comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quidꝰ ꝯsentio. quiacadem ꝓpe ylia est.
simodo uinũ acuit. cetm̃ siumũ nõ
acunt.si abmnno acetum fuit ueme¬
hm: aliud ꝓ alio uenisseindeturs ince¬
tĩs aũt nullam eẽ undinonẽ p᷑mt᷑o. q̃¬
tiens in materiaertatur.

Expanded text:
quidem consentio, quia eadem prope οὐσία est, si modo uinum acuit: ceterum si uinum non acuit, sed ab initio acetum fuit, ut embamma, aliud pro alio uenisse uidetur. in ceteris autem nullam esse uenditionem puto, quotiens in mater
Abbreviated transcription (Latin):
sant. c̾rempto agiposse. Aliquando tam̃
⁊ sinere unditio intelligit̃. ueluti cũ qrͣ
aleaemitin. qd̾ fit cucaptisi piscium
łauiũ. łmissi lium. enutur. ep̃tio enim
ꝯtrahit̃. etiam sinicħ incid̾it. quiaspei
ep̃tio ẽ. ⁊ qd̾ missilium nomine eocasu
aptinnẽ. sieuictum fuũt nulla eonoẽ
exẽpto obligatio contiahitur. quia id
actum ĩtelligitur
Ceteꝵ sine m pã emptione dissentrat:
siue inp̃do sine in aliquo ãuoẽptio in¬
ꝑ fecta est. Si ignuregone fundum e¬
mereputarem cornelianũ. tum̾ te und̾e
sempnuanim putasti. quia incorpore
dissensimus. ep̃tio nullaẽ. Ild̾ est siego
emẽ stichu tu aũ pãphilũ absit uede
la dubitati oͨͤ quin ualeat ep̃tio ⁊im̃di¬

Expanded text:
do tamen et sine re uenditio intellegitur, ueluti cum quasi alea emitur. quod fit, cum captum piscium uel auium uel missilium emitur: emptio enim contrahitur etiam si nihil inciderit, quia spei emptio est: et quod missilium nomine eo casu captum est si euictum fuerit, nulla eo nomine ex empto obligatio contrahitur, quia id actum intellegitur.ceterum siue in ipsa emptione dissentient siue in pretio siue in quo alio, emptio imperfecta est. si igitur ego me fundum emere putarem Cornelianum, tu mihi te uendere Sempronianum putasti, quia in corpo‹re› dissensi‹m›us, emptio nulla est. idem est, si ego me Stichum, tu Pamphilum absentem uendere la dubitatio est, quin ualeat emptio
Abbreviated transcription (Latin):
dabo noꝙ enundeb⁊ in arbitrunirei con¬
ferri. ansit obstrictus placuit itaꝙ ue¬
terib magis in niribom ar britiũ id col¬
latum inderi. quam᷑ in dñi. Sugͥ iatiões
potuit acciꝑe nec accepitł.accep̃ fingit
añt se si accepisse. inpleta conditio ep̃¬
tionis ẽ. ⁊ eipto m̃iditor ꝯueniri potest.
¶Hnius modi ep̃tio quanti tn eum en᷑nsti.
quanͣtum p̃ cii in archa habe ͦ ualet. nec
enum incertum ẽp̃ cĩ intã eu dentiuẽ¬
ditione magio enim ignorant᷑ quanti ẽp¬
tus sit.quã inrei ueritatem incertinnẽ.

Expanded text:
rei conferri, an sit obstrictus. placuit itaque ueteribus magis in uiri boni arbitrium id collatum uideri quam in domini. si igitur rationes potuit accipere nec accepit, uel accepit, fingit autem se non accepisse, impleta condicio emptionis est et ex empto uenditor conueniri potest. Huiusmodi emptio 'quanti tu eum emisti', 'quantum pretii in arca habeo', ualet: nec enim incertum est pretium tam euidenti uenditione: magis enim ignoratur, quanti emptus sit, quam in rei
Abbreviated transcription (Latin):
aua .i. ꝗ Quia difficile dignosei põt ⁊
lib̾ hom̃o aseruo.
beꝵ scient̾emte emere ñ pone. nec cuuiᷤᷤ¬
cumq rei siscias alienatione eẽ. ut sa¬
cra aut religiosalo ca. aut quoꝵ ꝯm̃¬
tium ñsit: in publica queñ inpecmuã¬
campuo marcuis. Sifundus annuabi¬
fundum coluerit. fructus quosexeo ꝑ¬
cẽceperit inẽp̃to eofacto restituerentur:
Et qnͣti minons postea alii ueniss ut
idemptor ũ ditoriprãret: addiẽ pecu¬
nia ñ soluta: placr ũnditori erũndito
conomine aecdnẽ ẽẽ. nec conturbari
debemus co qd̾ inep̃to fundo factodica.¬
t̃. accõnemeruendito futinam ẽe. In
ep̃tis enimi nĩnditis potius idꝙ actũ
quã id qd̾ dictum sit seqͣuendum ẽ. ⁊ cũ¬
in lege ĩd dic̃tum sit apparxiet. hoc dũ¬
tarat actumeẽ. neuenditor ẽptoi̾ pe
mutan põt. si cutietiam a biri tota eẜ¬
tione põt siñdum impletas qͣueuiri¬

Expanded text:
num. quia difficile dinosci potest liber homo a seruo. berum scientem te emere non posse nec cuiuscumque rei si scias alienationem esse: ut sacra et religiosa loca aut quorum commercium non sit, ut publica, quae non in pecucampus Mar‹ti›us. Si fundus annua bifundum coluerit fructusque ex eo perceperit, inempto eo facto restituerentur et ut, quanti minoris postea alii uenisset, ut id emptor uenditori praestaret: ad diem pecunia non soluta placet uenditori ex uendito eo nomine actionem esse. nec conturbari debemus, quod inempto fundo facto dicatur actionem ex uendito futuram esse: in emptis enim et uenditis potius id quod actum, quam id quod dictum sit sequendum est, et cum lege id d‹i›ctum sit, appa‹re›t hoc dumtaxat actum esse, ne uenditor emptori pec‹m›utari potest, sicuti etiam abiri a tota emptione potest, si nondum impleta su
Abbreviated transcription (Latin):
ip.x. H ecuñditio ẜuisirationes dnũ
ꝯputass arbitrio condĩtionaus ẽ scon¬
ditionales aũt ũnditiones tunc ꝑfici¬
untur cumi impeleta fuerit conditio.
ł stipulanti sicspondeat. siuoluero decẽ¬

Expanded text:
inum. Haec uenditio serui 'si rationes domini computasset arbitrio' condicionalis est: condicionales autem uenditiones tunc perficiuntur, cum impleta fuerit condicio. uel stipulanti sic spondeat 'si uoluero, dece
Abbreviated transcription (Latin):
s nec talis ep̃tio aur stipulatio adnͤut¬
tendaẽ. cums uus erit. quãius dĩpreri¬
nin̾e futma᷑ res emiposse. nec enĩ
fas ẽ eius modic̾asus expectare.¶Item
ligabitur ũditor. nectam̃ exucudi
gnorauit. utrũꝗͣ odugatio contra¬
mmur ⁊ na pompomus qꝯ scribit.
¶Rei sue em̃ptio timenalet: cũ abi¬
nitio idagatur utpossessi onẽ einat
quã forte m̃ditor habuit. ⁊ uidiei.
opossessessionis potioreẽt ¶ala eã ẽ
degustandi. aliametiendi. Gustus
minus ueneat. s⁊ ut appareat qnͣtũ
ẽmatu.¶Sieptio ua factafuĩt. ẽ mep̃¬

