comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
simile ẽ. uelam̃to qͦ faciẽ obtexit. qr splendorẽ uuttꝰ
eiꝰ fiu ifrł ñ poterant intueri : Na ex decẽ p̃ceptis hoc
solũ popło p̾cepit qđ figurate ibi dictũ ẽ. Alia qͥppe no
uẽ sic̃ p̃cepta st̃ etiã nnouo testam̃to obseruanda mi¬
nime dubrtamꝰ. Iuud autẽ unũ de sabbato usq ad co
figura dici septimi obseruatione. apd̃ ifrłitas uelatũ
fuit. & mysterio p̃ceptũ fuit. & qͦdã sacram̃to figuraba¬
tur: ut hodie a nobis ñ obseruet᷑. s. solũ qđ siginficabat
nitieaiñ. In ilia aut̃ reqͥe ubi oꝑa seruilia iubent᷑ cessa¬
re: magna e. atatudo grẽ di. Ic̃ enĩ fuint eũ rese oꝑa
bona: cũ fides ꝑ dilectionẽ oꝑat᷑. lmor autẽ torm̃tũ

Expanded text:
 uelamento, quo faciem obtexit. quia splendorem uultus eius filii Israhel non poterant intueri? nam ex decem prae. ceptis hoc solum populo praecepit, quod figurate ibi dictum est; alia quippe ibi nouem sicut praecepta sunt etiam in nouo testamento obseruanda minime dubitamus. illud autem unum de sabbato usque adeo figurata diei septimi obseruatione apud Israhelitas uelatum fuit et in mysterio praeceptum fuit et quodam sacramento figurabatur, ut hodie a nobis non obseruetur, sed solum quod significabat intueamur. in illa autem requie ubi opera seruilia iubentur cessare, magna est altitudo gratiae dei. tunc enim fiunt cum requie opera bona, cum fides per dilectionem operatur, timor autem t
Abbreviated transcription (Latin):
ta aliã editionẽ qtiȩ dpx̃ dñs facere ea. Ambigue positũ ẽ.
utrĩ facere ea ipse dñs. an ali. S. utiq manifestũ ẽ qđ uli.
Iussit qͥppe ille quȩ fierent. S forte ideo sic positũ ẽ. ut ex
utroq accipiat᷑. qr & dñs facit cũ facientes adiuitat. sedm
illud apłi. intiore & tremore uram ipsoꝵ salutẽ oꝑamini.

Expanded text:
 quae dixit dominus facere ea. ambigue positum est, utrum "facere ea" ipse dominus an illi; sed utique manifestum est quod illi: iussit quippe ille quae fierent. sed forte ideo sic positum est, ut ex utroque accipiatur, quia et dominus facit, cum facientes adiuuat, secundum illud apostoli: in timore et
Abbreviated transcription (Latin):
exisse de femorib iacob: uidendũ ẽ. qͥd hinc
respondeat᷑ eis. qͥ hoc testimomo confirmare ni¬
tunt᷑. a parentib simul animas  ꝓpagari. Animaᷤ

Expanded text:
exisse de femoribus Iacob, uidendum est quid hinc respondeatur eis qui hoc testimonio confirmare nituntur a parentibus simul animas cum corporibus propagari. anima
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. qđ dix̃. exploratores estis. tanꝗͣ si dixisse explo¬
ratoꝵ pena digni estis. ħ ẽ. exploratores deputami¬
in: merito m̃datii ur̃i. estis autẽ potuisse dici. ꝓ
habemtni & deputamini. innumẽ similes loquutio¬
nes docent. Unde ẽ. illa heliȩ qͥcũq exaudierit in
igne: iꝑse erit ds̃. Non enĩ tẽ erit: s tunc habebi¬

Expanded text:
e "exploratores estis," tamquam si dictum esset: exploratorum poena digni estis, hoc est exploratores deputabimini merito mendacii uestri. "estis" autem potuisse dici pro habebimini et deputabimini innumerae similes locutiones docent. unde est illa Heliae: quicumque exaudierit in igne, ipse erit deus. non enim tunc erit, sed tunc habebi
Abbreviated transcription (Latin):
significat qđ fr̃s iosepħ dedert̃ peccuniã in eptio¬
nẽ frunti. s eã accepto frumto iterũ recepert.¬
dat sua munera : & in nrã ẽptione nos ditiores
rit᷑ cur ioseph uirmitissimꝰ & scissimꝰ fr̃s suos
talit̾ afficere uoluerit. in ꝓtelatione agnitionis
sue: eũ cito potuiss& eis fubuenire innotescendo

Expanded text:
Fratres Joseph dederunt pecuniam in emptione frumenti, sed eam accepto frumento receperundat sua munera, et in nostra emptione nos ditiores ritur cur Joseph vir mitissimus et sanctissimus fratres suos taliter afficere voluerit in protelatione agnitionis suae, cum cito potuisset eis subvenire innotescendo
Abbreviated transcription (Latin):
arũ. Magnuĩ enĩ hoc nc̃ usquequaq consonatui reli¬
qͥas uł reliqͥarũ accipiamꝰ iacob & finos eiꝰ. eũ onis
sint in columes: anforte ilud signifieat aito secretoq¬
salue facte st̃ qr ꝓpħa p̾dixerat & si fuerit nu¬
merꝰ filioꝵ isrł sic̃ arena maris reliqͥe salue fien.
Ad hoc enĩ occisus ẽ. xp̾e a udeis & t̃ditus gentib
erent. Unde dicit apls. Nĩ & ego isrłita sũ & ut
plenitudo gentiũ intrar&. Esic omĩs isrł saluus
fier&: idẽ ex reliqͥis iħc scdm carne̾. & plenitu¬

Expanded text:
 enim non usquequaque consonat, ut reliquias uel reliquiarium accipiamus Iacob et filios eius, cum omnes sint incolumes. an forte illud significat alto secretot numerus filiorum Israhel sicut arena maris, reliquiae saluae fient? ad hoc enim occisus est Christus a Iudaeis et traditus gentibuserent. unde dicit apostolus: nam et ego Israhelita sum, et: ut plenitudo gentium intraret et sic omnis Israhel saluus fier
Abbreviated transcription (Latin):
osi adhib̾e testimonii patrociniũ. ñ ꝓpt̾ illos filios
isrł . s. ꝓpt̾ ioseph qͥ ualde sapiens com̃dat᷑. Sed hoc
u̾bũ. & ꝓsatietate solere poni in script̾is qͥ diligent᷑
aduterit: muttis in locis inueni&. Unde ẽ. alud. Ui¬
uficasti t̾ra & inebriasti eã muttiplicasti locuple¬
tare eã. Eo qđ in laude benedictiõis hoc postcũ ẽ. &
donũ dĩ cõmemorat᷑. appar& hanc ebrietatẽ saturi¬
tatẽ significari. Non ita inebriari ut inebriant᷑ ebriosi.:
nec ipsi t̾re utile ẽ. qͣndo maiore ꝗͣ sacietate suffieit.
humore corrũpit᷑. Sic̃ uita ebriosoꝵ qͥ ñ satietate se re¬

Expanded text:
osi adhibere testimonii patrocinium non propter illos filios Israhel sed propter Ioseph, qui ualde sapiens commendatur; sed hoc uerbum et pro satietate solere poni in scripturis qui diligenter aduerterit multis in locis inueniet. unde est illud: uisitasti terram et inebriasti eam, multiplicasti ditare eam; eo quod in laude benedictionis hoc positum est et donum dei commemoratur adparet hac ebrietate saturitatem significari. nam ita inebriari ut inebriantur ebriosi nec ipsi terrae utile est, quoniam maiore quam satietati sufficit umore corrumpitur sicut uita ebriosorum, qui non satietate se re
Abbreviated transcription (Latin):
redissent : Sea seqr̃ magis urg& questione. ubi
iterũ niraũ dicens. Mittite ex uobis iniũ. & aadu¬
cite frrm urm. Uos autẽ uincimim. qͥ ad usq mani¬
festa sint ũba ur̃a si uera dicitis. annon. Sin aut̃ ꝑ
salut̃ pharaonis exploratores estis .i. si ñ nera dicitis
exploratores estis. Huic sententiȩ int̾posuit uirati¬
onẽ : qr si uera ñ drxissent exploratores eent. idõ
exploratoꝵ pena digni eent. qͦs tam̃ uera dicere
& his ũbis adhibeat iurationẽ. uerũ omĩno uirat.
bi ñ ẽ. condicio qr dix̃ sĩ fecisti quẽ tam̃ ñ fecisse
certũ hab&. S ait aliqͥs uerũ qr si fec̾ adult̾iũ¬

