comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
umane infirmitatis lumine sue diuini¬
tatis accendit. ꝑ ditumq hominẽ reꝑa¬
uit. ⁊ nomine regis. ⁊ imagine insignitũ
Iõ etiam filius missus ẽ ⁊ nõ pat̾. quia
congruentiꝰ muti debea̾t. qui ẽ ab alio.
quam qui ẽ anullo. filiꝰ aũt apatre est
in ł. atͥ. Non ħt d̾ quo sit. Sic̃ g̾ pat̾ ge¬
nuit filium. filiꝰ genitus ẽ. ita congrue
pat̾ misit. filius missus ẽ. Ab illo enim
ab illo mittitur. d quo natum ẽ. Mutit᷑
ꝙ genitũ ẽ. Pat̾ uero qui misit anullo ẽ
Iõq pat̾ missus nõ ẽ ne si mutẽtur aba¬
lio eẽ putaret᷑. Missus ẽ gͦ pͥmo filius.
uinitate eẽt. filius dĩ. alius in humam

Expanded text:
umanae infirmitatis lumine suae divinitatis accendit, perditumque hominem reparavit nomine regis et imagine insignitum. Ideo igitur Filius missus est et non Pater; quia congruentius mitti debebat, qui est ab alio, quam qui est a nullo. Filius a Patre est; im habet de quo sit. Sicut ergo Pater genuit, Filius genitus est, ita congrue Pater misit, Filius missus est. Ab illo enim Ab illo mittitur, de quo natum est. Mittitur quod genitum est. Pater vero, qui misit, a nullo est; ideoque Pater missus non est, ne, si mitteretur, ab alio esse putaretur. Missus est ergo primo Filius, vinitate esset Filius, alius in humani
Abbreviated transcription (Latin):
spc̃ s. set filiꝰ tm̃. ut qui erat in diuinitate
di filius. ip̃e fieret in homine hoĩs filius
ne filii nomen ad alt̾m transiret. qui nõ
eẽt et̾na natiuitate filiꝰ. dĩ gͦ filius hoĩs
factus ẽ filius. natus scđ̾m u̾itatẽ nͨ ex¬

Expanded text:
ctus, sed Filius tantum; ut qui erat in divinitate Dei Filius, ipse fieret in homine hominis Filius, ne Filii nomen ad alterum nomen transiret, qui non erat nativitate Filius Dei. Dei ergo Filius hominis factus est filius, natus secundum veritatem n
Abbreviated transcription (Latin):
quia manifesta sunt q̃ ineo facta sũt.
⁊ omniũ cõsu̾matio eodie ꝑfecta est
sic̃ scͥptura ostendit cum ait. uidit as
cuncta q̃ fecãt. ⁊ erant ualde bona.
a sꝰmͦ oĩa facta ado dicãt᷑ ualde.

Expanded text:
quia manifesta sunt quae in eo facta sunt, et omnium consummatio eo die perfecta est, sicut Scriptura ostendit cum ait: Vidit Deus cuncta quae fecerat, et erant valde bona. a
Abbreviated transcription (Latin):
boni de putati sunt ad custodiam hõiũ
ita ut quisq eletorum hat̃ angłm ad
sui ꝓfectum. atq custodiam sp̃ałr de
uident faciẽ pat̾s mei. Angłos dic̃ eoꝵ
ẽẽ. quib ad custodiam dati sunt. Suꝑ¬

Expanded text:
i sunt ad custodiam hominum, ita ut quisque electorum habeat angelum ad sui profectum atque custodiam specialiter delvident faciem Patris. Angelos dicit eorum esse, quibus ad custodiam deputati sunt. Su
Abbreviated transcription (Latin):
simplex. Que iõ simplex đr respectu
corꝑis. qr mole nõ diffunditur ꝑ spaci¬
um loci. s in uno qͦ corꝑe. ⁊ in toto. to¬
ta est. ⁊ inqualibet parte eius: tota est.
⁊ iõ cum fit aliquid in quã uis exigua
particula corꝑis. ꝙ senciat aĩa: quã¬
ins non fiat in toto corꝑe. illa tn tota.
sentit: quia totã nõ latet. Sed tn nec
in ipsa aia uera simplicitas est. Cum
.ii. aliud sit artificiosũ ẽẽ. aliud ĩ ertẽ.
aliud acutũ. aliud memorẽ. aliud cu¬
pidũ. aliud timor. aliud leticia. aliud
tristicia. possintq hec ⁊ alia huiꝰmodi
in num̃abilia. in anine natura ĩueni
ri. ⁊ alia sñ aliis.⁊ alia mag̃.alia minꝰ.
manifestũ est. nõ simplicẽ. s multipli
cem ẽẽ naturam. Nicħ .ii. simplex mu¬
tabileẽ. Omnis aut̃ creatura: mutabił
est. Nulla gͦ creatura. u̾e simplex est.
bonus. sapiens. batus. uerus. ⁊ quicqͥd
aliud non indigne dici uiđ̾r. s eadẽ
magnitudo eius est. que sap̃ia. Non .ni.

Expanded text:
eo simplex dicitur respectu corporis, quia mole non diffunditur per spatium loci, sed in unoquoque corpore et in toto tota est, et in qualibet ejus parte tota est. Et ideo cum fit aliquid in quavis exigua particula corporis quod sentiat anima, quais non fiat in toto corpore, illa tamen tota sentit, quia totam non latet. Sed tamen nec in ipsa tota anima vera simplicitas est. Cum enim aliud sit artificiosum esse, aliud inertem, aliud acutum, aliud memorem, aliud cupiditas, aliud timor, aliud laetitia, aliud tristitia, possitque haec et alia hujusmodi innumerabilia in animae inveniri natura, et alia sine aliis, et alia magis, alia minus, manifestum est animae non simplicem, sed mucem esse naturam. Nihil enim simplex mutabile est; omnis vero creatura mutabilis est. Nulla igitur creatura vere simplex est. bonus, sapiens, beatus, verus, et quidquid aliud non indigne dici videtur; sed eadem magnitudo ejus est, quae sapientia. Non enim
Abbreviated transcription (Latin):
c̃aturam. in qua apparuit: aliter filius.
Nam filius accep̃ ꝑ unionẽ. sp̃s uero
non. Filius .ii. accepit hominẽ. ita ut
fieret homo. sp̃s u̾o sc̃s. non ita acce¬
pit columbã. ut fieret colũba. De hoc¬
sic est assũpta catura inqua appare
in qua forma. ipsius di uerbi ꝑsona:
p̃sentaretur. non ut hr̃et uerbũ di.
sic̃ alii scĩ fapientes: s qd̾ ipsũ u̾bũ
erat. Aliud ẽ .ii. uerbũ incarne. aliud
ũbũ caro .i. aliud ẽ uerbũ in hoĩe. ali¬
ud uerbũ homo. Caro .ii. pro homine
posita ẽ. ineo qd̾ ait: uerbuĩ caro fac¬
tum est. Non gͦ sic assũpta ẽ creata.
in qua apparuit sp̃s sc̃s. sic̃ assump¬
ta ẽ caro illa.⁊ humana forma: ex
uirgine marra. Non .ii. columbam
uł illum flatum. uł illũ ignem. beati¬
ficauit. fibiq inunitate persone ꝯuin¬
xit ineternũ. Expredictis aꝑte ostensũ
est. scdm quid filius dicatur minor
patre. ⁊ q̃r filius dicatur minor patͤ.

