comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Mi serunt omnia que habebãt.
Nunqͥd fidem : Nunquid
pietacem: Nunquid inte¬
rioris hominis bona. qui ẽ.
ante elcum diues: He sũt
opes cristianoruni: quib opulentus di¬
cebat applũs. Est aũt questus magnus:
petas cum sufficientia. Nichil em̃ intu¬
simus in hunc muncdũ: sed nec auferre
quid possumus:. Habentes aũt uictuni
e tegumentum his cõtenti simus.
Nam qui uolunt cliuites fieri incidũt
in temptationeni et laqueum diaboli:¬
e desideria multa et noxia que mergunt
hoiẽs in interitum et percditionem. Ra¬
dix em̃ omnium malorum est auaritia.
Quam quieleni appetentes a fiele pereria¬
uerunt: et inseruerunt se elolorib mul¬
tis. Quib ergo terrene cliuitie illa ua¬
statione perierunt. si eas hic habebant
quema dmolum ab isto foris paupere ĩtꝰ
diuide audierant: ied est si mundo ute¬
bantur tanqr non utentes. potuerunt
dicere qđ ille grauit̃er temptatus et̾ mui¬
nime superatus: Nuclus inquit exii le
utero matris meę. nudus in terram.

Expanded text:
miserunt omnia quae habebant Numquid fidem? numquid pietatem? numquid interioris hominis bona, qui est ante Deum diues? Hae sunt opes Christianorum, quibus opulentus dicebat apostolus: Est autem quaestus magnus pietas cum sufficientia. Nihil enim intulimus in hunc mundum, sed nec auferre aliquid possumus. Habentes autem uictum et tegumentum his contenti sumus. Nam qui uolunt diu ites fieri, incidunt in tentationem et laqueum et desidehomines in interitum et perditionem. Radix est enim omnium malorum avaritia: quam quidam appetentes, a fide pererraverunt, et inseruerunt se doloribus multis . 2. Quibus ergo terrenae divitiae in illa vastatione perierunt, si eas sic habebant, quemadmodum ab isto foris paupere, intus divite audierant; id est, si mundo utebantur, tanquam non utentes : potuerunt dicere, quod ille graviter tentatus et minime superatus: Nudus exivi de utero matris meae, nudus revertar
Abbreviated transcription (Latin):
designat᷑. quando singulorũ facta om̃ib mani¬
festabuntur. A qua hora tẽptationis. electos suos¬
dñs saluabit. Ecce uenio cito. tene qđ habes. ut
nemo accipiat coronã tuã. Tene qͦd habes. id ÷
bonũ qd habes usq in finẽ uite tuȩ tene. Ut
nemo accipiat coronaᷤ tuã. id . ẽ ut głam que
tibi debet᷑. nullus sine te possideat. Qui uice¬
rit faciã illũ columnã in templo dĩ mei. & fo¬
ras ñ egrediet᷑ amplius. & scribã suꝑ eũ nomex¬

Expanded text:
designatur, quando singulorum facta omnibus manidesignatur, quando singulorum facta omnibus manifestabuntur. A qua hora tentationis nos e quod habes, ut nemo accipiat coronam tuam. Tene quod habes, id est, bonum quod habes, usque in finem vitae tuae tene. Ut nemo accipiat coronam tuam, id est, ut gloriam quae tibi debetur, nullus sine te possideat. Qui vicerit, faciam illum columnam in templo Dei mei, et foras non egredietur amplius .
Abbreviated transcription (Latin):
se uideos esse & non sunt. sed mentiuntur.
lece dabo de synagoga sathane. subauditur
quosdã id est ex iudeis. qui sunt synagoga
sathanȩ. qui tibi aduersabant᷑. & quorum
infestationẽ assidue tolerabas. ut creddant ꝑ
uerba tua in me. Ecce faciã illos ut ueniant
& adorent ante pedes tuos. & scient quia di¬
lexi te. q̃m seruasti uerbũ patientiȩ mee.
Idest cũ crediderint ꝑ uerba tua in me ado¬
rabunt ante pedes tuos. deprecantes ut ꝑ te
uitã eternã consequant᷑. & ego te seruabo ab
hora tẽptationis quȩ uentura est in uniuer¬
sum orbem. tẽptare om̃s qui inhabitant
terram. Hora tẽptationis diem iudicii signa¬
ficat Temptationẽ autẽ ꝓ mani sestatione
postut. quia singulorũ causȩ tunc manifesta¬
buntur. Et in exodo legimus. Teptat uos ds̃.
ut sciat si diligitis euͤ. Idest ut manifestũ fiat:
& appareat om̃ib si diligitis eũ. Scd̾m hunc gͥ
sensum hora tẽptationis. hora manifestationis

Expanded text:
se Judaeos esse, et non sunt, sed mentiuntur. se Judaeos esse, et non sunt, sed mentiuntur. Ecce dabo de synagoga satanae, subauditur quosdam, id est, ex Judaeis, qui sunt synagoga satanae, qui tibi adversabantur, et quorum infestationem assidue tolerabas, ut credant per verba tua in me. Ecce faciam illos ut veniant, et adorent ante pedes tuos, et scient quia dilexi te; quoniam servasti verbum patientiae meae: id est, cum crediderint per verba tua in me, adorabunt ante pedes tuos, deprecantes ut per te vitam aeternam consequantur. Et ego te servabo ab hora tentationis, quae ventura est in universum orbem, tentare omnes qui inhabitant terram. Hora tentationis diem judicii significat: tentationem autem pro manifestatione posuit, quia singulorum causae tunc manifestabuntur. Et in Exodo legimus: Tentat vos Deus, ut sciat si diligatis eum , id est, ut manifestum fiat et appareat omnibus, si diligitis eum. Secundum hunc igitur sensum hora tentationis hora manifestationis
Abbreviated transcription (Latin):
uͦ atq destruxit culturã idolorũ. quã nullꝰ
ꝑsecutorũ aꝑire potuit. Aꝑuit etiã aditum
regni cȩlestis suis electis quod nulla uis demo¬
num claudere potest. dausit uͦ eundẽ aditũ
reꝓbis. qđ nullus eis aꝑire poterit. Scio oꝑa
tua Ecce dedi corã te ostium aꝑtũ qđ nemo
& seruasti uerbũ meũ. & ñ negasti nom̃ meũ
Videt᷑ młiste angłs ȩccłe phyladelfie ñ satis
in diuinis scripturis fuerit eruditus. & ideo
dixerit eũ modicã habuisse uirtutẽ ad reuin¬
cendos uidelicet inimicos fidei ueritatis. & est
sensus. Quia in ꝑsecutione constans fuisti. &
seruasti uerbũ meũ. idest a predicatione uer¬
bi mei ñ cessasti. & nomen meum non negasti
ideo quia modicã habes uirtutẽ: deddi corã
te ostiũ aꝑptũ in diuinis scripturis. ut intel¬
ligas mysteria diuinarũ scripturarũ. Qd ne¬
mo poterit claudere. Idest sapientiȩ quȩ tͥ
dabitur. nullus poterit resistere iniicorũ
Fece dabo de synagoga sathane. qui dicunt

