comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dicens uade hoc scribe. ⁊ in aquam eiusdem flumi¬
nis proice. Quo facto sancti uiri prece ptũ susci¬
piens. statim se aterris ecclesie fluminis aqua
cõpescuit. atq ad proprium alueum reuersa.
exire ulteruis in loco eodem nõ presumsit. Qua
in re petre. quid aliud ꝙͣ inobediencium hominũ
duricia confunditur. quando in uirtute ihũ ⁊
elementum uracionabile sabini precepto obe

Expanded text:
dicens: Vade, hoc scribe, et in aquam ejusdem flumidicens: Vade, hoc scribe, et in aquam ejusdem fluminis projice. Quo facto, sancti viri praeceptum suscipiens, statim se a terris Ecclesiae fluminis aqua compescuit, atque ad proprium alveum reversa, exire ulterius in loca eadem non praesumpsit. Qua in re, Petre, quid aliud quam inobedientium hominum duritia confunditur, quando in virtute Jesu et elementum irrationabile
Abbreviated transcription (Latin):
uius quoq uenerabilis uiri ueuancii ep̃i a¬
liud miraculum relatõne cognom. quod in
placentina urbe perhibet gestum. Quod uir quoq
ueracissimus iohannes qui in hac modo romana
ciuitate locum prefectorium seruans. qui in eadẽ
placentina urbe est ortus ⁊ nutritus. ita ut ep̃s
memorat. quia que gestum fuerat atrestatur. In
ea namq ciuitate Sabinũ noĩe fuisse asserunt.
mire uirtutis epm̃. Cui dum die quadẽ. suus dy¬
aconus nunciasset: quod cursus sui padus alue¬
um egressus ecclesie agros occupasset. totaq illic
loca nutriendis hominib profutura. aqua eius
fluminis teneret. uenerabilis uite sabinus ep̃s
respondit dicens. Uade ⁊dic ei. Mandat tibi ep̃s
ut te compescas. ⁊ in proprium alueum redeas.
Quod dyaconus eius audiens: despexit ⁊ irrisit.
Tunc uir dei acc̾sito notario dictauit dicens.
tuo in locis istis ulterius non exeas. nec terras eccle¬
sie ledere presumas. Atq eidem notario subiuuxit

Expanded text:
Hujus quoque venerabilis viri Venantii episcopi aliud miraculum relatione cognovi, quod in Placentina urbe perhibet gestum; quod vir quoque veracissimus Joannes in hac modo Romana civitate locum praefectorum servans, qui in eadem Placentina urbe est ortus et nutritus, ita ut episcopus memorat, quia gestum fuerit attestatur. In ea namque civitate Sabinum nomine fuisse asserunt mirae virtutis episcopum. Cui dum die quadam suus diaconus nuntiasset quod cursus sui Padus alveum egressus Ecclesiae agros occupasset, totaque illic loca nutriendis hominibus profutura aqua ejusdem fluminis teneret, venerabilis vitae Sabinus episcopus respondit, dicens: Vade, et dic ei: Mandat tibi episcopus ut te compescas, et ad proprium alveum redeas. Quod diaconus ejus audiens, despexit et irrisit. Tunc vir Dei, accersito notario, dictavit, dicens: tuo in locis istis ulterius non exeas, nec terras Ecclesiae laedere praesumas. Atque eidem notario subjunxit,
Abbreviated transcription (Latin):
am quidam noster religiosus uir ⁊ ualde uite
sicut religiosi aliqui qui presentes fuerunt testati st̃.
in hora sui exitus ionam prophetam. ezechielem qͦ
⁊ danielem cepit aspicere: eos q: dños suos ex nomi¬
ne clamare.Quos dumad se aduenisse diceret: ⁊
depressis luminib eis reuerentie obseauium prebe¬
re: ex carcere eductus est. Qua in re apeite datur in¬
telligi. que erit in illa in corruptibili uita noticia: si
uir iste adhuc in carne corruptibili positus. prophetas
sanctos quos nimirum nunqmͣ uiderat: agnouit.
xxxui. capit̃. Qd̃ se etiã ignote anime nõ nũꝙͣ ĩ exitu
recognoscant. qnͣta pro culpis tormenta. uł pro bois
actibus similia sunt premia recepture. Bregorius.

Expanded text:
am quidam noster religiosus vir, et vitae valsicut religiosi alii qui praesentes fuerunt testati sunt, in hora exitus sui Jonam prophetam, Ezechielem quoque et Danielem coepit aspicere, eosque dominos suos ex nomine clamare. Quos dum ad se venisse diceret, et depressis luminibus eis reverentiae obsequium praeberet, ex carne eductus est. Qua in re aperte datur intelligi quae erit in illa incorruptibili vita notitia, si vir iste adhuc in carne corruptibili positus prophetas sanctos, quos nimirum nunquam viderat, agnovit.XXXV. Quod se etiam ignotae animae nonnunquam in exitu recognoscunt, quae vel pro culpis tormenta, vel pro bonis actibus similia sunt praemia recepturae; e
Abbreviated transcription (Latin):
adhuc per experimentum scire nõ possumus. Quot¬
quot ergo hunc spiritum hereditatis nostre pignꝰ
accepimus. de uita inuisibilium nõ dubitemus.
Quisquis autẽ in hac credulitate adhuc solidus
nõ est: debet procul dubio maioꝵ dictis fidem prebere.
eis q iam per spiritum sanctũ inuisibilium experi¬
mentum habentibus credere. Nam stultus est puer
si matrem ideo estimat deluce mentiri: quia ip̃e ni¬
chil aliud qmͣ tenebras carceris agnouit. Petrus.

Expanded text:
adhuc scire per experimentum non possumus. Quotadhuc scire per experimentum non possumus. Quotquot ergo hunc spiritum haereditatis nostrae pignus accepimus , de vita invisibilium non dubitamus. Quisquis autem in hac credulitate adhuc solidus non est, debet procul dubio majorum dictis fidem praebere, eisque jam per Spiritum sanctum invisibilium expermentum habentibus credere, quia et stultus est puer si matrem ideo aestimet de luce mentiri, quia ipse nihil aliud quam tenebras carceris agnovit. PETR.
Abbreviated transcription (Latin):
tem sentire uel recolere audita nõ possunt: quia eoꝵ
nullum sicut ille saltem de preterito experimentũ
tenent. ac si pregnans mulier mittatur enĩ ĩ carce¬
rem. ibiq puerum pariat. Qui natus puer in carc̾e.
nutriatur ⁊crescat. Cui si fortasse mater que hũc
genuit solem lunam ⁊stellas. montes ⁊ campos.
uolantes aues. currentes equos nominet: ille uero
qui est in carcere natus ⁊ nutritus nichil aliud qmͣ
tenebras carceris sciat. ⁊ ea quidem esse audiat. S qr
hec per experimentũ nõ nouit: ueraciter esse diffidat.
Ita in hac exilii cecitate nati homines. dũ esse sũma
⁊ inuisibilia audiunt. diffidunt an uera sint. qr sola
hec infima in quib nati sunt: uisibilia nouerunt.
Unde factum est ut ip̃e in uisibilium ⁊ ursibilium
creator adhumani generis redemptionẽ unigenit᷑
patris ueniret. ⁊ spm̃ sanctum ad corda nostra mit¬
teret. quatinus per eum uiiificati creceremus. que

