comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Melotam dicunt quidam genus ee̾ uestimenti expellib caprinis.
ex uno latere dependens. quo genere ues tim̾ti ꝓpter asperitatem
in egẏpto monachi dicuntur uti. Helias quoq legitur usus illo fiuisse
Singulas stolas modo habent animȩ scorum de sua in mortalitate
gaudentes. & defelicitate qua fruunt᷑ exultantes. Binas uͦ stolas ha¬
bebunt. cum ingenerali resurrectione receperint in mortalitatẽ &
incorruptionẽ incorpore quam modo habent solum modo in anima.
Nubem tes tium appellat multitudinẽ patriarcharum ac ꝓph&a¬
rum. reliquoꝵq fidelium. qui testes fuerunt perfec tȩ fidei. tes¬
tes &iam filii dĩ. quem p̾dixerunt uenturum inmundum.¬
Discipli¬
na dicta ẽ adiscendo. quȩ alio nomine correptio morum potest
omnia creauit primum ex nichilo. deinde uͦ ex elementis corpo¬
ra hominum alioꝵq animalium. Animam uͦ hominis ex nichile
creauit. & creat adhuc. Non eͥ enim putandum qđ anima

Expanded text:
Melotam dicunt quidam genus esse vestimenti ex pellibus caprinis, ex uno latere dependens, quo genere vestimenti propter asperitatem in Aegypto monachi dicuntur uti. Elias quoque legitur usus illo fuisseSingulas stolas modo habent animae sanctorum, de sua immortalitate gaudentes, et de felicitate qua fruuntur exsultantes. Binas vero stolas habebunt cum in generali resurrectione receperint immortalitatem et incorruptionem in corpore, quam modo habent solummodo in anima.Nubem testium appellat multitudinem patriarcharum ac prophetarum, reliquorumque fidelium qui testes fuerunt perfectae fidei; testes etiam Filii Dei, quem praedixerunt venturum in mundumDisciplina dicta est a discendo: quae alio nomine correctio morum potest st, quia omnia creavit primum ex nihilo, deinde vero ex elementis corpora hominum, alienorumque animalium, animam vero hominis ex nihilo creavit, et creat adhuc. Non est enim putandum, quod anima
Abbreviated transcription (Latin):
ad cȩlestes circulos uł signa ostendenda componitur ex om̃i
parte rotunda. Quam diuidit circumducta linea mediam.
equalit̃ in .lx. partibus diuisa. Ubi itaq constitius caput
lineae. unum circini pedẽ fige. & alterum. eregione ibi con

Expanded text:
ad coelestes circulos vel signa ostendenda, componitur ex omni parte rotunda: quam dividit circumducta linea mediam aequaliter in LX partibus divisa. Ubi itaque constituis caput lineae, unum circini pedem fige, et alterum pedem e regione ibi con
Abbreviated transcription (Latin):
ris: Sanguis abel clamat adme de terra. Siue adhuc loquit᷑. hoc ẽ
interemit quidẽ cum corpore. sed eiꝰ glãm non potuit interimere cũ eo
Ciuitas superna fundam̾ta habere dicitur ꝓpt̾ stabilitatẽ firmitate
sui. inqua qui semel locum inuenerit. nunquam poterit exhereditari
neq euelli: Mulieres namq exduab p̾cipue rebus steriles solent. siue¬
senec tute euenit cum deficiunt inmuliebria. siue quando uulua con¬
duditur &iam inuiuentute : ut non perueniat sem̃ adloca conceptionis
A braham aut portabat ut scriptura dicit ignem & gladium. quia ds
pater gladium passionis portauit quod ammodo quando eum occidi
ꝑmisit. Spũ siquidem ꝓph&ico afflatꝰ lacob cognouit designari ꝑ
illam uirgam Ioseph regnum xp̾i. ꝑ fastigium uͦ id ẽ sumitatem uirgę.
potentiam & honorem regni xp̃i. dequa psalmista dicit. Uirga

Expanded text:
r: Sanguis Abel clamat ad me de terra. Sive adhuc loquitur, hoc est interemit quidem eum corpore, sed ejus gloriam non potuit interimere cum eoCivitas superna fundamenta habere dicitur propter stabilitatem et firmitatem sui. In qua qui semel locum invenerit, nunquam poterit exhaereditari neque evelli. senectute evenit cum deficiunt muliebria; sive quando vulva concluditur etiam in juventute, ut non perveniat semen ad loca conceptionisAbraham siquidem portabat, ut Scriptura dicit, ignem et gladium, quia Deus Pater gladium passionis portavit quodammodo, quando eum occidiSpiritu siquidem prophetico afflatus Jacob, cognovit designari per virgam illam Joseph, regnum Christi: per fastigium vero, id est summitatem virgae potentiam et honorem regni Christi, de qua Psalmista ait: Virga
Abbreviated transcription (Latin):
lata ẽ adño. sicut & nos soliti sumus dicere inoratione dominica ad
dm̃. panem nr̃m cotidianũ da nobis hodie. non qđ nr̃ antea fuerit.
dedignantes ea implere. tunc utiq eum conculcamus. Sicut enim ea
quȩ conculcamꝰ ꝓnichilo ducimus & nullius honoris. sic & qui libere
peccant absq timore & absq pęnitentia xp̃m conculcant siue con¬
tempnunt atq despitiunt. eumq uidicẽ futurum minime formidant
Non diuidicans siue discernens corpus & sanguinẽ dñi areliquis cybis
de tabernaculo cordis sui male uiuendo illum eicit Iudicabit enim¬
dñs populum suum. hoc ẽ separabit plebem suam. & discern& bo¬
nos amalis. fideles ab infidelibus. Quod si ad reꝓbos relatum fue¬
rit. uidicare ꝓ dampnare accipiendum erit. Cum enim quis se¬
cr&ȩ exprobatur. contristat᷑ quidẽ. sed multo amplius si publice
Incȩli aut̾ nomine. non e̾ intelligendum istud cęlum corporale qd

Expanded text:
data est a Domino, sicut et nos soliti sumus dicere in oratione Dominica ad data est a Domino, sicut et nos soliti sumus dicere in oratione Dominica ad Deum: Panem nostrum quotidianum da nobis hodie , non quod noster ante fuerit, dedignantes ea implere, tunc utique eum conculcamus. Sicut enim ea quae conculcamus pro nihilo ducimus, et nullius honoris, sic et qui libere peccant, absque timore et absque poenitentia, Christum conculcant, sive contemnunt, atque despiciunt, eumque judicem futurum minime formidantnon dijudicans sive discernens corpus et sanguinem Domini a reliquis cibis de tabernaculo cordis sui male vivendo illum ejicitDominus populum suum, hoc est, separabit plebem suam et discernet bonos a malis, fideles ab infidelibus. Quod si ad reprobos relatum fuerit, judicare pro damnare accipiendum erit; crete exprobratur, constritatur quidem, sed multo amplius si publice, In coeli autem nomine non est intelligendum istud coelum corporale, quod
Abbreviated transcription (Latin):
tandum qđ omp̃s ds̃ nidore carnium & concrematione animaliũ
umquã delectatꝰ fuerit. lic& legatur odoratꝰ cẽ odore suauitatis.
sed fide & desiderio offerentis. holocius tamata ꝓpeccato. Holo¬
caustum dicebat᷑ sacrifitium qđ totum cremabatur in altari. qua
doctorib disputat᷑. Quidã enuim intelligunt hic initium genesis.
ubi scriptum ẽ quod in principio idẽ infilio fecerit ds̃ cęlum &
terran. Quidam primũ psalmum. quẽ quidam referunt ad xp̃m.
quidam ad quenilib& electum. in quo dicit᷑ in lege dñi uolun¬
tas eius. Sed quia in his nichil de morte xp̃i p̾sigurat᷑. de qua
apłs sermonẽ ꝑ totum hunc locum hab&. melius uidetur intel¬
offert dño depecorib masculum inmaculatum offerat. hoc ẽ uitulum
lebobus siue armento. Dicit apls corpus aqua baptismatis abluen¬
dum quia dum corpus abluitur aqua. spũ scõ sanctificatur anima.
Lex Moysi dicitur uł quia ꝑ Moysen populo data ẽ. uł quia Moy s

