comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Incipitꝰ iiI. LiT. De diuinaruni domo¬
rum institutione ⁊ cultu ⁊ honore & de
decimis ⁊ ollationib ⁊ usticus singulorũ.
i qui libri in facro cathaligo recipiantur
Iui uero apocriphi ⁊ quando apponendi
in latinũ uercitur conuocatio ꝓpt̃
quod om̃s ad se uocat. Catholica id est
uniuersalis idõ dicitur. quia puniũsũ mundũ
est constituta. uel qm̃ catholica hoc egeneralis.
in eandem doctrina ẽ. ad instructionem. De¬
scripturas legit. ignorat quod in pͥncipio
nascentis eccłȩ discipuli in unũ congregati sint
cũ multitudine credentiũ inquib trat᷑ cor unũ
& anima una quiq uendentes predia & pos¬
sessiones suas. afferebant prȩtia. & diudebant᷑
singulis. ꝓut cuiq opustrat. Futuram nãq tołam
ingentib apłi p̃uidebant. maxime quia dñs¬
illis p̃dixerat. euntes in mundum uniũsum
prȩdicate euangeliũ ł quia expellendos eẽ
exclãmq congregandam ex rudi populo idcuro

Expanded text:
ivinarum domorum institutione, et cultu, et honore. De decimis et oblationibus et justitiis singulorum, et qui libri in sacro catalogo recipiantur, qui vero apocryphi, et quando apponendi in latinum vertitur convocatio, propter quod ad se omnes vocet. Catholica id est universalis ideo dicitur, quia per universum mundum est constituta. Vel quoniam catholica, hoc est generalis, in eadem doctrina est ad instructionem. Scripturas legit, ignorat, quod in principio nascentis ecclesiae discipuli in unum congregati sunt cum multitudine credentium, in quibus erat cor unum et anima una, quique vendentes praedia et possessiones suas, afferebant pretia, et dividebatur singulis, prout cuique opus erat. Futuram namque ecclesiam in gentibus apostoli previdebant, maximeque quia Dominus praedixerat: Euntes in mundum universum, praedicate evangelium. Vel quia expellendos se Ecclesiamque congregandam ex rudi populo; idcirco
Abbreviated transcription (Latin):
b illo  tñi tempore & deinceps iuiri reli suis¬
giosi non solum possessiones & prȩdia fundis¬
quȩ possederant : sed &iam sema ipsos dño con¬
secrarunt. edificantes basilicas in suis fundis in
honore scõrũ mareẏrũ ꝑciuitates. ac monaste.¬
ria innumera: in quib cetus dño seruientium
conuenir&e. Deniq reges & presides. ac magis¬
tratus non solum hanc licentiam tribuere. Itd
&iam ipsi ꝓpria largiti sunt puriũia regna
terrarũ. nabrrent᷑ egentes qui nibil in mundo
possidebant. eccłȩq fabricarentur atq restau¬

Expanded text:
b illo enim tempore et deinceps viri religiosi non solum possessiones et praedia quae possederant, sed etiam semetipsos Domino consecrarunt, aedificantes basilicas in suis fundis in honore sanctorum martyrum per civitates, ac monasteria innumera in quibus coetus Domino servientium conveniret. Denique reges et praesides ac magistratus non solum hanc licentiam tribuere, sed etiam ipsi propria largiti sunt per universa regna terrarum, unde alerentur egentes qui nihil in mundo possidebant, Ecclesiaeque fabricarentur atque restau
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ ambigua sunt de consecratione. con¬
secrent᷑. & ut suꝑ flua altaria destruantur.
consecretur ȩccła. si parietes mutant᷑ & non
Si homicidio ł adulterio eccła suerit uolata
diligentissime expurgetur & denuo conseoret᷑.¬

Expanded text:
quae ambigua sunt de consecratione, consecrentur, et ut superflua altaria destruantur. consecretur Ecclesia; si parietes mutantur, et non Si homicidio vel adulterio Ecclesia fuerit violata, diligentissime expurgetur, et denuo consecret
Abbreviated transcription (Latin):
quib uir religiosissimꝰ constantinꝰ primꝰ
sidem ueritatis patenter adeptus: licentiã dedit
ꝑ uniũ sum orbem. in suo de gentes imꝑio ñ solũ
fieri ap̃ianos. sed &iam fabricandas ꝑccłas & p̃dia
tribuenda constituit. Demq idem p̃fatus pͥnceps.
donaria inmensa. & fabricã templi primȩ sedis
quer&e. & brato petro suisq successorib ꝓfutura
ueniat. & ibidem crucrinfigat publice. & atriũ
designa. & ante prȩfiniat qui ȩdiflcare uult.
quã ad luminaria & ad custodiam & stipendia
custodum sufficiat. & ostensa donatione. sic de¬
mũ ȩdific&. Et postꝗ consterata fuerit. atriũ
eccłam glificire. & consensũ & uoluntatem
epĩbabebit in cuiꝰ parrochia fuerit. licitũ
sit. Ueruntam̃ om̃ino p̃uidendum ẽ. ep̃õ.
ut aliȩ ȩccłe antiquiores ꝓpt̃ nouas sitam
iusticiam aut decimam non ꝑdant. sed seꝑ
ad antiquiores ȩccłas ꝑsoluitur. It om̃s¬

Expanded text:
quibus vir religiosissimus Constantinus, primus fidem veritatis patenter adeptus, licentiam dedit per universum mundum in suo degentes imperio non solum fieri christianos, sed et fabricandas aecclesias et predia tribuenda constituit. Denique idem prefatus princeps donaria inmensa et fabricam templi primae sedis queret et beato Petro suisque successoribus profuturam veniat, et ibidem crucem figat publice, et atrium designet; et ante praefiniat qui aedificare vult, quod ad luminaria et ad custodiam, et stipendia custodum sufficiat, et ostensa donatione, sic domum aedificet Et postquam consecrata fuerit, atrium ecclesiam aedificare, et consensum et voluntatem episcopi habebit, in cujus parochia fuerit, licitum sit. Verumtamen omnino praevidendum est episcopo, ut aliae ecclesiae antiquiores, propter novas, suam justiper antiquiores Ecclesias persolvantur. Ideo
Abbreviated transcription (Latin):
Nu o reliqui fideles plus utilitatis posst afferre.
si hereditates & agros quos uendebant. ȩccłis
quib prȩsidebant᷑ ep̃i traderent: eo qđ ex sump¬
tibus torũ tam prȩsentibus quã futuris tempo¬
ribus plura & eligantiora possent ministrare.
fidelib cõmunem uitã deducentib quã exp̃cio
ipsorũ: ceꝑunt p̃dia & agros quosuendere solt¬
bant. matricib eccłis tradere & ex sumptibus

Expanded text:
e, et reliqui fideles plus utilitatis posse afferre, si haereditates et agros quos ante vendebant, ecclesiis quibus praesidebant episcopi traderent, eo quod ex sumptibus eorum tam praesentibus quam futuris temporibus plurima et elegantiora possent ministrare fidelibus communem vitam ducentibus quam ex pretio eorum, coeperunt predia et agros quos vendere solebant, matricibus ecclesiis tradere, et ex sumptibus
Abbreviated transcription (Latin):
łmonachi repti fueruit coniurantes aut con¬
spirantes aut in sidias ponentes ep̃is aut
muenti fuerint coniurati. aut pconiura.¬
tionẽ calũniam machinantes ep̃is. ł derdis
ꝓprium amittant gradumi. INTĨ YIUNT¬

