comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
e faceret tactꝰ unmundus. At ubi pec¬
crix illa quȩ erat in ciuitate famosa
cdixit in corde suo. Hic si esset ꝓpħa.
sret quȩ mulier illi accessit ad pedes.
U ie scielut qͥa xp̃c nesciuit. nisi inde
spicatꝰ est eũ nescisse qͥa ñ eã reppu¬
I quia si ipse esset repelleret a se.
Diaut̃ ñ solũ mulierem illã peccatricẽ
atrat. sed & illius suꝑbiȩ uulnera
medicus in sanallia uidebat it eni.
ciĩ audisset cogantẽ. ut osteleret
illũ supbũ. Synon habeo tͥliqͥd dic̃e¬
re. Duo debitore erant cuidanerato¬
ri. unꝰ ei debebat qͥnqua gintdenarios.
alius quingentos Cũ ñ habemt unde
redderent: dimuit ambob uis eũ
plus dilexit: Qille contra dix̃ sen¬
tentiã. extorquerte sibi confsionẽ ue.¬
ritate. Credo diẽ qͥa cui plidonauit
Et conuersus admilierẽ. dixi symoni.
Uides istã mulierẽ Intraui idomũ tu¬
am. aquã mn ad pedes ñ dedti. ista
aut̃ lacrimis suni lauit ped meos.
Ꝙ cȩtã quȩ nostis. N on opus.⁊ in alus

Expanded text:
peccatrix, quae erat in civitate famosa, ait in corde suo : «Hic si esset propheta, sciret quae mulier illi accessit ad pedes.» Unde sciebat quia Christus nescivit, nisi inde suspicatus est eum nescisse, quia non a se repulit? Quia si ipse esset, repelleret a se. Dominus autem non solum mulierem illam peccatricem noverat, sed et illius superbi vulnera medicus insanabilia videbat. Ait enim cum audisset cogitantem, ut ostenderet illum superbum: «Simon, habeo aliquid tibi dicere: Duo debitores erant cuidam feneratori; unus ei debebat quinquaginta denarios, alius quingentos; cum non haberent unde redderent, dimisit ambobus: quis eum plus dilexit?» Et ille contra se dixit sententiam, extorquente sibi confessionem veritate: «Credo, Domine, cui plus donavit. Et conversus ad mulierem, dixit Simoni: Vides istam mulierem? Intravi in domum tuam; aquam mihi ad pedes non dedisti: ista autem lacrymis suis lavit pedes meos» ; et caetera quae nostis. Non opus est in aliis
Abbreviated transcription (Latin):
breuis. ẽ de quo loquendũ susce¬
mus caritati urȩ̃: sed titulũ hab
aliquantulũ negotiosũ. Patient̃
sust inete nos: donec illũ enodem
ut possumꝰ quantũ ad iuuerit di
Neq enĩ passim ptereunda st̃ h
qͣndo quidẽ placuit frĩb ñ tanti
aure & corde sed & stilo excipieno
que dicimꝰ. ut ñ auditorẽ tantũ.
& lectorẽ etiã cogitare debeamus
Nata . ẽ. quidẽ huic occasio psalmo.
ex re quadã gesta: quã uob̾ etiã feci¬
mus recitari de libro regnoꝵ. Saul
enĩ nͣ ad ꝑmanendũ electꝰ a dnõ. sed
eoꝵ correptionẽ ñ ad utilitatẽ. scdi

Expanded text:
brevis est, de quo loquendum suscepimus Charitati Vestrae: sed titulum habet aliquantulum negotiosum. Patienter ergo sustinete nos, donec illum enodemus, ut possumus, quantum adjuverit Dominus. Neque enim passim praetereunda sunt haec; quandoquidem placuit aure et corde, sed et stylo excipienda quae dicimus: ut non auditorem tantum, sed et lectorem etiam cogitare debeamus. Nata est quidem occasio psalmo huic ex re quadam gesta, quam vobis etiam fecimus recitari de libro Regnorum. Saül enim rex non ad permanendum electus a Domino, sed eorum corrept
Abbreviated transcription (Latin):
n hoc gͦ dauid qͥd p̃figurabat᷑. uide¬
tis. Ergo & in saul qͥd p̃figurabat᷑
uidetisꝰ Regnũ malum in saul: & re¬
gnũ bonĩ indauid. Mors in saul: &
uita indauid. Et enĩ nos ñ ꝑsequit᷑ nisi
mors: de qua infine triũ phabimꝰ di¬
centes. Ubi. ẽ mors contentio tua: Ibi
e mors aculeus tuus: Quid . ẽ. qđ dico.
ñ nos psequit᷑ nisi mors: Quia nisi mor¬
tales essemꝰ: ñ esset qđ nob̾ faceret ini¬
micus. Nunqͥd enĩ angłis qͥcquã facit:
rgo etiã ipsa mors aqua maxime ha¬
bemꝰ psecutionẽ. cuiꝰ finiet᷑ ini fine con¬
tentio cũ resurrexerimꝰ amortuis:
sic̃ finita .ẽ. incapite nr̃o sic finietꝰ᷑ &
in nob. si iusti fuerimꝰ inuenti. Nã
mortuus ille mortis int̾fector fuit¬
& magis in illo mors mortua. ẽ: quã

Expanded text:
batur, videtis: ergo et in Saül quid praefigurabatur, videtis: regnum malum in Saül, regnum bonum in David: mors in Saül, et vita in David. Etenim nos non persequitur nisi mors, de qua in fine triumphabimus, dicentes: Ubi est, mors, contentio tua? ubi est, mors, aculeus tuus ? Quid est quod dico, non nos persequitur nisi mors? Quia nisi mortales essemus, non esset quod nobis faceret inimicus. Numquid enim Angelis quidquam facit? Ergo etiam ipsa mors, a qua maxime habemus persecutionem, cujus finitur in fine contentio cum resurrexerimus a mortuis, sicut finita est in capite nostro, sic finietur et in nobis, si justi fuerimus inventi. Nam mortuus ille mortis interfector fuit, et magis in illo mors mortua est, quam
Abbreviated transcription (Latin):
dõ. qͥ regnare facit hominẽ hypoci¬
tã ꝓpt̾ puersitatẽ popłi. cũ gͦ tali
ds̃ pͣfigurabat regnũ salutis ȩt̃nȩ &
quẽ ds̃ elegerat ꝑmansurũ in semine
suo. qͣndoquidẽ futurus erat rex nr̃.
set ad regnũ: noluit & ipsũ dauid
ante regnũ tenere. quã pͥmo a ꝑsequen¬
tib laboraret. ut eciã in hoc ipso figu¬
raret nos. id .ẽ. corpus eiꝰ. cuiꝰ corpo¬
ris caput xp̃c. Porro enĩ si ipsũ caput
nr̃m. sine primo ꝑacto labore int̾ra
sursũ corpus qđ deor sũ accepit nisi
ꝑtribulationis uiã: qͥd audent mẽ¬