Expanded text:
tem sentire vel recolere audita non possunt, quia eorum tem sentire vel recolere audita non possunt, quia eorum nullum, sicut ille, saltem de praeterito, experimentum tenent. Ac si enim praegnans mulier mittatur in carcerem, ibique pariat puerum, qui natus puer in carcere nutriatur et crescat; cui si fortasse mater quae hunc genuit, solem, lunam, stellas, montes et campos, volantes aves, currentes equos nominet, ille vero qui est in carcere natus et nutritus nihil aliud quam tenebras carceris sciat, et haec quidem esse audiat, sed quia ea per experimentum non novit, veraciter esse diffidat; ita in hac exsilii sui caecitate nati homines, dum esse summa et invisibilia audiunt, diffidunt an vera sint, quia sola haec infima in quibus nati sunt visibilia noverunt. 373 Unde factum est ut ipse invisibilium et visibilium Creator ad humani generis redemptionem Unigenitus Patris veniret, et sanctum Spiritum ad corda nostra mitteret, quatenus per eum vivificati crederemus, quae
Abbreviated transcription (Latin):
spiritalia ideo carnalibus minus credantur. quia
ea que audiunt per experimentũ minime nouerũt.
te pulsus est primus humani generis
do. extra semet ipm̃ fusus. iam illa celestis patrie
gaudia que prius contemplabatur uidere nõ potuit.
In paradiso quippe homo assueuerat uerbis dei perfrui.
beatoꝵ angeloꝵ spiritibus. cordis mundicia. ⁊ celsi¬
tudine uisionis interesse. Sed postꝙͣ huc cecidit. ab
illo in quo implebatur lumine recessit. Ex cuius ui¬
delicet carne nos in huius exilu cecitate nati. audiui¬
mus quidem esse celestem patriam. audiuimus ci¬
ues esse angelos dei. Audiuimus eor dem angelox
socios spiritus iustoꝵ ⁊ perfectoꝵ: sed carnales quiq
quia illa inuisibilia scire nõ ualent per experunen¬
tum. dubitant: utrum ne sit quod corporalib oculis
nõ uident. Que nimirum dubietas. primo parẽti
nostro esse nõ potuit. quia exclusus a paradisi gau¬
diis hoc quod amiserat qm̃ uiderat: retolebat. Hii au¬

Expanded text:
spiritalia ideo a carnalibus minus credantur, quia ea quae audiunt per experimentum minime noverunt. te, expulsus est primus humani generis do extra semetipsum fusus, jam illa coelestis patriae gaudia, quae prius contemplabatur, videre non potuit. In paradiso quippe assueverat homo verbis Dei perfrui, beatorum angelorum spiritibus cordis munditia et celsitudine visionis interesse; sed postquam huc cecidit, ab illo quo implebatur mentis lumine recessit . Ex cujus videlicet carne nos in hujus exsilii caecitate nati, audivimus quidem coelestem esse patriam, audivimus ejus cives angelos Dei, audivimus eorumdem angelorum socios spiritus justorum et perfectorum. Sed carnales quique, quia illa invisibilia scire non valent per experimentum, dubitant utrumne sit quod corporalibus oculis non vident. Quae nimirum dubietas in primo parente nostro esse non potuit, quia exclusus a paradisi gaudiis, hoc quod amiserat, quia viderat recolebat. Hi au
Abbreviated transcription (Latin):
udenter dico quia sine fide neq infidelis ui¬
uit. Nam sieundem infidelem percunctari
uoluero. quẽ patrem uelquam matrem habu̾it.
protinus respondet illum atq illam. Quẽ sistatĩ
requiram utrum ne nou̾it quando conceptus sit.
uel uiderit quando natus: nichil hor se nosse uel ui¬
disse fatebitur: ⁊tamen qd̃ nõ uidit credit. Nam
illum patrem. illamq se habuisse matrem absq
dubitatõne testatur. Petrus. Nateor qr nũc
usq nesciui. quod ⁊ infideles haberent fidem. Greg
Habent eciam infideles fidem. sed utinã in deum:
quam si utiq haberent infideles nõ essent. Sed hĩc
in sua perfidia redarguendi sunt: hinic ad fidei gra¬
ciam reuocandi. Quia si de suo ipõ uisibili corpore cre¬
dunt quod minime uiderunt. cur inuisibilia non
credunt. que corporaliter uidere nõ possunt

Expanded text:
udenter dico, quia sine fide neque infidelis vivit. Nam si eumdem infidelem percunctari voluero, quem patrem vel quam matrem habuerit, protinus respondebit, illum atque illam. Quem si statim requiram utrumne noverit quando conceptus sit, vel viderit quando natus, nihil horum se vel nosse, vel vidisse fatebitur, et tamen quod non vidit, credit. Nam illum patrem illamque se habuisse matrem absque dubitatione testatur. PETR. Fateor quia nunc usque nescivi quod infidelis haberet fidem. GREGOR. Habent etiam infideles fidem, sed utinam in Deum. Quam si utique haberent, infideles non essent. Sed hinc in sua perfidia redarguendi sunt, hintiam provocandi, quia si de ipso suo visibili corpore credunt quod minime viderunt, cur invisibilia non credunt, quae corporaliter videri non possunt
Abbreviated transcription (Latin):
ut equi ip̃e possideret. quẽ iuri suo sedendo de¬
dicasset. De quo eciam illud mirabile a nostris
seniorib narrari solet. qd̃ in constantino poli¬
tana urbe ad portã que uocatur aurea ueniẽs:
populoꝵ turbis sibi occurrentibus in conspectu
omnium roganti ceco lumen reddidit: ⁊ mauu
super imposita oculoꝵ tenebras fugauit

Expanded text:
ut equum ipse possideret, quem juri suo sedendo deut equum ipse possideret, quem juri suo sedendo dedicasset. De quo etiam illud mirabile a nostris senioribus narrari solet, quod in Constantinopolitana urbe ad portam quae vocatur Aurea, veniens, populorum turbis sibi occurrentibus, in conspectu omnium roganti caeco lumen reddidit, et manu superposita oculorum tenebras fugavit
Abbreviated transcription (Latin):
othor tempore dum iohãnes
uir beatissimus huiꝰ romane ecclesie pon. ii¬
tifex ad iustinianum seniorem principẽ perg̾et:
in chorinthi partibus aduenit. Cui neccesse fuit. ut¬
illic quidam uir nobilis audiens: eqũ quem pro
magna mansuetudine eius coniunx sedere consue¬
uerat: ita ei obtulit. ut cum ad loca alia perueni¬
dederat: propter suã coniugem retransmitti. Fac¬
tumq est ut usq ad certum locum predictus uir
equo eodem su buehente perductus est. Qui mox
ut alium repperit: illum quẽ acreperat retrans¬
misit. Cũq eum predicti nobilis iuri cõiunx se¬
dere exmore uoluisset: ultra nõ ualuit. quia post
sessionem tanti pontificis mulierem ferre recusa¬
uit. Cepit nanq immenso flatu ⁊ fremitiratq
incessanti tocius corporis motu quasi despiciendo
prodere: quia post menbra tanti ponti ficis mu¬
lierem ferre non posset. Quod uir eius pruden¬
ter intuitus: hũc ad eundem uenerabilem uirũ
protinus retrans misit. magnis precibus petens:

Expanded text:
othorum tempore dum Iohannis vir beatissimus huius Romanae ecclesiae pontifex ad Iustinum seniorem principem pergeret, in Chorinti partibus advenit. . . . 3. Post nillic quidam vir nobilis audiens, equum, quem pro magna mansuetudine ejus conjux sedere consueverat, ita ei obtulit, ut cum ad loca alia pervenidederat propter suam conjugem retransmitti. Factumque est, et usque ad certum locum praedictus vir equo eodem subvehente perductus est. Qui mox ut alium reperit, illum quem acceperat retransmisit. Cumque eum praedicti nobilis viri conjux sedere ex more voluisset, ultra non valuit, quia post sessionem tanti pontificis mulierem ferre recusavit. Coepit namque immenso flatu et fremitu, atque incessanti totius corporis motu quasi despiciendo prodere, quia post membra pontificis mulierem ferre non posset. Quod vir ejus prudenter intuitus, hunc ad eumdem venerabilem virum protinus retransmisit, magnis precibus petens
Abbreviated transcription (Latin):
Olacet fateor omnino qd̃ dicis. Ecce aperte cogno¬
ui. quia uita ⁊ nõ signa querenda sunt. Sed qm̃
ipsa signa que fiunt. bone uite testimonium ferũt:
queso adhuc siqua sunt referas. ut esurientẽ me
per exemplabonoꝵ pastas. Gregoriꝰ. Tellem
tibi in laudib redemptoris de uiri uenerabilis be¬
nedicti miraculis aliqua narrare: sed ad hec explen¬
da hodiernum tempus nõ posse sufficere. Liberius
itaq hec loqueniur: si aliud exordium sumamus.

Expanded text:
lacet, fateor, omnino quod dicis: ecce enim aperte novi, quia vita et non signa quaerenda sunt. Sed quoniam ipsa signa quae fiunt, bonae vitae testimonium ferunt, quaeso te adhuc si qua sunt referas, ut esurientem me per exempla bonorum pascas. GREGOR. Vellem tibi in laudibus redemptoris de viri venerabilis Benedicti miraculis aliqua narrare, sed ad haec explenda hodiernum tempus video non posse sufficere. Liberius itaque haec loquemur, si aliud exordium sumamus.
Abbreviated transcription (Latin):
uiam humilitatis instrueret: desemet ip̃o discipulis
precepit dicens. ut ea que iudissent nemini dicerẽt.
quousq filius hominis amortius resurrexisset. Petͥs.
uia occasio aꝑta se p̾buit: libet in qͥrere qͥd nã
sit: qd̃ redemptor noster dũ duob cecis lumẽ
reodidit. iussit ut nemini dicerent: ⁊ illi abeuntes.

Expanded text:
viam humilitatis instrueret, de semetipso discipulis viam humilitatis instrueret, de semetipso discipulis praecepit, dicens ut ea quae vidissent, nemini dicerent, quousque Filius hominis a mortuis resurgeret . PETR. Quia occasio apta se praebuit, libet inquirere quidnam sit quod Redemptor noster cum duobus caecis lumen reddidit, jussit ut nemini diceren
Abbreviated transcription (Latin):
in uasis om̃ib misisset: uocato presbit̾o. protinus
iussit pauperes adesse. Tunc cepit uinũ in calcato¬
rio crescere. ita ut om̃ia que allata fuerant paupe¬
rũ uascula impleret. Quibus cum se idonee satiffe¬
cisse conspiceret: ex calcatorio puerum iussit as¬
cendere: Apothecam clausit. atq impresso sigillo
ꝓprio munitam reliquit: moxq ad ecelesiam re¬
diit. Terciouero die predictũ coustanciũ presbi¬
terum uocauit: ⁊ oratõne facta apothecam aperu¬
it. ⁊ uasa in quib tenuissimũ liquorem fuderat.
ubertim uinum fundencia inuenit. ita ut pauimen¬
tum om ne extrescencia uina inuaderent: si adhuc
episcopus tardius intrasset. Tunc terribiliter presbi¬
tero precepit. ne quousq in corpore uiueret: hoc mira¬
in uiitute facti humano fauore pulsatus. inde intusͥ
eua nesceret: unde foris hominibz magnus appareret.
Exemplum eciã magistri sequens. qui ut nos ad

Expanded text:
in vasis omnibus misisset, vocato protinus presbytero, in vasis omnibus misisset, vocato protinus presbytero, jussit pauperes adesse. Tunc coepit vinum in calcatorio crescere ita ut omnia quae allata fuerant pauperum vascula impleret. Quibus cum se idonee satisfecisse conspiceret, ex calcatorio jussit puerum descendere, apothecam clausit, atque impresso sigillo proprio munitam reliquit, moxque ad Ecclesiam rediit. Die vero tertia praedictum Constantium presbyterum vocavit, et oratione facta apothecam aperuit, et vasa in quibus tenuissimum liquorem infuderat, ubertim vinum fundentia invenit, ita ut pavimentum omne excrescentia vina invaderent, si adhuc episcopus tardius intrasset. Tunc terribiliter presbytero praecepit ne quousque ipse in corpore viveret, hoc mirain virtute facti favore humano pulsatus, inde intus inanesceret, unde foris hominibus magnus appareret: exemplum etiam Magistri sequens, qui ut nos ad
Abbreviated transcription (Latin):
cula in episcopio. omniaq dolia ita ut ante con¬
sueuerat. superfusa pice prepararet. Quod cũ ne¬
pox illiis presbiter audiret. admiratus ualde est:
qd̃ quasi insanus preciperet. ut uini uascula pre¬
parari faceret: qui uinũ minime haberet. Nec¬
tamen presumpsit inquirere cur talia iuberet: sedius¬
sis obtemperans. onu̾a ex more p̃parauit. Tunc uir
dei uineam ingressus: racemos collegit. ad calcatori¬
um detulit: om̃sq exinde foras egredi precepit. solus¬
q ibi cum uno paruulo puerulo remansit: quẽ in
eodem calcatorio deposuit. ⁊ calcari ipõs paucissi¬
mos racemos fecit. Cũq ex eistem racemis parũ
aliquid uini deflueret: cepit hoc uir dei siis mainb
in paruulo uase suscipere. ⁊ per cuncta dolia omnia¬
q uasa que preparata fuerant pro benedictione di¬
uidere: ut ex eodem uino om̃ia uascula uix infusa ui¬
derentur. Cum uero exliquore uini parum aliqͥd

