comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
consummat᷑. Tanto gͦ sibi unus¬
quisq sollicite metuat. quanto
ignorat qđ restat: quia quod se¬
pe dicendum ẽ & non obluuo-¬
ne retinendũ: multi sunt uoca¬
T pauci uero electi. Sed quia ñ¬
nunquam mentes audientium
plus exempla fidelium quam
docentium uerba conũtunt. uo¬
lo uobis aliquid de proximo
dicere. quod corda nr̃a tanto for¬
midolosius audiant: quanto
eis hoc de propinquis sonat.
Neq enim res longe ante ge¬
stas dicimꝰ: sed eas de quib te¬
stes existunt: eisq interfuisse se refe¬
runt. memoramus.
res pater m̃s sorores habuit. que
cunctȩ tres sacrȩ uirgines erant
Quarum una tarsilla. altera gor¬
diana: tercia emiliana dicebatur.
Uno omnes ardore conu̾sȩ. uno es¬
demq tempore sacratȩ subdistri¬
ctione regulari de gentes. indomo
ꝓpria socialem uitam ducebant.
Cumq diutius eẽnt in eadem cõ¬
uersatione. ceperunt cotidianis
incrementis in amorẽ conditoris

Expanded text:
consummatur. Tanto ergo sibi unusconsummatur. Tanto ergo sibi unusquisque sollicite metuat, quanto ignorat quod restat, quia, quod saepe dicendum est, et sine oblivione retinendum: Multi sunt vocati, pauci vero electi. 15. Sed quia nonnunquam mentes audientium plus exempla fidelium quam docentium verba convertunt, volo vobis aliquid de proximo dicere, quod corda vestra tanto formidolosius audiant, quanto eis hoc de propinquo sonat. Neque enim res longe ante gestas dicimus, sed eas de quibus testes existunt, eisque interfuisse se referunt, memoramus. Tres pater meus socunctae tres sacrae virgines fuerunt. Quarum una Tharsilla, alia Gordiana, alia Emiliana dicebatur. Uno omnes ardore conversae, uno eodemque tempore sacratae, sub districtione regulari degentes, in domo propria socialem vitam ducebant . Cumque essent diutius in eadem conversatione, coeperunt quotidianis incrementis in amorem conditoris
Abbreviated transcription (Latin):
dicitur. Multi autẽ sunt uocati.
pauci uero electi. Trem̃dum ualde
omnes iam uocati ꝑfidem. ad cȩ-¬
lestis regis nuptias uenimꝰ: in car¬
nationis eiꝰ mysterium. & credi¬
mus & confitemur. Diuini uerbi
epulas sumimus: sed futura die
iudicii rex intraturus ẽ. Quia
uoeat sumus nouimus. sisumus
elect nescimus. Tanto gͦ necesse
ẽ ut unusquisq nr̃m in humili¬
tate se depͥmat. quanto si sit ele¬
ctus ignorat. Nonnulli enim bo¬
na hic incipiunt: non nulli uero
in bonis quȩ incipiunt. minime
ꝑsistunt. Alter penȩ totam uitã
ducere inprauitatem conspicit᷑.
sed iuxta finem uitȩ aprauitate
sua ꝑ districte penitentiȩ lam̃ta
reuocatur. Alter electam uidet᷑
ducere uitam. & tam̃ hunc con-¬
tingit ad erroris nequitiã iuxta
sinem uitȩ declinare. Alius bo¬
num bene inchoat. melus con¬
summat. alius in malis actib
a pͥmeua etate se deiecit & in eiᷤ¬
dem oꝑib semꝑ seipso deterior

Expanded text:
dicitur: Multi enim sunt vocati, dicitur: Multi enim sunt vocati, pauci vero electi. Tremendum valdeomnes jam vocati per fidem ad coelestis regis nuptias venimus, incarnationis ejus mysterium et credimus et confitemur, divini Verbi epulas sumimus, sed futuro die judicii rex intraturus est. Quia vocati sumus, novimus; si sumus electi, nescimus. Tanto ergo necesse est ut unusquisque nostrum in humilitate se deprimat, quanto si sit electus ignorat. Nonnulli enim bona nec incipiunt, nonnulli vero in bonis quae incoeperunt minime persistunt. Alter pene totam vitam ducere in pravitate conspicitur, sed juxta finem vitae a pravitate sua per districtae poenitentiae lamenta 1642 revocatur; alter electam videtur vitam ducere, et tamen hunc contingit ad erroris nequitiam juxta finem vitae declinare. Alius bonum bene inchoat, melius consummat; alius in malis actibus a primaeva aetate se dejicit, et in eisdem operibus semper seipso deterior
Abbreviated transcription (Latin):
Uel certe tunc ligat pena. quos
modo a bonis oꝑib ligauit culpa
Pedes enim qui uisitare egrum
negligunt. manus quȩ nichil in¬
digentib tribuunt. abono opere
iam ex uoluntate ligatȩ sunt.
Quȩ gͦ nunc sponte ligantur
inuicio: tunc in supplicio ligant᷑
inuitȩ. Bene autem dicitur: quod
in exteriores tenebras ꝓiciantur.
Interiores quippe tenebras dicimꝰ
cecitatem cordis. Exteriores uero
tenebras. ȩternȩ noctem damp¬
nationis. Tunc gͦ dampnatus qͥs¬
in noctem dampnationis: qui
hic sponte cecidit. in cecitatem
cordis. Ubi fletus quoq & stri¬
dor dentium ẽẽ ꝑhibetur. ut il¬
de edacite gaudebant. illie ocu-¬
li defleant. qui hic ꝑ illicitas cõ¬
cupiscentias uersabantur in mũ¬
do. quatinus singla quȩq men¬
bra supplicio subiaceant: quȩ
hic singulis quibꝰꝙ uiciis sub.¬
iecta seruiebant. Sed repulso
uno in quo uidelicet omne ma-¬
loꝵ corpꝰ expͥmitur. generalis
ꝓtinus sententia sub infertur qua

Expanded text:
Vel certe tunc ligat poena, quos Vel certe tunc ligat poena, quos modo a bonis operibus ligavit culpa. Pedes enim qui visitare aegrum negligunt, manus quae nihil indigentibus tribuunt a bono opere jam ex voluntate ligatae sunt. Qui ergo nunc sponte ligantur in vitio, tunc in supplicio ligantur invite. Bene autem dicitur quod in exteriores tenebras projiciatur. Interiores quippe tenebras dicimus caecitatem cordis, exteriores vero tenebras aeternam noctem damnationis. Tunc ergo damnatus quisin noctem damnationis, qui hic sponte cecidit in caecitatem cordis. Ubi fletus quoque et stridor dentium esse perhibetur, ut ilde edacitate gaudebant; illic oculi defleant, qui hic per illicitas concupiscentias versabantur; quatenus singula quaeque membra supplicio subjaceant quae hic singulis quibusque vitiis subjecta serviebant. 14. Sed repulso uno, in quo videlicet omne malorum corpus exprimitur, generalis protinus sententia subinfertur, qua
Abbreviated transcription (Latin):
oꝑationem. At ille obmutuit. Quia
qđ dici sine gemitu non potest. in
illa districtione ultime increpati-¬
onis. omne argum̃tũ cessat excu-¬
sationis: quippe quia ille foris incre-¬
pat. qui testis conscientiȩ intus ani-¬
mum excusat. Sed inter hȩc scien¬
dum ẽ quia qui hanc uestem uirtu¬
tis habet s tam̃ ad huc ꝑfecte ñ ha-¬
bet. ad pii regis ingressũ desꝑare de
uenia ñ debet: qͥa ipse qͦq spem nob̾
ꝑ psalmistam tribuens dicit. Imꝑ-¬
fectum meũ uiderunt oculi tui.
& in libro tuo omnes scribentur
Sed quia pauca hȩc in consolatio¬
ne habentis & infirmantiᷤdiximꝰ
nunc ad eum qui hanc omnimo¬
do non habet uerba uertamus.
Sequitur. Tunc dixit rex mini¬
stris. Ligatis pedib eius &r ma¬
nib mittite eum intenebras ex¬
teriores: ibi erit fletus q stridor
dentium. Ligantur tune pedes et
manꝰ ꝑ districtionem sententiȩ.
qui modo a prauis oꝑib liga¬
ri noluerunt. ꝑ meliorationẽ uitȩ

