comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
informes. formas legimꝰ freq̃nt̾ acciꝑe. Solet ecĩa aliquos ꝑmouere si
aĩa habeat qͣntitatem: dũ eam constat int corpꝰ hominis cõtineri: s
Si diffinicõem ueracissimã qͣntitatis reuocemꝰ in mediũ. que res sr̃¬
gulas breuit̾ semꝑ absoluit. facile nob̾ ꝓbata u̾itas eluceseit. Sic em̃
artͥmethici. eam conpendiosa ueritate describunt. Om̃is qͣncitas aut
de continuatis constat. ut arbor. homo. et mons. aut de disiũctis ut
chorus. popłs. uł aceruus. ⁊ his similia. Sed cũ anina neq de con¬
tinuatis. neq de disiũctis sit. qr corpꝰ nõ ẽ: olarũ est eami qͣntitatẽ
penitꝰ nõ hr̃e. S uͥcũq ẽ. uͦ formã recipit: nͦ hr̃e nob̾ dicenda est ali¬
qͣm qͣntitatem. Oreatori tam̃ ccũstancias caꝵ. et qͣntitates patere po¬
sse credend̾ est: qr om̃ia sub mensura numero. et pond̾e̾ creauit:

Expanded text:
informes, formas legimus frequenter accipere. Solet etiam aliquos permovere, si informes, formas legimus frequenter accipere. Solet etiam aliquos permovere, si anima non habeat quantitatem, dum eam constet intra corpus hominis contineri. Sed si definitionem veracissimam quantitatis revocemus in medium, quae res singulas breviter semper absolvit, facile nobis probata veritas elucescit. Sic enim arithmetici eam compendiosa veritate describunt: Omnis quantitas aut de continuatis constat, ut arbor, homo, et mons; aut de disjunctis, ut chorus, populus, vel acervus, et his similia. Sed cum anima neque de continuatis, neque de disjunctis sit, quia corpus non est, clarum est eam quantitatem penitus non habere; sed ubicunque est, nec formam recipit, nec habere nobis dicenda est aliquam quantitatem. Creatori tamen circumstantias earum et quantitates patere posse credendum est, quia omnia sub mensura, numero et pondere creavit :
Abbreviated transcription (Latin):
corꝑeus est deus. Qui utiq totꝰ. atq in conp̾hensibłis est. qũã potuis
habe̾ formã  Illud aũ quod ĩ euagłio legit᷑. Iost huiꝰ lucis ecasũ
abiahe sinu ibi egentem lazarũ fuisse susceptũ. Diuitem ũ sbmis
Adurentibus estuantem. guttam postulise. Unde eꝰ temparebur mam¬
diũ. idõ intellig᷑ positũ. ut humani gen̾is reoꝵ ruinosa p̾sumpco quid
formidare debus agnosc̾e. Qet̾ũ nͦ ille lingua loqutuꝰ ẽ qua constet
cẽ corꝑeam: nͨ ille digitos hũit. unde cadentibꝰ guitis incendiũ diui¬
nis temꝑare potuiss. Nam ⁊ reliqꝰ in hũe modũ suscipienda sũt. q̃
loccõne simili continent᷑. Parũ est eñi qd de creata ista memorat ᷑ ad
consuetudinẽ humani gen̾is iustruendã: ip̃m qͦ auctorẽ inpassibłem.
fregent᷑ audiuimꝰ: ñ qd̾ dõ talia possint conuenire. s ut res aliđ ex
humana consuetudine faciliiꝰ. cõpendio suiꝰq noscant᷑. Sic animos nob̾

Expanded text:
quam potuit habere formam? Illud autem quod in Evangelio legitur , post hujus lucis occasum Abrahae sinibus egentem Lazarum fuisse susceptum; divitem vero flammis adurentibus aestuantem, guttam postulasse unde ejus temperaretur incendium; ideo intelligitur positum, ut humani generis rerum ruinosa praesumptio quid formidare debuisset agnosceret. Caeterum nec ille lingua locutus est, quam constat esse corpoream; nec ille digitos habuit, unde cadentibus guttis incendium divitis temperare potuisset. Nam et reliqua in hunc modum suscipienda sunt, quae a lectione simili continentur. Parum est enim quod de creatura ista memorantur ad consuetudinem humani generis instruendam: ipsum quoque auctorem impassibilem, nvenire, sed ut res aliquae ex humana consuetudine facilius compendiosiusque noscantur. Sic animas, nobis
Abbreviated transcription (Latin):
Qontra delectacõnes gͥ illicitas. ⁊ uoluptates feruidas: modatrir nob̾ tem¬
ꝑancia sufragat᷑. Temꝑancia qͥppe est adu̾sus libidinem atq alios ñ rec¬
tos impetus amini firma et mod̾ata dñacio. His gͥ minucõnbꝰ diuina
opitilacõe concessis: uelut quadruplici torace circundata. in hoc mudo
mortifero salus amme custodit᷑. Nec p̃ auiciis adiri que tanta meru¬
it tucione uallari: s hoc uͥtutũ qudriꝑtitũ decꝰ. tͥna ut ita dixer̃ĩ ꝑt con¬
plet᷑. Prima ẽ contẽplaco: que aciem nr̃e mentis extendit ad res subtali¬
ssimas intuendas. Deda iudiciał: q̃ discrecõem̃ boni maliq racõnabł esti¬
macõne ꝑtractat. Tercia memoria. cũ res ĩ spͨte atq delib̾ate. in ammi
penet᷑iibꝰ fida cõmendacõe reponũt᷑: ut qi in quodã receptacdo suseipia

Expanded text:
Contra igitur illicitas et voluptates fervidas moderatrix nobis temperantia suffragatur. Temperantia quippe est adversus libidinem atque alios non rectos impetus animi firma et moderata dominatio. His igitur munitionibus divina opitulatione concessis, velut quadruplici thorace circumdata, in hoc mundo mortifero salus animae custoditur; nec potest a vitiis adiri, quae tanta meruit tuitione vallari. Sed hoc virtutum quadripertitum decus, trina ut ita dixerim parte completur. Prima est contemplatio, quae aciem nostrae mentis extendit ad res subtilissimas intuendas. Secunda, judicialis, quae discretionem boni malique rationabili aestimatione pertractat. Tertia, memoria, cum res inspectae atque deliberatae in animi penetralibus fida commendatione reponuntur; ut q
Abbreviated transcription (Latin):
ria belli. s de celo fortitudo ẽ. quod et frequentissime
exꝑti sunt ita ut plerũq quasi ꝑsequtus sit imus mille
et duo fugarent decem mila. Ita deniq miro quodam
ac singulari modo cernunt᷑ ⁊ agnis miciores. et leonibus
forciores. ut pene dubitem quid pocuiꝰ censeam appellãdos
cius nominarim quibꝰ neutrũ de esse cognoscit᷑. nͨ mo-¬
nachi mansuetudo. nͦ militis fortitudo. De qua re qͥd
dicendũ : nsi qd̾ adño factũ est istd̾. ⁊ ẽ mirabłe ĩ ocłis
nris: Tailes sͥ delegit deus. et collegit a fimbꝰ terre
ministros ex fortissimis ifrł. qui ueri lectũ salomonis

