comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Coequans t̾re.Non onm
homines interra uiuẽtes
in tantum humiliabant
ut funiculo suꝑ extenso:
terre apparerent equaies.
s a deo uiles ⁊ ꝯtempti. ut
in nullo plus ualerent qͣm
terra que nullos homines
habet. funiculum autẽ ꝓ
sorte posuit. quia fu neulo
moabitaꝵ quib uellet
dunderet. quampossessor

Expanded text:
Coaequans. Non enim homines in terra viventes intantum humiliabantur, ut funiculo super extenso terrae apparerent aequales: sed adeo viles et contempti, ut in nullo plus valerent, quam terra quae nullos homines habet. Funiculum autem pro sorte posuit; quia funiculo Moabitarum, quibus vellet divideret, quam possessor
Abbreviated transcription (Latin):
aũ qr quos uoluit potuit
cere. Quod aũ inoab qui
int̾pretatur ex patre.⁊
syriam damasci. ⁊ ceteras
regiones tributarias fe
sum bonoꝵ operum exig̃.

Expanded text:
a quos voluit potuit cere. Quod autem Moab, qui interpretatur ex patre, et Syriam Damasci et caeteras regiones tributarias fecsum bonorum operum exigit.
Abbreviated transcription (Latin):
p̃cepta molando corrim¬
punt. ⁊ unatribus eumi so¬
bole dauid remansit. ddũ
mesi quem elegi. qui custoduut mandata
mea ⁊ p̃cepta mea. auferam aũ regnũ de manueius fuii. ⁊ daboti¬
bi decem tribus. fil io aũ eius dabo tribum unam. ut remaneat
que desidat animatua. Erisq rex suꝑ ifrł. Siergo audieris oĩa
que p̃ceꝑo tibi. ⁊ ambulan̾is inuis meis. ⁊ fec̾is quod rectum est
coram me. custodiens mandata mea ⁊ pcepta mea. sient fecit dauid
seruus meus. ero tecum ⁊ edificabo tibi domũ fidelem. quomͦ edifi¬
caui dauid domum. ⁊ tradam tͥ isrł. ⁊ affligam semen dausd suꝑ¬
dauid suꝑ hor. U̾mtñ ñ cunctis clieb. uoluit gͦ salomon int̾ficere
ieroboam. Qii surcerit ⁊ auifugit inegyptum ad susac regem

Expanded text:
ecepta violando corrupit. Et una tribus cum savid remansit, dum meum, quem elegi, qui custodivit mandata mea et praecepta mea. Auferam autem regnum de manu filii ejus, et dabo tibi decem tribus: filio autem ejus dabo tribum unam, ut remaneat quae desiderat anima tua, erisque rex super Israel. Si igitur audieris omnia quae praecepero tibi, et ambulaveris in viis meis, et feceris quod rectum est coram me, custodiens mandata mea et praecepta mea, sicut fecit David servus meus: ero tecum, et aedificabo tibi domum fidelem, quomodo aedificavi David domum, et tradam tibi Israel: et affligam semen David super hoc, verumtamen non cunctis diebus. Voluit ergo Salomon interficere Hieroboam: qui surr
Abbreviated transcription (Latin):
heli. hely aũ erat nonaginta ⁊ octo annoꝵ et oeuli eius cali¬
gauerant. ⁊ uidere non poterat. Et dixit ad heli. Ego lum qͥ
uemi deplio. et ego qui de acie fugihodie. Cui ille ait. Quied
actum ẽ filimi. Lespondens aũ ille qui nuntiabat. fugit
inquit isrł coram phylistiim et ruma magna fc̃a ẽ in ppło
Insuꝑ ⁊ tuo fuii tuu mortuisunt ophni: ⁊ phinees. et archa¬
dei capta est. Cumq ille nominasset

Expanded text:
Heli. Heli autem erat nonaginta et octo annorum, et oculi ejus caligaverant, et videre non poterat. Et dixit ad Heli; Ego sum qui veni de praelio, et ego qui de acie fugi hodie. Cui ille ait: Quid actum est, fili mi? Respondens autem qui nuntiabat: Fugit, it Israel coram Phylistiim et ruina magna facta est in populo. Insuper et duo filii tui mortui sunt, Ofni et Phinees, et arcest. Cumque ille nominasset
Abbreviated transcription (Latin):
Quitumq retrorsum
cerdotium uideorum:¬
Rab̃. Moritur hely.
deficit pontificatus:
cum sacerdotio uet̾i¬
Habuit aũ principa¬
cum primus hely. de
domo eleazarisacer¬
dotes erant. ex quo
honorem filuis apre

Expanded text:
quis retrorsum cerdotium Judaeorumat. Moritur Heli, us, quia deficit pontificatus cum sacerdotio vetHabuit autem principatum primus Heli ex ddomo Eleazari sacerdotes erant: ex quo honorem filius a
Abbreviated transcription (Latin):
superari credentes:
Quenam ẽ hec uox clamoris magni
in castris hebreoꝵ: Et cognouer̃t qd̃ archa cdñt uenerat ĩ
castra. Timueruntq philistiim: dicentes. uenit deus in
castra. et ingemuert dicentes. Ue nobis. Non enĩ fuit tan¬
ta exultatio heri et nucdins t̾cius uenobis. Quis nos serua
omni plaga in deserto. Confortamini et estote urri phyli¬
stiim. ne seruiatis hebreis. sicut illi ceruier̃t nobis Conforta
mini et bellate. Pugnauerunt gͦ phylistim: et cesus est
tum. et archa dei capta est. Duo quoq filii hely mortui st̃
ophni. ⁊ phinees. Currens aũ uie de beniamin ex acie ue
nit in sylo. In die illoscissa ueste. et consꝑsus puluere capd̃.¬

Expanded text:
: Quaenam est haec vox clamoris magni in castris Hebraeorum? Et cognoverunt quod arca Domini venisset in castra. Timueruntque Philisthim, dicentes: Venit Deus in castra. Et ingemuerunt, dicentes: Vae nobis: non enim fuit tanta exsultatio heri et nudiustertius; vae nobis, qui nos servabit omni plaga, in deserto. Confortamini, et estote viri Philistiim: ne serviatis Hebraeis, sicut illi servierunt nobis: confomini, et bellate. Pugnaverunt ergo Philisthim, et caesus est tum. Et arca Dei capta est: duo quoque filii Heli mortui sunt, Ophni et Phinees. Currens autem vir de Benjamin ex acie, nit in Silo in die illo scissa veste, et conspersus pul
Abbreviated transcription (Latin):
Blab̃. Sedentis ⁊ c̃. Tabula
enim erat suꝑ archam qͣm¬
ꝓtegebant cherubin alis.
ubi apparebat ꝑ angelum
rubin plenitudo scientie int̃¬

Expanded text:
. Sedentis super. Tabula enim erat super arcam qtegebant Cherubin alis, ubi apparebat Dominus rubin plenitudo scienti
Abbreviated transcription (Latin):
doctrmna legi in gente
negligentiam inmultis
coixumpebatur. donec ue¬
niret ipse qui iegem ded̾.
scriptis spũ alib. ohͥser

Expanded text:
doctrina legis in gente negligentiam in multis corrumpebatur, donec veniret ipse qui legem dedit,scriptis spiritualiter obser
Abbreviated transcription (Latin):
eolegis designantut. qmͣ
moyses accepturus ieuina
Rab̾. Nequid desit ido¬
mo regis ordo p̃dicatoꝵ¬
describendo ⁊ loquendo
laborat. ur in mena do¬
mini habundet. unde nu¬
triantur fideles:¬

