comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ his que cominutabunt᷑⁊ can¬
figurantis in se quasdã etiã uoces
membroꝵ: hoc est fideliũ suoꝵ.
Non enim ipse ulla delicta habuit.
sed nrã portauit᷑. Unde dicit.P. de¬
licta mea a te nõ sũt abscondita.
Ibi scriptũ est prenunciatũ: quod
in euangelio legimꝰ factũ. Beder̃
in escã meã fel.⁊ in siti mea pota¬
uer̃ me aceto. Per hunc gͦ immu¬
tata sunt uetera: que titulus psa¬
mi p̃dixerat immutanda. Quod
iudei legentes ⁊ nõ intelligentes.
aliquid se dicere existimant cũ
requirũt a nobis quomͦ accipiamꝰ
auctoritatẽ legis ⁊ ꝓpħarũ: cum
sacram̃ta non obseruemꝰ que ibi
p̃cepta sunt. Non obseruamꝰ. qͥa
mutata sunt. Mutata sũt autẽ.
quia mutanda p̾nunciata sũt: et
in eũ credimꝰ cuius reuelatione
mutata sũt. Non gͦ obseruamꝰ sa¬
cramenta que ibi p̃cepta sũt: qͥa
intelligimꝰ que ibi p̃dicta sũt. et
tenemꝰ que ibi ꝓmissa sũt. Isti aut

Expanded text:
Pro iis quae commutabuntur. Et canPro iis quae commutabuntur. Et canhristi, transfigurantis in se quasdam etiam voces membrorum, hoc est fidelium suorum. Non enim ipse ulla delicta habuit, sed nostra portavit: unde dicit, Et delicta mea a te non sunt abscondita. Ibi scriptum est et praenuntiatum, quod in Evangelio legimus factum : Dederunt in escam meam fel, et in siti mea potaverunt me aceto. Per hunc ergo immutata sunt vetera, quae titulus Psalmi praedixerat immutanda. Quod Judaei legentes et non intelligentes, aliquid se dicere existimant, cum requirunt a nobis quomodo accipiamus auctoritatem Legis et Prophetarum, cum sacramenta non observemus quae ibi praecepta sunt. Non observamus, quia mutata sunt: mutata sunt autem, quia mutanda praenuntiata sunt; et in eum credimus, cujus revelatione mutata sunt. Non ergo observamus sacramenta quae ibi praecepta sunt, quia intelligimus quae ibi praedicta sunt, et tenemus quae ibi promissa sunt. Isti autem
Abbreviated transcription (Latin):
regni tui. Dilexisti iusticiã ⁊ odisti
iniquitatem:. ꝓpterea unxit te ds̃
ds̃ tuis oleo exultationis pre par¬
ticipibꝰ tuis. Ab unctione quippe qͦd
Ipse est ds̃ unctus a deo: qui etiam
cum ceteris sacram̃tis carnalẽ in
spiritalem mutauit unctionẽ. Ibi
de eccła dicit᷑. Astitit regina a dex¬
tris tuis in uestitu deaurato: circũ¬
amicta uarietate. Ubi significat᷑ lin¬
guarum uarietas in omnibꝰ genti¬
bus:. quaꝵ tam̃ una ⁊ simplex fides
ẽ intus. Omnis enim pulchritudo
filie regis intrinsecus. Quã psalmꝰ
alloquit᷑ dicens. Nudi filia ⁊ uide.
Audi ꝓmissũ: uide completũ. ł ob¬
liuiscere ppłm tuũ ⁊ domũ patris
tui. Sic noua implent᷑. sic uetera
cõmutant᷑. Qm̃ concupiuit rex
spetiem tuam. Speciem quã fec̃
ipse ꝑ se: nõ inuenit in te. Quomͦ
enim speciosa esses eius oculis:
quando eras tuis fedata peccatis:
Ne tam̃ spem tuam arbitrareris
ponendam in homine: sequit᷑ et
sexagesimꝰ octauus habet in titulo.

Expanded text:
i justitiam et odisti iniquitatem; propterea unxit te, Deus, Deus tuus oleo exsultationis prae participibus tuis. Ab unctione quippe, quo ipse est Deus unctus a Deo, qui et ipsam cum caeteris sacramentis carnalem in spiritualem mutavit unctionem. Ibi ei de Ecclesia dicitur: Astitit regina a dextris tuis in vestitu deaurato, circumamicta varietate. Ubi significatur linguarum varietas in omnibus gentibus: quarum tamen una et simplex fides est intus: Omnis enim pulchritudo filiae regis intrinsecus. Quam Psalmus alloquitur dicens, Audi, filia, et vide: audi promissum, vide completum. Et obliviscere populum tuum et domum patris tui. Sic nova implentur, sic vetera commutantur. Quoniam concupivit rex speciem tuam. Speciem quam fecit ipse per se, non invenit in te. Quomodo enim speciosa esses ejus oculis, quando eras tuis foedata peccatis? Ne tamen spem tuam arbitreris ponendam in homine, sequitur et sexagesimus octavus habet in titulo:
Abbreviated transcription (Latin):
manibꝰ nõ offerimꝰ carnẽ. corde
⁊ ore offerimꝰ: scd̾m illud in psalmo.
Immola deo sacrificiũ laudis. Etiam
hinc contradicit uob̾ qui dicit: nõ
ẽ michi uoluntas in uobis. Deinde
ne estimetis nõ offerentibꝰ uob̾. nec
illo accipiente de manibus urĩs.
deo sacrifictũ non offerri: quo qͥdẽ
ille nõ eget. qui bonoꝵ nrõꝵ nul¬
liꝰ indiget: tam̃ quia sine sacrificio
nõ est. quod non illi sed nob̾ utile
est: adiungit ⁊ dicit. Quia ab ori¬
ente sole usq in occidentẽ nom̃ meũ

Expanded text:
manibus non offerimus carnem, sed corde manibus non offerimus carnem, sed corde et ore offerimus laudem, secundum illud in Psalmo: Immola Deo sacrificium laudis . Etiam hinc contradicit vobis, qui dicit, Non est mihi voluntas in vobis. 13. Deinde ne existimetis, non offerentibus vobis, nec illo accipiente de manibus vestris, Deo sacrificium non offerri; quo quidem ille non eget, qui bonorum nostrorum nullius indiget: tamen quia sine sacrificio non est, quod non illi, sed nobis utile est, adjungit et dicit, Quia ab oriente sole usque in occidentem nomen meum
Abbreviated transcription (Latin):
sacrificium nõ acciꝑe de manibꝰ
urĩs: sed nec uos illi offerre de n¬
nibꝰ urĩs. Locus enĩ unus est leg
diĩ constitiitus  ubi manibꝰ ur̃i
sacrificia iussit offerri. p̃ter qu
locũ omnino ꝓhibuit. Hũc ergo
locum qm̃ pro urĩs meritis ami¬
sistis: etiã sacrificiũ qͦd ibi tanti
licebrit offerri. in locis offerre ali
nõ audetis. Ecce omĩno impletũ
est qͦd ait ꝓph̾a: ⁊ sacrificiũ non
accipiã de manibꝰ urĩs. Nã si in
terrena ierłm maneret uob̃ tẽ¬
plũ ⁊ altare: possetis dicere in
eis hoc esse cõpletũ. quoꝵ imqͦꝵ
int̾ uos constitutoꝵ. sacrificia
dñs nõ acceptat : alioꝵ uͦ ex uol
atq in uob̃ acceptare sacrificiũ.
qͥ dei p̾cepta custodiunt. ħoc nõ
est cur possit diciꝰ. ubi nullus
omnino ur̃m ẽ qui scd̃m legem
que de monte syna ꝓcessit. ma¬
nibus suis sacrificiũ possit offer¬
re. Neq hoc ita p̃dictum ⁊ com¬
pletũ est. ut uos ꝓphetica sentti¬
tia respondere ꝑmittat: quia