Expanded text:
ed quod sequitur magis urget quaestionem, ubi iterum iurauit dicens: mittite ex uobis unum et adducite fratrem . uestrum; uos autem abducemini, quoadusque manifesta sint uerba uestra, si uera dicitis an non; sin autem, per salutem Pharaonis <nisi> exploratores estis; id est: si non uera dicitis, exploratores estis. huic sententiae interposuit iurationem, quia, si uera non dixissent, exploratores essent, id est exploratorum poena digni essent, quos tamen uera dicere et his uerbis adhibeat iurationem, uerum omnino iurat. ibi est enim condicio, qua dixit: si fecisti, quem tamen non fecisse certum habet. sed ait aliquis: uerum est, qui
Abbreviated transcription (Latin):
bom anmi sẽꝑ peliuus ẽ. ad piecatẽ. Unde & in ioseph
uircutũ possumꝰ considare copiã. Castꝰ gͦ erat: cũ sp̃¬
uit impudicierã dñe. Sapiens: eũ diligenti inuesti¬
gatione frm suoꝵ animos explorabat. qͣut̃ sentirens
de frẽ suo utermo. Iustꝰ. in adhibitione discipline
delinquentib Priꝰ: m cuersione penitentiũ. Rursusq
lota facie. egressus continuit se.: & ait. Ponte panes

Expanded text:
livis est ad pietatem: unde et in Joseph virtutum possumus considerare copiam. Castus ergo erat cum sprevit impudicitiam dominae; sapiens, cum diligenti investigatione fratrum suorum animos explorabat, qualiter sentirent de fratre suo uterino. Justus erat, in adhibitione disciplinae delinquentibus; pius, in conversione poenitentium. Rursusque lota facie, egressus continuit
Abbreviated transcription (Latin):
nichil diceret᷑: qđ utrũ consulto tacitd̾ sit. an iã
fecerit ꝑturbationis obliuio ñ appar&. Nã & illua
qd̃ dixerunt se abipso ioseph int̾rogatos de patre &
fre suo. se aut̃ illa int̾roganti indicasse. mirũ si ul
ad sententiã potest ipsa ꝑuenire narratio. ut ea
const& eũ eẽ. ueracẽ. ꝗͣꝗͣ & si aliqͣ falsa in ea sunt.
falli potiꝰ ꝓ obliuionẽ potuit. ꝗͣ aud& m̃tiri apua
eũ. Presertĩ eui ñ sic̃ nescienti. s etiã ila quę noue¬
rat eũ scire ad flectendã eiꝰ misediã narrationi inse¬

Expanded text:
nihil diceretur. quod utrum consulto tacitum sit an et id nihil diceretur. quod utrum consulto tacitum sit an et id fecerit perturbationis obliuio non adparet. nam et illud quod dixerunt se ab ipso Ioseph interrogatos de patre et fratre suo, se autem illa interroganti indicasse, mirum si uel ad sententiam potest ista peruenire narratio, ut eam constet esse ueracem. quamquam etsi aliqua falsa in ea sunt, falli potius per obliuionem potuit quam audere mentiri apud eum praesertim, cui non sicut nescienti, sed etiam illa quae nouerat eum scire ad flectendam eius misericordiam narrationi inse
Abbreviated transcription (Latin):
tnopmatꝰ cũ qͥb agit᷑: tam̃ sapientiȩ illiꝰ guitate
nͥ magnii aliꝗͥd isto qͣsi ludo signfica s  nec aba¬
io fier& nec ea seript᷑a contineret᷑. in qͣ ẽ. tante scĩ¬
tatis auccoritatis. & ꝓpħandoꝵ tanta intentio fu¬
turoꝵ. Non negligent̾ considerandũ puto tantam
Non eos utiq faciens calamitosos. qͣndo tante etia
ipsoꝵ fut᷑e lȩticiȩ exitũ cogitabat. & totũ hoc qd̃
agebat ut eoꝵ gaudiũ differret᷑. ad hoc agebat
ut eadẽ dilatione cumularet᷑. tãꝗͣ ñ eẽnt condigne
passiones eoꝵ. in toto illo tẽprẽ qͦ turbabant᷑ ad
fucurã głiam exultationis. quȩ in eis fuerant reue¬
landa. fre cognito quẽ a se ꝑditũ eẽ. arbitrabant᷑.
quem. & rliqͣ. Muita innarratione uide alit̾ dicta
st᷑ ꝗͣ cũ illis egerat ioseph. ꝗͣuis apud eũ loqueret᷑
ut omino de illa instmilatione qđ exploratores eẽn

Expanded text:
inopinatius cum quibus agitur, tamen sapientiae illius grauitate, inopinatius cum quibus agitur, tamen sapientiae illius grauitate, nisi magnum aliquid isto quasi ludo significaeo fieret, nec illa Scriptura contineretur, in qua est tantae sanctitatis auctoritas, et prophetandorum tanta intentio futurorum. Non negligenter considerandum puto, tantam non eos utique faciens calamitosos, quando etiam tantae ipsorum futurae laetitiae exitum cogitabat; et totum hoc quod agebat, ut eorum gaudium differretur, ad hoc agebat, ut eadem dilatione cumularetur, tanquam non essent condignae passiones eorum in toto illo tempore quo turbabantur, ad futuram gloriam exsultationis, quae in eis fuerat revelanda, fratre cognito, quem a se perditum esse arbitrabantur. ur. Multa in narratione Iudae aliter dicta sunt quam cum illis egerat Ioseph, quamuis apud eum loqueretur, ut omnino de illa insimulatione, quod exploratores essent,
Abbreviated transcription (Latin):
uestim̃ta seruabat. Fieuit ioseph. & cecitas pauli fletꝰ
ẽ. xp̃i. Lauat faciẽ suã: ut lum̃ ei amissũ restituat.
Lauat faciẽ suã xpc̃. ubi baptizatꝰ ẽ. paulꝰ ꝑ que añs¬
s qr subiectꝰ ñ enit int̾ saccũ erait scipohꝰ. doctrimna intꝰ
lege̾: lucerna int̾ modiũ. Missꝰ tam̃ ananias in pau¬
gentũ resplenduit. & decidentib sqͣmis uelut qͥbusdã
sacci umcłis. soluto sacco .i. deposito legis uelamine :
adeptꝰ ẽ. gram libertatis. & reuelata facie : sermonis
serio s ioco dictũ ẽ. ut exitꝰ docuit. ñ ẽ. habendum
m̃daciũ. Mendatio enĩ am̃dacib serio agunt᷑ ñ io¬
co. Cũ autẽ quȩ ñ sunt tanꝗͣ loco dicunt᷑: ñ deputã¬
eur iñdatia. Sed magis mou& qͥd sibi uelit ista ac¬
tio ioseph qͣ fr̃s suos donec eis aꝑuit qͥs eẽt. toci¬
ens iudificaiit. & tanta expectatione suspendit.
Qui lic& tanto suauis sit cũ legit̾. quanto illis fit

