comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Cc.Lixͦ. constantiuo porim que olmi ꝑ
gallicos ⁊ uenetos capta fuerat per pa¬
Recuperatur ¶ Eo amno in tuscia yta
lie florentini ⁊ lucani miserabilem euẽ¬
tum habuerunt Nam confisi de suorum
multitudine ⁊ fortitudine cum tomitatũ
seneusium intrassent ⁊ senenses freti
nuxilio dnñ manfredi tunt regis sicilie
ipsis ad bellum obiuã exiuissent florenti¬
in ⁊ lucam fraude suoꝵ sunt decepti Nã
in inchoactione conflictus pͥrimi ⁊ p̃cipu
inter florentinos erant ad hostes ciccedẽ¬
tes in suos cum senensib ꝙplurmium
st̾ debaccati ¶ Dicũt᷑ autẽ de florenti¬
niis et lucanis tunt inter mortuos ⁊ cap¬
tiuos plusꝙͣ sex milia hom̃ cor uiusse
pro troris Regis bohenne bello aggre¬
dit̾ habens in exercitu suo diuer sarum
orientaliũ nacionum ⁊ paganoꝵ croca
xl. nulia equitum. Cui rex bohenne
cum centũ militib equitum ¶tem dr̃
coopertoꝵ / ad Resistendũ occurrit/ Eũq
ex collisione equoꝵ ⁊ armoꝵ tantus

Expanded text:
CCLIX. Constantinopolis, que prius per Gallicos et Venetos capta fuerat, per Parecuperatur. Eodemlie Florentini et Lucani miserabilem eventum habuerunt. Nam confisi de suorum multitudine et fortitudine cum comitatum Senensium intrassent, et Senenses freti auxilio domini Manfredi, tunc regis Sicilie, ipsis ad bellum obviam exivissent, Florentini et Lucani fraude suorum sunt decepti. Nam in inchoatione conflictus qui primi et precipui inter Florentinos erant ab hoste, occidentes in suos cum Senensibus, quam plurimum sunt debacati. Dicuntur autem de Florentinis et Lucanis tunc inter mortuos et captivos plures quam sex milia hominum corruissepro terris regem Boemie bello aggreditur, habens in exercitu suo diversarum orientalium nationum homines, circa XL milia equitum. Cui rex Boemie cum centum milibus equitum et, ut coopertorum ad resistendum occurrit. Cumqueex collisione equorum et armorum tantus
Abbreviated transcription (Latin):
Ebdẽ tempore constantinus angustus fecit
basilicã hecito laurentio martiri uia tiburti¬
na in agyo uerano iuxta arenariũ cripte et usq
ad corpus beati laurentii fecit gradũ asten
cionis ⁊ destencõis in quo loco construxit cax¬

Expanded text:
Eodem tempore Constantinus Augustus fecit basilicam beato Laurentio martyri, via Tiburtina in agrum Veranum supra Arenarium cryptae, et usque ad corpus B. Laurentii sionis et descensionis. In quo loco construxit ab
Abbreviated transcription (Latin):
eplãm de deo trmo ⁊ uno ⁊ dei filiĩ incarnacione
ꝙ exepto Romano ponti fice nullus metropolita¬
nus audiat cusam exĩ sue prouincie nec eum
condempnet insi cã in conspectu epõꝵ. compro¬
uincialiũ suorum fuerat uentilata
¶ librũ scuꝑ

Expanded text:
on precepto Romani pontificis nullus metropolitanus audiat causam episcopi sue provincie nec eum condepnet, nisi causa in conspectu episcoporum provincialium suorum fuerit ventilata librum sc
Abbreviated transcription (Latin):
pus uero altitudnnẽ muri uincebat lu-¬
ternaq ardens ad caput ip̃iꝰ inuẽta est
que nec flatu extingui poterat nec liquo¬
re Sed cum stilo foramine subter flãmã
fit̃õ extincta est per illud foramen ciere
in apulicã quedã statua marmorea circa
caput suũ habens cioculũ ereũ in quo
erat striptum. sralendas may. oriente sel

Expanded text:
pus vero ad altitudinem muri vincebat, lucernamque ardens ad caput ejus inventa est que nec flatu nec liquore extingui poterat sed cum subtili foramine subtus flammam facto extincta est per illud foramen aere In Apulia erat quedam statua marmorea, circa caput suum aereum habens circulum, in quo erat scriptum: Kalendis Maii oriente sole
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ qr epilenticus ne perciperet᷑ dicebat se tc̃
loqui cũ angelo quocienstũq caderet et de
prinipcitu latronũ peruent cid Regnũ. a
quod̾ eciã monatho noĩe sergio apostata ad
de cipiendũ populũ informabat᷑ ¶ Hic¬

Expanded text:
 epilencticus erat, ne perciperetur, dicebat se tunc loqui cum angelo quotienscumque caderet, et de principatu latronum pervenit ad regnum, a quodam monaco nomine Sergio apostata ad decipiendum populum informatus. I
Abbreviated transcription (Latin):
sub consulib res acta est annis . ccct. ⁊¬
pedum supra quã tumulatũ est q ⁊ Iulia dc̃a
est. Centesimo autẽ die ãte mortẽ eus fulmẽ
cecidit Iuxta statuã eius in foro ⁊ de noĩe super
scripto .c. litteram caxitalẽ abruxit nocte pre¬
cedente diem obitus fenestre thalami eus cum
tanto strepitu aperte sunt ut exiliens a stratu¬
tesar Ruitura domum existimaret. Eodem
die cum ad capitoliũ ir et date sunt ei littere
iudices mortis inminentis quas si statim

Expanded text:
sub consulibus res acta est annis pedum, super quam tumulatus est, quae et Julia dicta est. Centesimo autem die ante mortem ejus cecidit fulmen super statuam ejus in foro, et de nomine ejus super scripto, C litteram capitalem abrupit. Nocte praecedente diem obitus ejus, fenestrae thalami ejus tanto cum strepitu apertae sunt, ut exsiliens a stratis ruituram domum aestimaret. Eadem die cum iret in Capitolium datae sunt ei litterae indices mortis imminentis. Qui dum
Abbreviated transcription (Latin):
Unus grauiter plagatã deiecit croca
bat talis sentencie ¶ Rex acharon du¬
ci cesairee salutẽ. generacio camina uenit
gens contençiosa contra quos per tea
per alios legem tuã defendas. De annũ

Expanded text:
um graviter plagatam deiecit; te talis sentencie: Rex Acharon duci Cesaree salutem. Generacio canina venit, gens contenciosa, contra quos per te et per alio
Abbreviated transcription (Latin):
finictus est apud ecclam̃ sancte marie
transpadine ⁊ inde cum tocius cleri ⁊ ppłi
pora .s. amno dñ. Mͦ.c.xixͦ cepit premo¬
strateñ ordo in laudimeñ dyoc, sub patre
noberto qui fuit colonieñ ficut ⁊ brimo

Expanded text:
functus est apud ecclesiam sancte Marie Transpadine et inde cum totius cleri et populi  3: Anno Domini M°CXIX. cepit ordo Premonstratensis in Laudunensi diocesi sub patre Norberto, qui fuit Coloniensis, vir bo
Abbreviated transcription (Latin):
publica ex quib .xxuiii. fuerunt in urbe. Item
coliseum fuit templũ solis ubi fiebant termio¬
me simulacro qd̾ stabat in sũmitate colisei habẽs
in capite coronam aureã gẽmis ornatã cuiꝰ caput ⁊
manus sunt in laterano. Item septisoliũ qd̾ fuit
ton ubi fuit mutatorium cesaris ibi fuit tã¬
deslabrum faiñ de lapide albeston qui semel
atcensus ⁊ sub diuo positus nulla arte extin¬

