comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
÷ moueatur pastor: Iudicare autẽ digne¬
de subditis nequeunt : qui in subditorũ
causis sua uelodia. uel grãm sequunt᷑ :
Vnde recte perproph&ã dicitur
Mortificabant animas quaenon mori¬
untur. & uiuificabant animas quȩ non
uiuunt : Non morien¬
tem quippe
mortificat. qui ius¬
tũ damnat.
Et non uicturũ
uiuificare
nititur. quireum
supplicio¬
÷ absoluere conatur: Causȩ ergo pensandę
sunt. & tunc ligandi atque soluendi
:potestas ex ercenda: Videndũquȩ culpa
Vt quos omp̃s ds̃ percõpunctionis gram̃
uisitat. illos pastoris sententia absoluat:
Tunc enĩ uera est absolutio presidentis :
cũ interni arbitriũ sequitur iudicis:
Quodbene quatriduani mortui signi¬

Expanded text:
ia moveatur Pastor: judicare autem ia moveatur Pastor: judicare autem de subditis digne nequeunt, qui in subditorum causis sua vel odia vel gratiam sequuntur . Unde recte per prophetam dicitur: Mortificabant animas quae non moriuntur; et vivificabant animas quae non vivunt . Non morientem quippe mortificat, qui justum damnat. Et non victurum vivificare nititur, qui reum a supplicio absolvere conatur. 6. Causae ergo pensandae sunt, et tunc ligandi atque solvendi potestas exercenda. Videndum est quae cut quos omnipotens Deus per compunctionis gratiam visitat, illos pastoris sententia absolvat. Tunc eniuum interni sequitur arbitrium judicis. Quod bene quatriduani mortui resus
Abbreviated transcription (Latin):
sic eos adõ decebat erigi: qui tantum
prodõ consenserant humiliari:
Ecce qui districtũ dĩ iudiciũ metuunt. ̃¬
animarũ iudices fiunt. Etalios dãpnant
uelliberant. qui semet ipsos damnari
metuebant: Horũ profecto nunc in eccła ͣ
ritatẽ suscipiunt: qui gradũ regiminis sorti¬
untur: Grandis honor pntificalis: sed graue pondꝰ:
istius est honoris: Durũ quippe est. ut qui
nescit tenere moderamina uitȩ suae iudex uitȩ
fiat alienȩ : Etplerũque contingit. uthic
iudicii locũ teneat. cui ad locũ uita mini¬
me concordat: Ac sepe agitur. ut uel
dampnet meritos. uel alios ipse ligatus
soluat: Sȩpe in soluendis acligandis subdi¬
tis suȩ uoluntatis motus. non autẽ causarũ
merita sequitur: Vnde fit. ut ipsa et
ligandi ac soluendi potestate se priuet.
qui hanc prosuis uoluntatib & non pro
subiectorũ morib exerc& : Sȩpefit
ut erga quẽ lib& proximũ: õdio uel grã¬

Expanded text:
sic eos a Deo decebat erigi, qui tantum sic eos a Deo decebat erigi, qui tantum pro Deo consenserant humiliari. Ecce qui districtum Dei judicium metuunt animarum judices fiunt; et alios damnant, vel liberant, qui semetipsos damnari metuebant. 5. Horum profecto nunc in Ecclesia ritatem suscipiunt, qui gradum regiminis sortiuntur. Grandis honor, sed grave pondus istius est honoris. Durum quippe est ut qui nescit tenere moderamina vitae suae judex vitae fiat alienae. Et plerumque contingit ut hic judicii locum teneat, cui ad locum vita minime concordat. Ac saepe agitur, ut vel damnet immeritos, vel alios ipse ligatus solvat. Saepe in solvendis ac ligandis subditis suae voluntatis motus, non autem causarum merita sequitur. Unde fit, ut ipsa hac ligandi et solvendi potestate se privet, qui hanc pro suis voluntatibus, et non pro subjectorum moribus exercet . Saepe fit, ut erga quemlibet proximum odio vel grat
Abbreviated transcription (Latin):
olei : Subiugo quippe tenebamur dȩ mo¬
nicȩ dominationis. sed uncti sumus oleo
scĩ sp̃s: Et quia nos gratia libertatis
unxit. dominationis de monicȩ iugum
putruit paulo ad testante quiait.
Ubi sp̃s dñi. ibi libertas: Sciendum
uero est. quod hi quiprius sp̃m sc̃m
habuerunt. ut &ipsi innocenter uiue¬
rent. & in predicatione quibusdam
prodessent. Id circo hunc postresurrecꝰ¬
tionẽ dñi patenter acceperunt. ut prod¬
esse non paucis sed plurib possint: Vnde
x in hac ipsa datione sp̃s dicitur: Quoꝵ
remiseritis peccata remittuntur eis.
& quorũ retinueritis retenta sunt:
Lib& intueri. illi discipuli ad tanta onera
humilitatis uocati : ad quantũ culmen
głȩ sint perducti: Ecce non solũ dese¬
in&ipsis securi fiunt. sed etiã alienę
obligationis potestatẽ relaxationis
accipiunt: Principatũ superni iudicii
sortiuntur : ut uice dĩ quibusdã peccata¬
s retineant. quibusdam relaxent: Sic

Expanded text:
olei . Sub jugo quippe tenebamur daemoolei . Sub jugo quippe tenebamur daemoniacae dominationis, sed uncti sumus oleo Spiritus sancti. Et quia nos gratia libertatis unxit, dominationis daemoniacae jugum putruit, Paulo attestante, qui ait: Ubi spiritus Domini, ibi libertas . Sciendum vero est quod hi qui prius Spiritum sanctum habuerunt, ut et ipsi innocenter viverent, et in praedicatione quibusdam prodessent, idcirco hunc post resurrectionem Domini patenter acceperunt, ut prodesse non paucis, sed pluribus possent. Unde et in hac ipsa datione Spiritus dicitur: Quorum remiseritis peccata remittuntur eis, et quorum retinueritis retenta sunt. Libet intueri illi discipuli, ad tanta onera humilitatis vocati, ad quantum culmen gloriae sint perducti. Ecce non solum de semetipsis securi fiunt, sed etiam alienae obligationis potestatem relaxationis accipiunt; principatumque superni judicii sortiuntur, ut vice Dei quibusdam peccata retineant, quibusdam relaxent. Sic
Abbreviated transcription (Latin):
ne nonnisi postresurrectionẽ datusest:
Vnde & scriptum est: Nondũ erat Sp̃s
datus. quia iħs nondũ fuerat glorificatus:
Unde &iam ꝑ moysen dicitur Suxerunt
mel depetra. & oleum defirma petra:
Neque enĩ quicquã tale iuxta hystoriã:
legitur : si tota testamenti ueteris series
recenseatur: Nusquã depetra mel. nusquã
oleum ille populus suxit: Sed quia iuxta
pauli uocẽ. petra erat xp̃s. Mel depetra
suxerunt. qui ciusdẽ redemptoris nr̃i.
facta & miracula uiderunt: Oleum
uero defirma petra suxerunt: quia effu¬
sione scĩ sps postresurrectionẽ eius ungui
meruerunt: Quasi ergo infirma petra
mel dedit. quando adhuc mortalis dñs
miraculorũ suorũ dulcedinẽ discipulis
sostenditꝰ Sedfirma petra oleũ fudit.
quia postresurrectionẽ suã factus iam
in passibilis. ꝑ afflationẽ sps̃ donũ Scẽ
unctionis emanauit: Dehoc olco ꝑ prophe¬
tã dicitur: Conputrescit iugũ a facie

