comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
barũ trium noctiũ uigilias quas & in u¬
sitato ordine decantamus. & in tenebris ꝯsũma¬
mus. exequias ẽẽ tͥduane mortis dñi. & ideo mor¬
tis eiusdẽ luctui quinte ferie uigilias attribu¬
noctemq ipsam planctui deputari. cuiꝰ me¬
dio resurgens dñs totam noctẽ ipsã cũ p̾cedñ¬
te uesꝑa uictorie sue gaudis illustrauit. Ex tẽ
namq ceptũ ẽ ut in omni sollemnitate diem
p̾cedat nox. semꝑq uesꝑa futuri diei clarita¬
te p̾fulgeat. Ut gͥ triduane mortis dm̃ triduo
pagamus exequias. noctem ferie qͥnte asciui¬
mus simul. quia miserrimi uide infami cõ¬
mertioͣ uenditꝰ fuerat dñs. Itaq qd̾ canonici
nunꝗͣ. in p̾uatis dieb. monachi neq pͥuatis
neq sollemnib unqͣm facere consuerunt. ut̾q
ordo noctur nas uigilias cum nouẽ expendit᷑
lectionib. tali ordine taliq scemate. ut parũ
aut nicħ ab officio defunctoꝵ distare uideat᷑.

Expanded text:
uas et inusitato ordine decantamus, et in tenebris consummamus, exsequias esse triduanae mortis Domini, et ideo mortis ejusdem luctui quintae feriae vigilias attribuexsequiarum planctui deputari, cujus medio resurgens Dominus, totam noctem ipsam cum praecedente vespera victoriae suae gaudiis illustravit. Extunc namque coeptum est, ut in omni solemnitate diem praecedat nox, semperque vespera futurae diei claritate praefulgeat. Ut ergo triduanae mortis Domini triduo peragamus exsequias, noctem feriae quintae ascivimus simul, quia miserrimi Judae infami commercio jam venditus fuerat Dominus. Itaque quod canonici nunquam in privatis diebus, monachi vero neque privatis neque solemnibus unquam facere consueverunt, uterque ordo vigilias cum novem expendit lectionibus, tali ordine talique schemate, ut parum aut nihil ab officio defunctorum distare videatur.
Abbreviated transcription (Latin):
nabal .i. stulti uidelicet diaboli. legatione p̃sentis
sacͥficu p̃uenit uerũ dauid .i. manu fortẽ. uel desi
one mortis agonizantẽ. rogatq pacẽ ne se ulcisca¬
tur manu sua ꝓpt̾ stultum nabal. ita ut ipsa qͦq
munera oratione sub sequit᷑. et adorans loquit᷑ sa¬
pient̾ que pacis sunt. oblationẽ ꝑficit bñdictam.
dũ benedicit᷑ loquiũ eius. et ascͥptã. dum nulla
obliuone delet᷑. & ratam. dum data remissio
pecc̃oꝵ nulla ulteriꝰ sententie mutatione c̃uellit᷑.¬

Expanded text:
Nabal, id est stulti, videlicet diaboli, legatione praesentis Nabal, id est stulti, videlicet diaboli, legatione praesentis sacrificii, praevenit Verbum David, id est manu fortem vel desionem mortis agonizantem, rogatque pacem, ne se ulciscatur manu sua propter stultum Nabal ita, ut ipsa quoqmunera oratione subsequitur et adorans loquitur sapienter quae pacis sunt, oblationem perficit benedictam, dum benedicitur eloquium ejus, et ascriptam, dum nulla oblivione deletur; et ratam, dum data remissio peccatorum, nulla ulterius sententiae mutatione convellit
Abbreviated transcription (Latin):
sequenti sic sacrã oblationẽ. quomͦ diligentem
publice salutis legationẽ. benedictam. ascͥptã.
ratam. rationabilẽ q fore deposcimus. Legatio
namq ẽ regis eiꝰ. qui cũ decẽ milib ñ ualens oc¬
currere ei qui cũ iuginti milib uenit ad se. mit¬
tens rogat que pacis sunt. Nam quia de solis
factis iustificari ñ
ualemus. corã illo qͥ
non solum de fac¬
tis. Setiam de
cogitationib rationẽ exacturus quasi cũ dupplici
ueuit exercitu. p̃sentis sacͥficii legationẽ mittentes
rogamus ea que pacis sunt. Magne enun laudis
ẽ sic legationẽ hanc ꝑagere. ut ab illo cuimntitur
mereat᷑ bñdici eloquiũ eccłiȩ. sic̃ benedixit sapi
enti dauid abigail. dicens. Benedictꝰ dñs ds̃ isrł.
et bñdictũ eloquiũ tuũ. ꝙ benedicta tu que ꝓhi¬
buisti hodie me. ne irẽ ad sanguinẽ. et ulciscerer
me mea manu. Abigail namq qͦd int̾pretat᷑ pa¬
tris mei exultatio. scilicet sc̃a eccła. qondã uxor

Expanded text:
sequenti, sic sacram oblationem, quomodo diligentem publicae salutis legationem benedictam, ascriptam, ratam, rationabilemque fore deposcimus. Legatio namque est regis ejus, « qui cum decem millibus non valens occurrere ei, qui cum viginti millibus venit ad se, mittens rogat ea quae pacis sunt . » Nam quia de solis factis justificari non valemus coram illo, qui non solum de factis, sed et de cogitationibus rationem exacturus, quasi cum duplici venit exercitu, praesentis sacrificii legationem mittentes, rogamus ea quae pacis sunt. Magnae autem laudis est, sic legationem hanc peragere, ut ab illo, cui mittitur, mereatur benedici eloquium Ecclesiae, sicut benedixit David sapienti Abigail, dicens: « Benedictus Dominus Deus Israel, et benedictum eloquium tuum et benedicta tu quae prohibuisti me hodie, ne irem ad sanguinem, et ulciscerer de manu mea . » Abigail namque, quod interpretatur patris mei exsultatio, scilicet sancta Ecclesia, quondam uxor
Abbreviated transcription (Latin):
¶de ordiNe eccłastico ab aduentu dÑi.¬
us ustiorib atq ꝓfundiorib ena¬
uigauit oratio. dum suꝑius sa¬
cramentum dñici corꝑis et san-¬
guinis ꝑtemptans potius qͣm
ꝑlustrans. nullũ fidei passa est
piculũ. satis q confidit in deo
iam adulta uel excitata fides:
quia quotienscunq ꝑ hoc ꝓfundũ nauigandum¬
fuerit: nullum alicuiꝰ obice saxi incurret naufra¬
gium. Nunc iuxta ꝓpositũ nr̃m ad ordinẽ anni.
qui circa ip̃m agitur sacramentũ ingredientes.
ipsum quo regimur scm̃ poscimus sp̃m. ut placi¬
da sui fauoris aura nr̃m implere uelum non desi-¬
nat. donec ꝓpositum opus ad aptum ꝯsũmationis
portũ ꝑducat. Quod ab aduentu dnĩ inchoantes:
pͥmum cur illud tempus sic nuncupet᷑. uel quid
hoc significet uocabulum. consulta causarũ ratio¬
ne nosse debemius