Expanded text:
publica, ex quibus .XXVIII. fuerunt in urbe. Ante Coloseum templum Solis, ubi fiebant caerimoniae simulacro, quod stabat in fastigio Colossei, habens in capite coronam auream gemmis ornatam, cuius caput et manus nuton fuit Mutatorium Caesaris. Ibi fuit candelabrum factum de lapide albeston, qui semel accensus et sub divo positus, numquam
Abbreviated transcription (Latin):
plũ solis ¶ Item ubi est sct̃s stephanus Rotũdꝰ
fuit templũ faum ¶ Item in elexhanto fuit tem¬
plũ sibille ⁊ templũ ciceronis ubi ñc est domꝰ
filioꝵ petri leonis ubi etiã est carcertulliam ubi
est ecclesia sancti incolai ubi etiã iuxta fuit¬
tem plũ iouis ubi fuit pergula aurea ¶Item¬
in ponte iudeoꝵ templũ faum ¶ Item ad scc̃m¬

Expanded text:
plum Solis. Ubi est Sanctus Stephanus rotundus, fuit templum Fauni. In Elephanto templum Sibillae, et templum Ciceronis ubi nunc est domus filiorum Petri Leonis. Ibi est carcer Tullianus, ubi est ecclesia Sancti Nicholai. Ibi iuxta templum IoIn ponte Iudeorum, templum Fauni. Ad Cac
Abbreviated transcription (Latin):
piadis agrippine. Alexandrine. Capitole
ui uero erat caput mundi. ubi consules et se¬
natores morabantur ad gubernandũ orbem cuiꝰ
in aureo throno ibi eciã fuit templũ azilum.¬
in quo inter fectus est iuluis tesar. Item sub¬
templũ fatale. Item ad sanctum adrianũ fuit¬
templũ refugii. Item ad sanctum sergium fuit¬
templũ concordie. Item in cana para fuit ten¬
plum cereris ⁊ telluris. Item templum ueste¬

Expanded text:
piadis, Agrippine, Alexandrine. 6. Deum, quod erat caput mundi, ubi consules et senatores morabantur ad gubernandum orbem, cuius in aureo trono. In Tarpeio templum Asilum, ubi interfectus est Iulius Caesar a stemplum Fatale. Ad Sanctum Hadrianum templum Refugii. Ad Sanctum Sergium templum Concordiae. In Canapara templum Cereris et Telluris. Palatium Cat
Abbreviated transcription (Latin):
in qua ⁊ laboris ⁊ uite terminũ dedit. Iamiꝰ uero
fili ꝰ una cũ iano filio iaphet ne pote suo ⁊ ramese
indigena ciuitatẽ ianculũ construens Regnum
ad sanitulũ. Eodem tp̃e memroth qui ⁊ saturnus
a Ioue filio suo ennͣchizatꝰ ad predc̃i iam Regnũ
ueruenit eiusq iuuamme fultus construxit nui¬

Expanded text:
in qua et laboris et vitae terminum dedit. 2. Ianus vero filius, una cum Iano, filio Iapheth, nepote suo, et Camese indigena, civitatem Ianiculum construens, regnum averunt. 3. Eo etiam tempore Nemroth, qui et Saturnus, a Iove filio eunuchizatus, ad iam dictum Iani regnum devenit, eiusque iuvamine fultus construxit civi
Abbreviated transcription (Latin):
uentis apud scolam grecã. Item palatium
nis. Item palaciũ kathilme ubi est eccla
scti anthonii iuxta quã est locus qui dicitur in¬
fernus. eo ꝙ ex antiquo tempore erat ibi uora-¬
ciuitas responsio deor armatus proiecit se ⁊ clau¬
sa est teyra ⁊ tiuitas liberata. Palacia uero¬

Expanded text:
ue uit palatium Cateline, ubi fuit ecclesia sancti Antonii; iuxta quam est iocus qui dicitur Infernus, eo quod antiquo tempore ibi ercivitas, responso suorum deorum armatus proiecit se, et clausa est terra, sic civitas liberata est. Ibi e
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Hic lugdum canomz auit sanctũ eu¬
mundum confessorẽ cantuarieñ archie-¬
piscopum.. Ipse enim canoniz auit pe¬
rusii beatum petrũ ordinis predicatoꝵ
ter ipiũs contͣ ipõs prediccitoem inter ciri¬
nas ⁊ mediolanũ occidert̃ ¶ Canomza-¬

Expanded text:
Lugduni canoniçavit sanctum Emundum confessorem, Cantuariensem archiepiscopum. Ipse etiam canoniçavit Perusii beatum Petrum Ordinis fratrum Preter ipsius contra ipsos predicationem, inter Cumas et Mediolanum occiderunt. Canoniça
Abbreviated transcription (Latin):
illo impercitore qui tũc ex magna parte
patr imoniũ ecclẽ occupauerat in urbe ob¬
sideret᷑ uidens eciã pene omnes Romanos
per pecumã coruptos esse exipiens capi¬
tai aplõꝵ ⁊ processionẽ a laterano usq
ad sct̃m petrũ faciens amimos Romanoꝵ
Isic Reuo

Expanded text:
idrico, qui tunc ex magna parte patrimonium ecclesie occupaverat, in Urbe obsideretur, videns pene omnes Romanos per peccuniam corruptos esse, accipiens capita apostolorum et processionem a Laterano usque ad sanctum Petrum faciens animos Romanorum sic revo
Abbreviated transcription (Latin):
ritur ⁊ sepelitur ¶ Hiis temporibz floruit
uita ⁊ sciencia dñs hugo cardinalis frm̃
predicatoꝵ ordinis qui doctor eximus doc¬
trina sana ⁊ per lustida totã bibliã pos¬
tillauit. Concordanciaꝵ eciã biblie pri-¬

Expanded text:
it imperiali. Hiis temporibus floruit vita et scientia dominus Hugo cardinalis fratrum Predicatorum ordinis, qui doctor eximius doctrina sana et perlucida totam Bibliam postillavit; concordantiarum etiam Biblie pri
Abbreviated transcription (Latin):
Rẽtorius ix. nacione campanꝰ
.m. marii d̾ .ix. post festum scti
Ig̾, apud septisolium electus fuit sed̾
am̃ĩ xiiii . hic sanctã elizabeth filiam
Regis hungarie Relictã latingini turm¬
gie canomiz auit. hic sentẽciã qmͣ prede¬
cessor suus honorius contrer fredericum
Rome celebrare intit̾ ⁊ ab imperatore ue
per mcire ⁊ per terrã artant᷑. Duo car¬
dinales ⁊ multi prelati abbates ⁊ clerici
maxime per mare ad contilium ueniẽ¬
tes per imperatoris feitores caꝑiũtur¬
¶ hic papa per fratrẽ Ramundum or-¬

