comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
multis iniuriosissimis. & contu¬
meliis. inconspectu adstantiũ
uerba infacĩe illius iacularet¬
& in properus sine numero qui¬
bus honoribus tot tempora
honorifice sub ducibus ditione
uitã sub deduceret. ut tantã
contumeliã inferre pontifex non
debiss&. ut tanti uiri talisq sũmi
principis filiam libidinosus mexem¬
plum maloꝵ usq ad partũ deduce¬
hilari uultu modestis & pacificis
uerbis excusationẽ inferre
dicens. Ad romã mẽ iturũ pro¬
misi limina supplex que rendi
apostolorũ principis petri. Cuius
aecclesiae euangelica auctorita¬
te fundata esse dibscitur. cuius
submundi thalamo censorẽ ad
ri petri successit inhonorẽ apos¬
tolicus uir. & scĩssimus ten& prima¬
tum insacris constitutus ordinib
Mitte quẽ uis prudentẽ inecũ parĩt
ut de praesentur in conspectu
tanti pontifici acderẽ sententia
& ibi normalit̃ diũdicer. Nehuiꝰ
reus appareã criminis. Ex carita¬

Expanded text:
multis iniuriosissimis et contumultis iniuriosissimis et contumeliis in conspectu adstantium verbis in faciem illius iacularet et inproperiis sine numero, quibus hhonorifice sub duci dictione vitam deduceret, ut tantam contumeliam intulere pontifex non debuisset, ut tanti viri et talisque summi principis filiam libidinosus in exemplum malorum usque ad partum deducehilari vultu, modestis et pacifacis verbis excusationem inferre, dicens: 'AdRomam me iturum promisi, limina supplex quaerendi apostolorum principis Petri, cuius ecclesiae euangelica auctoritate fundata esse dinoscitur; cuius sub munri Petri successit in honorem, apostolicus vir et sanctissimus, tenet primatum, in sacris constitutus ordinibus. Mitte quemvis prudentem mecum pariter, ut depraesentetur in conspectu tanti pontifici hac de re sententia, et ibi normaliter diiudicer, ne huius reus appaream criminis. Ex carita
Abbreviated transcription (Latin):
martyrio dõ propinare decreue¬
rat. Stans uero miles xp̃iense
precinctus incertaminis campo.
eorde intrepidus diei illius hr¬
mnficabat tertiã. In qua domo
erpeus parieti infixus est suꝑ
quem sus pensis patrociniis ac¬
cense lucernat. studiosissimã
cum suis fundebat orationẽ ad
dñm. Audientes autem inchoro
dõ deuotissimi ep̃i currentiũ
impetum. & sonitus equorũ in¬
unus ex eis dechoro prosiliens.
ad aditũ domusdum proter¬
uamente cum clypeis & astis
infra septa domus intrare multi¬
tudine̾ cerneret. magistri auri¬
bus in conspectu condiscipulorũ
tionis rei. sed perhos remunera¬
prosiliens exequo. quo sedebat.
Erat namq in medio uestibuli.
petra posita. sicut mos est me
quum ascendentiũ. suꝑ quam
exiliens stans uirga suffultus.
epm adse deduci. praeceperat.
Oum autẽ deductũ. temporali
gloria elatus ex occasione
bus socerũ non habere testatꝰ
est. Cum hec praedictus prin¬
ceps audire contempsisseo. &

Expanded text:
martyrio Deo propinare decrevemartyrio Deo propinare decreverat. Stans vero milex Christi ense praecinctus in certaminis campo, corde intrepidus, diei illius ymnificabat tertiam; in qua domo clippeus parieti infixus erat, super quem suspensis patrocineis, aecense lucerne, studiosissimam cum suis fundens orationem. 14. Audientes autem in choro Deo devotissimi episcopi currentium impetum et sonitum equorum inunus ex his de choro prosiliens ad aditum domui, dum proterva niente cum clippeis et astis infra septa domui intrare multitudinem cerneret, magistri auribus in consptionis rei, sed per hos remuneraprosiliens ex equo quo sedebat, – erat namque in medio vestibulo petra posita, sicut mos est in equum ascendentium, – super quam exiliens, stans virga suffultus, episcopum ad se deduci praeciperat. Dum autem deductum, temporalis gloriae elatus, ex occasione bus socerum non habere protestatus est. 15. Cum haec praedictus princeps audire contempsisset et
Abbreviated transcription (Latin):
aastintibus inquisit̃a quis
ss nefinda auder& comintee
ascitentiã. ut tantiuiri sobole
Q Sumpsisset commix tione sotia
Ilanamq exxterrita. & nimio
puore perculsa. ep̃i secomiix¬
ue hoc contigisse professa est
sllero temporalis gloriae in dõ¬
ntus inuehementissimã ex arsit
rim ita asius uidx retentus ut
ioprias. in eã. non inmitteret
mainis. & suo ense prostraretur
pose secerneret: tunc priuauit
em substantus rebusq omnibus.
mexili dampnationẽ in ausoniã
arexit. In qua dampnatione.
paedicta iam femina usq ad
nortis permansit diẽ. Erat aut̃
ngermanus nomine landbertꝰ
quidũ successoris cerneret con¬
usionẽ nimio furore repletus.¬
ad suam condampnationẽ ar¬
repto comitatu pro ut posset
suae animȩ explere nequitiã.
docissimo cursu percallẽ post
uenerabilẽ dĩ famulũ intrepidꝰ
ter explicare conatus est usq
dum perueniss& ad uillã nuncu¬
þantẽ hel phindorf in qua cęles¬
ti sede beatus ep̃s propriã animã

Expanded text:
bus inquisita, quis haec nefandam auderetur committere sententiam, ut tanti viri sobolem praesumpsisset cummistione sotiari: illa namque exterrita et nimio pavore perculsa, episcopi se commiscione hoc contegisse professa est. Pater vero, temporalis glorie indomitus, in vehementissimam eiram, ita a suis vix contentus, ut proprias in eam non inmitteretur manus et suam ense prostraretur posse se cerneret, tunc privavit eam substantiis rebusque omnibus, in exilii damnationem in Ausoniam direxit, in qua damnatione praedicta iam femina usque ad mortis permansit diem. Erat namque ei germanus nomine Lantperhtus, qui dum suae sororis cerneret confusionem, nimio furore ad suae condamnationem, arrepto comitatu, prout posset suae anime explere nequitiam, velucissimo curso per callem post venerabilem Dei famulum intrepidus iter explicare conatus est, usque dum pervenisset ad villam nuncupantem Helphindorf, in quam caelesti sede beatus episcopus propriam animam
Abbreviated transcription (Latin):
bantur: fideliũ cordibus absq
lectione cognita esse noscuntur:
que quanta. & qualia miracula
illic perscõs suos adhonorẽ
& gloriã nominis sui dñs operare
non desinit. Pro eo ipso die noc¬
tuq psalmorũ hymnorũq de-¬
cantatio non desistit : quȩ iubente
scõ & praeclaro xp̃i martyre
beato sigismundo rege est insti¬
tuta: ibiqusq hodie dõ protegen¬
te est conseruata. Propterea illic
laudes dĩ serui canentes. ore
persoluunt illi: Qui est honor
&gloru. imperium & potestis