Expanded text:
tens Deus nidore carnium et concrematione animalium unquam delectatus fuerit, licet legatur odoratus esse odorem suavitatis, sed fide et desiderio offerentis, unde et per Hcaustum dicebatur sacrificium, quod totum cremabatur in altari, quasdoctoribus disputatur. Quidam enim intelligunt hic initium Genesis , ubi scriptum est, quod in principio, id est in Filio fecerit Deus coelum et terram; quidam primum psalmum, quem quidam referunt ad Christum, quidam ad quemlibet electum, in quo dicitur: In lege Domini voluntas ejus . Sed quia in his nihil de morte Christi praefiguratur, de qua Apostolus sermonem per totum hunc locum habet, melius videtur inteloffert Domino de pecoribus, masculum immaculatum offerat, hoc est, vitulum de bobus, sive de armento. Vitulus dum, quia dum corpus abluitur, aqua Spiritu sancto sanctificatur anima. Lex Moysi dicitur, vel quia per Moysen populo data, vel quia Moysi
Abbreviated transcription (Latin):
cimatum e̾ẽ a melchisedech cum natus nec dũ fuiss&. p̾ sertim
cum & filius fuerit naturalis iacob: Utiq non iuse e̾ decima¬
tus. sed in abraham de cuius ꝓ genie descendit. Quando a¬
oraham decimas optulit Melchisedech. in illo om̃s filii eiꝰ dede
hoc ẽ hostiam ꝓpeccato: Hysopus herba humilis ẽ & inpetra nas¬
ra nr̃a purgant᷑. Nam huius herbȩ genere. pulmonũ uitia solent
purgari. Potest ꝑ ysopum pęnitertia intelligi. quȩ forut̃ per¬
cta interiora uitia mentis purgat. Umbrã autem uocat figu

Expanded text:
cimatum esse a Melchisedech, cum necdum natus esset, praesertim cum et filius fuerit naturalis Jacob? utique non in se est decimatus, sed in Abraham, de cujus progenie descendit, quando Abraham decimas obtulit Melchisedech, in illo omnes filii ejus dededaret pro mundo. Hyssopus herba humilis est, et in petra nasra nostra purgantur: nam hujus herbae genere pulmonum vitia solent curari. Potest et per hyssopum poenitentia intelligi, quae fortiter peracta interiora vitia
Abbreviated transcription (Latin):
n& Plus ẽ cuci offensum siue infensum quãiratũ. qm̃ qui ira.¬
scitur faile potest abira remoueri. qui uͦ inensus siue ofensus
aut uix aut nullomodo potest placari. Initiu substantię tlicit
genda ẽ: Dies carnishũ nr̾i dies sunt. in quib carnes sũp̾sit
dus. in quo ex audit ẽ adõ patre ꝓsua reuerentia hoc ẽ uoluntaria
obȩclientia. & perfec tissima caritate. De quo ite. non de Melchi¬

Expanded text:
 Plus est dici offensum, sive infensum, quam iratum: quoniam qui irascitur, facile potest ab ira revocari: qui vero infensus, sive offensus, aut vix, aut nullo modo potest placari. Ita omnipotens em. Dies carnis Domini nostri, dies sunt in quibus carnem assumpsit, dus, in quo exauditus est a Deo Patre pro sua reverentia, hoc est voluntaria obedientia, et perfectissima charitate. Nonne c
Abbreviated transcription (Latin):
q eis potes titẽ edificandi curiam & habere consules: Quodam tem¬
pore uenientib romanis ꝑ cilicium occurrerat eis pat̾ beati Pauli cũ
alus tharsensib ut pote qui nobilis int̾ illos habebat᷑. excepitq cũ
pace. Tunc romani dederunt eis libertatẽ supra dic tã & potesta¬
tem edificandi curiam. ues tesq induere consulares. ut penulati in¬
trarent incuriam more Romanor. Ibiq pat̾ beati ł auli penulam
Accipere meruit. causa dignitatis. Post cuius morte̾: apłs obme¬
moriam eius recordationis h anc ueste̾ sibi retinint:. Oñs iħs x fs¬

Expanded text:
odam tempore venientibus Romanis per Ciliciam occurrit eis ipse cum aliis Tarsensibus, utpote qui nobilis inter illos habebatur: excepit eos cum pace. Tunc Romani dederunt eis libertatem supradictam, et potestatem aedificandi curiam, vestesque induere consulares, ut penulati intrarent in curiam more Romanorum, ibique pater beati Pauli penulam accipere meruit causa dignitatis. Post cujus mortem Apostolus ob memoriam ejus recordationis, hanc vestem sibi retinuit
Abbreviated transcription (Latin):
buptiabant᷑. Illos aut̃ qͥ sine baptis no moriebant᷑ : credebant ait ñ refur¬
gere : aut male resurgere. Siquis hoꝵ ꝓpinquus sine baptis migr̃a mi¬
grasse a mundo : uiuus aliqͥs in nõe eiꝰ baptieabat᷑ putantes qđ nottuo¬
baptismꝰ mortuo ꝓdess&e. sed ut eiꝰ exẽplũ ñ credentib resurrationẽ sua¬
Deat & ostendatꝰ. quia si illi resurrectionẽ ñ crederent : nequaꝗ uiuos pro
mortuis baptizarent. Et ÷̃ sensus. O corinthu si resurrectionec p̃¬
cessit in xp̃o & in qͥbidã qui surrexer̃ cũ illo : nec futura ẽ generalit̃¬

Expanded text:
iebantur; illos autem qui sine baptismo moriebantur, credebant aut non resurgere, aut male resurgere. Si quis istorum propinquus sine baptismi gratia migrasset de mundo, vivus aliquis in nomine illius baptizabatur: et putaesset mortuo, sed ut ejus exemplo non credentibus resurrectionem suadeat et ostendat: quia si illi resurrectionem non crederent, nequaquam vivos pro mortuis baptizarent; et est sensus: O Corinthii, si resurrectio non praecessit in Christo et in quibusdam qui resurrexeru
Abbreviated transcription (Latin):
lator dr̃. qui aliena dicta suis permisca. sicut solent
pigm̃tarii in pila diuersa mixta contundere. Hoc
scelere acusabatur mantuanus quondã ille uates
cum quosdã uersus homeri transferens suis uersibus
permiscuiss&. Et cũ cõpilator u&crũ abęmulis dicere¬
tur. ille reipondit magnarũ uiriũ eẽ. clauã herculis
Faliscorum Faliscũ tetram&rũ. constat tribus dicti¬
li x prrrichio
Ut. ẽ hoc Docta fa¬
lis cape¬
re ne reparas