Expanded text:
gitur IX. natione Campanus mense Martii die IX. post festum sancti Gregorii aput Septisolium electus fuit; sedit annis XIIII. Hic sanctam Elisabeth filiam regis Ungarie, relictam lantgravii Thuringie, canonizavit. Hic sententiam, quam predecessor suus Honorius contra Fridericum Rome celebrare nititur et ab imperatore vie per mare ac terram artantur, duo cardinales et multi prelati abbates et clerici, maxime per mare ad concilium venientes, per imperatoris fautores capiuntur. Hic papa per fratrem Raimundum
Abbreviated transcription (Latin):
uii. abbẽs cistercieñ ordinis in terra albigẽ¬
tium ad predicandũ fidẽ hercticis mittũt᷑¬
Euib de yspamia dicͤatus oxomeñ ep̃c ha¬
bens secum frem dñicũ in tomitatu pro
hereticis conuertendis adiungit᷑ qui dm̃cꝰ¬
pzimius ordinem predicatoꝵ Incepit¬

Expanded text:
XII abbates Cisterciensis ordinis in terra Albigensium ad predicandam fidem hereticis mituntur. De Yspania vero Didacus Oxomensis episcopus, habens secum fratrem Dominicum in comitatu, pro hereticis convertendis adiungitur; qui Dominicus ordinem Predicatorum p
Abbreviated transcription (Latin):
Reuocauit ut pene omnes contra impera¬
torẽs cruce signarent᷑. Ꝙ imperator qui
Iam se tredebãt intraturũ urhem cudient
timent ͦ ͬ ab urbe Retrocessit ¶ Deniq g̃g̃
papa tautis tribulacõib concussus Rome
amio .xiiii. Mense angusti migrauit ad

Expanded text:
revocavit, ut pene omnes contra imperatorem cruce signarentur; quod cesar, qui iam se credebat intraturum Urbem, audiens longe ab Urbe retrocessit. Deinde Gregorius papa tantis tribulationibus concussus Rome anno XIIII. mense Augusti migravit ad
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ capi deberet per angelum ⁊ ita eã posse
cappi per hoĩem non credebant. Sed hostib ꝑ
murum ubi angelus pictus erat ciuitatẽ
intrantibz se deceptos incole per equiuocacõẽz
plrerisq tradit᷑ tartaroꝵ dm̃ium initium
habuit. hii emm sub montib iudiepdd̃¬

Expanded text:
 capi per angelum, et ita eam posse capi per hominem non credebant. Set hostibus per murrum, ubi angelus pictus erat, civitatem intrantibus se deceptos incole per equivocacionem plurisque traditur, Tartarorum dominium initium habuit. Hii enim sub montibus Indie
Abbreviated transcription (Latin):
cendit in aquilam a baronib uocatus
a comite rogerio siculo s num papa
uidisset infidelitatẽ baronũ samiori cõ¬
silio habito Rogerium accepit in gracia
⁊ facto homagio ⁊ fidelitate firmcita ip-¬
sum deducatu apulie inuestiũt. hic¬

Expanded text:
civitate Aquile a baronibus vocatus,a comite Rogerio Syculo, set cum papa vidisset infidellitatem baronum, saniori conscilio habito Rogerium accepit in gratiam et facto homagio et fidelitate firmata ipsum de ducatu Apulie investivit. I
Abbreviated transcription (Latin):
patur ¶ Rostꝙͣ ubicen laus filus euis iusticia
⁊ sanctitate preclarus, cui frater suus bolenlaꝰ
piis ⁊ sanctis ipus actib inuidens miq ad¬
uersat̃ ⁊ post primo amio primi octonis / ab
eo occidit᷑ usur pando principatum. In cuiud
ulcionẽ octo imperator bolenlaum per bellũ
aggredit᷑ ⁊ per .xiiii. anuos euni impugnas
cum magna ruina ip̃oꝵ ipm superauĩt ho¬

Expanded text:
464: Post quem Venzeslaus filius eius iusticia et sanctitate preclarus, cui frater suus Boleslaus piis et sanctis ipsius actibus invidens inique adversatur. Et post primo anno primi Ottonis ab eo occiditur usurpando principatum. In cuius ulcionem Otto imperator Boleslaum per bellum aggreditur et per XIIII annos eum impugnans cum magna ruina suorum ipsum superavit Bo
Abbreviated transcription (Latin):
no uiiiͦ. Rachis longobardoꝵ Rex dum Rupto
federe Ronos inquietare intit̾ a zacharia
papa non solum a malo reprimitur sed eius
eciã instinctu cũ uxore ⁊ filiis Romã ueniens
monachus efficitur cui arstulphus frater in¬

Expanded text:
 22. Rachis rex Langobardorum dum rupto foedere Romam inquietare nititur, a Zacharia papa non solum a malo reprimitur, sed etiam ejus instinctu cum uxore et filiis Romam veniens, monachus efficitur. Cui Haistulfus frater
Abbreviated transcription (Latin):
uit. huius tempore damiatam xpĩam
ceperũt sed sarrcicem fortuito casu cõ¬
tingente eã postea recuper auer̃t¬
torem sibi Rebellem ⁊ romane eccle¬
sie aduersariũ comperiens a nathema¬
tizauit atq barones ab eius fidelita¬
te absoluit ¶ Hic honorius pͥmo anno¬
sui pontificatꝰ ordinem predicatorum
confirmauit becito dñco natione his¬
pano eiusdẽ inuentore procurante.lã
Innocencius papai qui durus sibi fuerat
in hoc uisione habita quõ beatus dñcus
lateraneñ ecclam̃ tadentẽ humeris sustẽ¬
tasset confirmare uoluit sed morte prer¬
¶uẽtꝰ non

Expanded text:
it. Huius tempore Damietam christiani ceperunt; set Sarraceni fortuito casu contingente eam postea recuperaverum sibi rebellem et Romane ecclesie adversarium conperiens anathematizavit atque barones ab eius fidelitate absolsui pontificatus ordinem Predicatorum confirmavit, beato Dominico natione Hispano eiusdem inventore procurante. Nam Innocentius III. papa, qui durus sibi in hoc fuerat, visione habita, quoniam beatus Dominicus Lateranensem ecclesiam cadentem humeris sustentasset, confirmare voluit, sed morte preventus non
Abbreviated transcription (Latin):
.xxIII. hic apud sanctũ laurenciũ foris
muros. pet ũ altissiodorẽñ comitem in
Imperatorẽ constantinopolitanũ coro¬
nau̾it. hic ecclam̃ saucti laurencii extra
muros ⁊ basilicã ꝯͥ dicit̾ sancta sanctoꝵ
Re nouauit, De tretales compilauit

Expanded text:
. Hic papa apud Sanctum Laurentium foris murum Petrum Altisiodorensem comitem in inperatorem Constantinopolitanum coronavit. Hic etiam ecclesiam sancti Laurentii extra muros et basilicam que dicitur Sancta sanctorum renovavit. Decretales conposuit
Abbreviated transcription (Latin):
celestio in papatu philippo aduer sarius
uropter frem suũ henpicũ imperatorẽ
qui contra xpĩanã religionẽ in regno si¬
cilie archiepõs ⁊ epõs que trucidauerat ⁊
contra Romanã ecclesiam sẽper tir anindẽ

Expanded text:
ilippo adversarius propter fratrem suum Henricum inperatorem, qui contra Christianam relligionem in regno Scicilie archiepiscopos et episcopos trucidaverat et contra Romanam ecclesiam semper tyrampnidem
Abbreviated transcription (Latin):
quo finẽ uite sueͤ niminere presensit in cõuẽtu
fratrũ positus apprehensa manu mea sic dixit
fratres hunc tlementẽ tp̃m urbis ordino qui
michi aib initio usq ad finẽ comes in omnibus
peritulum timens fugis cathedrã tertus esto
ꝙ amplius peccas qui populũ dei uelut in fluc¬
tib positum cum possis iiuiare subter fugis tui
tantũmodo considercicõem habens ⁊ non ꝙ in cõ¬
mune expedit prouidens. huius corpus circa¬

