutum opera transmigrare satagimus. Unde quia resurrectionis Domini et Salvatoris nostri tempus agnovimus, quia ejus solemnia celebramus, continuis boncontemplandam ejus celsitudinem transmigremus, quia nostrae resurrectionis tempus ignoramus, quod tamen futurum nullo modo ambigimus, et omni quidem, et in hac
Abbreviated transcription (Latin):
amus fr̃s in d̾no resurgente a mor¬
tius. ueritatẽ nr̃ȩ carnis: uidea¬
mꝰ głam noue incorruptionis:
Suꝑiꝰ quippe lectum ẽ. qͥa clauso
surrexcit monum̾to: nunc autẽ
legitur. quia mulieres tenuerua
pedes eius. & ad orauerunt eum:
Surrexit enĩ clauso ostio moniuñti
& ecuiit: ut immortale iã factum
doceret esse. corpꝰ. qͦd in monumñto
clausum fuerat mortuum. Te¬
nendas mulierib p̃buit plantas:
Ite inquit nuntiate frib meis ut
eant in galileam: ibi me iudebt̃:
Omira pietas saluatoris. mira be¬
nignitas: qͦs aute passionẽ disci¬
pulos & aliquando etiã seruos
uocare consueuerat: hos post re¬
surrectionẽ fr̃s apellat: ut et eiꝰ¬
dẽ se humauitatis quã & aute
habuerat habitum resurgendo re¬
sumpsisse monstraret: & illos quoq
ad ꝓmerenda sꝑandãq in sua car¬
ne coronã iminortalitatis. qͣ ipse iã
p̃minebat crigeret. Sane qͦd se in¬
galilea uidendum a discipłis p̃dix̃:
& ut sequentia scĩ euangłii decla¬

Expanded text:
res, in Domino resurgente a mortuis veritatem nostrae carnis, videamus gloriam novae incorruptionis. Superius quippe lectum est quia clauso surrexit monumento: nunc autem legitur quia mulieres tenuerunt pedes ejus, et adoraverunt eum. Surrexit enim clauso ostio monumenti, et exiit, ut immortale jam factum doceret esse corpus, quod in monumento clausum fuerat mortuum. Tenendas mulieribus praebuit plantas, Ite, inquit, nuntiate fratribus meis, ut eant in Galilaeam, ibi me videbunt. O mira pietas Salvatoris, mira benignitas! Quos ante passionem discipulos, et aliquando etiam servos vocare consueverat, hos post resurrectionem fratres appellat, ut et ejusdem se humanitatis, quam et ante habuerat, habitum resurgendo resumpsisse monstraret, et illos quoque ad promerendam sperandamque in sua carne coronam immortalitatis qua ipse jam praeeminebat erigeret. Sane qGalilaea videndum a discipulis praedixit, et sicut sequentia sancti Evangelii decla
Abbreviated transcription (Latin):
ieiunasse. Mira res. Ieiuinat ꝓciuita¬
tis peccato: quẽ peccati conditio non
constringit. Vnde & nos frẽs tempo¬
riter ieiuuare debemꝰ: & miscđiam
d̃i cunctoꝵ abstinentia deplorare.
Nam quale sit xp̃ianos hoc. pro salute
sua non facere. quod pecudes pro ho¬
minum salute fecerunt: nisi quod
stolidior pecude ẽ. qui indicto pro
se a sacerdote ierunio. non ieiunat:
Nonne enini pecus ẽ. qui non intelli N¬
git quid illi immineat: quid incum¬
bat: & pecus quidem uidens decli¬
nat foueam. cauet prȩcipitia: tu au¬
tem non uis ieiunando ꝑiculum de¬
clinare qͥd cernis: Desꝑationis enĩ
genus ẽ. tunc manducare. cum absti¬
nere debeas: tunc gaudere cum de¬
beas deplorare. De hac desꝑatione
apłs dicit: qͦd a nobis au̾tat õs. Man¬
ducemꝰ & bibamus: eras enim morie mͣ.

