comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Nunc cumdicta eis bellum coribantibus asper
Samnitis marsusq leui sudore gerebat
Nunc mastigo foris oleoq & gẏmnadis arte
Vnctis pugilibus miles pugnabat &ruscis
Nec p&aso insignis poterat lace demone capta
Mercurius seruare suas declade palestras
Appenninicolam peditem cybeleius hostis
Congres su excipiens asiam defendere &idam
Qui potuit cogente acies in prelia gallo
Idalias nisi forte rosas laurum citharo edi
Vatis silui colue calamos arcumq puellue
Dedere seruitio calcataq sacradomare
Difficilis operis fuit inmensi quuelaboris
Fluctibus actiacis signum symphonia belli
Aegipto dederat clangebatbucina contra
nstar erant tenuis cumbue fragilisque faseli¬
nter turrita memfitia rostra liburnar
Nilpotuit serapis deus & latrator anubis
Stirpis iuleȩ ductore exercitus ardens
Preualuit gelido quem miserat algidus axe
Nonarmata uenus nontunc clipeata minerua
Uenere auxilio nondiuum degener ordo

Expanded text:
num cum Dictaeis bellum Corybantibus asper num cum Dictaeis bellum Corybantibus asper Samnitis Marsusque levi sudore gerebat? num mastigophoris oleoque et gymnadis arte unctis pugilibus miles pugnabat Etruscus? nec petaso insignis poterat Lacedaemone capta Mercurius servare suas de clade palaestras. Appenninicolam peditem Cybeleius hostis congressu excipiens Asiam defendere et Idam qui potuit cogente acies in proelia Gallo? Idalias nisi forte rosas, laurum citharoedi vatis, silvicolae calamos arcumque puellae dedere servitio calcataque sacra domare difficilis operis fuit inmensique laboris. fluctibus Actiacis signum symphonia belli Aegypto dederat, clangebat bucina contra. institerant tenues cumbae fragilesque phaseli inter turritas Memphitica rostra Liburnas: nil potuit Serapis deus et latrator Anubis. stirpis Iuleae ductore exercitus ardens praevaluit, gelido quem miserat Algidus axe. non armata Venus, non tunc clipeata Minerva venere auxilio, non divum degener ordo
Abbreviated transcription (Latin):
Isis nilicolas rhodios cytherea reliquit
Venatrix effesum uirgo mars dedidit hebrum
Distituit thebas bromius con cessit & ipsa
Iuno suos frigus seruire ne potibus a fros
Etquam subiectis dominam dea gentibus esse
iqua fata sinant iam tum tenditq fou& que
Lus sit romuleis ad dictam uiuere frenis
Perfidia nedm̃ indigenum cecidere to turbes
Distructeque iacent ipsis prodentibus arue
Opi&as osancta fides traduxit alum nos
Maiestas infida locos &creditur istis
Numinibus quitrans fugio meruere sacrari
Inuoluit seruaresuos luctata que multum
Religio infestas temptauit pellere tur mas
Romanis obnixa globis sed fortiorillam
Uirtus luctifico camporum inpuluere fregit
Immoita est armis &uribus indigaueri
Uicta suꝑsuuo est &inanem gloria fugit
Sednec difficilis fuit aut satis ardua genti
Hate ad procinctus uictoria frangere inertes
Molliaq omnigenum collainclinare deorum

Expanded text:
Isis Nilicolas, Rhodios Cytherea reliquit, Isis Nilicolas, Rhodios Cytherea reliquit, venatrix Ephesum virgo, Mars dedidit Hebrum, destituit Thebas Bromius, concessit et ipsa Iuno suos Phrygiis servire nepotibus Afros, et quam subiectis dominam dea gentibus esse, si qua fata sinant, iam tum tenditque fovetque iussit Romuleis addictam vivere frenis. perfidiane deum indigenum cecidere tot urbes, destructaeque iacent ipsis prodentibus arae? o pietas, o sancta fides! traduxit alumnos maiestas infida locos, et creditur istis numinibus quae transfugio meruere sacrari! an voluit servare suos luctataque multum religio infestas temptavit pellere turmas Romanis obnixa globis, sed fortior illam virtus luctifico camporum in pulvere fregit? immo ita est, armis et viribus indiga veri victa superstitio est et inanem gloria fugit. sed nec difficilis fuit aut satis ardua genti natae ad procinctus victoria frangere inertes molliaque omnigenum colla inclinare deorum.
Abbreviated transcription (Latin):
Quisq putat fatoesse locum sciat omniparentem
Nos sedm̃ nulliuetitum fatalibus astris
Nec mathesis prue scripto aliquopia uotarepelli
Spirat enim maiora animus seq altius effert
Sideribus transitq uias & nubila fati
Etmomenta premit pedibus quicecumq putantur
Finge propositam natali tempore sortem.
Hucades omne hominum genus huc conairrite &urbes.
Lux immensa uocat factorem Noscite uestrum.
Libera secta pat& nilsunt fatalia uelsi.
Sunt aliqua opposito uanescunt irrita xp̃o¬
Ac cedit utilitas quaemaxime homini deuͦsasserit
Nam cumratio omnis in operto sit underectius quam
Memoria atq documentis rerum secundarũ cognitio
uenit Numinum.
Sed multi duxeredei perprospera romam.
Quos colit obmeritum magnis donatac trium fis.
Ergo agebellatris quaeuis subiecerit ede
Euro pam libiamq tibi dic nomina diuum
Iuppiter uter&ȩ domi neris pallas ut argis
Cynthius ut delfis tribuerant omine dextro.

Expanded text:
quisque putat fato esse locum, sciat omniparentem quisque putat fato esse locum, sciat omniparentem nosse Deum nulli vetitum fatalibus astris, nec mathesis praescripto aliquo pia vota repelli. spirat enim maiora animus seque altius effert sideribus transitque vias et nubila fati, et momenta premit pedibus, quaecumque putantur figere propositam natali tempore sortem, huc ades, omne hominum genus, huc concurrite et urbes: lux inmensa vocat, factorem noscite vestrum! libera secta patet: nil sunt fatalia: vel si sunt aliqua, opposito vanescunt irrita Accedit utilitas quae maxime homini deos adserit. Nam, cum ratio omnis in operto sit, unde rectius quam de memoria atque documentis rerum secundarum cognitio uenit numinum? sed multi duxere dei per prospera Romam, quos colit ob meritum magnis donata triumphis, ergo age, bellatrix, quae vis subiecerit, ede, Europam Libyamque tibi; dic nomina divum. Iuppiter ut Cretae domineris, Pallas ut Argis, Cynthius ut Delphis, tribuerunt omine dextro.
Abbreviated transcription (Latin):
Ceudis t& cuius stellesit fraxinus ortu
Frutaque summum conscender& ardua culmen
Deniq nulla hominum resest nulla actio mundi
Cui non fatalem memorent in cumbere sortem
Quuequia constituunt dicant curcondita sit lex
Bis sex in tabulis aut cur rubrica min&ur
Quuepro ib& peccare reos quos ferrea fata
Cogunt ad facinus &ineui tabile mergunt
Quin & uellea digunt prauum insinuantia uotum
Neliceat miseris u&ũtum committere nolle
Cedite sipudor est gladiumq. retundite uestrum
Aspera nilmeritos poenis plectantia iura
Antrum carcereum dis soluite corpora sub quo
gminis in nocui fato peccante tenis
Nemonocens si fata regunt quod iuuitur acfit
Immonocens quicum que uolens quod non lic& aud&
Alterutrum quia uelle suumest nec fata reatum
Inponunt homini sedfit reus ipse suopte
Ingenio placitumq nefas & factarependit
Impia supplicus merito non sorte ꝑemptus