Expanded text:
finem vite sibi imminere presensit, in conventu fratrum positus apprehensa manu eius dixit: „Fratres, hunc Clementem episcopum vobis ordino, qui mihi ab inicio usque ad finem comes in omnibus ulum timens fugis kathedram. Certus esto, quod amplius peccas, qui populum Dei velut in fluctibus positum, cum possis iuvare, subterfugis. Tui tantummodo consideracionem habens et non, quod in commune expedit, provides." Hic a cesare Tra
Abbreviated transcription (Latin):
plere nequiens multa uasa sua in portu
brandusune per flatus hyemales uastarent
reliqua uer mare ut passagia custodirent
destinauit ¶ Comes rubeus pater uxori̾
dm̃ guidonis de monte forti predicti diem
clausit extremũ. Quo audito idẽ guido de¬

Expanded text:
rtu Brundusii, ne flatibus hyemalibus paterent reliqua per mare, ut passagia munirentur, destinavit. Interea comes Rubeus, pater uxoris Gwidonis de Monteforti, diem clausit extremum, unde idem Gwido
Abbreviated transcription (Latin):
claret. Eo tempore floruit pompeus trogꝰ
nat hyspanus qui totius orbis hystorias a tẽ¬
pore nini Regis assirioꝵ usq ad monarchiã¬
tescrris latino sermone deduxit per libros. se¬
de yp̃iana Religione tompositum tradidit t¬

Expanded text:
Anno domini 145 floruit Pompeus Trogus natus ispanus qui totius orbis historias a tempore Ninii regis asiriorum usque ad monarchiam, latino sermone deduxit per annos pro Christiana religione compositum tradidit
Abbreviated transcription (Latin):
lenterius natus gretus ex patre habũdio
de opido nichopolis sed annis xu.m̃. ui.
Rege britanico ut xͥanus per eius mandatũ ficret
Religiosos uiros uidelicet fuganum ⁊ dannanũ
Erant tunt in britama xxii. pontifices ydoloꝵ
quos flãmines uocatãt. inter quos tres archiflã¬

Expanded text:
leutherus, natione Grecus, ex patre Abundio, de opido Nicopoli, sedit annos XV, mensem rege Brittanię, ut per eius mandatum Christireligiosos viros, Fuganum et Duni dianum, Erant autem in Britannia XXVIII pontifices ydolorum, quos flamines vocabant, inter quos tres archifla
Abbreviated transcription (Latin):
natus. Nam mater ipsuis regis demetre
filia inter monachas in ecclã sancti petri
de gebat in urbe lraermedii que asseruit se
nũꝙͣ uirũ congnouisse sed quid̾ in specie.
britainie edificiũ mire magnitudinis
edificcibat᷑ admirans a magis Recepit res¬
ponsum ꝙ edificiũ non proficeret insi calti¬
na misteret᷑ sanguine alicuiꝰ sine patre pro-¬

Expanded text:
natus, nam mater eius regis Demetie filia, inter monachos in ecclesia sancti Petri degebat in urbe Karmedensi, que asseruit se numquam virum cognovisse, sed quod quidam in specie Britannie edificium mire magnitudinis evanesceret, admirans a magis recepit responsum, quod id edificium non proficeret, nisi calx misceretur sagwine alicuius sine patre proc
Abbreviated transcription (Latin):
ego sum princeps apostoloꝵ et quare corpꝰ
addidit. Non legistis dmis qui se huĩli¬
at epaltabit᷑ demq se multũ hũiliauit
qui se indignũ sepulturci iudicauit. ucide
gͦ ⁊ sepeli iuxta me ut quos iusti ficant gr̃ã
non diuidat sepultura. Sub hoc tẽpore¬

Expanded text:
Ego sum princeps apostolorum; quare corpus ini, „non legisti scriptum: qui se humiliat, exaltabitur? Multum se humiliavit, qui se indignum sepultura iudicavit. Vade ergo et sepeli eum iuxta me, ut quos iustificavit gracia, non dividat sepultura." Hinc Mar
Abbreviated transcription (Latin):
Iudicare: ded egressus foras fleuit amare
tuo proprio te rp̃m iudita. Ad hoc martes¬
lmus ob stelus inquit ydolatrie iudico me de
pus meum traididerit sepulture, ⁊ flens
pergens ad dyoclecianũ confitens se xp̃ia-¬

Expanded text:
iudicare, sed egressus flevit amare.  proprio te ipsum iudica!" Ad que Marcellinus „Ob scelus", inquit, „ydolatrie iudico me deppus meum tradiderit sepulture." Amare d. Sicque pergens ad Dyoclecianum cepit se pa
Abbreviated transcription (Latin):
ti feros libellos quoz unus dicebat ꝙ omnes
Religiosi eciã uerbum dei preditãtes de ele¬
mosmis uiuendo saluari non possent, Al¬
xp̃i ⁊ doctrina noui testamenti neminem
ari doctrina ioachim qm conditor libri e¬
uã geliũ eteunum noiãuit ⁊ tandẽ perfec¬
tionem hommum saluandoꝵ in illo ponẽ¬

Expanded text:
tiferos libellos, quorum unus dicebat, quod omnes religiosi, eciam verbum Dei predicantes de elemosynis vivendo salvari non possent; alet doctrina novi testamenti neminem ari doctrina Ioachin, quam conditor libri ewangelium eternum nominavit, et tandem perfeccionem hominum salvandorum in illo pone
Abbreviated transcription (Latin):
predicatoꝵ. hic uxorẽ ⁊ liberos habens
Prmiũ fuit aduoccitus famosus ⁊ regis frã¬
cie consiliayius deinde mortua uxore proꝵ¬
ter uitam bonam ⁊ scientiã laudabilem u¬
cũ post in angliã proptey pacis Aformati¬
onem a paꝑa ur bano iiii. legatꝰ missus fu
issetꝰ d tardinalib pusii in papã est elec¬
gem srarolum cui ppͣ regnũ sicilie tõtule¬
zat dehellaturus intraret ⁊ plexio fat¬
tũ Regie¬

Expanded text:
ebus X. Hic uxorem et liberos habens primum fuit famosus advocatus et regis Francie consciliarius, deinde mortua uxore propter vitam bonam et scientiam laudabilem et post in Angliam propter pacis refformationem a papa Urbano quarto missus, absens a cardinalibus Perusii in papam elecgem Karolum, cui papa regnum Sicilie contulerat, debellaturus intraret, et plerique fratrum regi
Abbreviated transcription (Latin):
menfredꝰ in patr imoniũ ecclesie mise¬
rat per cruce signatos fugauit. comiti
proui̾tie srarolo fratri regis francie Reg¬
num sicilie ut a maufredo detentore eurs
lemens .iiii. nat prouĩci ¶ sepelit¬
alis de uilla sct̃i egidii. sed̾ anñ ii.¬