Expanded text:
 atque destruxit culturam idolorum, quam nullus persecutorum aperire potuit. Aperuit etiam aditum regni coelestis suis electis, quod nulla vis daemonum claudere potest: clausit vero eumdem aditum reprobis, quod nullus eis aperire poterit. Scio opera tua: ecce dedi coram te ostium apertum quod nemo et serod iste angelus Ecclesiae Philadelphiae non satis in divinis scripturis fuerit eruditus, et ideo dixerit eum modicam habuisse virtutem ad revincendos videlicet inimicos fidei veritatis. Id est sensus: Quia in persecutione constans fuisti, et servasti verbum meum, id est, a praedicatione verbi mei non cessasti, et nomen meum non negasti; ideo quia modicam habes virtutem, dedi coram te ostium apertum in divinis scripturis, ut intelligas mysteria divinarum scripturarum: quod nemo poterit claudere, id est, sapientiae quae tibi dabitur, nullus poterit resistere inimicorum. Ecce dabo de synagoga satanae, qui dicunt
Abbreviated transcription (Latin):
sed ꝑ ipsum. Dedit pater filio potestatẽ scđm
qđ homo est. ut sedeat in throno eiꝰ. dedit &
filius potestatẽ scis suis. ut sedeant & ipsi ii
throno eius. Sedd xp̃c ad dexterã patris sedet
sicut dicit psalmista. dixit dñs dño meo sede
a dextris meis. quia equalis est patri : sc̃i autẽ
non ad dexteraᷤ filii sedere dicunt᷑. sed in sedib
sius. sicut dixit dñs in euangłio. Sedebitis &
uos suꝑ sedes duodecim. iudicantes duodecim
tribus istł. Ipsi enĩ non naturalit̾ ut xp̃c sed
ꝑ adoptionem sunt filii. ideo diuersas sedes sor¬
tiuntur scđm meritorũ diuersitatẽ. Prestet
hoc nobis de quo loquimur. ut in earũ sediũ
distributione nos miseri partẽ habere meream᷑.¬

Expanded text:
sed per ipsum. Dedit Pater Filio potestatem secundum quod homo est; ut sedeat in throno ejus: dedit et Filius potestatem sanctis suis, ut sedeant et ipsi in throno ejus. Sed Christus ad dexteram Patris sedet, sicut dicit Psalmista: Dixit Dominus Domino meo, sede a dextris meis ; quia aequalis est Patri: sancti autem non ad dexteram Filii sedere dicuntur, sed in sedibus suis, sicut dixit Dominus in Evangelio: Sedebitis et vos super sedes duodecim, judicantes duodecim trib adoptionem sunt filii; ideo diversas sedes sortiuntur secundum meritorum diversitatem. Praestet hoc nobis, de quo loquimur; ut in earum sedium distributione nos miseri partem habere meream
Abbreviated transcription (Latin):
uiã uitã ȩternã adquirerent: sed quia
nescierunt asꝑitatẽ uiȩ subito cetidisse.
Sed potest fieri ut contra hȩc testimonium
nobis de dunna scriptura aliquis obiciat
quȩ dicit. ne tardes conuerti ad dm̃. Ad hec
ego respondeo. quia iã ad eũ conuertor. cum
uiam quȩ ad eum ducit inuestigare ñ defino.
ꝑe quid est qͦd dicit. & conuersus sũ ut uiderẽ
uocẽ cum uox non oculis sed aurib ꝑcipiatur:
Sed ioħes in sp̃u positus. spualib oculis ea quȩ
sequunt᷑ uidere ꝓmeruit. Neq opus erat ibi
uoces uerborũ ꝑstrepere ubi intus erat ds̃ qͥ
docebat. Aliter. Ille cõpetenter uerba dĩ audit.
qui qͥd auderit oculis mentis intueri ñ desinit:
ut ea oꝑe impleat. & conuersus uidi septem
candelabra aurea. & in metio septẽ candela-¬
brorum aureorũ similẽ filio hominis. Septẽ
candelabra aurea. septe eccl̃as designant sicut
ipse exposuit. & septẽ ȩccłȩ. unã ȩccłam catho¬

Expanded text:
viam vitam aeternam acquirerent; sed quia viam vitam aeternam acquirerent; sed quia nescierunt asperitatem viae, subito cecidisse. Sed potest fieri, ut contra haec testimonium vobis de divina Scriptura aliquis objiciat, quae dicit: Ne tardes converti ad Deum . Ad haec ego respondeo, quia jam ad Deum convertor, cum viam quae ad eum ducit, investigare non desino. Et quid est, quod dicit: Et conversus sum, ut viderem vocem; cum vox non oculis, sed auribus percipiatur? Sed Joannes in spiritu positus, spiritalibus oculis ea quae sequuntur, videre promeruit. Neque opus erat ibi voces verborum perstrepere, ubi intus erat Deus, qui docebat. Aliter: ille competenter verba Dei audit qui quod audierit, oculis mentis intueri non desinit, ut ea opere impleat. Et conversus, vidi septem candelabra aurea, et in medio septem candelabrorum aureorum similem Filio hominis. Septem candelabra aurea septem Ecclesias designant, sicut ipse exposuit: et septem Ecclesiae unam Ecclesiam catho
Abbreviated transcription (Latin):
amabilis dño uocet᷑. Et conuersus sũ ut uide¬
rem uocẽ quȩ loquebat᷑ mecũ. Cur tã diu
auersus stecit: Cur non ad primũ ictũ ser¬
monis aures etus ꝑcutientis ad eũ conuersus
est. qui a tergo loquebat᷑ ded nobis exemplum
dedit. Nã ad dñm qui secũ loquebat᷑ ñ prius
conuersus est. quã nomina ȩccłarũ ad quasseri¬
bere precipiebat᷑ audiret. Q suꝑuis breuiter
dixioiꝰ ꝑ interpretationes nominũ septẽ elĩ¬
rum. uiã demonstrari quȩ ducit ad uitã.
Quisquis g ꝑ hanc uiam tre ad dm̃ deside¬
rat. aut legendo aut abaliis audiendo. qua¬
lter ꝑ hanc uiã gradi debeat in uestigare
debet Quia stultus iuator est. qui ad locũ
optatũ ire desiderat & uiã nescit: si nor
pruis discere studuerit quȩ sit longitudo
uiȩ. quȩ asꝑitas. qui anfractus. que ꝑicu¬
la ut cũ iter scandere coeꝑit: ꝑicula prȩ¬
cognita facilius transeat. Oultos enĩ ui¬
dumus scłm reliquisse ut ꝑ contẽplanionis

Expanded text:
bilis Domino vocetur. Et conversus sum, ut viderem vocem, quae loquebatur mecum. Cur tamdiu aversus stetit? Cur non ad primum ictum sermonis aures ejus percutientis, ad eum conversus est, qui a tergo loquebatur? Sed nobis exemplum dedit; nam ad Dominum qui secum loquebatur, non prius conversus est, quam nomina Ecclesiarum, ad quas scribere praecnominum septem Ecclesiarum viam demonstrari, quae ducit ad vitam. Quisquis igitur per hanc viam ire ad Deum desiderat, aut legendo, aut ab aliis audiendo, qualiter per hanc viam gradi 502 debeat, investigare debet; quia stultus viator est, qui ad locum optatum ire desiderat, et viam nescit; si non prius discere studuerit, quae sit longitudo viae, quae asperitas, qui anfractus, quae paericula; ut cum iter scandere coeperit, pericula praecognita facilius transeat. Multos enim vidimus saeculum reliquisse, ut per contemplationis
Abbreviated transcription (Latin):
In om̃ib exhibeamus nosmet ipsos sicut dĩ
ministros. in multa patientia. in uigiliis.
in ieiunus. & alia innumerabilia quȩ
nouo testamento de maceratione carnis in.¬
ueniuntur. Nam & dñs in euangłio quã
austeriora sint sua precepta preceptis legis.
manifestat cũ dicit. Audistis quia dictũ ẽ
antiquis. ñ occides. qui autẽ occiderit reus
erit iudicio. Ego autẽ dico uobis. qͥa om̃is