Expanded text:
jejunasse. Mira res: jejunat pro civitajejunasse. Mira res: jejunat pro civitatis peccato, quem peccati conditio non constringit. Unde et nos, fratter jejunare debemus, et misericordiam Dei cunctorum abstinentia implorare. Nam quale sit hoc Christianum pro salute sua non facere quod pecudes pro hominum salute fecerunt? Nisi quod stolidior pecude est, qui indicto pro se a sacerdote jejunio non jejunat; nonne enim pecus est, qui non intelligit quid illi immineat, quid illi incumbat? Et pecus quidem videns declinat foveam, cavet praecipitia. Tu autem non vis jejunando periculum declinare quod cernis? Desperationis enim genus est tunc te manducare, cum abstinere debeas, tunc gaudere, cum debeas deplorare. De hac desperatione Apostolus dicit quod a nobis avertat Deus: Manducemus et bibamus: cras enim moriemur .
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓximas gentes auxilii causa destina¬
re legatos: nos quod ẽ meluis. legati¬
oñe ad di ꝑ ieiuma destinemus: ab
ipso imploremus auxilia: ad ipsũ
nos corde & orationibꝰ conferamus.
Auxilium enim non aliunde pͥetiue
rant roganido: sed de suis ieiunando
uisceribus exregerunt. Cur enim pe¬
tat ab altero: qui intra se potest in¬
uenire qͦd quęrit: Quanto eninido
uiciniores fuerimus: tanto adu̾sarii
nr̃i a nobis longius repelluntur.
O portet gͥ proxennos nos fieri dõ: qm̃
ꝑibunt. Quod si a cło qui longe sunt
ꝑibunt: utiq qui sunt ꝓximi salua¬
buntur. Aliter gͦ ꝓximi dõ ẽẽ non
possumus: nisi ad eum ieiuniis. orati¬
onibus. & elemosinis ꝓpinquemus.
D s̃ enim ipse. semꝑ misericors. ieiunus
& sc̃s ẽ: atq ideo qui uult ꝓximus dõ
ẽẽ. deb& iminitari hoc ẽc̃ quod ds ẽ.
Tota igitur in tribulatione. niniuita
non solum enim senes. iuuenes & in¬
fantes: sed etiam pecudes legimus

Expanded text:
proximas gentes auxilii causa destinaproximas gentes auxilii causa destinare legatos. Nos, quod est melius, legationem ad Deum per jejunia destinemus; ab ipso imploremus auxilia, ad ipsum nos corde et orationibus conferamus; auxilium enim illi non aliunde rogando petiverunt, sed de suis jejunando visceribus exegerunt. Cur ergo petat ab altero, qui intra se potest invenire 304 quod quaerit? Quanto enim Deo viciniores fuerimus, tanto adversarii nostri a nobis longius repellentur. Oportet igitur proximos nos fieri Deo; quon se a te, peribunt . Quod si a Deo qui longe sunt peribunt, utique qui sunt proximi salvabuntur; aliter ergo proximi Deo esse non possumus, nisi ad eum jejuniis, orationibus et eleemosynis propinquamus. Deus enim ipse misericors, jejunus, et sanctus est; atque ideo qui vult proximus Deo esse, debet imitari hoc esse quod Deus est. Tota igitur in tribulatione Ninivitarunon solum enim senes, juvenes et infantes, sed etiam pecudes legimus
Abbreviated transcription (Latin):
Necesse enim erat ut qui potentior cun¬
ctis fuerat: deuotior fieret uniuer¬
sis. Exemplo igitur suo prȩceꝑat re¬
ligionis exercitum: non armis. sed
sola deuotione eẽ munitum. Iubet
omnem sexum. omnem ȩtatem. a
diurnis ȩpulis abstinere: additur re¬
ugioso exercitui numerus: cum in
tali deuotione. etiam infantia mili¬
tare compellitur. Pietas enim ẽẽ
creditur in tali causa: paruulis qͦq
cybi substantiam de negeire. Non en
sufficiebat ad placandum dm̃ pec¬
cantium satisfactio: nisi seniorum
quoq peccata. paruulorum in nocen¬
tia deploraret: & fletibus alienis.
delicta sua iuuentus ablueret. Ista
autẽ frẽs omnia in commonitionem
nr̃i facta ẽẽ nemo quis nesciat: ut
quotiens qͦ tribulationibus ꝑurgem᷑.
ad hȩc p̾sidia concurramus: ut puta.¬
si adu̾sarius immina: inimicus inꝓmp¬
tu ẽ. ieiunemus & uincimus. Solent
quidem homines. quotienscumq neces¬
sitatem arduam miiis patiuntur. ad

Expanded text:
necesse enim erat ut qui potentior caenecesse enim erat ut qui potentior caeteris fuerat, devotior fieret universis. Exemplo igitur suo praeparat religioni exercitum, non armis, sed sola devotione munitum: jubet omnem sexum, omnem aetatem a diurnis epulis abstinere. Additur religioso exercitui numerus, cum in tali devotione etiam infantia militare compellitur. Pietas enim esse creditur in tali causa parvulis quoque cibi substantiam denegare; non enim sufficiebat ad placandum Deum peccantium satisfactio, nisi seniorum quoque peccata parvulorum innocentia deploraret, et fletibus alienis delicta sua juventus ablueret. Ista autem, fratres, omnia in commonitionem nostri facta esse nemo est qui nesciat, ut quotiescunque tribulationibus perurgemur ad haec praesidia concurramus; ut puta, adversarius imminet, inimicus in promptu est, jejunemus et vincamus. Solent quidam homines, quotiescunque necessitatem arduam nimis patiuntur, ad
Abbreviated transcription (Latin):
nim insidiantur illi homines. apprę¬
hendit arma bellica: cum irascitur
ei ds̃. corripit arma iusticiȩ. Sapi¬
ens inquam rex: qui ꝓ salute cunũ.
peccatorẽ se magis constretur esse.
quam regem. Obliuiscitur enim se
mescit: nec potentiȩ suȩ meminit. ubi
potentiam diuinitatis agnoscit.
Obliuiscitur gͦ se regem eẽ dum pro¬
icit purpurã: dum diadema depo¬
nit. Cilicio autẽ uestitur & saceo:
ieinus ꝑseuerat: orationibus im¬
moratur. Mira res. Dum se regem
hominum esse non meminit: rea
incipit tẽ iusticię. Religiosus igit᷑
princeps. non ꝑdidit imꝑium: seo
mutauit. Principatum autẽ ante.
militaris disciplinȩ tenuit: nunc
cȩlestium disciplinarum optinet pͥn¬
cipatum. Non inquam ꝑdidit imꝑi¬
um: quia siue ferro. siue iusticia.
ꝓ ciuium salute primus inuigilat.
Primus plane inuigilat: quia ut
tota ciuitas ieiunaret. famem sibi
rex primus indixit: & solus om̃iũ
causa prior cȩpit esurire qͣm miles.