Expanded text:
ceu distet cuius stellae sit fraxinus ortu ceu distet cuius stellae sit fraxinus ortu eruta, quae summum conscenderet ardua culmen, denique nulla hominum res est, nulla actio mundi, cui non fatalem memorent incumbere sortem. quae quia constituunt, dicant cur condita sit lex bis sex in tabulis aut cur rubrica minetur, quae prohibet peccare reos, quos ferrea fata cogunt ad facinus et inevitabile mergunt. quin et velle adigunt pravum insinuantia votum, ne liceat miseris vetitum committere nolle. cedite, si pudor est, gladiumque retundite vestrum, aspera nil meritos poenis plectentia iura; antrum carcereum dissolvite, corpora sub quo agminis innocui fato peccante tenetis. nemo nocens, si fata regunt quod vivitur ac fit: immo nocens quicumque volens quod non licet audet, alterutrum quia velle suum est nec fata reatum inponunt homini, sed fit reus ipse suopte arbitrio, placitumque nefas et facta rependit inpia suppliciis merito non sorte peremptus.
Abbreviated transcription (Latin):
Quodsitot rerumgra dibus totiens uariatis
Consiliis aegre tandem peruenit adillud
Quod prob& ac sc̃o reuerentia publica seru&
Foede re quid dubitat diuina agnoscere iura
Ignora prius sibim& tandemq retecta
ratemur iam non dubitat iam sub dita xp̃o
Seruit romadõ cultus ex osa priores
Romam dico uiros quem mentem credimus urbis
Nongenium cuius frus tra simulatur imago
Quanquam cur genium romȩ mihi fingitis unum
Cumportis domibus thermis stabulis soleatis
Assignares uos genios ꝑ que omnia membra
Urbis perque locus geniorum milia multa
Fingere nepropria uac& angulus ullus ab umbra
Restat ut & fatum similis dementia cunctis
Aedibus in ponat paries utquisq sub astro
Fundatus structusq. suo quas orte maner&
Quando autem ruer& primis acceperit horis
Ad scribunt saxis laceris male fortia fila
Tectorumq. trabes fusis pendere rotatis
Credunt adque ipsis tribuunt degretati gillis

Expanded text:
quod si tot rerum gradibus totiens variatis quod si tot rerum gradibus totiens variatis consiliis aegre tandem pervenit ad illud quod probet ac sancto reverentia publica servet foedere, quid dubitat divina agnoscere iura ignorata prius sibimet tandemque refecta? gratemur, iam non dubitat; nam subdita Christo servit Roma Deo cultus exosa priores. Romam dico viros, quos mentem credimus urbis, non genium, cuius frustra simulatur imago, quamquam cur genium Romae mihi fingitis unum, cum portis, domibus, thermis, stabulis soleatis adsignare suos genios perque omnia membra urbis perque locos geniorum milia multa fingere, ne propria vacet angulus ullus ab umbra? restat ut et fatum similis dementia cunctis aedibus inponat, paries ut quisque sub astro fundatus structusque suo, qua sorte maneret, quando autem rueret, primis acceperit horis, adscribunt saxis Lachesis male fortia fila, tectorumque trabes fusis pendere rotatis credunt, atque ipsis tribuunt decreta tigillis,
Abbreviated transcription (Latin):
Imperi quae regnandi for& equa potestas
Regius exortam iam tunc habuit sictus urbem
Nonsine grandȩuis curarum in parte locatis
Mosproceres des tirpes enum tractas se uidemus
Clauum consilii plebeias inde cateruas
Conlatas patribus mixtim dicionibus uequis
Imperitas se diubelloq & pace regendis
Consule nobilitas uiguit plebs sisa tribuno est
Displicit hic subito status & bisquina creantur
Summorum procerum fastigia quos duo deni
Circum stant fascessimul &suaquemq securis
Rursus segeminis reddit duc toribus omnis
Publicares & consulibus dat concedere fastos
Vltima sangiu neus turbauit sacecula trium uir
Fluctibus his olim fatum geniusue animus ue
Pub licus errauit tandem de prendere rectum
Doctus iter caput augustum di demate cinxit
Appellans patrem patriue populi atque senatus
Rectorem quimilicie sit ductor &idem
Dictator censor quebonus morumq magister
Lutor opum iundex scelerum largitor onorum

Expanded text:
imperii, quae regnandi foret aequa potestas. imperii, quae regnandi foret aequa potestas. regius exortam iam tunc habuit status urbem non sine grandaevis curarum in parte locatis. mox proceres de stirpe senum tractasse videmus . clavum consilii; plebeias inde catervas conlatas patribus mixtim dicionibus aequis imperitasse diu belloque et pace regendis. consule nobilitas viguit, plebs fisa tribuno est. displicet hic subito status et bis quina creantur summorum procerum fastigia, quos duodeni circumstant fasces simul et sua quemque securis. rursus se geminis reddit ductoribus omnis publica res et consulibus dat condere fastos. ultima sanguineus turbavit saecla triumvir. fluctibus his olim fatum geniusve animusve publicus erravit; tandem deprendere rectum doctus iter caput augustum diademate cinxit appellans patrem patriae, populi atque senatus rectorem, qui militiae sit ductor et idem dictator censorque bonus morumque magister, tutor opum, vindex scelerum, largitor honorum.
Abbreviated transcription (Latin):
oepit adhuc parue primum sein fundere romue
luxit abuberibus nemorosa inualle lupinis
Infantesq aluit dumnascitur ipsegemellos
Ancum uul turibus uolitans ignota perauras
Umbra repentina traxit denube figuram
Culminibus summis sed& anpenetralia seruat
Instituit mores &iura forensia condit
An castrorum &iam fossis interuenit acres
Cogita darma uiros litusci& urg& in hos tem
quuequis non uideat sapientum digna cachinno
ingamus tamenesse aliquam que talia cur &
Ombram siue animam perquam res publica fatum
Huserit &calidis arum&ur tota medullis
Cur nonhȩc eadem dereligione colenda
Consultat cur non sus pectat liber acuelum
Cursibi pere scriptum non commutabile fatum
Ut captiua putat genesis cur uincula fingit
Cuitam noll& lic& quod tunc uoluisse licebat
Erroresq abolere suos acflec tere sensus¬
ic septingentis errauit circiter annis
ubrica que & semꝑ dubitans quue forma placer&