Expanded text:
e legis designantur, quam Moses accepturus jejunavc. Ne quid desit in domo regis, ordo praedicatorum scribendo et loquendo laborat, ut in mensa Domini abundet, unde nutrientur fideles
Abbreviated transcription (Latin):
Signifieatur trans latro
testamenti domini a uide¬
is ad gentes. quia cum ili
carnali obseruantia ⁊ pha¬
riseorum suꝑstitionib legẽ
eius doctemam recusaue¬
runt. unde. uobis oporte

Expanded text:
Significatur translatio testamenti Domini a Judaeis ad gentes, quia cum illi carnali observantia atque Pharisaeorum superstitionibus legem ejus doctrinam recusaverun
Abbreviated transcription (Latin):
na de urbib gabaonitarũ
ꝑtinens ad tribum iude no
humilium. unde. Suscipiãt
montes: maiores auime. col¬
les: inmores. seu etiam gaba¬
a interpretatur sublimitas
ubi eleazar sac̃dos ꝯstituit¬
Bab. El eazarum. Dei ad¬
iitorium. Bene aũ hoc nomĩe
uocatur. qui ad archam dñi
custodiendam eligitur. qr
sc̃ĩ uiri quicquid hñt boni.a
deo attribuunt. ñ sibi. Uñ.
Sufficientia nr̃a ex deo est.
qui ydoneos fecit nos mini¬
stros .no.t̃.

Expanded text:
na de urbibus Gabaonitarum pertinens ad tribum Judae, nhumilium, unde: Suscipiant montes majores animae colles minores. Seu etiam Gabaa interpretatur sublimitas, ubi Eleazar sacerdos constituitur. Eleazarum. Dei adjutorium. Bene autem qui hoc nomine vocatur, ad arcam Domini custodiendam eligitur, quia sancti viri quidquid habent boni, Deo attribuunt, non sibi. Unde: Sufficientia nostra ex Deo est, qui idoneos fecit nos ministros No
Abbreviated transcription (Latin):
pharaone nechao. ft̃a in
magedo.: significat ꝑse¬
cutionem antiqui hostis.
aduersus predicatores eis
per inuidiam neci tradere
molitur. ⁊ auferre de t̾ra
eccħe conatur. quatinus
facilius totam plebemclis¬
sipare possit. phar̾ao dissi¬
pans. nechao ꝑcussio. ma¬
gedo de tenptatione. ꝑ¬
missus quippe diabolus cõ-¬
surgere aduersus scõs. hoc
totis uirib eextat. quati¬
nus temptando gregem do¬
sig̃rat in alos doctores:
in reblacha uinxiti cum¬

Expanded text:
Pharaone Nechao, facta in Mageddo, significat persecutionem antiqui hostis adversus praedicatores, quos per invidiam neci tradere molitur, et auferre de terra Ecclesiae conatur: quatenus facilius totam plebem dissipare possit. Pharao dissipans, Nechao percussio, Mageddo de tentatione. Permissus quippe diabolus consurgere adversus sanctos, hic totis viribus certat, quatenus tentando gregem Dosignificat malos doctores, in Rebla vinxit
Abbreviated transcription (Latin):
prase ã dreb ueitum qui uidic anerunt isrł. ⁊ osum dierũ re¬
gumisrł. et regum in da sicut in.xͦuiͦi anno regis iosie. Ecm̃
ydoloꝵ ⁊ ĩmindicias abhonimationes q que fuerunt interra
ta sunt in lbro q uem muenit helchias s̃acerdos in templodo¬
mini. Similis ei ñ fuit a seumrex qui reu̾teretur ad dĩm in
ces Dixicicaq dñs. etiam indam auferam a farie mea sicut
de qua dixi. erit nom̃ meñ ibi. R eliqua as̃ sermonumiosie. ⁊⁊
unies a que fecit. ĩne hec scͥpta sunt in urio ũboꝵ dieꝵ re

Expanded text:
ui iudicaverunt Israhel et omnium dierum regum Israhel et regum Iuda sicut in octavodecimo anno regis Iosiae factum idolorum et inmunditias abominationesque quae fuerant in terra ta sunt in libro quem invenit Helcias sacerdos in templo Domini similis illi non fuit ante eum rex qui reverteretur ad Dominum in ses dixit itaque Dominus etiam Iudam auferam a facie mea sicut em et domum de qua dixi erit nomen meum ibi reliqua autem verba Iosiae et universa quae fecit nonne haec scripta sunt in lib
Abbreviated transcription (Latin):
uiclisset eum. et portaue¬
runt eum serui sui mor¬
tuum de magedo. et ꝑ¬
pelierunt eum insepui¬
crosuo. tulitq ppłs t̾re
ioachaz filimmiosie. ⁊
unxerunt eum ⁊ con¬
stituerunt eum regẽ

Expanded text:
vidisset eum. Et portaverunt eum servi sui mortuum de Mageddo, et ppelierunt eum in sepulcro suo. Tulitque populus terrae Joahaz filium Josiae, et unxerunt eum, et constituerunt eum regem
Abbreviated transcription (Latin):
puerum ⁊ orauit ad dñm. ⁊ ac̃cenclit ⁊ m¬
cubuit suꝑ pu̾m. posuitq os suũ fuper oseius. et oculos suos
luꝑ cculoseits. ⁊ manus suas ĩ uꝑmanus eius. ⁊ incirruaint
se suꝑ eum. et calefacta ẽ caro pisi. at illereu̾sus deambulauit

Expanded text:
puerum et oravit ad Dominum et ascendit cubuit super puerum posuitque os suum super os eius et oculos suos super oculos eius et manus suas super manus eius et incurvavit se super eum et calefacta est caro pueri at ille reversus deambulavit
Abbreviated transcription (Latin):
gypto excreuit. ⁊ ꝑ mo¬
ysen in desertoumn edu¬
ctus. domiui uocem au
debuit illustrari. mox
animo ad ydolatriam
cuus ẽ ascendit et collooauit eum suꝑ lec tulum hoĩs dei ⁊
clausit hostium. et eg̾ssa uocauit uirum susi Mꝯitte mec̃
obsecro unũ de puĩs ⁊ asinam. et excurram usq ad hoĩem
dei. et reu̾tar. Qui ait ei. Quam obcãm uaclis adeum: ho¬
die ñ cunt kalende. neq: Calbm. Que respondit. uadam.¬
Strauitq asmam ⁊ ꝑcepit pũo. oꝯina et ꝓpera. ne mͥ morã
facias in cundo. et hoc age qd̃ ꝑcipio tibi ¶rofecta ẽ gͥ ⁊ ue
uit aduroum dei. in montem carmeli. Cumqi uidisset eã
uir dei econtra ait ad gie zi pũm suum. Ecce sunamites illa.
uade gͦ in occursum euis ⁊ dic el. Secte ne agitur circate. ⁊
cirea uirum tusi. ⁊ circa fitium tuũ: Que se dit Recte. Cũq
anima enĩ eius inamaritucline ẽ. ⁊ elñs celauit me. ⁊ si indi

Expanded text:
gypto decrevit, et per Moysen in desertum ectus, Domini vocem audebuit illustrari, mox animo ad idololatriam tuus est ascendit autem et conlocavit eum super lectulum hominis Dei et clusit ostium et egressa vocavit virum suum et ait mitte mecum obsecro unum de pueris et asinam ut excurram usque ad hominem Dei et revertar qui ait illi quam ob causam vadis ad eum hodie non sunt kalendae neque sastravitque asinam et praecepit puero mina et propera ne mihi moram facias in eundo et hoc age quod praecipio tibi profecta est igitur et venit ad virum Dei in montem Carmeli cumque vidisset eam vir Dei de contra ait ad Giezi puerum suum ecce Sunamitis illa vade ergo in occursum eius et dic ei rectene agitur circa te et circa virum tuum et cianima enim ejus in amaritudine est, et Dominus celavit me  Vulg. a
Abbreviated transcription (Latin):
sem iegem dedit qͥuasi
ꝑ puerum urrgam misit.
rorem legiꝰ. mortuũ sus¬
titare non ualuit. quia
lex neminem ad ꝑftm̃¬