Expanded text:
sicut Dei ministros, in multa patientia, in vigiliis, in jejuniis ; et alia innumerabilia, quae in novo Testamento de maceratione carnis inveniuntur. Nam et Dominus in Evangelio quam austeriora sint sua praecepta praeceptis Legis, manifestat cum dicit: Audistis quia dictum est antiquis: Non occides; qui autem occiderit, reus erit judic
Abbreviated transcription (Latin):
mentes fideliũ aliquando igne poenitentiȩ.
aliquando igne caritatis ab om̃ib sordib
uitiorũ examinant. Quod autẽ ait ꝓbatũ
terrȩ: in hebreo habetur separatũ a terra.
Quod etiã septuplũ purgatũ dicit᷑. ꝓpter
septẽ purgationes quas diuina scriptura in se
continet: septẽ uidelicet uirtutes quib: om¬
nia uitia purgantur. Quȩ admodũ gulȩ
uitiũ purgat᷑ ꝑ abstinentiã. suꝑbia ꝑ humi¬
litatem. libido ꝑ pudiciciã. odiũ. auaricia.
inuidia. & multa alia ꝑ caritatẽ. Si militer
& coetera uitia habent hostes suos. a quib aut
uincunt᷑ aut uincunt. Et quia suꝑius dñs
dicit. ut aurũ idest sapientia a sẽ ematur
quȩrendũ nobis est quo precio sapientia ema.¬
tur. cũ iob dicat non dabit᷑ aurũ obrizum
ꝓ ea. nec aliud quid qđ inter homines precio.¬
sius habet᷑. Sed quo precio emat᷑. ipse beatꝰ
iob manifestat cũ dicit. Timor dñi ipsa est

Expanded text:
mentes fidelium aliquando igne poenitentiae, mentes fidelium aliquando igne poenitentiae, aliquando igne charitatis ab omnibus sordibus vitiorum examinant. Quod autem ait: Probatum terrae, in Hebraeo habet: Separatum a terra. Quod etiam septuplum purgatum dicitur, propter septem purgationes quas divina Scriptura in se continet, septem videlicet virtutes, quibus omnia vitia purgantur: quemadmodum gulae vitium purgatur per abstinentiam, superbia per humilitatem, libido per pudicitiam; odium, avaritia, invidia, et multa alia, per charitatem. Similiter et caetera vitia habent hostes suos, a quibus aut vincuntur, aut vincunt. Et quia superius Dominus dicit, ut aurum, id est, sapientia, a se ematur; quaerendum nobis est, quo pretio sapientia ematur, cum Job dicat: Non dabitur aurum obrizum pro ea ; nec aliud quid, quod inter homines pretiosius habetur. Sed quo pretio ematur, ipse beatus Job manifestat, cum dicit: Timor Domini ipsa est
Abbreviated transcription (Latin):
pauꝑ erat uirtutib mente cȩcus. oꝑib bonis
nudus. Suadeo tibi emere a me aurũ ꝓba¬
tum ignitũ. Per atirũ sapientia intelligit᷑
sieut scriptũ est. Thesaurus desiderabilis. re¬
quiescit in ore sapientis. Qd ꝓbatũ dict᷑.
quia ꝓbatos & ꝑfectos reddit om̃s quos pos¬
sidet. lgnitũ uͦ ideo dicit᷑: quia eor mentis
in quib habitat. in amorẽ dĩ atq ꝓtimi
accendit. & quia uera sapientia ex diuris
scripturis accrescit. ꝓsalmista manifestat
cũ dicit. Eloquia dñi eloquia casta argen¬
tum igne examinatũ. ꝓbatũ terrȩ purga¬
tum septuplũ. Eloquia dñi eloquia casta
sunt. quia castas mentes a uituis reddunt.
Sed cũ nichil purgari possit nisi qđ sor¬
didum est querendũ nobis est quomͦ elo¬
quia dñi purgari dicant᷑ in quib nichil
sordidũ esse potest. Eloquia gͦ dm̃i sicut
argentũ igne examinata esse dicunt᷑: quia

Expanded text:
pauper erat virtutibus, mente caecus, operibus bonis pauper erat virtutibus, mente caecus, operibus bonis nudus. Suadeo tibi emere a me aurum probatum, ignitum. Per aurum sapientia intelligitur, sicut scriptum est: Thesaurus desiderabilis requiescit in ore sapientis . Quod probatum dicitur, quia probatos et perfectos reddit omnes, quos possidet. Ignitum vero ideo dicitur, quia eorum mentes in quibus habitat, in amorem Dei atque proximi accendit. Et quia vera sapientia ex divinis scripturis accrescit, Psalmista manifestat, cum dicit: Eloquia Domini eloquia casta, argentum igne examinatum, probatum terrae, purgatum septuplum . Eloquia Domini eloquia casta sunt; quia castas mentes a vitiis reddunt. Sed cum nihil purgari possit, nisi quod sordidum est, quaerendum nobis est, quomodo eloquia Domini purgari dicantur, in quibus nihil sordidum esse potest. Eloquia ergo Domini sicut argentum igne examinata esse dicuntur; quia
Abbreviated transcription (Latin):
euis esficimur. Igitur si fidem qitȩ ꝑ carita¬
tem oꝑatur: & quã in baptismate ꝓmisimꝰ
a caritate tepescentes oꝑari neglexerimus:
ab ore adñt ueluti quoddã nocitium ac fasti¬
diosum foctidũq reicimur. sicut ipse dixit
de scipso ciscipulis suis. Ego sũ uitis & uos
palmites. & pat᷑ m̃s agricola est. Omnẽ pal
mitem in me ñ ferentem fructũ. precidet
eũ. & omnẽ qui ftrt fructũ purgabit cũ.
ut fructũ plus afferat. Quia dicis qđđ dius
sum & locupletatus & nullius egeo. Diues
& locupletatus recte dicit᷑. qui om̃ib uirtu¬
tibus plenus usq ad culmen ꝑfectionis ex¬
aruit. Iste autẽ presul eccłe laodiciȩ ꝓpt̃
solã fidẽ om̃ib turtutib diuitẽ se & locu¬
plctem estimabat. & nichil se ad salutẽ eter¬
nam adquitendã aliud egere: ñ recogitans
etiã aliqua infirmitate p̾remit᷑. Similit̃¬
& iste miser & miserabilis ideo dicit᷑. quia

Expanded text:
ejus efficimur. Igitur si fidem quae per charitaejus efficimur. Igitur si fidem quae per charitatem operatur, et quam in baptismate promisimus, a charitate tepescentes operari neglexerimus, ab ore Domini, veluti quoddam nocivum ac fastidiosum fetidumque rejicimur, sicut ipse dixit de se ipso discipulis suis: Ego sum vitis, et vos palmites; et Pater meus agricola est. Omnem mitem non ferentem in me fructum, praecidet eum, et omnem qui fert fructum, purgabit eum, ut fructus plus afferat . Quia dicis quod dives sum, et locupletatus, et nullius egeo. Dives et locupletatus recte dicitur qui omnibus virtutibus plenus, usque ad culmen perfectionis excrevit. Iste autem praesul Ecclesiae Laodiceae propter solam fidem omnibus virtutibus divitem se et locupletem aestimabat, et nihil se ad salutem aeternam acquirendam aliud egere, non recogitansetiam aliqua infirmitate premitur. Similiter et iste miser et miserabilis ideo dicitur, quod
Abbreviated transcription (Latin):
re di. Non ideo se principiũ creaturȩ dĩ dicit:
Qđ ipse sit creatus sed quod abipso omnia
sint creata. Ut puta arehitectus fecit domũ
Si interrogaueris quis fuerit principiũ domꝰ:
dicet᷑ tibi. Artifex qui eam prius mente con-¬
cepit & postea ȩdificauit. quia domus sibimet
principiũ dare ñ potuit. Scio oꝑa tua. quia
neq frigidus es neq calidus. Frigidus ñ erat.
quia quatnis oꝑa fidei ñ haberet sola fide se
iustũ existimabat. Calidus ñ erat: quia cari¬
tas illi decrat. Utinã frigidus esses aut calidus.
Idest utinã aut caritate ferueres. aut te pecca¬
torm sicut es existimares. ut ꝑ timorẽ ignis
etern & poenitentiã. ad bona oꝑa agenda im¬
pellereris. Sed quia tepidus es. incipiam te
euomere ex ore meo. Aqua tepida si hausta
fuerit fastidiũ generat. ideoq facile reicit᷑.
In ore uͦ dñi tunc ingredimur: quando ꝑ
baptismũ a uitus om̃ib emundati mẽbra