Expanded text:
operationem. At ille obmutuit, quia, operationem. At ille obmutuit, quia, quod dici sine gemitu non potest, in illa districtione ultimae increpationis omne argumentum cessat excusationis, quippe quia ille foris increpat, qui testis conscientiae intus animum accusat. Sed inter haec sciendum est quia quisquis hanc vestem virtutis habet, sed tamen adhuc perfecte non habet, ad pii regis ingressum desperare veniam non debet, quia ipse quoque spem nobis per Psalmistam, tribuens, dicit: Imperfectum meum viderunt oculi tui, et in libro tuo omnes scribentur . Sed quia pauca haec in consolatione habentis et infirmantis diximus, nunc ad eum qui hanc omnimodo non habet, verba vertamus. Sequitur: 13. Tunc dixit rex ministris: Ligatis manibus ejus et pedibus, mittite eum in tenebras exteriores: ibi erit fletus et stridor dentium. Ligantur tunc pedes et manus per districtionem sententiae, qui modo a pravis operibus ligari noluerunt per meliorationem vitae.
Abbreviated transcription (Latin):
b unus extitit auctor erroris. Qs
ingrediente rege: quando mutat᷑
foras. Ecce enim d̾r. Intrauit rex
ad nuptias ut uideret discumben¬
tes. & uidit ibi hominẽ non uestitũ
innuptiis uerbi discumbimus. qui
iam fidem in eccł̃ia habemus. qui
scͥpturȩ sacrȩ epulis pascimur: qui
conuinctam dõ ȩccłiam ẽẽ gaudemꝰ.
Considerate gͦ. sicum nuptiali ueste
ad has nuptias uenistis. cogitatiões
ur̃as sollicita in quisitione discutite.
Dereb singulis corda ur̃a trutina¬
te.: si iam contra nullũ odiũ habetis.
sicontra felicitatẽ alienã. nulla uos
inuidiȩ fascȩ succenditis. si ꝑ occul.¬
tam malitiam nemine nocere fe-¬
stinatis. Cece rex ad nuptias ingre-¬
ditur. & cordis nr̃i habitum con¬
templatu: atq ei quẽ caritate ue¬
stitum non inuenit. ꝓtinus iratus
dicit. Amice: quomͦ huc intrasti
non habens uestem nuptialem:
Acsi aꝑte dicat. Amicȩ: & non ami¬
ce. Amice ꝑfidem: & non amice ꝑ

Expanded text:
bus, unus exstitit auctor erroris . bus, unus exstitit auctor erroris . ingrediente rege, quando mittatur foras. Ecce enim dicitur: Intravit rex ad nuptias ut videret discumbentes, et vidit ibi hominem non vestitum in nuptiis Verbi discumbimus, qui jam fidem in Ecclesia habemus, qui Scripturae sacrae epulis pascimur, qui conjunctam Deo Ecclesiam esse gaudemus. Considerate, rogo, si cum nuptiali veste ad has nuptias venistis, 1641 cogitationes vestras sollicita inquisitione discutite. De rebus singulis corda vestra trutinate, si jam contra nullum odium habetis, si contra felicitatem alienam nulla vos invidiae face succenditis, si per occultam malitiam nemini nocere festinatis. 12. Ecce rex ad nuptias ingreditur, et cordis nostri habitum contemplatur, atque ei quem charitate vestitum non invenit, protinus iratus dicit: Amice, quomodo huc intrasti non habens vestem nuptialem? ac si ei apertius dicat, Amice, et non amice; amice per fidem, sed non amice per
Abbreviated transcription (Latin):
quamdui in hac uita subsistitis.
equanimit tolerate malos. Clam
quisqͥs malos non tolerat. ipse :
ꝑ intolerantiam suam testis ẽ: qͥa
bonus ñ ẽ. Abel enim ẽẽ rennuit.
quem cam malitia non exercet.
Sic in tritura areȩ grana sub pa-¬
leis p̃muntur. sic flores inter spi-¬
nas oriuntur: & rosa quȩ redolet
crescit cum spina quȩ pungit.
Duos quippe filios habuit pͥmꝰ
homo: unꝰ horum electus ẽ: alter
reprob fuit. Tres filios archa cõ¬
tinuit: sed ex his duo electi sunt:¬
& unus reprobus fuit. Duos filioᷤ
abraham habuit: sed unus electꝰ
alter reprob fuit. Duos ysaac fi¬
lios habuit: sed unus electus. alt̃
uero reprobatus. Duodecim filios
habuit iacob: sed ex his unus ꝑ
innocentiam uenditus. alii uero
ꝑ maliciam uenditores frĩs fuert̃
Duo decim apłi sunt electi. sed unꝰ
ꝓbaret undecim qui ꝓbarentur
Septem sunt diaconi ab apłis ordi¬
nat. sed sex infide recta ꝑmanenti¬

Expanded text:
quandiu in hac vita subsistitis, quandiu in hac vita subsistitis, aequanimiter tolerate malos. Nam quisquis malos non tolerat, ipse sibi per intolerantiam suam testis est quia bonus non est. Abel enim esse renuit, quem Cain malitia non exercet. Sic in tritura areae grana sub paleis premuntur; sic flores inter spinas oriuntur, et rosa quae redolet crescit cum spina quae pungit. Duos quippe filios habuit primus homo; sed unus horum electus est, alter reprobus fuit . Tres filios Noe arca continuit; sed duo ex his electi sunt, et unus reprobus fuit . Duos Abraham filios habuit; sed unus electus est, alter reprobus fuit . Duos Isaac filios habuit; sed unus electus est, alter reprobatus . Duodecim filios habuit Jacob; sed ex his unus per innocentiam venditus est, alii vero per malitiam venditores fratris fuerunt . Duodecim apostoli sunt electi; sed unus probaret, undecim qui probarentur . Septem sunt diacones ab apostolis ordinati ; sed sex in fide recta permanenti
Abbreviated transcription (Latin):
Et egressi serui eius muias. con¬
gregauerunt omnes quos mue¬
nerunt malos & bonos: ꝙ un-¬
pletȩ sunt nuptiȩ discumbenti¬
um. Ecce iam ipsa qualitate con¬
iiuantiũ aꝑte ostendit᷑. quia ꝑ
has regis nuptias presens ȩcclia
designatur: in qua cum bonio ꝙ
mali conueniunt. ꝑmixta quippe
ẽ: diuersitate filioꝵ: quia sie om̃
ad fidem generat ut tam̃ omnes
ꝑ immutationẽ uitȩ ad lib̾tatem
spitalis grȩ culpis exigentib ñ
ꝑ ducat. Quousq namq hic ui¬
uiuimus necesse ẽ ut uitam pre¬
sentis scłi ꝑ mixti ꝑagamus. Tc̃
autem discernimur. cum ꝑuenimꝰ
Boni enim soli nusquam st̃ nͥ in
cȩlo: ꝙ mali soli nusquã sunt nͥm
inferno. Hȩc autem uita quȩ inter
cȩlum & infernum sita est: sicut
in medio subsistit. ita utrarumꝙ par
tium ciues communit᷑ recipit. Quos
tam̃ scã eccłia ꝙ nunc indiserete
suscipit: & post modum iegres¬
sione discernet. Si gͥ boni estis:

Expanded text:
Et egressi servi ejus in vias, conEt egressi servi ejus in vias, congregaverunt omnes quos invenerunt, malos et bonos, et impletae sunt nuptiae discumbentium. 7. Ecce jam ipsa qualitate convivantium aperte ostenditur quia per has regis nuptias praesens Ecclesia designatur, in qua cum bonis et mali conveniunt. Permista quippe est diversitate filiorum, quia sic omnes ad fidem generat, ut tamen omnes per immutationem vitae ad libertatem spiritalis gratiae culpis exigentibus non perducat. Quousque namque hic vivimus, necesse est ut viam praesentis saeculi permisti pergamus. Tunc autem discernimur, cum pervenimus. Boni enim soli nusquam sunt, nisi in coelo; et mali soli nusquam sunt, nisi in inferno. Haec autem vita quae inter coelum et infernum sita est, sicut in medio subsistium cives communiter recipit: quos tamen sancta ecclesia et nunc indiscrete suscipit, et postmodum in egressione discernet. Si
Abbreviated transcription (Latin):
tyrum ꝑsequutores: ubi illi qui
contra conditorẽ suum ceruicem
cordis erexerant: & de huius mun¬
di gła mortifera tumebant. Eece
iam mors martyrum floret. infi¬
de uiuentiũ: & hi qui contra illos
de crudelitate sua głati sunt: ne-¬
quaquam ad memoriam ur̃ãm
ueniunt: uel innumero mortuoꝵ.
Reb gͦ cognoscimus. quod inpa¬
rabolis audimꝰ. Sed his qui inui¬
tantem se contempni conspicit.
regis filii sui nuptias uacuas ñ
habebit. quia ad alios mittit. qͥa
q si apud aliquos laborat uerbũ¬
inuenturus ẽ ubi requiescat. Un¬
de &e. subditur. Tunc ait seruis
suis. Nuptiȩ quidem parade surs:¬
sed qui inuitati erant non fuer̃t
digni. Ite gͦadexitꝰ uiarum. & qͦs¬
cumq inueneritis. uocate ad nup¬
tias. Si inscriptura sacra uias ac-¬
tiones accipimus: exitus uiarũ
intelligimus defectus actionum.
quia illi plerumq facile ad dm̃
ueniunt. quos interrenis actib
nulla ꝓsꝑa comitantur. Sequit᷑

Expanded text:
tyrum persecutores? Ubi illi qui tyrum persecutores? Ubi illi qui contra conditorem suum cervicem cordis erexerant, et de hujus mundi gloria mortifera tumebant? Ecce jam mors martyrum floret in fide viventium, et hi qui contra illos de crudelitate sua gloriati sunt, nequaquam ad memoriam nostram veniunt, vel in numero mortuorum. Rebus ergo recognoscimus, quod in parabolis audimus, sed is qui invitantem se contemni conspicit, regis filii nuptias vacuas non habebit. Ad alios mittit, quia et si apud aliquos laborat, quinventurus est, ubi requiescat. Unde et subditur: Tunc ait servis suis: Nuptiae quidem paratae sused qui invitati erant non fuerunt digni. Ite ergo ad exitus viarum, et quoscunque inveneritis, vocate ad nuptias. Si in Scriptura sacra vias actiones accipimus, exitus viarum intelligimus defectus actionum, quia illi plerumque facile ad Deum veniunt, quos in terrenis actibus prospera nulla comitantur. Sequitur:
Abbreviated transcription (Latin):
non solum respuunt. sed etiam
ꝑ sequuntur. Unde ꝙ subdit᷑.
Reli qui uero tenuerunt seruos
eius. & contumeliis affectos oc¬
ciderunt. Sed rex ista eognos¬
cens. missis exercitib suis ꝑdi¬
dit homicidas illos. & ciuitatẽ
illoꝵ succendit. Homicidas ꝑ¬
didit: quia ꝑsequentes intere¬
mit. Ciuitatem eoꝵ igne succen¬
dit. quia illoꝵ non solum ani¬
mȩ. sed & caro quoq in qua ha
bitauerant. ȩterna gehennȩ flã¬
ma cruciantur. Missis uero ex¬
ercitib extingisse homicidas dr.
quia in hominib omne iudici¬
um ꝑ angłos exhibetur. Quid
namq sunt illa angłoꝵ agmi¬
na nĩsi exercitus regis nr̃iꝰ Un¬
de & isdem rex. dñs sabbath drr.
Sabbaoth quippe: exercituum in¬
terpretatur. Ad ꝑdendos ergo
adũsarios suoᷤ exercitum mittit:
quia nimirũ uindictam dñs ꝑ
angłos exercet Cuius uindictȩ
potentiam. tunc nr̃i patres au¬
diebant: nos autẽ iam cernimus.
Ubi sunt enim suꝑbi illi mar¬

Expanded text:
non solum respuunt, sed etiam non solum respuunt, sed etiam persequuntur. Unde et subditur: Reliqui vero tenuerunt servos ejus, et contumeliis affectos occiderunt. Sed rex ista cognoscens, missis exercitibus suis, perdidit homicidas illos, et civitatem illorum succendit. Homicidas perdit, quia persequentes interimit. Civitatem eorum igni succendit, quia illorum non solum animbitaverant aeternae gehennae flamma cruciatur. Missis vero exercitibus exstinxisse homicidas dicitur, quia in hominibus omne judicium per angelos exhibetur. Quid namque sunt illa angelorum agmina nisi exercitus regis nostri? Unde et idem rex Dominus Sabaoth dicitur: Sabaoth quippe exercituum interpretatur. Ad perdendos ergo adversarios suos exercitum mittit, quia nimirum vindictam Dominus per angelos exercet. Cujus vindictae potentiam tunc nostri patres audiebant, nos autem jam cernimus. Ubi sunt enim superbi illi mar
Abbreviated transcription (Latin):
apłi ꝑtulerunt: inuitatis &e ue¬
nire nolentib dicitur: tauri mei
& altilia occisa sunt: & omnia
parata. Ac si aꝑtius dicatur. Pa¬
trum precedentiũ mortes aspici¬
te: & remedia uitȩ ur̃ȩ cogitate
nichil de tauris & altilib dicit᷑.
in scd̾a autẽ. iam tauri & altilia
mactata memorãtur: quia omp̃c
łs cum uerba eius audire nolu¬
mus. adiungit exempla: ut om¬
ne quod impossibile credimus.
tanto nobis ad sꝑandum fiat fa-¬
cilius. quanto ꝑ hoc transisse iã
& alios audimus. Sequitur.
Illi autẽ neglexerunt. Et abie-¬
runt alius in uillam suam. ali¬
us uero in negotiationẽ suam.
Inuillam ire ẽ. labori terreno in
moderate incumbere. Inne gotia¬
tionẽ uero ire ẽ: actionum secu-¬
enim alius intentus labori terre¬
no. alius uero mundi huius ac¬
tionib deditus. mysterium in¬
carnationis dominicȩ pensare.
& scdm illud uiuere dissimulat.
ꝑgens. uenire ad regis nuptias
recusat. Et plerumq quod gra¬
uius ẽ non nulli uocantis grãm