Expanded text:
ria belli, sed de coelo fortitudo est . Quod et frequentissime ria belli, sed de coelo fortitudo est . Quod et frequentissime experti sunt, ita ut plerumque quasi persecutus sit unus mille, et duo fugarint decem millia. Ita denique miro quodam ac singulari modo cernuntur et agnis mitiores, et leonibus ferociores, ut pene dubitem quid potius censeam appellandos,tius nominarim, quibus neutrum deesse cognoscitur, nec monachi mansuetudo, nec militis fortitudo. De qua re quid dicendum, nisi quod a Domino factum est istud, et est mirabile in oculis nostris? Tales sibi elegit Deus, et collegit a finibus terrae ministros ex fortissimis Israel, qui veri lectulum Salomonis,
Abbreviated transcription (Latin):
ni. Demq nõ turbulenti aut impetuosi. et quasi ey
leuitate pͥcipites: s consulte atq cũ om̃i cautela ⁊ ꝓui¬
dencia. se ip̃os ordinantes et disponẽtes in aciem nixta
qd de pat̾bꝰ scriptũ est. Ueri ꝓfecto isrłite. ꝓcedunt
ad bella pacifici. At uͦ ubi uentũ fu̾t ad certamen:
cũ demũ pͥstina leuitate postposita: tamqͣm si dicerẽt
nõne qui oderunt te dñe oderam. ⁊ suꝑ inimicostuos
abescebam: Irruunt in adu̾sarios. hostes uelud oues
reputant. neqͣqͣm ⁊ si paucissimi uł seuã barbariẽ.
uł niin̾osam multitudinẽ formidantes. Nouerunt
quidem nõ de suis p̾sum̾e uiribꝰ. S de uͥtute dñi saba¬
ochsꝑare iuctoriam. eni nimirũ facile confidunt
urta q dehabei sentencidm. condudi multos in mlinus ꝑau¬
coꝵ et nõ ẽẽ differenciam ĩ conspectu dei celi liberare in
multis ⁊ paucis. quia nõ inmultitudine eyercitꝰ est uicto¬

Expanded text:
ni. Deinde non turbulenti aut impetuosi, et quasi ex ni. Deinde non turbulenti aut impetuosi, et quasi ex levitate praecipites, sed consulte atque cum omni cautela et providentia se ipsos ordinantes, et disponentes in aciem, juxta quod de patribus scriptum est. Veri profecto Israelitae procedunt ad bella pacifici. At vero ubi ventum fuerit ad certamen, tum demum pristina lenitate postposita, tanquam si dicerent. Nonne qui oderunt te, Domine, oderam, et super inimicos tuos tabescebam? irruunt in adversarios, hostes velut oves reputant; nequaquam, etsi paucissimi, vel saevam barbariem, vel numerosam multitudinem formidantes. Noverunt siquidem non de suis praesumere viribus, sed de virtute Domini sabaoth sperare victoriam: cui nimirum fudi multos in manus paucorum, et non esse differentiam in conspectu Dei coeli liberare in multis, et in paucis; quia non in multitudine exercitus est victo
Abbreviated transcription (Latin):
ad impleant legem ꝓp̃i. Cerbũ insolens. inutile opiꝰ.
Risus im mod̾atꝰ. murm᷑ uł tenue. uł susurriũ neqͥqͣm
aleas detestant᷑ aborrent uenacõnem. nec ludrica
illa Auuum rapina ue Aslele delectantar. Mimol
et magos. ⁊ fabulitores scurtilesq eitͥlenas. acq ludoꝵ
Spectacula. tamqͣm uanitates ⁊ insanias falsas respiunnt
et ab hominant᷑. Capillos tondent. scientes iuxta
apłm ignominiã t̾e uiro si com̃ã nutriat. Nunqͣm
compti. raro loti. magis auten negloto crine hispidi.
pulu̾e fedi. lorica et caumate fusci. Porro ĩminẽ¬
te bello intꝰ fide. foris ferro. nõ auro se muniũt
qͣtiꝰ armati et nõ hon̾ati hostibꝰ metũ incuciant
nõ puocent auariciam. Es quos cupiunt habere¬
fortes. ⁊ ueloces. nõ tam̃ coloratos. aut faleratos. pir¬
gnam qͥppe nõ pompã. uictoriã. s nõ głiam cogitã¬
tes. et studentes magis ẽẽ formidini qͣm ad miracõ¬

Expanded text:
adimpleant legem Christi. Verbum insolens, opus inutile, adimpleant legem Christi. Verbum insolens, opus inutile, risus immoderatus, murmur vel tenue, sive susurrium nequaquam, aleas detestantur; abhorrent venationem: nec ludicra illa avium rapina ut assolet delectantur. Mimos, et magos, et fabulatores, scurrilesque cantilenas, atque ludorum spectacula, tanquam vanitates et insanias falsas respuunt et abominantur. Capillos tondent, scientes juxta Apostolum ignominiam esse viro, si comam nutrierit. Nunquam compti, raro loti, magis autem neglecto crine hispidi, pulvere foedi: lorica et caumate fusci. 8. Porro imminente bello, intus fide, foris ferro, non auro se muniunt: quatenus armati, et non ornati, 548 hostibus metum incutiant, non provocent avaritiam. Equos habere cupiunt fortes et veloces, non tamen coloratos aut phaleratos: pugnam quippe, non pompam, victoriam, sed non gloriam cogitantes, et studentes magis esse formidini quam admiratio
Abbreviated transcription (Latin):
scelus ydolatriȩ nolle acqresc̾e. Itur ⁊ redit᷑ ad nutum
eiꝰ qui p̾ est. Induit᷑ qd̾ ille donau̾it. nͨ aliũde uestim̃tũ
Seu alimentũ p̾sumit᷑. Est in iuctu ⁊ inuestitis cauet᷑
om̃e suꝑfluũ. soli necessitati cõsulit᷑. uiuit᷑ in cõmuni.
liberis. et ne quid desit ex eũagłica ꝑfeccõne : absq om̃i
ꝓprio habitant unius moris in domo una. solliciti ser-¬
uare unitatẽ sp̃s. in uincło pacis. Dicas uniuerse mł¬
titudinis eẽ cor unũ ⁊ animã uñã. ita quisq ñ omnino
ꝓpriã sequi s uoluntatem.s magis obsequi satagit im¬
peranti. Nullo temꝑe aut ociosi sedent aut curiosi
gratis comedant panẽ armoꝵ seu uestimentoꝵ bel
Scisa resarciunt. uł uetusta reficiunt. uł mordinata
conponunt.⁊ queq postremo facienda magr̃i uolũtas
e cõmunis indicit necessitas. Persona int̾ eos mi¬
nine accipit᷑. defert᷑ mehori nõ nobiliori. honore
Se inuicem p̾ueniunt. At̾utrũ hon̾a portant. ut sic

Expanded text:
acquiescere . Itur, et reditur ad nutum ejus qui praeest: induitur quod ille donaverit; nec aliunde vestimentum seu alimentum praesumitur. Et in victu et vestitu cavetur omne superfluum, soli necessitati consulitur. Vivitur plane in liberis. Et ne quid desit ex evangelica perfectione absque omni proprio habitant unius moris in domo una, solliciti servare unitatem spiritus in vinculo pacis. Dicas universae multitudinis esse cor unum, et animam unam: ita quisque non omnino propriam sequi voluntatem, sed magis obsequi satagit imperanti. Nullo tempore aut otiosi sedent, aut curiosigratis comedant panem, armorum seu vestimentorum vel scissa resarciunt, vel vetusta reficiunt, vel inordinata componunt, et quaeque postremo facienda magistri voluntas et communis indicit necessitas. Persona inter eos minime accipitur: defertur meliori, non nobiliori. Honore se invicem praeveniunt; alterutrum onera portant, ut sic
Abbreviated transcription (Latin):
Alioqͥn a mortuo tãqͣm qui nõ est. perit confessio.
aut dolosus ẽ. aut uanus. Quisquis nͦ in corde: et
nõ in ore. aut suꝑbꝰ est. aut timidus. De betha:
debeo trnsire silent̾ domũ obediencie. betha¬
mam uidelioet caltellum. Marie et marthe.
mnꝰ lazarus est resuseitatꝰ. uͥ nimirũ ⁊ utͥusq uite fig¬
ra. ⁊ dei gu̾is erga pecoatores nira denxencia. nͨ nõ et

