comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sabellius diu̾so qd s non minꝰ
de testabili errore ꝑsonas tͥnitatis
confundens. unã eẽ ꝑsonã asserit.
idẽ ipsũ sͥ eẽ filiũ qui pat̾ ẽ. ipsũq
sp̃m sc̃m: ita cecus mente. ut ł hec
tam p̃clara. tam aꝑta testimonia ñ
attendat dñi dicentis. Ite baptizate
om̃s gc̃s in nomine patris & filii & sp̃c

Expanded text:
Sabellius, diverso quidem, sed non minus detestabili errore personas Trinitatis confundens, unam esse personam asserit, id est ipsum sibi esse Filium, qui Pater est, ipsumque Spiritum, ita caecus mente ut haec tam praeclara, tam aperta testimonia non attendat Domini dicentis: « Ite, baptizate omnes gentes in nomine Patris et Filii et
Abbreviated transcription (Latin):
quent̃ dicimꝰ. Nam si id̃e ipse filius
qui pater ẽ. cuiꝰ filiꝰ incarnatꝰ &e pass
sit: ꝓculdubio pat̾ ipse incarnatꝰ qpt
credimꝰ & confitemur carnẽ factũ.
udelicet aliũ eũ qui genuit. aliũ
confitentes eũ ẽẽ qui genitꝰ ẽ: aliũ
inqͣm in ꝑsona. ñ aliud insubstan¬
tia. Undeait ipse filiꝰ. Ego & pat̾ uni
sumꝰ. Unũ utiq scd̃m substantian:
sumꝰ scłm pluralitatẽ ꝑsonaꝵ eũ
dixisse ñ dubitam̃¬

Expanded text:
dicimus. Nam si idem ipse Filius, qui Pater est, cum Filius incarnatus et passus sit, procul dubio Pater ipse incarnatus et credimus et confitemur carnem factum, videlicet alium eum qui genuit, alium confitentes eum esse qui genitus est; alium, inquam, in persona, non aliud in substantia. Unde ait ipse Filius: « Ego et Pater unum sumus . » Unum utique secundum substantiam sumus, secundum pluralitatem personarum eum dixiss
Abbreviated transcription (Latin):
baptismo celebrant᷑ que di¬
cunt᷑. que agunt᷑. carmina
sunt illa: ꝓpt̾ que tanꝙͣ maleficia
martyres accusabant᷑. rapiebant᷑. occi¬
debant᷑. Diabolꝰ enĩ cui ꝑ xp̃iane fidei
ꝓfessionem in sacro fonte renunciat᷑. in
quẽ udiciales sententie ꝓferunt᷑. habens
irã magña seuiebat incordib impioꝵ:
& tuba diuini nominis offensus. illoꝵ
cecitate & insania ꝓsuis aduersus d̾m ar¬
mis utebat᷑. Et sicut mapocalypsi legi¬
tur. quia canente tuba mons magnꝰ ar¬
dens iracundia confugiebat in ꝓfundũ
cordis impioꝵ: & diuinis exorcismis ꝑ qͦs
eiectꝰ fuerat. maleficiis crim̃ effingens.
leges econtra dictabat. S uos testes
mei dic̃ dñs: uidelicet quia nicħ male
artis nos abono magistro didicisse op¬
time conscii sumꝰ. In his gͥ que dicunt᷑
uł agunt᷑ uirtutẽ qua diabolꝰ dãpnat᷑
& confodit᷑. ad moto fidei speculo contẽ¬

Expanded text:
baptismo celebrantur, quae dicuntur, quae aguntur, crimina sunt illa, propter quae tanquam maleficia martyres accusabantur, rapiebantur, occidebantur. Diabolus enim, cui per Christianae fidei professionem in sacro fonte renuntiatur, in quem judiciales sententiae proferuntur, habens iram magnam. saeviebat in cordibus impiorum, et tuba divini nominis offensus, illorum caecitate et insania pro suis adversus Deum armis utebatur, et sicut in Apocalypsi legitur , qui canente tuba magnus mons ardens iracundia, confugiebat in profundum cordis impiorum, et divinis exorcismis, per quos ejectus fuerat, maleficii crimen effingens, leges econtra dictabat. Sed vos testes mei , dicit Dominus videlicet quia nihil malae artis nos a bono magistro didicisse, optime conscii sumus. In his igitur quae dicuntur vel aguntur, virtutem qua diabolus damnatur et confoditur, admoto fidei speculo conte
Abbreviated transcription (Latin):
truit iugũ donantiũ. Pulcritudine
noctis huiꝰ paradysus refloruit:
celũ purpuratũ ẽ: angłi candidati.
homines exilarati st̃. Nox ista pas¬
mundo ad patrẽ: de morte adui¬
tã. de ignobilitate ad glam. de ser-¬
uitio ad regnũ. de contumeliis
ad honorẽ: defluctib scłi ad portũ celi.
de medio latronũ ad patris consessũ.
Transiuimꝰ & nos: pascha eni nr̃m

Expanded text:
truit jugum dominantium. Pulchritudine truit jugum dominantium. Pulchritudine noctis hujus paradisus refloruit, coelum purpuratum est, angeli candidati, homines exhilarati sunt. Nox ista Pasmundo ad Patrem, de morte ad vitam, de ignobilitate ad gloriam, de servitio ad regnum, de contumeliis ad honorem, de fluctibus saeculi ad portum coeli, de medio latronum ad Patris consessum. Transivimus et nos. « Pascha enim
Abbreviated transcription (Latin):
tatis. redemptio animarũ que die
parasceues mortȩ xp̃i parata ẽ: & re¬
surrectio corpoꝵ que pͥma sabbati
xp̃o resurgente data ẽ. atq confir¬
mata. Addit᷑ his tercia necessarii
baptismatis sollempnitas. omñe
nob̾ illaꝵ conferens utilitate uł
fructũ: que ꝓ eo qd̾ ab ilł exordiũ
totũq sue rationis sumpsit sacra-¬
m̃tũ. recte eisdem inpaschalib gau¬
diis addita ẽ. Trib gͥ ex causis. nox
hec ut dies illuminata refulsit.
indelitiis nr̃is. Ouere festa dies:
ouere beata nox. Nobilitas anm:
mensiũ decus. arma dierũ. splen¬
dor horarũ: nox in qua desertꝰ in¬
fernus. aꝑtꝰ ẽ paradysus. Nox ista
mortis exitꝰ ẽ. uite reditꝰ ẽ: lux gr̃e.
splendor głe. suauitatis poculũ.
fluuius deliciaꝵ: inundatio pa-¬
cis. ac quisitio fortitudinis: laus
consilii diuini. Hac nocte cessauit
exactor. quieuit tͥbutũ: captiui
redditi sunt: lafsi respirauerunt :
confracta ẽ uirga ꝑsequentiũ: cõpu¬

Expanded text:
tatis: redemptio animarum, quae die Parasceves morte Christi parta est; et resurrectio corporum, quae prima Sabbati Christo resurgente data atque confirmata est . Additur his tertia necessaria baptismatis solemnitas, omnem nobis illarum conferens utilitatem vel fructum, quae pro eo quod ab illis exordium totumque suae rationis sumpsit sacramentum, recte in eisdem paschalibus gaudiis addita est. Tribus igitur ex causis nox haec ut dies, illuminata refulsit in deliciis nostris. O vere festa dies, vere beata nox, nobilitas anni, mensis decus, arma dierum, splendor horarum, nox in qua desertus infernus, apertus est paradisus. Nox ista, mortis exitus, vitae reditus est. Lux gratiae, splendor gloriae, suavitatis poculum, fluvius deliciarum, inundatio pacis, acquisitio fortitudinis, laus consilii divini. Hac nocte cessavit exactor, quievit tributum, captivi redditi sunt, lassi respiraverunt, confracta est virga persequentium, compu
Abbreviated transcription (Latin):
Quo gͦ tͣnsiuimꝰ: qͣm ex longinquo:
tͣnsiuimꝰ a duplici ꝑditione. ad du¬
plicẽ corporis & anime salutẽ: de dia¬
bolo addm. de hoste ad patr̃e: de ty¬
ranno qui nec ẽ ds nec homo ad reg̃e
qͣm de tenebris adlucẽ: de fatigatio¬
ne ad quiẽ: de planctu ad canticũ.
de nuditate ad tegum̃tũ. de pauꝑ¬
tate ad opulentiã: de reatu ad gr̃am