Expanded text:
sed nec talis emptio a‹ut› stipulatio admittenda est: 'cum seruus erit', quamuis dixerimus futuras res emi posse: nec enim fas est eiusmodi casus exspectare. Item ligabitur uenditor nec tamen ex uendignorauit, utrinque obligatio contrahitur, et ita Pomponius quoque scribit. Rei suae emptio tunc ualet, cum ab initio ‹id› agatur, ut possessionem emat, quam forte uenditor habuit, et in iudicio possessionis potior esset. Alia causa est degustandi, alia metiendi: gustus minus ueneat, sed ut appareat, quantum ematur. Si emptio ‹i›ta facta fuerit: 'e
Abbreviated transcription (Latin):
tur anetiã iter aque accriliss. ⁊ respondit ⁊ ẽxt
toremtradere õpo̾rt̃e .¶quagrũ uende¬
lut dixit fundi ingera decem ⁊ octoeẽ ⁊ ꝙ
tump̃cium suipulatus erat. iugniti in
situmẽ anpacto ꝯtineretur. R. maxime
exsacco saccar cecidiss. ant exeoꝗ ex a¬

Expanded text:
tur, an etiam iter aquae accessisset. respondit sibi torem tradere oportere. Qui agrum uendebat, dixit fundi iugera decem et octo esse, tum pretium stipulatus erat: uiginti inuaesitum est, an pacto contineretur. respondit maxime ex sacco saccarii cecidisset aut ex eo
Abbreviated transcription (Latin):
feneratorib obligataꝵ. siquid su ꝑ¬
fuiss: pignori accep̃. quesitimẽ na
u̾epͥa p epta exquatotum soliupoti¬
it. auio dãpnũ adcreditores ꝑtine¬
at intrap̃ stitutos dieo amusa naue.
Nai adceta̾ꝵ nauium suꝑ fluũ adi¬
tti possit. R  alias quidꝰ pigms dimi¬

Expanded text:
faeneratoribus obligatarum si quid superfuisset, pignori accepit. quaesitum est nave propria perempta, ex qua totum solvi potuit, an id damnum ad creditorem pertineat, intra praestitutos dies amissa nave, an ad ceterarum navium superfluum admitti possit. respondi: alias quidem pignori
Abbreviated transcription (Latin):
sure debentur. Quid gͥ ⁊ si filius fami¬
lias. ⁊ pat̃ ex ꝑsona eius tencatur. sĩ.
patris. ł inpeculium. cuius ꝑsona cͥ¬
camoram spectabitur. ⁊ siquid̾ patͣ
tus ẽ: filius prãret.Quid gͦ si filuis¬
iniolidum. ł cumpatre dũtaxat quid̾
peculio habebit. ¶St siduoreipro¬
mittendi sint. altius mora alteri
nñocr. Item si fiꝯxiussor solu ᷤᷤ morã
fecerit. ñ tenẽtur sicuti sistichum
ꝓmissum occid̾it. sutilis acc̾io in
mõ ñ acerbum. se exactorem nec cõ
humanũ. Namint̃ insoletꝰnam ĩnci¬

Expanded text:
surae debentur. Quid ergo: si et filius familias et pater ex persona eius teneatur siue patris uel in peculium, cuius persona circa moram spectabitur? et si quidem pater tus est filius praestet: quod si filiin solidum vel cum patre dumtaxat de peculio habebit. Sed si duo rei promittendi sint, alterius mora alteri non nocet. Item si fideiussor solus moram fecerit, non tenetur, sicuti si Stichum promissum occiderit: sed utilis actio inon acerbum se exactorem nec conthumanum: nam inter insolentiam inc
Abbreviated transcription (Latin):
tus incumbit. adu̾sario suo d̾erenu¬
tate us irandum deferre: priꝰipo
ꝑ calũpnia urante. utuidex iuram̃ti
fidem secutus: ita suam sententiam
possit formare iure referende religio
indebiti expositaeẽ dicatur᷑. ⁊ indis¬
erete loͣquitur. tc̃ eiminquẽ cautio
expositaẽ. conpelli debitumẽẽ ostẽ¬
dere : ꝙ incautionẽ d̾eduxit. ñ ipẽ
spalit̃ quicautionẽ ex᷑posuit. causas
explanauit. ꝓ quib eandem ꝯscpͥsit.¬

Expanded text:
incumbit, adversario suo rei veritate iusiurandum ferre, prius ipso pro calumnia iurante, ut iudex iuramenti fidem secutus ita suam sententiam possit formare, iure referendae religioindebite exposita esse dicatur et indiscrete loquitur, tunc eum, in quem cautio exposita est, compelli debitum esse ostendere, quod in cautionem deduxit, nisi ipse specialiter qui cautionem exposuit causas explanavit
Abbreviated transcription (Latin):
tum fungideb̾e. s zeum quisepat̾nũ
ẽẽ contendit. ¶Qu᷑idolodic̃ factum
aliquid. licz inexceptione. do̾uerede¬
b ⁊ dolum admͣissum eẽ deb. ¶Int̾ro¬
gationis facte ꝓbationẽ ac toi̾ in poĩ¬

Expanded text:
tum fungi debere, sed eum qui se patronum esse contendit. Qui dolo dicit factum aliquid, licet in exceptione, docere dolum admissum debet. Interrogationis factae probationem acto
Abbreviated transcription (Latin):
deiussores ꝓtutore datos cumaccipi¬
liũt. anepetere. Toblitus seintestam̃¬
to legasse: iofeci̾t. anab utro ꝙ ꝓbano
gͦ ꝓuatio eius exigenda ẽ ͤ pͥma fron¬
te equius uidetur inpetitor. ꝓͥb ꝙ in

Expanded text:
deiussores pro tutore datos, cum accipiluerit an repetere et oblitus se in testamento legasse id fecerit: ab utro ergo probatio eius rei exigenda est? prima fronte aequi
Abbreviated transcription (Latin):
ne q̃ ẽ iꝑ sonam. enam frũctus uen¬
unt. ⁊ quidem si fundus odremꝰ dat᷑us.
sit. ueluticausadonis ⁊ renintiatnẽ
affinitas . fructus quoꝙ restit᷑uẽoi
s̃. utiq hii qui ꝑceptisunt eo tp̃r. qͦ
sꝑabatur affinitas. s ⁊ posterĩores.
comieniebatur restituere fruetu̾. li
fructus quaꝙ iepetere᷑ debeoIdẽꝙ
ẽ simortis causa fundus sit conatus.
⁊ reualiũt quidonauĩt. atꝙ idõ con¬
dietionascat᷑ ¶Infauiana ꝙͦ accõe

Expanded text:
am etiam fructus ueniant. Et quidem si fundus ob rem datus sit, ueluti dotis causa, et renuntiata adfinitas, fructus quoque restituendi sunt, utique hi qui percepti sunt eo tempore quo sperabatur adfinitas, sed et posteriores, conueniebatur restituere fructus, licfructus quoque repetere debeo. Idemque est, si mortis causa fundus sit donatus et reualuerit qui donauit atque ita condictio nascatur. In Fa
Abbreviated transcription (Latin):
aliquis meminerint. quo die aut
ñ teneri. intra annũ puta factũ eũ
interim nemo sit eoꝵ ꝗ meminerit
quib consulib idind̾it s ⁊ cumõiũ
ħ est opiio necaudisse nec iudisse
cum id opus fieret. neꝙ erlnĩ uidise.
qui udissent aut andissent. ⁊ ħ in¬

Expanded text:
aliquis meminerit quo die aut non teneri: intra annum puta factum, cum interim nemo sit eorum, qui meminerit, quibus consulibus id viderit, sed cum omnium haec est opinio nec audisse nec vidisse, cum id opus fieret, neque ex eis audisse, qui vidissent aut audissent: et
Abbreviated transcription (Latin):
actoris partib fungatur. ⁊ siꝗd̾ mnpꝰ¬
sessione lib̾tinta᷑tis fuit. sñ dubio ip
se ingemiumeẽ. Smn uõ in possessi¬
rat ꝓ ingenuitate facientem. ħẽ in
fr̃ib eius & quasi ex mandato defũc¬
ti. fidĩ connussa soluit: cautionẽ
coꝵ ñ fuiss. querebãt ancum eo de
hereditate frĩs possĩt ꝓpt̃ emissam