Expanded text:
Alioquin a mortuo, tanquam 557 qui non est, perit confessio .Alioquin a mortuo, tanquam 557 qui non est, perit confessio .aut dolosus est, aut vanus: quisquis vero in corde, et non in ore, aut superbus est, aut timidus. CAPUT XIIIdebeo transire silenter domum obedientiae, Bethaniam videlicet, castellum Mariae et Marthae, in quo Lazarus est resuscitatus: ubi nimirum et utriusque vitae figura, et Dei erga peccatores mira clementia, necnon et
Abbreviated transcription (Latin):
dic̾e̾ pocius oꝑteret. Esore lobia mea nõ ꝓhibebo. domi¬
ne tuscisti. Qui ⁊ se ip̃m redarguens. puto huiusc¬
petit a dño. sciens nimirũ qr confessio ⁊ magnificen¬
cia opus eiꝰ. Et qd̾ uidelicet nr̃am malicĩa. et qd̾ cqͦ¬
bonitatis et uirtutis magnificenciam minime tacemꝰ
magnũ quidẽ gemine confessionis bonũ. s dẽĩ ẽ do¬
nun. dit itaq Non declines cor meũ in uerba mali¬
cie ad exculandas exen sacõnes inpeccatis. Qũaolrẽ
mimstros uerbi bloerdotes cdibe necosse est ad btrñq
uigilare Sollicitos. quo uidelicet delinquenciũ cordibꝰ
tento mod̾amine u̾bũ timoris ⁊ conteconis infligãt̃.
qͣtinꝰ eos neqđqͣm a u̾bo confessionis ext̾reant. Si corda
apiant. ut ora nõ obstruant. s nͨ absoluant eciam
conpunctĩ nͥ uid̾it et confessũ qm̃ qͥdom corde credi¬
tur. ad iusticiã. ore autem confessio fit ad salutem.

Expanded text:
dicere potius oporteret: Et labia mea non prohibebo, Domidicere potius oporteret: Et labia mea non prohibebo, Domine, tu scisti . Qui et seipsum redarguens, puto super hujuscepetit a Domino, sciens nimirum, quia confessio et magnificentia opus ejus . Et quod videlicet nostram malitiam, et qbonitatis et virtutis magnificentiam minime tacemus, magnum quidem geminae confessionis bonum, sed Dei est donum. Ait itaque: Non declines cor meum in verba malitiae ad excusandas excusationes in peccatis . Quamobrem ministros verbi sacerdotes caute necesse est ad utrumque vigilare sollicitos, quo videlicet delinquentium cordibus tanto moderamine verbum timoris et contritionis infligant, quatenus eos nequaquam a verbo confessionis exterreant; sic corda aperiant, ut ora non obstruant; sed nec absolvant etiam compunctum, nisi viderint et confessum: quandoquidem corde creditur ad justitiam, ore autem confessio fit ad salutem.
Abbreviated transcription (Latin):
Derbũ ꝰ m ore noriam toslit consussote. ⁊ c mpcoñt
nece sariam confessiopemõ Ilt em ie nete na. eit euiat
Aduornis pacestium: et est pudor aoduemns ełłimn. Bomil
pudor quo peccasse aut certe peccare confundis ⁊ om̃is
licet humanis arbit̾ forte absit. diumũ tñ Qͣm huma¬
num tanto uerecundius reuereris aspectũ: qͣnto et
grauius offendi apeccante. qͣnto constat longius ab illo
oẽ. om̃e peccatũ huiꝰ cemodi ꝓculdubio pudor. fugat ohꝓ¬
briũ. parat głano. dũ autꝰ peccatũ omnino nõ ad iit¬
tit. aut cerce admissũ ⁊ penitendo punit. et confitẽ¬
do erpellit. Si tam̃ gła eciam nñ hec ẽ testimoriũ con¬
fitencit nr̃e. Quod si qͥspiam confiteri confunditur
id qͦq unde conpungit᷑. talis pudor peccatũ adducit. et
głam de consciencia ꝑdit. qñ malũ quod ex ꝓfundo ce¬
dis conpuncõ conat᷑ eypellere pudor ineptus obstruso
labioꝵ hostio nõ ꝑmittit exire. cũ eũ eyemplo daid

Expanded text:
ero in ore noxiam tollit confusionem, ne impediat necessariam confessionem. Ait enim Scriptura: Est pudor adducens peccatum, et est pudor adducens gloriam . Bonus pudor est, quo peccasse, aut certe peccare confunderis: et omnis licet humanus arbiter forte absit, divinum tamen quam humanum tanto verecundius revereris aspectum, quanto etgravius offendi a peccante, quanto constat longius ab illo esse omne peccatum. Hujuscemodi procul dubio pudor fugat opprobrium, parat gloriam, dum aut peccatum omnino non admittit, aut certe admissum et poenitendo punit, et confitendo expellit: si tamen gloria etiam nostra haec est, testimonium conscientiae nostrae. Quod si quispiam confiteri confunditur id quoque, unde compungitur, talis pudor peccatum adducit, et gloriam de conscientia perdit, quando malum quod ex profundo cordis compunctio conatur expellere, pudor ineptus obstruso labiorum ostio non permittit exire; cum eum exemplo David
Abbreviated transcription (Latin):
iudicam᷑ : ex quo ee̾ incipimꝰ. qñ boni uł mali sumus.
Scd̾m oꝑacõnem iudicam᷑ : qñ oꝑibꝰ foris ostendimus
quales intꝰ apud nos sumꝰ. Scd̾m redͥbucõnẽ iudiea¬
bim᷑  qñ in recipienda m̾cede bonoꝵ oꝑum cognosoemꝰ
quales ab et̾no apud dm̃ p̾uisi fuimꝰ. Ex quatuor
iudiciis duo sunt oculta. id est iudiciũ scd̾m p̾senciã.
et iudiciũ scd̃m cãm. ⁊ idõ in eis humanũ iudiciũ
ñ recipit᷑. Duo manifesta. idẽ iudiciũ scd̾m oꝑacõnẽ¬

Expanded text:
judicamur ex quo esse incipimus, quando boni vel mali sumus. Secundum operationem judicamur, quando operibus foris ostendimus quales intus apud nos sumus. Secundum retributionem judicabimur, quando in percipienda mercede operum cognoscemus quales ab aeterno apud Deum praevisi fuimus. Ex his quatuor judiciis duo sunt occulta, judicium secundum praescientiam et judicium secundum causam, et ideo in eis humanum judicium non recipitur: duo manifesta, id est judicium secundum ope
Abbreviated transcription (Latin):
ut homo pinguescat. Instancia oracionũ: qua
mens ad celestiũ appetitum assurgat.
bilia. oꝑatꝰ est in maria. Integritatẽ mũ¬
dicie mirabilit̾ suscitauit. ut archa testamenti au¬
ro purissimo tegeret᷑. Puritatem uͥgineam po¬
tencialit̾ fecundauit. ut rubus ardens nõ cõburẽ¬
retur. una suꝑnis in effabilit̾ conplacuit. ut scala
tit iugum captiuitatis antique. Remisit
iram. indignacõnis diuine. Deleuit notam ini¬
quitatis humane.