Expanded text:
ne non nisi post resurrectionem datus est. ne non nisi post resurrectionem datus est. Unde et scriptum est: Nondum erat spiritus datus, quia Jesus nondum fuerat glorificatus . Unde etiam per Moysen dicitur: Suxerunt mel de petra, et oleum de firma petra . Neque enim quidquam tale juxta historiam legitur, si tota Testamenti Veteris series recenseatur. Nusquam de petra mel, nusquam oleum ille populus suxit. Sed quia juxta Pauli vocem: Petra erat Christus , mel de petra suxerunt, qui ejusdem Redemptoris nostri facta et miracula viderunt. Oleum vero de firma petra suxerunt, quia effusione sancti Spiritus post resurrectionem ejus ungi meruerunt. Quasi ergo infirma petra mel dedit, quando adhuc mortalis Dominus miraculorum suorum dulcedinem 1555 discipulis ostendit. Sed firma petra oleum fudit, quia, post resurrectionem suam factus jam impassibilis, per afflationem spiritus donum sanctae unctionis emanavit. 4. De hoc oleo per prophetam dicitur: Computrescet jugum a facie
Abbreviated transcription (Latin):
÷ sp̃m sc̃m̃: Quȩrendũ nobis est. quid est
in terra consistens : & semel caelo p̃sidens:¬
II. N eque enĩ alio in loco datus esse sp̃s sc̃s
aperte monstratur. nisi nunc cũ per in¬
sufflationẽ percipitur : & post modum
cũ decaelo ueniens in linguis uariis de mon¬
ĩstratur: Cur ergo prius interra discipłis
datur. postmodũ decaelo mittitur :
nisi quod duosunt precepta caritatis.
dilectio uidelic& di. & dilectio ꝓximi:¬
÷ Interradatur sp̃s. ut diligatur ꝓximus:
Ecaelo datur sp̃s. ut diligatur ds̃:
Sicut ergo unaest caritas & duo precepta.
ita unus sp̃s. & duo data testamenta
Prius a consistente dño interrã. postmodũ
ecaelo. Quia in proximi amore discitur.
qualiter ꝑuenire debeat᷑ ad amorẽ di:
Vnde isdem ioħes dicit: Quinon diligit
fratrẽ suum quẽ uid& : dm̃ quẽ non uid&
quomodo potest diligere. Et ante
inerat ꝑfidem. sed tamen manifesta datio¬

Expanded text:
Spiritum sanctum . Quaerendum nobis est, quid est Spiritum sanctum . Quaerendum nobis est, quid est in terra consistens, et semel coelo praesidens? Neque enim alio in loco datus Spiritus sanctus aperte monstratur , nisi nunc cum per insufflationem percipitur, et postmodum cum, de coelo veniens, in linguis variis demonstratur. Cur ergo prius in terra discipulis datur, postmodum de coelo mittitur, nisi quod duo sunt praecepta charitatis, dilectio videlicet Dei, et dilectio proximi? In terra datur Spiritus, ut diligatur proximus; e coelo datur Spiritus, ut diligatur Deus. Sicut ergo una est charitas, et duo praecepta, ita unus Spiritus, et duo data. Prius a consistente Domino in terra, postmodum e coelo, quia in proximi amore discitur qualiter perveniri debeat ad amorem Dei. Unde et idem Joannes dicit: Qui non diligit fratrem suum quem videt, Deum quem non videt quomodo potest diligere ? Et ante sanctus inerat ad fidem, sed tamen manifesta datio
Abbreviated transcription (Latin):
tur adnõ. qui tamen ad passionem mit¬
tuntur inmundo: Itaque dicitur:
Sicut misit me pater. & ego mittouos
Idest ea uos caritate diligo. cũ inter
scandala persecutorũ mitto. quame
caritate pater diligit. quẽ uenire ad
tolerandas passiones fecie. Quã uis mitti
& iam iuxta naturã diuinitatis possit¬
UIIII intellegi Eo enim ipso apatre filius mitti
dicitur: quo apatre generatur: Nam
scm̃ quoque spm quicũ sit coaequalis
patri & filio. non tamen in carnatus est
isdemse filius mittere perhib& dicens:
Cũ uenerit paraclytus quẽ ego mitto uobis
a patre: Sienĩ mitto solum modo incar¬
nari deber& intellegi: scs proculdubio
sps nullo modo diceretur mitti. qui
nequaquã in carnatus est: sed eius missio
ipsa processio est. qua de patre ꝓcedit
& filio: Sicut itaque sp̃s mitti dicitur
quia procedit : ita & filius non in congrue
mitti dicitur. quia generatur: hoc cum
dixiss&. insufflauit & dicit eis: Accipite

Expanded text:
o amantur, qui tamen ad passionem mito amantur, qui tamen ad passionem mittuntur in mundum. Itaque dicitur: Sicut misit me Pater, et ego mitto vos, id est, ea vos charitate diligo cum inter scandala persecutorum mitto, qua me charitate Pater diligit, quem venire ad tolerandas passiones fecit. Quamvis mitti etiam juxta naturam divinitatis possit intelligi. Eo enim ipso a Patre Filius mitti dicitur, quo a Patre generatur. Nam sanctum quoque Spiritum, qui cum sit coaequalis Patri et Filio, non tamen incarnatus est, idem se Filius mittere perhibet dicens: Cum venerit Paracletus, quem ego mittam vobis a Patre . Si enim mitti solummodo incarnari debet intelligi, sanctus procul dubio Spiritus nullo modo diceretur mitti, qui nequaquam incarnatus est, sed ejus missio ipsa processio est, qua de Patre procedit et Filio. Sicut itaque Spiritus mitti dicitur, quia procedit, ita et Filius non incongrue mitti dicitur, quia generatur. Hoc cum dixisset, insufflavit et dixit eis: Accipite
Abbreviated transcription (Latin):
palpabile demonstraits. Nam & corrũ¬
pi necesseest quod palpatur ÷ &ipalpari¬
÷ non potest quod non cõrrũpitur: Sed
miro modo atque mȩstimabili redẽptor
nr̃t. & in corruptibile postresurrectio¬
nẽ. & palpabile corpus exhibuit: ut
monstrando incorruptibile inuitaret
ad premitim.i prebendo palpabile for¬
mar& iadfidem: Et ui eor ruptibelem se
ergo & palpabi lẽ demonstrauit: ut ꝓfecto
esse post resurrectionẽ ostender& corpus
suum. & eiusdẽ naturȩ. & alterius głȩ:
Dicit eis. ꝑax uobis: Sicut misitme
pater. & ego mictouos: Pater filiũ mist
qui hunc proredemptione generis huma¬
ni incarnari constituit: quẽ uidelic&
inmundo uenire adpassionẽ uoluit.
sed tamen amauit filium quẽ ad passionẽ¬
÷ misit: Electos uero apostolos dñs non
ad mundi gaudia: sed sicut ipse missus est
ad passiones inmurdũ mittit: Quia ergo
& filius amatur apatre . & tamen ad pas¬
sionem mittitur. ita & discipuli aman¬