Expanded text:
sacrificium de manibus vestris, sed nec vos illi offerre manibus vestris. Locus enim unus est lege Domini constitutus, ubi manibus vestris sacrificia jussit offerri, praeter quem locum omnino prohibuit. Hunc ergo locum quoniam pro vestris meritis amisistis, etiam sacrificium quod ibi tantum licebat offerri, in locis offerre aliis non audetis. Ecce omnino impletum est quod ait Propheta, Et sacrificium non accipiam de manibus vestris. Nam si in terrena Jerusalem maneret vobis templum et altare, possetis dicere in eis hoc esse completum, quorum iniquorum inter vos constitutorum sacrificia Dominus non acceptat; aliorum vero ex vobis atque in vobis acceptare sacrificia, qui Dei praecepta custodiunt. Hoc non est cur possit dici, ubi nullus omnino vestrum est, qui secundum Legem, quae de monte Sina processit, manibus suis sacrificium possit offerre. Neque hoc ita praedictum et impletum est, ut vos prophetica sententia respondere permittat, Quia
Abbreviated transcription (Latin):
tur.⁊ de qua meliꝰ conuincunt᷑.
non intelligit᷑ ꝓdisse de syon ⁊ ierłm.
sed de monte sẏna. Ad terrã qͥp¬
pe ꝓmissionis ubi ẽ syon que apel¬
latur etiã ierłm: post quadragin¬
ta annos cum ipsa lege uenerũt.

Expanded text:
tur, et de qua melius convincuntur, tur, et de qua melius convincuntur, non intelligitur prodisse de Sion et Jerusalem, sed de monte Sina. Ad terram quippe promissionis, ubi est Sion, quae appellatur etiam Jerusalem, post quadraginta annos cum ipsa Lege venerunt:
Abbreviated transcription (Latin):
ex syon enĩ lex ꝓdiet. ⁊ uerbũ
dnĩ ex ierłm : An ⁊ hic dicturi
estis nos sumꝰ. qm̃ auditis domũ
iacob ⁊ sẏon ⁊ ierłm. quasi nos
rati suꝑ cacumina montiũ. qͥa
om̃s celsitudines eius celsitudo
transcendit :ͥ aut negemꝰ apłos
⁊ illas eccłias uideẽ que post xp̃i
resurrectionẽ in eũ continuo
credider̃. ad domũ racob ꝑtine¬
re: laut uͦ alius intelligendus
sit spiritalit iacob. quã ipse ppłs
xpĩanus: qui cũ sit minor na¬
tu quã ppłs iudeoꝵ. tam̃ eũ cres¬
cendo suꝑat ⁊ subdit : ut imple¬
ret᷑ quod de duobꝰ illis frĩbus in
figura p̃dictum est . maior ser¬
uiet minori:: Syon aut ⁊ ierłm
quamuis spiritalit̾ intelligat᷑
eccła: magis tam̃ adu̾sũ istos
idoneũ testimoniũ est: quod ex
isto loco ribi. xp̃m crucifixerũt
lex ⁊ uerbũ dni ꝓcessit ad gen¬
tes. Lex enĩ que illis ꝑ moẏsen
data ẽ: de qua suꝑbiꝰ ex tollun¬

Expanded text:
ex Sion enim lex prodiet, et verbum ex Sion enim lex prodiet, et verbum Domini ex Jerusalem ? An et hic dicturi estis, Nos sumus; quoniam audistis domum Jacob et Sion et Jerusalem? Quasi nos rati super cacumen montium, quod omnes celsitudines ejus celsitudo transcendit: aut negemus Apostolos et illas Ecclesias Judaeae, quae post Christi resurrectionem in eum continuo crediderunt, ad domum Jacob pertinere: aut vero alius intelligendus sit spiritualiter Jacob, quam ipse populus christianus; qui cum sit minor natu, quam populus Judaeorum, tamen eum crescendo superat, et subdit: ut impleatur quod de duobus illis fratribus in figura praedictum est, Et major serviet minori . Sion autem et Jerusalem quamvis spiritualiter intelligatur Ecclesia, magis tamen adversus istos idoneum testimonium est, quia ex isto loco, ubi Christum crucifixerunt, et lex et verbum Domini processit ad Gentes. Lex enim quae illis per Moysen data est, de qua superbius extollun
Abbreviated transcription (Latin):
uocati a solis ortu usq ad occasũ:
sed inde disꝑsi in solis ortũ ⁊ occa¬
sum. Nonne uos ad eius inimicos
potius ꝑtinetis qui dicitꝰ psalmo:
inimicos meos: ne occideris eos
nequado obluuscantur legis tue:
disꝑge illos in uirtute tua . Un¬
de non obliuiscentes legem dei .
sed eandẽ circũferentes. gentibꝰ
ad testimoniũ. uobis ad oppro¬
briũ: nescientes eã ppło minis¬
tratis qui uocatus est a solis or¬
tu us q ad occasum. An uͦ ne¬
gabitis: ⁊ ea que tanta aucto¬
ritate p̃dicta. tanta manifes¬
tatione completa sũt. aut ma-¬
iore cecitate nõ intuemini: aut
miserabili impudentia nõ fate¬
erit in nouissimis temporibꝰ ma¬
nifestus mons domꝰ dnĩ paratus
in cacumine montiũ.⁊ eleuabit᷑
suꝑ colles: ⁊ uenient ad eũ uni¬
uerse gentes. ⁊ dicent: uenite
ascendamꝰ in montẽ dnĩ ⁊ in do¬
mũ dei racob.⁊ annuntiabit nob̃
uiam salutis. ⁊ ingrediem᷑ in eã:

Expanded text:
vocati a solis ortu usque ad occasum, vocati a solis ortu usque ad occasum, sed inde dispersi in solis ortum et in occasum. Nonne vos ad ejus inimicos potius pertinetis, qui dicit in psalmo, inimicis meis, ne occideris eos, ne quando obliviscantur legis tuae: disperge illos in virtute tua ? Unde non obliviscentes legem Dei, sed eamdem circumferentes, Gentibus ad testimonium, vobis ad opprobrium, nescientes eam populo ministratis, qui vocatus est a solis ortu usque ad occasum. An vero negabitis? et ea quae tanta auctoritate praedicta, tanta manifestatione completa sunt, aut majore caecitate non intuemini, aut mirabili impudentia non fateErit in novissimis temporibus manifestus mons domus Domini, paratus in cacumine montium, et exaltabitur super colles; et venient ad eum universae gentes, et dicent: Venite, ascendamiabit nobis viam salutis, et ingrediemur in eam;
Abbreviated transcription (Latin):
ens indulgentiã. et bene oꝑan¬
di largiens grãm. Ad hoc enĩ
dno sacrificiũ laudis ab eiꝰ cul¬
toribꝰ immolat᷑: ut qui głat᷑. in
dnõ głietur. Sed hoc iudei cũ
audiunt: erecta ceruice respon¬
dent. Nos sumꝰ : de nobis hoc
dictũ est: nobis hoc dictum est.
Nos enĩ sumꝰ ifrł ppls deiꝰ. nos
in uerbis dicentis agnoscimus:
audi ppłs m̃s ⁊ loquar tibi: isrł
⁊ testificabor tibi. Quid sumꝰ ad
ista dicturi: Nouimꝰ quidẽ isrł
spiritalem : de quo dicit apłs.
R̾ quicumq hanc regulã sequun-¬
tur  pax suꝑ illos ⁊ miscłia. et
esse carnalẽ:. de quo dicit. Ui¬
dete isrł scd̾m carnem. Sed ista
isti nõ capiunt: ⁊ eo ipso se ipsos
carnales esse conuineũt Quos
prululũ quasi p̃sentes alloqui
libet. Itane uos ad eũ ppłm ꝑti¬
netis: quẽ uocauit ds̃ deorũ
a solis ortu usq ad occasũ: Non¬
ne uos ex egypto in terrã cha-¬
narin transiati estis: Non illuc