Expanded text:
lator, qui aliena dicta suis permiscet, sicut solent pigmentarii in pila diversa mista contundere. Hoc scelere quondam accusabatur Mantuanus ille vates, cum quosdam versus Homeri transferens suis permiscuisset, et cum compilator veterum ab aemulis diceretur, ille respofalisco. Faliscum constat tribus dactylis et pyrrichio, ut est hoc: ‛docta falisca, Serene, reparas
Abbreviated transcription (Latin):
omer ingene si galate idest gastiqui
acandore corpores primũgalate appella:¬
tisunt aequnb: populi quondaminorienus
Ponginqua micrantes primũigalli grecȩ nunc
antiquogallorum nomine galatȩ uocantur
inaga. scite quid antigog & mago cothosputa¬

Expanded text:
omor, in Genesi, Galatae, id est Galli: qui a candore corporis primum Galathae appellati sunt, e quibus populi quondam in Orientis longinqua migrantes primum Gallograeci, nunc antiquo Gallorum nomine Galatae vocantur. Magog, Scythae. Quidam Gog et Magog Gothos puta
Abbreviated transcription (Latin):
de consu&udine in eodem loco damnati
capite truncabantur:
Ario pagus curiae apit athenienses nomen
est quae amarte nomenaccepit :
Ceon fluuius & hiopiae depara diso emer¬
gens quem inilum usitato Nomine appellanł :
ꝑr son fluius indiaeidem quoq: a para disoflu¬
ent hunc aliigagent uocant:
ordanes. ideo diftus est quod duo fontes
inunũ conflian, quorũ alter ior
alter dan. appellatur
Mare galileae idem ẽ & mare tiberiadis
Idem est & stagnũ genuesar idem & lacusceuerata
Maresalinarum hocuocatur & maremosauem
uel as fathi idestbituminis abhierichohaut longeab est
Selisaida piscina in hierusalem inqua &t aegri
de ferebantur. In eo & probatica & nd est pecualis
appellatur. eo quod hostias in ea quondam sacer¬
dotes lauaban : DeMENSiBus
Ii saninlibro ester mensis que nidicutꝰ
mastium quiq inscripturis appellatur
mensis primus.
Elul in machabeorum libro agustus quia¬
putnos mensis sexius uocatur.

Expanded text:
de consuetudine in eodem loco damnati de consuetudine in eodem loco damnati capite truncabantur. Ariopagus curiae apud Athenienses nomen est quae a Marte nomen accepit. Geon fluuius Aethiopiae de paradiso emergens quem Nilum usitato nomine appellant. Phison fluuius Indiae idem quoque a paradiso fluens, hunc alii Gangen uocant. Iordanes ideo dictus, quod duo fontes in unum confluant quorum alter dicitur Ior, alter Dan appellatur. Mare Galileae idem est et mare Tiberiadis. idem et stagnum Gennesar, idem et lacus Cineret. Mare Salinarum, hoc uocatur et mare mortuum uel Asphalti, id est bituminis, ab Hiericho haut longe abest. Bethsaida piscina in Hierusalem in quam aegri deferebantur, ideo et probatica, id est pecualis, appellatur, quod hostias in ea quondam sacerdotes lauabant. DE MENSIBUS. Nisan in libro Esther mensis quem dicunt Martium quique in scripturis appellatur mensis primus. Elul in Macchabaeorum libro Augustus qui apud nos mensis sextus uocatur.
Abbreviated transcription (Latin):
putant. areopolim abidolo matris arihel.
quod illic sitũ est. Interpr&atur autem
arihel leo nẽ diiierusalẽ figuralit̃ gignific ats.
Araratar menia. incuus montib postdiluuiũ
arca consedit. adeo ut illic a liqua eius
indicia nuncusq permaneant.
Arbe quae arbocm nostris codicib: corrup¬
te legitur. inquatres patriarc hȩ sepulti sut
abraham isa ac & iacob & pra&er adam ipse
haec est & iam hebron inquad auid regnauit
Lod ipsae stlidda. ipsae st dy ospolis
Decapolis in euangelio regio t̃ habensciuitate sclecĩ
accaron urbs palastinȩ suntalii qui estiment
accaron esse turremstratonis. & poste a
hancappellatam fuisse caesaream :
ante libanũ. loca appellantur que sup
libanim montemorientalem plagam respicuin
Ea frata cutanis bethleem regio est
eufrata uero fliuinus de para diso.
Messopotamia Ideir codicitur quod tigri
de & eufrate fluminib ambiatur
Caluariae locus ob hanc causam dictus quod

Expanded text:
putant Ariopolim ab idolo Martis Arihel putant Ariopolim ab idolo Martis Arihel quod illic situm est. interpretatur autem Arihel leonem dei Hierusalem figuraliter significans. Ararat Armenia in cuius montibus post diluuium area consedit, adeo ut illic aliqua eius indicia nunc usque permaneant. Arbe quae Arbos in nostris codicibus corrupte legitur, in qua tres patriarchae sepulti sunt Abraham, Isac et Iacob et praeter Adam ipse; haec est etiam Hebron in qua Dauid regnauit. Lod ipsa est Lydda, ipsa est Diospolis. Decapolis in euangelio regio est habens ciuitates decem Accaron urbs Palaestinae, sunt alii qui aestimant Accaron esse turrem Stratonis et postea hanc appellatam fuisse Caesaream. Antilibanus loca appellantur quae supra Libanum montem orientalem plagam respiciunt. Effrata ciuitatis Bethleem regio est, Eufrates uero fluuius de paradiso. Mesopotamia idcirco dicitur, quod Tigride et Eufrate fluminibus ambiaturCaluariae locus ob hanc causam dictus, quod
Abbreviated transcription (Latin):
Srros appellatos quid a mas seruntabas¬
surim filio abrahae  exc& thura:
hus. quae & auxiti disregio circacoelens y¬
riam ita abussem prone pote appellat a
Aelxnitae. persae ab aelam filio sem
hebrei cognominati sut abheberquiꝓnepus fuitsẽ
Chasdei nunc chaldei uocantur. & chasdei
a ca seph filio nacor. fratris abrahae bi iomnes
desem posteritate procedunt. lebus. ipsa est¬
& hierusalem ipsa ẽ &salem inqua regnauit
me lchi sedech. hȩcnunt abelio adrianouocat᷑ elia.
habel in genesi nunc babillonuocatur In boc
lococunturrem quondam bomines haedifica¬
re aduersus caelum ad gressiessent disꝑsisuN.
emissa diuinitus confussione linguarum
cchar nunc nisilum appellatur:¬
eblatha nunc antiochia uocatꝰ uadẽ est & ephyphania
archim baecest &sicima. haec & nunc
negpo lisonitas samaritanorũ ntidiu¬
libama in ꝓf& aniciuitas inquaedomi
principes habitauerunt.
Arichel inesaia prof&a hances sequidam

