comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sed ambulabat, hoc est mou&ur delocosuo. qui nobis anteste terrt:
postquam nos moti fuerimus: &ipse nobiscum pariter commou&ur
denique & adam quam diuinpare diso fuit & legem seruabat. sta¬
bateids̃ : postquamuero tnensgressus est. Audiun uocem dĩ am¬
bulantis in panediso: uisdre quiambulabateids̃. quid eidisit.
adamubi est : qui antestantem dm̃ non fugerat postea ambulan¬
iem fugit : diximus destante diximus deambulante: dicamus
esedente: Quando cumque sedens inducrtur ds̃. dupligter inducrtꝰ
rex regnans inducitur : quando uero qua suudex inducitur ⁊ hro¬
nipositi sunt & libriaperti sunt. indanihel scrigtumest: quid dicitꝰ¬
tr honiposni sunt: hocest dñs quasi iudex sediturus: & omnia¬
openo lecturbs libri quamodo complicatisunt Tunc aperiantur
omne quod facimus quod loquimur quod cogitamus &iam de
deocioso uerbo red dituri sumus netionem : scriptum est in li¬
bris dĩ putat aliquis librosesse in cȩlo ubi scribuntur peccata

Expanded text:
sed ambulat: hoc est, movetur de loco suo, qui nobis ante steterat. Postquam nos moti fuerimus, et ipse nobiscum pariter movetur. Denique et Adam quamdiu in paradiso fuit, et mandatum servavit, stabat ei Deus. Postquam vero transgressus est: audivit vocem Dei ambulantis in paradiso. Vis scire quia ambulabat ei Deus? Quid ei dixit? Adam, ubi es? Qui ante stantem Deum non fugerat, postea ambulantem fugit . Diximus de stante, diximus de ambulante, dicamus de sedente. Quandocumque sedens inducitur Deus, dupliciter inducitur. rex regnans inducitur. Quando vero quasi judex inducitur: throni positi sunt, et libri aperti sunt, ut in Daniele scriptum est: Quid dicitur? Throni positi sunt, opera relecturus. Libri qui modo complicati sunt, tunc aperientur. Omne quod facimus, quod loquimur, quod cogitamus, etiam de otioso verbo reddituri sumus rationem. Scriptum est in libris Dei. Putat aliquis libros esse in coelo, ubi scribuntur peccata
Abbreviated transcription (Latin):
steit insina goga deorum: malta sunt schemata
firquenter enim sedemus in terdum stams in terdum
iemus interdum currimus interdum ambulamo
ia &ds̃ describitur prouari&ate hominum culatua¬
tus ipsius diuersus inducitar si scĩ samus & sumus similes mor¬
si dientur ad nos tauero hiestamecum: Hocenim disrtd ad mos¬

Expanded text:
stetit in synagoga deorum. Multa sunt schemata. Frequenter enim sedemus, interdum stamus, interdum jacemus, interdum currimus, interdum ambulamus, ita et Deus describitur pro varietate hominum, et status ipsius diversus inducitur. Si sancti sumus, et sumus similes Moysi, dicitur ad nos: Tu vero hic sta mecum . Hoc enim dixit Deus ad Mo
Abbreviated transcription (Latin):
iudices quos egodp̃uocabam. untiosuo mali iudices. appellatis
Nescierunt me : neque in tellexerunt. iudicium meum: in te¬
nebris ambulant: qui adere liquerunt lucem. propterea inte¬
nebris ambulant ego dixi uosestis lux huius mundi. & uos
declinatis aluce. & facuestis tenebrae, quiergo hoc fecerunt.
uideamus qui drequitur: mouentur omnia. funda menta
terre. uid&e principes mali: qualem habeant raributionẽ
proptermalos iudices temtre fundamenta quatiuntur
hoc interim diximus primum saecundum litteram qnm̃
totius orbis concussio proptermalos iudicesuenit: dicamus
uutem & aliter: mouebuntur omnia. fundamenta tentee

Expanded text:
judices. Quos ego deos vocabam, vitio suo mali appellati sunt. judices. Quos ego deos vocabam, vitio suo mali appellati sunt. Nescierunt me, neque intellexerunt judicium meum: in tenebris ambulant. Quia dereliquerunt lucem: propterea in tenebris ambulant. Ego dixi: vos estis lux mundi, et vos declinastis a luce, et facti estis tenebrae. Quia ergo hoc fecerunt, videamus quid sequitur. Movebuntur omnia fundamenta terrae. Videte, principes mali qualem habent retributionem. Propter malos judices, terrae fundamenta quatiuntur. Hoc interim diximus primum secundum litteram: quoniam totius orbis concussio propter malos principes venit. Dicamus autem et aliter: Movebuntur omnia fundamenta terrae
Abbreviated transcription (Latin):
non considemitis causam non considenttis iudiciam: selper¬
sonas corum qui habent causas: uerbi ciusa siuenerit pauper
habens iustum negotium & uenerit diues habens malum negou
uos personas aspicitis: non ne gotium: hoc interim secundum unã
interprcetationem: cxterum est alia interpmi&atio sacrrtior
solent inteatris unus hemo frequenter diuersas habere perso¬
nas nunc ingreditur inmulierem: nunc inuirum. nunc inre¬
gem: & qui inregem processeret: rursum inseruo procedit
dixit exemplum ut de carnali uenire possimus ad spiritalem
& nos diuersas personas accipimus: quando enim inescor : per¬
sonam leonis ad sumo: quandores alienas rapio lupipersonam
ad sumo: quando uero crudelissum & interficio. ad sumoper¬
sonam crudelis: sed quo modo qui sunt peccatores: in peccatis
lis sum: habepersonam humilis: infelix est: quiplures in malo
hab& personas felix quidiuersas personas hab& in bono: Nes¬
cierunt neque intellexerunt intenebris ambulant: quimali

Expanded text:
non consideratis causam, non consideratis judicium, sed personnas eorum qui habent causas. Ac si dicat: Si venerit pauper, habens justum negotium, et venerit dives, habens malum negotium: vos personam aspicitis, non negotium. Hoc interim secundum unam interpretationem. Caeterum est et alia interpretatio sacratior. Solet in theatris unus homo frequenter diversas habere personas: nunc ingreditur in mulierem, nunc in virum, nunc in regem, et qui in regem processerat, rursum in servo procedit. Dixi exemplum, ut de carnali venire possimus ad spirituale. Et nos diversas personas accipimus. Quando enim irascor, personam leonis assumo. Quando res alienas rapio, lupi personam assumo. Quando vero crudelis sum et interficio, assumo personam crudelis. Sed quomodo qui sunt peccatores, in peccatis lis sum, habeo personam humilis. Infelix est, qui plures in malo habet personas. Felix est, qui diversas personas habet in bono. Nescierunt neque intellexerunt, in tenebris ambulant. Qui? Mali
Abbreviated transcription (Latin):
te: Propterea & surge : ut credatinte plurima multtudo: Cũ onm
x surrxeris : quid aliud de pure camur : reuertere ad patrem:
Et ꝓpt̃ hanc in altũ regredere: Proqua: simagoga populorũ: Quod
mostuus es nobis mortuus es : quod resurrexisti : nobisres urr &¬
isti: quod ascendisti ad patre. nobis ascendisti : & ꝓpt̃hanc in altum
regredere: Nemo ascendit in caelũ: nisi quidecuelo descendii: filiis
hominis quiest incuelo: Iudicame dnẽ secundũ iustiuã : & secundũ