Expanded text:
palpabile demonstravit. Nam et corrumpalpabile demonstravit. Nam et corrumpi necesse est quod palpatur, et palpari non potest quod non corrumpitur. Sed miro modo atque inaestimabili Redemptor noster et incorruptibile post resurrectionem, et palpabile corpus exhibuit, ut monstrando incorruptibile invitaret ad praemium, et praebendo palpabile firmaret ad fidem. Et incorruptibilem se ergo, et palpabilem demonstravit, ut profecto esse post resurrectionem ostenderet corpus suum et ejusdem naturae, et alterius gloriae. 2. Dixit eis: Pax vobis. SiPater, et ego mitto vos ; Pater Filium misit, qui hunc pro redemptione generis humani incarnari constituit, quem videlicet in mundum venire ad passionem voluit, sed tamen amavit Filium, quem ad passionem misit. Electos vero apostolos Dominus non ad mundi gaudia, sed siad passiones in mundum mittit. Quia ergo et Filius amatur a Patre, et tamen ad passionem mittitur, ita et discipuli a Domin
Abbreviated transcription (Latin):
RIMA LECTIONIS
huius euuangelicȩ questio
animũ pulsat : quo modo
postresur rectione corpus
dominicũ uerũ fuit: quod clausis ia¬
nuis addiscipulos ingredi potuit:
Sed sciendũ nobis est. quod diuina :̃¬
operatio siratione conprehenditur
non est ammirabilis. nec fides hab&
meritũ. cui humana ratio prębet
ex perimentũ: Sedhaec ipsa redempto ⁊̃
ris nr̃i opera quae ex sem& ipsis conpre¬
hendi nequaquã possunt. ex alia eius
operatione pensandasunt. utreb mira¬
bilib fidem prebeant facta mirabiliora:
nos oculos pernatiuitatẽ suã clauso
suã in aeternũ iã uicturus intrauit.
quimoriturus ueniens nortaperto IIIII¬
utero uirginis exiuit. Sed quia ad il¬
lud corpus quod uideri poterat. fides
intuentium dubitabat. ostendit eis
protinus manus & latus ꝑal pandam
carnẽ prebuit. quã clausis ianuis
introduxit: Qua in re duo mira & iuxta
humanã rationẽ sibi ualde contraria
ostendit : dumpost resurrectionem cor¬
pussuum & incorruptibile. & tamen

Expanded text:
rima lectionis hujus evangelicae quaestio animum pulsat, quomodo post resurrectionem corpus dominicum verum fuit, quod clausis januis ad discipulos ingredi potuit. Sed sciendum nobis est quod divina operatio si ratione comprehenditur, non est admirabilis; nec fides habet meritum, cui humana ratio praebet experimeis comprehendi nequaquam possunt, ex alia ejus operatione pensanda sunt, ut rebus mirabilibus fidem praebeant facta mirabiliora. elicet ad humanos oculos per nativitatem suam clauso suam in aeternum jam victurus intravit, qui moriturus veniens non aperto utero Virginis exivit? Sed quia ad illud corpus quod videri poterat, fides intuentium dubitabat, ostendit eis protinus 1553 manus et latus; palpandam carnem praebuit, quam clausis januis introduxit. Qua in re duo mira, et juxta humanam rationem sibi valde contraria ostendit, dum post resurrectionem suam corpus suum et incorruptibile et tamen
Abbreviated transcription (Latin):
meum uiderunt oculi tui: & in libro tuo
om̃s scribentur: Non omnino erit nobis
noxia nr̃a inperfectio: sundĩ itinere
constituti. & ad transacta non respicimus.
& ea quaerestant transire festinamus . i¬
Namqui inperfectorum desideria dignan¬
ter in flammat: haec quandoque adper¬
fectionem roborat: per iħm xp̃m dominũ

Expanded text:
meum viderunt oculi tui, et in libro tuo meum viderunt oculi tui, et in libro tuo omnes scribentur . Non omnino erit nobis noxia nostra imperfectio, si, in Dei itinere constituti, et ad transacta non respicimus, et ad ea quae restant transire festinamus. Nam qui imperfectorum desideria dignanter inflammat, haec quandoque ad perfectionem roborat, per Dominum
Abbreviated transcription (Latin):
conuiuium peruenire ualeatis: Quisquis
namque illa est quemnunc sp̃s iste non
reparat : profecto ab illa ȩterni conuiuii
refectioneuerunat: Mementote quid de
non hab&. hic non est cius: quusi quidam
ticulus diuinȩ possessionis est. iste spsamq̃
mentem odia dissipant: elacio inflat. ira
usque ad diuisionem mentis ex asperat: aua¬
ricia cruciat. luxuria eneruatꝰ. Pensate:
& inimicos diligi : terrena despici. procę¬
lestibus aestuari carnem propt̃ uicia con¬
teri. men tem a concupiscenciis reffenari:
Siergo uultisius cognoscere possessionis:
dĩ : per sonam perpendite possessoris ur̃i .
Ecce enim quod diximus: uoce ueridica
nunc dõ in habitante non regitur: dediui¬
na claritatis speciȩ postmodum non laeta¬
tur: Sednos tamen adhaec quaedicta suN
infirmamur : necdum culmen perfectio¬
nis adtingimus: Inuia di cotidie scĩ deside¬
rii gressus ponamus. consolatur nos ueri¬
tas que per psalmistam dicit.. Inperfectũ

Expanded text:
convivium pervenire valeatis. Quisquis convivium pervenire valeatis. Quisquis namque ille est quem nunc spiritus iste non reparat, profecto ab illa aeterni convivii refectione jejunat. Mementote quid de non habet, hic non est ejus . Quasi quidam titulus divinae possessionis est iste spiritus mentem odia dissipant, elatio inflat, ira usque ad divisionem mentis exasperat, avaritia cruciat, luxuria enervat? Pensate qet inimicos diligi, terrena despici, pro coelestibus aestuari, carnem propter vitia conteri, mentem a concupiscentiis frenari. Si ergo vultis cognoscere jus possessionis Dei, personam perpendite possessoris vestri. Ecce enim quod diximus, voce veridica nunc Deo inhabitante non regitur de divinae claritatis specie postmodum non laetatur. Sed nos tamen ad haec quae dicta sunt infirmamur, necdum culmen perfectionis attingimus, in via Dei quotidie sancti desiderii gressus ponamus. Consolatur nos Veritas quae per Psalmistam dicit: Imperfectum
Abbreviated transcription (Latin):
tur : quinunc perfectionis studio terrena
transcendunt. quosmundi huius amor
non ligat: quibus &si ut cum que per tempta¬
menta obstrepit cȩpta tamen eorum deside¬
ria non retundit: De hoc ex tremo conuiuio
alias per iohannem dicitur: Beati qui ad
cȩnam nuptiarum agni uocatisunt: Idcirco
enim non ad prandium. sed ad caenam
uocatos narrat: quia nimirum infine
diei conuiuium caena est: Quiergo
finito praesentis uitae tempore adrefecti¬
onem supernȩ contemplacionis ueniunt:
non adagni prandium sed ad cenã uocant᷑:
Quae uidelic& caena hoc ultimo conuiuio
ex primitur : cui septem discipuli adesse
memorantur: Quia illos utdiximus tunc
interna refectio reparat: qui pleni nunc
septi formis gratia inamore sp̃s anhelant.
Haec ergo uobiscum frs agite. huius sp̃s
repleri presencia desideratei : quiduos sequi
infuturum possit ex prȩsenti per pendite.
Pensate si hoc spũ pleni estis: & nostissi adillud