Expanded text:
monachi reperti fuerint conjurantes aut consoror Aaronis, quae detraxit Moysi, poeniteat. nventi fuerint conjurati, aut per conjurationem calumniam machinantes episcopis vel clericis, proprium amittant gradum. FINIS LI
Abbreviated transcription (Latin):
dieb uitȩ suȩ. ds clericis maledicis:
lericus maledicus. maximeq asacerdo¬
tib cogatur adpostulandani ueniam.
Si noluerit. degradetur: nec umq ad officiuĩ
absq satis factione reuocetur. de illis qͥ detrahi¬

Expanded text:
detrahendos. De clericis maledicis. CLIII. Clericus maledicus, maximeque in sacerdotibus, cogatur ad postulandum veniam. Si noluerit, degradetur, nec unquam ad officium absque satisfactione revocetur. De clericis jura
Abbreviated transcription (Latin):
ut supra monstratũ ẽ. hoc contradicunt. & humane
nihilomiinus ad ipsum ꝓhibent ut femine nihil
aliud ꝓsequantur inpublico quã suã causam: ait
enĩ lex theodosiana. nulla ratione feminȩ amplui
quã suis causas agendi habrant potestatẽ. nec alicuiꝰ
causam ase nouerint ꝓsequendã. id circo ex auctori¬
tate canonica int̃ dicimus. ut nulli scĩmonialis
uirgo ł iudua. conuentꝰ generales adeat: nisi ã
principe fuerit euocata. dut ab ep̃o suo: nisi forte
ꝓpriȩ necessitatis ratio inpulerit & hoc ipsum
in.ep̃i locũ suũ derelinquere. Tanĩ fratres eligant
sibi abbatẽ dcipsis sihabeant. sin aut̃: deoxtra¬
neis. Nec ep̃s deb& abbatẽ uiobent᷑ retinere
in loco suo. Congregatio deba eligere sibiab¬
batem post mortẽ abbatis sui ł eo uiuente¬
si ipse discesserit ł peccaurrit. Ipse enĩ non
potest aliquẽ ordinare de suis ꝓpinquis ł ami
nec alleluia dicere. nͥ psalmos tantũ. & respon¬

Expanded text:
ut supra monstratum est, hoc contradicunt, et humanae ut supra monstratum est, hoc contradicunt, et humanae nihilominus idipsum prohibent, ut feminae nihil aliud prosequantur in publico, quam suam causam. Ait enim lex Theodosiana: Nulla ratione femmae amplius quam suas causas agendi habeant potestatem, nec alicujus causam a se noverint prosequendam: idcirco ex auctoritate canonica interdicimus, ut nulla sanctimonialis virgo, vel vidua, conventus generales adeat, nisi a principe fuerit evocata aut ab episcopo suo: nisi forte propriae necessitatis ratio impulerit, et hoc ipsum episcopi, locum suum relinquere: tamen fratres eligant sibi abbatem de ipsis si habeant, sin autem de extraneis. Nec episcopus debet abbatem violenter retinere in loco suo. Congregatio debet eligere sibi abbatem post mortem abbatis sui, vel eo visi ipse discesserit, vel peccaverit. Ipse enim non potest aliquem ordinare de suis propinquis, vel amicnec Alleluia dicere, nisi psalmos tantum et respon
Abbreviated transcription (Latin):
net corporalem cũ oblatione. nec calicem suꝑ
altare potat. nec int̃ ordinatos st& ineccła
nec sedeat int̾ sacerdotes in conuiuio. De muli
b uiroꝵ causas discutientibus.
ũ apłs dicdt: mulitres in xccłã taceant :
nõ eñĩ pmitat᷑ eiꝰ loqui turpe ẽ tnĩ mulieri in
ȩocła loqui: mirũ uidetur. quod quȩdã mulier¬
culȩ contra diuinas humanasq leges. attrita
fronte inpudent̃ agentes. placita ge neralia
& publicos conuentus indesinent̃ ad eunt. &
negotia regni utilitatesq rei publiee magis
ꝑturbant quã disponant cũ in decens sit. & oniã
urĩ barbaras gentes reprehensibile. multeres
uirorũ causas discutere. & quȩ de lanificus
suis & opib textrilib & muliebrib inter ge¬
niciariãs suas residentes debuerant disputare:
in conuentu publico acsi incutia residentes.
senaitoriam sibi usurpant auctoritatẽ. Quȩ
ignominiosa p̃sumptio. fautorib magis inputan¬
łi inditur quã feminis. Vnde quia diuinȩ liges

Expanded text:
nec corporale cum oblatione, nec calicem super altare ponat, nec inter ordinatos stet in ecclesia, nec sedeat inter sacerdotes in convivio. CAP. VI virorum causas discutientibus. Cum Apostolus dicat: Mulieres in ecclesia taceant: non enim permittitur eis loqui, turpe est enim mulieri in ecclesia loqui: mirum videtur, quod quaedam mulierculae contra divinas humanasque leges, attrita fronte impudenter agentes, placita generalia et publicos conventus indesinenter adeunt, et negotia regni utilitatesque reipublicae magis perturbant quam disponant, cum indecens sit, et etiam inter barbaras gentes reprehensibile, mulieres virorum causas discutere, et quae de lanificiis suis, et operibus textrilibus, et mulieribus inter genitiarias suas residentes debuerant disputare, in conventu publico ac si in curia residentes, senatoriam sibi usurpant auctoritatem. Quae ignominiosa praesumptio fautoribus magis imputanda videtur, quam feminis. Unde quia divinae leges,
Abbreviated transcription (Latin):
si uxorem habere ꝑmittitur: iterũ tonderi
cogatur. nec in uita sua tonsurã neglegere
audeat. Qut̃ aut̃ ꝓgenitores ad monasterium
tradiderunt. & in ꝑccła cepit cantare & legere.
nec uxoren ducere. nec monasteriũ destrere
poterit sed si discesserit. reducatur. Si ton¬
suram dimiserit. rursum tondeatur. upcorem

Expanded text:
si uxorem habere permittitur, iterum tonderi si uxorem habere permittitur, iterum tonderi cogatur, nec in vita sua tonsuram negligere audeat. Quem autem progenitores ad monasterium tradiderunt, et in Ecclesia coepit cantare, et legere, nec uxorem ducere, nec monasterium deserere poterit, sed si discesserit, reducatur. Si tonsuram dimiserit, rursum tondeatur, uxorem
Abbreviated transcription (Latin):
dõ iuste & rationabilit̃ dereb suis offert. fir
Ienra habeat de concregatione sua.
gatione sibi cõmissa e ꝓuida&ͣ ut in lictione
qꝙ in officio. & ininodulatione psalmorum
animabus rarũ rationẽ redditura inconspec¬
tu dñi. & stipendia scĩmonialib p̃brat neces¬
saria. ne forte ꝑ indigentiã cibi aut potus
in ꝓprus mansionib cum aliqub masculis.
cdericis siut laicis. consanguintis. siue extra.¬
neis bibere siue comtdere. sed siquando id
agendum ẽ. in auditorio agatur. & cũ nullo
masculo eis colloquiũ habere liceat nͥ inaudi
lis castus sobiriusq miscricors discretus ñ fuerit.
acdiuina p̃cepta uerbis & ex emplis ñ ostende¬
rit. ab ep̃o cuiꝰ territorio consistit. & auicinis
abbatib & cȩt̃is dñ tinentib a suo arceatur
honore : coiam si om̃is congregatio uitus suis
uxorẽ accepit qui quidẽ sit sine gradu uec
admonasterium aliquod aparentib traditus.