Expanded text:
DE ORDINE ECCLESIASTICO AB ADVENTU DOMAngustioribus atque profundioribus enavigavit oratio, dum superius sacramentum Dominici corporis et sanguinis pertentans potius quam perlustrans, nullum fidei passa est periculum, satisque confidit in Deo jam adulta vel exercitata fide, quia quotiescunque per hoc profundum fuerit navigandum, nullum alicujus obice saxi incurrit naufragium. Nunc juxta propositum nostrum, ad ordinem anni, qui circa ipsum agitur sacramentum, ingredientes, ipsum, quo regimur, sanctum poscimus Spiritum ut placida sui favoris aura nostrum implere velum non desinat, donec propositum opus ad optatae consummationis portum perducat. Quod ab adventu Domini inchoantes, primum cur illud tempus sic nuncupetur, vel quid hoc significetur vocabulo, consulta causarum ratione nosce debemus
Abbreviated transcription (Latin):
dinẽ expetit. instante memoria dnĩce passio¬
nis. conuersus ad altare concentu chori finito. et
omĩ eccła conticente. Hoc aũ significat ilto qͦd dñs
nr̃ ñ iam in palã ambulabat aput iud̾as. cũ cogi¬
tarent eum interficere. s abiit in regionẽ uixta
desertum in ciuitatẽ que dicit᷑ effrẽ. et ibi moraba¬
tur cum discipuł suis. Colleger̃t gͦ pontifices et
pharisei conciliũ. et dicebant. qͥd facimꝰ. uidetis qͥa
nicħ ꝓficimꝰ. ecce mundus totus pꝰ eũ abut. Et ꝓpħa¬
uit unus ex eis nomine cayphas. pontifex anniꝰ il¬
lius. qͦd expedit unũ hominẽ mori ꝑ gente. et ab
dit. qui ad hoc uenit ut pateret᷑. s hoc p̃tendebat
foris. qͦd intꝰ agebat᷑ in illoꝵ cordib. slam uere abi¬
turꝰ erat in regionẽ gentiũ pedib euũgłirantium.

Expanded text:
dinem expetit, instante memoria Dominicae passionis, conversus ad altare, concentu chori finito et omni Ecclesia conticescente. Hoc autem significat illud quod Dominus noster jam non palam ambulabat apud Judaeos, cum cogitarent eum interficere, « sed abiit in regionem juxta desertum in civitatem, quae dicitur Effrem, et ibi morabatfacimus? videtis quia nihil proficimus. Ecce mundus totus post illum abit. Et prophetavit unus ex illis, nomine Caiphas, pontifex anni illius, quod expedit, ut unus homo moriatur pro gente, et ab dit, qui ad hoc venit, ut pateretur, sed hoc praetendebat foris, quod intus agebatur in illorum cordibus. Nam vere abiturus erat in regionem gentium pedibus evangelizanti
Abbreviated transcription (Latin):
entes ꝑdid̾unt eiꝰ suauitatẽ. uidelicet om̃es here¬
tici sordib obuoluti. quos erroris stercora. fetore
pascunt. et uerba ueritatis bono odore int̾fici¬
unt. Igͥ sac̃dos post int̾iectum ut dictũ ẽ silenti¬
um. quasi post dnĩ latibulũ uocẽ leuans. ipsũ
palam uenientẽ in bethaniã. palã conuiuantẽ
et unguento delibutũ. quodammͦ rep̃sentant.
⁊ illã sacre confessionis unctionẽ sic det̾minat.
mulier illa magna que ẽ scã eccła. ut cũ angłis
⁊ pueris. qui in crastinũ obuiauerunt domino
cantantes. ramosq palmar̃ subleuantes. decan¬
s ⁊ pedes ungat dnĩ. passionẽ mortalis honu¬
nis. fidelit̾ respitiens. ad quam cum p̾dictis multȩ
turbe laudib benedictus aduenit.

Expanded text:
entes perdiderunt ejus suavitatem , videlicet omnes haereentes perdiderunt ejus suavitatem , videlicet omnes haeretici sordibus obvoluti, quos erroris stercora fetore pascunt, et verba veritatis bono odore interficiunt. Igitur sacerdos post interjectum, ut dictum est, silentium, quasi post Domini latibulum, vocem levans, ipsum palam venientem in Bethaniam, palam convivantem, et unguento delibutum quodammodo repraesentat. Et illam sacrae confessionis unctionem sic determinat mulier illa magna, quae est sancta Ecclesia, ut cum angelis et pueris, qui in crastinum obviaverunt Domino canentes, ramosque palmarum sublevantes , decansed et pedes ungat Domini, passionem mortalis hominis fideliter respiciens, ad quam cum praedictis turbae multae laudibus b
Abbreviated transcription (Latin):
ne dignam. p̾mittit salutationẽ. optans nos ꝙͦ
tales eẽ cum quib manere dñs. et apud qͦs c̃uiui¬
um facẽ dignet᷑. In mente enim tunc babere de¬
bet eccła mulierẽ illam formosam. que attulit
ad ꝯunuũ illud alabastrũ unguenti. nardi pi¬
stici p̃ciosi. et effudit suꝑ caput ipsius recũben¬
tis. & audire qͦd dicẽ incipit sac̃dos. sursũ corda.
habemus ad dñm. ut et ipsa sicut et uere mulier
unguentaria. sursũ ad ip̃am diumnitatẽ filu dei.
leuet cor suum. ⁊ illd̾ capd̾ equale d̾o patͥ fide con¬
tingens. unguento ꝑungat catholicȩ confessio¬
nis. qm̃ sacerdos subsequendo canit. grãs enĩ agẽ
laudant angłi. adorant dñationes. tremunt po¬
testates. ⁊ c̃. sumirũ ħ ẽ diuinitatis eiꝰ archanũ con¬
tingẽ. p̃cipuũ et odoriferũ suꝑ capd̃ eiꝰ effund̾e
pietatis unguentum. hoc ungentũ ex medulla
nunc odore domus eccłe repleta ẽ. s musce mori¬

Expanded text:
t salutationem, optans nos quoque tales esse, cum quibus manere Dominus, et apud quos convivium facere dignetur. In mente enim tunc habere debet Ecclesia mulierem illam formosam, quae attulit ad convivium illud « alabastrum unguenti nardi pistici pretiosi, et effudit super caput ipsius recumbentis , » et audire, quod dicere incipit sacerdos: Sursum corda, Habemus ad Dominum, ut et ipsa, sicut vere mulier unguentaria, sursum ad ipsam divinitatem Filii Dei levet cor suum, et illud caput aequale Deo Patri fide contingens, unguento perungat catholicae confessionis, quam sacerdos subsequendo canit. Gratias enim agelaudant angeli, adorant dominationes, tremunt potestates, etc. Nimirum hoc est, divinitatis ejus arcanum contingere principium, et odoriferum super caput ejus effundere pietatis unguentum. Hoc unguentum ex medulla nunc odore domus Ecclesiae repleta est, sed muscae mori
Abbreviated transcription (Latin):
bat. ecce relinquet᷑ domus ur̃a deserta. ñ in ip̃m de¬
sertum qͦd erat illi meredulitas iuideoꝵ. Sacerdos
gͦ in silentio stans. et silentec suꝑ oblatã dicens ora
conderet. nec palã apd̃ iudeos ambularet. salutare
nob̾ passionis meditabat᷑ sacramentũ. Quia uͦ iam¬
ꝑximo pascha cum multi iam ascendissent in ie¬
rosolimã. ut scĩficarent se ipsos ante pascba. et
requirerent eum dicentes. qd putatis qͥa ñ uenit
ad diem festum: Ded̾ant autẽ pontifices ⁊ phari¬
sei mandatũ. ut siquis cognouerit ubi sit. indicet.

