comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Corsicautro insula tanta nimietate ixigentium.
& grauamine p̃mitur exactionũ: ut ipsi qui in
illa sunt. tademqͣ. &xiguntur compbere. uix filios
suos uendendo sufficiant Vnde fit ut derelicta
pia re publica : possessores eiusdem insult ad ne¬
fandissimam lango bardorum gentẽ coguntur
effugere. Quid enim grauius. quid crudelius.
abarbaris pati possunt. quam ut constricti atq
conpressi suos uendere filios conpellant᷑: In sicilia
autem insula stephanus quidam marinarum
cartularius. tanta p̃idicia tantasq oppressio¬
nes oꝑari dicitur. in uadendoloca singulorum.
atq sine dictione causarũ ꝑpossessiones ac domus
titulos ponendo: ut si uelim acta eius singula
quȩ adme ꝑuenerunt dicere: magno uolumine
hȩc explere non possim. Quȩ om̃ia serenissima
domina solerter aspiciat. & oppressorũ gemitus
compescat. Hȩc ego ad pissimas aures uestras per¬
uenisse non suspicor. Nam si ꝑuenire potuissent.

Expanded text:
Corsica vero insula tanta nimietate exigentium, Corsica vero insula tanta nimietate exigentium, et gravamine premitur exactionum, ut ipsi qui in illa sunt, eadem quae exiguntur complere vix filios suos vendendo sufficiant. Unde fit ut derelicta pia republica, possessores ejusdem insulae ad nefandissimam Langobareffugere. Quid enim gravius, quid crudelius a barbaris pati possunt quam ut constricti atque compressi suos vendere filios compellantur? In Sicilia autem insula Stephanus quidam, marinarum partium chartularius, tanta praejudicia tantasque oppressiones operari dicitur, invadendo loca singulorum, atque sine dictione causarum per possessiones ac domos titulos ponendo, ut si velim acta ejus singula quae ad me pervenerunt dicere, magno volumine haec explere non possim. Quae omnia serenissima domina solerter aspiciat, et oppressorum gemitus compescat. Haec enim ego ad piissimas aures vestras pervenisse non suspicor. Nam si pervenire potuissent,
Abbreviated transcription (Latin):
um serenissimam dominam sciam de cȩ¬
lesti patria. atq animȩ suȩ uita cogitare:
culpam me cõmittere uehementer existimo:
si ea quȩ ꝓtimore omip̃is dñi sunt suggeraenda
siluero. D̾um insardinia insula multos esse
gentiles cognouissem. eosq adhuc prauȩ genti.¬
litatis more idolorũ sacrificiis destruire. & eius¬
dem insulȩ sacerdotes ad prȩdicandum redemp¬
tortm nrm torpentes existere. Unũ illic ixitaliȩ
ep̃ĩs misi. qui multos gentilium ad fidem dño
cooꝑante ꝑduxit. Sed quidam rem mͥ sacriligã
nuntiauit. quia hi qui inta idolis immolant.
iudici prȩmium ꝑsoluunt. ut hoc eis facere lice¬
at. Quorũ daͣm quidã baptuati essent. & iam
immolare idolis desuissent: adhuc ab eodem insu¬
le iudice &iam post baptismum illud pręmium
rxigitur: qd̃ dari prius ꝓidolorum ĩ molatione consu¬
euerant: Quem cum prȩdictus ep̃s increpar&
tantum se suffragium ꝓmisisse. respondit. ut
nisi de causis &iam talib impleri non possit.

Expanded text:
um serenissimam Dominam sciam de coelesti patria atque animae suae vita cogitare, culpam me committere vehementer existimo, si ea quae pro timore omnipotentis Domini sunt suggerenda siluero. Dum in Sardingentilium cognovissem, eosque adhuc pravae gentilitatis more idolorum sacrificiis deservire, et ejusdem insulae sacerdotes ad praedicandum Redemptorem nostrum torpentes existere: unum illuc ex Italiae episcopis misi, qui multos gentilium ad fidem, Domino cooperante, perduxit. Sed quidam rem mihi sacrilegam nuntiavit, quia hi qui in ea idolis immolant judici praemium persolvunt, ut hoc eis facere liceat. Quorum dum quidam baptizati essent, et jam immolare idolis desivissent, adhuc 110 ab eodem insulae judice, etiam post baptismum, praemium illud exigitur quod dari prius pro idolorum immolatione consueverat. Quem cum praedictus episcopus increparet, tantum se suffragium promisisse respondit, ut nisi de causis etiam talibus impleri non possit.
Abbreviated transcription (Latin):
egerunt. pęna monstretur. Qd̃ si recte illic
&x equi non ual&. nobis qui tales sunt transmit¬
ti debent: si tamen hic monstrari poterint:
unde illic possunt absq difficultate conuinci
Sed quia hoc inpossibile. tẽ. &istimo: illic ꝑ
te deb& districta atq fortis corrano ꝓuen̾ire.¬
Uirũ aut̃ gloriosum dõnum liberanum p̃to¬
rem: in tali loco ꝑ contemplationẽ omp̃is dĩ
adiutorem te habere confido. In hac tamen
causa mitescere minime debuisti: &iã sitibi
quilib& secularis uidix aduersarius potuisse
eustere. Possessiones propterea archellai
medici dilectio tua rationabilit̃ turatur ut ab
aliquib in iuste tum minime grauari ꝑmit.¬

Expanded text:
egerunt, poena monstretur. Quod si recte illic egerunt, poena monstretur. Quod si recte illic exsequi non vales, nobis qui tales sunt transmitti debent, si tamen hic monstrari potuerit, unde illic possunt absque difficultate convinci. Sed quia hoc impossibile esse existimo, illic per te debet districta atqVirum autem gloriosum domnum Libertinum praetorem in tali loco per contemplationem omnipotentis Dei adjutorem te habere confido. In hac tamen causa mitescere 760 minime debuisti, etiamsi tibi quilibet saecularis judex adversarius potuisset existere. Possessiones praeterea Archelai medici dilectio tua rationabiliter tueatur, ut ab aliquibus injuste eum minime gravari permit
Abbreviated transcription (Latin):
laudabiliter erga ȩccłasticorum uitam¬
fuit sicut nosti sollicitus. Quidum torum
actus iuigilant᷑ cura pastorali intenderae:
maleficio qd uulgo canterma dicitur. quos¬
dam didicit maculatos: quos & iam sicut &
dilectionis tue nuntiauit xpłã. dedit in
custodia retinendos. Sed quia peceatis
nr̃is facientib morte preuentus. crimen
ipsum ulcisci ñ ualuit: Necesst ẽ. ut dilectio
tua cum om̃i hoc subtilitate indagare festi.¬
n&. atq ita in eos secundum immanitatem¬
studrat facinoris uindicare: Qualit̃ scđm leges
sc̃s suꝑscriptum ep̃m ⁊elo correctionis as
iustitiȩ. in hac ultione ꝓpter dm̃ nouit  po¬
tuisset uiuere cõmoueri. Om̃i g uirtuit
om̃iq instantia tua lilectio in hacͦ causa ⁊e¬
lum suum erga omp̃em dm̃ curae ostendere.
et inimicis illius aduersitatem dignã inflic¬
tis ultionib exhibere. Ut impleatur qd scrip
relo dilectio tua accenditur: in eorum quidm̃
reliquerunt. & contra eũ aliquid maleficus