Expanded text:
Deo juste et rationabiliter de rebus suis offert, firmDeo juste et rationabiliter de rebus suis offert, firmcuram habeat de congregatione sua. gatione sibi commissa, et provideat ut in lectione et in officio et in modulatione psalmorum,animabus earum rationem redditura in conspectu Domini, et stipendia sanctimonialibus praebeat necessaria, ne forte per indigentiam cibi aut potus iis mansionibus cum aliquibus masculis, clericis sive laicis consanguineis sive extraneis bibere sive comedere: sed si quando id agendum est, in auditorio agatur, et cum nullo masculo eis colloquium habere liceat, nisi in alis, castus sobriusque, misericors, discretus non fuerit, ac divina praecepta verbis et exemplis non ostenderit, ab episcopo in cujus territorio consistit, et a vicinis abbatibus et caeteris Deum timentibus a suo arceatur honore, etiam si omnis congregatio vitiis suis erit, qui quidem sit sine gradu nec ad monasterium aliquod a parentibus traditus,
Abbreviated transcription (Latin):
non ꝑmittant: sed parentes & indigentes
secum ad mensã habrant. & bectio diuina ibi
ꝑsone. & sumant cibũ cũ benedictione & laude
sure abbat᷑ͣis. ñ infructũ animarũ. si in auaritiã
& turpe lucrũ in hiantes. quos lic& homines
inlectis circum ueniendo totondetur. & res
coꝵ talipsuasione non solum acceꝑunt sed
potus subripuerunt: penitentiȩ canonice siue
regulari ut pote turpis lucri fectatores subia¬
ceant hi uõ qui uanis ꝓmissionib ulecti: ł quib¬
lib& machinationib ꝑsuasi. mentes in opes
effecti rerũ suarũ dñi et̃. nescientes comã depo¬
suerunt: meo quod eꝑunt ꝑseuerare cogant᷑.
redib reddantur qui dementia parentum
auarieia incentoꝵ. ex hȩredati et̃ noscunt᷑.
Siuõ nescientib ep̃is aut abbatib ministri
coꝵ quiliba uidelic& melero hoc fecisse eniun¬
guntur. ep̃i & abbates desidia. illiuõ rapacita¬
te & auaricia uidicentur. Hoc uõ quod quis

Expanded text:
non permittant, sed pauperes et indigentes secum ad mensam habeant, et lectio divina ibi personet, et sumant cibum cum benediccione et laude sive abbates, qui non in fructum animarum, sed in avaritiam et turpe lucrum inhiantes, quoslibet homines illectos circumveniendo totonderunt, et res illorum tali persuasione non solum acceperunt, sed potius subripuerunt, poenitentiae canonicae sive regulari utpote turpis lucri sectatores subjiciantur. Hi vero qui vanis promissionibus illecti, vel quibuslibet machinationibus persuasi, mentis inopes effecti, rerum suarum domini esse nescientes, comam deposuerunt, in eo quod coeperunt perseverare cogantur. redibus reddantur qui dementia parentum, et avaritia incentorum exhaeredati esse noscuntur. Si vero nescientibus episcopis aut abbatibus, ministri eorum quilibet, videlicet in clero hoc fecisse convincuntur, episcopi et abbates de desidia, illi vero rapacitate et avaritia judicentur. Hoc vero quod quis
Abbreviated transcription (Latin):
obseruent. Null la icus claustia sci monialiũ
ingrediat᷑ nͥ ad oꝑa exercendi.
ullus uassus abbatisse nec minister aliquis
nec clericus. nec laicus claustra ancillarũ dĩ
ingrediatur: nͥ forte quando necessitas opandi

Expanded text:
 Nullus laicus claustra sanctimonialium ingrediatur, nisi ad opera exercenda. Nullus vassus abbatissae, nec minister aliquis, nec clericus, nec laicus claustra ancillarum Dei ingrediatur, nisi forte quando necessitas operandi
Abbreviated transcription (Latin):
placuit ut anigotus scłarib omĩno abstineant.
Multa sunt gͦ negotia scłaria de lns tam̃ pauca
ꝑtringamus. ad quȩ ꝑtine om̃is libido ñ solum
in munditia carnis. sedanã om̃is carnalis concu
piscentia. Suicꝗd plus usto appetit homo. turpe
lucrũ ẽ. Muuiera iniusta acciꝑt. ł aiam dare ꝓ
aliquo seculari conquestu: p̃cio aliquẽ ꝯductre:
ꝯtensiones. & lites. ł rixis amare : inplacitis scłi¬
ribus disputare. excepta defensione orphanorũ
aut induarũ : conductores aut ꝓcuratores tẽ.
scłariũ rerũ. turpis utrbi. ł factuocularẽ eẽ.
ł iocũ scłarem diligere. aleas amare. ornam̃tũ
inconuenieus ꝓposito suo querere. indelicus ui.¬
uere uelle. gulam & ebrietatẽ sequi. pondera
iniusta ł mensuras habtre. nego ciũ iniustũ ex¬
ercere. Nec tam̃ iustũ negooiũ ẽ. contra dicen¬
dum ꝓnecessitates diuersas. quia legim scõs
apłos negotiasse. & in regula scĩ benedicti

Expanded text:
placuit, ut a negotiis saecularibus omnino abstineant. placuit, ut a negotiis saecularibus omnino abstineant. Multa sunt ergo negotia saecularia, de his tamen pauca perstringamus, ad quae pertinet omnis libido, non solum immunditpiscentia. Quidquid plus justo appetit homo, turpe lucrum est. Munera injusta accipere vel etiam dare, pro aliquo saeculari conquestu, pretio aliquem conducere, contentiones, lites et rixas amare, in placitis saecularibus disputare excepta defensione orphanorum aut viduarum, conductores aut procuratores esse saecularium rerum, turpis verbi vel facti jaculatorem jocularem diligere, aleas amare, ornamentum inconveniens proposito suo quaerere, in deliciis vivere velle, gulam et ebrietatem sequi, pondera injusta vel mensuras habere, negotium injustum exercere. Nec tamen justum negotium est contradicendum, propter necessitates diversas, quia legimus sanctos apostolos negotiasse, et in Regula Sancti Benedicti
Abbreviated transcription (Latin):
reũsi ita indilectione suarum coniugiũ ꝑstue liđ. ai¬
rent. ut eas cupiant in suumi redire consortiũ.
omittendũ ẽ. & inculpabilẽ udicandũ. quod facul¬
necessitas intulit. & restituendũ ẽ. quod fides
ante baptisma. post baptismũ in potes¬
tate eiꝰ trit eã habere ł non habrrẽ. Dr¬

