comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Item. Clerici in parrochiis. monast̾iis. aut
martyriis constituti. sub potestate eiꝰ sint. qui
uͦ qui ausi fuerint huiꝰmodi institutionẽ re¬
scindere quocũq mͦ. uł si noluerint subiacere
ꝓpͥo ep̃o. si quidẽ fuerint clerici. ꝑsonaꝵ ordina¬
tione subiaceant condẽnationib canonum
Si uͦ laici uł monachi fuerint. cõmunione pri¬
uent᷑. Idem. Clerici qͥ pauꝑum dispensatio¬
tͣditionẽ ꝑdurent. neq ꝑ suã temeritate ep̃i
sui moderationẽ declinent. Qui aũt huiꝰmo¬
di dispositionẽ quolibet mͦ subuertere ausi
suerint.⁊ ep̃o suo ñ obȩdieruit. si quidẽ clerici
fuerint. canonice dannationi subiaceant. Si uͦ¬

Expanded text:
§. 1. Clerici in ptochiis, et in monasteriis, aut martyriis constituti sub potestate sint ejus, qui re hujusmodi institutionem quocunque modo, vel si noluerint subjacere proprio episcopo, si quidem fuerint clerici, pro personarum ordinatione subjaceant condemnationibus canonum, si vero laici vel monachi fuerint, communione priventur. Item: §. 3. Clerici, qui pauperum dispositiotraditionem perdurent, neque per suam temeritatem episcopi sui moderationem declinent. Qui autem hujusmodi dispositionem quolibet modo subvertere ausi fuerint, et episcopo suo non obedierint, si quidem clerici fuerint, canonicae damnationi subjaceant, si
Abbreviated transcription (Latin):
aut᷑. Qd̃ uͦ inimici ab accusatione ꝓhibent᷑.
inde ẽ. qͥa eoꝵ calliditate. ĩnocentia freqñt̾ oppͥ¬
mi solet. S cũ athanasiꝰ sue cathedrȩ. reddi p̾ci¬
pit᷑. qͥa de immicitia sui patͥarchȩ. conq̃stꝰ ẽ: pa¬
tet. qd̾ ⁊ si manifesta st̃ cͥmina alicuiꝰ. ñ tñ accu

Expanded text:
uod vero inimici accusatione prohibentur, inde est, quia eorum calliditate innocentia frequenter opprimi solet. Sed, quum Athanasius suae cathedrae reddi praecipitur, quia de inimicitia sui patriarchae conquestus, est, patet quod, etsi manifesta crimina alicujus sunt, non
Abbreviated transcription (Latin):
ullꝰ laicoꝵ pͥncipũ uł potentũ semet inserat
electioni uł ꝓmotioni patͥarche. metͦpolite
uł cuiꝰ libet ep̃i. ne uideł in ordinata ⁊ incongru¬
a fiat ꝯfusio uł ꝯtentio. p̾scrtim cũ nulla in ta¬
lib potestatẽ quẽqm̃ potestatiuoꝵ uł cet̾oꝵ laicoꝵ¬

Expanded text:
 laycorum principum et potentum semet inserere electioni vel promotioni patriarchae vel metropolitae aut cujuslibet episcopi, ne inordinata hinc et incongrua fiat confusio vel contentio, praesertim cum nullam in talibus potestatem quemquam potestativorum layco
Abbreviated transcription (Latin):
uł potentũ uł alt̾iꝰ dignitatis laicꝰ adu̾sꝰ cõmu¬
nẽ ac ꝯsonantẽ atq canonicã electionẽ ȩccł̃iasti¬
ci ordinis agere tẽptau̾it: anathema sit. donec
obediat & consentiat. qͥcqͥd eccł̃ia de. electione &
ordinatione ꝓpͥi p̃sulis se uelle monstrauerit.

Expanded text:
tum vel alterius dignitatis laicus adversus communem ac consonantem atque canonicam electionem ecclesiastici ordinis agere temptaverit, anathema sit, donec obediat et consentiat, quod ecclesia de electione ac ordinatione proprii presulis se velle monstraverit.
Abbreviated transcription (Latin):
figura. an sub ueritate hoc mysticũ calicis
lacram̃tum fiat. Ueritas ait. Caro mea uere ẽ
cibꝰ. & sanguis m̃s uere ẽ potus. Aliꝯgn quomͦ
magnũ erit. panis quẽ ego dabo caro mea ẽ ꝓ
in mystio uere carnẽ suã & sanguinẽ conseera¬
ce ꝓmundi uita immolari: ut sicrt de u̾gine
ꝑ sp̃m uera caro sine coitu treat᷑: ita ꝑ eumdẽ
ex substantia panis & uini mystice ide corpꝰ ꝯͥ

Expanded text:
figura, an in veritate hoc mysticum calicis sacramentum fiat. Veritas ait: Caro mea vere est cibus, et sanguis meus est vere potus. Alioqui quomodo magnum erit: Panis, quem ego dabo, caro mea est pro in mysterio vere carnem suam et sanguinem suum consecrace immolari, ut sicut de Virgine per spiritum vera caro sine coitu creatur, ita per eumdem ex substantia panis et vini mystice idem corpus Christi
Abbreviated transcription (Latin):
ut uos om̃s in cõmune fr̃s ꝑ dardaniã. siue ꝑ con¬
tiguã qm̃q ꝓuinciã constituti. qͥ uos sub metͦpo¬
litanis ur̃is eẽ meministis. ⁊ ab eisdẽ substitui de¬
cedentes sic̃ uctꝰ ꝯsuetudo deposcit. unanimiter
studeatis antistites. ⁊ uicissim si metͦpolitanꝰ hu¬
mane ꝯditionis sorte decesserit: a cõꝓuncialib
ep̃is sic̃ forma tnsmisit. sacͣri om̃ib modis cense¬
atis. Neq sͥ quẽqͣm qd uobis autiq̃ dispositiõe
ꝯcessũ ẽ patiamini uendicare. qͣtenꝰ ⁊ int̾ ipsas
adu̾santiũ uoluntatũ ꝓcellas: nullatenꝰ ueterũ
regłas custodire cessetis. sic̃ ꝑsecutionũ tẽꝑe diũ¬
sarũ patres nr̃os constant̾ fecisse ñ dubiũ c̃. Itẽ¬

Expanded text:
 contiguam provinciam constituti, qui vos sub metropolitanis vestris esse meministis, et ab eisdem substitui decernentes, sicut vetus consuetudo deposcit, unanimiter statuatis antistites, et vicissim, si metropolitanus humanae conditionis sorte decesserit, a comprovincialibus episcopis, sicut forma transmisit, sacrari modis omnibus censeatis, nec quemquam sibi quod vobis antiqua dispositione concessum est patiamini vindicare; quatenus et inter ipsas ads custodire cessetis, sicut persecutionum tempore diversarum Patres nostros constanter fecisse non dubium e
Abbreviated transcription (Latin):
uia ꝑ ambitiones illicitas ñ pudet qͦsdam
eccłiaꝵ uira turbare. ac pͥuilegia que metͦ¬
politanis uł ꝓuintialib ep̃is dec̾uit antiquitas
ones exerceant. ñ respicientes. qͥa et̾no iudici ra¬
tionẽ tã de catholice sinceritatis iniuria. qm de