Expanded text:
laudabiliter erga ecclesiasticorum vitam, sicut nosti, sollicitus fuit. Qui dum eorum actus vigilanter cura pastorali intenderet, maleficio, quod vulgo canterma dicitur, quosdam didicit maculatos, quos etiam, sicut et dilectionis tuae nuntiavit epistola, dedit in custodia retinendos. Sed quia peccatis nostris facientibus morte praeventus crimen ipsum ulcisci non valuit, necesse est ut dilectio tua cum omni hoc subtilitate indagare festinet, atque ita in eos secundum immanitatem facinoris studeat vindicare, qualiter secundum leges supra scriptum episcopum zelo correctionis ac justitiae in hac ultione propter Deum novit potuisse si viveret commoveri. Omni ergo virtute, omnique instantia, tua dilectio in hac causa zelum suum erga omnipotentem Deum curet ostendere, et inimicis illius adversitatem dignam inflictis ultionibus exhibere, ut impleat quod scriptzelo dilectio tua accenditur, in eos qui Deum reliquerunt, et contra eum maleficiis aliquid
Abbreviated transcription (Latin):
nullatenus remanere. Expensa uõ quȩ necessaria
furerit. ꝑ oeconomũ qui tempore mortis p̃dicti ep̃i
inuentus t̃. erogetur. quatinus rationes suas futuro
ep̃o ipst ut nouit exponat. Cuncta siquidẽ quȩ tͥ
agenda mandauimus. cum consilio magnifici atq
eloquentissimi marcelli filu nr̃i. te agere nec esse

Expanded text:
nullatenus remanere. Expensa vero, quae necessaria nullatenus remanere. Expensa vero, quae necessaria fuerit, per oeconomum, qui tempore mortis praedicti episcopi inventus est, erogetur, quatenus rationes suas futuro episcopo ipse, ut novit, exponat. Cuncta siquidem quae tibi agenda mandavimus, cum consilio magnifici atque eloquentissimi Marcelli filii nostri te agere profe
Abbreviated transcription (Latin):
num primicerium notarium. ut ipsarum. rerũ
om̃ino gerant custodiam ad moneto. int̾minans
eis de ꝓpria eos satis facturos. eẽ. substantia. si quic¬
quam exinde toꝵ neglegentia fuerit inminutum.
uolumus. ut se penitus ui hac causa non misceat.
Nam si ꝑeum aliquid contra uoluntatem nr̃am factõ
uł tẽptatum potuerimus addiscere. ñ modicã ad sẽ
culpam & ꝑiculum ꝑtinere cognoscat. Std & hoc
eumi admonere curato. ut ad pon̾endas explendasq
rationes patrimonu nr̃i qd̾ gessit. debrat esse solli¬
citus. Proquib &iam facrendis. ꝑasiciliȩ partibus
ad nos post posita &cusatione uenire festin&. In reb
gͦ salonitane eccłẽ nullo modo se miscere p̃sumat.
ne amplius ei aut obnoxius. aut possit esst culpabilis.
opinio pȩne auctorem extitisse inuenditione rerũ eiꝰ
uł aliis illicitis asstuerat. Qd̾ si ita esst sicut dicit᷑
manifesta ueritate patuerit. certꝰ sit inultum hoc

Expanded text:
num primicerium notariorum ut ipsarum rerum num primicerium notariorum ut ipsarum rerum omnino gerant custodiam admoneto, interminans eis de propria eos satisfacturos esse substantia, si quidquam exinde eorum negligentia fuerit imminutum. volumus, ut se penitus in hac causa non misceat. Nam si per eum aliquid contra voluntatem nostram factum vel tentatum potuerimus addiscere, non modicam ad se culpam et periculum pertinere cognoscat. Sed et hoc eum admonere curato, ut ad ponendas explendasque rationes patrimonii nostri, quod gessit, debeat esse sollicitus; pro quibus etiam faciendis, ex Siciliae partibus ad nos, postposita excusatione, venire festinet. In rebus igitur Salonitanae Ecclesiae nullo modo se miscere praesumat, ne amplius ei aut obnoxius, aut possit esse culpabilis. eumque opinio pene auctorem exstitisse in venditione rerum ejus vel aliis illicitis asseverat. Quod si ita esse, sicut dicitur, manifesta veritate patuerit, certus sit inultum hoc
Abbreviated transcription (Latin):
uulgauit. Quod si utrũ ẽ. exꝑientia tua
om̃i instantia. om̃ĩq sollicitudine. clerum & populũ
eiꝰdem ciuitatis ad monere festin&. quatinꝰ uno con¬
sensu. ordinandum sibi debeant eligert sacerdotẽ
Factoq in ꝑsonam quȩ suerit electa decreto: ad nos
transmittere studebis. ut cum nr̃o consensu sicut pris¬
cis fuit temporib ordinetur. Illud quidem p̃om̃ib
int̾uemat p̃miorũ. nec quarũlib& ꝑsonarũ patrocinia
conualescant. Nam si quorũdã patrocimo fuerit¬
quisquam electus. uoluntatib roꝵ cum suerit ardi¬
natus obȩdire reuerentia tigente compellitur.
Sicq fit ut & res illiuꝰ minuantur
eligere: quȩ nullius incongrux̧ uoluntati deseruat:
sea uita & morib decorata: tanto ordine digna ua¬
leat inueniri. De reb uõ uł ornamento eiuscdem
ȩcclẽ fideliter rerum inuentariũ facito
te p̃sente conscribi. & ne de reb ipsis possit
aliquid de ꝑire. respectum diacont̾m atq stepha.¬

Expanded text:
vulgavit. Quod si verum est, experientia tua omni instantia omnique sollicitudine clerum et populum ejusdem civitatis admonere festinet, quatenus uno consensu ordinandum sibi debeant eligere sacerdotem; factoque in personam quae fuerit electa decreto, ad nos transmittere studebis, ut cum nostro consensu, sicut priscis fuit temporibus, ordinetur. Illud quidem prae omniinterveniat praemiorum, nec quarumlibet personarum patrocinia convalescant. Nam si quorumdam patrocinio quisquam fuerit electus, voluntatibus eorum, cum fuerit ordinatus, obedire reverentia exigente compellitur, sicque fit ut et res illius minuantur eligere, quae nullius incongruae voluntati deserviat, sed vita et moribus decorata tanto ordine digna valeat inveniri. De rebus vero vel ornamento ejusdem Ecclesiae, fideliter rerum inventarium 640 facito, te praesente, conscribi. Et ne rebus ipsis possit aliquid deperire, Respectum diaconum atque Stepha
Abbreviated transcription (Latin):
missarũ sollẽpnia cȩlebrare p̃sumpserit. iam sacri cor¬
poris cõmunione priuauimꝰ. matura quando oportu¬
erit deliberatione. sicut dõ nr̃o placuerit iudicabit᷑
atq disponetur. Oramꝰ aut̃ om̃ipotentẽ dñm. ut &
hic uos sua ꝓpitiatione custodiat: & ad ȩternȩ p̃mia