Expanded text:
nim insidiantur illi homines, apprenim insidiantur illi homines, apprehendit arma bellica; cum irascitur ei Deus, corripit arma justitiae. Sapiens, inquam, rex, qui pro salute civium, peccatorem se magis confitetur esse quam regem; obliviscitur enim se mescit; nec potentiae suae meminit, ubi potentiam Divinitatis agnoscit. Obliviscitur ergo se regem esse, dum projicit purpuram, dum diadema deponit, cilicio autem vestitur et sacco, jejuniis perseverat, orationibus immoratur. Mira 303 res: dum se regem hominum esse non meminit, rex incipit esse justitiae. Religiosus igitur princeps non perdidit imperium, sed mutavit. Principatum enim ante militaris disciplinae tenuit, nunc coelestium disciplinarum obtinet principatum. Non, inquam, perdidit imperium, quia sive ferro, sive justitia, pro civium salute primus invigilat: primus plane invigilat; quia, ut tota civitas jejunaret, famem sibi rex primus indixit, et solus omnium causa prior coepit esurire, quam miles;
Abbreviated transcription (Latin):
egimus in prophetis. cum
nimue diuitati subu̾sio diuinitus ini¬
inineret. & iuxta sententiam di. de¬
struendi illam tempus ingrueret: con¬
sistentes in ea aliud non habuisse p̃
sidium. nisi ut abiectis copiosis ȩpu¬
lis. ieiunia continuata susciꝑent: &
diuitiarum ambitione seposita. huii¬
litate se pauꝑtatis induerent̾. scilic&
ut exxinde remedium ꝑcipent. unde
his ꝑdicio contingebat: hoc ẽ ut iram
diuinitatis quam luxcuriando ꝓuo¬
cauerant. abstinendo leuirent: &
offensam quã in eos suꝑbia contrace¬
erat: humilitas miugaret. Dicitur
enim in illa tribulatione ipse rex
deposita imꝑiali purpura. regali¬
aiubitione subinota. menbra sua ci¬
licio prȩcinxisse: atq in sacco se diebꝰ
ac noctibus uolutasse. Sapiens ergo
rex: qui sciret quemadinodum adu̾¬
sa sibi suꝑare deberet. Hostes emim
uirtute suꝑabat: dm autẽ humili¬
tate uincebat. Sapiens plane rex:
qui intelliger& quibus armis utere¬
tur. ꝓ temporis qualitate. Cum e¬

Expanded text:
egimus in prophetis , cum Ninive civitati subversio divinitus immineret, et juxta sententiam Dei destruendi illam tempus ingrueret, consistesidium nisi ut, abjectis copiosis epulis, jejunia continuata susciperent, et divitiarum ambitione deposita, humilitatem se paupertatis induerent? scilicet, ut exinde remedium perciperent unde his perditio contingebat; hoc est, ut iram Divinitatis, quam luxuriando provocaverant, abstinendo lenirent, et offensam quam in eos superbia contraxerat, humilitas mitigaret. Dicitur enim in illa tribulatione ipse rex deposita imambitione submota, membra sua cilicio praecinxisse, atque in sacco se diebus ac noctibus volutasse. Sapiens ergo rex, qui sciret quemadmodum adversa sibi superare deberet; hostes enim virtute superabat, Deum autem humilitate vincebat. Sapiens plane rex, qui intelligeret quibus armis uteretur pro temporis qualitate; cum e
Abbreviated transcription (Latin):
mutata subito uel obstupe facta furen¬
tium mente descendit. quos ad huc
sanare quamperdere malebat: ut
concas satã uidentes suã coeptã nequi¬
tiã. aposcenda deinceps eius morte
desisterent: N ecdum enim uenerat
hora passionis. quȩ non quolibet
sabbato. sed inparasceue paschȩ futura
ex titerat. Necdum locum passionis
qui non innaz ar&h. sed hiero soly¬
mis hostiarum sanguine figurabatus
adierat. sed nec hocgenus mortis qui
crucifigenđ a scło preconabatur
elegerat. Nonigitur anazareis pre¬
cipitari non ab hicrosolẏmitis lapidis¬
⁊ nter pueros bachlecmitas ab herode
perimi. non alia uelalia uoluttr
consum mari morte. Quod enimr
ali morte regie potestatis indici¬
um quo fidelium fons armaretur
eminer& sed solum crucis expectatũ
est uexillum. cuius figura celcrri¬
mo dextere motu contra maligni
hostis temptamenta depingi. & ipsa
nihilominus figura monarchiȩ singu¬
laris potuiss& typus haberi. ut quomo¬