Expanded text:
pertulerunt, invitatis et venire nolentibus dicitur: Tauri mei et altilia occisa sunt, et omnia parata. Ac si apertius dicatur: Patrum praecedentium mortes aspicite, et remedia vitae vestrae cogitate.itatione nil de tauris et altilibus dicitur, in secunda autem jam tauri et altilia mactata esse memorantur, quia omnipotens Deus cum verba ejus audire nolumus, adjungit exempla, ut omne quod impossibile credimus. tanto nobis ad sperandum fiat facilius, quanto per hoc transisse jam et alios audimus. 5. Sequitur: Illi autem neglexerunt, et abierunt, alius in villam suam, alius vero in negotiationem suam. In villam quippe ire est labomoderate incumbere, in negotiationem vero ire, est actione saecuenim alius intentus labori terreno, alius vero mundi hujus actionibus deditus, mysterium incarnationis Dominicae pensare, et secundum illud vivere dissimulat, pergens, venire ad regis nuptias recusat, et plerumque quod est gravius nonnulli vocantis gratiam
Abbreviated transcription (Latin):
primerent. eosq iure gladio feri¬
rent. Quod innouo. ꝓculdubio te¬
stamento compescitur cum ꝑ se¬
metipsam ueritas predicat di¬
cens. Diligite inimicas: ur̃os. be.¬
nefacite his qui oderunt uos.
Quid ergo ꝑ tauros: nisi patres
testamentati ueteris significant᷑:
Nam dum exꝑmissione legis
acceꝑant. quatinus aduersarios
suos odii retributione ꝑcuterent:
ut ita dicam quid aliud quam
tauri erant: qui inimieos suos
uirtutis corporee cornu feriebari:
Qd uero ꝑ altilia nisi patres no¬
ui testamenti figurantur: Qui
dum gr̃am pinguedinis internȩ
ꝑcipunt: a terrenis desideriis
innitentes. ad sublimia contem¬
plationis suȩ penna subleuant᷑
In imo quippe cogitationẽ pone¬
re: quid aliud ẽ quam quȩdam
ariditas mentis: Qui autem in¬
tellectu cęlestium iam ꝑ sca desi¬
deria de suꝑnis delectationis in¬
time eybo pascuntur: quasi lar¬
giori alimento pinguescunt. Hac
enim pinguedine saginari psal¬

Expanded text:
primerent, eosque jure gladii feriprimerent, eosque jure gladii ferirent. Quod in Novo procul dubio Testamento compescitur, cum per semetipsam Veritas praedicat, dicens: Diligite inimicos vestros, benefacite his qui oderunt vos . Qui ergo per tauros nisi patres testamenti veteris significantur? Nam dum ex permissione legis acceperant quatenus adversarios suos odii retributione percuterent, ut ita dicam, quid aliud quam tauri erant, qui inimicos suos virtutis corporeae cornu feriebant? Quid vero per altilia nisi patres testamenti novi figurantur, qui dum gratiam pinguedinis internae percipiunt, a terrenis desideriis enitentes, ad sublimia contemplationis suae pennis sublevantur? In imo quippe cogitationem ponere, quid est aliud quam quaedam ariditas mentis? Qui autem intellectu coelestium jam per sancta desideria de supernis delectationis intimae cibo pascuntur, quasi largiori alimento pinguescunt. Hac enim pinguedine saginari Pro
Abbreviated transcription (Latin):
dum difficilia: sed tam̃ ista ẽ uestis
nuptialis. Misit ergo seruos suos
ut ad istas nuptias amicos inuita¬
rent. Misit semel. misit iterum
quia incarnationis dominicȩ p̾-¬
dicatores. & prius ꝓpħas. & post¬
modum apłos fecit. Bis itaq ser-¬
uos adinuitandum misit. quia
incarnationẽ unigeniti. & ꝑ pro-¬
phetas dixit futuram. ꝙ ꝑ apłos
nuntiauit factam. Sed quia hi
qui prius inuitati sunt ad nup¬
tiarum conuiuium uenire nolue¬
runt: in scła inuitatione iam dr.
Ecce prandium meũ paraui: tau¬
rimei & altilia occisa: & omnia
parata. Quid in tauris uel alii.
enim uulgo loquor: etiam ipsa
me necesse ẽ uerba euuanglicȩ
lectionis explanare. Altilia enĩ
sagunta dicimus: Ab eo enim qđ
ẽ alere: altilia quasi alitilia uo¬
camus. Cum uͦ in lege scriptum
suit. ailiges amicũ tuu. & odio habe¬
bis mnimicũ tuum: accepta tunc iustis
licentia fuerat: ut dĩ suosq aduer¬
sarios quanta possent uirtute cõ¬

Expanded text:
dum difficilia, sed tamen ista est vestis dum difficilia, sed tamen ista est vestis ivit. Misit ergo servos suos ut ad istas nuptias amicos invitarent. Misit semel, misit iterum quia incarnationis dominicae praedicatores, et prius prophetas, et postmodum apostolos fecit. Bis itaque servos ad invitandum misit, quia incarnationem Unigeniti et per prophetas dixit futuram, et per apostolos nuntiavit factam. Sed quia hi qui prius invitati sunt ad nuptiarum convivium venire noluerunt, in secunda invitatione jam dicitur: Ecce prandium meum paravi, tauri mei et altilia occisa sunt, et omnia parata. 4. Quid in tauris vel altilienim vulgo loquor, etiam ipsa me necesse est verba evangelicae lectionis explanare. Altilia enim sagiuata dicimus; ab eo enim quod est alere, altilia quasi alitilia vocamus. Cum vero in lege scriptum sit: Diliges amicum tuum, et odio habebis inimicum tuum , accepta tunc justis licentia fuerat ut Dei suosque adversarios quanta possent virtute com
Abbreviated transcription (Latin):
de alteri facias. Et ꝑ semetip¬
sam ueritas predicat dicens.
Quod uultis ut faciant uobis
homines: eadem & uos facite
illis. Si enim & quod impendi
nob̾ recte uolumus aliis imꝑ-¬
timur: quod & nobis fieri no¬
lumus. hoc aliis facere ipsi de¬
uitamus: caritatis iura illesa
seruabimus. Sed nemo ͣ quẽpi¬
am diligit habere se protinus
caritatẽ putet: nisi pͥus ipsam uin
dilectionis ex aminet. Nam siquis
quemlibet amat. sed ꝓpter dm̃ ñ
amat. caritatẽ non habet: sed ha¬
bere se putat. Caritas autẽ uera ẽ:
cum & in dõ diligitur amicus: q
ꝓpter dm̃ diligitur inimicus. Ille
enim ꝓpter dm̃ diligit eos quos
diligit. qui iam & eos diligere. a
quib non diligitur scit. Probari
enim caritas: ꝑ solam odii adũsi.¬
tatẽ solet. Unde & ꝑsemet ipsum
dñs dicit. Diligite inimicos ur̃os:
benefacite his qui oderunt uos.
& illum amat. aquo se intelligit
non amari. Magna sunt hȩc. al¬
ta sunt hȩc. & multis ad exhiben¬