Expanded text:
ens indulgentiam, et bene operanens indulgentiam, et bene operandi largiens gratiam. Ad hoc enim Domino sacrificium laudis ab ejus cultoribus immolatur, ut qui gloriatur, in Domino glorietur audiunt, erecta cervice respondent: Nos sumus; de nobis hoc dictum est, nobis hoc dictum est. Nos enim sumus Israel populus Dei: nos in verbis dicentis agnoscimus, Audi, populus meus, et loquar tibi, Israel, et testificabor tibi. Quid sumus ad ista dicturi? Novimus quidem Israel spiritualem, de quo dicit Apostolus, Et quicumque hanc regulam sequuntur, pax super illos et misericordia, et esse carnalem, de quo idem dicit, Videte Israel secundum carnem . Sed ista isti non capiunt, et eo se ipsos carnales esse convincunt. Quos paululum quasi praesentes alloqui libet: Itane vos ad eum populum pertinetis, quem vocavit Deus deorum a solis ortu usque ad occasum? Nonne vos ex Aegypto in terram Chanaan translati estis? non illuc
Abbreviated transcription (Latin):
la deo sacrificrũ laudis ⁊ redde
altissimo p̃ces tuas. U inuoc
me in die tribulationis: ⁊ eruã
te. ⁊ glorificabis me. Certe ⁊ hic
sacrificioꝵ ueterũ aꝑta muta¬
tio ẽ. Illa enĩ ds accepturũ se nõ
fore p̃dixit. Cultoribꝰ suis sacrifi¬
ciũ laudis indixit. Et hoc nõ qͦd
a nob̃ tanquã indigens expetat
laudẽ. sed ut in ea nob̃ consulat
ad salutem. Nam eundẽ psalmũ
ita conclusit. Sacrifictũ lau-¬
dis glorificabit me. Et ibi uia
ẽ. ubi ostendã salutare dei. Qd
uero est salutare dei. nisi filius
dei saluator mundi: dies filius
ex die patre. hoc ẽ lum̃ ex lumi¬
ne ͥ cuiꝰ aduentus reuelauit
testamentũ nonum: Unde etiã
ibi dicit᷑. Cantate dño canticũ
nouũ. cantate dño omnis t̾ra.
Cantate dnõ ⁊ benedicite no¬
mini eius. Statim euangelizan¬
dus ipse monstratur: atq ad¬
ditur. Bene nunciate diem ex
die. salutare eiꝰ. Ipse igit᷑ sacer¬
dos ⁊ uictima. sacrificiũ laudis
impleuit : maloꝵ operũ tribu¬

Expanded text:
acrificium laudis, et redde Altissimo preces tuas. Et invoca me in die tribulationis, et eruam te, et glorificabis me. Certe et hic sacrificiorum veterum aperta mutatio est. Illa enim Deus accepturum se non fore praedixit, cultoribus suis sacrificium laudis indixit: et hoc non quod a nobis tanquam indigens expetat laudem, sed ut in ea nobis consulat ad salutem. Nam eumdem psalmum ita conclusit: Sacrificium laudis glorificabit me; et ibi via est, ubi ostendam illi salutare Dei . Quid vero est salutare Dei, nisi Filius Dei, Salvator mundi; dies Filius ex die Patre, hoc est lumen ex lumine, cujus adventus revelavit testamentum novum? Unde etiam ubi dicitur, Cantate Domino canticum novum; cantate Domino, omnis terra. Cantate Domino, benedicite nomen ejus; statim evangelizandus ipse monstratur, atque additur, Bene nuntiate diem ex die salutare ejus . Ipse igitur sacerdos et victima sacrificium laudis implevit, malorum operum tribu
Abbreviated transcription (Latin):
reꝓbantes. Postremo si hec uerba
ꝓpħetica scd̃m cor ur̃m in aliũ
sensũ detorquere conamini o
iudei. contra salutẽ urãm re-¬
sistentes filio dei: si hec inquã
uerba sic uultis acciꝑe. ut eadẽ
sit plebs ⁊ domꝰ iacob uel isrł et
uocata ⁊ dimissa: nõ in aliis uo¬
cata. in aliis dimissaͥ sed uni-¬
uersa ꝓpt̾ea uocata ut ambula-¬
dimissa. quia nõ ambulabat
in luce dnĩ: aut certe sic in aliis¬
uoerta in aliis dimissa. ut nulla
facta separatione mense dnĩce ad
ueteribꝰ sacram̃tis essent utriq
⁊ hii scilicet qui in luce dnĩ am¬
bulantes eiꝰ p̃cepta seruarũt. ⁊
hii qui iusticiã respuentes ab eo
deseri meruerũt: si hec gͦ sic uril
tis intelligere: qͥd dicturi estis
⁊ quomͦ aliũ ꝓpħam intellecturi.
qui uob̾ omnino hanc amputat
uocẽ. tanta manifestatione cla

Expanded text:
rtur. Postremo si haec verba prophetica secundum cor vestrum in alium sensum detorquere conamini, o Judaei, contra salutem vestram resistentes Filio Dei; si haec, inquam, verba sic vultis accipere, ut eadem sit plebs et domus Jacob vel Israel, et vocata et dimissa; non in aliis vocata, in aliis dimissa, sed universa propterea vocata, ut ambuladimissa, quod non ambulabat in luce Domini; aut certe sic in aliisvocata, in aliis dimissa, ut nulla facta separatione mensae Dominicaeveteribus sacramentis essent utrique, et ii scilicet qui in luce Domini ambulantes ejus praecepta servarunt, et ii qui justitiam respuentes ab eo deseri meruerunt: si haec ergo sic intelligere vultis, quid dicturi estis, et quomodo alium prophetam intellecturi, qui vobis omnino hanc amputat vocem, tanta manifestatione cla
Abbreviated transcription (Latin):
quet᷑. Sic de lecto: sic de molendi¬
no. Expectatis fortasse qͥd ista sint.
uideri. alteri aliud. Sed neq ego
qͦd dixero p̾seribo alteri ad meliorẽ
intellectum: nec ille michi ad u¬
trumq accipiendũ: si utrũq cum
fide concordat. Uident᷑ mͥ in agro
laborare qͥ presunt eccłiis: sic̃ apłs
dicit. Dei agricultura:. dei edifica¬
tio estis. Nam architectũ se dicit.
cum dicit. Ut sapiens architectus
fundamentũ posuiꝰ ł agricolã. cũ
dicit. Ego plantaui : apollo rigauit.
sed deus incrementũ dedit. In mo-¬
lendino aũt diras dixit: non duos.
Credo quod hec figura ad plebes ꝑti¬
neat: que a p̃positis regunt᷑. E mo¬

Expanded text:
quetur. Sic in lecto, sic in molendiquetur. Sic in lecto, sic in molendino. Exspectatis fortasse quid ista sint: liud videri, alteri aliud: sed neque ego eo quod dixero praescribo alteri ad meliorem intellectum, nec ille mihi ad utrumque accipiendum, si utrumque cum fide concordat. Videntur enim mihi in agro laborare qui praesunt Ecclesiis; sicut Apostolus dicit: Dei agricultura, Dei aedificatio estis. Nam et architectum se dicit, cum dicit: Ut sapiens architectus fundamentum posui: et agricolam, cum dicit, Ego plantavi, Apollo rigavit, sed Deus incrementum dedit . In molendino ergo duas dixit , non duos; credo, quod haec figura ad plebes pertineat: quia praepositi regunt,
Abbreviated transcription (Latin):
ignoramꝰ quando uenturus sit.
Paratũ cor habeamꝰ bene uiuendo:
ut non solũ non timeamꝰ uentu¬
rũ illum. diem: sed etiam amemꝰ.
Dies quippe ille sicut infidelibꝰ labo¬
rem auget: sic fidelibꝰ finit. Quid
ueniat. nuc̃ est in potestate: cum
uenerit nõ erit. E lige gͦ cũ tempꝰ
est: quia ds̃ quod misericordit̃ oc¬
cultat. miscditer differt. Iam uero
quia in quocumq genere uite qͦd
habet aliquã ꝓfessionẽ non omnes
inuenient᷑ probi. non om̃s reprobiꝰ
ex hoc apparet: quia de quibusdrĩ
euangelio modo ꝓpositã audiuimꝰ
relinquet᷑. Assumet᷑ bonꝰ. relinqu¬
tur malui. Uident᷑ duo in agro.
Eadem ꝓfessio est: sed nõ idem cor.
ꝓfessionẽ uident homines: cor non¬
uident. Q uodlibet gͦ aiger signi¬
ficet: unus assumet᷑. ⁊ unus relm¬
quet᷑. Nõ quasi dimidia pars assu¬
met᷑. ⁊ dimidia relinquet᷑. sed ge
in paucis. aliud in multis. Umus
assumet᷑ ⁊ unꝰ relinquet᷑: hoc ẽ
unũ genꝰ assumet᷑. alterũ relin¬

