comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Hec itaq cum lacͥmis beato
lamberto implorante. impii
apparitores ꝓcaciter freme¬
bant. lanceasq parietib utfi¬
gebant: et domũ penetrare
temptabant. Ast duo nepotes
ip̃ius petrus uidelicet et au¬
dolecus fortiter eis resistebãt:
qui domũ intrare uolebant.
Quib ita frementib. ⁊ uirili¬
ter agentib: uir inquid sere¬
nissimꝰ. Sime filii actenus ue¬
raciter dilexistis nunc cõsilii¬
mei obedite p̃ceptis. Ur̃a ih̾u
peccata confiteminr: et orate
ꝓinuicem. ut saluemuni. Sic
pastor dixit: et contra sic audo¬
lecus respondit. Ignem pater
kiñe. ignem minant᷑ mittere
quo domiis hec incenddatur. ⁊
nos pariter exuramur.Adhec
uir uenerabilis dixit. Nolite
tunere filii flaminas incendii:
certe potens est dextera cd̃i eri¬
pere nos aꝑiculo imminenti.
sempiterni incendii ⁊ confusi¬
o: suꝑ nos ut credo d̃i efflore¬
bit scĩficatio. At tamen uos
qui rei fiustis in crimine sen
tentiam ultionis modo reci-¬
pite: ne uos infernalis cruci¬

Expanded text:
ec itaque cum lacrymis B. Lantberto implorante, impii apparitores procaciter fremebant, lanceasque parietibus infigebant, et domum penetrare tentabant. At duo nepotes ipsius, Petrus videlicet atque Audolecus, fortiter eis resistebant, qui domum intrare volebant. Quibus ita frementibus et viriliter agentibus vir inquit serenissimus: Si me, filii, hactenus veraciter dilexistis, nunc comei oboedite praeceptis: vestra Iesu peccata confitemini et orate pro invicem, ut salvemini. Sic pastor sanctus dixit. Contra sic Audolecus respondit: 'Ignem, pater karissime, ignem minantur mittere, quo domus haec incendatur et nos pariter exuramur'. Ad haec vir venerabilis dixit: 'Nolite timere, filii, flammas incendii; certe potens est dextera Dei eripere nos a periculo imminenti. sempiterna induet confusio; super nos, ut credo, Dei efflorebit sanctificatio. Attamen vos, qui rei fuistis in crimine, sen tentiam ultionis modo recipite, ne vos infernalis cruci
Abbreviated transcription (Latin):
lambertus pipinum
pͥncipem increpare ausus. qͦd
pelicem alpaidem sue legitime
uxori plictrudi suꝑduxerit:
a docdone fr̃e ip̃ius alpaidis.
leodii martyr izatus est. Duo¬

Expanded text:
Lambertus Pipinum principem increpare ausus, quod pellicem Alpaidem Plectrudi legitimae uxori suae superduxerit, a Dodone fratre ipsius Alpaidis Leodii martyrizatur, et
Abbreviated transcription (Latin):
non colunus: et statuã au-¬
ream quam erexisti non ad¬
oramus. Tunc nabugodo¬
nosor rex repletus est furo¬
re: et aspectus faciei illius
unmutatus est. suꝑ sydrac.
misac. et abdenago. Et p̾¬
cepit ut succenderetur for¬
nax septuplum quam suc¬
cendi consueuerat: ⁊ iuris
fortissimis de exercitu suo
iussit. ut ligatis pedibus
sydracb. misach. ⁊ abdena¬
go. mitterent eos infornacẽ
ignis ardentis. Et confestĩ
uiri illi uincti cum braccis
sius et tẏaris et calciam̃tis
et uestibus: missi sunt ĩ
medio fornacis ignis ardẽ¬
tis. Nam iussio regis urge¬
bat. fornax autem:. succensa
erat nimis. Porro uiros
illos qui misẽrant sydrach.
misach. et abdenago: inter¬
fecit flamma ignis. Uiri
autem hii. id est sydrach.
misach. et abdenago: cecide¬
runt in medio camini ig¬
nis ardentis colligati. Et
ambulabant in medio flã¬
me laudantes deum: et be

Expanded text:
non colimus, et statuam aunon colimus, et statuam auream, quam erexisti, non adoramus. Tunc Nabuchodonosor repletus est furore: et aspectus faciei illius immutatus est super Sidrach, Misach, et Abdenago, et praecepit, ut succenderetur fornax septuplum quam succendi consueverat. Et viris fortissimis de exercitu suo jussit, ut ligatis pedibus Sedrac Misac et Abdenago mitterent eos in fornacem ignis ardentem et confestim viri illi vincti cum bracis suis et tiaris et calciamentis et vestibus missi sunt in medium fornacis ignis ardentis nam iussio regis urguebat fornax autem succensa erat nimis porro viros illos qui miserant Sedrac Misac et Abdenago interfecit flamma ignis viri autem hii id est tres Sedrac Misac et Abdenago ceciderunt in medio camini ignis ardentis coambulabant in medio flammae laudantes Deum, et be
Abbreviated transcription (Latin):
Tunc nabugodonosor infu¬
rore et inira precepit: ut ad¬
ducerentur. sydrach. misac.
et abdenago. Qui confestĩ
adducti sunt in conspectu
regis. Pronuntiansq na¬
bugodonosor rex: ait eis.
Uere ne sydrach. misach. et
abdenago. deos meos non
colitis: et statuam aureã
quam constitui non adora¬
tis. Nunc ergo si estis pa¬
rati: quacumq hora audi¬
eritis sonitum tube. fistule.¬
et cythare. sambuce. psalte¬
rii. et symphonie. omnisq
generis musicoꝵ. prosterni¬
te uos: et adorate statuã quã
feci. Quod si non adoraueri¬
tis: eadem hora mittemini
infornacem ignis arcdentis.
Et quis est deus. qui eriꝑi¬
at uos de manu meaꝰ Res¬
pondentes. sydrach. misach.
et abdenago. dixerũt regi
nabugodonosor. Non opor¬
tet nos de hac re respondere
tibi. Ecce enim deus nr̃ qͤm
colimus. potest eripere nos
de camino ignis ardentis.
et de manib tuis rex libe¬
rare. Quod si noluerit: no¬
tum sit tibi rex. qͥa d̾os tuos