Expanded text:
or pinguescat; instantia orationum, qua mens ad coelestium appetitum assurgit. bilia operatus est in Maria: integritatem munditiae mirabiliter suscitavit, ut arca testamenti auro purissimo tegeretur; puritatem virginalem potentialiter fecundavit, ut rubus ardens non combureretur; ima summis ineffabiliter copulavit, ut, scala tit jugum captivitatis antiquae; remisit iram indignationis divinae; delevit notum iniquitatis humanae.
Abbreviated transcription (Latin):
temꝑtac̃onis facile liqueseunt.
bus ad eccłiam nõ intͣmus. Porte iusticie sũt
uirtutes medie. quas eciã infuturo habituri¬
culum nature qd̃ ad similitudinẽ dei facti sir¬
mus. Talentum fidei. qd̃ ꝑ bonũ opus deo integrũ

Expanded text:
tentationis facile liquescunt. bus Ecclesiam non intramus. Portae justitiae sunt virtutes mediae, quas culum naturae, quod ad similitudinem Dei facti sumus; talentum fidei, quod per bonum opus Deo inte
Abbreviated transcription (Latin):
p̃iani a xp̃o nomẽ acceꝑunt. ⁊ oꝑosũ est
ut sicut heredes nominis: ita sint imi¬
tatores sc̃itatis. Tria gͦ sunt que in xp̃o nob̾
expressa. plenis uiribꝰ exercere debemꝰ. Hidelic
impbare uiuacit̾ scłi uanitatẽ. qr iłx ne rex cõ¬

Expanded text:
iani a Christo nomen acceperunt; et opus est ut sicut haeredes sunt nominis, ita sint imitatores sanctitatis. Tria ergo sunt quae in Christo nobis expressa plenis viribus exercere debemus: videlicet improbare vivaciter saeculi vanitatem, quia et C
Abbreviated transcription (Latin):
Silere religionis ꝑfectus. qui est uitulus tenerthꝰ.¬
Uadriformis est pressura nr̃a. Gorrup¬
tibłis corrupcõnis angustie. que sunt do¬
lores mortis. Temꝑaliũ pressurarũ molestie: que
sunt torrentes iniquitatis. Oculti hostͥs laten¬
tes insidie. que sunt dolores inferi. Deceptorie fa-¬

Expanded text:
tus, qui est vitulus saginatus.Quadriformis est pressura nostra: corruptibilis carnis angustiae, quae sunt dolores mortis; temporalium pressurarum molestiae, quae sunt torrentes iniquitatis; occulti hostis latentes insidiae, quae sunt dolores inferni; deceptoriae fa
Abbreviated transcription (Latin):
eiꝰ dulcedinem uł tenuit̾ attingunt. bolat:
Scũ dẽ circũ scͥpta eiꝰ substancia nichil ꝑcipiunt. Im¬
de est. Fuge dilecte mi. Ponit dñs tenebras pro¬
funditatis. et altitudinis latibulũ diuinitatis sue.
In Sole manifestacõnis ⁊ laboris.: tabernaculum
carnis sue. I luoe puritatis et sc̃imonie: habi¬
taeulum mansionis sue.

Expanded text:
 dulcedinem vel tenuiter attingunt. Volat, cum de incircumscripta ejus substantia nihil percipiunt. Unde est: Fuge, dilecti mi . Ponit Dominus tenebras profunditatis et altitudinis latibulum suae divinitatis: in sole manifestationis et laboris, tabernaculum suae carnis; in luce puritatis et sanctimoniae, habitaculum mansionis suae.
Abbreviated transcription (Latin):
on uno eodemq modo om̃s qui ebrii fueru¬
nt deebriant᷑. Aliud est uinũ malicie.
quod effluit de uua fellis. ⁊ a diabło iniciũ huũit.
qui amaritudine peccati ⁊ mortis : humanoge¬
neri ꝓpinauit. quo deebriant᷑ iniqui. conformes
ei facti. Aliud est uiuũ molestie quod emanat
de lambrusca condicõnis humane. que dño suo
acctũ iniquitatis ꝓ uino apposuit. hoc uino qus¬
quis in ebriat᷑ nõ iniuste. S m̾ito peccatisu.
a deo hoc ꝓpeti conꝓbat᷑. Aliud est uinũ gr̃e.
quod ex botro cypri conditoris largitate decurrit.
et hoc est mustũ. quo sponsi filii deebriantur.
quod eciã mitrit᷑ in utres nouos.

Expanded text:
on uno eodemque modo omnes qui ebrii sunt inebriantur. Aliud est vinum malitiae, quod effluit de vite nequitiae, et a diabolo initium habuit, qui amaritudines peccati et mortes humano generi propinavit: quo inebriantur iniqui consimiles Holopherni. Aliud est vinum molestiae, quod emanat de labrusca conditionis humanae, quae de suo acetum iniquitatis apposuit. Hoc vino quisquis inebriatur, non injuste, sed merito peccati sui a Deo poenam pati comprobatur. Aliud est vinum gratiae, quod ex botro cypri, id est ex Conditoris largitate discurrit. Et hoc est mustum quo sponsi filii inebriantur; quod mittitur etiam in utres novos.
Abbreviated transcription (Latin):
potui ꝑ tot libellos sꝑsum ꝑsequi mendacium
necessariũ credidi confug̾e̾ ad confessionis reme¬
dium. Alio quoq in loco quãdã de seraphẏn
opimonemposui. quã nũqͣm audiui. nusqͣm
legi. U bi sane lector attendat qd̃ puide ten¬

Expanded text:
potui per tot jam libellos sparsum persequi mendacium, necessarium credidi confugere ad confessionis remedium. Alio quoque in loco quamdam de Seraphim opinionem posui, quam nunquam audivi, nusquam legi. Ubi sane lector meus attendat, quod proinde te
Abbreviated transcription (Latin):
N hoc opusculo cũ in euangłio illd̾ quod
dñs ait. diem ultimi iudicii. se nescire ad
aliquam Sentenciã confirmanaam atq ro¬
Nam cũ tertus habeat tantũ mͦ. neq filius
scit ego deceptus magis qͣm fallere uolens. litt̾e
quippe ĩ memor. S nõ sensus : sed nͨ ip̃e inqui¬
ens filuiꝰ hominis scit. Unde ecĩa cotã ordĩes
Sequentẽ dis putacõnem : ey eo quod nõ ueracit̾
posueram. conatꝰ sũ ꝓbare assercionẽ. Sed qr¬

Expanded text:
n hoc Opusculo, cum illud de Evangelio, quod Dominus ait, diem ultimi judicii se nescire, ad aliquam sententiam confirmandam atque coNam cum textus habeat tantummodo, neque filius scit; ego deceptus magis, quam fallere volens, litterae quippe immemor, sed non sensus, « Nec ipse, » inquam, « Filius hominis scit. » Unde etiam totam ordiens sequentem disputationem, ex eo quod non veraciter posui, veram conatus sum a
Abbreviated transcription (Latin):
.m. ⁊. bibit. sã.m. in me.Man.⁊ ego ĩ eo. Bene autẽ
Sumit᷑ : si quis ꝑ hec tli. ad hoo p̾paret᷑. scil fide intggͣ
confessione pura. penitencia condigna. Bene sũptũ:
t̾i oꝑat᷑. pͥmo : peaata purgat. Sed̃o : uͥtutes rolorat.
Tercio: in uitam et̾nam resuscitat. Unde. qui man