Expanded text:
Syros appellatos quidam adserunt ab AsSyros appellatos quidam adserunt ab Assurim filio Abrahae ex Cetthura. Us quae et Auxitidis regio circa Coelensyriam ita ab Us Sem pronepote appellata. Aelamitae Persae ab Aelam filio Sem. Hebraei cognominati sunt ab Heber qui pronepos fuit Sem. Chasdei nunc Chaldaei uocantur et Chasdei a Caseh filio Nachor fratris Abrahae. hi omnes de Sem posteritate procedunt. DE LOCIS. Iebus ipsa est Hierusalem, ipsa est et Salem in qua regnauit Melchisedec. haec nunc ab Aelio Hadriano uocatur Aelia. Babel in Genesi nunc Babyllon uocatur, in hoc loco cum turrem quondam homines aedificare aduersum caelum adgressi essent, dispersi sunt inmissa diuinitus confusione linguarum. Acchar nunc Nisibi appellatur. Reblatha nunc Antiochia uocatur; eadem est et Epiphania. Sichem haec est et • Sicima, haec et nunc Neapolis ciuitas Samaritanorum. Olibama in propheta ciuitas in qua Edom principes habitauerunt. Arihel in Esaia, hanc esse quidam
Abbreviated transcription (Latin):
Iciti. idestcibrii. aput quos
E& urbscitium uocitatur
dodanim. ÷rhobdii ex his grecor anoc
nationib exentrei quiatauro monteusq ao docci¬
dentalem oceanũ maritimam orã occupauerun
has comines gentes deia st&b strirpe discenda¬
miesrami aegiptus
qui postea filistr nune
lienigenae appellati sunt horum ciui¬
tas acalon
ba arabia. sabauocitatur & regiomqua
nurio sabati
labam
nunclibes quondã fut hei appella
Tarsis.
siue caries chenon Cartagot̃
quidamtursos cilicas arbitrantur quia & ci¬
uitas tharsos illic sita est: Africa appellata ẽ¬
abiinu ex posteris abrahaedec&tura quiuocatus ẽ a ser
Is mabelite uocati abis mahelo filio abrahȩ
ideme saraceni a sarra idem & agaremaba gar
Nab& hei. anab&h. filio is mabelis appellata
qui ab eufrate admarerubrũ porriguntur
cananei. appellati de chanamfiliocham :
horum terrã iudei expulsis in colis possi¬
derunt .hii. deoriginechamueniu NT
condiderunt. quenunoniniue uocatur.

Expanded text:
ii Citii, id est Cyprii apud quos et urbs Cittium uocitatur. Dodanim Rhodii, ex his Graecorum nationibus extitere qui a Tauro monte usque ad occidentalem Oceanum maritimam oram occupauerunt. h £ e omnes gentes de Iaphet stirpe descendMesraim Aegyptus. qui postea Philistini nunc lienigenae appellati sunt: horum ciuitas Ascalon. ba Arabia, Saba uocitatur et regio in qua nunc Sabaei Labain nunc Libyes, quondam Futhei appellabantur. Tharsis siue Carchedon Carthago est, quidam Tharsos Cilicas arbitrantur, quia et ciuitas Tharsus illic sita est. Africa appellata ab uno ex posteris Abrahae de Cetthura qui uocatus est Afer. Ismahelitae uocati ab Ismahelo filio Abrahae, idem et Saraceni a Sarra, idem et Agareni ab Agar. Nabethei a Nabeth filio Ismahelis appellati qui ab Euphrate ad mare Rubrum porriguntur. Chananei appellati de Chanaam filio Cham, horum terram Iudaei expulsis incolis possiderunt; hi de origine Cham ueniunt.condiderunt quae nunc Niniue uocatur.
Abbreviated transcription (Latin):
ligna dehissalo mongradus fecit
genus est equib lignumin putribile
ab a huirgulti apudẽbreos nomenesis
ingenesi ecce inquid aries post tergoeius
tenebatur inuirgulto sab&hy
ꝗ parati in parali pome non pacificas uero
uas aquarũ
ondigenesi: puculum uel serfum
Hecitum in libroregum ampulla dearereho
hentcula in libroregum uasculum exaercha¬
bens oleum quoungebantur in regnumi
parapsis ac tabulũ maiuis aliqui & catinũ ita ap¬
pellari putant:¬
Epistrliam regum
quae supca pitella cos¬
nirum ponuntur.
grecum est

Expanded text:
ligna. de his Salamon gradus fecit ligna. de his Salamon gradus fecit genus est e quibus lignum inputribile. Sabeth uirgulti apud Hebraeos nomen est, in Genesi: ecce, inquit, aries post tergum eius tenebatur in uirgulto Sabeth. coquendi parati in Paralipomenon: pacificas uero uas aquarium. Condi in Genesi poculum uel scyphum. Lecythum in Regnorum ampulla olearia. Lenticula in libro Regnorum uasculum ex aerbens oleum quo ungebantur in regnum. Paropsis, acetabulum majus. Aliqui et catinum ita appellari putantEpistylia, in Regum, quae super capitella columnarum ponuntur; Graecum est.
Abbreviated transcription (Latin):
ingenesi diciturꝰ gladius flamineus atq uersa¬
tilis ingrecorum pheapon̾itur:
prameae hastaelongissimas sunt
quib &ian nunc armoriciutentes hoe nomen
tribuunt quidamita &iam glidius significa¬
ri putant
C apparis insalomone. frutesti genus
inoriente similelentis co:
Palat hae: in regũ. masse que deretenab
ficis compingislent. palat hae grecum esi
Debelam inosee prof&a. palatas dicutꝰ
Dabir in regum oraculum quod qeo
Bis sus genũssi ncicrossioris pariter d
fortioris sunt quidam qui& genus ligniesse
bissum putent:
poenitum inesaia coccinum
luteres in regnorũ : conchȩ uel cantari
squoni i sede cantarus grecũ nomen ẽ¬
ha toninregũ lapidum ca oromen ẽ
&hoc grecũ estuti sors¬
Ertagrae in parali pomenon fuscinas
adcurnes dit aldariis prosertuidas grecũ est
adomilitu dinem esterthare barbari¬
cac in modum deltȩ literae: AN citꝰ
quod extenta pelle uel corio effi
uae ꝑcussa in modilus concitatur