Expanded text:
tur, qui nunc perfectionis studio terrena tur, qui nunc perfectionis studio terrena transcendunt, quos mundi hujus amor non ligat, quibus etsi utcunque per tentamenta obstrepit, coepta tamen eorum desideria non retundit. De hoc extremo convivio alias per Joannem dicitur: Beati qui ad coenam nuptiarum Agni vocati sunt . Idcirco enim non ad prandium, sed ad coenam ocatos narrat, quia nimirum in fine diei convivium coena est. Qui ergo, finito praesentis vitae tempore, ad refectionem supernae contemplationis veniunt, non ad Agni prandium, sed ad coenam vocantur. Quae videlicet coena hoc ultimo convivio exprimitur, cui septem discipuli adesse memorantur, quia illos, ut diximus, tunc interna refectio reparat, qui pleni nunc septiformi gratia in amore Spiritus anbelant. Haec ergo vobiscum, fratres, agite, hujus spiritus repleri praesentia desiderate. Quid vos sequi in futurum possit ex praesenti perpendite. Pensate si hoc spiritu pleni estis, nostis si ad illud
Abbreviated transcription (Latin):
ut imitationis uiam nobis sequentibus sternat:
Ecce incxbo suo dñs nr̃t pisci asso coniun¬
gere fauum uoluit: quia uidelic& illos in
suo corpore adaeternam quietem susce¬
pit : quicum hic tribulaciones prodõ
senciunt : ab amore interne dulcedinis non
recedunt : C um asso pisce fauus sumitur:
quia quihic afflictionem ꝓueritate susci¬
piunt : illic dulcedine uera saciantur: No
tandum quoque: quod ultimum conuiuium
dns cum septem discipulis habuisse describit᷑,
Petrus namque & thomas. & nathanael. &¬
filii zebedei. & alii ex discipulis eius duo:
in eo fuisse memorantur: Cur cum septẽ disci¬
pulis ultimum conuiuium celebrat: nisi qđ
eos tantummodo qui septi formis gratia Sc̃i
sps̃ plenisunt. futuros secum in aeterna refec¬
tione denuntiat: Septem quoque diebus
om̃e hoc tempus uoluitur: & sepe septenario
numero perfectio designatur: Illt ergo ulti¬
mo conuiuio deprȩsentia ueritatis aepulan¬

Expanded text:
ut imitationis viam nobis sequentibus sternat. ut imitationis viam nobis sequentibus sternat. Ecce in cibo suo Dominus noster pisci asso conjungere favum voluit, quia videlicet illos in suo corpore ad aeternam quietem suscipit, qui cum hic tribulationes pro Domino sentiunt, ab amore internae dulcedinis non recedunt. Cum asso pisce favus sumitur, quia qui hic afflictionem pro veritate suscipiunt, illic dulcedine vera satiantur. 6. Notandum quoque quod ultimum convivium Dominus cum septem discipulis habuisse describitur; Petrus namque et Thomas, Nathanael, filii Zebedaei, et alii ex discipulis ejus duo, in eo fuisse memorantur. Cur cum septem discipulis ultimum convivium celebrat, nisi quod eos tantummodo qui septiformi gratia sancti Spiritus pleni sunt futuros secum in aeterna refectione denuntiat? Septem quoque diebus omne hoc tempus evolvitur, et saepe septenario numero perfectio designatur. 1544 Illi ergo ultimo convivio de praesentia veritatis epulan
Abbreviated transcription (Latin):
humani : capi uoluit la queo mortis nrãe :¬
& quasi tribulacione assatus est tempore
passionis suae: Sed qui piscis assus fieri dig¬
natus est in passione: fauus mellis nobis
extitit in resurrectione : & qui in pisce
asso figurari uoluit tribulacionẽ passionis
suae: infauo mellis utramque naturam ex¬
primere uoluit personȩ suae: fauus quippe
mel incera est: mel uero incera est diunitas
in humanitate. Quod abhac quoque lecꝰ¬
tione nondiscrepat : nampiscẽ comedit &¬
panem: Qui enim assari ut piscis potuit
&x humanitate : pane nos refecit ex diuinita¬
te quiait: Egosum panis uiuus. qui decȩlo
descendi Assum ergo piscem comedit & pa¬
nem: ut ipso suo cybo nobis ostender&. qͥa
& passionem ex nĩa humanitate pertulit.
& refectionem nr̃am ex sua diuinitate procu¬
rauit: Quodsi uigilanter inspicimus nobis
quoque qualiter adimitandum congruat iu¬
demus. Sicenim sua redemptor indicat:

Expanded text:
humani, capi voluit, laqueo mortis nostrae, ehumani, capi voluit, laqueo mortis nostrae, et quasi tribulatione assatus est tempore passionis suae. Sed qui piscis assus fieri dignatus est in passione, favus mellis nobis exstitit in resurrectione. An qui in pisce asso figurare voluit tribulationem passionis suae, in favo mellis utramque naturam exprimere voluit personae suae? Favus quippe mel in cera est, mel vero in cera est divinitas in humanitate. Quod ab hac quoque lectione non discrepat, nam piscem comedit et panem. Qui enim assari ut piscis potuit ex humanitate, pane nos reficit ex divinitate, qui ait: Ego sum panis vivus qui de coelo descendi . Assum ergo piscem comedit et panem, ut ipso suo cibo nobis ostenderet quia et passionem ex nostra humanitate pertulit, et refectionem nostram ex sua divinitate procuravit. Quod si vigilanter inspicimus, nobis quoque qualiter ad imitandum congruat videmus. Sic enim sua Redemptor indicat,
Abbreviated transcription (Latin):
ex hibita. adrequiem tendit: S eptem & decẽ
ter ducimus. ut aquinquaginta & unum ue¬
nire debeamus: Et uera nr̃a requies tunc est:
cum ipsam iam claritatẽ trinitatis agnosci¬
mus. quam inunitate diuinitatis esse certũ
tenemus: Quinquaginta & unum ter duci¬
mus. &electorum summam insuperna patria
quasi centum quinquaginta & trium
piscium numerum tenemus: Post resurrecꝰ¬
tionem ergo dñi missum rete dignum fuit
ut tot pisces caper&. quoł solum modo electos
ciues supernȩ patriȩ designarent: Interhȩc
uero. & hesterna scĩ euuangelii lectio.
& hodierna nos ammonet. ut uigilanter
debeamus inspicere : cur dñs & redemptor
nr̃t. postresurrectionem suam piscem assũ
legitur comedisse Non enim uacat amyste¬
rio: quod iteratur infacto: In hac & enim
lectione. panem & assum piscem: In illa
uero quae hesterna die lectaest. cũ asso
ipsum mediatorẽ dĩ & hominum passum
Ipse enim latere dignatus est in aquis generis