Expanded text:
reversi ita in dilectione suarum conjugum persevereversi ita in dilectione suarum conjugum perseverent, ut eas cupiant in suum redire consortium, omittendum est, et inculpabile judicandum, quod necessitas intulit, et resante baptisma, post baptismum in potestate ejus erit eam habere, vel non habere.
Abbreviated transcription (Latin):
cipus ł magris dut &iam indomib ac posses.¬
sionib rite seruatur: quanto magis in conui¬
giorũ redintegratione faciendũ sit. ut quos
bellica necessitate turbatũ ẽ. pacis rtmedio
redire nolucrint uelut impie excłastica¬
itã posteriorũ urorũ amore sunt captę ut
malint his coherere. quam adlegitimum redi¬
re consorcium. merito sunt notande. ita ut
excusabili contaminationẽ criminis elegerunt.
ostendentes sibim& ꝓsua in continentia pla¬
cuisse quod iusta remissio poterat expiare.
Redcant gͦ in suũ statum uoluntaria red.¬
integratione coniugia. neq ullom ad ob ꝓbriũ
male̾ uoluntatis trabatur. quod conditio ne.¬
cessitatis extorsit. quia ficut heȩ mulitres
quȩ reũti aduiros suos noluerint impie sunt
habendȩ. ita illȩ quȩ in affectũ exdõ initum
redeunt. merito sunt laudandȩ. It si uiri de¬
captiuitate regressi intẽperantia uxoruni
offensi non fueruit ⁊ uoluerint eas in quigio

Expanded text:
ossessionibus rite servatur, quanto magis in conjugiorum redintegratione faciendum sit ut, quod bellica necessitate turbatum est, pacis remedioredire noluerint, velut impiae ecclesiata posteriorum virorum amore sunt captae, ut malint his cohaerere, quam ad legitimum redire consortium, merito sunt notandae, ita utexcusabili contaminationem criminis elegerunt, ostendentes sibimet pro sua incontinentia placuisse, quod justa remissio poterat expiare. Redeant ergo in suum statum voluntaria redintegratione conjugia, neque ullo modo ad opprobrium malae voluntatis trahatur, quod conditio necessitatis extorsit: quia sicut hae mulieres, quae reverti ad viros suos noluerint, impiae sunt habendae, ita illae, quae in affectum ex Deo initum redeunt, merito sunt laudandae. Capticaptivitate regressi, intemperantia uxorum offensi non fuerint, et voluerint eas in conjugi
Abbreviated transcription (Latin):
biũ ꝓhibemus & anathematitemus. de illo
habuerit. ⁊ sepiu mechatꝰ fuerit.
Diquis fidelis habrnsuxorem. non semel sed
isepius fucrit inechatus. infine mortis ẽ conut¬
nieudus. Qđ sise ꝓmiserit cessatarũ : detur ei
cõmunio. Si resuscitatus. rarsus fuerit me¬
chatus. placuit ulterui ñ illudere alios de cõ¬
xpianos cum hereticis nuptialia uira ꝯtrahere.

Expanded text:
bium prohibemus et anathematizamusbium prohibemus et anathematizamushabet, et saepius moechatus est. Si quis fidelis habens uxorem non semel sed saepius fuerit moechatus, in fine mortis est conveniendus. Quod si se promiserit cessaturum, detur ei communio. Si resuscitatus rursus fuerit moechatus, placuit ulterius non illudere alios de comiat Christianos cum haereticis nuptialia jura contrahere.
Abbreviated transcription (Latin):
nissimo in fantum mysterio sol& offerri. quãuis
in alt̾ari offerantur: suam tamen habeant ꝓpͥã
benedictionẽ. ut asacramento corporis dominici
& sangumis distinguantur. ntc amplius in pri¬
micus offeratur. quam deuuis & frumentis¬

Expanded text:
nissimo infantum mysterio solet offerri, quamvis in altari offerantur, suam tamen habeant propriam benedictionem: ut a sacramento Dominici corporis et sanguinis distinguantur, nec amplius in primitiis offeratur, quam de uvis et frumentis
Abbreviated transcription (Latin):
Consideratũ c̃ quatenus si scđm ꝓuidentiam
& admonitionẽ ep̃i ipsi coheredes eas uoluerinit
tenere & honorare: faciant. Sin aut̃ hoc con¬
tradixerint. in ep̃i potestate maneat utrum
eas ita consistere ꝑmittat. aut reliquias inde
diuidantur. & tanta ꝑtandem diuisionẽ si multis
oriatur. ut de uno altari quattuor partes si¬
ant. & singule partes singulos habeant pb̃ros
Qđ sint discordia & simultate. nullomꝰ fteri
potest. Unde nobis uisume. qđ huicemo di
eccł int̃ heredes diuidi nõ debeant. & si m
contencionẽ uenerint. & simultates inter eos
surrexer̾int. ꝑ quas sacerdo̾tes suo ibi officio
canonice fingi non possit: precipiatur ab ep̃o
ciuitatis ut nullomͦ ibi missarũ solbempnia cęle¬
brent᷑. donro illi ad concordiam redeant. &pari
uoto atq consilio ȩccła illa sacerdotem canonice

Expanded text:
considerandum est quatenus si secundum providentiam et admonitionem episcopi ipsi cohaeredes eas voluerint tenere, et honorare faciant. Sin autem hoc contradixerint, in episcopi potestate maneat, utrum eas ita consistere permittat, aut reliquias inde dividantur, et tanta per eamdem divisionem simultas oriatur, ut de uno altari quatuor partes fiant, et singulae partes singulos habeant presbyteros. Quod sine discordia et simultate nullo modo fieri potest. Unde nobis visum est, quod hujuscemodi ecclesiae inter heredes dividi non debeant, et si in contentionem venerint, et simultates inter eos surrexerint, per quas sacerdos suo ibi officio canonice fungi non possit, praecipiatur ab episcopo civitatis, ut nullo modo ibi missarum solemnia celebrentur, donec illi ad concordiam redeant ex pari voto, atque consilio ecclesia illa sacerdotem canonice
Abbreviated transcription (Latin):
de doctrina illorũ. certitudo possit agnosci.
quare pbri nominentur.
orro & moysi p̃cipitur. ut eligat pƀros.
id est seniores. Ande & in ꝓuerbus dicit᷑.
oła senũ canicies. Hȩc uõ canicies sapientiam
de signat. dequa scriptũ ẽ. Canicies hominũ
prudentia. Cumq nongentos & amplius annos
abadam usq ad habrabam uixisse homines
legimꝰ. nullꝰ alius primus appellatus est pb̃r.
idest senior. insi abraham qui multo pauciorib
uxisse annis conuincitur. Non ergo ꝓpt̃ dec̾repitã
senectutẽ. sed ꝓpt̃ sapientiã pb̃ri nominantur.
Inicium enĩ sacerdocii. aãron fuit. lic& melchĩs¬
dech pͥor optulerit sacrificiũ dõ. & posthunc
abraham.isaac. & iacob. Sed hi spontanra
uoluntate. ñ sacerdotali auetoritate ista

