comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ger aĩꝰ consiliis agitator/ de quo uix
m̾ ulla spes salutis parũq abest qn
melius sperem de hoĩe uiciis ꝑtina¬
citer ĩherente qui si ꝯu̾sus fuit ad u̾¬
tutes ĩ hiis fortit᷑ ꝯstans erit quã
de honiẽ uario nullius se cõsiliis
et fieri pot ut de hoc intellig̾e liceat
senece id obscuru: ꝙ tota uita elabitur
aliud agẽtiba mõ enĩ hoc Illud mõ agẽ¬
tes nũꝙͣ idem sꝑ aliud agere sũt dicẽdi
ꝙͣuis et alios sensus locus ille recipiat.¬
D Intͤ uarias curas iactor Ro Qiͣ¬
int̾ tumidos fluctus uite tue puppis ꝯ¬
silii mops et ingr̃o destituta concutitur
naufragio proxima nͥ tu illã dũ nõdu
manu clauus excidit tuto aliquo et sa¬
lubri sistas in portu: iactisq anchoris
cõquiescas pͥusꝙͣ te aĩ tempestas opp̃sse¬
rit. D fuctuo propositi incertus R
Hinc p̾cer animi ꝑicula que m̃u̾abilia
et ĩmensa sunt ip̃e quoq oris habitus

Expanded text:
ger animus consiliis agitatur; de quo vix ger animus consiliis agitatur; de quo vix ulla michi spes salutis; parumque abest, quin melius sperem de homine vitiis pertinaciter inherente, qui si conversus fuerit ad virtutes, in his forsitan constans erit, quam de homine vario, nullis se consiliis Et fieri potest ut de hoc intelligere liceat Senece illud obscurum quod “tota vita elabitur aliud agentibus”. Modo enim hoc, modo illud agentes, numquam idem, semper aliud, agere sunt dicendi; quamvis et alios sensus locus ille recipiat. Inter varias curas iactor. Quasi tumidos inter fluctus vite tue puppis, consilii inops et magistro destituta, concutitur naufragio proxima, ni tu illam dum nondum manu clavus excidit, tuto aliquo et salubri sistas in portu, iactisque ancoris conquiescas, prius quam te animi tempestas oppresserit. Fluctuo, propositi incertus. Hinc, preter anime pericula, que innumerabilia et immensa sunt, ipse quoque oris habitus
Abbreviated transcription (Latin):
pelagi tẽpestas. Quid agend igitur
tibi sit uideas fac ut memmeus ille c
paulo ante meĩni ꝑsuasit plebi. ut
subesse prĩciis in añ ĩducet quo ĩpe¬
trato urbem scissam in duas ad unita¬
tem salubri consilio reduxit et tu co¬
ge uel consilio uel ui ꝑtes ignobiles
parere nobilibꝰ tũ demũ et nõ alt̾ aĩ
pacem spera qua sublata ꝙ aliud ꝙͣ ua¬
ga semꝑ et ꝓpoĩti inscia et fluctuans
et ĩ constans uita hoĩm est Et ceca ꝓr¬
sus et misera. Multi pͥus ex hac uita a¬
bent̃ ꝙͣ ꝙ ueluit sciant. T Fluctuo in
ꝯsiliis nec ꝙ uelini scio. Roiam dixi
Multis hoc accide̾ nõ uno aliquo tm
ĩtempore s in õni uita et usq pꝰ uitr
finẽ. et profecto ex õmbus q̃ dixisa
dictur Ꝯ ue es uix hoc malo pͥus alicy
ĩuenies. D. Fluctuo et in diu̾su a¬
gor. Ro M aximũ argumẽtũ male
se habẽtis ammi fluctuatõ est ut enĩ
corpus egruz sepe thoro uoluit sic e¬

Expanded text:
pelagi tempestas. Quid agendum igitur pelagi tempestas. Quid agendum igitur tibi sit vides. Fac quod Menenius ille, cuius paulo ante memini: persuasit plebi ut subesse patriciis in animum induceret, quo impetrato, urbem scissam in duas, ad unitatem salubri consilio reduxit. Et tu coge, vel consilio, vel vi, partes ignobiles parere nobilibus: tum demum, et non aliter, animi pacem spera; qua sublata, quid aliud quam vaga semper et propositi inscia et fluctuans et inconstans vita hominum est, et ceca prorsus et misera? Multi prius ex hac vita abeunt, quam quid velint sciant. Fluctuo in consiliis, nec quid velim scio. Iam dixi multis hoc accidere, non uno aliquo tantum in tempore, sed et in omni vita et usque post vite finem. Et profecto ex omnibus que dixisti dicturusve es vix hoc malo peius aliquid invenies. Fluctuo et in diversum agor. Maximum argumentum male se habentis animi, fluctuatio est. Ut enim corpus egrum sepe thoro volvitur, sic e
Abbreviated transcription (Latin):
rii affectus febrẽ pariũt animoꝵ que
tanto est ꝑiculosior ꝙͣto et aĩꝰ corpoe
nobilior est et et̾na mors t̾ribilior tꝑa¬
li utrobiq tñ adhibitũ tẽꝑamẽtũ et e¬
qualitas quedã ad salutez uia est T
Pugnat aĩꝰ nec quid uelit eligit.
Malũ simul maliq cãm sc̃ngis. qr nẽpe
non eligit ideo pugnat eligat et ꝯfestĩ
pugna cessabit eligat dico bonũ uelle
na si malũ magĩs magisq certabi᷑.
uicia enĩ int̾ le pugnãt semꝑ uirtutũ
ꝯtordia suma est DAmno in ꝑtes
scissus dissidet Rõ Animũ in tres ꝑ¬
tes disanxe philozophi quaꝵ pͥmã
ĩ arce hoc est in capite locauerũt mo¬
deratricẽ uite huane celestẽ suꝑnã
semꝑ deo proxĩa. Ibi trãquille hone¬
sceq uolũtates habitant duaꝵ reli¬
quaꝵ altera in pectore ubi ire estuãt
atq impetus alterã subt̾ p̃cordia ubi
ꝯcupiscẽtie atq libidines duplex hꝯ

