comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tum est. int̾roga patrẽ tuũ ce indiea-¬
bit tͥ: seniores tuos ce dicent tͥ. Ynde
e mͥ exquirendã legẽ de ore sac̾dotis.
uidicau in causa tali: quȩ qualis sit
plitteras expono: simul etiã ut & ego
instruar in diuersis causis. Singulas
aũt questiones & diuersas ꝑ capitula
designari feci: ad qͣs singillatĩ dignare.
respondere. In arrutib ut audiui. de¬
curioni qui militi p̃est uł tribuno so¬
lent iurare barbari. iurantes ꝑ demo¬
nes suos. qͥ ad deducendas bastagas pa¬
et fuerint. uł aliqui ad seruandas fru¬
ges ipsas: singuli possessores uł condue¬
tores solent ad eustodiendas fruges sus¬
eipere. quasi rã fideles. epł̃am decurio¬
sos transire. Michi aũt disceptatio in
cords nata ẽ: si ille possessor qͥ susceꝑat
barbarũ. cuiꝰ fides ꝑdȩmonũ iuratio¬
nem firma uisa ẽ ñ coinquinat᷑. uel
ipse uł illa quȩ custodit. uł ille qui de¬
ducitur a deductore barbaro.S hoc
debes scire. quia qͥ iurat barbarus. a

Expanded text:
indicabit tibi, seniores tuos et dicent tibi. unde et mihi exquirendam legem de ore sacerdotis iudicaui in causa tali, quae qualis sit, per litteras expono, simul etiam ut et ego instruar in diuersis causis. singulas autem quaestiones et diuersas per capitula designari feci, ad quas singillatim dignare respondere. I. In Arzugibus, ut audiui, decurioni, qui limiti praeest, uel tribuno solent iurare barbari iurantes per daemones suos. qui ad deducendas bastagas pacti fuerint uel aliqui ad seruandas fruges ipsas, singuli possessores uel conductores solent ad custodiendas fruges suscipere quasi iam fideles epistulam decuriosos transire. mihi disceptatio in corde nata est, si ille possessor, qui susceperit barbarum, cuius fides per daemonum iurationem firma uisa est, non coinquinatur uel ipse uel illa, quae custodit, uel ille, qui deducitur a deductore barbaro. sed hoc debes scire, quia, qui iurat barbarus, a
Abbreviated transcription (Latin):
susciꝑe colere mirari: tuaq dicta qͣsi
mea defendere. Certe & indialogo qͦ
nuꝑ edidi. beatitudinis tuȩ ut dignũ
fuerat recordatꝰ sũ: magisq demꝰ oꝑam
ut ꝑniciosissima heresis de eccłiis au¬
feratur: quȩ semꝑsimulat pęnitentiã.
ut docendi in eccłiis habeat facultatẽ:
ne si aꝑta se luce ꝓdiderit. foris expul¬
sa moriat᷑. Sc̃ẽ &e uenerabiles filiȩ tuȩ¬
tatione tua digne gradiunt᷑: specialit̃q
salutant beatitudinẽ tuã: omĩs qͦq
fr̃nitas quȩ nobiscũ dño seruire co
to obrem earũ rauennã. & inde a¬
fricã siciliãq direximꝰ: quẽ puitamꝰ
iam africe partib cõmorari. Scõs tuo
adherentes lateri. ut meo obsequio
salutes p̃cor: litteras meas qͦq ad scm̃¬

Expanded text:
suscipere, colere, mirari tuaque dicta quasi suscipere, colere, mirari tuaque dicta quasi mea defendere. certe et in dialogo, quem nuper edidi, beatitudinis tuae, ut dignum fuerat, recordatus sum magisque demus operam, ut perniciosissima haeresis de ecclesiis auferatur. quae semper simulat paenitentiam, ut docendi in ecclesiis habeat facultatem, ne, si aperta se luce prodiderit, foras expulsa moriatur. Sanctae et uenerabiles filiae tuet exhortatione tua digne gradiuntur specialiterque salutant beatitudinem tuam, omnis quoque fraternitas, quae nobiscum dominoto ob rem earum Rauennam et inde Africam Siciliamque direximus, quem putamus iam in Africae partibus commorari. sanctos tuo adhaerentes lateri ut meo obsequio salutes, precor. litteras quoque meas ad s
Abbreviated transcription (Latin):
filiũ dignationis tuȩ orosium pb̃rm.
&e sui merito &e te iubente. suscepi:
s incidit tẽpus difficillimũ. qñdo
mͥ tacere meliꝰ fuit quã loqͥ. ita ut
nr̃a studia cessarent: & uxta appiũ
canina exerceret᷑ facundia. Itaq duo¬
b libellis tuis quos meo nomini dedi¬
casti. eruditissimis & om̃i eloquentie
splendore fulgentib. ad tẽpus respon¬
dere ñ potui: ñ quo qͥcquam in illis re-¬
p̃hendendum putẽ: s qͥa iuxta beatũ
apłm. unꝰquisq in suo sensu habundet.
Alius qͥdem sic: ali aũt sic. Certe qͥcqͥd
dici potuit. & sublimi ingenio de scrip¬
turarũ sc̃arũ hauriri fontibate po¬
situm atq dissertũ est. S queso reue¬
rentiam tuã: parũꝑ patiaris me tu¬
um laudare ingeniũ. Nos enĩ int̾ nos
eruditionis causa disserimꝰ. Cȩterũ
emuli ce maxime heretici.si diuersas
inter nos sententias uiderint: de
anuni calũpniabunt᷑ rancore descen-¬
dere. Michi aũt decretũ est te amare.

Expanded text:
filium dignationis tuae Orosium presbyterum et sui merito et te iubente suscepi. sed incidit tempus difficillimum, quando mihi tacere melius fuit quam loqui, ita ut nostra studia cessarent et iuxta Appium canina exerceretur facundia. itaque duobus libellis tuis. quos meo nomini dedicasti, eruditissimis et omni eloquentiae splendore fulgentibus ad tempus respondere non potui, non quo quicquam in illis reprehendendum putem, sed quia iuxta beatum apostolum unusquisque in suo sensu abundet alius quidem sic alius autem sic. certe quicquid dici potuit et tam sublimi ingenio de scripturarum sanctarum hauriri fontibus, a te positum atque dissertum est. sed quaeso reuerentiam tuam, parumper patiaris me tuum laudare ingenium. nos enim inter nos eruditionis causa disserimus. ceterum aemuli et maxime haeretici, si diuersas inter nos sententias uiderint, de animi calumniabuntur rancore descendere. mihi autem decretum est te amare,
Abbreviated transcription (Latin):
nitatem resurrectio largiet᷑. ut aude¬
amus in uirtute xp̃i ae bonitate dei
patris. uł indigni p̃sumere. Quare
lum desideriis nrĩs magnũ conferret᷑
gaudiũ. s etiam mentib lum̃ aceres¬
ceret: & ex tua copia locupletaret᷑ mo¬
pia nr̃a. Qͦd quidẽ & absentib largiri
potes: hac p̾sertim occasione. qua filii
nrĩ unanimes &e carissimi nobis in
dño romanꝰ &e agilis. quos ut nos a¬
lios tͥ commendamꝰ in nomine dñi.
reuertent᷑ oꝑe caritatis impleto: in
quo tuȩ caritatis affectu specialiter
utantur rogamꝰ. Nosti enĩ. quã celsa
ꝓmittat altissimꝰ frĩ frẽm adiuuanti.
ꝑquos si quo me grẽ quȩ tͥ data ẽ. dono
remunerari uoles: tuto facies. St̃ enĩ
uelim credas: unũ cor & una anima in
dño nob̾cum. Grã dĩ tecũ ut est in et̃¬
uenerabilis. dilectissime. & desiderabi¬
lis. Om̃s in xp̃o scõs quales tͥ cohere¬
re ñ dubiũ est: a nobis saluta. Cõm̃da