Expanded text:
bantur. Tamen fidelium cordibus absque bantur. Tamen fidelium cordibus absque lectione cognita esse noscuntur, quae quanta et qualia miracula hic per sanctos suos ad honorem et gloriam nominis sui Dominus operare non desinit. Pro id ipsum die noctuque psalmorum hymni decantatio non desistit, quae, iubente sancto et praeclaro Christi martyre beato Sigimundo rege, est institutum hac usque hodie, Deo protegente, est conservatum. Propterea hic laudes Dei servi canentes ore persolvunt, cui est honor et gloria, imperium et potestas
Abbreviated transcription (Latin):
agebat. solus substetisset in illo
tur. & uisibilit̾ turbã martrrũ
cernens. uerberatus etiã increpa¬
tur. quod uel diedominico aec¬
clesiae solus deesset. uel illud
ret. Quod ido misericordit ascĩs
factũ constitit. ut aurifex ille con¬
fternatus & territus. salutare sibi
nomen poposceret: statimq x pianꝰ
familias quintii egregii. atq hono¬
rati uiri cum ita paralysinfuisset
obstricta. utȩtiã pedũ usus nrga
retur: auiro suo. ut illic permul¬
tum itineris spatiũ de ferretur
poposcit. Quo cum perurnisset
tiũ manibus in lata: pedibus ad
diuersoriũ rediit hac sanitate
de prȩmortuis restituta membris :¬
nunc miraculũ suũ ipsa circũ fert.
satis multa sunt. quȩ uel inpur¬
gatione dȩmonũ. uel in restaura
tione claudorũ. aut sanitate
febriũ. cȩterisq infirmitatibus
cotidie illic perseruos suos uirtꝰ
dñi operatur. Quȩ multa nar¬
randa sunt. si persingula scri¬

Expanded text:
ica solus substitisset, in illo ica solus substitisset, in illo tur et uisibiliter turbam martyrum cernens uerberatus etiam et increpatus, quod uel die dominico ecclesiae solus deesset uel illud fret. quod adeo misericorditer a sanctis factum constitit, ut faber ille consternatus et territus snomen poposcerit. Statim| que chriter familias .| quinti igregii . atque honorati uiri . cum ita para| litica fuisset obstricta. Vt etiam pedu usus nega| retur . a uiro suo ut istic per multorum itineris spati| um defereretur poposcit . quo cum peruenisset a famolantium manibus inla| ta pedibus ad diuersorium rediit. Ac sanitate de| praemortuis restituta membris miraculum suum| ipsa circumtulit. satis multa sunt.| Que uel in purgatione daemonum . utione claudorum aut sanitate febrium ceterisque infirmitatibus cotidie hic per servos suos virtus Domini operatur, quae multa narranda sunt, si per singula scri
Abbreviated transcription (Latin):
Neq enim hoc omittendũ est quod
perlongũ temporis tractũ beati
in nocentii: martyris membra roda¬
nus reuelauit. Iugi eñi in luuie uici¬
nũ insecispitẽ uergens. religiosa qua¬
dã soli pernitiȩ ad sepulturã mar¬
tyris famulatrix unda peruenit.
Prolatas namq reliquias lenit̃ lam¬
bens. Nonido a sinu terrae protulit
ut ingurgitis sui procellã demerge¬
ret. sed obgloriosã deuotionẽ in¬
tra ambitũ basilicae cȩterisque
martyribus sepultura praeciperet
sociari. Cuius translationẽ ascẽ
recordationis domiciano geneuen¬
se & grato agustane urbis uel
protasio tunc temporis illius loci
ep̃s. cęlebratã recolentes cotidiana
deuotione & laudibus frequenta¬
mus. quid miraculi tunc apparue¬
rit nequaquã tacendũ putaui.
Accidit ut int̾ reliquos artifices
qui inuitati conuenisse ad hoc opus
uidebantur. quidã eẽt artifex quẽ
adhuc gentilẽ esse constaret.
Hic cũ dominnco die quo cȩteri ad
expectanda diei eius festa ab ces¬

Expanded text:
Neque enim hoc omittendum est, quod per longum temporis tractum beati Innocenti martyris membra Rhodanus revelavit. Iugi enim eluviae vicinum in se caespitem vergens, religiosa quadam soli pernicie ad sepulturam martyris famulatrix unda pervenit. Prolatas namque reliquias liniter lambens, non ideo a sinu terrae protulit, ut in gurgitis sui procella demergeret, sed ob gloriosam devocione intra ambitum basilicae ceteris martyribus sepulturae praeciperet sociari. Cuius translationem a sanctae recordationis Domiciano Genavensi et Grato Agustane urbis vel Protasio tunc temporis huius loci episcopis caelebratam recolentes, cotidiana devotione et laudibus frequenta quid miraculi tunc apparuerit, nequaquam tacendum putaui. accidit, ut inter reliquos artifices, qui inuitati conuenisse ad illud opus uidebantur, quidam adesset faber quem adhuc gentilem esse constaret. hic cum dominico die quo ceteri ad exspectanda diei illius festa disces
Abbreviated transcription (Latin):
um repraehensionẽ radicitiis e¬
stirpare de promimus. Et quã us
crimmemnoxius absiftat. tamea
exemplis sectantũi atq detrabra¬
tium inpeccato animas fou&. cũ
se aprauor. ex emplis minime
abscondit. Sicq pro̾phetiat spn
eum habuisse nmirũ constat. it
religiosus & prȩnotatus presbit
post gloriae remunerationis bei¬
ti pontificis. ad cunctos quos
repperiri potuit. in sacris postos
ordinibus. ut sacro prasagio se¬
cretũ se reuelasse testatus est.
& huns esset innoxius crumis.
Uenerabilis dĩ ep̃s. ut pollicitus
est apostolorũ sesimulat que

Expanded text:
tium reprehensionem radicitus etium reprehensionem radicitus extirpare depromimus: et quamvis crimine innoxius absistat, tamen exemplis sectantium atque detrahentium in peccato animas fovet, cum se a pravorum exemplis minime abscondit'. Sicque prophetie spiritum eum habuisse nimirum constat, ut relegiosus et praenotatus presbiter post gloriae remunerationis beati pontificis ad cunctis quos reppereri potuit in sacris positis ordinibus, ut sacer prosagine secretum se revelasse testatus est, et huius esset innoxius crimine. 12. Venerabilis Dei episcopas, ut pollicitus est, apostolorum se l
Abbreviated transcription (Latin):
cipelicentia. salutatis cunctis. tam
profectus est. In egressione Autẽ
illius tota ciuitas in luctũ conier¬
sa est. tam egẽm quã locupletes.
Ne tanti pontificis praesentia orba¬
ti permanẽrent optabant. In cuiꝰ
comitãtu clericor cautela ad secu¬
ta est. Erat enim uirscissimus pro¬
phetiae spũplenus. ut legentibus
occasionẽ sũbtrahã prophetiã illi¬
us intermultas unã innotẽsco. Cũ
enim exurbe exiret uir urneran¬
dus. quendã religiosũ prȩsbiterũ
Nomme uulflecuũ ad se accerse¬
rat. prophetiae spũ. secretũ in¬
dicans ait. Adtende dilectissime
mi frat᷑. ut necui me uiuente dix¬
cris. Cum enim diuersis cruciatib
excuiusdam crimine ine uitã finis¬
se audieris. tunc datur intelligi
ut omnibus insacris constitutis ꝙ¬
dinibus denuntiare debras. utr
eor quis ignania deliquata. hin
criminis noxiũ me iudic&. &
quasi imitando hunuis rei exempl
& suo labetur statu. quia docem¬