Expanded text:
Quo ergo transivimus? Quam ex longinquo? Transivimus a duplici perditione ad duplicem corporis et animae salutem, de diabolo ad Deum, de hoste ad Patrem, de tyranno, qui nec Deus est, et nec homo, ad Regequam, de tenebris ad lucem, de fatigatione ad requiem, de planctu ad canticum, de nuditate ad tegumentum, de paupertate ad opulentiam, de reatu ad gratia
Abbreviated transcription (Latin):
de ordine uł ratione officii dissera¬
mꝰ: dicendũ ẽ qͦt uł quib ex cau¬
sis pasche sollempnitas. tã illustris
tamq celebris habeat᷑. Multi enĩ so¬
lũ hoc in illa respiciunt. qd̾ in pͥma
sabbati resurrexit dñs: unde & di¬
es dñice resurrectionis apellatur.
Magna plane sollempnitatis & leti¬
cie cordis nr̃i materia: quia dũ illo
resurgente resurrectionẽ mortuoꝵ
eẽ credimꝰ. nos quoq resurrecturos
esse sꝑantes uire gaudemꝰ. Uerũ in
huiꝰ contẽplatione sollẽpnitatis.
nũqm illd̾ gaudiũ memorie nr̃e
debet p̾terire oculũ de nĩaꝵ redẽp¬
tione animarũ: qd̾ ut suꝑiꝰ dictũ ẽ
in hanc diem dilatũ ẽ. a feria sexta
qua ꝑcrucem & sanguinẽ suũ sal¬
uator nr̃ illam oꝑatꝰ ẽ. Hec st̃̾ enĩ fes¬
ta paschalia: in quib uerꝰ ille agnꝰ

Expanded text:
de ordine vel ratione officii disseramus, dicendum est, quot vel quibus ex causis Paschae solemnitas tam ilustris tamque celebris habeatur. Multi enim solum hoc in illa respiciunt, quod « in prima Sabbati » resurrexit Dominus , unde et dies Dominicae, resurrectionis appellatur. Magna plane solemnitatis et laetitiae cordis nostri materia; quia, dum illo resurgente resurrectionem mortuorum esse credimus, nos quoque resurrecturos esse sperantes, jure gaudemus. Verum in hujus contemplatione solemnitatis nunquam illud gaudium memoriae nostrae debet praeterire oculum, de nostrarum redemptione animarum, quod, ut superius dictum est, in hanc diem dilatum est a feria sexta, qua per crucem et sanguinem suum Salvator noster illam operatus est. Haec sunt enim festa
Abbreviated transcription (Latin):
uoniã gͦ tanta est cõmendate
utilitas memorie. tria sibi bea¬
ta eccłia deinceys eiꝰdem memorie
ꝓponit insignia: scilicet tam beatã
passioñe.⁊ ec ñ & ab inferis resurrecꝰ¬
tionẽ. s &e incelos głosam ascensioñe:
Alterũ confortat fidẽ: t̾ciũ letificat

Expanded text:
uoniam ergo tanta est commendatae utilitas memoriae, tria sibi beata Ecclesia deinceps ejusdem memoriae proponit insignia, scilicet tam beatam passionem, nec non et ab inferis resurrectionem, sed et in coelos gloriosam ascensionem. alterum confortat fide, tertium laetificat
Abbreviated transcription (Latin):
tris. ueracit᷑ ut dictũ ẽ in corpora¬
to: eruditũ cont̾ẽplatorẽ rerũ adil¬
lam beatã passioñe mittit. Nam
abhinc usq dum corporale desuꝑ¬
calice̾ auferat. pendentis in cruce
spirat agon & passio dñi. Hec gͦ st̾
illa uiuentis petre foramina inqͥbꝰ
formosa ẽ & inmaculata colũba
scilioe eccłia: in quib tunc certus
nidificat: cũ int̾ u̾ba p̃dicta uł
qͥnq cruciꝰ signacła qͥnꝙ dilecti su pla¬
gas uidelic&e duas manuũ. totideꝙ

Expanded text:
tris veraciter, ut dictum est, concorporatae, eruditum contemplatorem rerum ad illam beatam passionem mittit. Nam abhinc usque dum corporale desuper auferat, pendentis in cruce spirat agon, et passio Domini. Haec ergo sunt illa viventis petrae foramina, in quibus formosa est et immaculata columba, scilicet Ecclesia; in quibus tunc certius nidificat, cum intra verba praedicta, vel quinque crucis signacula, quinque dilecti sui plagas, videlicet duas manuum totid
Abbreviated transcription (Latin):
In qua ꝓpositione p̃cedens acq conseqũẽ
discipłi ñ coherere arbitrabant᷑. Unde ait
philippꝰ. Dñe ostende nob̃ patre: & suf¬
sicit nob̾. Ac si dicat. Ce quidẽ osten¬
de nob pacr̃e. At ipse hunc
illoꝵ ñ approbans sensũ quia nil suꝑ¬
ee pucabant de filio qd̾ ñ uidissent:
cũ ipse sit ds qui eque ut pat̾ corde
uidet᷑. sic̃ alibi dixit. beati mundo
corde q̃m ipsi dm uidebunt. ait. Tñ¬
to tempore uob̃cũ sum. & ñ cognouiˢ¬
tis me: Non enĩ me cognouistis: qͥ
uiso me scd̃m hominẽ. totũ uidisse

Expanded text:
In qua propositione praecedens atque consequens, In qua propositione praecedens atque consequens, discipuli non cohaerere arbitrantur. Unde ait Philippus: « Domine, ostende nobis Patrem et sufficit nobis , » ac si dicat: Te quidem ostenende. At ipse hunc illorum non approbans sensum, quia nihil superesse putabant de Filio quod non vidissent, cum et ipse sit Deus, qui aeque ut Pater corde videtur, sicut alibi dixit: « Beati mundo corde, quoniam ipsi Deum videbunt , » ait: « Tanto tempore vobiscum sum, et non cognovistis me? » Non enim me cognovistis, qui viso me secundum homin
Abbreviated transcription (Latin):
solari anuna eoꝵ in temporalib seu
naturalib humane creature boniꝰ.
& iccirco omñẽ rerũ tẽporaliũ conso¬
lationẽ respuerũt. quia memores
parabilit̾ digniꝰ & altiꝰ bonũ. & ħ
intelligentes delectati sunt. De hac
patris & sui cognicione. Paulo suꝑiꝰ
dixerat dñs. Si cognouissetis me. &
patr̃e meũ utiq cognouissetis. Nã
de qua cognitione dixit. nͥ de exꝑim̃¬
to amoris: Siquidẽ ꝓ exꝑim̃to copu¬
ie naturalis. in sacͣ scͥptura tã hones¬
te qm ꝓprie dici consueuit. uiruxo¬
rem. uł uxor cognouisse uirũ. Qua
similitudine quia cognoscendꝰ erat
d̾s ab eccłia. ꝑpassionẽ filii qui hec
loquebat᷑ acquisita: statĩ addidit.
Et amodo cognoscetis eũ. Et quia sic
uidisse. & cognouisse ẽ: continuo sub¬
iecit. & uidistis eũ. p̃teritũ ponens
ꝓ futuro. qd̾ certissime futurũ ẽ. eo
more loqndi quo &e paulo post dicꝰ¬
cui ñ placet. ostendat quomͦ alit.
tis me. & patre meũ utiq cognoussetis.

