comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cũ labore discirreret At qͥd nichilo sanior est ꝙ inter estris uite
multo cũ labore circũfertur ut glorĩa suã late diffundat quid
ergo eat ille ut terminũ teneat eũtem tamẽ umbra ꝯfequitur
agat iste ut uirtutẽ apprchendat egẽtẽ gloria nõ deserit et hoc de
ea que uere uirtut ꝭ comes est illa uero que captatur ex aliis
sine corporis siue ingemi artibꝰ quas hũana curiositas innu̾̃a¬
biles fecit ne glorie cognonnẽ digna est. Ĩcaq tu qui cõscribend
libris etate illa prefertim tantis te laboribus maceras pace tua
dixerim proculerras oblitus eñ tuarũ alienis rebus totus in¬
cũbis. ira sub mani glorie sp̃e breuissimũ hoc uite tẽpus te nõ
sentiente dilabitur  Quid fatiã ergo labores ne meos int̾¬
iuptos deserain an accelerare cõsultius sit atqz illis si deus ãnu¬
at sũmã mamiũ imponere quibus curis exlitꝰ expeditior ad

Expanded text:
cum labore discurreret; atque nichilo sanior est, qui inter estus vite cum labore discurreret; atque nichilo sanior est, qui inter estus vite multo cum labore circumfertur, ut gloriam suam late diffundat. Quid ergo? Eat ille ut terminum teneat; euntem tamen umbra consequitur; agat iste ut virtutem apprehendat, agentem gloria non deserit. Et hec de ea que vere virtutis comes est. Illa vero, que captatur ex aliis sive corporis sive ingenii artibus, quas humana curiositas innumerabiles fecit, nec glorie cognomine digna est. Itaque tu, qui conscribendis libris, etate ista presertim, tantis te laboribus maceras, pace tua dixerim, procul erras; oblitus enim tuarum, alienis rebus totus incumbis. Ita sub inani glorie spe brevissimum hoc vite tempus, te non sentiente, dilabitur. Quid faciam ergo? Labores ne meos interruptos deseram? An accelerare consultius est, atque illis, si Deus annuat, summam manum imponere, quibus curis exutus, expeditior ad
Abbreviated transcription (Latin):
ultimã audire uelim iubeas ne ut omissis studiis meis onũilus
inglorus degã an uero mediũ aliqd tibi consiliũ ⁊ ut ingloriꝰ
degas nũꝙͣ consulam at ne glorie studĩ uirtuti p̃feras idẽndẽ
ãmonebo No sti em̃i gloriã uelut umibrã quãdã esse uirtutꝭ Itaqr
sicut aꝑud impole est corpus umbrã sole feriẽtem nõ reddere sic
fieri nõ potest uirtutẽ ubilibet radiance deo gloria nõ parere quis¬
quis igitur ueram gloriam tollit uirtutẽ iꝑam sustulerit neꝰ¬
cesse est qua sublata reliquitier uita hominũ nuda et mutis a¬
iumãtibꝰ simillima uocãtẽq sequi preceps appetitũ qui unus be¬
lius amor est hec igitur tibi suator lex erit uirtutẽ cole glorian
neglige illã tamẽ interea quod de marco cathone legitur quo miꝰ
Agnoscis ne uersiculũ tuus est iresanus profecto uideatur qui
die medis per sõles ardorẽ ut umbrã cerneret ostenderetq aliis

Expanded text:
ultimam audire velim: iubeas ne ut, omissis studiis meis omnibus, ultimam audire velim: iubeas ne ut, omissis studiis meis omnibus, inglorius degam, an vero medium aliquod tibi sit consilium. Ut inglorius degas nunquam consulam, at ne glorie studium virtuti preferas identidem admonebo. Nosti enim gloriam velut umbram quandam esse virtutis; itaque, sicut apud vos impossibile est corpus umbram sole feriente non reddere, sic fieri non potest virtutem, ubilibet radiante Deo, gloriam non parere. Quisquis igitur veram gloriam tollit, virtutem ipsam sustulerit necesse est; qua sublata, relinquitur vita hominum nuda et mutis animantibus simillima vocantemque sequi preceps appetitum, qui unus beluis amor est. Hec igitur servanda tibi lex erit. Virtutem cole, gloriam neglige; illam tamen interea, quod de M. Catone legitur, quo minur. Nostis ne versiculum? Tuus est. Insanus profecto videatur qui die medio per solis ardorem, ut umbram cerneret ostenderetque aliis,
Abbreviated transcription (Latin):
nãq decet esse q̃ tũ labor mortalis uiã edidit ingenio ut tiuis pocis¬
simũ uerbis tuus tã puerilis error cõuincatur qd ergo adhuc in¬
gerere tibi nõ desma uersiculos equidẽ libris equidẽ morietiłi
ip̃e occũbes Etiã sic mors tibi tertia restat hẽs de gloria uditiũ
meũ pluribꝰ certe ꝙͣ uel me uel te deciut uerbis explicitũ ꝑauciori¬
bus uero ꝙͣ rei qualitas exigebat inisi forte ñc etrã fabulosa tibi
hec õma uidentur f mimme quidem neq michi more fabula¬
rũ affecerũt añi quin ymo ueteris abitĩe di nouũ desideriũ mie¬
cerũt ꝙͣuis em̃ ferme õmĩa iam pͥdem nota mͥ forent auditaq
sepius qm̃ ut therentius nr̃ ait nullũ est iam dictũ qd nõ see
dictũ prius tamen et uerborũ dignitas et narrations series et
loquẽtis auctas multũ ualent Ceterũ de hacre sentẽtiã tuã

Expanded text:
namque esse decet quecunque labor mortalis inani edidit ingenio, ut tuis potisnamque esse decet quecunque labor mortalis inani edidit ingenio, ut tuis potissimum verbis tuus tam puerilis error convincatur. Quid ergo? adhuc ingerere tibi non desinam versiculos tuos: libris equidem morientibus ipse occumbes etiam; sic mors tibi tertia restat. Habes de gloria iudicium meum, pluribus certe quam vel me vel te decuit verbis explicitum, paucioribus vero quam rei qualitas exigebat; nisi forte nunc etiam fabulosa tibi hec omnia videntur. Minime quidem, neque michi more fabularum affecerunt animum, quin imo veteris abiciendi novum desiderium iniecerunt. Quamvis enim ferme omnia iam pridem nota michi forent auditaque sepius, quoniam, ut Terrentius noster ait "nullum est iam dictum quod non sit dictum prius", tamen et verborum dignitas et narrationis series et loquentis autoritas multum valent. Ceterum de hac re sententiam tuam
Abbreviated transcription (Latin):
et ĩuisa plebibꝰ ingeniosorũ uita adde iudiciorũ uulgariũ incõstã
aldde runas sepulcroru ad que discutienda ualet sterilis mala ro¬
bora ficus et iuenalis ait quã nõ melegancer in affrica tua sẽ¬
cũdã mortẽ uocas Atq ut eisdem te his uerbis alloquar quibus ar
illit aliũ loqui facio O ccidet et bustũ titulusq in marmore sectus
Occidet hunic mortẽ patieris nate secũdã. En preclara et inior¬
talis gloria q̃ saxi uinꝰ mitat impulsu Adde liberorũ interitũ
quibus uel propriis uel alcenis mambꝰ nr̃m nomẽ insstũ queꝰ
licet co serior uideatur quo uiuatior est librorũ ꝙ̃ sepultiorũ me¬
moria camẽ ineuctabilis casus est ꝓpter mu̾uabiles pestes nature
fortuneq pariter quibus ut cetera sit eelibri subiacent que si cũe¬
ta cessarẽt semũ suũ suaq illis mortalitas um̃nexa est mortalẽ