Expanded text:
hominem hypocritam, propter perversitatem populi : cum ergo talis Deus praefigurabat regnum salutis aeternae, et quem Deus elegerat permansurum in semine suo; quandoquidem futurus erat rex nosteset ad regnum, noluit et ipsum David ante regnum tenere, quam primo a persequentibus liberaret; ut etiam in hoc ipso figuraret nos, id est corpus ejus, cujus corporis caput Christus . Porro enim si ipsum caput nostrum sine primo peracto labore in sursum corpus quod deorsum accepit, nisi per tribulationis
Abbreviated transcription (Latin):
ticũ nouũ cantate in uia. quã cognoui
stis in t̾ra. In qua t̾ra: In om̃ib gentib
Propt̾ea & canticũ nouũ. ñ ꝑtinẽt ad
partẽ. Qui in parte cantat: uetꝰ cantat.
Qđ libet cantet: uetꝰ cantat. uetꝰ homo
cantat. Diuisus ẽ. carnalis. ẽ Certe in
qͣntũ carnalis. in tantũ uetꝰ. Ꝙ inqͣntũ
spũ alis. intantũ nouus. Uidete qͥd di¬
cat apłs. Non potui uob̾ loqͥ quasi spua¬
lib. s quasi carnalib. Unde illos ꝓbat
carnales: Cũ gͦ unꝰ dicit ego sũ pauli
alter uͦ ego apollo. nonne inqͥt carnales
estis.: Ergo in sp̃ũ canticũ nouũ canta
in uia secura. sic̃ uiatores cantant. Et
plerunq nocte cantant. Formidolosa
circũstrepunt omĩa. uł potius ñ circũ¬
strepunt. s circũ silent & qͣnto magis
silentia. tantomagis formidolosa. can¬
tant tam̃ & qͥ latrones timent. Quanto
securius cantas in xp̃o: Non habet uia
ista latronẽ. si tu ñ deserendo uiã. inci¬

Expanded text:
ticum novum ticum novum stis in terra. In qua terra? In omnibus gentibus. Propterea et canticum novum non pertinet ad partem. Qui in parte cantat, vetus cantat: quodlibet cantet, vetus cantat, vetus homo cantat; divisus est, carnalis est. Certe in quantum carnalis est, in tantum vetus, et in quantum spiritualis, in tantum novus. Vide quid dicat Apostolus: Non potui vobis loqui quasi spiritualibus, sed quasi carnalibus. Unde illos probat carnales? Cum enim unus dicit, Ego sum Pauli; alter vero, Ego Apollo: nonne, inquit, carnales estis ? Ergo in spiritu canticum novum canta in via secura. Sicut viatores cantant, et plerumque nocte cantant. Formidolosa circumstrepunt omnia, vel potius non circumstrepunt, sed circumsilent; et quanto magis silentia, tanto magis formidolosa; cantant tamen et qui latrones timent. Quanto securius cantas in Christo? Non habet via ista latronem, si tu non deserendo viam inci
Abbreviated transcription (Latin):
nib gentib salutare dĩ. confiteant᷑
om̃s. Existit hereticus. & dicit. & ego
in africa popłos habeo Q alius ex alia
parte. Et ego ingalatia popłos habeo.
Tu in africa. ille ingalatia. Ego illũ quȩ¬
ro qͥ ubiq habet. Certe ad istã uocẽ
exultare ausi estis. qm̃ audistis. confi¬
ceant᷑ tͥ popłi ds̃: Audite sequentẽ
uersũ. qͥa ñ de parte loqͥt᷑. Conficeant᷑
tͥ popłi om̃s. Ambulate inuia cũ om̃ib
gentib. ambulate inuia cũ omĩb
popłis o filii pacis. filii unicȩ catho¬
lice. Ambulate inuia. cantate ãbulan¬
tes. Faciunt hȩc uiatores. ad solam̃
laboris. Cantate in hac uia. Obsecro uos
ꝑipsã uiã. cantate in hac uia. Canticũ
nouũ cantate. nemo ibi uetera cantet:
Cantate amatoria patriȩ ur̃ẽ. nemoue¬
tera. Uia noua. uiator nouus. canticũ
nouũ. Audi apłm hortantẽ te ad canti¬
cũ nouũ: Si qua gͥ in xp̃o noua creatura:
uetera transier̃. ecce facta st̃ noua. Can¬

Expanded text:
ibus salutare Dei? Confiteantur omnes. Existit haereticus, et dicit, Ego in Africa populos habeo: et alius ex alia parte, Et ego in Galatia populos habeo. Tu in Africa, ille in Galatia: ego illum quaero qui ubique habet. Certe ad istam vocem exsultare vos ausi estis, quoniam audistis, Confiteantur tibi populi, Deus. Audite sequentem versum, quia non de parte loquitur: Confitebantur tibi populi omnes. Ambulate in via cum omnibus gentibus, ambulate in via cum omnibus populis, o filii pacis, filii unicae Catholicae; ambulate in via, cantate ambulantes. Faciunt hoc viatores ad solamen laboris. Cantate vos in hac via; obsecro vos per ipsam viam, cantate in hac via: canticum novum cantate; nemo ibi vetera cantet: cantate amatoria patriae vestrae; nemo vetera. Via nova, viator novus, canticum novum. Audi Apostolum hortantem te ad canticum novum: Si qua igitur in Christo nova creatura, vetera transierunt; ecce facta sunt nova . Can
Abbreviated transcription (Latin):
dicens. Crescite & multiplicamini. &
replete aquas maris. & uolatilia multi¬
plicent᷑ suꝑ t̾rã. Sic & cũ omia subiecit
homini. quẽ fec̾ ad imaginẽ suã. scriptũ
.ẽ. & benedix̃ eos ds̃ dic̾ens. Crescite &
multiplicamini. & replete faciẽ t̃rx.
Ergo benedictio ꝓprie ad multiplicatio¬
nẽ ualet. & ad implendã faciẽ t̾rȩ.
Audi & in hoc psalmo. Benedicat nos
ds̃ ds̃ nr̃. benedicat nos ds̃ Q qͦ ualet
ista benedictio: & metuant eu om̃s
fines t̾rȩ. Ergo fr̃s mei sic abundant̃
in nomine. xp̃i benedi x̃ nos ds̃.: ut fili¬
is suis impleat uniuersã faciẽ t̾rȩ.
adoptatis in regnũ suũ cohȩredib uni¬
geniti sui. Unicũ genuit. & unũ noluit.¬
do. Fecit ei cohęredes: fecit eũ partici¬
pem pͥus mortalitatis nr̃ȩ. ut crederemꝰ
nos. ẽẽ. posse participes diuinitatis eiꝰ
exhibent᷑ omĩa. it euangłiũ ꝑ orbẽ

Expanded text:
dicens: Crescite, et multiplicamini, et dicens: Crescite, et multiplicamini, et replete aquas maris; et volatilia multiplicentur super terram. Sic et cum omnia subjecit homini, quem fecit ad imaginem suam, scriptum est: Et benedixit eos Deus dicens: Crescite et multiplicamini, et implete facient terrae . Ergo benedictio proprie ad multiplicationem valet, et ad implendam faciem terrae. Audi et in hoc psalmo: Benedicat nos Deus, Deus noster; benedicat nos Deus. Et quo valet ista benedictio? Et metuant eum omnes fines terrae. Ergo, fratres mei, sic abundanter in nomine Christi benedixit nos Deus, ut filiis suis impleat universam faciem terrae, adoptatis in regnum suum cohaeredibus Unigeniti sui. Unicum genuit, et unum esse noluitdo fecit ei cohaeredes. Fecit eum participem prius mortalitatis nostrae, ut crederemus nos esse posse participes divinitatis ejus. exhibentur omnia, it Evangelium per orb
Abbreviated transcription (Latin):
quẽ fuderant. Donatꝰ erat ignoscente
dño. ut iã qđ fuderant. etiã bibere di¬
scerent. Magnꝰ ibi fructꝰ. Terra dedit
fructũ suũ. & magnũ fructũ. & opti¬
mũ fructũ. Nunquid t̾ra illa sola de¬
buit dare fructũ suũ : Benedicat nos
ds̃ ds̃ nr̃ benedicat nos ds̃. Ad huc bene¬
dicat. Benedictio enĩ. in multiplicatio¬
ne solet maxime & ꝓprie intelligi.
Probemꝰ hoc ingenesi. uide oꝑa dĩ fẽcit
noctẽ. Non dictũ. ẽ. benedix̃ lucẽ. & enĩ
eadẽ lux redit. & alternat dieb ac no¬
ctib. Uocauit cȩlũ firmam̃tũ. int̃ a¬
quas & aquas. Non dix̃ benedix̃ cȩlũ
Discreuit mare ab arida: & nominauit
utrunq. Aridã: t̾rã. & congregationẽ
aquarũ: mare. Nec hic dictũ. ẽ. bene¬
dix̃ ds̃ Uentũ. ẽ. ad eaquę foecundita¬
tis habitura erant sem̃. & ex aqͥs existen¬
tia. Ipsa enĩ maximã multiplicationis
ubertatẽ habent: Q benedixit ea dñs