Expanded text:
 Propterea exsurge, ut credat in te plurima multitudo. Cum ergo exsurrexeris, quid aliud deprecamur, nisi revertere ad patrem? Et propter hanc in altum regredere. Pro qua? pro synagoga populorum. Quod mortuus es, pro nobis mortuus es: quod resurrexisti, nobis resurrexisti, quod ascendisti ad Patrem, nobis ascendisti. Et propter hanc in altum regredere. Nemo ascendit in coelum, nisi qui de coelo descendit, filius hominis, qui est in coelis. Judica me, Domine, secundum
Abbreviated transcription (Latin):
quẽ oditds̃ qui sestille quẽ oditds̃ quioper antur iniquitatẽ : Sienĩ
omnes peccimus : & qui cũque peccat odio hab&ur adõ: ergoo diohabonur
adño : Siaut ẽ odio habemur adño: quomodo gretia saluai sumus:
O distiomnes quio penentur iniquitatẽ : Nondix̃ qui operati sunt ini¬
quitatẽ: sed quioperentur iniquitatẽ : Qui ꝑseuerant in peccato illi

Expanded text:
uem odit Deus. Quis est ille quem odit Deus? qui operatur iniquitatem. Si enim omnes peccamus, et quicumque peccat, odio habetur a Deo, ergo odio habemur a Domino. Si autem odio habemur a Domino, quomodo gratia salvati sumus? Odisti omnes qui operantur iniquitatem. Non dixit qui operati sunt iniquitatem, sed qui operantur iniquitat
Abbreviated transcription (Latin):
auꝑfuit: ut nos diuites facer& : Ille accepit ꝓ nobis plig̃i : ut nos uerbe¬
uru nondoleremus: Quoties cumq cedimur: p̃beanus m axillam
ambulamus . repente subt nxhimur : Ego ipse qui uobis hodieloquor
und lorũtur it mracinis. secundum corporis natunrm tenir
&cinissumus: Tenires : & inemamibis: Etienrgloriatur:
contixfactor in suum: Sequitur . qnm̃ tuboie dices iustum
Benedices infuturo ergo difertur beatitudo : Dñ e ut scuto bone¬
uoluntatis coronastinos : Apud seculum aliud ÷ scutum aliud
coroni. Apud dm̃ uero ipseest scutum nostrum ipscest & corona
Quiniscutum proregit: quasid s̃ coronat: Ipicest scutum nostrũ
ipitest & corona nostra: Et hocdicit dñe ut scuto bone uolunta
uis coronstinos: Protexistinos scutotuo & protectiotia corona
& deprecemurillum ut inbone uoluntitesua ipsent scur un

Expanded text:
Pauper fuit, ut nos divites faceret. Ille accepit pro nobis plagam, ut nos verbePauper fuit, ut nos divites faceret. Ille accepit pro nobis plagam, ut nos verberati non doleremus. Quotiescumque caedimur, praebeamus maxillam, ambulamus, repente subtrahimur. Ego ipse qui vobis hodie loquor,Quid gloriatur terra et cinis? Secundum corporis naturam, terra et cinis sumus. Terra es, et in terram ibis; et terra gloriatur contra factorem suum. Sequitur. Quoniam tu benedices justo. In futurum ergo differtur beatitudo. Domine, ut scuto bonvoluntatis, etc. Apud saeculum aliud est scutum, aliud corona: apud Deum vero ipse est scutum, ipse est et corona, quasi scutum protegit, quasi Deus coronat, ipse est scutum nostrum, ipse est et corona nostra: et ob hoc dicit: Domine, ut scuto bonae voluntatis tuae coronasti nos. Protexisti nos scuto tuo, et protectio tua corona  agamus Deo, et deprecemur illum, ut in bona voluntate sua ipse sit scutum
Abbreviated transcription (Latin):
ue rom pure sentiluge mus: ut insiturcrideamus. Inaaernum
xultibunt. Quacerit gultitios cõrumirorum & in habrabis incis
eliceserunt : quixpm̃ hos pitem habere merebuntor: &in habita¬
bis in eis. Felices qui tibernaculum xpĩerum: & glortabuntur
in teomnes quidiligunt nomentuum: Quicumque diligidnm
quidiligunt Vbicumq: enim timonest: ib moncst dilcitio : Persecta
quippedilecno foras mitut iimorem: Qoicumquȩ eniidilrgunt
nomendñ illigloriabuntur: Gloriabuntur futuncestbeautudo
nrũ Totum quod ꝓmitiitur de futuro est Aluregnent: aliiponi¬
deant: aliiglorientur nos incsamus miseri : in postea felicessimus
equamus xpmndnm̃: Quidicit se in xpocrede re : deb& quomodo ille
Vonuenit irtlauarentur illipedes. sedird an ir & pedes discipulorum
onuenitut eden sedut: eder&ur: Nonde ditalapim. sed accepit: non
crucifixit: sederuo fixus est: Non alios occidit: sedipsepassus est

Expanded text:
Nos vero in praesenti lugemus, ut in futuro rideamus. In aeternum Nos vero in praesenti lugemus, ut in futuro rideamus. In aeternum exsultabunt. Quae erit exsultatio sanctorum virorum? Et inhabitabis in eis. Felices erunt qui Christum hospitem habere merebuntur: felices qui tabernaculum Christi erunt. Et gloriabuntur in te omnes qui diligunt nomen tuum. Quicumque diligit Deum, enim timor est, ibi non est dilectio. Perfecta quippe dilectio foras mittit timorem. Quicumque enim diligunt nomen Domini, illi gloriabuntur. Gloriabuntur. Futura est beatitudo nostra: totum quod promittitur de futuro est. Alii regnent; alii possideant; alii glorientur. Nos hic sumus miseri, ut postea felices simusum nostrum. Qui dicit se in Christo credere, debet quomodo ille Non venit ut lavarentur illi pedes, sed ut lavaret pedes discipulorum. Non venit ut caederet, sed ut caederetur. Non dedit alapam, sed accepit. Non crucifixit, sed crucifixus est. Non alios occidit, sed ipse passus est.
Abbreviated transcription (Latin):
habeant iinamcogitationem: Secundum multitudi¬
nem impi&atumcorum: xpellecos. Nondixitun de
eos epellit Decuelo eos &pellat: d&emreos &pellat:
Debema sergo legere. secundum multitudinẽ impi&a tũ corũ
xpelleeos Quod dicit hocestabimpi& nibus suis multis: ꝓpr̃
tuanimis ericordiam e pellecos Hoc est : nonsint inmulus
impi&atib suis: Porest &alit̃ intp̃tari: Qnm̃ plurimum
impufuerunt. & noluerum decidere a cogitationibus suis: &
impi&ates impi&atibusaugent : & cotudiecongregant : & plure s
habent impi&ates. propterea &x pelle eos: Vnde : ab ea quaehere¬
duleidinis: uicios uouertuntu inamaritudinẽ: &la&entur
omines : quis penentinte : Illipereant: ecclesusticila&enur:
nauiernũ : eultibunt: Hic in a&ernũ ñ de p̃senti s aeculo debe¬
imusdicere : sed defuturo: Doiq ñ dixit ins aeculo exultant
sedacultabst. defuturo dicitur Hice nimi