Expanded text:
mutata subito vel obstupefacta furenmutata subito vel obstupefacta furentium mente, descendit, quos adhuc sanare quam perdere malebat, ut cassata videntes suae coepta nequitiae, a poscenda deinceps ejus morte desisterent. Necdum enim venerat hora passionis, quae non quolibet Sabbato, sed in Parasceve Paschae futura exstiterat; necdum locum passionis, qui non in Nazareth, sed Hierosolymis hostiarum sanguine figurabatur adierat. Sed nec hoc genus mortis, qui crucifigendus a saeculo praeconabatur elegerat. Non igitur a Nazaraeis praecipitari, non ab Hinon inter pueros Bethleemitas ab Herode perimi, non alia vel alia voluit morte consummari. Quod enim tali morte regiae potestatis indicium, quo fidelium frons armaretur, emineret? Sed solum crucis exspectatum est vexillum, cujus figura et celerrimo dexterae motu contra maligni hostis tentamenta depingi, et ipsa nihilominus figura monarchiae singularis potuisset typus haberi. Ut quomo
Abbreviated transcription (Latin):
populos beneficia diffuderet.
illi in iurias in rogabant. Nec
mirum disperdiderunt salutẽ. qui:
cieccrunt desuis finibus saluatorem
Moraliter enim dñs & qui docuerit
gat. nec eicientib reluctatur. nec
rogantib deest. sigerasenos alibi
cum uirtutes eius sustinere non pos¬
sent. quasi infirmos & in gratos reli¬
quid. Simul & intellege non & ne¬
cessitate fuisse. seduoluntariam
corporis passionem. nec captũ iudȩ¬
is. sed ase oblatum : Etenim quando
uult capitur. quando uult labitur.
quando uult suspendit᷑: quando uult
non tenetur : Etduxerunt inquit
illum usque ad super cilium montis.
supra quẽ ciuitas illorum erat aedifi¬
cata. ut precipitarent cum. Ipse aũt
transiens. per medium illorũ ibat
Opeior magistro discipulorum here¬
ditas. diabolus uerbo dñm temptat
iudaei facto. Ille dicit mittete. isti
adoriuntur ut mittant: Etquidem
dñs super cilium montis precipitan¬
dus ascenderat. sed ꝑmedium illorũ

Expanded text:
populos beneficia diffunderet, populos beneficia diffunderet, illi injurias irrogabant. Nec mirum si perdiderunt salutem, qui ejecerunt de suis finibus Salvatorem. Moralis enim Dominus, et qui docuerit gat, nec ejicientibus reluctatur, nec rogantibus deest. Sic Gerasenos alibi, cum virtutes ejus sustinere non possent, quasi infirmos et ingratos reliquit . Simul intellige non ex necessitate fuisse, sed voluntariam corporis passionem; nec captum a Judaeis, sed a se oblatum. Etenim quando vult capitur, quando vult labitur, quando vult suspenditur, quando vult non tenetur. Et duxerunt, inquit, illum usque ad supercilium montis, supra quem civitas illorum erat aedificata, ut praecipitarent eum. Ipse autem transiens per medium illorum ibat. O pejor magistro discipulorum haereditas. Diabolus verbo Dominum tentat, Judaei facto: Ille dicit: Mitte te, isti adoriuntur ut mittant. Et quidem Dominus supercilium montis praecipitandus ascenderat, sed per medium illorum,
Abbreviated transcription (Latin):
zatos oport& dominici quoq corpo¬
ris participatione confirmari Me¬
rito igitur naaman. cuiusdũ aqua
corpus abluitur. fide pectus purga¬
tur. idest populus gentium. iudacis
lepra contumaciȩsqualentib ante¬
fertur Merito uidua sareptena. id ẽ
eccła ligno crucis refici desiderans.
iuda eis famȩ uerbi pereuntib pane¬
sacro scĩ corporis & uiuifici sp̃s uncti¬
one non recreat᷑. probaturq dnis
non obsuam inpotentiam ciuibus.
sed obeorum inuidentiam uirtutũ
dogina negasse atque hoc exemplo
totam postremo gentem non quia
non amaretur. sed quia ipse se a mari
non amar& ab eo derelictam. docto¬
ribus scilic& inde obsaluationem
gentium toto orbe dispersis. Sed
quod dñs uerbo deuidȩis. hoc ipsđ
dese iuda ei facto testantur. Nam se.¬
quitur Etrepletisunt om̃s insynago¬
ga ira. haec audientes. Et sur¬
rexerunt & ciecerunt illum
ex traciuitatẽ.. Sacrilegia
probonis: in euan gelio docet
ee cõ pleta. Nam cũ ipse per