Expanded text:
rnitatem resurrectio largietur, ut audernitatem resurrectio largietur, ut audebimus in uirtute Christi et bonitatis dei patris uel indigni praesumere. quare lum desideriis nostris magnum conferretur gaudium, sed etiam mentibus lumen adcresceret et ex tua copia locupletaretur inopia nostra. quod quidem et absentibus largiri potes hac praesertim occasione, qua filii nostri unanimes et carissimi nobis in domino, Romanus et Agilis, quos ut nos alios tibi commendamus, in nomine domini reuertentur opere caritatis impleto. in quo tuae caritatis affectu specialiter utantur, rogamus. nosti enim, quam celsa promittat altissimus fratri fratrem adiuuanti. per hos, si quo me gratiae, quae tibi data est, dono remunerari uvelim credas, unum cor et una nobiscum in Domino anima. Gratia Dei tecum, ut est, in aeteruenerabilis dilectissime et desiderabilis. omnes in Christo sanctos, quales tibi cohaerere non dubium est, a nobis saluta. commenda
Abbreviated transcription (Latin):
nere et̾nam salutẽ. ꝑ quã me salutare
dignamini: Qͥs hoc possit. nisi qͥ om̃s suꝑ¬
biȩ suȩ thoros inanes peccata sua confiters
cõplanauerit: seq substrauerit mitẽ att
celsitudinẽ teneamꝰ: ñ potuit nob̾ hoc
tanto magnificentiꝰ qnͣto blandiꝰ inspira¬
ri. ut nr̃a ferocitas ñ ui s ꝑsuasione seda¬
retur: nisi uerbũ illud ꝑ qd̾ se angłis in¬
dicat d̃s pat̃. qd̾ uirtꝰ ce sapientia eiꝰ ẽ. qd¬
humano corde uisibiliũ rerũ cupiditate
cecato uideri ñ poterat. ꝑsonã suã in hoĩe
agere atq ostendere dignaret᷑: ut magis
homo timeret extolli fastu hominis. qũã
humiliari exemplo di. Itaq ñ xp̃c reguno
treno decoratꝰ nec xp̃c t̾renis opib diues
nec xp̃c ulla t̾rena felicitate p̃fulgens. sͥ
xp̃c crucifixus ꝑ totũ t̾rarum orbẽ p̃di

Expanded text:
nere aeternam salutem. per quam me salutare nere aeternam salutem. per quam me salutare dignamini? quis hoc possit. nisi qui omnes superbiae suae toros inanes peccata sua confitens complanauerit seque substrauerit mitem atqucelsitudinem teneamus, non potuit nobis hoc tanto magnificentius quanto blandius inspirari, ut nostra ferocitas non ui sed persuasione sedaretur, nisi uerbum illud, per quod se angelis indicat deus pater. quod uirtus et sapientia eius humano uisibilium rerum cupiditate caecato uideri non poterat, personam suam in homine agere atque ostendere dignaretur, ut magis homo timeret extolli fastu hominis quam humiliari exemplo dei. itaque non Christus regno terreno decoratus nec Christus terrenis opibus diues nec Christus ulla terrena felicitate praefulgens sed Christus crucifixus per totu
Abbreviated transcription (Latin):
cantant. rationẽ sine dubio reddituri st̃.
Est qͥddam inuisibile. ex qͦ creatore pͥncipio
st̃ omĩa quȩ uidemꝰ: sũmum ȩt̾num in¬
cõmutabile. & nulli effabile nͥ tantũ sibi¬
bonũ. Est qͥddã qd̾ seipsa sũmitas maiesta¬
tis narrat ce p̾dicat. ñ impar gignenti
atq narranti uerbũ: quo ille qͥ uerbũ
gignit ostendit᷑ bonũ. Est quȩdã sc̃ĩtas
om̃iũ quȩ scã fiunt scĩficatrix. ipsiꝰ incõ¬
mutabilis uerbi ꝑ qd̾ narrat᷑ illud pͥnci¬
piũ: & ipsiꝰ pͥncipii qd̃ pari se uerbo narrat.
inseparabilis ce indiuisa cõmunio. Quis
aũt hoc totũ qd̃ ñ dicendo dicere conat᷑
sũ. & dicendo ñ dicere: qͥs hoc possit sere¬
nissima ce sincerissima m̃te contuerĩ. eo¬
q contuitu beatitudinẽ ducere. atq in
id qd̃ intuet᷑ deficiens. quod̃am᷑ se obliusᷤ¬
ci᷑ ce ꝑgere in illud cuiꝰ uisio nob̃ inuisibi
lis ẽ. qd̃ est immortalitate indui: &e obti¬

Expanded text:
cantant, rationem sine dubio reddituri sunt. cantant, rationem sine dubio reddituri sunt. Est quiddam innisibile. ex quo ereatoro principio sunt omnia. quae uidemus. summum, aeternum, incommutabile et nulli effabile nisi tantum sibi. est quiddam, quo se ipsa summitas maiestatis narrat et praedicat, non inpar gignenti atque narranti uerbum, quo ille, qui uerbum gignit, ostenditur. est quaedam sanctitas omnium, quae sancte fiunt, sanctificatrix, ipsius incommutabilis uerbi, per quod narratur illud principium, et ipsius principii, quod pari se uerbo narrat, inseparabilis et indiuisa communio. quis autem hoc totum, quod non dicendo dicere conatus sum et dicendo non dicere. quis hoc possit serenissima et sincerissima mente contueri eoque contuitu beatitudinem ducere atque in id, quod intuetur, deficiens quodam modo se obliuisci et pergere in illud, cuius uisione sibi uilis est, quod est inmortalitate indui et obti
Abbreviated transcription (Latin):
ma tẽpora futura ẽẽ testatȩ st̃. Hec om̃ia
tanto robustiore fide letam᷑ fieri: q̃nto
maiore auctoritate p̾dicata ẽẽ. in scĩs lit¬
deris inuenimꝰ. Nunqͥd nã obsecro uos.
nunqͥd nã solũ iudiciũ di qd̾ int̾ fideles
atq infideles futurũ ẽẽ in eisdẽ litteris
legimꝰ. cũ illa omĩa sicut p̃dicta st̃ uene¬
rint: nunqͥdnã solũ iudiciũ dĩ uenturũ
fidelitate defendere: cũ xp̃m eantet. et
iustus ad eqͥtatem. & ꝑiurus ad fraudẽ:
& rex ad imꝑium. ce miles ad pugnã. et
maritꝰ ꝓꝑt̾ regim̃. & uxor ꝓpt̃ obsequium:
mulatũ: cehumilis ad pietatẽ. &e suꝑb
ad emulationẽ: ae diues ut porrigat. et
pauꝑ ut sumat: & ebriosus ad phialam.
ae mencicꝰ ad ianuã. e bonꝰ ut p̾stet. et¬
malus ut fallat: & xꝑianꝰ uenerator. & pa¬
ganꝰ adulator. Om̃s xp̃m cantant: ce qua
uoluntate atq ore cantent. eidẽ ipsi quẽ