Expanded text:
habeant unam cogitationem. Secundum multitudihabeant unam cogitationem. Secundum multitudinem impietatum eorum expelle eos. Non dixit, unde eos expellat: de coelo eos expellat, de terra eos expellat: bemus ergo legere: Secundum multitudinem impietatum eorum expelle eos. Quod dicit, hoc est: Ab impietatibus suis multis propter tuam misericordiam expelle eos, hoc est, non sint in multis impietatibus suis. Potest et aliter interpretari: Quoniam plurimum impii fuerunt et noluerunt decidere a cogitationibus suis, et impietates impietatibus augent, et quotidie congregant, et plures habent impietates, propterea expelle eos. Unde? Ab ea quae haeredulcedinis vitio suo vertunt in amaritudinem. Et laetentur omnes qui sperant in te. Illi pereant, et ecclesiastici laetentur. In aeternum exsultabunt. Hic, in aeternum, non de praesenti saeculo debemus dicere, sed de futuro. Denique non dixit, in saeculo exsultant, sed exsultabunt, de futuro dicitur. Hic enim
Abbreviated transcription (Latin):
mopos sit indice si ꝑferant ante christum : Lucem ꝓferunt ut
celant tenebras uit ꝑlucem ducant ad tenebras.
sciante respicere Reshumanas Qui iudicaturus infinees
&iam in prerente iudica. que generili teriudicaturus ÷ nuncex
parte iudica: Qui patrem sentire nolunt: sentiant iudicem :
iudica illos ds̃ Quare qua causa sequitur. Decedantaco¬
gitationibus suissienimi in p̃sentȩ reddideris illis quod ie¬
rentur incipi ent recedereamalis cogitationibus suis. Quam¬
dute iudicem nansentiunt nantiment. Decidant a cogitatiob
suis. Egregie dixit a cogitationibus sis :¬
Rtda en heraici: inmutant dogmata sua Denique
atutalenasticus descripturis eruditus contenderra
conracos &descripturisscĩs coargueriteos: statim
requirunt quod aliud nouum dogmarepperiaNT
Nonquerunt quomodo saluentur : sed quomodo supe¬
reni. Propterea nunc dixit: decidanta cogitationi

Expanded text:
mo possit induci, si proferant Antichristum. Lucem proferunt, ut mo possit induci, si proferant Antichristum. Lucem proferunt, ut celent tenebras, ut per lucem ducant ad tenebras. sciunt te respicere res humanas. Qui judicaturus in fine es, etiam in praesenti judica. Qui generaliter judicaturus es, nunc ex parte judica. Qui patrem sentire nolunt, sentiant judicem. Judica illos, Deus. Quare? qua de causa? Sequitur: Decidant a cogitationibus suis. Si enim in praesenti reddideris illis quod merentur, incipiunt recedere a malis cogitationibus suis: quamdiu te judicem non sentiunt, non timent. Decidant a cogitationibus suis. Egregie dixit, a cogitationibus suis. Quotidie enim haeretici immutant dogmata sua. Denique si vir ecclesiasticus de Scripturis eruditus contenderit contra eos, et Scripturis sanctis coarguerit eos, statim requirunt, quomodo aliud novum dogma reperiant. Non quaerunt quomodo salventur, sed quomodo superent. Propterea nunc dixit. Decidant a cogitationi
Abbreviated transcription (Latin):
ueritas. describuntur heretici describiitur uunantu
losus quem ab ominabi turds̃. Non ÷ in oreeorum ueritas nonl
bent xp̃m ueritatem in oresuo : quia nec in cordehabent.
coreorum uanum ÷. Melius hab& in ebraico coreorum eaporabri
Vereenim. Insidiatur corhereticorum Omnibus quos decce¬
pit. Sepulcrum patens ÷ guttor eorum. Infelices sunt hereuci
qui sepul chra sunt dealbata plenaossibus mortuorum
epulchrã patens ÷ gut tor eorum : Arriur eonomius ceteri her&i¬
ci. linguas sasitas habent. faucessuas sepulchrum habent. Sepul¬
chrum patens ÷ guttor eorum. Aegregiae dixit patens: Quando¬
enim cumq uult aliquis deceptus intrare paratus ÷ heretcus
& suscipit. Num quam hereticicludunt ossuum sed semꝑ ape¬
lo seagebant
Aliud in corde tenebant: aliud insermone polli¬
cebantur.
Piaetatem loquebantur & impi&atem caelebant.
Xp̃m loquntur & occultant antȩ xp̃itum. Sciunt enim quod ne¬

Expanded text:
veritas. Describuntur haeretici, describitur vir sangveritas. Describuntur haeretici, describitur vir sanguinarius et dolosus, quem abominabitur Dominus. Non est in ore eorum veritas. Non habent Christum veritatem in ore suo, quia nec in corde habent. Cor eorum vanum est. Melius habetur in Hebraeo ἐπίβουλον. Vere enim insidiatur cor haereticorum omnibus quos decipit. Sepulcrum patens est guttur eorum. Infelices sunt haeretici, qui sepulcra sunt dealbata, plena ossibus mortuorum. Sepulcrum patens est guttur eorum. Arius, Eunomius, et caeteri haeretici linguas sagittas habent: fauces suas sepulcrum habent. Sepulcrum patens est guttur eorum. Et recte dixit, patens quandocumque enim vult aliquis deceptus intrare, paratus est haereticus, et suscipit. Numquam haeretici claudunt os suum, sed semper apelose agebant. Aliud in corde tenebant, aliud in sermone pollicebantur. Pietatem loquebantur, et impietatem celabant. Christum loquuntur, et occultant Antichristum. Sciunt enim quod ne
Abbreviated transcription (Latin):
sericordiaetuae. In troibo indo muntuam. Illi imquita tesua egrediuNT
dedomotua. Ego intua miseri cordia ingredior indomũtuam. In troibo
indomum tuam quae ẽ ecclesa ad orabo ad templum sc̃m̃tiuim intimo¬
retuo Ipsa est domus quae & templum. Dñe diducme iniustiuiatua
propter in imicos meos. Ego autem cupio intrare indomum tuam.
Etuolo intrare ꝑuiamtuam rectam. sed qm̃ continuatũs semitis scanda¬
laponunt inimicimei & mein domumtuam irecupientem laqua eos
ponunt initinere : ꝓpt̃ ea quaesote ut tu dirigas pades in cosusq ad finẽ¬
uiam tuam. Meum ÷ pedesponere inuiatua tuum÷ corrigere gres¬
sus meos. Propt̃ in imicos meos dirige in conspectumeo inam tuam:
Hoc ÷ uiamtuam rectam facꝓpt̃ in imicosmeos qui in sidian turmihi:
Quae ÷ autem is tauia. lectio scripturarum: Hoc ÷ ne inscripturistuis
ꝑ quas in gredicupio in eoclesiamtuam. corruam. Omnis enim qui
male intellegit scripturus. inuiadĩ corruit. Qnm̃ non ÷ in orecorum