Expanded text:
m in patrimonium Ecclesie immiserat, per crucesignatos fugavit. Comiti Provincie Karolo, fratri regis Francie, regnum Sicilie, ut a Manfredo detentore eius lemens IIII., nacione Prouincialis de villa Sancti Egidii, sedit annis II
Abbreviated transcription (Latin):
patis orientalib ⁊ cyudelit̾ subcictis in
Suo agnmna se diuidentes hungariã
⁊ polomiã intraiuer̃t ubi campestri bel¬
rie dux colomanꝰ ⁊ pannonia ⁊ poloma
nobilis dux flesie henuicus occiditur
Reliquum uulgus tam in uiris ꝙͣ in
mulieribz quos muemire potuer̃t in ore
gladii exterminantes sic terras illas
Sinẽ utprefame uasida matres pueroꝵ
suoꝵ carnib uesterent᷑ ⁊ pleriq puluẽ
cuuisd̃ montis pro farina uterent᷑ Ip̃iꝰ¬
quinq milici hom suffocant᷑. Nlam
Unus maxiniꝰ mons se diuidens cib aliĩ
montib per plura miliaria cuiusdam
uallis

Expanded text:
patis orientalibus et crudeliter subiectis, in duo agmina se dividentes, Ungariam et Poloniam intraverunt, ubi campestri belrie dux Colomanus in Panonia nobilis dux Celetie, Henricus occiditur et reliquus vero vulgus tam in viris quam in mulieribus quos invenire potuerunt in ore gladii esterminaverunt. et sic terras illas, dinem, ut pre fame valida matres puerorum suorum carnibus vescerentur et plerique pulvere cuiusdam montis pro farina uterentur. Alquinque milia hominum suffocantur. Nam unus maximus mons se dividens ab aliis montibus, per plura miliaria cuiusdam vallis
Abbreviated transcription (Latin):
exiliens de mauu eoꝵ euaisit. demũ exerci¬
tum congregans beneuentũ obsedit qua cap¬
ta ossa beati bartholomei ut dicit᷑ iñ aspor¬
S eo in breui uita exempto preciosus the¬
saurus ibi Remansit usq in hodiernum

Expanded text:
 exercitum congregans Beneuentum obsedit captoque beati  Bartholomei ossa inde asporsed eo in brevi vita exempto preciosus thesaurus ibi remansit. Nam
Abbreviated transcription (Latin):
In medio ecclesie aꝑuit os euis. In uoce euange¬
lica ad diuina preconia. Et impleuit illum sp̾i¬
le spectet solem iusticie. Et stolam glorie induit eũ.

Expanded text:
In medio Ecclesiae, etc. In voce evangelica, Ad divina praeconia. Et implevit illum Spilae, Solem spectet Justitiae. Et stola gloriae, etc.
Abbreviated transcription (Latin):
ut sub honore tiuĩ has ẽpulas liceat caꝑe. Ce si¬
ne dulce nichil domine nec iuuat ore quid appe¬
tere poculani prius atq cibos xpiste tuus fauor

Expanded text:
ut sub honore tui Has epulas liceat capere. Te sine dulce nihil, Domine: Nec juvat ore quid appetere, Pocula ni prius, atque cibos, Christe, tuus favor
Abbreviated transcription (Latin):
est gratia suauis misericordia mirabilis in gloria.
Cibãuit illum pane uite ⁊ intellectus. Oum supra
pectus domini reciunberet altissimi. Et aqua sapien¬
totum orbem celestib irrigaret dogmatib. Et fir¬

Expanded text:
est gratia, Suavis misericordia, Mirabilis in gloria. Cibavit illum pane, etc. Dum supra pectus Domini Recumberet altissimi. Et aqua sapienTotum orbem coelestibus Irrigaret dogmatibus. Et fir
Abbreviated transcription (Latin):
ra die turma festiua dat preconia. Mariã¬
concrepando symphonia nectare̾a. Mũndi domi¬
na que est sola castissĩma. uirginum regina. Sã

Expanded text:
ra die turma festiva dat praeconia, Mariaconcrepando symphonia nectarea. Mundi Domina, quae est sola castissima virginum Regina. Sa
Abbreviated transcription (Latin):
go serena. Benedicta tu in mulierib. Que pepe¬
risti pacem hominib. et angelis gloriam. Et be¬
nedictus fructus uentris tui. Qui coheredes ut

Expanded text:
 mecum! Benedicta tu in mulieribus, que peperisti pacem hominibus et angelis gloriam! Et benedictus fructus ventris tui, qui, coheredes ut
Abbreviated transcription (Latin):
plena fies maria. Noua efferens gaudia
celo terre nati ꝑ exordia. Intra cui uteri clau¬
stra portas qui gubernant eterna. Onn ia

Expanded text:
plena fies, Maria. Nova offerens gaudia sancto plena nati per exordia. Intra tui uteri claustra regnat, qui gubernat aethera Omnia
Abbreviated transcription (Latin):
uitonet ecclesie ꝓpter iohannis merita hec re¬
met saluberrime spiritus sancti carmine quã
bona. ut ꝑcipiat gaudia conditoris ꝑhennia. Et

Expanded text:
tonet Ecclesiae, Propter Joannis merita Haec rebat saluberrime Spiritus sancti carmine, Quam rcipiat gaudia Conditoris perennia: Et
Abbreviated transcription (Latin):
niut̃ Q nazarene dux bethlem uerbum patris
quem parcus alui uirginalis ꝓtulit adesto
nostris xpiste iam sollempniis festumq no¬
strum rex serenus aspice. p̃ Quoniam ipsiꝰ

Expanded text:
IUM. O Nazarene, lux Bethlem, Verbum Patris, Quem partus alvi virginalis protulit, Adesto castis, Christe, parcimoniis, Festumque nostrum rex serenus aspice, 311
Abbreviated transcription (Latin):
embͥs. Toniza affrica: natł sancti felicis in hu-¬
ius sollempnitate quẽdam psalmum beatus augusti.¬
nus uidetur exponere ad ppłm. In oriente ciuitate the¬
opoli: sc̃orum decem mr̃m. qui sub sarracenis passi le¬
guntur ingestis scõꝵ quadraginta. In frigia: sc̃i artici.

Expanded text:
e 6. Toniza Africae, natalis sancti Felicis. In hujus solemnitate quemdam psalmum beatus Augustinus videtur exponere ad populum. In Oriente civitate Theopoli, sanctorum decem martyrum, qui sub Sarracenis passi leguntur in gestis sanctorum quadraginta. In Frigia, sancti Attici.
Abbreviated transcription (Latin):
.xu. kł uinii.In egypto sancti dioscori lectoris. in quẽ
preses multa & uaria tormenta exercuit. ita ut un¬
gues eius effoderet & lampadibus eius latera inflã¬
maret: sed celestis luminis fulgore territi cecicler t
manstri N ouissime laminis artentib adiuistum mar¬
qreuum consummauit. Ip̃o clie saneti felicas ep̃re cui
apud si ellectensem urbem sub maxinuiano imperato¬
sp balmam martẏris adeptus est.

Expanded text:
. In Aegypto, sancti Dioscori lectoris, in quem praeses multa et varia tormenta exercuit, ita ut ungues ejus effoderet et lampadibus ejus latera inflammaret, sed coelestis luminis fulgore territi ceciderunt ministri, novissime laminis ardentibus adustus martyrium consummavit. Ipso die, sancti Felicis episcopi, qui apud Spellatensem urbem, sub Maximiano imperatore, palmam martyrii adeptus est.
Abbreviated transcription (Latin):
ui. kł̃ iunii In tuscia. sancti torpetis mr̃is. Hic magnus
in officio neronis cesaris primo fuit. sed postea ꝓ xp̃i
fide iubente eodem a lapis ceditur. uerberib duitis¬
sime afficitur. ac bestiis deuorandus traditur. sed
minime leditur. Tandem uero decollatõne martyn¬
um suum tercio kalendas maias compleuit. sed ta¬
men enis festiuitas celebrius hic recolitur. Ciuuita¬
te niueduno: sanctorum eraclii. pauli. aquilini.