Expanded text:
 contrarii affectus febrem pariunt animorum, que  contrarii affectus febrem pariunt animorum, que tanto est periculosior, quanto et animus corpore est nobilior, et eterna mors terribilior temporali. Utrobique tamen adhibitum temperamentum et equalitas quedam, ad salutem via est. Pugnat animus nec quid velit eligit. Malum simul malique causam stringis, quia nempe non eligit, ideo pugnat; eligat, et confestim pugna cessabit; eligat dico bonum velle, nam si malum, magis magisque certabit: vitia enim inter sese pugnant, Semper virtutum concordia summa est. Animus in partes scissus dissidet. Animum in tres partes distinxere Philosophi, quarum primam in arce, hoc est in capite locavere, moderatricem vite humane, celestem, serenam, semper Deo proximam, ubi tranquille honesteque voluntates habitant; duarum reliquarum alteram in pectore, ubi ire estuant utque impetus, alteram subter precordia ubi concupiscientie atque libidines, duplex huius
Abbreviated transcription (Latin):
lũ hoc bellũ pesus ne ciuile qͥdã
illud enĩ ciuibꝰ mł se hoc hoĩ secũ ẽiᵈ
int̾ partes populi ĩ plateis urbiũ hͦ ĩtꝰ
in aiã. Int̾q ipãs partes aĩgerit᷑. Itaq¬
em̃ cũ sit belli quedã species q̃ plus ꝙͣ
cuule bellu dicitur ubi non solũ ciues
s cognati eciã int̾ se pugnãt quale int̾
cesarẽ et pompeiũ fuit de quo dc̃m est
Ille locꝯ frẽs habuit locus ille ꝑntes. ꝙͣ¬
to hoc bellũ nustius nomen id uendicat
ubi nõ pater contͣ filiũ nec fr̃ adu̾sus
frẽm s homo ip̃e contͣ se litigat pro du¬
rante litigio nulla quies aõ nulla põt
esse securitas. D. Discordat. aĩmꝰ et
diuers secũ pugnat affc̃ibus Rõ Diu̾¬
sitate illã abice: unũ uelle ĩcipe: tũc
ꝯpoĩta erit et ĩmota pax aĩ cũ discor¬
des affectus qiͣ sediciosi ciues ĩ unã cõ¬
uenerĩt uolũtatem. Alioqͥn ut cõtrarii
et corrupti humores febrẽ corpoꝵ sͨ ꝯͥ

Expanded text:
lum hoc bellum peius, ne civile quidem: illud enim civibus inter se, hoc homini secum est, illud inter partes populi, in plateis urbium, hoc intus in anima, interque ipsas partes anime geritur. Itaque cum sit belli quedam species, que “plus quam civile” bellum dicitur, ubi non solum cives, sed cognati etiam inter se pugnant, quale inter Cesarem ac Pompeium fuit, de quo dictum est: ille locus fratres habuit, locus ille parentes. Quanto hoc bellum iustius nomen id vindicat, ubi non pater contra filium, nec frater adversus fratrem, sed homo ipse contra se litigat, quo durante litigio, nulla quies animo, nulla potest esse securitas? Discordat animus et diversis secum pugnat affectibus. Diversitatem illam abice, unum velle incipe: tunc composita erit et immota pax animi, cum discordes affectus, quasi seditiosi cives, in unam convenerint voluntatem. Alioquin ut contrarii et corrupti humores febrem corporum, sic
Abbreviated transcription (Latin):
et ip̃e duz uixit et post eũ multi prĩ¬
cipũ usi sunt. Ea uel cesarei oris ue¬
neracõ uel admiracõ fuit artificis Et
nũc ego tanto de gẽmis hĩto sermo¬
ne quas seu na ĩtegras solidasq uo¬
luptatibꝰ urĩs exhibet seuars canas
q̃ro ex te. ꝙͣto ampliꝰ delc̃ãre añm
debe̾t sũ p̃cio aut labore ꝑabilis splẽ¬
dor ethereus ỹmo ne is quidẽ s qͥs
huiꝰ et illiꝰ fons ac pn̾cipiũ lucis ẽ
Rutili carbũculi uides smaragdi
serem zaphiri caudide margaite sic
allicuit᷑ nec solis fulgor aut syderũ
nec terre uigor aut arboꝵ. nec serem¬
tas aeris nec candor nitidus tangit au¬
rore. Stupetis facies manu hoĩm gẽ¬
mis ĩsculptas nec artificis stupetis i¬
geniu ỹmo uero neq illũ ueneramĩ is
quẽ tot tam claris ad uerũ biis agnos¬
citis qui gẽmas quiq ĩgeniũ qͥ manꝰ
quiq oculos fecit quibꝯ hec ceruerẽ
atq ĩcellige̾n̾tur et fierent. Osꝑ uiliũ

Expanded text:
et ipse dum vixit et post eum multi prinet ipse dum vixit et post eum multi principum usi sunt: ea vel Cesarei oris veneratio vel admiratio fuit artificis. Et nunc ego tanto de gemmis habito sermone, quas seu natura integras solidasque voluptatibus vestris exhibet seu ars cavas, quero ex te, quanto amplius delectare animum deberet sine pretio aut labore parabilis splendor ethereus, immo ne is equidem, sed qui huius et illius fons ac principium lucis est? Rutili carbunculi, virides smaragdi, sereni saphyri, candide margarite sic alliciunt: nec solis fulgor aut siderum, nec terre viror aut arborum, nec serenitas aeris, nec candor nitidus tangit aurore! Stupetis facies manu hominum gemmis insculptas nec artificis stupetis ingenium, immo vero neque illum veneramini totque tam claris ad verum viis agnoscitis, qui gemmas ipsas quique ingenium, qui manus quique oculos fecit quibus hec cernerentur atque intelligerentur et fierent! O semper vilium
Abbreviated transcription (Latin):
Ignnis gẽmia exp̃ssis mulceor¬
Rõ Accessit non ĩficior ad naͬe
decus q̃da artis ornatis et minutos ĩ
uultus inq signoꝵ usũ gẽmas scul¬
pi subtiliora quidẽ int̾ ĩgemi opera.
numeratũ ubi et ametistꝰ int̾ lapides
uel ĩp̃ssio ni facilis uel successu ꝓsper
ut ꝑhibent et int̾ artifices pͥmũ sibi
pirgotiles sũpsit nomen eo ꝙ unꝰ e
cũctis sui gniͣs ydoneꝰ alex audro ui¬
sus est sculpende sui oris ymaginii qͣ
postmodũ diuus augustus ufus ẽ cũ
gẽma illa qua erat uti solitus in iocos
hoĩm abiisset et spinx enigmatica di¬
ce̾tur. Ita ut p̃ter exactionũ difficul¬
tates/ ip̃aqͦ signi ꝑplexitas uecũdis¬
simo pn̾cipi parere uide̾tur ĩudiã hu¬
ic ꝓximꝰ uel ĩgenio uel etate appollo¬
nides fuit. Et Eromꝰ post hos magͬ
noĩs ĩ hac aite dyoscores fuit. Cuius
tñ opus expͥmeret nomẽ siluisse plii¬
ũ miror. Hic est eni qui ipĩꝰ diui au¬
gusti sculpsit effigiẽ qua ad extremũ