Expanded text:
coepit adhuc parvae primum se infundere Romae? coepit adhuc parvae primum se infundere Romae? fluxit ab uberibus nemorosa in valle lupinis infantesque aluit, dum nascitur ipse, gemellos? an cum vulturibus volitans ignota per auras umbra repentinam traxit de nube figuram? culminibus summis sedet, an penetralia servat? instituit mores et iura forensia condit, an castrorum etiam fossis intervenit, acres cogit ad arma viros, lituis ciet, urget in hostem? quae quis non videat sapientum digna cachinno? fingamus tamen esse aliquam, quae talia curet, umbram sive animam, per quam respublica fatum hauserit et calidis animetur tota medullis. cur non haec eadem de religione colenda consultat? cur non suspectat libera caelum? cur sibi praescriptum non commutabile fatum ut captiva putat? genesis cur vincula fingit? cui iam nolle licet quod tunc voluisse licebat, erroresque abolere suos ac flectere sensus. sic septingentis erravit circiter annis lubricaque et semper dubitans quae forma placeret
Abbreviated transcription (Latin):
Varios custodes urbibus. mens diuina distribuit
Vt animȩ nascentibus. It apopulis fatales genu
diui duntur
amprimum quisit genius uelquis status illi
Conp&at ignoro quid possit &unde oriatur
Spiritus in formis sine corpore formaue & ulla
Sit species & qui sapiat quue munera cur&
Contra animas hominum uenis uitalibus intus
Sic interfusas intellego sanguis ut ex his
Accipiat motumq leuem tenerumq uaporem
Vnde pererratis ueg&& precordia membris
Frigida suc cendat rig&arida dura reliex&
Sic hominis uitam sibi temperat atq gubernat
Ui uidamens quamtu ficto conponere temptas
Moe rorum genio quinus camest nec fuit umquam
Quin&cor poribus uersat mensuuia regendis
Summum consilium fida ut tacula nudis
Inuallidisq. par& m&uenda pericula uit&
Vtile prospiciat uarias agit&ur ad artes
Consult& cui sed omino submittat & orbis
Quemput& auctorem quuererum sum ma sequatur
Attuus hic urbis genius dicas uolo quan do

Expanded text:
arios custodes urbibus cultus mens diuina distribuit; ut animae nascentibus, ita populis fatales genii diuidunturam primum qui sit genius vel qui status illi conpetat ignoro, quid possit et unde oriatur, spiritus informis sine corpore formave et ulla sit species, et quid sapiat, quae munera curet, contra animas hominum venis vitalibus intus sic interfusas intellego, sanguis ut ex his accipiat motumque levem tenerumque vaporem, unde pererratis vegetet praecordia membris, frigida succcndat, riget arida, dura relaxet. sic hominis vitam sibi temperat atque gubernat vivida mens, quam tu ficto conponere temptas murorum 1 genio, qui nusquam est nec fuit umquam, quin et corporibus versat mens viva regendis summum consilium, fida ut tutacula nudis invalidisque paret, metuenda pericula vitet, utile prospiciat, varias agitetur ad artes, consultet cui se domino submittat et orbis quem putet auctorem, quem rerum summa sequatur, at tuus hic urbis genius, dicas volo, quando
Abbreviated transcription (Latin):
Syrtica cornutas facies habuere tropea
Roma trium fantis quotiens ducis inclita currum
Plausibus excepit totiens altaria diuum
Addidit & spolus sibim& noua numina secit
Numina quue patrus cum menibus eruta nullum
Pruesidium potuere sius afferre sacellis
Cernis utanti quis emper uestigia moris
Cres sibus incertis uariue titubas se probentur
Adsciscendo deos maioribus in conpertos
Beque peregrina subreligione dicasse
Decritus seruas se suos quod cumque sacrorumest
Exultat externumq inimicam uenit in urbem
rustra igitur solitis praua obseruatio in heres
Nonest mos patrius quem diligis in proba non est
Sed sollers orator ait fataliter urbem
Sortitam quonam genio proprium exigat ueuum
uncus nam populis seu moenibus inditurinquit
ut fatum aut genius nos trarum more animarũ
Quice subdis parili subeunt nouacor pora sorte

Expanded text:
Syrtica cornutas facies habuere tropaea. Syrtica cornutas facies habuere tropaea. Roma triumphantis quotiens ducis inclyta currum plausibus excepit, totiens altaria divum addidit et spoliis sibimet nova numina fecit— numina, quae patriis cum moenibus eruta nullum praesidium potuere suis adferre sacellis! cernis ut antiqui semper vestigia moris gressibus incertis varie titubasse probentur adsciscendo deos maioribus inconpertos, seque peregrina sub religione dicasse, nec ritus servasse suos? quodcumque sacrorum est exulat externumque inimicam venit in urbem, frustra igitur solitis, prava observatio, inhaeres: non est mos patrius, quem diligis, inproba, non est. sed sollers orator ait fataliter urbem sortitam quonam genio proprium exigat aevum. cunctis nam populis seu moenibus inditur, inquit, ‘aut fatum aut genius nostrarum more animarum, quae sub disparili subeunt nova corpora sorte
Abbreviated transcription (Latin):
Quanquam sitantus amorest &cura u&urti
Moris &aprisco pac& haut discedere ritu
Extat inantiquis exemplum nobilebibris
Iamtunc diluuii sub tempore uel prius uni
Inseruis sedõ gentem que prima recentes
In coluit terras uacuoq habitabit in orbo
Undegenus ducit nr̃ȩ porrecte propago
Stirpis &indigene pi&atis iuira reformat
Sed quia romanis loquimur decultibus ipsum
Sangiunis hec torei populum probo tempore longo
Honmultos coluis sedeos rarirq sacellis
Contentum paucas posuis se in collibus arar
Innumeros post deinde deos uirtute sub actir
Vrbibus &daris peperit sibi roma trium phys
Inter fumantes templorum armata ruinas
Pex terauictoris simulacra hostilia cepit
Et captiua domum uenerans ceu numina uexit
Hoc signum rapuit bimaris distrage corinthi
Illud ab incensis in pracedam sumpsit athenis
Quas dam uicta dedit capatis deo patra cannii
Feffigies quas dam domitis ammonis harenis