Expanded text:
rae Dei. Non ideo se principium creaturae Dei dicit, rae Dei. Non ideo se principium creaturae Dei dicit, quod ipse sit creatus, sed quod ab ipso omnia sint creata, ut puta architectus fecit domum: si interrogaveris quis fuerit principium domus, dicetur tibi: Artifex, qui eam prius mente concepit, et postea aedificavit; quia domus sibimet ipsi principium dare non potuit. Scio opera tua, quia neque frigidus es, neque calidus. Frigidus non erat; quia quamvis opera fidei non haberet, sola fide se justum existimabat: calidus non erat; quia charitas illi deerat. Utinam frigidus esses, aut calidus: id est, utinam aut charitate ferveres; aut te peccatorem, sicut es, aestimares; ut per timorem ignis aeterni et poenitentiam ad bona opera agenda impellereris. Sed quia tepidus es, incipiam te evomere ex ore meo. Aqua tepida si hausta fuecit, fastidium generat; ideoque facile rejicitur. In os vero Domini tunc ingredimur, quando per baptismum a vitiis omnibus emundati, membra
Abbreviated transcription (Latin):
electũ scribit᷑. dũ hoc unricuiq concedit᷑. ut dm̃
sine fine uidere mereat᷑. Aliter. Nomen ierłm
suꝑunũquenq electũ scribit᷑. eoqͦd sit ipse ie¬
rłm in quẽ ds̃ regnare dignet᷑. in societate ui¬
delicet angłorũ omniũq elestorũ. qui ierłm
celestis uocantur. Sed mirũ cur ierłm de cęlis
descendisse dicit᷑. ũ sciamus electos om̃s a terris
ad celos conscendere cotidie. ñ de celestib ad
terrena relabi. Sed dño de celis ad redemptionẽ
generis humani descendente. simul etiã sc̃i de-¬
scenderunt: quia iã ꝑ predestinationis gr̃am il¬
li coniuncti erant. quos ꝑ miscdiã suam redi¬
mere ueniebat. Et nomen meũ nouũ. Videli-¬
cet ut uoctur filius dĩ. sicut & ego sũ filius
dĩ. Et angło laodiciȩ ȩcdȩ scribe. Hȩc dicit
amen testis fidelis & uerus. Amen uere siue
fideliter interpretat᷑. Quod est amen: hoc &
testis fidelis & uerus. Qui est principiũ creatu¬

Expanded text:
electum scribitur, dum hoc unicuique conceditur, ut Deum sine fine videre mereatur. Aliter: Nomen Hierusalem super unumquemque electum scribitur, eo quod ipse Hierusalem, in quem Deus regnare dignetur, in societate videlicet angelorum omniumque electorum, qui Hierusalem coelestis vocantur. Sed mirum, cur Hierusalem de coelis descendisse dicitur, cum sciamus electos omnes a terris ad coelos conscendere quotidie, non de coelestibus ad terrena relabi. Sed Domino de coelis ad redemptionem generis humani descendente, simul etiam sancti descenderunt; quia jam per praedestinationis gratiam illi conjuncti erant, quos per misericordiam suam redimere 511 veniebat. Et nomen meum novum; videlicet ut vocetur filius Dei, sicut et ego sum Filius Dei. Et angelo Laodiceae Ecclesiae scribe: Haec dicit: Amen, testis fidelis et verus. Amen vere, sive fideliter interpretatur: quod est amen, hoc est testis fidelis et verus. Qui est principium creatu
Abbreviated transcription (Latin):
reꝑbis delectabilior est gła hinus scl̃i quã ocu¬
lis corporeis uident. quam gła celestis patriȩ.
quȩ non nisi oculis sp̃ualib uidet᷑. Sed orit᷑
questio. cur lignũ scientiȩ boni & mali dicat᷑
cũ primo homini scientiã mali ministraue¬
est scientiam boni habuit ñ scientiã mali.
Scientiã uͦ mali ꝑ semet ipsũ inuenit. obquã
causa de illa celesti gła dͥciectus est. De ligno gͦ
scientie boni & mali primus homo comedit.
quando illius suggestiones secutus est. qui
scientiam boni & mali habebat. Heq eñ lignũ
scientiã mali docere potint. sed diabolꝰ qͥ p̃ceptũ
dĩ homini transgredi suasit. Dicit gͦ. Uincenti
dabo edere de ligno uite qꝰ est in parachyso
diͣ mei. Ille uincit. qui in bonis oꝑib usq
ad finẽ uitȩ seruantib immortalitatis suȩ
głam in cȩlesti beatitudine setũ dabit. ut
cũ eo ȩcernalit̾ uiuant. cuiꝰ prȩcepta in scło

Expanded text:
reprobis delectabilior est gloria hujus saeculi, quam ocureprobis delectabilior est gloria hujus saeculi, quam oculis corporis vident, quam gloria coelestis patriae, quae nonnisi oculis spiritualibus videtur. Sed oritur quaestio, cur lignum scientiae boni et mali dicatur, cum primo homini scientiam mali ministraveest, scientiam boni habuit, non scientiam mali: scientiam vero mali per semetipsum invenit, ob quam causam de illa coelesti gloria dejectus est. De ligno ergo scientiae boni et mali primus homo comedit, quando illius suggestiones secutus est, qui scientiam boni et mali habebat; neque enim lignum scientiam mali docere potuit, sed diabolus qui praeceptum Dei homini transgredi suasit. Dicit ergo: Vincenti dabo edere de ligno vitae, quod est in paradiso Dei mei. Ille vincit, qui in bonis operibus usad finem vitae servantibus immortalitatis suae gloriam in coelesti beatitudine secum dabit; ut cum e
Abbreviated transcription (Latin):
num. Siquis ũ ex ligno scientiȩ boni & mali
comederet: quãuis esset immortalis mortalis
statim fieret. Paradysus gͥ eccłam significat.
Lignũ uͦ uitȩ in metio paradysi: xp̃c est in
mechio eccłe suȩ. Lignũ autẽ scientiȩ boni &
mali. qui & ipsũ in medio paradysi fuisse dr̃
diabolũ significat. qui inter fideles discurrere
non cessat. ut quoscunq potest decipiat.
Lignũ gͥ uitȩ ad electos lignũ uͦ scientie boni
& mali ad reprobos ꝑtinet. Fructus gͦ ligni uitȩ
electi comedunt ut in eternũ uiuant: quia
precepta euangłii custodiunt ut in eternũ
uiuant cũ dño. Fructus uͦ ligni scientiȩ bo¬
ni & mali reprobi comedunt & moriunt᷑.
quia suggestionib diaboli om̃ibusq uitus
& uoluptatib pascunt᷑. unde ȩternã damna-¬
tionem sibi adquirunt. Et sicut mulieri
delectabiliores fuerunt fructus ligni scientiȩ
bont & mali. quã fructus ligni uite: ita &