Expanded text:
u naturalibus humanae creaturae bonis, et idcirco omnem rerum saecularium consolationem respuerunt, quia memores parabiliter dignius et altius bonum, et hoc intelligentes delectati sunt . De hac Patris et sui cognitione, paulo superius dixerat Dominus: « Si cognovissetis me, et Patrem meum utique cognovissetis . » Nam de qua cognitione dixit, nisi de experimento amoris? Siquidem pro experimento copulae naturalis, in sacra Scriptura, tam honeste quam proprie dici consuevit, virum uxorem, vel uxorem cognovisse virum. Qua similitudine, quia cognoscendus erat Deus ab Ecclesia, per passionom Filii, qui haec loquebatur acquisita, statim addidit: « Et amodo cognoscetis eum . » Et quia sic cognovisse vidisse est, continuo subjecit: « Et vidistis eum , » praeteritum ponens pro futuro, quod certissime futurum est, eo loquendi more quo et paulo post diccui non placet, ostendat quomodo alittis me, et Patrem meum utique cognovissetis. »
Abbreviated transcription (Latin):
corde diligente illã qͣm laudat mag¬
nificentiã. beniuolentia p̃mio digna
iudicat᷑ apud dm. Unde recte magis
plectrũ hortat᷑ ad benedicendũ dñm.
Calisq confessio decora ẽ. qͣm induit
dñs: & ea tanꝙͣ luminoso amierit᷑ uesti¬
mento. Causa benedicendi dm magis

Expanded text:
corde diligente illam, quam laudat magcorde diligente illam, quam laudat magnificentiam, benevolentia praemio digna judicatur apud eum. Unde recte magis plectrum hortatur ad benedicendum Dominum. Talisque confessio decora est, quam induit Dominus, et ea tanquam luminoso amicitur vestimento. Causa benedicendi Dominum magis
Abbreviated transcription (Latin):
eos mundꝰ odit. exp̃brat
eicit. ꝑsequit᷑. flageliãt. dccidit.
orante ꝓillis hoc sp̃u gemitib in¬
enarrabilib. ꝓ refectione habent fle¬
re. sicut scͥptũ ẽ. fuerunt mͥ lacͥme
meȩ: panes die ac nocte. Igit᷑ quia ꝓpͥa¬
dictus ẽ. Sequit᷑q hec offerenda. Emit¬
alio paraclito dato. hoc sp̃u emisso cre¬
ant᷑ homines noui: & sic renouat᷑ fa¬
cies terre nr̃e. quemaledicta ẽ ĩ pec¬
cato ade: & dãpnata spinas & tribu¬
los pullulante carnis luxuria ger
nouã ꝓfert creaturã. cuiꝰ expectatio
sicut ait apłs. reuelationẽ silioꝵ dĩ
expectat: quȩ ingenuscit & partu¬
rit. usq dum in illa reuelatione fi¬
uoꝵ d̾i reuelet semen dĩ. qui ꝑhunc
sp̃m pͥmũ abaptismi gr̃a concepit. In¬
de insequenti uersu hortat᷑ se ipsam
p̃gnans anima: benedicẽ dñm. ꝓpter
suam uehem̃tẽ magnificentiã. Que
benedictio uł gr̃aꝵ actio. si tantũ la¬
biis fiat ad ulatio ẽ apud dm: si aũ

Expanded text:
os mundus odit, exprobrat, ejicit, persequitur, flagellat, occidit, orante pro illis hoc Spiritu gemitibus inenarrabilibus pro refectione habent flere , sicut scriptum est: « Fuerunt mihi lacrymae meae panes die et nocte , » etc. Igitur quia pdictus est. Sequiturque haec offerenda: Emitalio loco Paracleto dato, hoc Spiritu emisso, creantur homines novi, et sic renovatur facies terrae nostrae, quae maledicta est in peccato Adae et damnata spinas et tribulos, pullulante carnis luxuria, germ profert creaturam cujus « exspectatio, sicut ait Apostolus, revelationem filiorum Dei exspectat, quae ingemiscit et parturit , » usque dum in illa revelatione filiorum Dei, revelet semen Dei, quod per hunc Spiritum primum a baptismi gratia concepit. Inde in sequenti versu hortatur seipsam praegnans anima, benedicere Dominum propter suam vehementem magnificentiam. Quae benedictio vel gratiarum actio, si tantum labiis fiat, adulatio est apud Deum; si autem
Abbreviated transcription (Latin):
diuine dispensationis ordo poscebat.
ut iã acciꝑent. iamq ꝑficerent᷑. Et qd
cũ illis loquebat᷑. & int̾ eos ambula¬
bat. p̃paratio tẽporis erat. que menti¬
b eoꝵ ꝑ eundem sp̃m scm̃ infundere¬
tur: ꝑ quẽ in ut̾o uirginis humane
nature fuerat unitꝰ. Qõq dicebat eis.
rogabo patrẽ meũ. & aliũ paraclitũ
dabit uob̾. ut maneat uob̾cũ in et̾nũ:
tale ẽ acsi sponie amanti que dixerat.
oscła nr̃a uix ꝑfenestras admittit.
diuidens int̾ te uentr̃eq meũ ebur¬
neũ distinctũ saphiris: & mox erimꝰ
hec ante passionẽ suã loqueret᷑ do¬
minꝰ: ad huc stabat paries inimicitia
amicã alliciebat quot doctrinis uł
miraculis eccłiam in paucis discipu¬
us ad huc paruulã ad sidẽ inuitabat.
S sicut solo nũꝙ̃ amica concipit os¬
culo: sic anime eoꝵ imp̃gnari ñ pote¬
rant uirtute u̾bi qd̾ ẽ sem̃ d̃ĩ patris.

Expanded text:
scebat ut jam acciperent, jamque perficerentur. Et quod cum illis loquebatur, et inter eos ambulabat, praeparatio temporis erat, quo mentibus eorum per eumdem spiritum infunderetur, per quem in utero Virginis, humanae naturae fuerat unitus. Quodque dicebat eis: Rogabo Patrem meum, et alium Paracletum dabit vobis, ut maneat vobiscum in aeternum, tale est ac si sponsae amanti, quae dixerat: oscula nostra vix per fenestras admittit, dividens inter te ventremque meum eburneum, distinctum sapphiris, et mox erimus um enim haec ante passionem suam loqueretur Dominus, adhuc stabat paries inimicitiaramicam alliciebat, quot doctrinis vel miraculis Ecclesiam in paucis discipulis adhuc parvulam ad fidem invitabat. Sed sicut solo nunquam amica concipit osculo, sic animae illorum impregnari non poterant virtute Verbi, quod est semen Dei Patris,
Abbreviated transcription (Latin):
pħaꝵ: extendit᷑ inqm sicut pellis.
inqua nichil lacet cũ extensa fuerit.
Qͥ tegis inqͥt in aqͥs suꝑiora eiꝰ : i. ex
cellentẽ illis uiam caritauis. in donis
sp̃s sc̃i suꝑfundis. Cõmunionẽ ultimo
festiuitatis die. manifestũ ẽ addo
credit. flumina de uentre eiꝰ. fluent
aque uiue. hoc enĩ dixit de sp̃u sc̃o:
quẽ accepturi erant credentes in eũ.