Expanded text:
se alteri facias . Et per semetipse alteri facias . Et per semetipsam Veritas praedicat, dicens: Quae vultis ut faciant vobis homines, et vos eadem facite illis . Si enim et quod impendi nobis recte volumus, hoc aliis impartimur, et quod nobis fieri nolumus, hoc aliis facere ipsi devitamus, charitatis jura illaesa servamus. Sed nemo, cum quempiam diligit, habere se protinus charitatem putet, nisi prius ipsam vim suae dilectionis examinet. Nam si quis quemlibet amat, sed propter Deum non amat, charitatem non habet, sed habere se putat. Charitas autem vera est cum et in Deo diligitur amicus, et propter Deum diligitur inimicus. Ille enim propter Deum diligit eos quos diligit, qui jam et eos diligere a quibus non diligitur scit. Probari enim charitas per solam odii adversitatem solet. Unde et per semetipsum Dominus dicit: Diligite inimicos vestros, benefacite his qui oderunt vos .  illum amat a quo se intelligit non amari. Magna sunt haec, alta sunt haec, et multis ad exhiben
Abbreviated transcription (Latin):
ut tinguatur ꝑ amorẽ dei. tingua
tur ꝑ amorem proximi. Q enim¬
sic amat dm̃ ut ꝑ contemplatio¬
nem illius negligat ꝓximum. coc¬
cus quidem ẽ sed bis tinctus ñ est.
Rursum qui sic amat proximũ ut
tam̃ cõtemplationẽ dĩ ꝑ eius amo¬
rem relinquat. coccus ẽ. sed bis
tinctus non ẽ. Ut ergo caritas
ur̃a bis tinctus coccus ẽẽ ualeat.
& ad amorem dei se. & ad amo¬
rem ꝓximi accendat: quatinus
nec ex compassione ꝓximi contẽ.¬
plationẽ di relinquat: nec plus¬
quam debet inherens di contem¬
plationi compassionẽ abiciat ꝓ.¬
.ximi. Omnis itaq homo inter
homines uiuens. sie ad eum an¬
helet quem desiderat ut tamen
hunc non deserat cum quo cur¬
rebat. & sic huic adiutorium ferat.
ut ab illo nullatenus torpeat. ad
quem festinabat. Sciendum qͦq
ẽ quod ipsa dilectio proximi in
duob preceptis sub diuiditur.
cum quidam sapiens dicit. Om¬
ne qd tibi odis fieri: ne ipse ui-¬

Expanded text:
ut tingatur per amorem Dei, tingatur ut tingatur per amorem Dei, tingatur et per amorem proximi. Qsic amat Deum, ut per contemplationem illius negligat proximum, coccus quidem est, sed bis tinctus non est. Rursum qui sic amat proximum, ut tamen contemplationem Dei per ejus amorem relinquat, coccus est, sed bis tinctus non est. Ut ergo charitas vestra bis tinctus coccus esse valeat, et ad amorem se Dei, et ad amorem proximi accendat, quatenus nec ex compassione proximi contemplationem relinquat Dei, nec plusquam debet inhaerens contemplationi Dei, compassionem abjiciat proximi. Omnis itaque homo inter homines vivens, sic ad eum anhelet quem desiderat, ut tamen hunc non deserat cum quo currebat; et sic huic adjutorium ferat, ut ab illo nullatenus torpeat ad quem festinabat. 11. Sciendum quoque est quod ipsa dilectio proximi in duobus praeceptis subdividitur, cum qui dam sapiens dicat: Omne quod tibi odis fieri, vide ne ip
Abbreviated transcription (Latin):
Diliges dñm dm̃ tuum ex toto cor¬
de tuo & ex tota anima tua. &
ex tota uirtute tua. Non enim
iubet᷑ quisq quantum diligat.
sed ex quanto cum dicit᷑ ex toto:
quia ille ueraciter dm̃ diligit: qͥ
sibi de se nichil relinquit. Duo hȩc
custodiat. quisquis habere innup¬
tias uestem nuptialẽ curat. Hinc
ẽ enim. quod apud erechielem ꝓ¬
phetam: porte ipsius ciuitatis
in monte constitute. uestibulum
duob cubitis mensurat᷑ Quia
nimirũ accessus nobis cȩlestis
ciuitatis non pandituꝵ: si in
ẽ uestibulum dicit᷑ dĩ & ꝓximi
dilectio non tenet᷑. Hinc ẽ quod
cortinis tab̾naculi. intexi coceus
bis tinctus iubetiu. Uos estis
fr̃s. uos estis cortinȩ tab̾naculi.
qui ꝑfidem in urĩs cordib secreta
cȩlestia uelatis. Sed cortinis taber-¬
naculi. bis tinctus coccus debet in¬
esse. Coccus quippe: ignis speciem
tenet. Quid uero ẽ caritas. nͥ ignis:
Sed ista caritas eẽ bis tincta debet.

Expanded text:
Diliges Dominum Deum tuum ex toto corDiliges Dominum Deum tuum ex toto corde tuo, et ex tota anima tua, et ex tota virtute tua. Non enim jubetur quisque quantum diligat, sed ex quanto, cum dicitur, ex toto, 1640 quia ille veraciter Deum diligit, qui sibi de se nihil relinquit. Duo ergo pta custodiat quisquis habere in nuptiis vestem nuptialem curat. Hinc est enim quod apud Ezechielem prophetam, portae ipsius civitatis in monte constitutae vestibulum duobus cubitis mensuratur , quia nimirum accessus nobis coelestis civitatis non panditur, si in est, vestibulum dicitur, Dei et proximi dilectio non tenetur. Hinc est quod cortinis tabernaculi intexi coccus bis tinctus jubetur . Vos estis, fratres, vos estis cortinae tabernaculi, qui per fidem in cordibus vestris secreta coelestia velatis. Sed cortinis tabernaculi bis tinctus coccus debet inesse. Coccus quippe ignis spetenet. Quid vero est charitas nisi ignis? sed ista charitas esse bis tincta debet,
Abbreviated transcription (Latin):
inuitatus uestem mutaret. con¬
gaudere se sponso & sponse. ex
ip̃so sui habitus decore ostende¬
ret: inter gaudentes ꝙ festa ce¬
lebrantes despectis uestib appa¬
rere erubesceret. Nos ad dĩ nup¬
tias uenimus: & cordis uestem
mutare dissimulamus. Congauderꝰ
angłi: quando ad cȩlum assumunt᷑
electi. Qua ergo mente hȩc spiri¬
talia festa conspicimus. qui ue¬
stem nuptialem id est caritatem
quȩ sola nos speciosos exhibeat
non habemus: S ciendum uero ẽ
quia sicut in duob lignis suꝑio¬
ri uidelicet &e inferiori texitur
uestis: ita in duob preceptis ca-¬
ritas habetur. indilectione sci¬
licet dei. ꝙ dilectione proximi
Scriptum quippe ẽ. Diliges dñm
dm̃ tuum ex toto corde tuo & ex
tota anima tua. & ex tota uirtu¬
te tua: & diliges ꝓximum tuũ
sicut te ipsum. Qua in re notan.¬
dum est: quia indilectione proxi-¬
sum. Dei autẽ dilectio. nulla
mensura constringitur: cum d̃r.¬