Expanded text:
sericordiae tuae, introibo in domum tuam. Illi in iniquitate sua egrediuntur de domo tua, ego in tua misericordia ingrediar in domum tuam, Introibo in domum tuam, quae est Ecclesia. Adorabo ad templum, etc. Ipsa est domus quae et templum. Domine, deduc me in tua justitia. Ego autem cupio intrare in domum tuam et volo intrare per viam tuam rectam; sed quoniam continuata semitis scandala ponunt inimici mei, et mihi in domum tuam ire cupienti, laqueos ponunt in itinere; propterea, quaeso te, ut dirigas pedes meos usque ad finem. Meum est pedes ponere in via tua: tuum est corrigere gressus meos: Propter inimicos meos dirige in conspectu tuo viam meam. Hoc est, viam tuam rectam fac propter inimicos meos, qui insidiantur mihi. Quae est autem ista via? Lectio Scripturarum, hoc est, ne in Scripturis tuis, per quas ingredi cupio in Ecclesiam tuam, corruam. Omnis enim qui male intelligit Scripturas, in via Dei corruit. Quoniam non est in ore eorum
Abbreviated transcription (Latin):
p̃care: Queritur iste chusi quomodo filius sit gemini quomo¬
do dubolus axhiops. filius sit dextere: quod ai& hiops est uitio
suo est quod filius dextere est creatus adõ: Rec tedeisto dicitur
si fecustud: Ecceuenit princeps mundi istius & noninuenit

Expanded text:
pretamur. Quaeritur, iste Chusi quomodo filius sit Jemini: quomopretamur. Quaeritur, iste Chusi quomodo filius sit Jemini: quomodo diabolus Aethiops filius est dextrae? Quod Aethiops, vitio suo est: quod filius dextrae est, creatus a Deo: recte de isto dicitur:si feci istud. Ecce vir princeps mundi istius: et
Abbreviated transcription (Latin):
mutire non poreit denique quid dicit: dñe dẽ meus sifecustud
hoc est si fcculli aliquimali: Si est iniquitas ininanibus meis:
si reddidi retribuentibus mihi mala: Videquid dicat: Ego pro
malis bonareddidi: illi probonis mala : Manifestum estigitꝰ
speraui: Noniperaui ingladiomeo nonsperauinuir tutemea
sed iperaui: in auxiliotuo: Nequandoripiat s ut leo animã meã:
Hoc conuenit sali absalon non conuenit: Quomodo enim poterit
absalon leoneni uocare de quodicit. parcirepuero meo absa lon
sibiillum puerum uocat: & quasi in fantulum & ignorantem
quomodo hic leonem p̃dicat: hoc iterim secundum istoriam
& multa sunt quedicantur: Et totus psalmus in ꝑsona saul
interpraetari porest: Ceterum qui a nobis cura est: non solum
secundumistoriam sed & secundum spiritalem imellegentiã
in terp̃tari chusi istum&ipem: non aliud nisi diabalum inter¬

Expanded text:
mutari non potest. Denique quid dicit: Domine Deus meus, si feci istud, mutari non potest. Denique quid dicit: Domine Deus meus, si feci istud, hoc est, si feci illi aliquid mali. Si est iniquitas in manibus meis, si reddidi retribuentibus mihi mala. Vide quid dicat: Ego pro malis bona reddidi, ille pro bonis mala. Manifestum est igitur speravi, etc. Non speravi in gladio meo: non speravi in virtute mea; sed speravi in auxilio tuo. Ne quando rapiat ut leo animam meam, etc. Hoc convenit Sauli, Abessalon non convenit. Quomodo enim poterat Abessalon leonem vocare, de quo dicit: Parcite puero meo Abessalon? Si ibi illum puerum vocat, et quasi infantulum et ignorantem: quomodo hic leonem vocat? Hoc interim secundum historiam, et multa sunt quae dicantur, et totus psalmus in persona Saul interpretari potest. Caeterum quia nobis curae est, non solum secundum historiam, sed et secundum spiritualem intelligentiam interpretari: Chusi istum Aethiopem non alium, nisi diabolum inter
Abbreviated transcription (Latin):
de ducib: eius : nomine abisai: uadam inquid & interficiã eũ : quid dicit
cidauid: quid mihi &uobis: filisaruie : Ecce inquid quide lũbis meis
egressus est pugnat contime: & mirtemini si filiusiemini: hoc est
d&ribuboñamin: d&ribusaul qui fuit in imicus meus: Hoc totũ
qua redixi : ut ortenderem iemini : tribum essebeniamin: Dixim
quis it beniamin : diximus nomen patris. uideamus chusi: quisti
filius iemini : Chus lingua hebrea: int̃praa&atur & hiops hoc est
niger & tenebrosus : quitalem hab& animam qualem & corpus:
dequodicit hieremias: Simutauit & in ops pellems uã: & pardus
uari&atẽ suã : Ergo hicchusi nignẽ & x hiopam: in imicũ suũ saulon
significat: ahcitur hoc Quomodo & hiops. pellemmutare
non potest : it a distemoressuos: mutar e non potest: Isuenit
nomodo enum& hnops pelles mutare nom potest: ita &illius malicu

Expanded text:
de ducibus ejus nomine Abisai: Vadam, inquit, et interficiam eum, quid dicit de ducibus ejus nomine Abisai: Vadam, inquit, et interficiam eum, quid dicit ei David? Quid mihi et vobis, filii Sarviae? Et ecce, inquit, qui de lumbis meis egressus est, pugnat contra me, et miramini si filius Jemini, hoc est, ex tribu Benjamin, de tribu Saul, qui fuit inimicus? Hoc totum quare dixi? ut ostenderem Jemini tribum esse Benjamin. Diximus quid sit Benjamin, diximus nomen patris, videamus quid sit Chusi filius Jemini. Chus lingua Hebraea interpretatur Aethiops, hoc est, niger et tenebrosus. Qualem habet animam, quale et corpus, de quo dicit Jeremias: Si mutabit Aethiops pellem suam, et pardus varietatem suam . Ergo hic Chusi nigrum et Aethiopem, inimicum suum Saulem significat. Et dicit hoc, quomodo Aethiops mutare non potest pellem: ita et iste mores suos mutare non potest. Is venit Quomodo enim Aethiops pelles mutare non potest, ita et illius malitia
Abbreviated transcription (Latin):
riebatur rachel peperit inquid infantem. & uocauerunt no¬
in hocest filius da̧terȩ. hoccur iutis meae : Beniamingur & duob
compositum nomenest : &filio & &date uir : Denorumdicitun filius
iamindicitur dexteur: scumus igitur semper tribũ benamin appellane
iemini : legimus in regnorũ libro: eo tẽpore quode saul seribitur
& ecce inquiduir daribubeniamin nomine saul: filius in quidchis
filius abihel. filius i&hiae: filius i&her: filiusienx : filiusie mini
Eista timibidicitur iur iemineus hocest d&ribuieminea: hoc est de
ubonamin : Duemus &aliud testimonium: ne dubitar possim
Simeiille quiin monte moliu&i: eotẽpore quando dauid fu gebat filiũ
suum absalon: dicithocsoripturt: E tecce inquid se m ei decognatione
saul: daribubeniamin: & lapides in quidiaciebat indauid: & dicebat:
Egredere egredere : uir sanguinari : Eo tẽporequando dicitunis