Expanded text:
t, in qua apparuit; aliter Dei Filius: nam Filius accepit per unionem, Spiritus vero non. Filius enim accepit hominem, ita ut fieret homo; Spiritus vero sanctus non ita accepit columbam, ut fieret colusic est assumpta creatura in qua apparerus hominis in qua forma ipsius Dei Verbi persona praesentaretur, non ut haberet Verbum Dei sicut alii sancti sapientes, sed quod ipsum Verbum erat. Aliud est enim Verbum iVerbum caro, id est aliud Verbum in homine, aliud Verbum homo. Caro enim pro homine posita est in eo, quod ait: Verbum caro factum est. Non ergo sic assumpta est creatura in qua apparuit Spiritus sanctus, sicut assumpta est caro illa et humana forma ex Virgine Maria. Non enim columbam, vel illum flatum, vel illum ignem beatificavit sibique in unitatem personae conjunxit in aeternum. Ex praedictis aperte ostensum est secundum quid Filius dicatur minor Patre, et quare Filius dicatur minor Patre,
Abbreviated transcription (Latin):
de angłis ꝙõ. utrum ad illo p̃ceptum
dilectionis ꝓximi ⁊̃ dilectio ꝑtineat an¬
gelorum. Nam ꝙ nullum hominem ex¬
cepit qui p̃cep̃ ꝓrimum diligẽ. dñs in
ꝑabola semiuiui relicti. ostendit. eum
ricors. De mñ subdit. uade ⁊ti fac simłr.
ut eum ꝓxim intelligamꝰ. cui uł ex hibẽ¬
dum ẽ offmñ mĩe si indiget. uł exhibend̃
crimine negandum sit offm. quis nõ
uideat. c̃ usq ad inimicos ⁊̃ porrectum
sit dño dicente. diligite inimicos . ui.b.¬

Expanded text:
estio, utrum ad illud praeceptum dilectionis proximi, etiam dilectio pertineat angelorum. Nam quod nullum hominem exceperit qui praecepit proximum diligere, Dominus in parabola semivivi relicti ostendit, eum ricors. Deinde subdit: Vade, et tu fac similiter. Et eum proximum intelligamus, cui vel exhibendum est officordiae negandum sit officium, quis non videat, cum usque ad inimicos etiam porrectum sit Domino dicente: Diligite inimicos
Abbreviated transcription (Latin):
cens. parrem potentẽ. ne uideatur prior
filio. ⁊ iõ minus potens. ⁊ filium fapiẽ¬
tẽ. ne uideatur posterior patre.⁊ iõ im¬
men inflacionis. ⁊ tumoris. Uñ humana
ꝯscĩa ad dm ꝓrigore.⁊ crudelitate: accede
metuit. Ideo scriptura temꝑauit ser mo¬
nẽ suum. sp̃m bonum noĩans. ne cru¬
deł putatretur. qui mitis erat. nõ ꝙ pa¬
ter solus sit potens. uł mag̃ potens.⁊
est gͦ potencia. sapĩa. benignitas: trium.
sic̃ una eẽncia. Iõq sic̃ dt filius homo¬

Expanded text:
cens: Patrem potentem, ne videatur prior Filio, et ideo minus potens. Et Filium sapientem, ne videatur posterior Patre, et ideo mmen inflationis et tumoris. Unde humana conscientia ad Deum pro rigore et crudelitate accedere metuit. Ideoque Scriptura temperavit sermonem suum, Spiritum bonum nominans, ne crudelis putaretur qui mitis erat; non quod Pater solus sit potens vel magis potens, est ergo potentia, sapientia, bonitas trium, sicut una essentia. Ideoque sicut dicitur
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ dilectionẽ dĩ. Ip̃a enim dilectio opus
fid̾i dr̃. fides gͥ quam demones ⁊ falsi xͥa¬
ni hñt. qualttas mentis ẽ. seo informis.
quia sine caritate ẽ. Nam ⁊ malos fidem
hr̃e. cum tñ caritate careant. apłs osteñ

Expanded text:
per dilectionem Dei. Ipsa enim dilectio, opus fidei dicitur. Fides ergo quam daemones et falsi christiani habent, qualitas mentis est, sed informis, quia sine charitate est. Nam et malos fidem habere, cum tamen charitate careant, Apostolus os
Abbreviated transcription (Latin):
nunc ad ꝓpositũ redeamus. ceptoq insis¬
tamꝰ. ostendentes. ꝙ maguitudine. nulla
triũ ꝑsonarũ. aliam suꝑat. qr nulla ma¬
ior aliis. nec maus aliquid s̃ due: quã
una. nec tres: quã due. nec maior ds: qͣm
ꝑsonarũ pars di. uł diuine eẽntie. qr sin¬
gula harũ. uerus ⁊ plenus ds est.⁊ tota
plenã diuina eẽntia est. ⁊ ĩõ nulla istar ũ.
intrinitate: pars est. Uñ aug̃. mł .ii. ꝯtra
maximinũ hecicũ. sic ait. Putas dđm pa¬

Expanded text:
nunc ad propositum redeamus coeptoquo insistamus, ostendentes quod magnitudine nulla trium personarum aliam superat, quia nulla major aliis, nec majus aliquid sunt duae quam una, nec tres quam duae, nec major Deus quam personarum pars Dei vel divinae essentiae, quia singula harum verus et plenus Deus est, et tota et plena divina essentia est; et ideo nulla istarum in Trinitate pars est. Unde Aug. in lib. 3 contra Maximinum haereticum sic ait, cap. 10: P
Abbreviated transcription (Latin):
scdam ad corintios: ait. ẜ hoc intelligit᷑
parer ẽ eẽ infilio. ⁊ filius in patre.qr una
est eoꝵ suba. Ibi est .n. unitas. ubi nulla¬
ẽ diuersitas. Ecce trib illustriũ uiroꝵ
testimoniis .s. aug̃. hilarii. atq ambrosii.
in id̾ ꝯcurrentib. reuelatione sp̃s scĩ ĩ

Expanded text:
tolam 2 ad Cor. 5, ait: Per hoc intelligitur Pater esse in Filio, et Filius in Patre, quia una est eorum substantia. Ibi enim est unitas, ubi nulla diversitas. Ecce tribus illustrium virorum testimoniis, scilicet Aug., Hilar. atque Ambrosii in eodem concurrentibus revelatione
Abbreviated transcription (Latin):
ũitas dic̃. ego in patre:⁊ pater mine ẽ.
Omnia.ii. filius accep̃ apatre. Nam
si partẽ eiusdẽ qui genuit accepit.
neut̃ gͦ ꝑfectus ẽ. De ẽ .ii. ei unde de¬
cessit. nec plenitudo meo erit. qui ex
porcione ꝯstiterit. Neut̃ gͦ ꝑfectus ẽ
fi plenitudinẽ firã ⁊ qui genuit amit¬
tit: nec qui natus ẽ: ꝯsequitur. Fatea¬
mur gͦ qd̾ pater ẽ infilio. ⁊ filius in

Expanded text:
 14: Ego in Patre, et Pater in me est. Omnia enim Filius accepit a Patre: nam si partem ejusdem qui genuit accepit, neuter ergo perfectus est; deesset enim ei unde decessit; nec plenitudo in eo erit, qui ex portione constiterit. Neuter ergo perfectus est, si plenitudinem suam et qui genuit amittit, nec qui natus est consequitur. Fateamur ergo quod Pater est in Filio, et Filius in
Abbreviated transcription (Latin):
deo eẽ possibile est. Cognoscendũ itaq
atq intelligendũ ẽ. quid sit illd̾. Ego ĩ
patre. ⁊ pater iuime ẽ. si tñ ꝯprehendere
hoc ita ut est ualebimus. ut ꝙ natura
rer̃ pati non posse extinatur: id diuine
ũitatis rõ ꝯsequatur. Patrem gͥ infilio.¬
⁊ filium in patre eẽ. plenitudo in utroq
diuinitatis ꝑfecta ẽ. qr plenitudo dei¬
tatis infilio. Qd inpatre est. ⁊ hoc ĩfilio
est. qd̾ in ingenito: hoc ingenito. alter
ꝗ falsũe.nã imus. s alius in alio.qr non aliud: in
non unus. nec eund̾: utrũq. nec aliud:
ꝯfitemur. qr din: ex deo natũ. nec eiind̾:
natuutas. nec aliud: eẽ ꝑmittit. Candẽ¬