Expanded text:
num: si quis vero ex ligno scientiae boni et mali num: si quis vero ex ligno scientiae boni et mali comederet Gen. II, 27; quamvis esset immortalis, mortalis statim fieret. Paradisus igitur Ecclesiam significat: lignum vero vitae in medio paradisi Christus est in medio Ecclesiae suae. Lignum autem scientiae boni et mali, quod et ipsum in medio paradisi fuisse dicitur, diabolum significat, qui inter fideles discurrere non cessat; ut quoscumque potest, decipiat. Lignum igitur vitae ad electos, lignum vero scientiae boni et mali ad reprobos pertinet. Fructus ergo ligni vitae electi comedunt, ut in aeternum vivant; quia praecepta Evangelii custodiunt, ut in aeternum vivant cum Domino: fructus vero ligni scientiae boni et mali reprobi comedunt, et moriuntur; quia suggestionibus diaboli, omnibusque vitiis et voluptatibus pascuntur; unde aeternam damnationem sibi acquirunt. Et sicut mulieri delectabiliores fuerunt fructus ligni scientiae boni et mali, quam fructus ligni vitae; ita et
Abbreviated transcription (Latin):
neq fili ꝓ patrib suis. sed unusquisq in pec¬
cato suo moriet᷑: Sed ꝑ locũ uidet᷑ mͥ merces
quȩ illi ꝓ pastorali cura debebat᷑ designari. ut
sit sensus. Nisi poenitentiã egeris. ꝓ eo quod
caritatẽ tuã primã reliquisti. & ad prima oꝑa
non redieris. ut qđ ore predicas oꝑe impleas.
mercedẽ que tibi ꝓ pastoiali cura debebatur
subtraham. Sed hoc habes uidelicet ut cande¬
labrũ tuũ non moueat᷑ quia odisti facta ni¬
cholatarũ. quȩ & ego odi. Et est sensus. Pro
eo quod odisti facta nicholauarũ quȩ & ego
cura adhuc tibi manet. Nrcholaite uͦ erant
heretici. quos suꝑius dixit non posse cũ susti
habet aures audiendi audiat: aures ꝓculdubio
cordis requirit. Uincenti dabo edere de ligno
uite qđ est in paradyso dĩ mei. Duo ligna
fuerunt in medio patadysi. equib unum
lignũ uite. alterũ uͦ lignũ scientiȩ boni & ma¬
li uocabat᷑. Quorũ uirtus talis erat. ut siqͥs
ex ligno uite comedisset: ñ moreret᷑ in eter¬

Expanded text:
squisque in peccato suo morietur ? Sed per locum videtur mihi merces, quae illi pro pastorali cura debebatur, designari, ut sit sensus: Nisi poenitentiam egeris pro eo quod charitatem tuam primam reliquisti, et ad prima opera non redieris; ut quod ore praedicas, opere impleas: mercedem, quae tibi pro pastorali cura debebatur, subtraham. Sed hoc habes videlicet ut candelabrum non moveatur quia odisti facta nicolaitarum, quae et ego odi. Et est sensus: Pro eo quod odisti facta nicolaitarum, quae et ego bebatur, adhuc tibi manet. Nicolaitae vero erant haeretici, quos superius dixit non posse eum sustinhabet aures audiendi, audiat; aures proculdubio cordis requirit. Vincenti dabo edere de ligno vitae, quod est in paradiso Dei mei. Duo ligna fuerunt in medio paradisi, e quibus unum lignum vitae, alterum vero lignum scientiae boni et mali vocabatur. Quorum virtus talis erat, ut si quis ex ligno vitae comedisset, non moreretur in aeter
Abbreviated transcription (Latin):
stabilitatẽ a creatore suo consequit᷑. ut nun¬
quã abea diuellat᷑. quẽ admodũ auulsus est
diabolus. qui de celesti beatitudine suꝑbrendo
cetidit. Et scribã suꝑ eũ nomen dĩ mei. Nomͣ
hoc dĩ. eit eternu᷑. Nom̃ gͦ dĩ qđ est ecernũ suꝑ¬

Expanded text:
stabilitatem a creatore suo consequitur, ut numstabilitatem a creatore suo consequitur, ut numquam ab ea divellatur; quemadmodum avulsus est diabolus, qui de coelesti beatitudine superbiendo cecidit. Et scribam super eum nomen Dei mei. Nomen hoc D
Abbreviated transcription (Latin):
nouũ. Potest ꝑ templũ ȩccła designari. ꝑ colum¬
nas autẽ quȩ sustentant templũ predicatores.
Nam & paulus apls petrũ & iacobũ columnas
ȩccłȩ uocat. eo qđ suꝑ ipsos edificata sit eccła.
sicut dñs dixit petro. Tu es petrus. & suꝑ hanc
petrã edificabo ȩccłam meã. Sed uidetur michi¬
ꝓpter hoc qđ sequit᷑. & foras non egrediet᷑ am¬
plius: non ad presentẽ ȩccłam sed ad cęlestem
ꝑtinere hanc sententiã. Nã multi fuerunt
qui columnȩ ȩcclȩ dicebant᷑. sed ꝓpter prauã
doctrinaᷤ abea exierunt. sicut fuit origenes.
& alii multi. Per templũ gͦ cęlestis habitatio.
ꝑ columnã uͦ unusquisq electus potest designa¬
ri. Ergo qui uicerit omnia temptamenta dia¬
bolica. omnesq carnales uoluptates: columna
in templo dĩ efficit᷑. idest in celesti beatitudine
& sicut columna in loco in quo statuit᷑ fir¬
missima stabilitate ꝑseuerat: ita & unusqͥsq
electus in cȩlesti beatitudine tam firmissimam

Expanded text:
us . Potest per templum Ecclesia designari: per columnas autem, quae sustentant templum, praedicatores. Nam et Paulus apostolus Petrum et Jacobum columnas Ecclesiae vocat; eo quod super ipsos aedificata sit Ecclesia, sicut Dominus dixit Petro: Tu es Petrus, et super hanc petram aedificabo Ecclesiam meam . Sed videtur propter hoc, quod sequitur: Et foras non egredietur amplius; non ad praesentem Ecclesiam, sed ad coelestem pertinere hanc sententiam. Nam multi fuerunt, qui columnae Ecclesiae dicebantur: sed propter pravam doctrinam eorum, ab ea exierunt, sicut fuit Origenes, et alii multi. Per templum ergo coelestis habitatio, per columnam vero unusquisque electus potest designari. Ergo qui vicerit omnia tentamenta diabolica, omnesque carnales voluptates, columna in templo Dei efficitur, id est, in coelesti beatitudine: et sicut columna in loco, in quo statuitur, firmissima stabilitate perseverat, ita et unusquisque electus in coelesti beatitudine tam firmissimam
Abbreviated transcription (Latin):
idest in bonis oꝑib. Qui uicerit sic uestict᷑
uestimentis albis. Id÷ qui ꝑ poenitentiã & la¬
crimas. & diabolũ uicerit & uitia om̃ia a se
expulerit: eandẽ mundiciã quã baptiatus pos¬
sidet. & ipse consequet᷑. Hoc ideo dicit ut
& pastorẽ sardis ȩccłs. & om̃s etiã peccatores¬