Expanded text:
Tunc Nabuchodonosor in fuTunc Nabuchodonosor in furore et in ira praecepit, ut adducerentur Sidrach, Misach et Abdenago: qui confestim adducti sunt in conspectu regis. Pronuntiansque Nabuchodonosor rex, ait eis: Verene, Sidrach, Misach, et Abdenago, deos meos non colitis, et statuam auream, quam constitui, non adoratis? Nunc ergo si estis parati, quacumque hora audieritis sonitum tubae, fistulae, citharae, sambucae, et psalterii, et symphoniae, omnisque generis musicorum, prosternite vos, et adorate statuam quam feci: Quod si non adoraveritis, eadem hora mittemini in fornacem ignis ardentis: et quis est Deus, qui eripiat vos de manu mea? Respondentes Sidrach, Misach, et Abdenago, dixerunt regi Nabuchodonosor: Non oportet nos de hac re respondere tibi. Ecce enim Deus noster, quem colimus, potest eripere nos de camino ignis ardentis, et de manibus tuis, o rex, liberare. Quod si noluerit, notum sit tibi, rex, quia deos tuos
Abbreviated transcription (Latin):
tetur infornacem ignis ardẽ¬
tis. Post hec igitur statim
ut audierunt omnes popłi
sonitum tube. fistule. et cy¬
thare. et sambuce. et psal¬
terii. et symphonie. ⁊ om̃is
generis musicoꝵ: cadentes
omnes populi. tribus. ⁊ lingͥ.
adorauerunt statuã aureã.
quam constituerat nabu¬
godonosor Rex.
tatimq in ip̃o temꝑe
accedentes uiri chaldei
accusauerunt iudeos: dixe¬
runtq nabugodonosor re¬
gi. Qex ineternum uiue.
Tu rex posuisti decretum:
ut omnis homo qui audie¬
rit sonitum. tube. fistule.
et cythare. sambuce. ⁊ psal¬
terii. et symphonie. et uni¬
uersi generis musicorum.
prosternat se: et adoret sta¬
tuam auream. Siquis au¬
tem ñ procidens adorau̾it:
mittetur infornacem ignis
ardentis. Sunt ergo uir
uidei quos constitiusti suꝑ
oꝑa regionis babylonie: sy¬
drach. misach. et abdenago.
Uiri istr. contempserũt rex
decretum tuum. Seos tuos
non colunt: et statuã aureã
quam erexisti non adorant.

Expanded text:
tetur in fornacem ignis ardentetur in fornacem ignis ardentis. Post hec igitur statim ut audierunt omnes populi sonitum tube: fistule: et cithare: sambuce: et psalterii: et simphonie: et omnis generis musicorum: cadentes omnes populi et tribus et lingue adoraverunt statuam auream: quam constituit Nabuchodonosor Rex. Statimque in ipso tempore accedentes viri Chaldei: accusaverunt Judeos. Dixeruntque Nabuchodonosor Regi. Rex in eternum vive. Tu Rex posuisti decretum: ut omnis homo qui audierit sonitum tube: fistule: et citharae, sambucae, et psalterii, et symphoniae, et universi generis musicorum, prosternat se, et adoret statuam auream. Si quis autem non procidens adoraverit, mittatur in fornacem ignis ardentis. Sunt ergo viri Judaei, quos constituisti super opera regionis Babylonis, Sidrach, Misach, et Abdenago: Viri isti contempserunt, rex, decretum tuum: deos tuos non colunt, et statuam auream, quam erexisti, non adorant.
Abbreviated transcription (Latin):
statuam aureã:
altitudine cubitoꝵ
sexaginta. latitudine cubito¬
rum sex. et statuit eam in
campo duram prouintie
babylonis. Itaq nabugodo¬
nosor rex misit ad congre¬
gandos satrapas magistratꝰ.
et iudices. duces. et tyrãnos.
et prefectos. omnesq pͥncipes
regionum: ut conuenirent
ad dedicationem statue. ꝙͣ
erexerat. nabugodonosor
rex: Tunc congregati sunt
satrape. magistratus. et iu¬
dices. et duces. tyranni. et
optimates. qui erant ĩ po¬
testatib constituti. et uni¬
uersi pͥncipes regionum: ut
conuenirent ad dedicatio¬
nem statue. quã erexerat.
nabugodonosor rex. Sta¬
bant autem in conspectu
statue quam posuerat na¬
bugodonosor rex: et preco
clamabat uehement̾. To¬
bis dicitur populis. tribu¬
bus et linguis. In hora qua
audieritis sonitum tube.
fistule. et cythare. sambuce.
et psalterii. et symphonie.
et uniuersi generis musico
rum: cadentes adorate sta¬
tuam auream quam consti¬
tuit nabugodonosor Rex.
adorauerit: eadem hora mit¬

Expanded text:
statuam auream, altitudine cubitorum sexaginta, latitudine cubitorum sex, et statuit eam in campo Dura provinciae Babylonis; Itaque Nabuchodonosor rex misit ad congregandos satrapas, magistratus, et judices, duces, et tyrannos, et praefectos, omnesque principes regionum; Ut convenirent ad dedicationem statuae, quam erexerat Nabuchodonosor rex. Tunc congregati sunt satrapae, magistratus, et judices, et duces, et tyranni, et optimates qui erant in potestatibus constituti, et universi principes regionum; Ut convenirent ad dedicationem statuae, quam erexerat Nabuchodonosor rex. Stabant autem in conspectu statuae, quam posuerat Nabuchodonosor rex: Et praeco clamabat valenter: Vobis dicitur populis, tribubus, et linguis: In hora, qua audieritis sonitum tubae, et fistulae, et citharae, sambucae, et psalterii, et symphoniae, et urum, cadentes adorate statuam auream, quam erexit Nabochodonosor rex. adoraverit, eadem hora mit
Abbreviated transcription (Latin):
semen tuum et uesꝑe necesset
manus tua: quia nescis qͥd
magis oriatur hoc an illud.
Et si utrumq simul:. meliꝰ erit.
Sulce lumen et delectabile.
est oculis uidere solem. Si an¬
nis multis iuixerit homo. et
hiis omnib letatus fuerit:
meminisse debet tenebrosi tẽ¬
poris et dierum multoꝵr. Qui
cum uenerint: uanitatis ar¬
guentur preterita. Letare ergo
uruenis inadolescentia tua
et in bono sit cor tuum ĩ dieb
iuuentutis tue. Et ambula
in uis cordis tu et mintiitu
oculoꝵ tuoꝵ: et scito quod ꝓ
omnibus huis ad ducet te ds̃
inuidicium. Aufer iram a cor¬
de tuo: et amoue maliciã a car¬
ne tua. Aoolescentia enĩ et
uoluptas: uana sunt. Me¬
mento enim creatoris tui in

Expanded text:
semen tuum, et vespere non cesset manus tua, quia nescis quid magis oriatur, hoc an illud: et si utrumque simul, melius erit. Dulce lumen, et delectabile est oculis videre solem. Si annis multis viin his omnibus letus fuerit, meminisse debet tenebrosi temporis et dierum multorum qui, cum venerint, vanitatis arguentur preterita. Letare ergo, uuenis, in adulescentia tua, et in bono sit cor tuum in diebus iuuentutis tuae, et ambula in uiis cordis tui et in intuitu oculorum tuorum. et scito quod pro omnibus his adducet te deus in iudicium. aufer iram a corde tuo, amoue malitiam a carne tua. adulescentia enim et uoluptas uana sunt. Memento creatoris tui in
Abbreviated transcription (Latin):
Non pecces in multitu dine
ciuitatis. nec te immittas
in populum: neq alliges du¬
plicia peccata. nec enim ĩ uno
eris inmunis. Noli ẽẽ pusilla¬
nimis in anima tua: exorare
et facere elemosinam ne despi¬
cias. Ne dicas in multitudine
munerum meorum respiciet
deus: et offerentem me deo al¬
tissimo suscipiet munera mea.
Non irrideas hominem in
amaritudine anime: est enĩ
qui humiliat. et exaltat. cir¬
cum inspector deus.