Expanded text:
exhibita ad requiem tendit, decem et septem exhibita ad requiem tendit, decem et septem ter ducimus, ut ad quinquaginta et unum venire debeamus. Et vera nostra requies tunc est, cum ipsam jam claritatem Trinitatis agnoscimus, quam in unitate divinitatis esse certum tenemus. Quinquaginta et unum ter ducimus, et electorum summam in superna patria quasi centum quinquaginta trium piscium numerum tenemus. Post resurrectionem ergo Domini missum rete dignum fuit ut tot pisces caperet, quot solummodo electos cives supernae patriae designarent. 5. Inter haec vero et hesterna sancti Evangelii lectio et hodierna nos admonet, ut vigilanter debeamus inspicere cur Dominus et Redemptor noster post resurrectionem suam piscem assum legitur comedisse. Non enim vacat a mysterio quod iteratur in facto. In hac etenim lectione panem et assum piscem, in illa vero quae hesterno die lecta est Luc. XXIipsum Mediatorem Dei et hominum passum? Ipse enim latere dignatus est in aquis generis
Abbreviated transcription (Latin):
cians dicit: Sp̃s sapienciae & intellectus.
sps̃ consilu & fortitudinis. sp̃s scientiae & pie¬
tatis. & repleuit eum sp̃s timoris dñi: Sed ille
ciae esse fateatur: Quia igitur septẽ quac supe¬
rius diximus. per nouum testamentũ lacius data
sunt. Decem uero peruetus prȩcepta: omis nra
uirtus & operacio. perdecẽ & septem potest
plene conprehendi: Ducamus ergo ꝑtrigonũ
decẽ & septem. & ueniunt quinquaginta
unum. Qui profecto numerus a magno
mysterio nonuacat: quiꝰ intestamento ucteri
legimus. quod annus quin quagesimus iubeleus
uocari iussusest. in quo iudelic& cunctus
populus ab omni operacione quiescer&
Seduera requies inunitate est: diuidi quip¬
pe unum non potest: ubi enim scisfura
diuisionis est: uera requies non est: Ducamꝰ
ergo pertrigonum quinquaginta & unũ :¬
& fiunt aentum quinquaginta tres: Quia
igitur & om̃is nr̃a operacio infide trinitatis

Expanded text:
tians dicit: Spiritus sapientiae et intellectus, tians dicit: Spiritus sapientiae et intellectus, spiritus consilii et fortitudinis, spiritus scientiae et pietatis, et replebit eum spiritus timoris Domini . Sed ille tiae esse fateatur. Quia ergo septem quae superius diximus, per Novum Testamentum latius data sunt, decem vero per Vetus praecepta, omnis nostra virtus et operatio per decem et septem potest plene comprehendi. Ducamus ergo per trigonum decem et septem, et veniunt ad quinquaginta unum. Qui profecto numerus a magno mysterio non vacat, quia in Testamento Veteri legimus quod annus quinquagesimus jubilaeus vocari jussus est , in quo videlicet cunctus populus ab omni operatione 1543 quiesceret. Sed vera requies in unitate est. Dividi quippe unum non potest; ubi enim scissura divisionis est, vera requies non est. Ducamus ergo per trigonum quinquaginta et unum, ut fiant centum quinquaginta tres. Quia ergo omnis nostra operatio in fide Trinitatis
Abbreviated transcription (Latin):
Ipsi quippe scã eccła est commissaIpsi¬
specia liter dicitur: symon iohannis a masme :
Pasce oues meas. Quodergo postmodũ aperi¬
tur inuoce : hoc nunc signatur inopere. ł¬
Q uia igitur praedicator eccłȩ. nos a mundi
huius fluctibus separat: nimirũ necesse est
utrete plenum piscibus p&rus ad terrã ducat.
ternt patriȩ fidelibus ostendit: hoc egit
uerbis. hoc ȩpistolis. hoc agit cotidie miracu¬
lorum signis Quociens per eum ad amorẽ
quiactis ae terne conuertimur. quociens
aterrenarum rerũ tumultibus separam᷑
Quid aliud quã missi intrarete fidei
pisces adlitus trahimur. Sedcum rete
magnis piscibus plenum dicituradditur.
mysterii profunditas expectat neque & enim
quantitatis summam soleħiter euuangelista ex¬
primer& : nisi hanc sacramento pęnam esse
iudicas s&: Scitis namque quod intestamento
ueteri. omnis operacio perdecalogi manda¬
ta praecipitur. In nouo autẽ eiusdẽ operacio¬

Expanded text:
Ipsi quippe sancta Ecclesia est commissa, 64Ipsi quippe sancta Ecclesia est commissa, 64specialiter dicitur: Simon Joannis, amas me? Pasce oves meas . Quod ergo postmodum aperitur in voce, hoc nunc signatur in opere. Quia igitur praedicator Ecclesiae nos a mundi vitae hujus fluctibus separat, nimirum necesse est ut rete plenum piscibus Petrus ad terram ducat. ternae patriae fidelibus ostendit. Hoc egit verbis, hoc epistolis, hoc agit quotidie miraculorum signis. Quoties per eum ad amorem quietis aeternae convertimur, quoties a terrenarum rerum tumultibus separamur, quid aliud quam missi intra rete fidei pisces ad littus trahimur? Sed cum rete piscibus magnis plenum dicitur, additur mysterii profunditas exspectat. Neque etenim quantitatis summam solerter evangelista exprimeret, nisi hanc sacramento plenam esse judicasset. Scitis namque quod in testamento veteri omnis operatio per Decalogi mandata praecipitur: in novo autem eisdem operatio
Abbreviated transcription (Latin):
parte mitti rete debeat non iubctur. Pre¬
sentem eccłam designauit: quaebonos simul
ac malos colligit : nec elegit quos trahat. quia
& quos eligere possit ignorat: h aec autem
piscacio postdm̃ resurrectionẽ facta.
in solam dex terã missa est: quiꝰ aduidendam
claritatis eius głam sola electorum eccła
pertingit. quȩ desin istro opere nil habe¬
bit: In illa piscatione premultitudine pisci¬
um rete rumpitur: quia nunc ad confessio¬
nem fidei. etiam cumelectis reprobi tanti
intrant. quuipsam quoque eccłam heresi¬
bus scindant: Inistauero piscatione &
multi pisces & magni capiuntur. & rete
non rumpitur: quia sc̃a electorũ eccła quȩ
incontinua auctoris sui pace requiesce
nullis iam dissensionib dilaniatur :
Captis autẽ tammagnis piscibus ascendit
symon petrus. & traxit rete in terram::
Iam credo quod ur̃a caritas ad uertit
quid est quod petrus rete ad terrã trahit:

Expanded text:
quam partem mitti rete debeat non jubetur, praequam partem mitti rete debeat non jubetur, praesentem Ecclesiam designavit quae bonos simul ac malos colligit; nec eligit quos trahat, quia et quos eligere possit ignorat: haec autem piscatio post Domini resurrectionem facta, in solam dexteram missa est, quia ad videndam claritatis ejus gloriam sola electorum Ecclesia pertinget quae de sinistro opere nihil habebit. In illa piscatione prae multitudine piscium rete rumpitur, quia nunc ad confessionem fidei, etiam cum electis reprobi tanti intrant, qui ipsam quoque Ecclesiam haeresibus scindant: in ista vero piscatione et multi pisces et magni capiuntur, et rete non rumpitur, quia sancta electorum Ecclesia in continua auctoris sui pace requiescens, nullis jam dissensionibus dilaniatur. Captis autem tam magnis piscibus, ascendit Simon Petrus, et traxit rete in terram. Jam credo quod vestra Charitas advertat quid est quod Petrus rete ad terram trahit.
Abbreviated transcription (Latin):
÷ Neque enim cum ipsis non erat. quibus prę¬
sens corporaliter apparebat. sed tamen
iam se esse cumipsis denegat. aquorum
mortali corpore carnis in mor talitate
distabat: Quod illic cumipsis positus
fatetur. non se esse cum ipsis. hoc quoque
hic situ corporis indicat: cum adhuo nauigan¬
tibus. eẽ se iam inlitore demonstrat᷑ ł acta est
autem discipulis piscationis magna difficul¬
tas : ut magistro ueniente fier& ammiracio¬
nis magna sublimitas: Qui protinus dixit::
Bis in scõ euuangelio legitur. quia dñs iussit:
ut adpiscandum recia mitterentur: ante
passionem uidelic&. & post resurrectionẽ
Sed prius quam redemptor nr̃t pateret᷑ & re¬
surger&: mitti quidem rete adpiscandum
iub& : sedutrum indexterã an insinistram
mitti debuisser non iub& postresurrectio¬
nem uero discipulis apparens. mitti rete
nesciat bonosdextera. & malos sinistra figura¬
ri. Illa ergo piscatio inqua speciali ter

Expanded text:
. Neque enim cum ipsis non erat quibus prae. Neque enim cum ipsis non erat quibus praesens corporaliter apparebat, sed tamen jam se esse cum ipsis denegat, a quorum mortali corpore carnis immortalitate distabat. Quod illic cum ipsis positus, fatetur non se esse cum ipsis, hoc quoque hic situ corporis indicat, cum, adhuc eis navigantibus, esse se jam in littore demonstrat. 3. Facta est autem discipulis piscationis magna difficultas, ut magistro veniente fieret admirationis magna sublBis in sancto Evangelio legitur quia Dominus jussit ut ad piscandum retia mitterentur, ante passionem videlicet et post resurrectionem. Sed priusquam Redemptor noster pateretur et resurgeret, mitti quidem rete ad piscandum jubet, sed utrum in dextram, an in sinistram mitti debuisset, non jubet: post resurrectionem vero discipulis apparens, mitti rete nesciat bonos in dextera, et malos in sinistra figurari? Illa ergo piscatio, in qua specialiter in
Abbreviated transcription (Latin):
post resurrectionem suam dñs inlittore
stctit: qui ante resurrectionem suam
coram discipłis influctus maris ambula¬
uit: Cuius rei racio festine agnoscitur.
si ipsa quȩ tunc in erat causa pensetur.
Quid & enim mare. nisi praesens scłm
signat : Quod se causarum tumultibus
& undis uitae corruptibilis inlidit.
Quid per soliditatẽ littoris. nisi illa
per petuitas quiatis acterne figuratur:
Quia igitur discipłi adhuc fluctibus
mor talis uitae inerant: in mari laborabaNT.
Quia autẽ redemptor nr̃t iã corruptio¬
nem carnis ex cesserat: post rsurrectionẽ
suam in littore stabat: acsi ipsum resurret¬
tionis suae mysterium rebus. discipłis
loquerctur dicens. Iam uobis inmari non
appareo. quia uobiscum inper turbatio¬
nis fluctibus non sum: hinc est quod alio
in loco post resurrectiont̃ suam eisdem¬
÷ discipulis dicit: haec sunt uerba quȩ locu¬
tussum aduos: cum adhuc essem uobiscũ:

Expanded text:
post resurrectionem suam Dominus in littore post resurrectionem suam Dominus in littore stetit, qui ante resurrectionem suam coram discipulis in fluctibus maris ambulavit . Cujus rei ratio festine cognoscitur, si ipsa quae tunc inerat causa pensetur. Quid enim mare nisi praesens saeculum signat, quod se causarum tumultibus et undis vitae corruptibilis illidit? Quid per soliditatem littoris 1541 nisi illa perpetuitas quietis aeternae figuratur? Quia ergo discipuli adhuc fluctibus mortalis vitae inerant, in mari laborabant. Quia autem Redemptor noster jam corruptionem carnis excesserat, post resurrectionem suam in littore stabat. Ac si ipsum resurrectionis suae mysterium rebus discipulis loqueretur, dicens: Jam vobis in mari non appareo, quia vobiscum in perturbationis fluctibus non sum. Hinc est quod alio in loco post resurrectionem suam eisdem discipulis dicit: Haec sunt verba quae locutus sum ad vos cum adhuc essem vobiscum
Abbreviated transcription (Latin):
cione sua uim discretionis indicat: Quęri
& enim potest. cur petrus qui piscator
ante conuersionem fuit. postconuersi¬
onem adpiscationem rediit: Etcũ ueritas
dicat. nemo mit tens manum suã in ara¬
trum & aspiciens retro aptus est regno
dĩ: Cur repetiit. quod dereliquid.
Sedsi uirtus discretionis inspicitur. citiuꝰ
uidetur. Quia nimirum negocium qđ
ante conuersionẽ sine peccato extitit.¬
hoc etiam post conuersionem repetere
culpa non fuit. Nampiscatorem petrũ.
matheum uero thelonarium scimus.
& post conuersionem suam adpiscationẽ
p&rus rediit. matheus uero ad thelo¬
nei negocium non resedit: Quia & ali¬
ud est uictum per piscationem quęrere.
aliud thelonei lucris pecunias augere ⁊¬
LI S unt enim pleraque negocia quȩ sine
peccatis ex hiberi aut uix autnullatenus
possunt Quȩ crģo ad peccatũ implicaN:
ad haec necesse est ut post conuersionem
animus non recurrat. Quęri etiam po¬
cest. cur discipulis inmari laborantibus