Expanded text:
sem legem dedit, quasi per puerum virgam misit; rorem legis mortucitare non valuit, quia lex neminem ad
Abbreviated transcription (Latin):
maneat ibi fc̃a ẽ gͥ dies quedam ⁊ ueniens dlisitit incenaełm.
⁊reqiueuit ibi. Dixite: ad gie ⁊i puerum suũ. Uocasimamistã
istam. Quicum uocassec eam: ⁊ illa stetiiset coram eo: ixit
ad pũm sus̃i. Hoquere adeam. Ecce sedule in om̃ib ministrasti
nob̾. Quid us ut faciam tͥ: Iuncluid habes negociũ. ⁊ uis
ut loquar regisue pͥncipi milicie: Que fxedit. In medio po

Expanded text:
quaedam et veniens devertit in cenaculum et requievit ibi dixitque ad Giezi puerum suum voca Sunamitin istam qui cum vocasset eam et illa stetisset coram eo dixit ad puerum loquere ad eam ecce sedule in omnibus ministrasti nobis quid vis ut faciam tibi numquid habes negotium et vis ut loquar regi sive princ
Abbreviated transcription (Latin):
bant. ut que subleuata ĩ menso munere exultat. ⁊ tempca¬
tione pusata quid cit inueniat. Sie ⁊ helyas uisitatus de super
fugiens unam mulierem expauit. Sic paulus usq ad t̾eiꝰ
diens contra carnis bellum laborat. Legem aliam in menbris¬
suis sustinet. cuiui in se rebellione fatigari sp̃e legem dolet.

Expanded text:
bant, ut quae sublevata immenso munere exultat, etiam tentatione pulsata, quid sit, inveniat. Sic Helias, et visitatus desuper, fugiens, nimium mulierem expavit. Sic Paulus ad tertium coed semetipsum rediens, contra carnis bellum laborat , legem aliam in membris sustinet, cujus in se rebellione fatigari, spiritus legem dolet.
Abbreviated transcription (Latin):
basilioe maioris. uixi iudei purificati scantes ⁊ orantes sub
cliuo. Si serenim ee̾t si tempestas in portitus ꝑximas sese
recipientes. In exterius atrium mulieres uidue ptirifica¬
te. In extremum atrium gentaes ⁊ iudei qui nuꝑ uen̾ant
ex gentib usq ad sextam purificationis diem. hec ut in
pictura cassiodori clistincta repperimis. breuit annota
uimus. tatienĩ ab antiquis uideis clidieisse. neq iursi tam
graduum ps almus qui ita merpit. Ecce nunc. ue. do .s. s.¬
as ⁊ alii ꝓphete. inhiis dominus ⁊ apt predicabant. In a¬
liqua harum dominus sedebat docens. qñtemptantib
phariseis oblata ẽ illi mulier ad mortem idicanda.
i hiis pauenit uendentes oues ⁊ boues ⁊ eolumbas quos
eliminauit de templo. In hiis peteus ⁊ iohannes claudũ
inuenientes sanauert̃. ⁊ secum ingredientes interiꝰ
ad orandum duxeuirnt. In hiis orabat multitudo omius¬

Expanded text:
basilicae majoris viri Judaei purificati stantes et orantes sub basilicae majoris viri Judaei purificati stantes et orantes sub divo, si serenum esset: si tempestas, in porticus proximas sese recipientes. In exterius atrium mulieres viduae purificatae. In extremum atrium gentiles et Judaei, qui nuper venerant ex gentibus usque ad sextum purificationis diem, hpictura Cassiodori distincta reperimus, breviter annotare curavimus, rati eum ab antiquis haec Judaeis didicisse: neque virum tam graduum psalmus, qui ita incipit: « Ecce nunc benedicite as et alii prophetae, in his Dominus et apostoli praedicabant, in harum aliqua Dominus sedebat docens, quando tentantibus Phariseis oblata est illi mulier adultera judicanda . In his consistebant vendentes oves, et boves, et columbas, quos eliminavit dinvenientes sanarunt, ac secum ingredientes interius ad orandum duxerunt . In his orabat omnis multitudo
Abbreviated transcription (Latin):
scemate fcãm. exigens maximas portitus ⁊ latas. ⁊ por¬
tas excelsas. ⁊ amplas ꝑ quatuor mundi partes mnea ꝯ¬
stituens quaꝵsinguiẽ ad unumquemq uentum .iii.
angłis attendebant. ubi ianuas aureas collocauit. ⁊ pau¬
lo post. In her ergo sacraritrm. omnes populi quib pur¬
gatio ⁊ obseruatio legitimoꝵ merat. introibant has
poiticus. Caisiodonis in pietura templi quam in pariete
posuit. situt in psalmoꝵ exp̃one meminit. tripliti ordĩe
clistimxit primum .s. ordinem ponens. extra atrium sac̃¬
dotum. ex omni parte ꝑ quadrum. scd̾m eomodo extra
intimas porticus. undiq uerlum igyro. extremũ siłr
ex omni latere prioꝵ portieim in trrcuitu sicq tẽplũ
triformi edificiorum presidio ab omni parte erat muni¬
tum fro patumento sub elius. Inter edificia singula de
dis. sicq fiebat. ut omnis structura templi. ꝑ quad gra¬
dinm esset uarietatem rõnabiiter distincta. Nam in sc̃a

Expanded text:
schemate factam, erigens maximas porticus atque latas, et porschemate factam, erigens maximas porticus atque latas, et portas excelsas et amplas per quatuor mundi partes in eo constituens, quarum singulae ad unumquemque ventum quatuor angulis attendebant, ubi aureas, anuas collocavit. » Et paulo post: « In hoc sacrarium omnes populi, quibus purgatio et observatio legitimorum inerat, introibant. » Has vero porticus Cassiodorus senator in pictura templi, quam in pandecte posuit ut ipse in psalmorum commemorat triplici ordine distinxit: primum videlicet ordinem ponens extra atrium sacerdotum ex omni parte per quadrum, secundum eodem modo extra intimas porticus undiqueversum in gyro, extremum similiter ex omni latere priorum porticuum in circuitu. Sicque templum triformi aedificiorum praesidio ab omni erat parte munitum, facto pavimento sub dio inter aedificia singula de dis. Sicque fiebat ut omnis structura templi pro graduum esset varietate rationabiliter distincta. Namque in sa
Abbreviated transcription (Latin):
inuerdis tlierum ucxiusq fit mentio. ubi scriptum est.
fecit ⁊̃ atrium sacerdotum. ⁊ basilicam grandem. ⁊ hostia
inbassuca que texit ere atrium ergo interius. quod uoca¬
tur sacerdotum. eo quod sacerdotes ⁊ leuite in eo minist᷑
templi erat ingressus. multo longius a templo quam a
ceteri trib plagis secretum. quia in ea plaga .i. ĩ facie
templi. fiebant ministeria scõꝵ. ibi altare eneum ad hosti¬
as domini offerendas. ibi decem luteres ad eas lauandas. ibi
erat eneum mare positum. ad lauandas manusꝙ pedesq
sacerdotum. cum ad ministrandum intrarent. habe¬
bat autem hoc atrium tres cubitos altitudinis. ut ioseph
cerdotib hoc licere significaret. erat eiꝰ ianua ad orienta¬
lem plagam. ad quam usꝙ populus hostias suas ⁊ sacri¬
renda. De exterior uero atrio quod ũba dieꝵ basilitam̃
grandem uocauerant. ita scrrpsit iosephus. extrmsetus
ancem huius templi aliam edificauit alam quadranguu