Expanded text:
invitatus, vestem mutaret, coninvitatus, vestem mutaret, congaudere se sponso et sponsae ex ipso sui habitus decore ostenderet, inter gaudentes et festa celebrantes despectis vestibus apparere erubesceret. Nos ad Dei nuptias venimus, et cordis vestem mutare dissimulamus. Congaudent angeli, cum ad coelum assumuntur electi. Qua ergo mente haec spiritalia festa conspicimus, qui nuptialem vestem, id est charitatem, quae sola nos speciosos exhibet, non habemus? 10. Sciendum vero est quia sicut in duobus lignis, superiore videlicet et inferiore, vesttexitur, ita in duobus praeceptis charitas habetur, in dilectione scilicet Dei et dilectione proximi. Scriptum quippe est: Diliges Dominum Deum tuum ex toto corde tuo, et ex tota anima tua, et ex tota virtute tua, et diliges proximum tuum sicut teipsum. Qua in re notandum est, quia in dilectione proxisum . Dei autem dilectio nulla mensura constringitur:
Abbreviated transcription (Latin):
uel fidem dicimus: qui sine bap¬
tismate & fide has nuptias intra¬
uit: eo enim ipso foris ẽ: quo nec¬
dum credidit. Quid ergo debemꝰ
intelligere nuptialem uestem. nisi
karitatẽ: Intrat enim ad nuptias.
sed cum nuptiali ueste non intrat:
qui in sc̃a ȩccłia existens. fidem ha¬
bet: sed karitatẽ non habet Recte
enim karitas nuptialis uestis uo¬
catur: quia hanc in se conditor
ñr habuit. dum ad sociande sͥ
ȩccłiȩ nuptias uenit. Sola quippe
dilectione dĩ actum ẽ: ut eius umi-¬
genitꝰ mentes sibi electorum ho-¬
minũ uniret. Unde & paulus
dicit. S ic enim dilexit ułs mun¬
dum: ut filium suum unigenitũ
daret ꝓ nobis. Qui ergo ꝑ carita¬
tem uenit ad homines: eandem
caritatẽ in notuit uestem ẽẽ nup¬
tialem. Omnis gͦ ur̃m qui in ec-¬
clesia positus do credidit. iam ad
nuptias intrauit. Sed cum nup¬
tali ueste non uenit. si caritatis
grãm non custodit. Et certe frr̃s
siquid ad carnales nuptias eẽt

Expanded text:
vel fidem dicimus, quis sine bapvel fidem dicimus, quis sine baptismate et fide has nuptias intravit? Eo enim ipso foris est, quo necdum credidit. Quid ergo debemus intelligere nuptialem vestem, nisi charitatem? Intrat enim ad nuptias, sed cum nuptiali veste non intrat, qui in sancta Ecclesia assistens fidem habet, sed charitatem non habet. Recte enim charitas nuptialis vestis vocatur, quia hanc in se conditor noster habuit, dum ad sociandae sibi Ecclesiae nuptias venit. Sola quippe dilectione Dei actum est ut ejus unigenitus mentes sibi electorum hominum uniret. Unde et Joannes dicit: Sic enim dilexit Deus mundum, ut Filium suum unigenitum daret pro nobis . Qui ergo per charitatem venit ad homines, eamdem charitatem innotuit vestem esse nuptialem. Omnis ergo vestrum qui in Ecclesia positus Deo credidit, jam ad nuptias intravit; sed cum nuptiali veste non venit, si charitatis gratiam non custodit. Et certe, fratres, si quis ad carnales nuptias esset
Abbreviated transcription (Latin):
angusta uia ẽ quȩ ducit ad uitam.
& pauei sunt qui inueniunt eam.
Co autẽ usq angustatur archa¬
in summis: quousq ad mensurã
cubit unius ꝑducatur. Quia in
scã ȩccłia quanti scĩores. quiq st̃
tanto pauciores. Quȩ insummo
ad illum ꝑducitur: qui solus ho¬
mo in hominib. & sine alterius
comparatione natus ẽ sc̃s. Qui
sicut passer unicus in ȩdificio. Tanto
ergo magis mali tolerandi sunt.
quanto & amplius habundant.
quia & in areȩ tritura pauca st̃
grana quȩ seruantur inhorreis.
& grandes acerui palearum qui
ignib comburunt᷑. S iam quia
largiente dõ nuptiarum domũ
id est scãm ȩccłiam intrastis: sol¬
lerter fr̃s aspicite: ne aliquid de
mentis ur̃ȩ habitu rex ingrediens
deprehendat. Cum magno enim
cordis timore pensandum ẽ: quod
ꝓtinus subditur. Intrauit autem
rex ut uideret discumbentes. & ui¬
dit ibi hominẽ non uestitum ueste
enim uestem nuptialẽ baptisma

Expanded text:
angusta est quae ducit ad vitam, angusta est quae ducit ad vitam, et pauci sunt qui inveniunt eam . Eo autem usque arca angustatur in summis, quousque ad mensuram unius cubiti perducatur, quia in sancta Ecclesia quanto sanctiores quique sunt, tanto pauciores. Quae in summo ad illum perducitur qui solus homo in hominibus, et sine alterius comparatione, natus est sanctus. Qui, sicut passer unicus in aedificio . Tanto ergo magis mali tolerandi sunt, quanto et amplius abundant, quia et in areae tritura pauca sunt grana quae servantur horreis, et grandes acervi palearum qui ignibus comburuntur. 9. Sed quia jam, largiente Domino, nuptiarum domum, id est sanctam Ecclesiam intrastis, solerter, fratres, aspicite, ne aliquid de mentis vestrae habitu rex ingrediens reprehendat. Cum magno enim cordis timore pensandum est quod protinus subditur: Intravit autem rex ut videret discumbentes, et vidit ibi hominem non vestitum veste enim vestem nuptialem baptisma
Abbreviated transcription (Latin):
mȩ nr̃ȩ nequaꝗͣ ꝑducitur. ad sub¬
tilitatẽ acuminis. si hoc non eraserit
alienȩ lima prauitatis. Terrere au¬
tem uos non debet. qđ in ȩccłia &e
multi mali. & pauci boni sunt:
quia archa mundis diluuii quȩ hus
ȩccłiȩ typum gessit. & ampla inm
feriorib: & angusta insuꝑioribus
fuit. Quȩ insummitate etiam sua:
ad unius mensurã cubiti excreuit.
Inferius quippe quadrupedia atq
reptilia: suꝑius uero aues & homi¬
nes habuisse credenda est. Ibi lata
extitit. ubi bestias habuit. ibi an¬
gusta. ubi homines seruauit: quia
nimirum seã ȩccłia incarnalib am¬
pla ẽ: in sp̃italib angustã. Ubi enĩ
bestiales hominum mores tolerat.
illic latius sinum laxat. Ubi autẽ
eos habet qui sp̃itali ratione suf¬
fulti sunt. illic quidem ad summũ
ducitur. Sed tamen quia pauci
sunt: angustatur. Lata quippe
uia ẽ quȩ ducit ad ꝑditionem: ce
multi sunt qui uadunt ꝑ eam. Et

Expanded text:
mae nostrae nequaquam perducitur ad submae nostrae nequaquam perducitur ad subtilitatem acuminis, si hoc non eraserit alienae lima pravitatis. 8. Terrere autem vos non debet quod in Ecclesia et multi mali et pauci sunt boni, quia arca in undis diluvii, quae hujus Ecclesiae typum gessit, et ampla in inferioribus, et angusta in superioribus fuit, quae in summitate etiam sua ad unius mensuram cubiti excrevit. Inferius quippe quadrupedia atque reptilia, superius vero aves et homines habuisse credenda est. Ibi lata exstitit, ubi bestias habuit; ibi angusta, ubi homines servavit, quia nimirum sancta Ecclesia in carnalibus ampla est, in spiritalibus angusta. Ubi enim bestiales hominum mores tolerat, illic latius sinum laxat. Ubi autem eos habet qui spiritali ratione suffulti sunt, illic quidem ad summum ducitur, sed tamen, quia pauci sunt, angustatur. Lata quippe via est 1639 quae ducit ad perditionem, et multi sunt qui vadunt per eam; et
Abbreviated transcription (Latin):
non fuit. qui malos tolerare recu¬
sauit. Hinc namq ẽ qđ desemet¬
ipso beatus iob asserit dicens.
frater fui draconum. & socius
strucionum. Hinc ꝑ salomonem
sponsi uoce. sc̃ȩ eccłiȩ dicitur. Siẽ
lilium inter sprias: sic amica mea
inter filias. Hinc ad erechielem
dñs dicit. fili hominis: increduli
ꝙ subuersores sunt tecum & cũ
scorpionib habitas. Hinc petrus
Et iustum loth oppressum a nefan¬
dorum in iuria conũsatione eruit.¬
habitans apud eos qui de die in
diem animã iustam iniquis oꝑib
cruciabant. Hinc paulus discipu¬
lorum uitam: & laudat & robo¬
rat dicens. In medio nationis pra
ue ꝙ ꝑuerse: inter quos lucetis
sicut luminaria in mundo. uer¬
bum uitȩ continentes. Hinc ioh̾s
ꝑgami eccłȩ atcestatur dicens.
Scio ubi habitas. ubi sedes est sa-¬
pene omnia ꝑcurrendo cognoui¬
mus. quia bonus non fuit: quẽ
maloꝵ prauitas non probauit.
Ut enim ita loquar ferrũ ani-¬