Expanded text:
uia per ambitiones illicitas non pudet quosdam ecclesiarum jura turbare, ac privilegia quae metropolitanis vel provincialibus episcopis decrevit antiquitas ones exerceant, non respicientes quia aeterno Judici rationem tam de catholicae sinceritatis injuria, quam de
Abbreviated transcription (Latin):
e libellis & cõmentariis alioꝵ ñ conuenit
aliqͦs iudicare. & scõꝵ concilioꝵ canones re¬
linquere. uł decretaliũ regulas quȩ habentur
regulȩ p̃sulũ romanoꝵ. Siluestri. Siritii. Inno¬
centii. & Losimi. celestini. Leonis. hylarii. gelasii.
usitatũ negociũ. qͦd minime possit ꝑ istos fim¬
ri. tunc illoꝵ quoꝵ meministis dicta. lgomini.
augustimi. ysidori. uł cet̾oꝵ similit̾ scõꝵ doctoꝵ
similiũ si reꝑta fuerint. magnanimit̾ sunt reti¬
nenda ac ꝓmulganda. uł ad apłicam sedem refe¬
ratur de talib. Quã obcausam luculentiꝰ & ma¬
gna uoce ꝓnuntiare. ñ timeo. qͥa illa que diximꝰ
scõꝵ patrũ statuta quȩ apud nos canones p̃titu¬

Expanded text:
e libellis et commentariis aliorum non convenit aliquem judicare, et sanctorum conciliorum canones relinquere, vel decretalium regulas, id est quae habeatur regulae praesulum Romanorum, Silvestri, Siricii, Innocentii, Zosimi, Coelestini, Leonis, Gelasii, Hilarii, usitatum negotium, quod minime posset per istos finiri, tunc si illorum, quorum meministis, dicta Hieronymi, Augustini, Isidori, vel ceterorum similiter sanctorum doctorum similium reperta fuerint, magnanimiter sunt retinenda ac promulganda, vel ad apostolicam sedem referendum de talibus. Quam ob causam luculentius et magna voce pronunciare non paveo, quia, quae diximus sanctorum patrum statuta, quae apud nos canones pretitu
Abbreviated transcription (Latin):
lexerit. Tunc enĩ ille. cui se. comuxerat. defunc¬
tus fu̾it. cũ ab eiꝰ illicitis amplexib hȩe pentauis
nubunt. si postea publice. nupserint. ñ eas ad¬
mittendas ẽẽ ad penitentiã censemꝰ. nͥ hii quib
se nuxerant de mundo retesserint. eis subaudi¬
endũ est. Nubentib uͦ t̃t uiri de mundo rece.¬
aunt. tẽ defungunt᷑. cũ ab eaꝵ concupiscentia¬
recedunt: ipse sc penitus alienauerint. sicut
mundꝰ ei dr mortuus quẽ ille suis illecebris
ñ astringit. ⁊ ille ꝑhibet᷑ mortuus mundo.
gendũ ẽẽ ex subsequenti exemplo ide innocen¬
tiꝰ ostendit dicens. Quȩcũq uiro uiuente alt̾i
nupserit. adulta habet᷑. nec ei agende peniten¬

Expanded text:
nc enim ille, cui se junxerat, ei defunctus erit, quum ab illius illicitis amplexibus haec penitus piritualiter nubunt, si postea publice nupserint, non eas admittendas esse ad poenitentiam censemus, nisi hi, quibus se junxerant de mundo recesserint, eis, subaudiendum est, nubentibus. Tunc enim viri de mundo recedunt, tunc, defunguntur, quum ab eorum concupiscentia ipsae penitus se alienaverint, sicut mundus ei dicitur mortuus, quem suis illecebris non adstringit, et ille perhibetur mortuus mundo, gendum esse, ex subsequenti exemplo idem Innocentius ostendit, dicens: Quaecunque viro vivente alteri nupserit adultera habeatur, nec ei agend
Abbreviated transcription (Latin):
conugii. ⁊ multoꝵ auctoritate ꝓbat᷑. Sunt enĩ
nuptię siue mat̾moniũ. uiri mulierisq ꝯiuntio.
indiuiduã uitȩ ꝯsuctudinẽ retinens. Inter
hos aut̃ fuit comunctio. q̃ indiuiduã uite con¬
suetudinẽ retinens exigebat. Fuit aut int̾ eos
ꝯsens. q̃ ẽ efficiens causa matͥmonii iuxta illũd
ysidori. Consensꝰ facit matͥmoniũ. Itẽ ioħes

Expanded text:
batur. Sunt enim nuptiae sive matrimonium viri mulierisque conjunctio, individuam vitae consuetudinem retinens. Inter hos autem fuit conjunctio, quae individuam vitae consuetudinem exigebat. Fuit enim inter eos consensus, qui est efficiens causa matrimonii, juxta illud Isidori: Consensus facit matrimonium. Item Joannes
Abbreviated transcription (Latin):
i quis fr̃ aut palam aut absconse cũ excõmu¬
Inicato fuerte. locutꝰ. aut iunctꝰ cõmunione.
statim cũ eo excõmunicationis ꝯtrahat pęnam.¬
⁊̃ ipsi cũ eis pari crimine teneant᷑ obnoxii refu¬
gientes sui ep̃i regłare iudiciũ. Itẽ ex concił car¬

Expanded text:
i quis frater aut palam, aut absconse cum excommunicato fuerit locutus, aut junctus communione, statim cum excommunicationis contrahat poenam.am ipse cum eis pari crimine teneatur obnoxius, refugientes sui episcopi regulare iudicium. III. Audia
Abbreviated transcription (Latin):
utinã in bono accepto fomite udicii mate¬
riã depositionis adũsꝰ rotardũ assũpsit. & ab
itinere apłi̾ce sedis remouit. ⁊ continuatĩ apłi¬
cã sedẽ appellantẽ dãpnauit. ⁊ carterali custo¬
dia mancipauit. Et infra. Priuilegra tam̃ t̃c

Expanded text:
utinam in bono accepta, fomitem judicii et materiam depositionis adversus Rhotandum assumpsit, et ab itinere apostolicae sedis removit, et continuatim apostolicam sedem appellantem damnavit et carcerali custodiae mancipavit. Et infr
Abbreviated transcription (Latin):
& om̃e opus bonũ dissoluit. Unde ieronimꝰ.
Uenter & genitalia sibimetipsis uicina st̃. ut ex
uicinitate m̃broꝵ confederatio intelligat᷑ uici¬
oꝵ. Huic ctiã nabuzardan pͥnceps cocoꝵ muros
ierłm destruxisse legit᷑. qͥa uenter cui multitudo
cocoꝵ deseruit. edificia uirtutũ ad solũ redigit.
Sacerdos itaq de altario uiuere ñ luxurian que¬
rat. Unde ait ieronimꝰ. Tibi o sacerdos de alta
sationes ñ solũ sacerdotib s etiã laicis noxiȩ. qͥ
festiuos & sollemnes dies ñ alit̾ se digne celebra¬
re putant. nͥ comessationib deseruiant. Unde
aug scribit ad aurelianũ ep̃m.¬

Expanded text:
et omne opus bonum dissolvit. Unde venter et omne opus bonum dissolvit. Unde venter et genitalia sibimetipsis vicina sunt, ut ex vicinitate membrorum confoederatio intelligatur vitiorum. Hinc etiam Nabuzardam princeps coquorum muros Hierusalem destruxisse legitur, quia venter, cui multitudo coquorum deservit, aedificia virtutum ad solum redigit. Sacerdos itaque de altari vivere, non luxuriari quaerat, ut ait Hieronymus: Tibi, o sacerdos, de altasationes non solum sacerdotibus, sed etiam laicis noxiae, qui festivos et solennes dies non aliter se digne celebrare putant, nisi comessationibus deserviant. Unde Augustinus scribit ad Aurelium Ep
Abbreviated transcription (Latin):
ispensatio nobis est cȩlestis seminis inuncta.
ue si ñ sparserimꝰ. ue si tacuerimꝰ. Qd̾ cũ electio¬
nis uas formidet & clamet. qͣntomagiꝰ cuilibet
exiguo metuendũ ẽ: Proinde sicut ñ leue dis
ita his qd̃ absit ñ mediocre ꝑiculũ est. qͥ cũ debe¬
creta mẏsteria sua p̾dicatione reserare incipiat
Qui eĩ docet ea quȩ ab auditorib ñ ualent
intelligi. ñ coꝵ utilitatẽ. s sui ostentationẽ fa¬
cit. Unde in expositione. beati ĩmaculati dicit᷑
reuocabile u̾bum. uł adulatione. ut ei placeat
cui secreta reuelat. uł iactatione scientis ut plu¬
ra scire uideat᷑. In quib om̃ib ꝓfecto dat᷑ in¬
telligi qͣnta debet cẽ discretio in p̃dicatione sa¬
cerdotis. qua si forte caruerit. tanqm torto na¬
so sacerdotalis officii iudicat᷑ indignꝰ. Cũ auttẽ¬
oꝑa tenebrarũ apłs connumerat. scribens roma¬
nis. Non in comessationib & ebrietatib. Uen¬
tris nãq ingluuies ad luxuriã ꝓuocat facile.