Expanded text:
actoris partibus fungatur. et si quidem in possessionem libertinitatis fuit, sine dubio ipsse ingenuum esse: sin uero in possessirat pro ingenuitate facientem, hoc estfratribus eiusdem quasi ex mandatu defuncti fideicommissa soluit, cautionem on fuisset, quaerebant, an cum eo de hereditate fratris possint, propter emissam
Abbreviated transcription (Latin):
ñ insola affimatione testui ꝯsistũt
uicem instrum̃toꝵ obtinere dec̾tũẽ.
¶Mulier grauida repudiata fillium
enixa. absentemarito. u spurium ĩ
acnis ꝓ fessaẽ. Questamiẽ an is qui¬
inpotestate patrio sit. ⁊ matre inte¬
stata mortua. iissueius hereoitatẽ
matris a dire possit. nocobsit ꝓfes
cum sũꝑ fore

Expanded text:
non in sola adfirmatione testium consist‹uicem instrumentorum optinere d‹e›cretum est'. Mulier grauida repudiata, filium enixa, absente marito ut spurium in actis professa est. quaesitum est an is in potestate patris sit et matre intestata mortua iussu eius hereditatem matris adire possit nec obsit professcum superfore
Abbreviated transcription (Latin):
minuatus eẽt semisses soluturum se
tunato ttarescplit. p̃ sidem ꝓuintie
adi quistipulanonẽ decuns iniꝗ¬
tate qͥuestud es admodum iuste ex¬
actionis redig. ħ constitutio adĩ
fim̃tum modũm excedit. quio gͦ
sic tẽꝑanda res ẽ: ut infutũm oũ ta¬
tat. erdie cessationis crescãt usu

Expanded text:
mutuatus est semisses soluturum, ettunato ita rescripsit: "Praesidem provinciae adi, qui stipulationem, de cuius iniquitate questus est, ad modum iustae exactionis rediget". haec constitutio ad finitum modum excedit: quid ergo? sic temperanda res est, ut in futurum dumtaxat ex die cessationis crescat usu
Abbreviated transcription (Latin):
uerunt. qr̃ inpeditaẽ legatoꝵ pe¬
titio. intẽa ⁊ filius mulieris nat̾ẽ.
situmẽ cum testam̃tum falsum
ñeẽ apparuit. anfru̾ctus etiam
mulieri prãricebeant .R̾. prãndo.¬

Expanded text:
erunt, qua re impedita est legatorum petitio: interea et filius ei mulieri natus situm est, cum testamentum falsum non esse apparuerit, an fructus etiam mulieri praestari debeant. respo
Abbreviated transcription (Latin):
re ¶Duius pius ita rescͥpsit parum
cat. quieas a debitore tuo ugͣtiora
Intacito fioĩ comnisso omẽ emolu¬
standum duuis puis rescpsit. gͦ ⁊
usũiaͣꝵ emolum̃tum auferat᷑ ħedi.
Sipupillo ñ hñti tutorem fidei con¬
missum solui ñpossit. ñuid̾i moram
ꝑheredem factam: ouius pius rescpͥ¬
siti gnecei debetur quiqd iei .pͣ. cã
ab fuit. łexalia iustacausa mpeditu ẽ
exquarestitutio indulgetur: petere
erunt. u sure enmꝰ ñꝓpt̃ lucrũ peten¬
tium. s ꝓpt̃ moram nonsoluentium.
infliguntur. ¶ Exlocato qui ꝯmͤit̃
nisi comienerit ⁊ ut tardiꝰs pecẽ illate
usuras deb̾r. m̃nisi exmora usuras p̃¬
stare deb. ¶ fiscus ex sius contrae tib
usurã ñdait. s⁊ ipse accip̃. ut solet̾ a fori¬
cariis quitarouis pectuniam infert̃..
bant usinas. fiscieẽ ceperunt. pꝰ quã
adsiscu̾m transier̃ semisses cogendis¬

Expanded text:
 Divus Pius ita rescripsit: parum cat, qui eas a debitore tuo, ut gratiIn tacito fideicommisso omne emoluaestandum divus Pius rescripsit: ergo et usurarum emolumentum aufertur heredi. Si pupillo non habenti tutorem fideicommissum solvi non potuit, non videri moram per heredem factam divus Pius rescripsit. ergo nec ei debetur, qui quod rei publicae causa afuit vel ex alia causa iusta impeditus, ex qua restitutio indulgetur, petere erunt: usurae enim non propter lucrum petentium, sed propter moram soluen tium infliguntur. Ex locato qui conuenitur, nisi conuenerit ut tardius pecuniae illatae usuras deberet, non nisi ex mora usuras praestare debet. Fiscus ex suis contractibus usuras non dat, sed ipse accipit: ut solet a foricariis, qui tardius pecuniam inferunt, stabunt usuras, fisci esse coeperunt, postquam ad fiscum transierunt, semisses cogendi
Abbreviated transcription (Latin):
tione cognouit potuisse. si fr̃ustrato¬
riam morandicansa ap̃̾pellationẽ in¬
t̃positam aiãduertit. etiam deusuriᷤᷤ
mẽdii tpr̃is eum condẽpnare ¶Luciꝰ
ticuis cum̃centum ⁊ usurã aliquãti
taẽ. ut licẽt etiamparticulatim qd̃
acceptime exsoluer mretardane tõ¬
eu̾is debiti usuraꝵ prationẽ. si cum
creditor paratus eẽt totum susciꝑe.
debitor qui inex solutionẽ t̾oeius ce̾¬
sabit solampartem deposuit. ¶Ab
ille scͥpͥsi me accepisse. ⁊ accepi ab il
dam hłdis ulis ꝓrimis usuris cũ sui
factãsitꝰ petieas ñpoise.

Expanded text:
tione cognouit potuisse, si frustratoriam morandi causa appellationem interpositam animaduerteret, etiam de usuris medii temporis eum condemnare. Lucius Titius cum centum et usuras aliquanti ta est, uti liceret et particulatim quod acceptum est exsoluere, non retardari totius debiti usurarum praestationem, si, cum creditor paratus esset totum suscipere, debitor, qui in exsolutione totius cessabat, solam partem deposuit. Ab A'ille scripsi me accepisse et accepi ab ilkalendis illis proximis cum suis usuris facta sit, peti eas non posse.
Abbreviated transcription (Latin):
tun t̃ dic̃to undeui etiam fructu̾ re
stituendis̃ ¶It̃ suu metus ne causa rẽ
tradam uãlit̃ ul restituisse uicetur.
ꝗͣ si fructus mͥ restitũat. uecm̾o ra
restitũẽndis. S⁊ ⁊ insocietatib fruc

Expanded text:
etiam fructus sunt restituendi. Item si vi metusve causa rem tradam, non aliter mihi restituisse videtur, quam si fructus mihi restituat: nec mora restit
Abbreviated transcription (Latin):
siuiste adiudicium ꝓuoc᷑auit. ¶
reus moram facit. ⁊ fi de ussor tene
cumquis furtum mͥ facientẽ depre¬
hendit. uegotium meum age̾s. ma¬
nifcstimͥ furti accõnẽ parat. It cum
ꝓcurator in t̃pellauĩt ꝓmissorem hoĩs
ꝑpenuam fecit stipulationem.
comnimẽ ẽẽ fructus quos ex eo ꝑcip̃
sciens possideat. nulla exparte fruc¬
tus suos facit. quo quomõ satis fu̾nt
Ita ꝗconmunẽ fundum possid. ñ fac̃
suos fructus ꝓeaparte quafimdu̾ao
socium eius ꝑtinebit. ¶Inalieno o¬
fundo ꝗ̃ ticus bonafide mercat̾ fue¬
rat. frum̃tu m  ᷤseuit. antieius hone
fidĩ ep̃tor ꝑceptos fructus suos faci¬
orumt᷑ inspicit̃. ⁊ idõ nemo umꝗͣ du