Expanded text:
is domus vestra deserta , » non in ipsum desertum, quod erat illi incredulitas Judaeorum. Sacerdos ergo in silentio stans, et silenter super oblata dicens oraticonderet, nec palam apud Judaeos ambularet, salutare nobis passionis suae meditabatur sacramentum. Quia vero proximo jam Pascha, cum multi ascendissent in Hierosolymam ut sanctificarent seipsos ante Pascha, et requirerent eum dicentes: « Quid putatis; quia non venit ad diem festum? Dederant autem pontifices, et pharisaei mandatum, ut
Abbreviated transcription (Latin):
cha lugemus. Tractus autẽ hic de psalmo cente¬
simo ẽ pͥmo ẽ. qui rei & temꝑi ualde congruit.
Nam & titulus ad articłm temꝑis ꝑtinet. qͦ
uel in agonia factꝰ ꝓlixius orabat. sangu in eo
fudore madens. qͦd signũ erat sangui
plur uni cede martirũ effundendi.
uel quo ꝓ transgressorib exorauit di¬
cets.
pater. dĩmitte illis: ñ enĩsciunt quid
ciunt. Itemq. Pat̃ in manus tuas cõ¬
men¬
do spm̃ meum. Sic enim se habet titu lus.
Oratio pauꝑis cum anxiaret᷑. & corã dño¬
effudit precẽ suam. Paup
hic ipse ẽ. qͥ

Expanded text:
cha lugemus. Tractus autem hic de psalmo centecha lugemus. Tractus autem hic de psalmo centesimo primo est, qui rei et tempori valde congruit. Nam et titulus ad articulum temporis pertinet, quo vel in agonia factus prolixius oravit, sanguineo sudore madens , quod signum erat sanguinis plurimi caede martyrum effundendi, vel quo pro transgressoribus oravit, dicens: Pater dimitte illis; non enim sciunt quid ciunt . Itemque: Pater, in manus tuas commendo spiritum meum . Sic enim se habet titulus: Oratio pauperis, cum anxiaretur, et coram Deffunderet precem suam . Pauper hic ipse est qui,
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ fit ꝑ dies penthecostes. Causa autẽ hec ẽ quia
musicus ille qui dyxit cantauimꝰ uob̃ & ñ sal¬
tastis. lamentauimiis & ñ plorastis. cuius can¬
tationi alła quasi saltatio. lamentationi uero
graduale quasi ploratio penitentie respondet.
sicut suo loco dictum ẽ. ille inquã musicus no¬
his dieb nob̃ aufert᷑. Nam feria quarta uen¬
dit᷑. sercͣa sequenti crucifigit᷑. S die parasce¬
ue singłas lectiones. singłi tractus subseqͣnt᷑.
Hac autem die qua uendit᷑. licet tam̃ cum dis¬
cipulis adhuc habebat᷑. unus tantũ tractus ꝑ
graduali. tanqͣm imꝑfectus adhuc luctus
assumit᷑. Quod autẽ tractus lugentiũ sit. ma-¬
gisq luctui congruat. qͣm graduale. qͦd est
penitentie lamentũ. illud comꝓbat. qͦd ñ cũ
alła ut graduale. s ꝓ alła canitur his diebus.
quib mortẽ que subintrauit in mundũ ꝑ in¬
uidiam diaboli. idẽ a septuagesima usq in pas-¬

Expanded text:
quod fit per dies Pentecostes. Causa autem haec est, quia quod fit per dies Pentecostes. Causa autem haec est, quia musicus ille, qui dixit: « Cantavimus vobis et non saltastis, lamentavimus et non plorastis , » cujus cantationi alleluia, quasi saltatio, lamentationi vero graduale, quasi ploratio poenitentiae respondet, sicut suo loco jam dictum est. Ille, inquam, musicus his diebus aufertur. Nam feria quarta venditur, feria sexta sequenti crucifigitur. Sed die Parasceves singulas lectiones singuli tractus subsequuntur. Hac autem die, quia venditus, licet tamen adhuc cum discipulis habebatur, unus tantum tractus pro graduali tanquam imperfectus adhuc luctus assumitur. Quod autem tractus lugentium sit, magisque luctui congruat quam graduale, quod est poenitentiam lamentum, illud comprobat, quod non cum alleluia ut graduale, sed pro alleluia canitur his diebus, quibus mortem, quae subintravit in mundum per invidiam diaboli , id est a Septuagesima usque in Pas
Abbreviated transcription (Latin):
sunt limus. qͦd ñ ẽ substantia. quia uerũ eẽ
amiserunt. Itemq altera lectione eiusdẽ ꝓph̃e
declamata. quam ille cum eloqueret᷑ p̾uidebat
eum spũali ocło in eodem scemate. in quo nũe
ab euangłista rep̃sentat᷑. scilicet ñ habentem
speciem neq decorẽ. ascendentẽ sic̃ uirgultũ
& sicut radicẽ de terra sitienti. despectũ et no¬
uissimũ uiroꝵ. uirũ doloꝵ et scientẽ infirmi¬
tatem. uulneratũ ꝑpt̃ iniquitates nrãs. et at¬
tritum ꝓpt̾ scelera nr̃a. cum sceleratis reputa¬
tum. & ꝓ transgressorib exorantẽ. hac inqͣm
lectione p̃nuntiata. fit qͦd nunqͣm alia
die ꝑ annũ agit᷑. preter hanc feriam
quartã & magnum diẽ parasceuen. & p̃ter
salbata quatũor tempalium ieium oꝵ: scilicet
qͦd epłam ñ graduale s tractus sequit᷑. Nam p̃t̃
supradictos dies semꝑ graduale sequit᷑ epłam.
aut alła. si ratio temꝑis graduale submoueat.

Expanded text:
sunt quod non est substantia , quia verum esse sunt quod non est substantia , quia verum esse amiserunt. Itemque altera lectione ejusdem prophetae declamata, quam ille cum eloqueretur, praevidebat eum spirituali oculo in eodem schemate, in quo nunc ab evangelista repraesentatur, scilicet non habentem speciem neque decorem, ascendentem sicut virguldespectum, et novissimum virorum, virum dolorum et scientem infirmitatem, vulneratum propter iniquitates nostras, et attritum propter scelera nostra, cum sceleratis reputatum, et pro transgressoribus exorantem . Hac, inquam, lectione pronuntiata, fit quod nunquam alia die per annum agitur praeter hanc feriam quartam, et magnum diem Parasceven, et praeter Sabbata Quatuor Temporalium jejuniorum, scilicet quod Epistolam non graduale, sed tractus sequitur. Nam praeter supra dictos dies, semper graduale sequitur epistolam aut alleluia, si ratio temporis graduale submoveat,
Abbreviated transcription (Latin):
limitas ꝑcutit iudeos. Consequit᷑ enim ut ipsi mo¬
abite sint: et uere sunt. Moab qͥppe int̃pretat᷑
secutus adiunxit. uos ex patre diabolo estis. Itaq
cum dixisser qͥs ẽ iste. illo respondente atq di¬
cente. ego qui loquor iusticiã & ꝓpugnator sum
ad saluandũ: rursus int̾rogat. Quare gͦ ru-¬
brũ ẽ indumentũ tuũ. et uestim̃ta tua sic̃ cal¬
cantiũ in torculari .i. cum tu loquaris iusticiã
quare cruentatus pͣssura crucis: At ille. toreu¬
lar inquit calcaui solus. subaudit᷑ ꝑ om̃ib ut
om̃s lib̾arent᷑. His auditis eccłiȩ chorus sciens
agonẽ dñi sudorẽq sanguineũ & orationẽ ꝓse
immo suam eẽ. suas adiung̃ uoces. nec tamen
corpus cum capite suo. succinntq graduale.
Ne aũtas faciem tuam a puero tuo .i. a me qͥ
scilicet ꝓ te. uelocit᷑ exaudi me .i. resuscita me.
morans infixus sum in limo ꝓfundi qui ita