Expanded text:
ignis gemma expressis mulceor. Accessit, non inficior, ad nature decus quidam artis ornatus et minutos in vultus inque signorum usum gemmas scalpi subtiliora quidem inter ingenii opera numeratum, ubi et amethistus inter lapides vel impressioni facilis vel successu prosper, ut perhibent, et inter artifices primum sibi Pyrgoteles sumpsit nomen, eo quod unus e cunctis sui generis idoneus Alexandro visus est sculpende sui oris imagini, qua postmodum divus Augustus usus est, cum gemma illa, qua erat uti solitus, in iocos hominum abiisset et Sphinx enigmata afferre diceretur, ita ut preter exactionum difficultates ipsa quoque signi perplexitas verecundissimo principi parere videretur invidiam. Huic proximus vel ingenio vel etate Apollonides fuit et Cronius; post hos magni nominis in hac arte Dioscorides fuit, cuius cum opera exprimeret, nomen siluisse Plinium miror. Hic est enim qui ipsius divi Augusti sculpsit effigiem, qua ad extremum
Abbreviated transcription (Latin):
E ñ mici morte letus suz. R̃¬
Soperari de ĩnuici morte aꝙ.
seu cinꝯcũq homĩs uel gaude illi for¬
sitan fit ꝑmissũ. Si qͥs usꝙͣ eẽt ĩmor¬
talis Operate aut̃ alterius mortẽ q̃
tibi posset ante ꝯtinge̾ uel gaude iᵈ¬

Expanded text:
e inimici morte letus sum. Sperare de inimici morte aliquid seu cuiuspiam hominis vel gaudere, illi forsitan sit permissum, si quis usquam esset immortalis: sperare autem alterius mortem, que tibi possit ante
Abbreviated transcription (Latin):
De morte hostis gaudeo Rõ Si est
hostis ĩglorius de ip̃ins morte gaude̾
curpe est et dolere suꝑfluũ Sin illust̾s
honestus puisqz est dolor et si nõ ꝓpt̾
hoĩem actũ propt̾ uirtutẽ que ĩ dies
iariora habet hospicia Sic metellus
macedonicus affricani iunioris Sic
cesar pompeii Sic alexander dariii
mortem fleuit G Gaudeo de ĩni¬
ci morte Rõ Qũo de illiꝰ morte gau¬
deas. quẽ dilig̾e̾ iuberis non ut hostẽ
s ut ꝓximũ eiusdẽ que opus opificis¬
G De ĩimici morte gaudeo Rõ Nõ
aud forsitanan ꝯtempnis ꝯsiliũ no¬
tissimũ sapiẽtis Noli inquit de ĩimi¬
co tuo mortuo gaude Sciens qm̃ oẽs
morim᷑ et ĩ gaudiũ uolimꝰ uenire.
spe pacis capłm quĩtũ. Gandiũ

Expanded text:
De morte hostis gaudeo. Si est De morte hostis gaudeo. Si est hostis inglorius, de ipsius morte gaudere turpe est et dolere superfluum; sin illustris, honestus piusque est dolor, etsi non propter hominem at propter virtutem, que in dies rariora habet hospitia. Sic Metellus Macedonicus Africani iunioris, sic Cesar Pompeii, sic Alexander Darii mortem flevit. Gaudeo de inimici morte. Quomodo de illius morte gaudeas quem diligere iubearis, non ut hostem, sed ut proximum eiusdem opus opificis? De inimici morte gaudeo. Non audis forsitan an contemnis consilium notissimum sapientis: “Noli” inquit “de inimico tuo mortuo gaudere, sciens quoniam omnes morimur et in gaudium volumus venire”? SPE P
Abbreviated transcription (Latin):
gaudebit. O De ĩi mici morte gan¬
habe̾̃tꝭ nũꝙͣ homo de morte honũs
gaudet. qñ enĩ queso duorũ qui sił
ad suppliciũ duce̾nt᷑ alt̾ alteriꝰ de.
morte gaudiũ cepit sciens idẽ suppłi¬
cii genus sibi ĩstare et non pocius in
illius morte suã cogitans ĩge muit.¬
G De ĩinici morte gaudiũ sensi. Rõ¬
Quociens putas mors optata hoĩm
uoti cõpotes torserit, et optatꝭ uitam
frustra ceperint qui non frustra pͥus¬
mortẽ optauerint dũ ĩtellige̾ ĩcipiũt
ĩ suã se ꝑniciem optasse S et p̃cipi¬
tes sunt affcũs urĩ qͥdqͥd uult ualde
uultꝭ qd̾ de marco bruto dixisse iuliꝰ
feruens desideriũ moras fert. Itaq
hoĩem struit notẽtissi mũ ałs ĩ suã spẽ
Rtulta uero optatꝭ que si ĩ tõsiliũ rõ
eẽt admissa ti meritis/ et uarietas uo¬
toruz male elcõms argimĩtũ est n ͨ pͥus
ad rectũ redit ĩeptus qͣm incõsulti a¬
affectus in faustꝭ castige̾t᷑ effc̃ibꝰ Q