Expanded text:
et invisa plebibus ingeniosorum vita. Adde iudiciorum vulgarium inconstantiam; et invisa plebibus ingeniosorum vita. Adde iudiciorum vulgarium inconstantiam; adde ruinas sepulcrorum, ad que discutienda valent "sterilis mala robora ficus" ut Iuvenalis ait; quam non ineleganter in Africa tua "secundam mortem" vocas. Atque, ut eisdem te hic verbis alloquar, quibus tu illic alium loqui facis: mox ruet et bustum, titulusque in marmore sectus occidet: hinc mortem patieris, nate, secundam. En preclara et immortalis gloria, que saxi unius nutat impulsu! Adde librorum interitum, quibus vel propriis vel alienis manibus vestrum nomen insertum est. Qui licet eo serior videatur, quo vivacior est librorum quam sepulcrorum memoria, tamen inevitabilis casus est, propter innumerabiles pestes nature fortuneque pariter, quibus, ut cetera, sic et libri subiacent; que si cunta cessarent, senium suum suaque illis mortalitas annexa est. Mortalia
Abbreviated transcription (Latin):
ralibus angustns loquar cũ scias quorũ uetus¬
tissima memoria est eterintati collata ꝙͣ biub
ꝙͣh recens sit nõ egote ad opiones illas ueterũ
euoco qui crebra terris intendia diluutaq demĩtiant quibꝰ
platonitꝰ chimeꝰ et ciceromanꝰ R. P. sextus liber effaltus
est Ea cm̃ qͣnus probabilia uideantur uere tamen religio
in cui mĩciatꝰ es aliena sũt profecto at preter hec ꝙͣ mlta
sũt que diuturutatẽ ne dicam eternitatem nõis impẽdũt mors ir
pͥmus hominũ illorũ quibus cũ uito trãsacta est obluuio ꝙ naturalẽ
senectut malũ semper ꝙ suctresceus nouorũ laus houiniũ q̃ flore
suo nichil interdũ ueteribꝰ titulis derogat ꝙ̃tũcũq maiore s̃ depͥ¬
mit tãtũ ip̃a sibi uidetur assurgere huc accedit uudia q̃ gloriosa
molientes absq intermissione ꝑ sequitur Accedit odiũ ueritatis

Expanded text:
ralibus angustiis loquar, cum scias, quorum vetusralibus angustiis loquar, cum scias, quorum vetustissima memoria est, eternitati collata quam brevis quamque recens sit? Non ego te ad opiniones illas veterum revoco, qui crebra terris incendia diluviaque denuntiant, quibus et platonicus Thimeus et ciceronianus Reipublice sextus liber refertus esni, cui initiatus es, aliena sunt profecto. At, preter hec, quam multa sunt que diuturnitatem, ne dicam eternitatem, nominis impediunt! Mors in primis hominum illorum, quibuscum vita transacta est; oblivioque, naturale senectutis malum. Semper quoque subcrescens novorum laus hominum, que flore suo nonnichil interdum veteribus titulis derogat, quantumque maiores deprimit tantum ipsa sibi videtur assurgere. Huc accedit invidia, que gloriosa molientes absque intermissione persequitur; accedit odium virtutis
Abbreviated transcription (Latin):
aditũ interdia̾t an ea que hanc ip̃am nobis habitabilẽ ꝙͣtu¬
lacũꝙ sit freto paludibusq ac siluosis arenosisq et deser¬
tis sotis uminuit peneq ad nichilũ redegit hoc telluris bxt¬
qiũ in quo tatopere superbit An eaforte que in hoc ad extͣ¬
mũ arctato habitaculi nr̃i situ diuersos uiuõdi mores ad¬
uersosq religionũritus dissonas luguas dissimilesq ha¬
bitꝰ edocet atq hoc mõ ꝓpagandi late noĩs p̃ripit faculta¬
tatem E ed hec tibi fabulosã sũt fabulosa quoq sũt omĩa
que de te in promiserã nulli em̃ ferme notiola hec rebar
esse ͣ tibi Nemꝑe ut cũctã et ciceronis et maronis di scipli
sims uidebaris sciebam te nuper in affrica hanc ip̃am̃
sententiã preclaris uersibus descripsisse ubi dixisti antꝰ¬
bas miror ut ea ꝓtetam constanter asserta fut Quid inũ¬
Uid mũc de fame mortaliũ breuitate deq tempo¬

Expanded text:
aditum interdicit. An ea que hanc ipsam vobis habitabilem, quantuaditum interdicit. An ea que hanc ipsam vobis habitabilem, quantulacunque sit, freto paludibusque ac silvosis arenosisque et desertis locis imminuit, peneque ad nichilum redigit hoc telluris exiguum, in quo tantopere superbitis? An ea forte que in hoc ad extremum arctato habitaculi vestri situ, diversos vivendi mores, adversosque religionis ritus, dissonas linguas dissimilesque habitus edocet, atque hoc modo propagandi late nominis preripit facultatem? Si hec tibi fabulosa sunt, fabulosa quoque sunt omnia que de te michi promiseram. Nulli enim ferme notiora hec rebar esse quam tibi. Nempe, ut omittam et Ciceronis et Maronis disciplinasimus videbaris, sciebam te nuper in Africa tua hanc ipsam sententiam preclaris versibus descripsisse, ubi dixisti: angubas, miror ut ea per te tam constanter asserta sunid nunc de fame mortalium brevitate deque tempo
Abbreviated transcription (Latin):
Ea ne queso fabula est que geometuicis demonstratiomisꝰ
terre totius designat angustias arctaq licet lõguisculã insu¬
lam esse confirmat An ea que asserit ex õm terra qũs
distineta ita uocãt comis maxmiã illã mediãq solis arderibͤ
dilas autẽ dextra leuaq importunis srigoribus ꝑꝑetuaq gla¬
tie opressas habitaculũ hominhus nõ prestare duab reliq̃s
niter media et extremas incoli an eaq biꝑtite huiꝰ habitabi¬
lis alterã partem obice magni maris maccessibilẽ nobis sb
pedib̾ ꝯnr̃is locat quã utrũ homines tencant scis quãta dis¬
sensio inter doctissimos homines ołim sit ego aute quid
sentirẽ absolui in libris de ci. dei quos te legisse nõ dubito
astera uers ues tota uobis sinquit habitabelem uel ut quibꝰ¬
dam placet in duas ꝑtes subdiiũdens unã usibus uris at¬
dibuet alia septẽtriomibꝰ bccẽani reflexibus circũcludit atq