Expanded text:
missarum solemnia celebrare praesumpserit, jam sacri cormissarum solemnia celebrare praesumpserit, jam sacri corporis communione privavimus, matura quando oportuerit deliberatione, sicut Deo nostro placuerit, judicabitur atque disponetur. Oramus autem omnipotentem Dominum, ut et hic vos sua propitiatione custodiat et ad aeternae vi
Abbreviated transcription (Latin):
nũꝗ de est. Frequent᷑ enĩ nos uoluntas ad scribendum
desiderant̃ impellit: sed occupatio ñ ꝑmittit. Dum gͦ
nobilitatis ur̃ȩ ꝑitia ñ ignor&. quantis sit locus nr̃ occu¬
pationib inuolutus : qd̾ ad scribendi interdum cessamus
tione defendere : non iidemiis. In hoc gͥ sola me debua
taciturnitate defendere: sed feruor hcaritatis linguã
meam ñ ꝑtulit habere silentium. Salutantes itaq cũ
omi affecui atq dulcedine. indicamus nos grauiter
contristatos. qd̾ illa anobis uoliustis expetere. in quibus
dũ uoluntatẽ uram̃ ꝑficere quia obsistit gr̃a ñ ualemus:
contristari uos qd̾ nolum. uideamꝰ. Nam hoc nos sine
correctione relinquere ȩccłastica ñ sinit aliquo mͦ
disciplina: nec uos ꝓtalibus dec& petere. ne ñ rectitu.¬
dini. sed indisciplinationi qd̾ absit uideamini consentire
Causa uͦ eiꝰdem maximi ꝓquo nobis scribitis. quem si

Expanded text:
nunquam deest. Frequenter enim nos voluntas ad scribendum nunquam deest. Frequenter enim nos voluntas ad scribendum desideranter impellit, sed occupatio non permittit. Dum ergo nobilitatis vestrae peritia non ignoret quantis sit locus noster occupationibus involutus, quod a scribendi interdum cessamus tione defendere non videmus. In hoc igitur sola me debui taciturnitate defendere, sed fervor charitatis linguam meam non pertulit habere silentium. Salutantes itaque cum omni affectu atque dulcedine, indicamus nos graviter contristatos quod illa a nobis voluistis expetere in quibus dum voluntatem vestram perficere, quia obsistit ratio, non valemus, contristare vos, quod nolumus, videmur. Nam hoc nos sine correptione relinquere ecclesiastica non sinit aliquo modo disciplina; nec vos pro talibus decet petere, ne non rectitudini, sed indisciplinationi, quod absit, videamini consentire. Causa vero ejusdem Maximi pro quo nobis scribitis, quem si
Abbreviated transcription (Latin):
Ursicinũ qui uobis scripsit aliqua contra ioħ̃m frem̃ &
ab intentione sua compescere debetis. Defortunato
aut̃ frat̃nitatẽ urãm esse sollicitam uolumus. ne uobis
amalis hominib in aliquo surriptatur. Nam audio eũ
cũ dece̾ssore ur̃o laurentio admensam eccłx̃ ꝑ annos
plurimos nunc usq comedisse. inter nobiles conexdisfe.
& subscripsisse. ebq frẽ nr̃o scrente innumeris militasse anni¬
& post tot annos. mͦ uidet᷑ fraternitati ur̃e: ut de statꝰ
sui condicione pulsetur. Qd̾ mͥ om̃ino in congruũ uidet᷑.
Q idõ uobis hoc ꝑ ipsum. sed stereto mandaui.  Tam̃ si
quid est rationabibe. quod ei possit opponi.: in nr̃o deb&
iudicio uentilari. Ad filium aut̃ nr̃m dõnũ dinamium.
si om̃ĩpotenti dño placuerit. ꝑ homiẽ nrm scripta
transmit̾timus.
mihil sibi corporis defendat absentia. Nam quamuis
a carnalibus oculis longe est. mentis tamen aspectibus

Expanded text:
Ursicinum qui vobis scripsit aliqua contra Joannem fratreUrsicinum qui vobis scripsit aliqua contra Joannem fratreab intentione sua compescere debetis. De Fortunato autem fraternitatem vestram esse sollicitam volumus, ne vobis a malis hominibus in aliquo subripiatur. Nam audio eum cum decessore vestro Laurentio ad mensam Ecclesiae per annos plurimos nuncusque comedisse, inter nobiles consedisse, et subscripsisse, eumque fratre nostro sciente in numeris militasse. Et post tot annos modo videtur fraternitati vestrae ut de status sui conditione pulsetur. Quod mihi omnino incongruum videtur. Et ideo hoc per ipsum vobis, sed secreto mandavi. Tamen si quid est rationabile quod ei possit opponi, in nostro debet judicio ventilari. Ad filium vero nostrum domnum Dynamium, si omnipotenti Deo placuerit, per hominem vestrum scripta transmittemus.nihil sibi corporalis defendat 721 absentia. Nam quamvis a carnalibus oculis longe est, mentis tamen aspectibus
Abbreviated transcription (Latin):
epłãm meam reginȩ theodelindȩ transmittere minime
uoluistis. ꝓtoqd mea quinta sẏnodus nominabat᷑: si eam
exinde scandalizari posse credidistis recte factũ ẽ. ut
mininte transntteretis. Unde nunc ita facimussicut
uob̾ placuit: ut quattuor solũ modo sẏnodos laudaremꝰ.
De illa tam̃ synodo quȩ inconstino polim post modum
facta .÷. quȩ amultis.u. nominatur. scire uos uolo quia
nhil contra.iiii. sacratissimas synodos constituerit ł sen¬
serit. quippe quia in ea deꝑsonis tantũ modo. ñ aut̃ de
fide aliquid gestum est. & de his ꝑsonis de quib in
chalcedonensiꝰ concilio nihil continet᷑. sed posꝰt epres¬
sos canones facta contentio & extrema actio de ꝑsonis
uentilata est. Nos tam̃ sicut uoluistis ita fecimus. ut
eiꝰdem synodi nullam memoriã faceremus. Sed & de
ep̃is que seripsislis. p̃dictȩ filix nr̃e reginȩ scripsimꝰ.¬

Expanded text:
epistolam meam reginae Theodelindae transmittere minime epistolam meam reginae Theodelindae transmittere minime voluistis, pro eo quod in ea quinta synodus nominabatur, si eam exinde scandalizari posse credidistis, recte factum est, ut minime transmitteretis. Unde nunc ita facimus sicut vobis placuit, ut quatuor synodos solummodo laudaremus. De illa tamen synodo quae in Constantinopoli postmodum facta est, quae a multis quinta nominatur, scire vos volo quia nihil contra quatuor sanctissimas synodos constituerit, vel senserit, quippe quia in ea de personis tantummodo, non autem de fide aliquid gestum est, et de his personis de quibus in Chalcedonensi concilio nihil continetur; sed post expressos canones facta contentio et extrema actio de personis ventilata est. Nos tamen sicut voluistis ita fecimus, ut ejusdem synodi nullam memoriam faceremus. Sed et de episcopis quae scripsistis, praedictae filiae nostrae reginae scripsim
Abbreviated transcription (Latin):
serunt scandalitari uideantur: transmittite eis epłãm:
inqua sub anathematis in terpositione fattamim. neq
uos aliquid de fide chalcedonensis synodi imminuere.
neq eos qui imminuunt reciꝑe. & quoscumq dãpna¬
uit dampnare. & quoscumq absoluit absoluere. Unde
credo eis posse celerrime satis fieri. Quod aut̃ scripsista
netis. requirenda uob̃ consuetudo antiqua t̃. & si con¬
suetudo fuit. modo abstultis hominib reprebendenda ñ
ast. Siuͦ consuetudo ñ fuit: fieri ñ deb& unde quib dam
scandalum moueri possit. Ianen sollicite requirere stu¬
dm. si idem ioħs fr̃ & coep̃s nr̃ uos ad altare nomin&e. qd¬
minime dicunt fteri. Qsi ille ur̃i nominis memorum
non facit. quȩ necessitas cogit ignoro. ut uos illius fatiatis
Qd quidem si sine aliquoꝵ scandalo fieri potest. uos tale
aliquid facere ualde laudabile ẽ. quia caritatẽ qua erga
fr̃s ur̃os habetis ostenditis. Quod aut̃ scripsistis. quia