Expanded text:
i ita scriptum est: « Fecit etiam atrium sacerdotum, et basilicam grandem, et ostia in basilica, quae texit aere . » Atrium ergo interius, quod vocatur sacerdotum, eo quod sacerdotes et levitae in ea ministtempli erat ingressus, multo longius a templo quam a caeteris tribus plagis secretum. Quia nimirum in ea plaga, id est, in facie templi fiebant ministeria sanctorum, ibi altare aeneum ad hostias Domino offerendas, ibi decem luteres ad easdem hostias lavandas. Ibi mare aeneum erat positum ad lavandas manus pedesque sacerdotum, cum ad ministrandum intrarent. Habebat autem hoc atrium tres cubitos altitudinis, ut Josephucerdotibus hoc licere significaret. Eratque ei janua ad orientalem plagam, ad quam usque populus hostias suas et sacrirenda. De exteriori vero atrio, quod Verba Dierum basilicam grandem vocant, ita scribit Josephus: « Extrinsecus autem hujus templi aliam aedificavit aulam quadrangulo
Abbreviated transcription (Latin):
qusum ẽ. ut in eodem templi ing̃s¬
sn. duo eẽnt hostia. Necesse enim̃
erat parietes domus qui .c. ⁊ .xx.
cubitos hẽbant in altitudine. nõ¬
nulios etiam grossitudinis habere
extrema parte hostia erant affixa
plum quisq positus hostrum aspi¬
ceret. unus ei paries ꝑomnia esse
uideretur. Similiter cedrmus pa¬

Expanded text:
sum est ut in uno eodemque templi ingressu duo essent ostia. Necesse etenim erat parietes domus, quae viginti cubitos habebant in altitudine, nonnullas etiam grossitudines habere, extrema parte ostia erant affixa,plum quisque positus ostium inspiceret, unus ei per omnia paries esse videretur. Similiter et cedrinus pa
Abbreviated transcription (Latin):
Qu aternoꝵ cubitoꝵ erat
longitudo ⁊ latitudo basi
um foris tolerent. sine cor¬
eoꝵ in dilectione dei ⁊ ꝓxi¬
mi interna exultatione di¬
latent. semꝑ urrtutib stu¬
dent. prudenter .s. inter
bona ⁊ mala cliscernentes
fortiter aduersa sistinen¬
tes. cor ab impetitu uolup¬
tatum temperantes. usti¬
ciam in operatione tenẽtes:¬

Expanded text:
Quaternorum cubitorum erat longitudo et latitudo basiuum foris tolerent, sive cor in dilectione Dei et proximi interna exsultatione dilatent, semper virtutibus student, prudenter scilicet inter bona et mala discernentes, fortiter adversa sustinentes, cor ab appetitu voluptatum temperantes, justitiam in operatione tenentes
Abbreviated transcription (Latin):
Ophin dis calciatus. siue
insania conũsionis. phine¬
es os mutum. seribas ⁊ pha¬
ris eos significant. Qui filii
hely dieitutur. quia hely
typum tenet sacerdocii. Ip¬
si quoq quia ñ receperunt
quem lex ⁊ ꝓphete p̃dixe¬
runt. ad iusaniam infideli¬
tatis conũsi. os mutum me¬
ruerunt hr̃e. a tonfessioẽ
xp̃i. quia uoluerunt susci¬
tare semen fidei xp̃o defir¬
ctofr̃i. meruerunt discal¬
tiari. et ẽẽ extra sortem eoꝵ
de quib dicitur. Calciati
pedes in preparatione ein¬
gelii pacis. ⁊ quia conatist̃
nomen sponsi. sibi non xp̃o
uendicare. eccłiam usurpã¬
do. nudi remanserunt ab
onini dignitate. discalti¬
ati ab exempliᷤpatriarcha-¬
rum ⁊ ppharum. uñ. sylo
pilatum. ut dimitteret
et̃ barraban. Merito gͥ¬

Expanded text:
Ophni , discalceatus vel insania conversionis, Phinees, os mutum, Scribas et Pharisaeos significant. Qui filii Heli dicuntur, quia Heli typum tenet sacerdotii. Ipsi, quia non receperunt quod lex et prophetae praedixerunt, ad insaniam infidelitatis conversi, os mutum meruerunt habere a confessione Christi; et quia noluerunt suscitare semen fidei, Christo defuncto, fratri, meruerunt discalceari, et esse extra sortem eorum, de quibus dicitur: Calceati pedes in praeparationem Evangelii pacis . Et quia conati sunt nomen sponsi sibi, non Christo vindicare Ecclesiam usurpando, nudi remanserunt ab omni dignitate discalceati, ab exemplis patriarcharum et prophetarum. Unde silo Pilato, ut dimitteret eis Barabbam. Merito
Abbreviated transcription (Latin):
mari mundi posita studi¬
um impendit thesauros
sapientie ⁊ scientie. opesq¬
uirtutum acquirere ubi
ris eum serui salomonis.
eruditi. cum hiis quis iege¬
moysi periti sunt. in urucate¬
fidei sociantur. hos salomon
nr̃ in offir qui interp̃tatut
infirmans .i. in uilicatem

Expanded text:
tius mundi posita studim impendit thesauros sapientiae et scientiae, opesqirtutum acquirere, ubi ris cum servis Salomonis, eruditi, cum his qui iMoysi periti sunt, in unitatfidei sociantur. Hos Salomon us, in Ophir, quae interpretatur infirmans, id est in vilitatem
Abbreviated transcription (Latin):
sunt ad dexteram partem templi. quinq ad siistͣm
magis in eis quinarii numeri notandum ẽ miste¬
rium. In utraq enim parte templi. posite sũt bases

Expanded text:
sunt ad dexteram partem templi, et quinque ad sinistram, magis in eis quinarii numeri intuenda sunt mysteria. In utraque etenim parte templi sunt bases
Abbreviated transcription (Latin):
Rab̃. Enulus domus hely
fuit sadoch sacerdos. qui ab¬
recto abiathar.: a salomone
sacerdotium suscepit. Unde:
ꝓ lecit salomon abiathar. ne
esset sacerdos domini. ut im¬
plerecur uerbum dominiq
locutus est sitꝑ domũ hely:
tui. ut semper scił sint de do¬
mo helyindomo domini qui ĩ
dignitate saterdotii. uidens
alium substitutum. ⁊ se desti¬
tutum. deficiat animo et ta
pleta est. que a samuele fi¬
gurata. post samuelem enĩ
sacerdotes fuerunt de genere
aaron. sadoch. ⁊ abiathar. ⁊
alii usq ad tempus xp̃i