Expanded text:
Ea ne, queso, fabula est, que geometricis demonstrationibus Ea ne, queso, fabula est, que geometricis demonstrationibus terre totius designat angustias: artamque licet et longiusculam insulam esse confirmat; an ea que asserit ex omni terra quinque distincta – ita vocant – zonis, maximam illam mediamque solis ardoribus, duas autem dextera levaque importunis frigoribus perpetuaque glacie oppressas habitaculum hominibus non prestare; duas reliquas, inter mediam et extremas, incoli? An ea que bipartite huius habitabilis alteram partem obice magni maris inaccessibilem vobis sub pedibus vestris locat, quam utrum homines teneant scis quanta dissensio inter doctissimos homines olim sit. Ego autem quid sentirem absolvi in libris De civitate Dei quos te legisse non dubito. Alteram vero vel totam vobis linquit habitabilem, vel, ut quibusdam placet, in duas partes subdividens, unam usibus vestris attribuit, aliam septentrionalis Occeani reflexibus circumcludit atque
Abbreviated transcription (Latin):
mũtio Eic ergo quidꝙͣ uoluptatũ celũ habet aut tellus
et utrobiq ad initũ fluentes ac felocissimos tibi fingis
euentus. At mille hommiũ milia spes ista fefellit ĩnuĩa¬
biles aĩas orcho demersit dũ eñ alterũ pcdã in terra te¬
nere putat alterũ in celo neq hic cõsistere neq illud ascẽ¬
dere potuerũt Itaq miserabiliter lapsi sũt subitoq illos ũ
in ip̃o etatꝭ flore uel in auedio rerũ apparatu uegetabilis
destituit Et hec tibi quod tã multis cõtigit cõtingere posse
non cogitas heu si forte interim ꝙͣ dcus prohibeat ruinã
multa moliens ꝑatereris ꝙͣtus dolor qͣtusq pudor et ꝙͣ sera
penitentia qd in diuersa distractus euanuisses in sui¬
gulos misereatur altissimus ne ista cõtingãt a miseri¬
cordia diulina liberet ꝓius hũanã tĩ nõ excusat insaniã
sit incõsulte sperãtes irridet illud equidem ex ore tuo audi¬

Expanded text:
muncio! Sic igitur quicquid voluptatum celum habet aut tellus muncio! Sic igitur quicquid voluptatum celum habet aut tellus et utrobique ad nutum fluentes ac felicissimos tibi fingis eventus. At mille hominum milia spes ista fefellit, innumerabiles animas Orcho demersit; dum enim alterum pedem in terra tenere putant, alterum in celo, neque hic consistere, neque illuc ascendere potuerunt. Itaque miserabiliter lapsi sunt, subitoque illos vel in ipso etatis flore, vel in medio rerum apparatu vegetabilis aura destituit. Et hoc tibi quod tam multis contigit, contingere posse non cogitas? Heu si forte interim, quam Deus prohibeat, ruinam multa moliens patereris, quantus dolor quantusque pudor et quam sera penitentia; quod in diversa distractus evanuisses in singulis! Misereatur Altissimus ne ista contingant. Misericordia divina liberet, quamvis humanam tamen non excusat insaniam.sic inconsulte sperantes irridet. Illud equidem ex ore tuo audi
Abbreviated transcription (Latin):
tiũ contigisse ꝙͣta tibi uidetur amẽtia meliores ãnos atq¬
eui optrmas partes uel in placẽdo oculis alienis uel in auri¬
bus homi demulcendis expandere deterrimas autẽ atq ul¬
tumas pene ad nchil utiles uiuẽdiq simuil et finẽ et fasti¬
diũ allaturas deo tibiq reseruare ut aĩe tuo libertas ext ͤ¬
m̾a om̃i cura sit certo ꝙͣiuis in cõpore Nõne tibi ordo trãsuer¬
sus uidetur meliora ꝑꝰponere f Est autẽ aliqua ꝓpasiti
mei ratio eã enĩ quã hic sperare licet gloriam hit quoq ma¬
nenti querenda esse persuadco ipe michi illa maiore ince¬
lum fruendum erit quo qui peruenerit hanc terrenã
ne cogitare quidem uelit itaq istum ese ordinẽ ut morta¬
liã rerũ int̾ mortales pͥma sit cura transitoriis eterna
succedãt ꝙ ex hiis ad illa sit ordinatissimꝰ progressus ir̃¬
de autẽ regressus adista non pateat a scultissime ho¬

Expanded text:
tium contigisse; quanta tibi videtur amentia meliores annos atqtium contigisse; quanta tibi videtur amentia meliores annos atque optimas evi partes, vel in placendo oculis alienis vel in auribus hominum demulcendis expendere; deterrimas autem atque ultimas, pene ad nil utiles, vivendique simul et finem et fastidium allaturas, Deo tibique resenare, ut anime tue libertas extrema omnium cura sit? Certo quamvis in tempore, nonne ordo tibi transversus videtur meliora postponere? Est autem aliqua propositi mei ratio. Eam enim, quam hic sperare licet, gloriam hic quoque manenti querendam esse persuadeo ipse michi; illa maiore in celo fruendum erit, quo qui pervenerit, hanc terrenam ne cogitare quidem velit. Itaque istum esse ordinem, ut mortalium rerum inter mortales prima sit cura; transitoriis eterna succedant, quod ex his ad illa sit ordinatissimus progressus. Inde autem regressus ad ista non pateat. Stultissime ho
Abbreviated transcription (Latin):
lucis demq nec hore integre certꝰ est amiũ uicturo sex licet
mẽsibꝰ d amissis adhͣ semestre super est spatiũ tibi uero si hu
perditur dies quis sponsor est crastim uerba sũt aceronis mo¬
riendũ esse certum est hoc ip̃mincertũ an hoc eadem die nec
est aliquis adeo iuenis cui certũ sit se usq ad uesper̃a esse
uenturũ Quero igit᷑. ex te quero ex cũctis mortalibꝰ qui uẽ¬
turis inhiantes pũtia nõ curat Quis scit an adiciãt hodier¬
ne crastina uito tempora dii superi  nullꝰ profocto ut pro¬
fecto  ut pro me ip̃e et procũct respondẽa sed speramꝰ ãnũ
saztẽ q̃ nemo tã senex ut nõ suꝑesse tibi speret quod acero¬
in ꝑlatet a at ut cidem uidetur nõ modo senũ sed adoleste¬
tiũ quoq spes stulta ẽ sibi pro cortis incerta promittetiũ ẜ
detur ꝙ omniũ impole est et amplũ simul et certũ uite spa¬