Expanded text:
vestimentum servabat. Flevit Joseph, et caecitas Pauli fletus est Christi. Lavat faciem suam, ut amissum et lumen restituat; lavit faciem suam Christus, ubi baptizatdoctrinae intra Legem, lucerna inter modium. Missus tamen Ananias gentum resplenduit, et decidentibus squamis velut quibusdam saccingulis: soluto sacco, id est, deposito Legis velamine, adeptus est gratiam libertatis, et revelata facie, sermonem serio sed ioco dictum est, ut exitus docuit, non est habendum mendacium? mendacia enim a mendacibus serio aguntur, non ioco; cum autem quae non sunt tamquam ioco dicuntur, non deputantur mendacia. sed magis mouet quid sibi uelit ista actio Ioseph qua fratres suos, donec eis aperiret quis esset, totiens ludificauit et tanta expectatione suspendit: quod licet tanto sit suauius cum legitur, quanto illis fit
Abbreviated transcription (Latin):
adoraet̃. s idõ ẽ. adoratus: quia uenditꝰ. Sic di¬
uunũ ẽsiliũ dũ deuitat᷑ cõplet̾: fic humana sa¬
sericors as. mortaliũ acta disponens. alia c̾cedit
ꝓpiciꝰ. alia ꝑmittit iratꝰ. Atq ea quȩ ꝑmittit
sic tolerat: ut ea in sui consilii usũ uertat. Uide
miro mͦ fit. ut & qđ sine dĩ uoluntate agit᷑: uo¬
luntati dĩ ẽtriũ ñ sit. qr dũ inbonũ usu mala¬

Expanded text:
adoraretur . Sed ideo est adoratus, quia venditus. Sic divinum consilium, dum devitatur, impletur. Sic humana sasericors Deus mortalium acta disponens, alia concedit propitius, alia permittit iratus, atque ea quae permittit sic tolerat, ut ea in sui consilii usum vertat. Unde miro modo fit ut et quod sine voluntate Dei agitur, voluntati Dei contrarium non sit, qu
Abbreviated transcription (Latin):
deq dnm̃ & dm̃ suĩ. qr sic̃ ipse ato: explenitudine
eiꝰ accepit. Uidit omino: & idõ in natis mulierũ ma¬
ior illo nemo surrexit : qr ex om̃ĩb p̾nuntiantib xp̃m.
& idõ tãꝗͣ odollamita uere testimoniũ ꝓhibuit in aq.
tes eiꝰ uelut grex detonsarũ. Iã deide thamar ha-¬
bitũ mutat. nã & cõmitans int̾p̃tat᷑: mutat & nom̃¬

Expanded text:
deum suum, quia, sicut ipse ait, ex plenitudine eius accepit. uidit omnino et ideo in natis mulierum maior illo non exsurrexit, quia ex omnibus praenuntiantibus Christum et ideo tamquam Odollamites uere testimonium perhibuit in aquaessent uelut grex detonsarum. Iam Thamar habitum mutet; nam et "commutans" interpretatur Tham
Abbreviated transcription (Latin):
cipib tius. Huiꝰ gͥ uenientis ad oues que ꝑierant do¬
mꝰ ifrł. figurã gessit ipse iudas cũ ir&e ad tondenda ᷤᷤ
oues suas in tamna. qđ int̾p̃tat᷑ deficiens. Iã enim
defecerat pͥnceps ex iuda & omẽ magisteriũ : atq
unctio tudeoꝵ. donec uenir& eui repositũ erat.
U enit autẽ cũ pastore suo odollamite. cui nom̃ erat
hiras. & int̾p̃tat᷑ odollamitis: testimoniũ in aqua
cũ hoc plane testimonio dñs uenit: habens qͥdem

Expanded text:
chia. huius itaque uenientis ad oues, quae perierant domus Israhel, figuram gessit ipse ludas, cum iret ad tondendas oues suas in Thamna, quod interpretatur "deficiens." iam enim defecerat princeps ex Iuda et omne magisterium atque unctio Iudaeorum, ut ueniret cui repositum erat. uenit autem cum suo pastore Odollamite, cui nomen erat Iras; et interpretatur Odollamites "testimonium in aqua." cum hoc plane testimonio dominus uenit, habens quidem
Abbreviated transcription (Latin):
occłos imecit. Ista malier figura erat sinagoge¬
ut supͣdiximꝰ. quę sepe sic̃ scriptũ ẽ. mechata e.
pꝰ dõs alienos. Similit̾ uolebat cepm̃ madutcerii
sui scelere retinere: ut negar& se eẽ. deũ. & pha¬
riseoꝵ magis ꝗͣ legis p̾cepta seruar&: quȩ illi ue¬
lut maritꝰ erat. Xpc̃ autẽ ñ adqͥescens illicite
doctrine adutt̾io: adultere sinagoge mani ueste
corpris apphensus. carne se exuit. & liber mottis.
in celũ ascendit. Calũpmata ẽ. meretrix. ubi eiꝰ
inferna tremuert̾: cũ etiã ubi ueluti punienaꝰ
descenderat. inde alios liberauit. His ita gestiᷤ.

Expanded text:
committeret. Ista mulier figura erat synagogae, quae saepe, sicut scriptum est, maechata est post deos alienos. Similiter volebat Christum in adulterii sui scelere retinere, ut negaret se esse Deum, et Pharibarum quam legis praecepta servaret, quae illi velut maritus erat. Christus autem non acquiescens illicitae doctrinae, id est, adulterinae Synagogae, manu veste corporis apprehensus, carne se exuit, et liber mortis in coelum ascendit. 12. Calumniata est meretrix, ubi eum inferna tenuerunt, cum etiam ubi veluti puniendus descenderat: inde alios liberavit. Sequitur: His it
Abbreviated transcription (Latin):
ritudinis in qua dño fel ministrauit. s uiiꝰ in qͣ pe¬
trus amare fleuit. Nã & uida latine ẽfessio ẽ. son¬
fessiom gͦ amaritudo misceat᷑ : ut uera penitentia
p̃signet᷑. Hac penitentia fecundat᷑ ȩccła: in omib
gentib consticuta. Oportebat enĩ pati xpm̃: refur
& remissionẽ peccatoꝵ ꝑ om̃s gc̾s meipientib ab
ierlm. Na & ipse habitꝰ meretricis: c̃fessio e. pecca¬
intp̃tat᷑ fõns. Cucurrit enĩ uelit ceruus ad fontẽ
aq̃rũ: ut ꝑuenir& ad semen abrahe. Iuo enĩ ñ cogno¬
scente. fetat᷑: qr de illo p̾dictũ ẽ Popłs quẽ non
cognoui seruiuit mͥ. Accepit occulte dnulũ. moni¬

Expanded text:
ritudinis, in qua domino fel ministrauit. sed illius, in qua Petrus amare fleuit; nam et Iuda latine "confessio" est. confessioni ergo amaritudo misceatur, ut uera paenitentia praesignetur. hac paenitentia fecundatur ecclesia in omnibus gentibus constituta. oportebat enim Christum pati ntibus ab Jerusalem. Nam et ipse habitus meretricis, confessio peccainterpretatur fons. Cucurrit enim velut cervus ad fontes aquarum pervenire ad semen Abrahae; illo enim non cognoscente fetatur, quia de illo praedictum est: Populus quem non cognovi servivit mihi . Accepit in occulto annulum, et moni
Abbreviated transcription (Latin):
habeat unde ꝓdesse possit. atq id ꝑdat in t̾ra: Aaiꝰ
porro malĩ ẽ. ablate uite qđ significat pellis. qͣ
ñ ad iite. qdđ significat memor eoꝵ. Ds tam̃ ambos
occidisse diecũ ẽ. ubi figurat᷑ regnũ talib hominib
abstulisse. Terciꝰ uͦ filiꝰ uide qđ illi mulieri ñ iun
git᷑: significat tẽpꝰ ex qͦ reges plebi uideoꝵ cȩpe¬
runt de tribu tude ñ fieri. & ideo erat qͥdẽ filius
uide. s eũ thamar maritũ ñ accepit: qr erat eadẽ
tribu uida. s iã in popło tude nemo regnabat: un
hanc significationẽ uiri & iusti sc̃i. qͥ lie& illo te¬
pore fuerint: ad nouum tam̃ ꝑtinent testam̃tũ. ꝗͥ¬