Expanded text:
m sanguinem, in me manet et ego in eo . Bene autem sumitur, si quis per haec tria ad hoc praeparatur, scilicet fide integra, confessione pura, poenitentia condigna. Bene sumptum tria operatur: primo peccata purgat; secundo, virtutes roborat; tertio in vitam aeternam suscitat. Unde ait in
Abbreviated transcription (Latin):
amor celestis patͥe. Ituidiam suꝑat amor fuat̾ne dileo¬
oionis: qr celeste regnũ nõ accipiunt. nisi concordes
Iram temꝑat paciencia. ⁊ rac̃o equanimitatis fluari¬
ciam subiugat helemosina: et spes et̾ ne retͥbuc̃oms
Tristiciã frat̾na colloquia: et consolicõ scripturarum.
Arroganciã caleat. metꝰ. ne uana głia delinitũ animũ
ex u̾tutibꝰ eiuctis se cludat. ⁊ ꝑ iactanciã perdat semet

Expanded text:
amor caelestis patriae. Inuidiam superat amor fraternae dilecamor caelestis patriae. Inuidiam superat amor fraternae dilectionis et quia caeleste regnum non accipiunt nisi concordes. Iram temperat patientia et ratio aequanimitatis. Auaritiam subiugat elemosina et spes aeternae retributionis. Tristitiam fraterna conloquia et consolatio Scripturarum. Arrogantiam calcat metus ne uana gloria delinitum animum a uirtutibus cunctis secludat et per iactantiam perdat semet
Abbreviated transcription (Latin):
rguradib: et suit qui se diount dona Aecepilse ꝓ liuis
p̾cedentibꝰ meritis. ño ꝓ gr̃ã largientis. Itẽ quidam qunt
qui qd̾ nõ habent hab̾e̾ se p̾timore existinant. Item
sunt quidã qui coertempnendo ahios se hab̾e̾ aliquid
Singularit̾ putant. ꝑ incisiorẽrem autẽ eẽ olaciorẽ
A singularitate iactancie uenientem existimo. Uti¬
ma suꝑbia. tͥmodam habet differenciã. pͥmũ namq
genis suꝑbie est. eoꝵ qui ꝑ trangressionis eulpã cõtẽp¬
tui habent diuina p̾cepta. Sad̾m genus suꝑbie est¬
coꝵ qui ex conseruacõne mandatoꝵ : accollũtͤ elacõe
uirtutũ. Terciũ autẽ genus. coꝵ qui ꝑ contumaciam
mentis. subdi dedignant᷑ senioꝵ imꝑiis Que quidẽ
uicia diuinitus adiuuante gr̾a his econtrario curantur
lͥtutibꝰ. Gule gm̃ concupisoenciã repͥmũt iugile. et conpũ
cio. fornicnconẽ extingit contric̃o cordis. ⁊ corꝑis afflioẽo.
et or̃o assidua: uł laboris exerciciũ. metꝰq gehenne uł

Expanded text:
rant. Et sunt qui se dicunt dona accepisse pro suis praecedentibus meritis, non pro gratia largientis. Item quidam sunt qui quod non habent habere se per tumorem existimant. Item sunt quidam qui, contemnendo alios, se aliquid habere singulariter putant. Perniciosiorem autem esse elationem de singularitate iactantiae uenientem. Vltima superbia trimodam habet differentiam. Primum namque genus superbiae est eorum qui per transgressionem culpae contemptui habent diuina praecepta; secundum genus eorum qui ex conseruatione mandatorum adtolluntur elatione uirtutum; tertium genus est eorum qui per contumaciam mentis subdi dedignantur seniorum imperiis. Quae quidem uitia, diuinitus adiuuante gratia his e contrario curantur uirtutibus. Gulae enim concupiscentiam reprimunt uigiliae et conpunctio cordis. Fornicationem extinggehennae uel
Abbreviated transcription (Latin):
te temꝑaliũ ĩfliminat᷑. aut gaudio adeptẽ rei eycolli⁊  :
tunc rõ uͥtutes sũt. ħ uere uicia nũcupant᷑. Ey hiis auẽ
duo sũt futuri temꝑis ante quid eueniat: metꝰ. ⁊ cupidi¬
tas. sllia duo p̾cerita cũ quid acciderit : gaudiũ. ⁊ dolor.
Septẽ autẽ sunt ꝑfecta. uł pͥncipalia uicia : ex quibꝰ copiosa
uicioꝵ turba eronit᷑. Id ẽ gula. Concupiscencia. Formaaoõ.
concupiscencra ĩ quinq modis distingiũt᷑. pͥmis modis¬
est. si añ tempiis abus quis appecit. sicut Ionich migusũ
mellis iciuniũ soluit. Seds modus. si lanciores. escas qe¬
rat: sicut popła ħemi manna contẽpta curnes egypoiaas
esuriit. Tereius madus ẽ. si diligenouis quisq cõrmunes
cibos ꝓouret. Sicut filii heli. eyc᷑ moĩe eruaã aboferẽtib̾¬

Expanded text:
 rei extollitur, tunc non uirtutes sed uere uitia nuncupantur. Ex his autem duo sunt futuri temporis, ante quid eueniat, metus et cupiditas; alia duo praeteriti, cum quid acciderit, gaudium et dolor. Septem autem sunt perfecta uel principalia uitia, ex quibus copiosa uitiorum turba exoritur, id est gulae concconcupiscentia in quinque modis distinguitur: primo modo, si ante tempus cibos quis appetat, sicut Jonathan gustu mellis jejunium solvit. Secundo modo, si lautiores escas quaerat, sicut populus, eremi manna contempto, carnes Aegyptias concupivit. Tertio modo, si diligentius quisquam communes cibos procuret, sicut filii Heli extra morem crudam ab offerentib
Abbreviated transcription (Latin):
Int̾ seienciant ⁊ sipiencũ. hoc int̾ est. Qd̾ sciencu ad
cia em̃ bñuit᷑. atq inꝰ euitandis analis seu intelligẽdis.
uł apperendis bonis u̾sat᷑. Sapiencia autẽ tantũ modo et̾na
c̃templat᷑. Itẽ nõnulli uiri int̾ sipiencĩa ⁊ prudencia
ita intelligi noluerũt: ut sapienciã ĩ diuinis. Prudẽciã
autẽ. uł scieneia in humanis negociis pouerent. ꝑsecta
autẽ est. sciencia młta agere bonti. et de illis laudem nõ
querere. que deus p̾cepit fac̾e̾: et seruũ mutilẽ se se añ
ocłos dei existimare. Int̾ sapiencĩa. ⁊ eloqẽciã eita dittĩ¬
guit᷑ : qd eloquẽcia constat ex u̾bis. Saprencia ex sẽtenciis
S sapiencia sine eloquẽcia ꝓdẽe potest: Eloquẽcia sine
Saprencia ualere nõ p̃. Melius est autẽ indisserta prit¬
dencia: qͣn stulta localitas. Rerũ cm̃ studia ꝓsut̃: nõ
ortam̃ta u̾boꝵ. Porro sapienciõ uods phxlosophiam

Expanded text:
 ad poralia bene utitur, atque in euitandis malis, seu intellegendis uel adpetendis bonis uersatur: sapientia autem tantummodo aeterna contemplatur. Item nonnulli uiri inter sapientiam et prudentiam ita intellegi uoluerunt, ut sapientiam in diuinis, prudentiam autem uel scientiam in humanis negotiis ponerent. Perfecta est autem scientia multa agere bona, et de illis laudem non quaerere quae Deus praecepit facere, et seruum inutilem se esse ante Dei oculos existimare. Inter sapientiam et eloquentiam ita distinguitur, quod eloquentia constat ex uerbis, sapientia ex sententiis. Sed sapientia sine eloquentia prodesse potest. Eloquentia sine sapientia ualere non potest. "Melior est enim indiserta prudentia quam stulta loquacitas." Rerum enim studia prosunt, non o
Abbreviated transcription (Latin):
de. ⁊ in meti Ttei carende. Sient eciã quidã ait. Hc̃ om̃
unqm explet᷑ neq faciat᷑ cupiditatis sicis: neq solũ ea q̃
ht̃ amore augendi exoruciat᷑. s ecĩa amnittendi metu.
ra inuidet in id quod inip̃a nõ est. aut dũ quẽ libet con¬
similẽ et̃ uidet d̾ equalẽ. dolet. Seqͥt᷑ tristicia: cuiꝰ tria
sunt gen̾a. Quarũ pͥma. ut ait cassianꝰ. temꝑatai et
nacõnabłis: delioloꝵ plenitudine ueniens. alt̾a ꝑturbati.¬
t irracõnabłis de amyietate mentis. sen de desꝑacõne
peantoꝵ eyorĩes. Tercia. Ae imcũdia. uł de illato aq̃pio.
ac desid̾io p̾pedito ꝓcedens. Iam uͦ manis głia. quadruꝑitã
habet iactanciã. Ilam sunt qui. habet. dona. ⁊ donãtẽ