Expanded text:
ue doctrina illorum, certitudo possit agnosci. ue doctrina illorum, certitudo possit agnosci. quare presbyteri nominentur. Porro et Mosi praecipitur ut eligat presbyteros, id est seniores. Unde et in Proverbiis dicitur: Gloria senum canities. Haec vero canities sapientiam designat, de qua scriptum est: Canities hominum prudentia est. Cumque nongentos et amplius annos ab Adam usque ad Abraham vixisse homines legimus, nullus alius primus appellatus est presbyter, id est senior, nisi Abraham, qui multo paucioribus vixisse annis convincitur. Non ergo propter decrepitam senectutem, sed propter sapientiam, presbyteri nominantur. Initium enim sacerdotii Aaron fuit: licet Melchisedech prior obtulerit sacrificium Deo, et post hunc Abraham, Isaac et Jacob. Sed hi spontanea voluntate, non sacerdotali auctoritate, ista
Abbreviated transcription (Latin):
dõ iam condeminati. eccłastica dignitate care¬
bunt. Igitur ꝑtres continuos dies diligenter
& amientur. e sic sabbato qui ꝓbati inuenti
sario dicere ⁊ scire debeant.
cendum. idt̃ lib̃ sacramentorum.
lectionaruꝰ. antiphonaruuꝰ. baptisteriũ. cõpotus
lcanon. pęnitentialis. psalt̾ium. omeliȩ ꝑcirculũ
anni. dominicis dieb & singulis festiuitatibus
aptȩ. Ex quib om̃ib si unum defuerit. facer¬
dotis nomen uixineo constabit. qui ualde picu.¬
lose sunt euangelice minꝑ quib dicitur: Si
cꝑcus cęco ducatũ p̃sta. ambo infoutam calunt.
pbrorũ & ltuitarũ. tempore congruo¬
& multis corã astantib sollempnit̾ agite. & pba¬
biles ac doctos uiros ad hoc opus constituite. ut
illorũ socutate & adiumento plurimũ gaudeatis.
petunt᷑ nullatenꝰ ordinentur : nisi in loco
erto & religioso ł anã inciuitatẽ. saltum uno anno
inmorentur. ut de uita & conuersatione atq¬

Expanded text:
Deo jam condemnati, ecclesiastica dignitate careDeo jam condemnati, ecclesiastica dignitate carebunt. Igitur per tres continuos dies diligenter examinentur. Et sic Sabbato, qui probati inventi sario discere et scire debeant. cendum, id est liber sacralectionarius, antiphonarius, baptisterium, computus, canon poenitentialis, psalterium, homiliae per circulum anni dominicis diebus et singulis festivitatibus aptae. Ex quibus omnibus si unum defuerit, sacerdotis nomen vix in eo constabit, quia valde periculosae sunt evangelicae minae, quibus dicitur: Si caecus caeco ducatum praestet, ambo in foterorum Levitarumque tempore congruo, multis coram adstantibus, solenniter agite, et probabiles ac doctos viros ad hoc opus provehite, ut de eorum societate et adjumento plurimum gaudeatis. petunt, nullatenus ordinentur, nisi in loco certo et religioso, vel etiam in civitate, saltem uno anno immorentur, ut de vita et conversatione atq
Abbreviated transcription (Latin):
Ta reliquorum ordinum.
tiones facere disponit om̃s qui ad
sacrũ ministertũ accedere uolunt.
feria quarta ante ipsam ordinacionẽ euocandi
sunt adciitatẽ. una cũ archipb̃ris qui tos re¬
p̃sentare debent. Et tunc ep̃s elatere suo dir¬
gere deb& facerdotes. & alios prudentes uiros
gnaros legis diuinȩ. & ocorcistos ineccłasticis sanc¬
tionib qui ordinandorũ uitã. genus. patriam.
ȩtatem. institutionẽ. locũ. ubi educti sint. sistuit
bene litterati. si in lege dñi instructi diligent̃
inuestigent. ante omĩa si fidem catholicam᷑
firmiter tenrant. & uerbis simplicib asserere
queant. Ipsi aut̃ quib hoc cõmittitur. cauere
debent ue aut fauoris gr̃ã aut cuiꝰcumq muntris
cupiditate. inlecti aued deuient: ut indignũ
& minus idoneum ad facros gradus suscipiendos
ep̃i manib applicent. Quod si fecerint. & ilbe qͥ
inligne accessit ad altare non mouebitur. &
illi qui donum scĩ sp̃s uendere conati sunt. coram

Expanded text:
m ordinum. tiones facere disponit, omnes qui ad sacrum ministerium accedere volunt feria quarta ante ipsam ordinationem evocandi sunt ad civitatem, una cum archipresbyteris qui eos repraesentare debent. Et tunc episcopus e latere suo dirigere debet sacerdotes, et alios prudentes viros, gnaros legis divinae, et exercitatos in ecclesiasticis sanctionibus, qui ordinandorum vitam, genus, patriam, aetatem, institutionem, locum ubi educati sint, si sint bene litterati, si in lege Domini instructi, diligenter investigent: ante omnia si fidem catholicam firmiter teneant, et verbis simplicibus asserere queant. Ipsi autem quibus hoc committitur cavere debent ne aut favoris gratia aut cujuscunque muneris cupiditate illecti a vero devient, ut indignum et minus idoneum ad sacros gradus suscipiendos episcopi manibus applicent. Quod si fecerint, et ille qui indigne accessit, ab altari removebitur, et illi qui donum sancti Spiritus vendere conati sunt, coram
Abbreviated transcription (Latin):
Ut null pbr̃ altĩus plebe sanum eonolente
accipiat.
xCII
Dt altius pbri plebesino.
xciii
De ordinatis & reliquis fidelib quod sint
licentia si ep̃imhil agere debeant.
eciui de eadem re
xCV de eadẽ re.
gec ui Qđ non liceat clericũ iuduarũ ciuitatum.
simul conscribi ȩccłis.
CUII De ordinatis ne in ciuitatẽ de ciuitate contra

Expanded text:
ter alterius plebesanum eo nolente recipiat. XCII. De alterius presbyteri plebesano. XCIII. De ordinatis et reliquis fidelibus, quod sine licentia sui episcopi nil agere debeant. XCIV. De eadem re. XCV. De eadem re. XCVI. Quod non liceat clericum in duarum civitatum simul conscribi ecclesiis. XCVII. De ordinati
Abbreviated transcription (Latin):
De congruenti dignitate. & diuersa
institutione. ac nu̾trimento. ueł quã¬
litate uitȩ. & diuerso negocio. & mi¬
rasterio presbiterorum & diaconorũ
scu reliquorum ordinu ecclesiasti

Expanded text:
de congruenti dignitate, et diversa institutione, ac nutrimento, vel qualitate vitae, et diverso negotio, et ministerio presbyterorum et diaconorum, seu rel
Abbreviated transcription (Latin):
antiochiꝑ prȩsul constitutꝰ. Teusebiuꝰ ab apamia
asiȩ. transstrtur ineudoxiopolim. quȩ dudum
salambria uocabatur. Policarpꝰ de urbt anta
pristena misit innicopolim traciȩ mutatust᷑
hierophilus detrapexopoli frisie. trans migrat᷑
e. in platinopolim tracie. Optimꝰ abagarcdamia
frigit. in antiochiam pisidiȩ transinigratusẽ.
Siluanꝰ aphilipopoli traciȩ. mutatus est intro¬
adam.