Expanded text:
 Extenditur, inquam, sicut pellis, in qua nihil latet cum extensa fuerit. Qui tegis, inquit, in aquis superiora ejus, id est excellentem illis viam charitatis in donis Spiritus sancti superfundis. Communionem: Ultimo festivitatis die, manifestum est, ad credit, flumina de ventre ejus fluent aquae vivae, hoc enim dixit de Spiritu, quem acc
Abbreviated transcription (Latin):
de quo. uł ꝑ qd̾ sem̃ in ea tnͣsfusũ ẽ sub¬
stantia sit. S ut ad pposita redeã. ni¬
miã patiunt᷑ penuriã: qͥ soliꝰ creatri¬
cis potentie beneficiũ assecuti. solis
nature sue bonis utentes. que ꝑu̾bũ
creata sunt. necdũ meruert̃ suꝑiorib¬
ornari. que apatre & filio dant᷑ ꝑsp̃m

Expanded text:
de quo et per quod semen in ea transfusum est, substantia sit. Sed ut ad proposita redeam, nimiam patiuntur penuriam, qui, solius creatricis potentiae beneficium assecuti, solis naturae bonis utentes, quae per Verbum creata sunt, necdum meruerunt superioribornari, quae a Patre et Filio dantur per
Abbreviated transcription (Latin):
Oĩa ꝑ ipsũ facta sunt: & sine ipso factũ
ẽ. nicħ. S omĩb exceptis que ad p̾sens
negotiũ ñ ꝑtinent: de angłica tantũ¬
& humana substantia dicendũ ẽ. Oĩs
humana uł angłica creata. om̃sq sub¬
stantiales qͣlitates. sine quib nusꝗͣ ul¬
la potest uł cogitari substantia. uide¬
licet. e̾ẽ. iuuere. sentire. & discernere.
que naturalit̾ in sunt. & iccirco eidem
abesse substantie ñ possunt: ꝑfiliũ
simul cũ ipsa substantia condite st̃.
At uͦ bene eẽ. scẽ uiu̾e̾. recte sentire. pru¬
dent̾ discernẽ uł sapient̾ intellig̾e:
accidentales qualitates. ꝑ sp̃m sc̃m
tales cẽ. quia uidelicet assũt bono. &
absunt malo hõi uł angło: natura
uł substantia ꝑmanente. Et ne qͥs
calũme locꝰ pat̾e uideat᷑. sic dictũ ẽ.
has qͣlitates accidentales ẽẽ. cũ ipse

Expanded text:
ia per ipsum facta sunt, et sine ipso factum est nihil . » Sed omnibus exceptis quae ad praesens negotium non pertinent, de angelica et humana tantum substantia dicendum est. Omnis humana, vel angelica creatura omnesque substantiales qualitates, sine quibus nusquam ulla potest vel cogitari substantia, videlicet esse, vivere, sentire et discernere, quae naturaliter insunt, et idcirco eidem adesse substantiae non possunt, per Filium simul cum ipsa substantia conditae sunt. At vero bene esse, sancte vivere, recte sentire, prudenter discernere, vel sapienter intelligere, accidentales qualitates per Spiritum tales esse, quia videlicet adsunt bono, et absunt malo homini vel angelo, natura vel substantia parmanente. Et ne quis calumniae locus patere videatur, sic dictum est has qualitates accidentales esse, cum ipse
Abbreviated transcription (Latin):
p̃s sc̃s sicut alia ꝑsona ẽ qmͣ
filiꝰ. sic ꝓpͥetate consolationis sue
qua consolatur nos. aliꝰ ẽ paraclitꝰ:
ꝓpter qd̾ dei filiꝰ multa de se ipso lo¬
cutꝰ ait in hodierna lectione sc̃i euũ¬
głii. Et ego rogabo patre: & aliũ para¬
clitũ dabit uob̾. Qd ut tand̾e cõmodiꝰ
patefiat. discrecione dilgenti opꝰ ẽ: ad
cognoscendũ qͥd ꝓpͥe ꝑfiliũ. qͥd ꝓprie
pat̾ oꝑetur in creaturis ꝑ sp̃m sc̃m.¬

Expanded text:
s, sicut alia persona est quam Filius, sic proprietate consolationis suae qua consolatur nos, alius est Paracletus, propter quod Dei Filius multa de seipso locutus, ait in hodierna lectione sancti Evangelii: Et ego rogabo Patrem et alium Paracletum dabit vobis , quod ut tandem commodius patefiat, discretione diligenti opus est, ad cognoscendum quid proprie per Filium, quid proprie Pater in creaturis op
Abbreviated transcription (Latin):
diaconꝰ ꝑsonam gerit uisibilis factꝰ.
a scãm eccłiam sponsam uidelicet
suam oculans osculo oris sui. uisibi¬
lit̾ misit & docuit. Accipit diaconꝰ
uictũ sc̃i euugłii: quod bauilans ad
lectriciũ efficit᷑ pes xp̃i. Pcedunt ce¬
roferarii cũ turibulo: ꝑque significan¬
t᷑ gaudiũ & bona opinio. Gaudiũ e¬
nĩ semꝑ ẽ in bono nuntio. Bone quoq
opinionis se esse nouerunt qͥ hoc bo¬
nũ portant nuntiũ: qͥ & confident̾
dicunt. xp̃i bonus odor sumꝰ do in
om̃i loco. Qua ꝑpt̾ in censũ bone opi¬
nionis signũ. locũ ip̃m asꝑgit: in qͦ
legendũ ẽ euũgłiũ. Qͥ locꝰ sisit dies
festiuus qͣndo solet conuenire ppłs.
eminentior ẽ: ut exipso statu cõmo¬
neat᷑ diaconꝰ qđ is qui sursũ ad dñm
desidem inurtat popłm: stare debe¬
at in monte urtutũ. uixta illł.
Supͣ montem excelsum ascende tu qͥ
ei uglizas sẏon: exalta in fortitudine

Expanded text:
diaconus personam gerit, visibilis factus, et sanctam Ecclesiam, sponsam videlicet suam osculans osculo oris sui , visibiliter misit et docuit. Accipit diaconus textum sancti Evangelii, quod bajulans ad lectricium, efficitur pes Christi. Praecedunt ceroferarii cum thuribulo, per quae significantur gaudium et bona opinio. Gaudium enim semper est in bono nuntio. Bonae quoque opinionis se esse noverunt qui hoc bonum portant nuntium, qui et confidenter dicunt, « Christi bonus odor sumus Deo in omni loco . » Quapropter incensum bonae opinionis signum, locum ipsum aspergit in quo legendum est evangelium. Qui locus si sit dies festivus, quando solet convenire populus, eminentior est, ut ex ipso statu commoneatur diaconus, quod is qui sursum ad Dominum desidem invitat populum, stare debeat in monte virtutum juxta illud: « Supra montem excelsum ascende tu, qui evangelizas Sion, exalta in fortitudine
Abbreviated transcription (Latin):
reuerentia debet᷑ at audiendũ eũa¬
conꝰ pͥma uoce qͣm emittit satis ueña¬
bilit̾ erigit dicendo. dñs uob̾cum.
Cuiꝰ eñ melius qͣm dñi p̃sentiam. reue¬
rentes & religiosi auditores petitũ de¬
bent p̃stare silentiũ: Attei n gͦ &
beniuoli st̃ ilico: & eo cordib ꝯuersis
& uultib: respondent. & cũ sp̃u tuo.
Statim qͦ dociles reddit dicendo. Se¬
quintia scĩ euugłii. Hoc autẽ dicimꝰ.
ñ qd̾ maiestas euũgłii. dignata sit un¬
qͣm regłis oratoꝵ subici. s qr qd̾ in ho¬
manib facẽ nitit᷑ studiũ eloquentie:
hoc in eccłia sua melius ꝑficit sũma na¬
tura sapientie. Nam ut ait beatꝰ au¬
gtinꝰ eloquentia sapientie comes est:
& quocũq dña hȩc ꝓgredit᷑. illa ut
eius ancilla subsequit᷑. Respondemꝰ¬