Expanded text:
lucis, denique nec hore integre certus est. Annum victuro, sex licet lucis, denique nec hore integre certus est. Annum victuro, sex licet mensibus amissis, adhuc semestre superest spatium; tibi vero, si hic perditur dies, quis sponsor est crastini? Verba sunt Ciceronis: "moriendum esse certum est et hoc ipsum incertum an hac eadem die", nec est aliquis adeo iuvenis "cui compertum sit se usque ad vesperam esse venturum". Quero igitur ex te, quero itidem ex cuntis mortalibus, qui venturis inhiantes presentia non curatis: quis scit an addiciant hodierne crastina vite tempora dii superi? Nullus profecto, ut pro me ipse, et pro cuntis respondeam; sed speramus annum saltem, quem nemo tam senex est ut non superesse sibi speret, quod Ciceroni placet. At, ut eidem videtur, non modo senum sed adolescentium quoque spes stulta est sibi pro certis incerta promittentium. Sed detur quod omnium impossibile est et amplum simul et certum vite spa
Abbreviated transcription (Latin):
Retemq reor qui nõ idem responsurꝰ sat a responsũ ꝓbo
sed stuporẽ quẽ iͥ furor hom parit in hac re nõ modo meuo
licet in hoc unũ ingemia laboresq cõuemiãt citra uerũ facũdia
fessa subsistet t. Que tãte admirationis cã est a qr rerũ
certarũ amarissimi estis incertarũ prodigi cuui ꝯcontitriũ
insi prorsus in samretis esse debuerat profecto eius ãm sꝑa¬
tuł ts sreuissũ sit ab eo tamen qui nec fallit nec fallit.
promissũ et i partes distributũ licẽtius spargi poterat e¬
trenis poterat particulis ad salutis consiłia reseruatis illa
diu exetrabilis et horronda demẽtia est ꝙ mescit utrũ sup̃¬
mis necessitatibus suffecturũ sit in ridiculas uanitates
censsupet habundet effundere qua ãmĩ habet ad uiuẽdũ certũ
quoddem habet ille sed modicã qui uero subambiguo mortis im¬
perio est sub quo quidem omes degetis mortales nec ãni nec

Expanded text:
lentemque reor, qui non idem responsurus sit. Responsum probo, lentemque reor, qui non idem responsurus sit. Responsum probo, sed stuporem, quem michi furor hominum parit in hac re, non modo meuslicet in hoc unum ingenia laboresque conveniant, citra verum facundia fessa subsistet. Que tante admirationis causa est? Quia rerum certarum avarissimi estis, incertarum prodigi; cuius contrarium, nisi prorsus insaniretis, esse debuerat. Profecto enim anni spatium, etsi brevissimum sit, ab Eo tamen, qui nec fallit nec fallitur, promissum et in partes distributum, licentius spargi poterat, extremis particulis ad salutis consilia reservatis. Illa omnium execrabilis et horrenda dementia est, quod nescitis utrum supremis necessitatibus suffecturum sit, in ridiculas vanitates, ceu superabundet, effundere. Qui annum habet ad vivendum, certum quiddam habet ille, scilicet modicum; qui vero sub ambiguo mortis imperio est, sub quo quidem omnes degitis mortales, nec anni, nec
Abbreviated transcription (Latin):
si forsitan lapsus sum hoc ditere uolebã mortalibus utor peo
mortalibus nec ĩmodico uastoq desiderio nature rerũ uide
afferre molior ĩtaq gloriam hũam sit exꝑecto ut sciã et me
et illã esse mortales/ a At ꝙͣ periculofa ut hoc prudẽter
sit illud utiliissime qd ꝓpter aurã ĩanem eãq ut ip̃e asseris
periturã semper mansura destituis f haud eriudẽ destituo
sed fortassis differo a At ꝙͣ periculosa dilatio est in tãta
dubii celerctate temporis tãtaq uite fuga. Ad hec em̃ uelim
mithi respondeas si abeo forte qui solus uite mortisq methã
statuit unus dum taxat hodie presixus foret ãms integer
uiuẽdi idq tibi sine ulla dubitatione constaret qualis esse
merperes huiꝯ lima temporis dispensator f. Equidẽ par¬
cissim ꝰ atq diligentissimꝰ sũmoq studio prouiderẽ ne quid¬
nis scrus impenderetur uer uixq aliquẽ tam uesanũ inso¬

Expanded text:
si forsitan lapsus sum, hoc dicere volebam: mortalibus utor pro si forsitan lapsus sum, hoc dicere volebam: mortalibus utor pro mortalibus, nec immodico vastoque desiderio nature rerum vim afferre molior. Itaque gloriam humanam sic expeto, ut sciam et me et illam esse mortales. Ut hoc prudenter, sic illud insulsissime, quod propter auram inanem eamque, ut ipse asseris, perituram semper mansura destituis. Haud equidem destituo; sed fortassis differo. At quam periculosa dilatio est, in tanta dubii celeritate temporis, tantaque vite fuga! Ad hoc enim velim michi respondeas: si ab Eo forte, qui solus vite mortisque metam statuit, unus duntaxat prefixus hodie foret annus integer vivendi, idque tibi sine ulla dubitatione constaret, qualis esse inciperes huius annui temporis dispensator? Equidem parcissimus ac diligentissimus summoqpenderetur, vixque aliquem tam vesanum inso
Abbreviated transcription (Latin):
patet. nec in longum porrigitur locorũq ac temporũ angus¬
tiis coartatur t Intelligo istam ueterem et tritam ia inter
phos fabellam terrã onne pũcti uiꝰ exigui instar effe ami uͫ
infinctis ãnorũ nillibus constare famã uero homine nec puctũ
ispiere nec am̃ Ecteraq huiꝰ gnis quibus ab amore gloriẽ aĩõs
dehortantur sed queso si quid habes ualidius profer hec em̃ rela¬
tu magis spetiosa ꝙ efficatia su expertus neq cm̃ deus fiẽi
cogito qui uel eternitatem habea uel celum terrasq cõplectar
hũana michi satis est ploria ad illã suspiro et mortalis non¬
msi mortalia concupisto a S te si uera memoras infelicẽ
si mõ cupis ĩmortalia si cerrena uero respitis totus es terreus
llctũ est de rebus tius spei nchil est reliquu  Aduertar deꝰ
hanc infaniam semper nio etermtat amore conflagrasse tes¬
tis est nuichi curarũ mearũ mẽs conscia Ẽ ed hoc dipi uel