Expanded text:
in Genesi dicitur gladius flammeus atque uersain Genesi dicitur gladius flammeus atque uersatilis, in Graeco rhomphea ponitur. Framea hastae longissimae sunt quibus etiam nunc Armorici utentes hoc nomen tribuunt; quidam ita etiam gladios significari putant. Capparis in Salamone frutecti genus in Oriente simile lentisco. Palathae in Regnorum massae quae de recentibus ficis conpingi solent; Palathae Graecum est. Debelaim in Osea propheta Palathas dicunt. Dabir in Regnorum oraculum quod eratByssus genus serici grossioris pariter et fbyssum putent. Phoenicium, in Isaia, coccinum. Luteres, in Regnorum, conchae, vel canthari aquarii. Sed et cantharus Graecum nomen eLatomi in Regnorum lapidum caesores, et hoc Graecum est. Greagrae in Paralipomenon fuscinae ad carnes de caldariis. proferendas, Graecum est. similitudinem est citharae barbaricae in modum deltae litterae. Tympanum quod extenta pelle uel corio efficquae percussa in modulos concitantur. Thyina
Abbreviated transcription (Latin):
Man.
quid
manna.
quid esthoc:
anathema
ꝑditio¬
Maranatha dñ¬
dñsñtuenit. st rũ ẽ anathema
nãhasicutquidã dicuis ꝑditio in aduer
diuitiae.
therafim
figurx uel iniagine midius quã maendia
Sirafimuel syra fin: ardente sue lincendentes
iuxta illud. qui facitangelas suos sp̃s & minis¬
trossuos ignem urentem. ergo srra finui¬
tutes incaelis essȩ confirmant quaedm̃laudati
& inministeria cliuersa mittantur.
Cherubin. scientin multitudo.
c&erum cherubin ipsum in scã scorũ duotan¬
tun significantur animalia. aliis uero locis
ubi hoc nomen legitur. aut pisturamaliquam
indicat. autuari & atem.
De ex positioxe diuersaruomeru
andracora ingesi genus pomisinil¬
limũ paruo peponispaeciat uelodore
puroth in ob. ⁊u aioig quaeduo de¬
cimsgna mnathe maticiasseriũaut meridi
fatspaiaui idest plaga utmeridia¬
nauel occidentalis.
Raminus inpsalterio non rubus est. sed ipr̃¬
narum genus senentib ꝓmolestũ
Rumphea gladiũ in latinũ sonat namubi

Expanded text:
Man quid? Manna quid est hoc? Anathema perditioMaranatha dominus noster uenit, Syrum est. Anathema tha, sicut quidam dicunt, perditio in aduentdiuitiae. Theraphim figurae uel imagines melius quam incendia. Seraphim uel Seraphin ardentes uel incendentes iuxta illud: qui facit angelos suos spiritus et ministros suos ignem urentem. ergo Seraphin uirtutes in caelis esse confirmant quae deum laudent et in ministeria diuersa mittantur. Cherubin scientiae multitudo, ceterum Cherubin ipsum in sancta sanctorum duo tantum significantur animalia; aliis uero locis, ubi hoc nomen legitur, aut picturam aliquam indicat aut uarietatem. DE EXPOSITIONE DIUERSARUM RERUM. Mandragora in Genesi genus pomi simillimum paruo peponi specie uel odore. Mazuroth in Iob ΖΩΙΔΙΟΣ quae duodecim signa mathematici adserunt. Fath ΚΛΙΜΑ, id est plaga ut meridiana uel occidentalis. Rhamnus in psalterio non rubus est, sed spinarum genus sentibus permolestum. Rhomphea gladium in Latino sonat, nam ubi
Abbreviated transcription (Latin):
autlilet en nere consicitr excera nuncupatur
Nardum̃ pis ticum. uardum sidele ndefi sine
in postura grecũ esti
Dar alipis dicatum ab eo quod speciesipsana
dimmodũ spicae sit quac in fusa comnicits ipa
alauostrum genus marnoris praecios

Expanded text:
uolibet genere conficitur, sicera nuncupatur. Nardum pisticum, nardum fidele, id est sine impostura; Graecum est. Nardum spicatum, ab eo quod species ipsa nardi in modum spicae sit, quae infusa conficitur. Alabastrum genus marmoris pretiosi,
Abbreviated transcription (Latin):
mansit quod diuina acernitas posside bat
uid est quod scribitur inlucadezaccharia
sacerdote quodesset deuiceabia. uigin¬
t quattuor sortib: inministerium templidis¬
tributi fuerant sacerdotes. ut inor dineuicis

Expanded text:
mansit quod diuina aeternitas possidebat. mansit quod diuina aeternitas possidebat. uid est, quod scribitur in Luca de Zaccharia sacerdote, - quod esset de uice Abia? Uiginti quattuor sortibus in ministerium templi distributi fuerant sacerdotes, ut ordine uicis
Abbreviated transcription (Latin):
fidem habiens caritatem non habeat¬
&iam ipsa fide careat quam forte habere
udebatur si cutiudei ꝑscriptur am diuinam
non intellegentes xp̃m &iamipsam quams e
putabant tenere di notitiam ꝑdiderunt. &
filium non recipiente s &iã patrem non hab& :
arcus euangelistatertia dieihora dnm̃
significat esse crucifixum & quomodo alius
euangelista hora sexta quacrucifixus sit fuisse
commemorat. quia hic illã poenae hortem inscrip¬
tis suis r&ulit qua uere crucifixus est. aduero
ill e horae anterioris tempus commemorandũ
putauit. quon ide eo iudaeis ad clamantib: iudicatũ
est quasi ꝑ anticipationem relationis eahora cru¬
cifixus sit quanissuis est crucifigi sedta men in
hacipsa passione eius sictenere debemus quo
ita homo ille quiad sumptus sit proeius dem
uolunta te pertulerit. ut uerbum illud quod
in principio apud patrem erat inuiolatum
intemeratum que permanserit ergo illud
iniuriȩ obnoxium fuit quad prohumana
infirmitate susceperat. illuduero incorruptũ

Expanded text:
fidem habens caritatem non habeat, etiam ipsa fide careat quam forte habere uidebatur; sicut Iudaei per scripturam diuinam non intellegentes Christum etiam ipsam quam se putabant tenere dei notitiam perdiderunt et filium non recipientes etiam patrem non habent. Marcus euangelista tertia diei hora dominum significat esse crucifixum; et quo modo alius euangelista horam sextam qua crucifixus sit fuisse commemorat? Quia hic illam paene horam in scriptis suis rettulit qua uere crucifixus est. at uero ille horae anterioris tempus commemorandum putauit quo de eo Iudaeis adclamantibus iudicatum est, quasi per anticipationem relationis ea hora crucifixus sit qua iussus est crucifigi. sed tamen in hac ipsa passione eius sic tenere debemus, quod ita homo ille qui adsumptus sit pro eiusdem uoluntate pertulerit, ut uerbum illud quod in principio apud patrem erat inuiolatum intemeratumque permanserit; ergo illud iniuriae obnoxium fuit quod pro humana infirmitate susceperat, illud uero incorruptum
Abbreviated transcription (Latin):
tota nocte ꝑfistulã poteris suspicere. sin alia mutand
loco ñoccurrit uisui paulo post ꝑfistulã. Igit᷑ p̃dicto
modo locato hemisperio. ut non moueat᷑ ullomodo
post per inferiorẽ & superiorem primam fistulam polum boreum
ꝑ sedãm articum circulum. per tertiam aes tiuũ : ꝑ quartã. aequi¬
noc tialem. ꝑ quintam hẏemalẽ: ꝑ sextam antare ticum cireulos
tora noc te metiri poteris. ꝓpolo uͦ antire tico quia sub terra ẽ
nichil cȩli sed teria tintum ꝑ utrasq fistulas iaii ocCURRit
Lingua patris scribe calamus dicitur quia abeo ẽ uerbum illius
coxernum ac sine transitu generatum. Circulus aureus inari
manitutius horis idẽ teporis tempore uix aterra se subleuat cũ
uero aestus ex arserit tanto altuis quanta alacrius uolat. Folite