Expanded text:
lymitanos percutit Judaeos. Consequitur enim ut ipsi Molymitanos percutit Judaeos. Consequitur enim ut ipsi Moabitae sint, ut vere sunt; Moab quippe interpretatsecutus adjunxit: « Vos ex patre diabolo estis . » Itaque cum dixisset: Quis est iste, illo respondente, ac dicente: Ego, qui loquor justitiam, et propugnator sum ad salvandum , rursus interrogat: Quare ergo rubrum est indumentum tuum, et vestimenta tua sicut calcantium in torculari? Id est, cum tu loqueris justitiam, quare cruentatus es pressura crucis? At ille: Torcular, inquit, calcavi solus , subauditur pro omnibus ut omnes liberarentur. His auditis Ecclesiae chorus, sciens agonem Domini, sudoremque sanguineum et orationem pro se, imo suam esse, suas adjungit voces, nec tamen Christo, tanquam corpus cum capite suo, succinitque graduale: Ne avertas faciem tuam a puero tuo, id est a me, qui scilicet pro te, velociter exaudi me, id est resuscita me. morans infixus sum in limo profundi, qui ita
Abbreviated transcription (Latin):
to sunt. ꝓtinus ysayas ꝓpħa desid̾antissimꝰ hu¬
ius dñice passionis expectator. & preco. quasi
presens accurrit. lectoris uoce nos ad uidendũ
agonẽ illũ excitans. atq dicens. Dicite filie syon
ecce saluator tuus uenit. & addit. ecce merces
eius cum eo et opus illus coram eo. pulchre sa¬
tis breuit᷑q commendans. et opus passionis cui
intendebat. et mercedẽ głe et honoris qͦ coronã¬
dus erat ꝑ diuinitatẽ. que cũ eo est scilicet in
unius eiusdẽq unitate ꝑsone. Statimq et ip¬
se admirans illius babitum. Quis ẽ iste inquit
deis. tinctis uestib id est menbris corꝑis quȩ
sunt uestim̃ta diuinitatiᷤtincta ex pur p᷑a san-¬
guinis. Tinctis inquit uestib de bosra. Bosra
int̾pretat᷑ firma atq munita. significatq ci¬
uitatẽ ierłm. quam ipse qͥ ab illa cruentatꝰ
est dñs nr̃. suo quondã auxilio mag̃ qͣm mu¬
rorum ambitu firmauerat atq munierat. Est
autẽ ciuuitas in moab quo nomine fortit᷑ ieroso¬

Expanded text:
tae sunt, protinus Isaias propheta desiderantissimus hujus Dominicae passionis exspectator et praeco, quasi praesens accurrit, lectoris voce nos ad videndum agonem illum excitans atque dicens: Dicite, filiae Sion: Ecce Salvator tuus venit . Et addit: Ecce merces ejus cum eo, et opus illius coram illo . Pulchre satis breviterque commendans, et opus passionis, cui intendebat et mercedem gloriae vel honoris quo coronandus erat per divinitatem, quae cum eo est, scilicet in unius ejusdemque unitate personae. Statimque admirans illius habitum: Quis est, inquit, isaeis, tinctis vestibus, id est membris corporis, quae sunt vestimenta divinitatis, tincta ex purpura sanguinis, tinctis, inquit, vestibus de Bosra? Bosra interpretatur firma atque munita, significatque civitatem Jerusalem, quam ipse, qui ab illa cruentatus est Dominus, suo quondam auxilio magis quam murorum ambitu firmaverat atque munierat. Est autem civitas in Moab: quo nomine fortiter Hieroso
Abbreviated transcription (Latin):
bat. & factus ẽ sudor eius sicut gͣuite sangui¬
nis decurrentis in t̾ram. Apparuit autẽ ei an¬
głistȩ orasse referunt eũ ad patrẽ. quo indu¬
bitant̃ minorẽ scdm bumanitatẽ. in qͣ etiã
minoratꝰ ẽ paulominꝰ ab angłis. s hic disertꝰ
uitulus scilicet lucas uictimationẽ salutaris
uituli elegantiꝰ ꝓsequens. ex habitu eiꝰ in infir-¬
mitate nr̃a orantis. mag̾ admirabile mundo
& angłis et hominib prebet spectacłm. Unde
contremiscit eccła tantoꝵ mirabiliũ contem¬
platrix. et in introitu quasi attonita repenti¬
no clamore concrepat. In nomine dnĩ õe genu¬
nis agonizariꝰ uidens. humana corda hoc t̾ri¬
fico clamore ꝑcutit. nequis audeat stare rigi¬
dus et elatus. cum ille tantus intam magna¬
agonia sese ꝓpt̾ nos humilitate deiciens genua
posuerit. Magnum piũq huius diei dignũq
spectacło nr̃arum mentium offitiũ. qͦ labo¬
rat scã eccła singłoꝵ corda fideliũ ad tante rei

Expanded text:
est sudor ejus tanquam guttae sanguinis decurrentis in terram. Apparuit autem illi anoque evangelistae orasse referunt eum ad Patrem, quo indubitanter minor est secundum humanitatem, in qua etiam « minoratus est paulo minus ab angelis . » Sed hic disertus Vitulus, scilicet Lucas, victimationem salutaris vituli elegantius prosequens, ex habitu ejus in infirmitate nostra orantis, magis admirabile mundo et angelis et hominibus praebet spectaculum. Unde contremiscit Ecclesia tantorum mirabilium contemplatrix, et in introitu, quasi attonita repentino clamore concrepat: In nomine Domini omne genunis agonizari videns, humana corda hoc terrifico clamore percutit, ne quis audeat stare rigidus et elatus, cum ille tantus in tam magna sese propter nos humilitate dejiciens genua posuerit. Magnum piumque hujus diei dignumque spectaculo mentium nostrarum officium, quod laborat sancta Ecclesia singulorum corda filiorum ad tantae rei
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ scđ̾m obtinet gradũ. Nunc in offitio huiꝰ
quarte ferie quia p̾ cet̾is sacra dispositione
pins nr̃i luctuosa uox ẽ: paulisꝑ immorari
libet. Primoq hoc dicendũ qd̾ geminas lecti¬
ones longumq et lugubrẽ ꝓ scdo graduali
tractum. ꝓpt̃ iam dictã dñi uenditionẽ. pre¬
sentis diei meruit offitiũ. Cunctaq offitii m̃¬
bra reuerentie dñi orantis. & in faciẽ suã uen̾a¬

Expanded text:
ecundum obtinet gradum. Nunc in officio hujus quartae feriae, quia prae caeteris sacra dispositione pitis nostri luctuosa vox est, paulisper immorari libet. Primoque hoc dicendum quod geminas lectiones longumque ac lugubrem, pro secundo graduali, tractum propter jam dictam Domini venditionem, praesentis diei meruit officium, cunctaque officii membra reverentiae Domini orantis, et in faciem suam
Abbreviated transcription (Latin):
dignatio. Sic ꝓ nobis ꝑditis dignatus ẽ pati:
ut ꝓ uenditis quoq non dedignaret᷑ uenun-¬
dar᷑i. uenditi quippe fueramus nos uenditione
Gratis inquit uenundati estis .i. falsis ꝓmissi¬
onib decepti. Quid enim saltẽ temꝑ᷑alis emo¬
lumenti miser assequutꝰ ẽ homo. ꝓ eo qͦd re¬
cessit a deo. se ipsum tradens diabolo:Quid
de¬
disti: Nullis precedentib meritis sed
so
demit.