Expanded text:
Non pecces in multitudinem Non pecces in multitudinem civitatis, nec te immittas in populum: neque alliges duplicia peccata; nec enim in uno eris immunis. Noli esse pusillanimis in anima tua. Exorare, et facere eleemosynam non despicias. Ne dicas, In multitudine munerum meorum respiciet Dominus, et offerente me Deo altissimo, suscipiet munera mea. Non iamaritudine animae; est enim qui humiliat et exaltat circumspector Deus.
Abbreviated transcription (Latin):
excipies doctrinam: et si di¬
lexeris audire. sapiens eris.
In multitudline presbiterorũ
ptudentium sta: et sapientie
illorum excorde coniungere:
ut omnem nairationem di
possis audire et prouerbia
laudis non effugiant a te.
Et si uideris senlatum. eui¬
gila ad illum: et gradus osti¬
orum illius exterae pes tiuuis.
Cogitatum habe in preceptis
dei. et in mandatis illius
maxime assiduus esto: et
ip̃e dabit tibi cor. et concu¬
piscentia sapientie dabitur
tibi. Noli facere mala: ⁊ ñ
te apprehendent. Discede ab
iniquo: et discedent mala
ab̾ te. Non semines mala
insulcis in iusticie: et non
metes ea in septuplum. No¬
li querere ab homine duca¬
tum: neq a rege cathedram
honoris. Non te iustifices
ante deum: qm̃ agnitor cor¬
dis iỹe est. Et penes regem
noli uelle uideri sapiens. No¬
li querere fieri udex. nisi na
leas uirtutem irrumpere
iniquitatis: ne forte extremes¬
cas a facie potentis. et ponas
scandalum in agilitate tua.

Expanded text:
excipies doctrinam: et si diexcipies doctrinam: et si dilexeris audire, sapiens eris. in multitudine presbyterorum prudentium sta et sapientiae illorum ex corde coniungere, ut omnem narrationem dei possis audire et prouerbia laudis ne effugiant te. et si uideris sensatum, euigila ad illum, et gradus ostiorum illius exterat pes tuus. cogitatum habe in praeceptis dei et in mandatis illius maxime adsiduus esto, et ipse dabit cor tibi . et concupiscentia sapientiae dabitur tibi. Noli facere mala, et non te adprehendent. discede ab iniquo, et deficient mala abs te. non semines mala in sulcis iniustitiae, et non metes ea in septuplum. noli quaerere ab homine ducatum, neque arege cathedram honoris. non te iustifices ante deum: quoniam agnitor cordis ipse est: et penes regem noli uelle uideri sapiens. noli quaerere fieri iudex, nisi si uales uirtute inrumpere iniquitates, ne forte extimescas faciem potentis et ponas sca
Abbreviated transcription (Latin):
ex cors. Quasi lapidis uirtus
probatio erit insslis: et non
demorabuntur ꝓicere illam.
agnita est: ꝯmanet usq ad
conspectum dei. Audi fili. ⁊
accipe coniliũ intellectus:
et ne abicns consiliũ meum.
Inice pedem tuum ĩ cõpedes
illius: it intorques eiꝰ collũ
tuum. Subice humerũ tuũ.
et porta illam: et ne accide¬
ris uinculis eius. In om̃i
anumo tuo accede ad illam:
et in om̃i uirtute tua sua
uias eius. Inuestiga illam.
et manifestabitur tibi: et
continens factus ne derelĩ¬
quas eam. Innouissimis enĩ
inuenies requiem inea: et
conuertetur tibi in oblecta¬
tionem. Et erunt tͥ cõpedes
inprotectione fortitudinis.
et bases urtutis et torques
illius instola głie. Decor enĩ
uite est mn illa: et uincula
illius nexura salutaris. Sto¬
la głe indues eam: et corona
gratulationis super pones
tibi. fili si attenderis michi
disces: et si accomodaueris
animam tuam sapienseris.
Et si inclinaueris aur̃e tuã

Expanded text:
excors. Quasi lapidis virtus excors. Quasi lapidis virtus probatio erit in illis, et non demorabuntur projicere illam. agnita est, permanet usque ad conspectum dei. audi fili, et accipe consilium intellectus et ne abicias consilium meum. inice pedem tuum in conpedes illius et in torquem eius tuum collum. subice umerum tuum et porta illam et ne acedieris uinculis eius. in omni animo tuo accede ad illam et in omni uirtute tua serua uias eius. inuestiga illam et manifestabitur tibi, et continens factus ne dereliqueris eam: in nouissimis enim inuenies requiem in ea, et conuertetur tibi in oblectationem. et erunt tibi conpedes in protectionem fortitudinis et bases uirtutis et torques illius in stolam gloriae decor enim vitae est in illa et vincula illius netura salutaris stolam gloriae indues eam et coronam gratulationis superpones tibi fili si adtenderis mihi disces et si adcoanimam tuam, sapiens eris. et si inclinaueris aurem tuam,
Abbreviated transcription (Latin):
erit tibi quasi coequalis: ⁊ ĩ
domesticis tuis fiducialiter
aget. Si humiliauerit se contͣ
te et a facie tua abscondet se.
unanimem habebit amici-¬
tiam bonam. Ab inimicis tuiˢ
separare: et ab amicis tus
attende. Amicus: fidelis pro¬
tectio fortis. Qui autẽ ĩuenit
illum: inuenit thesaurum.
Amico fideli nulla ẽ cõꝑatio:
et non est digna ponderatio
auri et argenti contra boni¬
tatem fidei illius. Amicus
fidelis medicamentũ uite
et immortalitatis: et qui
metuunt dñm. inueniũt
illum. Qui timet dñm eqͤ
habebit amicitiam bonã.
quoniam secundum illum
erit amicus illius. lectio .iii.¬
ili a iuiuentute tua excipe
doctrinam: et usq ad
canos inuenies sapientiam.
Qua si is qui arat et se¬
minat accede ad illam: et su¬
stine bonos fructus illuis. In
oꝑe enum illius exignum la¬
borabis. et cito edes de gene¬
rationib illius. Quam asꝑa
est numiũ sapientia in doctiꝰ
hominib: et ñ ꝑmanet ĩ illa

Expanded text:
erit tibi quasi coaequalis, et in erit tibi quasi coaequalis, et in domesticis tuis fiducialiter aget. Si humiliaverit se contra te, et a facie tua absconderit se, unanimem habebis amicitiam bonam. Ab inimicis tuis separare; et ab amicis tuis attende. Amicus fidelis protectio fortis: qui autem invenit illum, invenit thesaurum. Amico fideli nulla est comparatio, et non est digna ponderatio auri et argenti contra bonitatem fidei illius. Amicus fidelis, medicamentum vitae et immortalitatis; et qui metuunt Dominum, inveniunt illum. Qui timet Deum, aeque habebit amicitiam bonam; quoniam secundum illum erit amicus illius. Fili, a juventute tua excipe doctrinam, et usque ad canos invenies sapientiam. Quasi is qui arat et seminat, accede ad illam, et sustine bonos fructus illius. In opere enim illius exiguum laborabis, et cito edes de generationibus illius. Quam aspera est nimium sapientia indoctis hominibus, et non permanebit in illa
Abbreviated transcription (Latin):
proximo. In proꝑium enĩ et
contumeliam malus heredi¬
tabit: et omnis peccator inui¬
dus et biligius. Non te ex¬
tollas incogitatione aĩe tue.
uelut taurus: ne forte elida¬
tur uirtus tua ꝑ stulticiam ⁊
folia tua comedet. et fructus
tuos perdet: et relinqueris.
uelut lignũ aridũ ĩ heremo lĩe
enum nequam disꝑdet qui se
habet. et ingaudiũ inimnici
dat illum:. et deducet in sortẽ
impiorum. Uerbum dulce
multiplicat amicos. ⁊ mitigat
inimicos: et lingua gratiosa¬
eucharis in bono homine ha-¬
bundabit. ¶Nulti pacifici
sint tibi: et consiliarius tͥ sit
unus de mille. Si possides ami¬
cum. in temptatione posside
eum: et non facile credas illi.
Est enim amicus scdm tempꝰ
suum: et ñ ꝑmanebit in die
tribulationis. Et est amicus
qui egreditur ad inimicitias:
et est amicus qui odiũ ⁊ rixã
et conuitia denudabit. Est au¬
tem amicus socus mense: ⁊ ñ
ꝑmanet in die necessitatis.
Amicus si ꝑmanserit. fixus