Expanded text:
tota nocte poteris suspicere; sin alia, mutando tota nocte poteris suspicere; sin alia, mutando loca non occurrit visui paulo post per fistulam. Igitur praedicto modo locato hemisphaerio, ut non moveatur ullo modo, prius per inferiorem et superiorem primam fistulam boreum polum, per secundam arcticum circulum, per tertiam aestivum, per quartam aequinoctialem, per quintam hiemalem, per sextam antarcticulos circulos metiri poteris. Pro polo vero antarctico, quia sub terra est nihil coeli. sed terra tantum per utrasque fistulas intuenti occurriLingua Patris scribae calamus dicitur , quia ab eo est Verbum illius coaeternum ac sine transitu generatum. Ex persngua Patris scribae calamus dicitur , quia ab eo est Verbum illius id est teporis tempore vix a terra se sublevant, cum vero aestus exarserit, tanto altius quanto alacrius volant. Tunc e
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃itatem nonenimnaturae uiribur sed ꝓpo¬
scitaetem. & ideo ueraciter sec omner sci p¬
nunciant peccatores quia inueritate hu¬
bent quod plungunt & si non repraehen¬
si neconscientiae. certe mobilitate & mu¬
tabilitate praeuaricatrcis naturae

Expanded text:
sanctitatem. Non enim naturae viribus, sed proposanctitatem. Non enim naturae viribus, sed proposanctitatem: et ideo veraciter se omnes sancti pronuntiant peccatores, quia in veritate habent quod plangant, et si non reprehensione conscientiae, certe mobilitate et mutabilitate praevaricatricis naturae
Abbreviated transcription (Latin):
thus & marcus dilestantur non quod adcibũ uł
potũ ꝑtinent sicut papia autore. ireneus.
motibus eas corporis ab illo & affectationumin¬
diciis collegi & experimento didicimus secreta
autem cordissolus ille nouit adquẽ dicitur
buli instino tuexcitantur sed aliquociens &
& nr̃i arbitrii motue mergunt. bonae autẽ
in labianimae sedaplicatione & oppraessio¬
ne uniri. in labi autem menti illi soli possibi¬
le est quicrea uit: quicnaturaa subsistens incor¬
poreus capabilis est suae facturȩ : In¬
Signa & ꝓdigiu & sanitates etium peccatores
in nomine dm̃ facere ab ipsodõ discimus.
& cumalios hac presumptione iuuent. sibi
ꝑ ambicionẽ humanae gloriae nocent. qui¬
a gloriuntur induto falso idẽ non meritis
debito : Liii. Signis & ꝓdigus clurum posse
fieri xp̃i anum non ta men scm̃. si ntempe¬
racii & usperis moribus agat temperatis
uutem & placidis moribus &ium absque
esse iustus uel scr cum affectum teneat

Expanded text:
thus et Marcion delirant. Non quod ad cibum vel thus et Marcion delirant. Non quod ad cibum vel ad potum pertinet, sicut, Papia auctore, Irenaeus, motibus eas corporis ab illo et affectionum indiciis colligi, experimento didicimus. Secreta autem cordis solus ille novit ad quem dicitur:boli instinctu excitantur, sed aliquoties ex nostri arbitrii motu emergunt. Bonae autem illabi animae, sed applicatione, et oppressione uniri. Ile est, qui creavit: qui natura subsistens incorporeus capabilis est suae facturae. Signa et prodigia et sanitates etiam peccatores in nomine Domini facere ab ipso Deo didicimus: et cum alios hac praesumptione juvent, sibi per ambitionem humanae gloriae nocent: qui gloriantur in dato falso, non meritis debito. Signis et prodigiis ciarum posse fieri Christianum, non tamen sanctum, si intemperatis et asperis moribus agat: temperatis autem et placidis moribus, etiam absque esse justus vel sanctus, cum affectu teneat
Abbreviated transcription (Latin):
nã que mortali crimina post baptismũ cõmissa
praemunt hortor prius publica penitentia sa¬
tis facere & ita sacerdotis iudicio reconciliatũ
cõmonionesosciare siuult non adiudicium & con¬
demnationẽ sui eucharistuac ꝑcipere . sed & secre¬
ta sutis factione solui mortalia crimina non ne¬
gamus sed mutado prius saecula rihabitu. &
confessus relegionis studio ꝑuitȩ correctionẽo
& iugi immo ꝑpetuo lustu miserante dõ itadũ¬
taxat ut contraria ꝓhis quae paenit& agit. &
eucharistiam omnibus dominicis subplex & sũ¬
missus usq ad mortẽ ꝑcipiat : xxxiiii. Paeniten¬
tia uera ẽ. pȩnitenda non admittere & ad missa
deflere satis sactio penitentiaẽ causas pecca¬
torũ excidere nec eurũ sugges sionibus aditũ
indulgere .xxv. In diuinis reꝓmis sionibus ni¬
hilt̃renũ uł transituriũ ex pectemus sicut meli¬
ciani sperant non nuptiarũ copulã sicut cerin¬

Expanded text:
nam quem mortalia crimina post baptismum commissa nam quem mortalia crimina post baptismum commissa premunt, hortor prius publica poenitentia satisfacere, et ita sacerdotis judicio reconciliatum communioni sociari, si vult non ad judicium et condemnationem sui Eucharistiam percipere. Sed et secreta satisfactione solvi mortalia crimina non negamus; sed mutato prius saeculari habitu, et confesso religionis studio per vitae correctionem, et jugi, imo perpetuo luctu, miserante Dtaxat, ut contraria pro iis, quae poenitet agat, et Eucharistiam omnibus Dominicis supplex et summissus usque ad mortem percipiat. Poenitentia vera est, poenitenda non admittere, et admissdeflere. Satisfactio poenitentiae est, causas peccatorum excidere, nec earum suggestionibus aditum indulgere. CAPUT LV. In divinis promissionibus nihil terrenum vel transitorium exspectemus, sicut Melitani sperant. Non nuptiarum copulam, sicut Cerin
Abbreviated transcription (Latin):
contraria ut manicheus ueltria & barbara ut
set hianus & theudotus uł multa ut ualentinus
uł xp̃m homine fuisse absq dõ ut cherintbus
hebion. artemon & fotinus. ex istis in quã siqui
ad nosuenerinT non requirendũ ab eis ut rũbap¬
titatisint an .non. sed boctantũ sicredanteccle¬
siae sidem & baptizentur ecclesiustico baptis
nẽ ꝑcipere nec laudo nec uitupero omnibita¬
mendo minicis diebus cõmunicandũ & hor¬
tor si ta menmens in affestu peccandi non sit
Nam habentẽ adhuc uoluntatẽ peccandi gra¬
uarimagis dico eucharistiae perceptionẽ quã
purificari & ideo quã uis quis peccato mordeatur
peccandnon habeat decetero uoluntatẽ & cũ¬
municaturus satisfaciat lacrimis & orationib:
& considens dednĩmiseratione qui peccata piae
confessionedonareconsueuit. accedat ad eucha¬
ristiã intrepidus & securus. sed hoc deillo dico
que capitalia & mortalia peccata non grauant.