Expanded text:
riebatur Rachel, peperit, inquit, infantem, et vocaverunt noriebatur Rachel, peperit, inquit, infantem, et vocaverunt noin, hoc est, filius dextrae, hoc est, virtutis meae. Benjamin igitur ex duobus compositum nomen est, ex filio et dextra. Ben enim dicitur filius, Jamin, dicitur dextera. Sciamus igitur semper tribum Benjamin appellari Jemini. Legimus in Regnorum libro, eo tempore quo de Saul scribitur, Et ecce, inquit, vir de tribu Benjamin nomine Saul, filius, inquit, Chis, filius Abihel, filius Jetta, filius Jether, filius Jera, filius Jemini. Et statim ibi dicitur vir Jeminaeus, hoc est, de tribu Jeminaea, hoc est, de tribu Benjamin. Demus et aliud testimonium ne dubitare possimus. Semei ille qui in monte Oliveti eo tempore quando David fugiebat filium suum Abessalon, dicit hoc Scriptura: Et ecce, inquit, Semei de cognatione Saul de tribu Benjamin. Et lapides, inquit, jaciebat in David, et dicebat: Egredere, egredere, vir sanguinarius. Eo tempore quando dicit unus
Abbreviated transcription (Latin):
qnĩn istechusi filiussi. arachide  inde illechusi ꝑ aliam litteram
scribitur : In regnorum: Ibichus persam& scribitur: hic autẽ
chus ꝑsinlitteram scribitur : De inde illechus filius arxchiunde
multi grecorum nescientes legunt chusi amicus dauid nonita¬
diuid: Uidetis ergo qũm & in lectionem errant grȩci: manifestis¬
simum ergo est secundam regulam scripturarum qm̃ illechusi
filius estarachi: Istae uero chusidicitur gemini: quiadiximus
illum chusi fuisse filium arachi quis est istegemini & debemus
spiritalibus spiritilia conparantes inuenire nominis istius
regulam ubi inuenimus inscripturis gemini s̃ dubium est:
quii tribus unasit : duodecim nominumꝰ beniamin: Interp̃¬
tatur autem beniamin filius dextere : Eo enim tempore quin¬
do mortua est rachel: ine phrata. oculis nostris. sepulcrũ
uidemus: exemplaquerimus: Foigitur tempore quandomo¬

Expanded text:
quoniam iste Chusi filius sit Arachitae. Inde ille Chusi per aliam litteram quoniam iste Chusi filius sit Arachitae. Inde ille Chusi per aliam litteram scribitur in Regnorum libro: ibi Chus per SAMECII scribitur, hic autem Chus per SIN litteram scribitur. Deinde ille Chus filius Arachi: unde multi Graecorum nescientes legunt, Chusi amicus David. ViDavid. Videtis ergo quoniam et in lectione errant Graeci. Manifestissimum ergo est secundum regulam Scripturarum, quoniam ille Chusi filius est Arachi, iste vero Chusi dicitur Jemini. Quia diximus illum Chusi fuisse filium Arachi, quis est iste Jemini? Et debemus spiritualibus spiritualia comparantes invenire nominis istius regulam. Ubi invenimus in Scripturis, Jemini? Dubium non est quin tribus una sit de duodecim, nomine Benjamin. Interpretatur autem Benjamin, filius dextrae. Eo enim tempore quando mortua est Rachel in Ephrata oculis nostris sepulcrum vidimus, exempla non quaerimus. Eo igitur tempore quando mo
Abbreviated transcription (Latin):
& certceruditissimos ui ros hunc trtulumita in t̃ pre& iias suisse
eo quod intẽ pore quo sur rgait absaluncont iax dauidpatremsuum:
uue so uos ut pacientius audiatis scriptums enimint̃ ptareuolumus¬
non declamart. Ego igitur tẽpone quo surr ait absalon cont nr dauid
uiudceqiuia nomine chusi uoluit ire cum dauid sed dauid
renisitcum ad ibsadon ut achito fel consilia dissi par&: Eotẽpo¬
requod acito fel dedit conslium ut absa lon statim ꝑsequeretur
duud in paratum & interficerit eum: Ehusi ergo dedit consili¬
um & dissi pauit consilium achito fel: & misit ipsechusi nuntium
ad dauid dicens: haec & haec praeparat abersalon: Et cepit fugłre
diuid & praepariere : Eotempore quochusi mandauit uerba ad
dicuid. dauid cantauit psalmumistum dño qͥnm̃n achito fel consi¬
li sunt dissipata hocillidicunt & reuera racionabiliter erraue¬
runt : Sed diligenter legamus scripturas. ibienim ita scriptum est

Expanded text:
et certe eruditissimos uiros hunc titulum ita interpretatos fuisse: et certe eruditissimos uiros hunc titulum ita interpretatos fuisse: eo, inquiunt, tempore, quo insurrexit Abessalon contra Dauid patrem suum - quaeso uos, ut panon declamare. Eo igitur tempore quo surrexit Absalon contra David, unus de amicis David nomine Chusi voluit ire cum David, sed David remisit eum ad Absalon, ut Achitophel consilia dissiparet. Eo tempore quo Achitophel dedit consilium, ut Absalon statim persequeretur David imparatum, et interficeret eum: Chusi ergo dedit consilium, et dissipavit consilium Achitophel, et misit ipse nuntium Chusi ad David dicens, haec et haec praeparat Absalon. Et coepit fugere David, et praeparare; eo tempore quo Chusi mandavit verba ad David, David cantavit psalmum istum Domino, quoniam Achitophel consilia sunt dissipata. Hoc illi dicunt, et revera rationabiliter enarraverunt: sed diligenter legamus Scripturas, ibi enim ita scriptum est,
Abbreviated transcription (Latin):
siue psalmum fuis secintatũ : quue hereditatem xp̃i consecuta est
uoluerimus ducre dec etonarionumero : quomodo oc iobeatitudines
sint in matheo. quomodo incentesimo .xiiii. psalmo singuluelitto re
octonos uersus habeant: Quomodo .xv. psalmisint grrduũ: quomodo .xii
& .viii sint : que modo ecdesi a stes dicii datepartẽ septẽ &date partẽ
oero quo modo orientalis porta inhie gechihel habeat septẽ gedus
& ocio: Longu mest dicere quomodo & oc tauumest defiliis i suidauid:
quiaccept regnũ hocest quodnuncdicitur prooctaua : Ino etauaenĩ
nos accepimis regnum caelorũ: unde dicit:
nei furor &uo arguas: neque in inxiua corripias me
Sedonm̃ duob psalmis paris int̃ pnr& ar inomnpanamus¬
sufficrinobis dos xtipsalmi : triulo disputasse: nunc
uormas adseptimipsalmi & sordium: quodita incipit:
ꝓsal mus dauid que mcuint aiurt dño ꝓuerbis cbus. sili iemin: Mitiosscio