Expanded text:
proximo: inproperium et proximo: inproperium et contumeliam malus hereditabit et omnis peccator inuidus et bilinguis. non te extollas in cogitatione animae tuae velut taurus ne forte elidatur virtus tua per stultitiam et folia tua comedet et fructus tuos perdet et relinqueris velut lignum aridum in heremo anima enim nequa disperdet qui se habet et in gaudium inimici dat illum et deducit in sortem impiorum verbum dulce multiplicat amicos et mitigat inimicos et lingua eucharis in bono homine abundat multi pacifici sint tibi et consiliarii tibi sint unus de mille si possides amicum in temptatione posside eum et non facile credas illi est enim amicus secundum tempus suum et non permanebit in die tribulationis et est qui egreditur ad inimicitiam: et est amicus qui odium et rixam et convicia denudabit. Est autem amicus socius mensae, et non permanebit in die necessitatis. Amicus si permanserit fixus,
Abbreviated transcription (Latin):
te. Noli anxius ẽẽ in diuitiis
in iustis: nichil enim ꝓder̃t
tibi in die obductionis ⁊ uin¬
dicte. Non uentiles te ĩ om̃i
uento: et non eas in omni
uia. Sic eium peccator ꝓbat᷑.
duplici lingua. Esto firmus
iniuia dei et inueritate sensꝰ¬
tui et scientia: ut prosequat᷑
te uerbum pacis et iusticie.
Esto mansuetus ad audiendũ
uerbum. ut intelligas: et cũ
sapientia fer responsũ uerũ
Si est tibi intellectus: respon¬
de proximo. Sin autem: sit
manus tua suꝑ os tuum.
ne capiaris in uerbo in disci¬
plinato et confundaris. Ho¬
nor et gła insermone sensati
lingua uero in prudentis sub¬
uersio ip̃ius est. Non appelle¬
ris susurrio: et lingua tua ca-¬
piaris et confundaris. Suꝑ
furem est enim confusio. et
penitentia: et de notatio pes¬
sima suꝑbilinguẽ. Susurra-¬
tori autem. odiuin ⁊ inimnici-¬
tia et contumelia. Iustifica
pupillum: et magnũ similit̾.
Noli fieri pro amico inimicus

Expanded text:
te noli anxius esse in divitiis te noli anxius esse in divitiis iniustis nihil enim proderunt tibi in die obductionis et vindictae non ventiles te in omnem ventum et non eas in omni via sic enim peccator probatur duplici lingua esto firmus intui et scientia, et prosequatur te uerbum pacis et iustitiae. esto mansuetus ad audiendum uerbum dei, ut intellegas: et cum sapientia fers responsum uerum. si est tibi intellectus, responde proximo: sin autem, sit manus tua super os tuum, ne capiaris uerbo indisciplinato et confundaris. honor et gloria in sermone sensati: lingua uero inprudentis subuersio est ipsius. non appelleris susurrio et lingua tua capiaris et confundaris. super furem enim est confusio et paenitentia, et denotatio pessima super bilinguem: susurratori autem odium et inimicitia et contumelia. iustifica pusillum et magnum similiter. Noli fieri pro amico inimicus
Abbreviated transcription (Latin):
gnabit pro te intmnicos tuos.
Noli citatus eẽ in lingͣ tua.
et inurilis et remissus ĩ oꝑibꝰ
tius. Noli ẽẽ sicut leo ĩ domo
tua:. euertens domesticos tuos
et oppͥmens subiectos tibi. Non
sit porrecta manus tua ad
accipiendum et ad reddẽdũ
collecta. Noli attendere ad
possessiones iniquas: et ne dix¬
eris est michi sufficiens uita.
Nichil enum proderũt: ĩ tẽꝑe
uindicte et obductionis. Ne
sequaris concupiscentiam cor¬
dis: et ne dixeris. quomodo
potur: aut quis me subiciet
propter fc̃a meaꝰ. S̾s enim
uindicans uindicabit. Ne di¬
tissimus enim est paciens red¬
ditor. De propitiatu peccatoꝵ¬
tuoꝵ noli ẽẽ sine metu: neq
adicias peccatum suꝑ pecc̃m.
Et ne dicas miseratio dei ma¬
gna est: multitudinis pecca¬
torum meoꝵ miserebitur.
Miscc̃ia enim ⁊ ira ab illo
et inpetratores respicit ira illiꝰ.
ontardes conuerti . ui.¬
ad dominum: et ne dif¬
feras de die indiem. Subito
enum uenit ira illius: et in
tempore uindicte disperdet

Expanded text:
. noli citatus esse in lingua tua et inutilis et remissus in operibus tuis. noli esse sicut leo in domo tua euertens domesticos tuos et opprimens subiectos tibi. non sit porrecta manus tua ad capiendum et ad dandum collecta. Noli adtendere ad possessiones iniquas et ne dixeris: est mihi sufficiens uita. nihil enim proderit in tempore uindictae et obductionis. non sequaris concupiscentiam cordis et ne dixeris: quomodo potui? aut quis me subiciet propter facta mea? deus enim uindicans uindicabit. ne ditissimus enim est patiens redditor de propitiatu peccatorum noli esse sine metu neque adicias peccatum super peccatum et ne dicas miseratio Dei magna est multitudinis peccatorum meorum miserebitur misericordia enim et ira ab illo et in peccatores respicit ira illius non tardes converti ad Deum et ne differas de die in diem subito enim venit ira illius et in tempore vindictae disperdet
Abbreviated transcription (Latin):
peccatum: et est confusio ad¬
ducens głam et gr̃am. Ne
accipias faciem aduersus fa¬
ciem tuam: nec aduersus ami¬
mam tuam mendacium.
Non reuerearis proximũ
tuum in casum suumr: nec
retineas uerbum in tempꝰ
salutis. Non abscondas sa¬
pientiam tuam. indecore
eius. In lingua enu agnos¬
citur sapientia et sensus ⁊
scientia:. et doctrina in u̾bis
ueritatis. et firmam̃itũ in
oꝑib iusticie. Non contradi¬
cas ueritati ullomodo: et de
mendatio in eruditionis tue
confundere. Non confunda¬
ris confiteri peccata tua: et
ne subicias te homini pro
pectato. Noli resistere ꝓpitin.
faciem pitentis: nec coneris
contra ictim fluuii. Pro ĩ¬
ticia agonzaue ꝓ anĩma