Expanded text:
habeat unde prodesse possit, atque id perdat in terra. Majus porro malum est ablatae vitae, quod significat pellis, quam non ad vitae, quod significat memor eorum. Deus tamen ambos occidisse dictus est, ubi figuratur regnum talibus hominibus abstulisse. Tertius vero filius Judae, qui illi mulieri gitur, significat tempus, ex quo reges plebi Judaeorum coeperunt de tribu Judae non fieri; et ideo erat quidem filius Judae, sed eum Thamar maritum non acceperat, quia eadem erat tribus Juda, sed jam in populo Judae nemo regnabat. Undhanc significationem uiri sancti et iusti, qui licet illo tempore fuerint, ad nouum tamen pertinent testamentum,
Abbreviated transcription (Latin):
Hoc enĩ factũ ẽ. in eis quos tẽ significabat ꝑsona moysi
diderunt.i. statĩ ut transit eius głia. Ilã postea quã
resurrexit amortus & ascendit in cȩlũ misso de suꝑ spũ

Expanded text:
Hoc enim factum est in eis quos tunc significabat persona Moysi,Hoc enim factum est in eis quos tunc significabat persona Moysi,diderunt, id est statim ut transiit ejus gloria. Nam posteaquam resurrexit a mortuis et ascendit in coel
Abbreviated transcription (Latin):
nã int̾pietam᷑. Et tega manu mea suꝑ te. donec tran¬
seã. & auferã manũ mea. & tc̃ uidebis postĩora mea.
facies autẽ mea ñ uidebit᷑ tͥ. Cũ iã dixiss& stabis suꝑ
petrã. statĩ ut transi& głia mea. ubi intelligit᷑ pꝰ tn¬
sitũ suũ ꝓmisisse suꝑ petrã stabilitatẽ: qͦmͦ accipiendũ
ẽ. qd ait ponã te in cauerna petre. & tegã manu mea
suꝑ te donec transea. & auferã manũ. & tẽ uidebis po¬
steriora mea: quasi iã illo in petra constituto. tegat ma
nu suꝑ eũ. & deinde tͣnseat. cũ eẽ. in petra ñ possit:
nͥ pꝰ eiꝰ tͣnsitũ. Sed recapitulatio intelligenda ẽ. rei pt̃¬
misse qͣli sol& uti scriptura in multis locis. Postea qͥppe
dix̃. qđ ordine tẽporis pͥus ẽ. Qui ordo ita se hab&. Tegã
manu mea suꝑ de donec transeñ. & tc̃ uidebis postĩora
mea. Ilã facies mea ñ uidebit̾ tͥ. Et stabis suꝑ petrã sta¬
tĩ ut transi& głia mea : & ponã te in cauern& petre.

Expanded text:
 tegam manu mea manum meam super te, donec transeam et auferam manum meam, et tunc videbis posteriora mea, facies autem mea non videbitur tibi. Cum jam dixisset, Stabis Super petram statim ut transiet gloria mea, ubi intelligitur post transitum suum promisisse super petram stabilitatem; quomodo accipiendum est quod ait: Ponam te insuper te, donec transeam et auferam manum, et tunc videbis posteriora mea. Quasi jam illo in petra constituto, tegat manu sua super eum, et deinde transeat, cum esse in petra non possit, nisi post ejus transitum. Sed recapitulatio intelligenda est rei praetermissae quali solet uti Scriptura in multis locis. Postea quippe dixit, quod ordine temporis prius est: qui ordo ita se habet. Tegam manu mea super te, donec transeam, et tunc videbis posteriora mea, nam facies mea non videbittim ut transiet gloria mea, et ponam te in caverna petrae.
Abbreviated transcription (Latin):
racła diuina faciebat: nocte᷑ qͣndo sic̃ homo moriebat᷑.
qͣndo & illi titubauerant qͥ nt die crediderunt. Hoc ẽ.
gͦ cũ tͣnfiero tunc uidebis posteriora mea: cũ t̃nfiero
de hoc mundo ad patrẽ posterius in me credituri st̃
qͦrũ typũ geris. lunc enĩ cõpuneti corde dixeruns.
qͥd faciemꝰ : & iussi ft̃ ab apłis agere penitentiã. &b ap¬
titari in nomine iħuxpĩ. ut dimitterẽt᷑ illis peccata

Expanded text:
racula faciebat; noctem, quando sicut homo moriebatur, quando et illi titubaverunt qui in die crediderant. Hoc est ergo, Cum transiero, tunc videbis posteriora mea, Cum transiero de hoc mundo ad Patrem, posterius in me credituri sunt quorum typum geris. Tunc enim compuncti corde dixerunt: Quid faciemus? Et jussi sunt ab Apostolis agere poenitentiam, et baptizari in nomine Jesu Christi, ut dim
Abbreviated transcription (Latin):
spectu tuo. & miserebor eui misertus ero. & miscdiã p̾stabo
citi miscdiã p̃flitero. Cũ paulo ante dixiss&. ipse antece¬
qͥe dabo tͥ. Qđ moyses sic uidet̾ accepisse. antecedã te. taq̃
ñ ei popło qͥ pͣsens initinere futurus eẽt. & ideo ait sin̾
tu ipse simul ueneris nobiscũ neme ducas hinc &cet̾a.¬
tͣnsibo ante te. siue transibit głia mea ante te. ñ qr hoc
aliud ẽ : ile qͥppe intelligiair loqͥ & dicẽ tͣnsibo ante te
de qͦ dic̃ euangliũ. cũ ueniss& hora ut tͣnsir& iħc ex
hoc mundo ad patre. qͥ tnsitꝰ etiã pascha intpͥtari ꝑhibe
tur. Hec itaq magna omĩno ꝓpħia ẽ. Ipse eni ante om̃s
scõs tͣnsit ad patrẽ de hoc scło parare utis mansiones re¬
in eo ipso ualde cõmendat dicens. & tiocabo nom̃ dnĩ in
conspectu tuo tãꝗͣ in conspectii popli isrł euiꝰ moyses cũ
hec audir& typũ gerebat. In conspectu eni gentis ip
autẽ dix̃ ñ uocabor. actutum ũbũ ꝓpassiuo ponens. ge¬

Expanded text:
 miserebor cui misertus ero, et misericordiam praestabo cui misericordiam praestitero; cum paulo ante dixisset: ipse anteceibi dabo. quod Moses sic uidetur accepisse: antecedam te, tamquam non ei populoque praesens in itinere futurus esset; et ideo ait: si non tu ipse simul ueneris nobis-cutransibo ante te; sive transibit gloria mea ante te. Nisi quia hoc aliud est. Ille quippe intelligitur loqui et dicere: Transibo ante te, de quo dicit Evangelium. Cum venisset hora, ut transiret Jesus de hoc mundo ad Patrem ; qui transitus etiam pascha tur. Haec itaque magna omnino prophetia est. Ipse enim ante omnes sanctos transit ad Patrem de hoc saeculo, parare illis mansiones rein eo ipso ualde commendat cum dicit: et uocabo nomine domini in conspectu tuo, tamquam in conspectu populi Israhel, cuius Moyses cum haec audiret typum gerebat. in conspectu enim gentis ipsautem dixit, non" uocabor," actiuum uerbum pro passiuo ponens ge
Abbreviated transcription (Latin):
ubi ut uiuat᷑ huic uite moriendũ ẽ. Itẽ int̾posito ar¬
ticulo dicente scriptura & ait dñs seqͥt᷑ & loqͥt᷑ ecce
locꝰ penes me. Quis enĩ locꝰ penes dm̃ ñ ẽ. qͥ nusꝗͣ ẽ ab¬
sens: si eccłiã significat dicendo. ecce locus penes me
tanꝗͣ tẽplũ suũ com̃dans. & stabis inqͥt suꝑ petrã qr
suꝑ hanc petrã ait dñs edificabo eccłiam meã. statĩ ut¬