Expanded text:
Antiochiae praesul est constitutus. Theusebius ab Apamia Antiochiae praesul est constitutus. Theusebius ab Apamia Asiae transfertur in Eudoxiopolim, quae dudum Salambria vocabatur. Polycarpus, de urbe ante Pristena Mysiae, in Nicopolim Thraciae mutatus est. Hierophilus, de Trapezopoli Frisiae, transmigratus est in Platinopolim Thraciae. Optimus, ab Agardamia Frigiae, in Antiochiam Pisidiae transmigratus est. Silvanus, a Philippopoli Thraciae, mutatus est in Troadam.
Abbreviated transcription (Latin):
ncholaus papa ambos reconcili auit.
II De ep̃orum transmutatione:
ad alias ꝓpt̃ necessitatẽ seu utili.¬
tatẽ temporum sunt migrati & transmutati.
quorũ nomina hȩc sunt. Perigenes in petrisẽ
noluerunt. romane ciuitatis ep̃s iussit eum in¬
tronriari inchorintho metropoli. defuncto tiꝰ
ep̃o eiq donee aduexit ꝑcoł prȩsuit. Dosideũ
seleutice ep̃m. alexander antiocenus ep̃s in
tharsum ciliciꝑ transmutauit. Reutrentuiꝰ
ab archis feniciȩ intyrum trans inigratus est.
lohannes de gordolina mutatus ẽ. in ꝓchonixũ
& ei prȩsedit xocłt. ẜ alladius abhelinopoli .mu.¬
tatus est masponam. Alexander ab alia helino¬
poli. madranopolim mutatus ẽ. Gregoruiꝰ na¬
rantenus prius cuntatis capadocit fuit ep̃s
quȩ sasima dicitur. deinde ab eato basilio a
alioꝵ epõrũ consensu in anxiauco constitutꝰ ẽ.
Melitcius prius sebastiȩ ȩccłe prȩfuit &postea

Expanded text:
Nicolaus papa ambos reconciliavit. DNicolaus papa ambos reconciliavit. De episcoporum transmutatione. ad alias propter necessitatem seu utilitatem temporum sunt migrati et transmutati, quorum nomina haec sunt: Peregines in Petris es eum suscipere noluerunt, Romanae civitatis episcopus jussit eum inthronizari in Corintho metropoli, defuncto ejus episcopo eique donec vixit Ecclesiae praefuit. Dosideum Seleuciae episcopum, Alexander Antiochenus episcopus in Tharsum Ciliciae transmutavit. Reverentius ab Argis Phoeniciae in Tyrum transmigratus est. Joannes de Gordolinia mutatus est in Proconixum, et ei praesedit Ecclesiae. Palladius ab Helinopoli mutatus est in Asponam. Alexander, ab alia Helinopoli, in Andrinopolim mutatus est. Gregorius Nazianzenus prius civitatis Cappadociae fuit episcopus quae Sasima dicitur, deinde a beato Basilio et aliorum episcoporum consensu in Anzianco constitutus est. Meletius prius Sebastiae Ecclesiae praefuit, et postea
Abbreviated transcription (Latin):
nos ap̃c ꝑsemripsum dñs erudit. Qui aut̃
ita non senciunt. cum nestorio & eut̾ier ł eoꝵ
sectatoribus ȩterno anathemate dignoseẽ
ohan nes chrisostonus aduab synodis orcho¬
gocłam suam postea recepit. Lucianus ep̃s¬
adriano polites. dampnatus a papa uilio.re.¬
cepit eccłam sui episcopatus. Cyrillus hiero so
ciꝰdem excłe hierosolimitanȩ pontificem xistꝰ
papa dapnauit. & iterum ipse tũ reconcilia¬
uit. In nocentuiꝰ papa fotinũ dap̃nauit ep̃in:
Gelasius papa successor illius & cõmimicauit. &
gocłe suȩ restituit. Leontius dũ eẽt pb̃r depo¬
situs fuit. sed postea in antiochia patriarcha
extitit. Gregorius uõ quartꝰ papa. Theo dosiũ
quẽ eugenius eius antecessor presbiteru ho¬
nore priuauerat. ser̃ excħȩ signniȩ consecraũ
epm̃. ybas nãq ep̃s diudicatus fuit sed seã
synodus canonice suã illi restituit xccłim
nodo cui karolus inter fuitrex condep natũ
& soffrenum placenciũ epm merito repbatũ

Expanded text:
s per semetipsum Dominus erudivit. Qui autem ita non sentiunt, cum Nestorio et Eutyche, vel eorum sectatoribus aeterno anathemate dignos esse oannes Chrysostomus a duabus synodis orthoodo, Ecclesiam suam postea recepit. Lucianus epAdrianopolites damnatus a Papa Julio recepit ecclesiam sui episcopatus. Cyrillus episcopusejusdem Ecclesiae Hierosolymitanae pontificem Xistus papa damnavit, et iterum ipse eum reconciliavit. Innocentius papa Photinum damnavit episcopum, Gelasius papa successor illius et communicavit, et Ecclesiae suae restituit. Leontius dum esset presbyter depositus fuit, sed postea in Antiochia patriarcha exstitit. Gregorius vero quartus papa Theodosium, quem Eugenius ejus antecessor presbyterii honore privaverat, sanctae Ecclesiae Signinae consecravit esynodus canonice suam illi restituit Ecclesisynodo cui Carolus interfuit rex condemnatum, et Soffrenum Placentinum episcopum merito reprobatum,
Abbreviated transcription (Latin):
inhumanitatt dm̃ uere. & hominẽ uere. Ipsũ
eundemq ex anima rationabili. & carne consub.¬
stantialem patri scdm dĩtatem consubstantiabẽ
nuilem nobis absq peccato. ante scła quidem
de patre genitum scđm diuinitatem ł dĩtatẽ.¬
In nouissimis uõ dieb eundem ꝓpter nos & ꝓpt̃¬

Expanded text:
in humanitate, Deum verum et hominem verum, ipsum eumdemque ex anima rationali e, carne, consubstantialem Patri secundum divinitatem, consubstantialem milem nobis absque peccato: ante saecula quidem de Patre genitum secundum divinitatem, in novissimis vero diebus eumdem propter nos, et
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃m filium dĩ dnm̃ unigenitũ in duabus natu¬
ras in confuse. in conuertibiliter indiuiduo &
inse parabiliter cognitum. nequaquã natura¬
rũ differentia sublata ꝓpt̃ unicionẽ. sed pocuiᷤᷤ
salua manente ꝓprietate ut ruisq naturȩ.
munã. non indias concurrisse psonas. Sed
anũ eundemq filiũ imigenitum dm̃. uerbũ¬

Expanded text:
 Filium Dei Dominum unigenitum in duabus naturis, inconfuse, inconvertibiliter, individue et inseparabiliter cognitum, nequaquam naturarum differentia sublata propter unitionem, sed potius salva manente proprietate utriusque naturae, in unam non in duas concurrisse personas, sed unum eumdemque Filium unigenitum Deum veru
Abbreviated transcription (Latin):
b& hoc ꝓprium antiqui hostis mudia. ut
districia diucuiꝰ fecimus inquisicone ꝑquiri & nul¬
lã in xo de his que fuerant dicta. culpã inuenimꝰ.
dubium remanere. abeati petri sacratissimũ corpꝰ
districta tũ ex habundanti fecimꝰ sacramenta
p̃bere. Quib prȩstitis magna sumꝰ exultatione
ꝓ quare gła ur̃a p̃dictũ uirũ cũ omi caritate
suscipiat. & reuerentiã a qualt̾ sacerdoti decie
ex hibrat. nec quȩdã cordib remaneat. de his
quȩ iam sunt purgata dubietas Et ita supra¬
scripto uos ep̃o deuotissime oporiae in om̃ibus
idberere. ut congrue decenterq dm̃ iriᷤ