Expanded text:
peccatum et est confusio adpeccatum et est confusio adducens gloriam et gratiam. non accipias faciem aduersus faciem tuam, nec aduersus animam tuam mendacium. non reuerearis proximum tuum in casu suo, nec retineas uerbum in tempore salutis. non abscondas sapientiam tuam in decore eius. in lingua enim agnoscitur sapientia et sensus et scientia et doctrina in uerbis ueritatis et firmamentum in operibus iustitiae. non contradicas ueritati ullo modo et de mendacio ineruditionis tuae confundere. non confundaris confiteri peccata tua et ne subicias te homini pro peccato. noli resistere contra faciem potentis, nec coneris contra ictum fluuii. in iustitia agoniza
Abbreviated transcription (Latin):
et qui uigilauerint ad illam.
complectebuntur placorem
eius. Et qui tenuerint illã.
uitam hereditabunt: ⁊ quo
introibit benedicit ds. Qui
seruiunt ei obsequentes eĩt
scõ: et eos qui diligunt dili¬
git d̃s. Qui audit illam. iu¬
dicat gentes: et qui intuet᷑
illam. ꝑmanebit confidens.
Si credididerit ei heredita¬
bit illam: et erunt in confir¬
matione creature illoꝵ: qm̃
intemptatione ambulat cũ
eo: et in pͥmis eligit eũ. Ti¬
morem et mecũ ⁊ ꝓbationẽ
inducet suꝑ illum: et cruci¬
abit intribulatione doctͥne
sue: donec temptet illum ĩ
cogitationib illiꝰ. et credat
amime illius. Et firmabit
illum: et iter adducet direc¬
tum ad illum. Et denudabit
absconsa sua illi: ⁊ thesauri¬
zat super illum scientiam
et intellectum iusticie. Si au¬
tem ab errauerit derelinqͤt
illum: et tradet eum ĩ ma¬
ili conserua tempus.
et deuita a malo pro
anima tua non con¬
fundaris dicere uerum. Est
enim confusio ad ducens

Expanded text:
et qui uigilauerint ad illam, et qui uigilauerint ad illam, conplectebuntur placorem eius. qui tenuerint illam, uitam hereditabunt, et quo introiuit bene dicit deus. qui seruiunt ei, obsequentes erunt sancto: et eos qui diligunt illam diligit deus. qui audit illam, iudicat gentes: et qui intuetur illam, permanebit confidens. si crediderit ei, hereditabit illam et erunt in confirmatione creaturae illorum. quoniam in temptatione ambulat cum eo et in primis eligit eum. timorem et metum et probationem inducet super illum et cruciabit illum in tribulatione doctrinae suae, donec temptet illum in cogitationibus illius et credat animae illius. et firmabit illum et iterum adducet directum ad illum, et denudabit abscondita sua illi et thesaurizat super illum scientiam et intellectum iustitiae. si autem oberrauerit, derelinquet illum et tradet eum in mai, conserua tempus et deuita a malo. pro anima tua non confundaris dicere uerum. est enim confusio adducens
Abbreviated transcription (Latin):
spexeris: et non exasperes
pauꝑem inopia sua. Cor
iopis ne afflixeris: et non
protrahas datum angustian¬
ti. Rogationem contribula¬
ti ne abicias: et non aũtas
faciem tuam ab egeno. Ab
inope ne auertas oculos tuos
propter iram: et ñ relinquas
querentib tibi retro male¬
dicere. Maledicentis enim¬
tibi in amaritudine exaudie¬
tur precatio illius: exaudiet
autem eum qui fecit illum.
Congregationi pauperum
affabilem te facito. ⁊ p̃sbitero
humilia aĩam tuam: et
magnato humilia caput
tuum. Declina pauꝑi aurẽ
tuam: et redde debitũ tuũ.
et responde pacificd in man¬
suetudine. Libera eum qui
in piriam patitur de ma¬
nu suꝑbi: et non acide feras
in anima tua. In iudicando
esto misericors pupillis ut
pater. et pro uiro matris il¬
loꝵ. et eris uelut filuis altis¬
simi obediens: et miserebit᷑
tui magis quam mater. Sa¬
pientia filus suis uitam ĩspi¬
rat: et suscipit exquirentes
se: et preibit inuia iusticie.
Et qui illam diligit uitam.

Expanded text:
spexeris et non exasperes pauperem in inopia sua. cor inopis ne adflixeris et non protrahas datum angustianti. rogationem cum tribulatione ne abicias et non auertas faciem tuam ab egeno. ab inope non auferas oculos tuos propter iram et non relinquas quaerentibus tibi retro maledicere: maledicentis enim in amaritudine exaudietur precatio illius: exaudiet autem eum qui fecit illum. congregationi pauperum affabilem te facito, et presbytero humilia animam tuam et magnato humilia caput tuum. declina pauperi aurem tuam et redde debitum tuum et responde illi pacifica in mansuetudine. libera eum qui iniuriam patitur de manu superbi, et non acide feras in anima tua. in iudicando esto misericors pupillis ut pater et pro uiro matri illorum: et eris uelut filius altissimi obaudiens, et miserebitur tui magis quam mater. sapientia filiis suis uitam inspirauit, et suscipit exquirentes se et praeibit in uia iustitiae. et qui illam diligit, diligit uitam:
Abbreviated transcription (Latin):
aduocationis sue qua felicita¬
tem diui desideratam acceptu¬
rus erat. et se sperabat adiun¬
gi xp̃o quem semper amabat.
quod fmnis meus non tardat.
et regem meum quem diu
cupiui eitius uidebo. ⁊ utinã
tam propitium michi seruo
suo. quam desiderabilem scĩs¬
corpusculo meo quo condiat᷑
non suꝑfluo studio. sed neces¬
sario usu ut illic seruetur ĩ
illum diem. quo correptela ħ
uertatur in incorruptionem. et¬
t mortale hoc induatur in¬

Expanded text:
advocationis suae, qua felicitaadvocationis suae, qua felicitatem diu desideratam accepturus erat, et semper adiungi Christo quem semper amabat, quod finis meus non tardat et regem meum quem diu concupivi citius videbo, et utinam tam propitium mihi servo suo, quam desiderabilem sanctcorpusculo meo, quo condatur, non superfluo studio, sed necessario usu, ut illic servetur in illum diem, quo corruptela haec vertatur in ineorruptionem et mortale hoc induatur in
Abbreviated transcription (Latin):
gradu uerbum diuinum in
cora credentiũ seminans.
animoꝵ corporumq languores
curans: captiuos uinculatos¬
q redimens. uiduarum et¬
mopum pre omnib curam
gerens. plebem sibi a dño cõ¬
missam rite gubernabat.
Qua propter undiq ad ho¬
minẽ dei diuersis fatigati
infirmitatib confluxerũt:
quos sc̃ãrum medicinis ora¬
tionum sanauit. omnes ad
se quocumq morbo afflictos
re angustiatos tristi sanos et
hilares domum remeare fecit.
Nec in domo salutis du mor¬
b manere ualuit. sed qͣnto
propius accessit. tanto uelociꝰ
recessit. nec michi singulas
uirtutũ eius species noĩa
narrare ꝓpositum est. sed uite
scĩtatem paucis perstrr gere
uerbis: ne ineloquentie nee
tarditate multiplex signoꝵ
ꝑ eum gestorum fama magiᷤ
obscuretur. quam laudetur.
doctiorib illa reluquens.
quo uero fine presens hoc¬
sedm scã illa anima desere¬
ret. solum michi dicere suf¬
et sex annis predicte ciuita¬
tis popłm a domino sibi cre¬
ditum rite gubernaret: die