Expanded text:
quem fuderant; donatus erat ignoscente quem fuderant; donatus erat ignoscente Domino, ut jam quod fuderant etiam bibere discerent. Magnus ibi fructus: terra dedit fructum suum, et magnum fructum, et optimum fructum. Numquid terra illa sola debuit dare fructum suum? Benedicat nos Deus, Deus noster; benedicat nos Deus. Adhuc benedicat; benedictio enim in multiplicatione solet maxime et proprie intelligi. Probemus hoc in Genesi: vide opera Dei. Fecit noctem. Non dictum est, Benedixit lucem. Etenim eadem lux redit et alternat diebus ac noctibus. Vocavit coelum firmamentum inter aquas et aquas: non dictum est, Benedixit coelum. Discrevit mare ab arida, et nominavit utrumque; aridam, terram, et congregationem aquarum, mare: nec hic dictum est, Benedixit Deus. Ventum est ad ea quae fecunditatis habitura erant semen, et ex aquis existentia. Ipsa enim maximam multiplicationis ubertatem habent; et benedixit ea Dominus
Abbreviated transcription (Latin):
pedes. irrigat lacrimis. tergit crinib
unguit unguento. Quid miraris. Ter¬
ra dedit fructũ suũ. Ergo hoc factũ. ẽ:
tͥ pluente dño pos suũ facta st̃ quȩ le¬
gimꝰ in euangłio. Quo pluente ꝑnu¬
bes suas missis apłis. & p̃dicantib ue¬
ritatẽ: tra aplius dedit fructũ suũ. &
ista iã seges imnpleuit orbẽ t̾rarũ. Uide¬
qͥd deinde dicat᷑ Benedicat nos ds̃ ds̃
nr̃ benedicat nos ds̃. Benedicat sic̃ dix̃.
eciã atq etiã benedicat. multiplicet
uit scõs in unũ congregatos. Facta st̃
miracula. linguis om̃iũ locuti st̃. un¬
pleti st̃ spũ dĩ. Conuersi st̃ qui ibi
erant tuñtes. & suscipientes ymbrem
diuinũ. deder̃ in confessione tantũ fru¬
ctũ: ut omĩa sua in cõmune conferrent
distribuentes pauꝑib ut nemo diceret
aliqͥd ꝓpriũ. sed essent illis om̃ia cõmu¬
nia. & haberent animã unã & cor unũ
indm̃. Donatꝰ enĩ illis erat sanguis dnĩ.

Expanded text:
pedes, irrigat lacrymis, tergit crinibus, pedes, irrigat lacrymis, tergit crinibus, unguit unguento . Quid miraris? Terra didit fructum suum. Ergo hoc factum est, ibi pluente Domino per os suum; facta sunt quae legimus in Evangelio: quo pluente per nubes suas, missis Apostolis, et praedicantibus veritatem, terra amplius dedit fructum suum; et ista seges jam implevit orbem terrarum. d deinde dicatur: Benedicat nos Deus, Deus noster; benedicat nos Deus. Benedicat, sicut jam dixi; etiam atque etiam benedicat, multiplicet vit sanctos in unum congregatos; facta sunt miracula, linguis omnium locuti sunt . Impleti sunt Spiritu Dei, conversi sunt qui ibi erant; timentes, et suscipientes imbrem divinum, dederunt in confessione tantum fructum, ut omnia sua in commune conferrent, distribuentes pauperibus; ut nemo diceret aliquid proprium, sed essent illis omnia communia, et haberent animam unam et cor unum in Deum . Donatus enim illis erat sanguis Domini
Abbreviated transcription (Latin):
tͥ popłi om̃s. t̾ra dedit fructũ suuuĩ. Quẽ
fructũ: Conficeant᷑ tͥ popłi om̃s. Terra
erat. spinis plena erat. Accessit eradican¬
tis manꝰ. accessit uocatio maiestatis eiꝰ &
miscdie. Coepit t̾ra confiteri. iãdat
t̾ra fructũ suũ. Daret fructũ suũ. nisi
ante cõplueret᷑:: Daret t̾ra fructũ su¬
Agite poenitentiã. apppinquabit enĩ
regnũ cȩloꝵ. Pluit & ipsa pluuia toni¬
truus. ẽ. Terret Time tonantẽ. excipe
pluentẽ. Ecce post illã uocẽ tonantis.
& pluentis dĩ. post illã uocẽ. aliqͥd de
ipso euangłio audiamꝰ. Ecce illa mere¬
trix. masã famã habens inciuitate. ir¬
rupit in alienã domũ. qͦ ñ erat inuitata
ab hospite. s ab inuitato uocata. Uocata¬
ñ lingua. s grã. Nouerat egra habere
ibi se locũ. ubi medicũ suũ discũbere
sciebat. Ingressa. ẽ. quȩ erat peccatrix.
ñ audet accedere nͥ ad pedes. Flet ad

Expanded text:
tibi populi omnes: terra dedit fructum suum. Quem tibi populi omnes: terra dedit fructum suum. Quem fructum? Confiteantur tibi populi omnes. Terra erat; spinis plena erat: accessit eradicantis manus, accessit vocatio majestatis ejus et misericordiae; coepit terra confiteri, jam dat terra fructum suum. Daret fructum suum, nisi ante complueretur? daret terra fructum suAgite poenitentiam; appropinquavit enim regnum coelorum . Pluit, et ipsa pluvia tonitrus est; terret: time tonantem, et excipe pluentem. Ecce post illam vocem tonantis et pluentis Dei; post illam vocem aliquid de ipso Evangelio videamus. Ecce illa meretrix, malam famam habens in civitate, irrupit in alienam domum quo non erat invitata ab hospite, sed ab invitato vocata; non lingua, sed gratia. Noverat aegra habere ibi se locum, ubi medicum suum discumbere sciebat. Ingressa est quae erat peccatrix; non audet accedere nisi ad pedes: flet ad
Abbreviated transcription (Latin):
tes. ꝑuersȩ erant gs̃. Merito pͣuitatis
& distortionis & ꝑuersitatis suȩ. iudi¬
cẽ uenientẽ timebant. Uenitꝰ ipsius.
extenta. ẽ. miscđit̾ in popłos. dirigunt᷑
ut ambulent rectã uiã. Quid tim̾eant
uenturũ iudicẽ. qͥ pͥmo agnouer̃ corre¬
ctorẽ: Manib eius subdant se. ipse
gs int̾ra dirigit. Directe aut̃ gentes.
ambulantes infide. exultantes in
illo. facientes oꝑa bona. & si qua forte
qũ ꝑ mare nauigant. intrat aqua ꝑ
minutissimas cauernas. primulas
ad sentinã. ex hauriunt ẽã ꝑoꝑa boni
ne plus intrando cumulũ faciat. & nauẽ
deprimat. Ex hauriunt cotidie ieiunan¬
do. orando. elemosinas faciendo. dicen¬
do puro corde. dimitte nob̾ debita nr̃a
sic̃ & nos dimittimꝰ debitorib nr̃is.
dicendo ista. ãbulas securus. & exul¬
tas in uia. Canta in uia. noli timere
iudicẽ. ante quã esses fidelis. inuenisti
saluatorẽ. Impiũ te quęsiuit ut re-¬
dimeret. redẽptũ deseret ut ꝑdat:

Expanded text:
erant gentes; merito pravitatis et distorsionis et perversitatis suae judicem venientem timebant: venit manus ipsius, extenta est misericorditer in populos; diriguntur ut ambulent rectam viam: quid timeant venturum judicem, qui primo agnoverunt correctorem? Manibus ejus dent se; ipse gentes in terra dirigit. Directae autem gentes, ambulantes in fide, exsultantes in illo, facientes opera bona; et si qua forte, quoniam per mare navigant, intrat aqua per minutissimas cavernas, per rimulas ad sentinam, exhauriendo eam per opera bona, ne plus intrando cumulum faciat, et navem deprimat; exhauriendo quotidie, jejunando, orando, eleemosynas faciendo, dicendo puro corde, Dimitte nobis debita nostra, sicut et nos dimittimus debitoribus nostris : dicendo ista, ambula securus, et exsulta in via, canta in via. Noli timere judicem; antequam esses fidelis, invenisti salvatorem. Impium te quaesivit ut redimeret; redemptum deseret ut perdat
Abbreviated transcription (Latin):
rus es damnũ. Quis ñ passurus. ẽ. orbi¬
tatẽ: Aliqͥs casus irruet. aliqua cala¬
mitas de transuerso. Undecunq plenꝰ
.ẽ. mundus exempla ñ cessant. Loqͦr
tͥ in estate. grana quȩ colligas ñ dest̃
Attende formicã o piger. collige cũ
potes. Hienis colligere te ñ sinet. sed
manducare qđ collegeris. Quã mul¬
ti enĩ tribusationẽ ĩta patiunt᷑. ut
ñ eis uacet nec legere aliqͥd. nec audi¬
re aliquid. nec fõrte ad mittunt᷑ ad
eos. qui eos consolent᷑. Remansit formi¬
ca in cauerna. uideat si collegit aliqͥd
estate. quo se auocet hieme Sed mͦ qͥa
benedicet nos. quare benedicet nos:
Quã benedictionẽ petit hȩc uox Ut
benedicat nos benedictione. quã seruat
amicis suis. quã solis bonis dat. Ne
ꝓ maguo appetas. qđ & mali accipiu f̃
Quia bonꝰ . ẽ. ds̃ facit illa. qͥ solẽ suum
facit oriri suꝑbonos & malos. & pluit
suꝑ iustos & iniustos. Quid gͦ pͣcipue

Expanded text:
rus es damnum; quis non passurus est orbirus es damnum; quis non passurus est orbitatem? aliquis casus irruet, aliqua calamitas de transverso, undecumque plenus est mundus, exempla non cessant: loquor tibi in aestate, grana quae colligas non desunt: attende ad formicam, o piger ; collige aestate cum potes; hiems colligere te non sinet, sed manducare quod collegeris. Quam multi enim tribulationem ita patiuntur, ut non eis vacet, nec legere aliquid, nec audire aliquid; nec forte admittuntur ad eos qui eos consolentur. Remansit formica in caverna; videat si collegit aliquid aestate, quo se avocet hieme. 4. Sed modo quia benedicet nos Deus, quare benedicet nos? quam benedictionem petit haec vox, U benedicat nos Deus? Benedictionem quam servat amicis suis, quam solis bonis dat. Ne pro magno appetas quod et mali accipiunt: quia bonus est Deus, facit illa, qui solem suum facit oriri super bonos et malos, et pluit super justos et injustos . Quid ergo praecipue
Abbreviated transcription (Latin):
qua se metit᷑ uult afferre. ad eũ quẽ ñ
nouit. Uidet illũ passũ dãnũ. aut humi¬
liatũ. aut orbitate ꝑcussũ. Quid credis:
ste aliqͥd mali fecit. ut hoc illi continge¬
ret. Tale cor habeant. aut talẽ animã
inimici mei. Ignoras o homo. uere ti tͥ
inimicus es: qui ꝑ estatẽ tͥ ñ colligis. qđ
iste collegit. Modo intꝰ formica comedit
labores estatis. Sed eã colligentẽ uidere
poteras. manducantẽ uidere ñ potes.
sta fr̃s. qͣntũ dñs dedit. qͣntũ suggerere
& imbuere dignatꝰ. ẽ. infirmitatẽm &
humilitatẽ nr̃am. qͣntũ capimꝰ ꝓ mo¬
dulo nr̃o diximꝰ. quare det ds̃ omĩa ista
ꝑmixta & bonis & malis. qͣuare aufe¬
rat & bonis & malis. Dedit tͥ. ñ extolla¬
ris. Abstulit tͥ. ñ frangaris. Times ne
auferat. potest auferre & malo. Meliꝰ
gͦ bonꝰ qđ dĩ. ẽ. amittis. sed dm̃ tenes
Sic gͦ & ille malus Ipsũ hortam᷑. Passu¬

Expanded text:
qua se metitur, vult afferre ad eum quem non qua se metitur, vult afferre ad eum quem non novit. Vides illum passum damnum, aut humiliatum, aut orbitate percussum: quid credis? Iste aliquid mali fecit, ut hoc illi contingeret. Tale cor habeant, talem animum inimici mei. Ignoras, o homo; vere tu tibi inimicus es, qui per aestatem tibi non colligis quod iste collegit. Modo intus formica comedit labores aestatis: sed eam colligentem videre poteras; manducantem videre non potes. Ista, fratres, quantum Dominus dedit, quantum suggerere et imbuere dignatus est infirmitatem et humilitatem nostram, quantum capimus pro modulo nostro, diximus, quare det Deus omnia ista permixta et bonis et malis, et quare auferat et bonis et malis. Dedit tibi; non extollaris: abstulit tibi; non frangaris. Times ne auferat; bono potest auferre et malo: melius ergo bonus quod Dei est amittis, sed Deum tenes. Sic ergo et ille malus; ipsum hortamur: Passu
Abbreviated transcription (Latin):
colligebat estate. uidebant om̃s. cũ his
pascitur hieme. nullus uidet. Quid .ẽ.
hoc: Uide formicã dĩ. Surgit cotidie.
currit ad ȩccłam dĩ. orat. audit lectio¬
nẽ. ymnũ cantat. ruminat qđ audi¬
uit. apud se cogitat. recondit intꝰ gra¬
na electa de area. Hȩc ipsa quȩ mͦ di¬
cunt᷑ qͥ prudent̃ audiunt. hoc agunt.
& ab om̃ib uident᷑. Procedere ad ȩc¬
cłam. redire de eccla. audire sermonẽ.
audire lectorẽ. inuenire librũ. aꝑire
& legere. om̃ia ista uident᷑ cũ fiu̾nt.
Formica illa. ẽ conterens iter. portans.
& recondens in conspectu cernentiũ.
Uenit hiems aliqͣndo. Cui enĩ ñ uenit:
Accidit damnũ. accidit orbitas. Cȩteri
miserant᷑ forte ut miserũ qͥ ñ norunt
qͥd intꝰ habeat formica. qđ cõmedat. &¬
dicunt. Miser ille cui hoc accidit. aut
ille cui hoc accidit. Quid illicredis animi
ex uirib suis. & idõ fallit᷑: qͥa mensurã