Expanded text:
tione sua vim discretionis indicat. Quaeri etenim potest cur Petrus, qui piscator ante conversionem fuit, post conversionem ad piscationem rediit; et cum Veritas dicat: Nemo mittens manum suam ad aratrum, et aspiciens retro, aptus est regno Dei , cur repetiit quod dereliquit? Sed si virtus discretionis inspicitur, citius videtur quia nimirum negotium quod ante conversionem sine peccato exstithoc etiam post conversionem repetere culpa non fuit. Nam piscatorem Petrum, Matthaeum vero telonearium scimus; et post conversionem suam ad piscationem Petrus rediit, Matthaeus vero ad telonei negotium non resedit , quia aliud est victum per piscationem quaerere, aliud autem telonei lucris pecunias augere. Sunt enim pleraque negotia, quae sine peccatis exhiberi aut vix aut nullatenus possunt. Quae ergo ad peccatum implicant, ad haec necesse est ut post conversionem animus non recurrat. 2. Quaeri etiam potest cur, discipulis in mari laborantibus,
Abbreviated transcription (Latin):
ti audomari
obitum spaci¬
o transacto qͥ¬
dam uir aua-¬
ritie estib accensus: prauis¬
q ut fertur morib plenus.
ad suum accessit compatrem:
postulans ab eo ut unum sibi
argenteum usq ad statutu
tempus commodaret solidũ.
per suam etiam sub dolam
testando fidem: quod statuto
ad eum tempore iterum redi¬
turus esset. Alter uero sim
argentum callide precanti
actis: statuto ad eum uenit
tempore dicens. Nedde michi
meum quod tibi commodaa
argentum. statutum enim
tempus tue ꝓmissionis ad¬
uenit: Turic fallax amicus
toruis eum intuens ocrlis.
asperisq cum eo loquendo
uerbis: audaci animo iurauit
negando: quod numquam
ab eo ullum accepisset dena-¬
rium. At ille qui predictum
cõmodauit solidum: recta res¬
pondit ratione dicens. Perga¬
mus simul usq ad beati cõ¬
felloris xp̃i audomari uene¬
rabile sepulchrum: ut tu mͥ
ibidem per gloriosa eiusdem
pontificis merita uirando cõ¬
firmes: quod hic negare cona¬
ris

Expanded text:
. Audomari obitum spatio transacto, quidam vir avaritiae aestibus accensus, pravisque ut fertur moribus plenus ad suum accessit compatrem, postulans ab eo ut unum sibi argenteum usque ad statutum tempus accommodaret solidum, per suam etiam subdolam testando fidem quod statuto ad eum tempore iterum redditurus esset. Alter vero simpompatrem, argentum callido precanti actis statuto ad eum venit tempore dicens: « Redde mihi meum quod tibi accommodavi argentum; statutum enim tempus tuae promissionis advenit. » Tunc fallax amicus torvis eum intuens oculis, asperisque cum eo loquendo verbis, audaci animo juravit negando quod nunquam ab eo ullum accepisset scriptulum. Tunc ille qui praedictum accommodavit solidum, recta respondit ratione dicens: « Pergamus simul usque ad B. confessoris Christi Audomari venerabile sepulcrum, ut tu mihi ibidem per gloriosa ejusdem pontificis merita jurando confirmes quod hic negare conaris
Abbreviated transcription (Latin):
mouere: eo quod antiochi
concubine regis dono essent
dati. festinanter itaq rex
uenit sedare illos. relicto suf¬
fecto unz ex comitib suis an¬
dronico. Ratus autem me¬
nelaus accepisse se tempus
oportunum. aurea quedam
uasa e templo furatus. do¬
nauit andronico et alia nẽ¬
diderat tyro. et per uicinas
ciuitates. Quod cum certis¬
sime cognouisset onias: ar¬
guebat eum ip̃e in loco tuto
se continens antiochie secus
dafnen. Unde menelaus acce¬
dens ad andronicum roga¬
bat ut oniam interficeret.
Qui cum uenisset ad oniã.
et datis dextris tum iure iuran¬
do. quain uis eẽt ei suspectus
suasisset de asylo procedere. sta¬
tim eum peremit: ñ ueritus
iusticiam. Ob quam causam.
non solum uider sed et alie ꝙͦ
nationes indignabant᷑: et
moleste ferebant de nece tanti
uiri in iusta.

Expanded text:
movere eo quod Antiochidi movere eo quod Antiochidi concubinae regis dono essent dati festinanter itaque rex venit sedare illos relicto suffecto uno ex comitibus suis Andronico ratus autem Menelaus accepisse se tempus oportunum aurea quaedam vasa templo furatus donavit Andronico et alia vendiderat Tyro et per vicinas civitates quod cum certissime cognovisset Onias arguebat eum ipse in loco tuto se continens Antiochiae secus Dafnen unde Menelaus accedens ad Andronicum rogabat ut Onian interficeret qui cum venisset ad Onian et datis dextris cum iureiurando quamvis esset ei suspectus suasisset asylo procedere statim eum peremit non veritus iustitiam ob quam causam non solum Iudaei sed et aliae quoque nationes indignabantur et moleste ferebant de nece tanti viri iniusta
Abbreviated transcription (Latin):
t post triennii tempus
misit iason menelaũ
supradicti symonis fratrem
portantem pecunias regi.
et de negociis necessariis re¬
sponsa ꝑlaturum. At ille
commendatus regi. cũ mag¬
nificasset faciem potestatis
eius: in semetipsum detor¬
sit suminum sacerdotium.
suꝑ ponens iasoni talenta ar¬
genti trecenta. acceptisq a
rege mandatis uenit: nichil
quidem dignum habens sa¬
cerdotio. animus uero cru¬
delis tyranni et fere belue
iram gerens. Et iason quidẽ
qui ꝓpͥum fr̃em captiuaue¬
rat: ip̃e deceptus profugus
ĩ ammaniten ex pulsus est
iegionem. Menelaus autem
pͥncipatum quiden optinuit.
de pecuniis uero regi ꝓmis¬
sis nichil agebat. cum exac¬
tionem faceret sostratus qͥ
arci erat prepositur: nam
ad hunc exactio uectigalium
ꝑtinebat. Quam ob causam
utriq ad regem euocati: me¬
nelaus amotus est sac̾dotio.
succedente lẏsimacho frat᷑
suo. Sostratus autem. pre¬
latus est cypriis. Et cũ hec
agerentur. contigit tharsen¬
ses et mallotas seditionem