Expanded text:
serunt scandalizari videantur, transmittite eis epistolam, serunt scandalizari videantur, transmittite eis epistolam, in qua sub anathematis interpositione fateamini neque vos aliquid de fide Chalcedonensis synodi imminuere, neque eos qui imminuunt recipere, et quoscunque damnavit damnare, et quoscunque absolvit absolvere. Unde credo eis posse celerrime satisfieri. Quod autem scripsistis, um solemnia nominetis, requirenda vobis consuetudo antiqua est; et si consuetudo fuit, modo a stultis hominibus reprehendenda non est. Si vero consuetudo non fuit, fieri non debet unde quibusdam scandalum moveri possit. Tamen sollicite perquirere studui si idem Joannes frminime dicunt fieri. Et si ille vestri nominis memoriam non facit, quae necessitas cogat ignoro, ut vos illius faciatis. Quod quidem si sine aliquorum 720 scandalo fieri potest, vos tale aliquid facere valde laudabile est, quia charitatem quam erga fratres vestros habetis ostenditis. Quod autem scripsistis, quia
Abbreviated transcription (Latin):
ẽrat. ut lapso eo. res tius om̃s ȩccłȩ remanerent: hoc idõ
eũ credimus prȩcipisse. ne ꝑtas adhic amplius deꝑir&.
Nunc uͦ ȩquũ esse pensamus. ut filiũ: patris culpa ñ
ingrau&. sed fraternitatis tuȩ dispensatione. quicquid
ei ꝰ legaliter potest contingere. consequatur. GR.¬
UCONS TANTIO Eẜõ MediolaNeNSi
criptis sc̃itatis ur̃ȩ ꝑcursis. in graui uos merore
debeatis. uos tria capitula minime dapnasse. Quod si
decessor fraternitatis ur̃ȩ laurentius ñ fecit. auob̾ quȩri
non deb&. Si aut̃ fecit. cum uniũsali ȩccłã ñ fuit. & cau¬
tionis suȩ uiramenta transcendit. Sed quia eundẽ uirũ
sua credimus sacramenta seruasse. atq in unitate eccłe
uerit. fe tria capitula minime dãpnasse. Ex qua re
colligat scĩtas ur̃a quia cogi non deb& adhoc. qd̾ adeces¬
sore ur̃o factũ nullo modo ẽ. Sed ne hi qui nobis ista scrip¬

Expanded text:
erat, ut lapso eo omnes res ejus Ecclesiae remanerent, hoc ideo erat, ut lapso eo omnes res ejus Ecclesiae remanerent, hoc ideo eum credimus praecepisse, ne per eas adhuc amplius deperiret; nunc vero aequum esse pensamus ut filium patris culpa non ingravet, sed fraternitatis tuae dispensatione quidquid ei legaliter potest competere consequatur. Constantio episcopo Mediolanensi. Scriptis sanctitatis vestrae percursis, in gravi vos maerore debeatis vos tria capitula minime damnasse. Quod si decessor fraternitatis vestrae Laurentius non fecit, a vobis quaeri non debet. Si autem fecit, cum universali Ecclesia non fuit, et cautionis suae juramenta transcendit. Sed quia eumdem virum sua credimus sacramenta servasse, atque in unitate cathorum juraverit se tria capitula minime damnasse. Ex qua re colligat sanctitas vestra quia cogi non debet ad hoc quod a decessore vestro factum nullo modo est. Sed ne ii qui vobis ista scrip
Abbreviated transcription (Latin):
tin. & antedicti epĩ patris sui se ꝑmitti substantiã adipisci
Qua de re fiaternitati tue huiꝰ prȩcepti serie deputamꝰ.¬
n quatinꝰ diligent̃ cur& addiscere. Et siquid p̃dictã ȩccłam
qd̾ antedicto euplo rationabilit̃ possit obsistere: ei scd̃m qđ¬
istũ est suam faciat portionem resttui. ꝑinde & de reb pat̾.¬
nis quas ante episcopatũ noscitur habuisse. si eas in iura
eccłȩ sue quodã modo non transtulit: ei quantũ porti¬
oni eiꝰ legalit̃ sit cõpetere. ut fatis fieri possit. immi¬
neat. Nam om̃ino. & contra rationem. & contra nrm
ꝓbatur esse ꝓpositum. si cui ea quȩ iuste cõpetunt.
restitui ac sitis sieri denegemus. Ita gͦ hȩc fraternita
tua implere festin&.: ut su pseripto portitori. ad nos
demi & hac re nulla remtandi necessitas imponatur.
Nam qd̾ bratȩ recordationis decessor nr̃ p̃ceptũ direx¬

Expanded text:
e restitui, et ante dicti episcopi patris sui se permitti substantiam adipisci. e restitui, et ante dicti episcopi patris sui se permitti substantiam adipisci. Qua de re fraternitati tuae hujus praecepti serie deputamus, quatenus diligenter curet addiscere; et si quid apud praedictam quod ante dicto Euplo rationabiliter possit obsistere, ei secundum suam faciat portionem restitui. Proinde et de rebus paternis quas ante episcopatum dignoscitur habuisse, si eas in jus Ecclesiae suae quolibet modo non transtulit, ei, quantum portioni ejus legaliter scit competere, ut satisfieri possit immineat. Nam omnino et contra rationem et contra nostrum probatur esse propositum, si cui ea quae juste competunt, restitui ac satisfieri denegemus. Ita ergo haec fraternitas tua implere festinet, ut suprascripto portitori ad nos denuo ex hac re nulla remeandi necessitas imponatur. Nam quod beatae recordationis decessor noster praeceptum direx
Abbreviated transcription (Latin):
morbo. in hiant̃ ac tota uirtute debratis obsistere. dum¬
modo nec uires & neglectui ꝑcipiat. nec in cõmisso uob̾
grege. pestilentiȩ dampna concutiat. Nam si quolib&
mͦ quod ñ credimus. incipienti neglegitis iniquitati
resistere: plurimos erroris sui gladio uulnerabunt.
Et est ꝓfecto grauissimũ. laqueo diabolicȩ fraudis irre¬
tiri ꝑmittere. quos prius possumꝰ ne alligent᷑ eriꝑe.
Melius ẽ. aut̃ ne quisquam uulneretur obsistere quã
uulneratꝰ qualit̃ sanari possit ex quirere. Hoc itaq con¬
siderantes. sacriltgam prauitatem stdula oratione ac
nrm̃. ad nos quo potestis studio om̃i sub festinatione
noscentes. huic nefandissimȩ prauitati. cũ creatoris nr̃i
solatio. medicinã digne possimus correctionis imponer
u plus prȩsentiũ portitor. eusamũ agrigentine
ciuitatis ep̃m. suũ fuissȩ memorat genitorẽ. matrisq