Expanded text:
ispensatio est nobis coelestis seminis injuncta; vae si non sparserimus, vae si tacuerimus. Quod quum electionis vas formidet et clamet, quanto magis cuilibet exiguo metuendum est? Proita his, quod absit, non mediocre periculum est, qui cum debecreta mysteria sua praedicatione reserare incipiat. Qui enim ea docet, quae ab auditoribus non valent intelligi, non ad eorum utilitatem, sed ad sui ostentationem facit. Unde in expositione: Beati immaculati, diciturevocabile verbum, vel adulatione, ut ei placeat, cui secreta revelat, vel jactatione scientiae, ut plura scire videatur. In quibus omnibus profecto datur intelligi, quanta debeat esse discretio in praedicatione sacerdotis, qua si forte caruerit, tanquam torto naso, sacerdotalis officii judicatur indignus. DISTopera tenebrarum Apostolus connumerat, scribens Romanis: Non in comessationibus et ebrietatibus. Ventris namque ingluvies ad luxuriam provocat facile,
Abbreviated transcription (Latin):
icut qued̃a sunt que nulla ratione possunt
conuelli. ita multa st̃ quȩ aut ꝓ necessitate.
tempoꝵ aut ꝓconsideratione etatũ oporteat tẽ¬
perari. illa semꝑ conditione seruata. ut in his
que uł dubia fuerint. aut obscura. id noueri¬
mus sequendũ. qͦd nec p̃ceptis eugłicis contrariũ.
nec decretis scõꝵ patrũ inueniatur aduersum.

Expanded text:
sunt convelli, ita multa sunt quae aut pro necessitate temporum, aut pro consideratione aetatum oportet temperari: illa semper consideratione servata, ut in his quae dubia fuerint, aut obscura, id noverimus sequendum, quod nec praeceptis evangelicis contrarium, nec decretis sanctorum Patrum inveniatur adversum.
Abbreviated transcription (Latin):
debitores sacras regłas custodire. ⁊ eam
qͣue dicit in una qͣq eccl̃ia economos eẽ deb̾e.
modis om̃ib inuiolabilem ꝯseruare. debemꝰ.
Et si quid̃ unꝰqͣsq metͦpolitanꝰ in sua eccłia¬
ꝯstituerit yconomũ: bene utiq. Sin autẽ:
ex auctoritate. ꝓpͥa ꝯstantinopo. leos ep̃is licen¬
tra ẽ p̃ponendi yconomos in ciꝰ eccłia. Simi¬
lit̾ ⁊ met᷑politanis. si ep̃i qui sub eis st̃ ñ sata¬
gerint yconomos statuere in suis eccł̃iis. Id¬
ipsũ aũ seruandũ ẽ ⁊̃ in monast̾iis. Proba

Expanded text:
debitores omnes sacras regulas custodire, et eam, quae dicit in unaquaque ecclesia oeconomos esse debere, modis omnibus inviolabilem custodire debemus. Et si quidem unusqconstituerit oeconomum, bene utique; sin autem ex auctoritate propria Constantinopoleos episcopis licentia est praeponendi oeconomos in ejus ecclesia, similiter et metropolitanis, si episcopi qui sub ipsis sunt non sategerint oeconomos statuere in suis ecclesiis. Idipsum autem servandum est etiam in monasteriis. CA
Abbreviated transcription (Latin):
oportet eos hoc sequi qͦd ecclia romana custodit.
a qua pͥncipiũ eos accepisse ñ dubium est. nedũ
peregrinis sermonib student. caput institutio¬
nũ uideant᷑ amittere. Sepe dilectionẽ tuã ad
ui bẽ uenisse. ac nobiscũ in ęccłia conuenisse. ñ du¬
biũ est. & quẽ morẽ uł in consecrandis mysteriis
uł cet̾is agendis archanis teneat. agnouisse. quod
sufficere. arbitrarer ad informationẽ eccliȩ tuȩ uł
reformationẽ. si p̃dccessores tui minus aliqͥd aut
aliter tenuerint satis certũ habere. nͥ de aliquib¬
nos consulendos esse dixisses. Quib iccirco respon¬
cdoritate uł tuos instituas. uł si qͥ a romanȩ
cccłiȩ institutionib errant. aut cõmoncas. aut
nobis indicare ñ differas. ut scire ualeamꝰ qui
sint qͥ aut nouitates inducunt. aut alteriꝰ ecclie
qͣm romanȩ. existiment consuetudinẽ esse seruan¬

Expanded text:
  Aem., invenitur, oportet eos hoc sequi quod Ecclesia Romana custodit, a qua eos principium accepisse non dubium est, ne dum peregrinis assertionibus student, caput institutionum videantur omittere. Saepe dilectionem tuam ad urbem venisse, ac nobiscum in ecclesia convenisse non dubium est, et quem morem vel in consecrandis mysteriis, vel in caeteris agendis arcanis teneat cognovisse. Quod sufficere arbitrarer ad informationem Ecclesiae tuae vel reformationem, si praecessores tui minus aliquid aut aliter tenuerint satis certum haberem, nisi de aliquibus consulendos nos esse dixisses. Quibus idcirco responctoritate tuos instituas, vel si qui a Romanae ecclesiae institutionibus errant, aut commoneas, aut nobis indicare non differas, ut scire valeamus, qui sint, qui aut novitates inducunt, aut alterius ecclesiae quam Romanae existimant consuedinem esse servan
Abbreviated transcription (Latin):
iiq isadomoꝵ mala quoꝵ clamor ad celii usq ꝑuen̾at.¬
li omĩa sciens pͥus nec credere. nec iudicare uoluit.
qm̃ ips. eea cũ fidelib testib diligent̾ inuestigans
que audierat oꝑe comꝓbaret: nos qͥ sumꝰ homi¬
nes ⁊ peccatores qͥb incognita st̃ iudicia di occul¬
ta hec p̃cauentes. nullũ añ uerã iustãq ꝓbatio¬
nẽ iudicare aut dãpnare debemꝰ. manifeste pau¬
lo apło dicente. Tu qͥses qui iudicas alienũ ser¬
uũ:. Suo enĩ dño aut stat. aut cadit.
uando autẽ crim̃ notũ ẽ iudici ⁊ aliis: ali¬
qnͣdo reus inficiat᷑ factũ. ueluti si qͥs nega
ret eũ se int̾fecisse quẽ sub oculis iudicis in con¬
spectu multoꝵ int̾fecerat. hic qͥa se reũ negat. sine
examinatione fieri ñ pot̾. Aliq̃ñ euidentia ip̃a
oꝑis reũ ẽe testat᷑. qñ oꝑe publico cͥmen suii con