Expanded text:
unicae dignatio! Sic pro nobis perditis dignatus est pati, unicae dignatio! Sic pro nobis perditis dignatus est pati, ut pro venditis quoque non dedignaretur venundari. Venditi quippe fueramus nos venditione « Gratis, inquit, venundati estis, » id est falsis promissionibus decepti. Quid enim saltem temporalis emolumenti miser assecutus est homo, pro eo quod recessit a Deo, seipsum tradens diabolo? « Etdedisti? Nullis praecedentibus meritis, sed soldemit.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑe ꝓ nob̾ orante cunc ti paupes spũ quia
coepus unũ cum illo sunt. illo p̾orante. parit
orant. aureumq thuribulũ immacłati corꝑis
tenenti. Huic summo angło sueq orationis
incensum p̃ferenti. suarum quoq orationũ
cendo ac repetendo. Dñe exaudi orationẽ meã.⁊c̃.
lecta quoq passione. sacrificium eiusdẽ it̾ate
orationis in offerenda subicit. Communio quoq
de eodem psalmo ẽ. potum meũ cum fletu tem¬
ꝑabam. ut aduertens totum hunc psalmum
in ꝑsona eius ẽẽ conscͥptũ. qui ut ait apłs in
dieb carnis sue preces supplicationesq ad eũ
re ualido ac multis lacͥmis offerens. exauditus
ẽ ꝑ sua reuerentia. Illud ad summũ ñ pret᷑u᷑n¬
dum ẽ qͦd hac die ꝯuenient̃ hic sol iusticie ad
nr̃am salutẽ uenditꝰ est. quia in illa mundanȩ
creationis ebdomada. sol iste uisibilis adlucen¬
dum mundo formatꝰ ẽ. Et o uere mira diuine
grẽ dispositio. magna & mira unice caritatis

Expanded text:
 nobis orante, cuncti pauperes spiritu, qui corpus unum cum illo sunt, illo praeorante, pariter orant. Aureumque thuribulum immaculati corporis tenenti huic summo angelo, suaeque orationis incensum praeferenti , suarum quoque chorus nocendo ac repetendo: Domine, exaudi orationem meam , etc. Lecta quoque passione, sacrificium ejusdem iteratae orationis in offerenda subjicit. Communio quoque de eodem psalmo est: « Potum meum cum fletu temperabam , ut advertas totum hunc psalmum in persona ejus esse conscriptum: « Qui, ut ait Apostolus, in diebus carnis suae preces supplicationesque ad eum, re valido ac multis lacrymis offerens, exauditus est pro sua reverentia . » Illud ad summum non praetereundum quod hac die convenienter hic sol justitiae ad nostram salutem venditus est, quia in illa mundanae creationis hebdomada sol iste visibilis ad lucendum mundo formatus est. Et, o vere mira divinae gratiae dispositio! Magna et mira charitatis
Abbreviated transcription (Latin):
uos ꝑuenisse. quomͦ uidelicet
apd̃ senones inoctaius penthecostes uocam᷑ &
ꝓuocam᷑ ad litem ꝓ deffensione fidei. cũ serriũ
di ñ oporteat litigare. s magis patientem esse ad
om̃s. Si mea ꝓpͥa causa esset. posset ñ inin̾to for¬
tassis puer sc̃itatis ur̃e in ur̃o patcinio głari.
Aunc aut̃ qr & ur̃a est ĩmo plus ur̃a. fidentiꝰ
moneo ⁊ obixiꝰ rogo. ut amicos uos in necessi¬
sponsa clamat ad uos in silua heresũ. in sege¬
te erroꝵs. quib sub tutela ce custodia ur̃a pul¬
lulantib pene iam suffocat᷑. Aiicus sponsi
ñ deseret eam in oportunitatib in tͥbułone.
Nec miremini qd̃ ita de subito & marto tẽꝑis
u̾sutia & calliditate ꝓudit. ut inpuidos in¬
uad̾et. ⁊ congredi cog̾et inmmunitos.

Expanded text:
t apud Senonas in octavis Pentecostes vocamur, et provocamur ad litem pro defensione fidei: cum servum Dei non oporteat litigare, sed magis patientem esse ad omnes . Si mea propria 181 causa esset, posset non immerito fortassis puer sanctitatis vestrae in vestro patrocinio gloriari. Nunc autem quia et vestra est, imo plus vestra; fidentius moneo, et obnixius rogo, ut amicos vos in necessisponsa clamat ad vos in silva haeresum, et in segete errorum, quibus sub tutela et custodia vestra pullulantibus, pene jam suffocatur. Amicus sponsi non deseret eam in opportunitatibus in tribulatione. Nec miremini, quod ita de subito, et in arcto teversutia et calliditate providit, ut improvidos invaderet, et congredi cogeret immunitos.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ qͦd tollendũ sit scandalum de regno ai.
libent̃ accipio: s quomͦ id uelis fieri nec¬
aũ satis elucet m̃. Nam illã tuam dulcis
ut alis qui de nob tanqͣm detractorib
cluniacensis ordinis conquerunt᷑ satisfa¬
ciam: quatinꝰ uideł sciat᷑ ñ esse uerũ. qd̾
tariuoluerunt. At si post hanc satisfactio¬
nẽ. rursus uictus eoꝵ ac uestitus suꝑflui¬
tatẽ & cetã que subiungis quẽadmodũ in¬
uingis carꝑe uoluero. &e mͥ udebor contra¬
aice. & quomͦ sine scandalo facere queã ñ
uideo. ñ forte & ordinẽ quid̃ laudabilem.
uides. manda aꝑtius: & ut ualeam qd̾ uis
eo m quo uis. ora instantiꝰ. Scito tam̃ ñ mo¬
dico me in huiusmodi scͥptitationib ferii
detmento: qr multũ hinc nͥ deuotionis sub¬
trahit᷑. dũ studiũ oronis int̾mittit᷑. preser

Expanded text:
 quod tollendum sit scandalum de regno Dei, libenter accipio: sed quomodo id velis fieri, necdum satis elucet mihi. Nam illam tuam dulcissut illis qui de nobis tanquam detractoribus Cluniacensis Ordinis, conqueruntur, satisfaciam: quatenus videlicet sciatur non esse verum, quod tari voluerunt. At si post hanc satisfactionem rursus victus eorum ac vestitus superfluitatem, et caetera quae subjungis, quemadmodum injungis, carpere voluero; et mihi videbor contradicere, et quomodo sine scandalo facere queam, non video. Nisi forte, et Ordinem quidem laudabilem, vides, manda apertius; et ut valeam quod vis, eo modo quo vis, ora instantius. Scito tamen non modico me hujusmodi scriptitationibus feriri detrimento: quia multum hinc mihi devotionis subtrahitur, dum studium orationis intermittitur, praeser
Abbreviated transcription (Latin):
lit᷑ testat᷑ illa consilii diuini reu̾enda exp̃ssio.
qua dictum est faciamꝰ hominẽ ad ymaginẽ
ce̾ similitudinẽ nr̃am. Igit᷑ ut suꝑius dictũ est
recte in ysaya ꝑ duo seraphym duo intelligun-¬
tur testamenta. que ꝯsona uoce ad alterutrũ