Expanded text:
morbo inhianter ac tota virtute debeatis obsistere, dummorbo inhianter ac tota virtute debeatis obsistere, dummodo nec vires ex neglectu percipiat, nec in commisso vobis grege pestilentiae damna concutiat. Nam si quolibet modo, quod non credimus, incipienti negligitis iniquitati resistere, plurimos erroris sui gladio vulnerabunt. Et est profecto gravissimum, laqueo diabolicae fraudis irretiri permittere, quos prius possumus, ne alligentur, eripere. Melius est autem ne quisquam vulneretur obsistere, quam vulneratus qualiter sanari possit exquirere. Hoc itaque considerantes, sacrilegam pravitatem sedula oratione ac piscopum nostrum ad nos, quo potestis studio, omni sub festinatione cinoris agnoscentes, huic nefandissimae pravitati cum Creatoris nostri solatio medicinam dignae possimus correptionis imponerEuplus praesentium portitor Eusanium Agrigentinae civitatis episcopum suum fuisse memorat genitorem, matrisque
Abbreviated transcription (Latin):
gilanti sollicitudine prȩmunire: quatinꝰ lupus insidians
undiq pastores sibi repugnantes inueniat. & uiam
ingrediendi in tas non habeat. Cõperimꝰ siquidt̃. dona¬
tistarũ stimulos in illis sic partibus gregem portasse do.¬
minicum: ac si nulluiꝰ pastoris moderaminre regeretur.
Nuncititũq nobis est qd̾ dicere sint gram dolore non
possumus. qm̃ plurimi eoꝵ uenenatisꝰ iam sint dentib
liniati. Deniq ut sacerdotes catbolicos prauissima
de sins ȩccłus temeritate depellerent: & multos insuꝑ
quib salutẽ regenerationis aqua prȩburrat. rebaptiian¬
tes prauitate ne fandissima necauisse. Quȩ res animos
nr̃os ualde mestificat. qd uobis illic positis dãpnatȩ prę¬
sup̃tioni tantũ scelus ꝑpetrare licuerit. Quaderẽ frat̃.¬
nitatem uram̃ scriptis prȩsentib adhortamur. ut habito
tractatu. munitoq consilio. ita nascenti hinc ad huc

Expanded text:
gilanti sollicitudine praemunire, quatenus lupus insidians gilanti sollicitudine praemunire, quatenus lupus insidians undique pastores sibi repugnantes inveniat, et viam ingrediendi in eas non habeat. Comperimus siquidem Donatistarum stimulos sic in illis partibus gregem turbasse dominicum, ac si nullius pastoris moderamine regeretur. Nuntiatumque nobis est, quod dicere sine gravi dolore non possumus, quoniam plurimi eorum venenatis jam sint dentibus laniati. Denique ut sacerdotes catholicos pravissima de suis Ecclesiis 716 temeritate depellerent, et multos insuper quibus salutem regenerationis aqua praebuerat, rebaptizantes, pravitate nefandissima necavisse. Quae res animos nostros valde moestificat, quod vobis illic positis damnatae praesumptioni tantum scelus perpetrare licuerit. Qua de re fraternitatem vestram scriptis decurrentibus adhortamur, ut, habito tractatu, unitoque concilio, ita nascenti huic adhuc
Abbreviated transcription (Latin):
a carnis uoluptatib abstiner&. Si gͦ ita se ueritatem
quẽ ad modũ edocti sumus hab̾e cognoscis: p̃dictã te
multerem de monasterio ꝑ omĩa conuenit relaxare.
ut ad str̃ũ maritũ sine aliqui possit formidine remeare.
De cxtõ uõ fraterntas tua sit omĩno sollicita. & quos
adhoc eam officium contigerit ꝓmouere. hoc quam
maxime diligenter inspiciat. ne si uxores habent.
miscendi st cum eis licentiam patiatur. sed ad similitu.
districtione constituat.
GR UICIOUI ET COLUNDO ePIS. aFRicȩ.
ualiter neglectus int̃initia morbꝰ uires accipiat.
xnr̃is necessitatib quicũq in hac sumus
uita constituti ꝓbauimꝰ. Huic gͥ nascenti si doctorum
tota festmemꝰ possibilitate resistere. ire dũ silubria
adibere medicamenta neglegimus. multoꝵ nobis uitam
quos dõ nr̃o contendimus lucrari surripiant. Vnde oporta
ita nos caulas ouiũ quib custodes uidem᷑ effe prȩpositi ui¬

Expanded text:
a carnis voluptatibus abstineret. Si ergo ita se veritatem a carnis voluptatibus abstineret. Si ergo ita se veritatem quemadmodum edocti sumus habere cognoscis, praedictam te mulierem de monasterio per omnia convenit relaxare, ut ad suum maritum sine aliqua possit formidine remeare. De caetero vero fraternitas tua sit omnino sollicita, ut quos ad hoc jam officium contigerit promoveri, hoc quam maxime diligenter inspiciat, ne si uxores habent, miscendi se cum eis licentia potiantur, sed ad similitudidistrictione constituat. Victori et Columbo episcopis Africae. Qualiter neglectus inter initia morbus vires accipiat, ex nostris necessitatibus quicunque in hac sumus vita constituti probavimus. Huic igitur nascenti si doctorum tota festinemus possibilitate resistere, ne dum salubria adhibere medicamenta negligimus, multorum nobis vitam, quos Deo nostro contendimus lucrari, subripiant. Unde nos oportet ita caulas ovium, quibus nos custodes videmur esse praepositi, vi
Abbreviated transcription (Latin):
GR LEONI EP̃O CATHINENSI.
ultoꝵ relitione cõꝑimꝰ. hoc apud uos olim con¬
suctudinem tenuisse: ut subdiacones suis licite
miscerent᷑. coniugib Qd̾ne demio quisquã p̃sumer&.
aseruo dĩ sedis nr̃ȩ diacone ex auctoritate nr̃i decessori
est isto modo ꝓhibitũ ut todem tempore hi qui iã uxo.¬
ribus fuerant copulati. unũ eduobus eligerent. id est
aut asins uxorib abstinerent. aut certe ministrare
subdiaconꝰ hac ꝓre ab administrationis se suspendit ofsi¬
cio & usq inobitus sui tempus a notarii quidẽ gessit
officium & aministerio qd̾ subdiaconũ oportuerat ex¬
hibere cessauit. Post cuiꝰ obitũ. quia relicta eiꝰ honorata
marito ẽ. sotata. atua eã fraternitate in monasterio
cognouimus deputatam. Idõꝙ si ut fertur. eiꝰ se maritꝰ
abꝰ administratione suspendit. antedictȩ mulieri ñ deb&
officere. qd ad scam coniugii copulationẽ imigrauit :
prȩsertim si non tali mente subdiacono uinct̾a ẽ: lit