Expanded text:
Cognoscendum itaque atque intelligendum est quid sit illud: Ego in Patre, et Pater in me est; si tamen comprehendere hoc ita ut est valebimus, ut quod natura rerum pati non posse aestimatur, id divinae veritatis ratio consequatur. Patrem ergo in Filio, Filium in Patre esse, plenitudo in utroque divinitatis perfecta est, quia plenitudo divinitatis est in Filio; quod in Patre est hoc et in Filio est; quod in ingenito est, hoc in genito, alter  unus, sed alius in alio, quia non aliud in non unus, nec eumdem utrumque; nec aliud confitemur, quia Deum ex Deo natum, nec eumdem nativitas, nec aliud e
Abbreviated transcription (Latin):
Dam qui nesciens peccauit nõ
in congruent̃ uolens peccasse dici
pot̾ quamius ⁊ ip̃e ꝙ nesciens fecit. uo¬
lens tñ fecit. Ita nec tale peccatum. sine
noluntate ẽẽ potuit. set uoluntas fac¬
fuit peccati. ħ enim factum ẽ. qõ fĩ nõ
debuit. Quisqͥs aũt sciens peccat seopͥ
cogenti ad peccatum fine peccato resiste¬

Expanded text:
am qui nesciens peccavit, non incongruenter nolens peccasse dici potest; quamvis et ipse quidem nesciens fecit, volens tamen fecit. Ita nec tale peccatum sine voluntate esse potuit; sed voluntas facfuit; hoc enim factum est quod fieri non debuit. Quisquis autem sciens peccat, si potest cogenti ad peccatum sine peccato resiste
Abbreviated transcription (Latin):
beat me. ꝓ.n.ii.s.in.p.o. suũ. Put̾eus ẽ
ꝓfunditas iniqͥtatis. inquẽ si cecidis. ñ
claud suꝑ te os suũ: si tu nõ claudis os
qͥ in ꝑfundo ꝯtẽpnit. a quo mortuo uł¬
ut qui ñ sit. ꝑ it ꝯfessio. Id̾. nullus debi¬
te gͣuioris pene accip̃ ueniã: nͥ qͣlẽcũq

Expanded text:
os suum: Puteus est profunditas iniquitatis, in quam si cecideris, non claudet super te os suum, si tu non claudis os qui in profundo contemnit; a quo mortuo, velut qui non sit, perit confessio. Item, nullus debitae gravioris poenae accipit veniam, nisi qualemcumq
Abbreviated transcription (Latin):
poris: ita łs uita eius ẽ. hiis aliisq¬
płib auetoritatibꝰ ꝓbatur. añ ꝯfessionẽ
uł satiffactionẽ. sola ꝯpunctione pece¬
atũ dimitti. Qd̃ qui negãt. eas det̾mi¬
nare laborãt. Nec nõ. in huiꝰ sentẽcie d̾¬
p̃ssionẽ.⁊ sue opinionis assercionẽ. auc¬
toꝵ testimonia inducũt. Ait .ni. dñs ꝑ
ysaiam. Dic tu iniqͥtates tuas.ut iꝰtifi¬
ceris. It̃ amb̃r. Nõn pot̾ quisquã uis¬
tificari a pecc̃o. nifi fũit peccm̃ aute¬
fessus. Id̾. ꝯfessio amorte aĩam lib̾at
fessio aꝑit paradisũ. ꝯfessio spẽ salutis
tͥbuit. quia ñ m̃etur ĩtificari. qui ĩuita

Expanded text:
poris, ita ejus vita Deus est. His aliisqporis, ita ejus vita Deus est. His aliisqbatur ante confessionem vel satisfactionem sola compunctione peccatum dimitti; quod qui negant, eas determinare laborant; nec non in hujus sententiae depressionem, et ad suae opinionis assertionem auctorum testimonia inducunt. Ait enim Dominus per Isaiam: Dic tu iniquitates tuas ut justificeris. Item Ambr.: Non potest quisquam justificari a peccato, nisi peccat Confessio a morte animam liberat, confessio aperit paradisum, confessio spem salutis tribuit, quia non meretur justificari, qui in vita
Abbreviated transcription (Latin):
uotum.n. ꝓ oꝑacione iudicatur. It̃. au¬
g̃. ondũ ꝓnunciat. ꝓmittit se ꝓnũci¬
atur̃. ⁊ ds dimittit.qr hoc ipsũ dicere.
quoddam ꝓnunciare ẽ corde. Nondũ
est uox inore. ut homo audiat ꝯfessio¬
nẽ ⁊ ds audit. It. Sacͥficiũ do .s...⁊ ẽ. a¬
erit. ⁊ ingemuerit. uita uiuet:⁊ ñ mori¬
etur. Non dr ore ꝯfessus fũit. s aũsus
ingemuerit. Uñ datur intelligi. ꝙ ⁊̃
ore tacente. ueniam interdũ ꝯsequim᷑.
hinc ⁊̃ leprosi illi quib dñs p̃cepit. ũ
ostenderẽt ᷤ sacerdotibus. in itiñe añ¬
quã ad sac̃dotes uenirẽt mũdati s̃. Ex
lepra peccati mũdamur. Lazarq ⁊̃ ñ
prius demonum̃to ẽ eductꝰ.⁊ post. a
dño suscitatus. s intus suscitatꝰ᷑: ꝓdiit
foras iuuus. ut ostendetur suscitacio
nisi suscitatus. qͣr amortuo uełt qui ñ
ẽ ꝑit ꝯfestĩo. Nullus g̾ ꝯfitetur: nisi re¬
resuscitatur nisi qui apecc̃o soluitur.
qr pecc̃m mors aĩe ẽ. que ut ẽ uita cor¬

Expanded text:
atione judicatur. Item Aug.: Nondum pronuntiat, promittit se pronuntiaturum, et Deus dimittit; quia hoc ipsum dicere, quoddam pronuntiare est corde. Nondum est vox in ore ut homo audiat confessionem, et Deus audit. Item: Sacrificium Deo spiritus erit et ingemuerit, vita vivet, et non morietur. Non dicitur ore confessus fuerit, sed conversus ingemuerit. Unde datur intelligi quod etiam ore tacente veniam interdum consequimur. Hinc etiam leprosi illi quibus Dominus praecepit ut ostenderent se sacerdotibus, in itinere, antequam ad sacerdotes venirent, mundati sunt. Ex lepra peccati mundamur. Lazarus etiam non prius de monumento est eductus, et post a Domino suscitatus; sed intus suscitatus, prodiit foras vivus, ut ostenderetur suscitatio nisi suscitatus, quia a mortuo, velut qui non est, perit confessio. Nullus ergo confitetur, nisi resuscitatur, nisi qui a peccato solvitur, quia peccatum mors animae est, quae ut est vita cor
Abbreviated transcription (Latin):
fleuit petrus. quia culpa obrepsit ei.
Non inuenio quid dixit. inuenio ꝙ fle¬
uerit. lacrimas eius lego. satisfactioẽ
ñ lego .s qd defendi nõ pot̾: ablui pot̾.
Lauãt lacrime deliccũ. ꝙ uoce pudor
ẽ ofiteri. ⁊ uenie. fletus ꝯsulit.⁊ u̾ecun

Expanded text:
flevit Petrus, quia culpa obrepsit ei; non invenio quid dixerit, invenio quod fleverit. Lacrymas ejus lego, satisfactionem non lego. Sed quod defendi non potest, ablui potest. Lavant lacrymae delictum, quod voce pudor est confiteri. Veniae fletus consulit, e
Abbreviated transcription (Latin):
tua dicito. ut deleas illa. S si ꝯfundis
aliciu dic̃e. dicito ea cotidie in aĩa tua
nõ dico ut ꝯfitearis ea ꝯseruo tuo. ut
tibi exꝓbret. dicito do. qui curat ea. Neq
.ii.si non dix̃is. ignorat ea. sũ faciebaᷤᷤ
ea p̃sto erat. Cum ad ninttẽs ea:ꝯgno