Expanded text:
cipe licentia, salutatis a cunccipe licentia, salutatis a cuncprofectus est. Egrediente autem illius tota civitas in funere conversa est, tam egeni quam locupletes, ne tanti pontificis orbati permanerent. In cuius comitatu clericorum cautela adsecuta est. Erat enim vir sanctissimus prophetiae spiritu plenus; ut legentibus occasionem subtraham, prophetiam illius inter multas unam innotesco. 11. Cum vero ex urbe exiret vir venerandus, quendam relegiosum presbiterum nomine Wolfleicum ad se accerserat; prophetiae spiritu secretum indicans, ait: 'Adtende, dilectissime mi frater, ut ne cui, me vivente, dixeris. Cum enim diversis cruciatibus ex cuiusdam crimine vitam finisse audieris, ut omnibus in sacris constitutis ordinibus denuntiare debeas, ut ne eorum quis ignavie delinquat, ut huius criminis noxium me iudicet et quasi imitando huius rei exemplo ex suo labetur statu, quia docen
Abbreviated transcription (Latin):
iam minime stuprũ abscondere
potuerunt. Facto inuice consilio
ad sc̃issimi uiri haimhramini ep̃i
pedibus prouoluti sunt. se instu¬
pro deprȩhensos esse insinuant.
& nullomodo cruciatus euadere
possent. Nisi illius pietatis inspi¬
ramint supernus iudex lapsis
porrex iss& manũ. Plus enim ut
peccantiũ mos est presentis
penas pertimescebant quam
perpetuae cruciatus. animarum.
Cepit itaq scĩssimus uir gementiũ
condolere sermonibus. commissũ
tamen peccatũ aerit increpando
arguens. Animȩ dampnationẽ per¬
timescere magis deberent. Insinuans
quam temporalia corporũ supplitia.
pęmtentiae modũ his indicauit.
pietatis tamen manũ non subtraherᷤ
missum scelus mittere deberent. ut
facilius euã derent cruciatus. Prę¬
sciebat uruerandus pontifex ut si
hoc inpublicũ euerteret crimen.
nullomodo his urmã apatre puellȩ
impetrare potuisset. Tunc secriminis
alieni reum fieri. optulit. ut ab his
flagellum quod pertimescebant.

Expanded text:
iam minime stuprum abscondere iam minime stuprum abscondere potuerunt. Facto invicem consilio, ad sanctissimi viri Haimhrammi episcopi pedibus provoluti sunt, se in stupro deprehensos esse insinuant, et nullo modo cruciatus evadere possent, nisi illius pietatis inspiramine B peporrexisset manum. Plus enim, ut peccantium mos est, praesentes poenas pertimescebant quam perpetuae cruciatus animarum. Coepit itaque sanctissimus vir gementium condolere sermonibus, commissum tamen peccatum acriter increpando arguens, animae damnationem pertimescere magis deberent insinuans quam temporalem corporum supplicia. Penitentiae modum his indicans, pietatis manum non subtrahens, quibus missumfacilius evaderent cruciatos. Praesciebat venerandus pontifex, ut, si hoc in publicum everteret crimen, nullo modo his veniam a patre puelle impetrare potuisset. Tunc se criminis alieni reum fieri optulit, ut ab his flagellum quam pertimescebant
Abbreviated transcription (Latin):
aunculo laboris sui. soluens sibi¬
san sotiare & perenm gaudio
t munerare uoluis set. qui intrẽ¬
ndus expectabat ut robustus
nis acremunerationis dĩe expee¬
poribus. dienoctuq in antiquum
hostem orationis iuerone exten¬
so brachio iaculari non cessabat.
Coepitnamq licentiã acunctis in¬
habitantibus poposcere. ut oratio¬
nis studio. Adromã ire licentiã
ei concedere deberent. Erateñ
conuerbalis supra modũ tam̃ cũ
feminis. quã cumuiris. quorum
sollertẽ inpectoris uenis conditã
regebat curã. quibus ut praeua¬
luit singillatim inrigabat pec¬
ficer& in lata diligentissima.
in pertiebatur secreta. ut pene
nullum pertransisset. incuius
uel scintillã. non sereret diuina.
Eonamq tempore praedictus &
in luster dux prȩnotate gentis
habebatfiliã uocabulo ota.
quȩ suo libidme atq suadente
diabolo acuiusdã iudicis filio.
nuncupante sigibaldo fuiss&
deuicta. ita utinutero concipe¬
r&. Cȩperunt utriq interse¬
m&cipsos congemescerr . dum

Expanded text:
nculo laboris sui solvens sibi sociare et perenni gaudio remunerare voluisset, qui intrepidus expectabat, ut robustus nis ac remunerationis dieporibus die noctuque in antiquum hostem orationis mucrone extenso brachio iaculari non cessabat. Coepit namque licentiam a cunctis inhabitantibus poposcere, ut orationis studio ad Romam ire licentiam ei concedere deberent. Erat enim conversabilis supra modum tam cum feminis quam cum viris, quorum sollertem in pectoris venis conditam regebat curam; quibus, ut praevaluit, singillatim inrigabat pecficeret inlata, diligentissima inpertiebatur secreta, ut pene nullum pertransisset, in cuius corde vel scintillam non sereret divinam. 9. Eo namque tempore praedictus et inluster dux praenotate gentis habebat filiam vocabulo Ota, que suo libidine atque suadente diabolo a cuiusdam iudicis filio nuncupante Sigibaldo fuisset devicta, ita ut in utero conciperet. Coeperunt utrique inter semet ipsos congemiscere, dum
Abbreviated transcription (Latin):
uerat. Adlocũ dilectum cin
prrurmret. occasionẽ egred¬
endi contulerat. Eratnamq
inloco fons qui perspicuans ena¬
nabat aquas. ubi uictoriae il
agone. quã optabat certana
elegerat campum. Secuusda
rei quasi expectandi similis
ut discipulorũ miraretur is
cunis rei pontificis cura ma
pectore. Hactum est ait̃es
prenotati. ducis filia infas
a pertere prehensa fuissa &¬