Expanded text:
iuste ad iudicium prouocauit. Cum reus moram facit, et fideiussor tenetcum quis furtum mihi facientem deprehendit, negotium meum agens manifesti furti actionem mihi parat: item cum procurator interpellauerit promissorem hominis, perpetuam facit stipulationem.communem esse, fructus, quos ex eo perceperit sciens possideat, nulla ex parte fructus suos faciet, quoquo modo sati fuerint, ita qui communem fundum possidet, non faciet suos fructus pro ea parte, qua fundus ad socium eius pertinebit. In alieno fundo, quem Titius bona fide mercatus fuerat, frumentum sevi: an Titius bonae fidei emptor perceptos fructus suos facioriuntur aspicitur: et ideo nemo umqu
Abbreviated transcription (Latin):
negauit pecã accepisse. pꝰ quã fuĩt con¬
dicat aũt ñ indebitas ei fuisse solutas.
modubitat. qui enim soluit nũquã
ita resupinu̾ẽ ut facile suas pecãs
iactet. ⁊ indebitas effundat. Et ma¬
ximesi ipẽ qui in debitas dedisse dicit.
Hõ diliꝰgens ẽ. ⁊ studiosus pat̃ famili¬
as. cuius ꝑsonã incredibileẽ in aliqͦ

Expanded text:
negauit pecuniam suscepisse, postquam fuerit condicat autem non indebitas ei fuisse solutas, accepit nemo dubitat: qui enim soluit numquam ita resupinus est, ut facile suas pecunias iactet et indebitas effundat, et maxime si ipse qui indebitas dedisse dicit homo diligens est et studiosus pater familias, cuius personam incredibile est in aliquo
Abbreviated transcription (Latin):
sit ꝓculus ait. in fruetus ꝑceptos ꝯ¬
dẽpnari. Preterea gallus helius pu¬
tat. siuestim̃ta aut sciphus penta
tus ullus possit exͣtimari. nisisiquis¬
conmodum infructib nuãret. ꝙ ha¬
biturus eẽt petitor. si statim eo tpr̃e

Expanded text:
sit, Proculus ait in fructus perceptos condemnari. praeterea Gallus Aelius putat, si uestimenta aut scyphus petita tus ulli possint commodum in fructibus numeraret, quod habiturus esset petitor, si statim eo te
Abbreviated transcription (Latin):
serit. ł exsilua cecid̾it. ñ fit eius si¬
cuti nec enius lib bonͣe fideiposses¬
soris quia ñ exfacto eius is fructus
gendos inpeniumẽ. nã ambigitur
ipõs fruc̃tus deminuere dełe.
si ab a du̾sario cessatumẽ morã facẽ¬

Expanded text:
serit vel ex silva caedit, non fit eius, sicuti nec cuiuslibet bonae fidei possessoris, quia non ex facto eius is fructus gendos impensum est, non ambigitur ipsos fructus deminuere deberesi ab adversario cessatum est, moram face
Abbreviated transcription (Latin):
cunia sine ꝑiculo creditoris accepta
sit. anpost diemp̃ stiitum ⁊ cõdi¬
tionẽ inpletam ꝑiculum eẽ e̾ditori
desierit. Utrobiꝙ gͣmanis legitti¬
ma usura fenus ñ debebitur. sunꝑ
ore quid̾ sꝑẽ semꝑ. Inalterauo discuꝰ¬
so ꝑiculossnecpignã ypotheceue

Expanded text:
cunia sine periculo creditoris accepta sit an post diem praestitutum et condicionem impletam periculum esse creditoris desierit. utrubique igitur maius legitima usura faenus non debebitur, sed in priore quidem specie semper, in altera vero discusso periculo: nec pignora vel hypothecae
Abbreviated transcription (Latin):
auł .i.. Paul.i. morainsoluẽdo fi¬
dĩ comnisso fac̾ta: partus ꝙͦ ancillaꝵ
restituendos. ¶ Hit̾ rogauiserat post
mortem suam sinereoditu heditatem
iestiͣtuere. quesitumẽ anpartuᷤ̾ ancil¬
laꝑetiam uiuo testatore hedenatire

Expanded text:
it Paulus moram in solvendo fideicommisso factam partus quoque ancillarum restituendos. Heres rogatus erat post mortem suam sine reditu hereditatem restituere: quaesitum est, an partus ancillarum etiam vivo herede nati re
Abbreviated transcription (Latin):
loco. ñsoluĩt. q̃d̾ ap̃ iudicem exami
sit. difficilis ẽ huius iei diffinitio.
decidi poͣsse: Cumsit mag̃ facti ꝗͣ
uiris questio ⁊ ñ sufficit ad ꝓbatio¬
nẽ more. si ẜ uo debitoris absentis¬
sit cenuntiatum acreditore ꝑecuã

Expanded text:
loco non solverit: quod apud iudicem examinsit, difficilis est huius rei definitio. decidi posse, cum sit magis facti quam iuris. Et non sufficit ad probationem morae, si servo debitoris absentis denunti
Abbreviated transcription (Latin):
sario restituit. nam inconmodũ medii
ip̃ris ep̃toris dãpnumẽ ¶ Pofftiradiꝰ¬
tam possessionẽ defuncto uñditore.
cuisuocessor uic̾tus fuit. medii ꝙͦ tp̃riᷤ
usurep̃cii qd̾ incansa depositi nõ fu¬
it prãbuntur.
petius infructus quoꝙ ꝯdẽpnandus¬
sit possessor. Quidenim si argentum

Expanded text:
sario restituit: nam incommodum medii temporis emptoris damnum est. Post traditam possessionem defuncto uenditore, cui successor incertus fuit, medii quoque temporis usurae pretii, quod in causa depositi non fuit, praestabuntur.petitis in fructus quoque condemnatur possessor. quid enim si argentum
Abbreviated transcription (Latin):
ditione quauis pẽnali ñ existente re¬
cepturus sis ꝙ ded̾is. t insup aliquid
cãdat. uelutĩ ea ex quib conditionẽs
ou̾bi tab̾ sipiscatori erogaturo in appa¬
pactum sine stipulatione ad augẽdã¬

Expanded text:
dicione quamuis poenali non exsistente recepturus sis quod dederis et insuper aliquid cadat: ueluti ea, ex quibus condic‹t›iones dubitabis, si piscatori erogaturo in appapactum sine stipulatione ad augenda
Abbreviated transcription (Latin):
ti. quanto mag̾ ħ inbone fidei posse̾¬
sbrib recipien diniẽ. qui płꝰ uiris
iuꝑcipiendis fructib habent. Cum
fruetuarii quid̾ ñ fiant anteꝗͣ abe
oꝑcͥipiantur. adboneficei aũt posseᷤ¬
sores ꝑtineant quoquo mͦ asolo se¬
pati fue̾rint. sicut eius quec tigalẽ¬

Expanded text:
ti, quanto magis hoc in bonae fidei possessoribus recipiendum est, qui plus iuris in percipiendis fructibus habent? cum fructuarii quidem non fiant, antequam ab eo percipiantur, ad bonae fidei autem possessorem pertineant, quoquo modo a solo separati fuerint, sicut eius qui vectigale
Abbreviated transcription (Latin):
istipulatus sis rem dari. ua¬
cu̾amꝙ possessionẽ tradi. fructũ pꝰea
captos accone incerti exstipulatr.
sit ꝯsid̾andumest᷑. Lamꝙ adu̾ba suꝑi¬
dicipartus qͦ. ratione ꝯmiti inc̾titipi¬
inboni sus reus ctipłandi hr̃e potuiᷤ¬
aut aliquid ꝑ ẜiiim im̃ ditori adqui¬
situmẽ. qd̾ exstipulatu consea ñ po¬
tent. udicio ep̃ti ꝯsequitur. Idenĩ
qd̾ nͭ trans ferunt incãm nouationis

Expanded text:
stipulatus sis rem dari vacuamque possessionem tradi, fructus postea captos actione incerti ex stipulatu sit, considerandum est. nam quod ita stipulatus est, factum tradendi stipulatus intellegitur, quia non est uerisimiaut aliquid per servum venditori adquisitum est, quod ex stipulatu consequi non poterit, iudicio empti consequitur: id enim quod non transfertur in causam novationis
Abbreviated transcription (Latin):
fligerentur. quidam debitores cessa¬
uerunt in soluendis usuris: quidam
plus intuler̃. ⁊ sic effectumẽ: ut omẽ
ꝙ usuraꝵ noĩe conpetelut. etiamphĩ
qui cessauerunt uiusuris suppleatur.