Expanded text:
. Die 17. In Tuscia, sancti Torpetis martyris. Hic magnus in officio Neronis Caesaris primo fuit; sed postea pro fide Christi, jubente eodem, alapis caeditur, verberibus diutissime afficitur, ac bestiis devorandus traditur, sed minime laeditur; tandem vero decollatione martyrium suum III Kal. Maias complevit. Sed tamen ejus festivitas celebrius hic recolitur. Civitate Niveduno, sanctorum Eraclii, Pauli, Aquilini,
Abbreviated transcription (Latin):
post apłim petrum cum texisset eccliam aumis dnode¬
cia petsecutione domitiam marcetio coronatus est
ten. eoins saneti marcellim pontifiars. qui enn. de¬
ciam uoisem annis ⁊ mensibus quatuor rerisset ad
siodae lario ꝙ fide xp̃i cũ clandio. cicino ⁊ antonino
aosse densnratus est. quo tempore furt magna ner¬
sauitis. ita ut intra unum mensem deccm ⁊ septem
senlia coronarentur. Monasterio centula: sc̃i ricbarii¬

Expanded text:
post apostolum Petrum, cum rexisset Ecclesiam annis duodecim, persecutione Domitiani martyrio coronatus est. Item Romae, sancti Marcellini pontificis, qui cum Ecclesiam novem annis et mensibus quatuor rexisset, a Diocletiano pro fide Christi cum Claudio, Cirino et Antonino capite truncatus est. Quo tempore fuit magna persecutio, ita ut intra unum mensem, decem et septem millia coronarentur. Monasterio Centula  Bouillar
Abbreviated transcription (Latin):
Apud uideam ysaie ꝓpħe qui sectus in du¬
as pardes occubuit. sepultus que est. sub quercu io¬
gel iuxta transitum aquarum. Item octaue apłor
⁊ primus beati pauli apłi ingressus in urbem roma
anno sccło neronis imperii. Rome. natł sancti tran¬
quillini mr̃is. Qui dum ad confessionem beati pall

Expanded text:
Apud Judeam, Isaiae prophetae, qui sectus in duas partes occubuit, sepultusque est sub quercu Rogel, juxta transitum aquarum. Item Octavae apostolorum et primus beati apostoli Pauli ingressus in urbem Romam, anno secundo Neronis imperii. Romae, natalis sancti Tranquillini martyris, qui dum ad beati Paul
Abbreviated transcription (Latin):
r apud anthiochiam passio beati ypoliti mr̃is
qui nouati scismate aliquantulum deceptus operante
gra xpisti correctus. ad caritatem eccłie rediit pro qua
⁊ in qua illustre martyrium consummauit. Iherosolimiᷤᷤ
rauit. quia multa xp̃o perpessus ultimo in pace uitam
finuit. Ip̃o die passio sancti flauiani mr̃is. Malbodio

Expanded text:
Apud Antiochiam passio S. Hippolyti, qui novato Novati schismate aliquantulum deceptus, operante gratia Christi correctus, ad charitatem Ecclesiae rediit. Pro qua et in qua, postea illustre martyrium consummavit. Hierosolymis drant, quia multa pro Christo perpessus, ultimo in pace vitam finivit. Ipso die, passio sancti Flaviani martyris. Malbodio
Abbreviated transcription (Latin):
ut apłici. ⁊ dmni sapientia adornati. Cunis tantum
sudi ⁊ amoris erga uerbum dei fuit. ut etiam ad p¬
quandum xp̃i enuangłium omnibus gentibus crie
honentis ultimis se cessib recondunrrfidei es deuo¬
tionis calore profectus sit. Rome sanctorum mian.
nchostrati. claudii. castoris. uictorini. Simproniani.
Quos fabianis uidex per decem dies. niiis & blan¬
ditius agens: cum in nullo penitus posset commo¬
uere. uussit eos tercio torqueri: ac postea in mare

Expanded text:
tolici et omni sapientia adornati. Cui tantum studii et amoris erga verbum Dei fuit, ut etiam ad praedicandum Christi Evangelium omnibus gentibus quae in Orientis ultimis secessibus reconduntur, fidei et detionis calore profectus sit. Romae, sanctorum martyrum Nicostrati, Claudii, Castorii, Victorini, Simphroniani, quos Fabianus judex per decem dies minis et blanditiis agens, cum in nullo penitus posset commovere, jussit eos tertio torqueri, ac postea in mare
Abbreviated transcription (Latin):
fr̃m. ex quibus priorem tam dui iussit astasius comes
plumbatis cecli. quo usq exalaret sp̃m. Sequentem uͦ
fustibus cesum capite truncari. horum sepulera sc̃s
ambrosius domino reuelante repperit & ita in corrup¬
ta corpora eorum ac si eodem die fuissent interempti.
Apud rauennam. sancti ursicini mr̃is qui sub iudice
paulino post nimia tormenta in confessione domini im¬
mobilis permanens. capitis abscisione martyrium com

Expanded text:
fratrum, ex quibus priorem tam diu jussit Astasius comes plumbatis caedi, quousque exhalaret spiritum: sequentem vero fustibus caesum, capite truncari. Horum sepulcra sanctus Ambrosius Domino revelante reperit, et ita incorrupta eorum corpora, ac si eodem die fuissent interempti. Apud Ravennam, sancti Ursicini martyris, qui sub judice Paulino, post nimia tormenta, in confessione Domini immobilis permanens, capitis abscisione martyrium com
Abbreviated transcription (Latin):
ledicere. Non enim ut aduersariis: sed ut amitis scripsi¬
mus. Nes inuecti sumus in eos qui peccant. sed ne pec
cent monemus. seq in illis tantum sed & innos ip̃os
ceu uidices fuimus. uolentesq festutam de oculo alte¬
tiuis tollere de nr̃o prius trabem eiciamus. Nullum le¬
minem specialiter meus sermo pulsauit. Generalis dẽ
uitiis: disputatio est. S qui michi irasci uoluerit:¬

Expanded text:
ledicere. Non enim ut adversariis, sed ut amicis scripsiledicere. Non enim ut adversariis, sed ut amicis scripsimus. Nec invecti sumus in eos qucent, monuimus. neque in illos tantum, sed et in nos ipsos seueri iudices fuimus uolentesque festucam de oculo alterius tollere nostram prius trabem eiecimus. nullum laeminem specialiter meus sermo pulsauit: generalis de uitiis disputatio est. qui mihi irasci uoluerit
Abbreviated transcription (Latin):
dispensatores domorum alienarum atq uillarum quo¬
modo esse possint clerici. qui ꝓprias iubentur condemp¬
nere facultates: Amico rapere quippiam furtum est.
eccłiam fraudare sacrilegium est. Accepisse pauperib
erogandum. & esurientib plurimis. uel cautum esse
uelle uel tumidum. aut quod apertissimi sceleris est.
ex inde aliquid subtrahere: omnium predonum cru¬
delitatem superat. Alter forme torquetur. & tu udi¬
cas qm̃ uentri eius satis sit: Aut diuide statim qd̃
accipis. aut si timidus dispensator es: dimitte largi¬
tori ut sua ip̃e distribuat. Nolo. sub occasione mea:
sactulus tuus plemis sit. Nemo mea melius me
seruare potest. Ip̃e est optimus dispensator qui ni¬
nichil scribendum fuit. ne hominum iudicium su¬
biremus. quod tu facere uoluisti. aut scribens nos¬
se aduersum nos cunctorum maledicorum tela esse
torquenda. Quos obsecro ut quiescant. & desinant ma¬