Expanded text:
 dilectum cum pervenerat, occansionem egredere contulerat. Erat namque in loco fons, qui prospicuas emanabat aquas, ubi victoriae in agone quam optabat certaminis elegerat campum. Se cuiusdam rei quasi expectandi simulat, ut discipulorum mirarentur agmina, cuius rei pontifici cura inesset pectore. Factum est autem, dum praenotati ducis filia in stupro aperte reprehensa fuiss
Abbreviated transcription (Latin):
oritione confirmat. Tenere me com.¬
mlitones optimi seculariũ quidem
bellor signa perspicitis: sed non ad
hec arma prouoco: Non ad hȩc bella
anmos ur̃os uirtutemq cohortor.
Alud nobis genus eligendũ est
paeliox: non perhos gladios potes.
e adregna caelestia properare
Aobir nobis opus est animor inuicta
defensio: fidẽ quã dõ promisimus
multimis custo dire. lam de cõmili¬¬
tonũ nr̃oꝵ gloria mea qui diumo

Expanded text:
oracione confer| mat tenere me commoracione confer| mat tenere me commilitones optim“us” secularium| quidem bellorum signa perspicitis . sed non ad hec ar| ma prouoco . non ad haec bella animos uestros| uirtutemque conpello . aliod nobis genus elegendum| est praeliorum non per hos gladios potest . ad regna| caelestia properare. Robor nobis opus est animorum| inuicta defensio est. Fidem quam deo promiseris in| ultimes costodire. Iam de commilitonum nostrorum| gloriam ea que di
Abbreviated transcription (Latin):
tiae deuotione promittere. qui.
immo fortissimi commilitones ola
deuotas animas subdamus prȩto¬
sissime passioni. Sit nobis uirilis
animus: fides inuiolata permanea.
Iam cerno ante tribunal xp̃i stint
eos: quos neci paulo ante satelles
regius deputauit. Illa uero gle
est : quȩ aeternitatẽ beata uitȩ
huius brȩuitas mercatur. Aequal
omnes animo: una uoce responsu
piblice romana arma susce pimus.
eceptis: insi inftituti legibus epia
iis priecepisse tẽ aut sacrilegus
loigus latitantes: nos uero om̃s¬
apaiosi c̃e. cognosce: habebis po¬
estidiae subdita omnia corpora.
niscnti praecepit iussione: ut iterũ
decinũ renouatę crudelitatis
ordo consumeret. Post hanc uoce
ad legionẽ uelocit properatur.
erudelia praecepta peraguntur.
reliqui uero ut octodor. redeant
iibentur. Tunc ex superius quẽ
ante principẽ uel campi ductorẽ
superius memoraui: correctis legi¬¬
ons suae signis. hac circũ stantes

Expanded text:
liciae deuocione promit| tere. Quin liciae deuocione promit| tere. Quin immo fortissimi commilitonis . olim deuot\a/s| animas subdamus praeciosissimae passioni sit no| bis uirilis animus . fides inuiolata permaneat. Iam| cerno ante tribunal christi stantes eos quos neci . paulo| ante satellis regius depotauit illa uero gloria est . quae| aeternitatem beatam uitae huius breuitatem erca| tur. Aequali omnes animo. Vna uoce responsum pupuci . romana arma suscipi| mus. praeceptes. Nisi instituti legibus chririmus praecepisse te . ut aut| sacrilegies longius latitantes. Nos omnes christianos| esse cognosce . habebis potestati tuae subdita| omnium corpora Inclemente praecipet iussione . ut iterum de| cimum renouate crudilitates ordo consummeret .| post anc uocem ad legionem uelociter properatur .| crudilia praecepta peraguntur reliquos+ octodorum| redeant . iubetur. Tunc exsuperius quem ante prenci| pem uel campidoctorem superius memoraui superius| legionis sui signis hac circumstantes
Abbreviated transcription (Latin):
cens maiorẽ armis omnibus xp̃iane
mortalibus dextris obstitissetꝰ.
quinimmo cepti operis fidẽ per-¬
enni religione complerent
Actenus exempla sacris inserta qd¬
bus legebamus: iam mutic pers
metipsos quos sequi deberemus
imus. Ecce uallatus sum comm
meo funestus satelles abstraeri
aspersus sum cruore scorũ. &sai
Et dubito eorũ sequi nec est: quo
gratulans admiror exemplĩ. &ni
cat cogitare quid imperator iub
qui sorti mortalitatis aequalis el
Si habere aliquid uiriũ imperaton
praecepta potuissent. circa bradi¬
morũ trium pueroꝵ corpora regs
persarũ ualuiss& incendiũ: Necen¬
tempnere ora leonũ lacu clausus
menta olim dedisse nos memin:
quod contemptu lucis istius &ut
speratione uite defensare rembil¬
licã deberemus. Iam tunc pronis
mei corporis uilitatẽ. & spopond
hanc imperatoribus fidẽ: nec ti
mihi ullus tunc regna caeliha
promittebat. Quid xp̃o sponaens
faciendũ est: si hoc potuimus i¬

Expanded text:
cens . maiorem armes omnibus . christiane|cens . maiorem armes omnibus . christiane|mortalibus dexteris obuiaret . quin immo .| caepti operis fidem perennem religionem conplete| actenus . exempla sacris inserta codicibus legebamus| Iam nunc per nosmet ipsos quos sequi deberemus as| peximus. Ecce uallatus sum commimeo funestus satel| les eripuit. Aspersus sum cruores sanctoEt dubito eorum sequi| necem quorum gratulans ammiror exemplum .| et uacat cogitare quid imperar iubeat qui sorte| mihi mortalitates equales est. Si habere aliquid| uirium imperatorea praecepta potuissent circa| beatissimorum puerorum corpora reges persarum ualuis| set incendium . nec contemnere lementa olim dedisse| nos menime quod contemtu lucis istius et disperacione| uitae defensare rem puplicam deberemus . iam tunc| promisi mei corporis uilitatem et spopondi hanc impe| ratoribus fidem . nec tamen mihi ullus tunc regna| celestia promittebat . quid christo . spondente facien| dum est . si hoc potuemus mi
Abbreviated transcription (Latin):
dus suis hac seueritate dederitultio
nẽ. Posthanc uocẽ apparitoris uissio
infausta porrigitur. adlegionẽ uelo¬
cit᷑ properatur: crudelia praecepta
reserantur. Traduntur neci quos
ordo repperit numerandi. lȩti per¬
cussoribus ceruices prębent. solaq
int̃ eos erat degloriosȩ mortis occu¬
patione contentio. Perfecto itaque¬
scelere: ut octodoꝵ legio redeat
iubetur. Tunc mauritius primiceri
us paululũ a satellitibus regiis segre¬
gatus: conuocat legionẽ. & hac orati¬
one santiores alloquitur. Gratulor
uirtuti ur̃ae commilitones optim :
quod amore religionis nullã uobis
cesaris praeceptũ attulit formidinẽ.
Gaudentibus quod ammodo Animis
tradi ad necẽ gloriosã commilito¬
nes ur̃os uidistis: quibus timui ne
quis quã quod armatis facile est
spetie defensionis beatissimis funeri¬
bus manus obuiã ad ferre tempta
ret. Iammihi adhuius rei int̾ dic.
priae uocis iussione recondit. do¬