Expanded text:
ma tempora futura esse testatae sunt: haec omnia ma tempora futura esse testatae sunt: haec omnia tanto robustiore fide laetamur fieri, quanto maiore auctoritate praedicta esse in sanctis litteris inuenimus. numquidnam, obsecro uos, numquidnam solum iudicium dei, quod inter fideles atque infideles futurum esse in eisdem litteris legimus, cum illa omnia, sicut praedicta sunt, uenerint, numquidnam solum iudicfidelitate defendere, cum Christum cantet et iustus ad aequitatem et periurus ad fraudem et rex ad imperium et miles ad pugnam et maritus propter regimen et uxor propter obsequium mulatum et humilis ad pietatem et superbus ad aemulationem et diues, ut porrigat, et pauper, ut sumat, et ebriosus ad phialam et mendicus ad ianuam et bonus, ut praestet, etmalus, ut fallat, et Christianus uenerator et paganus adulator: omnes Christum cantant et, qua uoluntate atque ore cantent, eidem ipsi, quem
Abbreviated transcription (Latin):
dicta st̃. Uidetis certe ppłm iudeoꝵ auul¬
sum a sedib suis: ꝑ om̃s fere t̾ras dissemi¬
natũ atq diffusũ. Et origo eiusdẽ ppłi ce
rabilit̃ natus ẽ. om̃iũ gentiũ fide̾ occu¬
passe atq tenuisse. Ita hec omĩa p̾nunti-¬
ata legimꝰ ut uidemꝰ. Uidetis certe mul¬
tos p̾cisos a radice. xꝑianȩ societatis. q̃¬
gura originis. sub xꝑiano nomine qͣsi
arescentia sarm̃ta głari: quas hereses
& scismata nominamꝰ. Preuisa p̃dicta:
scripta st̃ omĩa. Uidetis certe simulaero¬
rũ tẽpla partim sine reparatione collap¬
sa. partim diruta. partĩ clausa. partĩ in
usus alios cõmutata: ipsaq simulaera
uł confringi uł incendi. uł includi uel
impetꝰ suos legesq uertisse: &e imꝑii nobi¬
lissimi eminentissimũ culm̃ ad sepulerĩi
piscatoris petri submisso diademate sup¬
plicare. Hȩc omĩa diuinȩ seripturȩ quȩ
in manꝰ om̃iũ ĩa uenert̃: ante longissi¬

Expanded text:
dicta sunt. uidetis certe populum Iudaeorum auuldicta sunt. uidetis certe populum Iudaeorum auulsum a sedibus suis per omnes fere terras disseminatum atque diffusum; et origo eiusdem populi et rabiliter natus est, omnium gentium fidem occupasse atque tenuisse: ita haec omnia praenuntiata legimus, ut videmus. Videtis certe multos praecisos a radice christianae societatis, qgura originis sub Christiano nomine quasi arescentia sarmenta gloriari, quas haereses et schismata nominamus; praeuisa, praedicta, scripta sunt omnia. uidetis certe simulacrorum templa partim sine reparatione conlapsa partim diruta partim clausa partim in usus alios commutata ipsaque simulacra uel confringi uel incendi uel includi uel impetus suos legesque uertisse et imperii nobilissimi eminentissimum culmen ad sepulcrum piscatoris Petri submisso diademate supplicare. Haec omnia diuinae scripturae, quae in manus omnium iam uenerunt, ante longissi
Abbreviated transcription (Latin):
substrauit: qͥs rupium p̃rupta inimicꝰ
opposuit: postremo qͥs basilicȩ iantam
ingredi cupientib clausit: ut in eode
dño ꝑ quẽ nos salutatis. eandẽ salutẽ
nob̾cũ habere nolitis. Si aũt̃ fallaciter
atq irrident̃ hȩc seribitis: itane tandẽ
m̃ negotia ur̃a curanda imponitis. ut
nom̃ er ꝑ quẽ aliqͥd possũ. audeatis nos
ueneratione debita attollere. s in saluta¬
tione adulatoria uentilare. Sciatiꝰ me
rm̃i. cũ in effabili ꝓ uob tremore. cordis
hȩc dicere. Noui enĩ qͣnto grauiorẽ &e ꝑ¬
niciosiorem causã sitis habituri apud
dm̃: si frustra uob̃ hȩc dixero. Omĩa q̃
p̃teritis tẽporib erga humanũ genꝰ.
maiores nr̃i gesta ẽẽ meminert̃. nob̃q
tradidert̃. omĩa etiã quȩ nos uidemꝰ
&e posteris tradimꝰ quȩ tam̃ ꝑtinent ad
uerã religionẽ querendã &e tenendam.
diuina scriptura ñ tacuit: s ita omĩno
cuncta transeunt: ut transitura ẽẽ pre¬

Expanded text:
substrauit? quis rupium praerupta inimicus substrauit? quis rupium praerupta inimicus opposuit? postremo quis basilicae ianuam ingredi cupientibus clausit, ut in eodem domino, per quem nos salutatis, eandem salutem nobiscum habere nolitis? si autem fallaciter atque inridenter haec scribitis, itane tandem mihi negotia uestra curanda inponitis, ut nomen eius, per quem aliquid possum, audeatis non ueneratione debita adtollere sed insultatione adulatoria uentilare? Sciatis me, carissimi, cum ineffabili pro uobis tremore cordis haec dicere; noui enim, quanto grauiorem et perniciosiorem causam sitis habituri apud deum. si frustra uobis haec dixero. omnia, quae praeteritis temporibus erga humanum genus maiores nostri gesta esse meminerunt nobisque tradiderunt, omnia etiam, quae nos uidemus et posteris tradimus, quae tamen pertinent ad ueram religionem quaerendam et tenendam, diuina scriptura non tacuit, sed ita omnino cuncta transeunt, ut transitura esse prae
Abbreviated transcription (Latin):
ȩt̃nam salutẽ. aut ẽẽ ĩa conu̾sos: aut ꝑ
nr̃m ministeriũ desiderare conuerti.
S ubi legi cȩt̾a: refriguit animus m̃s.
Quesiui tam̃ ab epłȩ ꝑlatore: utrũ ĩa uł
essetis xꝑiani. uł eẽ cuꝑetis. Curꝰ respoi¬
sione postea qũã cõperi nequaquã uõ ẽẽ
ñ solũ a uob̃ repellendu. s etiã in nob̾
irridendũ ẽẽ credidistis. Non enĩ po¬
dui cogitare alterũ dñm. sedđ̾m quẽ pos¬
set ep̃c pat̾. a uob̃ uocari: p̃ter dñm xp̃m.¬
Q si eẽt hinc aliqua de int̾p̾tatione ur̃e
sententiȩ dubitatio. subscͥptione epłȩ
dolleret᷑: ubi aꝑte posuistis. optamꝰ te
tis atq discussis. qͥd aliud mͥ occurrere
potuit. aut cuilibet homini pot̃: msi
aut ueridico aut fallaci seribentium
animo hec ẽẽ conseripta. S si ueridico
animo ista seribitis. qͥs uob̃ ad hanc ue¬
ritatẽ int̾clusit uiã: qͥs asꝑa dumeta