Expanded text:
Aemulus domus Heli fuit, Sadoch sacerdos, qui, abjecto Abiathar a Salomone sacerdotium, suscepit. Unde: Projecit Salomon Abiathar ne esset sacerdos Domini, ut impleretur verbum Domini, quod locutus est super domum Heli . t. Ut semper scilicet sit de domo Heli in domo Domini, qui in dignitate sacerdotii videns alium substitutum, et se destitutum, deficiat animo et tabpleta est, quae a Samuele figurata: post Samuelem enim sacerdotes fuerunt de genere Aaron, Sodoch, et Abiathar, et alii usque ad tempus Chri
Abbreviated transcription (Latin):
offerens holocaustum. ecce samuel
ueniebat. Et eg̾sius est saul obuiã
eiut salutaret et. Locutusq est ad
eum samuel. Quid fecisti: Rdit sa¬
ul. Q uia uidi qd̾ clilaberetur ppłs ad
me. ⁊ tu ñ uen̾as uixta placitos dies.
orro philistim congregati fu̾ãt¬
in machinas. dixi. Nunc descendent pbi
listiim ad me in gaigala. ⁊ faciem do¬
mini ñ plataui. necc̃itate compulsus
obtuli holocaustum dño. Dixitq
samuel ad saul. scuite egisti nee

Expanded text:
offerens holocaustum, ecce Samuel veniebat: et egressus est Saul obviam ei ut salutaret eum. Locutusque est ad eum Samuel: Quid fecisti? Respondit Saul: Quia vidi quod dilaberetur populus a me, et tu non veneras juxta placitos dies, porro Philisthim congregati fuein Machmas: dixi: Nunc descendent ad me Philisthim in Galgala, et faciem Domini non placavi. Necessitate compulsus, obtuli holocaustum. Dixitque Samuel ad Saul: Stulte egisti, ne
Abbreviated transcription (Latin):
ditantur: palma enĩiuctrieis ma¬
nus ornatus est. habent anagli¬
pha ualde ꝓminentia. tum certissima bonoꝵ oꝑm docu¬
menta que nemo sinistre interp̃tari ualeat. omnib os
fulgor suꝑeminet amoris. hiis hostiosis uelum additũe

Expanded text:
ditantur. Palma enim victricis manus ornatus est. Habent anaglyfa valde proeminentia, cum certissima bonorum operum documenta, et quae nemo sinistre interpretari valeat, osfulgor supereminet amoris. His ostiolis etiam ve
Abbreviated transcription (Latin):
secro uos ut exhibeatis corpora us̃ a hostiam uiuentem sc̃ã
deo platentem ⁊ c̃. Intexuntur eherubi ⁊ eis dem colori¬
b conficiuntur. cum in uniu̾sis que pie agimus. a uene¬
natis demonum telis. ꝑ angeloꝵ p̃sidia domino donante
ptegimur. Intexuntur cherubin. cum in bonis que agi¬
mus multitudine scientie indesmenter utimur respi¬
cientes semꝑ ad eloquia diunia. ⁊ ne forte a urrtutum
calle errenus. hoꝵ intuitu continuo uestigia nr̃a regimꝰ.

Expanded text:
secro vos ut exhibeatis corpora vestra hostiam viventem, sanctam, Deo placentem, etc. . Intexuntur cherubim, et eisdem coloribus conficiuntur, cum in universis quae pie agimus, a venenatis daemonum telis per angelorum praesidia, Domino donante, tegimur. Intexuntur velo cherubin, cum in bonis quae agimus multitudine scientiae indesinenter utimur, respicientes semper ad eloquia divina; et ne forte a virtutum calle aberremus, horum intuitu contenti, vestigia n
Abbreviated transcription (Latin):
data clamaret. eite ancillam ⁊ filium eus. pp̃ pec¬
catum quid̃ salomonis. reguante filio eius robo
am. isrł in duo diuisus est. donec illa gens tota a
dauid fuerit pocuis ꝯmiuandum. cuiꝰ fiuus salo¬
mon. postremo uero inter se gens hebrea diuisa
figuram gentis. eidem regno ⁊ ppło minatus ẽ.
eterna ⁊ ĩmutabilis ẽ significata. ꝑ hoc qd̾ adiun¬
cdum est. ⁊ ñ ꝯuertetur. n penitebit eim. qm̃
⁊ ñ ꝑmanet. ubi enim legitur qd̾ peniteat eum.
mutatio rerum significatur. diuina p̃scientia un¬

Expanded text:
data clamaret: Eice ancillam et filium eius. Propter peccatum quidem Salomonis regnante filio eius Roboam scimus Israel in duo fuisse Dauid fuerit potius comminandum, cuius erat filius Salomon? Postremo nunc inter se gens Hebraea diuisa figuram gerentis, eidem regno populoque minatus est, aeterna adque inmutabilis significata est per hoc, quod adiunctum est: Et non conuertetur nnem; ubi enim legitur quod poeniteat eum, mutatio rerum significatur, immuta
Abbreviated transcription (Latin):
rito aũ ꝑdit regnum qui te¬
nere ueicit. Ille aũ bñ regit:
qui superiori obedit ⁊ infe¬
riorb auctoritatem suam
anteponit
Alia eclitioht̃. Non reu̾tarꝰ
inquit samuel tecum. quia
uit te deñs ne sis rex suꝑ isrł.
⁊ ꝯuertit samuel faciem su¬
am ut abiret. ⁊ tenuit sa
⁊ dirupit eam. et dixit ad eũ
samuel. dirupit dominus
regnum ab isrł. de manu
tua hodie. ⁊ dabit ꝓximot

Expanded text:
rito autem regnum perdit, qui tenere nescit. Ille autem bene regit, qui superiori obedit et inferioribus auctoritatem suam anteponitalia editio habet: « Non revertar, inquit Samuel, tecum, quia nit te Dominus, ne sis rex super Israel. Et convertit Samuel faciem suam ut abiret disrupit eam. 8. Et dixit ad eum Samuel: Disrupit Dominus regnum Israel 525 de manu tua hodie, et dabit illud
Abbreviated transcription (Latin):
t uenerunt umuse tribus isre ad dauidin
hebron dicentes. Eccenos os tuũ ⁊ caro tu¬
asumus. s et heri ⁊ nudius t̾cius cũ esset
si aul rex supernos. tueras educens et reducens¬
edutens is tẽ. Dixit aũ añs adte. Tu pasces ppłm mesi

Expanded text:
Et venerunt universae tribus Israel ad David in Hebron, dicentes: 309 Ecce nos, os tuum, et caro tua sumus. Sed et heri et nudiustertius, cum esset Saul rex super nos, tu eras educens et reducens Israel: dixit autem Dominus ad te: Tu pasces populum
Abbreviated transcription (Latin):
tes gͥ fiuii remmon berochite. rechab ⁊ baana. ing̾ssi sunt fer¬
uenti diedomũ is boseth. qui dormiebat suꝑ stracũ suũ meridie.¬
Rab̾. hostiaria triticuni
purgat. cum mentis cus¬
todia discernendo uirtu¬
tes a uitiis separat. Que
si dormierit in mortem ꝓ
cretioris sollicitudo cessa¬
uerit ad int̾ficiendum a
ad ingressum domus.
tasset. fortis enĩ ugilq
sensus. pp̃oni cordis fo¬
rib debetur. quemne
gligentie sompnus op¬
primat. nec ignorãtie
gladiis nudatur. Ii bo¬
seth eium uir confusi¬
onis ar̃ uir aũ confusi¬
ons est: qui forti mẽ¬
nitus quia dum uircu¬
tes se agere estimat.
lubintrantia incia nes¬
cientem necant. Tota
ergo uirtute munien¬
blandiendo dicunt. os
tiuum ⁊ caro tua sitmnꝰ
eum in illo incarnatio¬
nem quam ex natura
nt̃a. ⁊ urrginis utero
suscepit: diligitnt ⁊
Cum ail ing̾ sli finslent domun: ale dor¬
iniebat suꝑ leetum suumin conclaui et ꝑeu¬
tientes int̃tecerunt eum. sublatoq capite eiꝰ