Expanded text:
nium, sodomorum mala quorum clamor ad celum usque pervenerat omnia sciens, prius nec credere nec iudicare voluit, quam ipse ea cum fidelibus testibus investigans, que odierat opere comprobaret, nos qui sumus homines et peccatores, quibus incognita sunt occulta nem damnare debemus, manifeste Paulo apostolo dicente: Tu quis es, qui iudicas alienum servum? suo enim domino, aut stat aut cadit. Quando aut crimen notum est iudici et aliis, aliqret interfecisse eum, quem sub oculis judicis in conspectu multorum interfecit. Hic, quia se reum negat, sine examinatione feriri non potest. Aliquando evidentia ipsa operis reum esse testatur, quando opere publico crimen suum
Abbreviated transcription (Latin):
natione dãpnandꝰ ẽ. si incorrigibilis extiterit.
In hoc itaq ultimo casu. intelligenda ẽ aucto¬
ritas illa ambr ⁊ nic̃. Manifesta accusatione
ñ indigent. Fornicator enĩ ille inquẽ sine exa¬
minatione sententia apłica ꝓcesserat. publice
corã om̃ib nou̾ca suã ꝓuxore habebat. Lotha¬
blice dimiserat. ⁊ aliã suꝑduxerat. Uñ id̾ Nic̃

Expanded text:
niendus, si incorrigibilis exstiterit. In hoc itaque ultimo casu intelligenda est auctoritas illa Ambrosii et Nicolai: Manifesta accusatione non indigent. Fornicator enim ille, in quem sine examinatione sententia apostolica processerat, publice coram omnibus novercam suam pro uxore habebat. Lothasuam dimiserat, et aliam superduxerat. Unde id
Abbreviated transcription (Latin):
malbis ⁊ in die penthecostes usq in
ebus aliis per totum annum si festum
diebus. xxii. psalmos ⁊ tres lectiones
recitamus. in dominicis uero diebus.
xuiii. psalmos excepto die pasce ⁊ pen
thecostes. et ix lectiones celebramus.
Illi autem qui in quotidianis diebus
tres tm̃imõ psalmos ⁊ tres lectiones ce¬
lebrare uolunt: non ex regula sctõꝵ
patrum sed ex fastidio et negligentia
comprobantur hoc facere. Hos aũt¬
⁊ ordinem romanum inuestigantes
⁊ antiquum morem nr̃e ecclesie imitã¬
tes antiquos prẽs statuimus fieri sicut su¬
De obseruatione quadragesime.

Expanded text:
albis et in die penthecostes usque in liis diebus per totum annum, si festivitas diebus XII psalmos et tres lectiones recitamus. In dominicis diebus XVIItecostes et IX lectiones dicimus. Illi autem qui in quotidianis diebus tres tantummodo psalmos, et III lectiones celebrare volunt, non ex regula sanctorum Patrum, sed ex fastidio et negligentia probantur hoc facere. Roma ordinem Romanum investigantes et antiquum morem nostrae ecclesiae, imitantes antiquos Patres, statuimus fieri sicut suDe observatione Quadra
Abbreviated transcription (Latin):
tum hominib. ds autẽ qui udet in abscondito ꝓ¬
spiciens mentẽ eiꝰ. & animos uitiis ac passionib ser¬
uientes. & in corde eiꝰ ñ se diligi. s: aut auariciam.
aut libidm̃ẽ. aut iactantiã. aut alia huꝰmodi: istum
talem dñs tradidit sathanȩ. Quomͦ tradidit eum¬
sathane: Discedit a m̃te eiꝰ. anertit se. & refugit.
a cogitationib eiꝰ malis. & defideriis indignis. &
relinquit domũ cordis eiꝰ uacũa. Cum gͦ ꝑ sen
tentiã qͥs notatꝰ fuerit. cũ eo cõmunicare ñ debtmꝰ
cũ autẽ solo reatu occulte excõmunicationis contrax¬
erit penã. adeo ñ ẽ ab eiꝰ cõmuni one cessandum
Unde dñs in euugłio tc̾ demũ peccatorẽ dicit ha¬
bendũ. sicut & ethinicũ & publicanũ cũ eccł̃iam
audire contempserit. Apłs qͦ ñ ait si quis fr̃ est

Expanded text:
t hominibus, Deus autem, qui videt in occulto, perspiciens ejus mentem et animam, vitiis ac passionibus servientem, et in corde ejus non se diligi, sed aut avaritiam, aut libidinem, aut jactantiam, aut alia hujusmodi: istum talem ipse Dominus tradit satanae. Quomodo eum tradit satanae? Discedit a mente ejus, et avertit se, et refugit a cogitationibus ejus malis et desideriis indignis, et relinquit domum cordis ejus vacuam. Gratiantentiam quis nominatus fuerit, cum eo communicare non debemus. Quum autem solo reatu occulte excommnuicationis contraxerit poenam, non est ab ejus communione cessandum. Unde Dominus in evangelio tunc demum peccatorem dixit habendum sicut ethnicum et publicanum, quum ecclesiam a
Abbreviated transcription (Latin):
tue p̃cipimꝰ. ut. diligenti inquisitione. discuti¬
at. ne forte eiꝰ uoluntate conu̾sꝰ sit. uł ipsa se
mittare ꝑmi serit. ⁊ si hoc reppererit. ⁊ illũ in mo¬
nastio ꝑmanere p̃uideat: ⁊ hanc sicut ꝓmisit
õĩs ꝓpt̃ qd̾ licet ⁊̃ uxorẽ diittere. p̃dictã mulierẽ
cõmisisse cognoueris. ne illiꝰ cont̾isio uxori re
rem om̃i prsꝰ occasione. cessante.. qͥa ⁊̃ si mundana
lex p̃cipit conu̾sationis gr̃a utͦlib⁊ inuito solui
posse comugiũ diuina tñ lex fieri ñ ꝑmisit.
Nam nͥ formcationis causa uirũ uxorẽ dimitte¬
re nulla ratio concedit: qͥa pꝰqm̃ copulatiõe con¬
iugii uiri atq mulieris unũ corpꝰ efficit᷑. ñ potͣ¬

Expanded text:
diligenti inquisitione discutiat, ne forte eius voluntate conversus sit vel ipsa se mutare promiserit, et si hoc reppererit, et illum in monasterio permanere provideat et hanc, sicut promisit, opter quod licet uxorem dimittere, predictam mulierem commisisse cognovisses, ne illius conversio uxori releas omni excusatione cessante, quia etsi mundana lex precipit conversionis gratia utro libet invito solvi posse coniugium, divina tamen lex fieri non permittit. Nam excepta fornicationis causa virum uxorem dimittere nulla ratione conceditur, quia postquam copulatione coniugii viri atque mulieris unum corpus efficitur, non pot
Abbreviated transcription (Latin):
ura ⁊ simplex
testimonii series uitimanda c̃. Plerũq
testis dũ ad seriẽ gestoꝵ aliqͥd ex suo adicit. to¬
tam testimonii fidẽ partis mendacio decolorat.

Expanded text:
ura et simplex testimonii series intimanda est. Plerumque testis, dum aliquid ad seriem gestorum ex suo adjicit, totam testimonii fidem partis mendacio decolorat.
Abbreviated transcription (Latin):
ñ tam̃ usq ad necẽ afflig̾e. Unde in toletano conci
necẽ eas domi custodiant. & ad salutaria ieiumã

Expanded text:
n tamen usque ad necem affligere. Unde in Toletano Concilnecem eas domi custodiant, et ad salutaria ea
Abbreviated transcription (Latin):
i qͥs cũ matre & filia for¬
Inicatus iguorante matre de filia. & filia de
matre: ille nũqm̃ accipiat uxorẽ: ille uͦ si uo¬
luerint. accipiant maritos. Si aũ hoc scierint.
ipsȩ femine absq maritis ꝑpetuo maneant. Itẽ

Expanded text:
i quis cum matre et filia fornicatus fuerit, ignorante matre de filia et filia de matre, ille numquam accipiat uxorem. Ille vero si voluerint accipient maritos. Si autem hoc scierint ipse femine, absque maritis perpetuo maneant. Idem
Abbreviated transcription (Latin):
hec forma seruet᷑: ut quicqͥd sine ep̃i licen
tia uenditũ fuerit. ad potestatẽ ep̃i reuocet᷑.
Mancipia uͦ monachis donata: ab abbate ma
nachis cotidianũ rurale opus facientib:
serui eoꝵ lib̾tatis ocio potiantur. E tiam¬
si ep̃o consentiente. monasterii possessio ali
abbate data fuerit: nulliꝰ mom̃ti erit. do¬
natio: nisi forte in ȩccl̃iȩ fabricã erigendam
donatio ꝓcesserit. Quo casu tm̃ ei donare li¬
cet. qnͣtum ȩcdĩe parietes concludunt. Unde