Expanded text:
aeternam salutem aut iam esse conuersos aut per aeternam salutem aut iam esse conuersos aut per nostrum ministerium desiderare conuerti. sed ubi legi cetera, refriguit animus meus; quaesiui tamen ab epistulae perlatore, utrum iam uel essetis Christiani uel esse cuperetis. cuius responsione posteaquam comperi nequaquam uos esse non solum a uobis repellendum sed etiam in nobis inridendum esse credidistis. non enim potui cogitare alterum dominum, secundum quem posset episcopus pater\' a uobis uocari, praeter dominum si esset hinc aliqua de interpretatione uestrae sententiae dubitatio, subscriptione epistulae tolleretur, ubi aperte posuistis: Optamus tetis atque discussis quid aliud mihi occurrere potuit aut cuilibet homini potest nisi aut ueridico aut fallaci scribentium animo haec esse conscripta? sed si ueridico animo ista scribitis, quis uobis ad hanc ueritatem interclusit uiam? quis aspera dumeta
Abbreviated transcription (Latin):
ominis p̾dicabilib ce dilectis¬
simis frib madaurensib. qͦꝵ
Si forte illi qͥ int̾ uos catholici xꝑiani suis.
talia mͥ scͥpta misert: hoc tantũ miror. qd̾
ñ suo potiꝰ quã ordinis nomine. Si aũ
reuera om̃s aut ꝓpe om̃s ordinis uiri.
ad me dignati estis litteras dare: miror
mͥ suꝑstitiosus cultꝰ idoloꝵ. contͣq idola
faciliꝰ templa ur̃a quã corda clauduit᷑.
uł potiꝰ quȩ idola ñ magis in tẽplis qũa
in urĩs cordib includunt᷑. eũ magno
de ipsa quȩ in dño ẽ. ꝑ quẽ me salutare
uoluistis: tandẽ prudenti considerati¬
one cogitetis. Ham si ñ ita ẽ: quȩso uoᷤᷤ qͥd
lesi qͥd offendi beniuolentiã urãm. ut
me titulo epłȩ ur̃ȩ irridendũ potis
quã honorandũ ẽẽ putaretis: dñ p̾di¬
cabiles &e dilectissimi fr̃s: Qd enĩ sẽpsi¬
stis pat̾ augustino in dño et̃nã salutẽ.
cũ legerẽ: tanta spe. subito erectus sum:
ut crederẽ uos ad ipsũ dnm̃ & ad ipsam

Expanded text:
OMINIS PRAEDICABILIBUS ET DILECTISSIMIS FRATRIBUS MADAURENSIBUS, QVOSi forte illi, qui inter uos catholici Christiani sunt, talia mihi scripta miserunt, hoc tantum miror, quod non suo potius quam ordinis nomine. si autem re uera omnes aut prope omnes ordinis uiri ad me dignati estis litteras dare, miror, mihi superstitiosus cultus idolorum, contra quae idola facilius templa uestra quam corda clauduntur uel potius quae idola non magis in templis quam in uestris cordibus includuntur, cum magno te ipsa, quae in Domino est, per quem me salutare voluistis, tandem prudenti consideratione cogitatis. Nam si non ita est, quaeso vos, quid laesi, quid offendi benevolentiam vestram, ut me titulo epistolae vestrae irridendum potius quam honorandum esse putaretis, domini praedicabiles et dilectissimi fratres? Quod enim scripsistis: Tatri Augustino in domino aeternam salutem\', cum legerem, tanta spe subito erectus sum, ut crederem uos ad ipsum dominum et ad ipsam
Abbreviated transcription (Latin):
uob̾ hȩc seripserim. Si aũt me irridere
uoliustis: timete illũ quẽ priꝰ iudicatũ
prrisit suꝑb orbis t̾rarũ: & nc̃ iudieẽ
subiectus expectat. frit enĩ testis affec¬
tus in uos cordis mei. ꝑ hanc qñtũ potui
pagina exp̾ssus: erit testis uob̾ in udi¬
cio erꝰ qͥ credentes sibi confirmaturꝰ ẽ.
&e meredulos confusurus. D̃s unꝰ ⁊uerꝰ
uos ab om̃ĩ huiꝰ scłi uanitate liberatos
conuertat ad se: dñi p̾dicabiles ae dile¬
ctissimi fr̃s.¬

Expanded text:
uobis haec scripserim. si autem me inridere uobis haec scripserim. si autem me inridere uoluistis, timete illum. quem prius iudicatum inrisit superbus orbis terrarum et nunc iudicem subiectus expectat; erit enim testis affectus in uos cordis mei per hanc, quantum potui, paginam expressus, erit testis uobis in iudicio eius, qui credentes sibi confirmaturus est et incredulos confusurus. deus unus et uerus uos ab omni huius saeculi uanitate liberatos conuertat ad se. domini praedicabiles et dilectissimi fr
Abbreviated transcription (Latin):
claudi ambulabant. muti loquebantur
surdi audiebant: ceci uidebant. mortui
resurgebant. Sic tandẽ animaduertit
t̾̃rena suꝑbia. nicħ in ipsis t̾renis ẽẽ poten¬
tius humilitate diuina: ut etiã salub̾ri¬
ma humilitas humana cont᷑ insultantẽ
sibi suꝑbiã. diuinȩ imitationis pat᷑einio
tueret᷑. fxꝑgiscimini aliqnͣdo fr̃s mei. et
parentes mei macdaurenses. Hanc occa¬
sionẽ scribendi uob̾: d̾s mͥ optulit. Qntũ
potui qͥdem in negociofrĩs florentini ꝑ
quẽ litteras misistis. sic̃ ds̃ uoluit. affui
ce adiuui: s tale negociũ erat. qd̵ etrã sine
oꝑa mea facile ꝑagi poss. spe onĩs enim
domꝰ ipsiꝰ homines qͥ apud ipponem st̃.
nouer̃t florentinũ: & multũ eiꝰ orbitatẽ
dolent. S epła mͥ ã uob̾ missa ẽ. ut ñ im¬
pudens eẽt epła mea: cũ occasione a uob̃
accepta. idoloꝵ cultorib de xꝑo aliqͥd
loqueret᷑. S obsecro uos. si eũ ñ manit᷑
in mea epła nominastis: ut ñ in aniter

Expanded text:
claudi ambulabant, muti loquebantur, surdi audiebant, caeci uidebant, mortui resurgebant. sic tandem animaduertit terrena superbia nihil in ipsis terris esse potentius humilitate diuina, ut etiam saluberrima humilitas humana contra insultantem sibi superbiam diuinae imitationis patrocinio tueretur. Expergiscimini aliquando, fratres mei et paientes mei Madaurenses; hanc occasionem scribendi uobis deus mihi obtulit. quantum potui quidem in negotio fratris Florenti, per quem litteras misistis, sicut deus uoluit, adfui et adiuui; sed tale negotium erat, quod etiam sine opera mea facile peragi posset; prope omnes enim domus ipsius homines, qui apud Hipponem sunt, nouerunt Florentium et multum dolent. Sed epistola mihi a vobis missa est, ut non impudens esset epistola mea, cum, occasione a vobis accepta, idolorum cultoribus de Christo aliquid loqueretur. Sed obsecro vos, si eum non inaniter in ea epistola nominastis, ut
Abbreviated transcription (Latin):
beatissimo & merito ueneran¬
do fri ce consacerdoti p̾sidio:
augustinꝰ in dño salutẽ. Sicut p̾sens
rogaui sinceritatẽ tuã: nc̃ qͦq cõmo¬
neo. ut literas meas sco fr̃ĩ &e conprb̾ro
nr̃o hieromimo mittere. ñ graueris.
Ut aũt nouerit caritas tua quẽad
modu etiã tu illi ꝓ mea causa seribe¬
re debeas: misi exemplaria litteraꝵ
& mearũ ad ipsũ. & ad me ipsiꝰ. Quib
lectis: ꝓ tua sc̃a prudentia facile ui¬
debis. &e modũ meũ quẽ seruandũ
putaui: & motũ eiꝰ quẽ ñ frustra ti¬
nui. Aut si ego qd̾ ñ debui uł quomͦ
ñ debui aliqͥd seripsi: ñ ad ilłu de me.
s ad meipsũ potiꝰ frat̾na dilectione.¬
mitte sermonẽ: quo correctꝰ petam ut
ignoscat. si meã culp̃a ẽẽ cognouero.