Expanded text:
ndae. Sicut etiam quidam ait: Non enim unquam expletur neque satiatur cupiditatis sitis. Neque solum ea quae habent amore augendi excruciantur, sed etiam amittendi metu. ri invidet in id quod ipse non est, aut dum quemlibet consimilem esse sibi aequalem dolet. 166. Sequitur tristitia, cujus tria sunt genera, quarum prima, ut ait Cassianus, temperata et rationabilis, de delictorum poenitudine veniens; altera perturbata, irrationabilis, de anxietpeccatorum exoriens; tertia de iracundia, uel de inlato damno ac desiderio praepedito procedens. Iam uero inanis gloria quadripertitam habet iactantiam. Nam sunt qui habent dona et donantem
Abbreviated transcription (Latin):
miseroꝵ hom accepti uieissitudinẽ repende̾. equitado
in iudiciis conseruare. Foraitudo et animi magͥniludo
aut paerent̾ codit: aut resistit forait̾. Nullis emollit᷑
illecebris: aduersis nõ frangit᷑. no eleuat᷑ ꝓꝑis. inuita est
as labores. fortis ad ꝑicula. Pecimĩa negligit. Auariciam
fugit. cont᷑ imꝑbos ad ꝑieula amiũ pͥpanit. molestiss
nullis cedit. głiꝰe cauet appetitꝰ. Temꝑancia est modus uite
ĩ om̃i uerbo uł oꝑe. hec u̾ecũdie comes est. humslitati
regulami custodit. tranqͥllitatem aninii seruat. Continẽ¬
ciam ⁊ castitatem ampleclit᷑. fouet decus. ⁊ honestatem.
Restringit racõne malũ appetitũ. iram conpͥmit. nec
rependit contumeliã. S ex hiis prudencia agnicõne u̾i
delectat iusficia. dileccõnẽ dĩ ⁊ ꝓximi seruat. fo̾rtitudo
uim uͥtutis habet. metũq mortis contempnit. Temꝑãcia
affeccõnẽ carnis mod̾at᷑. ⁊ restͥngit appecitũ. Pͥma enĩ eͤdit¬

Expanded text:
miserorum, boni accepti uicissitudinem rependere, aeqitatem in iudiciis conseruare. Fortitudo est animi magnitudo,aut patienter cedit, aut resistit fortiter, nullis emollitur inlecebris, aduersis non frangitur, non eleuatur secundis, inuicta est ad labores, fortis ad pericula, pecuniam neglegit, auaritiam fugit, contra inprobos ad pericula animum praeparat, molestiis nullis cedit, gloriae cauet. Temperantia est modus uitae in omni uerbo uel opere. Haec uerecundiae comes est, humilitatis regulam custodit, tranquillitatem animi seruat, continentiam et castitatem amplectitur, fouet decus et honestatem, restringit ratione appetitum, iram conprimit nec rependit contumeliam. Sed ex his prudentia agnitionem ueri delectat, iustitia dilectionem Dei et proximi seruat, fortitudo uim uirtutis habet metumque mortis contemnit, temperantia affectionem carnis moderat et restringit appetitum. Prima enim
Abbreviated transcription (Latin):
Quinta. astrologia. Sexta. Mechanic̃a. Septima. medrein
Nacõ autẽ earũdẽ disciplinoꝵ: breuit̾ ista est. Armedy¬
consistit. Geometria est disciplina magnitudinis. ⁊ fucͦoꝵ
netis lamamertisq ꝓpriis oistincta uł forris. Dicta autẽ
ti eolent. Musica ẽ ars spectabilis: uoces uł gesta habens
in se num̾oꝵ. Hec soni certã dim̾sionẽ. cũ sciencia ꝑfecbe
modulacõnis habet. Coristat autẽ ex tͥbꝰ modis udẽ. sono.
u̾bis. ⁊ numeris. Atromonia. est lex astroꝵ. Astrologia.
est racõ. que conuersionẽ celi. ⁊ signoꝵ dofinit potesta¬
tes ⁊ ortus iuaq sid̾um uł occisus. Hano matheniatiei. se¬
quiit᷑. Matheniea est queami perieia uł doctrina: ad quã
Subtilit̾ fabricas rerũ om̃ium concurrere dieũt. Medieina.

Expanded text:
inta astrologia, sexta mechanica, septima medicina. Ratio autem earundem disciplinarum breuiter ista est. Arithmeticonsistit. Geometria est disciplina magnitudinis, et figurarum notis lineamentisque propriis distincta, vel formis. Dicta autem  MVSICA Musica est ars spectabilis in voce vel gestu habens in se numerorum ac soni certam dimensionem cum scientia perfectae modulationis. Haec constat ex tribus modis, id est sono, uerbis et numeris. Astronomia est lex astrorum. Astrologia est ratio quae conuersionem caeli et signorum definit, potestates ortus quoque siderum uel occasus. Hanc mathematici secuntur. Mechanica est quaedam peritia, uel doctrina, ad quam subtiliter fabricam rerum omnium concurrere dicunt. Medicina est
Abbreviated transcription (Latin):
lit sunt decem p̾cepta. Scd̾m. ꝑ quod quedã in seript̾is
ꝑmipto iure accipiunt᷑ : tam scd̾m fidem rerũ gestarum:
qͣm ecĩa iuxta figurarũ intellectũ: sicut de. Sara. et
Agar. pͥmũ qd uere fuerũt. de hinc qd̾ tropioe duo testo¬
menta figurauerũt. Terciũ genꝰ est. qd̾ t̃antũ spiritalr̃
accipit᷑ sicut de ainticis canticoꝵ: que si iuxta sonũ uar¬
boꝵ uł efficiencĩa oꝑis senorant᷑: eꝑalis magis luyuria
qͣm uͥtus sacramentoꝵ accipit᷑. Definito pͣdencie gen̾e.
nũo ꝑtes iustioie subiciarꝰ. Cuiꝰ pͥmũ est dm̃ timere.¬

Expanded text:
ut sunt decem praecepta. Secundum per quod quaedam in Scripturis permixto iure accipiuntur, tam secundum fidem rerum gestarum quam etiam iuxta figurarum intellectum, sicut de Sarra et Agar, primum quod uere fuerunt, dehinc quod tropice duo Testamenta figurauerunt. Tertium genus est quod tantum spiritaliter accipitur, sicut de Canticis Canticorum. Quae si iuxta sonum uerborum uel efficientiam operis sentiantur, corporalis magis luxuria quam uirtus sacramentorum accipitur. Definito prudentiae genere, nunc partes iustitiae subiciamus. Cui
Abbreviated transcription (Latin):
unt : quedã uͦ longe aliis modis om̃ibꝰ aliona sũt. Dygestis
gen̾ibꝰ siue onfferenciis physice artis: mc partes logioas
asseqm᷑. Constat autẽ ex dialetieat siue rechorica. Diale¬
cioi est mc̃o siue regula disputandi: intellectũ mentis
Auens. ueradq ⁊ bellil distunguens. Hoc ut opudam
ait. Sicut ferrũ uenenũ: Sic soiencia. qua oratores se¬
nem ꝑtinet moꝵ. Hec eñĩ bñ uiuendi magistra est:
diuidit᷑q in quatuor pͥncipales uͥtutes. Prudenoiã .s.
atq iũsticiã. fortitudinẽ. sine temꝑanciam. Pruden