Expanded text:
fuisse psalmum cantatum, quae haereditatem Christi consecuta est.fuisse psalmum cantatum, quae haereditatem Christi consecuta est.voluerimus dicere de octonario numero. Quoniam octo beatitudines sunt in Matthaeo: quoniam in centesimo decimo octavo psalmo singulae litterae octonos versus habeant: quomodo quindecim psalmi sunt graduum, quomodo septem et octo sunt, quomodo Ecclesiastes dicat, date partem septem, et date partem octo : quomodo orientalis porta in Ezechiel habeat septem gradus et octo; longum est dicere, quomodo octavus est de filiis Isaii David, qui accepit regnum. Hoc est quod nunc dicitur pro octava, in octava enim non furore tuo arguas me, neque in ira tua corripias me. Sed quoniam de duobus psalmis pariter interpretari non possumussufficit nobis de sexti psalmi titulo disputasse. Nunc veniamus ad septimi psalmi exordium quod ita incipit: psalmus Dauid, quem cantauit domino pro uerbis Chusi filii Iemini. multos scio
Abbreviated transcription (Latin):
ingulis rebus in ponuntur nomina ut ex noni nibur & reognos¬
Ocantur: Sic & pralmi: titulis prenotatisunt ut extitulis
intellegintur & psalmi: Quintur psalmus hoctitulo pracnota¬
tusest Anfinem proea queheredititẽ consequitur: Sextuspral¬
ius hoc titulo praenoritur infinen in lirminis prooctiua psal¬
nus diuid : In quinto dicitur ꝓ ea quehereditatẽ consequitur
msextodienur prooctiui in seprimouero qui a&ipi sub allelui
cantaturest qui amalia illa dominicadie lecrur est sectu
palinus: Et nos prae egroritione inter p̃tare non poruimus
nune autem latus est septimus ualius: H ab& uitemit tulum
istius modi: Psalmus diuid que mcint auit ce
quin topsalmodicitur : proca quaehereditatem consequtur : insxto
dicitum prooctaua inseptimo dicitur: prouerbis chusi filionini:
I id &isergo quanti sint contxti mrsterii : ꝓ ea quaeher editatẽ conseq ͦ¬
Quiain quinto psalmo disputauimus interpur& intes epersona ecde

Expanded text:
ingulis rebus imponuntur nomina, ut ex nominibus et res cognoscantur. Sic et psalmi titulis praenotati sunt, ut ex titulis intelligantur et psalmi. Quintus psalmus etiam hoc titulo praenotatus est: In finem pro ea quae haereditatem consequitur. Sextus psalmus hoc titulo praenotatur, In finem in hymnis pro octava, psalmus David. In quinto dicitur, pro ea quae haereditatem consequitur, in sexto dicitur, pro octava. In septimo vero quia et ipse sub alleluia cantandus est, quia in illa alia Dominica die lectus est psalmus sextus, et nos prae aegrotatione interpretari non potuimus, nunc autem lectus est septimus psalmus — habet autem titulum istius modi: psalmus Dauid, quem cantauit domquinto dicitur: pro ea, quae hereditatem consequitur; in sexto dicitur: pro octaua; in septimo dicitur: pro uerbis Chusi filii Iemini. uidetis ergo, quanta sint contexta mysteria. pro ea, quae hereditatem conseqQuia in quinto psalmo disputavimus, interpretantes ex persona Ecclesiae
Abbreviated transcription (Latin):
inimicis meis : malar ed didiꝓmalis non resurgã: Exsurge d ñe
in inxtua: Qnm̃e non senserunt ꝑbeneficia : sentiant ꝑ iracun¬
diam: Ex altare infinibus inimicorum meorũ: Proinimicis rogit :
ut inimicorũ finib: & alt&ur: cũ inimicies se cessaueriN : Tunc
tud ñe & altaueris in eis: Ex surgednẽ ds̃ meus in p̃cepro quod
hoccredemes loquinur: Sonperenim : ꝑsonae mutantur in psalmis:
Mulũ est nunc siuelimus dicere : in quot quantue personae mut antur:
Exsurge dñe ds̃ meus: inpurecepto quod mandasti: Hoc : nos dicimus:

Expanded text:
imicis meis mala reddidi pro malis, non resurgam. Exsurge, Domine, in ira tua. Quoniam te non senserunt per beneficia, sentiant per iracundiam. Et exaltare in finibus inimicorum meorum. Pro inimicis rogat, ut in inimicorum finibus exaltetur. Cum inimici esse cessaverint, tunc tu, Domine, exaltaberis in eis. hoc credentes loquimur. Semper enim personae mutantur in Psalmis. Multum est nunc si velimus dicere in quot, quantae personae mutentur. Exsurge, Domine Deus meus, in praecepto quod mandasti: hoc nos dicimus
Abbreviated transcription (Latin):
saluatori conuont : qui ñ peccauit: Consum&ur nequitia peccatorũ.
& dirigesiustũ : Non porest mea iustitia dirigi: nisullor ũ iniqͥras
miim iubnibit. Istelocus. duplicemie cipit intellegentiã

Expanded text:
lvatori convenit, qui non peccavit. Consumetur nequitia peccatorum, et diriges justum. Non potest mea justitia dirigi, nisi illorum iniquitas adium suum vibrabit. Iste locum duplicem recipit intelligentiam.
Abbreviated transcription (Latin):
coepero abiniquitate : statim merebor ex auditionemtuã : Neque
habitabit iux tatemalignus : Quando aliquis recedita nobis qui onali ẽ
sensus xp̃i & beliue quan do ergo recedunt aliqui e n obis dicamus& nos:¬
mansissentutiq nobiscũ : Dicitur addm̃ : non habitabit ixtite en¬
lignus : Sienim ds̃ ignis est &ignis consumens: quicũq stipulaẽ
quicũ que lignũ est : fugitabigne ne consumatur abigñ: Neq
permanebunt iniusti : anteo culostuos quando dicitur : neq ꝑma¬
nebunt : ostenditur quod aliquando manserint : Manser t̃aut̃
aliquando iniustianteo culos dĩ : manserunt dõ & pectante puontõr¬
tiã ipsorũ : sed qñ mmpermanserunt iniusti: ꝓpter ea ñ ꝑmanser t̃