Expanded text:
reverentia debetur ad audiendum Evanreverentia debetur ad audiendum Evanconus prima voce, quam emittit, satis venerabiliter exigit, dicendo: Dominus vobiscum. Cujus enim melius quam Domini praesentia reverentes et religiosi auditores petitum debent praestare silentium? Attenti ergo et benevoli sunt illico, et eo cordibus conversi et vultibus, respondent: Et cum spiritu tuo. Statim dociles quoque reddit, dicendo: Sequentia sancti Evangelii. Hoc autem dicimus, non quod majestas Evangelii dignata sit unquam regulis oratorum subjici, sed quia quod in hominibus facere nititur studium eloquentiae, hoc in Ecclesia sua melius perficit summa natura sapientiae. « Nam, ut ait beatus Augustinus, eloquentia sapientiae comes est, et quocunque domina haec progreditur, illa ut ejus ancilla subsequitur. » Respondem
Abbreviated transcription (Latin):
fortitudinem & stola p̃dicat. q̃ suꝑ hu¬
merũ posita. inde usq ad succinctio¬
nem lumboꝵ dedu it᷑: que d ẜ. titu¬
dinẽ ad uocẽ exaltandã tt̃ habeat. ̃
fortis sit ad oꝑandũ. & succinctꝰ ꝯtͣpug¬
nas libidinũ. Euũgłica nanq p̃dica¬
tio que ẽ fons hortoꝵ. puceus aquaꝵ
uiuentiũ. ñ fluit impetu aliunde. nͥ
de libano .i. de corde casto. & de ore can¬
dido: quia sordes uitioꝵ dũ conscien¬
tiam coartant. os qͦq angustant. ne
ant. Qd dalmaticã ñ nͥ festis dieb
induit. hoc significat: qđ rationẽ
Nam tunicã eꝰmodi exauctori¬
tate beati ieronimi: rationẽ signifi¬
care sublimiũ. supͣdiximꝰ. Est aũ
clausa circa collũ. ut pectꝰ sit oꝑtũ:
qr sicut ait apłs. euĩigłium in his
qͥ ꝑeunt ẽ oꝑtũ. Precedit subdiaco¬
nus diaconẽ. portans quẽ euugłio
substernat pulullũ: qr iudelicet
ad om̃e qđ loquit᷑ eĩgłiũ. lex cõpe¬
tens suggerit testimoniũ. Sũma uͦ

Expanded text:
fortitudinem et stola praedicat, quae super humerum posita, inde usque ad succinctionem lumborum deducitur, quod fortitudinem ad vocem exaltandam tunc habeat, si fortis sit ad operandum, et succinctus contra pugnas libidinum, evangelica namque praedicatio quae est « fons hortorum, puteus aquarum viventium , » non fluit impetu aliunde, nisi de Libano, id est de corde casto et de ore candido, quia sordes vitiorum, dum conscientiam coarctant, os quoque angustant, ne ant. Quod dalmaticam non nisi festis diebus induit, hoc significat, quod rationeNam tunicam ejusmodi ex auctoritate beati Hieronymi, rationem significare sublimium supra diximus. Est autem clausa circa collum, ut pectus sit opertum, quia, sicut ait Apostolus, Evangelium in his qui pereunt, est opertum . Praecedit subdiaconus diaconum, portans quem Evangelio substernat pulvillum, quia videlicet ad omne quod loquitur Evangelium, lex competens suggerit testimonium. Summa vero
Abbreviated transcription (Latin):
lucis nr̃e. Sic̃ enĩ post passionẽ dñi
maiora qͣm ante carismatũ dona
gr̃a largiente effusa sunt: sic post
euũglii lectionẽ maiora sacramenta
ordinata sũt. Tunc gͦ si sit dies do¬
minica. uł aliqua condigna fesuuio.¬
tas decorata. cantat᷑ simbolũ: quod
ẽ credo in unũ. Maxime enĩ liuce
resurrectionis. uł pentecosten saera¬
mentũ respicit hoc fidei tripudiũ.
qͣnͣdo noua soboles eccłie uitalis fon¬
tis ingressura lauachrũ. reddebat
chorꝰ catholicꝰ doctrine respondet
euũgłice: & nedicat ei puer electꝰ
celestis cantilene doctor. iocundꝰ.
cantando & alacri mente saltando
ostendit. qũa bene uauẽ cantile¬
ne eius modũ retinuerit. Interim
subdiaconꝰ aꝑtũ eircũfert euũgłii
lbr̃ oñib religioso osculo salutan¬
dũ. quẽ ad introitũ portauerat elau¬
sum: quia post p̃dicationẽ xp̃i cepit
lexrredentib. qͣm antea gestabat clau¬
sam aꝑtam ostendere fidein euũglicã.¬
II. De off̃.

Expanded text:
. Sicut enim, post passionem Domini, majora quam ante charismatum dona gratia largiente effusa sunt, sic post evangelii lectionem majora sacramenta ordinata sunt. Tunc ergo, si sit dies Dominica, vel aliqua condigna festivitate decorata, cantatur symbolum, quod est: Credo in unum Deum. Maxime enim Dominicae resurrectionis, vel Pentecostes sacramentum respicit hoc fidei tripudium, quando nova soboles Ecclesiae vitalis fontis ingressura lavacrum, reddebat chorus catholicus doctrinae respondet evangelicae, et ne dicat ei puer electus, coelestis cantilenae doctor, jucundus cantando et alacri mente saltando ostendit quam bene suavem cantilenae ejus modum retinuerit. Interim subdiaconus apertum circumfert Evangelii librum, omnibus religioso osculo salutandum, quem ad introitum portaverat clausum, quia post praedicationem Christi coepit lex credentibus, quam antea gestabat clausam, apertam ostendere fidem evangelicaII. De off
Abbreviated transcription (Latin):
dum qd cũ insĩgulis orationib
ad ꝓnunciationẽ diaconi genua fe̾cta
tudo gentiũ sub introeat. cecitas que
contingit in isrl. nulliꝰ orationis ma¬
nu depelli uł expelli potest. Itaq
diuinis nec deb̾e. nec uelle aut pos¬
se contͣ ire iudiciis ꝓfitentes uehem̃¬
tẽ ꝓillis nunc intendendã ñ e̾ẽ oratio
futurũ ẽ ut illos quoq trahat adse.
qui iccirco incrucẽ exaltatꝰ ẽ ut ad se¬
ipsũ omĩa traheret.

Expanded text:
dum, quod cum in singulis orationibus ad pronuntiationem diaconi genua flectamtudo gentium subintroeat, caecitas, quae contingit in Israel , nullius orationis manu depelli vel expelli potest. Itaque divinis nec debere, nec velle, aut posse contraire judiciis profitentes, vehementer pro illis nunc intendendam non esse rationfuturum est ut illos quoque trahat ad se, qui idcirco in cruce exaltatus est, ut ad seipsum omnia traheret .
Abbreviated transcription (Latin):
tiIa. faciuo. he in aiuat. ut
in uno magis extendant᷑. & exemplo
iacob cũ dño luctantes claudicent
scilicet minꝰ oꝑantes: ut ampliꝰ me¬
ditari queant: hi qͥ fid̾ẽ trinitat̾is
mundo quadrifido p̃dicant. Nam
mutroq ordine pluralitas lectionũ
pl.rautatẽ significat p̃dicatoꝵ qui
ex tempore gr̃e plures inmundum
missi sũt. Sicut er̃ ꝓfunda nocte
gallꝰ rariores atq ꝓ li ctiores cantꝰ
edere solet: uicina uero die crebri¬
ores atq citatiores. sic ante in carna

Expanded text:
im faciunt. Hoc insinuat, ut in uno magis extendantur, et exemplo Jacob, cum Domino luctantes claudicent , scilicet minus operantes, ut amplius meditari queant hi qui fidem Trinitatis mundo quadrifido praedicant. Nam in utroque ordine pluralitas lectionum pluralitatem significat praedicatorum, qui ex tempore gratiae plures in mundum missi sunt. Sic enim profunda nocte gallus rariores atque productiores cantus edere solet, vicina vero die crebriores atque citatiores, sic ante incarna
Abbreviated transcription (Latin):
In uideri sugiebait. aĩiri m¬
tut Nam in ipso crepuscło re
Uid erunt. & iusa sunt corã eis qͣsi
elira ñta u̾ba hec. Nec solũ illa nocꝰ¬
te. sed exinde quoq usq inpentecos¬
ten cauir eaudem in paucitate lec¬
tionũ considant: qnͣdo p̃dicato es
scĩ. & numero plures. & feruore sp̃e
scĩ facundi facti sunt. Non tam̃ mi¬
nus rationi appropinqͣnt. qͥ maiesta¬
tẽ sollempnitatis accendentes integrũ
& sollẽpñe lectionũ obseruant nu¬
merũ. qr & si apłi muti fuerũ:
angłoꝵ alloqͥum & ipsius dñ fre¬
quẽs uisitatio ualde celebris. & p̃di
.xi. Cur lectiones orat̃.