Expanded text:
nominibus suis . hanc seueritate dederit ulcio| nominibus suis . hanc seueritate dederit ulcio| nem. Post hanc uocem paritur iussio infausta por| rigitur Ad legionem uelociter properatur . crudilia| praecepta reserantur . traduntur neci quos ordo| repperit numerandi. Laeti percussoribus ceruices| praebent. Solaque inter eos est de gloriosae mortes| occupacione contencio perfecto scelere ut octodorum| legio redeat iubetur. Tunc . mauricius primicerius .| paululum a satellibus regiis segregatus conuocat| legionem et hac orationem sancti oris alloquitur.| Gratulor uirtute uestrae commilitones| optimi quod amore relegionis nullam uobis caesa| ris praecepta attullere formidinem . gaudentibus| quodam modo animis . tradi ad necem gloriosam| commilitonis uestros uidistis quam timui ne quis| quam quod armatis facile est . speciae defensionis| beatessimis funeribus manus obuias adferre temta| ret. Iam mihi ad huius rei interdictupriae uoces iussione recon| didet . do
Abbreviated transcription (Latin):
fas sibi uisũ esse. nedemonũ aras
more religionẽ usq addiẽ uitae
pennt̃ custodire: Adbellorũ
usum paratã legionis uirtutẽ esse:
ad cõmitenda uero sacrilegia sicut
cesar praecepit. octodoꝵ non redire
Reuersus itaq satelles Nuntiat ob.¬
stinatos. ẽe. animos legionis: nec
uelle praeceptis imperatoris obȩdi¬
re. Tunc maximianus cęsar iracun¬
die nimietate succensus: ad hanc
uocẽ subito furore prosiluit dicers.
Ergo milites mei imperatoria precep¬
ta. & sacror meoꝵ ordinẽ sper¬
nunt: sanciendũ erit uindicta
publica. Etiã sitantũ marestatẽ
regiã contempnere uoluissent.
iungitur dispectui meo celestis
iniuria. & mecũ parit̃ religio
romana contempnitur. Sentiat
contumax miles: menonsolũ
mihi. sed &iam dis meis dare posse
festin&: decimũ quemq morti fu¬
nesta sors praebeat: Discant aequalẽ
necẽ quos ordo praemiserit morien¬
di: qualit̾ maximianus uelsibi uel

Expanded text:
fas tibi uisum esse ne demonum aras fas tibi uisum esse ne demonum aras more relegionem usque ad diem ui| tae perenniter costodire ad bellorum usum paratam| legionis esse uirtutem. Ad commitendi uero sacrilegia| sicut cesar praecipet octodorum non redire. Reuersus itaque| satellis nuntiat obstinatus esse animos legionis.| Nec uelle praeceptes imperatoris obaedire. Tunc| maximianos caesar iracundiae nimietate succensus| ad hanc uocem subito furore prosiluit. Ergone milites| mei imperatoria praecepta et sacrorum meorum ordinem| spernunt sanciendum erat uendecta publica eciam| si tantum maiestatem regiam contemnere uolues| sent. Iungitur dispectui meo celestes iniuria et mecum| paretur religeo romana contemnitur. Sencia contu| ax miles . me non solum mihi sed eciam nominibus meis| dare posse festinet . decimum quem que morti funesta| sors praebaeat. Discant equalium neces ques ordo| praemiserit moriendi. Qualiter maximianos uel sibi| uel
Abbreviated transcription (Latin):
Miximanus cȩsar dũ ad sacramenta
nrrius memorata cunctos in exer¬
etu suo cogeret: agnouit praeter¬¬
gressĩ ut diximus legionẽ. Subito
racundiae furore completus. satelli¬
tes mitcit: ut hi legionẽ ad sacramen
&suoꝵ sacrilegia reuocarent.
rat ineidẽ legione primicerius mau¬
itius. & signifer exsuperius: & can¬
didus senator. Qui ita commilitoni¬
Ds suis preerant: ut amore potius
diumnitatis quã terrore militari ob¬
oedienda praeciperent. Uiri inreb
bellicis strenui. & uirtute nobiles.
sed fide indo nobiliores: Erga impe¬
ratorẽ fortitudine. erga xp̃m deuo¬
tione certabant. Euangelici prae¬
maximianus cęsar ira dictante man
dasset. Oictũ abhis est: quod cȩsar
usserat milites om̃s immolasse hosti¬
as. libasse sacrificia. & sacramenta
fanaci ordinis prebuisse: iuberecȩsa¬
rẽ. ut legio festinant reuertens. ad¬
commilitonũ seprȩ paret exemplũ.
Tunc ln qui praerint legioni. miti
adeos sac rificior. ordinc peruenisset:

Expanded text:
maximianos caesar. Dum ad sacramenta superius| memorata cunctos in exercito suo cogeret . agnouit| pratergressam ut diximus legionem subito iracundie| furorae conpletus satelletes mittet . ut legionem| ad sacramentorum suorum sacrilegia reuocarent| Erat in eadem legione primicirius mauricius . et signifer| exsuperius . et candidus senator . qui ita conmilitonibus| suis praeerant. Vt amore potius aequalitates quam| terrore militare obaedienda praeciperebellicis strenui et uirtute nobiles, sed nobiliores fide; erga imperatorem fortitudine, erga Christum deuotione certabant. euangelici praemaximianos caesar ira dictante man| dasset. Dictum ab his est . quos caesar miserat . milites| omnes inmolasse hostias libasse sacrificia et sacra| menta fanatici ordinis praebuisse iubere caesaraem| ut legio festinanter reuertens commilitonum pare| ret exemplo. Tunc hii qui praeerant legione miti ad eos sacrificiorum ordinem detullis| set
Abbreviated transcription (Latin):
uteretur. Diuisa igitur omnium
praeda. aduescendũ aepulandũq
uictrix turba consedit. In terea
ueteranus quidã ultimę aetatis
senio fatigatus nomine uictor.
ad contaminatũ cedibus locũ iti¬
neris necessitate deductus est.
Oum ad aepulas pro aetatis uenera¬
tione ab omnibus rogaretur. re¬
quirere cępit quȩ nam causa
cẽt letitia. quod int̃ tot eor¬
interemptor. gaudentes exulti¬