Expanded text:
colligebat aestate, videbant omnes: cum his colligebat aestate, videbant omnes: cum his pascitur hieme, nullus videt. Quid est hoc? Vide formicam Dei: surgit quotidie, currit ad ecclesium Dei, orat, audit lectionem, hymnum cantat, ruminat quod audivit, apud se cogitat, recondit intus grana collecta de area. Haec ipsa quae modo dicuntur qui prudenter audiunt, hoc agunt, et ab omnibus videntur procedere ad ecclesiam, redire de ecclesia, audire sermonem, audire lectionem, invenire librum, aperire et legere: omnia ista videntur, cum fiunt. Formica illa est conterens iter, portans et recondens in conspectu cernentium. Venit hiems aliquando; cui enim non venit? Accidit damnum, accidit orbitas: caeteri miserantur forte ut miserum, qui non norunt quid intus habeat formica quod comedat, et dicunt, Miser ille cui hoc accidit, aut ille cui hoc accidit: quid illi credis animi ex viribus suis, et ideo fallitur; quia mensuram
Abbreviated transcription (Latin):
subet foris qđ teneat. ñ habet intꝰ ubi re¬
quiescat Fugit hic ubi dãnũ passus ẽ. ubi
se inoculis hominũ de diuitiarũ osten¬
tatione iactabat. Iã se in oculis hominũ
iactare ñ potest. Ad se intro ñ redit: qͥa
nichil habet. Non . ẽ. imitatꝰ formicã.
ñ sibi collegit grana. cũ estas. eẽt. Quid
dixi cũ estas esset : Cũ. eẽt uitȩ cranquil¬
qͣndo ei uacabat. quando felix uocabat᷑
abomĩb: estas ipsius erat. Imitaret᷑ for¬
micã audiret uerbũ dĩ. colligeret gra-
na. intꝰ reconderet. Uenerat tẽptatio
tribulationis. suꝑuenerat hiems. tẽpe-¬
stas timoris. frigus tristiciȩ. Siue dam¬
nũ. eẽt. siue aliqđ salutis ꝑiculũ. siue
aliqua orbitas suors. siue aliqua ex ho¬¬
noratio & humiliatio: hiems erat.
Redit formica. ad id qđ estate collegit.
& uitꝰ in secreto suo ubi nemo uidet esti¬
uis laborib recreat᷑. Quando sibi ista

Expanded text:
habet foris quod teneat, non habet intus ubi rehabet foris quod teneat, non habet intus ubi requiescat. Fugit hic ubi damnum passus est, ubi se ad oculos hominum de divitiarum ostentatione jactabat; jam se in oculis hominum jactare non potest: ad se intro non redit, quia nihil habet. Non est imitatus formicam; non sibi collegit grana, cum aestas esset . Quid dixi, cum aestas esset? Cum esset vitae tranquilquando ei vacabat, quando felix vocabatur ab omnibus, aestas ipsius erat. Imitaretur formicam, si audiret verbum Dei; colligeret grana, et intus reconderet. Venerat tentatio tribulationis, supervenerat hiems torporis, tempestas timoris, frigus tristitiae, sive damnum esset, sive aliquod salutis periculum, sive aliqua orbitas suorum, sive aliqua exhonoratio et humiliatio; hiems erat: redit formica ad id quod aestate collegit; et intus in secreto suo, ubi nemo videt, aestivis laboribus recreatur. Quando sibi ista
Abbreviated transcription (Latin):
& abstulit. manet qͥ dedit: & abstulit
qđ dedit. Sit gͦ nom̃ eiꝰ benedictũ.
Adhoc gͦ ista auferunt᷑ bonis. Sed neqͥs
forte infirmꝰ diceret. quando gͦ. eẽ. pos¬
sũ tantȩ uirtutis. qͣnte sc̃s iob: Robur
miraris arboris qͥa mͦ natꝰ es. Hȩc
magna quã miraris. sub cuiꝰ ramis &
ũbr̃a refrigeraris: uirga fuit. Sed ti¬
mes. ne tͥ aũ serant᷑ hȩc: cũ talis fueris.
Attende. qͥa auscrunt᷑ & malis. Quid te
gͦ differs a conuersione: Qđ bonꝰ times
amittere: forte malus amissurus es.
Si bonꝰ ea ꝑclideris: ad est consolator qui
abstulit. Archa exinanita. ẽ. auro. cor
plenũ. ẽ. fide. Foris pauꝑ es: sed intꝰ di¬
ues es. Diuitias tecũ portas. quas ñ amit¬
teres.: etiã si de naufragio nudus exires.
Qangꝰ forte ꝑditurus el malus. cur ñ bo¬
iui te inuenit damnũ. qͣndo quidẽ uides
&malos patidamnũ: Sed maiore illi dã¬
no feriuinit᷑ In anis. ẽ domꝰ: inanior.ẽ. con¬
sentia. Quisqͥs malus ista ꝑdiderit: non

Expanded text:
abstulit; manet qui dedit, et abstulit quod dedit: sit ejus nomen benedictum. Ad hoc ergo ista auferuntur bonis. Sed ne quis forte infirmus diceret: Quando ego esse possum tantae virtutis, quantae sanctus Job? Robur miraris arboris, quia modo nata es: haec magna quam miraris, sub cujus ramis et umbra refrigeraris, virga fuit. Sed times ne tibi auferantur haec, cum talis fueris? Attende quia auferuntur et malis. Quid te ergo differs a conversione? Quod bonus times amittere, forte malus amissurus es. Si bonus ea perdideris, adest consolator qui abstulit: arca exinanita est auro, cor plenum est fide; foris pauper es, sed intus dives es: divitias tecum portas quas non amitteres, etiamsi de naufragio nudus exires. Quod ergo forte perditurus es malus, cur non bonum te invenit damnum, quandoquidem vides et malos pati damnum? Sed majore illi damno feriuntur: inanis est domus, inanior conscientia est. Quisquis malus ista perdiderit, non
Abbreviated transcription (Latin):
ris inscripturis crede. si ñ inueneris dici
nͥ fama. nec ualde credas. Res ipsa forte
tea. ẽ: forte ñ . ẽ. ita. Tu ꝑfice. tͥualeat
ad salutẽ. ista similitudo. Non uis p
istã similitudinẽ. ꝑ aliã fac. dũ tamen
facias. & securus expecta regnũ dĩ. ne
riret᷑ tecũ oratio tua. Tu enĩ xp̃iane
quando dicis adueniat regnũ tuũ. qͥmꝰ
dicis adueniat regnũ tuũ. Excute cir

Expanded text:
ris in Scripturis, crede: si non inveneris dici ris in Scripturis, crede: si non inveneris dici nisi fama, nec valde credas. Res ipsa forte ita est, forte non est ita. Tu profice; tibi valeat ad salutem ista similitudo. Non vis per istam similitudinem? Per aliam fac, dum tamen facias; et securus exspecta regnum Dei, ne rixetur tecum oratio tua. Tu enim, christiane, quando dicis, Veniat regnum tuum, quomodo dicis, Veniat regnum tuum ? Excute cor
Abbreviated transcription (Latin):
statẽ nr̃am ad petrã xp̃m conteramꝰ.
Siue illa uera sint fr̃s. quȩ dicunt᷑ serpen¬
te. uł quȩ dicunt᷑ de aquila. siue sit
fama potius hominũ quã ueritas: ueri.¬
tas. ẽ. tam̃ inscripturis. & ñ sine causa
hoc dixer̃ scripturȩ. Nos qͥcqͥd illud
significat faciamꝰ: & quã sit illud uerũ
ñ laboremꝰ. Tu esto talis ut renouari
iuuentꝰ tua possit sic̃ aquilȩ. & scias eã
ñ posse renouari nͥ uetustas tua in pecra
contrita fuerit. id .ẽ. nisi auxilio petrȩ.
nͥ auxilio xp̃i. ñ poteris renouari. Tu
noli dulcedine p̃teritȩ uitȩ obsurdesce¬
re. aduersus uerbũ dĩ. Noli p̾sentib reb
sic teneri & impediri. ut dicas ñ mͥ uacat
legere. ñ mͥ uacat audire. Hoc aurẽ pre¬
mere int̾ra. ẽ. Tu gͦ talis noli. eẽ. s esto
talis. qđ contͣ inuẽnis. id ẽ. ut pͣterita
obliuiscaris. in anteriora te ęxtendas.
uetustatẽ tuã in petra conteras. & si quę
tͥ similitudines datę fuerint. si in uene¬