Expanded text:
 Leoni episcopo Catanensi. Multorum relatione comperimus hanc apud vos olim consuetudinem tenuisse, ut subdiaconi suis licite miscerentur conjugibus . Quod ne denuo quisquam praesumeret, a servo Dei sedis nostrae diacono, ex auctoritate nostri decessoris, est isto modo prohibitum, ut eodem tempore hi qui jam uxoribus fuerant copulati unum ex duobus eligerent, id est, aut a suis uxoribus abstinerent, aut certe nulla ratiosubdiaconus pro hac re ab administrationis se suspendit officio, et usque in obitus sui tempus notarii quidem gessit officium, et a ministerio, quod subdiaconum oportuerat exhibere, cessavit. Post cujus obitum, quia relicta ejus Honorata marito est sociata, a tua eam fraternitate 717 in monasterio cognovimus esse deputatam. Ideoque si, ut fertur, ejus se maritus ab administratione suspendit, ante dictae mulieri non debet officere, quod ad secundam conjugii copulationem migravit, praesertim si non tali mente subdiacono juncta est, ut
Abbreviated transcription (Latin):
retinens quȩ legeram: ad singula respondi. Sed nunc
ut arbitror unum mͥ capitulum excidit: & de eo me
suspicor nihil respondisse. Scripseras eñi ut mutui
solidi rusticis ꝑmanus quorundam debiti conductorũ
cdarentur: ne tollentes ab aliis. aut in angaruis. aut
rerũ p̃cus grauarent᷑. Qycapitulũ mͥ gratissimum
fuit. Et si quidem iã scripsi. ea ferua quȩ scripta sunt.
Si aut̃ exeo ut suspicor minime aliquid rescripsi: com¬
ma̾nitione certa addandos solidos ꝓutilntate rusticoꝵ¬
non debes immoran. quando & res ꝓocdłałica non ꝑit: & exra

Expanded text:
retinens quae legeram, ad singula respondi. Sed nunc, retinens quae legeram, ad singula respondi. Sed nunc, ut arbitror, unum mihi capitulum excidit, et de eo me suspicor nihil respondisse. Scripseras enim ut mutui solidi rusticis per manus quorumdam debiti conductorum darentur, ne tollentes ab aliis, aut in angariis, aut rerum pretiis gravarentur. Quod capitulum mihi gratissimum fuit. Et siquidem jam scripsi, ea serva quae scripta sunt. Si autem ex eo, ut suspicor, minime aliquid rescripsi commonitione certa, ad dandos solidos pro utilitate rusticonon debes immorari, quando et res ecclesiastica non perit, et ex
Abbreviated transcription (Latin):
dñm dm̃ nrm̃ iħm xpm̃ ex eis conuersus fuerit. onus
possessionis ei e aliqua parte imminuetur. Qu ita qͦq
fieri uolo: ut siquis &tis conuersus fuerit. si solidi pensionẽ
hab&e. tremissis ei relaxari debeat. Si tres uł quattuor.
unus solidus relaxet᷑. Siquid ampliꝰ. iã iuxta eundem
modum deb& relaxatio fteri. uł certe uixta qd tua dilec
tio p̃uid&. ut & ei qui conuertit᷑ onꝰ releuet᷑. & ecclastica
utilitas ñ graui dispendio p̃matur. Nec hoc inutiliter
facimus. si pleuandis pensionum onerib eos ad xp̃i grãm
ꝑducam᷑. Quia & si ipsi minꝰ fidelit̃ ueniunt. hi tam̃
qui de eis nati fuerint. um fidelius baptirantur. Aut
ipsos gͦ aut eoꝵ filios lucramur. & idõ non est graue quiq¬
quid depensione ꝓ xp̃o dimittimꝰ. Prȩtã ante hoc tẽpui
ioħt diacone ueniente mͥ tua dilectio aliqua scripsit.
quȩ om̃ia hora tadem relegens: multos dies interposui.
& post multoꝵ ditrũ moram: tanquã in memoriam

Expanded text:
m Christum ex eis conversus fuerit, onus possessionis ejus ex aliqua parte imminuetur. Quod ita quoque fieri volo, ut si quis ex eis conversus fuerit, si solidi pensionem habet, tremissis ei relaxari debeat; si tres vel quatuor, unus solidus relaxetur; si quid amplius, jam juxta eumdem modum debet relaxatio fieri, vel certe juxta quod dilectio t, ut et ei qui convertitur onus relevetur, et ecclesiastica utilitas non gravi dispendio prematur. Nec hoc inutiliter facimus, si pro levandis pensionum oneribus eos ad Christi gratiam perducamus, quia etsi ipsi minus fideliter veniunt, hi tamen qui de eis nati fuerint jam fidelius baptizantur. Aut ipsos ergo, aut eorum filios lucramur. Et ideo non est grave quidquid de pensione pro Christo dimittimus. Praeterea ante hoc tempus, Joanne diacono veniente, mihi tua dilectio aliqua scripsit, quae omnia hora eadem relegens, multos dies interposui, et post multorum dierum moram, tanquam in memoria
Abbreviated transcription (Latin):
ccedens ad gorgonam insulam fr̃nitas urã : discutiat
sacerdotu ordine ẽ. derectus. ad explendum presbi¬
teru m̃inisterium p̃sumpsit accedere. & om̃ipotenti dõ
hostias immolare. Qd si ita factum fraternitas ur̃a rep¬
pererit. eum sicri corporis & sanguinis dominici partici¬
patione prinatũ. inpęnitentiã redigat. ita ut usq ad
diem obit᷑ sui in tadem & cusationt ꝑmantat. & iaticũ
tantum mͦ exitͦ sui tempore ꝑcipiat. Sin aut̃ eũ tabem
penitentiam agere fraternitas tua cognouerit: ut ei
GR CyPRIANO DIACONO
dilectionem tuam ad monui. ut tos ꝑsequi sũmoꝑe
debtat. atq ad fidem catholicam reuocare. Q si tempus
exigit ꝑte. si aut̃ ꝓcausis aliis ñ lic&. ꝑ alios sollerter inqͥre
Puenit̾ uõ adme. esse hebreos inpossessionib nr̃is. qͥ conũti
ad dm̃ nullaten ꝰ uolunt. Sed uidet᷑ mͥ. ut ꝑom̃s possessi¬
ones in quib ipsi hebrei. tẽ. noscunt᷑. epłas transmitere¬

Expanded text:
ccedens ad Gorgonam insulam fraternitas vestra discutiat, sacerdotii ordine est dejectus, ad explendum presbyterii ministerium praesumpsit accedere, et omnipotenti Deo hostias immolare. Quod si ita factum fraternitas vestra repererit, eum sacri corporis et sanguinis Dominici participatione privatum in poenitentiam redigat, ita ut usque ad diem obitus sui in eadem excommunicatione permaneat, et viaticum tantummodo exitus sui tempore percipiat. Sin autem eum talem poenitentiam agere fraternitas tua cognoverit ut ei j Cypriano diacono dilectionem tuam admonui, 734 ut eos persequi summopere debeat, atque ad fidem catholicam revocare. Quod si tempus exigit, per te, si autem pro causis aliis non licet, per alios solerter inquire. Pervenit vero ad me esse Hebraeos in possesionibus nostris qui converti ad Deum nullatenus volunt. Sed videtur mihi ut per omnes possessiones in quib
Abbreviated transcription (Latin):
lib .l. Supra confessionẽ arcũ aureum qui pensat
agnꝰ aureus peñs lib .ii. Coronã aureã ante con¬
fessionẽ. Farus cum delfinos peñs lib .u. Lãpadas
aureas .iiii. peñs lib̾ .ii. Nimfeũ & triporticũ¬
ante oratoriũ sc̃ę crucis. ubi sunt colũnȩ ecaton
raiatas aquarũ fundentes & in medio lacũ purfiri¬
ticũ cũ con caraiata in medio aquã fundentẽ cir¬
cũdantũ adextris uel sinistris. In medio cancel¬
lis aertis et colũms cũ fastigiis & pistulus undiq
ornatũ ex musibo & colunis aquitanicis & tripo¬