Expanded text:
ignoramus quando venturus sit, paratum cor habeamus bene vivendo; et non solum non timeamus venturum illum diem, sed et amemus. Dies quippe ille sicut infidelibus laborem auget, sic fidelibus finit. Quid veniat, nunc est in potestate; cum venerit, non erit. Elige ergo cum tempus est: quia Deus quod misericorditer occultat, misericorditer differt. 2. Jam vero quia in quocumque genere vitae, quod habet aliquam professionem, non omnes inveniuntur probi, non omnes reprobi, ex hoc apparet, quia de quibusdam  audivimus, relinquetur . Assumetur bonus, reliquetur malus. Videntur duo in agro; eadem professio est, sed non idem cor. Professionem vident homines, cor novit Deus. Quodlibet ergo ager significet. Unus assumetur, et unus relinquetur. Non quasi dimidia pars assumetur, et dimidia relinquetur: sed genin paucis, aliud in multis, Unus assumetur, et unus relinquetur: hoc est, unum genus assumetur, et alterum relin
Abbreviated transcription (Latin):
git᷑ qm̃ post tempus spiritalibus
epulis reficere nos debemꝰ: uidea¬
mꝰ quid euangelica lectio ꝓsequa¬
tur. Ait enim dñs ficut nuꝑ au¬
diuimꝰ de aduentus sui tẽpore.
Sicut fulgur coruscans de sub celo.¬

Expanded text:
iam post tempus spiritualibus epulis reficere nos debemus, videamus quid evangelica lectio prosequatur. Ait enim Dominus, sicut audivimus, de adventus sui tempore: Sicut fulgur coruscans de sub coelo
Abbreviated transcription (Latin):
fortasse uos fr̃s: cur dñs aduen¬
tum suũ indicans. noctis se tem¬
pore ostenderit aduenturũ. Utiꝙi
enis aduentus magna cũ clarita¬
te diei. magno cũ tremore ⁊ timo¬
re suscipi deberet a cunctis. Fre¬
quenter audiuimꝰ sacris litteris
ita tenebras humano generi sue
prauitatis infundet. ut lucẽ ueri¬
tatis nemo pene respiciat: ⁊ cali¬
gine ꝓpria oꝑiens nĩtes hominũ:
cecitatẽ quandam spiritalibꝰ oculis
exhibebit. Nec mirũ si diabolus
emittat iniquitatis tenebras: cum
ipse nor sit omnium peccatorum.
Ad huiꝰ tetram caliginem depellen-¬
dam uelut fulgur qͦddam xp̃s ad¬
ueniet: Let sicut lucescente die nox
subuertit᷑ ita coruscante xp̃o anti¬

Expanded text:
fortasse vos, fratres, cur Dominus adventum suum indicans noctis se tempore ostenderit adventurum, cum utique ejus adventus magna cum claritate diei, magno cum nitore, et timore suscipi debeat a cunctis. Frequenter namque audivimus sacris Litteris ita tenebras humano generi suae pravitatis infundet, ut lucem veritatis nemo pene respiciat, et caligine 7 propria operiens mentes hominum, caecitatem quamdam spiritualibus oculis exhibebit. Nec mirum si diabolus emittat iniquitatis tenebras, cum ipse nox sit omnium peccatorum. Ad hujus igitur tetram caliginem depellendam velut fulgur quoddam Christus adveniet. Et sicut lucescente die nox subvertitur, ita coruscante Salvat
Abbreviated transcription (Latin):
p̃hendere nõ uales : qua p̃sũptione
quaue stulticia tuũ ipsius atq om¬
niũ discutis creatorẽ: Natũ gͦ de
deo patre deũ. eundẽq hominẽ
factũ de uirgine confitem᷑. Sed hec
lĩ niĩ rationi ceca sũt: fidei mani¬
festa. Tuc̃ enĩ parte ex aliqͦ inde¬
finite maiestatis eiꝰ poterimꝰ imm̃¬
sa rimari. si aduertamꝰ qͣntus qͣ¬
lisue sit ds̃: licet a nob̾ nõ possit
cognosci. ut ait dñs ad moysen.
Tu aut̃ nõ poteris uidere faciẽ meã:
id ẽ nõ poteris carnalibꝰ ocłis meã
sic̃ ẽ inspicere deitatẽ. Beatꝰ nãq
dauid uirtutẽ omnipotentie eiꝰ
intendens: clamabat dicens. Mira-¬
bilia oꝑa tua dnẽ. ⁊ animamea no¬
uit ualde. Ualde enĩ sciebrit anima
ꝓphetalis oꝑa dei omnẽ medita¬
tionẽ humane m̃tis excedere: ꝓpt̃
qͦd sapientissimꝰ patriarcha morta¬
lis sensus conclusus angustiis. que
anuestigare nõ poterat mirabat᷑.
Quis gͦ homi nũ discittere aut

Expanded text:
prehendere non vales: qua praesumptione prehendere non vales: qua praesumptione quave stultitia tuum ipsius, atque omnium discutis Creatorem? Natum ergo de Deo Patre Deum, eumdemque hominem factum de virgine confitemur. Sed haec, carissimi, rationi caeca sunt, fidei manifesta. Tunc enim parte ex aliqua indefinitae majestatis ejus poterimus immensa rimari si advertamus quantus qualisve sit Deus, a nobis non posse cognosci, ut ait Dominus ad Moysen: Tu autem non poteris videre faciem meam , id est, non potest carnalibus oculis meam, sicut est, inspicere Deitatem. Beatus namque David, virtutem omnipotentiae ejus intendens, clamabat dicens: Mirabilia opera tua, Domine, et anima mea novit valde . Valde enim sciebat anima prophetalis opera Dei omnem meditationem humanae mentis excedere, propter quod sapientissimus patriarcha, mortalis sensus conclusus angustiis, quae investigare non poterat, mirabatur. Quis ergo hominum discutere aut
Abbreviated transcription (Latin):
simi nequando uos de his incredu¬
lus moueat qͥa si homo nõ ualet
explicare qͦd sentit: ds̃ sine dubio
potuit implere qͦd uoluit. Et ꝑ¬
.absurdũ ẽ frs̃: ut mneffabilẽ deũ
in firmissimo fragilitatis nrẽ ser¬
mone pensemꝰ. Amentie res ẽ: ut
oꝑationes maiestatis imm̃se. intͣ
exigua corruptibilis oris nrĩ cone¬
mur uerba concludere. Quomͦ enĩ
comp̃hendere potest homo deũ.⁊
factꝰngenitũ : mortalis eternũ :
Si inuestigare niteris qualit̃ ds̃
in. hominẽ uel homo tͣnsiit in deũ.
inuestiga priꝰ si potes. quomͦ ex ni¬
chilo factus ẽ mundus : celũ unde
resplenduit : aquaꝵ liquor. t̃re so¬
liditas. qua ratione subsistũt: quomͦ
etiã de t̾ra homo. de masculo femi¬
na. itẽq ꝑ feminã masculus  quid
illud ẽ post omĩa. qͦd lum̃ gignit ac
tenebras: qͦd uitã facit ac mortẽ. Si
gͦ te ipsũ o homo ⁊ que ꝓpt̾ te facta
sũt qualit̾ aut unde sint facta com¬