Expanded text:
gaudebit. De inimici morte gauhaberetis, nunquam homo de morte hominis gauderet; quando enim, queso, duorum, qui simul ad supplicium ducerentur, alter alterius de morte gaudium cepit, sciens sibi idem supplicii genus instare et non potius in illius morte suam cogitans ingemuit? De inimici morte gaudium sensi. Quotiens putas optata mors hominum voti compotes torserit et optare vitam frustra ceperint qui non frustra mortem prius optaverint, dum intelligere incipiunt in suam se perniciem optasse? Sed precipites sunt affectus viri: quicquid vultis, valde vultis, quod de Marco Bruto dixisse Iulius fervens desiderium moras fert, itaquehominem struit, nocentissimum animal in suam speciem. Multa vero optatis que, si in consilium ratio esset admissa, timeretis; et varietas votorum male electionis argumentum est nec prius ad rectum redit impetus quam inconsulti affectus infaustis castigentur effectibus.
Abbreviated transcription (Latin):
pacienti quiq eminꝰ cũcta ẜuiderit ĩ¬
opinũ nchil accide̾ posse non ãbigit᷑ uñ
fit ut ĩpuisa mors non sit nͥ cuiꝰ ĩpui¬
da uita fuit. Nam quo pacto reru max¬
ima negligat q̃ ꝑpua qui mĩma ecia
liberare sit solitus humanis aũt in re¬
bus ꝙͥ mͥ maius in morte mõ straue̾is
ꝙ par morti. D. Uelocissime morior¬
Rõ Inp̃meditata modũ nõ fit mors qͦ
ciuz enĩ si quod est breue est utiq sen¬
sũ q ip̃m celeritate p̃ueniens et morte
detrahitur quod est in morte durissim
metus mortis.
De egrotanti ex¬
liena in patria egroto. N Quid

Expanded text:
sapienti, quique eminus cuncta previderit, insapienti, quique eminus cuncta previderit, inopinum nichil accidere posse non ambigitur. Unde sit ut improvisa mors non sit nisi cuius improvida vita fuit. Nam quo pacto rerum maxima negligat, qui parva, qui minima etiam, librare sit solitus? humanis autem in rebus, quid michi maius morte monstraveris, quid par morti? Velocissime morior. Impremeditata modo non sit mors: quo cium enim, si quod est, utique breve est, sensumque ipsum celeritate preveniens, et morti detrahitur, quod est in morte durissimum, metus mortis. 124 DE EGROTANTE EXAliena in patria egroto. Quid
Abbreviated transcription (Latin):
Paulo añ si recolo senuisse te
dicebas mors ergo quõ repentina sen
est qui nisi non dicam delirat. s in samt
semꝑ ante oculos mortem habet. Nã cu
õm etati salubriter sit cõsultũ ut omnẽ
diem sibi ultimũ credat. Miͣc amplius rite
ꝯsulitur senectuti ut omnẽ hora sibi.
putet extremã Neq illud mõ non audi¬
at ꝙ est apud tulliũ. Nemo tam senex
qui non ãnuz putat uiue. s ne id quid
qd̾ seneca ait diem . D. Subito morior¬
Nõ Quid hic dicam nisi ut repetã ꝙ ip̃e
olim sũmꝰ honͣ nec nior ĩgemo ꝙͣ for¬
tua uno ne integro quid añ suũ obitu
die iam qͣi ueru exꝑiencie ĩ cĩtate presa¬
giens dũ et de hoc ageret repentinã at
ĩ prouisa mortem ꝯmodissimã iudicauit
qd̾ Iudiciũ ab ea uidebitur religiõẽ dis¬
senciens que ab hac morte liberari flexis
gembꝰ deũ orat Neq ego hanc sentẽ¬
cia uitupero s libent᷑ amplector. Aliud
tibi nẽpe cogitandi est. Nec uero hãt op¬

Expanded text:
Paulo ante, si recolo, senuisse te dicebas; mirum quomodo repentina mors seni est, qui nisi non dicam delirat, sed insanit, semper ante oculos mortem habet; namque cum omni etati salubriter sit consultum, ut omnem diem sibi ultimum credat, hoc amplius rite consulitur senectuti, ut omnem horam sibi putet extremam, neque illud modo non audiat quod est apud Tullium. “Nemo tam senex qui se annum non putet vivere”, sed ne id quidem quod Seneca ait, “diem”. Subito morior. Quid hic dicam, nisi ut repetam, quod ille olim summus hominum, nec minor ingenio quam fortuna, uno ne integro quidem ante suum obitum die, quasi iam verum experientie vicinitate presagiens, dum de hoc ageret, repentinam atque improvisam mortem commodissimam iudicavit; quod iudicium, ab ea videbitur religione dissentiens, que ab hac morte liberari flexis genibus deum orat. Neque ego hanc sententiam ubi sit libertas amplector; aliud tibi nempe cogitandum est; neque vero hanc op
Abbreviated transcription (Latin):
alacer ĩ id bellũ eat. quo quere̾ mul¬
tũ possit nichyl amitte̾. et pugnasse fer¬
uide quidẽ ĩopẽ ac uicisse eũdẽq mox
diuite refrixisse Apud flaccũ legis
Et ꝓfecto si ad clarissima rerũ exẽpla
r̾flecteris uidebis rõnos dũ fuerinit
pauꝑes. oĩm genciũ fuisse uictores.
tũt uinci cepisse cũ diuites facti sint.
Ita ad aduẽtũ diuitiaꝵ discessere uic¬
torie ac u̾tutes siłq opũ comites. de¬
licie ac libidines subiere ut nõ ĩmeri¬
to sc̾ptoꝵ quidẽ tꝑm illoꝵ rõne pauꝑ¬
tatis ĩteritũ inde ꝯquesti sunt. Uirꝰ¬
tutũ nutrix optĩa est pauꝑtas opulẽ¬
cia uitioꝵ. Uictoriã de tuo thesauro
speras. hunc poriꝰ metuẽdũ multos
pauidos et ĩbelles oẽs tumidos et su¬