Expanded text:
fligerentur: quidam debitores cessauerunt in soluendis usuris, quidam plus intulerunt et sic effectum est, ut omne quod usurarum nomine competebat etiam pro his, qui cessauerant in usuris, suppleatur.
Abbreviated transcription (Latin):
conueniri possit. quã eͤiusᷤ pensiois no¬
mine queeg̾ssa est diem p̃stitu num.
eamstipillãtionẽ quedeguiorib usu¬
tium pensionũ.
creditoris semissespent cumꝑ cebito¬
rem ñ ftecerit quomunuᷤ minores sol
suris. ꝑtatatprã mora ꝑ debitorem
ñ fuit. posse scd̾m ea queꝓponerent̃¬

Expanded text:
conveniri possit quam eius pensionis nomine, quae egressa est diem praestitutum.eam stipulationem, quae de gravioribus usutium pensionum. creditoris semisses petit. cum per debitorem non steterit, quo minus minores solvsuris per tanta tempora mora per debitorem non fuit, posse secundum ea, quae proponerent
Abbreviated transcription (Latin):
sortis ꝓmittitur. Sitamen ⁊pꝰ mõtẽ
creditoris nemo fuit ciupecunia sol¬
ueretur eius tpr̃s inculpatam ẽẽ mo¬
ram̃consticit. ideo q simaiores usu¬
re priorib petantur. exceptio doli nõ
uiutilit̃ opponetur.

Expanded text:
sortis promittitur. si tamen post mortem creditoris nemo fuit cui pecunia solueretur, eius temporis inculpatam esse moram constitit: ideo si maiores usurae prioribus petantur, exceptio doli non inutiliter opponetur.
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ qõnemota tͣisei noĩeauctoiem lau¬
dauerat. ⁊ eiuictione secuta fundꝰ ab¬
latus ⁊ fisto adiudicatus ẽ: uñditoe̾
p̃senͣte queritur cum ẽp̃trix ñ ꝓuoca¬
uerat anũ ditorem põt ꝯuenire. he
euictus ẽ. nicħ ꝓpom curẽptrici adu̾¬
sũ uñditorẽ actio nõ cõpetat. ¶ Herẽ

Expanded text:
one mota fisci nomine auctorem laudauerat et euictione secuta fundus ablatus et fisco adiudicatus est uenditore praesente: quaeritur, cum emptrix non prouocauerat, an uenditorem poterit conuenire. Hereuictus est, nihil proponi, cur emptrici aduersus uenditorem actio non competat.
Abbreviated transcription (Latin):
traditasit. euctopartu uñditor ñ
põt deeuictĩone conueniriꝗ apntu̾
ep̃tionẽ natus ẽ eiuncatur. agereex
duple stipulatione ñpõt. Quianec
ipã nec usus f eumcitur. nã qd̾ dmĩs
unulum fruc̾tum eẽ nacce : ñ ius s
corpus demonstramꝰ. sicuti p̃dioꝵ fru¬
qr. necquicquã ꝯuinetũ hre. nã sca¬
pham ipãm ꝑ se paruam nauiculã cẽ.
Omiã aũt que ꝯumeta naui eẽnt ue¬
lutiguł nacula malus uelũ. antẽpue¬
fines multo amplius ep̃tori demon¬
straue̾rat. si quid exhis finib eiunce¬
retur ꝓbonitate eius ep̃tori prãndũ
auunt. quãius id qd̾ relinquatur cen¬
tum ugera haberet.

Expanded text:
tradita sit, euicto partu uenditor non potest de euictione conueniri, quia partus emptionem natus est euincatur, agere ex duplae stipulatione non potest, quia nec ipsa nec usus fructus euincitur. nam quod dicimus uitulum fructum esse uaccae, non ius, sed corpus demonstramus, sicuti praedior nec quicquam coniunctum habere, nam scapham ipsam per se paruam nauiculam esse: omnia autem, quae coniuncta naui essent ueluti gubernacula malus antemnae uetum, fines multo amplius emptori demonstraverat. si quid ex his finibus evinceretur, pro bonitate eius emptori praestandum ait, quamvis id quod relinqueretur centum iugera habe
Abbreviated transcription (Latin):
hõmine. deeui ctione teneatin. l̃t. ꝙ̃¬
uis defunetus ñ similit̃ fuerit obstrici.
cumzaliis quib dam casib plenius adu̾¬
sus ixredem. ł hered conpetat obliga¬
tio: quã ꝯpecierat defuncto. ut cum
Fuus post mortem ep̃toris hr̃s mttitu¬
tus ẽ. uissuꝙ heredis ꝙp̃tons adiit sx¬
fuerõ exꝑͣtus siagamcum cetĩs excep¬
tione me eẽ repellendum labeo ait.

Expanded text:
homine de euictione teneatur heres, quamuis defunctus non similiter fuerit obstrictus, cum et aliis quibusdam casibus plenior aduersus heredem uel heredi competat obligatio, quam competierat defuncto: ut cum seruus post mortem emptoris heres institutus est iussuque heredis emptoris adiit hefuero expertus, si agam cum ceteris, exceptione me esse repellendum Labeo ait.
Abbreviated transcription (Latin):
ũsus uriditore m e mi necessitate co¬
gente id feci. ¶ Instipulatione duple
cum homo uñditur ꝓpartis adiectio
necessaria ẽ.quia n pot uidi homo e¬
uictus cumpars eius eiuctaẽ. ¶Si
cumpõt usu cape ep̃tor ñu̾sucep̃. culpa
sua h̃ fecisse uidetur. Uñ si euictus est
ẜuus. ñ tenetur unditor. ¶ Sip̃sente
ꝓmissiore quide euictioẽ ꝓmisit ⁊ ñi¬

Expanded text:
sus uenditorem: nulla enim necessitate cogente id feci. In stipulatione duplae cum homo uenditur partis adiectio necessaria est, quia non potest uideri homo euictus, cum pars eius euicta est. Si, cum possit usu capere emptor, non cepit, culpa sua hoc fecisse uidetur: unde si euictus est seruus, non tenetur uenditor. Si praesente promissore qui de euictione promisit et n
Abbreviated transcription (Latin):
egit. quid dicemus utputa acceptũ
quid̾ cumpupillo tu̾tore auctoẽ fu¬
it uidic᷑uum. s ab sentepupillo tutõ
ñ dicemus ꝯmitti stipulationẽ. ⁊ enĩ
actam eẽ cãm palamẽ. ⁊ satis ẽ abeo

Expanded text:
egit: quid dicemus? ut puta acceptum quidem cum pupillo tutore auctore fuit iudicium, sed absente pupillo tutor non dicemus committi stipulationem? etenim actam esse ca
Abbreviated transcription (Latin):
mine exsoluĩt. Item sipost anniũ li¬
bm foredixi. qui pꝰ biemium lib̾ta¬
tem ꝑiceperit. ⁊ post biennum inli¬
dixerim quinq. ⁊lnꝰ .x. datis ad lib̾¬
tatem ꝑ uenerit. magis eẽt. ut hĩ qͦ¬

Expanded text:
mine exsolverit. Item si post biennium liberum fore dixi, qui post annum libertatem acceperit, et post biennium in lidixerim quinque et is decem datis ad libertatem pervenerit, magis esse, ut his qu
Abbreviated transcription (Latin):
tuẽ id ꝙnat᷑ s ᷤ pͦlacuisse testam̃to
mitt̾entur. eundẽq pollidiũ fũdũ
retine᷑ iussissi. p̃ fectus p̃torii su᷑asit
fructus quibona fide apollidio exbõis
defunete ꝑceptieẽnt: restnui deb̾e.¬