Expanded text:
simi, ne quando vos de his incredusimi, ne quando vos de his incredulitas moveat, quia si homo non valet explicare quod sentit, Deus sine dubio potest implere, quod voluit. Et perabsurdum est, fratres, ut ineffabilem Deum infirmissimo fragilitatis nostrae sermone pensemus. Amentiae res est, ut operationes majestatis immensae inter exigua corruptibilis oris nostri conemur verba concludere. Quomodo enim comprehendere potest homo 28 Deum, factus ingenitum, mortalis aeternum? Si investigare niteris, qualiter Deus in hominem, vel homo transivit in Deum; investiga prius, si potes, quomodo ex nihilo factus est mundus, coelum unde resplenduit, aquarum liquor, terrae soliditas qua ratione subsistunt; quomodo etiam de terra homo, de masculo femina, itemque per feminam masculus; quid illud est post omnia, quod lumen gignit ac tenebras, quod vitam facit ac mortem? Si ergo te ipsum, o homo, et quae propter te facta sunt, qualiter, aut unde sint facta com
Abbreviated transcription (Latin):
gitabilis: ista mirabilis. Cũ aũt duas
apĩ docemꝰ natiuitates. nõ bis asse¬
rit᷑ dei filiꝰ natꝰ: sed gemina in uno
dei filio confirmat᷑ esse substantia.
Iu oes erat nat᷑ est: hic qͦs nõ erat
factus est. Ait de his beatus eugłista
ioh̃es. In pͥncipio erat uerbũ: ⁊ uer¬
bũ erat apud deũ. ⁊ ds̃ erat uerbũ.
ds̃ qͥ apud deũ erat. ꝓdiit a deo:
⁊ caro dei que in deo nõ erat. ꝓces¬
sit ex femina. Ita uerbũ earo factũ
ẽ nõ ut ds̃ uacuaret᷑ in hominẽ:
sed ut homo głificaret᷑ in deũ. Itaq
nõ bis natꝰ est ds̾. sed ex duabꝰ na-¬
tiuitatibꝰ id ẽ dei ⁊ hominis. se ipsũ
unigenitꝰ patris atq in sese homi¬
nẽ gͦ eiꝰ qͥs enarrabit : Frs. genera¬
tio xpĩ si enarrari nõ potest: credi
potest. Si lingua deficit: fides ꝓficit.
Magnꝰ enĩ ꝓfectꝰ ẽ fidei. cũ tantũ de
deo suo concipit. qͣntũ sermo nõ
potest parturire. Cauete dilectis¬

Expanded text:
gitabilis, ista mirabilis. Cum autem duas gitabilis, ista mirabilis. Cum autem duas Christi docemur nativitates, non bis asseritur Dei Filius natus, sed gemina in uno Dei Filio confirmatur esse substantia. Ibi quod erat, natus est; hic quod non erat, factus est. Ait de his beatus evangelista Joannes : In principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum. Deus, qui apud Deum erat, prodivit a Deo, et caro Dei, quae in Deo non erat, processit ex femina. Ita Verbum caro factum est: non ut Deus vacuaretur in hominem, sed ut homo glorificaretur in Deum. Itaque non bis natus est Deus, sed ex duabus nativitatibus, id est Dei, et hominis seipsum Unigenitus Patris, atque sese hominem ergo ejus quis enarrabit ? Fratres, generatio Christi si narrari non potest, credi potest. Si lingua deficit, fides proficit. Magnus enim profectus est fidei, cum tantum de Deo suo concipit, quantum sermo non potest parturire. Cavete, dilectis
Abbreviated transcription (Latin):
renati. Hodie saluato n¬
di ꝑ matrẽ nascendi accepit teils
qͥ de patre natiuitatis nõ habes
q traꝵ incolas euocaret a al
qirabilis inqͥt dẽ in seĩs suis. Si in
scis suis mirabilis ds̃  quomͦ nõ in
semet ipso mirabilis: Si mirabilis
miohe quẽ nasci de patre senissi¬
mo ⁊ sterili de matre p̃ceyit: qͦn¬
pomagis in se ẽ mirabilis. qͥ ut nrẽ
condicionẽ carnis indueret. nouũ
terii qͣndoquidẽ unꝰ idẽq sine con¬
ceptione natꝰ ẽ ds̃ ⁊ sine creante
factꝰ ẽ homo : Tuas in xp̃õ genera-¬
illũ ex semet ĩpso genuit ds̃. hic eũ
uirgo deo oꝑante concepit.Ibi sine
initio: hic sine exemploIbi natꝰ ut
conderet uitã. hic factus ut tolleret
mortẽ. Ibi patri natꝰ. hac hominibꝰ
pereatus. Illa natiuitate hominem
fecit: hac generatione hominẽ li¬
berauit. Utrãq fr̃s generationẽ
eiꝰ nõ posse narrari. sententia hec
una cõplectit᷑. Illa enĩ est ante ho¬
minẽ: ista supra hominẽ Illa inco¬

Expanded text:
renati. Hodie Salvator mundi per matrem nascendi tempus accepit, qui de Patre nativitatis non habet rum incolas evocaret ad coelum. Mirabilis, inquit, Deus in sanctis suis . Si in sanctis suis mirabilis Deus, quomodo non in se ipso mirabilis? Si mirabilis in Joanne, quem nasci de Patre senissimo et sterili de matre praecepit, quanto magis in se est mirabilis, qui, ut nostrae conditionis carnem indueret, novum terii, quandoquidem unus idemque 27 sine conceptione natus est Deus, et sine creante factus est homo. Duas in Christo generaillum ex semetipso genuit Deus: hic eum virgo Deo operante concepit. Ibi sine initio, hic sine exemplo. Ibi natus ut conderet vitam, hic factus ut tolleret mortem. Ibi Patri natus, hic hominibus procreatus. Illa nativitate hominem fecit, hac generatione hominem liberavit; utramque, fratres, generationem ejus non posse narrari sententia haec una complectitur. Illa enim est ante hominem, ista supra hominem. Illa inco
Abbreviated transcription (Latin):
credere: nõ sequit᷑ anime sensi
sed carnis errorẽ.R ideo frs̃ no is¬
cutiamꝰ qualit̃ ds̃ de deo nat̾:
sed credamꝰ : nec retractemꝰ par¬
tũ uirginis. sed mirem᷑. ut unis¬
nitũ dei dm̃ ⁊ ominẽ confita¬
tes in offensam teneamꝰ celestis
fidei ueritatẽ.

Expanded text:
credere, non sequitur animae sensum, sed errorem: et ideo, fratres, non discutiamus, qualiter Deus de Deo natus est, sed credamus; nec retractemus partum virginis, sed miremur, ut Unigenitum Dei Deum et hominem confitentes inoffensam teneamus coelestis fidei veritatem.
Abbreviated transcription (Latin):
qͥa qͦd odi. illud facio. Si aũt¬
quod nolo illud facio. cõsentio
legi qm̃ bona ẽ. Quid ẽ hoc
si qͦd nolo hoc facio: cõsentio
legi qm̃ bona ẽ: Cõsentires le¬
giꝰ.si qͦd uellet faceres. Facis
quod lex odit quomͦ cõsentis
legi :. Prorsus si qͦd nolo hoc fahis
consentio legi qm̃ bona ẽ Pus¬
modo : Quia iubet lex. nõ con¬
cupisces. Quid uolo ego. nõ poꝰ¬
cupiscere. Uolendo quod uult
lex. cõsentio legi qm̃ bona ẽ
Si diceret lex nõ cõcupisces⁊
ego uellẽ cõcupiscere: nõ cõ¬
sentirẽ legi.⁊ omnino ab il¬
la uoluntatis ꝑuersitate di¬
uersus existerẽ. Dicente eñ
lege nõ cõcupisces.⁊ ego uelim
cõcupiscere: nõ consentio legi
dei. Quid mͦͦ. Quid dicis olexs
Nõ concupisces. Et ego nolo cõ¬
cupiscere. ⁊ ego nolo. Quod ñ
uis nolo. Ideo cõsentio. qͦd nõ
uis nolo. Nõ implet legẽ infir¬
mitas mea. sed legẽ laudat uos¬
luntas men. Ergo qͦd nolo hoc