Expanded text:
librar. L; supra confessionem arcum aureum pens. ubi stat agnus aureus pensans libr. II; coronam auream ante confessionem, farum cum delphinis pens. libr. V; lampadas aureas Iante oratorium Sanctae Crucis, ubi sunt columnae exatoperagiatis foratis aquam fundentes, et in medio lacum porphyreticum cum concha ansata in medio aquam fundente, circumdata a dextris vel sinistris in medio cancellis aereis, columnis cum fastigiis et epistyliis, undique ornatum ex musivo, et columnis aquitanicis, et tripo
Abbreviated transcription (Latin):
etiã sepultꝰ est apud beatũ petrũ apłm
.iII. iđ aprilis. & cessauit episcopatꝰ dies .uii.
Sardus ex patre crispino. seđ . añ .ui. m̃ .uii.¬
dies .x. hic fecit decretalem & ꝑ uniuersũ
orientẽ sparsit epistolas fidei catholicȩ
confirmans. tres sy noduͦs nicena ephesianã
& calcedonensem uel tomum sc̃i archi ep̃i
leonis. & dãpnauit ehuticẽ & nestorium
uel om̃s sequaces eoꝵ & om̃s hereses & con¬
firmans dominationẽ & principiũ sc̃ȩ sedis
catholicat & a postolicae. Hic fecit c̃stitutum

Expanded text:
t. Sepultus est apud beatum Petrum apostolum III Idus Aprilis. Et cessavit episcopatus dies VII. Sardus, ex patre Crispino, sedit annis i. Hic fecit decretalem et per universum horientem sparsit, et epistulam de fide catholica, confirmans tres synodos, Niceni, Ephesini et Calcedonense, vel thomum sancti archiepiscopi Leonis, et damnavit Eutychetem et Nestorium vel omnes sequaces eorum et omnes hereses, et confirmans dominationem et principatum sanctae sedis catholicae et apostolicae. Simulque et Leo im
Abbreviated transcription (Latin):
igitor in tabulis lapideis. sed in tabulis cordis.
Extinguatur oranus ur̃is sapientissimis respon¬
sis & anxilus omĩs tenebrarum caligo. ut lucifer
nobis resplendeat ꝑuos scissime pater & dog¬
inxternȩ uitę firmam hȩreditatem p̃dicaste
noscuntur. Et subscriptio. Incolumem uos
& dõ placitũ scẽ pat̃ patrũ orantem ꝓ nobis
dñs custodiat in guum. A mec: Rescriptũ¬

Expanded text:
igitur in tabulis lapideis, sed in tabulis cordis. igitur in tabulis lapideis, sed in tabulis cordis. Exstinguatur, oramus, vestris sapientissimis responsis et auxiliis omnis tenebrarum caligo, ut lucifer nobis resplendeat per vos, sanctissime Pater, et dogin aeternae vitae firmam haereditatem praedicasse noscuntur. Et subscriptio: Incolumem vos et Deo placitum, sancte Pater patrum, orantem pro nobis Dominus custodiat in aevum. Amen. EPIST
Abbreviated transcription (Latin):
caritatis uobis constricti. urãm religionem in om̃ib¬
fortit̃ ut fideles alumni defendentes. anobis quȩ
recta sunt quȩrimus. Scimus eñi. ut semꝑ seģ̃
sedis p̃sules primo apłi drinde slccessores corum
fecerunt. uos unurerialis ȩccłȩ &. maxime ep̃orũ
qui oclĩ ꝓpt̾ contemplationem & sprculaitionem
uocantur dñi curam gerere. ac de religione &
lege nr̃a assulue cogitare sicut scriptomꝰ ẽ. Btatꝰ
qui mediabitur in stge dñi die ac nocte. Quȩ
meditatio non bectione ꝑfiguram litterarũ tantũ
conspecta. sed ixuberante in uobis xp̃ĩ gr̃a in
ur̃a cognoscitur conscientia immobiliter instta
nullatenis de urb cordȩ recedente lege xp̃i& insti
tia dñi facroscã sicut inpsalmis dicit ꝓp̾ba. Os
iusti meditabitur sapientiã & lingui tiꝰ loquet᷑
iudicium. Lex di euis incorde ipsuis. non atram̃to
sed spr̃ dĩ uimi ur̃is inarcanis conscripta. Non

Expanded text:
charitatis vobis constricti, vestram religionem in omnibcharitatis vobis constricti, vestram religionem in omnibus, ut fideles alumni defendentes, a vobis quae recta sunt quaerimus; scimus enim ut semper sanctae sedis praesules primo apostoli, deinde successores eorum fecerunt, vos universalis Ecclesiae, et maxime episcoporum, qui oculi propter convocantur Domini, curam gerere, ac de religione et lege nostra assidue cogitare, sicut scriptum est: Beatus qui meditabitur in lege Domini die ac nocte . Quae meditatio non lectione per figuram litterarum tantum conspecta, sed exuberante in vobis Christi gratia, in vestra cognoscitur conscientia immobiliter insita. Nullatenus de vestro corde recedente lege Christi Domini sacrosancta, sicut in Psalmis dicit Propheta: Os justi meditabitur sapientiam, et lingua ejus loquetur judicium: lex Dei ejus in corde ipsius , non atramento sed Spiritu Dei vivi vestris in arcanis conscripta; non
Abbreviated transcription (Latin):
antiquitatem quã & ꝓpt̾ tarum custodũ incuriũ
nescitur. utrum dedicatȩ ab ep̃is fuerint nec̃ ne.
prȩdiximus uos p̃fato consodali nr̃o auors ⁊ ino
ep̃o & anglorum genti scripsisse audiuimus. spe.¬
cialit̃ eis aut generalit̾ om̃ib scripta sint. scriptis
ur̃is imbui quȩrimus. & de hac siue de aliis p̃serꝙ¬
tis reb plenit̃ informari cupimus. Nos enĩ eaquȩ
legimus & obseruari afidelib cognouimus. non
increpando qd̾ absit uobis significamus: fed quid
rationabilit̾ &. fidelit̃ suꝑ his obseruare debramus
requirimus. Et qm̃ non modicum murmur super
hac re uobiscum uersatur. quid respondere frib
ponsum quȩ rimus ne suꝑhis ancipites remanta¬
nus. aut murmur ullũ tam ur̃is temporib quam
post. int̃ nos aut alios remaneat. rumorq ur̃ qͥ
uł subrogetur. aut nom̃ ur̃m qd̾ absit suꝑuenen¬
tib temporib blaspbemetur. Nos eñi quȩ recta
sunt auetore dõ humili corde feruantes. uno uinculo

Expanded text:
antiquitatem, quam et propter earum custodum incuriam, nescitur utrum dedicatae ab episcopis fuerint, necne. Spraediximus, vos praefato consodali nostro Augustino episcopo et Anglorum genti scripsisse audivimus, specialiter eis aut generaliter omnibus scripta sint scriptis ris imbui quaerimus, et de hac sive de aliis praescriptis rebus pleniter informari cupimus. Nos enim ea quae legimus, et observari a fidelibus cognovimus, non increpando, 1276 quod absit, vobis significamus, sed quid rationabiliter et fideliter super his observare debeamus requirimus. Et quoniam non modicum murmur super hac re nobiscum versatur, quid respondere fratriponsum quaerimus, ne super his ancipites remaneamus, aut murmur illud tam vestris temporibus quam posteris inter nos aut alios remaneat, rumorque vestervel subrogetur, aut nomen vestrum, quod absit, supervenientibus temporibus blasphemetur. Nos enim quae recta sunt auctore Deo humili corde servantes, uno vinculo
Abbreviated transcription (Latin):
& ꝑiculosum ante dĩ sit oculos. si ꝑeum a quo plecten¬
da sunt crimina. nutriri uitia uideantur. Hȩc gͥ
dilectissime fr̃ diligent̃ attende. & ia agere. studeꝰ
ut prauos salubrit᷑ corrigas. & scandalum de maloꝵ
societate filioꝵ tuoꝵ animis non inducas¬