Expanded text:
 multum possit, nichil amittere? Pugnasse quidem fervide inopem ac vicisse, eundemque mox divitem refrixisse apud Flaccum legis et profecto, si ad clarissima rerum exempla inflecteris, videbis Romanos dum fuere pauperes omnium gentium fuisse victores; tum vinci cepisse, dum divites facti sunt: ita ad adventum divitiarum discessere victorie ac virtutes simulque opum comites, delitie ac libidines, subiere, ut non immerito scriptores quidam temporum illorum Romane paupertatis interitum questi sint. Virtutum nutrix optima est paupertas, opulentia vitiorum. Victoriam de thesauro tuo speras; hinc potius metuendum multos pa
Abbreviated transcription (Latin):
Hesaurũ ĩ bella reposui Roħẽ
malã ĩ usus pessimos. Quãto
tibi et aliis erat utiliꝰ hũc et amicoꝵ
et prĩe usibꝰ aceruasse. maxĩeq ne¬
cessitatibꝰ ĩdigẽciũ. Ille denũ thesan¬
rus uerus e ẽt et thesaurũ p̃ciũ celestꝭ
nũc p̃ciũ est inferm W Thesaurꝰ sup¬
petit ĩ usũ bessi Rõ Thesaur ꝯ aĩ uires
extenuat. bellũ uiros utrũq pestifeꝵ
OMagno thesauro subnixus sum ĩ
bellũ. Rõ Solet thesaurꝰ iste posẜori
suo metũ ꝑdendi afferre. hosti lucrispẽ¬

Expanded text:
hesaurum in bella reposui. Rem malam in usus pessimos! Quanto tibi et aliis erat utilius, hunc et amicorum et patrie usibus acervasse maximeque necessitatibus indigentium! ille demum thesaurus verus esset et thesauri pretium celestis; nunc pretium est inferni. Thesaurus suppetit in usum belli. Thesaurus animi vires extenuat, bellum viros: utrunque pestiferum. Magno thesauro subnixus in bellum sum. Solet iste thesaurus possessori suo perdendi metum afferre, hostibus lucri spe
Abbreviated transcription (Latin):
Las florida est multũ suꝑ¬
est uite Reẽ. En pͥma morta¬
liũ uana spes que multa mi¬
lia hoĩm et fefellit et fallet¬
gatidiusflorida est etas Reo inane gau¬
diũ et brene flos iste dũ loqͥmur arescͭ
Etas integra est red Quis integrã
uocet. cui et multuz deest et ꝙͣtulũ sit
qd̃ restat inc̾tu est Wat qui modꝰ lex
est certa uiuẽdi R Quis hanc legez
tulit aut quod istud legittimũ tẽpꝰ est
bite ĩiquissima uero lex que nõ õmbꝰ
una est ỹmo tam uaria ut nichil ĩc̾tuis
in hoĩ uita ꝙͣ ip̃ius uite modꝰ sit ẽot
Et tñ est modus aliquis et uite meta quã
statu̾e non qui acapit̃ sed qui dat illa
deus potest Incelligo autem septuage¬
simu aut si natura potentõr octuage¬
simũ etatis ãnu atq ibi meta figĩtis
quo ꝓuectos maneat labor et dolor Ra¬
si forte longiꝰ spem ꝓmouit is qui ait
nũs dieru hoĩm ut multũ centũ ãmi
quo quã rari ueniant uideamꝰ s ut

Expanded text:
as florida est, multum superest vite. En prima mortalium vana spes, que multa hominum milia et fefellit et fallet! Florida est etas. Inane gaudium et breve! flos iste, dum loquimur, arescit. Etas integra est. Quis integrum vocet cui et multum deest et quantulum sit quod restat incertum est? Atqui lex est certa vivendi. Quis hanc legem tulit, aut quod istud legitimum tempus est vite? Iniquissima vero lex, que non omnibus una est, immo tam varia, ut nichil incertius in hominum vita quam ipsius vite modus sit. Est tamen et modus aliquis et vite meta, quam statuere, non qui accipit, sed qui dat illam Deus potest. Intelligo autem: septuagesimum aut, si natura potentior est, octogesimum cogitatis annum atque ibi metam figitis quo provectos maneat labor et dolor; nisi forte longius spem promovit is qui ait: “Numerus dierum hominum, ut multum, centum anni”: quo quam rari veniant videmus. Sed, ut
Abbreviated transcription (Latin):
tu ỹmo assidue cadẽtem florẽ. Ubi ꝙͥ
tam dulce quã Iocũdu non ĩtelligo
cu sciat dictu citius se futuꝵ qd̾ ille
nũc est uel si nescit insamt, Nisi for¬
te e duobꝰ capitali simul supplicõ ad¬
dictis Ille felicior est habendus qui
nouissime missus est dare colla secu¬
ribus qui michi quodãͦ ip̃a dilacõe
miẜior uidetur ꝙͣꝙͣ non est par hoꝵ
condicõ et illoru hinc em̃ int̾ueire
abquid põt uñ college suppliciũ eua¬
dat et uiuat iuuenẽ senio eriꝑe sola
mors potest¶ Ad sũmã ꝑuo tꝑis in
spacio non stat magna felicitas Et ĩ¬
gẽtibꝰ aĩs breue uel optabile est Ex¬
ꝑgiscinũ cõsopiti tp̃ns est caligãtesq
oculos aꝑite assuescite iam tandem
et̾na cogitare et amare et opta̾e sil
aũt ꝑitura cõtempne̾ Cõdiscite abi
A mentiũt᷑ qui nescio quã etatẽ
stabilem dicũt nil uolubiliꝰ tꝑe tẽpꝰ
uero uehiculũ est etatũ om̃ hͦ stabi¬

Expanded text:
cum, immo assidue cadentem florem? Ubi quid cum, immo assidue cadentem florem? Ubi quid tam dulce, tam iucundum non intelligo, cum sciat dicto citius se futurum quod ille nunc est vel, si nescit, insaniat; nisi forte e duobus capitali simul supplicio addictis ille felicior est habendus, qui novissime iussus est dare colla securibus, qui michi quodammodo ipsa dilatione miserior videatur; quamquam non est par horum conditio et illorum: huic enim intervenire aliquid potest, unde college supplicium evadat et vivat, iuvenem senio eripere sola mors potest. Ad summam, parvo temporis in spatio non stat magna felicitas et ingentibus animis breve nichil optabile est. Expergiscimini consopiti, tempus est, caligantesque oculos aperite, assuescite iam tandem eterna cogitare et amare et optare, simul autem peritura contemnere, condiscite ab e. Mentiuntur, qui nescio quam etatem stabilem dicunt. Nil volubilius tempore, tempus vero vehiculum est etatum omnium: hoc stabi
Abbreviated transcription (Latin):
ticero ait uolat qd̾q ait Mlaro celẽs
neq cõmouet alas Ita cen. naui it er
agẽtibus, nec sentientibꝰ qui uehũ᷑
sepe nec cogitãtibꝰ finis adest. S¬
Etas incipiens ab extremo ꝓcul abẽ.
RIntͣ breuis uie spaciũ nichil ẽ ꝓcul
Sae nulla ꝑs a fine est distãtior ꝙͣ
p̃ncipiu Rĩ Nulla quidẽ s id tunc
recte dicẽtur qñ oẽs equis spatiis
uruerent nec plu̾ibꝰ uiis et sepius pͥͣ
etas in mortem intidit quo fit ut ple¬
rũq uicimor sit extremo qui r̾mo¬
tior uidebatur O Certe florẽtissima
est etas R Et si ad hoc pauci aĩm
adutant tñ ex quo loqui cepiniꝰ nu¬
tatio aliqualis ĩ cessit et mõ ꝑ sing¬
los sillabaru tractus uite abqͥd ex¬
cidit ad de caduco etatis flore sub¬
trahit᷑ Quid aut̃ queso plus ht̃
hic mollis et intidus adolescons ꝙͣ
ille durus et squamosus senex p̃t hũc
quẽ loqͥmur etatis breuem .s. et cadu¬