Expanded text:
quamquam, si tantus amor est et cura vetusti quamquam, si tantus amor est et cura vetusti moris et a prisco placet haud discedere ritu, exstat in antiquis exemplum nobile libris, iam tunc diluvii sub tempore vel prius uni inservisse Deo gentem quae prima recentes incoluit terras vacuoque habitavit in orbe; unde genus ducit nostrae porrecta propago stirpis et indigenae pietatis iura reformat, sed quia Romanis loquimur de cultibus, ipsum sanguinis Hectorei populum probo tempore longo non multos coluisse deos rarisque sacellis contentum paucas posuisse in collibus aras. innumeros post deinde deos virtute subactis urbibus et claris peperit sibi Roma triumphis; inter fumantes templorum armata ruinas dextera victoris simulacra hostilia cepit et captiva domum venerans ceu numina vexit, hoc signum rapuit bimaris de strage Corinthi, illud ab incensis in praedam sumpsit Athenis, quasdam victa dedit capitis Cleopatra canini effigies, quasdam domitis Hammonis harenis
Abbreviated transcription (Latin):
Pr&eritos que habiur cultudamnare recenti
Faudemus compertum aliquid tandemq retectum
Q uodlatut tardis semper processibus aucta
Crescit uita hominis & longo proficit usu
Sic ueui mortalis hab& semobilis hordo
Sic uariat natura uices in fantia repit
Enfirmus titubat puerigressusq animusq
Sanguine precalido feru& neruosa iuuenta¬
H ox stabilita uenit maturi roboris u&as
Vltima consiliis melior seduiribus aegra
Corpore suc cumbit mentem purgata senectus
Hisgenus humanum ꝑ dissona tempora duxit
Curriculis ueuum mutabile sichebes inter
Primitias mersumq soloceu quadrupes egit
Mox tenerum docili ingenio iamq artibus. aptum
Noscendis uaria rerum nouitate politum est
Inde tumens uitus calidos ad oleuit inannor
Donec de cocto solida r& robore uires
Tempus adest utiam sapiat diuina serene
Mentis consilio uiuacius abdita sollers
Quuerere &perne tandem inuigila raesaluti

Expanded text:
praeteritosque habitus cultu damnare recenti, praeteritosque habitus cultu damnare recenti, gaudemus conpertum aliquid tandemque retectum, quod latuit; tardis semper processibus aucta crescit vita hominis et longo proficit usu. sic aevi mortalis habet se mobilis ordo, sic variat natura vices: infantia repit, infirmus titubat pueri gressusque animusque, sanguine praecalido fervet nervosa iuventa, mox stabilita venit maturi roboris aetas; ultima consiliis melior, sed viribus aegra, corpore subcumbit mentem purgata senectus. his genus humanum per dissona tempora duxit curriculis aevum mutabile, sic hebes inter primitias mersumque solo ceu quadrupes egit; 1 mox tenerum docili ingenio iamque artibus aptum noscendis varia rerum novitate politum est; inde tumens vitiis calidos adolevit in annos, donec decocto solidaret robore vires. tempus adest ut iam sapiat divina, serenae mentis consilio vivacius abdita sollers quaerere et aeternae tandem invigilare saluti,
Abbreviated transcription (Latin):
Edommiti iamtriste fremant iterumq. ferinos
Inmores redeant atq ad sua prisca recurrant
Precipit& scythica uiuenis pi&ate iu&um
Notiuo deponte patrem sic mos fuit olim
Caedibus infantum fument saturnia sacra
Flebilibusq tiruces resonent uagitibus arae
Ipsacasas fragili texatgens romula culmo
Sictradunt habitas se remum regalia foeno
Fulcra super sternant. aut pelle libistidis urse
Cenpositam chamidem uilloso corpore gestent
Talia trina crius ductor uel tuscus habebant
Roma antiqua sibi non constat uersa per aeum
Et mutata sacris ornatu legibus armis
Multacolit quue non coluit subrege quirino
Instituit quedam melius non ulla refugit
Etmoremuariare suum non distitt & quue
ridem condiderat iura in contraria uertit
Quidmihi turitus solitos romane senator.
Obiectas cumscita patrum populiq frequenter
Instabilis placiti sententia flexa nouarit
Nunc &iam quotiens solitis decedere prodert

Expanded text:
edomiti iam triste fremant iterumque ferinos edomiti iam triste fremant iterumque ferinos in mores redeant atque ad sua prisca recurrant. praecipitet Scythica iuvenis pietate vietum votivo de ponte patrem sic mos fuit olim, caedibus infantum fument Saturnia sacra flebilibusque truces resonent vagitibus arae. ipsa casas fragili texat gens Romula culmo: sic tradunt habitasse Remum, regalia faeno fulcra supersternant aut pelle Libystidis ursae conpositam chlamydem villoso corpore gestent. talia Trinacrius ductor vel Tuscus habebant. Roma antiqua sibi non constat versa per aevum et mutata sacris, ornatu, legibus, armis. multa colit quae non coluit sub rege Quirino; instituit quaedam melius, nonnulla refugit, et morem variare suum non destitit, et quae pridem condiderat iura in contraria vertit. quid mihi tu ritus solitos, Romane senator, obiectas cum scita patrum populique frequenter instabilis placiti sententia nexa novarit? nunc etiam quotiens solitis decedere prodest
Abbreviated transcription (Latin):
Eligis & dici id patitur sapientis iccumen
Ingeniumq uiri potior mihi pris tinus est mos
Quam uia iustitiȩ pi&as quam prodita caelo
Quamq fides ueri recte quam regula sec tue
a&as auctoritatem religionibus faciat. seruan¬
da est tot scłis fides. & sequendi sunt nobis paren¬
bus mundi. Nascentis in anis mos habuit. sanc te
colere ac seruare necesseest.
mne reuoluamus sua peruestigia sedum
Isq ad principium paceat damnacre gradatim
Quicquid posterius successor repperit usus
Orbe nouo nulli subigebant aruacoloni
Quid sibi ara trauolunt quid cura superflua rastri
Ilignis melius saturatur glandibus aluus
Primi hominer cuneis scindebant fis sele lignum
Dequo quat in massam feruens structura secures
Rursus & at proprium restill& uename tallum
Indu uias caese pecudes & frigida paruas
Prebebat spelunca domos redeamus ad antra
Pellibus in sutis hẏrtos sumamus amictos
Inmanes quondam populi feritate sub ac ta