Expanded text:
tes filii Remmon Berothitae, Rechab et Baanae, ingressi sunt ferventi die domum Isboseth, qui dormiebat super stratum suum meridie.« Ostiaria triticum purgat, cum mentis custodia discernendo, virtutes a vitiis separat: quae, si obdormierit in mortem prcretionis sollicitudo cessaverit, ad interficiendum aad ingressum domus mtasset. Fortis namque vigilque sensus praeponi cordis foribus debet, quem nec negligentiae somnus opprimat, nec ignorantiaegladiis nudatur. Isboseth quippe vir confusionis dicitur: vir autem confusionis est, qui forti menest, quia dum virtutes se agere aestimat, subintrantia vitia nescientem necant. Tota itaque virtute munienblandiendo dicunt: Os tuum et caro tua sumus: cum in illo incarnationem quam ex nostra natura in virginis utero suscepit, diligunt et Cum autem ingressi fuissent domum, ille dormiebat super lectum suum in conclavi, et percutientes interfecerunt eum: sublatoque capite ejus,
Abbreviated transcription (Latin):
Dixit aũ daiuid
adioab. ⁊ ad oẽm ppł m qui erat cum eo. Se indite uestim̃ta ur̃a. ⁊
actingiminisaccis. et plangite ante exequias abner porro: rex dd̾
leqͥbatur feretrũ. Cumq sepelissent abner in hebron: leuauit rex
D̾uocem suam. ⁊ fleuit suꝑ tumulũ abner. fleuit añ ⁊ oñ ppołs
naui. mortuus es abner. anus tue ñ sunt ugate ⁊ pedes tui nõ
sunt compedib aggrauati s situt solent cadere coram fiuis iniqͥ¬
tatis: sie corriusti. congeminansq om̃is ppłs. fleuit suꝑ eum. E¬
umq uenisset uniũsamultitudo eibum capere cum dauid.
clara adhus die. iurauit dd̾ dicens. hec faciat in łs ⁊ hec addat
ppłs auliuit. et placuerunt eis cuncta que fecie rex in conspectu to¬
cius ppli. Ee cognouie omne uuigus et uniũsus isrr in die illa. qm̃
ñ ac tum fuisset arege ue occidetur abner fuius net ixit quoz
rer ad seruos suos. Numignoratis qm̃ punceps et maximus. oe¬

Expanded text:
Dixit autem David ad Joab, et ad omnem populum, qui erat cum eo: Scindite vestimenta vestra, et accingimini saccis, et plangite ante exequias Abner: porro rex David sequebatur feretrum. Cumque sepelissent Abner in Hebron, levavit rex David vocem suam, et flevit super tumulum Abner: flevit autem et omnis navi mortuus es, Abner. Manus tue non sunt ligate, et pedes lui non sunt compedibus aggravati, sed sicut solent cadere coram filiis iniqutatis, sic corruisti. Congeminansque omnis populus flevit super eum. Cumque venisset universa multitudo cibum capere cum David, clara adhuc die juravit David, dicens: Haec faciat mihi Deus, et haec addat, sque populus audivit, et placuerunt eis cuncta quae fecit rex in conspectu omnis populi. Et cognovit omne vulgus et universus Israel in die illa, quoniam non actum fuisset a rege, ut occideretur Abner filius Ner. Dixit quoque rex ad servos suos: Num ignoratis quoniam princeps maximus ce
Abbreviated transcription (Latin):
cesis latronib cũ p̾da magna nimis. Ab¬
nes aũ ñ erat cũ dd̾ in hebron. q iam dimi¬
serat eũ. et ꝓfectus fuat in pace. Et ioab ⁊ oĩs
excitus quierant cũ eo. p̾ea uenerunt. Nuntiatum ẽ itaq talb
a narrantib uenit abner filius ner: ad regem. ⁊ climilt eum
⁊ abiit in pace. Et ing̾luis ẽ ioabad regem etait Qiuid fecist: e¬
ceuenit abner ad te. qr̃ dimisisti eũ: ⁊ abiit ⁊ recesit. Ignoras
cuum et introitumtitum. ⁊ nosset omĩa queagis. Egressus itaꝙ ioab
a dauiso: misit nurtios pꝰabner᷑. ⁊ reduxit eil de cisterna syraignorã¬
te dauid. Cumq redisset abner inhebion: ceor sumadduxie eñcab
ad mẽdium porte. ut ioq ueretur eun dolo. et ꝑciissĩtc ilirm in nigli

Expanded text:
is latronibus cum praeda magna nimis Abnon erat cum David in Hebron quia iam dimiserat eum et profectus fuerat in pace et Ioab et omnis exercitus qui erat cum eo postea venerant nuntiatum est itaque Ioab a narrantibus venit Abner et abiit in pace. Et ingressus est Joab ad regem, et ait: Quid fecisti? Ecce venit Abner ad te: quare dimisisti eum, et abiit et recessit? Ignoras tuum et introitum tuum, et nosset omnia quae agis? Egressus itaque Joab a David misit nuntios post Abner et reduxit eum a cisterna Sira ignorante David cumque redisset Abner in Hebron seorsum abduxit eum Ioab ad medium portae ut loqueretur ei in dolo et percussit illum ibi i
Abbreviated transcription (Latin):
quoꝵ maximam partem ii.¬
roꝵ relquisse amplexus. sc̃
stephani testatur historia. ubi
feminas eadem religione pol¬
lentes non comuges susou¬
as eorum appellat:
honorabilem in eccłia dei te
stia desideranda ⁊speranda
trabes templi sicut tec̃a e uis¬
sit laticudo lucecliuis de qͣm
absconcdie timencib se. ⁊ ꝑfecit
qui regnum celeste meruerũt
intrare. ⁊ tñ nos uitam. passio¬
nes. doctrinamqscoꝵ cernentes.
.I. inscriptutis tergentes ad
qͣi in capitib crabrum foris
apparentib. a terra subleua¬
mur. Quannius enĩ internam
lemus. ex e̾o camen qd̃ exceriꝰ
uidere ualimus sublimib
uita adhuc positis: intellig̾e
quoꝵ puritatem dilectionis
qua in secreto cordis corai do
mino refuigent. inspictre ne¬
quimus. ⁊ tamen ex eis quelo¬
quendo. agendo.uel patiendo
foris ostendunt: inuenimus

Expanded text:
um maximam partem uxores reliquisse completius sancti Stephani testatur historia, ubi feminas eadem religione pollentes non conjuges, sed viduas eorum appellat. honorabilem in Ecclesia Dei lstia desideranda ac speranda trabes templi, sicut et caemultitudo dulcedinis Dei, quam abscondit timentibus se , et perfecit qui regnum coeleste meruerunt intrare. Et tamen cum nos vitam, passiones, doctrinas sanctorum cernentes, sive in Scripturis legentes, aduasi in capitibus trabium foris apparentium a terra sublevamur: quia quamvis internamlemus, ex eo tamen quod exterius videre valuimus, sublimibus in hac vita adhuc positis intelligere, quorum puritatem dilectionis qua in secrmino refulgent, inspicere nequimus; attamen ex eis quae loquendo, vel agendo, vel patiendo foris ostendunt, auxilium
Abbreviated transcription (Latin):
Duplicatur hic numerus malogranatoꝵ in tireui¬
tu capitelli sed̾i. ut sig̾cetur quod utriusq .t. ppłs:
coronam. Unde. Nonlonge enĩ aterra. s qͣi cubitis
ducentis trabentes rete piscrum. ꝑ ducentos enĩ cu¬
bitos rete plenum magnis piscib discipuli addo¬
minum trahunt affectumsue resurrõnis ĩ littore

Expanded text:
Duplicatur hic numerus malogranatorum in circuitu capitelli secundi, ut significetur quod utriusque testamenton enim longe erant a terra, sed quasi cubitis ducentis, trahentes rete piscium ; per ducentos etenim cubitos rete plenum magnis piscibus discipuli ad Dominum trahunt, effectum suae resurrectionis in littore
Abbreviated transcription (Latin):
Suꝑbi enĩ hebreoꝵ montes primitiuos fruetus ñ feruit qͥ
inredemmptoris aduentu. in parte maxima urꝑfidia rema¬
nentes pmordia fidei sequi noluerunt. scã enĩ ecclia in ⁊
tus arescente terra moritur. possessores terre sterilitatis
dampno feriantur. ut ipsi maledictionis sñĩam accipe¬
rent. qui apud se mortem regis suscipere iniquitate exr
cerfecerant. eandem belli ar
tuelinem. ut fortes .s. ⁊ in¬
tenti eẽnt in timore dñi.
ne ꝑtrent ueut saul.