Expanded text:
id est, in bonis operibus. Qui vicerit, sic vestietur id est, in bonis operibus. Qui vicerit, sic vestietur vestimentis albis; id est, qui per poenitentiam et lacrymas diabolum vicerit, et vitia omnia a se expulerit, eamdem munditiam quam baptizatus possidet, et ipse consequetur. Haec ideo dicit, ut et pastorem Sardis E
Abbreviated transcription (Latin):
requiescens. mors dũ non prȩuidet᷑ suꝑuenit.
atq domũ corporis ꝑfodiens anunã abstrahit
Si autẽ uigilauerit. idest in bonis oꝑib ꝑse¬
uerauerit: morte non ut furẽ sed ut liberatri¬
cem ꝑferet. Sed habes pauca nomina in sardis.
qui non inquinauerunt uestimenta sua. Ecce
discipłi pastori neglegenti preponunt᷑ ut saltẽ
in eorũ imitatione ꝓficeret. Sed mirũ cur pau¬
ca nomina habere dicatur & non pauços homi¬
nes. Sed hoc ad excellentiã alicuius sc̃i magnã¬
ꝑtinet. cũ eũ ds̃ nominatim scire dicit᷑. sicut
moysi ꝑfecto uiro dicit᷑. Noui te ex nomine.
lt dñs auc̃t in cuangłio. Et ꝓptias oues uocat
nominatim. & educit ȩas. Isti gͦ pauci qui
uoce dĩ laudari intrent᷑. non inquinauerunt
uestimenta sua. idest mundiciã quã in baptis¬
mo ꝑceꝑunt. sordib uitiorũ ñ inquinauerurł.
Ꝙ ambulauert᷑ mecũ in albis quia digni st

Expanded text:
requiescens, mors dum non praevidetur, supervenit, requiescens, mors dum non praevidetur, supervenit, atque domum corporis perfodiens, animam abstrahit. Si autem vigilaverit, id est, in bonis operibus perseveraverit, mortem non ut furem, sed ut liberatricem perferet. Sed habes pauca nomina in Sardis, qui non inquinaverunt vestimenta sua. Ecce discipuli pastori negligenti praeponuntur, ut saltem in eorum imitatione proficeret. Sed mirum, cur pauca nomina habere dicatur, et non paucos homines. Sed hoc ad excellentiam magnam alicujus sancti pertinet, cum eum Deus nominatim scire dicitur, sicut Moysi perfecto viro dicitur: Novi te ex nomine; et Dominus dicit in Evangelio: Et proprias oves vocat nominatim, et educit eas . Isti ergo pauci, qui voce Dei laudari merentur, non inquinaverunt vestimenta sua, id est, munditiam quam in baptismo perceperunt, sordibus vitiorum non inquinaverunt. Et ambulaverunt mecum in albis, quia digni sunt;
Abbreviated transcription (Latin):
te fidem xp̃i docuerunt. qualitꝰ te uiuere
oporteret audisti. & serua qͦd audisti. & poe¬
nitentiam age. eoqđ a bonis oꝑib tã diu tor¬
pueris. Si ergo non uigilaueris. id÷ ad bona
oꝑa agenda temet ipsum non extitaueris.
ueniam tanquã fur. & nescies qua hora ue¬
niam ad tẽ. Illi dñs tanquã fur suꝑuenit:
ut eũ ꝑ mortẽ abhac mundana habitatione
subtrahat qui in prauitatib suis requiescens.
neq a uitiis uult abstinere. neq ipsã mortem
ante oculos ponere sicut dicit dñs in euangłio.
qm si sciret pater familias qua hora fur uentu.¬
rus esset: uigilaret utiq & non sineret ꝑfodi
donit̃ suã. Per patrẽ familias. mente possumꝰ
intelligere. Quia sicut pater familias omnib
qui in domo sunt principat᷑: ita & mens om̃ib
actib corporis & cogitationib prefert᷑. Pat̃ gͥ
familias dormit. furq ueniens domũ eius ꝑfo¬
dit quando mens in delectationib carnalib

Expanded text:
te fidem Christi docuerunt, qualiter te vivere te fidem Christi docuerunt, qualiter te vivere oporteret, audisti: Et serva quod audisti, et poenitentiam age; eo quod a bonis operibus tamdiu torpuisti. Si ergo non vigilaveris; id est, ad bona opera agenda temetipsum non excitaveris: Veniam tamquam fur, et nescies qua hora veniam ad te. Illi Dominus tamquam fur supervenit, ut eum per mortem ab hac mundana habitatione subtrahat; qui in pravitatibus suis requiescens, neque a vitiis vult abstinere, neque ipsam mortem ante oculos ponere, sicut Dominus dicit in Evangelio: Quia si sciret paterfamilias familias qua hora fur venturus esset, vigilaret utique, et non sineret perfodi domum suam . Per patremfamilias mentem possumus intelligere; quia sicut paterfamilias omnibus qui in domo sunt, principatur: ita et mens omnibus actibus corporis et cogitationibus praefertur. Pater igitur familias dormit, furque veniens domum ejus perfodit, quando mens in delectationibus carnalibus
Abbreviated transcription (Latin):
Quid sint autẽ septẽ stellȩ. suꝑius dictũ est.
Sequit᷑. Scio oꝑa tua. quia nomen habes qđ
uiuas. & mortuus es. Nomen habebat qđ uiue¬
ret. idest nomen. xp̃ianũ. sed mortuus erat
Precipitur gͦ huic ut uigilet id÷ ut in carita¬
tis oꝑib semet ipsũ exerceat. ne parua bona
que adhuc uidebat᷑ habere deꝑirent. Quia sic̃
corpus mortuũ est sine anima: ita & nos quȩ¬
libet bona uideam̃ habere: mortua sunt
si caritas defuerit. Non enĩ inuento oꝑa tua
plena corã dõ meo. Non erant plena. sed ua¬
cua. qina caritate non replebant᷑. Vnde &
quinq uirgines fatuȩ a contubernio sponsi
celestis repulsȩ sunt: quia oleuꝰ caritatis in ua.¬
sis suis habere noluerunt. In mente gͦ habe
qualiter acceꝑis & audieris & serua & poeni¬
tentiam age. Id÷ recordare qualit᷑ fidẽ xp̃i
in baptismate ꝑceꝑis. ubi ꝓmisisti renuncia¬
turum te diabolo & om̃ib oꝑib eius. Recor¬
dare etiã quid a doctorib fidei xp̃ianȩ qui

Expanded text:
sint autem septem stellae, superius dictum est. Sequitur, Scio opera tua, quia nomen habes quod vivas, et mortuus es. Nomen habebat quod viveret, id est, nomen christianum: sed mortuus erat; praecipitur ergo huic, ut vigilet, id est, ut in charitatis operibus semetipsum exerceat; ne parva bona quae adhuc videbatur habere, deperirent. Quia sicut corpus mortuum est sine anima, ita et nos quaelibet bona videamur habere, mortua sunt, si charitas defuerit: Non enim invenio opera tua plena coram Deo meo. Non erant plena, sed vacua; quia charitate non replebantur: unde et quinque virgines fatuae a contubernio sponsi coelestis repulsae sunt, quia oleum charitatis in vasis suis habere noluerunt . In mente ergo habe qualiter acceperis et audieris, et serva, et poenitentiam age: id est, recordare qualiter fidem Christi in baptismate perceperis, ubi promisisti renuntiaturum te diabolo, et omnibus operibus ejus: recordare etiam quid a doctoribus fidei christianae qui
Abbreviated transcription (Latin):
& tpse erit m in filiũ. Hoc de xp̃o esse dictũ
nullus est nisi ꝑfidus iudeus qui ambigat.
& in domo obserata nullus nisi ꝑ clauẽ po¬
cest introire. Filius gͦ dĩ habet dauẽ dauid.
quia ipse hominẽ assũpsit ex genere dauid
quẽ dauẽ dauiq uocat. ꝑ quẽ reserata sunt
mentum ad intelligenda diuina mysteria que
in eo latebant qͦd nullus claudere poterit.
Causit uͦ obseruantiã literȩ legalis suꝑfluã
quã nullus aꝑire poterit. Aꝑuit etiã corda
gentiliũ ad ꝑcipiendã doctrinam fidei. que