Expanded text:
non fuit qui malos tolerare recunon fuit qui malos tolerare recusavit. Hinc namque est quod de semetipso beatus Job asserit dicens: Frater fui draconum et socius struthionum . Hinc per Salomonem Sponsi voce sanctae Ecclesiae dicitur: Sicut lilium inter spinas, sic amica mea inter filias . Hinc ad Ezechielem Dominus dicit : Fili hominis, ne tiet subversores sunt tecum, cum scorpionibus habitas . Petrus Et justum Loth oppressum a nefandorum injuria ac luxuriosa conversathabitans apud eos, qui de die in diem animam justam iniquis operibus cruciabant . Hinc Paulus discipulorum vitam et laudat et roborat, dicens: In medio nationis pravae et perversae, inter quos lucetis sicut luminaria in meridie, verbum vitae continentes . Hinc Joannes Pergami Ecclesiae attestatur dicens: Scio ubi habitas, ubi sedes est Sapene omnia percurrendo cognoscimus quia bonus non fuit quem malorum pravitas non probavit. Ut enim ita loquar, ferrum ani
Abbreviated transcription (Latin):
nuptias filio suo. Tunc enim d̾s
do hunc inutero uirginis huma¬
infinem scłorum. Sed quia ex dua¬
b ꝑsonis fieri solet ista coniunctio:
absit hoc ab intellectib no stris.
ut ꝑsonam d̃i & hominis redemp¬
credamus unitam. Ex duab qͥppe
atq induab hunc naturis existe¬
re dicimus: sed duab ꝑsonis cõ¬
positum. credi ut nefas uitamus.
Aꝑtius gͥ atq securius dici potest
quia in hoc pater regi filio nup¬
tias fecit. quo ei ꝑ incarnationis
mysterium scãm eccł̃iam sociauit.
Uterus autẽ genitricis uirginis:
huius sponsi thalamus fuit. Un
de & psalmista dicit. In sole po¬
suit tab̃naculum suum. & ip¬
se tanquam sponsus ꝓcedens
de thalamo suo. Tanquam sponsꝰ
quippe de thalamo suo ꝓcessit.
qui ad coniũgendam sibi ȩccłiam
incarnatus ds̃ de incorrupto ute¬
ro uirginis exiit. In hac ergo ec¬
clesia nec mali eẽ sine bonis. nec bo¬
ni sine malis possunt. Ante acta
mus: restat necesse ẽ ut per eoꝵ
exempla gradiamur. Bonus enĩ

Expanded text:
nuptias filio suo. Tunc enim Deus do hunc in utero Virginis humanuit. GREGORIUS. Sed quia ex duapersonis fieri solet ista conjunctio, absit hoc ab intellectibus nostris, ut personam Dei et hominis Redempcredamus unitam. Ex duabus quippe atque in duabus hunc naturis existere dicimus; sed ex duabus personis compositum credi, ut nefas, vitamus. Apertius ergo atque securius dici potest quia in hoc Pater regi Filio nuptias fecit, quo ei per incarnationis mysterium sanctam Ecclesiam sociavit. Uterus autem genitricis Virginis hujus sponsi thalamus fuit. 1636 Unde et Psalmista dicit: In sole posuit tabernaculum suum, et ipse tanquam sponsus procedens de thalamo suo . Tanquam sponsus quippe de thalamo suo processit, quia ad conjungendam sibi Ecclesiam incarnatus Deus de incorrupto utero Virginis exivit. Misit ergo clesia nec mali esse sine bonis, nec boni sine malis possunt. mus, restat necesse est ut per eorum exempla gradiamur. Bonus enim
Abbreviated transcription (Latin):
adꝑfectam euis contemplationẽ ꝑtin¬
gere sciunt: dicentes ibi cum iohanne
apło. Scimus quia cum apparuerit
similes ei erimus. uidebimus enim eũ
sicuti ẽ. Ad cuius p̃mium uisionis si ꝑ¬
uenire desideramus: oportet fr̃s km̃i
memores. amundi nos illecebris im¬
munes exhibeamus. quatinus ad ꝑci
non potest acciꝑe. digni existere ua¬
leamus. Diligamus xp̃m: eiusq man¬
data quȩ habemus incipiendo. serue¬
mus ꝑseuerando. Fit enim iusta merce¬
de. ut illum diligendo. diligi ampliꝰ
mereamur apatre: sed & ipse maio-¬
rem dilectionis suȩ nobis grãm pre-¬
stare dignetur infuturum. Dat enĩ
nunc diligendo nos. ut credentes sꝑe¬
mus in eum: tunc autem ut uideamꝰ
eum facie ad faciem. Manifestatq
se ipsum nobis: hoc ẽ inclaritate
quam habuit priusquam mundus
ẽẽt apud patrem. cum quo uiuit et
regnat ds mnunitate sp̃e scĩ deus.¬

Expanded text:
ad perfectam ejus contemplationem pertinad perfectam ejus contemplationem pertingere sitiunt, dicentes sibi cum apostolo Joanne: Scimus quia cum asimiles ei erimus, videbimus enim eum sicuti est . Ad cujus praemium visionis si pervenire desideramus, oportet, fratres cmemores, a mundi nos illecebris immunes exhibeamus, quatenus ad percnon potest accipere, digni existere valeamus. Diligamus Christum, ejusque mandata quae habemus incipiendo, servemus perseverando. Fit enim justa mercede, ut illum diligendo diligi amplius mereamur a Patre, sed et ipse majorem dilectionis suae gratiam praestare dignabitur in futurum. Dat enim nunc diligendo nos, ut credentes speremus in eum: tunc autem ut videamus eum facie ad faciem; manifestabitque seipsum nobis, hoc est in claritate quam habuit priusquam mundus esset apud Patrem, cum quo vivit et regnat Deus in unitate Spiritus
Abbreviated transcription (Latin):
spe suꝑnȩ retributionis. prosꝑa mun¬
di simul & aduersa contempnere.
terrena a se desideria. funditus exshyt¬
pare. concupiscentiis renuntiare scłarib
in latis pro. xp̃o contumeliis & per se-¬
quutionib gaudere: & cum apło dice¬
re posse. Et głamur in spe głȩ filiorũ
di. non solum autem sed & głamur in
tribulationib Nam qui in mundanaꝵ¬
rerum delectationib & oppulentia se
requiescere posse confidit. fallitur. Et¬
enim & creberrimis eiusdem mundi
ꝑturbationib & ipso fine conuicitur:
quia suꝑ arenam fundamentum suȩ qͥe-¬
tis posuerit. At quicumq sc̃o afflati
sp̃u suauissimũ illud dominicȩ dilec-¬
tionis ugum suꝑ se lauauerint: atq
exemplo illius mites eẽ & humiles cor-¬
de didicerint: non nulla etiam inp̃sen¬
ti futurȩ quietis imagine fruuntur.
dum a conturbatione hominũ secula¬
rium dota mente secreq. uultum sui
conditoris semꝑ reminisci gaudent atq