Expanded text:
coepero ab iniquitate, statim merebor exauditionem tuam. Neque coepero ab iniquitate, statim merebor exauditionem tuam. Neque habitabit juxta te malignus. Quando aliquis recedit a nobis qui malus est, et Belial? quando ergo recedunt aliqui ex nobis, dicamus eent utique nobiscum . Dicitur ad Deum: Non habitabit juxta te malignus. Si enim Deus ignis est, et ignis consumens, quicumque stipula est, quicumque lignum est, fugit ab igne, ne consumatur ab igne. Neque permanebunt injusti ante oculos tuos. Quando dicitur, neque permanebunt, ostenditur quod aliquando manserint. Manserunt autem aliquando injusti ante oculos Dei: manserunt Deo exspectante poenitentiam ipsorum; sed q
Abbreviated transcription (Latin):
it̃ prac&itio Quidigitur mane nos &audit: uespereñ & audit:
media noctis nos non gaudi& ds̃: sed uid& e quiddicat : Quã diu
intenebris errorissum : non me &audit : quando uerosol uone¬
rit iustitiae in cordemeo: tunc me xaudis: Mane& audics
uocem meam : Nondix̃ tertia hora : Non dixit sexta hora ÷ non dix̃
plenaluce : sed uid&e quid dicatmane : statimut tenebre fugere
coeperint xaudis : statimin principio boni operisme eaudis:
non quueris finẽ : Meu mestenim uelle : tuum ꝓficere : Mane
ad stabo tibi& uidebo: Vid & eordinẽ : mane nonuespere : ñ inte¬
nebris sed mane : Maneadstabo tibi : stabo constanter : & imitabor
morsen: mancadsta botibi: Tibi ad stabo non ali: Cũ autẽ mane
fuerit & st&ero & tibi st&ero : tunc mer eborte uidere: & iudebo sub¬
auditur teuidebo: multimalelegunt & dicunt. I aietro¬
quandostare tibi coeperonon sedere non iaceresed stare : & statu¬
erit superp&rampedes meos : tuncperistos gradus mnerebor te

Expanded text:
interpretatio, qua dicitur, mane nos exaudit, vespere non exaudit, media nocte non exaudit. Sed videte quid dicat: Quamdiu in tenebris erroris sum, non me exaudit. Quando vero sol justitiae venerit in corde meo, tunc me exaudit: mane exaudies vocem meam. Non dixit, tertia hora, non dixit sexta hora, non dixit plena luce; sed videte quid dicat: Mane, statim ut tenebrae fugere coeperint, exaudis: statim in principio boni operis me exaudis, non quaeris finem. Est enim meum velle, tuum perficere. Mane astabo tibi. Videte ordinem, mane, non vespere, non in tenebris, sed mane. Mane astabo tibi: stabo constanter, et imitabor Moysen. Mane astabo tibi: tibi astabo, non aliis. Cum autem mane fuerit, et stetero, et tibi stetero, tunc merebor te videre. Et videbo. Subauditur, te videbo, multi male legunt, et dicunt, καὶ ἐπόψquando stare tibi coepero, non sedere, non jacere, sed stare: et statues supra petram pedes meos, tunc per istos gradus merebor te v
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ pore pupilla oculinr̃ i clamat ad dm̃ R exmeusae dĩmeus: Illeuers
ausus dicerer & meus & d̃ meus: cuinon regnat peccatũ in moret¬
uir iuser : & egocupiohabere uirtites ꝓptereatue s dims hocẽuirtos

Expanded text:
tempore pupilla oculi nostri clamat ad Dominum. Rex meus, et Deus meus. Ille vere tempore pupilla oculi nostri clamat ad Dominum. Rex meus, et Deus meus. Ille vere ausus est dicere, Rex meus et Deus meus, cui non regnat peccatum in morvirtus es, et ego cupio habere virtutes, propterea tu es Deus meus
Abbreviated transcription (Latin):
nisiecclesia : Quipeccator est : nonestaususdicere uerba mca
auribus ꝑciped ñe : Qui inascitur & maledic&: Nonestausus
dicere uerbamea auribus percipednẽ : sed optatut ds̃ claudat aures
suas : Intellegeclimorẽ meũ: Clamor in scripturis : non uocis sed
cordis est : denique ad morsendicit quid elamas ad me: cũ monses
ante non clamass&:  Intellege clamoremineum: &apostolus
lamaintes incor dibus nr̃is abbapater : Vtiq quiclamat non incorde
cdamit: sed in linguadimat: & quomodo dicit a postolus : clamantq
incordib nr̃is Quando igitur gemitus nt̃ & conscientia dep̃catur:
istũ cdamorẽ intellegri ds : Unde dicit& hieremus : Non sileatpu¬
pilla ocalimei uid&e quid dicat nontaceat pupilla oculimer. &ali¬
quandopupilli oculi: climat addm̃: Vltiq sicclamat: lingua clamat
nomn pupilla oculi: Sed quomnodo clamamus in cordib nr̃is. Quando
gmntuird imñ depͥcamur: si quando lacrimas ad dm̃ fundimus Eeo

Expanded text:
erba mea auribus percipe, Domine; qui irascitur et maledicit, non est ausus dicere: Verba mea auribus percipe, Domine; sed optat ut Deus claudat aures suas. Intellige clamorem meum, etc. Clamor in Scripturis non vocis, sed cordis est. Denique ad Moysen dicitur: Quid clamas ad me ? cum Moyses ante non clamasset. Intellige clamorem meum. Et Apostolus: Clamantes in cordibus nostris, abba pater . Utique qui clamat, non in corde clamat, sed in lingua clamat. Et quomodo dicit Apostolus, clamantes in cordibus nostris? Quando igitur gemitus noster, et conscientia deprecatur, istum clamorem intelligit Deus. Unde dicit et Jeremias: Non sileat pupilla oculi mei . Videte quid dicat: Non taceat pupilla oculi mei: et aliquando pupilla oculi clamat ad Deum. Utique si clamat, lingua clamat, non pupilla oculi. Sed quomodo clamamus in cordibus nostris, quando cum gemitu Dominum deprecamur: sic quando lacrymas ad Deum fundimus, eo
Abbreviated transcription (Latin):
rantur mendatium : Nem nouam uideo quimalum operittur odio
habetur quimentitur perit : Videamus quid sit plus odio hab&ur
eẽ desistit. Ergo infelior ẽ quimendatium loquitur . Quam ille quio pe¬
natur iniquitatem: Quienim operatur iniquitatem odio habetur:
quiautem loquitur mendatium perit: Os enim qđ mentitur occidit
animam : & quo modo scriptumẽ ut sit ds̃ uerax homoautem onmiesiendo
si autem quicumq loquitur mendatium iamperut. & occiditanunã suã
Omnesautem mentimur. Ergo omnes peribimus. Ergohic quo d dicit
ipsondine intellegere possumus. quia dehereticir dicit quie nũ
perulir iniquitatem suam tantum animam occidit: Qui autem
hereacus ẽ & loquitur mendatium to toccidit homines quod indux¬