Expanded text:
Quod odi, illud facio. Quod odi, illud facio. acio; consentio legi, quoniam bona est. Quid est hoc, Si quod nolo, illud facio; consentio Legi, quoniam bona est? Consentires legi, si quod vellet faceres: facis quod lex odit, quomodo consentis legi? Prorsus, Si quod nolo, hoc facio; consentio legi, quoniam bona est. Quomodo? Quia jubet lex, Non concupisces, Quid volo ego? non concupiscere? Volendo quod vult lex, consentio legi, quoniam bona est. Si diceret lex, Non concupisces, et ego vellem concupiscere; non consentirem legi, et omnino ab illa voluntatis perversitate diversus existerem. Dicente enim lege, Non concupisces, et ego vellem concupiscere; non consentio legi Dei. Quid modo? quid dicis, o lex? Non concupisces. Et ego nolo concupiscere, et ego nolo; quod non vis, nolo: ideo consentio, quia quod non vis, nolo. Non implet legem infirmitas mea: sed Legem laudat voluntas mea. Ergo si quod nolo, hoc
Abbreviated transcription (Latin):
spũalis:. Cũ seminatũ corpus
animale. resurget corpus spũ¬
ale. Modo gͦ qͥndo feruet mortis
te meliori spũalis. ex parte infe-¬
riori carnalis. Adhiic confligo.
Nondũ uici. Magnũ ẽ mͥ nõ uinci.
Nõ qͦd uolo ago. sed qͦd odi illud fa¬
cio. Quid facis: Concupisco. Et¬
si cõcupiscentie nõ cõsentio: et¬
si post cõcupiscentias meas nõ
eo ͥ tam̃ adhuc concupisco: et
utiq etiã in ipsa parte ego sũ.
Sed qͥd  Igit᷑ ipse ego. Quia ego in
m̃te: ego in carne. Nõ enĩ due
nature contrarie : sed ex utroq
unus homo: qͥa unꝰ ds̃ a quo
factꝰ ẽ homo. Igit᷑ ipse ego. ego
ipse m̃te seruio legi dei: carne
aũt legi peccati. Mente nõ cõ¬
sentio legi peccati: sed tam̃ nol¬
lẽ esset in membris meis lex
ulla peccati. Quia gͦ nollẽ ⁊ tam̃
ẽ. nõ qͦd nolo ago : qͥa cõcupis¬
ço. ⁊ nolo. Nõ qͦd uolo ago. sed
qͦd odi illud facio. Quid odi᷑.
Concupiscere. Odi cõcupiscere:
⁊ tam̃ ago illud carne nõ m̃te.

Expanded text:
Seminatur corpus animale, resurget corpus spirituale . Modo ergo quando fervet mortis te meliore spiritualis, ex parte inferiore carnalis. Adhuc confligo, nondum vici: magnum mihi est non vinci. Non quod volo, hoc ago; quod odi, illud facio. Quid facis? Concupisco. Etsi concupiscentiae non consentio, etsi post concupiscentias meas non eo; tamen adhuc concupisco: et utique etiam in ipsa parte ego sum. Sed quid? Igitur ipse ego: quia ego in mente, ego in carne. Non enim duae naturae contrariae, sed ex utraque unus homo: quia unus Deus, a quo factus est homo. Igitur ipse ego, ego ipse, mente servio legi Dei, carne autem legi peccati. Mente non consentio legi peccati: sed tamen nollem esset in membris meis lex ulla peccati. Quia ergo nollem, et tamen est; non quod volo ago: quia concupisco, et nolo, non quod volo ago; sed quod odi, illud facio. Quid odi? Concupiscere. Odi concupiscere, et tamen ago illud carne, non mente:
Abbreviated transcription (Latin):
dnm̃ nr̃m. Quia ꝑ unũ homi¬
nẽ morsꝰ. ⁊ ꝑ unũ hominẽ re¬
surrectio mortuoꝵ. Sic̃ in
adã om̃s moriunt᷑. Inde ẽ qͦd
gemis. In adã om̃s moriunt᷑.
Inde ẽ quod gemis: Inde ẽ qͦd
cũ morte cõfligis. Inde ẽ corpus
mortis huiꝰ. Sed sic̃ in adã om̃s
ficabunt᷑. Eliuificatꝰ accepto cor¬
pore inmortali. ubi dicas. ubi
ẽ mors contentio tua. liberatꝰ
eris a corpore mortis huiꝰ. Nõ
tam̃ uirtute tua. sed grã dei ꝑ¬

Expanded text:
 unum hominem mors, et per unum hominem resurrectio mortuorum. Sicut in Adam omnes moriuntur: inde est quod gemis. In Adam omnes moriuntur: inde est quod gemis, inde est quod cum morte confligis, inde est corpus mortis hujus. Sed sicut in Adam omnes ficabuntur . Vivificatus accepto corpore immortali, ubi dicas, Ubi est, mors, contentio tua? liberatus eris a corpore mortis hujus: non tamen virtute tua, sed gratia Dei
Abbreviated transcription (Latin):
reas : mors qͣndoq uentura ẽ:
⁊ te ab isto corpore mortis dies
adueniens ultimꝰ ꝓculdubio li¬
berabit. Quid ẽ qͦd ꝓ magno ge¬
misꝰ Quid ẽ qͦd dicis: qͥs me li¬
berabit : Mortalis loqueris: mo¬
riturus loqueris. Separatio m̃¬
tis a carne qͣndoq uentura est.
Ipter breuitatẽ uite nũquã lon¬
ge ẽ. Propt̃ cotidianos casus qͣn¬
do sit nescis. Ergo siue festines.
siue tardes. omis uita humana
breuis ẽ Nuid ꝓ magno gemis
⁊ dicis. qͥs me liberabit de corpore

Expanded text:
reas; mors quandoque ventura est, reas; mors quandoque ventura est, et te ab isto corpore mortis dies adveniens ultimus procul dubio liberabit. Quid est quod pro magno gemis? Quid est quod dicis, Quis me liberabit? Mortalis loqueris, moriturus loqueris. Separatio mentis a carne quandoque ventura est: propter brevitatem vitae nunquam longe est; propter quotidianos casus quando sit, nescis. Ergo sive festines, sive tardes, omnis vita humana brevis est: quid pro magno gemis, et dicis, Quis me liberabit de corpore
Abbreviated transcription (Latin):
meis. repugnantẽ legi m̃tis mae
⁊ captiñt me ducentẽ in legẽ
peccati que ẽ in membris mes
Captiuũ. sed ex carne. Captiũ
sed ex parte. Nã mens repugil
⁊ condelectat᷑ legi dei. Sic eñ
intelligere debemꝰ: s de se ips
apłs loquit᷑. Iam gͦ si mens no
cõsentit peccato tigllanti lis¬
gerenti. blandienti: si mens nõ
c̃sentit qm̃ habet alias interiꝰ
delectationes suas. delectationibꝰ
carnis nulla ex parte conferen
tendit:. sed mens uiua nõ cõsen¬
it. Nũqͥo ipsa mors nõ ẽ in te:
ũqͥd illud qͦd mortuũ ẽ nõ ꝑtinet
at te e Adhuc ẽ ibi contentio. Qt
etiã inde sꝑandũ ẽ: Miser ego¬
homo.ꝙ si nõ in mĩte : tam̃ in
carne miser homo. Nõ enĩ in
m̃te homo:⁊ in carne nõ homo.
Quis enĩ unquã carnẽ suã odio
habuit: Miser ego homo: qͥs me
liberabit de corpore mortis huiꝰ
luid ẽ hoc frs̃ e Quasi carere uult
corpore. Quid festinas ÷ Si tantũ
ibi ẽ intentio tua. ut corpore ca¬