Expanded text:
beatissimo et merito uenerando fratri et consacerdoti Praesidio Augustinus in domino salutem. Sicut praesens rogaui sinceritatem tuam, nunc quoque commoneo, ut litteras meas sancto fratri et conpresbytero nostro Hieronymo mittere non graueris. ut autem nouerit caritas tua, quem ad modum etiam tu illi pro mea causa scribere debeas, misi exemplaria litterarum et mearum ad ipsum et ad me ipsius. quibus lectis pro tua sancta prudentia facile uidebis et modum meum, quem seruandum putaui, et motum eius, quem non frustra timui. aut si ego, quod non debui, uel, quo modo non debui, aliquid scripsi, non ad illum de me, sed ad me ipsum potius fraterna dilectione.mitte sermonem, quo correctus petam, ut ignoscat, si meam culpam ipse cognouero.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ suã potentiã tam bonȩ tuę m̃tis insti¬
tutor. sit. etiã ꝑ grãm restitutor. In columẽ
de d̾s omp̃c feliciorẽq tueat᷑: dñe eximie
meritoq honorabilis ac suscipiende fili.

Expanded text:
per suam potentiam tam bonae tuae mentis instiper suam potentiam tam bonae tuae mentis institutor sit etiam per gratiam restitutor. incolumem te deus omnipotens felicioremque tueatur, domine eximie meritoque honorabilis ac suscipiende fili.
Abbreviated transcription (Latin):
nõ eximio meritoq honorabi¬
li. &e suscipiendo filio. orontio:
augustinꝰ. Ago grãs. qd̾ aduen¬
tum eximietatis tuȩ litti̾s etiã p̃ueni¬
re dignatus es: & ante contiutũ misi¬
sti colloquiũ: ut tuo priꝰ affatu quã as
pectu fruerem᷑: &e diu desideratã noticiã
epistolari solatio quodamͦ p̃gustantes:
expectaremꝰ auidiꝰ &e ardenti. qͦd iocun
itaq meritis tus &e p̾currentib officiis.
debitũ resalutationis obseqͥum: incolu¬
mitatẽ tuã gaudens nuntiat᷑ã: optans¬
q continuã. Et qd̾ rescripta exiguitatis
meȩ. iure p̃rogatȩ beniuolentiȩ repoᷤcen¬
do ad didisti dicens. si tam̃ id de tanta scĩ¬
tate possumꝰ ꝓmereri: nullomͦ audeo de¬
sꝑare scĩtatis enusdẽ. cui haustu ꝓ nr̃o
modulo aliqͥd suximꝰ. ipsũ fontẽ ñ solũ
laudandu uerũetiam nob̾cũ participan¬
dum. tuȩ prudentiȩ placiturũ: ut ds̃
in cõparabilit̾ atq incõmutabilit̃ bonꝰ

Expanded text:
no eximio meritoque honorabili, et suscipiendo filio ORONTIO, AUGUSTINUS. Ago gratias quod adventum Eximietatis tuae litteris etiam praevenire dignatus es, et ante contuitum misisti colloquium, ut tuo prius affatu quam pectu frueremur et diu desideratam notitiam epistulari solacio quodam modo praegustantes expectaremus auidius et ardentius, quod iucunditaque meritis tuis et praecurrentibus officiis debitum resalutationis obsequium incolumitatem tuam gaudens nuntiatam optansque continuam. et quod rescripta exiguitatis meae iure praerogatae beniuolentiae reposcendo addidisti dicens: \'Si tamen id de tanta sanctitate possumus promereri\', nullo modo audeo desperare sanctitatis eiusdem, cuius haustu pro nostro modulo aliquid sumus, ipsum fontem non solum laudandum uerum etiam nobiscum participandum tuae prudentiae placiturum, ut deus incomparabiliter atque incommutabiliter bonus
Abbreviated transcription (Latin):
dũ: nũqͥd ullo mͦ nos eũgłio cõparabis.
aut seripta nr̃a scripturis canonieiᷤ
coȩquabis: ꝓfecto si recte in diiudican¬
dosapis: longe nos infra uides ab illa au¬
ctoritare distare. Et me qͥdem longiꝰ. s u¬
triq nr̃m quantũlibet credas. utr̃uq il¬
liexcellentiȩ nequaquã cõparas. Quocir¬
ca id qd̾ scͥptum ẽ. d̾m nemo uidit unqu̾a.
celucem habitat in accessibiłe. quẽ nemo
hominũ uidit nec uidere pot̃. et beati
mundicordes qͥa ipsi dm uideb̃t̃. & qͥcqͥd
aliud ex illis scĩs libris cõmemoraui. firmiꝰ
credis quã id qd̾ dixit ambrosi: nec in lo¬
co ds uidet᷑. nec corporalib ocłis querit᷑.
nec cireũseribit᷑ uisi. nec tactu tenet᷑.

Expanded text:
dum, numquid ullo modo nos euangelio comparabis dum, numquid ullo modo nos euangelio comparabis aut scripta nostra scripturis canonicis coaequabis? profecto, si recte in diiudicando sapis, longe nos infra uides ab illa auctoritate distare et me quidem 10 longius, sed utrique nostrum quantum libet credas, utrumque illi excellentiae nequaquam comparas. quocirca id, quod scriptum est: Deum nemo uidit umquam, et: Lucem habitat inaccessibilem, quem nemo hominum uidit nec uidere potest, et: Beati mundo corde, quia ipsi deum uidebunt, et quicquid aliud ex illis sanctis libris commemoraui, firmius credis quam id, quod dixit Ambrosius: Nec in loco deus uidetur nec corporalibus oculis quaeritur nec circumscribitur uisu nec tactu te
Abbreviated transcription (Latin):
quasi susciꝑe ꝑhibet᷑. foris ea relinquit:
s eoꝵ imagines id ẽ incorporeas similitu¬
dines corpoꝵ. incorporalit᷑ comm̃dat me¬
moriȩ: unde cũ uoluerit: potuerit uelit
de custodia ꝓductas atq in conspectũ
cogitationis exhibitas iudicet: ce cũ uo¬
let etiã duo ista discernit. qͥd inspecie
corporali foris reliquerit. qͥd er simile
quus aspicit: &e ilud absens. hoc p̾sens ẽẽ
ginoseit: sieut me absente. faciẽ mei cor¬
soris cogitas: ce illa tͥ ẽ imago p̾sens. ab¬
sens aũt facies cuiꝰ imago ẽ:ce hȩc corpꝰ.
Ia uͥ incorporea corꝑis similitudo ẽ. His
atꝙ distinctis: attende que credis in ħ¬
loqui his littĩs cepiiae meis ipsis quib
ñ uisis accõmodas fidẽ. ipsa testiũ pon¬
dera discernendo ꝑpende. Neq enĩ mͥ sic
eredis quẽadmodũ ambrosio de cuius
libris tanta illa testimonia posui. Aut si
ambob nob̃ equa lance putas ẽẽ creden¬