Expanded text:
zatos oportet Dominici quoque corpozatos oportet Dominici quoque corporis participatione confirmari. Merito igitur Naaman, cujus dum aqua corpus abluitur, fide pectus purgatur, id est populus gentium Judaeis lepra contumaciae squalentibus antefertur. Merito vidua Sareptana, id est Ecclesia ligno crucis refici desiderans, Judaeis fame verbi pereuntibsacrosancti corporis et vivifici spiritus unctione recreatur. Probaturque Dominus non ob suam impotentiam civibus, sed ob eorum invidentiam virtutum dona negasse. Atque hoc exemplo totam postremo gentem, non quia non amaretur, sed quia ipsa se amari non amaret, ab eo derelictam doctoribus, scilicet, inde ob salvationem gentium toto orbe dispersis. Sed quod Dominus verbo de Judaeis, hoc ipsi de se Judaei facto testantur. Nam sequitur: Et repleti sunt omnes in synagoga ira haec audientes, et surrexerunt et ejecerunt illum extra civitatem. Sacrilegia pro bonis , in Evangelio docet esse completa. Nam cum ipse per
Abbreviated transcription (Latin):
sed per sacramen tum baptismatis ab¬
om̃i mentis & corporis foeditate pur¬
gatum. Qui captę consilio puellȩ
hoc est inspirationis supernȩ gratiȩ
quam iudaeis conseruare nonualen¬
tib gentes rapuere. salutem sperare.
cõmonitus. septies lauari iubetur.
quia nimirum soli baptismi genus.
quod ex spũ scõ regenerat saluat
Unde iure caro eius post lauacrum
uelut caro pueri parui apparuisse.
memoratur. siue quia cunctos inxpõ
baptizatos. inunam parit gratia mat̾
infantiam. seu magis a   sit intelle¬
gendus puer dequo dictum est. par¬
uulus natus est nobis. filiusdatus est
nobis. cuius corpori perbaptismum
tota credentium soboles adunatur.
Et ut cuncta hic baptismi scires sacra¬
menta premonstrari in quo abrenun¬
tiare sathanȩ fidem confiteri preci
pimur. Negat se naaman ultra diis
alienis libaturũ. soli perom̃a dño
seruiturus. Partem quoque terrae
scȩ secum tollere gaud&. quia bapti¬

Expanded text:
sed per sacramentum baptismatis ab sed per sacramentum baptismatis ab omni mentis et corporis foeditate purgatum. Qui captae consilio puellae, hoc est inspirationis supernae gratia, quam Judaeis conservare non valentibus, gentes rapuere, salutem sperare commonitus, septies lavare jubetur, quia nimirum solum baptismi genus, quod ex Spiritu sancto regenerat, salvat. Unde jure caro ejus post lavacrum velut caro pueri parvi apparuisse memoratur, sive quia cunctos in Christo baptizatos, in unam parit gratia mater infantiam, seu magis ille sit intelligendus puer, de quo dictum est: Parvulus natus est nobis, filius datus est nobis , cujus corpori per baptismum tota credentium soboles adunatur, et ut cuncta hic baptismi scires sacramenta permonstrata, in quo abrenuntiare Satanpimur, negat se Naaman ultra diis alienis litaturum, soli per omnia Domino serviturus. Partem quoque terrae sanctae secum tollere gaudet, quia bapti
Abbreviated transcription (Latin):
antea fiebat angustia. ibi farina
oleumq ore proph&ico benedicit᷑.
idest fructus & hilaritas caritatis
siue gratia corporis dominici. & cris¬
matis unctio indefectiuo uerbi cae¬
lestis munere fecundatur: Cuius
actenus in uasis oleum gaudii spirita¬
lis & benedictionis farina non defe¬
cit. ceterisque non credunt gentib
inopia panis diuini miseris & uena¬
tui deditis inutili: Nam & ipsa pul¬
cherrime mysticum sibi priusquam
moreret᷑ panem factura. duo se ligna
colligere uelle testat᷑: non solum ligna
nomine. sed etiam numero lignorum
signum crucis ex primens. quo nobis .ẽ.
panis uitae preparatus aeternae
Et multi leprosi erant inissł subhe¬
liseo proph&a. & nemo eorum mun¬
datus est nisi naaman syrus. Quia
notaest historia: demisterio necesse . ẽ.
paucis intimemus. Et naaman ergo
iste syrus qui interpretatur decor po¬
pulum demonstrat nationũ quandã
perfidie scelerumq lepra maculosum.¬