Expanded text:
uteretur. Diuisa . igitur omnium uteretur. Diuisa . igitur omnium praeda . ad| uescendum . aepulandumque uictrix turba| consedit. Cum interea ueteranus quidam| ultimę aetatis . senex fatigatus. nomine uictor| ad contaminatum caedebus locum . iteneris| necessitate deductus est. Dum ad epulas pro| aetatis ueneratione ab omnibus rogaretur| requerire coepit . que nam esset causa leticiae| quod inter tot corpora peremptorum gauden“tes”| exult
Abbreviated transcription (Latin):
Hec mandata legionis. Remeans ad
maximianũ cęsarẽ satelles nuntiat.
Atillequasi nihil iteratim fuisset sce¬
lus perpetratũ. ire propere exercitũ
iubet. & circum fundi imperat legi¬
onẽ. Nullumq de tanto scoꝵ ex¬
ercitu. prȩcepit relinqui. Uentũ¬
itaq & scircumsistit beatã legionẽ
turba carnificũ. omnis aetas sine
discretione perimitur: laniantur¬
q beata corpora. & deuotas dõ
animas fideli mortis professione
commendant. Operta est terra
illic pro cumbentibus in morte
corporibus iustoꝵ. Fluxeruntq
prȩtiosi sanguinis riui. quȩ umquã
rabies absq bello tantã humanoꝵ
corporũ stragẽ dedit. qui con
tempsit rem praesentiũ obspẽ
futuroꝵ. Sic interfecta est illa
plane angelica legio. quȩ ut cre¬
dimus cum illis angłoꝵ legionib
iam conlaudant dm̃ incęlis. Per
percussores praeda diuiditur.
Namq maximianus facultatẽ dede¬
rat. ut quisq legionis illius militẽ
iugulasset. interempti spolus

Expanded text:
ec mandata legionis remeans .| ad maximianom caesarem satellis nunciat ad ille| quasi nihil iterato fuisset . scelere perpetratum| ire propere exercitum iubet . et circumfundi imperat| legionem. nullumque de tanto sanctorum exercitu| praecepit derelinque+. Ventitaque circum|  beatam legionem turba carnificum| omnes aetas sine descricione perimitur . lanian| turque beata corpora . et deuotas deo animas| fidele mortis professione sunt. 11. Operta est terra illic, procumbentibus in mortem corporibus piorum; fluxerunt pretiosi sanguinis rivi. Quae umquam rabies absque bello tantam humanorum corporum stragem dedit? Quae tempsit rem praesentium ob spem futurorum. Sic interfecta est illa plane angelica legio, quae, ut credimus, cum illis angelorum legionibus iam conlaudat semper in caelis nctorum per| cussores praeda deuiditur. namque maxi| mianus facultatem dederat ut quisque legio| nes illius militem iugulasset . interempti spoliis|
Abbreviated transcription (Latin):
& nobis tantũ denumerosa ista¬
niltitudine martyrũ comperta
snt nomina beatissimoꝵ mauritu
asiperii candidi. atq uictoris.
atri uero nomina nobis quidẽ in¬
cognita. sed inlibro intac sunt scripta.
s inetexeadẽ legione fuisse dicunt᷑
passos confirmant. Salodoꝵ uero
cistrũ est suꝑ arrola flumine: non
longe arheno positũ. Neq illud
progressus exitũ consecutus est.
Cumndispositis insidus generi suo con¬
stintino tunc regnũ tenentẽ mor¬
tẽ moliretur. de prehensus dolo illi¬
is apud massiliã captus. Nec post
moꝵ martyrũ corpora post multos
passionis annos. scõ theodoro illius
lociep̃o reuelata traduntur. In
quox honore cũ strueretur basili¬
el quȩ uaste tunc ad iuncta rupi
uno tantũ latere ad clinis iacebat.¬

Expanded text:
 nobis tantum de numero illo martyrum comperta sunt nomina: id est beatissimorum Mauricii, Exsuperii, Candidi atque Victoris; caetera vero nobis quidem incognita; sed in libro vitae scripta sunt. Ex hac eadem legione fuisse dicunturpassos fama confirmat. Salodorum vero castrum est supra Arulam flumen, neque longe a Rheno positum. VII. Operaetrucem tyrannum exitus consecutus est. Cum dispositis insidiis genero suo Constantino tunc regnum tenenti mortem| moliretur . deprehenso dolo illius aput massilia| captus. Nec multom martyrum corpora post multos passionis annos sancto Theodoro eiusdem loci episcopo reuelata traduntur in quorum honorem cum exstrueretur basilica quae uastae nunc adiuncta rupi uno tantum latere adclinis iacet
Abbreviated transcription (Latin):
legionẽ militare non merui. q
benemt̃ tales gloriosae moris
honore donatus finẽ uitȩ imia
potuissẽ. Saltim si commilito n¬
dignus erã. uel me ante acꝰte hn
uiandinecessitas detulisset. ite¬
nilis pectoris cruor tantor im
uictimis misceretur. Obtulenit
corpus hoc Neci dũ modo tite
laudis consortio non carerẽ
Talia dicentẽ profanor. statu or¬
pondit. Longus me uiuendi isd
adhanc quã uidetis perduxit
aetatẽ. quȩcumq in hoc mundo
aguntur aut studiũ repperit a
rerũ uolubilitas ait. aut uaruis
semꝑ casus infestat. Quoscumꝙ
uolumus optamus. scimus aut
cupimus. totus mundus caligine
sub mersus tenebris circũ flucis
latet. nisi uobis aut uiã xp̃s
asine ⁊ dtempus paulo ante teuci

Expanded text:
legione militare non merui . quam| bene inter tales gloriose mortis honore donatis| finem uitae inuenire potuissem saltim si com| milito indignus eram uel me ante actas . oras| uiandi necessitas detullisset. Vt senilis| pectores cruor tantorum uirorum uictimis mis| ceretur. Obtuleram corpus hoc neci . dum modo| tante laudes consorcio non carerem. Talia| dicentem profanorum statim turpondit. Longus| me uiuendi usus . ad hanc quam uiditis perduxit| aetatem quecumque in hoc mundo aguntur .| aut studium repperet . aut rerum uolubilitas| agit. Aut uarius semper casus infestat quodcum| que uolumus optamus scimus aut cupimus totum| mundum caliginem submersum tenebres circum| fluentebus latet nisi nobis aut . uiam chrquod si me ad tempus paulo ante| truci
Abbreviated transcription (Latin):
qui angłorũ spiritiũ sue presen¬
tie intanti dĩ martrris anime
egressionis fuisset consecratus.
Erat enim secus locũ qua druuius
ita ut amultis prȩtereuntibus
huc illucq inmiraculũ decre¬
uiss&. Etdum suptilius a non¬
nullis per commorantiũ incircu¬
itu fuisset sciscitatũ. tam amini¬
rabile signũ. statimq perquacru¬
um his qui tunc aderant admemo¬
riam redit. quod ineo scĩ xp̃i nas¬
tyris haimhrammi anima exuta
huius nexilibus alta poli pȩnetras&
Tunc commorantes incircuitu sult
collectionis aeccłam eiusdẽ mar¬
ris nomine dicatã in eodẽ loco
construxerunt. in qua non medo¬
crit̃ innumera ex merito martrns
clarescunt signa. Dum huius loci
mentionẽ inferimus. mira mirandis
succedunt quod ad memoriã redr
Unde longe superius ex sc̃i uiri sen¬
tentia pretulisse me comperio de
carnificũ uerbis. quod silere min¬
me licere me suspicor. Quorũ
duo dignas dõ fundentes praeces.