Expanded text:
patet, nec in longum porrigitur, locorumque ac temporum anguspatet, nec in longum porrigitur, locorumque ac temporum angustiis coartatur. Intelligo istam veterem et tritam iam inter philosophos fabellam: terram omnem puncti unius exigui instar esse, annum unum infinitis annorum milibus constare; famam vero hominum nec punctum implere nec annum, ceteraque huius generis, quibus ab amore glorie animos dehortantur. Sed, queso, siquid habes validius profer. Hec enim relatu magis speciosa quam efficacia sum expertus. Neque enim deus fieri cogito, qui vel eternitatem habeam vel celum terrasque complectar. Humana michi satis est gloria; ad illam suspiro, et mortalis nonnisi mortalia concupisco. O te, si vera memoras, infelicem! si non cupis immortalia, si eterna non respicis, totus es terreus. Actum est de rebus tuis; spei nichil est reliquum. Avertat Deus hanc insaniam! Semper eternitatis me amore conflagrasse testis est michi curarum mearum mens conscia. Sed hoc dixi vel,
Abbreviated transcription (Latin):
solutionis dies sed nõ cassa ratio est quid autẽ stultius ꝙͣ in
rem exitus incerti tantos labores effundere Ecio tamẽ quid
tibi ne ceptũ destituas blanditur spes una peragendi ꝙͣ qui
facile nisi fallor extenuare non possem uerbis eam amplisi¬
care temptabo ut eã uel sic longe imparem tãtis laboribus tu
ostendam finge igitur tibi esse et temporis et oci et tran-¬
quillitat hñde Euauescat oĩs corpor ingenii onñs corporis
langor Cessent fortuẽ impedimẽta Oĩaq int̾ruꝑto scriben¬
di studio impetu sepe ꝓperantẽ calamũ auerterũt felitius
tibi et supͣ uotũ cuncta peruemant Quid tamen tam qͣnde
facturũ esse te iudicas f preclarũ nempe rarũq opus
et epregiul a Nolo minis obluctari preclarũ opus cõcedo¬
tur at ꝙͣto preclarioris impe dimẽtũ si cognosteres quod cu-¬
melioribus curis abstrahit Adde ꝙ hoc ip̃m preclarũ nec late

Expanded text:
solutionis dies, sed non cassa ratio est. Quid autem stultius quam in solutionis dies, sed non cassa ratio est. Quid autem stultius quam in rem exitus incerti tantos labores effundere? Scio tamen quid tibi, ne ceptum destituas, blanditur: spes una peragendi, quam quoniam facile, nisi fallor, extenuare non possum, verbis eam amplificare tentabo, ut eam vel sic longe imparem tantis laboribus tuis ostendam. Finge igitur esse tibi et temporis et otii et tranquillitatis abunde; evanescat omnis torpor ingenii, omnis corporis languor; cessent fortune impedimenta omnia, que, interrupto scribendi impetu, sepe properantem calamum adverterunt. Felicius tibi et supra votum cunta perveniant. Quid tamen tam grande facturum esse te iudicas? Preclarum nempe rarumque opus et egregium. Nolo nimis obluctari: preclarum opus, concedatur; at quanto preclarioris impedimentum si cognosceres, quod cu ab omnibus melioribus curis abstrahit. Adde quod hoc ipsum preclarum neque late
Abbreviated transcription (Latin):
mũ fatigatũ e manibus rapiat atq ita dũ ĩmodice groriã pe¬
tens ge mino calle festinas neutro ꝑuemas ad optatũ Ti¬
mui hoc fateor interdũ graui morbo correptus uicmã mortẽ
expaui nichilin eo stetu sentiens molestius ꝙͣ ꝙ affricã ip̃om
senniex plicitã linquebam ĩtaq alienã dedignatꝰ limã ignibꝰ
eam ꝓpriis mambus mandare decreueram nulli amcorui satu
fidens qui post emissũ spiritũ id in prescaret ꝓpterea ꝙ uirgi¬
liũ nr̃m ab imperatore cesare angusto hac in re sola nõ exau¬
ditũ esse memineram Quid te moror parũ abfuit qũ affri¬
ca p̃ter uicim solis ardores quibus eternũ subiacet ac preter
romanorũ faces quibꝰ ter olim longe lateq pusta est meis etiã
flamis arderet Bed de hoc ãl est eñ amara recordatio Ad¬
uiuas sentẽtiã meã rõne meã narratione hac dilata parũꝑ

Expanded text:
mum fatigatum e manibus rapiat, atque ita, dum immodice gloriam pemum fatigatum e manibus rapiat, atque ita, dum immodice gloriam petens gemino calle festinas, neutro pervenias ad optatum? Timui hoc, fateor, interdum. Gravi enim morbo correptus viciniam mortis expavi, nichil in eo statu sentiens molestius quam quod Africam ipsam semiexplicitam linquebam. Itaque, alienam dedignatus limam, ignibus eam propriis manibus mandare decreveram, nulli amicorum satis fidens, qui post emissum spiritum id michi prestaret; proptereaquod Virgilium nostrum ab imperatore Cesare Augusto hac in re sola non exauditum esse memineram. Quid te moror? Parum affuit quin Africa preter vicini solis ardores, quibus eternum subiacet, ac preter Romanorum faces, quibus ter olim longe lateque perusta est, meis etiam flammis arderet. Sed de hoc alias. Est enim amara recordatio. Adiuvas sententiam meam narratione hac. Dilata parumper
Abbreviated transcription (Latin):
ti quod totũ manis glorie lenociniũ est Et tandem cotidiana ot¬
crepatione nõ contentꝰ que magna licet tẽporis impensa nõ nisi
presentis eui famã promittebat cogitationesq in louginq. tuas
trãsuttẽs famã inter posteros concepisti ideoq manũ ad maiõ¬
ra nõ porrigens librũ historiarũ a rege romulo intitũ cesarẽ opꝰ
ĩmensũ tẽꝑorisq et laboris capacissimũ angressus es Eoq nõ¬
dũ ad ex itũ producto tãtis glorie scimulis urgebaris ad affricã
poetico quodam nauigio tran fiuisti Et nĩc in prefatos affrice
libros sic diligenter incũbis ut alios nõ relinquas ita tota uitã
huis duabus curis ut int̾currẽtes alias ĩiumeras silc̾a ꝓdigus
pretiosissime irreparabilisq rei tribius deq aliis scoibens tuiip¬
suis obluuscens et quid scis an utroq opere in expleto. mora cala¬

Expanded text:
ti, quod totum inanis glorie lenocinium est. Et tandem quotidiana oti, quod totum inanis glorie lenocinium est. Et tandem quotidiana occupatione non contentus, que magna licet temporis impensa nonnisi presentis evi famam promittebat, cogitationesque tuas in longinqua transmittens, famam inter posteros concupisti. Ideoque manum ad maiora iam porrigens, librum historiarum a rege Romulo in Titum Cesarem, opus immensum temporisque et laboris capacissimum, aggressus es. Eoque nondum ad exitum perducto tantis glorie stimulis urgebaris! ad Africam poetico quodam navigio transivisti; et nunc in prefatos Africe libros sic diligenter incumbis, ut alios non relinquas. Ita totam vitam his duabus curis, ut intercurrentes alias innumeras sileam, prodigus preciosissime irreparabilisque rei, tribuis, deque aliis scribens, tui ipsius oblivisceris. Et quid scis an, utroque inexpleto opere, mors cala
Abbreviated transcription (Latin):
cognitione procedendũ ubi noui sꝑ recossus et in accesse late¬
bee et inquisitionũ nullꝰ est teriinus adde ꝙ in hiis que po¬
pulo placoret studiosius claberasti hiis ip̃is placere satagens
qui tibi pre omnibꝰ displicebat huit poematũ illuic historia¬
Lu deniꝙ omis eloquẽtie flosculos carpens quibus aures audi¬
entiũ demulteres ⁊ parce que so hel tacitꝰ audire non ꝑos¬
su nũꝙͣ eo quo pueritibi excesse sciarũ flosculis delcãtꝰ sũ cnul¬
ta em̃ aduersus sũrũ laceratores eleganter accersione dicta
notaui et asenca illũd in pͥms uiro captare flosculos turpe
est et notissimis se fulcire uocibꝰ ac memoria stare ⁊ nec-
ego dũ hoc dico uel ignauiã tibi uel memorie angustras obicio s ed
ꝙ ex hus que legeras floridiora in sodaliũ delicias reseruastĩ et
uelud ex ingenti aceruo in usus amicorũ elegantiora consignas¬