Expanded text:
quasi suscipere perhibetur, foris ea relinquit. quasi suscipere perhibetur, foris ea relinquit. Sed eorum imagines, id est, incorporeas similitudines corporum, incorporaliter commendat memoriae, unde, cum uoluerit et potuerit, uelut de custodia productas atque in conspectum cogitationis exhibitas iudicet. et cum ualet, etiam duo ista discernit, quid in specie corporali foris reliquerit, quid eius simile intus aspiciat, et illud absens, hoc praesens esse dinoscit, sicut me absente faciem mei corporis cogitas et illa tibi est imago praesens, absens autem facies, cuius imago est; et haec corpus, illa uero incorporea corporis similitudo est. His distinctis adtende, quae credis in loqui his litteris coepi. et in eis ipsis, quibus non uisis accommodas fidem, ipsa testium pondera discernendo perpende. neque enim mihi sic credis quem ad modum Ambrosio, de cuius libris tanta illa testimonia posui; aut si ambobus nobis aequa lance putas esse creden
Abbreviated transcription (Latin):
potest dm̃ inuisibilit̾ uidere. ipse d̃o pot̾
incorporalit̃ ad herere. Puto ĩa ñ ẽẽ inque¬
stione quã pposuisti ampliꝰ qd̾ requiras s
in hac tota nr̃a disputatione considera qo
uideris. qͥd eredideris. qͥd adhuc neseras si¬
ue qͥa ñ dixi. siue qͥa ñ intellexisti. siue qͥañ
iudicasti ẽẽ credendũ: &e ea que uera ẽ
uidisti. adhuc discerne unde uideris:
utrũ recolendo illa te uidisse ꝑ corpꝰ sic̃
corporea cȩlestia uł t̾restria: anuͦ nunꝙ̃
ea corporalib attigeris uisib. s sola m̃te
intuens uera &e certa ẽẽ ꝑspexeris: sieut
uoluntat̃ẽ tuã. de qua ego tͥ credere lo¬
quenti possũ: eam uͦ ut abs te uidet᷑ ui¬
dere ipse ñ possũ. Et cũ hec itaq disere¬
ueris: etiã id attende unde discernas.
Quãuis enĩ alia corꝑe alia m̃te uideamꝰ:
hoꝵ tam̃ duoꝵ generũ ipsa discretio
uidet᷑ m̃te ñ corꝑe: &e ea que m̃te conspi¬
ciunt᷑. ñ indigent ullo corꝑis sensu. ut

Expanded text:
potest deum inuisibiliter uidere, ipse deo potest incorporaliter adhaerere. Puto iam non esse in quaestione. quam proposuisti. amplius, quod requiras. sed in hac tota nostra disputatione considera, quid uideris, quid credideris, quid adhuc nescias, siue quia non dixi siue quia non intellexisti siue quia non iudicasti esse credendum. et ea, quae uera esse uidisti, adhuc discerne, unde uideris, utrum recolendo illa te uidisse per corpus sicut corpora caelestia uel terrestria, an uero numquam ea corporalibus adtigeris uisibus, sed sola mente intuens uera et certa esse perspexeris sicut uoluntatem tuam, de qua ego tquenti possum, eam vero, ut abs te videtur, videre ipse non possum. Et cum haec utraque discreveris, etiam id attende unde discernas. Quamvis enim alia corpore, alia mente videamus; horum tamen duorum generum ipsa discretio videtur mente, non corpore; et ea quae mente conspiciuntur, non indigent ullo corporis sensu, ut
Abbreviated transcription (Latin):
uisu. nec tacti tenet᷑. nec audit᷑ affatu.
nec sentit᷑ incessu ynigenitꝰ aũt filiꝰ qͥ ẽ
in sinu pat̾ͥs. dĩtatis naturã atq fubstan¬
tiam insonabilit̾ narrat: &e ido dignis
idoneisq tanto conspectu ocłis. etiã in¬
iuisibilit̃ monstrat. Ipsi enĩ st̃ ocłi de qͥb
apls̃ dicit.illuminatos ocłos cordis ur̃i
&e de quib dicit᷑ illumina ocłos mecone¬

Expanded text:
visu, nec tactu tenvisu, nec tactu tennec sentitur incessu. Unigenitus autem Filius, qui est in sinu Patris, deitatis naturam atque substantiam insonabiliter narrat et ideo dignis idoneisque tanto conspectu, oculis etiam invisibiliter monstrat. Ipsi enim sunt oculi de quibus Apostolus dicit, « Illuminatos oculos cordis vestri ; » de quibus dicitur; « Illumina oculos m
Abbreviated transcription (Latin):
aliqndo audiunt. Neq enĩ uider̃t. eũ
qͥ audiert̃ qñdo dixit ad filiũ: ce clarifi¬
caui. & iterũ clarificabo ᷤ Uerũptam̃ ñ eẽ
mirandũ. si aliqui etiã ñ mundicorde
uident dm. inspecie quã uoluntas erꝰ
fecerit: latente inuisibili &e apud se ic̃o¬
mutabili manente natura. Si queris u¬
trũ etiã sicuti ẽ aliqndo possit uideri:
respondeo filiis hoc ẽẽ ꝓmissũ. de quibꝰ
dictũ ẽ. scimꝰ qͥa eũ apparuerit similes
unde eũ uidebimꝰ respondeo unde angłi
uident. quibꝰ tẽ erimꝰ equales. Sicut enĩ
uident᷑ ista que uisibilia nominant᷑. dm̃
nemo uidit unquã nec uideri pot̃. qm̃¬
inuisibilis sic̃ in corruptibilis: quȩ con¬
inuisibili incorruptibili: qͥa sic̃ nẽ incor¬
ruptibilis nec postea corruptibilis: ita
ñ solũ nc̃ s etiã semꝑ inuisibilis. Nec in
loco enĩ uidet᷑. s mundo corde: nec cor¬
poralib ocłis querit᷑. nec eircũscribitur

Expanded text:
aliquando audiunt; neque enim uiderunt eum, aliquando audiunt; neque enim uiderunt eum, qui audierunt. quando dixit ad filium: Et clarificaui et iterum clarificabo; uerum tamen non esse mirandum, si aliqui etiam non mundi corde uident deum in specie, quam uoluntas eius fecerit, latente inuisibili et apud se incommutabili manente natura. si quaeris, utrum etiam, sicuti est, aliquando possit uideri, respondeo filiis hoc esse promissum, de quibus dictum est: Scimus, quia, cum apparuerit, similes unde eum videbimus, respondeo: unde angeli vident, quibus tunc erimus aequales; sicut enim videntur ista quae visibilia nominantur, « Deum nemo vidit unquam , » nec videri potinvisibilis, sic est incorruptibilis; quae coninvisibili, incorruptibili , » quia sicut nunc incorruptibilis, nec postea corruptibilis: ita non solum nunc, sed etiam semper est invisibilis. Nec in loco enim videtur, sed mundo corde; nec corporalibus oculis quaeritur, nec circumscribitur
Abbreviated transcription (Latin):
quas dederit disseremꝰ. Hunc aũt qͣd mͥ
ꝓposueras. & ad explicandũ difficile ui¬
debat᷑. utrũ explicatũ sit. diligent̃ atten¬
de: recolendo quȩ dicta st̃. Si enĩ queris
utrũ possit ds uideri: respondeo pot̃.
Si queris unde sciã: respondeo qͥa in ue¬
racissima scͥptura legit᷑. beati mundicor¬
des qm̃ ipsi dm̃ uideb̃t: ce cet̾a talia. Si que¬
ris quomͦ dictus sit inuisibilis. si uideri
potest: respondeo inuisibiłe ẽẽ natura ui¬
Deri aũt cũ uult sicut uult. plurimis enĩ
uisus ẽ. non sicuti ẽ s quali specie illi placu¬
it apparere. Si queris quomͦ eũ uidit. uł
cain sceleratꝰ. qñdo de suoscelere ab illo int̃¬
rogatus & iudicatꝰ ẽ. uł etiã ipse diabolꝰ
qñdo uenit cũ angłis ut corã illo assiste¬
ret. si beati mundicordes qm̃ ipsi d̾m in¬
debunt: respondeo. ñ qͥdem eẽ consequeis
ut etiã uideant dm̃: qͥ uoces ab eo factas