Expanded text:
eligis et dici id patitur sapientis acumen eligis et dici id patitur sapientis acumen ingeniumque viri? ‘potior mihi pristinus est mos quam via iustitiae, pietas quam prodita caelo, quamque fides veri, rectae quam regula sectaeaetas auctoritatem religionibus faciat, seruanda est tot saeculis fides et sequendi sunt nobis parenbus mundi nascentis in annis mos habuit, sancte colere ac servare necesse est, omne revolvamus sua per vestigia saeclum usque ad principium, placeat damnare gradatim quidquid posterius successor repperit usus. orbe novo nulli subigebant arva coloni: quid sibi aratra volunt? quid cura superflua rastri? ilignis melius saturatur glandibus alvus, primi homines cuneis scindebant fissile lignum: decoquat in massam fervens strictura secures rursus et ad proprium restillet vena metallum. induvias caesae pecudes et frigida parvas praebebat spelunca domos: redeamus ad antra, pellibus insutis hirtos sumamus amictus. inmanes quondam populi feritate subacta
Abbreviated transcription (Latin):
Elore pudicitiue pudor almus & atria seruat
Huec domus apta mihiẽ huec mepulcherrima sedes
Accipit &erno cuelestiq hospite digna
Nec nouus hic locus est fluxit meagloria in artus
Etlus ueradĩ ds̃ inlus trauit alum nam
Materiem corpusq parens habitabile fecit
Epse sibi placito ut possit requiescere templo
Condideram perfectum hominem spectare suꝑna
Mandaram totis conuersum sensibus in me
Rec to habitu celsoq situ & sublime tuentem
Seddes pex it humum seque inclinauit a dorbis
D iicias pepult que meum depectore numen
Restituendus erat mihi m& summissus in illum.
Spiritus ipsemeus descendit &editalimo
Uis cera diuinis uirtutibus informauit
Lamq hominem as sumptum sum mus deur indeitatem
Transtulit ac nostro docuit recalescere cultu
Ocireuelim prueceptapatris quibus auribus. hec tu
Accipias italȩ censor doctis sime gentis
Anueterem tantum morem ratione relicta

Expanded text:
flore pudicitiae pudor almus et atria servat, flore pudicitiae pudor almus et atria servat, haec domus apta mihi est, haec me pulcherrima sedes accipit, aeterno caelestique hospite digna. nec novus hic locus est; fluxit mea gloria in artus et lux vera Dei. Deus inlustravit alumnam materiem, corpusque parens habitabile fecit ipse sibi, placito ut posset requiescere templo, condideram perfectum hominem; spectare superna mandaram totis conversum sensibus in me recto habitu celsoque situ et sublime tuentem; sed despexit humum seque inclinavit ad orbis divitias pepulitque meum de pectore numen, restituendus erat mihimet; summissus in illum Spiritus ipse meus descendit et edita limo viscera divinis virtutibus informavit, iamque hominem adsumptum summus Deus in deitatem transtulit ac nostro docuit recalescere cultu.’ scire velim praecepta Patris quibus auribus haec tu accipias, Italae censor doctissime gentis. an veterem tantum morem ratione relicta
Abbreviated transcription (Latin):
Nonegeo nec participes soc osue requiro
Porio autem angelicas legiones quas mea secit
D& tera nossemeum est & que natura creatir
Subsirtat qualerq mihi seruentur adisus
Tume pr&erito meditaris numina mille
Quuesimi le: parere meis uirti ubus ut me
Peruarias partes mini as cuinulla recidi
Pars aut forma poteit quia sum subs tantia simpl&
Nec ars essequeo solis diuisio rebus
Conpositis factisq sub est menemo creauit
t scindi ualeam cunctorum conditor unus
Crede quod &xnihilo formaui pars meanon est
Quare age mortalis solimihi cons true templum
Meq unum uenerare deum cementa remit to
Et quue saxa paros secat & quepunica rupis
Quue uiridis lacedemon hab& maculosaq synna
Natiuum nemo scopuli mihi de dic& ostrum
Templis mihi mentis amo non marmoris aurea uallo
Tundamentamanent fidei structura niuali
Consurgit pi&a te nitens tegit ardua culmen
ustitia in terius spargit solapicta rubenti

Expanded text:
non egeo, nec participes sociosve requiro, non egeo, nec participes sociosve requiro, porro autem angelicas legiones, quas mea fecit dextera, nosse meum est, et quae natura creatis subsistat qualesque mihi serventur ad usus. tu me praeterito meditaris numina mille, quae simules parere meis virtutibus, ut me per varias partes minuas, cui nulla recidi pars aut forma potest, quia sum substantia simplex, nec pars esse queo. solis divisio rebus conpositis factisque subest; me nemo creavit, ut scindi valeam cunctorum conditor unus. crede, quod ex nihilo formavi, pars mea non est. quare age, mortalis, soli mihi construe templum, meque unum venerare Deum. caementa remitto, et quae saxa Paros secat et quae Punica rupis, quae viridis Lacedaemon habet maculosaque Synna; nativum nemo scopuli mihi dedicet ostrum, templum mentis amo, non marmoris: aurea in illo fundamenta manent fidei; structura nivali consurgit pietate nitens, tegit ardua culmen iustitia, interius spargit sola picta rubenti
Abbreviated transcription (Latin):
Nonperitura de hinc quacumq insorte ma nebit
Interea dum mixta uig& subs tantia inunum
Sit memor auctoris proprii uener&ur &or&
Aartificem sum missa suum non condidit alter
Halientis animȩ figmentum &cor poris alter
Necbona prue sentis uitue numerosa gubernant
Numina non alius segetes & spicea farra
Suppeditat dr̃ ast alius dat mustariccemis
Purpureumq graui fundit de palmite sucum
Ipse ego sum urides oleas pinguescere bacir
Qui facio graia quas pallicde fingitis ortas
Et quilu cinas tribuo nascentibus horas
Duplex legemea per mutua federa sexur
Signereamat subolem generisq propagine gaud&
Quemuos lasciius uiolatis amoribus ignem
tstupra uestra deae ueneris pr&exitis umbra
Vnus ego elementa rego nec mole laboris
Vt miser infirmus uealiquis flagilis uefatigor
Fux inmensa mihiest & non resolubilis a&ar
Sensibus &uestris haud intellecta uetustas
Indeminis teris ad tot moderamina mundi