Expanded text:
gradu verbum divinum in corda credentium seminans, animarum corporumque languores curans, captivos vinculatosque redimens, viduarum inopumque prae omnibus curam gerens, plebem sibi a Domino creditam rite gubernabat.Quapropter undique ad hominem Dei diuersis fatigati infirmitatibus confluxerunt quos sanctarum medicinis orationum sanauit omnesque ad se quocumque morbo afflictos re angustiatos sanos et hilaros domum remeare fecit; nec in domo salutis diu morbus manere ualuit sed quanto proprius accessit tanto uelocius recessit. Nec mihi singulas uirtutum eius species nominatim enarrare propositum est sed uitae sanctitatem paucis perstringere uerbis ne ineloquentiae meae tarditate multper eum gestorum fama magis obscuretur quam laudetur, doctioribus illa relinquens, quo fine praesens saeculum sancta illa anima deseruerit solum mihi dicere sufet sex annos praedictae civitatis populum a Domino sibi creditum rite gubernavit. 10.
Abbreviated transcription (Latin):
et in seruitutem illos redege¬
runt usq in hunc diem. et
residua regna et insulas
que aliquando restiterant
illis exterminauerunt: et
in potestatem redegerunt.
Cum amicis autem suis et
qui in ip̃is requiem habebãt.
conseruauerunt amicitiam.
Et optinuerunt regna que
erant proxima et q̃ longe
quia quicumq audiebant
nomen eoꝵ timebant eos.
Quib uero uellent auxilio
ẽẽ ut regnarent regnabant.¬
ualde. Et in omnib istis ne¬
mo portabat diadema. nec
induebatur purpura: ut
magnificaretur in ea: et qͥa
curiam fecerunt sibi: et co¬
tidie consulebant trecentos
iuginti consilium agentes
semꝑ de multitudine: ut q̃
digna sunt gerant: et com¬
mittunt unz homini ma¬
gistratum suum ꝑ singłos
annos dñari unuierse t̾re
sue. et omnes obediunt unr
⁊ ñ ẽ inuidia. neq zelus t̃t̾ eos.¬

Expanded text:
et in servitutem illos redegeet in servitutem illos redegerunt usque in hunc diem et residua regna et insulas quae aliquando restiterant illis exterminaverunt et in potestatem redegerunt cum amicis autem suis et qui in ipsis requiem habebant conservaverunt amicitiam et obtinuerunt regna quae erant proxima et quae longe quia quicumque audiebant nomen eorum timebant eos quibus vero vellent auxilio esse ut regnarent regnabanvalde et in omnibus istis nemo portabat diadema nec induebatur purpura ut magnificaretur in ea et quia curiam fecerunt sibi et cotidie consulebant trecentos viginti consilium agentes semper de multitudine ut quae digna sunt gerant et committunt uni homini magistratum suum per singulos annos dominari universae terrae suae et omnes oboediunt uni et non est invidia neque zelus int
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑuenerant illis ab extre¬
mis terre. contriuerunt et
ꝑcusserunt eos plaga magna.
Ceteri autem: dant eis tri¬
butum omnib annis. Et phi¬
lippum ⁊ ꝑsencitiorum regẽ.
et ceteros qui aduersum eos
arma tulerunt contͥuerũt
bello et optinuerunt eos: et
antiochum magnum regem
asie qui eis pugnam intu¬
lerat. habens centum uigĩti
elephantos. et exercitum ma¬
gnum ualde contritum ab
eis: et quia ceperunt eum
uiuum: et statuerunt ei
ut daret ip̃e. et qui regna¬
uerunt post eum tͥbutum
magnum. et daret obsides
et constitutum. et regionẽ
medoꝵ et lydos et medos de
optimis regionib eoꝵ: et ac¬
ceptas eas ab illis dederunt
eumenz regi. Et qui erant
apud elladam: uoluerunt
ire et tollere eos. Et innotu¬
it sermo his: et miserunt
ad eos aucem unũ. et pi gna¬
uerunic contra illos. Et ceci¬
derunt ex eis multi. et cap¬
tiuas duxerunt uxores eo
et filios. et diripuerunt eos. et
terram eorum possederunt.
Et destruxerunt muros eoꝵ

Expanded text:
supervenerant illis ab extresupervenerant illis ab extremis terrae contriverunt et percusserunt eos plaga magna ceteri autem dant eis tributum omnibus annis et Philippum et Persen Citiorum regem et ceteros qui adversus eos arma tulerunt contriverunt bello et obtinuerunt eos et Antiochum magnum regem Asiae qui eis pugnam intulerat habens centum viginti elefantos et exercitum magnum valde contritum ab eis et quia ceperunt eum vivum et statuerunt ei ut daret ipse et qui regnaverint post eum tributum magnum et daret obsides et constitutum et regionem Medorum et Lydos et Medos de optimis regionibus eorum et acceptas eas ab illis dederunt Eumeni regi et quia qui erant apud Elladam voluerunt ire et tollere eos et innotuit sermo his et miserunt ad eos ducem unum et pugnaverunt contra illos et ceciderunt ex eis multi et captivas duxerunt uxores eorum et filios et diripuerunt eos et terram eorum possederunt et destruxerunt muros eorum
Abbreviated transcription (Latin):
celictus ex eis nec unus. lc.uͦ.¬
t acceperunt spolia
eoꝵ et predam: ⁊ ca¬
put nicanoris amputauer̃t.
et dexteram eius quam ex¬
tenderat suꝑbe: E attiiler̃t
et suspenderunt contͣ ierłm.
et letatus est populus ualde.
et egerunt diem illam in le¬
ticia magna. Et constituit
agi omnib annis diem istã
terciadecima die mensis adar:
et siluit terra uida dies pau¬
cos. Et auduiit iudas nom̃
romanoꝵ quia sunt poten¬
tes uirib. et acquiescunt
ad omnia que postulant᷑
ab eis. Et quicumq accesser̃t
ad eos statuerunt cum eis
amicitias. et quia sunt po¬
tentes uiribus. Et audier̃t
prelia eoꝵ: et uirtutes bo¬
nas quas faciunt in galatia.
quia optinuerunt eos: et
duxerunt subtributum: et
quanta fecerunt in regione
hispanie: et quod in potesta¬
tem redegerunt metalla ar-¬
genti et auri que illic sũt:
et possederunt omnẽ locũ
consilio suo et pacientia
oca que longe erant
ualde ab eis: et reges qui