Expanded text:
placuisse testamento mitterentur, eundemque Pollidium fundum retinere iussisset: praefectis praetorii suasi fructus, qui bona fide a Pollidio ex bonis defunctae percepti essent, restitui debe
Abbreviated transcription (Latin):
tutionem ꝓfauore pũpilloꝵ. laciõ
int̃p̃tatio factaest. nemo enimam¬
ingit hõie suieiuider accipiati. iii
oiem sententie. suie si ne uidioe tu¬
tela restituatur ineum diͣem quoit¬
stituitur uiliras pr̃ri .¶Plane situte¬
le uidieio nosentem exꝑiri. tutor
ultroᷤ conuenent. ⁊ pecuamobtu¬
lenit. eãꝙ ob signatã dẽpo̾suĩt. exeo

Expanded text:
tutionem pro fauore pupillorum latior interpretatio facta est: nemo enim ambigit hodie, siue iudex accipiatur, in diem sententiae, siue sine iudice tutela restituatur, in eum diem quo restituit usuras praestari. plane si tutelae iudicio nolentem experiri tutor ultro conuenerit et pecuniam optulerit eamque obsignatam deposuerit, ex eo
Abbreviated transcription (Latin):
actorica prãndaest̾ inenmnoie quo
sententia dicitur. Certe post remuidi¬
catam ip̃s afructib depñdendis ĩ mu¬
neest. ¶ Nonnũ quã euenit ut ꝗͣqͣ
fuictus hereditatis. aut pecẽ uslra
nominatim rclicta nͣsit. incħomi

Expanded text:
anda est in eum diem, quo sententia dicitur: certe post rem iudicatam tempus a fructibus dependendis immune est. Nonnumquam evenit, ut, quamquam fructus hereditatis aut pecuniae usura nominatim relicta non sit, ni
Abbreviated transcription (Latin):
s ⁊ ꝓbo̾mtite regionis prãtur euictio.
Quiunũ uigum̃ ꝓidiuiso solum
hbuit. tr᷑adidit. sco̾monũum sentẽ¬
tias ñ totum dnũum transtulit. s ipar¬
d̾ .i.⁊ N emheditariam pignori obli ei¬
gatam heredes undiderunt.⁊ eiucti¬
onis noĩe ꝓpartib heditariis spopon¬
derunt ⁊ eualt̃ pignus ꝓͦpartesua
lłais remcre ditor euĩeit. querebat̃
anut̃ꝙ herediiꝰ comieuiri possit.
ĩdͦꝙͣ placebat ꝓpt̃ indiuisam pigͦris
cansam. nec remeoio locus ẽẽ indeba¬
tur. ut ꝑ doli exceptionẽ accõnes ei
qui pecam c̾ditori dedit. prent᷑. quia
ñ ouorei factiꝰ ꝓponerentur. s⁊ fami¬
lie herciscuude iudicium eo moĩeu

Expanded text:
 bonitate regionis praestatur euictio. Qui unum iugerum pro indiuiso solum ha buit, tradidit, secundum omnium sententias non totum dominium transtulit, sed par Rem hereditariam pignori obligatam heredes vendiderunt et evictionis nomine pro partibus hereditariis spoponderunt: cum alter pignus pro parte sua sset, rem creditor euicit: quaerebatur an uterque heredum conueniri possit? idque placebat propter indiuisam pignoris causam. nec remedio locus esse uidebatur, ut per doli exceptionem actiones ei qui pecuniam creditori dedit praestarentur, quia non duo rei facti proponerentur. sed familiae herciscundae iudicium eo
Abbreviated transcription (Latin):
lamur umcdirenuntiatione. si for¬
te ł definib ꝯtentio sit. ł ẽp̃tor scire
uelit łuñditor. cuius modiager
ueneat. ¶Idõ aũt hanc accõnem
ꝓposuit quia ñc̃diderint uetẽs int̾¬

Expanded text:
lamur in modi renuntiatione, si forte uel de finibus contentio sit uel emptor scire uelit uel uenditor, cuius modi ager ueneat. ideo autem hanc actionem proposuit, quia non crediderunt ueteres int
Abbreviated transcription (Latin):
fefellerit. ħ accio dabitur. Nec
ñ illud quoq pomponius dicit.
etiam ineum qui m̃sor ñ fu̾it.
fefellit tam̃ unnodo ꝯpetere ac
cõnem. ħ exemplo etiam adu̾s
architectum accio dari debr ꝗ
fefellit. nam ⁊ dinus seuerus ad¬
n̾sus architectum ⁊ redẽpto esace
acciones dandas decreuit. Ego
etiam adu̾sus tabularium pu¬
toaccoẽs dandas. quimꝯyuta¬

Expanded text:
fefellerit, haec actio dabitur. Nec non illud quoque Pomponius dicit etiam in eum, qui mensor non fuit, fefellit tamen in modo, competere hanc actionem. Hoc exemplo etiam adversus architectum actio dari debet qui fefellit: nam et divus Severus adversus architectum et redemptorem actiones dandas decreverit. Ego etiam adversus tabularium puto actiones dandas, qui
Abbreviated transcription (Latin):
uius pius resc̾psit eumͣ qui
fugituu uult requirere inp̃di᷑n
ut ei ꝑmittatur ingredi. ⁊ in ꝗrere.
penameundẽ p̃sidem in cum ꝯ sti¬
tuere.: qui inquirere ñ ꝑmiserit. s⁊ ⁊ di¬
uus marcius oratione ꝗͣ uisenature¬
citauit facultatem dedit ingredi¬
entitam cesaris quã insenatoꝵ  pa¬
ganoꝵ p̃dia uolentib fugitiuos in¬
gitiuos dep̃ hen sos recteincustodiã
retinent. Nam ⁊ magistratus muni¬
trans mitunt¬
ripħ .ł. ¶Sin harenã fugitiuus ẜuꝰ
seded̾it. nec isto quid̾ ꝑiculo disc̾mi¬
nis uit̾e ꝙꝗ tͣantũ sibi nr rogat. pote¬
statemdnĩ eui̾tãre potenit. Namdi¬
uus pius rescͥpͥsit. omĩno eos dnĩs¬
s sis redoe᷑re. siue antepugnã adbe¬
maiore malefitio adfugiendam in¬
quisitionẽ. łiustiatiam animadũ¬
ap̃quem in alea lusũmeẽ dice¬
t̃. uerberauit. dãpnũ ue ei de¬
dexit. siue quid eo tpr dolo eius subteͣ¬
tumest iuditium᷑ ñdabo. ¶Ineum
quialee ludende cã uim intułit. uiti

Expanded text:
uus Pius rescripsit eum, qui fugitiuum uult requirere in praediut ei permittatur ingredi et inquirere, et poenam eundem praesidem in eum constituere, qui inquiri non permisserit. sed et diuus Marcus oratione, qua‹m› in senatu recitauit, facultatem dedit ingrediendi tam Caesaris quam senatorum et paganorum praedia uolentibus fugitiuos ingitiuos depraehensos recte in custodiam retinent. magistratus munitransmittunttionum.Si in harenam fugitiuus seruus se dederit, ne isto quidem periculo, discriminis uitae tantum, sibi irrogato potestatem domini euitare poterit: nam diuus Pius rescripsit omnimodo eos dominis suis reddere siue ante pugnam ad bemaiore maleficio ad fugiendam inquisitionem uel iustitiam animadueapud quem alea lusum esse dicetur, ‹uerber›auerit damnumue ei dederit siue quid eo tempore dolo eius subtractum est, iudicium non dabo. in eum, qui aleae ludendae causa uim intulerit, uti
Abbreviated transcription (Latin):
mam eumosũpsisse. Querebutur p̾¬
s neagereẜ ui corrupti cumea mu¬
liere cumis ẜuus iamlib̾ est. respono¬
diposse. Si euam furti depecunis
quas ẜuus adeam detulisfr.
ꝯstante iatͥmonio marito inmuli¬
erem dat̃ accõ. si fauore nuptiaꝵ
insim᷑plum.
fuẽ. ¶Sen̾atus censunt nefi¬
quintra .ix. dies fugitiuos ł diũs
tundedn. fi deinceps eodẽ senatꝰ
ꝯsulto inꝑunitas datur ei: ꝗ intra
p̃stitita tprã quã reperiit fugiti¬
uos magro suodño. ł magstratib
tradid̾it. ¶ħaũt senatus ꝯsultũ¬
p̃dĩa senatoꝵ. ł paganoꝵ cui rei
etiam lex fauia ꝓspexerat. ⁊ sena¬
tus consultum modestino ꝯ sule
factum ut fugitiuos inqui rere
uolentib. littere admagistrat᷑us
dent᷑. mulcta et̾iam centũ solido¬
ic .ꝵ. inmagistratus statuta. silittĩs
acceptis inquirentes ñ ad iuuãt᷑.
sĩineum qui q̃ri ap̃ seꝓ hibuit. ea¬
d̾ pena statuta ẽ. etiam gnãł epła