Expanded text:
non peritura dehinc quacumque in sorte manebit, non peritura dehinc quacumque in sorte manebit, interea, dum mixta viget substantia in unum, sit memor auctoris proprii, veneretur et oret artificem submissa suum. non condidit alter halantis animae figmentum et corporis alter, nec bona praesentis vitae numerosa gubernant numina; non alius segetes et spicea farra subpeditat deus ast 1 alius dat musta racemis purpureumque gravi fundit de palmite sucum, ipse ego sum, virides oleas pinguescere bacis qui facio, Graia quas Pallade fingitis ortas, et qui Lucinas tribuo nascentibus horas, duplex lege mea per mutua foedera sexus gignere amat subolem generisque propagine gaudet; quem vos lascivis violatis amoribus ignem et stupra vestra deae veneris praetexitis umbra, unus ego elementa rego, nec mole laboris, ut miser infirmusve aliquis fragilisve, fatigor. lux inmensa mihi est et non resolubilis aetas sensibus et vestris haud intellecta vetustas. inde ministeriis ad tot moderamina mundi
Abbreviated transcription (Latin):
Ipse incorporeus acspirituus sator unus
Quin & corporibus parilis consortia poene
Decernam pos sum qm̃ renouare fauillas
Antiquam in faciem nec des peranda potestas.
Cui potui formare nouum reparabo peremptum
Nondesunt exempla meae uirtutis in ipsis
Seminibus natura doc& reuires cere cuncta
Postobitum sic cantur enim pereunte iugore
Quouixere prius tunc sicca &mortua sulcis
Aut foueis mandata latent & more sepulchri
Obruta de tumulis rediuiuo germinae surgunt
Numquid nosse potes uel coniectare quis is tud
Tam solers opifex struat aut quueius agat intus
Niluos omiseri physicorum docmata fallant
Enego gignendi dominus ac restuendi
Quodperut fluxit que potens arentia quueque
Inueteres formas aut flore aut fronde reduco
Idque ipsum quandoq homini facturus in ani
Surgat ut excinere structura quepris tina constet
Quccemihi pro meritis uel pertormenta rependat
Crimina uel sum me uirtutis in arcecorus c&

Expanded text:
ipse incorporeus ac spirituum sator unus. ipse incorporeus ac spirituum sator unus. quin et corporibus parilis consortia poenae decernam, possum quoniam renovare favillas antiquam in faciem, nec desperanda potestas: qui potui formare novum, reparabo peremptum. non desunt exempla meae virtutis in ipsis seminibus: natura docet revirescere cuncta post obitum, siccantur enim pereunte vigore quo vixere prius: tunc sicca et mortua sulcis aut foveis mandata latent et more sepulcri obruta de tumulis redivivo germine surgunt. numquid nosse potes, vel coniectare, quis istud tam sollers opifex struat aut quae vis agat intus? nil vos, o miseri, physicorum dogmata fallant. en ego gignendi Dominus ac restituendi quod periit Auxitque potens, arentia quaeque in veteres formas aut flore aut fronde reduco; idque ipsum quandoque homini facturus, inani surgat ut ex cinere structuraque pristina constet, quae mihi pro meritis vel per tormenta rependat crimina vel summae virtutis in arce coruscet
Abbreviated transcription (Latin):
N ec poterit superes se meum postfunera quic quam
Quis mihi regnator caeli quis conditor orbis
Quis ds̃ autquȩ iam merito metuenda potestas
Iboper inpuras feruente libidine luxos
Incestabotoros sacrum calcabo. pudorem
Inficiabor habens aliquod sinetes te propinqui
Depositum tenues auidus spoliabo clienter
Longeuam perimam magico canta mine matrem
Tardatanus dominum dilata morte secundom
N ec formido malum falluntur publica iura
Lexarmata sed & sed nescit crimenopertum
Aut si respateat iudex congumpitur auro
Rara reos iusta percellit poena securi
Sedquid ego hec meditor reuocat ds̃ ecce seuera
Maiertate minax negat interitura meorum
Permortem momenta operum non occid& inquid
Interior quis pirat homo lu& ille perenne
Supplicium quod subiecto s malerexerit artus
Nec mihi difficile est liquidam circumda reflammis
Haturam quamuis ꝑ flabilis illa feratur
M ore nothi capiam tamen & tormenta adhibebo

Expanded text:
nec poterit superesse meum post funera quidquam, nec poterit superesse meum post funera quidquam, quis mihi regnator caeli, quis conditor orbis, quis Deus aut quae iam merito metuenda potestas? ibo per inpuros fervente libidine luxus, incestabo toros, sacrum calcabo pudorem, infitiabor habens aliquod sine teste propinqui depositum, tenues avidus spoliabo clientes, longaevam perimam magico cantamine matrem tardat anus dominum dilata morte secundum nec formido malum, falluntur publica iura; lex armata sedet, sed nescit crimen opertum; aut, si res pateat, iudex corrumpitur auro. rara reos iusta percellit poena securi, sed quid ego haec meditor? revocat Deus ecce severa maiestate minax, negat interitura meorum per mortem monumenta operum. non occidet, inquit, ‘interior qui spirat homo; luet ille perennc supplicium quod subiectos male rexerit artus, nec mihi difficile est liquidam circumdare flammis naturam; quamvis perflabilis illa feratur more noti, capiam tamen et tormenta adhibebo
Abbreviated transcription (Latin):
Mollibus aclentis nexa &captiua prematur
Luc tandum summis conatibus inter acerba
Sec tandum uirtutis iter nesua uia fluxue
Conditionis amet nimium necongerat aurum
Neuarios lapidum cupide spectare colores
Ambitiosa uelit nese popularibus auris
Ostent& pulc hroq in flatatum escat honore
Nenatale solum patru neguigera ruris
Tendat & externos animum diffundat in agros
Etnecorporeis addicat sensibus omne
Quo diuil aut quod agit nepreserat utile usto
Spemq in me omnem statuat num quam peritura
Quue lederolo igoq die meadona traenda
Huec igitur spondente deo qui fortis &acer
Uirtutisq capax breuequidq ꝑ ennibus in se
Pr&ulerit i el quid sapiens potiora pucarit
Faudia membrorum quamiue pre miamentis
Non ne hominem ac pecudem distataa separat una
Quocibona quadrupedum antcoculos iitar̃ ego contra
Spero quod ex trauciem longumseruatur in ȩuum
Namsitota mihi cumcorpore uita peribit

Expanded text:
mollibus ac lentis nexa et captiva prematur. mollibus ac lentis nexa et captiva prematur. luctandum summis conatibus, inter acerba sectandum virtutis iter, ne suavia fluxae condicionis amet, nimium ne congerat aurum, ne varios lapidum cupide spectare colores ambitiosa velit, ne se popularibus auris ostentet pulchroque inflata tumescat honore, ne natale solum, patrii ne iugera ruris tendat et externos animum diffundat in agros, et ne corporeis addicat sensibus omne quod vult aut quod agit, ne praeferat utile iusto, spemque in me omnem statuat numquam peritura quae dedero, longoque die mea dona trahenda.’ haec igitur spondente Deo quis fortis et acer virtutisque capax breve quidque perennibus in se praetulerit? vel quis sapiens potiora putarit gaudia membrorum quam vivae praemia mentis? nonne hominem ac pecudem distantia separat una, quod bona quadrupedum ante oculos sita sunt, ego contra spero quod extra aciem longum servatur in aevum? nam si tota mihi cum corpore vita peribit
Abbreviated transcription (Latin):
Dirabonis se erata pus tenebrosa serenis
Qiuc quid obire potest fugiatis censeo quic quid
Naturae ratione capit uitium atq senescit
Pronihilo innihilum quia sunt reditura puteis
Cuncta equidem quegignit humus que contin& ipse
Principio institui nitido quein ignia mundo
Orname itadedi speciosa qr esemina finxi
Sedtamenes semodom uolui parcisq fruenda
Moribus in dulsi quantum moribundus &eger
Corporis ac uitȩ iolucris sibi poscer& usus
Non ut cartus homostudus &ir niter . rdenr
Ducer& omnebonu. positum in iulcedine rerum
Et specie tei ui quas.re.e teninore uis si
Atq euum statui sub quo generisa probarem
Pectorane terpens nonexercita uirtus
Roo ir iner rum gerer& sine laude palestre
Inlecebrosu e. an sapor est &: istiferhorum
Quedum pre tereunt miro oblectamine mentes
Inplicitas cunc tasq tenent iuncenda uoluptas
Elaqueanda animicons tantia ner&ĩnaclis