Expanded text:
 forma servabitur, ut quidquid sine episcoporum notitia venditum fuerit, ad potestatem episcopi revocetur. Mancipia vero monachis donata ab abbate non nachis cottidianum rurale opus facientibus servi eorum libertatis oscopo consentiente monasterii possessio ab abbate data fuerit, nullius momenti erit donatio, nisi forte in ecclesiae fabricam erigendam donatio processerit. Quo casu tantum ei donare licet, quantum ecclesiae parietes concludunt. Unde
Abbreviated transcription (Latin):
litt̾atꝰ ⁊ uir umꝰ uxoris. neq̃qm a sac̾dotio repel¬
lit᷑. ludas enĩ pat̾archa ꝯcubuit cũ thamar nn¬
ru sua. ⁊ ex illo concubitu nati st̃ phares ⁊ zarã.
Inde pꝰea salmon qͥ fuit dux in deserto. mñ oheth.
indeq boor. inde pea ysai qͥ fuit pat̾ dd̃. Ex

Expanded text:
ius uxoris, nequaquam a sacerdotio repellitur. Judas enim patriarcha concubuit cum Thamar nuru sua, et ex illo concubitu nati sunt Phares et Zaran, inde postea Salmon, qui fuit dux in deserto, inde Obeth, inde quoque Booz, inde postea Isai, qui fuit pater David. Ex
Abbreviated transcription (Latin):
trũ statuta seqñtes ac roborantes. om̃s in¬
fãmes. cuuctosq suspectos uł inimicos ut eos qͥ
ñ st̃ eoꝵ gentis. uł quoꝵ fides. uita ⁊ libertas ne¬
scit᷑. ⁊ qͥ ñ st̃ bone conu̾sationis. uł quoꝵ uita
ẽ accusabilis. ab om̃i accusatiõe ep̃oꝵ funditꝰ
submouemꝰ. Similit̾ ⁊ om̃s qͦs diuine leges mor¬
tuos appellant. submouendos eẽ ab eadẽ accu¬
satioẽ.⁊ publicȩ penitentiȩ submittendos ui¬

Expanded text:
t, sequentes ac roborantes, omnes infames, cunctosque suspectos vel inimicos, et eos qui non sunt eorum gentis, vel quorum fides, vita et libertas nescitur, et qui non sunt bonae conversationis, vel quorum vita est accusabilis, ab omni accusatione episcoporum funditus submovemus. Similiter et omnes, quos divinae leges mortuos appellant, submovendos esse ab eadem accusatione, et publicae poenitentiae submittendos ju
Abbreviated transcription (Latin):
cha om̃s clerici in sortẽ dñi uocati a carne
iciuncut. qͥa sicut discreta debet esse uita clericoꝵ
a laicoꝵ conu̾satione:: ita & in ieumio debet fieri
cha om̃s clerici a carne. & delicus ieiunent. & hym¬
nis & ugiliis atq orationib inherere die noctuq

Expanded text:
cha, omnes clerici in sorte Domini vocati a carne jejunent, quia sicut discreta debet esse vita clericorum a laicorum conversatione, ita et in jejunio debet fieri  omnes clerici a carne et a deliciis jejunent, et hymnis et vigiliis, et orationibus Domino inhaerere die noctuque
Abbreviated transcription (Latin):
os qͦs epõs. pb̃ros. uł diaconos fuisse consti¬
terit. & seu obtantes forsitan seu coactos
lauachri illiꝰ unici salutarisq claruerit fecis¬
se iacturã. usq ad exitus sui dĩe in penitentia
si resipiscunt iacere conuenet. n ec orationi

Expanded text:
os episcopos vel diaconos fuisse constiterit, et seu optantes forsitan seu coactos lavacri illius unici salutarisque claruerit fecisse iacturam, et si resipiscunt jacere conveniet; nec orationi
Abbreviated transcription (Latin):
eẽ constituit. ut scił qͥ nulla necesfitate. nulliꝰ
rei timore atq ꝑicło se ut rebaptiz arent᷑ here¬
ticis imꝑpie dedert̃. si tnͣ eos ex corde peniteat.
tͥb annis int̾ audientes sint .uii. u annis fub¬
iaceaut int̾ penitentes manib sacerdotũ. du

Expanded text:
esse constituit, ut scilicet qui nulla necessitate, nullius rei timore aut periculo, se ut rebaptizentur haereticis impie dederunt, si tamen eos ex corde poeniteat, tribus annis inter audientes sint. Septem autem annis subjaceant inter poenitentes manibus sacerdot
Abbreviated transcription (Latin):
oratoriũ hab̾e uoluerit. reliquis festiuitatib
ut ibi missas audiat ꝓpt̾ fatigationẽ fanriliȩ:
epiphania. ascensione dm̃ . pentecosten. & nata¬
le sc̃i ioħis baptistȩ. & si quȩ maximȩ dies in
festiuitatib habent᷑. ñ nͥ in ciuitatib aut in¬
parrochiis audiant. Clerici uͦ si qͥ in his festui
tatib qͣs supͣdiximꝰ in oratoriis nͥ uibente aut
ꝑmittente ep̃o missas celebrare. p̃sumpserrit.¬
Rib ex carisis

Expanded text:
ro habere voluerit, reliquis festivitatibus, ut ibi missas teneat propter fatigationem familiae Epiphania, Ascensione Domini, Pentecoste, et natali sancti Joannis Baptistae, et si quae maxime dies in festivitatibus habentur, non nisi in civitatibus, aut partatibus, quas supra diximus nisi jubente aut permittente episcopo, missas celebrare voluerintuibus ex causis
Abbreviated transcription (Latin):
consortiũ descendentes ex qͣlicũq curiali lihtate.
siue int̾ uiuos. siue mortis causa. siue inulti¬
mis uoluntatib habita lucratiuoꝵ inscͥptionib
niscpͥtionib posita ẽ. in aliis qͥdẽ ꝑsonis suum
robur optinente. in parte autͣ ȩccłiastica uł aliaꝵ
domuũ que his piis consortiis deputate siuiit.
suũ uigorẽ pietatis intuitu mitigante. Hinc
⁊̃ in parisiensi concił legitur.¬

Expanded text:
consortium descendentes ex qualicumque curiali liberalitate sive inter vivos sive mortis causa sive in ultimis voluntatibus habita lucrativorum inscriptionibus iptionibus posita est, in aliis quidem personis suum robur obtinente, in parte autem ecclesiastica, vel aliarum domuum, quae hujusmodi piis consortiis deputatae sunt, suum vigorem pietatis intuitu mitigante. Hinc etiam in Parisiensi Concilio legitur
Abbreviated transcription (Latin):
subiciendi. Nam cũ temꝑe famis cunctoꝵ egyp¬
tioꝵ terrã pharao sͥ emeret. atq sub eadẽ famȩ
nib nec lib̾tate nudarent᷑: dño ex tc̃ p̃nuntian¬
te sacerdotes in omi gente lib̾os eẽ oportere.
Unde constantiꝰ ⁊ constans hanc iminuni tatem
bet oppido. uico. castello. ⁊ municipio: qͥcũq uo¬
to xpĩanȩ religionis meritũ eximȩ singłarisq
untutis om̃ib intimauerãt securitate ꝑpetua po¬
tiat᷑. Gaudere eũ ⁊ głiari ex fide uolumꝰ semꝑ.¬
scientes mag̃ religionib qmͣ osficiis ⁊ laborib
corꝑis uł sudore urãm rempublicã contiueri.
Ualentinanꝰ qͦ ⁊ ualens decreuert̃ dicentes. Um