Expanded text:
es primitivos fructus non ferentes, quia in Redemptoris adventu ex parte maxima in perfidia remanentes, primordia fidei sequi noluerint. 48. Sancta namque Eccltus exarescente terra non oritur, possessores terrae sterilitatis damno feriantur; quatenus ipsi maledictionis sententiam acciperent, qui apud se mortem regis suscipere, iniquitate sua erfecerant, eamdem belli arttudinem, ut fortes scilicet et intenti essent in timore Domini, ne perirent sicut Saul.
Abbreviated transcription (Latin):
Accedens. Onmis qui ꝓxi¬
mo machinatur malum.
uel de eus gaudet interr¬
tu iuste retributionũ pe¬
nam. a uidice suꝑ no me¬
retur. Qui enĩ fodit foue¬
am: in cidie in eam. ⁊ os
quod mentitur. occidit
animam. hic aũ mentie

Expanded text:
Accedens, etc. Omnis qui proximo machinatur malum, vel de ejus gaudet interitu, justae retributionis poenam a judice superno meretur. Qui enim fodit foveam, incidit in eam . Et, Os quod mentitur occidit animam : hic autem mentie
Abbreviated transcription (Latin):
ezechiam abstulise ex¬
cels a dei ⁊ altaria. hoc .N.
non contra deum s ꝓ dec
fecit. ut destructo errore
ueteri. uberet deum ĩ
templo ierłm adorari.

Expanded text:
Ezechiam abstulisse excelsa Dei et altaria: hoc enim non contra Deum, sed pro Deo fecit, ut destructo errore veteri juberet Deum in templo Jerusalem adorari.
Abbreviated transcription (Latin):
hoc adorabitis inierłm. Nunc gͥ transite¬
ad cdnĩn meum regem ascrioꝵ. ⁊ dabo
uobis duo milia e quoꝵ. et uidete an habere
ualeatis ascensores eoꝵ. et quomͦ potestis
resistere añ unum catrapam deceruis dñi
meiminimis: An fiduti amhẽtis in egypto.
rõ currus et ecintes: Nunquid sine ctũ uo¬
luntate ascencli ad locum istum. ut demo¬
urer eum. Uominus dixit mͥ ascende ad
t̾rai hanc. ⁊ demolire eam. Dixerunt aut̃
helyachim filius helchie ⁊ sobna ⁊ iobahe
rapsaci. Precamur ut ioquaris nob̃ serus
tuis syriace.Si quidem intelligimus hãe
linguam. ⁊ ñ loquaris nob iudaice audiẽ¬
teppło qui ẽ suꝑ murum. Nespondit q ei
rapsates dicens. Nun quid ad dnm̃ tuum
⁊ ad te misit me dñs meus ut loquerer ser¬

Expanded text:
hoc adorabitis in Hierusalem nunc igitad dominum meum regem Assyriorum et dabo vobis duo milia equorum et videte an habere valeatis ascensores eorum et quomodo potestis resistere ante unum satrapam de servis domini mei minimis an fiduciam habes in Aegypto propter currus et equites numquid sine Domini voluntate ascendi ad locum istum ut demolirer eum Dominus dixit mihi ascende ad terram hanc et demolire eam dixerunt autem Eliachim filius Helciae et Sobna et Ioahe Rabsaci precamur ut loquaris nobis servis tuis syriace siquidem intellegimus hanc linguam et non loquaris nobis iudaice audiente populo qui est super murum respondiRabsaces, dicens: Nunquid ad Dominum tuum et ad te misit me dominus meus, ut loquerer ser
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ apparerent cummitates eoꝵ foris
seuarium ante oraculum. ñ appare¬
bant ultra extrinsecus qui ⁊ fuer̃
ibiusꝙ in p̃sentem diem. In archa ã
ñ ẽ aliud nisi clue tabule lapidee. qͣs¬
posuerat inea

Expanded text:
 apparerent summitates eorum foris sanctuarium ante oraculum, non apparebant ultra extrinsecus. Qui et fuerunt ibi usque in praesentem diem. In arca autem non erat aliud, nisi duae tabulae lapideae qposuerat in ea
Abbreviated transcription (Latin):
corda electoꝵ dñs ut bona oꝑentur:
inspirat. ⁊ aduruat. Nullum tñ
in hac uita ꝯmorantem absq pecõ
ẽẽ tribuit. Namq hoc beatuelini fu¬
tirre reseruat ꝑficit non om̃e opui
templi salomon. ⁊ declicationi ap¬
tum reddit. cum nr̃ pacificus ĩ die
nouissima electos resurronis im¬
mortalitate glorificat. ⁊ et̃num
ꝑducit ad regnum. unde. tempiũ
UII. annis edifieatum ẽ. octauo aũ¬
anno ꝑfectum ac declicatum ẽ eu
tempori conuenit quod sequitur.
Et intulit que sc̃ificauerat ⁊ c̃. Scĩ¬
ficat dauid pater salomonis argẽ¬
tum. eum deus pater eloquentes
naturau ingenio p̃ditos adintesli

Expanded text:
corda electorum Dominus, ut bona operentur, inspirat et adjuvat; nullum tamen in hac vita commorantem absque peccato esse tribuit. Namque hoc futurae beatitudini reservat. Perficit vero omne opus templi Salomonis et dedicacationi aptum reddit, cum noster pacificus in die novissima electos resurrectionis immortalitate glorificat, et aeternum perducit ad regnum. Unde templum septem annis aedificatum, octavo autem perfectum ac dedicatum est. Cui tempore convenit quod sequitur: Et intulit quae sanctificaverat. Sanctificaverat David pater Salomonis argentum, cum Deus Pater eloquentes naturali ingenio praeditos ad intelli
Abbreviated transcription (Latin):
Srrut mense intypo s cripture po
nobis actus in exemplum ꝓponunt.
ita ꝑ candelabra eadem fi̾guratur.
quia buicem sapientie errantib pro¬
fert unde: salomon. Mꝯandatum lit¬
cerna ẽ. ⁊lexlux. Quod candela
oraculum ubi erat archa. aditus pa
secretoꝵ. candelabra contra oracu¬
lum. quia eloruua dei adhĩtationẽ
suꝑne enutatis aspectant. ut ad
eam ꝓmerendam nos accendant.
dent. in corde. ⁊ ꝓxrmis incem scĩe
ꝓferunt inlĩgua. Candelabra q̃
licernas in sublime tollunt. sacra¬