Expanded text:
ram ad petram Christum conteramus . Sive illa vera sint, fratres, quae dicuntur de serpente, vel quae dicuntur de aquila, sive sit fama potius hominum quam veritas; veritas est tamen in Scripturis, et non sine causa hoc dixerunt Scripturae: nos quidquid illud significat faciamus, et quam sit illud verum n laboremus. Tu esto talis, ut juventus tua renovari possit sicut aquilae. Et scias eam non posse renovari, nisi vetustas tua in petra contrita fuerit: id est, nisi auxilio petrae, nisi auxilio Christi, non poteris renovari. Tu noli dulcedine praeteritae vitae obsurdescere adversus verbum Dei: noli praesentibus rebus sic teneri et impediri, ut dicas, Non mihi vacat legere, non mihi vacat audire. Hoc aurem premere in terra est. Tu ergo talis noli esse: sed esto talis quod contra invenis, id est, ut praeterita obliviscaris, in anteriora te extendas; ut vetustatem tuam in petra conteras. Et si quae tibi similitudines datae fuerint; si invene
Abbreviated transcription (Latin):
caritati ur̃ȩ. Q p̾dicare ueritatẽ nichil
ẽ. si cor a lingua dissentiat. & audire
ueritatẽ nichil. ẽ : si ñ auditionẽ fru¬
ctus sequatꝰ. De isto loco quasi sullimi¬
ore loquim᷑ ad uos. Quã simꝰ aut̃ ti¬
more sub pedib ur̃is. ds̃ nouerit. qui
ꝓpicius fit humilib. qͥa ñ nos tã de¬
lectant uoces laudantiũ. quã deuotio
confitentiũ. & facta rectors. & quã
non delectemur nisi ꝓfectib ur̃is.
in istis autẽ laudib periclitemur.
lle nouerit. qui nos ab om̃ĩb peri¬
culis liberet. & nos uobiscũ ab omi
tẽptatione saluatos. in regno suo
cognoscere & coronare dignetur:¬

Expanded text:
eritatem nihil est, si cor a lingua dissentiat; et audire veritatem nihil est, si non auditionem fructus sequatur. De isto loco quasi sublimiore loquimur ad vos: quam simus autem timore sub pedibus vestris Deus noverit, qui propitius fit humilibus; quia non nos tam delectant voces laudantium, quam devotio confitentium et facta rectorum. Et quam non delectemur nisi profectibus vestris, in istis autem laudibus quam periclitemur, ille noverit qui nos ab omnibus periculis liberet, et nos vobiscum ab omni tentatione salvatos in regno suo cognoscere et coronare dignetur
Abbreviated transcription (Latin):
letent᷑ inqͥt & exultent gs qͥa iudicas¬
popłos in ȩquitate. Nemõ contra nos prȩ¬
miũ dat. nemo te corrũpit. nemo te fal¬
lit. Ergo securus sis. Sed qͥd de causa tuaꝰ
Neino corrũpit dm̃. manifestũ. ẽ Ne forte
ideo magis tim̃dus sit. qͥa corrũpi nullo
mͦ pocest. Quomͦ gͦ securus es : Scdm
illud qđ iã dictũ.ẽ: ds̃ in nomine tuo

Expanded text:
Laetentur, inquit, et exsultent gentes. QuaLaetentur, inquit, et exsultent gentes. Quapopulos in aequitate. Nemo contra nos praemium dat, nemo te corrumpit, nemo te fallit. Ergo securus sis. Sed quid de causa tua? Nemo corrumpit Deum; manifestum est: ne forte ideo magis timendus sit, quia corrumpi nullo modo potest. Quomodo ergo securus es? Secundum illud quod jam dictum est: Deus, in
Abbreviated transcription (Latin):
candus. qͥ timuit iudicaturũ. Preuidit
enĩ & p̃uenit faciẽ eiꝰ in confessione.
lle aut̃ cũ uenerit. popłos in eqͥtate iu¬
dicabit. Quid ibi ualebit calliditas ac¬
cusatoris ubi . ẽ. testis conscientiȩ. ubi tu
eris & causa tua. ubi iudex ñquęrit te¬
illũ confitere. Age causam tuã. Defen̾sor
aduocatꝰ tuus erit iudex tuus. Letentꝰ᷑
gͦ & exultent gentes. qm̃ iudicas popłos
in ȩquitate. Sed timere poter̃ ne male
uidicent᷑. Dent se corrigendos. dent se
dirigendos. ei qͥ uidet udicandos. Hic
corrigant᷑ & n timeant cũ iudica¬
bunt᷑
Uide qͥd dicat in alio psalmo. Ds̃ in nomi¬
ne tuo saluũ me fac. & in uirtute tua
iudica me. Quid ait: Si ñ me pͥus saluas
in nomine tuo: debeo timere cũ me iudi¬
cabis in uirtute tua. Si aut̃ me pͥus sal.¬
uas in nomine tuo. qͥd timebo iudicantẽ
inuirtute cuiꝰ salus p̃cessit in nomine:
Sic etiã hoc loco. Confiteant᷑ tͥ popłi om̃s.
&ne putetis aliqͥd tim̃dũ inconfessione:

Expanded text:
um. Praeridit enim, et praevenit faciem ejus in confessione : ille autem cum venerit, populos in aequitate judicabit. Quid ibi valebit calliditas accusatoris, ubi est testis conscientia, ubi tu eris et causa tua, ubi judex non quaerit teillum confitere; age causam tuam, et defensoadvocatus tuus erit judex tuus? Laetentur ergo, et exsultent gentes; quoniam judicas populos in aequitate. Sed timere poterunt ne male judicentur: dent se corrigendos, dent se dirigendos ei qui videt judicandos. Hic corrigantur, et non timeant cum judicabuntur. Vide quid dicat in alio psalmo: Deus, in nomine tuo salvum me fac, et in virtute tua judica me . Quid ait? Si non me prius salvas in nomine tuo, debeo timere cum me judicabis in virtute tua: si autem me prius salvas in nomine tuo, quid timebo judicantem in virtute, cujus salus praecessit in nomine? Sic etiam hoc loco, Confiteantur tibi populi omnes. Et ne putetis aliquid timendam in confessione,
Abbreviated transcription (Latin):
N ã & si nolumꝰ ueniet. Uelimꝰ gͦ ut ueni¬
at qͥa ueniet & si nolumꝰ. Quomͦꝰ uelimꝰ
ut ueniat: Bene uiuendo. bene agendo.
Prȩterita ñ nos delectent p̾sentia ñ nos
teneant. Ne claudamꝰ aurẽ. tanqꝗ de cau¬
da. ne p̃mamꝰ aurẽ int̾ra. Ne prȩteritis
retardem᷑ ab audiendo. ne p̃sentib im¬
plicem᷑. a futura meditando. Extenda¬
mus nos in ea quȩ ante st̃. obliuiscam᷑