Expanded text:
antea fiebat angustia, ibi farina antea fiebat angustia, ibi farina oleumque ore prophetico benedicitur, id est fructus et hilaritas charitatis, sive gratia corporis Dominici, et chrismatis unctio indefectivo verbi coelestis munere fecundatur: cujus hactenus in vasis oleum gaudii spiritualis, et benedictionis farina non defecit, caeterisque non credunt gentibus, inopia panis divini miseris, et venatui deditis inutili. Nam et ipsa pulcherrime mysticum sibi, priusquam moreretur, panem factura, duo se ligna colligere velle testatur: non solum ligni nomine, sed etiam numero lignorum, signum crucis exprimens, quo nobis est panis vitae praeparatus aeternae. « Et multi leprosi erant in Israel sub Elisaeo propheta, et nemo eorum mundatus est, nisi Naaman Syrus. » Quia nota est historia, de mysterio necesse est paucis intimemus. Et Naaman ergo iste Syrus, qui interpretatur decor, populum demonstrat nationum quondam perfidiae scelerumq
Abbreviated transcription (Latin):
casse salutem. ubi maiora cotidie sig¬
na perapostolos apostolorũq succes¬
sores. non tam incorporũ quã in ani¬
marum sanatione patrantur. Igit᷑
uidua ad quã helias missusest genti¬
um designat eccłam. quae a suo diuti¬
usest conditore deserta. populum
recte fidei nesciuit quasi pauperem
filium egenastype nutriebat. idest
uerbo fructus expeͣrte docebat. donec
adueniens sermo propheticus. qui
ex siccato uellere i srahelis ut porte
clause caeli ianua fame periclitabat᷑
iniudaea . pasceretur ibi simul & pasce¬
r&. & receptus uidelic& acredentibus
& reficiens ipse credentes. Unde bene
haec eadem uidua. insarepta sidoniȩ¬
dicitur esse morata. Sidoniae quippe
uenatio mutilis : sarepta uero incen¬
dium uel angustia panis interpretat᷑.
quia ubi abundauit peccatum super¬
habundauit gram: ubi rebus super¬
uacuis ad quirendis. quasi aucupandi
cura impendebatur: ubi dire satis
incendium panisque spiritalis

Expanded text:
casse salutem, ubi majora quotidie sigcasse salutem, ubi majora quotidie signa per apostolos apostolorumque successores non tam in corporum quam in animarum sanatione patrantur. Igitur vidua ad quam Elias missus est, gentium designat Ecclesiam, quae, a suo diutius conditore deserta, populum rectae fidei nescium, quasi pauperem filium, egena stipe nutribat, id est, verbo fructus experte docebat, donec adveniens sermo propheticus, qui, exsiccato vellere Israelis, utpote clausa coeli janua, fame periclitabatur in Judaea, pasceretur ibi simul et pasceret, et receptus videlicet a credentibus, et reficiens ipse credentes. Unde bene haec eadem dicitur esse morata. Sidonia quippe, venatio inutilis; Sarepta vero incendium, vel angustia panis interpretatur, quia « ubi abundavit peccatum, superabundavit gratia . » Ubi rebus supervacuis acquirendis, quasi aucupandi cura impendebatur, ubi dire satis incendium famis, panisque spiritualis
Abbreviated transcription (Latin):
erant indieb heliȩ inisrahel. quan¬
do clausum est caelũ annis tribus
& mensib sex. Cum facta. eẽt. fames
magna in terra. & ad nullã illarũ
missus est helias. nisi insarepta sidoꝰ¬
niȩ admulierem uiduam. Non in
quit hoc quod diuina fastidiosis ciuib
beneficia subtrahendo. prophetarũ
gestis aduersatur. quia sicut fame
quondam omnem terrã premente
ne moest iniudea repertus heliac
Snusospitio: sed extere gentis uidua¬
ꝓ quesita. quae obfidei gram attan
proph&a uisitari deber&. & sicut
nultis ibidem leprosis. naaman tan¬
tm syrus quia deuotȩ quęsierat
abheliseo proph&a curari promeru¬
ł sic& uos non alia quã inuidiȩ per¬
fidiȩ quae causa superme munere
priuabit Quorum si facta prophe¬
tarum & iam allegorice discusseris.
inuenies profecto dnm inpatria sua
aqua receptus non est perfidia super¬
biam notasse iudaeorum. Nomine
uero capharnaum quae ager consola¬
tionis interpretat᷑. gentium predi¬