Expanded text:
ubi ut vivatur huic vitae moriendum est. Item interposito articulo dicente Scriptura, Et ait Dominus, sequitur et loquitur: Ecce locus penes me. Quis enim locus non penes Deum est, qui nusquam est absens? sed Ecclesiam significat dicendo, Ecce locus penes me, tanquam templum suum commendans: Et stabis, inquit, super petram, quia super hanc petram, ait Dominus, aedificabo Ecc
Abbreviated transcription (Latin):
tiabo aduersũ me delictũ meũ dnõ. & tu remisisti
ipietatẽ cordis mei. Hanꝰ autẽ ꝓpħiã potiꝰ fuisse quã
loquutꝰ ẽ. dñs ad moysen. satis res ista indicat: qͣndo¬
qͥdẽ de petra uł cauerna eiꝰ & demanꝰ eiꝰ suꝑpositioꝵ.
de uisione posterioꝵ eiꝰ nichil pꝰea uisibili oꝑe subse¬
quutũ legit᷑. Alox enĩ adiungit int̃posito articło
scriptura. & dix̃ dñf ad moysen. cũ ipse dñs utiq etiã
illa quȩ supra sins logueret᷑. atq inde contexit qͥd

Expanded text:
tiabo aduersus me delictum meum domino, et tu remisisti inpietatem cordis mei. Hanc autem prophetiam potius fuisse quam locutus est dominus ad Moysen satis res ipsa indicat, quandoquidem de petra uel cauerna eius et de manus eius superpositione, de uisione posteriorum eius nihil postea uisibili opere subsecutum legitur. mox enim adiungit interposito articulo scriptura: et dixit dominus ad Moysen, cum ipse dominus utique etiam illa, quae supra sunt, lo
Abbreviated transcription (Latin):
om̃b poplis qͥ habitant suꝑ trã: Dix̾ aũ dñs ad mo¬
ysen. & u̾bũ istud qd loquutꝰ es faciã. Inuenisti enĩ
gram̃ corã mei & te ipsũ noui ex nomine. Qͥ ait. Ostẽ¬
de mͥ głiã tuã. Respondit. Ego ostendã omẽ bonũ tͥ.
& uocabo i nomine dñ corã te. & miserebor ein uo¬
luero. & clemens ero in quẽ mͥ placuerit. Rursũq ait.

Expanded text:
nus ad Moysen: Et verbum istud quod locutus es faciam. Invenisti enim gratiam coram me, et teipsum novi ex nomine, qui ait: Ostende mihi gloriam tuam, respondit: Ego ostendam omne bonum tibi, et vocabo in nomine Domini coram te. Et miserebor cui voluero, et clemens ero, in
Abbreviated transcription (Latin):
nã nibis popłm aspicere. & in tabernacłi sui foribꝰ stare.
atq adorare. nͥ qđ humana mens cũ suꝑiora illa atq
celestia. lteu̾q in enigiate comspicit. iã claustra ha¬
bititionis corporee ꝑ subleuatã cogitationẽ exit. atq
illũ humilit̃ adorat. cuiꝰ & si uidere substantiã non
ual&. iã tam̃ eiꝰ potentiã ꝑ illuminationẽ sp̃s mira¬
tur: & cũ moyses tabernadmn ingredit᷑ eiꝰ t̾ga popls
aspicit. & in papilionũ suoꝵ ostiis consistit: qr cum
sc̃s qͥsq p̾dicator alta de do̾ loqͥt᷑. suꝑne habrtationis
iã ut eũq tab̾nacłm ingreditur: cuius p̾dicationẽ
infirmi qͥq & si uirtutẽ plenȩ pensare ñ possunt. tñ
ueluit tͥga aspiciunt: qr postrema quę pͥualent
ꝑ intellectũ sequunt᷑. s in ipsis qͦq minimis quȩ
caꝑe suffictunt. iã de suis papilionib qͣsi exeuis
atq ui ostiis stant : qr & habitacula carnis relin-¬
quere. & adilla uite et̾nȩ gaudia quȩ audiunt ꝓgre¬

Expanded text:
nam nubis aspicere, et in tabernaculi sui foribus stare atque adorare, nisi quod humana mens cum superiora illa atque coelestia utcunque in aenigmate conspicit, jam claustra habitationis corporeae per sublevatam cogitationem exit, atque illum humiliter adorat, 1319 cujus etsi videre substantiam non valet, jam tamen ejus potentiam per illuminationem spiritus miratur? Et cum Moyses tabernaculum ingaspicit, et in papilionum suorum ostiis consistit, quia cum sanctus quisque praedicator alta de Domino loquitur, supernae habitationis jam utcunque tabernaculum ingreditur. Cujus praedicationis infirmi quique etsi virtutem plene pensare non possunt, tamen velut terga aspiciunt, quia postrema quae praevalent, per intellectum sequuntur. Sed et in ipsis quoque minimis quae capere sufficiunt jam de suis papilionibus quasi exeunt, atque in ostiis stant, quia et habitacula carnis relinquere et ad illa aeternae vitae gaudia quae audiunt prog
Abbreviated transcription (Latin):
ẽspectꝰ ut desiderabat uidere : qm̃ ille om̃s uisiones
dĩ quȩ mortaliũ p̾bebant᷑ aspectib. & exqͥb. fiebat
sonꝰ qͦ mortalis attingeret᷑ auditꝰ. sic exibebant᷑ as¬
sumpta sic̃ dis uolebat specie qͣ uolebat ut non in eis
ipsa ullo sensu corporis sentiret᷑ duima natura: quę
muisibilis ubiq tota ẽ. & uulio continet᷑ loco. & qͥa
in duob p̾ceptis ħ ẽ. dilectionis dĩ & ꝓxum. tota lex

Expanded text:
at videre; quoniam illae omnes visiones Dei, quae mortalium praebebantur aspectibus, et ex quibus fiebat sonus, quo mortalis attingeretur auditus, sic exhibebantur, assumpta sicut Deus volebat, specie qua volebat, ut non in eis ipsa ullo sensu corporis sentiretur divina natura, quae invisibilis ubique tota est, et nullo continetur loco. Et quia in
Abbreviated transcription (Latin):
stare beneficiũ ꝗͣ dĩ gram habere p̾sente. ac conditorẽ
suũ agnoscere s eẽ. ꝓpitiũ : Aut qđ maiꝰ ẽ. discrim̃ quã
auetoris sufferre irã: nichil hab&e boni qͥ ereatoris sui
carebit gr̃a atq p̾sentiã. Nixitq dñs ad mopsen.
Loquere filiis ifri. Popłs durȩ ceruicis es. senel ascen¬
dã in medio tui & delebote. Hoc ẽ. qđ ante dixit
in die ultionis insitabo & hoc peccatũ eoꝵ. Semel
enĩ dr̃ ascendere ds̃ in medio ꝑfidoꝵ ut deleat eos.
qr certissime & sine ulla dubietate uenturꝰ ẽ. ui¬
dicare iuuos & mortuos iustis dare pͥmio ꝑbeimẽ
dã quȩ facturꝰ sum tͥ. Scire enĩ ꝓreuelare ^ accipien-¬
dũ ẽ. sic̃ alibi ignorare ꝓ ñ manifestare. unde ẽ. illua
in euanglio. De die autẽ illa & hora nemo nouit. neq
angli celoꝵ. neq filius nͥ pater solus. ¶Poyses
qͦq tollens tabernaełm tetendit extͣ castra ꝓeul:

Expanded text:
aestari beneficium, quam Dei gratiam habere praesentem, ac conditorem aestari beneficium, quam Dei gratiam habere praesentem, ac conditorem suum agnoscere sibi esse propitium? Aut quod majus est discrimen, quam auctoris sufferre iram? Nihil habet boni, qui creatoris sui carebit gratia atque praesentia. Dixitque Dominus ad Moysen: Loquere filiis Israel: Populus durae cervicis es, semel ascendam in medio tui, et delebo te. Hoc est, quod ante dixit: In die ultionis visitabo et hoc peccatum eorum: semel enim dicitur ascendere Dominus in medio perfidorum, ut deleat eos; quia certissime et sine ulla dubietate venturus est judicare vivos ac mortuos: justis dare praemium, peredam quae facturus sum tibi. Scire enim hic pro revelare accipiendum est, sicut alibi ignorare pro non manifestare. Unde illud in Evangelio: De die autem illa et hora, nemo novit, neque angeli coelorum, neque Filius, nisi Pater solus. Moyses quoque tollens tabernaculum, tetendit extra castra procul,
Abbreviated transcription (Latin):
te in trã fluentẽ lac & mei. Non enĩ ascendã tecum.
qr popłs aure ceriucis es. ut ñ deleã te inuia. Ala-¬
gna sacͣm̃ti & mira ꝓfunditas. tanꝗͣ maiorẽ misedĩã
possae anglł habere ꝗͣ dñs qͥ popło dure ceuicis parce
tãꝗͣ & hic ostendens hoc se ideo facere qr illis patrib
Nisi forte ideo se cũ eis ñ eẽ qͥ dura ceruice st̃. qr ñ eũ
ꝓpiciũ & salubrẽ nͥ humilttas & pietas capit. Esse
autẽ dm̃ cũ dure ceruicis hominib nichil ẽ. aliud:
quã undicando adeẽ. atq puniendo. Unde eũ eo¬
mꝰ malis ñ ad est. parcendo facit. qͦ ꝑtin& illud qđ
dr̃. Auerte faciẽ tuã apeceatis meis. qr si auertit e¬
uertit. Siẽ eĩ fluit cera a facie ignis fic pereant
monẽ hunc pessimũ luxit. & nulłꝰ ex more indutꝰ ẽ.
cultu suo. Pessinu̾ sermonẽ dt̃ audisse popłm ħẽ. cru-¬
delissauũ atii. mestissiniũ. Qđ enĩ maiꝰ alicui potest p̾¬

Expanded text:
on enim ascendam tecum, quia populus dura cervice es, ut non deleam te in via. Magna sacramenti et mira profunditas, tanquam majorem misericordiam posset angelus habere quam Dominus, qui populo durae cervicis parcerTanquam et hic ostendens hoc se ideo facere, quia illis patrinisi forte ideo se non esse cum eis qui dura cervice sunt, quia non eum propitium et salubrem, nisi humilitas et pietas capit. Esse autem Deum cum durae cervicis hominibus, nihil est aliud, quam vindicando adesse atqmodo malis non adest, parcendo facit. quo pertinet illud quod dicitur: auerte faciem tuam a peccatis meis, U quia si auertit, euertit; sicut enim fluit cera a facie ignis, sic pereant monem hunc pessimum, luxit, et nullus ex more indutus est cultu suo. Pessimum sermonem dicit audisse populum, hoc est, crudelissimum atque moestissimum. Quod enim majus alicui potest pr
Abbreviated transcription (Latin):
placent. nescire quȩ disciplicent. ñ qr ignorat ea s qr
ñ apꝓbat: sic̃ ars recte dr̃ nescire uitia cũ in ꝓb& ui¬
placebat. Nlotandũ ẽ. ne qd pͥus ipse moysẽs dixerat dõ.
doxesti mͥ scio te p̃ omĩb qđ illi diꝰ postea ꝗͣ bipse dix̃.
legit᷑ dixisse. ante autẽ ñ legitur : ut intelligamꝰ ñ oĩa
eẽ. scripta quȩ cũ illo ds̃ ioquutꝰ ẽ. s diligentiꝰ reqͥren

Expanded text:
placent, nescire quae displicent, non quia ignorat ea, sed quia non adprobat — sicut ars recte dicitur nescire uitia, cum probet uiplacebat. Notandum est quod prius ipse Moyses dixerat Deo, Dixisti mihi, Scio te prae omnibus, quod illi Deus posteaquam hoc ipse dixit, legitur dixisse, ante autem non legitur. Ut intelligamus non omnia esse scripta, quae cum illo Deus locutus est. Sed diligentius re
Abbreviated transcription (Latin):
dic̃. Sicut enĩ uos aliqͣndo ñ credidistis dõ. nc̃ autem
misediã consequuti estis illoꝵ meredulitate : sie & ip¬
si nunc nͣ crediderunt in urã iniscdia. ut & ipsi miscłiã
conseqͣntur. Couclusit enĩ diꝰ in incredulitate : ut omiũi
misereat᷑. Deuide pꝰ hanc suȩ miscdĩe cõm̃dationẽ: res

Expanded text:
dicit: sicut enim uos aliquando non credidistis deo, nunc autem dicit: sicut enim uos aliquando non credidistis deo, nunc autem misesi nunc non crediderunt in vestra misericordia, ut ipsi misericordiam consequantur . Conclusit enim Deus omnes in incredulitate, ut omnium misereatur. Deinde post hanc s
Abbreviated transcription (Latin):
ptũ ẽ. Hoc gͦ p̾dictũ ẽ. miscrebor eui misertꝰ ero: & mi¬
sediã p̃stabo ciu miscdiã pstitero. Quib uerbis ꝓhibuit
hominẽ uelut de ꝓpͥarũ uirtutũ meritis głiari: ut qui
głiat᷑ in dño głiet̃. Non enĩ ait misereor talib uł talib
s cui misericors fuero ut neminẽ p̾cedentib bonis oꝑib
sins miscdiã tante uocationis merisse demonstr&. Et¬
ro. uł sic̃ alii intpͣtati st̃ au misericors ftiero. an aliqͥd
int̾sit nescio. Qd enĩ greca lingua duob uerbis dictũ ẽ.
re ñ potuit. latinꝰ diuersis uerbis dicere. & diuersis modis
eandẽ miscdiã repetiuit. Si autẽ diceret᷑ iserebor eui
misereor & miserebor ei misertus ero. aut miserebor¬
cui misertus ero iniserebor: ñ satis comode dici uidere¬
tur. Ꝙ tñ fortius ille ipse s̃ sensus ẽ: qđ aut ipsius
unsediȩ sue firmitatẽ ds̃ ista repeticione monstrauit:
sic̃ am̃ am̃. sic̃ fiat fiat. sic̾ repecitio somnii pharaoniᷤᷤ.¬

Expanded text:
Deum . Hoc ergo praedictum est, Miserebor cui misertus ero, et misericordiam praestabo cui misericordiam praestitero. Quibus verbis prohibuit hominem velut de propriarum virtutum meritis gloriari, ut qui gloriatur in Domino glorietur . Non enim ait, Miserebor talibus vel talibus, sed, cui misericors fuero; ut neminem praecedentibus bonis operibus suis misericordiam tantae vocationis meruisse demonstret. Etro, vel sicut alii interpretati sunt, cui misericors fuero, an aliquid intersit, nescio. Quod enim Graeca lingua duobus verbis dictum est,care non potuit Latinus diversis verbis dicere, sed diversis modis eamdem misericordiam repetivit. Si autem diceretur, Miserebor cui misereor, et misereor cui misertus ero, aut misereborcui misertus ero, non satis commode dici videretur; et tamen fortius ille ipse, ibi sensus est, quod autem ipsius misericordiae suae firmitatem Deus ista repetitione monstravit, sicut amen, amen, sic fiat, fiat: sic repe
Abbreviated transcription (Latin):
sententia eadem reꝑitur uerba n om̃a ita sic̾ dicta
bis ñ om̃imͦ conueniunt. ꝗͣuis reb & sententiis onũ¬
no ñ discrepent Certe enim istũ librũ unus homo
scripsit. qͥ ea quȩ supradixi. cũ mandar& abraã uł
rebecca sic ponere potuit si ad rẽ ꝑtinere iudica¬
r&. cũ ueritas narrationis exigit᷑ nisi ut rerũ sen
fiunt satis appar&. Qđ habent latini codices nar¬
rante seruo abrahȩ quȩ sibi mandauerat dñs eius.
tunc innocens eris a iuramto meo uł iuratione
mea: greci habent amaledicto meo. oreas enĩ arͣ
uiratio. aRa maledictũ. unde & cathatharos maledi¬
possit intelligi. nͥ qr maledictus ẽ. qͥ contra iurationẽ