Expanded text:
Sicut mensae in typo Scripturae pon justorum nobis actus in exemplum proponunt; ita per candelabra eadem figurantur, quia lucem sapientiae errantibus proferunt. Unde Salomon: Mandatum lucerna est, et lex lux Oraculum ubi erat arca, aditus patsecretorum. Candelabra contra oraculum notant, quod eloquia Dei ad habitationem supernae civitatis aspectant, ut ad eam promerendam nos accendant.dent in corde, et proximis lucem scientiae proferunt in lingua. Candelabra autem quae has lucernas in sublime tollunt,
Abbreviated transcription (Latin):
hostia domus templi: docto¬
ressunt. ⁊ sacerdotes. qui
instruendo ⁊ baptirando
dominei corporis ⁊ sangui¬
da prima nobis limina p¬
dines utroꝵq hostioꝵ. sen
sus ⁊ corda sunt angeloꝵ et
plationi ⁊ cilectioni c̃ondi¬
toris adherent. ut eo mini¬
sterium sibi delegatum re

Expanded text:
ostia domus templi doctosancti ac sacerdotes, qui instruendo, baptizando, Dominici corporis et sanguia, prima nobis Ecclesiae pdines utrorumque ostiorum, nsus et corda sunt angelorum plationi et dilectioni Condtoris adhaerent, ut eo ministerium sibi delegatum re
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃ĩ sp̃e grãm largitur. hec scĩficata
salomon infert intemplum. cum
dñs ꝑacto uidicio doctoꝵ ⁊ ceteroꝵ
fidelium cetum in gaudium cele¬
stis regni introducit. Reposuitq
tn thesauris. do.do. quia deus suos
abscondit in abscondito uultꝰ sui
a conturbatione homins̃. multi
sunt thesauri inuna domo domini
quia in una eccłia scĩ mĩtis cdistãt.
⁊ una patria celestis. quamuis in
ea stella astella cliffert inclari¬
tate. quod utrumq distributor
pmioꝵ demonstrauit: cum ait.¬

Expanded text:
cti gratiam largitur. Haec sanctificata Salomon infert in templum, cum Dominus peracto judicio doctorum et caeterorum fidelium coetum in gaudium coelestis regni introducit. Reposuitque in thesauris domus Domini. Quia deos suos abscondit in abdito vultus sui a conturbatione hominum. Multi sunt thesauri in una domo Domini, quia in una Ecclesia sancti meritis distant. Et una est patria coelestis, quamvis in ea stella a stella differat in claritate . Quod utrumque distributor praemiorum demonstravit, cum ait
Abbreviated transcription (Latin):
da ⁊ corpor a feren dis domini mã
in io ꝓpriam sequi curat uoli
attenchit euisq subicere manda¬
tis eiusq satagit anscultare mã¬
aureum aureas gestat lucernas.¬

Expanded text:
da et corpora ferendis Domini mandin nullo propriam sequi curat volunattendit, ejusque se subjicere mandatis, ejus satagit auscultare omus Dei aureum aureas ejus gestat lucernas
Abbreviated transcription (Latin):
Domus templi exterior ꝑ¬
tem designant. illata ĩ sc̃a
humanitatem intra celum
B. hostia domus interioris
candelabra au¬
rea. quinq ad
ad sinistram. ꝯ¬
tra oraculum
ex auro puto. ⁊
quasi lilii flo¬
res. et lucernaᷤ
desuꝑ auteas
⁊ forcipes aure

Expanded text:
Domus templi exterior ptem designant. Illata in sancta humanitatem intra velum Si ostia domus interioris candelabra aurea quinque ad ad sinistram contra oraculum ex auro primo et quasi lilii flores et lucernas desuper aureas t forcipes aure
Abbreviated transcription (Latin):
scił. o s aul inobediẽtia
tua quasi ydola in excel¬
sis reputata est. qr sce¬
lus ydolatrie ẽ nolle ac¬
quieccerez¬

Expanded text:
cet, o Saul, inobedientia tua quasi idololatria in excelsis reputata est, quia scelus idololatriae est nolle acquiescere
Abbreviated transcription (Latin):
super quos orbis .i. eccłia
fide eorum stabilita. deqͥb
dicitur. Sub quo curuan¬
tur qui portant orbem:

Expanded text:
super quos orbis, id est, Ecclesia, fide eorum stabilitatur, de quibus dicitur: Sub quo curvantur, qui portant orbem
Abbreviated transcription (Latin):
cum ẽ. Strauit quoq pa¬
uimentum templi pciosis
⁊ tercium hiis duob au¬
to uestitum addidit. ut ĩ
sequentib legitur. Sicut
autem altitudo parietri
in altum exurgens. usq
ad la queatia ꝑueniens ꝑ

Expanded text:
um est: Stravit quoque pavimentum templi pretiosiac tertium his duobus auri vestitum superaddidit, ut in sequentibus legitur: Sicut autem altitudo parietis in altum exsurgens, atque usque ad laquearia perveniens,
Abbreviated transcription (Latin):
inde uirtutum latitudine
ornanda ẽ inopere. Quid N
humilitatis habet decor
⁊ bonoꝵ oꝑm am̃plitudĩe
fortit idine fidermn temeri¬
tate fulciendam demonstͣ¬
ret. abies uero pp̃ altitudi¬

Expanded text:
tuum virtutum latitudine est adornanda in opere. Alioquin quid utilitatis habebat decor ac bonorum amplitudinem operum fortitudine fidei intemeratae subfulciendam esse docebat? Abies
Abbreviated transcription (Latin):
tabulatil ce drmis
a paurm̃to domꝰ
usq ad sũmitatẽ
parietum ⁊ usq
ad laque aria ope¬
ruit lignis ce dri¬
nib intrinsecus.
et texit pauimẽ¬
tum domus tabu¬
lis abiegnis. Ecli¬
bicorum ad poͣste¬

Expanded text:
tabulatis cedrinis, a pavimento domus usque ad summitatem parietum, et usque ad laquearia, operuit lignis intrinsecus, et texit pavimentum domus tabulis abiegnis. Aedicubitorum ad poste
Abbreviated transcription (Latin):
roꝵ doctores existerent.
⁊ quasi quadrantes eos ad
preconia sequentes. eui doc¬
torib ministrant. ut ab-¬
iectis uerbis fr̃is cogitatõib
q sirꝑuacuis. ad portandũ

Expanded text:
jure doctores existerent, et quasi quadrantes eos ad praeconia sequentis aevi doctoribus ministrarunt, quo abjectis verbis actibus cogitationum supervacuis, ad portandum
Abbreviated transcription (Latin):
tores. duxitq eos
rex babylonis cap¬
tiuos in babylonẽ
et constituit ma¬
chaniam patriũ
eus ꝓeo imposu¬
itq nomen ei se de¬
chiam. uice simum
⁊ primum aunum
etatis hebat sedechi¬
as cum regnare te¬
regnauit ĩ irłm.

Expanded text:
tores duxitque eos rex Babylonis captivos in Babylonem et constituit Matthaniam patruum eius pro eo inposuitque nomen ei Sedeciam vicesimum et primum annum aetatis habebat Sedecias cum regnare coeregna
Abbreviated transcription (Latin):
melusores non hostioꝵ si¬
ue muroꝵ. s auri gẽma¬
rumq inteilgimus. ad
eundem expositio finem
respicit. Diecum quippe
est de sapientia. quia au
rum ⁊ multitudo gem¬
marum. ei non ualet cõ¬
parari. atq ideo inelu
deoꝵ captiui babyioni¬
am tranfferuntur: Sie

Expanded text:
inclusores non ostiorum siinclusores non ostiorum sive murorum, sed auri gemmarumque intelligimus, ad eumdem expositio finem tendit. Dictum quippe est de sapierum et multitudo gemmarum ei non valeat comparari, atque ideo clusdaeorum captivi Babyloniam transferuntur? et