Expanded text:
litur, testatur illa consilii divini reverenda expressio, litur, testatur illa consilii divini reverenda expressio, qua dictum est: « Faciamus hominem ad imaginem et similitudinem nostram. » Igitur, ut superius dictum est, recte in Isaia per duo seraphim duo intelliguntur Testamenta, quae consona voce ad alterutrum
Abbreviated transcription (Latin):
nis post peccatũ misera uita. si esset eterna.
qͥd esset nͥ eterna miseria: Hec aut̃ demoniũ
est. scił eterna miseria. uł misera et̾iitas. ex
opposito dĩ cuius ẽ eternabeatitudo uł beata
ȩt̾nitas. Igitur pͥmũ & magnũ opus miscłiȩ
qd̾ sicut cõmemorat augustinus plotinũ ꝙͦ
gentiliũ quendã phylosophum recte dixisse.
pater misericors mortalia nobis condidit corꝑa
Hoc enĩ mͦ custos hominũ ñ solums̃ ꝯtrarium
hominẽ posuit. s ce a demonib longe differ-¬
re fecit ut essec eius temꝑalis miseria. uł mise¬
ratem ꝑalitas. Est gͦ ꝓpͥum ꝑsone patͥs opꝰ
mortalis illatio. ppͥum ꝑsone filii animaꝵ re-¬
biles erimꝰ Solinamq hii qui sp̃m sc̃m acce¬
ꝑunt. post resurrectionem inpassibiles erunt.
Itaq tam increatione ꝗͣ in recreatione homi-¬
nis ut supradictũ est trinitas distincte oꝑata
esse comꝓbat᷑ totumꝙ opus hoc ꝓuisum esse
ab eo cuius ꝓuidentia in sui dispositione ñ fal¬

Expanded text:
sset aeterna, quid esset nisi aeterna miseria? Haec autem daemonum est, scilicet aeterna miseria, vel misera aeternitas, ex opposito Dei, cujus est aeterna beatitudo, vel beata aeternitas. Igitur primum et magnum opus misericordiae, quod, sicut commemorat Augustinus, Plotinum quoque gentilium quemdam philosophum recte dixisse: Pater misericors mortalia nobis condidit corpora. » Hoc enim modo custos hominum, non solum sibi contrarium hominem posuit, sed et a daemonibus longe differre fecit, ut esset ejus temporalis miseria, vel misera temporalitas. Est ergo proprium personae Patris opus, mortalitatis illatio; proprium personae Filii, animarum rebiles erimus. Solum namque hi, qui Spiritum sanctum acceperunt, post resurrectionem impassibiles erunt. Itaque tam in creatione quam in recreatione hominis, ut praedictum est, Trinitas distincte operata esse comprobatur, totumque opus hoc provisum esse ab eo, cujus providentia in sui dispositione non fal
Abbreviated transcription (Latin):
uelatͦ uetiis qͦ ꝯcordit̃ attestat ᷑ sicut in ipsis anti¬
quȩ scͥpturȩ forib apparere iambreuit̃ diximꝰ.
Cet̾um si introgressi undiq eiusdem tͥnitatis tes¬
timonia scrutari uelimꝰ plixitas modũ excedet
nimiũq presertim cũ aliud ꝓpositũ sit fastidi¬
um pariet. Quappt̃ ad ꝓpositũ festinantes illd̾
solum ꝯsid̾are libet qua rõne ad ꝓpiciationẽ dĩ
patͥs humano gen̾i impetrandã soli uł maxi-¬
me filio carnem assum̾e ꝯueniret.
cum tres ꝑsone dicte sint. cur ad solam ꝑsonã
filii carnem susciꝑe. hominẽq redim̾e ꝑtinuerit.

Expanded text:
uoque concorditer attestatur, sicut in ipsis antiquae Scripturae foribus apparere jam breviter diximus. Caeterum, si introgressi, undique ejusdem Trinitatis testimonia scrutari velimus, prolixitas modum excedet, nimiumque, praesertim cum aliud propositum sit, fastidium pariet. Quapropter ad propositum festinantes, illud solum considerare libet qua ratione ad propitiationem Dei Patris humano generi impetrandum, soli vel maxime Filio carnem assumere convenericum tres personae sint Deitatis, ad solam Filii personam carnem suscipere, hominemque redimere pertinuerit.
Abbreviated transcription (Latin):
litudinẽ nr̃am. hoc ꝙͦ in eodẽ ꝯsilio p̃finitũ
est. qualr̾ ꝑditũ eundẽ hominem ꝓpͥa singłaꝵ
oꝑatione ꝑsonaꝵ eadem que plasmabat tͥm-¬
tas recuꝑaret. Qd̃ manifesta eiusdem oꝑationis
distinctione ꝑspicuum ẽ. Nam post plasmatio¬
nẽ immo post lapsum hominis eadem que condi-¬
dit tͥnitas hoc ordine sese recuꝑando erexit.
Primũ pater est. qui ꝯquestionẽ hanc deꝓmen᷑
ecce adam quasiumis ex nob̃ factus ẽ sciens
bonũ &e malum. ꝓtinꝰ adnectit. Nunc gͦ ne foe

Expanded text:
 in eodem consilio praefinitum est, qualiter perditum eumdem hominem propria singularum operatione personarum, eadem quae plasmabat Trinitas recuperaret. Quod manifesta ejusdem operationis distinctione perspicuum est. Nam post plasmationem, imo post lapsum hominis, eadem quae condidit Trinitas, hoc ordine sese in recuperando erexit. Primum Pater est, qui quaestionem hanc depromens: « Ecce Adam, quasi unus ex nobis factus est, sciens bonum et ma
Abbreviated transcription (Latin):
atur ce recipiat. Quod & de angłica sentien¬
dũ est creatura. Uñ &e arguit᷑ in erechiele. ut
suꝑius dictum est angłs ille. Et foramina
tua inquit in die qua creatus es p̃p̃arata st̃.
me in plasmatione hominis magnũ & ꝓfun¬
dũ tͥnitatis ꝯsiliũ significari debuit. uideli¬
cet qr ñ solũ conditus ẽ. s & unica materia

Expanded text:
atur, recipiat. Quod et de angelica sentienatur, recipiat. Quod et de angelica sentiendum est creatura. Unde et arguitur in Ezechiel et, ut superius dictum est, angelus ille: « Et foramina tua, inquit, in die, qua creatus es, praeparata sunt . me in plasmatione hominis, magnum et profundum Trinitatis consilium significari debuit, videlicet quia non solum conditus est, sed et unica m
Abbreviated transcription (Latin):
que ꝯferre potuit. Quid enĩ talr condito homi¬
ni preter naturalem diuinitatẽ defuit : At
uͦ id qd̾ ꝑ naturam ds fit. gen̾are utiq ds potu¬
it. D̾s enĩ est uerbum qd̾ genuit: creare aut̃
uł plasmare tale quid cũ sit om̃ip̃s nullo mͦ
potuit. Nec in hoc quicquã derogatur omĩpo¬
tentiȩ. cũ equalem sibi qui ẽ uita ultra omĩa
extra om̃ia. pret̾ om̃ia dr d̾s creare ñ potuisse.
Igit᷑ in plasmatione hominis ut dictum est.
beniuolentia łi quȩ est sp̃c sc̃s maxime oꝑam
suam adhibuit. cũ ei qui utpote creatus nat᷑a¬
łr ñ poterat esse d̾s. grã sua similitudinẽ dĩ
contulit. Que dĩ similitudo ut sedem uł recep¬
taculum hab̾et. ymago siue figura sub̾ȩ dĩ
quȩ est filius animȩ hominis impressa est.
ut a suo sp̃u sc̃o predictã similitudinem reci¬
ꝑet. quomͦ p̃cioso lapidi foramen aꝑit᷑. ꝑ qd̾
gracilem auri uirgulam qua ꝯstringat᷑ tene¬