Expanded text:
quia cum tempore famis cunctorum Egipciorum terram sibi emeret Pharao atque sub eadem fame snibus nec libertate nudarentur, domino tunc pronunciante saceUnde Constantius et Constans hanc immunitatem debet oppido, vico, castello, municipio, quicunque voto Christianae religionis meritum eximiae singularisque virtutis omnibus intimaverit, securitate perpetua potiatur. Gaudere enim scientes magis religionibus, quam officiis et labore corporis vel sudore, nostram rempublicam contineri. » Valentinianus quoque et Valens decreverunt dicentes: «
Abbreviated transcription (Latin):
eibutũ in ore piscis petro piscante inuentũ
ẽ: qͥa de ext̾iorib suis quȩ palam cunctis apparett̃
diximꝰ qd̾ inore piscis inuenit᷑. ꝓ petro ⁊ dño
dari uibet᷑:. qͥa de ext̾iorib eccłiȩ qd constitutũ
antiquitꝰ ẽ ꝓ pace⁊ quiete qͣ nos tueri ⁊ defen¬

Expanded text:
ibutum in ore piscis piscante Petro inventum est, quia de exterioribus suis, quae palam cunctis apparent, diximus, quod in ore piscis invenitur pro Petro et Domino dari jubetur, quia de exterioribus ecclesiae, quod constitutum antiquitus
Abbreviated transcription (Latin):
uł in ꝓpͥis uł in bñticiis suas hñt basilicas.
contempta ep̃i dispositione ñ ad ȩccłiam ubi
bapti smũ. & p̃dicationẽ & manꝰ impositionẽ.
& alia xp̃i sacram̃ta ꝑcipiurt. detimas suas
libitu tͥbuunt. qͦd om̃i om diuine legi. & sa¬
cris canonib constat ẽẽ contiariũ. Unde ur̃am

Expanded text:
 in propriis vel in beneficiis suis abent basilicas, contempta episcopi disposicionem, non ad ecclesiam ubi baptismum et praedicacionem manus inposicionem et alia Christi sacramenta percipiunt, decimas suas libitum tribuunt; quod omnismodis divinae legis et sacr
Abbreviated transcription (Latin):
potuimꝰ audire. Diaconꝰ qͥdẽ factꝰ ẽ. s qͥsqͥs se¬
mel in hac eccłia sacrũ ordinẽ acceꝑit. egredien¬
di ex ea ult̾iꝰ licentiã ñ ht̃. Si uͦ uidere uos ñ po¬
tui. hac ex re consolationẽ habece. qͥa in filio
ur̃o reqͥesco. Non itaq quoꝵlibet p̃cib ordi¬
nationes factȩ falsȩ diuidicant᷑. s hȩ demũ quȩ
p̃cib ordinandi uł eiꝰ amici. ñ spiritali s carna¬
li affectu porrectis fiunt. cũ alias futurȩ ñ eẽnt.
quas ñ caritaᷤ int̾ueniens. s ambitio supplicans
extor quet. Non solũ aũ clicos cuiꝰlibet ep̃i sũmꝰ
ponti fex in eccłia romana ualet ordinare. ue¬
rũ etiã oportunitate exigente monachos ⁊

Expanded text:
potuimus. Diaconus quidem factus est; sed quisquis semel in hac ecclesia sacrum ordinem acceperit, egrediendi ex ea ulterius licentiam non habet. Si ergo videre vos non potui, hac ex re consolationem habeo, quia in filio us: Non itaque quorumlibet precibus ordinationes facte false diiudicantur. Sed he demum, que precibus ordinandi vel eius amici non spirituali, sed carnali affectu porrectis fiunt, cum quas non caritas interveniens, sed ambitio supplicans extorquet. Non solum autem clericos cujuslibet episcopi summus Pontifex in ecclesia Romana valet ordinare, verum etiam opportunitate exigente monachos et
Abbreviated transcription (Latin):
in romana eccłia habent᷑. s quo neglectu
alia defecerint. ambiguũ est. Plurimi arbitran¬
tur. antiocheno concilio ea esse inserta. Sardicen¬
se qͦ conciliũ auctoritate. Nicholai pp̃ recipitur
Unde idẽ scribit concilio constantinopolitano.

Expanded text:
 Romana ecclesia habentur; sed quo neglectu alia defecerint, ambiguum est. Plurimi arbitrantur ea Antiocheno concilio esse inserta. Sardicense quoque concilium auctoritate Nicolai Papae recipitur. Unde idem scribit clero Constantinopolitano:
Abbreviated transcription (Latin):
ix. ebdomadib alła int̾mittimꝰ. nͣ in congrue
ꝑ .ix. ebdomiadas. nouẽ ordinationes angl̃oꝵ
accipimꝰ. quoꝵ ̾ecimꝰ ordo ꝑ suꝑbiã corruens
angłicũ numerũ minuit. & a felicitate ꝑtur¬
bauit. Qui condolentes sue diminutioni &
tiomi consulens omp̃s ãs creator. pͥmũ hoĩtm
delimo t̾re formauit. qͥ sui gñis multiplica¬
tione dainna cęlestis pat̾e resartiret. atq: an
geloꝵ gaudia suppleret. Qua spe angłicus
chorus ad moditũ letatus. ñ mirũ si ex lapsu
ipsiꝰ hominis fuerat conturbatus. Unde
nouẽ orcdinũ concentus in laudẽ dĩ creatoris
m̃to sui collegii. & spe meliori angłicus exer¬
citus gauis :. in nouu alla consurrexit totꝰ.
& in eo ꝑstat deuotus. Quẽ ⁊ nos ꝓ modulo

Expanded text:
n incongrue per novem hebdomadas novem ordines angelorum accipimus. Quorum decimus ordo, per superbiam corruens, angelicum numerum imminuit, et felicitatem perturbavit. Qui condolentes suae diminutioni, tioni consulens omnipotens Creator primum hominem de limo terrae formavit, qui sui generis multiplicatione damna coelestis gelorum gaudia suppleret. Qua spe angelicus chorus non modicum laetatus est. Nec mirum, si ex lapsu ipsius hominis fuit perturbatus. Unde novem ordinum concentus in laudem Dei creatoris  augmento sui collegii, et spe meliori angelicus exercitus gavisus, in novum Alleluia consurrexit totus, et in eo perstat devotus. Quem et nos pro modulo
Abbreviated transcription (Latin):
ue hereticis uitandis. que uerb̃ docuit ⁊̃ fac¬
tis exhibuit. Narrat em̃ de illo auditor etus
neas lauandi gr̃a fuisset ingressꝰ. ⁊ uidisset
ibi cherintũ exire: continuo discessit ñ lotus
dicens. fugiamꝰ hinc ne balnee ipse corruant
i qͥb cherintꝰ lauat᷑ inimicus ueritatis. Id̾e
⁊̃ policarpꝰ martioni cũ aliqñ occurrisset dicen¬
ti sͥ agnosce nos. respondit. Agnosco pͥmogem¬
Profanus est quiex¬
tra exeliam beati petri agnũ connede temptat.