Expanded text:
cula in episcopio, omniaque dolia, ita ut ante concula in episcopio, omniaque dolia, ita ut ante consueverat, pice superfusa praepararet. Quod cum nepos illius presbyter audisset, valde admiratus est quod quasi insana praeciperet, ut vini vascula praeparari faceret, qui vinum minime haberet; nectamen praesumpsit inquirere cur talia juberet, sed jussis obtemperans, omnia ex more praeparavit. Tunc vir Dei vineam ingressus racemos collegit, ad calcatorium detulit, omnesque exinde egredi praecepit, solusque ibi cum uno parvulo puerulo remansit, quem in eodem calcatorio deposuit, et calcare ipsos paucissimos racemos fecit. Cumque ex iisdem racemis parum aliquid vini deflueret, coepit hoc vir Dei suis manibus in parvo vase suscipere, et per cuncta dolia omniaque vasa quae parata fuerant, pro benedictione dividere, ut ex eodem vino omnia 185 vascula vix infusa viderentur. Cum vero ex liquore vini parum aliquid
Abbreviated transcription (Latin):
bonifacius nomine: qui in ea ciuitate que
ferentis dititur episcopatum officio tenuit: mo¬
ribus implenit. huius multa miracula. is qui
adhuc superest gandencius pb̃r narrat: qui in eius
obsequio nutritus. tanto ualet de illo queq uera¬
cius dicere: quanto eis hunc contigit ⁊ interesse.
bonis mentibus esse solet custos humilitatis. nichil¬
q aliud ad omne stipendium. nisi unã tantũ modo
uineã habebat. Que quodam die ita grandine ir¬
ruente uastata est: ut in ea in paucis uitib uix ꝑ¬
ui rariq racemi remanerent. Quã cũ predictus
uir reuerentissimus bonifaciuis episcopus esset in¬
gressus: magnas omĩpotenti deo gracias retulit:
quia in ip̃a sua adhuc inopia sese angustari cogno¬
uit. Sed tum iam tempus exigeret. ut ipsi quoq ra¬
cemi qui re manserant maturescere potuissent.
custodem uinee ex more posuit. eamq sollerti custo¬
dia seruari precepit. Quadam uero die iussit cou¬
stancio presbitero nepoti suo. ut cuncta uini uas¬

Expanded text:
Bonifacius nomine, qui in ea civitate quae Ferentis dicitur episcopatum officio tenuit, et moribus implevit . Hujus multa miracula is qui adhuc superest Gaudentius presbyter narrat. Qui nutritus in ejus obsequio, tanto valet de illo quaeque veracius dicere, quanto eis hunc contigit interesse. Hubonis mentibus esse solet custos humilitatis, nihilque aliud ad omne stipendium, nisi unam tantummodo vineam habebat: quae quodam die ita grandine irruente vastata est, ut in ea paucis in vitibus vix parvi rarique racemi remanerent. Quam cum Dei praedictus vir reverentissimus Bonifacius episcopus fuisset ingressus, magnas omnipotenti Deo gratias retulit, quia in ipsa sua adhuc inopia sese angustiari cognovit. Sed cum jam tempus exigeret ut ipsi quoque racemi qui remanserant, maturescere potuissent custodem vineae ex more posuit, eamque solerti vigilantia servari praecepit. Quadam vero die mandavit Constantio presbytero nepoti suo, ut cuncta vini vas
Abbreviated transcription (Latin):
pr̃i ⁊ scõspũi coeternꝰ hac in re uelle hũit. qd̾̃ nõ potuit
implere: ut miracłm quod taceri uoluit. minime.
potuisset abscondi.

Expanded text:
ritui coaeternus, hac in re velle habuit, quod non potuit implere, ut miraculum quod taceri voluit, minime potuisset abscondi?
Abbreviated transcription (Latin):
satus presumat : Et siminatus est qued nõ erat
impleturus: dum asserere eum misericordem
uolumus. fallacem quod dici nephas est: predi¬
care compellimur. Petrus. Scire uelim quo
modo iustum sit: ut culpa que cum fine perpetͣ

Expanded text:
sanus praesumat? Et si minatus est quod non erat sanus praesumat? Et si minatus est quod non erat impleturus, dum asserere eum misericordem volumus, fallacem quod dicere nefas est praedicare compellimur. modo justum sit ut culpa quae cum fine perpetra
Abbreviated transcription (Latin):
nus est gehenne ignis: sed nõ uno modo
cruciat peccatores. Unius cuiusq ⁊ enim
quantum exigit culpa: tantui sentitur pena.
Nam sicut in hoc mundo sub uno sole multi cõ
sistunt. nec tamen eiustem solis ardorem equa¬
liter sentunt: quia alius plus estuat. alus mi¬
nus: ita illic in uno igne nõ unus est modꝰ incẽ¬
dii. quia quod hic diuersitas corpoꝵ: hoc illic agit
diuersitas peccatoꝵ. ut ⁊ ignem nõ dissimilem
habeant: ⁊ tamen eosdem singulos dissimilit
exurat. Petrus. Hunquid naniq que so te dici¬
nuis eos qui illic semel mersi fuerint semper ar¬
ita finis nõ erit tormento maloꝵ. Nam cũ ueri¬
tas dicat. ibunt hii in supplicium eternum: ius¬
ti autem in uitam eternum. quia uerum est qd̃
promisit: falsum procul dubio nõ erit qued mi¬
natus est deus. petrus. Quid si quis dicat id¬
circo peccantib eternam penam minatus est: ut
corrigeret: etiam falsa est pollicitus. ut ad inui¬
sticiam prouocaret. Sed quis hoc dicere uel insen¬

Expanded text:
 est gehennae ignis, sed non uno modo omnes cruciat peccatores. Uniuscujusque etenim quantum exigit culpa, tantum illic sentietur poena. Nam sisistunt, nec tamen ejusdem solis ardorem aequaliter sentiunt, quia alius plus aestuat, atque alius minus, ita illic in uno igne non unus est incendii modus; quia quod hic diversitas corporum, hoc illic agit diversitas peccatorum ut et ignem non dissimilem habeant, et tamen eosdem singulos dissimiliter exurat.--PETRUS : Nunquidnam, quaeso te, dicimus eos qui semel illic mersi fuerint, semper arita finis non erit tormento malorum. Nam cum Veritas dicat: Ibunt impii in supplicium aeternum, justi autem in vitam aeternam , quia verum est quod promisit, falsum procul dubio non erit quod minatus est Deus. --PETRUS: Quid, si quis dicat: idcirco peccantibus aeternam poenam minatus est, ut corrigeret, etiam falsa est pollicitus, ut ad justitiam provocaret; sed quis hoc dicere vel in
Abbreviated transcription (Latin):
indesmenter facere.⁊apud mortua sua ossa per¬
seuerat. Sed libet petre. adhuc ad ualerie pro¬
uincie partes nairatõnis mee uerba reoucere. De
qui bus me eximia ualde miracula ex ore uenera¬
bilis fortunati cuius longe superius memoriai
feci:contigit audisse. Qui crebro ad me nunc usq
ueniens: dum facta michi ueterum nairat. noua