Expanded text:
relictus ex eis nec unus erelictus ex eis nec unus et acceperunt spolia eorum et praedam et caput Nicanoris amputaverunt et dexteram eius quam extenderat superbe et adtulerunt et suspenderunt contra Hierusalem et laetatus est populus valde et egerunt diem illam in laetitia magna et constituit agi omnibus annis diem istam tertiadecima die mensis adar et siluit terra Iuda dies paucos et audivit Iudas nomen Romanorum quia sunt potentes viribus et adquiescunt ad omnia quae postulantur ab eis et quicumque accesserunt ad eos statuerunt cum eis amicitias et quia sunt potentes viribus audierunt proelia eorum et virtutes bonas quas faciunt in Galatia quia obtinuerunt eos et duxerunt sub tributum et quanta fecerunt in regione Hispaniae et quod in potestate redegerunt metalla argenti et auri quae illic sunt et possederunt omnem locum consilio suo et patientia locos qui longe erant valde ab eis et reges qui
Abbreviated transcription (Latin):
ab ierłm:. et castra ap¬
plicuit ad bethoron: et occur¬
rit illi exercitus syrie. Et iu¬
das applicuit in adarsa:. cũ
trib milib. Et orauit udas
et dixit. Qui missi erant a
rege sennacherim. domine qui
blasphemauerũt: exiit ange¬
lus et ꝑcussit ex eis centum
octoginta quinq milia. Sic
contere exercitum istum in
conspectu nr̃o hodie ⁊ sciant
cetereri quia male locutꝰ est
suꝑ sc̃a tua et iudica illũ
scd̃m maliciam eus. Et cõ¬
miserunt exercitus p̾liũ
terciadecima die m̃sis adar:
et contrita sunt castra nica¬
noris: et cecidit ip̃e pͥmus
in preliõ. ut uidit autem ex¬
ercitus eius quia cecidit ni¬
canor: proiecerũt arma sua
et fugerunt. Et ꝑsecuti sũt
eos uia uniꝰ diei abadasor
usq quo ueniatur ĩ gazara.
Et tubis ceciner̃t post eos
cum significatioĩb ⁊ exierũt
de omnib castellis uide in
cirtuitu. et slentilabant eos
cornib. Et conuertebantur
iterum ad eos. et ceciderunt
omrues gladio: et non est

Expanded text:
alem et castra adplicuit ad Bethoron et occurrit illi exercitus Syriae et Iudas adplicuit in Adarsa cum tribus milibus viris et oravit Iudas et dixit qui missi erant a rege Sennacherib Domine qui blasphemaverunt te exiit angelus et percussit ex eis centum octoginta quinque milia sic percute exercitum istum in conspectu nostro hodie et sciant ceteri quia male locutus est super sancta tua et iudica illum secundum malitiam illius et commiserunt exercitus proelium tertiadecima die mensis adar et contrita sunt castra Nicanoris et cecidit ipse primus in proelio ut vidit autem exercitus eius quia cecidit Nicanor proiecerunt arma sua et fugerunt et persecuti sunt eos viam diei unius ab Adasor usquequo veniatur Gazera et tubis cecinerunt post eos cum significationibus et exierunt de omnibus castellis Iudae in circuitu et ventilabant eos cornibus et convertebantur iterum ad eos et ceciderunt omnes gladio et non est
Abbreviated transcription (Latin):
euo tener. ad liberalia rudi¬
menta dispositus: doctores
summos breui equiperauit.
Docili quoq puero gr̃a dei
non defuit: eius utam om̃i
morum honestate pornans.

Expanded text:
evo tener, ad liberalia rudimenta dispositus, doctores summos brevi aequiparavit. docili quoque puero gratia Dei non defuit, vitam ejus omni morum honestate commendans.
Abbreviated transcription (Latin):
ueo. Si unus et sculti. ⁊ m̃s
occasus erit: quid michi pro¬
dest quod maiorem sapientie
dedi oꝑamꝰ. Locutusq cum
mente mear: animaduerti.
quod hoc quoq eẽt uanitas.
Non enum erit memoria
sapientis. similiter ut stulti.
pora obliuione cuncta parit̾
operirent.¬

Expanded text:
meo: Si unus et stulti et meus meo: Si unus et stulti et meus occasus erit, quid mihi prodest quod majorem sapientiae dedi operam? Locutusque cum mente mea, animadverti quod hoc quoque esset vanitas. Non enim erit memoria sapientis similiter ut stulti pora oblivione cuncta pariter operient
Abbreviated transcription (Latin):
qui fueruit ante me derłin.
Coacerua michi argeitũ
et aurum: et substantia
regum. a prouinciarũ. fei
mͥ cantores et cantatrices.
et delicias filiorum hom̃ũ
cyphos. et urceos. in ministero.
ad uina fundenda: et suꝑ gͦsi
sum opib. omnes qͥ fuerun
omnia que de idcrauerunt
oculi mei. non negani eis. Ha
ꝓhibui cor meũ qͥn õi uolup¬
tate frueretur: et oblectaret᷑
se in hus que paraueram. Et
hanc ratus sum partem meã.
si uterer labore meo. Cũq con¬
uertissem me ad uniuersa oꝑi
que fecerunt manus mee.
et ad labores in quib frustu
sudaueram: uidi in omnib
uanitatem et afflictionem
animi. et nichil ꝑmauere
sub sole. Transiui ad ꝑ con¬
templandam sapientiam:
errores q et stulticiam. Quid
est in quam homo. ut sequi
possit regem factorem siĩrꝰ
Et uidi quia tantum prece¬
deret sapientia stulticiam:
Sapients oculi in capite eiꝰ.
stulti intenebris ambulat.
Et adici quod unus utrĩq
ẽ interitus. Et cixi in corde

Expanded text:
qui fuerunt ante me in Jerusalem. Coacervavi mihi argentum et aurum, et substantias regum ac provinciarum; feci mihi cantores et cantatrices, et delicias filiorum hominum; scyphos et urceos in ministerio ad vina fundenda. Et supergressus sum opibus omnes qui fuerunt omnia quae desideraverunt oculi mei, non negavi eis; nec prohibui cor meum, quin omni voluptate frueretur, et oblectaret se in iis quae praeparaveram; et hanc ratus sum partem meam, si uterer labore meo. Cumquque fecerant manus mee et ad laborem in quo frustra sudaveram, vidi in omnibus vanitatem et afflictianimi, et nihil permanere sub sole. Transivi ad contemplandum sapientiam, erroresque et stultitiam. Quid est, inquam, homo, ut sequi possit regem Factorem suum? Et vidi quia tantum praecederet sapientia stultitiam, Sapientis oculi in capite ejus: stultus in tenebris ambulEt didici quod unus utriusque esset interitus. Et dixi in corde
Abbreviated transcription (Latin):
Cucta sub sole: et ecce uniu̾sa
uanitas. ⁊ afflictio sp̃c. Pũsi
difficile corriguntur: et stul¬
torum infinitus ẽ numerus.
Locritus sum in corde meo ditẽs.
ecce magniis eftectus sum. et
precessi sapientia omnes qui
fuerunt ante me in ierłm. ⁊
mens mea. contemplata est
multa sapienter. et didicit.
Dediq cor meum: ut scirem
prudentiam. atq doctrinã.
erroresq et stulticiam. Et ag¬
noui quod in huis quoq ẽẽt
labor. et afflictio spiritꝰ. eo qd̃
in multa sapientia multã
sit in dignatio: et qui addit
bonis: et uidi quod hoc quoq
ẽẽt uanitas. Risum reputaui
etrorem et gaudio dixi. Quid
frustra deciperisꝰ Cogitauiĩ
corde meo abstrahere a uino
carnem meam: ut animum
meum transferrem ad sapi¬
entiam deuitaremq stutti-¬
ciam donec uiderem qͥd eẽt
utile filiis hominũ. quo fc̃o
opus est sub sole numero die¬
rum utte sue. ¶Nagnificaui
oꝑa mea: edificau m domos.
plantanz uineas. feci hortos.⁊
pomer a et conseui ea cuncti