Expanded text:
spe supernae retributionis prospera munspe supernae retributionis prospera mundi simul et adversa contemnere, terrena a se desideria funditus exstirpare, concupiscentiis renuntiare saecularibus, illatis pro Christo contumeliis et persecutionibus gaudere, et cum Apostolo dicere possDei; non solum autem, sed et gloriamur in tribulationibus. Nam qui in rerum mundanarum delectationibus et opulentia se requiescere posse confidit, fallitur, etenim et creberrimis ejusdem mundi perturbationibus, et ipso fine convincitur quia super arenam fundamentum suae quietis posuerit. At quicunque sancto afflati Spiritu, suavissimum illud Dominicae dilectionis jugum super se levaverint, atque exemplo illius mites esse et humiles corde didicerint, nonnulla etiam in praesenti futurae quietis imagine fruuntur, dum a conturbatione hominum saecularium tota mente secreti, vultum sui conditoris semper reminisci gaudent, atque
Abbreviated transcription (Latin):
sint preclara. quam t̾renis omnib p̃-¬
ferendã manifestat. Unde bene eiusdẽ
sp̃c gr̃a septiformis appħa describitur.
quia nimirum & ꝑ eius inspirationẽ
ad requiem ꝑuenitur. & in eius ple-¬
na ꝑceptione ac uisione requies uera
possidetur. Porro ipse dies uel annus
quinquagesimꝰ. qui septem septima¬
nis suꝑ ẽ & maiore preceteris erat sol¬
lempnitate uenerabilis tempꝰ futurȩ
resurrectionis indicat: in quo illa re¬
quies qua nunc animȩ fruuntur elec-¬
torum corporum quoq receptorum
gła cumulabitur. Ubi sollicitius in¬
tuendum ẽ fr̃s mei: quia sp̃e sẽs non
solum infuturo ꝑfectam. sed in presen¬
ti maximam iustis quietem tribuit:
cum eorum mentes cȩlestis igne cari¬
tas accendit. Dicit namq apłs. Spes
autem non confundit: quia caritas
qui datus ẽ nobis. Et hȩc est uera im¬
mo hȩc ẽ sola in hac uita requies ant¬
marum diuina dilectione repleri:

Expanded text:
sint praeclara, quam terrenis omnibus prasint praeclara, quam terrenis omnibus praeferenda, manifestat. Unde bene ejusdem Spiritus gratia septiformis a propheta describitur, quia nimirum et per ejus inspirationem ad requiem pervenitur, et in ejus plena perceptione ac visione requies vera possidetur. Porro ipse dies vel annus quinquagesimus, qui septem septimanis superest, et majore prae caeteris erat solemnitate venerabilis, tempus futurae resurrectionis indicat, in quo illa requies qua nunc animae fruuntur electorum, corporum quoque receptorum gloria cumulabitur. Ubi sollicitius induendum est, fratres mei, quia Spiritus sanctus non solum in futuro perfectam, sed et in praesenti maximam justis quietem tribuit, cum eorum mentes coelesti igne charitas accendit. Dicit namque Apostolus: Spes autem non confundit, quia charitas qui datus est nobis . Et haec est vera, imo haec est sola in hac vita requies animarum, divina dilectione repleri,
Abbreviated transcription (Latin):
ficationi internȩ quietis aptatur: qͥa
ex septem septimanis & monade ꝑfi¬
citur. Sex quippe dieb in lege popłs
oꝑari septima quiescere: sex annis ara¬
re et metere. septimo iussus ͤ. quiescere
Quia et dominus sex dieb mundi or-¬
natum ꝑfecerit: septimo ab oꝑe suo
cessauerit. Quib omnib mysticȩ am¬
monemur: qđ hii qui in hoc scl̃o qđ
sex etatib constat bonis oꝑib prodño
autem septem dies uel anni septies du¬
cuntur: multiplicem eiusdem requiei
habundantiam designant. inqua p̃¬
miũ illud sublime datur electis: de qͦ
apls ait. Quod oculus non uidit. nec
auris audiuit. nec in cor hominis ascen¬
dit: quȩ p̾parauit ds̃ diligentib se Cuiꝰ
p̃mii cognitionem quia in cor hominis
id est humana sapientis. ascendere ñ
posse testatur: aperit subsequenter un¬
de hȩc diligentib dm̃ possit ostendi
quȩ implet appetitu inuisibilium in¬
flammat. eadem bona inuisibilia qͣ

Expanded text:
ficationi internae quietis aptatur, quia ficationi internae quietis aptatur, quia ex septem septimanis et monade perficitur. Sex quippe diebus in lege populus operari, septima quiescere; sex annis arare et metere, septimo jussus est cessare, quia et Dominus sex diebus mundi ornatum perfecerit, septimo ab opere suo cessaverit. Quibus omnibus mystice admonemur quod hi qui in hoc saeculo, quod sex aetatibus cautem septem dies vel anni septies ducuntur, multiplicem ejusdem requiei abundantiam designant, in qua primum illud sublime datur electis, de quo Apostolus ait: Quod oculus non vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascendit, quae praeparavit Deus diligentibus se . Cujus praemii cognitionem quia in cor hominis, id est, humana adhuc sapientis, ascendere non posse testatur, aperit subsequenter unde hoc diligentibus Deum possit ostendi: quae implet appetitu invisibilium inflammat, eadem bona invisibilia quam
Abbreviated transcription (Latin):
tatus appellari iussus ẽ: in quo popłs
ab omni oꝑatione quiesceret. omniũ
debita laxarentiu. serui liberi rediren.
annus ipse maiorib sollempniis ac lau¬
dib diuinis eminentior ceteris existe¬
ret. merito ꝑ hunc numerum illa sũ¬
me pacis tranquillitas indicatur. qͣndo
sicut apłs ait. canente nouissima tuba
mortui resurgunt. & nos immutabi¬
mur ingłam. ubi cessantib huuis scłi
laborib & erumpnis. dimissis omniũ
culparum debitis. in sola dninȩ uisi¬
onis contemplatione. cunctus electoꝵ
popłs in ȩt̃num gaudebit: implẽto
illo desiderabili domini ac saluatoris
nr̃i mandato: uacate & uidete. qm̃
ego sum ds. Ad quam ꝓfecto uacatio.¬
nem & uisionem in commutabilis ue
ritatis. quia ñ nͥ ꝑ obseruantiam pre-¬
tingitur: recte & legem decalogi. et
eiusdem sp̃e gr̃am in eo dierum nu-¬
mero qui requiem designaret dari
decebat. Neq hoc pretereundum. qđ
idõ numerus quinquagenarius. signi-¬

Expanded text:
tatus appellari jussus est, in quo populus tatus appellari jussus est, in quo populus ab omni operatione quieceret, omnium debita laxarentur, servi liberi redirent, annus ipse majoribus solemniis ac laudibus divinis eminentior caeteris existeret, merito per hunc numerum illa summae pacis tranquillitas indicatur, quando, sicut Apostolus ait: Canente novissima tuba mortui resurgent, et nos immutabimur in gloriam ; ubi cessantibus hujus saeculi laboribus et aerumnis, dimissis omnium culparum debitis, in sola divinae visionis contemplatione cunctus electorum populus in aeternum gaudebit, impleto illo desiderabili Domini ac Salvatoris nostri mandato, Vacate et videte quoniam ego sum Deus. Ad quam profecto vacationem et visritatis, quia non nisi per observantiam praetingitur, recte et legem decalogi, et ejusdem Spiritus gratiam in eo dierum numero qui requiem designaret, dari decebat. Neque hoc praetereundum quod ideo numerus quinquagenarius signi