Expanded text:
indesinenter facere, et apud mortua sua ossa perindesinenter facere, et apud mortua sua ossa perseverat. Sed libet, Petre, adhuc ad Valeriae provinciae partes narrationis meae verba reducere, de quibus me eximia valde miracula ex ore venerabilis Fortunati, cujus longe superius memoriam feci , contigit audisse. Qui crebro ad me nunc usque veniens, dum facta mihi veterum narrat, nova
Abbreviated transcription (Latin):
celle: ille autem ac sileuiter cormiens ad uicinã uocẽ
ꝙͣuis modicam fuisset excitatus: statim oculos aperuit.
atq ad episcopum respiciens dixit. E quid fecisti: oqͥd
fecisti: Cui episcopus dixit. Quid feci: At ille ait.
Duo hesterna die uenerunt qui me eicientes excorꝑe.
in bonum locum duxerunt. Hodie autem unus mis¬
sus est: qui dixit. Reducite eum: quia fortuna tus e¬
piscopus in domum suã uenit. Quib expletis uer¬
bis: mox exinfirmitate conualuit: ⁊ in hac uita duu¬
cuis mansit. Nec tamen crecendũ est quia locũ quem
acceperat peroidit. quia dubium nõ est: quod inter¬
cessoris sui precibus potuit post mortem meluis ui¬
uere: qui ⁊ ante mortem studuit deo placere. Sed
cur multa de eius uita dicimus. cum nũc usq ad cor¬
pus illius.tot uirtutum documenta tenea mus: de¬
momacos quippe absoluere. egros curare. Quoci¬
ens ex fide petitur. ut uiuens consueuerat: hoc ⁊¬

Expanded text:
celle. Ille autem, ac si leviter dormiens, ad vicinam vocem celle. Ille autem, ac si leviter dormiens, ad vicinam vocem quamvis modicam fuisset excitatus, statim oculos aperuit, atque ad episcopum respiciens, dixit: O quid fecisti? o quid fecisti? Cui episcopus respondit, dicens: Quid feci? At ille: Duo hesterno die venerunt, qui me ejicientes ex corpore in bonum locum duxerunt, hodie autem unus missus est qui dixit: Reducite eum, quia Fortunatus episcopus in domum ejus venit. Quibus verbis expletis, mox ex infirmitate convaluit, et in hac vita diutius mansit. Nec tamen credendum est quia locum quem acceperat perdidit, quia dubium non est quod intercessoris sui precibus potuit post mortem melius vivere, qui et ante mortem studuit omnipotenti Deo placere. Sed cur multa de ejus vita dicimus, cum nunc usque ad corpus illius tot virtutum documenta teneamus? Daemoniacos quippe absolvere, aegros curare quoties ex fide petitur, ut vivus consueverat hoc
Abbreviated transcription (Latin):
mora esset temporis. ad explendum debitũ sepultu¬
re. sorores eius morte illuis afflicte cucurrerũt flẽ¬
tes ad uirum uenerabilem fortunatum: eiq mag¬
nis uocib clamare ceperunt. Scimus quia apostoloꝵ
uitem tenes. leprosos mundas. cecos illuminas: ue¬
ni ⁊ resuscita mortuum nostrum. Qui mox ut eax
ipĩus cepit:eisq respondit dicens. Recedite. ⁊ hec di¬
cere nolite:quia iussio omnipotentisdei est. cui cõ¬
tradicere nullus hominũ potest. Illis itaq discedẽ¬
tib: tristis ex morte eius mansit epũs. Subsequẽ¬
ti autẽ die dñico. ante exurgentis lucis crepuscu¬
lum: uocatis duob dyaconib suis. perrexit ad do¬
mum defuncti. Accessit ad lorum: ubi iacebat corpꝰ
exanime: ibiq se in orationem de oit. Expleta autẽ pre¬
ce.: surrexit. ⁊ iuxta corpus seoit defuncti. Non autẽ grã¬
tiuoce: defunctum per nomenuocauit dicens. Frater mͣ¬

Expanded text:
mora esset temporis ad explendum debitum sepultumora esset temporis ad explendum debitum sepulturae, sorores ejus, morte ejus afflictae, cucurrerunt flentes ad venerabilem virum Fortunatum, eique magnis vocibus clamare coeperunt: Scimus quia apostolorum vitam tenes, leprosos mundas, caecos illuminas, veni, et resuscita mortuum nostrum. Qui mox ut cognejus coepit, eisque respondit, dicens: 201 Recedite, et haec dicere nolite, quia fussio omnipotentis Dei est, cui contraire nullus hominum potest. Illis itaque discedentibus, tristis ex morte ejus mansit episcopus. Subsequente autem die Dominico ante exsurgentis lucis crepusculum, vocatis duobus diaconibus suis, perrexit ad domum defuncti; accedensque ad locum ubi corpus exanime, ibi se in orationem dedit. Expleta autem prece surrexit, et juxta corpus defuncti sedit; non autem grandi voce defunctum per nomen vocavit, dicens: Frater Mar
Abbreviated transcription (Latin):
atq ad gothum introgressus: benedictã aquã
super menbra illius aspersit. Res mira: ⁊ uehemẽ¬
ter stupenda. Mox ut aqua benedicta gothi coxani
contigit: ita oñis finctura solidata est: ⁊ saluti
prastine coxa restituta. ut hora eadem de lecto surge
ꝙ est ut qui scõ uiro fortunato pueros cũ precio redde¬
re obediencia subiectus noluit: eos sine precio pena
us igitur expletis. studebat adhuc senex de eo ⁊
alia narrare. Sed quia nõnulliaderant ad qͦs
erortandos occupabar: lamq diei taidior hora in¬
cubuerat. factauenerabilis fortunati dnm̃ michi
audire licuit. que audire si liceat semper uolo. Sed
die alio idem senex rem de illo magis adhuc mira¬
bilem nairauit dicens. In eadem tudertina urbe
martellus quidam bone actionis uir: cum duabus
sororib suis habicabat. Qui eueniente molestia
corporis. in ip̃o sacratissimo uesperascente iam sabb̃o
paschali de functus est. Quius corpus cum longuis
esset deferendum: die eodem sepeliri nõ potuit. Cũq

Expanded text:
que ad Gothum introgressus, benedictam aquam super membra illius aspersit. Res mira et vehementer stupenda! mox ut aqua benedicta Gothi coxam contigit, ita omnis fractura solidata est, et saluti pristinae coxa restituta, ut hora eadem de lecto surque est ut qui sancto viro Fortunato pueros cum pretio reddere obedientiae subjectus noluit, eos sine pretio poena s igitur expletis studebat adhuc senex de eo et alia narrare. Sed quia nonnulli aderant ad quos exhortandos occupabar, jamque diei tardior hora incubuerat, venerabilis Fortunati facta diu mihi audire non licuit, quae audire, si liceat, semper volo. Sed die alia idem senex rem de illo magis adhuc mirabilem narravit, dicens: In eadem Tudertina urbe Marcellus quidam, bonae actionis vir, cum duabus sororibus suis habitabat: qui eveniente molestia corporis, ipso sacratissimo vesperascente jam Sabbato paschali, defunctus est. Cujus corpus cum longius esset efferendum, die eodem sepeliri non potuit. Cumque
Abbreviated transcription (Latin):
labore certaminis: non ei palma uictorie. Unde ergo
iuictores sunt. nisi contra antiqui hostis insidias cecer¬
tauerint: aalignus quippe spũs. cogitationi. loqu¬
tioni. atq operi nr̃o semper insistit: si fortasse quid
inueniat. unde apud examen eterni iudicis accusa¬
torexistat. Uis etenim nosse quoinodo ad decipiend̾
semper assistat:¬