Expanded text:
dira bonis, scelerata piis, tenebrosa serenis. dira bonis, scelerata piis, tenebrosa serenis. quidquid obire potest fugiatis censeo, quidquid naturae ratione capit vitium atque senescit pro nihilo, in nihilum quia sunt reditura, putetis, cuncta equidem quae gignit humus, quae continet, ipse principio institui nitidoque insignia mundo ornamenta dedi speciosaque semina finxi. sed tamen esse modum volui parcisque fruenda moribus indulsi, quantum moribundus et aeger corporis ac vitae volucris sibi posceret usus; non ut captus homo studiis et inaniter ardens duceret omne bonum positum in dulcedine rerum et specie tenui quas currere tempore iussi; atque aevum statui, sub quo generosa probarem pectora, ne torpens et non exercita virtus robur enervatum gereret sine laude palaestrae. 1 inlecebrosus enim sapor est et pestifer horum, quae, dum praetereunt, miro oblectamine mentes inplicitas vinctasque tenent, vincenda voluptas, elaqueanda animi constantia, ne retinaclis
Abbreviated transcription (Latin):
Innihilum pereamq breuem post luminis usum
Muneris auctores ipso demunere pendas
A&erna &ernus tribuit mortalia confert
Mor talis diuina deus peritura caducur
Omniaque tempus peragit quȩque exitus aufert
Milia sunt breuitante sui nec digna perenni
Largitore cui propria est opulentia numquam
Desinere idq hominidare quod non desinat umquam
Namsicorruptum corrumpendum uedeus quid
Prestat habetq nihil quod sit preciosius istis
Pauper & infirmus & sum mo in dignus honore
Et non omni potens &inanis numinis um braest
Iacratione sides sapienter conicit immo.
Nondubitat uerum essed eum qui quod sumus & quod
Viuimus in lesus semperfore simereamur
Nosi perare iub& celestia siplac& inquit
Scandere terrenas animo depellite curas
Namquantum subiecta situ tellus iac & infra
Duuditurq ab humo conuexi regia caeli
Tamtum ur̃a meis distant mundana futuris

Expanded text:
in nihilum pereamque brevem post luminis usum. in nihilum pereamque brevem post luminis usum. muneris auctorem 1 ipso de munere pendas: aeterna aeternus tribuit, mortalia confert mortalis, divina Deus, peritura caducus. omnia quae tempus peragit quaeque exitus aufert vilia sunt brevitate sui, nec digna perenni largitore, cui propria est opulentia numquam desinere idque homini dare quod non desinat umquam. nam si corruptum corrumpendumve Deus quid praestat habetque nihil quod sit pretiosius istis, pauper et infirmus et summo indignus honore et non omnipotens sed inanis numinis umbra est. hac ratione Fides sapienter conicit, immo non dubitat verum esse Deum, qui quod sumus et quod vivimus inlaesum semper fore, si mereamur, nos sperare iubet. caelestia si placet, inquit, ‘scandere, terrenas animo depellite curas, nam quantum subiecta situ tellus iacet infra dividiturque ab humo convexi regia caeli, tantum vestra meis distant mundana futuris,
Abbreviated transcription (Latin):
Sedquis it qualisq deus diuersa secuti
Quuerimus adqueiuiis longedis tantibus unum
Emus adoc cultum suus est moscuiq genti
Perquoditer properans eat adtam grande profundũ
His tam magnificis tantaq fluentibus arte
Respondit uelsola fides dictissima primum
Pandere uestibulum uerae ad penetralia sec te
Namcumdiuinis agimus derebus & illum
Quiuel principio caruit uel sine carebit
uique chao anterior suerit mundum quecrearit
Coniectare animo contendimus exiguaest uis
Humani ingenu tantoque angusta labori
Quippeminor natura aciem si intendere temptem
Acrius acpenetrare dei secreta supremi
Quis dubit& uicto fragilem las sescere uisu
Uimq. fatigate mentis sub pectore paruo
Turbari in ualidisq hebetem suc cumbere curis
Sed facilis fidei uia prouocat omni potentem
Credere quibona nontantum presentia donat
Seduentura &iam longisq intermina seclis
Promittit ne totus eamresolutus in ane

Expanded text:
sed qui sit qualisque Deus, diversa secuti sed qui sit qualisque Deus, diversa secuti quaerimus atque viis longe distantibus unum imus ad occultum, suus est mos cuique genti, per quod iter properans eat ad tam grande profundum.’ his» tam magnificis tantaque fluentibus arte respondit vel sola Fides doctissima primum pandere vestibulum verae ad penetralia sectae, nam cum divinis agimus de rebus et illum, qui vel principio caruit vel fine carebit quique chao anterior fuerit mundumque crearit, coniectare animo contendimus, exigua est vis humani ingenii tantoque angusta labori, quippe minor natura aciem si intendere temptet acrius ac penetrare Dei secreta supremi, quis dubitet victo fragilem lassescere visu vimque fatigatae mentis sub pectore parvo turbari invalidisque hebetem subcumbcre curis? sed facilis fidei via provocat omnipotentem credere qui bona non tantum praesentia donat, sed ventura etiam longisque intermina saeclis promittit, ne totus eam resolutus inane
Abbreviated transcription (Latin):
Sedsuper astra &iam media seruabitur aede
Talia principibus dicta inter fantibus ille
Pro sequitur magnisq. tubam concentibus inflat
Allegat morem ueterem nildul cius esse
Affirmat solitis populusq hominesq teneri
Lege sua sicut uariue nascentibus inquid
Contuigunt pueris anime sic urbibus affert
Horadies quesuus cum primum moenia surgunt
Aut fatum aut genium cuius modera mine regnent
Addit & arcanum rerum ueriq latebras
Prosperitate aliqua deprendi posse secundi
Perdocumenta bonisi sint feliciaquuequis
Experiendo prob& cessisse parentibus omne
Edolium semper feliciter & pede dextro
Enumerat longium temporis excitat ipsam
Erinibus albentem niueis & fronte iu&am
Orereposcentem querulu sua numina romam
Libera sum liceat proprio mibi uuere more
Et quiserit quimille meos reprehenderit annos
Uno om̃s sub solesiti uege tamur eodem
Aere communis cunctis uiuentibus aura