Expanded text:
erant in diebus Eliae in Israel, quanerant in diebus Eliae in Israel, quando clausum est coelum annis tribus et mensibus sex, cum facta esset fames magna in terra, et ad nullam illarum missus est Elias, nisi in Sarepta Sidoniae ad mulierem viduam. » quit hoc quod divina fastidiosis civibus beneficia subtraho, prophetarum gestis adversatur. Quia sicut, fame quondam omnem terram premente, nemo est in Judaea repertus Eliae dignus hospitio, sed exterae gentis est vidua quaesita, quae ob fidei gratiam a tanto propheta visitari deberet, et sicut multis ibidem leprosis Naaman tantum Syrus, quia devote quaesierat, ab Elisaeo propheta curari promeruit, hic et vos non alia quam invidiae perfidiaeque causa, superno munere privabit. Quorum si facta prophetarum, et jam allegorice discusseris, invenies profecto Dominum in patriae suae, a qua receptus non est, perfidia, superbiam notasse Judaeorum. Nomine vero Capharnaum, quae ager consolationis interpretatur, gentium praedi
Abbreviated transcription (Latin):
creatus es utesses. per medicũ xp̃m
recreatuses. ut post uulnera saniis
esses. qui abirridentibus ciuibus
quidem scipsum curare. hoc est insia
patria uirtutes facere mouetur.
Sednon otiosȩ ab euuange lista alio
excusatur: quia non poterat ibi uir¬
tutem ullam facere. nisi paucos in¬
firmos in positis manibus curauit
Etmirabatur propter incredulita¬
tem illorũ: Nefortasse quisuiliorem
nobis fieri debere patriȩ putaret
affectum: amabat itaq: ciues. sed
ipsi se caritate patriaq libere priua¬
bant. Ait aut̃. Amen dico uobis.
quia nemo proph&a acceptus est
inpatria sua Proph&ã dici inscrip
.ẽ. proph& arum. sed & helias. hiere¬
mias. ceteriq: proph&ȩ minores iN
patria. quam in ex teris habitisunt.
semper ciuib: inuidere Non enim
consederant presentia uiri opera.
sed fragilem recordantur infantiam.
quasi non &x ipsi per eosdem actatis
gradus ad maturam aetatem uenerint
Inueritate dico uobis. multȩ uiduȩ

Expanded text:
creatus es, ut esses. Per medicum Christum creatus es, ut esses. Per medicum Christum recreatus es, ut post vulnera sanus esses. Qui ab irridentibus quidem civibus seipsum curare, hoc est, in sua patria virtutes facere monetur, sed non otiose ab Evangelista alio excusatur, quia non poterat ibi virtutem ullam facere, nisi paucos infirmos impositis manibus curavit. Et mirabatur propter incredulitatem illorum. Ne fortasse quis viliorem nobis fieri debere patriae putaret affectum. Amabat itaque cives, sed ipsi se charitate patria qui livore privabant. Ait autem: Amen dico vobis quia nemo propheta acceptus est in patria sua. Prophetam dici in Scripest prophetarum, sed et Elias, Jeremias, caeterique prophetae, minoris in patria, quam in extremis civitatibus semper civibus invidere. Non enim considerant praesentia viri opera, sed fragilem recordantur infantiam, quasi non et ipsi per eosdem aetatis gradus ad maturam aetatem venerint. « In veritate dico vobis, multae viduae
Abbreviated transcription (Latin):
UORUN IN SANA PER¬
fidia sanam lic& nesciens
fabrum cognominat. & me.¬
dicum
uocat Faber enĩ
est uerus. quiã om̃a peripsum facta
sunt Medicus est : quia om̃a perip¬
sum restaurata sunt in caelis &. interra.
Etsicut dese ipso testatur. non ha
bent sani opus medico. sed male ha¬
bentes. Etquia diximus quo instru¬
mento fabricandi. dicamus & quo
utatur genere medicandi: Prete¬
riens uidit caecũ anatiuitate. ex¬
puit interrã. & fecit lutum desputo.
liniuitq superoculos eius. & dixit
ei cade & laua innatatoria silo ẽ.
quod interpretatur missus Abut
ergo & lauit. & uenit uidens: Agno¬
sce igitur magne modum medicine
& grande. quia perhanc illuminare
meruisti: Lutum de terra caro xp̃ĩ ẽ.
sputum deore: diuinitas eius est.
quia caput xpi ds̃. Sputum luto
in mixtum. nos illuminat innatato¬
ria syloe baptizatos. quia caro fac¬
tum est & habitauit innobis. & uidi¬
mus głam eius quã prius tenebris
arcentibus comprehendere non
poteramus. Per fabrũ ergo xpm.¬