Expanded text:
i, videri fugiebant, audiri metuebant. Nam in ipso crepusculo, rcrediderunt, et visa sunt coram eis quasi deliramenta verba haec . Nec solum illa nocte, sed exinde quoque usque ad Pentecosten, causam eamdem in paucitate lectionum considerat, quando praedicatores sancti et numero plures, et fervore sancti Spiritus facundi sunt. Non tamen minus rationi appropinquant, qui majestatem solemnitatis attendentes, integrum et solemnem lectionum observant numerum, quia et si apostoli muti fuerunt , angelorum alloquia, et ipsius Domini frequens visitatio , valde celebris et sequet. CAPUT XI. Cur lectiones oration
Abbreviated transcription (Latin):
scriptura testante naturale ẽ ut hu¬
manꝰ affectꝰ .i. bona uoluntas erga
creatoris benefacta moueat᷑. Qdubi
ñ fit: ingratitudinis uitiũ. & suꝑ¬
bientis animi contemptꝰ ẽ. Nã qd
p̃dicte non repugnat sententie. di¬
quide hominis ẽ animũ p̃parare.
.i. bona uelle. dũ racionabili sensu
bonũ disc̾nit. & apꝓbat: sicut id̾e
sas agere. atq homini ostendẽ dignat᷑
quarũ intuitu uoluntas eiꝰ ad amandũ
dm excitet᷑. Uerbi gr̃a: petri apli fuit
ut uellet paratꝰ esse. cũ dño inmor¬
tẽ ⁊ ĩ carcem ire : s ħ ipsũ uelle oꝑatꝰ
fuerat in eo pat̾: qui xp̃m filiũ suũ
in hunc mundũ miserat. & huic re¬
uelauerat. Et quia iudeis inuiden¬
dauerant: iccirco qd suũ erat ꝑfecit
to petrus qͥ ia uelle habuerat ꝑfice̾
quoq haberet. scilicet ut potent̾ ꝓrͦ

Expanded text:
riptura testante, naturale est ut humanus affectus, id est bona voluntas erga Creatoris benefacta moveatur. Quod ubi non fit, ingratitudinis vitium, et superbientis animi contemptus est. Nam quod pradictae non repugnat sententiae. Siquidem hominis est animum praeparare, id est bona velle, dum rationali sensu bonum discernit et approbat, sicut idem sas agere, atque homini ostendere dignatur, quarum intuitu voluntas ejus ad amandum Deum excitetur. Verbi gratia: Petri apostoli fuit, ut vellet paratus esse cum Domino in mortem et in carcerem ire , sed hoc ipsum velle operatus fuerat in eo Pater, qui Christum Filium suum in hunc mundum miserat, et huic revelaverat. Et quia Judaeis invidendaverant, idcirco quod suum erat, perfecit to Petrus, qui jam velle habuerat, perficere quoque haberet, scilicet ut potenter
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ homini amantẽ reclamare: & opꝰ
qd̾ laude dignũ. qd̾ ue indignũ sit.
nolunt: merito sp̃c dei semetipsum
ñ credidit eis: eosq in desideria cordis
ipsoꝵũimmunditiã. in passiones igno¬
minie. & in omnẽ reꝓbum sensũ. sic̃¬

Expanded text:
est homini amantem redamare, et opus est homini amantem redamare, et opus quod laude dignum, quodque indignum sit, nolunt, merito Spiritus Dei semetipsum non credit eis, eosque in desideria cordis ipsorum, in immunditiam, in passiones ignominiae, et in omnem reprobum sensum, sic
Abbreviated transcription (Latin):
agna res & ad̾o sꝑanda qͣmꝯ
sid̾are ꝓposiumꝰ: scilicet quo
ad creaturã suã ordine ueniat sp̃e
bit & ħ qͣm recte in euũgłio ꝓcedens
dictꝰ sit. Ordo necessariꝰ hicẽ.
ut priꝰ in creatura racionabili bona
uoluntas excitet᷑ erga creato¬
rẽ consid̾atione beneficioꝵ eiꝰ: hec uͦ
ut ñ deessent. ille ꝓpͥo filio suo ñ pe¬
ꝑcit: s ꝓ nob̾ om̃ib tradidit illũ.
Quomͦ inquit apłs ñ cum illonob̾
oĩa donauit: S sunt homines igras
qui sicut in opib mundinulla beniuo¬
lentia laudant dm artisice. qͦs apłs
ꝑeutit dicens. qͥ cũ cognouissent d̃m.
non sicut đm glorficauerunt aut gr̃as
egerunt: ita cũ p̃dicat᷑ eis tanta cari¬
tas dei. qd̾ ꝓnob̾ filiũ suũ tradidit. ñ
uenerantur magnitudinẽ beneficii.
s irrident ut stulticiã u̾bũ crucis xͥ.
Cales sp̃c sc̃s nunqͣm dignat᷑: quia
d̾o odibiles in gͣtitudine nimia. legẽ
naturalẽ p̃uaricant᷑. Naturale ñaq

Expanded text:
agna res et a Deo speranda, quam considerare proposuimus, scilicet quo ad creaturam suam ordine veniat Spiribit et hoc quam recte in Evangelio, procedens dictus sit. Ordo necessarius hic est, ut prius in creatura rationali bona voluntas excitetur erga Creatorem, consideratione beneficiorum ejus. Haec vero ut non deessent, « ille proprio Filio suo non pepercit, sed pro nobis omnibus tradidit illum . » Quomodo, inquit Apostolus, non cum illo nobis omnia donavit? Sed sunt homines ingrati, qui sicut in operibus mundi nulla benevolentia laudant Deum artificem, quos Aposutit dicens: « Qui cum cognovissent Deum, non sicut Deum glorificaverunt, aut gratias egerunt , » ita cum praedicatur eis tanta charitas Dei, quod pro nobis Filium suum tradidit, non venerantur magnitudinem beneficii, sed irrident ut stultitiam verbum crucis Christi . Tales spiritus nunquam dignatur, quia Deo odibiles, ingratitudine nimia legem naturalem praevaricantur. Naturale namque
Abbreviated transcription (Latin):
sapientiam eius laudant inqualitate
oꝑum: magis autẽ in carnatũ & pas¬
sũ ꝓ om̃ib audientes dei uirtutẽ &
dei sapientiam. xp̃m diligunt appro¬
bant. amplectunt᷑. honorant. Unde ẽ
illud in canticis. Oleũ effusũ nomen
tuũ: id̾o adolescentule dilexerunt te.
Itaq quẽadmodũ in sponsalib pͥmũ
sponse ostendit᷑ sponsus laudat᷑ genꝰ
fortitudo p̃dicat᷑. diuitie numerant᷑.
&e forma ꝯmendat᷑. ꝑ q̃ om̃ĩa mutũ
affectꝰ. uoluntariꝰq puelle exigit᷑ assen¬
sus: & tunc demũ ꝑconuentũ amoris.
is qui insuis placuerat. totus in se ipso
nr̃aꝵ in se excitat affectũ. suoꝵ ostensio
tissime. & incarnationis sacͤ sc̃e fideli p̾¬
dicatione: & deinde ubi seipsum pla¬
cuisse uiderit. confident̾ accedit: sic̃
de muliere forti scͥptũ ẽ. confidit ĩ ea
cor uiri sui: & plenitudinẽ sui amoris.