Expanded text:
quaedam uero longe modis omnibus aliena sunt. Digestis generibus siue differentiis fisicae artis, nunc partes logicas exsequamur. Constat autem ex dialectica siue rethorica. Dialectica est ratio siue regula disputandi, intellectum mentis cuens, ueraque a falsis distinguens. Haec, ut quidam ait, sicut ferrum ueneno sic sententiam armat elonem pertinet morum. Haec enim bene uiuendi magistra est diuiditurque in quattuor principales uirtutes: prudentiam scilicet atque iustitiam, fortitudinem siue temperantiam
Abbreviated transcription (Latin):
Ham ⁊ fides cessabit. dũ fut᷑ã que credunt᷑ aduen̾int: ⁊ spes
finẽ habebit. dũ beatitudinẽ qũa quisq bonus p̾stolat᷑ acpꝑ-¬
it. Sola caritas in ec̾nũ ꝑseu̾abit. ip̃a sola utrũq ꝑducens
ad xp̃m. ip̃a sola ꝑfruens gaudro sempit̾no. Int̾ amorẽ et
dilecc̃onẽ siue caritatẽ : hoc differt. Qd̃ amor. ⁊ dilecc̃o. me¬
dia sũt ⁊ ad utrũq parata: modo in malũ. modo in bonũ

Expanded text:
creduntur aduenerint; et spes finem habebit, dum beatitudinem quam quisque bonus praestolatur acceperit. Sola caritas in aeternum perseuerabit, ipsa sola utramque perducens ad Christum, ipsa sola perfruens gaudium sempiternum. Inter amorem, dilectionem siue caritatem hoc differt, quod amor et dilectio media
Abbreviated transcription (Latin):
eo usq extollit᷑. ut et ip̃a caritas deus appellet᷑. Illa autẽ
ꝑfecta caritas. que inimicos ⁊ pacient̾ sustinet : ⁊ beniene
refouit. Qui uͦ ita nõ agit: longe a caritate discessit
Quatuor autẽ sũt diligenda. Deus sciħ. ⁊ ꝓximꝰ: Caro
nĩ. atq anima. Prior est autẽ amor deiꝵ sequens u eͥft

Expanded text:
. Illa est autem perfecta caritas, quae inimicos et patienter sustinet et benigne refouet. Qui uero ita non agit, longe a caritate discedit. Quattuor autem sunt diligenda: Deus scilicet atque proxímus, caro nostra atque anima. Prior est autem amor Dei, sequens uero est
Abbreviated transcription (Latin):
et nuiniculis in Urbibis coruseunt. Actiuam nobis comedl¬
uit uitam : qd uͦ in monte ad or̃onis studiũ ꝑ noctabat: uitã
contemplacõnis significabat. Ideuro dei seruus iuxta muto¬
agit Alit̾ eñi incedens offendit. Sicut eni ꝑ contemplacõnẽ
amandus est deus. Ita ꝑ adualẽ uitam diligendis ẽ ꝑrimꝰ

Expanded text:
et miraculis in urbibus coruscabat, actiuam nobis commendaet miraculis in urbibus coruscabat, actiuam nobis commendabat uitam. Quod uero in monte orationis studio pernoctabat, uitam contemplationis significabat. Idcirco Dei seruus iuxta imitaagit. Aliter enim incedens offendit. Sicut enim per contemplationem amandus est Deus, ita per actualem vitam diligendus est proximus;
Abbreviated transcription (Latin):
instadio acbiune uite exercere debent: ut dũ oꝑe iustio
ficis pecntoꝵ exuriunt. cor mundũ exibeant aduiden
dñ dm̃. Nam mens que aut temꝑalem ad huo głłam
querit. aut carnalis concupiscencie temptacõnbꝰ cdit:
a contemplacõne ꝓcuddubio ꝓhibet᷑. Unde ⁊ popło dũ
legem aciet a monte .i. aꝰ sublimi contemplacone qͣr
cirnaliũ curiositas ronut ᷑ : et in euãgłio curatꝰ a legi¬
one uult dm̃ ꝑ contemplacõnẽ sequi: s iubet᷑ domũ
reu̾ti. et in actiue uite oꝑacõne uersari. In ip̃o autẽ
contemplacõnis. uł accõnis usur int̾dũ magna differen¬
cu ammoꝵ est. Nam quibdam sola conplacõ ꝓficit : qͥbꝰ¬
dam uͦ actiua sola corisolacõ. His madia ⁊ ut̾usq conposi¬
ta utilior est magis ad refouendas mentis angustias que
Solent ꝑ unius intencionena nutͥri : ut de utͥusq ꝑtibus
melius temperetur: Nlam qd̾ ⁊ ꝑ diem saluator ꝯiguis.

Expanded text:
in stadio activae vitae exercere debent, ut dum opera justitiae in stadio activae vitae exercere debent, ut dum opera justitiae faeces peccatorum exhauriunt, cor mundum exdum Deum. Nam mens quae aut temporalem adhuc gloriam quaerit, aut carnalis concupiscentiae temptationibus cedit, a contemplatione proculdubio prohibetur. Vnde et populus dum legem acciperet a monte, id est a sublimi contemplatione, quasi carnalium curiositas remouetur. Et in Euangelio curatus a legione uult Dominum per contemplationem sequi, sed iubetur domum reuerti et in actiuae uitae operatione uersari. In ipso autem contemplationis uel actionis usu interdum magna differentia animorum est. Nam quibusdam sola contemplatio proficit, quibusdam uero actiua sola est consolatio. His media et de utrisque conposita utilior est magis ad refouendas mentis angustias, quae solent per unius intentionem nutriri, ut de utriusque partibus melius temperentur. Nam et quod per diem Saluator signis
Abbreviated transcription (Latin):
cione immutabłis ueritatis est. Una que ex fide in hac
pegrinacõne uiuit : alt̾a que bñ uiuentes usq ad reg-¬
nũ ꝑducit. Actiue enĩ uite magna sunt p̾mia: s cõ-¬
templatiue pociora. Actiua uita ex bonis oꝑibꝰ incipit.
Contemplatiua autẽ ꝑuenit. ad quod intendit. Actiue
uite oꝑa cũ corꝑe fimũt᷑. Contemplatiue autẽ gaudia
infinẽ amplius crescunt. Illa enĩ qͣmuis utilis ⁊ bona:
tam̃ cũ requies uenerit transitura: ista uͦ boni oꝑis tr̃a¬
sitoriis merces est. ⁊ requies ꝑmansura. Contemplati
dac qr aci liloriosa quidem estimat᷑ nusqͣm alt cõ¬
sidemius . s in eo qd se erigit ꝓximi utilitatẽ plus exi¬
det ⁊ fecindior in opitꝰ quasi in filiis creseit. Sis et
marthi⁊ maria. quarũ una uirtutibꝰ montẽ exeroe¬
lit in oꝑe: alt̾a quiesoclat defina incontemplacõne. hi
autẽ qͥ ad contemplacõnis ociũ uenire contondũt. pͥusse