Expanded text:
tua dicito ut deleas illa, sed si confunderis alicui dicere, dicito ea quotidie in anima tua. Non dico ut confitearis ea servo tuo, ut tibi exprobret, sed dicito Deo, qui curat ea. Nec enim si non dixeris, ignorat ea; cum faciebas, praesto erat; cum admitteres ea, co
Abbreviated transcription (Latin):
multiplex łprimo .ii. q̃r utr̃ absq sa¬
tisfactione. ⁊ oris ꝯfessione. ꝑsolã cor¬
dis otricionẽ pecc̃m alicui dimitat᷑.
Sedo: an aliq̃n fufficiat ꝯfiteri deo. sñ
sac̃dote Tercio. an laico fideli facta ua¬
leat ꝯfessio. In his .N. ⁊̃ docti: diũsa sẽ¬
tire inuenũitur.qr suꝑ his uaria ac
pene dũsa tradidisse uident᷑ docto¬
res̾. Dñt .N. quidã sine ꝯfessione oris
⁊ satsfactione oꝑis. neminẽ a pecc̃o

Expanded text:
ltiplex. Primo enim quaeritur utrum absque satisfactione et oris confessione, per solam cordis contritionem peccatum alicui dimittatur; secundo an alicui sufficiat confiteri Deo sine sacerdote; tertio, an laico fideli facta valeat confessio. In his etiam docti diversa sentire inveniuntur, quia super his varia ac pene adversa tradidisse videntur doctores. Dicunt enim quidam, sine confessione oris et satisfactione operis nem
Abbreviated transcription (Latin):
ũ relinquat᷑ iusticia discipline. It̃ ier̃.
Qui pecc̃or est plangat delicta ꝓͥa. uł
pecc̃m fu̾at egressus. ⁊ dormiat insac¬
co. ut p̃teritas delicias. ꝑ quas dm offẽ¬
dat. iute austitate ꝯpenset. His aliisq
nituntur asserere. sine ꝯfessione uocis.
⁊ aliqua solucione pene. neminẽ apec¬

Expanded text:
 relinquatur justitia disciplinae. Item Hieron.: Qui peccator est, plangat delicta propria peccata fuerat egressus; et dormiat in sacco, ut praeteritas delicias per quas Deum offenderat, vitae austeritate compenset. His aliisque auctoritatibus nituntur asserere sine confessione vocis et aliqua solutione poenae neminem a pec
Abbreviated transcription (Latin):
Deo qri pot̾ cum nos saluatorem natum
ꝓfiteamur c᷑ apłs eum factũ dicat ex se¬
mine dauio: ialio loco factum exmulie¬
re. cum aliud sit fĩ. aliud nasci : aliquid
gͦ significauit. ħ dicto. Quia em̃ ñ hu¬
mano semine cõcreta ẽ caro dm̃i inut̃o
uirginis. ⁊ corpus effecta. seo affectu: iuir¬
Aliud ẽ enim semme ad mixto ⁊ fangui¬
nis coagulo gn̾are: aliud ẽ nõ ꝑmixciõe
seo uirtute ꝓcare. Possunt homines ge¬
nerare filios homines s nõ facẽ. Ecce qrͣ¬
dixit apłs factunr ⁊ nõ natum. ne euis
.s. natiuitas q̃ fuit. sñ uiri semine nr̃e
simił putaret᷑. q̃ conficitur semine co
didit exsemine dauid. quia ⁊ si non in¬
t̾cessit sem̃ hominis in conceptione uir¬
ginis. tñ quia ex ea carne xͦ formatus
ẽ q̃ constat exsemine recte dr̃. quia fac¬
tus est.

Expanded text:
eri potest, cum nos Salvatorem natum profiteamur, cur Apostolus eum factum dicat ex semine David , et alio loco factum ex muliere; cum aliud sit fieri, et aliud nasci? Aliquid ergo significavit hoc dicto. Quia enim non humano semine creata est caro Domini in utero Virginis, nec corpus effecta, sed effectu et virAliud enim est semine admisto, et sanguinis coagulo generari; aliud non permistione, sed virtute procreari. Possunt homines generare filios homines, sed non facere. s factum, et non natum, ne ejus scilicet nativitas quae fuit sine virili semine, nostrae similis putaretur, quae conficitur seminum codidit ex semine David, quia etsi non intercessit semen hominis in conceptione Virginis, tamen quia ex ea carne Christus formatus est quae constat ex semine, recte dicitur quia factus est.
Abbreviated transcription (Latin):
de patre ⁊ filio. hoc credite. ne colloqͥa
mala corrũpãt bonos mores. Ecce a
doctorib gcoꝵ. aꝑta habemꝰ testimoi̾a.
quib sp̃s sc̃s apatre ⁊ filio ꝓcede osten¬
dr. Omnis gͦ lingua. ꝯfiteatur sp̃m s.¬

Expanded text:
 de Patre et Filio. Hoc credite, ne colloquia mala corrumpant bonos mores. Ecce a doctoribus Graecorum aperta habemus testimonia, quibus Spiritus sanctus a Patre et Filio procedere ostenditur. Omnis ergo lin
Abbreviated transcription (Latin):
Saluator inquit qui ⁊ u̾itas. non .ni.
loq̃r asemetipso. hoc ẽ non sine me. ⁊
sũ me̾o. ⁊ patris arbitrio. qr inseꝑabił¬
est. sed expatre ⁊ me est. hoc .ni. ipsum
qd̾ subsistit.⁊ loq̃r: a patre.⁊ ame. illi
te. que nescit. eum hoc ipsũ sit. qd pro¬
est alienus ab eo. Sp̃s .ni. u̾itatis noĩat᷑.
⁊ ꝓfluit abeo. sic̃ exdeo patre. Ioħs qͦ
crisostomus. in homelia quadã. de exp̃o¬
ne simboli: sic ait. Iste est sp̃s ꝓcedens

Expanded text:
Salvator, inquit, qui et Veritas est, non enim loquetur a semetipso , hoc est non sine me, et sine meo et Patris arbitrio quia insepaest, sed ex Patre et me est: hoc enim ipsum quod subsistit et loquitur, a Patre et a me illi te quod nescit, cum hoc ipsum sit quod proest aet profluit ab eo sicut ex Deo Patre. Joannes quoque Chrys. in homilia quadam de Expne symboli sic ai
Abbreviated transcription (Latin):
ma sit. non dicit siquis addid̾it. nam¬
quibꝰ scribebat. sic̃ ad tefalonicẽses. ut
fuppleret que illoꝵ fidei de erant. S⁊
qui fupplet. qd̾ ininus erat addit. nõ
qd̃ inerat tollit. qui aut̃ pretergredit᷑
fidei regulam: non acced̾ inura: s re¬
cedit auia. ad illud aut̃ ꝙ de euãgłio
opponunt. respondemus ita. qr cum
negat. s ideo patrem tm nõiat. quia¬
ad eum solet referre.⁊̃ qd ipsius est:
ciendum tñ est¬
lii. quã ẽẽ apatre ⁊ filio. ⁊̃ in hoc in
ead̾ nbcum fidei sentencia ꝯuenire in¬
dentur. licet uerb̃ dissenciant. Unde ⁊̃
quidã eoꝵ catholici doctores. intelligẽ¬
tes unã eandẽq fore sentencrã predic¬
fidei. sp̃s sc̃s apatre ⁊ filio non factus.
nec creatus. nec genitus. s. ꝓcedens. Cc̃¬