Expanded text:
cognitione procedendum, ubi novi semper recessus et inaccesse latecognitione procedendum, ubi novi semper recessus et inaccesse latebre et inquisitionum nullus est terminus. Adde quod in his, que populo placerent, studiosius elaborasti, his ipsis placere satagens, qui tibi pre omnibus displicebant; hinc poematum, illinc historiarum, denique omnis eloquentie flosculos carpens, quibus aures audientium demulceres. Parce, queso, hoc tacitus audire non possum. Nunquam, ex quo pueritiam excessi, scientiarum flosculis delectatus sum; multa enim adversus literarum laceratores, eleganter a Cicerone dicta notavi, et a Seneca illud in primis: "Viro captare flosculos turpe est, et notissimis se fulcire vocibus ac memoria stare". Nec ego, dum hec dico, vel ignaviam tibi vel memorie angustias obicio; sed quod ex his, que legeras, floridiora in sodalium delitias reservasti, et velut ex ingenti acervo in usus amicorum elegantiora consignas
Abbreviated transcription (Latin):
sermone grant prestu et ambiguo nõ tam quod dicitur ꝙͣ qᵈ
nõ ditatur actendẽdũ est neq eni par ex bñdiot laus et eo ma¬
le dictis reprehensio est Eato igitur famã ml esse aliud ꝙ ser¬
monẽ de aliquo uulgatũ ac sparsum per ora miatorũ ⁊ laude
scu diffintione seu descriptionẽ dici mauis a Estigitur flac¬
cus quidã atq aura uolubilis et quod egrius feras flatꝰ est
hom plurimorũ Ecio cui loquor milliꝰ ꝙ odiosiores esse uul¬
en mores at gesta ppendi uide nũc ꝙͣta iuditiorũ peruer sitas
tis apitem collocasses quo em̃ spectat labor iste ꝑpetuus cõcnue¬
qr glorie ac uehemens impetus studiorũ respondebis forsitan
ut uite tue profutã condiscas at uero iam pridem uite sinuil
et mortis necessaria diditisti Erat ergo potuis quẽ admodum
mactũ illa probuteres experiendo temptandũ ꝙͣ in laboriosa

Expanded text:
sermone, gravi presertim et ambiguo, non tam quid dicatur, quam quid sermone, gravi presertim et ambiguo, non tam quid dicatur, quam quid non dicatur attendendum est. Neque enim par ex bene dictis laus et ex male dictis reprehensio est. Scito igitur famam nichil esse aliud quam sermonem de aliquo vulgatum ac sparsum per ora multorum. Laudo seu diffinitionem, seu descriptionem dici mavis. Est igitur flatus quidam atque aura volubilis et, quod egrius feras, flatus est hominum plurimorum. Scio cui loquor; nulli usquam odiosiores esse vulgi mores ac gesta perpendi. Vide nunc quanta iudiciorum perversitas:tis apicem collocasses! Quo enim spectat labor iste perpetuus continueque vigilie ac vehemens impetus studiorum? Respondebis forsitan, ut vite tue profutura condiscas. At vero iam pridem vite simul et morti necessaria didicisti. Erat igitur potius quemadmodum in actum illa produceres experiendo tentandum, quam in laboriosa
Abbreviated transcription (Latin):
loriã homnnũ et ĩmortalitate nõis plus debito cupis¬
r fateor plane neq hunc appetitũ ullis remẽdiis fre¬
tious tutꝰ sum a te potissimũ expecto a quo maiorũ m uala mor
noueris et si quidẽ forte fediores sũt uerũ ꝗd esse ploriã ierls
quã tatopere en petis edissere ⁊ uescio andiffr cionẽ exrtras
at ea cuui notior est ꝙͣtibi e Tibi uero nom̃e glorie nõtũ res ip̃a
ut ex actibꝰ colligitur essc uidetur incognita nũꝙͣ cm̃ tã adẽter si
nosces optares eerte sine illustre et ꝑuapatam uel in suos ci.¬
ues uel in patriã uel in om̃e gems hom̃i mutatorũ famã quod
uno in loco marco tullio uisũ est siue frequẽtẽ de aliquo famã cũ
baude quod alio loco ait idem utrobiq hlorĩa fanã esse ieꝑeries
Stis antẽquid sit fama ⁊ nõ occurrit id quidem ad pũs et ig¬
nota mn medii proferre metuo Iocoq quod esse ueruis oꝑmor fi¬
luisse maluerim prudenter hit unũ et mõdeste nã in om̃

Expanded text:
loriam hominum et immortalitatem nominis plus debito cupis. Fateor plane, neque hunc appetitum ullis remediis fretibus tutus sim a te potissimum expecto, a quo maiorum michi morbonoveris, etsi quidam forte fediores sunt. Verum quid esse gloriam reris, quam tantopere expetis? Edixere. Nescio an diffinitionem exigas. At ea cui notior est quam tibi? Tibi vero nomen glorie notum, res ipsa, ut ex actibus colligitur, esse videtur incognita; nunquam enim tam ardenter, si nosses, optares. Certe, sive "illustrem et pervagatam vel in suos cives vel in patriam vel in omne genus hominum meritorum famam" quod uno in loco M. Tullio visum est; sive "frequentem de aliquo famam cum laude" quod alio loco ait idem; utrobique gloriam famam esse reperies. Scis autem quid sit fama? Non occurrit id quidem ad presens et ignota in medium proferre metuo. Ideoque, quod esse verius opinor, siluisse maluerim. Prudenter hoc unum et modeste. Nam in omni
Abbreviated transcription (Latin):
in fine ciuilibus discordiis ioritatus famiã suã nota coudelita¬
tꝭ infecerit nobilitate tamẽ et gloria insignis ciuis nõ ꝯsulatꝰ
sed p̃ture tanco minoris rei reꝑulsam cum tulisset sũnia R. p̃
post adeptus et preturas et cõsulatus et imperia nõ tantũ cõ¬
sequi potuit sed donare nõ debet repulsa spe aaffeore auferre
sed afferre sollicitudine ac uirtutẽ acuere que nl tam asperum
quod nõ lemat idq etiam si quando nõ fuerit nõ tame iõ de¬
serenda est ne ꝓꝑter aliũd ꝙͣ ꝓꝑter se ip̃m suũq ꝓpriũ finem
culta uideatur deniq hni repulsas suas fortis ało tulere At
publius rutilius repulsa fois̃ audiea quã passus erat in peti¬
tione consulatus statim morte obiit repentma elige utrũ fq¬
sequi malis
De iniusto domino Capitulũ 3d Dolor