Expanded text:
tione inmutabilis ueritatis est. Vna, quae ex fide in hac tione inmutabilis ueritatis est. Vna, quae ex fide in hac peregrinatione uiuit, altera quae bene uiuentes usque ad regnum perducit. Actiuae enim uitae magna sunt praemia, sed contemplatiuae potiora. Actiua uita ex bonis operibus incipit, contemplatiua peruenit ad quod intendit. Actiuae uitae opera cum corpore finiuntur, contemplatiuae autem gaudia in fine amplius crescunt. Illa enim, quamuis utilis et bona, tamen cum requies uenerit, transitura. Ista uero boni operis transituri merces est et requies permansura. Contemplatiunda, quia actio laboriosa quidem est minusque alta considerans. Sed in eo quod se erga proximi utilitatem plus exhibet, fecundior in operibus quasi in filiis crescit. Sic et Μartha et Maria, quarum una uirtutibus mentem exercebat in opere, altera requiescebat defixa in contemplatione. Hii autem qui ad contemplation
Abbreviated transcription (Latin):
mioribꝰ sensibꝰ agendo promuisso sunt. Sient ild̾ ubi ds̃
araelticarũ cupiditabem spolis eggnioꝵꝵ Edcari ꝑmisit
Nam ut ꝓ eo qd carnalis popłs modũ egrederet ᷑ uindicte:
lox ꝑmittit carnalis uicẽ repende̾ mali. quod euagłia fir¬
mioribꝰ uetant. ꝓinde gͦ dicũt᷑ nõ bona: qm̃ euãgłio cõ¬
ꝑata legis p̾cepta inferiora noseunt᷑. Ante aduentũ oñi
nr̃i redemptoris. gentilis popłs ideo nõ obtemꝑauit legi:
qr nõ dũ intelligebat᷑ sensu spũali. Lex enĩ grauiaatq
dura scd̃m litt̾am iubebat: ideo contempnabat᷑. Uenit
enĩ gr̾a euãglii et temꝑauit legis aust̾itatẽ: aplicauit¬
q sͥ gentilem popłm. Int̾ actiuã et contemplatiuã uitã
hec distancia est. Actiua uita est que ĩ oꝑibꝰ iusticie dĩ
et ꝓximi utilitate uersat᷑ Contemplatiua autẽ que ua¬
cans ab om̃i negocio. in sola delectacõne dei defigit᷑. Ha¬
rum una in oꝑe bone conu̾sacõnis: Alt̾a in contempla¬

Expanded text:
missa sunt, sicut illud, ubi Deus Israhelitarum cupiditatem spoliis Aegyptiorum satiari permisit. Nam et pro eo quod carnalis populus modum egrederetur uindictae, lex permittit carnalibus uicem rependere mali, quod euangelia firmioribus uetant. Proinde ergo dicuntur non bona, quoniam euangelio conparata, legis praecepta inferiora noscuntur. Ante m Redemptoris nostri, gentilis populus ideo non obtemperavit legi, quia nondum intelligebatur sensu spirituali. Lex enim gravia atque dura secundum litteram jubebat, ideo contemnebatur. Venit autem gratia Evangelii, temperavit legis austeritatem, applicavitsibi gentilem. Inter actiuam et contemplatiuam uitam haec distinctio est: actiua uita est quae in operibus iustitiae et proximi utilitate uersatur; contemplatiua autem quae uacans ab omni negotio, in sola Dei dilectione defigitur. Harum una in opere bonae conuersationis, altera in contempla
Abbreviated transcription (Latin):
In loge enĩ mandata tenẽt᷑: ꝓmussa uͦ ĩ euãgłis pleniti.¬
dine consũmant᷑. Legom enĩ euãglii inplent: ⁊ signifi:¬
cicõtm pcepti plenitudo testai̾entoꝵ. Item nichil amo¬
plius lox p̾ilitit : uͥ qd̾ solũ peccatũ mõstrauit nõ abstist:
et sub suo t̾rore redactos homines seruos efficit. ⁊ inde
ap̃m seruitutis habuisse pͥorem popłra apłs docuit. Eña¬
głium uͦ ueniens crudelitatẽ legis amouit. Pocota
que lex pumebat ꝑ sp̃m seruitutis. laxiuit ꝑ spm adope¬
cionis. Filios ex seruis reddidit. amorẽ implende legis
om̃ibꝰ condonauit. ac si de inceps punienda comiserit
ꝑ eũdem ad opcõnis sp̃m indulget. formã bene agendi
pbuit. ⁊ ut possint agi que docuit. adiutorẽ spm̃ inr
fundit. Nam p̾cepta legalia que illi popło data sunt.
nõ ꝑficiunt᷑. Grã uͦ eũagłii qd̾ ext̾iiis imꝑat : intermꝰ¬

Expanded text:
missa uero in euangelii plenitudine consummantur. Legem enim euangelia conplent, et significationem coepti plenitudo Testamentorum. Item nihil amplius lex praestitit, nisi quod solum peccatum monstrauit, non abstulit, et sub suo terrore redactos homines seruos effecit, et inde spiritum seruitutis habuisse príorem populum Apostolus docuit. Euangelium uero ueniens crudelitatem legis amouit; peccata, quae lex puniebat per spiritum seruitutis, laxauit per spiritum adoptionis, filíos ex seruis reddidit, amorem implendae legis omnibus condonauit, et si deinceps punienda commíserit, per eundem adoptionis spiritum indulgit; formam bene agendi praebuit, et ut possint agi quae docuít adiutorem Spiritum infudit. Nam praecepta legalia quae illi populo data sunt, non perficiunt; gratia uero euangelii quod ext
Abbreviated transcription (Latin):
et alt̾ indigeat alt̾i qd̾ nõ habet alt̾. Pinde omĩum fuit̃
cõmunia: dũ fiunt sibimet membra inuicem necessaria
Int̾ legeni ⁊ enangłium hoc int̾ est. qd in lege litã est
Isla data est ꝓpt̾ transgressionẽ : ista ꝓpc̾ iustificadõen. Illa
ignoranti demonstuit pecoitũ: ista agnitũ adiuuat ut
uitet᷑. Illa flagiciis deditos ĩ crepatꝰ ÷ ista paocante bom¬
tate ꝓpͥa libenat. Illa talionẽ reddendã decreuit: ista ecĩa
ꝓ inimicis orare iussit. Illa coniugiũ indultis habenis
crescere ⁊ gouenire p̾cepit: ista contuenciã suasit
Illic p̾dioat᷑ enrũcisio sola carnis: hic lauaerũ ĩ ablucõe
cordis ⁊ corꝑis. Illic cananitidis regnũ. ⁊ ꝓmissiones
rerũ tempaliũ continent᷑: hic uita et̾na regnũq eeloꝵ
ꝓmittit᷑. Illie sabbati ociũ ⁊ requies celebuit ᷑ : hie ip̃a

Expanded text:
et alter indigeat alteri quod non habet alter; proinde omnium fiunt et alter indigeat alteri quod non habet alter; proinde omnium fiunt communia, dum fiunt sibimet membra inuicem necessaria. Inter legem et euangelium hoc interest, quod in lege littera, Illa data est propter transgressionem, ista propter iustificationem. Illa ignoranti demonstrat peccatum, ista agnitum adiuuat, ut uitetur. Illa flagitiis deditos increpat, ista peccantes bonitate propria liberat. Illa talionem reddendam decreuit, ista etiam pro inimicis orare iussit. Illa, coniugiorum indultis habenis, crescere et generare praecepit, ista continentiam suasit. Illic praedicatur circumcisio sola carnis, hic lauacrum in ablutione cordis et corporis. Illic Cananitidis regnum et promissions rerum temporalium continentur, hic uita aeterna regnumque caelorum promittitur. Illic sabbati o