Expanded text:
tate operum, magis autem incarnatum et passum pro omnibus audientes, Dei virtutem et Dei sapientiam Christum , diligunt, approbant, amplectuntur, honorant. Unde est illud in Canticis: « Oleum effusum nomen tuum, ideo adolescentulae dilexerunt te . » Itaque quemadmodum in sponsalibus, primum sponsae ostenditur sponsus, laudatur genus, fortitudo praedicatur, divitmendatur, per quae omnia mutuus affectus, voluntariusque puellae exigitur assensus et demum per conventum amoris, is, qui in suis placuerat, totus in seipso nimarum nostrarum in se excitat affectum, suorum ostensiotissimae et incarnationis sacrosanctae, fideli praedicatione, et deinde ubi seipsum placuisse viderit, confidenter accedit, sicut de muliere forti scriptum est: « Confidit in ea cor viri sui , » et plenitudinem sui amoris,
Abbreviated transcription (Latin):
typus erat. que inmentib nr̃is splen¬
d̾e debet: contẽplantib beneficiad̾i.
que ꝑfiliũ suũ redẽptorẽ nr̃m mag¬
nifice nob̾cũ egit: & obhoc sitientibꝰ
illũ in seipso contueri. qũẽ in tantis¬
suis exꝑte sunt beneficiis. In his nui¬
rum clamor ille dñi ñ surdas aures
inuenit dicentis. Si quis sitit: ue¬
niat & bibat. Et exponens qm̃ situ
querat. qͥd bibendum offerat: adu¬
git. Qͥ credit inme: flumina de uen¬
tre eiꝰ fluent aque uiue. Qͥ credit
in me id̃e ẽ: acsi dixiss. qui sitit me.
re: Plus quippe ẽ multo credẽ in

Expanded text:
lendere debet, contemplantibus beneficia Dei, quae per Filium suum Redemptorem nostrum magnifice nobiscum egit, et ob hoc sitientibus illum in seipso contueri, quem in tantissuis experti sunt beneficiis. In his nimirum clamor ille Domini non surdas aures invenit, dicentis: « Si quis sitit, veniat et bibat. » Et exponens quam sitim quaerat, quid bibendum offerat, adjungit: « Qui credit in me, flumina de ventre ejus fluent aquae vivae . » Qui credit in me, idem est ac si dixisset: Qui sitit me. re? Plus quippe multo est credere in
Abbreviated transcription (Latin):
uł crecde xp̃m. subauditur ẽẽ magnũ
non ẽ. Si quide & demones credunt.
uenerari. & amare u̾bũ ꝑ quod omĩa
facta sunt: ampliꝰ aũ qd̾ uibũ caro
factũ ẽ. & habitauit in nob̾: qͥ gͦ sic
de in opia subleuatur creatura. ut
cũ creatore suo unũ eundẽq sp̃m
habeat. qui solus et̾narũ diuitiaꝵ
cumulꝰ ẽ: quo ita debritat᷑. & imple¬
t᷑ͣ uent̾ anime ut de illo fluant aq̃
uiue. scilicet dogiata diuine sapi¬
entie: ut merito dicat᷑ fonsortoꝵ.
puteus aquaꝵ uiuentiũ. Igit᷑ ut
supͣdictũ ẽ. hic ordo consuetꝰ. hec
p̃paratio cõpetens ẽ. ante aduentũ
sp̃c scĩ: ut priꝰ bona creature uo¬
iuntas erga creatorẽ excitet᷑ p̾dica¬
tione benesicioꝵ eiꝰ: quia testante
scͥptura q̃ dicit. hominis ẽ p̃parare

Expanded text:
 Christum, subauditur esse, non magnum est, siquidem et daemones credunt venerari et amare Verbum per quod omnia facta sunt, amplius autem quod Verbum caro factum, et habitavit in nobis . Qui ergo sic de inopia sublevatur creatura, ut cum Creatore suo unum eumdemque spiritum habeat, qui solus aeternarum divitiarum cumulus est, quo ita inebriatur, et impletur venter animae, ut de illo fluant atquae vivae, scilicet dogmata divinae sapientiae, ut merito dicatur « fons hortorum, puteus aquarum . » Igitur, ut supra dictum est, hic ordo consuetus, haec praeparatio competens est ante adventum sancti Spiritus, ut prius bona creaturae voluntas erga Creatorem excitetur, praedicatione beneficiorum ejus, quia, testante Scriptura quae dicit:
Abbreviated transcription (Latin):
Iccirco iã iã passurꝰ dñs. & post eandẽ
passionẽ suam hunc sp̃m daturꝰ. dilecꝰ¬
tionẽ attentiꝰ cõm̃dabat: udelicet
ut dilectio cordis humani dilectiõi
raret. Iam ut ad suꝑiora reuertam᷑. ta¬
lem dilectionis sitim requirebat: cũ ĩ
templostans & clamans dicebat. Si
qͥs sitit: ueniat ad me & bibat. Ubi &
scenophegie festiuitas qͣndo memores
beneficioꝵ dei tab̃nacula faciebant
ut supͣdictũ ẽ. ad similiudinẽ tab̾¬
naculoꝵ in quib habitauerant ꝑde
sertũ qͣndo de egypto educti sunt. fes

Expanded text:
Idcirco jamjam passurus Dominus, et post eamdem passionem suam hunc Spiritum daturus, dilectionem attentius commendabat , videlicet ut dilectio cordis humani, dilectioniraret. Jam, ut ad superiora revertamur, talem dilectionis sitim requirebat, cum in templo stans et clamans dicebat: « Si quis sitit, veniat et bibat. » Ubi et Scenopegiae festivitas, quando memores beneficiorum Dei tabernacula faciebant, ut supra dictum est, ad similitudinem tabernaculorum, in quibus habitaverunt per desertum, quando de Aegypto educti s
Abbreviated transcription (Latin):
cur d̾s lapsũ hominis euenire ꝑmise¬
rit: cũ utiq ut omĩps impedire po¬
tuerit. salcẽ ipsũ temptatorẽ ab ing̃ssu
paradẏsi ꝓcul arcendo: malueritq
suã ĩ carnationẽ humano genĩ neces¬
sariã existẽ. qͣm ꝯpendioserpentẽ ab
hominis collocutiõe abigere. hoc apłs
iudeis scandalũ gentib dũ ait ẽẽ stul¬
ticiã: nos aut̃e si spũ pietatis regim᷑.
ut mites simꝰ: & ido querimꝰ ut inue¬
niamꝰ: scient̾ ꝓfitebim᷑. hoc stultũ dĩ
sapientiꝰ ẽẽ hominib. Qd ut ꝓbari poᷤ
sit faciliꝰ. libet priꝰrei tante maiestatiꝰ
aliqm appon̾e similitudiñe: ut qr diui¬
nã iusticiã uł sapientiã insemetipsa ra-¬
diantẽ infirmi ꝑspicere ñ queunt ocłi
tanqm insubiecto speculo ꝯtẽplantes spe¬
tiosam illã eẽ intelligant ꝑ ipsiꝰ imaginẽ.
unc gͦ ab eo qd̃

Expanded text:
ermiserit, cum utique, ut omnipotens, impedire potuerit, saltem ipsum tentatorem ab ingressu paradisi procul arcendo, malueritque suam incarnationem humano generi necessariam existere, quam compendio serpentem hominis collocutione abigere. Hoc Apostolus Judaeis scandalum, gentibus autem ait esse stultitiam; nos autem, si spiritu pietatis regimur, ut mites simus, et ideo quaerimus ut inveniamus, scienter profitebimur hoc stultum Dei sapientius esse hominibus . Quod ut bet prius rei tantae majestatis aliquam apponere similitudinem, ut quia divinam justitiam vel sapientiam in semetipsa radiantem, infirmi perspicere non queunt oculi, tanquam in subjecto speculo contemplantes, speciosam illam esse intelligant per ipsius imaginem. Nunc ergo ab eo, quod
Abbreviated transcription (Latin):
in laterib domꝰ sue .i. in amplitudi¬
ne sc̃e eccłie: & filii eiꝰ sicut nouella
oliuarũ incircuitu mense sue: cũ
inqͣm ita ꝓfeci̾t. repente temptator
diabolꝰ occulta dei dispensatione ꝑ¬
missus. domũ .i. constantie eiꝰ statũ ꝯcu¬
tiens eu̾tit: & filios eiꝰ .i. uirtutes
animi turbata in cogitatione con¬
scientia. pene cont̾it. Hoc luce cla¬
rius ex offerenda cõpbat᷑. Uir erat
in t̾ra nomine iob. Moralit̾ enĩ in
eiꝰmi homine agunt᷑: ea que in tẽ¬
ptatione huiꝰ beati iob historialit̾
acta memorant᷑: huiꝰ gͦ nobilis &
& p̃liatoris animi ꝯcussionẽ. uł ꝑi¬
culũ significat in euũgłio febris: que
pene extinx̾at regłi filiũ. Prec̾rens
aut̃ẽ epła confortat eũ circũuentũ
tẽptationib: & consolat᷑ ne habun