Expanded text:
 hoc proprium antiqui hostis invidia, ut districta diutius fecimus inquisitione perquiri: et nullam in eo, de his quae fuerant dicta, culpam invenimus. dubium remanere, ad B. Petri sacratissimum corpus districta eum ex abundanti fecimus sacramenta praebere. Quibus praestistis magna sumus exsultatione  vestra praedictum virum cum omni charitate suscipiat, reverentiam ei qualem sacerdoti decet exhibeat, nec quaedam cordibus remaneat de his quae jam sunt purgata dubietas. Et ita suprascripto vos episcopo devotissime oportet in omnibus adhaerere, ut congrue decenterque Deum i
Abbreviated transcription (Latin):
m̃a. fideles conimunicandi sunt.
Dingulis dieb dominicis in quadragesima
preter hos qui ex communicati sunt. ut precer
illos qui in publica penitentia sunt. sacram̃ta
corporis & sanguinis xp̃i sumenda sunt. & in
orna dnĩ. inuigilia paschȩ & indie resurrecti.¬
onis dñ. & inpentecosten & innatale dñi. pę¬
ntglegitur. Quȩ quoniã m tadt̃ dit ab om̃ib
fidelib eceptis his quib ꝑgrauib criminibus
in hibitum ẽ. ꝓcipienda sit. eccłasticꝰ usus de¬
monstrat. cũ iã pęnitentes ead̃ẽ die ad ꝑcipi
diltetiont tua & reutrentia. ut ad consulindũ
huc in arcis sux de decore ꝑseuerat: & magister
& doctor erudiendorũ scd ꝑdendorũ puerorũ
id quod male didicit oꝑt̾̃is quoq insinuat: an
talis sacra cõmunio cũ cęt̃is xp̃ĩanis debrat
dari. aut nobiscum cõmunicare. puto nec ma¬
iestati diuinx nec euangelice disciplinȩ con¬
gruere ut pudor & honor eccłȩ.tam turpi &

Expanded text:
andi sint. Singulis diebus Dominicis in Quadragesima, praeter hos qui excommunicati sunt, et praeter illos qui in publica poenitentia sunt, sacramenta corporis et sanguinis Christi sumenda sunt: et in coena Domini, in vigilia Paschae, et in die Resurrectionis Domini, et Pentecostes, et in Natali Dnegligitur. Quae quoniam in eadem die ab omnibus fidelibus, exceptis his quibus pro gravibus criminibus inhibitum est, percipienda sit, ecclesiasticus usus demonstrat: cum etiam poenitentes eadem die ad percipiedilectione tua et reverentia ut ad consulendum huc in artis suae dedecore perseverat, et magister et doctor erudiendorum, imo perdendorum puerorum id quod male didicit, caeteris quoque insinuat, an tali sacra communione cum caeteris Christianis debeat dari, aut nobiscum communicare: puto nec majestati divinae, nec Evangelicae disciplinae congruere, ut pudor et honor Ecclesiae, tam turpi
Abbreviated transcription (Latin):
cotidie ad cibũ salutis accipitur. Sẽs amibrosluꝰ
dixit. Si quocirns cũq effunditur sanguis api in
remissionem peccatorũ effunditur. debro semp
acciꝑe qui semꝑ pecco. debeo semp habere me¬
dicinã. Sẽs hylarius ep̃s dix̃. Si tanta ñ sunt
ut ex cõmunicetur quis. ñ se deba a medicula
corporis dñi separare. Vnde tanendũ ẽ. ne
diu abstractus axp̃i corpore. alienꝰ remaneat
asalute. Nam manifestũ ẽ eos uiurre. qui
corpꝰ eiꝰ attingunt ipso dño dicente. Nis
manducaueritis carnt̃ filui hominis & biberitis
eiꝰ sangaint̃ ñ habebitis uitam in uobis. Qui tñi

Expanded text:
otidie ad cibum salutis accipitur. Sanctus Ambrosius dixit: Si quotiescumque effunditur sanguis Christi in remissionem peccatorum effunditur, debeo semper accipere, qui semper pecco, debeo semper habere medicinam. S. Hilarius episcopus dixit: Si tanta non sunt peccata ut excommunicetur quis, non se debet a medicina corporis Domini separare. Unde timendum est, ne diu abstractus a Christi corpore, alienus remaneat a salute. Nam manifestum est eos vivere, qui corpus ejus attingunt, ipso Domino dicente: Nisi manducaveritis carnem Filii hominis, et biberitis ejus sanguinem, non habebitis vitam
Abbreviated transcription (Latin):
alt̃ dixerit. dñe non sum diguus. ut intres sub
tectum meũ. ambo saluatorẽ honoriflcantes:
quãius ñ uno modo. ambo peccatis nstri. ambo
miscdiam confecuti. Adhoc ual&. quod mannia
scđ̾m ꝓpriam uoluntatẽ in ore cuiꝰq sapiehat.
t si non frequentius ł ter cõmunicent
laici homines communicent in anno. nisi forte
quis maiorib quib lib& criminib impediatur
id est in pascha & pentecosten & natale dñi.¬

Expanded text:
 dixerit: Domine, non sum dignus ut intres sub tectum meum ; ambo Salvatorem honorificantes, quamvis non uno modo, ambo peccatis miseri, ambo misericordiam consecuti. Ad hoc valet quod manna secundum propriam voluntatem in ore cujusque sapiebat. t si non frequentius, vel ter laici homines communicent in anno, nisi forte quis majoribus quibuslibet criminibus impediatur, id est, in Pascha et Pentecoste, et Natali Domi
Abbreviated transcription (Latin):
quatenus adeligendũ sibi antistitẽ concordi ꝓuisione
concurrant. hortamur gͦ ut frat̃nitas urã cũ quem
uno consensu om̃s elsgerent. & sicut ipsi a nobis
poposcisse noscuntur ad se faciat euocari. Quim
cauta exom̃ib examinatione discutite & sita in to
quȩ intextu epiatiti morte multata sunt. minime
dño fuerint opitulante repta. atq fideliũ ꝑsonarũ
relatione cius nobis qua uita placuerit ad nõs tum
Itatem inhabitudinẽ ñitis inciderit.
t siquis ep̃s in infirmitate aut ialiquam ha¬
bitudinem sensus inciderit. aut officiũ oris amisent.
ta quȩ tp̃is oꝑari conueniunt. presbiterũ agere ñ
ꝑmittat fed ep̃m qui uitinus ẽ. uoce. cui quod inxccła
agendum fuerit mponat. De ep̃o qui ꝓpter dolo

Expanded text:
quatenus ad eligendum sibi antistitem concordi provisione quatenus ad eligendum sibi antistitem concordi provisione concurrant. Hortamur igitur ut fraternitas vestra eum quem uno consensu omnes elegerint, sicut et ipsi a nobis poposcisse noscuntur, ad se faciat evocari; quem cauta ex omnibus examinatione discutite. Et si ea in eo quae in textu Heptatici morte mulctata sunt minime Domino fuerint opitulante reperta, atque fidelium personarum relatione ejus vobis quidem vita placuerit, ad nos eum tatem in hebetudinem mentis inciderit. Ut si quis episcopus in infirmitatem aut in aliquam hebetudinem sensus inciderit, aut officium oris amiserit, ea quae episcopis operari conveniunt, presbyterum agere non permittat, sed episcopum qui vicinus est vocet, cui quod in Ecclesia agendum fuerit imponet.
Abbreviated transcription (Latin):
tempore ad sanȩ mentis redit officuĩ. ꝑsona fidelis
ac intȩ t̃. ꝓbabilis eligenda. quȩ ad regimen ȩccłe
idonea possit oesistere. atq animarũ utilitate cogi¬
tare. inquietos subdisciplinȩ uincla restringerẽ.
pccłasticarũ rerum curam gerere. & maturumatq