Expanded text:
t post triennii tempus misit Iason Menelaum supradicti Simonis fratrem portantem pecunias regi et de negotiis necessariis responsa perlaturum at ille commendatus regi cum magnificasset faciem potestatis eius in semet ipsum retorsit summum sacerdotium superponens Iasonem talenta argenti trecenta acceptisque a rege mandatis venit nihil quidem dignum habens sacerdotio animos vero crudelis tyranni et ferae beluae iram gerens et Iason quidem qui proprium fratrem captivaverat ipse deceptus profugus in ammaniten expulsus est regionem Menelaus autem principatum quidem obtinuit de pecuniis vero regi promissis nihil agebat cum exactionem faceret Sostratus qui arce erat praepositus nam ad hunc exactio vectigalium pertinebat quam ob causam utrique ad regem vocati Menelaus motus est sacerdotio succedente Lysimacho fratre suo Sostratus autem praelatus est Cypris et cum haec agerentur contigit Tarsenses et Mallotas seditionem
Abbreviated transcription (Latin):
conderetur tumulo. umensus
odor affuite celo: uiincens oĩa
aromata suauitatis flagrãtia.
Nec defuit angłorum sublimi-¬
tas enus sactofago. pͥmorũ dieꝵ
illud custodiens tempore. osten¬
dens ꝙ sui carminis prosodia.
que numerũ premia incelesti
aula euis possideret anima:
ut subtiliᷤᷤ erat dicti uox pre¬
sulis alma. Illuc uicini multo
ammniramine ducti sepiꝰ acce¬
dunt: et quid sit noscere qͤrũt.
qui sint. quidq canunt. Et q̃
sint munera uocis. Sed tunc
interirs propͥos extend̾e uisus.
dum cupint. ea uox tenui sub¬
ducitur aura ut solet audiri cũ
uas contingitur eris: ⁊ sonus
assurgens paulatim ducit. a
astris. At docte dum se recͣhũt.
ut longuis ẽẽnt: dulcib audi¬
tu. resonabat uocib aer. Cõue¬
nit etiam om̃is pene ꝓuincia.
de absentia eius lugentes ĩ ef¬
fabili mestitia: et ad celos alta
usq emittentes suspiria. Cõple¬
uit autẽ sacratissimus põtifex¬
mus cursum sui agonis qͥnde¬

Expanded text:
conderetur tumulo, immensus conderetur tumulo, immensus odor affuit e coelo, vincens omnia aromata suavitatis fragrantia. Nec defuit angelorum sublimitas ejus sarcophago, primorum dierum illum custodiens tempore, ostendensque sui carminis prosodia, quae munerum praemia in coelesti aula ejus possideret anima. Ut subtilis erat dicti vox praesulis alma! Illuc vicini multo admiramine ducti, Saepius accedunt, et quid sit, noscere quaerunt, Qui sint, quidque canant, vel quae sint munera vocis, Sed tunc interius proprios extendere visus Dum cupiunt, ea vox tenui subducitur aura, Ut solet audiri, cum vas contingitur aeris, Et sonus assurgens paulatim ducitur astris. At docte dum se retrahunt, ut longius essent, Dulcibus auditu resonabat vocibus aer. Convenit etiam omnis pene provincia, de absentia ejus lugentes ineffabili moestitia, et ad coelos alta usque emittentes suspiria. Complevit autem sacratissimus Lantbertmus cursum sui agonis
Abbreviated transcription (Latin):
rum in scł̃a xp̃o. Sicq preciosꝰ
dñi sacerdos lambertus testis
gloriosus felici martyrio est
consecratus: taliterq regnũ
celorum quod chu deside¬
rauit uiuens et coronatus
Ifeliciter intrauit. Iacuit qͥp¬
pe beati uiri corpus ex anime.
ꝑfufusum sanguinis sui ym¬
bre: sed anima ab angelis in
celum est eueila. et uiter con¬
sortia suꝑnoꝵ ciũ collata.
ubi fruitur gaudens et exul¬
tans societate apłoꝵ. glorifica¬
tione ꝓph̾arum confessione
martyrum. cohereditate cõ¬
fessoꝵ. integͥtate iurginũ ob¬
tinetꝙ palmam ꝑhennus
głe et scolam iocunditatis
eterne. Corpus tandem sacro
sc̃m pauci qui euasere inter¬
nitionis ꝑiculum. naui uelo¬
citer ĩposuerunt: et adtreiec¬
tum usq delatum in ecclesia
aploꝵ principis honorfice se¬
pelierunt. Exanimes artug
net liquit celica uirtus: monstͣ¬
uit populis quante fuerit bo¬
nitatis: hic feritate furens qͤm
dolo ꝑemerat amens. Namdũ

Expanded text:
rum in saecula Christo. Sic pretiosus rum in saecula Christo. Sic pretiosus Domini sacerdos Lantbertus, testis gloriosus, felici martyrio est consecratus taliterque regnum caelorum, quod diu desideravit, vivens et coronatus feliciter intravit. Iacuit qpe beati viri corpus exanime, perfusum sanguinis sui imbre, sed anima ab angelis in caelum est evecta et inter consortia supernorum civium collocata, ubi fruitur gaudens et exultans societate apostolorum, glorificatione prophetarum, confessione martyrum, cohereditate confessorum, integritate virginum obtinetque palmam perennis gloriae et stolam iocunditatis aeternae. Corpus tandem sacrom pauci, qui evasere internecionis periculum, navi velociter imposuerunt, et ad Trajectum usque delatum in ecclesia apostolorum Pincipis honorifice sepelierunt. Exanimes artus nec liquit coelica virtus, Monstravit populis, quantae fuerit bonitatis Hic, feritate furens quem Dodo peremerat amens 38. Nam dum
Abbreviated transcription (Latin):
at gehenna. sed expiatos per¬
hennis excipiat iuita. Ita om̃s
informans et sacerdotali po¬
testate corroborans. a penetra¬
lib iussit nepotes egredi. quo
mererent᷑ fieri holo caustum
regis eterni. Cumq intrepidi
hostia eruyissent cubiculi:
extimplo cedentib adũsariis
martyrio digni. diuinis cõspe¬
Nde pater egregius ⁊ ponti¬
fex constantissimus pauim̃to
soli ĩmodum crucis ꝓsternit᷑
et misericordẽ dm̃ humillimis
precib deprecatur. uerũ qͥd eiꝰ
felix anima tunc deo fuerit
locuta. que mortalis ualet ꝓd̾e
lingua:. Sed sine dubio talia
petiit qualia statĩ impetrare
promeruit. Ingressi autem in¬
trinsecus aduersarii furente.
interfecerunt omnes inore gla¬
dii. quoscumq repererunt ibi.
Deinde unus excrudelissimo
agmine iuflammatus in ma¬
nissuni furoris rabie tectum
desuꝑ subiit: et beatum pon¬
tificem terre prostratrum in¬
spexit. ¶Noxq dicibolico sp̃n
exagitatus ꝑcussit telo uictu¬

Expanded text:
et gehenna, sed expiatos peret gehenna, sed expiatos perennis excipiat vita'. Ita omnes informans et sacerdotali potestate corroborans, a penitralibus iussit nepotes egredi, quo mererentur fieri holocaustum regis aeterni. Cumque intrepidi hostio erupissent cubiculi, extemplo, cedentibus adversariis, martyrio digni divinis conspende pater egregius et pontifex constantissimus pavimento soli in modum crucis prosternitur et misericordem Deum humillimis precibus deprecatur. Verum quid eins felix anima tunc Deo fuerit locuta, quae mortalis valet prodere lingua? Sed sine dubio talia petiit, qualia statim impetrare promeruit. Ingressi autem intrinsecus adversarii furentes, interfecerunt omnes in ore gladii, quoscumque reppererunt ibi. Denique unus ex crudelissimo agmine, inflammatus immanissimi furoris rabie, tectum de super subiit et beatum pontificem terrae prostratum inspexit, moxque diabolico spiritu exagitatus, percussit telo victu