Expanded text:
uuntur mendacium. Rem novam video. Qui malum operatur, odio habetur: qui mentitur, perit. Videamus quid sit plus, odio haberi esse desistit. Ergo infelicior est, qui mendacium loquitur, quam ille qui operatur iniquitatem, qui enim operatur iniquitatem, odio habetur: qui autem loquitur mendacium, perit. Os enim, quod mentitur, occidit animam . Et quomodo scriptum est: ut sit Deus verax, omnis autem homo mendax . Si autem quicumque loquitur mendacium, jam perit, et occidit animam suam: omnes autem mentimur, ergo omnes peribimus? Hoc autem quod dicitex ipso ordine intelligere possumus, quia de haereticis dicit: Qui enim operatur iniquitatem, suam tantum animam occidit: qui autem haereticus est, et loquitur mendacium, tot occidit homines, quot indux
Abbreviated transcription (Latin):
sed homines sunt sed curruunt nos unũ habonus dnm quis alua repotest : sp̃s
is indño dõ ipsius uideamus t res pueri. Quid dicunt infornacebabyllonia:
dent nabochodonosorrx. Nonne necesseest nos de hoc uerborespondere
tibi potens est quidon ds̃ nos libenre defornaceignis ardentis sed & sinon
libe racuerit scitor & quiai maginem quam constitui stinonado raemus.
Uid&e fidon credimus inquid quod libenxre potest. Sedsi foste peccata n rõe
prohibuerint: Tamenciedimus & in eum non uult liberare non credimus
Incendeamusigitur prcepant camminumis teardor : ista conbussion rã purgatio

Expanded text:
sed homines sunt, sed corruunt. Nos unum habemus qui salvare potest. Spes sed homines sunt, sed corruunt. Nos unum habemus qui salvare potest. Spes ejus in Domino Deo ipsius. Videamus tres pueri quid dicant in fornace Babylonia: eos Nabuchodonosor rex: Non necesse est nos de hoc verbo respondere tibi. Potest quidem nos Deus liberare de fornace ardenti. Sed si non liberaverit, scito, rex, quia imaginem quam constituisti non adoramus . Videte fidem. Credimus, inquit, quod liberare potest. Sed si forte peccata nostra prohibuerint: tamen credimus et in eum qui non vult liberare. Non enim credimus Incende igitur, praepara caminum: iste ardor, ista combustio, nostra purgatio
Abbreviated transcription (Latin):
Cumautẽ regressus fuerit in tertem suã quid fig&ur: In illadie ꝑibuN
omnes cogita tioneseius. Omnes principum confideniam. Poribunt
Hedie illũ p̃cedit &eratus & sero in sepuloroiac&. Post tantãm a gnitudona¬
iã quã quue claritatẽ. Nolla int̃cedunt tẽ poni in eodem momento
xp̃i est operictio: Infilis hominũ quib none st salus: Quidsun prin¬
cipes filubominũ supsi homines nihil sunt quid sunt filueor ũ &ibit sp̃s eiꝰ
quinunc sumus principes quanti cotidie contemus & dicimus: die cirestina illud
faciam̃ : Distruamhorrea mea &rur sum diecitestina ue difiaboillamdicitar
mihi stulte hac nocte Animatuarrpi&ur quae aatem priceparesti cuiuserunt
hocdeillis dicitur qui confidunt in principibus c&eru m descõ quiddicitur:
Bcatuscuius ds̃ iucob addutor eius huncurribus & hi inuequis: Nosautem
in nominedñ dĩ nr̃i inuocabimus ille plures habent adiutores sed principessin

Expanded text:
tem regressus fuerit in terram suam, quid fiet? In illa die peribunt omnes cogitationes eorum. Omnis principum confidentia periet, etHodie illum praecedit exercitus, et sero in sepulcro jacet. Post tantam magnitudinem, tantam claritatem, nulla intercedunt tempora: in eodem momento Christi est operatio. In filiis hominum, in quibus non est salus. Qui sunt principes? Filii hominum. Si ipsi homines nihil sunt, quid sunt filii eorum? Exibit spiritqui nunc  Al. non sumus principes, quanta quotidie cogitamus et dicimus, die crastina illud faciam, destruam horrea mea, et rursum die crastina aedificabo illa! Dicitur mihi: Stulte, hac nocte rapietur anima tua; quae autem praeparasti, cujus erunt ? Hoc de illis dicit qui confidunt in principibus. Caeterum de sancto quid dicitur? Beatus cujus Deus Jacob adjutor ejus. Hi in curribus et hi in equis, nos autem in nomine Domini invocabimus . Illi plures habent adjutores: sed principes sunt,
Abbreviated transcription (Latin):
orum: Nosuero quide coruis nati sumus noncadaue roe &xspestamus sed roron
pullienimcoruorum dicuntur derore uiuere sienim fisi ologi dicunt quod de
roreuiuant pullicoruorum uultis & aliud misteriũm scire decoruis : Elias quod

Expanded text:
rint. Nos vero qui de corvis nati sumus, non cadavera exspectamus, sed rorem. rint. Nos vero qui de corvis nati sumus, non cadavera exspectamus, sed rorem. Pulli enim corvorum dicuntur de rore vivere. Sic enim philosophi dicunt, quod de rore vivant pulli corvorum. Vultis et aliud scire mysterium de corvis? Elias
Abbreviated transcription (Latin):
coruus sed pullas quid eeonatus est. nospulli coruorũ sumus de parentibusenim
idolatriue nascimur : Legꝑmus insalamonẽ qn m̃oculus quirid& patrem
& ser mone matris. effod unteumamrii deconuallibus Nondix̃ pullicoruorũ
sedipsecorui q uie num coruus est saluar e non porest : Coruus dearcadimittitur
& nonr&itur indiluno cume&e risest post dilunum inflicitatȩpicitur hoc esteoiem¬
pore quan do tien quillitas migna est non potestinarcadĩ siquando tempe stas est siqnđ¬
sunt pullicoruorum. Ego puto coruos nigri coloris quisemper persequumur
lcadiue nemortuorum: Quisemperuoce reucissimarixa conpariaot. Donones eĩ
& quicumq demonibus serurent iux ta coruos &ipsi colorem coruorũ accipiunt¬
gtur nrĩ parentes sicutiamdiximus quidolis seruiebaft & de monibus coruiereN

Expanded text:
corvus, sed pullus qui de eo natus est. Nos pulli corvorum sumus. De parentibus enim corvus, sed pullus qui de eo natus est. Nos pulli corvorum sumus. De parentibus enim idololatris nascimur. Legimus in Salomone, quoniam oculus qui irridet patrem, et sermonem matris, effodiant eum corvi de convallibus . Non dixit pulli corvorum, sed ipsi corvi. Qui enim corvus est, salvari non potest. Corvus de arca dimittitur non revertitur . In diluvio cum caeteris est: post diluvium in infelicitatem projicitur, hoc est, eo tempore quando tranquillitas est non potest esse in arca Dei. Si quando diluvium est,sunt pulli corvorum? Ego puto corvos nigri coloris, qui semper persequuntur cadavera mortuorum: qui semper voce raucissima rixas comparant, daemones esse, et quicumque daemonibus servierint, juxta corvos et ipsi colorem corvorum accipiuntitur nostri parentes, sicut jam diximus, qui idolis serviebant, et daemonibus, corvi erant.