Expanded text:
Cicero ait, volat quodque ait Maro: Celeres Cicero ait, volat quodque ait Maro: Celeres neque commovet alas. Ita ceu navi iter agentibus nec sentientibus qui vehuntur, sepe nec cogitantibus finis adest. Etas incipiens ab extremo procul abest. Intra brevis vite spatium nichil est procul. At nulla pars a fine distantior quam principium. Nulla quidem; sed tunc recte diceretur, quando omnes equis spatiis viverent. Nunc pluribus viis et sepius prima etas in mortem incidit, quo fit ut plerumque vicinior sit extremo qui remotior videbatur. Certe florentissima est etas. Etsi ad hoc pauci animum advertant, tamen ex quo loqui cepimus, mutatio aliqualis incessit et modo per singulos syllabarum tractus vite aliquid excidit, aliquid de caduco etatis flore subtrahitur. Quid autem, queso, plus habet hic mollis et nitidus adolescens quam ille durus et squamosus senex preter hunc, quem loquimur, etatis brevem scilicet et cadu
Abbreviated transcription (Latin):
cõtẽpt̃x alieni cõsilii ĩ ops sui. Itaq
Iuuemiles errores licet ĩmĩabiles et ĩ¬
mensos hiis ip̃ĩs tñ occultos et ĩcog¬
detegit et dissilanciu cõniuẽtiũq lu¬
mĩbꝰ ingerit Nec p̾us quid eẽ debu¬
istis adu̾tistis ꝙͣ qd̾ pͥus esse noluistis
effecti estis fie̾iq iam aliud nõ pote¬
stis. qd̾ si quis ĩ tꝑe aut ꝑ semetipm̃n
intellige posset aut docẽt crede̾ ille
m unꝯ ex milibꝰ p̃clarus ac felix sꝰ¬
ge̾t adolescens nec tam multꝭ aufra¬
ctibꝰ ageret uitam cuiꝰ unica tuta
et recta ꝑ uirtutẽ uia est B Etas ĩ¬
decerpta est R Qũõ inde cerpta est
que ex quo eẽ cepit assidue carpitur
que minutissĩs porciũculis dũ datur
eripitur. Si quidẽ motu ꝑpetuo celũ
rotatur momiẽta haras hore diẽ rapi¬
unt Is aliũ diem trudit Is aliũ et nũ¬
ꝙͣ quies, sic mẽses p̃tei̾unt sic ãmi
sic et etas, et currit et ꝓperat. Et ut

Expanded text:
contemptrix alieni consilii, inops sui. Itaque contemptrix alieni consilii, inops sui. Itaque iuveniles errores, licet innumerabiles et immensos, his ipsis tamen occultos et incogm senectus detegit et dissimulantium conniventiumque luminibus ingerit, nec prius quod esse debuistis advertitis quam quod esse voluistis effecti estis fierique iam aliud non potestis. Quod si quis in tempore aut per semetipsum intelligere posset aut docenti credere, ille michi unus ex milibus preclarus ac felix surgeret adolescens nec tam multis anfractibus ageret vitam, cuius unica tuta et recta per virtutem via est. Etas indecerpta est. Quomodo indecerpta est que, ex quo esse ceperit, assidue carpitur et que minutissimis portiunculis dum datur eripitur? Si quidem motu perpetuo celum rotat, momenta horas, hore diem rapiunt, is alium diem trudit, isque alium et numquam quies. Sic menses pretereunt, sic anni, sic it etas, sic currit et properat et, ut
Abbreviated transcription (Latin):
teri uicimꝰ ꝙͣ mors uite cũ distãtissiẽ
uideãtur cõtigue sũt semꝑ illa p̃labitur
sꝑ hec instat quocũq fugeris p̾sto est
et ceruicibꝰ ĩminet.  Iuuẽta nũc sal¬
tem presens est et senectus absens. R¬
Nilmobilius iuuẽta ml ĩsidiosius sen ͨ¬
tute Illa non stat mulcẽdoq fugiens
abit. Ista per tenebras atq silẽciũ pe¬
detẽtim subiens ĩpiundos ferit et dũ lõ¬
giqua fingitin. in foribus est. P Etas
ĩ accensu est. R Insidiosissime rei fidis
ascẽsus iste descensus est uita breuis tẽ¬
pus nistabile fartĩ nullo pedũ strepitu
int̾ sompnũ et iocos effluit Et o si hͨ
tꝑm celei̾tas uiteq breuitas ut ĩ fine
sic in pnͦ nota est Mũc int̾ntibus ĩfi ͭ ͫ
quiddã ex eũtibꝰ nil. Et quot secula
uidebãtur uix totidẽ sunt momẽta sic
tñ demũ fraus noscitur dũ uita̾i neqͥt
Unde est qd̾ sepe frustra huic cõsulit᷑
etati. Incredula simul et ĩexꝑta est et