Expanded text:
labore certaminis non est palma victoriae. Unde ergo victores sunt, nisi quod contra antiqui hostis insidias decertaverunt? Malignus quippe spiritus cogitationi, locutioni, atque operi nostro semper insistit, si fortasse quid inveniat unde apud examen aeterni judicis accusator existat. Vis etenim nosse quomodo ad decipiendum semper assistat
Abbreviated transcription (Latin):
Cap̃
xxxi. De hermegildo rege liuuigildi nuisi gothorũ
secratõne ab eodem patre suo occiso. Gregorus.

Expanded text:
CAPUT XXXI. De Herminigildo rege Liuvigildi Visigothorum ca ab eodem patre suo occiso. 345 GREGORIUS.
Abbreviated transcription (Latin):
bis ostenditur. in quo uirtutis cul mine sedebat. qd̾
unũ qd̃ in sumptu anni habuerat: tam secura mẽ¬
te perdebat. Magis q illi dolebat. qui peccatũ com¬
miserat. ꝙͣ sibi qui peccati illius dampna tolera¬
bat. Nec pensabat quid ip̃e exterius. sed culpe reui
qnͣtum perdebat intus. Hũc itaq cũ dies mortis
egredi e corpore urgeret: conuenerunt multi. ut
tam sancte anime de hoc mundo recedenti: suas a¬
nimas cõmendarent. Cunq lecto illius hu qui
conuenerant omnes assisterent: alii ingredientes
potuerunt. Alii omnino nichil uiderunt: sed om̃s
qui aderant ita uehementissimus timor percussit.
ut nullus egrediente illa sancta anima illic stare
potuisset. Et hii ergo qui uiderant. ⁊ hii qui om¬
nino niluiderant: uno om̃s timore percussi ⁊ ter¬

Expanded text:
bis ostenditur in quo virtutis culmine sedebat, qui bis ostenditur in quo virtutis culmine sedebat, qui unum quod in sumptus mundi habuerat tam secura perdebat mente, magisque illi condolebat qui peccatum commiserat, quam sibi qui peccati illius damna tolerabat; nec pensabat quid ipse exterius, sed culpae reus quantum perdebat intus. Hunc itaque cum dies 404 mortis egredi de corpore urgeret, convenerunt multi, ut tam sanctae animae de hoc mundo recedenti suas animas commendarent. Cumque circa lectum illius hi qui convenerant omnes assisterent, alii corporeis ocupotuerunt; alii omnino nihil viderunt; sed omnes qui aderant ita vehementissimus timor perculit, ut nullus, egrediente illa sancta anima, illic stare potuisset. Et hi ergo qui viderant, et hi qui omnino nihil viderant, uno omnes timore perculsi et ter
Abbreviated transcription (Latin):
de uenerabili patre stephano. in omeliis euuangelii
curaui. Fuit ⁊ enim uir sicut idem probus ⁊ multi
alii testantur. nichil in hoc mundo possidens. nichil
querens: solam tum deo paupertatem diligens. int̾
aduersa semper patientiani amplectens: couuent
seculariũ fugiens. uacari semper oratõi cc̃tupiscẽs.
de quo unum uirtutis bonũ refero. ut ex hoc uno ua¬
leant multa pensari. Is namq cũ qiuodam die mes¬
sem quã sua manu seuerat decisam ad aream du¬
xisset. nichilq aliud cum discipulis suis ad tocius
stipendium anni haberet: quidam peruerse uolũ¬
tatis uir antiqui hostis stimulis instigatus. eandẽ
messem igne supposito ita ut erat in area succẽ¬
dit. Quod factum dum alter aspiceret. eidem dei
famulo cucurrit. ⁊ nuntiauit. Quod postꝙͣ in¬
dicauit. adiunxit dicens ue. ue. pater stephane.
quid tibi contigit. Cui statun uultu ac mente
placida: ille respondit. ue illi contigit: qui hoe fe¬
cit. Nam michi quid contigit: In quib eius uer¬

Expanded text:
ibus de venerabili Patre Stephano in Homiliis Evangelii curavi . Fuit enim vir, sicut idem Probus et multi alii testantur, nihil in hoc mundo possidens, nihil requirens; solam cum Deo paupertatem diligens, inter adversa semper patientiam amplectens, conventus saecularium fugiens, vacare semper orationi concupiscens. m bonum virtutis refero, ut ex hoc uno valeant ejus multa pensari. Is namque cum quadam die messem quam sua manu severat decisam ad aream deduxisset, nihilque aliud cum discipulis suis ad totius anni stipendium haberet, quidam perversae voluntatis vir, antiqui hostis stimulis instigatus, eamdem messem, igne supposito, ita ut erat in area, incendit. Quod factum dum alter conspiceret, eidem Dei famulo cucurrit et nuntiavit. Quod postquam indicavit, adjunxit, dicens: Vae, vae, pater Stephane, quid tibi contigit? Cui statim vultu ac mente placida ille respondit: Vae illi contigit qui hoc fecit; nam mihi quid contigit? In quibus ejus ver
Abbreviated transcription (Latin):
primus uenerandus uir anastasius. ceteri autẽ
eo ordine ex carne educti sunt: quo de rupis uertice
fuerant uocati. Erater uero ille ad quẽ uocandum
uox parum siluit. atq eum ita nominauit: moriẽ¬
tibus aliis paucis dieb uixit. ⁊ tũc uitã finiuit: ut
aperte monstraretur. quia interiectum nocis silen¬

Expanded text:
primus venerandus vir Anastasius, caeteri autem primus venerandus vir Anastasius, caeteri autem in eo ordine ex carne educti sunt, quo de rupis vertice fuerant vocati. Frater vero ille ad quem vocandum vox parum siluit, atque eum ita nominavit, morientibus aliis, paucis diebus vixit, et tunc vitam finivit; ut aperte monstraretur quia interjectum vocis silen
Abbreviated transcription (Latin):
odem quoqz tempore.uenerandus uir anasta¬
sius cuius superius memoriam feci: sancte
Romane ecclesie cui deo auctore deseruio. notari¬
us fuit. Qui soli deo uacare desiderans. scrinium de¬
seruit: monasterium elegit. atq in eo loco quẽ
prefatus sum. qui sub pentoma uocatur: per ãnos
multos in sanctis actib uitam duxit. eiq mona¬
sterio sollerti custodia prefuit. Quo indelicet in
loco. ingens desuper rupes eminet: ⁊ profundum
subter precipicium patet. Quadam uero nocte cũ
iam om̃ipotens ceus eiusdem uenerabilis uiri ana¬
stasii labores renuunerare decreuisset. ab alta ru¬
pe nox facta est: que producto sonitu clamaret di¬
cens. Anastasi ueni. Quouocato: alii quoq septẽ
fratres ex nomine sunt nocati. Paruo autẽ momẽto.
ea que fuerat emissa uox siluit: ⁊ octauum fratrem
uocauit. Quas dum apette uoces congregacio au¬
disset. dubium nõ fuit: quia eorũ qui uocati fuerãt
obitus appropinquasset. Intra paucos igitur dies:

Expanded text:
odem quoque tempore venerandus vir Anastasius, cujus superius memoriam feci , sanctae Romanae Ecclesiae, cui Deo auctore deservio, notarius fuit . Qui soli 181 Deo vacare desiderans, scrinium deseruit, monasterium elegit, atque in eo loco quem praefatus sum, qui Suppentonia vocatur, per annos multos in sanctis actibus vitam duxit, eique monasterio solerti custodia praefuit. Quo videlicet in loco ingens desuper rupes eminet, et profundum subter praecipitium patet. Quadam vero nocte cum jam omnipotens Deus ejusdem venerabilis viri Anastasii labores remunerare decrevisset, ab alta rupe vox facta est, quae producto sonitu clamaret, dicens: Anastasi, veni. Quo vocato alii quoque septem fratres vocati sunt ex nomine. Parvo autem momento ea quae fuerat emissa vox siluit, et octavum fratrem vocavit. Quas dum aperte voces congregatio audisset, dubium non fuit quin eorum qui vocati fuerant obitus appropinquasset. Intra paucos igitur dies
Abbreviated transcription (Latin):
idem familiariter notus fuit. Qui nimirum
equicus pro sue magnitudine sanctitatis multoꝵ
in eadem prouincia monasterioꝵ pater extitit. hũc
cum iuuentutis tempore acri certamine carmis
incentiua fatigarent Ip̃e sue temptacionis angu¬
stie ad oratõnis studium sollertiorem fecerunt.
Cumq hac in re ab ommipotente deo remedium cõ¬
tinuis precibus quereret. uocte quadã assistente ã¬
gelo eunuchizari seuidit. eiusq uisioni apparuit.
qd̃ ominem motum ex genitalib menbris eius ab¬
scideret. Atq ex eo tempore ita alienus extitit atẽp̃¬
tatõne. ac si serum non haberet in corpore. Qua
uirtute fretus ex dei omnipotentis auxilio. ut ui¬
ris ante preerat. ita cepit postinodũ eciam feminis
preesse. Nec tamen discipulos suos admonere ces¬
sabat ne se exemplo euis in hac re facilecrederent.
⁊ casuri temptarent donum. quod nõ accepissent.

Expanded text:
idem familiariter notus fuit. Qui nimirum Equitius pro suae magnitudine sanctitatis multorum in eadem provincia monasteriorum Pater exstitit. Hunc cum juventutis suae tempore acri certamine carnis incentiva fatigarent, ipsae suae tentationis angustiae ad orationis studium solertiorem fecerunt. Cumque hac in re ab omnipotenti Deo remedium continuis precibus quaereret, nocte quadam assistente angelo eunuchizari se vidit, ejusque visioni apparuit, quod omnem motum ex genitalibus ejus membris abscideret; atque ex eo tempore ita alienus exstitit a tentatione, ac si sexum non haberet in corpore. Qua virtute fretus ex omnipotentis Dei auxilio, ut viris ante praeerat, ita coepit postmodum etiam feminis praeesse; nec tamen discipulos suos admonere cessabat, ne se ejus exemplo in hac re facile crederent, et casuri tentarent donum quod non accepissent.
Abbreviated transcription (Latin):
t asseris ita est. Sed plerunq de culpismi ni
sicut narrari mecum de quodam scõ uiro frequenter
audisti: quia ad mortẽ ueniens uehementer timu¬
it. sed post mortem discipulis in stola alba apparuit:
et qmͣ preclare sit susceptus: indicauit. xluiii.

Expanded text:
t asseris ita est, Petre. Sed plerumque de culpis minim purgat, sicut narrari de quodam sancto viro mecum frequenter audisti. Qui ad mortem veniens vehementer timuit, sed post mortem discipulis in stola alba apparuit, et quam praeclare sit susceptus indicavit. ΚΕΦΑΛ.
Abbreviated transcription (Latin):
similib sociantur. ut superbi cũ superbis. luxuriosi cũ
luxuriosis. auari cum auaris. fallaces cum falla cibus.
inuidi cũ inuidis. in fideles cum infidelibus ardeant.
Cum ergo similes in culpa ad tormenta similia du¬
cantur: quia eos in locis penalibus angeli deputant.¬

Expanded text:
similibus sociant, ut superbi cum superbis, luxuriosi cum similibus sociant, ut superbi cum superbis, luxuriosi cum luxuriosis, avari cum avaris, fallaces cum fallacibus, invidi cum invidis, infideles cum infidelibus ardeant. Cum ergo similes in culpa ad tormenta similia deducuntur, quia eos in locis poenalibus angeli deputant
Abbreviated transcription (Latin):
reprobi quox cõmunis causa in opere fuerit: ad
loca cõmunia deducantur. ueritatis uerba nobis
satiffacerent: si etiam exempla deessent. Ipsa qͥppe
ueritas. propter electos in euangelio ait. In domo
patris mei: mansiones multe sunt. Si enim dis
una potius mansio. qmͣ multe essent. Multe ergo
mansiones sunt: in quib ⁊ distincti bonorũ ordĩes
propter meritoꝵ consorcium cõmuniter letantur.
⁊ tamen om̃s unum denariũ om̃s laborantes acci¬
puint: qui in multis mansionibus distingunt᷑.
Quia ⁊ una est beatitudo quam ⁊ illic percipiunt:¬
⁊ dispar retributõnis qualitas. quam per opera di¬
uersa consequntur. Que nimirum ueritas iudi¬
cii sui diem. denu̾tians ait. Tunc dicã messorib
¶ol̃ugite zi z ania. ⁊ ligate fasticulos ad cõburẽd.¬
Messores quippe angeli ⁊ izania ad comburend̃ fasci¬
culos ligant: cum pares parib in tormentis ĩ¬