Expanded text:
quas dederit, disseremus. Nunc autem, quod mihi quas dederit, disseremus. Nunc autem, quod mihi proposueras et ad explicandum difficile uidebatur, utrum explicatum sit, diligenter adtende recolendo, quae dicta sunt. si enim quaeris, utrum possit deus uideri, respondeo: potest. si quaeris, unde sciam, respondeo: quia in ueracissima scriptura legitur: Beati mundo corde, quoniam ipsi deum uidebunt, et cetera talia. si quaeris, quo modo dictus sit inuisibilis, si uideri potest, respondeo inuisibilem esse natura, uideri autem, cum uult, sicut uult; plurimis enim uisus est, non sicuti est, sed quali specie illi placuit apparere. si quaeris, quo modo eum uidit uel Cain sceleratus, quando de suo scelere ab illo introgatus et iudicatus est, uel etiam ipse diabolus, quando uenit cum angelis, ut coram illo adsisteret, si beati mundo corde, quoniam ipsi deum uidebunt, respondeo non quidem esse consequens, ut etiam uideant deum, qui uoces ab eo factas
Abbreviated transcription (Latin):
sua implere dignet᷑: ut uideri possit
a nob̾. Certe manifestũ ẽ. qd̾ ilła noticiã
tbi dixerat nouimꝰ. ex fide posuit ex qͣ
mͦ iustus uiuit: ñ ex contẽplatione qua
dm̃ uidebimꝰ sicuti ẽ. Hanc enĩ sibi & nob̾
consequent̃ optauit. futurãq significa¬
uit: dicendo. qui nos in omnẽ plenitudi¬
nem dĩ miscdia sua implere dignet᷑. ut.
uideri possit a nob̃̾. Hanc plenitudinẽ
dĩ qͥdam insermone apłi sic intellexert̃:
ut putarent nos hoc futuros om̃ino qͦd
d̾s ẽ. Hec enĩ uerba sicut recognoscis.
apłs posuit ita loquens: cognoscere etiã
suꝑeminentẽ scientiȩ caritatẽ xꝑi᷑. ut
impleamini in omñe plenitudinẽ di. Q¬
ꝓpt̾ si aliqͥd inquiunt minꝰ quã ds habe¬
bimꝰ & in aliquo minores erim᷑: quomͦ
mentis errorẽ. Scio: recte facis. S quomͦ
intelligenda sit ista plenitudo qua dic¬
tum ẽ. implendos nos ẽẽ in omnẽ pleni¬
tudinẽ cdi: postea si ds uoluerit. ꝓniribꝰ

Expanded text:
sua implere dignetur, ut uideri possit a nobis\'. certe manifestum est, quod illam notitiam, ubi dixerat \'nouimus\', ex fide posuit, ex qua modo iustus uiuit, non ex contemplatione, qua deum uidebimus, sicuti est. hanc enim sibi et nobis consequenter optauit futuramque significauit dicendo: \'Qui nos in omnem plenitudinem dei misericordia sua implere dignetur, ut uideri possit a nobis\'. Hanc plenitudinem dei quidam in sermone apostoli sic intellexerunt, ut putarent nos hoc futuros omnino, quod deus est. haec enim uerba, sicut recognoscis, apostolus posuit ita loquens: Cognoscere etiam supereminentem scientiae caritatem Christi, ut impleamini in omnem plenitudinem dei. quapropter si aliquid, inquiunt, minus quam deus habebimus et in aliquo minores erimus, quo mmentis errorem, scio; recte facis. sed quo modo intellegenda sit ista plenitudo, qua dictum est implendos nos esse in omnem plenitudinem dei, postea, si deus uoluerit, pro uiribus,
Abbreviated transcription (Latin):
corruptibile hoc induerit incorruptionẽ:
qñdo erimꝰ equales angłis d̃r: Quantũ
gͦ nob̾ eredere debeas uł ñ debeas. fortas¬
sis ignoras: ce uł plus uł minꝰ quã debes
nob̾ credendo. ne fallaris attendis. Diui¬
nis aũt scͥpturis etiã ñdum ꝑspieue intel¬
lectis credendu ẽẽ ñ dubitas: s hanc con¬
siderationẽ credendi uł ñ credendi. et
difficultatẽ scientiȩ ce dubitationis ȩstꝰ.
& piam fidẽ quȩ diuinis debet᷑ affectibꝰ.
in tua m̃te ita ut st̃ attendis &e iuides.¬
sẽĩtatem: rescriptis urĩs petimꝰ nos digne¬
mini facere certiores:¬

Expanded text:
bile hoc induerit incorruptionem, quando erimus aequales Angelis Dei? Quantum ergo nobis credere debeas, vel non debeas, fortassis ignoras; et vel plus vel minus quam debes nobis credendo, ne fallaris attendis: divinis autem Scripturis, etiam nondum perspicue intellectis, credendum esse non dubitas. Sed hanc considerationem credendi vel non credendi, et difficultatem scientiae, et dubitationis aestus, et piam fidem quae divinis debetur affatibus, in tua meSanctitatem, rescriptis vestris petimus nos dignemini facere certiores
Abbreviated transcription (Latin):
ipsiꝰ &e dieit aliis ꝓpħis in uisions se appa¬
enigmataᷤ Ubi etiã addidit dicens. ⁊głam
dnĩ uidit. Qd̃ gͦ est qd̾ eũ sic fecit exceptũ
nisi forte qͥa illa contẽplatione dignũetã
tẽ habuit ppli sui talem rectore e minsra
in tota domo sua fidese. que admołi con¬
cupiuerat uidere dm̃ sicuti ẽ. quȩ contem¬
platio cunctis filiis infine ꝓmittit᷑: Iaer
scd̃m ista quȩ dixi. Ut aũt ꝓbaret qd̾ cltõ¬

Expanded text:
ipsius et dicit aliis prophetis in uisione M se appaipsius et dicit aliis prophetis in uisione M se appanon per aenigmata, ubi etiam addidit dicens: Et gloriam domini uidit. quid ergo est, quod eum sic fecit exceptum, nisi forte quia illa contemplatione dignum etiam tunc habuit populi sui talem rectorem et ministrum in tota domo sua fidelem, ut, quem ad modum concupiuerat, uideret deum, sicuti est, quae contemplatio cunctis filiis in fine promittitur ? Ista secundum ista, quae dixi. ut autem probaret, quo
Abbreviated transcription (Latin):
ysi mirũ nisi in hac t̃ralaboraturo. ppłmq
illũ adhue recturo concessũ est qd̾ petiuit.
ut claritatẽ dñ uideret: eui dixerat. si
inueni grãm ante. te. ostende mͥ temet
ipsũ manifeste. Accepit enĩ in p̃sentia cõn¬
gruũ responsũ. qd̵ faciẽ cłĩ uidere ñ poss.
quã nemo uider et & uiueret: hoc mͦ dõ
significante alteri potioris uitȩ ilła ẽẽ
uisionẽ. Deinde in uerbis di future xpi
ȩccliȩ misteriũ figuratũ ẽ. Gestauit qͥppe
moyses tẏpũ ppłi iudeoꝵ: in xp̃m passum
ꝓptẽa credituri. Ido illi dictũ ẽ. Cũ tran¬
siero posteriora mea uidebis ae cȩtã quȩ
ibi dicuntur. mirabili sacram̃to p̃nunti¬
auit eccłiam post futurã. unde mͦ longũ
ẽ disputare: qd̾ e dicere instituerã desi¬
derio erꝰ etiã illud qd̾ petierat fuisse con¬
cessum. in libro numeroꝵ pt̾ea demonstra¬
tũ ẽ. ubi dñs arguit contumaciã sororsᷤ