Expanded text:
 etsi nolumus, veniet. Velimus ergo veniat, qui veniet etsi nolumus. Quomodo velimus ut veniat? Bene vivendo, bene agendo. Praeterita non nos delectent, praesentia non nos teneant; ne claudamus aurem tanquam de cauda, ne premamus aurem in terra; ne praeteritis retardemur ab audiendo, ne praesentibus implicemur a futura meditando; extendamus nos in ea quae ante sunt, obliviscamur
Abbreviated transcription (Latin):
mor. Immo aliqͣndo confessionẽ p̃mit ti¬
mor. exigit dolor. & ille qͥ plangit intor¬
m̃tis. timet aut̃ occidi confessus: portat
torm̃ta ꝗͣntũ potest. & si uictꝰ dolore fu¬
erit. ꝓfert ad mortẽ uocẽ suã. Nusquã
gͦ lȩtꝰ. nusquã exultans Ante quã con¬
ficeat᷑ exarat ungula. cũ confessus fue-¬
rit: iudex dãnat᷑. carnifex ducit. Miser
ubiq. Sed lȩtent᷑ & exultent gentes.
Unde : ꝑipsã confessionẽ. Quãre: Quia
bonꝰ .e. cui confitent᷑. Ad hoc exigit con¬
fessionẽ. ut liberet humilẽ. Adhioc dã¬
nat ñ confitentẽ. ut puniat suꝑbũ. Ergo
tristis esto antequã confitearis. confessus
exulta. iã sanaberis Conscientia tua
saniẽ collegerat. p̃ostea tumuerat.
cruciabat te. requiescere ñ sinebat
Adhibet medicus ferram̃ta uerberũ. &
aliqͣndo secat. Ad hibet medicinale fer¬
rũ incorreptione tribulationis. Tu
agnosce medici manũ. confitere. ȩxeat

Expanded text:
mor; imo aliquando confessionem premit timor; imo aliquando confessionem premit timor, exigit dolor: et ille qui plangit in tormentis, timet autem occidi confessus, portat tormenta quantum potest; et si victus dolore fuerit, profert ad mortem vocem suam. Nusquam ergo laetus, nusquam exsultans: antequam confiteatur, exarat ungula; cum confessus fuerit, damnatum carnifex ducit: miser ubique. Sed laetentur et exsultent gentes. Unde? Per ipsam confessionem. Quare? Quia bonus est cui confitentur: ad hoc exigit confessionem, ut liberet humilem; ad hoc damnat non confitentem, ut puniat superbum. Ergo tristis esto antequam confitearis; confessus exsulta, jam sanaberis. Conscientia tua saniem collegerat, apostema tumuerat, cruciabat te, requiescere non sinebat: adhibet medicus fomenta verborum, et aliquando secat; adhibet medicinale ferrum in correptione tribulationis: tu agnosce medici manum; confitere, exeat
Abbreviated transcription (Latin):
nouũ. Q seqͥt᷑. Cantate dño om̃is t̾ra.
Confiteant᷑ tͥ popłids̃. Inuener̃ uiã tuã
confiteant᷑. Ipsa cantatio confessio. ẽ. pec
illũ glorifica. Te rep̾hende: illũ lauda.
Ut & ipse ueniens. inueniat tẽ punitorẽ
tuũ. & exhibeat se tͥ saluatorẽ tuũ.
Quid enĩ times confiteri. qui inuenisti
hanc uiã in omĩb gentib: Quid time¬
tis confiteri. & inconfessione ur̃a can¬
tare canticũ nouũ cũ omĩ t̾ra: In om̃i
t̃ra. in pace catholica. conficeri timetis
dõ. ne confessũ dãnet: Si ñ confessus
lates: confessus dãnaberis. Times con¬
fiteri: qͥ ñ confitendo. eẽ. ñ potes occul¬
tus. Dãnaberis tacitꝰ. qͥ posses liberari
confessus. Confiteantur tͥ popłids. con
ñ ad suppliciũ ducit: seqͥt᷑ & dic̃. Lȩtent᷑
& exultent gentes. Si plangunt ante
hominẽ confessi latrones: lȩtent᷑ ante
dm̃ confessi fideles. Si homo iudicet.
exigit a latrone confessionẽ tortor & ti¬

Expanded text:
novum; et sequitur, Cantate Domino, omnis terra . Confiteantur tibi populi, Deus. Invenerunt viam tuam; confiteantur. Ipsa cantatio confessio est; confillum glorifica; te reprehende, illum lauda: ut et ipse veniens inveniat te punitorem tuum, et exhibeat se tibi salvatorem tuum. Quid enim timetis confiteri, qui invenistis hanc viam in omnibus gentibus? quid timetis confiteri, et in confessione vestra cantare canticum novum cum omni terra, in omni terra, in pace catholica? Confiteri times Deo, ne confessum damnet? Si non confessus lates, confessus damnaberis. Times confiteri, qui non confitendo esse non potes occultus: damnaberis tacitus, qui posses liberari confessus. Confiteantur tibi populi, Deun ad supplicium ducit, sequitur, et dicit: Laetentur et exsultent gentes. Si plangunt ante hominem confessi latrones, laetentur ante Deum confessi fideles. Si homo judicet, exigit a latrone confessionem tortor et ti
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ restant uentura st̃. Timeamꝰ iu¬
dicii diẽ. uenturus. ẽ. dñs. Qui uenit
humilis: ueniet excelsus. qͥ uenit iu¬
dicandus: ueniet iudicaturus. Agno¬
scamꝰ humilẽ: ut ñ expauescamꝰ ex¬
celsũ. Amplectam᷑ humilẽ. ut deside¬
remꝰ excelsũ. Desiderantib enĩ se: ꝓpi

Expanded text:
quae restant eventura sunt. Timeamus judicii diem; venturus est Dominus. Qui venit humilis, veniet excelsus; qui venit judicandus, veniet judicaturus. Agnoscamus humilem, ut non expavescamus excelsum; amplectamur humilem, ut desideremus excelsum. Desideranti
Abbreviated transcription (Latin):
optemꝰ. illuminetꝰ uultũ suũ sup nos.
Gestamꝰ uultũ eiꝰ. qͦmͦ dicunt᷑ uultus
in imagine ipsius. Sed iniqͥ ñ cogno¬
scunt inse imaginẽ dĩ. Ut illuminet᷑
uultꝰ dĩ suꝑ illos. qͥd debent dicere:
Tu illuminabis lucernã meã. dnẽ ds̃
ms illumina tenebras meas. Sũ in te¬
nebris peccatoꝵ s radio sapientie
discutiant᷑ tenebrȩ meȩ Appareat
uultꝰ tuus. & si forte apparet ꝑme ali¬
quantulũ deformis effectꝰ. ate refor¬
met᷑ qđ ate forinatũ ẽ Illumina gͦ

Expanded text:
optemus, Illuminet vultum suum super nos. optemus, Illuminet vultum suum super nos. Gestamus vultum ejus: quomodo dicuntur vultus in imagine ipsius; sed iniqui non cognoscunt in se imaginem Dei. Ut illuminetur vultus Dei super illos, quid debent dicere? Tu illuminabis lucernam meam, Domine; Deus meus, illuminabis tenebras meas . Sum in tenebris peccatorum; sed radio sapientiae discutiantur tenebrae meae: appareat vultus tuus, et si forte apparet per me aliquantulum deformis effectus, a te reformetur quod a te formatum est. Illuminet ergo
Abbreviated transcription (Latin):
na inqͥt uultũ tuũ suꝑ nos: ostende
nob uultũ tuũ. Non en̾ĩ aliqͣndo illu¬
minat uultũ suũ ds̃. quasi aliqͣndo
fuerit sine lumine: sed illuminat
suꝑ nos. ut qđ nos latebat. aꝑiat᷑ nob̾.
Q qđ erat. s nob̾ absconditũ erat: reue¬
let᷑ suꝑ nos. hoc. ẽ. illuminet᷑. Aut
certe imaginẽ tuã illumina suꝑ nos.
ut hoc dixerit illumina uultũ tuũ
sup nos. Impressisti nob̃ uultũ tuũ.
fec̾isti nos ad imaginẽ & similitudinẽ
tuã. fecisti nos nummũ tuũ : sed non
debet imago tua in tenebris remanere.
Mitte radiũ Iapientiȩ tuȩ. expellat te¬
nebras nr̃as. & fulgeat in nob̾ imago
tua. Cognoscamꝰ nõs imaginẽ tuã. au¬
diamꝰ qđ dictũ. ẽ. incantĩcis canticor.
Nisi cognoueris temet ipsã. o pulchra
ueris temet ipsã. Quid .ẽ. hoc: nisi¬
te cognoueris ad imaginẽ dĩ factã.
Oanina eccłę. p̃cioso redẽpta sanguine
agni immaculati. attende qͣriti ualeas
qͥd ꝓte datũ sit cogita. Dicamꝰ gͦ &