Expanded text:
ma sit; non dixit, si addiderit: ma sit; non dixit, si addiderit: quibus scribebat, sicut ad Thessalon., ut suppleret quae illorum fidei deerant. Sed qui supplet, quod minus erat addit; non quod inerat tollit. Qui autem praetergreditur fidei regulam, non incedit in via, sed recedit a via. Ad illud autem quod de Evangelio opponunt, respondemus ita: Quia cum negat; sed ideo Patrem tanad eum solet referre etiam quod ipsius est, ciendum tamelii quam esse a Patre vel Filio: et in hoc in eamdem nobiscum fidei sententiam convenire videntur, licet in verbis dissentiant. Unde etiam quidam eorum catholici doctores intelligentes unam eamdemque fore sententiam praedicfidei: Spiritus sanctus a Patre et Filio non factus, nec creatus, nec genitus, sed procedens. Ec
Abbreviated transcription (Latin):
solũ patrem ꝯmnemorat dicens. Sp̃s
qui apatre ꝓceditꝰ. Et ⁊̃ ideo. qr in
principalib ꝯciliis.que ap̃ eos cele¬
brata sunt.ita simbola eoꝵ subume¬
tis anathematib sanccita s̃. ut nulli
de tͥnitatis fide aliud doc̃e. uł ałr pre¬
dicare. quã ibi ꝯtinetur: liceat. Inꝗbꝰ
quiunt eum afilio ꝓcedẽ addunt.
anatema uicurrunt. uñ ⁊ nos ar¬
guunt anathematis reos. addunt
.N.⁊̃ ad assercionem sue opinionis.
⁊ intestimoniũ nr̃e dapnacionis. de
simbolo fidei. qd̾ scđm tradicionem
criptum intabula argentea. post alta¬
re beati pauli posita: postis reliqͥt.
ꝓaiore ut ipse ait ⁊ cautela: fidei
ortodoxe. In quo quid̃ simbolo: in ꝓ¬
cestione sp̃s: solus ꝯmemoratur pat̃
lio coadorandũ: ⁊ głificand. ⁊c̃. Illud
ẽ simbolum: ꝙ in missa cantatur. edi¬
nos anathematizatos dñt. qr dicimꝰ¬
tur. Qd .ii. scđd̾m nos ibi dr̃. qui a patͤ¬
filioq ꝓcedit. alterum a latinis est
athema sit. Aliud gͦ posuit. ꝓ oposito.

Expanded text:
memorat dicens: Spiritus qui a Patre procedit. Et etiam ideo quia in principalibus conciliis, quae apud eos celebrata sunt, ita symbola eorum subjunctis anathematibus sancita sunt, ut nulli de Trinitatis fide aliud docere vel aliter praedicare quam ibi continetur, liceat. In quiquiunt a Filio eum procedere addunt, anathema incurrunt; unde et nos aguunt anathematis reos. Addunt etiam ad assertionem suae opinionis et in testimonium nostrae damnationis, de Symbolo fidei, quod, secundum traditionem criptum in tabula argentea post altare beati Pauli posita posteris reliquit pro amore ut ipse ait et cautela fidei orthodoxae. In quo quidem symbolo, in processione Spiritus solus commemoratur Paterlio coadorandum et glorificandum, etc. Illud est symbolum quod in missa cantatur, edinos anathematizatos dicunt, quia dicimtur. Quod enim secundum nos ibi dicitur: Qui a PatFilioque procedit, alterum a Latinis est athema sit. Aliud ergo posuit pro opposito,
Abbreviated transcription (Latin):
homo: malum: quia iniquus. Omnis
itaq natura: ĩ si uiciosa sit inquantũ
natura ẽ bona ẽ. in quantum uiciosa
⁊ bona uocantur. illa dialeticorum re¬
gula defic̃. qua dnt nulli rei duo fimł
inẽẽ cc̾ria. Nullus enim potꝰ. aũ cib
pene in omnib reꝑitur contrariis. it
in una re simul eẽ nõ possunt. Cum
ãt bona ⁊ inala nullus ambigat. esse
contraria nõ solum simuleẽ possunt.
sed mala omma sine bonis. inͥ inbonis
ẽẽ nõ possunt. Rħ duo cõtraria ita si¬
nec malum ẽẽ potuisset. quia ñ modo
uͥ consistẽt. seo uñ oriret᷑ corruptio: nõ
hret. nisi eẽtꝙ corrumpetur qm̃ nic
ẽ aliud corruptio quã ext̾minacõ. Ex
bonis gͥ mala orta sunt. ⁊ nͥ inbonis ñ
sunt. nec fuit prorsus uñ oriretur ul¬
la mali nat᷑a. nͥ ex angłrih ominis na¬
tura bona. Uñ pͥmitus orta ẽ uolunta

Expanded text:
homo, malum quia iniquus. Omnis homo, malum quia iniquus. Omnis itaque natura, etiamsi vitiosa sit, in quantum natura est, bona est; in quantum vitiosa et bona vocantur, illa dialecticorum regula deficit, qua dicunt, nulli rei duo simul inesse contraria. Nullus enim potus aut cibuspene in omnibus reperitur contrariis, ut in una re simul esse non possint. Cum autem bona et mala nullus ambigat esse contraria, non solum simul esse possunt, sed mala omnino sine bonis et nisi in bonis esse non possunt. Et haec duo contraria ita sinec malum esse potuisset: quia non modo ubi consisteret, sed unde oriretur corruptio non haberet, nisi esset quod corrum aliud corruptio quam boni exterminatio. Ex bonis ergo mala orta sunt, et nisi in bonis non sunt; nec fuit prorsus unde oritur ulla mali natura, nisi ex angeli et hominis natura bona, unde primitus orta est voluntas
Abbreviated transcription (Latin):
minui: mnalum ẽ. quamius qͣntumẽq
minuat᷑ necẽe est ut aliꝗͥ remaneat. si
adhuc nꝰ ẽ. Non eium cõsũmi potest bo
Cum uero corrumpit᷑. idõ malum ẽ eus
corruptio. quia eam qͣlicumq pͥuat bo¬
no. Nam si nullo pͥuat bono: nõ nocet
nocet autẽ. Admit gͦ bonum: quamdiu
itaq natura corrumpit᷑. inẽ ei bonum
lum. si nullũ sit bonum: seo bonum om̃io
malo carens: integrum bonum. Cum uͦ¬
mẽ malum uiciatum. uł uiciosum ho¬
num ẽ. nec malum umquam pͭ ẽẽ ullũ
uͥ ẽ bonum nullum. Uñ res mira confi¬
citur. ut quia omnis natura in qͣntũ
sa natura mala natura eẽ dr̃. nisi ma
lum eẽ quod bonũ ẽ. nec malum ẽẽ nͥq
bonum ẽ. hac cõtexione eiud̾nt̾ insi¬
u̾̃ licet absurdum uideatur manifes¬
At homo natura ẽ. Porro si homo aliꝙ bonũ
ẽ. quia nata est quid ẽ: aliud malus
homo. infi malum bonum : tñ c̃ duo ista
disc̃nimus. in uenimꝰ. uec iõ malum qr
homo ẽ: nec idõ bonum qm̃ iniquus.¬

Expanded text:
minui malum est; quamvis quantumcumque minuatur, necesse est ut aliquid remaneat, si adhuc natura est. Non enim consumi potest bonCum vero corrumpitur, ideo malum est ejus corruptio, quia eam qualicumque privat bono. Nam si nullo bono privat, non nocet. Nocet autem; adimit ergo bonum. Quamdiu itaque natura corrumpitur, inest ei bonum lum, si nullum sit bonum; sed bonum omnino malo carens, integrum bonum est. Cuinest malum, vitiatum vel vitiosum bonum est; nec malum unquam potest esse ullum, ubi est bonum nullum: unde res mira conficitur, ut, quia omnis natura, in quantum sa natura mlum esse quod bonum est, nec malum esse nisi quod bonum est. Hac connexione evidenter insiona; ubi etiam, licet absurdum videatur, manifes homo natura est. Porro si homo aliquod bonum est, quia natura est, quid aliud est malus homo, nisi malum bonum? Tamen eum duo ista discernimus, invenimus nec ideo malum, quia homo est; nec ideo bonum, quia iniquu
Abbreviated transcription (Latin):
mali suꝑẽ iud̾e in quare sit malum .s.
an inre bona. an ire mala. Qui recte
acuteq sapit nõ insi ibono malum eẽ
intelligit .i. in natura bona. malum eñ
ẽ corruptio. uł pͥuatio bom. nisi aut bõ¬