Expanded text:
reprobi, quorum comreprobi, quorum comloca etiam communia deducantur, Veritatis verba nobis satisfacerent, etiam si exempla deessent. Ipsa quippe Veritas propter electos in Evangelio dicit: In domo Patris mei mansiones multae sunt . Si enim dispuna potius mansio quam multae essent. Multae ergo mansiones sunt, in quibus et distincti bonorum ordines propter meritorum consortium communiter laetantur, et tamen unum denarium omnes laborantes accipiunt . Qui multis mansionibus distinguuntur; quia et una est beatitudo quam illic percipiunt, et dispar retributionis qualitas, quam per opera diversa consequuntur. Quae nimirum Veritas judicii sui diem denuntians, ait: Tunc dicam messoribus: Colligite zizania, et ligate ea in jasciculos ad comburendMessores quippe angeli zizania ad comburendum in fasciculos ligant, cum pares paribus in tormentis
Abbreviated transcription (Latin):
dicitur. Sed queso te cur egredienti anime nauis
apparuit. cur se duci ad siciliam moriturus predixit.
Gregorius. Anima uehiculo eget. sed mirum
non est si adhuc homini in corpore posito illud appa¬
ruit: quod per corpus assueuerat uidere. ut per h̾¬
daretur intelligi: qd̃ eius anima duci spiritualiter
potiusset. Quod uero ad siciliam se duci testatus ẽ.
quid sentire aliud potest. nisi qd̃ precete ris locis ĩ
eius terre insulis. eructuanti igne tormentoꝵ olle
patuerunt: Que ut solẽt narrare qui nouerunt.
laxatis cotidie sinib excrescunt: ut mundi termĩo
propinquante. qnͣto certum est illuc exurendos
colligi. tanto ⁊ eadem tormentoꝵ loca amplius
uideantur aperiri. Quod omni potens deus ad cor¬
reptionem uiuentium in hoc mundo uoluit osten¬
di: ut mentes infidelium. que inferni tormenta
esse nõ credunt. tormentoꝵ loca uideant: que au¬
dita credere recusant. Quod uero sine electi siue

Expanded text:
dicitur: sed quaeso te, cur egredienti animae navis dicitur: sed quaeso te, cur egredienti animae navis apparuit, vel cur se ad Siciliam duci moriturus praedixit? GREGOR. Anima vehiculo non eget: sed mirum non est, si adhuc homini in corpore posito illud apparuit, quod per corpus assueverat videre, ut per hoc intelligi daretur quo ejus anima spiritualiter duci potuisset. Quod vero se ad Siciliam duci testatus est, quid sentiri aliud potest, nisi quod prae ceteris locis in ejus terrae 429 insulis eructante igne tormentorum ollae patuerunt? Quae, ut solent narrare qui noverunt, laxatis quotidie sinibus excrescunt, ut mundi termino appropinquante, quanto certum est illuc amplius exurendos colligi, tanto et eadem tormentorum loca amplius videantur aperiri. Quod omnipotens Deus ad correptionem viventium in hoc mundo voluit ostendi; ut mentes infidelium, quae inferni tormenta esse non credunt, tormentorum loca videant, quae audita credere recusant. Quod vero sive electi, sive
Abbreviated transcription (Latin):
stephanus qui in numero optio fuit habitabat. S
idem eumorphius ad extrema uite ueniens. uocauit
puerum suum: eiq precepit ditens. Uade citius. ⁊ dic
stephano optioni: ut concitus ueniat. quia ecce na¬
uis parata est: ut ad siciliam duci debeamus. Cunq
hunc puer insanire crederet. ⁊ obedire recusaret: ce¬
tia quod dico: ⁊ nõ insanio. Egressus est puer: ut ad
stephanum pergeret. Cũq in medio itinere uenuss.
ei alius quidam obuius factus est: qui hũc requisiuit
dicens. Quo uadis:. Qui respondit. Ad stephanũ
optionem a domino meo missus sum. Ad quẽ ille
protinus dixit. Ab eo ip̃e uenio. sed ante me hac hora
defunctus est. Reuersus est uero puer ad eumorphi¬
um dñm suum: sed eum iam mortuum inuenit.
Sicq factum est: ut dum alter alteri obiuã uenit.¬
⁊ ex medio itinere puer reuersus est: ex mensura
spacii potuisset colligi: qd̃ uno momento utriq fue¬
rant uocati. Petrus. Terribile est ualde quod

Expanded text:
Stephanus, qui in numero Optio fuit, habitabat. Sed Stephanus, qui in numero Optio fuit, habitabat. Sed idem Eumorphius ad extrema vitae veniens, vocavit puerum suum, eique praecepit, dicens: Vade citius, et dic Stephano Optioni, ut concitus veniat, quia ecce navis parata est ut ad Siciliam duci debeamus. Cumque hunc puer insanire crederet, et obedire recusaret, coeli quod dico, quia non insanio. Egressus est itaque puer ut ad Stephanum pergeret. Cumque in medium iter venisset, ei alius quidam obvius factus est, qui hunc requisivit, dicens: Quo vadis? Cui ille respondit: Ad Stephanum Optionem a domino meo missus sum. Atque ille protinus dixit: Ab eo venio, sed ante me hac hora defunctus est. Reversus vero est puer ad Eumorphium dominum suum, sed jam eum mortuum invenit. Sicque factum est, ut dum alter obviam venit, et ex medio itinere puer reversus est, ex mensura spatii potuisset colligi, quia uno momento utrique fuerant vocati. PETR. Terribile est valde, quod
Abbreviated transcription (Latin):
ter clamauerat: ignorabant. Quo defuncto: in mo¬
nasterio facta est magna tristicia. Quarto autem
die quibus fratribus neccessarium fuit: ut ad mo¬
dicerent. quid habetis. quod uos in tanto merore depri¬
mitis: Responderunt dicentes. Loci huius desolatõ¬
nem gemimus: quia unus frater cuius nos in hoc
monasterio uita continebat. hodie quartus est dies:
qd̾ ex hac luce substractus est. Cunq fratres qui ue¬
nerant studiose requirerent. qualiter dictus fugint.
responderant. Ursus. Qui uocatõnis eius horã subti¬
liter inquirentes: ip̃o eum momento cognouerunt
exisse decorpore. quo per iohannem qui apud eos de fũc¬
tus est: fuerat uocatus. Qua ex recolligitur. qma
mansione socialiter uiuerent. quib ecorpore contigit
socialiter exire. S ed neq hoc sileam. qd dum laicus
uiuerem. ato in domo mea que micbi in hac urbe ex
me uidua galla dicebatur. Hec eumorphium nomĩe
iuuenem filium habebat: aquo non longe quidam

Expanded text:
ter clamaverat, ignorabant. Quo defuncto, in moter clamaverat, ignorabant. Quo defuncto, in monasterio facta est magna tristitia. Quarto autem die quiddam fratribus necessarium fuit, ut ad modicerent: Quid habetis, quod vos in tanto moerore deprimitis? responderunt, dicentes: Loci hujus desolationem gemimus, quia unus Frater, cujus nos vita in hoc monasterio continebat, hodie quartus est dies quod ex hac luce subtractus est. Cumque fratres qui venerant, studiose inquirerent qualiter dictus fuisset, responderunt: Ursus. Qui vocationis ejus horam subtiliter inquirentes, ipso eum momento cognoverunt exisse de corpore, quo per Joannem, qui apud eos defunctus est, fuerat vocatus. Qua ex re colligitur, quimansione socialiter viverent, quibus e corpore contigit socialiter exire. Sed neque hoc sileam, quod dum adhuc laicus viverem, atque in domo mea, quae mihi in hac urbe ex uxta me vidua, Galla dicebatur. Haec Eumorphium nomine juvenem filium habebat, a quo non longe quidam