Expanded text:
contraria, ut Manichaeus; vel tria, et barbara, ut contraria, ut Manichaeus; vel tria, et barbara, ut Sethianus, et Theodosius; vel multa, ut Valentinus; vel Christum hominem fuisse absque Deo, ut Cerinthus, Hebion, Artemon, et Photinus. Ex istis, inquam, si qui ad nos venerint, non requirendum ab eis utrum baptizati sint, an non; sed hoc tandem: si credant Ecclesiae fidem, et baptizentur ecclesiastico baptismnem percipere nec laudo, nec reprehendo. Omnibus tamen Dominicis diebus communicandum suadeo, et hortor, si tamen mens sine affectu peccandi sit. Nam habentem adhuc voluntatem peccandi, gravari magis dico Eucharistiae perceptione, quam purificari. Et ideo quamvis quis peccato mordeatur, peccandi non habeat de caetero voluntatem, et communicaturus satisfaciat lacrymis, et orationibus, et confidens de Domini miseratione, qui peccata piae confessioni donare consuevit, accedat ad Eucharistiam intrepidus et securus. Sed hoc de illo dico quem capitalia et mortalia peccata non gravant;
Abbreviated transcription (Latin):
fessione baptizant . & ueniunt ad nosrecipiantur
quidem qua sibaptizati nescãe trinitatis in uo¬
catio uel confessio ad nulletur. sed doceantur
quo sen su scãe trinitatis mes teriũ inecclesiate¬
neatur & si conseniunt credere uelad quies¬
cunt consiteri. purgatiiã sidei integritate
confirmentur manus inpositione siuero
paruuli sunt uelebites quidoctrinã non ca¬
prant. respondeant ꝑillis qui eos offerunt
iusta morẽ baptirandi & sic manus in possici¬
one & chrismate cõmoniti uecharistiae mis¬
teriis ad mutantur. illos autẽ qui non in scãe
trinitatis inuocatione aput hereticas bapti
st̃ & ueniunt ad nos. baptizare debere ꝓnunci¬
amus non rebaptizari neq enimcredendũẽ.
eos fuisse baptizatos qui non in nomine patris
sunt ut sun paulionitȩ ꝓclian. bor buritȩ.
ta impietatis gernina. uel caeterae istorũ¬
originis si ueordinis pestes quaeduo principia
sibi ignota introducunt ut cerdo & marcion uł

Expanded text:
fessione baptizant, et veniunt ad nos: recipiantur fessione baptizant, et veniunt ad nos: recipiantur quidem, quasi baptizati, ne sanctae Trinitatis invocatio vel confessio annulletur; sed doceanturquo sensu sanctae Trinitatis mysterium in Ecclesia teneatur: et si consentiunt credere, velacquiescunt confiteri, purgati jam fidei integritate confirmentur manus impositione. Si vero parvuli sunt vel hebetes, qui doctrinam non capiant, respondeant pro illis qui eos offerunt juxta morem baptizandi; et sic manus impositione et chrismate communiti, eucharistiae mysteriis admittantur. Illos autem qui non sanctae Trinitatis invocatione apud haereticos baptizati sunt, et veniunt ad nos, baptizari debere pronuntiamus, non rebaptizari. Neque enim credendum est eos fuisse baptizatos, qui non in nomine Patris sunt: ut sunt Pauliani, Procliani, Borboritae, que impietatis germina, vel caeterae istoruoriginis, sive ordinis pestes, quae duo principia sibi ignota introducunt, ut Cerdon et Marcion; vel
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ seuerat in nobis nec nostro uicio aut minu¬
homo statim in prima condicione ut sola uigi¬
lantia mentis adintente etiã praecepticustodia
ꝑseuerar& siuellit in id quod creatus fuerat.
arbitrii. non tamen elestionem. nenones set
suum quodemendar& peccatũ. nec morito
indulgeretur quod non arbitrio diluis sec ma¬
net itũque ad querendam salutẽ arbitruliber¬
tas. non tamen ad obtinendã sineillo quiquae¬
rentes facit inuenire. quipulsantibus aperit.
qui petentibus donat. sicut ergo iniciũ salutis
nrae dõmiserante & inspirante habere noscre¬
dimus. ita ar bitriũnaturae nr̃ae sequax es¬
sediuinae inspirationis libere consitemur.
gitur ut non la bamur abono uel naturae
uel muneris sollicitudinis nostrae ẽ. & caeles
tis parit̃ adiutorii ut labumus potestatis nrãe
.ẽ. & ignauiae : xxii. Babtis maunũ ẽ sed
in ec clesia ubiuna fides ẽ ubi in nomine pa
hereticos babtirati sunNt qui in scãe trinitatis con¬

Expanded text:
perseveret in nobis, ne nostro vitio aut minuperseveret in nobis, ne nostro vitio aut minuhomo statim in prima mundi conditione, ut salva vigilantia mentis adnitente etiam in praecepti custodia perseveraret, si vellet, in eo quod creatus fuerat parbitrii; non tamen electionem, ne non esset suum quod evitaret 12 peccatum, nec merito indulgeretur quod non arbitrio diluisset. Manet itaque ad quaerendam salutem arbitrii libertas, rentes facit invenire, qui pulsantibus aperit, qui petentibus donat . Sicut ergo initium salutis nostrae Deo miserante et inspirante habere nos credimus, ita arbitrium nostrae naturae sequax esse divinae inspirationis libere confitemur Igitur ut non labamur a bono vel naturae, vel meriti, sollicitudinis nostrae est et coetis pariter adjutorii: ut labamur, potestatis nostrae est et ignaviae. Baptisma unum est, sed in ecclesia, ubi una fides est ubi in nomine Pathaereticos baptizati sunt, qui in sanctae Trinitatis con
Abbreviated transcription (Latin):
bens inselibertatẽ arbitri ut in sua substan¬
am. que & ex uta corporeuiuit & sensus suos
adq ingenia uiua citer ten&. nequecũ corpo¬
remoritur sicutarabs ad serit. neque post
animae non sunt substantiuae sed cum
carneipsa carnis uiuacita tenascuntur. &cũ
carnis morte finiuntur. &ideo necrationere¬
guntur sicut plato & ales sander putant. sed &¬
dat natiuitate inmundo : xuiiii. Ouabus
substantus constat homo anima tantũ & car¬
ne . anima cumratione sua & car necũ sensi¬
b: suis quos tamen sensus absque anime so¬
cietate non mou& caro unima uero & sine
carne rationale suũ ten&: .xx : Non est
terc̃ius insubstantia hominis sp̃s ut didime
contendit. sed sps̃ ipsicẽ anima ꝓspirita li
natura uel ꝓeo quod spir& incorpore sp̃r
appellita. animã uero ex eouocare quod ad
uiuendũ uel aduiuisicandũ anima &cor¬
pus. terci uero quiab a postolo cũ anima &