Expanded text:
mali, superest videre in qua re sit malum, scilicet an in re bona, an in re mala. Qui recte acuteque sapit, non nisi in bono malum esse intelligit, id est, in natura bona. Malum enim est corruptio vel privatio boni; ubi autem bo
Abbreviated transcription (Latin):
caritas qͣ id qd̃ diligendum ẽ diligit᷑.
ħ ⁊ in aliis maior. in aliis minor in ali¬
is nulla ẽ. Plenissima uo: q̃ iam non
possit augĩ. ꝗͣ diu ħ homo uiuit in
quis ea rõne possit oici habe unam
uirtutẽ mag̃ ꝗͣ aliam. quia ꝑ carita¬
tẽ mag̃ afficitur in actu unus uirtu
tiam cuiꝰq In actu uõ aliam magis.
aliam minus ht. aliam ĩ nõ ħt. U̾t uir
iustus utens ꝯiugio. nõ ht̃ continentiã
in actu. ꝗͣ tñ ht̃ inhabitu. Cur gͦ nõ dicã¬
tur paria peccã: forte quia mag̾ fac̃
cc̃ caritatẽ. ꝙ grauiꝰ peceat. minus: qui
leuius. Nemo enim peciut nisi ad u̾sus
illam faciendo. q̃ ẽ plenitudo legis. Id̾o
recte dr̃. qui offendit in imno. factus est

Expanded text:
caritas, qua id, quod diligendum est, diligitur. haec in aliis maior, in aliis minor, in aliis nulla est, plenissima uero, quae iam non possit augeri, quam diu hic homo uiuit, in quis ea ratione possit dici habere unam virtutem magis quam aliam, quia per charitatem magis efficitur in actu unius virtutiam cujusque. In actu vero aliam magis, aliam minus habet, aliam etiam non habet, ut vir justus utens conjugio, non habet continentiam in actu, quam tamen habet in habitu. Cur ergo non dicantur paria peccata? Forte quia magis facit contra charitatem qui gravius peccat, minus qui levius. Nemo enim peccat, nisi adversus illam faciendo, quae est plenitudo legis, Ro 2: Qui offenderit in uno, factus est
Abbreviated transcription (Latin):
plenitudo legis sit caritas: Que quãto
magis ẽ in homine. tanto mag ẽ uir¬
tute p̃ditus. Quanto uõ minus: tanto
minus inẽ uirtus.i quanto minꝰ in ẽ
im alie mag̃. alie minꝰ in aliqͦ ferueat.
q̃stio ẽ. Quibusdam enĩ uidr̃. ꝙ alie
mag̃ alie minꝰ habant᷑ ab aliquo. siẽ
in iob paciẽtia emicuit. in dauid hũi¬
litas. in moyse mansuetudo. qͥ etiam
concedunt mag̾ aliꝗͣ mẽri. ꝑ aliꝗͣu
nam uirtutẽ. ꝙͣ ꝑ aliam.sic̃ eam ple
plenius caitate q̃ cet̾as gignit. hasq
cierimr ⁊ c̃. alii u̾iꝰ dñt omnes uirtutẽ
in una alt̃ par extitĩt. in omnibus

Expanded text:
itudo legis sit charitas? quae quanto magis est in homine, tanto magis est virtute praeditus; quanto vero minus, tanto minus inest virtus; et quanto minus inest an aliae magis, aliae minus in aliquo ferveant, quaestio est. Quibusdam enim videtur quod aliae magis, aliae minus habeantur ab aliquo; sicut in Job patientia emicuit, in David humilitas, in Moyse mansuetudo; qui etiam concedunt magis aliquem mereri per aliquam unam virtutem quam per aliam, sicut eam plenplenius charitate, quae caeteras gignit. Hasque cierum, etc. Alii verius dicunt omnes virtutes in una alteri par ex
Abbreviated transcription (Latin):
infortitudine. seo illum p̃stare pru¬
dentia: sequit᷑ ut hꝰ fortitudo minus
pruo ens sit. Ac pħ nec fortitudine
equales sunt. qr ẽ illiꝰ fortitudo pru¬
dentior. atq ita decet̾is uirtutib in¬
uenies. si omnes ead̾ consid̾atione ꝑ¬
curras. Ex his clarescit. om̃s uirtutes
nõ modo eẽ conexas. seo etiam pares
in animo hominis. Cum gͦ or̃ aliqͥs

Expanded text:
in fortitudine, sed illum praestare prudentia, sequitur ut hujus fortitudo minus prudens sit, ac per hoc nec fortitudine aequales sunt, quia est illius fortitudo prudentior; atque ita de caeteris virtutibus invenies, si omnes eadem consideratione percurras. Ex his clarescit omnes virtutes non modo esse connexas, sed etiam pares in animo hominis. Cum ergo dicitur
Abbreviated transcription (Latin):
dum .s. scđm rõnem actuum extiorũ.
alibi aug̃ dic̾ inaliquo aliam mag̃
ẽẽ uirtutẽ. aliam minus. ⁊ unam ẽẽ¬
putatione tua satis apparuit. nõ placu
sit. quia ⁊ si uerum ẽ eum qͥ ht unam
tentiones ut corꝑis m̃bra. nõ ꝙ ud¬
eantur locis. seo ꝙ sentiant᷑ effectibus
⁊ alius illuminatur amplius. alius
minus. alius omĩo caret lumine. ꝓfec¬
to ut quisq illustratione pie carita¬
us affectus ẽ in alio actu mag̃. in alio¬
maior ẽ in isto caritas. ꝗͣ in isto. recte
possimius dr̃e.⁊ aliqͣ iisto. nulla in
illo. quant̃ ꝑtinet adcaritatẽ q̃ pieta

Expanded text:
dum rationem actuum exteriorum, ut alibi August. dicit in aliquo aliam magis esse virtutem, aliam minus, et unam ineputatione tua satis apparuit non placuisit; quia etsi verum est eum qui habet unam tentiones ut corporis membra, non quod videantur locis, sed quod sentiantur affectibus, et alius illuminatur amplius, alius minus, alius omnino caret lumine; profecto ut quisque illustratione piae charitatis affectus est, in alio actu maget major est, in isto caritas, quam in illo, recte possumus dicere; et aliqua in isto, nulla in illo, quantum pertinet ad caritatem quae pieta
Abbreviated transcription (Latin):
ne maclaq pecc̾i em̃dat. Sac̃dotibu
uero dedit uncłm et̾ne mortis solũe.
alii uero dicunt solũ dm non facer¬
dotem. debitũ et̃ne mortis dimitr̃e.
sic̃ ⁊ aĩam interius ꝑse uiuificat. nͥ
tñ diffitentur sac̃dotib traditam po¬
testatẽ pecc̃a remittendi ⁊ retinẽdi ꝗ¬
bb̃mi. ita ⁊ penitẽcie. ⁊ ideo sic̃ interiꝰ
gr̃a sua aĩam illuminat. ita ⁊ simul
debitum et̾̃ne mortis relaxat. Ipse .n.
ꝑse ipsum pecc̾a penitẽciũ tegit. ⁊ tc̃
tegit. q̃n ad penã non reseruat. Tunc¬
gͦ teg̃. q̃n debitũ pene soluit. Qd at̃

Expanded text:
ne maculaque peccati emundat, sacerdotibus vero dedit vinculum aeternae mortis solvere. Alii vero dicunt solum Deum; non sacerdotem, debitum aeternae mortis dimittere, sicut et animam interius per se vivificat; nec tamen diffitentur sacerdotibus traditam potestatem peccata dimittendi et retinendi, qbaptismi, ita et poenitentiae, et ideo sicut interius gratia sua animam illuminat, ita simul debitum aeternae mortis relaxat. Ipse enim per seipsum peccata poenitentium tunc tegit, quando ad poenam non reservat, scilicet quando debitum poenae solvi
Abbreviated transcription (Latin):
Sus uero harũ clauiũ multip uium¬
lex ẽ. discernere .s. ligandos. uł soluen¬
priuat .i. dignũ pͥuacione se facit.
pa. ut culpe macłam abst̃gat. uł de¬
bitũ eterne mortis soluere ualeat qui¬
dam arbitrati s̃. c̃ pecc̃or duplicit̃ liga¬
ꝯtagione ac cecitate.⁊ debito future pe¬
c̃dotẽ. Patitur.n. ꝑ pecc̾m. quasdã tene¬
bras intĩores ⁊ macłas. a quibus nͥ lib̾e¬
tur. ꝓhicietur intenebras ext̾ĩores. Cũ
aut̃ libatur ab his suscitatur a morte
pecc̃i. Unĩ apłs. Surge qui dormis. ⁊ il¬
dos: aĩam refuscitat. ac pulsis teneb̾s
int̾ĩorib. ⁊ macłis : eam illuminat.⁊
mũdat. qui aĩe faciem lauat. Debitũ
u̾o et̃ne pene soluere ꝯcessit sac̾dotibꝰ.
qd̾ in resfurrõne lazari signatũ asse