Expanded text:
qui angelorum spirituum suae praesenqui angelorum spirituum suae praesentiae in tanti Dei martyris anime egressionis fuisset consecratus. Erat enim secus locum quadruvius, ita ut a multis praetereuntibus huc illucque in miraculum decrevisset; et dum subtilius a nonnullis percommorantium in circuitu fuisset sciscitatum tam ammirabile signum, statimque per quadruvium his qui tunc aderant ad memoriam rediit, quod in eo sancti Christi martyris Haimhrammi anima exuta huius exilii nexibus alta poli penetrasset. Tunc commorantes in circuitu suae collectionis ecclesiam eidem martyri in honore in eodem loco construxerunt, in qua non mediocriter innumera ex merito martyris clarescunt signa. 26. Dum huius loci mentionem inferimus, mira mirandis succedunt, quod ad memoriam rediit, unde longe superius ex sancti viri sententiam praetulisse me comperio, de carnificum verbis, quod silere minime licere me suspicio. Quorum duo dignas Deo fundentes praeces,
Abbreviated transcription (Latin):
cessisset. in alta tramitis remoto
aere cęlestia penetraret. ita ut
ingressionis suae. splendor facies
praesentiũ fulminar&. Eo iam
emisso spũ cunctos pauor inuasit.
ita tremore perculsi ut uix tanti
uiri corpus in plaustrũ subleuare
auderent. Sed hinus loci mira¬
culũ. ut mihi udetur silentio
tradendũ non est. Eratnamq
in cultus perspatia annorũ in¬
numera. & quasi obliuioni traditꝰ
quod talẽ exse dõ propinass&
animã. Sed cunctis in colis per
grrũ praeclaruit. insignũ: qui¬
aut mos est germaniȩ. ut faciẽ
suã in mensa niuiũ effusione co
operit pertotũ hirmale tempus.
ita ut incubiti altitudine ex¬
crescat. sed eo loco minime
permansit. Ut quis prartereun¬
tium quam uis parumper man¬
siss& & inuernalis decore & amę¬
nitate totũ permansit annum.
Sicq factũ est ut locis excusatio
nẽ inferr& utymbriũ atq
procellarũ turbim & elementoꝵ
ditioni subicere non debuisset.

Expanded text:
cessisset in alta tramitis, remoto cessisset in alta tramitis, remoto aere, in celestibus penetraret, ita ut ingressiones sue splendor faciem praesentium fulminaret. Eo iam emisso spiritu, cunctis pavor inruit, ita tremore perculsi, ut vix tanti viri corpus in plaustrum sublevare auderentur. 25. Sed huius loci miraculum, ut mihi videtur, silentio tradendum non est. Erat namque incultus per spatia annorum innumera et quasi oblivione traditus, quod talem ex se Deo propinasset animam. Sed cunctis incolis per girum praeclaruit in signum, quia, ut mos est Germaniae, ut faciem suam inmense nivium efoperiat per totum hiemale tempus, ita ut in cubiti altitudine excrescat, sed eo loco minime permansit, ut quis praetereuntium quamvis parum permansisset, et in vernalis decore et amoenitate totum permansit annum. Sicque factum est, quasi ut locus excusatioet ferret, ut imbrium atque procellarum turbine et elimentorum dicione subicere non debuisset,
Abbreviated transcription (Latin):
uis in eorũ oculis prius notantũ.
despectus sed &iam nece sub¬
missus fuiss&. tunc tamen in
magnã ut dignus erat uenera¬
tionẽ ex creuerat. Sed & muli¬
eres exiucinis locis cũ ducen¬
tibus uiris pietatis iuscera com¬
mora gyrantes plaustrũ. obue¬
nerantionẽ. martyris xp̃i. m
comitati secute sunt. Cũ autẽ
peruenisset inpartibus campes¬
trie distante a praedicto loco
ubi tendere uidebantur milia¬
rio tertio. tunc uenerandus dĩ
martyr uoce ut potuit. quam¬
uis in condite heiilare ceperat.
mnuens quod ora remuneratio¬
nis sue incelestibus eum locũ
prȩterire non deberet. Unus
exhis qui erant cum eo inspira¬
iectis imperans : ut eũ deplaus¬
tro quo iacebat deponerent.
quasi subito deponentes in a¬
meno gramine submiserunt
in campestriae desertȩ planitię.
Sicq factũ est cũ scã illa anima.
decorpore exiret. ut cunctis qui
aderant uidentibus quasi in mensȩ
lampadis lux exore sc̃i uiri pro¬

Expanded text:
vis in eorum oculis prius non tantum vis in eorum oculis prius non tantum dispectus, sed etiam nece submissus fuisset, tunc in magnam, ut dignus erat, venerationem decreverat. Sed et mulieres ex vicinis locis cum ducentibus viris pietatis mote, girantes plaustrum ob veneratione martyris Christi in comitatu secutae sunt. Cum autem pervenissent in partibus campestriae, distante a praedicto loco, ubi tendere videbantur, miliario tertio, tunc venerandus Dei martyr voci, ut potuit, quamvis incondite heiulare coeperat, innuens, quod ora remunerationis in caelestibus eius eum locum praeterire non deberetur. Unus ex his qui erant inspiraectis imperans, ut eum de plaustro quo iacebat deponerentur; qui subito deponentes, in amoeno gramine submiserunt in campestriae desertae planitiae. Sicque factum est, cum sancta illa anima de corpore exiret, ut, cunctis qui aderant videntibus, quasi inmense lampadis lux ex ore sancti viri pro
Abbreviated transcription (Latin):
fimulatũ. intrepide pro xp̃o con¬
tumeliis affecti. ut eorũ spes & ca¬
put qui erat xp̃c ad aedificatio¬
nẽ uniuentiũ nesperantia in se
membra ut digna erant prouidis¬
s& sub honore. Etpropterra ab
in cognitis uiris ablata in capitis.
cognitione idest diuinitatis
condere. non medio cri gloria
dubiũ non est. Res autẽ habitan¬
tibus innotuit membrorũ ita
uteis instuporẽ uerteretur.
Etquamuis parũ. tamen apertis
oculis eius cognoscentes sc̃itatẽ.
& dõ deuotissimũ ep̃m hamihrã¬
nuim. & gloriat martyrii truũ¬
phum. excertaminis campo.
id est exarea quȩ tunc frum̃ti
prȩtiosiori margaritis purgati
tritici. id est cruore conspersa
iacebat ponentes inplaustro.
arrepto tramite reducentes.
Destinantes certatim aduillã
publicã nuncupantẽ aschami.
batur. ut tantũ uirũ & dĩ mar¬
tyrẽ illuc deducere deberent.
ne meorũ uilibus aedificiis
uitalẽ fimret flatũ. Quia quã¬