Expanded text:
unt sub sole, et ecce universa vanitas, et afflictio spiritus. Perversi difficile corriguntur, et stultorum infinitus est numerus. Locutus sum in corde meo, dicens: Ecce magnus effectus sum, et praecessi sapientia omnes, qui fuerunt ante me in Jerusalem: et mens mea contemplata est multa sapienter, et didicit. Dedique cor meum, ut scirem prudentiam, atque doctrinam, erroresque et stultitiam; Et agnovi quod in his quoque esset labor, et afflictio spiritus. Eo quod in multa sapientia, multa sit indignatio: et qui addit bonis. Et vidi quod hoc quoque esset vanitas. Risum reputavi errorem: et gaudio dixi: Quid frustra deciperis? Cogitavi in corde meo abstrahere a vino carnem meam. ut animum meum transferrem ad sapientiam, devitaremque stultitiam. Donec viderem quid esset utile filiis hominum: quo facto opus est sub sole numero dierum vitae suae. Magnificavi opera mea: aedificavi mihi domos, et plantavi vineas: Feci hortos, et pomaria, et consevi ea cuncti
Abbreviated transcription (Latin):
Et luxerũt speciosa pastoꝵ.
et exsiccatum est uertex car¬
meli. Hec dicit dominus.
Suꝑ trib scelerib damasci.
et suꝑ quatuor non conuer¬
tam eum: eo quod tritura¬
uerit in plaustris ferreis
galaad. Et mittam ignem
in domum arahel: et deuo¬
rabit domos benadad. Et
conteram uerticem clamas¬
ci. et disperlam habitato¬
rem de campo ydoli. et te¬
nentem sceptrum de domo
uoluptatis: et transferet᷑
populus syrie. et ꝙyrenen.
dicit dominus. Sec dicit
dominus. Super tribus
scelerib gaze. et suꝑ qua¬
tuor non conuertam eam:
eo quod transtulerit capti¬
uitatem perfectam: ut cõ¬
cluderet eam inidumea.
Et mittam ignem in mu¬
rum gaze: et deuorabit
edes eius. Et disperdam
habitatorem de azoto: et
tenentem sceptrum de as¬
calone. Et conuertã manũ
meam super accaron: et
ꝑibunt. reliqui philistinoꝵ
dicit dominus deus. Dec
dicit dominus. Suꝑ trib
scelerib tyri. et suꝑ quatuor
non conuertam eum: eoquod
concluserint captiuitatem

Expanded text:
uxerunt speciosa pastorum, et exsiccatus est vertex Carmeli. Haec dicit Dominus: Super tribus sceleribus Damasci, et super quatuor non convertam eum: eo quod trituraverint in plaustris ferreis Galaad. Et mittam ignem in domum Azael, Et devorabit domos Benadad. Et conteram vectem Damasci: et disperdam habitatorem de campo idoli. et tenentem sceptrum de domo voluptatis: et transferetur populus Syriae Cyrenen, dicit Dominus. Haec dicit Dominus: Super tribus sceleribus Gazae, et super quatuor non convertam eum: eo quod transtulerint captivitatem perfectam, ut concluderent eam in Idumaea. Et mittam ignem in murum Gazae, et devorabit aedes ejus. Et disperdam habitatorem de Azoto, et tenentem sceptrum de Ascalone: Et convertam manum meam super Accaron, et peribunt reliqui Philisthinorum, dicit Dominus Deus haec dicit Dominus super tribus sceleribus Tyri et super quattuor non convertam eum eo quod concluserint captivitatem
Abbreviated transcription (Latin):
dio fratrum suum et uio¬
lauerit miscdiam euis: ⁊
tenuerit ultra furorem suũ.
et indignationem suã ser¬
uauerit usq in finem. Mit¬
tam ignem intheman. et
deuorabit edes bosre. Dec
dicit dominus. Suꝑ tͥbus
scelerib filiorum ammoN.
et super quatuor ñ conuer¬
tam eum: eoquod dissecu̾it
pregnantes galaad ad di-¬
latandum terminũ suũ.
Et succendam ignẽ ĩmuro
rabbath. et deuorabit edes
eius inululatu. in die bel¬
li. et inturbine et in die
commotionis. Et ibit mel¬
chom in captiuitatem. ip̃e
et pͥncipes eius simul: dic̃
dominus.¬

Expanded text:
et violaverit misericordiam eius et tenuerit ultra furorem suum et indignationem suam servaverit usque in finem mittam ignem in Theman et devorabit aedes Bosrae haec dicit Dominus super tribus sceleribus filiorum Ammon et super quattuor non convertam eum eo quod dissecuerit praegnantes Galaad ad dilatandum terminum suum et succendam ignem in muro Rabbae et devorabit aedes eius in ululatu in die belli et in turbine in die commotionis et ibit Melchom in captivitatem ipse et principes eius simul dicit Dominus
Abbreviated transcription (Latin):
bonum. excidetur ⁊ in ignẽ
mittetur. Et imponens illũ
in iumentũ suum. duxit in
stabulum: et curam eius egit.
Iumentum eius est caro. in
qua ad nos uenire dignatꝰ
est. in quo sauciũ imposuit:
quia peccata nr̃a portauit
in corpore suo suꝑ lignum.
et iuxta aliam parabolam.
inuentam que errauerat
ouem. humeris suis impo
gat stabularius. quod ĩduo¬
bus denariis non accepit:
cum dicit apls. Se uͥginib
autem preceptum domini
non habeo. consilium autem
do: itemq et dominus ordi¬
nauit hus qui euangelium
annuntiant de euangelio ui¬
uere. sed non usi sumus hac
potestate. nequem ur̃m graua¬
remus. Cui rediens quod pro¬
miserat debitor reddet. quia
ueniens iniudicio dñs dicit.
quia suꝑ pauca fuisti fidelis.
supra multa te conscituam¬

Expanded text:
bonum, excidetur, et in ignem bonum, excidetur, et in ignem mittetur . Et imponens illum in jumentum suum, duxit in stabulum, et curam ejus egit. Jumentum ejus est caro, in qua ad nos venire dignatus est. In quo saucium imposuit, quia peccata nostra ipse portavit in corpore suo super lignum ; et juxta aliam parabolam, inventam, quae erraverat ogat stabularius, quod in duobus denariis non accepit, cum dicit Apostolus: De virginibus autem praeceptum Domini non habeo, consilium autem do . Itemque: Et Dominus ordinavit his qui Evangelium annuntiant de Evangelio vivere . Sed non usi sumus hac potestate, ne quem vestrum gravaremus . Cui rediens quod promiserat, debitor reddet, quia veniens in judicio Dominus dicit: Quia super pauca fuisti fidelis, super multa te cons