Expanded text:
ve haereticis detestandis quae verbis docuit etiam factis exhibuit. § 1. Narrat enim de illo auditor illius neas lavandi gratia fuisset ingressus, et vidisset ibi Cerinthum, exsilierit continuo, et discesserit non lotus, dicens: Fugiamus hinc, ne et balneae ipsae corruant, in quibus Cerinthus lavat inimicus veritatis. Idem etiam Polycarpus Marcioni aliquando quum occurrisset, dicenti sibi: Agnoscis nos? respondit: Agnosco primogenProfanus est extra ecclesiam B. Petri agnum comedere tenta
Abbreviated transcription (Latin):
cliam uł rectorem ipsiꝰ. quolibet speciali pͥcu¬
legio decreu̾it honorare. Itẽ Beda suꝑ apoka¬
nec sine eiꝰ consilio subditos uidicare. de
heat. Sola enim romana eccł̃ia sua auc¬
toritatẽ ualec uidicare de om̃ib. de ea uͦ nul¬

Expanded text:
clesiam, vel rectorem ipsius, quolibet speciali privilegio decreverit honorare. III. Disne sine ejus consensu subditos judicare debeat. Gratian. Sola enim Romana ecclesia sua auctoritate valet judicare de omnibus; de ea vero nul
Abbreviated transcription (Latin):
ut siue pb̃ri. siue diacom. aut cuiꝰlibet ordinis
cłici. qͥ se correctos uideri uolunt. atq ad catholi¬
cã fidẽ quã pͥdẽ amiserant rursũ reu̾ti ambiunt.
pͥuserrores suos ⁊ ipsos auctores erroris a se dãpna¬
tos sine ambiguitate fateant᷑. ⁊ sensib pͣuis ⁊̃ ꝑ
emptis nulla desꝑandi suꝑsit occasio. nec ullũ
m̃brũ taliũ possit societate. uiolari. cũ ꝑ omĩa
illis ꝓfessio ꝓpͥa ceꝑit obiuare. Cirta qͦs ⁊̃ illam
canonũ constitutionẽ p̃cipimꝰ custodiri. ut in¬
magno habeant beneficio. si adempta om̃i spe¬
ꝓmotionis. in qͦ inueniunt᷑ ordine stabilitate

Expanded text:
 aut cujuslibet ordinis clerici, qui se correctos videri volunt, atque ad catholicam fidem quam pridem amiserant, rursum reverti ambiunt, prius errores suos et ipsos auctores erroris a se damnatos, sine ambiguitate fateantur; et sensibus pravis etiam peremptis, nulla sperandi supersit occasio, nec ullum membrum talium possit societate violari, cum per omnia illis professio propria coeperit obviare. Circa quos etiam illam canonum constitutionem praecipimus custodiri, ut imagno habeant beneficio, si adempta siomoti
Abbreviated transcription (Latin):
in mortis confinio constituti. in locũ
suũ ferunt᷑ alios designatis nominib sub¬
rogare. ut scił ñ legitima expectet᷑ electio.
s defuncti gͣtificatio ipłi habeat᷑ assensu.
Qd̃ qm graue sit. estimati. Ah uniu̾sis ac
clamatũ ẽ. Hec p̃sumptio nũqm fiat. Que
dĩ sunt. ab homine dari ñ possunt. Et icrr¬
oyses amicꝰ di cui facie ad fa-¬
ciem locutus ẽ ds. potuit utiq suctesso¬
res pͥncipatꝰ filios suos face̾. ⁊ posteris ꝓpͥam
relinquere dignitatẽ. S extͣneus ex alia tͥbu
cligit᷑ ũc. ut sciremꝰ pͥncipatũ in ppłos. ñ san¬
guini deferendũ eẽ. s uitȩ. At nunc cernimꝰ
plurimos hanc rem heneficio face̾. ut ñ que¬
cant eccłic ꝓdesse. s qͦs uł ipsi amant̾. utł
quoꝵ st̃ obseqͥ̾is deliniti. uł ꝓ quib maioꝵ
qͥspiã rogau̾it. ⁊ ut det̾iora taceam. qui ut.¬

Expanded text:
in mortis confinio constituti, in locum suum feruntur alios designatis nominibus subrogare, ut, scilicet non legitima exspectatur electio, sed defuncti gratificatio, pro populi habeatur assensu. Quod quam grave sit clamatum est: Haec praesumtio nunquam fiat. Quae Dei sunt ab homine dari non possunt. C. oyses amicus Dei, « cui facie ad faciem locutus est Dominus , potuit utique successores principatus filios suos facere, et posteris propriam relinquere dignitatem, sed extraneus de alia tribu eligitur Josue ut sciremus principatum in populos, non sanguini deferendum esse, sed vitplures hanc rem beneficium facere, ut non quaecant ecclesiae prodesse, sed quos vel ipsi amant, vel quorum sunt obsequiis deliniti, vel pro quibus majorum quispiam roga
Abbreviated transcription (Latin):
at. Qd̾ si tale aliqͥd factũ fu̾it. irritũ sit huiꝰ¬
modi constitutũ. Seruet᷑ aũ ius eccłiasticum
obitũ quiescentis potestatẽ habent eni qui
uite. aliii in loco suo constituere successo¬
rem. Si qͥs aũ hoc usurpare tẽptau̾it. talis
constitutio irrita crit.. Non gͦ alit̾ ficri opor¬
tet. nͥ cũ consilio ⁊ iudicio ep̃oꝵ. qui pꝰ extrũ¬

Expanded text:
at. Quod si tale aliquid factum fuerit, irritum sit hujusmodi constitutum. Servetur autem jus ecclesiasticum,uiescentis potestatem habent eum, qui vitae alium in loco suo constituere successorem. Si quis autem hoc usurpare tentaverit, talis constitutio irrita erit. Non ergo aliter fieri oportet, nisi cum consilio et judicio episcoporu
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ testam̃tum uetus uult suũ tueri mendaci¬
dicat necesse eẽ rerũ alienaꝵ raptũ dicat retri¬
butionẽ inurie. que infirims illie concessa siuł¬
sͥ nocere ñ posse. Que omĩa cunctis liquet qnͣ¬
ta ammadu̾sione ueritas insequit᷑: que nobis
iam significationis sue umbra pͦposita in uera
carne declarat᷑. Item.
Ibstetrices de pietate re

Expanded text:
 testamentum vetus vult suum tueri mendacidicat necesse est rerum alienarum raptum, et retributionem injuriae, quae infirmis illic concessa susibi nocere non posse. Quae omnia cunctis liquet quanta animadversione veritas insequitur, quae nobis jam significationis suae umbra postposita in vera carne declaratur. C. XX. Obstetrices de pietate re
Abbreviated transcription (Latin):
ta dimissa ñ sunt: a sacris locis pꝰ mortem
adiuuari ñ possunt: qͥa qͦs peccata grauiora de¬
pͥmitut. si sacris locis sepelire se faciuiit. restat
ut de sua p̃sumptione iudicent᷑. qͣtinus eos sac̃
loca ñ liberant: s: culpa temeritatis accusat. Item¬
gregorius. C¬
uin grauia peccata ñ depͥmunt. tc̃ ꝓdest mor¬
titis si in ȩccl̃ia sepeliant᷑. qͥa eoꝵ ꝓximi quoti¬
ens ad ea dẽ sac̾ loca ueniunt. suoꝵ quoꝵ sepul-¬
runt. uł fundunt. Nam qͦs pectata gͣuia depͥ¬

Expanded text:
ta dimissa non sunt, a sacris locis post mortem adjuvari non possunt, quia quos peccata gravia deprimunt, si in sacris locis sepelire se faciunt; restat ut de sua praesumptione judicentur, quatenus eos sacra loca non liberant, sed culpa temeritatis accusat. GREGOR. Quos gravia peccata non deprimunt, hoc prodest mortuis si in ecclesia sepeliantur, quod eorum proximi quoties ad eadem sacra loca conveniunt, suorum quorum sepulpreces fundunt. Nam quos peccata gravia depr
Abbreviated transcription (Latin):
b ⁊ ñ diuinis p̃esse ꝑmissũ ẽ: qͦm de his ꝑ
quos diuina ministrant᷑ iudicare p̃sumant. pe
nec pontifex imꝑatoris iura regalia usurpet