Expanded text:
periculosum ante Dei sit oculos, si per eum a quo plectenpericulosum ante Dei sit oculos, si per eum a quo plectenda sunt crimina, nutriri vitia videantur. Haec igitur, dilectissime frater, diligenter attende, et ita agere stude, ut pravos salubriter corrigas, et scandalum de malorum societate, filiorum tuorum animis non inducas
Abbreviated transcription (Latin):
adhuc dr̃ iniquitatis pollutione uersari. familiarem
habeat. Quod quidem nos &x toto ñ credimus. quia
qui talem recipit. scelera non corrigit. std magis aliis
talia ꝑpetrare uidetur dare licentiam. Sed ne forte
aliqua tibi surreptione ł dissimulatione ut ate reci¬
peretur. atq adhuc habeatur gratus suaferit. ñ solũ
ate hunc longius expellere. ut̃rum & iam &cessus
ipsius sacerdotali te ⁊elo modis om̃ib conutnit rest.¬
care. Alios uͦ qui praui eẽ. memorantur. paterna ad¬
hortatione asua prauitate cõpescere. & aduiam stude
rectitudinis reuocare. Qd si qd̾ absit salubri monitu
eos uderis in nullo: ꝓficere. & hos quoq curab̾ ate
ꝓcul abicere. ne prauitates eoꝵ i eo qd̾ recipiuntur.
displicere minime uideantur. & non solum ipsi inem̃¬
dati remaneant. sed & ĩam toꝵ receptiont abii corrũ¬
pantur. Et considera. quam & hominib & eerabile.

Expanded text:
adhuc dicitur iniquitatis pollutione versari, familadhuc dicitur iniquitatis pollutione versari, familhabeat. Quod quidem nos ex toto non credimus, quia qui talem recipit, scelera non corrigit, sed magis aliis talia perpetrandi videtur dare licentiam. Sed, ne forte aliqua tibi surreptione vel dissimulatione, ut a te reciperetur atque adhuc haberetur gratus suaserit, non solum hunc a te longius expellere, verum etiam excessus ipsius sacerdotali te zelo modis omnibus convenit resecare; alios vero, qui pravi esse memorantur, paterna adhortatione a sua pravitate compesce, et ad viam stude rectitudinis revocare. Quod si, quod absit, salubri monitu eos videris in nullo proficere, et hos quoque curabis a te procul abjicere, ne pravitates eorum ex eo quod recipiuntur displicere minime videantur, et non solum ipsi inemendati remaneant, sed etiam eorum receptione alii corrumpantur. Et considera quam et hominibus execrabile et
Abbreviated transcription (Latin):
idcirco cõmotus es ut eas in magines frangi p̃ciperes.
Atq eis dicendum. Si adhanc instructiont᷑ ad quam
imagines antiquitus factȩ sunt habere uultis in
ȩccłã : eas modis om̃ib & fieri & haberi ꝑmitto. Atq
indica. qd̾ non tͥ ipsa uisio hẏstoriȩ quę pictura teste
pandebatur. displicuerit. sed illa ad oratio quȩ picturis
fuerat incõpetent̃ & hibita. Atq inbis uerb eoꝵꝰ
mentes demulcens eos ad concordiam tuam reuoca.
& siquis imagines facere uoluerit minime ꝓhibe.
adorari uõ imagines modis om̃ib ueta. Ded hoc solli¬
cite fraternitas tua admoneat. ut &uisione rei gestȩ
loquimur. Non gͦ exntea correctione frangatur a
telo rectitudinis sed magis adiuuetur instudio prȩ
dispensationis. Prȩt̃a ꝑurenit ad nos. qd̾ dilectio tua
libent̃ malos homines in societate sua recipiat. adeo
ut prb̃m quendam qui postquam lapsus ẽ. & insubȩ

Expanded text:
idcirco commotus es, ut eas imagines frangi praeciperes. idcirco commotus es, ut eas imagines frangi praeciperes. Atque eis dicendum: Si ad hanc instructionem ad quam imagines antiquitus factae sunt habere vultis in Ecclesia, eas modis omnibus et fieri et haberi permitto. Atque indica quod non tibi ipsa visio historiae, quae pictura teste pendebatur, displicuerit, sed illa adoratio quae picturis fuerat incompetenter exhibita. Atque in his verbis eorum mentes demulcens, eos ad concordiam tuam revoca. Et si quis imagines facere voluerit, minime prohibe, adorari vero imagines modis omnibus veta. Sed hoc sollicite fraternitas tua admoneat, ut ex visione rei gestae loquimur. Non ergo ex mea correptione frangatur a zelo rectitudinis, sed magis adjuvetur in studio piae dispensationis. Praeterea pervenit ad nos quod dilectio tua libenter malos homines in societate sua recipiat, adeo ut presbyterum quemdam qui postquam lapsus est, et in suae
Abbreviated transcription (Latin):
tũ nomen exceller&: nonꝰ culpa. disꝑsoris incumber&.
Hinc aut̃ dum in hoc animi tui incaute motus rx¬
equeris. ita tuos scandalizas se filios ꝑhiberis. ut
maxima torũ pars atua se cõmunione suspende&̃:
Quando g̃ adouule dominicũ errantes oues adduetã.
qui quas habes retinere non p̃uales. Proinde hortam᷑
ut uel nunc studtas eẽ. sollicit. atq ab hac te p̃sumptio.¬
ne cõpescas. & torũ animos quos atua disiunctos unita.¬
te cognoscis. paterna adte dulcedine. om̃i annisu. om̃i¬
q. studio reuocare festines. Conuocandi enĩ sunt disꝑsi
dum. quia om̃e manufactum adorari non lic&. qm̃
scriptum ẽ. Onm̃ dm̃ tuum adorab̾. & illi soli serures.
Ac de inde subiungendum. quia picturas imaginum
quȩ ad ȩdificationẽ imꝑiti populi fuerant facieᷤ. ut
nescientes litteras ipsam hẏstoriam intendentes quid
actum sit discerent. transisse in adorationẽ uideras.

Expanded text:
tum nomen excelleret, non culpa dispersoris incumberet. tum nomen excelleret, non culpa dispersoris incumberet. Hinc autem dum in hoc animi tui incaute motus exsequeris, ita tuos scandalizasse filios perhiberis, ut maxima eorum pars a tua se communione suspenderet. Quando ergo ad ovile dominicum errantes oves adduces, qui quas habes retinere non praevales? Proinde hortamur ut vel nunc studeas esse sollicitus, atque ab hac te praesumptione compescas, et eorum animos quos a tua disjunctos unitate cognoscis, paterna ad te dulcedine, omni adnisu, omnique studio revocare festines. Convocandi enim sunt dispersi dum, quia omne manu factum adorari non liceat, quoniam scriptum est: Dominum Deum tuum adorabis et illi soli servies: ac deinde subjungendum, quae ad aedificationem imperiti populi fuerant factae, ut nescientes litteras, ipsam historiam intendentes, quid actum sit discerent, quia transisse in adorationem videras,