Expanded text:
ysi mirum nisi in hac terra laboraturo populumque ysi mirum nisi in hac terra laboraturo populumque illum adhuc recturo concessum est, quod petiuit, ut claritatem domini uideret, cui dixerat: Si inueni gratiam ante te, ostende mihi temet ipsum manifeste. accepit enim in praesentia congruum responsum, quod faciem dei uidere non posset, quam nemo uideret et uiueret, hoc modo deo significante alterius potioris uitae illam esse uisionem. deinde in uerbis dei futurae Christi ecclesiae mysterium figuratum est. gestauit quippe Moyses typum populi Iudaeorum in Christum passum postea credituri; ideo illi dictum est: Cum transiero, posteriora mea uidebis et cetera, quae ibi dicuntur, mirabili Ii sacramento praenuntiante ecclesiam post futuram, unde modo longum est disputare. quod autem dicere institueram, desiderio eius etiam illud, quod petierat, fuisse concessum, in libro numerorum postea demonstratum est, ubi dominus arguit contumaciam sororis
Abbreviated transcription (Latin):
ubi usq adeo facta ẽ ab huiꝰ uitȩ sensib
queła intentionis auersiõ ut siue in corpe
suie extra corpꝰ fuerit. id ẽ utrũ sic̃ solet.
in uehem̃tiori extasi mens ab hac uita in
ilła uitã fuerit alienata. manente corꝑis
uineło an om̃ino resolutio facta fuerit. qͦ¬
lis in plena morte contingit. nescire se. di¬
ceret. Ita fit. ut illd̾ uerũ sit qd̾ dictũ ẽ. ne.¬
mo potest faciẽ meã uidere &e uiuere: qͥa
necesse ẽ abstrabi ab hac uita mentẽ. qͣndo
in ills meffabilitatẽ uisionis assũmit᷑. Et
ñ sit incredibile. quib̾d̃ã seĩs ñ dum ita de¬
functis. ut sepelienda cadauera remane¬
rent: etiã istam excellentiã reuelationis
fuisse concessam. Qd̃ existimo cogitasse
credens quibdã eoꝵ diunitatis qͦ ipsiꝰ
uisionẽ de qualoquebat᷑. etiã tc̃ potuisse
illa ineffabili reuelatione ñ tacuit: qũaꝙ̃.
&e illi antiquo fidelissimo famulo di mo¬

Expanded text:
ubi usque adeo facta est ab huius uitae sensibus ubi usque adeo facta est ab huius uitae sensibus quaedam intentionis auersio, ut, siue corpore siue extra corpus fuerit, id est utrum, sicut solet in uehementiore extasi, mens ab hac uita in illam uitam fuerit alienata manente corporis uinculo, an omnino resolutio facta fuerit, qualis in plena morte contingit, nescire se diceret. ita fit, ut et illud uerum sit, quod dictum est: Nemo potest faciem meam uidere et uiuere, quia necesse est abstrahi ab hac uita mentem, quando in illius ineffabilitatem uisionis adsumitur, et non sit incredibile quibusdam sanctis nondum ita defunctis, ut sepelienda cadauera remanerent, etiam istam excellentiam reuelationis fuisse concessam. quod existimo cogitasse credens quibusdam eorum diuinitatis quoque ipsius uisionem, de qua loquebatur, etiam tunc potuisse illa ineffabili reuelatione non tacuit. Quamquam et illi antiquo fidelissimo famulo dei Mo
Abbreviated transcription (Latin):
apłi oms: in qua ipse &e pat̃ unũ st̃. An
forte illud attendit. qd̾ eũ petrus dixiss
tu es xp̃c fili di uiui. responsũ accepit. beat᷑
es symon bariona. qͥa tͥ ñ reuelauit caro:
sangius: s pat̾ m̃s qui in cęlis ẽ. Quãius
illa reuelatio. utrũ ꝑfidem tantȩ rei credi¬
te anꝑuisionẽ conspecte facta iner m̃te
fuerit. ñ mͥ uidetur elucere: cũ ceipse petrꝰ
tam paruulũ se adhuc illi ostenderit: ut
timeret ne amitteret morientẽ: qũe filiũ
dĩ uiui. hoc ẽ uitȩ fontẽ fuerat pauloante
confessus. Deinde potest mouere. quomͦ ĩa
ipsa cd̃i substantia uideri potuerit a qͥbdã
in hac uita positis. ꝑpt̃ illud qd̃ dictũ ẽ
ad moysen. nemo potest faciẽ meã uidere
&e uiuere: nisi qͥa potest humana mens
diuinitus rapi ex hac uita ad angłic̃a uitã:
ante. quã ꝑ istam cõmunem mortẽ carne
soluatur. Sic enĩ raptus ẽ. qͥ audiuit illio
in effabilia uerba quȩ ñ licet. homii loqͥ:

Expanded text:
visione in qua ipse et Pater unum sunt? An forte illud attendit quod cum Petrus dixisset, Tu es Christus Filius Dei vivi; responsum accepit, Beatus es, Simon Bar Iona, quia non tibi reuelauit caro et sanguis sed pater meus, qui in caelis est? quamuis illa reuelatio utrum per fidem tantae rei creditae an per uisionem conspectae facta in eius mente fuerit, non mihi uidetur elucere, cum et ipse Petrus tam paruulum se adhuc illi ostenderit, ut timeret, ne amitteret morientem, quem filium dei uiui, hoc est uitae fontem fuerat paulo ante confessus. Deinde potest mouere, quo modo iam ipsa dei substantia uideri potuerit a quibusdam in hac uita positis, propter illud, quod dictum est ad Moysen: Nemo potest faciem meam uidere et uiuere, nisi quia potest humana mens diuinitus rapi ex hac uita ad angelicam uitam, antequam per istam communem mortem carne soluatur. sic enim raptus est, qui audiuit ilneffabilia uerba, quae non licet homini loqui,
Abbreviated transcription (Latin):
lem qͥppe ẽẽ intellexit uł credidit dm̃.
qͥ mundo eorde conspicit᷑: hanc aũt meã
sententiã ẽẽ confiteor. Alit̃ gͦ ista: alit̾ illa
diuina uerba infide recipies. De nob̾ enĩ
enĩ tͥ subest fortasse aliqͥs scrupulus. ne in
his diuinis eloquiis aliqͥd minꝰ dilucide
intelligamꝰ: ce ñ sicut dicta st̃. s sic̃ suspicam᷑
exponant᷑ a nob̾. forte enĩ dicis apud reipsã:
qͥd si ce mundo corde. uidet᷑ ds: & in loco

Expanded text:
m quippe esse intellexit uel credidit deum, qui mundo corde conspicitur; hanc autem etiam meam sententiam esse confiteor. . Aliter ergo ista, aliter illa diuina uerba in fide recipis. de nobis enim tibi subest fortasse aliquis scrupulus, ne in his diuinis eloquiis aliquid minus dilucide intellegamus et, non sicut dicta sunt, sed sicut suspicamur, exponantur a nobis. forte enim dicis apud temet ipsam: Quid, si et mundo corde uide
Abbreviated transcription (Latin):
facile ẽ dm̃ uidere. nisi his qͥ mundo siñ
corde: &e id̾o beati mundo corde: ipsi enĩ
dm̃ uidebunt. Hinc iã de illo scło dicere
exorsus ẽ. ubi dm̃ uidebunt. ñ om̃s qui
resurgent s qͥ resurgent ad uitã ȩt̃nam:
ñ indigni de quib dictũ ẽ. tollat᷑ impiꝰ
ne uideat claritatẽ d̾m: s digni de qͣ¬
lib dixit ipse dñs. cũ presens ñ uideret᷑.
Qui diligit me. mandata mea custodit:
ce qͥ diligit me diliget᷑ a patre meo: & ego

Expanded text:
facile est deum uidere nisi his, qui corde sint mundo, et ideo: Beati mundo corde; ipsi enim deum uidebunt\'. hinc iam de illo saeculo dicere exorsus est, ubi deum uidebunt non omnes, qui resurgent, sed qui resurgent ad uitam aeternam, non indigni, de quibus dictum est: Tollatur impius, ne uideat claritatem domini, sed digni, de qualibus dixit ipse dominus, cum praesens non uideretur: Qui diligit me, mandata mea custodit, et: Qui diligit me. diligetur a pa