Expanded text:
uorum insana perfidia, sanam licet nesciensfabrum cognominat, et medicum vocat. Faber enim est verus, quia « omnia per ipsum facta sunt : » medicus, quia omnia per ipsum restaurata sunt in coelis et in terra, et sicut de se ipso tebent opus sani medico, sed male habentes . Et quia diximus quo instrumento fabricandi, dicamus et quo utatur genere medicandi. Praeteriens vidit caecum a nativitate, exspuit in terram, et fecit lutum de sputo, linivitque super oculos ejus, et dixit ei: Vade, lava in natatoria Siloe, quod interpretatur MISSUS. Abiit ergo et lavit, et venit videns . Agnosce igitur magnae modum medicinae, et gaude quia per hanc illuminari meruisti. Lutum de terra caro Christi est. Sputum de ore, divinitas ejus est, quia caput Christi Deus. Sputum luto immistum nos illuminat in natatoria Siloe baptizatos, quia Verbum caro factum est, et habitavit in nobis, et vidimus gloriam ejus , quam prius, tenebris arcentibus, comprehendere non poteramus. Per fabrum ergo Chri
Abbreviated transcription (Latin):
sunt sanguine. Cumque in gredi
non possent. tenuerunt lacinias¬
suas. SA M ECh
ecedite polluti. clamauerunt eis.
recedite nolite tangere : iurgati
quippesunt & commoti. dixerunt
intergentes non addet ultra ut habi
utrecipiat cos: facies sacerdotum
non erubuerunt neque senũ miser
oculi nr̃i ad auxilium nr̃m uanũm
umrespiceremus adtenti ad gentem
quae sal uare non poterat.S.
Lubricauerunt uestigia nostra
initinere platearum nostrarum
ad propinquauit finis noster. com¬
pletisunt diesnrĩ quia uenit finis
noster.
Co pl.
elociores fuerunt per secutoris
nr̃i aquilis caeli. super montes perse¬
cuti sunt nos in deserto insidiatisunt
habitas interra hus: Adte quo que
perueniet calix. & in ebriaberis
atque nudaberis.
sxon. non addet ultra ut transmi¬
grecte: Uisitauit iniquitatẽ tuã
filia edom discooperuit peccata
tua.

Expanded text:
sunt sasunt sanon possent, tenuerunt laciniasuas.  Samech.  Recedite, polluti, clamaverunt eis: recedite, abite, nolite tangere: jurgati quippe sunt, et commoti dixerunt inter gentes: Non addet ultra ut habitut respiciat eos: facies sacerdotum non erubuerunt, neque senum misertoculi nostri ad auxilium nostrum vanum, cum respiceremus attenti ad gentem, quae salvare non poterat.  Sade.  Lubricaverunt vestigia nostra in itinere platearum nostrarum, appropinquavit finis noster; completi sunt dies nostri, quia venit finis noster.  Coph.  Velociores fuerunt persecutores nostri aquilis coeli: super montes persecuti sunt nos, in deserto insidiati sunt habitas in terra Hus: ad te quoque perveniet calix. inebriaberis, atque nudaberis.  tua, filia Sion, non addet ultra ut transmigret te: visitavit iniquitatem tuam, filia Edom, discooperuit peccata tua.
Abbreviated transcription (Latin):
Et maior effectaest iniquitas filiȩ
populi mei peccato sodomorũ. quȩ
subuersa est inmomento: & non coe¬
perunt in ea manus
Candidiores nazarei eius niue.
nitidiores lacte. rubicundiores ebo¬
re antiquo. saffyro pulchriores.Her
Henigrata est super carbones facies
eorum & non sunt cogniti inplateis.
adhesit cutis corum ossibus aruit &
facta est quasi lignum. TE ⁊h
Melius fuit occisis gladio quã inter¬
fectis fame. qnm siti ex tabuerunt
con sumpti asterelitate terrae. Iot h
Manus mulierum miscđum coxer̃
filios suos. factisunt cybus earum
incontricione filiae po  puli
mei. Caꝑh
Compleuit dns furorem suum. effu¬
dit iram indignationis suae & succen¬
dit ignem insy on & deuorauit fun¬
damenta eius¬
ON crediderunt regester
rae. & uniuersi habitatores
orbis: qnm̃ in grederetur
hostis & inimicus perportas hierũ¬
Propter peccata prophetarum eiꝰ¬
& iniquitates sacerdotum : qui effu¬
derunt in medio eius sanguinem
iustorum.
Er rauerunt caeci inplateis. polluti

Expanded text:
m: Major effecta est iniquitas filiae populi mei peccato Sodomorum, quae subversa est in momento, et non coeperucandidiores nazarei eius nive nitidiores lacte rubicundiores ebore antiquo sapphyro pulchriores HETH denigrata est super carbones facies eorum et non sunt cogniti in plateis adhesit cutis eorum ossibus aruit et facta est quasi lignum TETH melius fuit occisis gladio quam interfectis fame quoniam isti extabuerunt consumpti ab sterilitate terrae IOTH manus mulierum misericordium coxerunt filios suos facti sunt cibus earum in contritione filiae populi mei CAPH conplevit Dominus furorem suum effudit iram indignationis suae et succendit ignem in Sion et devoravit fundamenta eiusnon crediderunt rerae, & universi habitatores orbis, quoniam ingrederetur hostis, & inimicus per portas Jerupropter peccata prophetarum eius iniquitates sacerdotum eius qui effuderunt in medio eius sanguinem iustorum NUN erraverunt caeci in plateis polluti