Expanded text:
quae conferre potuit. Quid enim taliter condito homiquae conferre potuit. Quid enim taliter condito homini praeter naturalem divinitatem defuit? At vero id, quod per naturam Deus sit, generare utique Deus potuit; Deus enim est Verbum, quod genuit: creare autem vel plasmare tale quid, cum sit omnipotens, nullo modo potuit. Nec in hoc quidquam derogatur omnipotentiae, cum aequale sibi, qui est ultra omnia, extra omnia, praeter omnia dicitur Deus creare non potuisse. Igitur in plasmatione hominis, ut dictum est, benevolentia Dei, quae est Spiritus sanctus, maxime operam suam adhibuit, cum ei, qui utpote creatus, naturaliter non poterat esse Deus, gratia sui similitudinem Dei contulit. Quae Dei similitudo, ut sedem vel receptaculum haberet, imago sive figura substantiae Dei, quae est Filius, animae hominis impressa est, ut a suo Spiritu sancto praedictam similitudinem reciperet, quomodo pretioso lapidi foramen aperitur, per quod gracilem auri virgulam, qua constringatur et tene
Abbreviated transcription (Latin):
tis proprium discernendum sit opꝰ. xliii.¬
Gitur in oꝑe mundanȩ fabrice. cunctoꝵ ꝙ
creatione om̃ĩpotens om̃ia sciens om̃ib ꝯmen¬
ex pͥmere dignatus ẽ dicendo faciamꝰ homi¬
nem. Namin uerbo faciamꝰ manifeste ꝑsona¬
rũ pluralitas innuit᷑. in quo & ꝑ ꝯsilium
qd̾ sic p̃mittit᷑ eadem diligentia de qua iam
dictum ẽ magnificentiꝰ comm̃datur. & in hoc
oꝑe plasmatio ꝓpͥa patͥs oꝑatio ẽ. Duo uͦ que
in hoc plasmate ultra cetera eetera animalia
que iam creata fuerant addita sunt. uidelicet
ut fieret ad dĩ ymaginẽ &e similitudinẽ. ce¬
sunt. Ad ymaginem quippe dĩ que filius ẽ.
sicut apłs ait de illo loquens ꝗui ẽ ymago dĩ
siue figuram sub̾e eius homo conditus est. in eo
qd̾ rõnalis est. ad similitudinẽ uͦ in eo qd̾ diui¬
nȩ bonitatis imitator ꝯditus ẽ. qd̾ ꝓpͥe sp̃c sc̃i opͦ
oꝑaret᷑ excitau̾it. tũ uͦ in plasmatione hominis
ita studiosũ reddidit. ut nicħ eoꝵ subtraheret

Expanded text:
tis proprium opus discernendum sit. Igitur in opere mundanae fabricae cunctorumque creatione, omnipotens omnia sciens omnibus commenexprimere dignata est, dicendo: « Faciamus hominem . » Nam in verbo, faciamus, manifeste personarum pluralitas innuitur, in quo per consilium quod sic praemittitur, eadem diligentia de qua jam dictum est, magnificentius commendatur. Et in hoc opere plasmatio, propria Patris operatio est. Duo vero, quae in hoc plasmate, ultra caetera animalia, quae jam creata fuerant, addita sunt, videlicet ut fieret ad Dei imaginem, et similitudinem caesunt. Ad imaginem quippe Dei, quae Filius est, sicut Apostolus ait, de illo loquens: « Qui est imago Dei sive figuram substantiae ejus homo conditus est, in eo quod rationalis est; ad similitudinem vero, in eo quod divinae bonitatisoperaretur, excitaverit, tum vero in plasmatione hominis, ita studiosum reddidit, ut nihil eorum subtraheret,
Abbreviated transcription (Latin):
xꝰ a mortius ꝑ głam patris. ita & nos in nouita¬
te uite ambulemus. de cinus renouationis sa¬
cramento uel ordine. qui post supͣ memorati
cerei consecrationẽ celebrat᷑. iam dicendũ est
.I. De ordine baptisterni. Quod lectiones ꝙ tractus
p̾sentis diei ad baptisim ꝑtineant sacram̃tũ.

Expanded text:
 a mortuis per gloriam Patris, ita nos in novitate vitae ambulemus , de cujus renovationis sacramento vel ordine, qui post supra memoratam cerei consecrationem celebratur, jam dictum est. emur. CAPUT II. Quod lectiones et tractus praesentis diei ad baptismi pertineant sacramentum.
Abbreviated transcription (Latin):
luminarib in ipsis tenebris lugu¬
bres tropi p̾cinentib cantorib & choro res¬
pondente flebili modulatione decantent᷑.
incipientes a Ryrrieleyson. Significant
autem lamenta scaꝵ mulierũ. que sicut
in euangłio legimus. lamentabant᷑ dñm.
sedentes contͣ sepulchrum

Expanded text:
luminaribus, in ipsis tenebris lugubres tropi, praecinentibus cantoribus et choro respondente, flebili modulatione decantentur, incipientibus a Kyrie eleison. Significant autem lamenta sanctarum mulierum, quae, ut in Evangelio legimus, lamentabantur Dominum, « sedentes contra sepulcrum
Abbreviated transcription (Latin):
capta fuerit. nomini meo ascribat᷑ uictoria.
De quo & subdit᷑. qr tulit diadema regis eoꝵ
de capite eius. & impositum ẽ suꝑ caput dͤ.
Pregis eors in hebreo scͥbitur melchom. Uñ ie¬
ronimꝰ. Rex eoꝵ uocat᷑ ydolum eoꝵ. qd hic
uocat᷑ melchom: cuiꝰ diadematis aurũ ꝯflas¬
se & purgasse d̾r dauid scđm legem. & fecisse
sibunde diadema. qd̵ hic positũ suꝑ caput

Expanded text:
capta fuerit, nomini meo ascribatur victoria . capta fuerit, nomini meo ascribatur victoria . » De quo et subditur quia tulit diadema regis eorum de capite ejus, et impositum est super caput David. Pro regis eorum, in Hebraeo scribitur Melchom. Unde Hieronymus: « Rex eorum vocatur idolum eorum, quod hic vocatur Melchom. » Cujus diadematis aurum conflasse et purgasse dicitur David secundum legem, et fecisse inde sibi diadema , quod hic positum super caput
Abbreviated transcription (Latin):
de aduentu sp̃c sc̃i. statim e uestigio
głam sc̃e tͥnitatis dm̃cȩ subsequentis officio
recta dispositione concinimꝰ: uidelicet qͥa pꝰͦt
sio nominis pat̾s & filii. & sp̃c sci. Nam antea
p̃sente in carne dño. nusꝗͣ nominis huiꝰ dis¬
tinctionẽ aꝑte traditam uł obseruatam le¬
gimꝰ. nͥ cũ post resurrectionẽ suam ait disci
p̾mũ actu exhibita. uͥ ipsa die penthecostes
pͥmitꝰ in trib milib ȩccłȩ baptisma celebͣtũ
est. Sicꝙ cepit innotescere turris fortitudinis.
nomen dm̃. ꝓpugnantib magni dauid regis .xͥ.
ducib. ipso quid̃ corꝑałr absente. s ꝑ diuinita¬
tis p̃sentiam totã belli summã regente ac dispo¬
nente. suminaq cura nitentib fidissimis eiꝰ
ducib dum capit᷑ ciuitas aduersa. ut ñ suo
s eius nomini ascribat᷑ uictoria. quẽ ad mo¬
dũ & dauid illi dictũ legimꝰ a duce suo obsiden¬
te rabath filioꝵ ammon. Congrega ppłm. &
obsidȩ ciuitatem. qr capienda ẽ urbs. ne cum