Expanded text:
sus vero harum clavium multiplex est: discernere, scilicet, ligandos et solvenprivat, id est, dignum privatione se facit. pa, ut culpae maculam abstergat, vel debitum aeternae mortis solvere valeat. Quidam arbitrati sunt, cum peccator dupliciter liga mentis contagione ac caecitate, et debito futurae poesacerdotem. Patitur enim per peccatum quasdam tenebras interiores et maculas, a quibus nisi liberetur, projicietur in tenebras exteriores. Cum autem liberatur ab his, suscitatur a morte peccati. Unde Apostolus: Surge qui dormis, et ildos, animam resuscitat, ac, pulsis tenebris interioribus et maculis, eam illuminat et mundat, qui animae faciem lavat; debitum vero aeternae poenae solvere concessit sacerdotibus. Quod in r
Abbreviated transcription (Latin):
uoluit ⁊ ligandi. qui utrũq pari
dicione ꝓmisit. Ergo qui soluẽdi uis
ñ ht̃. nͨ ligandi ht̃ ⁊ infra. Certumẽ
Ius .ii. hoc solis ꝑmissum est saẽdoribꝰ.
Recte gͥ adeccłia hoc uendicat. que ũ¬

Expanded text:
voluit, et ligandi, qui utrumque pari conditione permisit. Ergo qui solvendi jus non habet, nec ligandi habet. Et infra: Certum est Jus enim hoc solis permissum est sacerdotibus. Recte
Abbreviated transcription (Latin):
pon̾t seriure peccato. Neq autem uolũtas
nõ est ã lib̾a dicenda nõ est. qͣbeati ẽẽ sic
sic uolumus ut ẽẽ miseri nõ solum noli¬
mus.s neqͣquam ꝓrsus uelle possimus.
sic̃ gͦ anima nr̃a. ⁊ nc̃ ħt nolle infelicitatem
ita nolle iniquitatem semꝑhabita ẽ. Sedor

Expanded text:
 aut voluntas non est, aut libera dicenda non est, qua beati esse sic volumus, ut esse miseri non solum nolimus, sed nequaquam prorsus velle possimus. Sicut ergo anima nostra etiam nunc nolle infelicitatem, ita nolle iniquitatem semper habitura est.
Abbreviated transcription (Latin):
q: suspenia. eo usq nunc sũmitas corpe
nat᷑e ꝑ tingit. isĩc quibꝰdam uidr ultra
locum firmam̃ti extendebatur. illa mo¬
les. q̃ menferiori ꝑte spissior. atq gͦssior
erat in suꝑiori uꝰ radior ⁊ leuior.atq sub¬
tilior existebat. d qua rariori fub̾a putãt
quidam fuisse aquas. qͥ suꝑ firmamen¬
tum eẽ dñr.T̃al fuit mundi facies apͥnci¬
pio. pͥquam recipet formam uł disposi

Expanded text:
quousque nunc summitas corporeae naturae pertingit. Et sicut quibusdam videtur, ultra locum firmamenti extendebatur illa moles, quae in inferiori parte spissior atque grossior erat, in superiori vero, rarior ac lenior atque subtilior existebat; de qua rariori substantia putant quidam fuisse aquas, quae super firmamentum esse dicuntur. Talis fuit mundi facies in principio, priusquam reciperet formam vel disposi
Abbreviated transcription (Latin):
unc postquã coet̃¬
uitatẽ trium ꝑsonaꝵ ꝓmodieo faculta¬
tis nr̃e infinuauimus. iam de earundẽ
equalitate. aliquid eloqui suꝑ ẽ. Fides.N.
catͥolica. sic̃ coet̾nas. ita ⁊ coequales. tres
ꝑsonas: ẽẽ asserit. Equał est .ii. iom̃ibꝰ
patri filius.⁊ patri ⁊ filio sp̃s .s. qr ut
docet. Nullus hoꝵ alium aut p̃cedit
et̾nitate. aut excedit magnitudine. ai
suꝑat potestate. qr nec filio nec sp̃u scõ.
quãtũ ad nature diuine unitatẽ ꝑti¬
net. aut ant̾ior aut maior est. pater.

Expanded text:
 coaeternitatem trium personarum pro modulo facultatis nostrae insinuavimus, jam de earumdem aequalitate aliquid eloqui superest. Fides enim catholica, sicut tres coaeternas, ita et coaequales tres personas asserit. Aequalis est enim in omnibus Patri Filius, et Patri et Filio Spiritt: quia nemo alium aut praecedit aeternitate, aut excedit magnitudine, aut superat potestate. Quia nec Filio nec Spiritu sancto, quantum ad naturae divinae unitatem pertinet, aut anterior aut major Pater
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓfectionis pͥa m̃sura ꝯpleatur. Ecce hic
uerius. ⁊ mag̃ ꝓprie loquar: hõ mea
tũ millo ꝓfecĩt caritas.uł pocius quã¬
tũ ipse incaritate ꝓfec̾it. Nam si caritaᷤ
do est. nec ꝓficit nec deficit. Sic gͦ dr
ꝓficere inte caritas. qr tu inea ꝓficis.
Ecce quomodo intelligend̾ fit cũ dr sp̃s¬

Expanded text:
perfectionis propria mensura compleatur. Ecce exprverius et magis proprie loquar, homo tum in illo profecerit charitas, vel potius quantum ipse in charitate profecerit. Nam si charitas Deus est, nec proficit, nec deficit. Sic ergo dicitur proficere in te charitas, quia tu ea proficis. Ecce quomodo intelligendum sit cum d
Abbreviated transcription (Latin):
eo contineatur. sea gõ ei p̃sens sit ⁊m
habitans. Io aũt anima minda intel¬
ligͥ. ꝑ peccatum gͥ nõ scđ locum aliqͥs
longe fit ado ⁊ in eo longe.fit.ꝙ ab eius
similitudine receoit.⁊ tanto longius.
quanto fit dissimilior. Illa autẽ utait
similitudinem. at ip̃a similitudo. nł
lomͦ. ex aliq̃ parte p᷑ eẽ dissimilis. Uñ
fit. ut c̃ fimilitudo patͥs filius sit. ex nł¬
la parte patri possit eẽ dissimilis cꝰpar¬
ticipatione similia funt. q̃cumq đo
fimilia sunt. & illa possunt reciꝑedis¬
similitudinẽ. Nicħ ẽ autem ꝙ hominẽ
do ado dissimile faciat ꝙ. ad modum
peccatum. Cũ aũt peccatum sit corrup¬
uatio i corruptio hom corꝑis. sic̃ corpꝰ¬

Expanded text:
sed quod ei praesens sit et inhabitans; id autem anima munda intelligitur. Per peccatum ergo non secundum locum, aliquis longe fit a Deo; at in eo longe fit, quod ab ejus similitudine recedit; et tanto longius, quanto fit dissimilior. Illa autem, ut similillo modo ex aliqua parte potest esse dissimilis. Unde fit ut cum similitudo patris filius sit, ex nulla parte patri possit esse dissimilis; cujus participatione similia sunt, quaecumque Deo similia sunt, et illa possunt recipere dissimilitudinem. Nihil est autem quod hominem adeo Deo dissimilem faciat, quemadmodum peccatum. Cum autem peccatum sit privaivatio vel corruptio
Abbreviated transcription (Latin):
sit in quanti
peccatum. ẽ quomodo pͣ bonum corrũ¬
pi anima in parabola illius qui in cidit
in latrones. qñ ꝑpeccatum in potestatẽ
diaboli trahit:⁊ tunc ꝑ peccatum ex spo¬
liatur gratuitis bonis .i. uirtutib ⁊ ins¬
nat᷑alib bonis uuln̾atur. que sit rõ.¬
⁊ intellectus. memoria:⁊ ingenium ⁊
huiꝰ modi. q̃ ꝑpeccatum obtenebrant᷑.
⁊ uiciantur. ꝑ peccatum ⁊̃ pͥuatur illo
bono cꝰ participatione cet̾a bona sunt.
quo tanto mag̃ pͥuatur. quanto mag̾