Expanded text:
 non divinis praeesse permissum est, quomodo de his, per quos divina ministrantur judicare praesumant, pennec Pontifex, jura regia usurpet
Abbreviated transcription (Latin):
tionẽ dilabunt᷑. Porro sẏmoniaci nec ab here¬
ticis ordinant᷑ ad fidi subiisionẽ. nec intͣ eccłiã
catholicã ordinati. adũsꝰ fidem armant᷑. Qm̃¬
uis enĩ ñnullos ꝑ pecuiuã ordinent. ñtũ fidem
fuiuit. p̃missis auctoritatib ñ ꝓhibent᷑ recipi
in suis gͥdib Ueruntam̃ capitulo illo nicenȩ
synodi. si qͥs ꝑ pecuniã. ⁊ c̃ ⁊ illo alio. septimȩ
sẏnodi. si qͥs omnẽ tditionẽ. ⁊c̃. ⁊ innocentii.
⁊ alioꝵ multoꝵ auctoritatib. irrepara biliter

Expanded text:
tionem dilabuntur. Porro simoniaci nec ab haeretionem dilabuntur. Porro simoniaci nec ab haereticis ordinantur ad fidei subversionem, nec intra ecclesiam catholicam ordinati adversus fidem armantur. Quamvis enim nonnullos per pecuniam ordinent, non tamen fidem fuerint, praemissis auctoritatibus non prohibentur recipi in suis gradibus. Verumtamen capitulo illo Nicaenae synodi: Si quis per pecuniam etc. et illo alio septimae synodi. Si quis omnem traditionem etc. et Innocentii, et aliorum multorum auctoritatibus irreparabili
Abbreviated transcription (Latin):
dixit. Sufficient̾ ostensũ ẽ. qd̾ ab hereticis ueni¬
entes recipiendi st̃. Si uͦ qͥs sponte ad hereticũ
uadit ⁊ accipit ordinationẽ. ñ recipiat᷑. Item
tharasiꝰ pat̾archa dix̃. Et ego refuto eos qui ad
huiꝰmͦi causã ad fidĩ subu̾sionẽ ordinati sunt.
⁊ maxime cũ p̃sentes eẽnt orthodaxi ep̃i a qͥb
nodalis consonantia fu̾it ⁊ unitas cccłiaꝵ de or¬
thodoxis. qͥ p̃sũpserĩt ab ĩmundis hereticis ordi¬
nari. depositioni subiaceãt. Sc̃a synodus dixit
intelligi. qd̾ qͥ ab unitate. catholicȩ fidĩ in hereti¬
coꝵ societatẽ tnͣsierit. ut de manib eoꝵ eccl̃iastice
dignitatis sacͣm̃ta ꝑcipiat. uł qͥ contẽptis ortho¬
doxis ab hereticis ordinari desiderau̾it. ⁊ si postea
suȩ renuntians heresi ad eccłiam redierit. officio
tñ accepto fungi ñ pot̾it. Auctoritate uͦ cypͥam ep̃¬
ꝓhibent᷑ ab amministratioe eccl̃iastica. qui intͣ
catholicã eccłiam ordinati. ad fidi impugna¬

Expanded text:
dixit: Sufficienter ostensum est, quod ab haereticis venientes recipiendi sunt. Si vero quis sponte ad haereticum vadit et accipit ordinationem, non recipiatur. § 17. Item Tarasius patriarcha dixit: Et ego refuto eos, qui ob hujusmodi causam ad fidei subversionem ordinati sunt, et maxime, quum praesentes essent orthodoxi episcopi, a quibus nodalis consonantia fuerit, et unitas ecclesiarum de orthodoxis, qui praesumserint ab immundis haereticis ordinari, depositioni subjaceant. Sancta synodus dixit: intelligi, quod qui ab unitate catholicae fidei in haereticorum societatem transierit, ut de manibus eorum ecclesiasticae dignitatis sacramenta percipiat, vel qui contemtis orthodoxis ab haereticis ordinari desideraverit, etsi postea suae abrenuncians haeresi ad ecclesiam redierit, officio tamen accepto fungi non poterit. Auctoritate vero Cypriani prohibentur ab administratione ecclesiastica, qui intra catholicam ecelesiam ordinati ad fidei impugna
Abbreviated transcription (Latin):
ep̃c dix̃. Maloꝵ doctoꝵ mala doctrina. Eccl̃ia
de malis doctorib sac̃dotes ñ recipit. It̃ ioħes
apocͥsariꝰ orientaliũ sediũ dixit. Heresis separat
Ecce multi canonici libri ⁊ synodichi ⁊ pat̾m
lecti st̃. ⁊ ab heresi rtu̾tentes docuert̃ nos reciꝑe
si alia aliqͣ causa ñ ẽ ineis. It̾ petrꝰ apocͥsariꝰ
pp̃ dixit. Rome exulatꝰ ẽ machariꝰ hereticꝰ a¬
pat̾ nr̃ benedictꝰ pp̃. ⁊ cotidie mittebat ad eum
bonifaciũ consiliariũ suũ. ⁊ instruebat eũ com¬
uoluit em̃dari. Hoc aũ faciebat. ut cũ reciꝑet
citis de anatholio: Nonue ⁊̃ in sexta synodo
factꝰ ẽ pͥnceps: Et ecce ab ipso dioscoro ordina¬
tus ẽ. Et nos gͥ ita recipiamꝰ eos qͥ ab hereticis
ordinati st̃. sic̃ anatholiꝰ receptꝰ ẽ. It̾ uere uox¬

Expanded text:
opus dixit: Malorum doctorum mala est doctrina. Ecclesia de malis doctoribus sacerdotes non recepit. § 7. Item Joannes apocrisiarius orientalium sedium dixit: Haeresis separat Ecce multi canonici libri, et synodici, et paterni lecti sunt, et ab haeresi revertentes docuerunt nos recipere, si aliqua alia causa non est in eis. § 9. Item Petrus apocrisiarius Papae dixit: Romae exsulatus pater noster Benedictus Papa, et quotidie mittebat ad eum Bonifacium consiliarium suum, et instruebat eum comvoluit emendari. Hoc autem faciebat, ut eum reccitis de Anatolio? Nonne etiam in quarta synodo factus est princeps? et ecce ab ipso Dioscoro ordinatus est. Et nos igitur ita recipiamus eos, qui ab haereticis ordinati sunt, sicut et Anatolius receptus est. §
Abbreviated transcription (Latin):
nodis. ut qͥ ab aliqͣ heresi reu̾tunt᷑ ad orthodoxa
fidẽ. ⁊ tͣditionẽ catholice ecclie. sc̃pto negare de
suas recipiant. qͥ ab heresi reu̾tunt᷑. Religiosissi¬
mi monachi dixer̃. Sic̃ receꝑunt. uniũsales se
synodi ab heresi reu̾tentes. ita ⁊ nos recipimus.
Sc̃a sẏnodꝰ dixit. Placet om̃ib nobis. Et iussi st̃

Expanded text:
oxis, ut qui ab aliqua haeresi revertuntur ad orthodoxam fidem et traditionem catholicae ecclesiae, scripto negare debsuas recipiant qui ab haeresi revertuntur? § 3. Religiosissimi monachi dixerunt: Sicut receperunt universales sex synodi ab haeresi revertentes, ita et nos recipimus. § 4. Sancta synodus dixi
Abbreviated transcription (Latin):
dusquis ex concupiscentia carnis ⁊
lege ꝑctĩ ⁊ mortis carnaliter gene¬
ratur. regenerari spũalter h õpus
ut non solum ad regnum dei perdu¬
liberetur. sic etiam per primum homi¬
nem in ꝑctõ ⁊ morte nasciutur: sic eti¬
am per christum in iusticia ⁊ uita et̾¬
na in baptismo renascuntur. ¶Idẽ¬
Offerentium fides ꝑuulos
facit fideles.

Expanded text:
squis ex concupiscentia carnis, et lege peccati et mortis carnaliter generatur, regenerari spiritaliter opus habet, ut non solum ad regnum Dei perduliberetur. Sicut enim per primum hominem in peccato et morte nascuntur, sic etiam per Christum in justitia et vita aeterna in baptismo renascuntur. C. COfferentium fides parvulos facit fideles.