Expanded text:
et ipse erit mihi in filium . Hoc de Christo esse dictum et ipse erit mihi in filium . Hoc de Christo esse dictum nullus est, nisi perfidus Judaeus, qui ambigat. Et in domum obseratam nullus nisi per clavem potest introire. Filius ergo Dei habet clavem David, quia ipse hominem assumpsit ex genere David, quem clavem David vocat, per quem reserata sunt Christus vetus Testamentum ad intelligenda divina mysteria, quae in eo latebant, quod nullus claudere poterit: clausit vero observantiam litterae legalis superfluam, quam nullus aperire poterit. Aperuit etiam corda gentilium ad percipiendam doctrinam fidei, quae
Abbreviated transcription (Latin):
nauit hos & uocauit. & quos uocauit hos
& iustificauit. & quos iustificauit ipsos &
głificauit: Niti forte ita intelligamus. Surt̃
multi qui abhominib iusti putant᷑. sed i
conspectu dĩ iniusti existunt. Ergo homines qͥ
eos iustos estimant iam in libto dĩ eos esse¬
scriptos putant. Sed in die iudiciui cũ facta
reꝓborũ atq iustorũ om̃ib patebunt. hȩc
inscriptio atq falsa suspicio a mentib cor
delebitur. cũ eorũ damnationẽ ꝓ impietatib
suis conspęcerint. Et confitebor nom̃ eius
corã patre meo & cotã angłis eius. Confessio
ista tunc fiet nominũ iustorũ. quando seđm
qualitatẽ meritorũ unusquisq mercedem
retipiet & angło phyladelfiȩ ȩccłȩ scribe.
Hec dicit sc̃s & uerus. qui habet dauẽ dauid
Legimus in libro regũ qd̃ dixerit ds̃ ad dauid.
Et erit cũ dormieris cũ patrib tuis. suscitabo
semen tuũ qd egrediet᷑ ex te. & firmabo regnũ
eius usq in sempiternũ. Ego ero ei in patrẽ.

Expanded text:
navit, hos et vocavit: et quos vocavit, hos et justificavit: et quos justificavit, ipsos et glorificavit ? Nisi forte ita intelligamus: Sunt multi qui ab hominibus justi putantur, sed in conspectu Dei injusti exsistunt. Ergo homines qui eos justos aestimant, jam in libro Dei eos scriptos esse putant: sed in die judicii, cum facta reproborum atque justorum omnibus patebunt, haec inscriptio atque falsa suspicio a mentibus 510 eorum delebitur, cum eorum damnationem pro impietatibus suis conspexerint. Et confitebor nomen ejus coram Patre meo, et coram angelis Dei. Confessio ista tunc fiet nominum justorum, quando secundum qualitatem meritorum unusquisque mercedem recipiet. Et angelo Philadelphiae Ecclesiae scribe: Haec dicit sanctus et verus, qui habet clavem David. Legimus in libro Regum, quod dixerit Dominus ad David: Et erit cum dormieris cum patribus tuis, suscitabo semen tuum, quod egredietur ex te, et firmabo regnum ejus in sempiternum. Ego ero illi in patrem,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓtulimus aꝑte demonstrant ꝑ uirgã ferream
euangłiũ. ꝑ ligneã aute fragilẽ & mollem legẽ
figurari. ꝑ uasa autẽ figuli. corda gentilium
om̃ib errorib demonũ repleta defignant᷑.
Quȩ attactu uugę ferreȩ confracta sunt. qͥa
ueniente euangelii gra. om̃is error gentiliũ
destructus est. & quȩ erant antea uasa ficti¬
lia. facta sunt uasa ferrea contra om̃ia tẽpta¬
menta demonũ. & contra ꝑsecutiones hominũ
malorũ fortissima Et dabo illi stellã matutinã.
Idest meipsum illi dabo. Ipse est ent᷑ stella ma-¬
tutina. de quo dicit scriptura. Oriet᷑ stella ex
iacob & exurget homo de isrł. & ꝑcutiet duces
moab. Moab dicit᷑ ex patre. Et dñs dixit iudeis.
Uos ex patre diabolo estis. Duces gͦ moab ꝑcus
sit. quando omnes fabricatores errorũ exinant
qui habet septẽ sp̃s dĩ & septẽ stellas. Septẽ sp̃s

Expanded text:
protulimus, aperte demonstrant per virgam ferream Evangelium, per ligneam autem fragilem et mollem Legem figurari: per vasa autem figuli corda gentilium omnibus erroribus daemonum repleta designantur, quae a tactu virgae ferreae confracta sunt; quia veniente Evangelii gratia, omnis error gentilium destructus est, et quae erant antea vasa fictilia, facta sunt vasa ferrea, contra omnia tentamenta daemonum, et contra persecutiones hominum malorum fortissima. Et dabo illi stellam matutinam: id est, meipsum dabo illi; ipse est enim stella matutina, de quo dicit Scriptura: Orietur stella ex Jacob, et exsurget homo de Israel, et percutiet duces Moab . Moab dicitur ex patre: et Dominus Judaeis dixit: Vos ex patre diabolo estis. Duces ergo Moab Dominus percussit, quando omnes fabricatores errorum exinanivqui habet septem spiritus Dei, et septem stellas. Septem spiritus
Abbreviated transcription (Latin):
stere malo. Sed siquis te ꝑcusserit in dexte¬
ram maxillã. prebe illi & alterã. Et qui
uoluerit tunicam tuam tollere. dimite e
& palliũ. & iterũ dictũ est antiquis. Diliges
amicũ tuũ. & odio habebis inimicũ tuum.
Ego autẽ dico uobis. Diligite inimicos ur̃os.
bene facite iis qui oderunt uos. & orate ꝓ ꝑse

Expanded text:
stere malo: sed si quis te percusserit in dexteram maxillam, praebe illi et alteram: et qui voluerit tunicam tuam tollere, dimitte ei et pallium ; et iterum: Dictum est antiquis: Diliges amicum tuum, et odio habebis inimicum tuum; ego autem dico vobis: Diligite inimicos vestros, benefac
Abbreviated transcription (Latin):
niens. fluenta doctrinȩ cȩlestis idest euan¬
gelium de se ꝓduxit. Bibit popłs & iumen¬
ta. idest iudei & gentes. Ipsa etam iuirga
in tabernaculo floruit nucesq ꝓduxit:
quia in tabernaculo ȩccłę postea uetus testa¬
mentum flores spũaliũ sensuũ ꝓtulit. ip¬
siq flores fructus bonorũ oꝑum edideruNT
Hoc totũ ideo diximus: ut demonstraremꝰ
ꝑ ligneã uirgam designatã fuisfe legẽ. Et
quia austeriora sunt precepta noui testam̃ti
quã ueteris: ñ incongrue ꝑ uirgam ferreã
euangłium. ꝑ ligneam autẽ lex figuratur.
in illa dicit᷑ comedetis & saturabimini. bibetis
& in ebriaͥmini. dormictis & ñ erit qui ex¬
terreat. & iterũ. comedetis uetustissima uete¬
rum. & uetera nouis suꝑuenientib ꝓicietis.¬