Expanded text:
repugnantem legi mentis meae, et captivum me ducentem in lege peccati, quae est in membris meis: captivum, sed ex carne; captivum, sed ex parte. Nam mens repugnat, et condelectatur legi Dei. Sic enim intelligere debemus, si de se ipso Apostolus loquitur. Jam ergo si mens non consentit peccato titillanti, suggerenti, blandienti; si mens non consentit, quoniam habet alias interius delectationes suas, delectationibus carnis ex nulla parte conferendtendit, sed mens viva non consentit. Numquid ipsa mors non est in te? Numquid illud quod mortuum est, non pertinet ad te? Adhuc tibi est contentio. Quid etiam inde shomo: etsi non in mente, tamen in carne miser homo. Non enim in mente homo, et in carne non homo. Quis enim unquam carnem suam odio habuit ? Miser ego homo, quis me liberabit de corpore mortis hujus? Quid est hoc, fratres? Quasi carere vult corpore. Quid festinas? Si tantum ibi est intentio tua, ut corpore ca
Abbreviated transcription (Latin):
ceris de pignore tuo. Sꝑa cũ xp̃o
regnũ xpi. iã pignꝰ tenes san¬
guinẽ xp̃i. Dic. dic.qͥs me libe¬
rabit de corpore mortis huiꝰ.
ut respondeat᷑ tibi. Grã dei ꝑ¬
sic liberaberis de corpore mor¬
tis huiͦ. ut hoc corpus nõ habeas.
Habebis: sed iã nõ mortis hiiiꝰ. Ipsũ
eritꝰ. sed nõ ipsũ erit. Ipsũ erit.
quia ipsa caro erit. Nõ ipsũ erit.
qͥ mortale nõ erit. Sic sic libe¬
raberis a corpore mortis huiꝰ.
ut mortale hoc induat in mor¬
talitatẽ. ⁊ corruptibile hoc in¬
duat incorruptionẽ. A quoͤ¬

Expanded text:
ceris de pignore tuo. Spera cum Christo ceris de pignore tuo. Spera cum Christo regnum Christi, jam pignus tenes sanguinem Christi. Dic, dic, Quis me liberabit de corpore mortis hujus? ut respondeatur tibi, Gratia Dei sic liberaberis de corpore mortis hujus, ut hoc corpus non habeas. Habebis, sed jam non mortis hujus. Ipsum erit, sed non ipsum erit. Ipsum erit, quia ipsa caro erit: non ipsum erit, quia mortale non erit. Sic, sic liberaberis a corpore mortis hujus, ut mortale hoc induat immortalitatem, et corruptibile hoc induat incorruptione
Abbreviated transcription (Latin):
Nõ quocũq die ultimo a carne sol¬
uent᷑o. Nõ illo die a corpore mor¬
tis huiꝰ liberant᷑ :. Tu qͥd ẽ qͦd ꝓ
xp̃m dñm nr̃m uis tribuere:
qͥa de corpore mortis huiꝰ libera¬
beris: Respondet tͥ apłs. Si sen¬
uante sine dubio cepimꝰ: respon
Paganos dicis liberari a corpore
mortis huiꝰ. qͥa ueniet dies ul¬
timꝰ uite huiꝰ.⁊ soluent᷑ ad tem¬
pus a corpore mortis huiꝰ. Ulenet
⁊ dies qͣndo om̃s qͥ sũt in monu¬
m̃tis audient uocẽ eiꝰ:⁊ ꝓcedent.
Qui bene feccer̃. in resurrectionẽ
uite. Ecce liberati a corpore mor¬
tis huiꝰ. Qui mala fecer̃ : in re¬
surrectionẽ iudicii. Ecce redier̃
ad corpora mortis huiꝰ. Corpus
mortis hinꝰ redit ad impiũ. nec
Inde aliqͣndo soluet᷑. Tũc nõ erit
uita eterna. sed mors et̃na. qͥa
quantũ potes. exclama ⁊ dic.
Miser ego homo:ͥ qͥs me liberabit
de corpore mortis huiꝰ: Respon¬
det᷑ tibi. Securus efficeris: nõ de
te. sed de dño tuo. Securus effi¬

Expanded text:
non quandoque die ultimo a carne solventur? non illo die a corpore mortis hujus liberabuntur? Tu quid est quod pro m nostrum vis tribuere, quia de corpore mortis hujus liberaberis? Respondet tibi Apostolus, si senvante, sine dubio cepimus; responPaganos dicis liberari a corpore mortis hujus, quia veniet dies ultimus vitae hujus, et solventur ad tempus a corpore mortis hujus. Veniet et dies, quando omnes qui sunt in monumentis audient vocem ejus; et procedent qui bona fecerunt, in resurrectionem vitae: ecce liberati a corpore mortis hujus. Qui mala fecerunt, in resurrectionem judicii : ecce redierunt ad corpus mortis hujus. Corpus mortis hujus redit ad impium, nec inde aliquando solvetur. Tunc non erit vita aeterna, sed mors aeterna, quia exclama et dic: Miser ego homo, quis me liberabit de corpore mortis hujus? Respondetur tibi: securus efficeris, non de te, sed de Domino tuo; securus effi
Abbreviated transcription (Latin):
tias suas nõ ire. Nõ cõcupiscere
omĩno ꝑfecti ẽ: post concupis¬
centias suas nõ ire pugnantis ẽ.
luctantis ẽ. laborantis ẽ. Ubi fer¬
uet pugna. quare desꝑat᷑ uicto¬
ria. Quando erit uictoriaͦ. Quan¬
do absorbebtt᷑ mors in uictoriã.
Tuc̃ enĩ uox erit triumphantis.
nõ sudor pugnantis. Que futura
ẽ uox illa triumphantis: cum
corruptibile hoc induerit incor¬
ruptionẽ.⁊ mortale hoc indiie¬
rit immortalitatẽ ⁊ Uides uic¬

Expanded text:
tias suas non ire. Non concupiscere, tias suas non ire. Non concupiscere, omnino perfecti est; post concupiscentias suas non ire, pugnantis est, luctantis est, laborantis est. Ubi fervet pugna, quare desperatur victoria? Quando erit victoria? Quando absorbebitur mors in victoriam. Tunc enim vox erit triumphantis, non sudor pugnantis. Quae futura est vox illa triumphantis, cum corruptibile hoc induerit incorruptionem, et mortale hoc induerit immortalitatem? Vides vic
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ spũales estis. instruite huius¬
modi in spũ lenitatis: intendens
te ipsũ ne ⁊ tu tẽpteris. Ecce
timuit illi tẽptationis fragilita¬
tẽ. Unde possit tẽptari spiritu¬
alis: Ꝙsi nõ ex mente: utiq
alis. idẽq carnalis. Ecce spualis.
Mente seruio legi dei. Ecce car¬
nalis. Carne ant legi peccati.
Idẽ gͦ ipse ⁊ spũalis ⁊ carnalis.
Idem plane quã diu hic uiiit
qͥcũq carnalibꝰ concupiscen¬
tiis cedis atq consentis: qͥ eas uel
bonas putas ad explendã libidi¬
nis saturitatẽ uel certe sic iã
iides malas ut eis tam̃ ceden¬
do consentias: ⁊ qͦ ducũt sequa¬
ris:⁊ ea que male suggerũt
ꝑpetres. Totus carnalis es tu.¬
u tu. quisqͥs talis es: totus car¬
nalis es. Si cõcupiscis quidẽ qͦd
lex uetat cũ dicit nõ cõcupis¬
cesꝰ: seruas tam̃ aliud qͦd itẽ
lex iubet. post cõcupiscentias
luas nõ eas: mñte spũalis es:
carne carnalis. Aliud ẽ enĩ nõ cõ¬
cupiscere. aliud post cõcupiscen-¬

Expanded text:
qui spirituales estis, instruite hujusmodi in spiritu lenitatis, intendens te ipsum, ne et tu tenteris . Ecce, timuit illi tentationis fragilitatem, unde posset tentari spiritualis, etsi non ex mente, utiquetualis, idemque carnalis. Ecce spiritualis: Mente servio legi Dei. Ecce carnalis: carne autem legi peccati. Idem ergo ipse et spiritualis et carnalis? Idem plane, quamdiu hic vivit, quicumque carnalibus concupiscentiis cedis atque consentis, qui eas vel bonas putas ad explendam libidinis saturitatem, vel certe sic jam vides malas, ut eis tamen cedendo consentias, et quo ducunt sequaris, et ea quae mala suggerunt perpetres; totus carnalis es. Tu, tu quisquis talis es, totus carnalis es. Si autem concupiscis quidem, quod Lex vetat, cum dicit, Non concupisces ; servas tamen aliud quod item Lex jubet, Post concupiscentias tuas non eas : mente spiritualis es, carne carnalis. Aliud est enim, non concupiscere; aliud, post concupiscen
Abbreviated transcription (Latin):
uictoriã. Ubi ẽ mors contentio
tua:. Ubi ẽ mors aculeus tuus:
Ubi ẽ . Ecce erat. ⁊ nõ est. Abi
ẽ mors contentio tua: Ecce mor¬
tis contentio:. nõ qͦd uolo ago. Ecce
dicit scimꝰ qͥa lex spũalis ẽ. ego
aũt carnalis sũ. m̃te enĩ spũalis.