Expanded text:
teri vicinius quam mors vite: cum distantissime videantur, contigue sunt. Semper illa prelabitur, semper hec instat: quocunque fugeritis, presto est et cervicibus imminet. Iuventa nunc saltem presens est et senectus absens. Nichil mobilius iuventa, nichil insidiosius senectute; illa non stat mulcendoque fugiens abiit, ista per tenebras atque silentium pedetentim subiens improvidos ferit et, dum longinqua fingitur, in foribus est. Etas in ascensu est. Insidiosissime rei fidis: ascensus iste descensus est; vita brevis, tempus instabile furtim, nullo pedum strepitu, inter somnum et iocos effluit. Et o si hec temporum celeritas viteque brevitas ut in fine sic in principio nota esset! Nunc intrantibus infinitum quiddam, exeuntibus nichil; et quot secula videbantur, vix totidem sunt momenta: tum demum fraus noscitur dum vitari nequit. Unde est, quod sepe frustra huic consulitur etati: incredula simul et inexperta est, et
Abbreviated transcription (Latin):
iercie ubi uos hinc mors t̾ritat huic
honestas allicit. Quis enĩ int̾ magͣ
ꝑicula magnaq p̾mia ꝯsopitur ubi adi¬
sta respexeris ridebit uigor ad aim fu¬
giet sompnꝰ ab oculis cogitantis qͣutã
Qd̾ quia non fit longas etates ĩutiles
effluxisse conspicimꝰ et senes attonitos
et scupentes dice Quid hic in tot ãnis
sero tandem exꝑrecti sumꝰ. Cuiꝰ mali
p̃cipua causa est torpor iste quẽ querei̾s
abigendꝰ ĩ tempore stimulis industrie
freno ꝓuidẽcie ne cuctando ad inglori¬
u fine cum multitudine rapiaris De

Expanded text:
inertie, ubi vos hinc mors territat, hinc inertie, ubi vos hinc mors territat, hinc honestas allicit. Quis enim inter magna pericula, magnaque premia consopitur? ubi ad ista respexeris, redibit vigor ad animum, fugiet somnus ab oculis, cogitantis quantumsierit otiosi; quod quia non fit, longas etates inutiles effluxisse conspicimus et senes attonitos ac stupentes dicere: “quid hic in tot annis sero tandem experrecti sumus.” Cuius mali precipua causa est torpor iste, quem quereris: abigendus in tempore, stimulis industrie, freno providentie, ne cunctando ad inglorium finem, cum multitudine, rapiaris. 110
Abbreviated transcription (Latin):
Orpeo in agendis Rõ Qͥs mi¬
retur si post gule studiu p̃gua¬
tumꝙ corpusculũ aĩ torpor obreꝑat.
Amimi aggͣuor torpore. Rõ lor¬
por hic ex ĩꝑfecta uolũtate orit᷑ more
ut bonu hñ uelle ceꝑis ardor erit atz
ĩpetus qui tu ad multa sit ꝑessimꝰ.
est optimꝰ ad untutem.. Corꝑeo
et ad bona oꝑa lentus assurgo. Nõ
Est torpor quid aĩmis insitus nec minꝰ
ardor quid. gnõsa ꝑs aĩme. s et hic
ardor accenditur et ille torpor ex cuti¬
tor fuga temporis ĩtellecta que tanta
est ut uix mettri ea ꝙͣuis celer aĩmꝰ
possit et spem uirtutis ad amata que ta¬
lis est ut si corporeis oculis cerm poss
quod uult plato mirũ sui amorẽ ꝑitura
eẽt. Hinc te amor igitur illie metus
excitet utrãq res sompniis. Neq qͥ a¬
mat eni neq qui metust. torpore solet
et tñ hoc ip̃m nec torpor nec soporq uos
noxios p̃mat ad dinas laudes surgẽtes
nocte p̃canũ. Non est sompno locus aut

Expanded text:
orpeo in agendis. Quis miretur, si post gule studium pregravatumque corpusculum, animi torpor obrepat? Animi aggravor torpore. Torpor hic ex imperfecta voluntate oritur; mox ut bonum velle ceperis, ardor erit atque impetus, qui cum ad multa sit pessimus, est optimus ad virtutem. Torpeo et ad bona opera lentus assurgo. Est torpor quidem animis insitus, nec minus ardor quidam generosa pars anime; sed et hic ardor accenditur, et ille torpor excutitur, fuga temporis intellecta que tanta est, ut vix metiri eam quamvis celer animus possit, et specie virtutis adamata que talis est, ut si corporeis oculis cerni posset, quod vult Plato, mirum sui amorem paritura esset. Hinc te amor igitur, illinc metus excitet, utraque res insomnis; neque qui amat enim, neque qui metuit torpere solet; et tamen hoc ipsum, ne torpor soporque vos noxius premat, ad divinas laudes surgentes nocte precamini. Non est somno locus aut
Abbreviated transcription (Latin):
xcellenti p̃ceptore glorior Rea¬
lieno nec dũ desimis gloriai Q̾
ad te enĩ excellentia p̃ceptoris tui Ce¬
de mͦ qd̾ sẽpe itero. intͣ te sit oportet qd̾
te faciat gloiosu E Preceptore glori¬
or excellẽti Rõ Sine illũ interĩ r̾bꝰ
suis ut uide᷑ uti et si libet eciã glorias
ꝙͣuis si ex cellens ueͣ ẽ mĩme id facturꝰ
sit de te aũt pꝯ uidei̾mꝰ d Est nͥ pre-¬
ceptor ĩsignis Qualis tu discipulꝰ sis
expecto ante enĩ quid ꝓnũciẽ nõ habeo
Opͣ multos stultos atq hebetes huĩs¬
se putas scolã socratis aut platonis ꝙͣ
multos absq p̃ceptore ullo ꝑseipõs in
altũ euasisse ut p̃ceptores fierent a ͦꝵ
qui p̃ceptoi̾bꝰ caruissent Nullũ Rgilio
Uoracius flactus de suo nichil nͥ ꝙ pla¬
gosum dixit. ꝟberũ pueriliũ credo me-¬
secratẽ excessisse ꝙͣ sub socrate didisse
¶Onentificus p̃ceptor est m Rs Sciã p̃
ceptoris discipulo utilis esse pot̃ glosa