Expanded text:
sit in quantum peccatum est, quomodo potest bonum corrumorrumpi anima, in parabola illius qui incidit iin latrones, quando per peccatum in potestatem diaboli traditur; et tunc per peccatum expoliatur gratuitis bonis, id est, vinaturalibus bonis vulneratur; quae sunt ratio, intellectus, memoria, et ingenium et hujusmodi, quae per peccatum obtenebrantur et vitiantur. Per peccatum etiam privatur illo bono, cujus participatione caetera bona sunt; quo tanto magis privatur, quanto magis
Abbreviated transcription (Latin):
forte. qr uolebat intelligi hoc adma¬
iorẽ euidenciã. ⁊ exp̃ssionẽ u̾itatis di¬
ci. quã illud: his ⁊ enim uerb: orĩs
calupniãdi u̾sutis heticis obstr uitur
est de patre. uł filus semꝑ uascitur
de patre. ⁊ iõ dicit gg̃. ꝙ non possu¬
mus dic̃e semꝑ nascitur. Non ĩquã¬
nationẽ ũitatis. Potest tñ dici si sane
intelligatur. Semꝑ .ni. nasc̃r filius de
patre. ut ait orig̃. non ꝙ cotidie itẽt᷑
illa generacio. s qr semꝑ est. Semꝑ
gͦ nascitur.i. natiuitas eius sempit̾¬

Expanded text:
 volebat intelligi hoc ad majorem evidentiam et expressionem veritatis dici, quam illud. His etenim verbis omnis calumniandi versutis haereticis obstruitur est de Patre, vel Filius semper nascitur de Patre. Et ideo dicit Greg. quod non possumus dicere, semper nascitur. Non, inquanationem veritatis; potest tamen dici, si sane intelligatur: Semper enim nascitur Filius de Patre, ut ait Origenes, non quod quotidie iteretur illa generatio, sed quia semper est. Semper ergo nascitur, id est, nativitas ejus s
Abbreviated transcription (Latin):
dir̾ alii oatur sermo sapĩe. alii sermo
sapĩe. illa diffinitio diiudenda ẽ ut
rerum diumarum cognitio. sapĩa ꝓ
prie nuncupetur. humanarum u̾o
Neq u̾o quicqͥd sciri ab homine pot̾.
inrebus humanis uͥ płimum supua¬
cue uanitatis i noxie curiositatis ẽ
hiuic scĩe tribuo.s illud tm̃ qͦ fides sa¬
luberim̃ qͣ ad u̾am beatituo inẽ ducit
polleant ip̃a fide plimum. aliuo ẽ n
scire tm̃ modo quid homo c̃de debeat.
pꝑ ad ipiscenoam uitam batam. aliuo
ẽ scire quomͦ hoc ipsum ⁊ piis opitule¬
cabulo appellatur scientia. De hisqͦ
eas assignans suꝑ psalmum ait. Dis

Expanded text:
sermo sapientiae, alii sermo scientiae, illa definitio dividenda est, ut rerum divinarum cognitio sapientia proprie nuncupetur, humanarum veroNeque vero quidquid sciri ab homine potest in rebus humanis, ubi plurimum supervacuae vanitatis et noxiae curiositatis est, huic scientiae tribuo; sed illud tantum quo fides saluberrima quae ad veram beatitudinem ducit, i, quamvis polleant ipsa fide plurimum. Aliud est enim scire tantummodo quid homo credere debeat propter adipiscendam vitam beatam; aliud est scire quomodo hoc ipsum et piis opitulevocabulo appellatur scientia. De his quoeas assignans super psal., ait: Dist
Abbreviated transcription (Latin):
ter passionẽ capitis ac mebroꝵ. Xp̃i nãq
passio. cã est nr̃e salutis. qd̾ nõ ẽ passio
alicuius scĩ. Nullius .n. passione. redẽti su¬
mus: nisi xp̃i. Profuerunt quid̃ nõ modo
eis qui passi funt. uerũ ⁊̃ aliis fidelib
ip̃oꝵ passiones. uerũtũ nr̃a redẽptio
ds est ⁊ homo. Illius gͦ passionẽ. pie. m̃¬
futurã ẽdebant. Passiones u̾o sc̃oꝵ. pos¬
sumus uelle ⁊ nolle. ⁊ utrũq bona uolũ¬
tate. si rectos nb̃ ꝓponamus fines. Cui.N.
placuit pauli passio eo fine qr premiũ eiꝰ
ꝑ hoc act ⁊ ꝑat̃ cernebat. bonã uiđr h¬
ũisse uoluntatẽ. que uoluntati eius ꝯgr¬
nebat. qua cupiebat dissolui ⁊ eẽ cũ xp̃o.
Qui aut̃ uoluit eũ declinae passionẽ.
⁊ effugẽ manus iniquoꝵ cũ passione pi¬
etatis. ⁊ ille bonã hũit uoluntatẽ. Uñ au

Expanded text:
ter passionem capitis et membrorum. Christi namque passio causa est nostrae salutis, quod non est passio alicujus sancti. Nullius enim passione redempti sumus nisi Christi. Profuerunt quidem non modo eis qui passi sunt, verum etiam aliis fidelibus ipsorum passiones, verumtamen nostra redempest et homo. Illius ergo passionem credentfuturum credebant; passionem vero sanctorum possumus velle et nolle, et utrumque bona voluntate si rectos nobis proponamus fines. Cui enim placuit Pauli passio eo fine, quia praemium ejus per hoc auctum et paratum cernebat, bonam videtur habuisse voluntatem, quae voluntati ejus congruebat, quia cupiebat dissolvi et esse cum Christo. Qui autem voluit eum declinare passionem et effugere manus iniquorum compassione pietatis, et ille habuit bonam voluntatem; unde Au
Abbreviated transcription (Latin):
qͥs acceꝑit. inducitur merrorẽ. t̃m ut
dicat. sine carnali copula nõ posse ꝯtra¬
hi matrimoniũ: ⁊ int̾ mariam ⁊ ioseph.
non fuisse ꝯiugium. ł nõ fuisse ꝑfectũ.
qd̃ nephas est sentire. Tanto .ii. sãetius
fuit. atq ꝑfeccius. quanto a carnali oꝑ¬
e in munis¶ S suꝑus posita. ea rõne
dicta intelligendũ est. non qͥn ꝑtineat
mulier illa admatͥmoniũ. cum qua nõ
ẽ ꝑmixtio sexuũ. s nõ ꝑtin ad matri¬
moniũ. ꝙ expressã ⁊ plenã teneat fig¬
urã ꝯiunctionis xp̃i ⁊ eccłie. Figurat
te.s non illã que ẽ innaturae ꝯformita¬
te. Est gͦ ⁊ in illo mat̾monio typus ꝯũ
ꝑ suscepcionẽ carnis: capni m̃bra uniũ¬

Expanded text:
rum acceperit, inducitur in errorem tantum, ut dicat sine carnali copula non posse contrahi matrimonium; et inter Mariam et Joseph non fuisse conjugium, vel non fuisse perfectum; quod nefas est sentire. Tanto enim sanctius fuit atque perfectius, quanto a carnali opere immunius. Sed superius posita, ea ratione dicta intelligendum est, non quin pertineat mulier illa ad matrimonium, cum qua non est permixtio sexuum; sed non pertinet ad matrimonium quod expressam et plenam tenet figuram conjunctionis Christi et Ecclesiae. Fite, sed non illam quae est in naturae conformitate. Est ergo et in illo matrimonio typus conjper susceptionem carnis capiti membra jungun