Expanded text:
bi est, mors, contentio tua? ubi est, mors, aculeus tuus ? Ubi est? Ecce erat, et non est. Ubi est, mors, contentio tua? Ecce mortis contentio: Non quod volo ago. Ecce dicit, Scimus quia lex spiritualis est, ego autem carnalis sum: mente en
Abbreviated transcription (Latin):
tionẽ. Scd̾m intentionẽ ait: nõ
scđm ꝑfectionẽ. Scd̾m intentio¬
nẽ sequor ad palmã suꝑne uoca¬
tionis dei in xp̃o iħu. Supͣ iam
dixerat: nõ qͥa iã acceꝑim. aut
iam ꝑfectꝰ sim. Adhuc contra¬
dicit᷑:⁊ dicit᷑. Dicebat ista apłs.
qͥa nondũ ꝑuenerat ad immor¬
talitatẽ. nõ qͥa nondũ ꝑuene¬
rat ad iusticie ꝑfectionẽ. Iã gͦ
tã ꝑfectꝰ erat quã sũt angłi:¬

Expanded text:
 non secundum perfectionem; secundum intentionem sequor ad palmam supernae vocationis Dei in Christo Jesu. Supra jam dixerat: Non quia jam acceperim, aut jam perfectus sim . Adhuc contradicitur et dicitur: Dicebat ista Apostolus, quia nondum pervenerat ad immortalitatem; non quia nondum pervenerat ad justitiae perfectionem. Jam ergo tam justus erat quam sunt Ang
Abbreviated transcription (Latin):
pisco. lex qͥd dixit. Nõ cõcupis¬
ces.ħ omo legẽ audiuit ⁊ uicqũ
agnouit: bellũ indixitꝰ. capti¬
uitatẽ inuenit. Sed forte aliais
homo. nõ apłs. Quid gͦ dicimꝰ
frs̃ mei: Riõ habebat ullã on¬
cupiscentiã apłs in carne sua
quã habere nollet .eu tañ
existenti. ttillanti. sugerenh.
sollicitanti. estuanti. tẽptandi
buisse infirmitatẽ cõcupiscentie.
nondũ eũ ad tantã ꝑfectionẽ
iusticie ꝑuenisse quantã in an¬
gelis esse credimꝰ: quoꝵ angłoꝵ

Expanded text:
d dixit? Non concupisces. Homo Legem audivit, vitium agnovit: bellum indixit, captivitatem invenit. Sed forte aliquis homo, non Apostolus. Quid ergo dicimus, fratres mei? Non habebat ullam concupiscentiam Apostolus in carne sua, quam habere nollet; cui tamen existenti, titillanti, suggerenti, sollicitanti, aestuanti, tentanti buisse infirmitatem concupiscentiae cnondum eum ad tantam perfectionem justitiae pervenisse, quantam in Angelis esse credimus: quorum Angelorum
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓmiitit dñs in lectione ubi at:
in resurrectione mortuoꝵ neq
nubent neq uxores ducent.
nõ enĩ incipient mori. sed erũt
tu unde scis qͥa paulus apłs angłi
isticiã ⁊ ꝑfectionẽ nõdũ habebat:
so facio inuriã apło. Nõ credo
nisi apło : aliũ testẽ nõ quero:⁊
t ipso. uͥ nemo dubitat qͥa de
te ipso loqueris. Nã ubi dixisti
nõ qͦd ego uolo ago. sed qͦd odi
Alud facio: existũt qͥ dicũt qͦd ahũ
in te nescio quẽ transfiguraue¬
ris laborantẽ: deficientẽ : uictũ.
captiũu. Tu mͥ dic de te: ubi ne¬
no dubitat qͥa loqueris de te.

Expanded text:
mittit in resurrectione, ubi ait: In resurrectione mortuorum neque nubent, neque uxores ducent; non enim incipient mori, sed erunt tu unde scis quia Paulus apostolus angeli justitiam et perfectionem nondum habebat? Non facio injuriam Apostolo, non credo nisi  ipso, ubi nemo dubitat quia de te ipso loqueris. Nam ubi dixisti, Non quod volo ago; sed quod odi, illud facio; existunt qui dicant, quod alium in te nescio quem transfiguraveris laborantem, deficientem, victum, captivum. Tu mihi dic de te, ubi nemo dubitat quia loqueris de te.
Abbreviated transcription (Latin):
hoc loco magna diligentia. qͥs in¬
telligat᷑. Utrũ ipse apłs qͥ loquebat᷑:
an aliũ aliquẽ in se transfigurauit
quẽ tangeret in se. sic̃ dixit quo¬
dã loco : hec aũt omia transfigura¬
uI in me ⁊ apollo ꝓptͣ uosꝰ. ut in
nob̃ discatis. Si gͦ apłs loquit᷑ quod
nemo dubitat: ⁊ cũ dic̃ nõ qͦd uolo
ego ago sed qͦd odi illud facio. no
de altero sed de se ipso dieitisqͥ
sumꝰ intellecturi fr̃s mer. Itre
inducere blasfemia  ut de apło
ego sũ. Si gͦ aliqͥs nr̃m ẽ. ipsũ qͣu
de ipso audiamꝰ:⁊ nõ irati nos
corrigamꝰ. Si arĩt ipse ẽ. forte eñ
⁊ ipse ẽ: nõ sic intelligamꝰ quod
dixit. nõ qͦd uolo ago. sed qͦd om

Expanded text:
igentia quis intelligatur, utrum ipse Apostolus qui loquebatur; an alium aliquem in se transfiguravit, quem tangeret in se, sicut dixit quodam loco: Haec autem omnia transfiguravi in me et Apollo propter vos, ut in nobis discatis . Si ergo Apostolus loquitur quod nemo dubitat, et cum dicit, Non quod volo ago; sed quod odi, illud facio, non de altero, sed de se ipso dicit: quid sumus intellecturi, fratres mei? Itane induere tali blasphemia, ut de Apostolo ego sum. Si ergo aliquis nostrum est, ipsum quasi de ipso audiamus, et non irati nos corrigamus. Si autem ipse est, forte enim et ipse est; non sic intelligamus quod dixit, Non quod volo ago; sed
Abbreviated transcription (Latin):
gẽ ꝓhibitionis accepit. Inuenit gͦ
se malis. Inuenit se Auo fugit se :
Quocũq enĩ fugerit se. seqͥtur se. Et
qͥd ei ꝓdest de se iuento scientia:
ta ẽ ille qͥ inuenit se. Scimꝰ inqͥt
qͥa lex spũalis ẽ. ego aũt carnalis
sũ uenundatꝰ sub peccato. Qd enĩ
operor ignoro. Nõ enĩ qͦd uolo hoc

Expanded text:
gem prohibitionis accepit. Invenit ergo gem prohibitionis accepit. Invenit ergo se, in malis invenit se. Quo fugit se? Quocumque enim fugerit se, sequitur se. Et quid ei prodest de se invento scientia, ta est, ille qui invenit se. Scimus, inquit, quia lex spiritualis est; ego autem carnalis sum, venumdatus sub peccato. Quod enim operor, ignoro.