Expanded text:
mplitudine sanctae Ecclesiae, et filii ejus, sicut novellae olivarum in circuitu mensae suae , cum, inquam, ita profecerit, repente tentator diabolus occulta Dei dispensatione permissus, domum, id est conscientiae ejus statum concutiens evertit, et filios ejus, id est, virtutes animi, turbata in cognitione conscientia, pene conterit. Hoc luce clarius ex offerenda comprobatur: Vir erat in terra, nomine Job . Moraliter enim in ejusmodi homine aguntur ea, quae in tentatione hujus beati Job historialiter acta memorantur. Hujus ergo nobilis et praeliatoris animi concussionem, vel periculum significat in Evangelio febris quae pene exstinxerat reguli filium . Praecurrens autem epistola confortat eum circumventum tentationibus,
Abbreviated transcription (Latin):
tutis eiꝰ. Non enĩ ẽ nob colluctatio ad¬
uersus carnẽ & sangunẽ: & cet̾a. Intͦ¬
itꝰ autẽ. ĩuoluntate tua dñe & cet̾a.
uox ẽ eiꝰdẽ militis humili conscientia
cũ beato iob in terrã corruentis: i. t̾rã
se eẽ recognoscentis ac dicentis. Dñs
dedit. dñs abstulit sicut dño pla¬
cuit ita factũ ẽ: sit nom̃ dñi bene¬
dictũ. Postqͣm confessionẽ petit cir-¬
cũ fusus tẽptationib effugiũ: dicens
ingradali. Dñe refugiũ sactus ẽ nob̾.
& in cõmuniõe. In salutari tuo anĩa

Expanded text:
o adversus carnem et sanguinem , etc. Introitus autem. In voluntate tua Domine , etc., vox est ejusdem militis, humili conscientia cnm beato Job in terram corruentis, id est terram se esse cognoscentis, ac dicentis: « Dominus dedit, Dominus abstulit, sicut Domino placuit, ita factum est, sit nomen Domini benedictum . » Post quam confessionem petit circumfusus e tentatione effugium, dicens in graduali: Domine, refugium factus es nobis . Et in communione: In salutari tuo anima
Abbreviated transcription (Latin):
on p̾tereundũ tante rei huiꝰ
sacram̃tũ. cui sc̃s euũglista
tam diligent̾ suũ int̾ posuit testimo¬
niũ: & congrua de scͥpturis subiecit
exempla. Dixerat enĩ quia milites qͥ
fregerunt crura latͦnũ. cũ uenissẽt
ad iħm. & iuderent eũ iã mortuũ. ñ
fregert crura eiꝰ: s unꝰ militũ lancea
latꝰ eiꝰ aꝑuit. & continuo exiuit san¬
cominuetis ex eo. Et ite alia scͥptura
dicit. Uidebunt inquẽ tnͣsfixerunt.
Curagnꝰ qui immolatꝰ ẽ noluit. ut
os cõminueret᷑ ex eo: Non enĩ casu:
s eo uolente & disponente actũ ẽ.
Si quidẽ ñ alia qͣm que uoluit ac
disposuit. ipse. abhis qui eũ uolun¬
tate sua. uł ꝓpͥa nequitia ꝑemerunt
torm̃ta ꝑpessus ẽ. Unũ de similib
nob̾ locutꝰ ẽ. hoc scilicet qd̾ ut nos
mortalis ac passibilis homo natꝰ ẽ:
cet̾a dissimilia nob̾ cuncta locutꝰ ẽ.
quia qnͣdo uoluit & quomͦ uoluit
mortuus ẽ. Cur gͦ noluit ut crura
sua frang̾ent᷑: sicut & illoꝵ scelera¬

Expanded text:
on praetereundum tantae hujus rei sacramentum, cui sanctus evangelista tam diligenter suum interposuit testimonium, et congrua de Scripturis subjecit exempla. Dixerat enim, quia milites, qui fregerunt crura latronum, cum venisent ad Jesum, et viderunt eum jam mortuum, non fregerunt crura ejus, sed unus militum lancea latus ejus aperuit, et continuo exivit sancomminuetis ex eo. Et item alia Scriptura dicit: Videbunt, in quem transfixerunt . Cur agnus qui immolatus est, noluit ut os comminueretur ex eo? Non enim casu, sed eo nolente et disponente actum est. Siquidem non alia, quam quae voluit ac disposuit ipse ab his qui eum voluntate sua vel propria nequitia peremerunt, tormenta perpessus est. Unum de similibus nobis locutus est, hoc scilicet, quod, ut nos mortalis ac passibilis homo natus est. Caetera dissimilia nobis cuncta locutus est, quia quando voluit et quomodo voluit mortuus est. Cur ergo noluit, ut crura sua frangerentur, sicut et illorum scelera
Abbreviated transcription (Latin):
fiat sicut iunior: & qͥ p̾cessor ẽ. sic̃
ministrator. Ualde namq repug¬
nantia st̃. dñari ut reges gentiũ:
lauare pedes inmodũ seruoꝵ. Un¬
tate uti: cũ enĩ homines uiciose
uiuunt. bestiales id ẽ bestiis simileᷤ
fiunt. Ut autẽ p̃lati eccłie bestialib
dominent᷑. uetꝰ quoq illis auctoritã
suffragat᷑: qua creatis pͥmis homini¬
ubi subditi similes fiunt. bestiis: il¬
lic euũgłicꝰ homo dñari se debere u¬
re recognoscit. Dũ gͦ p̾lati subditis
hac die pedes lauant: dũ cibũ reue¬
rent̾ porrigunt potũq miscent. ꝑit
auctoritas dominandi: totũq regũ
gentiũ & eoꝵ qui potestate habentes
benesici uocari affectant. depͥmit᷑ in
ipsis suꝑciliũ. Qd̃ autẽ lotis pedibꝰ
discipłoꝵ os suũ aꝑuit dñs. sermo¬
nẽq edidit splendidissimũ. qͦ para
b eund̾e sermonẽ legimꝰ uł audimꝰ.
bit meamaliquid coinqͥnatũ. & faciẽs
iniquitatẽ. & mendatiũ. ꝑtinꝰ adiun¬

Expanded text:
fiat sicut minor, et qui praecessor est, sicut ministrator. » Valde namque repugnantia sunt, dominari 66 ut reges gentium, lavare pedes in modum servorum. Untate uti. Cum enim homines vitiose vivunt, bestiales, id est bestiis similes fiunt. Ut autem praelati Ecclesiae bestialibus dominentur, vetus quoque illis auctoritas suffragatur, qua creatis primis hominiubi subditi similes fiunt bestiis, illic evangelicus homo dominari se debere jure recognoscit. Dum ergo praelati subditis suis hac die pedes lavant, dum cibum reverenter porrigunt, potumque miscent, perit auctoritas dominandi, totumque regum gentium et eorum, qui potestatem habentes benefici vocari affectant, deprimitur in ipsis supercilium. Quod autem lotis pedibus discipulorum os suum aperuit Dominus, sermonemque edidit splendidissimum, quo parabus, eumdem sermonem legimus vel audimus, abit in eam aliquid coinquinatum, et faciens iniquitatem et mendacium , » protinus adjun