Expanded text:
in finem civilibus discordiis irritatus, famam suam nota crudelitain finem civilibus discordiis irritatus, famam suam nota crudelitas infecerit, nobilitate tamen et gloria insignis civis, non Consulatus sed Preture tanto minoris rei repulsam cum tulisset, summam Reipublice post adeptus, et preturas et Consulatus et imperia, non tantum consequi potuit, sed donare. Non debet repulsa spem auferre, sed afferre sollicitudinem ac virtutem acuere, que nichil tam asperum quod non leniat; idque etiam si quando non fecerit, non tamen ideo deferenda est, ne propter se ipsam suumque proprium finem culta videatur. Denique hi repulsas suas forti animo tulere. At Publius Rutilius repulsa fratris audita, qua erat passus in petitione consulatus, statim morte obiit repentina. Elige utrum sequi malis. 39 DE INIUSTO DOMINO Iniustum do
Abbreviated transcription (Latin):
mo. senatus et popicli sentẽciys iudicato et uatimus catoni illau¬
datus laudatissimo nõ solum ꝑꝑpli amicorũ simulq hostiũ iu¬
ditio sed toto etiã aceromano uolure qd hic dices ut fuit grauia
nõ sut noua que pateris Do Multũ sperabã modicũ nõ meror¬
fa ut multũ quobs merearis dixi iam nõ omña pro merit dari
quid quod semel negatum eid̃ id ip̃m mox cõcessum uidimus
quod in ip̃o de quo loquor scipione accidit repulsarũ duritiem
sepe pertinax uirtus infregit testes sũt enulius paulus metel¬
lus macẽdonicus lucius mũmius qui ꝯsulatus repulsam pas¬
si om̃es ñdem spetio sissimis ꝯsulatibus ac trĩphis postmodi.
honestati sius ciuibus quibus contemptiũ fuebãt spectaculo
fuere nũquid ad id peruenturi si repulsas ppłi lamẽtꝭ potiꝰ
acerbare ꝙͣ uirtutibus Iuperare uoluissent lutius silla ꝙͣius

Expanded text:
mo, Senatus et populi sententiis iudicato. Et Vatinius Catoni, illaumo, Senatus et populi sententiis iudicato. Et Vatinius Catoni, illaudatus laudatissimo, non solum populi amicorum simulque hostium iudicio, sed toto etiam Ciceroniano volumine. Quid hic dicis? Ut sint gravia, non sunt nova que pateris. Multum sperabam, modicum non mereor. Ut multum quoque merearis, dixi iam, non omnia pro meritis dari. Quid quod semel negatum, eidem id ipsum mox concessum vidimus? Quod in ipso de quo loquor Scipione accidit, repulsarum duritiem sepe pertinax virtus infregit. Testes sunt Emilius Paulus, Metellus Macedonicus, Lucius Mummius, qui Consulatus repulsam passi omnes, iidem speciosissimis consulatibus ac triumphis postmodum honestati, suis civibus quibus contemptui fuerant, spectaculo fuere, numquam ad id perventuri si repulsas populi lamentis potius acerbare, quam virtutibus superare voluissent. Lucius Silla, quamvis
Abbreviated transcription (Latin):
uorabilis rerũ iudex multi se indignos dicũt pauci credũt¬
Do. Poroue rei patiõr repulsam ra Multꝭ parua negata
magna ultrs oblata uidimꝰ si repulsis ꝯpensentur munea
fortune lances equabũt. sed uos illas ing indignatione
augetꝭ hec obliuione ac dissimulatione minuiãt / dignus
eram ut arbitror nõ repelli Ra ͨ ut sic ita an tu omia pro
dignitate homi dari extimas aut negari utniã ita ess
ut et plures bonos, spes pniii et pauciores malos facerẽt
metus pene sed no ita est amor odiu cupiditas affectus
inconditi cũcta permiscuere inte uno foreune scilũ ꝑubli¬
cũ uis mutariꝰ et nõ te potius ad cõem cursum huãmiꝰ mo¬
ris inflecti Do Quãto indignior michi anponitier ꝯpetitor Raᵒ
Et .l. flanuimꝰ mox ob indignũ facinus udicandus et ordine se¬
natorio amouẽdus Sopioni nasire prelatus fuit uiro om opti¬

Expanded text:
vorabilis rerum iudex. Multi se indignos dicunt, pauci creduntvorabilis rerum iudex. Multi se indignos dicunt, pauci credunt. Parve rei patior repulsam. Multis parva negata magna ultro oblata vidimus. Si repulsis compensentur munera, fortune lances equabuntur, sed vos illas indignatione augetis, hec oblivione atque dissimulatione minuitis. Dignus eram, ut arbitror, non repelli. Ut sit ita, an tu omnia pro dignitate hominum dari existimas ac negari? Utinam ita esset, ut et plures bonos spes premii, et pauciores malos faceret metus pene! Sed non ita est. Amor, odium, spes, cupiditas, affectus inconditi cuncta permiscuere. In te uno fortune stilum publicum vis mutari, et non te potius ad communem cursum humani moris inflecti. Quanto indignior michi anteponitur competitor! Et Lucius Flaminius, mox ob indignum facinus iudicandus, et ordine Senatorio amovendus, Scipioni Nasice prelatus fuit, viro omnium opti
Abbreviated transcription (Latin):
terre et omis uita homi plena est do Pudendo patior repul¬
samspudend nichil preter culpã quẽ pudorẽ tibi inferre po¬
cuit quod tui nõ erat arbiton dõ. Repulsam ꝑatior unde
nõ credidi Rõ Crcdulitas incerta est certa aut̃o res nõ pos¬
se quod petitur negare nõ est liberiꝰ sed sexui nõ posse re¬
pulsam pati nõ est ciuis sed tyram To Optate sperateq
rei passus sum repulsam rõ si quidꝙͣ sperat cupiĩt ho¬
mines assequẽtur dni essent om̃es Tu uero ut indigna¬
tiones multas ac dolore fugias repulsaꝵ disce optare pos¬
sibilia et honesta nõ assequi uelle quidꝙͣ in ꝯsultꝰ et inexple¬
bilis appetitus optauenit quid spes uana suggesserit eo Nõ¬
tm̃ repulsus ego sed indignus michi añpositus fuit᷑lee
quotiens indigni dignissimis preferũtur et quociẽs indig¬
nos idignissimi udĩcãt alienarũ seuerier suayũ quisq fa¬