Expanded text:
tempore ad sanae redit mentis officium, persona fidelis tempore ad sanae redit mentis officium, persona fidelis ac vitae probabilis est eligenda, quae ad regimen ecclesiae idonea possit existere, atque de animarum utilitate cogitare, inquietos sub disciplinae vinculo restringere, ecclesiasticarum rerum curam gerere, et maturum atqu
Abbreviated transcription (Latin):
uamuis trqte nobis sit ualde quod loquimur.
atq fraterna nos compasnont pocius ur¬
geat quã aliquid dt auditis diffinire ꝑmutat sus¬
cepti tam̃ sollicitudo regiminis cor nrm̃ instanti pulsat
tore disponere. Puenit igitur adnos quib dan
referentib quenda epm̃ ita passonẽ capitis incur¬
risse. ut qđ mente alienata agere soleat gemitꝰ
& flitus audiri sit. Nt gͦ languente pastore
grex quod absit insidiatoris lamandꝰ
dentib exponatur : Uel ꝑclt iꝑsuiꝰ
utilitates deꝑtant. cauta nos necesse
est ꝓuisione tractare. Et ido quia uiuen¬
tem epm̃ ab officio suo necessitas infirmitatis non
crimen ab ducit. aliũ loco eiꝰ nisi recusinte to nulla
sinit ratio ordinari. Sed si int̾ ualla egritudinis ha¬
btre ẽ. solitus ipse data petione non se ulteriuᷤᷤ ad
fateatur assurgere. & aliũ locoslo expetat ordinandũ
tundem ep̃m in hoc scło uita tenuerit. sumptus ei
debiti de tadem ȩccłã ministretur. E ñĩ uõsi nullo

Expanded text:
uamvis triste nobis sit valde quod loquimur, atque fraterna nos compassio flere potius urgeat, quam aliquid de auditis definire permittat, suscepti tamen solicitudo regiminis cor nostrum instanti pulsat tore disponere. Pervenit igitur ad nos quibusdam referentibus, quendam episcopum ita passionem capitis incurrisse, ut quod mente alienata agere soleat gemitus et fletus audire sit. Ne ergo languente pastore grex quod absit! insidiatoris laniandus dentibus exponatur, vel ecclesiae ipsius utilitates depereant, cauta nos necesse est provisione tractare. Et ideo, quia viventem episcopum ab officio suo necessitas infirmitatis, non crimen abducit, alium loco ejus nisi recusante eo nulla sinit ratio ordinari; sed si intervalla aegritudinis habere est solitus, ipse data petitione non se ulterius ad hfateatur assurgere, et alium loco suo expetat ordinandum.eundem episcopum in hoc saeculo vita tenuerit, sumtus ei debiti de eadem ecclesia ministrentur. Enimvero si nullo
Abbreviated transcription (Latin):
pm̃ nonlicrat ante furem uite aliũ in loco
suo constituere successorem. Siquis aut̃ hoc uslir¬
pare temptauerit talis constitutio irrita erit.
epõꝵ. qui post exitum prȩces soris potestatem
babent dignum eligere. Qđ nusꝗ eanones p̾ci
piunt ut proegritudine ep̃i. Alius succedat.
si ipse ꝓsua molestia pecierit. qualit̃ fieri possit
ne fortasse dum ep̃i uira eadem ciuitas non habeat.
qđ absit ab hoste dcpeat. Equidem nusquã canones
suo priuetur pgrotus. Sed suggerendum ẽ. ut siquis
in regimine egrota. dispensator illi talis requirat᷑
qui possit omẽm curã eiꝰ agere. & locum illius in

Expanded text:
po non liceat ante finem vitae alium in loco suo constituere successorem. Si quis autem hoc usurpare tentaverit, talis constitutio irrita erit. icatu episcoporum, qui post exitum praedecessoris potestatem habent dignum eligere. C. V. De eodem. Iegritudine episcopi alius succedat, et si ipse pro sua molestia petierit, qualiter fieri possit. ne fortasse, dum episcopi jura eadem civitas non habeat, quod absit! ab hoste depereat. Equidem nusquam canones suo privetur aegrotus. Sed suggerendum est ut, si quis in regimine aegrotat, dispensator illi talis requiratur, qui possit ejus curam omnem agere, et locum illius in
Abbreviated transcription (Latin):
t insacramentis corporis & sanguinis tuui¬
dñi nihil amplius offeratur: quam quod
ipse dñs tradidit. hoc ẽ panis. & uinũ aqua mixtũ
Primicie uõ stu mel & lac. quod uno dit sollemp

Expanded text:
t in sacramentis corporis et sanguinis Domini nihil amplius offeratur, quam quod ipse Dominus tradidit, hoc est panis, et vinum aqua mixtum: primitiae vero, seu mel, et lac, quod uno die solem
Abbreviated transcription (Latin):
hoc sacramento cognoscimꝰ dedisse. Hegitur
cñĩ in tuangelica ueritate. accepit ihc̃ pant̃
& calicẽ. obenidicens dedit discipulis suis. Cessa
gͦ lac sacrificando offerri quia manifestũ &
eiudens exemplũ euangelicȩ ueritatis illuxit:
tradunt eucharistiã populis. nec hoc platũ ex
euangelico testimoniũ recepunt. ubi apostolis
eñi panis & seorsum calicis cõmendatio memo¬
ratur. Nam intinctũ panẽ aliis xp̃m prębuisse
ñ legimus. excepto illi tantũ discipulo quem
intincta buccella magistri ꝓditorẽ ostendera
non quȩ huiꝰ sacram̃ti institutiont̃ signara.
Nam quid de expresso botro idest de uuarum
granis populus cõmunicatur. ualde est omĩno
confusum sed si necesse fucrit. botrus incalice
comprimat᷑. & aqua misceatur. quia calix do¬
minicus uixta canonicũ p̃ceptũ uino & aqua
ꝑmixtus deb& offerri. quia uidemus in aqua
populũ intelligi. inuino uõ s ostendi sangui¬

Expanded text:
hoc sacramento cognoscimus dedisse. Legitur hoc sacramento cognoscimus dedisse. Legitur enim in evangelica veritate: Accepit Jesus panem et calicem, et benedicens dedit discipulis suis . Cesset ergo lac sacrificando offerri, quia manifestum et evidens exemplum evangelicae veritatis illuxit, tradunt eucharistiam populis, nec hoc prolatum ex Evangelio testimonium receperunt, ubi apostolis enim panis, et seorsum calicis commendatio memoratur. Nam intinctum panem aliis Christum praebuisse non legimus, excepto tantum illi discipulo quem intincta buccella Magistri traditorem ostenderet, non quae sacramenti hujus institutionem signaret. Nam quod de expresso botro, id est de uvarum granis populus communicat, valde est omnino confusum, sed si necesse fuerit botrus in calice comprimatur, et aqua misceatur, quia calix Dominicus, juxta canonum praeceptum, vino et aqua permistus debet offerri, quia videmus in aqua populum intelligi, in vino vero ostendi sangui