Expanded text:
dispensatores domorum alienarum atque villarum, quodispensatores domorum alienarum atque villarum, quomodo esse possunt clerici, qui proprias jubentur contemnere facultates? Amico rapere quippiam furtum est, ecclesiam fraudare sacrilegium est. Accepisse pauperibus erogandum, et esurientibus plurimis, vel cautum esse velle vel timidum, aut quod apertissimi sceleris est aliquid exinde subtrahere, omnium praedonum crudelitatem superat. Alter fame torquetur, et tu judicas, quantum ventri ejus satis sit. Aut divide statim quod acceperis: aut, si timidus dispensator es, dimitte largitorem, ut sua ipse distribuat. Nolo, sub occasione mea, sacculus tuus plenus sit. Nemo mea melius me servare potest. Ipse est optimus dispensator, qui ninihil scribendum fuit, ne hominum judicium subiremus, quod tu facere prohibuisti: aut scribentes nosse, adversum nos cunctorum maledicorum tela esse torquenda. Quos obsecro ut quiescant et desinant ma
Abbreviated transcription (Latin):
frẽm tuum loquebaris detrahendo. & adũsum filium
matris tue ponebas scandalum & cetera. Parce a de¬
tractione lingue. custodi sermones tuos. & scito quia
cuncta que de aliis loqueris tua sententia iudicaris
⁊ in his ipse deprehendendus eris. que in aliis arguebas
Neq uero illa iusta est excusatio ͤ ferentibus aliis in¬
iuriam facere non possum. Nemo in uito auditori: li¬
stos seruare: s & linguam. Nunquam de mulierum
formis disputes nec quid in cuiusquam domo agatur.
alia domus ꝑ de nouerit. Omnium xp̃ianorum do¬
mos: quasi ꝓprias ama. facilius contempnitur clericus:
qui sepe uocatur ad prandium. & non recusat. Nunꝙͣ
petentes: raro accipiamus rogati. Beatus est magis da¬
re. quam accipere. Nescio quo enim modo etiam ipse
qui deprecatur ut tribuat: cum acceperis uiliorem te
indicat. Et nurum imodum. si eum rogantem con¬
tempseris : plus te potius ueneratur. Procuratores atꝙ

Expanded text:
fratrem tuum loquebaris detrahendo, et adversus filium fratrem tuum loquebaris detrahendo, et adversus filium matris tuae ponebas scandalum , etc. Parce a detractione linguae, custodi sermones tuos, et scito quia cuncta quae de aliis loqueris, tua sententia judicaris: et in his ipse deprehendendus eris, quae in aliis arguebas. Neque vero illa justa est excusatio: Referentibus aliis injuriam facere non possum. Nemo invito auditori listos servare, sed et linguam. Nunquam de mulierum formis disputes, nec quid in cujusquam domo agatur, alia domus per te noverit. Omnium christianorum domos quasi proprias ama. Facilius contemnitur clericus, qui saepe vocatur ad prandium et non recusat. Nunquam petentes, raro accipiamus rogati. Beatius enim est magis dare quam accipere. Nescio enim quomodo etiam ipse qui deprecatur ut tribuat, cum acceperis, viliorem te judicat. Et mirum in modum, si eum rogantem contempseris, plus te posterius veneratur. Procuratores atque
Abbreviated transcription (Latin):
rum: ne rectum iter precum tuarum. frangat aura po¬
pularis. Nolo te dilatare fimbrias & ostentui habere fila¬
steria. & conscientia repugnante pharisaica ambitio¬
ne circundari. Inde pandet euuangelium: inde crux &
ꝓpb̾e. fidelis mecum lector: intelligis quid taceam &
quid magis tacendo loquar. T ot regule quot species
ĩ corde gestare: dominum habere fautorem non aspe¬
stus hominum. Uis scire quales queret dominus or¬
natus: habeto iusticiam. prudentiam. temperantiam.
fortitudinem. his celi plagis includere. hec te quadri¬
ga uelut aurigam xp̃i ad metã concitum ferat. Ni¬
chil hoc monili preciosius: nichil hac geminarum ua¬
rietate distinctuis. Ex omni parte decoraris atq prote¬
geris. Et ornamento tibi sunt. & munimini. Gemme
llertunt᷑ inscuta. Caue quoq ne aut linguam aut au¬
res habeas prurientes. id est ne aut ipse aliis detrahas.
ant alios audias detrahentes. Sedens inquit adu̾sus

Expanded text:
rum, ne rectum iter precum tuarum frangat aura porum, ne rectum iter precum tuarum frangat aura popularis. Nolo te dilatare fimbrias, et ostentui habere phylacteria, et conscientia repugnante, pharisaica ambitione circumdari. Inde pendet Evangelium, inde lex et prophetae. Fidelis mecum lector intelligis quid taceam et quid magis tacendo loquar. Tot te regulae, quot species in corde gestare? Deum habere fautorem, non aspectus hominum? Vis scire quales Dominus quaerat ornatus? Habeto justitiam, prudentiam, temperantiam, fortitudinem. His coeli plagis includere, quae te quadriga velut aurigam Christi, ad metam concita ferat. Nihil hoc monili pretiosius, nihil hac gemmarum varietate distinctius. Ex omni parte decoraris, cingeris atque protegeris: et ornamento tibi sunt et munimini: gemmae vertuntur in scuta. Cave quoque, aut linguam, aut aures habeas prurientaut alios audiat detrahentes. Sedens, inquit, adversus
Abbreviated transcription (Latin):
lestias quasdam difficultatesq ciborum querere: Cari¬
cas. piper. nuces. palmarum fructus. similam. mel. p̾i¬
statia. tot ortorum cultura uexatur. ut cibario non
uescamur pane. Audio preterea quosdam contra rerũ
hominumq naturam aquam non bibere. nec uesci
pane. sed sorbiti unculas delicatas & contrita olera be¬
non habet. ⁊ omnes pane ⁊ aqua uiuimus quasi pu¬
blicum & commune ieinium non putatur. Caue
ne hominum rumusculis aucuperis: ne in offensa
dei. ppłorum laudem commutes. Si adhuc inquit
apss hominbus placerem. xp̃i seruus non essem. Desi¬
nit placere hominib. ⁊ seruus factus est xp̃i. Per bonã
& malam famam. a dextris & a sinistris. xp̃i miles gra¬
ditur. Nlec laude extollitur nec uituperatione frangit᷑.
Non cliuitiis tumet. non contrabitur paupertate: et
leta contempnit ⁊ tristia. Per diem sol non urit eum:
neq luna per noctem. Nolo te orare in angulis platea¬