Expanded text:
terre et omnis vita hominum plena est. Pudendam patior repulterre et omnis vita hominum plena est. Pudendam patior repulsam. Pudendum nichil preter culpam. Quem pudorem tibi inferre potuit, quod tui non erat arbitrii? Repulsam patior unde non credidi. Credulitas incerta est, certa autem res. Non posse quod petitur negare, non est liberi, sed servi. Non posse repulsam pati, non est civis, sed tyranni. Optate sperateque rei passus sum repulsam. Si quicquid sperant cupiuntque homines assequerentur, dii essent omnes; tu vero ut indignationes multas ac dolorem fugias repulsarum, disce optare possibilia et honesta, non assequi velle quicquid inconsultus et inexplebilis appetitus optaverit, quicquid spes vana suggesserit. Non tantum repulsus ego, sed indignus michi antepositus fuit. Et quotiens indigni dignissimis preferuntur? et quotiens indignos indignissimi iudicant, alienarum severior, suarum quisque fa
Abbreviated transcription (Latin):
Epulsam passus indignor Roc̃ uis ne ergo queeũꝙ po¬
posseris adipisti ita ut negari tibi nchil possit uide
ne intollerande superbie sit hoc uelle Memmisse mag¬
ni pompeñ decuisset quo nestio an cuus maior us¬
ꝙ̃ fuit de quo tame scriptu est Queq darĩ uoluit sibi posse
negari ꝙ̃ multa cesaribus supͣ huanã magnitũdine sũmo et
imperro glosis negata cognorumꝰ et tu gr̃auit̾ unã aut alte¬
ram fers repulsam demq ꝙͣ multa cotidie deus possct ab ho¬
mĩne nulliꝰ reiindigens nec impetrat Doͭ Non possũr equo
aĩo repulsam patiCur petendi tibi arrogas licentiã et ne¬
gaendi aliis erpis libertatem quod ⁊ sepe indigna petitio dig¬
nã repulse p̃buit mam Quid ꝙ sepe etiã petenti repulsa uti¬
de cuuiscũꝙ potius culpã esse ꝙͣ tuã Do unde nõ merui re¬
pulsam culi Ra ͦ uulti se magna meritos putãt unde penicꝰ
nõ merentur hinc repulse dolor hinc querele iste quibus orbis

Expanded text:
epulsam passus indignor. Vis ne igitur quecunque poposceris adipisci, ita ut negari tibi nichil possit? Vide ne intolerande superbie sit hoc velle. Meminisse Magni Pompei decuerat, quo nescio an quis maior umquam fuit, de quo tamen scriptum est: Queque dari voluit, voluit sibi posse negari. Quam multa Cesaribus, supra humanam magnitudinem summo etiam imperio gloriosis, negata cognovimus: et tu graviter unam aut alteram fers repulsam? Denique quam multa quotidie Deus poscit ab homine nullius rei indigens, nec impetrat? Non possum equo animo repulsam pati. Cur petendi tibi arrogas licentiam, et negandi aliis carpis libertatem? Quid quod sepe indigna petitio, dignam repulse prebuit materiam? Quid quod sepe etiam petenti repulsa utide cuiuscunque potius culpam esse quam tuam. Unde non merui repulsam tuli. Multi se magna meritos putant. Unde penitus nichil merentur; hinc repulse dolor, hinc querele iste, quibus orbis
Abbreviated transcription (Latin):
est homo Ga pre iugiñi bonũ habeo Ra Rarus est p̃iugnuo bonꝰ
amor sed uttritus Ga bonus est p̃ĩngnus michi raᵈ ui sit
bomns quõs ao te msi forsan ut ꝯugꝭ promirator gaudest
em ꝙ uirtus aliena ꝯtulerit nisi ut tuorũ si quos genueris
pañdat ignania Ga preniguus est michi optimus atq fidis¬
simꝰ et nuli filio secũdus raᵒ fieri ũ quĩdem potest talis

Expanded text:
arus est privignus bonus, rarior est vitricus. Bonus est privignus michi. Ut sit bonus, quid ad te? Nisi forsan ut coniugis procurator gaudes. Tibi enim quid virtus aliena contulerit, nisi ut tuorum si quos genueris pandatur ignavia? Privignus est michi optimus atque fidissimus et nulli filio secundus. Fieri id quidem potest: talis
Abbreviated transcription (Latin):
suis imisexit quos et si moriens hortetur ita uiuere ne ĩpe
meliores filios ad optussi uideatur ꝙ̃ genisse seꝑt tñ meli¬
dres aidoptantur ꝙ quinũt᷑: neq id mr̃oũ tũ illiẽo exꝑritia¬

Expanded text:
suis immiserit, quos etsi moriens hortetur ita vivere, ne ipse suis immiserit, quos etsi moriens hortetur ita vivere, ne ipse meliores filios adoptasse videatur quam genuisse, sepe tamen meliores adoptantur qu
Abbreviated transcription (Latin):
pedissequa est nacture et cũ sit illa nobilior hec cautior
quodq illa suis ꝯsilio gignẽtis casu quõdã hec adop¬
tantꝭ certo nuditio operatur Sa de doptione bonũ filiũ
quesuui Ra Debiusti id quid si neglectũ nõ ut gentura sit electio
extusabilis nichl habes in quigem inchil in fortuna quod retorq̃¬
as Gafilue adoptaui fa ͤ Oportunuĩ hoc ñt subsidiũ nuili reper¬
tum iire multꝭ utile multꝭ fuissi pestifcbũ constat bonũ filiũ
adoptouit utrna sed tomariũ in sua adoptione decep̃tũ quib a
striptoribus uisum st̃io nã augustũ in agorppe nepotis ãdoꝑ¬
tione circũnẽtił̃ mox sequicta teseatur abdicatio in tylerii aũt
uel aadoptione uel successions tĩõ deceptũ sed suorũ mortibus
pene toactũ uideo quod et sermo eius inditat et p̃fatio teste
at micipsa ille cius ꝓciulo aute memini prorsus infelix adop-¬
tatior fuit que nõ fiłlũ sed funestum dracone ug̃re filiis ꝓ

Expanded text:
pedissequa est nature et cum sit illa nobilior, hec cautior quodque illa sine consilio gignentis casu quodam, hec adoptantis certo iudicio operatur. Adoptione bonum filium quesivi. Debuisti id quidem; si neglectum, non ut genitura sic electio excusabilis. Nichil habes in coniugem, nichil in fortunam quod retorqueas. Filium adoptavi. Opportunum hoc nature subsidium, civili repertum iure, multis utile multisque fuisse pestiferum constat. Bonum filium adoptavit Nerva, sed Traianum in sua adoptione deceptum quibusdam scriptoribus visum scio. Nam Augustum in Agrippe nepotis adoptione circumventum mox secuta testatur abdicatio, in Tiberii autem vel adoptione vel successione non deceptum, sed suorum mortibus pene coactum video, quod et sermo eius indicat et prefatio testamenti. At Micipsa ille cuius paulo ante memini, prorsus infelix adoptator fuit, qui non filium, sed funestum draconem regie filiisque
Abbreviated transcription (Latin):
uulgi tedia cecta frigus estum soles mibres arceant t¬
res aeree uolucribus donius ampla fuperbie referta cu¬
pidini nullũ uirtus sperm̃t habicaculum nisi uiciis
occupatum De peranguste habito ra uis ne tibi donus
om̃is amplissima uideatur sepulcrum cogita T̃
De cart̾e

Expanded text:
vulgi tedia, frigus, estum, soles, imbres arceant, tvulgi tedia, frigus, estum, soles, imbres arceant, turres aeree volucribus, domus ampla superbie, ornata luxurie, referta cupidini; nullum virtus spernit habitaculum, nisi vitiis occupatum. Peranguste habito. Vis ne tibi domus omnis amplissima videatur? Sepulchrum cogita. 64 DE CARCE