Expanded text:
bens in sese libertatem arbitrii, ut in suae substanbens in sese libertatem arbitrii, ut in suae substanvam, quae exuta corpore vivit, et sensus suos atque ingenia vivaciter tenet. Non cum corpore moritur, sicut Aratus asserit, neque post animae non sunt substantivae, sed cum carne ipsa carnis vivacitate nascuntur, et cum carnis morte finiuntur, et moriuntur; et ideo nec ratione reguntur, sicut Plato et Alexander putant, sed ad dat nativitate in mundum. Duabus substantiis constat homo, anima tantum et carne: anima cum ratione sua: et carne cum sensibus suis, quos tamen sensus absque animae societate non movet caro: anima vero et sine carne rationale suum tenet. Non est tertius in substantia hominis spiritus, ut Didymus contendit: sed spiritus ipsa est anima pro spiritali natura, vel pro eo quod spiret in corpore spiritus appellatur. Anima vero ex eo vocatur, quod ad vivendum vel ad vivificandum animet corpus. Tertius vero qui ab Apostolo cum anima et
Abbreviated transcription (Latin):
quod loca litate circum scribuntur. sicut & anima
humana quecarnec lauditur : et demones qui ꝑ
substuntiam angelicae naturae sunt : xiii.
Nmortules essecredimus intellestu clesnatu¬
rus quia carnecarent. nec habent quod
ceteras intellectuales naturus. nec in semel
creutus sicut originis fingit neq cumcor¬
poribus ꝑcoitum seminantur siculuci feria¬
mi&crrillus & aliqui latinorum prȩsump¬
ciores adfirmant. qua sinaturae consequen¬
cio coaguluri inuuluum & conpingi. atq
formari. acformato iã corporianimã
creari & insundi ut uiuat in utro homo exa
s. tansed corpore &egrediatur
uiuus ex utere plenus humana substantia
sicut ia cobus & alii strorum scribunt unã ani¬
malẽ quicanimetur corpus & in mixta sit san¬
guim & alteram spiritalem querationẽ minis¬
tr& sed dicimus una messe eandemq ammã
in homine quae et corpus suu societate uiui¬
fic& & sem& ipsam suaratione disponat. hae¬

Expanded text:
quod localiter circumscribuntur, sicut et anima quod localiter circumscribuntur, sicut et anima quae carne clauditur, et daemones qui per substantiam angelicae naturae sunt. CAPUT XIII. Immortales esse credimus intellectuales naturas, quia carne carent, nec habent quo ccaeteras intellectuales naturas, nec simul creatas, sicut Origenes fingit; neque cum corporibus per coitum seminatas, sicut Luciferiani, Cyrillus et aliqui Latinorum praesumptores affirmant, quasi naturae consequencio coagulari in vulva et compingi atque formari, ac formato jam corpore animam creari et infundi, ut vivat in utero homo ex anima constans et corpore, et egrediatur vivus sicut Jacobus et alii Syrorum scribunt, unam animalem, qua animetur corpus, et immista sit sanguini, et alteram spiritualem, quae rationem ministret; sed dicimus unam esse eamdemque animam in homine, quae et corpus sua societate vivificet, et semetipsam sua ratione disponat, ha
Abbreviated transcription (Latin):
qua si subplur expurguti uel illi in an
nentur. eoquod hoc diuine conueniat
pietati nequideratio nabilibus
pereadcpeaturis. sed quolib& modo
saluentur sed nos cred mus
iudiciomnium et retributorius to quidixit
bunł impii insupplicium ae t̃num iustiautẽ
inuita aet̃nam ut ꝑcipiant frustum operũ
suorũ. X Ix pricipio erea uit dr̃ caelum&
terrũ &uquũ exnihilo et cumadhuc tenȩ¬
breipsam a quam occultarent & a qua terrã
ab sconder& fasti sunt angeli & omnes cae¬
lestes uirtutes ut noness& otiosa di boni¬
tas sed haber& inquibus ꝑmulta antespa¬
cia bonitatem suam ostender&. & ita hie
fastus ẽ. & ornatus : XI. Nihil incorpore¬
um & in uisibile natura credendum nisi
.ẽ. omnia inplet atq constringit ideo inui¬
sibilis omnib creaturis quod incorporeus: xii
Et omnes caelestes uirtutes corpore licet
non carne subsistant ex eo autemcorpo¬
reus essecredimus intelestu ales naturas¬
s0

Expanded text:
quasi suppliciis expurgati, vel illi in angquasi suppliciis expurgati, vel illi in angnentur, eo quod hoc divinae conveniat pietati, ne quid ex rationalibus pereat creaturis, sed quolibet modo salventur. Sed nos credamus ipsi judici omnium et retributori justo, qui dixit: Ibunt impii in supplicium aeternum, justi autem in vitam aeternam , ut percipiant fructo. In principio creavit Deus coelum et terram, et aquam, ex nihilo. Et cum adhuc tenebrae ipsam aquam occultarent, et aqua terram absconderet, facti sunt angeli, et omnes coelestes virtutes, ut non esset otiosa Dei bonitas, sed haberet in quibus per multa ante spatia bonitatem suam ostenderet; et ita hic factus est et ornatus. CAPUT XI. Nihil incorporeum et invisibile in natura credendum, nisiest, et omnia implet atque constringit. Ideo et invisibilis omnibus creaturis, quia incorporeet omnes coelestes virtutes corporeae, licet non carne subsistant. Ex eo autem corporeas esse credimus intellectuales creaturas,
Abbreviated transcription (Latin):
uerumquia sunt et alii aequecat holiciete¬
ruditi uiri qui credunt anima in corpore
manente inmutandos ad incorruptionẽ
& inmortalitatẽ eos qui in aduentum dnĩ
uiui inueniendi sunt & hoc eis reputari ꝓ
resurrestione ex mortuis quod mortalitatẽ
inmutatione deponant non morte quo lib&
quis ad quiescat modo non ẽ here ticũ nisi con¬
tentione hereticũ fiat. sufficit enim in ecclesiae
legecarnis resurrestionem credere futurã
demorte. UII. Quod autem dicimus in srm¬
bolo in aduentũ dñi uiuos ac mortuos iudi¬
candos non iustos & peccatores indicare
sicut diodorus significare putat sed uiuos
eos quuncar ne inueniendi sunt dicit.
qui ad hoc morituri creduntur uel in mu¬
tandi sicut alii uolunt ut suscuati conti¬
nuo uel resor maticdm antemortuis iu¬
dicentur. UiII. post resurrestionem
& iudicium noncredumus restitutionẽ
futuram qua originis delerat ut demo¬
nes uel impii homines post tormenta

Expanded text:
Verum quia sunt et alii aeque catholici et eVerum quia sunt et alii aeque catholici et eruditi viri, qui credunt anima in corpore manente immutandos ad incorruptionem et immortalitatem eos, qui in adventu Domini vivi inveniendi sunt, et hoc eis reputari pro resurrectione ex mortuis, quod mortalitatem immutatione deponant, non morte: quolibet quis acquiescat modo, non est haereticus, nisi contentione haereticus fiat. Sufficit enim in Ecclesiae lege, carnis resurrectionem credere futuram de morte. Quod autem dicimus in symbolo, in adventu Domini vivos ac mortuos judicandos, non justos et peccatores judicare, sicut Diodorus significare putat; vivos eos, qui in carne inveniendi sunt, dicit, qui adhuc morituri creduntur, vel immutandi, sicut alii volunt, ut suscitati continuo vel reformati cum ante mortuis judicentur. Post resurrectionem et judicium non credamus restitutionem futuram, qua Origenes delirat, ut daemones vel impii homines post tormenta,