Expanded text:
sententia eadem reperitur, uerba uero non omnia sententia eadem reperitur, uerba uero non omnia bis non omni modo conueniunt, quamuis rebus atque sententiis omnino non discrepent. certe enim istum librum unus homo scripsit, quia ea quae supra dixit cum mandaret Abraham uel relecta sic ponere potuit, si ad rem pertinere iudicaret, cum ueritas narrationis exigitur nisi ut rerum sentfiunt, satis adpareat. Quod habent latini codices narrante seruo Abrahae quae sibi mandauerat dominus eius: tunc innocens eris a iuramento meo, uel: iuratione mea, graeci habent: a maledicto meo; opxo? enim dicitur iuratio, apa maledictum: unde et xatapotto; maledipossit intelligi, nisi quia maledictus est, qui contra jurationem
Abbreviated transcription (Latin):
U nde & achaz apud isaiã tim&. signũ petere.
ne dm̃ tẽptare indeat᷑ cum hoc eũ diis uideatur
admonere ꝑ ꝓpłam. credo existimans qđ̃ ab ipso
ipħa exploraretur utrum p̾cepti memor eẽt. qđ
temptare dm̃ phiber&. Protulit uir maures
aureas appendentes duos sielos. & armillas toti¬
de pondere sicloꝵ decẽ: dixitq ad eam. cuius es
filia : indica mͥ. Est in domo patris tui locꝰ ad ma¬
nendũ: Que respondit. filia bathuelis sum filii
nacor que peꝑtt ei melcha. Qađ hoc in loco ꝑ didragina
seribitur: semi untia ẽ. Secel uͦ qͥ latino sermo¬
ne siclus corrupte appellatur: untiȩ pondus ha¬
b&. Seruis inqͥt abraham sũ. & dñs benedi¬
eeit ano meo ualde. maginificatꝰ ẽ. & dedit ei oues¬
narrat quȩ sibi mandata fuerant a dño suo. diẽ
ibis. & in tribũ meã. & sumes uxorẽ filio meo inde
& cetera. Si legant᷑ que admodũ illa mandata sint.

Expanded text:
Unde et Achaz apud Isaiam timet signum petere, Unde et Achaz apud Isaiam timet signum petere, ne Deum tentare videatur, cum hoc eum Dominus admoneat per prophetam, credo existimans quod ab ipso propheta exploraretur, utrum praecepti memor esset, quo tentare Deum prohibetur. Protulit vir inaures aureas, appendentes siclos duos, et armillas totidem pondo siclorum decem; dixitque ad eam: Cujus es filia? indica mihi. Est in domo patris tui locus ad manendum? Quae respondit: Filia Batuelis sum filii Nachor, quem peperit ei Melcha. Bace quod in hoc loco pro didragma scribitur, semiuncia est. Secel vero, qui Latino sermone siclus corrupte appellatur, unciae pondus habet. Servus, inquit, Abraham sum, et Dominus benedixit domino meo valde: magnificatnarrans quae sibi mandata fuerant a domino suo dicit ibis et in tribum meam et sumes uxorem filio meo inde et cetera. si legantur quemadmodum illi mandata sint,
Abbreviated transcription (Latin):
cȩtera. Querendũ ẽ. quomͦ differant auguratio¬
nes illictte abilla petieione signi que peciit ser¬
uus abrahã. ut ei ds̃ ostender& ipsã eẽ. futurã
uxorẽ diuĩ sui isaac: aqua cũ petiuiss& bibere.
diceretur illi. bibe & tu. ad aquabo & camelos
tuos quoadusq bibere desinerent. Aliud ẽ. enĩ¬
mirũ aliqͥd petere qđ in ipso nuraculo signũ sit
aliud hec obseruare quę ita fiunt mira qđ non
sunit. s a coniectorib suꝑsticiosa uanitate int̾pten¬
tur. Sed hoc ipsum etiã qd mirũ aliquid postula¬
tur. qͦ significetur qđ quisq uult nosse. utruni
audendũ sit. ñ parua questio ẽ. Eonamq ꝑtin&
qd dicuntur qͥ hoc ñ recte faciunt: tẽptare dm̃.
Nã ipse dñs cũ adiabolo temptaretur testimoniũ
de scripturis adhibuit: ñ temptabis dnm̃ dm̃ tu¬
um. Suggerebat᷑ enim tanꝗͣ homini. ut signo a¬
tur qđ gedeon fecit pugne unimnente ꝑiculo.
consultatio eium illa magis ꝗͣ teptatio dĩ fuit.

Expanded text:
eo. Quaerendum quo differant augurationes illicitae ab illa petitione signi, qua petivit servus Abraham, ut ei ostenderet Deus ipsam esse futuram uxorem domini sui Isaac, a qua cum petivisset ut biberet, diceretur illi: Bibe et tu, et adaquabo camelos tuos, quoadusqmirum aliquid petere, quod ipso miraculo signum est, aliud ea obseruare quae ita fiunt, ut mira non sint; sed a coniectoribus superstitiosa uanitate interpretantur. sed hoc ipsum etiam quod mirum aliquid postulatur, quo significetur quod quisque uult nosse, utrum audendum sit non parua quaestio est. eo namque pertinet quod dicuntur qui hoc recte non faciunt temtare deum. nam ipse dominus cum a diabolo temtaretur, testimonium de scripturis adhibuit: non temtabis dominum deum tuum. suggerebatur enim tatur, quod Gedeon fecit, pugnae imminente periculo: consultatio quippe illa magis quam tentatio Dei fuit.
Abbreviated transcription (Latin):
repecca autẽ pacientia dr̃. Bisus uͦ ex leticia ẽ
pacientia uͦ ex tribulatione. Et ꝗͣuis scã eccłia
celestis sit gaudii conteplatione suspensa: hab&
tam̃ adhuc qđ̃ triste de mortalis carne ponde¬
re tolere. Isaac uͦ & rebecea uingitur .i. ris
&̃ patientia ꝑmiscet᷑. qr fit in sc̃ã eecłia hoc
qđ scriptũ ẽ. Spe gaudentes: in tribulatione.
pacientes. Ut hanc & ꝓsꝑa de contẽplatione le¬
tificent: & adhue aduersa de tribulatione ꝑ¬

Expanded text:
ca autem patientia dicitur. Risus vero ex laetitia est, patientia autem de tribulatione. Et quamvis sancta Ecclesia coelestis sit gaudii contemplatione suspensa, habet tamen adhuc quod triste de mortalis carnis pondere toleret. Isaac vero et Rebecca conjungitur, id es patientia permiscetur, quia fit in sancta Ecclesia hoc quod scriptum est: Spe autem gaudentes, in tribulatione patientes , ut hanc et prospera de contemplatione laetificent, et adhuc adversa de tribulatione p
Abbreviated transcription (Latin):
gitis eum. Etiã hoc genere locutionis ut sciat di¬
ctũ ẽ : ac si diceretur. ut scire uos faciat qm̃ ui¬
res dilectionis sue homuẽ latent. nͥ exꝑimento
etiã eidẽ ignotescant. Ait illi. tolle filiũ tuum
unigenitũ quẽ diligis isaac. & uade in terram
uisionis. atq offer eum ibi in holocaustũ suꝑ imũ¬
orne iebusei. sic̃ in parali pomenon legitur. Et cȩ¬
perunt edificare teplũ in m̃se scdo. in sedo die m̃sis