Expanded text:
de adventu sancti Spiritus, statim evestigio gloriam sanctae Trinitatis, Dominicae subsequentis officio, recta dispositione concinimus, videlicet quia post nfessio nominis Patris et Filii et Spiritus sancti. Nam antea praesente in carne Domino, nusquam nominis hujus distinctionem aperte traditam vel observatam legimus, nisi cum post resurrectionem suam ait discipprimum actu exhibita, ubi ipsa die Pentecostes primitus in tribus millibus Ecclesiae baptisma celebratum est. Sicque coepit innotescere terris fortitudinis nomen Domini, propugnantibus magni David regis Christi ducibus, ipso quidem corporaliter absente, sed per divinitatis praesentiam totam belli summam regente ac disponente, summaque cura nitentibus fidissimis ejus ducibus, dum capitur civitas adversa, ut non suo, sed ejus nomini ascribatur victoria, quemadmodum et David illi dictum legimus a duce suo, obsistente Rabath filiorum Amon: « Congrega populum, et obside civitatem, quia capienda est urbs, ne cum
Abbreviated transcription (Latin):
Coronabis de capite amana. de u̾tice sanyr.
& hermon. de cubilib leonũ. de montib
pardoꝵ. Nam & tune tulit idem dauid uxo¬
rem uriȩ ethei. ipsumq uriam fecit occidi fe¬
rentẽ in manu scriptã suȩ mortis sententiam.
graue quid̃ cõmittens piaculũ scdm rem ges¬
tam. s grande p̾signans mysteriũ. ꝑ xp̃m
regem uere manufortẽ atq desid̾abilem suo
temꝑe ꝑagendũ. Sic enĩ hic uerus dauid
dñs nr̃ cum in solario domꝰ suȩ deambularet.
.i. in pat̾nȩ maiestatis solio iam regnaret. pꝰt
meridiem .i. post passionis suȩ pondꝰ & estũ.
iamq misisset apłos suos ad predicandũ.
uitatẽ filioꝵ ãmon figurant᷑. uidit legem
quã decłat ꝑ moysen scãm quid̃ & bonam.
s inutilẽ carnali ppło coherentẽ. sicut in¬
fructuoso ꝯiugio bethsabee pulchra quid̃
ualde. s sterilis iuncta erat uriȩ etheo. tol¬
lensq eam scłm legem sacrã. & sp̃ui suo
sensum eius copulans. uirũ euis suꝑbum. scił uda¬

Expanded text:
naberis de capite Amana, de vertice Sanir et Hermon, de cubilibus leonum, de montibus pardorum . » Nam et tunc tulit idem David uxorem Uriae Ethaei, ipsumque Uriam fecit occidi, ferentem in manu sua scriptam suae mortis sententiam , grave quidem committens piaculum secundum rem gestam, sed grande praesignans mysterium, per Christum regem vere manu fortem atque desiderabilem suo tempore peragendum. Sic enim hic verus David, Dominus noster, cum in solario domus suae deambularet, id est in paternae majestatis solio jam regnaret post meridiem, id est post passionis suae pondus et aestum, jamque misisset apostolos suos ad praedicandum vitatem filiorum Amon figurantur, vidit legem, quam dederat per Mosen, sanctam quidem et bonam, sed inutiliter carnali populo cohaerentem, sicut infructuoso conjugio Bersabeae, pulchra quidem valde, sed sterilis juncta erat Uriae Ethaeo. Tollensque, eam scilicet legem sacram, et spiritui suo sensum ejus copulans, virum ejus superbum, scilicet Juda
Abbreviated transcription (Latin):
carnalem ppłm hoc mͦ interficit ablato a corde
eius int̾iore sensu legis suȩ. litterãq solam in ma¬
mieius delinquit. qua accusante reus teneat᷑.
souempnitate de aduentu sp̃c sc̃i. quo accepto
statim sc̃ȩ tͥnitatis fidem p̃dicare ceꝑunt apłi.
recte hꝰ sequentis dm̃qe tam nocturno ꝗͣ diur-¬
no officio nomen & głam p̃dicamus eiusdẽ sc̃e
& indiuiduȩ t̾nitatis. de cuiꝰ substantiȩ unita¬
te. ꝑsonaꝵꝙ t̾nitate qr magni & catholici pa-¬
tres magna & digna ꝯscribentes sua qͣi uinde¬
miantẽs repleu̾e torcłaria: nos qͣ colligentes
racemos post uindemiatores. & ipsi in bñdic¬
tione dsi sꝑantes nouissimi ꝓ eadem fide u̾ba
catholicȩ pacis effari cupimus.

Expanded text:
carnalem populum hoc modo interficit, ablato a corde ejus interiore sensu legis suae, litteram solam in manu derelinquit, qua accusante reus teneatur, solemnitate de adventu sancti Spiritus, quo accepto, statim sanctae Trinitatis fidem praedicare coeperunt apostoli recte hujus sequentis Dominicae, tam nocturno quam diurno officio, nomen et gloriam praedicamus ejusdem sanctae et individuae Trinitatis. De cujus substantiae unitate, personarumque Trinitate, quia magni et catholici Patres, magna et digna conscribentes, sua quasi ut vindemiantes, replevere torcularia, nos quasi colligendo racemos post vindemiatores, et ipsi in benedictione Dei sperantes, novissimi pro eadem fide verba catholicae pacis effari cupimus.
Abbreviated transcription (Latin):
redimꝰ electionẽ tuam esse a do. lectũ .xxͣc¬
quã tanto cleri ppłiq consensu fuis¬
se celebratam accepimꝰ. Gratulam᷑ gr̃ȩ eiꝰ
ne dicã meritis tuis: qm̃ ne tͥ plus qͣ oportet¬
blandiam᷑. ñ ex oꝑib iusticiȩ quȩ fecisti. s sccłm
suã miscłiam hoc fecit tͥ Si secus tu qd̃ absit
sapis: erit exaltatio in ruinã. Si aut̃ cognos¬
cis grãm: uide ne in uacuũ acceꝑis. Bonas
fac de cetero uias tuas. & studia tua: & minis¬
teriũ sc̃m si uite sc̃itas ñ p̃cessit. sequat᷑ sal¬
tẽ. Tunc uere fatebim᷑ te preuentũ inbñdic¬
tionib dulcedinis: t̾ de bonis meliora sꝑan¬
tes. Exultabimꝰ & letabim᷑. qd̾ fidelis seruꝰ
& prudens constitutus sit suꝑ familiã dñi:
futurꝰ ex hoc filius felix & potens. suꝑ oĩa
bona patͥs constituendus. Alioquin si altio¬
rẽ ꝗͣ meliorem esse delectat: ñ premiũ. s p̃¬
cipitiũ expectamꝰ. Optamꝰ & oramꝰ. ne hoc
contingat. parati si opus ẽ obuias manꝰ ap¬

Expanded text:
redimus electionem tuam esse a Deo, quam tanto cleri populique consensu fuisse celebratam accepimus. Gratulamur gratiae ejus, ne dicam meritis tuis, quoniam ne tibi plusquam oportetblandiamur: non ex operibus justitiae, quae fecisti, sed secundum suam misericordiam hoc fecit tibi. Si secus tu quod absit sapis, erit exaltatio in ruinam. Si 43 autem cognoscis gratiam, vide ne in vacuum acceperis. Bonas fac de caetero vias tuas, et studia tua, et ministerium sanctum: si vitae sanctitas non praecessit, sequatur saltem. Tunc vere fatebimur te praeventum in benedictionibus dulcedinis, tibi de bonis meliora sperantes. Exsultabimus et laetabimur, quod fidelis servus et prudens constitutus sit super familiam Domini: futurus ex hoc filius felix et potens, super omnia bona Patris constituendus. Alioquin si altiorem quam meliorem esse delectat, non praemium, sed praecipitium exspectamus. Optamus et oramus ne hoc contingat: parati, si opus est, obvias manus ap