Expanded text:
lestias quasdam difficultatesque ciborum quaerere, carilestias quasdam difficultatesque ciborum quaerere, caricas, piper, nuces, palmarum fructus, similam, mel, pistacia? Tot hortorum cultura vexatur, ut cibario non vescamur pane. Audio praeterea quosdam contra rerum hominumque naturam, aquam non bibere, nec vesci pane, sed sorbitiunculas delicatas, et contrita olera, beiam non habet, et omnes pane et aqua vivimus, publicum et commune jejunium non putatur. Cave ne hominum rumusculos aucuperis, ne in offensam Dei populorum laudem commutes. Si adhuc, inquit Apostolus, hominibus placerem, Christi servus non essem . Desiit placere hominibus, et servus factus est Christi. Per bonam et malam famam, a dextris et a sinistris Christi miles graditur: nec laude extollitur, nec vituperatione frangitur: non divitiis tumet, non contrahitur paupertate: et laeta contemnit et tristia. Per diem sol non urit eum, neque luna per noctem. Nolo te orare in angulis platea
Abbreviated transcription (Latin):
succo. aut cum faui decoquuntur in dulce. & barbaram
potionem aut palmarum fructus exprimuntur in li¬
quorem: coctisq frugib aqua pinguior coloratur. Quic¬
quid inebriat: & statum mentis euertit: fuge similiter
ut uinum. Nec hoc dico. quod dei creatura a nobis dãp¬
netur. Siquidem & dominus uini potator est appellatꝰ.
& thimotheo dolenti stomachum modica uini sorbitio
relaxata est. Sed modus pro etatis & ualitudins. pro
corporum qualitate exigitur in por tando. Qd̃ si absꝙ ui¬
no arcleo & adolescentis inflaminor calore. & tenuato¬
sanguine suculento. ualidoq sum corpore. libenter ca¬
uebo poculum in quo suspitio uenem est. Pulchre di¬
citur apud grecos sed nescio utrum apud nos eque re¬
sonet. Pinguis uenter non gignit sensum tenuem.
Tantum tibi ieiuniorum impone quantum ferre po
tes. Sint tibi ieuinia. pura. casta.simplicia. moderata
& non superstitiosa. Quid prodest oleo non uesci ꝙ mo¬

Expanded text:
succo, aut cum favi decoquuntur in dulcem et barbaram succo, aut cum favi decoquuntur in dulcem et barbaram potionem, aut palmarum fructus exprimuntur in liquorem, coctisque frugibus, atque pinguior coloratur. Quidquid inebriat, et statum mentis evertit, fuge similiter ut vinum. Nec hoc dico quod Dei creatura a nobis damnetur. Si quidem et Dominus vini potator est appellatus : et Timotheo dolenti stomachum vini modica sorbitio relaxata est . Sed modum pro aetatis et valetudinis, et corporum qualitate exigimus in potando. Quod si absque vi ardeo adulescentia et inflammor calore sanguinis et suculento ualidoque sum corpore, libenter carebo poculo, in quo suspicio ueneni est. pulchre dicitur apud Graecos, sed nescio, utrum apud nos aeque resonet: \'pinguis uenter non gignit sensum tenuem\'. Tantum tibi ieiuniorum inpone, quantum ferre tes. Sint tibi jejunia pura, casta, simplicia, moderata, et non superstitiosa. Quid prodest oleo non vesci, et mo
Abbreviated transcription (Latin):
milites excubare. Iudicemq prouintie. melius uis apud
te prandere. quam in palatio. Qd̃ si obtenderis facere
te hec. ut roges pro miseris atq subiectis. iudex scłi plus
deferet clerico continenti quam diuiti: & magis sancti¬
tatem tuam ueneratur quam opes. aut si talis est. qui
non audiat clericos nisi inter filias. libenter carebo hu¬
iscemodi beneficio. Et xp̃m rogabo pro uidice qui ma¬
gis potest & cicius subuenire. Melius enim est confide¬
re in domino: quam confidere in homine. Melius est
sperare in domino: quam sperare in principib. Nunꝙͣ
uinum redoleas. ne audias illud philosophi. hoc non
est osculum porrigere s propinare. Umolentos sacerdo¬
tes. ⁊ apłs dampnat. ⁊ uetus lex prohibet. Qui altari
seruiunt. uinum & siceram non bibant. Sicera hebreo
sermone omnis potio nuncupatur. qua in ebriari po-¬
test: siue illa que fermento conficitur. siue pomorum

Expanded text:
milites excubare: judicemque provinciae melius apud milites excubare: judicemque provinciae melius apud te prandere quam in palatio. Quod si obtenderis facere te haec, ut roges pro miseris atque subjectis, judex saeculi plus defert clerico continenti quam diviti, et magis sanctitatem tuam venerabitur quam opes. Aut si talis est qui non audiat clericos nisi inter phialas, libenter carebo hujuscemodi beneficio, et Christum rogabo pro judice, qui magis potest et citius subvenire. Melius est enim confidere in Domino quam confidere in homine. Melius est sperare in Domino quam sperare in principibus. Nunquam vinum redoleas, ne audias illud philosophi: Hoc non est osculum porrigere, sed vinum propinare. Vinolentos sacerdotes et Apostolus damnat , et vetus lex prohibet. Qui altario serviunt, vinum et siceram non bibant . Sicera, Hebraeo sermone, omnis potio nuncupatur quae inebriare potest, sive illa quae frumento conficitur, sive pomorum
Abbreviated transcription (Latin):
nes. Alius in eccłia oculus est. alius lingua. alius mqͣ¬
nus. alius pes. auris uenter & cetera. Lege paulum
ciunt. nec rusticus & simplex frater idõ se sc̃m putet.
si nichil nouerit. Nec peritus & eloquens lingua: existi¬
met sanctitatem. Multoq melius est. eduobus inperfe¬
ctis. rusticitatem habere sanctam: quam eloquentiam
peccatricem. Multi edificant parietes: & columpnas
eccłie substernunt. Marmora nitent auro: splendent lo¬
quaria geminis. Altare distinguitur. & ministrorum xͥ
nulla electio est. Nunc uero portemus crucem xp̃i: et
diuitias lutum putemus. Quid miramur qđ xp̃c uocat
iniquum mammona. quid suspicimus. & amamius. qd̾
petrus se non habere testatur: Conuiu̾a tibi detestan¬
da sunt scłarium : maxime horum qui honorib tument.
Curpe ẽ añ fore ᷤᷤ sacerdotes domini crucifixi & pauperis.
ꝙ qui cibo quoq uescebatur alieno. lictores consulum ⁊

Expanded text:
nes. Alius in Ecclesia oculus est, alius lingua, alius manes. Alius in Ecclesia oculus est, alius lingua, alius manus, alius pes, auris, venter et caetera. Lege Pauli Eciunt. Nec rusticus tamen et simplex frater ideo se sanctum putet si nihil noverit, nec peritus et eloquens lingua aestimet sanctitatem: multoque melius est e duobus imperfectis rusticitatem habere sanctam quam eloquentiam peccatricem. Multi aedificant parietes, et columnas ecclesiae substruunt, marmora nitent, auro splendent laquearia, gemmis altare distinguitur, et ministrorum Christi nulla electio est. Nunc vero portemus crucem Christi, et divitias lutum putabimus. Quid miramur quod Christus vocat iniquum mammona ? quid suspicimus et amamus, quod Petrus se non habere testatur Act. III? Convivia tibi detestanda sunt saecularium, maxime horum qui honoribus tument. Turpe est ante fores sacerdotis Christi crucifixi et pauperis, et qui cibo quoque vescebatur alieno, lictores consulum et