Expanded text:
gatis eum . Etiam hoc genere locutionis, ut sciat, dictum est, ac si diceretur, ut scire vos faciat quoniam vires dilectionis suae hominem latent, nisi experimento etiam eidem innotescant. Ait illi: Tolle filium tuum unigenitum, quem diligis, Isaac, et vade in terram visionis, atque offer eum mihiOrne Jebusaei, sicut in Paralipomenon scriptum est: Et coeperunt aedificare templum in mense secundo, in secunda die
Abbreviated transcription (Latin):
iccirco salutẽ pdidit. qr cũ suꝑbiae uitio iñsu¬
ra modenite refections excessit. Hine pͥmoge¬
nitoꝵ głia esau amisit: qr magno estu deside¬
rabilẽ cibũ .i. lenticulã concupiut. sumpsit.
Quã dũ uenditis etiã pͥmogenitis p̃tulit. qd in
illa appetitu anbelar& indicauit. Neq em̃ cibꝰ
s appetitus in uicio ẽ. Unde & lautiores cibos
plerũq sine culpa sumimꝰ & abiectiores n sine
reatu conscientiȩ degustamus. Hic qͥppe quem
uit. Unde & antiquus hostis. quȩ ñ cibũ s eibi
concupiscentiã eẽ. causã dampnationis intelugit

Expanded text:
idcirco salutem perdidit quia cum superbiae vitio mensuram moderatae refectionis excessit. Hinc primogenitorum gloriam Esau amisit, quia magno aestu desiderabilem cibum, id est lenticulam concupivit, quam, dum venditis etiam primogenitis praetulit, quo in illa appetitu anhelaret, indicavit. Neque enim cibus, sed appetitus in vitio est. Unde et lautiores cibos plerumque sine culpa sumimus, et abjectiores non sine reatu conscientiae degustamus. Hic quippe, quevit. Unde et antiquus hostis, quia non cibum, sed cibi concupiscentiam esse causam damnationis int
Abbreviated transcription (Latin):
cita confessio quȩ abono oꝑe ꝓcedit. Uel certe a¬
quã p̾buit: qr in eo qđ credidit uacua ñ reman¬
sit. Ilã mox p̾dicare studuro qđ audiuio: & do¬
eeudo multos ex se p̃dicatores ꝓtulit. Aqua qͥo¬
pe in hẏdria ẽ. scientia p̾dicationis in mensitra
qr scã eccła stud& ñ plus sapere quã oportet s¬
sapere ad sobrietatẽ. & hidria aquȩ in ulna ẽ.¬

Expanded text:
cita confessio, quae a bono opere procedit. Vel certe acita confessio, quae a bono opere procedit. Vel certe aquam praebuit, quia in eo quod credidit, vacua non remansit. Nam mox praedicare studuit quod audivit, et docendo multos ex se praedicatores protulit. Aqua quippe in hydria est scientia praedicationis in mensura, quia sancta Ecclesia studet non plus sapere quam oportet sapere
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. qi sola scã excłia unigenito filio copulanda erat.
habebat. Quis uͦ ẽ. puer qͥ adducendã uxorẽ mittit᷑
uerla p̾dicationis bonis m̃tib faciunt. ad una quaq
ammã unigenito filio coniungendã qͣsi ꝓuisores fi¬
unt. Qͥꝑgens. secũ de bonis om̃ib dñi sui detulit.
qi in his quę de dño loquuntur in semet ipsis uir¬
tutũ diuitias ostendunt. & tanto cicius ad sequẽ¬
dum dm̃ ꝑtrahunt. qͣnto auditorib suis use ipsis
monstrant quȩ narrant. Isdẽ puer uxta fontẽ ste¬
tit. atq ex p̾fixa sentencia quę puella eligenda
eẽt. ꝓposuit. qr p̃dicatores scĩ sacri eloqͥi fluenta
ciã certitudinis assumant. Potũ uͦ peciit. qr p̾dicator
omis anmã sui auditoris sitit. Sed rebecca potũ p̃¬
exurtute suȩ fidei satis facit. Quȩ eni dm̃ quem
audiuit confessa ẽ. pcicatori suo aquã refectionis
obtulit: eiꝰq animã refrigerauit. & notandũ qđ
hidriã ab hunero in ulnas posuit: qr illa ẽ. pla¬

Expanded text:
ectorum Ecclesia unigenito filio copulanda erat, habebat. Quis vero est puer, qui ad deducendam uxorem mittitur, verbum praedicationis bonis mentibus faciunt, ad unamquamque animam unigenito Filio conjungendam, quasi provisores fiunt? Qui pergens, secum de bonis omnibus domini sui detulit, quia in his quae de Domino loquuntur, in semetipsis virtutum divitias ostendunt; ut tanto citius ad sequendum Deum pertrahant, quanto auditoribus suis in semetipsis monstrant quae narrant. Atque idem puer juxta fontem stetit, atque ex praefixa sententia, quae puella eligenda esset, proposuit: quia praedicatores sancti sacri eloquii fluenta ciam certitudinis assumant. Potum vero petit, quia praedicator omnis animam 743 sui auditoris sitit. Sed Rebecca potum prex virtute suae fidei satisfecit, quae enim Deum quem audivit confessa est, praedicatori suo aquam refectionis obtulit, ejusque animum refrigeravit. Et notandum quod hydriam ab humero in ulnas posuit, quia illa est pla
Abbreviated transcription (Latin):
supauit. & qͦmͦ plebs iudeoꝵ tẽpore maior seruit
nunori popło xpĩanoꝵ. Si quidẽ in singulis nobis
hoc dici potest. qđ due gentes & duo popłi sint
int̾ nos. uitioꝵ seilic& atq uirtutũ: s iste minor
ẽ. ille maior. Seꝑ enĩ plus sunt mali quã boni.
& uitia numerosiora sunt uirtutib Sed tam̃ &¬

Expanded text:
superabit, et quomodo plebs Judaeorum tempore major servit minori populo Christianorum. Siquidem et in singulis nobis hoc dici potest, quod duae gentes et duo populi sunt intra nos, vitiorum scilicet atque virtutum; sed iste minor est, ille major. Semper enim plures sunt mali quam boni; et vitia numerosiora virtutibus sunt,
Abbreviated transcription (Latin):
Alii obhoc assurim uocatos sirios eẽ. contendt
& aplerisq filiis abrahe ex cethura occupatas
indie regiones. Quid. qđ abrahã pꝰ obitũ sare
cechura duxit uxorẽ: Ilũqͥd ob incontinentiã
cũ eet. iã ętate grandeuus: Absit. An ꝓpt̾ fili¬
orũ ꝓcreationẽ. dũ illi semen taꝗ̃ stelle cęli ex
isaac ꝓmitteretur: Nlon. Ergo quid sibi uuat
ista cethutra: nͥ qr sic̃ agar & ismael significaue¬
runt carnales ueteris testam̃ti. fic & cethura
& filii eius significabant hereticos qͥ se ad te¬
stam̃tũ nouum existimant ꝑtinere : Sed utreq
coneubinȩ dicuntur. sola sara semꝑ uxor uocat᷑:
sic̃ scriptũ ẽ. Una ẽ. columba mea. una ẽ ma
tris suȩ. Dedit autẽ cuneta abrahã quę possi

Expanded text:
Alii ab hoc Assurim vocatos Syros esse contendunt, Alii ab hoc Assurim vocatos Syros esse contendunt, et a plerisque filiis Abrahae ex Cetura occupatas iae regiones. Quid est quod Abraham post obitum Sarae, Ceturam duxit uxorem? Nunquid ob incontinentiam, dum esset jam aetate grandaevus? Absit. An propter filiorum procreationem, dum illi semen quasi stellae coeli ex Isaac filio promitteretur? Non. Ergo quid sibi vult ista Cetura, nisi quia sicut Agar et Ismael significaverunt carnales Veteris Testamenti, sic et Cetura et filii ejus significabant haereticos, qui se ad Testamentum Novum existimant pertinere? Sed utraque concubinae dicuntur, sola Sara semper uxor nuncupatur, sicut scriptum est: Una est enim columba mea, perfecta mea . Dedit autem cuncta Abra