Expanded text:
am eum consumpsisse: quaerebatur, possetne agere serui corrupti cum ea muliere, cum is seruus iam liber esset. respondi posse, sed etiam furti de pecuniis, quas seruus ad eam detulisset.constante matrimonio marito in mulierem datur actio, sed fauore nuptiarum in simplum..Senatus censuit, ne fuqui intra uiginti dies fugitiuos uel domitum dedit: sed et deinceps eodem senatus consulto impunitas datur ei, qui intra praestituta tempora, quam repperit fugitiuos in agro suo, domino uel magistratibus tradiderit.Hoc autedia senatorum uel paganorum cui rei etiam lex Fabia prospexerat et senatus consultum Modesto consule factum, ut fugitiuos inquirere uolentibus litterae ad magistratus dentur, multa etiam centum solidorum in magistratus statuta, si litteris acceptis inquirentes non adiuuent. sed et in eum, qui quaeri apud se prohibuit, eadem poena statuta. est etiam genera
Abbreviated transcription (Latin):
redoerent. ⁊ uthii ap̃ quõ delitese¬
ant pumant̃: sicͥmine ꝯtͥigant.
¶unusquisꝙ eoꝵ qui fugituiũ app̃¬
hendit inpublicum deducere debr.
⁊nũto ammonentur magistratuᷤ
eos diligent̃ e custodire ne euad¬
ant ¶ fugĩtunm ac cipe. ⁊ siquiᷤ
erͣiosit. fugitiui aũt appellatione
ex fugitiua natum ñ ꝯnne᷑ri
abeo .ł .i. adedictum scribit: In
publicum deduci intelligunt᷑.
ꝗ magi stratib municipalib tra¬
dinfunt. ł publicis nniteriis.
diligenti custodux etiam incie
ꝑmittitur. tã du aũt custodiant̃.
ꝗͣ diui adp̃fectum uigilum uł ad

Expanded text:
erent, et ut hi, apud quos delitescant, puniantur, si crimine contingantur. Unusquisque eorum, qui fugitiuum adpraehendit, in publicum deducere debet. Et merito monentur magistratus eos diligenter custodire, ne euadant. Fugitiuum accipe et si quis erro sit. fugitiui autem appellatione ex fugitiua natum non contineri Labeo libro primo ad edictum scribit. In publicum deduci intelleguntur qui magistratibus municipalibus traditi sunt uel publicis ministeriis. Diligens custodia etiam uincire permittit. Tamdiu autem custodiuntur, quamdiu ad praefectum uigilum uel ad
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ut ⁊ duob accõ ẜuicorrupti ꝯͣ pe¬
tat. ꝙ c̃ ab sidũ. s ⁊ nec eum ciubo¬
nafide homolib ẜuit. hancaccõẽ
p̃torait recepisse ita accipunus si
recipere. refugiũ abscondendican¬
enoloco. edifitique ¶ꝑ suadere ant
ẽ plus ꝗ̃ ꝯpelli atꝙ cogisibi parere.
quis dandopoterit suad̾e: ⁊ malũ. nõ

Expanded text:
, ut duobus actio serui corrupti competat, quod est absurdum. sed nec eum, cui bona fide homo liber seruit, hanc actionem praetor ait 'recepisse', ita accipimus, si recipere refugium abscondendi cauieno loco aedificioue.Persuadere autem est plus quam compelli atque cogi sibi parere. quis dando potest suadere et malum: et
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑticonpetat accio. tam̃ ⁊ furti a gẽ
possumus. ope enim ⁊ conscilio solli¬
citatoris uidñt reo ab eẽ. nec suffici¬
⁊ alt̃utra accione egisse. quia altera
altãm ñ minuat. id̾ ⁊ ineo quiẜnũ
recepit. ⁊ celauit. ⁊ detĩorem fecit.
Iuuanus scribit. Senim malstia¬

Expanded text:
pti competat actio, tamen et furti agere possumus, ope enim consilio sollicitatoris uidentur res abesse: nec sufficiet alterutra actione egisse, quia altera alteram non minuit. idem et in eo, qui seruum recepit et celauit et deteriorem fecit, Iulianus scribit: sunt eni
Abbreviated transcription (Latin):
dolo talo quoeum eamue detĩorẽ
faceret. in eum quanti eares erit:
induplũ iudicum diabo. ¶O hõa
fide ẜuumemit: ħ edicto ñ tẽn ebit᷑.
ꝗa nec ipẽpotent ẜuicorruptiage᷑¬

Expanded text:
dolo malo, quo eum eam deteriorem faceret, in eum quanti ea res erit in duplum iudicium dabo.' Qui bona fide seruum emit, hoc edicto non tenebitur, quia nec ipse poterit serui corrupti
Abbreviated transcription (Latin):
norier parte possi dere seclicat. ina¬
liampartem queñ defenderentur.
inpossessionẽ actornũitat. Idẽ ẽ ⁊ si
dãpininfccti caueãmus. nã ⁊ ħ respõ¬
d̾e deb quotaerparte eius sit p̃diũ.
ut adeandem partem stipulationẽ¬
ꝗnoc bonoꝵ possessionẽ acceperat.
rogassent eumex responso suo ꝯue¬
iri ũp̃osse.

Expanded text:
nore ex parte possidere se dicat, in aliam partem, quae non defenderetur, in possessionem actor mittatur.Idem et si damni infecti caueamus: nam et hic respondere debet, quota ex parte eius sit praedium, ut ad eam partem stipulationequi nec bonorum possessionem acceperat ne non interrogassent, ex responso suo conueniri non posse.
Abbreviated transcription (Latin):
cumeẽs mensor ma̾ndaũm. ut nĩ¬
satus es. ꝗ atali hominuẽdioisti.
dolosefecit᷑. a du̾sus singłos inidlidũ
cumrenũtiatio obfuit ¶põp. tam̃ escͥ¬
se. nicħ enim ep̃toris inter eẽ. cũpoᷤ
¶Si sim̃iditor maiorem modũ tradide¬
rit fraudatus am̃idie ꝯsequent̃ clic̃
põponuis nẽẽ actionẽ aduersu m̃¬
sorem. Quia ẽ exundito accio adu̾¬
sus ẽp̃torẽ. insi ⁊ hic ep̃tot soluẽdo
ñat. ¶ Id̾ pomponius scribit. Si ꝓpt̃
uiditium adhibitus m̃ior fraudaue¬
rit̾me inrenuntiatione. tenerieũ
si obħ deuiditiominus ẽ tuli. plane
si auidice adhibitus controme renũ¬
tiauĩt dolomalo. dubitat anteneri
michi cebeat. qd̾ magi  iomiitit.¬
Hancaccõnẽ heredi similib ꝑ soĩs

Expanded text:
cum esses mensor, mandauerim, ut menrsatus es, qui tali homini credidisti.dolose fecerint, aduersus singulos in solidum cui renuntiatio offuit.Pomponius tamen scrse: nihil enim emptoris interesse, cum .Sed si uenditor maiorem modum tradiderit fraudatus a mensore, consequenter dicit Pomponius non esse actionem aduersus mensorem, quia est ex uendito actio aduersus emptorem, nisi et hic emptor soluendo non sit.Idem Pomponius scribit, si propter iudicium adhibitus mensor fraudauerit me in renuntiatione, teneri eum, si ob hoc de iudicio minus tuli: plane si a iudice adhibitus contra me renuntiauerit dolo malo, dubitat, an teneri mihi debeat? quod magis admittit.Hanc actione
Abbreviated transcription (Latin):
ob ligatũm. siꝰ sidãpnũ uieo datũ sit
cuius factumi p̃tor exstimare solet.
ñputat põponius eius noĩe. hanc
actionẽ utilem futuram. ¶ Infactũ
ueluti uator. ¶Possumus aũt furti
ł dãpni iniurie actioẽ. uticunauti
ut certihominis factum arguãmus.
gatur cum nauta: except̾iõdabitur.
actione acatur. exeptiodubnt s¬