Expanded text:
niens, fluenta doctrinae coelestis, id est, Evangelium, de se produxit. Bibit populus et jumenta, id est, Judaei et gentes. Ipsa etiam virga in tabernaculo floruit, nucesque produxit ; quia in tabernaculo Ecclesiae postea vetus Testamentum flores spiritalium sensuum protulit, ipsique flores fructus bonorum operum ediderunt. Hoc totum ideo diximus, ut demonstraremus per ligneam virgam designatam fuisse Legem. Et quia austeriora sunt praecepta novi Testamenti quam veteris, non incongrue per virgam ferream Evangelium, per ligneam autem Lex figuratur. In illa dicitur: Comedetis, et saturabimini; bibetis, et inebriabimini; dormietis, et non erit qui exterreat ; et iterum: Comedetis vetustissima veterum,
Abbreviated transcription (Latin):
in hoc loco mors intelligit᷑. Qui gͦ uicerit
mundũ & concupiscentias eius. & ꝑseuera¬
uerit usq in finem: dabitur ei potestas
suꝑ gentes. & reget eas in uirga ferrea. Sed
si ꝑ finem mors intelligitur: quomͦ electi
post mortẽ gentes regere dicunt᷑. cũ in illa
beata uita nullus sit qui regat᷑ in uirga
ferrea. tibi nichil distortũ. nichilq prauũ
inuenitur: Nisi forte eo sensu intelligamꝰ.
quo illud qui fecit quȩ futura sunt. Om̃ia
enĩ que scc̃m dispositionẽ dĩ fienda sunt.
in predestinatione cius iam quasi fasta
existunt. quia non potest fieri ut immute¬
tur aliquid ex om̃ib quȩ statuit. ds̃ ut fiart
Similiter & sc̃is quos pręsciuit ds̃ futuroi
iustos. & in bonis oꝑib ꝑseueraturos. ante
ortum illorũ hoc prestitit. ut habeant po¬
testatem suꝑ gentes. & regant eas in uirga
ferrea sicut ad ieremiã loquit᷑ dicens. Pri¬
cs quã te formarẽ in utero noui te. & ante¬

Expanded text:
in hoc loco mors intelligitur: qui ergo vicerit in hoc loco mors intelligitur: qui ergo vicerit mundum et concupiscentias ejus, et perseveraverit usque in finem; dabitur ei potestas super gentes, et reget eas in virga ferrea. Sed et si per finem mors intelligitur, quomodo electi post mortem gentes dicuntur regere; cum in illa beata vita nullus sit, qui regatur in virga ferrea; ubi nihil distortum, nihilque pravum invenitur? Nisi forte eo sensu intelligamus, quo illud: Qui fecit, quae futura sunt. Omnia enim quae secundum dispositionem Dei fienda sunt, in praedestinatione ejus jam quasi facta exsistunt; quia non potest fieri ut immutetur aliquid ex omnibus, quae statuit Deus ut fiant. Similiter et sanctis, quos praescivit Deus futuros justos, et in bonis operibus perseveraturos, ante ortum illorum hoc praestitit, ut habeant potestatem super gentes, et regant eas in virga ferrea, sicut ad Hieremiam loquitur dicens: Priusquam te formarem in utero, novi te: et ante
Abbreviated transcription (Latin):
opis in eo facientes: isti autẽ om̃e tẽpus uittȩ
sue ꝓ sabbato accipientes ab om̃i oꝑe seriu¬
li idest a peccatis in quantũ poterant absti¬
nere curabant. Non mitã suꝑ uos aliud
pondus. ld est qui in fide ꝑstitistis. qͥ falios
aplos non reccpistis. nꝰ mittã suꝑ uos aliud
pondus. nisi qqđ̃ ab apłis preceptũ est uobis.
te abstineatis uos ab escis quiȩ idolis immo¬
lantur. & suffocato & sanguine & fornaca¬
tione. Ueruntamen id qͦd habetis tenete do¬
nec ueniã. Aesi diceret. Quia paruuli estis
& lac uobis opus est non solidus cybus: fi¬
dem quã didicistis tenete donet ueniam. ut
ꝑ aspirationis meȩ gram ad altiora uirtu¬
tum agenda uos ꝓuocẽ. Et qui uicerit
& custodierit usq in finẽ oꝑa mea. dabo
potestatẽ suꝑ gentes. & reget eas in uir¬
ga ferrea & tanquã uas figuli confrigent᷑
sicut & ego accepi a patre meo. Pex finem

Expanded text:
 in eo facientes operis: isti vero omne tempus vitae  in eo facientes operis: isti vero omne tempus vitae suae pro sabbato accipientes, ab omni opere servili, id est, a peccatis, in quantum poterant, abstinere curabant. Non mittam super vos aliud pondus, id est, qui in fide perstitistis, qui falsos apostolos non recepistis. Non mittam super vos aliud pondus, nisi quod ab apostolis praeceptum est vobis; ut abstineatis vos ab escis, quae idolis immolantur, et a suffocato, et sanguine, et fornicatione . Verumtamen id quod habetis, tenete, donec veniam. Ac si diceret: Quia parvuli estis, et lac vobis opus est, non solidus cibus, fidem quam didicistis, tenete, donec veniam; ut per aspirationis meae gratiam ad altiora opera virtutum agenda vos provocem. Et qui vicerit, et custodierit usque in finem opera mea, dabo ei potestatem super gentes, et reget eas in virga ferrea, et tamquam vas figuli confringentur, sicut et ego accepi a Patre meo. Per finem
Abbreviated transcription (Latin):
lium datũ custodia legis scđm luterã nichil. eꝰ
aliud quã seruitus diaboli: possumꝰ ꝑ altitu¬
dinem sathanȩ ipsam legẽ si carualiter implea¬
tur intelligere. Qd gͥ dicit tale est. Uobis dico
coeteris qui thyatire estis. uidelicet qui in fide
ꝑstitistis. quicunq ñ habent doctrinã hanc.
idest qui non recepunt doctrinã illius pesuimȩ
mulieris. qui non cognouerunt altituduiẽ
sathane quẽ admodũ illi dicunt. id qui le¬
gem non recepunt quẽ ad motũ falsi apłi di¬
cunt. ut eam carnaliter impleant. Recepe¬
tunt quidem eã ut spͣualiter impleant.
ñ recepunt autẽ eam ut carnaliter custo¬
diant. Uerbi gr̃a. illi dicebant. quia nisi
cutuncidatis carnẽ prepucu ut̾i: ñ potestis
salui fieri. isti autẽ circuncisionẽ non car¬
naliter sed sp̃ualiter intelligentes. cutuncide¬
bant a cordib & a carne sua om̃ia uitia.
lui dicebant ut obseruarent sabbatũ nichil¬

Expanded text:
lium datum custodia Legis secundum litteram nihil est lium datum custodia Legis secundum litteram nihil est aliud quam servitus diaboli; possumus per altitudinem satanae, ipsam Legem, si carnaliter impletur, intelligere. Quod igitur dicit, tale est: Vobis dico caeteris, qui Thyatirae estis; videlicet qui in fide perstitistis: quicumque non habent doctrinam hanc, id est, qui non receperunt doctrinam illius pessimae mulieris: qui non cognoverunt altitudinem satanae, quemadmodum illi dicunt, id est qui Legem non susceperunt, quemadmodum falsi apostoli dicunt, ut eam carnaliter impleant: receperunt quidem eam, ut spiritualiter impleant; non receperunt autem eam, ut carnaliter custodiant . Verbi gratia: illi dicebant, quia nisi circumcidatis carnem praeputii vestri, non potestis salvi fieri: isti autem circumcisionem non carnaliter, sed spiritualiter intelligentes, circumcidebant a cordibus et a carne sua omnia vitia. Illi dicebant, ut servarent sabbatum, nihil