Expanded text:
um tuum super nos; ostende nobis vultum suum. Non enim aliquando illuminat vultum tuum Deus, quasi aliquando fuerit sine lumine: sed illumina super nos, ut quod nos latebat aperiatur nobis, et quod erat, sed nobis absconditum erat, reveletur super nos, hoc est illuminetur. Aut certe, imaginem tuam illumina super nos: ut hoc dixerit, Illumina vultum tuum super nos; Impressisti nobis vultum tuum, fecisti nos ad imaginem et similitudinem tuam , fecisti nos nummum tuum; sed non debet imago tua in tenebris remanere; mitte radium sapientiae tuae, expellat tenebras nostras, et fulgeat in nobis imago tua; cognoscamus nos imaginem tuam, audiamus quod dictum est in Canticis canticorum: Nisi cognoveris temetipsaveris temetipsam. Quid est hoc? Nisi cognoveris ad imaginem Dei te factam. O anima Ecclesiae pretiosa, redempta sanguine Agni immaculati, attende quanti valeas; quid pro te datum sit cogita. Dicamus ergo et
Abbreviated transcription (Latin):
si crucifixus. ẽ ex infirmitate: s uiuit
ex uirtute dĩ. Apłs ait Erat gͦ in manib
senis. & qͥd ait senex ille: Quid ait gra¬
tulans. qđ iã soluendus hinc. ec̃t. uidens
suis manib contineri. a qͦ & in qͦ salus
eiꝰ continebat᷑: Iã dimittis in qͥt dñe¬

Expanded text:
si crucifixus est ex infirmitate; sed vivit ex virtute Dei . Apostolus ait. Erat ergo in manibus senis. Et quid ait senex ille? quid ait, gratulans quod jam solvendus hinc esset, videns suis manibus contineri a quo et in quo salus ejus continebatur? « Jam dimittis, » in
Abbreviated transcription (Latin):
turi. Possumꝰ eã de euangłio discere.
Sed times ne erres. Adiecit Q ueritas
Quiserrat inueritate: Errat qͥ recesserit
nias: Ego sũ uita. Ego sũ inqͥt uiã.
& ueritas & uita. Quasi diceret. Quid
times. ꝑme ambulas. in me ãbulas.
at. ne putetis ex aliis scripturis adii¬
bendũ ẽẽ. testimoniũ: qđ forte hic
de est. Repetendo ostendit qͥd dixerit.
ut cognoscamꝰ in t̾ra uiã tuã & quasi
tu quȩreres. In qua t̃̾ra : Quã uiã
nomĩb gentib salutare tuũ. Inqua
t̾ra quęris.: Audi. In omĩb gentib.
Quã uiã quęris : Audi. Salutare tuũ
qͥd .ẽ. qđ dix̃ senȩx ille symeon. senex
ille inquã in euangłio seruatꝰ annosiis
usq ad infantiã uerbi: Accepit enĩ
senex ille in manib suis infantẽ. uerbũ
dĩ. Qui in utero. ẽẽ dignatꝰ. ẽ. in munib
senis dedignaret᷑ Ille in utero uirgi¬
nis. qͥ inmanib senis. infirmꝰ. infans.
& intra uiscera & in manib senis. nob̾¬

Expanded text:
turi. Possumus eam de Evangelio discere: Sed times ne erres? Adjecit: Et veritas. Quis errat in veritate? Errat qui recesseritnias? Ego sum vita: Ego sum, inquit, via, et veritas, et vita . Quasi diceret, Quid times? Per me ambulas, in me ambulas, at: ne putetis ex aliis Scripturis adhibendum esse testimonium quod forte hic deest, repetendo ostendit quid dixerit, Ut cognoscamus in terra viam tuam; et quasi tu quaereres, In qua terra, quam viam? In omnibus gentibus salutare tuum. In qua terra quaeris? Audi: In omnibus gentibus. Quam viam quaeris? Audi: Salutare tuum. quid est quod dixit senex ille Simeon; senex ille, inquam, in Evangelio, servatus annosus usque ad infantiam Verbi? Accepit enim senex ille in manibus suis infantem Verbum Dei. Qui et in utero esse dignatus est, in manibus senis esse dedignaretur? Ille in utero virginis, qui in manibus senis; infirmus infans, et intra viscera, et in manibus senis, ad d
Abbreviated transcription (Latin):
om̃is simplex ñ hȩrens reb t̾renis. nec
uisco implicatis pennis iacens. s exerto
nitore uirtutũ ingeminis alis geminȩ
dilectionis exultans in auras liberas:
uidet sibi subtractũ. eẽ. qđ calcabat.
ñ ubi incũbelat & dic̃ secura. Dñs de.¬

Expanded text:
omnis simplex, non haerens rebus terrenis, nec omnis simplex, non haerens rebus terrenis, nec visco implicatis pennis jacens, sed exserto nitore virtutum, in geminis alis geminae dilectionis exsultat in auras liberas; et videt sibi subtractum esse quod calcabat, non ubi incumbe
Abbreviated transcription (Latin):
atq purgare. sed etiã tene ras in recenti¬
ortu sepire. Propt̾ea dilectissimi ut dice¬
re coeꝑam. si solis bonis darent᷑ ista: omĩs
ꝓpt̃ lec accipienda uellent conuerti ad
ille timor. ce̾t. infirmoꝵ. nec conuerte¬
rent᷑ ad dm̃. Rursus si solis malis aufer¬
rent᷑: ipsa sola putaret᷑ poena. qua mali
plectunt᷑. Qđ gͦ dat ea bonis: consolat᷑
itinerantes. Qđdat ea & malis ad mo¬
net bonos. ut alia desiderent. quȩ ñ ha¬
bent cũ malis cõmunia. Rursus bonis
aufert ea qͣndo uult: ut int̾rogent se
de uirib suis. & inueniant se qui forte
latebant sẽ. utrũ iã possint dicere. Dñs
dedit. dñs abstulit. sic̃ dño placuit ita
factũ .c̃. sit nom̃ dnĩ benedictũ. Bene¬
dix̃ enĩ & illa anima dñm. & reddidit
fructꝰ cõpluta sagina benedictionis.
Oñs dedit. dñs abstulit. Subtrax̃ data.
s ñ subtraxit datorẽ. Anina benedicta.

Expanded text:
atque purgare; sed etiam teneras in recentiatque purgare; sed etiam teneras in recentiortu sepire. Propterea, dilectissimi, ut dicere coeperam, si solis bonis darentur ista, omnes propter haec accipienda vellent converti ad ille timor esset infirmorum, ne converterentur ad Deum: rursus si solis malis auferrentur, ipsa sola poena putaretur qua mali plectuntur. Quod ergo dat ea bonis, consolatur itinerantes: quod dat ea et malis, admonet bonos ut alia desiderent, quae non habent cum malis communia. Rursus bonis aufert ea quando vult, ut interrogent se de suis viribus; et inveniant se, qui forte latebant se, utrum jam possint dicere: Dominus dedit, Dominus abstulit; sicut Domino placuit, ita factum est: sit nomen Domini benedictum . Benedixit enim et illa anima Dominum, et reddidit fructus compluta sagina benedictionis. Dominus dedit, Dominus abstulit: subtraxit data; sed non subtraxit datorem. Anima benedicta