Expanded text:
sed super astra etiam media servabitur aede.’ sed super astra etiam media servabitur aede.’ talia principibus dicta interfantibus ille prosequitur magnisque tubam concentibus inflat; allegat morem veterem, nil dulcius esse affirmat solitis populosque hominesque teneri lege sua. sicut variae nascentibus, inquit, ‘contingunt pueris animae, sic urbibus adfert hora diesque suus, cum primum moenia surgunt, aut fatum aut genium, cuius moderamine regnent.’ addit et arcanum rerum verique latebras prosperitate aliqua deprendi posse secundi per documenta boni, si sint felicia quae quis experiendo probet: cessisse parentibus omne idolium semper feliciter et pede dextro, enumerat longi vim temporis, excitat ipsam crinibus albentem niveis et fronte vietam, ore reposcentem querulo sua numina Romam. ‘libera sum, liceat proprio mihi vivere more. ecquis erit, qui mille meos reprehenderit annos? uno omnes sub sole siti vegetamur eodem aere, communis cunctis viventibus aura.
Abbreviated transcription (Latin):
Sic unum sec tantur iter sic inania rerum
Somnia concupiunt & homerus &acerapelles
Etnuma cognatumq uolunt pigmenta camenȩ
I dola conualuit fallendi trina potertas
Hicecsi nonita sunt edatur cursa crauobis
Extabulis cerisq po&ica fabula prestat
Curbere cynciacus perdit truncata sacerdos
Inguinacum pulchrum poesis cas trauerit attin
Cur &iam templo triuue lucisq sacratis
Cornipedes arcentur equi cum musa pudicum
Raptarit iuuenem uolucri perlitora curru
Idque &iam pariestibi uersicolorus adumbr&
Desine sipudorest gentilis in eptia tandem
Resincor poreas simulatis fingere membris
Desin& terga hominis plumis obducere frus tra
Fertur auis mulier magnusq eadem dea ultor
Vis decorar&uum distissima roma senatum
Suspende exuuias armis & sanguine captas
ongerecaesorum iuictrix diade mata regum
Frange repulsorum foeda ornamenta deorum
Tunc tibi nonterris tantum uictoria parta

Expanded text:
sic unum sectantur iter, sic inania rerum sic unum sectantur iter, sic inania rerum 1 somnia concipiunt et Homerus et acer Apelles et Numa, cognatumque volunt pigmenta, Camenae, idola, convaluit fallendi trina potestas. haec si non ita sunt, edatur, cur sacra vobis ex tabulis cerisque poetica fabula praestat? cur Berecyntiacus perdit truncata sacerdos inguina, cum pulchrum poesis castraverit Attin? cur etiam templo Triviae lucisque sacratis cornipedes arcentur equi, cum Musa pudicum raptarit iuvenem volucri per litora curru, idque etiam paries tibi versicolorus adumbret? desine, si pudor est, gentilis ineptia, tandem res incorporeas simulatis fingere membris, desine terga hominis plumis obducere: frustra fertur avis mulier magnusque eadem dea vultur. vis decorare tuum, ditissima Roma, senatum? suspende exuvias armis et sanguine captas, congere caesorum victrix diademata regum, frange repulsorum foeda ornamenta deorum: tunc tibi non terris tantum victoria parta
Abbreviated transcription (Latin):
Sed quibus illa modis quasitratione uocanda
Nouimus hac primum pueros pater imbuit arte.
Hanc genitore suo dicit puer ipse magis tro
Non aris. non farre mole. uictori felix
Nisanimi excellens ardor uolentia cura
anc tribiunt dirum tractandis robur in armis
Quuefide fuerint bellantibus aurea quam uis
Marmoreo intemplo rutilas uictoria pennas
Explic& & multis surgat formata talentis
Non aderit uersisq offensa uidebitur hastis
Quidmiles propriis diffisus uiribus aptas
Inrita femineue tibim& solatia formae
Humquam pennigeram legio ferrata puellam
Vidit anhelantem reger & quae tela iurorum
Nec nudo suspensa pedertro fioq recineta
Nec tumidar flui tanter uiuestita papillas
Aut uos pictorum docuit manus assimulatis
Lure p&arum numen conponere monstris
Aut lepida &uertro sumpsit pictura sacello
Quoducrus imitata notis ceraq liquenti
Ducer& infaciem socuq poce matis arte
Aucta coloratis auder& iude re sucis

Expanded text:
sed quibus illa modis, qua sit ratione vocanda . novimus; hac primum pueros pater imbuit arte, hanc genitore suo didicit puer ipse magistro, non aris, non farre molae victoria felix , aspera virtus, vis animi excellens, ardor, violentia, cura hanc tribuunt, durum tractandis robur in armis, quae si defuerint bellantibus, aurea quamvis marmoreo in templo rutilas Victoria pinnas explicet et multis surgat formata talentis, non aderit, versisque offensa videbitur hastis. quid, miles, propriis diffisus viribus aptas inrita femineae tibimet solacia formae? numquam pinnigeram legio ferrata puellam vidit, anhelantum regeret quae tela virorum, nec nudo suspensa pede strophioquc recincta nec tumidas fluitante sinu vestita papillas. aut vos pictorum docuit manus adsimulatis iure poetarum numen conponere monstris, aut lepida ex vestro sumpsit pictura sacello quod variis imitata notis ceraque liquenti duceret in faciem, sociique poematis arte aucta coloratis auderet ludere fucis.
Abbreviated transcription (Latin):
Ecristas celebri deprimit ignei
Nec uictus aud& tollere uerticẽ
C ingit coronis inter ea ds̃
nã decim plex edita sexies
uirgo felix .o. nouagloria
elestis arcis nobilis in cola
Intendenr̃is conluuionibus
Uultũ gemello cũ diademate
ui pos se soli cuncti parens dedit
Castũ uł ipsũ reddere fornicẽ
Purcabor oris ꝓpiciabilis
ulgore nr̃m siiecor inpleas
N il nom pudicũ ẽ quod pia uisere
ignaris almouł pede tangere
TRŨ FRUC IUOSI ET̃I¬
EECTE TARRACONENSIS
DIACONORVM:

Expanded text:
cristas cerebri deprimit ignei cristas cerebri deprimit ignei nec victus audet tollere verticem. cingit coronis interea Deus nam decemplex edita sexies virgo felix, o nova gloria, caelestis arcis nobilis incola, intende nostris conluvionibus vultum gemello cum diademate, cui posse soli cunctiparens dedit castum vel ipsum reddere fornicem, purgabor oris propitiabilis fulgore, nostrum si iecur inpleas. nil non pudicum est quod pia visere dignaris almo tyrum, Fructuosi episcopi Tarraconensis, diaconorum