Expanded text:
obligatum. Sed si damnum in eo datum sitcuius factum praetor aestimare solet, non putat Pomponius eius nomine hanc actionem utilem futuram. In factum veluti viator. Possumus autem furti vel damni iniuriae actione uti cum nautiut certi hominis factum arguamus: sgatur cum nauta, exceptio dabitur, nactione agatur, exceptio dabit
Abbreviated transcription (Latin):
ñ s̃t equissimũ eẽ in exercitorem
actione utilem dare ¶hacaũt actioẽ
suõ noiẽ erercitor tenetur. culpe .s.
tur. nãcumalie nos adhib: explo¬
rareeum oportet cuius fidĩ cuius
nauim adhibuerit. ¶ Si plures
nauim exerceant inunquis q ꝓpar

Expanded text:
non sit, aequissimum erit in exercitorem actionem utilem dare.Hac autem actione suo nomine exercitor tenetur, culpae scilicet tur: nam cum alienos adhibet, explorare eum oportet, cuius fidei, cuius nauem adhibuerit.Si plures nauem exerceant, unusquisque pr
Abbreviated transcription (Latin):
conpetit. euius ut piculo. nisi ipse
sub rĩpuit ⁊̃ postea abeo subri ꝑi¬
at᷑ur aut alio subriꝑiente. ipse
Quiañ ip̃a cererarum reꝵ locatiõĩ
rius m̃cedẽ accipiunt. ñ ꝓ̃cͦustõdia
st nauta uttraiciat uectores. cau¬
po utinatores manere incaupona¬
patiatur. stabularius ut ꝑmittat
uim̃ta ap̃ eumstabulari. ⁊ tñ custo¬
die noĩe ten̾ent̃ Iñam ⁊ fullo. ⁊ sar¬
cinator. ñ pcustooia. stparte m̃cedẽ
accipiunt. ⁊ tñ custodie noie ex lo¬
cato teuent. ¶E cũꝙ dẽ fito dixi

Expanded text:
competit, cuius sit periculo, nisi si ipse subripiat et postea ab eo subripiatur, aut alio subripiente ipse nquia haec ipsa ceterarum rerum locationi rius mercedem accipiunt non pro custodia, sed nauta ut traiciat uectores, caupo utpatiatur, stabularius ut permittat iumenta apud eum stabulari: et tamen custodiae nomine tenentur. nam et fullo et sarcinator non pro custodia, sed pro arte mercedem accipiunt, et tamen custodiae nomine ex locato tenentur. Quaecumque de furto d
Abbreviated transcription (Latin):
ĩdem ait etiam siñdum sintres in
naiim recepte. s si uilitoi perie¬
rint. quas semel teceͣꝑit. ꝑiculum
ad eum ꝑtinere. ¶ ait p̃tor insire¬
stituant incõs iudĩtum d̾abo. ¶ Ex
ħ edicto infactimĩ actio ꝓfiq seitur.
si ansit necessaria uidendum: quia
cata sit: quiconduxit exconoucto
exlocato conuenitur.¶ s sigratis ie
raria actio sit inducta cum sĩt
p̃tor curam agere rep̾mẽs i ꝓ¬
ioͣcat᷑o ⁊ conducto ciupa. indeposito

Expanded text:
ribit. idem ait, etiamsi nondum sint res in nauem receptae, sed in litore perierint, quas semel recepit, periculum ad eum pertinere.Ait praetor: 'nisi restituent, in eos iudicium dabo'. ex hoc edicto in factum actio proficiscitur. sed an sit necessaria, uidendum; quia cata sit, qui conduxit ex conductoe‹x› locato conuenietur: sed si gratis res raria actio sit inducta, cum sintpraetor curam agere reprimendae implocato conducto culpa, in deposito
Abbreviated transcription (Latin):
ceꝑit. iiisi restituant. meos iuu¬
itimmdabo. ¶ Maximautilitas ẽ
huius edictiquia necẽẽ est plerũq
oꝵ ficem sequi. res ꝙ custodieeoꝵ
comuttere. nͣaꝙ quis quã putet gra¬
uit̃ ħ adiisus eos ꝯstitutum. namẽ
rib adu̾sus eos quos iecipiunt cͦoe
te. Nautam accipere debemus eum
qui naiĩ ẽxercet. quãus nante ap¬
pellantur oĩs ꝗ nauis nauigande
cã innauis . s ceerercitore solũtͦ

Expanded text:
ceperint nisi restituent, in eos iudicium dabo'.Maxima utilitas est huius edicti, quia necesse est plerumque eorum fidem sequi et res custodiae eorum committere. ne quisquam putet grauiter hoc aduersus eos constitutum: nam esribus aduersus eos quos recipiunt coeun ait praetor 'nautae'. nautam accipere debemus eum qui nauem exercet: quamuis nautae appellantur omnes, qui nauis nauigandae causa in naue s
Abbreviated transcription (Latin):
uito te mortuum inferre. quominꝰ
illi ineoloco sepulchrum sinedolo
malo edificare. liceat uim fieri ue¬
to. int̃ dictum ħ ꝓpt̾ea ꝓpositum est.
quiareligionis interẽ monum̃ta
extrii. ⁊ exornari. ¶Facere sepul.¬
chrum siuemoniũtum in loco ĩ

Expanded text:
ito te mortuum inferre, quominus illi in eo loco sepulchrum sine dolo malo aedificare liceat, vim fieri veto". Interdictum hoc propterea propositum est, quia religionis interest monumenta exstrui et exornari. Facere sepulchrum sive monumentum in loco,
Abbreviated transcription (Latin):
re udetur siue in locum inferre ꝓhi¬
beanir. suie initinere arceat᷑. ¶ħ
copino conpetit. Item simicħ in
fundum iua debeatur inquẽ fũdũ
inferreuolo. ⁊uaꝓhibear. hocint̃¬
dicto posse me exꝑiri placuit. quia

Expanded text:
re uidetur, siue in locum inferre prohibeatur siue itinere arceatur. co puro competit. Item si mihi in fundum uia debeatur, in quem fundum inferre uolo, et uia prohibear, hoc interdicto posse me experiri placuit, quia
Abbreviated transcription (Latin):
auis .ł. Si cumuno ex dnĩs noxali¬
iudiqo agatur. an ꝓparte socii. satĩ¬
daredeb. sabinus ait noñðebe. ꝗ a
quodam modoͣ łuum hominẽ de fẽ¬
deret cui insolidum defendendi ne¬
cessita s eẽt. neͤaudit̃ siꝓparte parat᷑
sit defendere.
lp̃ .i. S iẜuum mead̾ cã sistere ꝗ dã
ꝓmiserit. ⁊ ib̾ factus sistat᷑. si de ipõ
contiou̾sia ẽ. capitalium accionũ.
iniutiar̃ ꝙ noiẽ ãirecte sistitur.
Quia alit̃ deseruo supplicis ⁊ uersn¬
d deinuiria satis fit. alit uindic¬

Expanded text:
ale.Si cum uno ex dominis noxalis agetur, an pro parte socii satisdare deberet?Sabinus ait non debere: quia quodammodo totum suum hominem defenderet, cui in solidum defendendi necessitas esset, nec auditur, si pro parte paratus sit defendere. Si servum in eadem causa sistere quidam promiserit et liber factus sistatur: si de ipso controversia est capitalium actionum iniuriarumque nomine, non recte sistitur: quia aliter de servo supplicium et verberibus de iniuria satisfit, aliter d