Expanded text:
famulatum, intrepide pro Christum confamulatum, intrepide pro Christum contumeliis affecti, ut eorum spes et caput, quae erat Christus, ad aedificationem viventium nec sperantia in se membra, ut digna erant, providisset sub honore; et propterea ab incognitis detulta viris in capitis cognitione, id est divinitatis, condere non mediocri gloriae dubium non est. Res autem habitantibus innotuit membrorum, ita ut eis in stuporem verteretur, et quamvis parum, tamen apertis oculis eius agnoscentes sanctitatem.Deo devotissimum episcopum Haimrammum et gloriae martyrii triumphum ex certaminis campo, id est ex area, quae tunc frumenti praetiosiore margaretis purgati tritici, id est cruore, consparsa deiacebat, ponentes subin plaustro, arrepto tramite, reducentes, distinantes certatim ad villam publicam nuncupantem Aschaim batur, ut tantum virum et Dei martyrem illuc deducere deberentur, ne ut in eorum vilia aedifitia vitalem finiret flatum; quia quam
Abbreviated transcription (Latin):
ab his uisi non sunt. ut tanti h
rei testes sint. quanti habia¬
tores huius loci existunt. Qi
ammiratione perculsi dehis il¬
cognitis uiris. & dedis paritis¬
nr eorũ pergentes ad arbose
sed ea que posuerunt mara
ris membra minime inuenl
s namq mira & nr̃is temporibus
ualde stupenda. quia incognita¬
Ahuc humant permanet infir
a quibus sublata uel ubi
acportita fuissent. Sedquid ex
his quȩ prȩdiximus membris sen¬
gendim sit ignoro. nisi perdiumã
dispensationẽ hoc fuiss& datũ in¬
celligi quibus fuisset dignus sc̃s
martyr meritis. cũ cruenta & secta
abse adhuc eo inuente membra per
cognitionẽ dunnã ab eo loco as¬
sumpta. sub gloria honoris condi¬
disse dubiũ non est. Et tamen ut
dix imus hominibus in cognita
prrmanent. Sed id circo ea mẽ¬
bra aueritatis trãmite non de¬
uasse existimo. & persuos actus
capiti iniusibili qui est xp̃c sub
nmistrantes. remotis propriis.
uoluptatis pauperibus prebentes

Expanded text:
ab his visi non sunt, ut tanti huius ab his visi non sunt, ut tanti huius rei testes sunt, quanti habitatores huius loci existunt. Et qui ammiratione perculsi de his incognitis viris et de disparitione eorum, pergentes ad arborem, sed ea quae posuerunt sancti martyris membra minime invenerunt. Res namque mira et nostris temporibus valde stupenda, quia adhuc incognita humanae permanet infirmitati, a quibus sublata vel ubi deportata fuissent. Sed quid ex his quae praediximus membris sentiendum sit, ignoro, nisi per divinam dispensationem hoc fuisset datum intellegi, quibus fuisset dignus sanctus martyr meritis, cum cruenta et secta ab se, adhuc eo vivente, membra, per cognitionem divinam ab eo loco assumpta, sub gloriae honoris condisse dubium diximus, hominibus incognita permanent. Sed idcirco ea membra a veritatis tramite deviassent existimo, et per suos actos capite invisibili, qui est Christus, subministrantes, remotis propriis voluptatis, pauperibus praebentes
Abbreviated transcription (Latin):
rũ loca. permonumenta mor¬
tuorũ. perdiuersa spatia locoꝵ
Nefandis uerbis & turpibus. per¬
strepebat sermonibus. & tam̃
nemin inferens dampnum.
Aliquoties cum per altitud ine
turriũ currere contigit. utpi¬
abscisis sacrimartyris memibns¬
ri locutione spina alba uoctto¬
condentes abierunt. Erait uo
amultis medicis diuulgatũ i
cuiuslib& abscisa mambra. &
subhumo proiecta huiuscemod
us medicis arte sanitatis recups¬
rationẽ consequeretur. Sed
hoc fidelibus in exempłu tra¬
hendũ. non est sed magis pro¬
pheticũ imitare testimoniũ.
ut iactet curã suã in dm̃. &
ipse eũ enutriet. E adẽ nanq
die non longo int̾ misso spatio
duo ignoti atq pulcherrimi
uiri equitantes perpublicã
callẽ Aquibusdã arantibus
agro desacris scĩ martyris
membris in quirentes. dum
diutius circitarent. m notue¬
runt. quod sub quada arbort
summissa essent. Cunctis agl
cultoribus uidentibus ad eum
locũ declinauerunt & amplus

Expanded text:
rum, per monumenta morrum, per monumenta mortuorum, per diversa spatia locorum nefandis verbis et turpis perstripebat sermonibus, et tamen nemini inferens damnum. Aliquotiens eum per altitudine turrium abscisis sacri martyris membrisri locutione spine albe condentes abierunt. Erat namque a multis medicis devulgatum, ut cuiuslibet abscisa membra et sub humo proiecta, ut ius medicis arte sanitatis recuperationem consequerhaec fidelibus in exemplum trahendum non est, sed magis propheticum ut iactet curam suam in Deum, et ipse eum enutriet. 23. Eadem namque die, non longo intermisso spatio, duo ignoti atque pulcherrimi viri, equitantes per puplicam callem, a quibusdam arantibus in agro de sacris sancti martyris membris inquirentes, dum diutius circitarent, innotuerunt, quod in quendam arborem summissi essent. Cunctis agri culturis videntibus, ad eum locum se declinantes, et amplius
Abbreviated transcription (Latin):
dui iruinabat peritia suaeq sen¬
tentiȩ eximiȩ uiuentibus prȩbe¬
bat exemplũ. ut pene nullus
prȩteriss& dies in quo missarum
sollempnia cũ psalmodia hymni¬
ficando non complesset laude
Utpote indagando uestigia ma¬
gistri in arduã huius ei callẽ
insud ando. ut eum poli culmmna
scandisse dubium non est. Quia
elemosinarũ est studiosus. &
quod uires implere non potint.
uoluntatẽ tamen indigentib¬
non abstraxit. Orationibus &
uigiliis non mediocrit intentus.
caritate & hospitalitates in sig
nes. sed tamen ut diximus ma¬
gistri uerba usq ad obitũ suũ
complesse certũ est. Namcũ
aperfecto ieiunio certis tempo¬
ribus sui corporis alimentũ su¬
mer& & cuiuscumq potus ge¬
nus more percepisset. statim
pristino alienatus sensu aspiritu
mmundo correptus. commuta¬
ta facie. uoce & stridoribus in¬
mensis huc illucq discurrers
perplateas urbis. per terrarũ
uoragines. per disrupta petra¬

Expanded text:
diu ieiunabat, peritia suaeque sendiu ieiunabat, peritia suaeque sententiae eximiae viventibus praebebat exemplum, ut poene nullus praeterisset dies, in quo missarum sollemnia cum psalmodia hymnificando non conplesset laudem, ut puta indagando vestigia magistri in arduam huius evi callem insudando; ut poli culmine scandisse dubium non est, quia elimosynarum erat studiosus; et quod vires implere non potuit, voluntatem tamen indigentibnon abstraxit: orationis et vigiliis non mediocriter intentus, caritate et hospitalitate insignis. 21. Sed tamen, ut diximus, magistri verba usque ad obitum suum conplesse certum est. Cum a perfecto ieiunio certis temporibus sui corporis alimentum, cuiuscumque poti genus in ore percipisset, statimque pristino alienatus sensu, a spiritu inmundo correptus, commutata facie, voce et stridoribus inmensis huc illucque discurrens, per plateas orbis, per terrarum foragines, per disruptam petra