Expanded text:
xcellenti preceptore glorior. Alieno necdum desinis gloriari: quid ad te excellentia preceptoris tui? Crede michi, quod sepe reitero: intra te sit oportet quod te faciat gloriosum. Preceptore glorior excellenti. Sine illum interim rebus suis ut videtur uti et, si libet, etiam gloriari, quamvis, si excellens vere est, minime id facturus sit; de te autem post viderimus. Est michi preceptor insignis. Qualis tu discipulus sis expecto; ante enim quid pronuntiem non habeo. Quam multos stultos atque hebetes habuisse putas scholam Socratis ac Platonis? Quam multos absque preceptore ullo per se ipsos in altum evolasse, ut preceptores fierent aliorum qui preceptoribus caruissent? Nullum Virgilio us Flaccus de suo nichil nisi quod plagosum dixerit: verberum puerilium, credo, meSocratem excessisse quam sub Socrate didicisse. Scientificus preceptor est michi. Scientia preceptoris discipulo utilis esse potest, glo
Abbreviated transcription (Latin):
tos uiros ꝓpius sp̃tare uel allo qui doc
cupidos uideamꝰ magna circa eos eẽt
tñ et ĩportuna freq̃ia
De insigmi

Expanded text:
tos viros propius spectare vel alloqui doctcupidos videamus, magna circa eos esset tamen et importuna frequentia. 81 DE INSIGNI
Abbreviated transcription (Latin):
iecisse multis glosu fuit. omitto alias
Spuriuã nõ nͣalis forma nobilitauit
sed accersita deformitas At ut u̾tꝰ
aĩ corporis forme iuc̃ta sit studeo. A
debitur et uirtus gt̾ior ꝙͣuis enĩ er-¬
rare sibi uisuz est qui ait gͣtior et plꝰ¬
chro ueĩens e corpore uirtus scribat
Seueca. Michi tũ iure rep̃hensus ui¬
detur si dixisset maior aut ꝑfectior
aut altior Nũc quia dicendo gratior
non rem ip̃am s spectãtiũ iudiciã
respicit non mͥ uisus est erra Uir¬
gilius qui hoc ait Et ad sũmã ut
nichil in se solidũ habet forme gr̃a
optabile Sic si ultro obuene̾it uirtuti
addite neq utusq de p̾cio error sit
hanc illius ornamẽtu dicĩ paciar ñ
ĩ amenũ uisui breue tñ ac fragile
Sblamn uo pondus aĩe dixerim atq
infaustũ trastiᵃ insigne ludibrii
De ualitudine prospera capͫꝰ¬

Expanded text:
proiecisse multis gloriosum fuit? Mitto alios: proiecisse multis gloriosum fuit? Mitto alios: Spurinam non naturalis forma nobilitat sed accersita deformitas. Ut virtus animi corporis forme iuncta sit studeo. Sidebitur et virtus gratior. Quamvis eum errare sibi visum esse, qui ait:Gratior est pulchro veniens e corpore virtus scribat Seneca, michi tamen iure reprehensus videretur, si dixisset “maior” aut “perfectior” aut “altior”; nunc, quia dicendo “gratior” non rem ipsam, sed spectantium iudicia respicit, non michi visus est errare Virgilius qui hoc ait. Et ad summam, ut nichil in se solidum habet forme gratia, nichil optabile, sic, si ultro obvenerit virtuti addita neque utriusque de pretio error sit, hanc illius ornamentum dici patiar, non inamenum visui, breve tamen ac fragile: solam vero pondus anime dixerim atque infaustum, tristis insigne ludibrii. 3 DE VALITUDINE PROSPERA
Abbreviated transcription (Latin):
qui si michi non credis tunc te parti¬
us mirabeis tranffortu ⁊ forma ĩ¬
terĩ clara est R Quid hic dicãbreuiꝰ
paulisꝑ et non erit u fforma corꝑis
hactenꝰ excellens est R Qͣ mallẽ
formã aĩ excellentẽ Est emĩ et sua
aĩe pulc̾tudo mults suauior certiorq¬
ꝙͣ torpoi Et ip̃a quoq sius legibꝰ de
põne subsistens Illam aptare illi o¬
perã ĩpende̾ dignu erat quã nͨ dies
longa deberẽt nec morbus extingue̾t
nec mora ip̃a Nũt caduca miranũ.¬
DRe Certe nũc saltẽ insolita forma
est R In hac ut in multis aliis optãda
mediocritas sin hac tali forma nͨ tibi
placueris nec nisi ꝙͣ decet alis place
curaueris usus q fueris caste sobrie
modesce nõ exigua tue laudas acces¬
sio futura est B Recta facies aĩm hoẽ¬
stat. R ymo quid̾ probat et sepe ĩ ꝑi¬
culu trahit Quid uero actinet glori¬
ari eo qd̾ neq tuũ sit neq diucius
seruare possis quod nulli habuisse ꝓ

Expanded text:
qui si michi nunc credis, tunc te parciqui si michi nunc credis, tunc te parcius miraberis transformatum. Forma interim cpaulisper, et non erit. G. Forma corporis hactenus excellens est. R. Quam mallem formam Animae excellentem. est enim et sua animae pulchritudo multo suavior, certiorqam corpori et ipsa quoque suis legibus dec dispositione subsistens. Illam optare, illi operam impendere dignum erat, quam nec dies longa detereret, nec morbus extingueret nec mors ipsa; nunc caduca miramini. Certe nunc saltem insolita forma est. In hac ut in aliis multis optanda mediocritas. Sin hac tali forma nec tibi placueris nec nisi qua decet aliis placere curaveris ususque fueris caste, sobrie, modeste, non exigua tue laudis accessio est futura. Preclara facies animum honestat. Immo quidem exprobrat et sepius in periculum trahit. Quid vero attinet gloriari eo, quod neque tuum sit neque diutius servare possis, quod habuisse nulli,
Abbreviated transcription (Latin):
magna est R Solet hec stultos adoles¬
centes quo non expedit urge̾ dũ bono
suo ut libitũ sic licitũ frui putãt nez
quid deceat actendũt que sepe ecia¬
iam multis acerbi ac turpis int̾itꝰ
causa fuit. Sfforma corporis rara ẽ¬
R aAt breuissimũ tempꝰ est qñ oris
hĩtus hic colorq mutabitur cadit fla¬
ua cesaries reliquie albescent teneãs
genas et serenã frontẽ squalentes
arabũt ruge letas oculorũ facies et
lucida sidera mesta teget nubes leue
denciũ ebur ac candidũ scabre sitꝰ ob¬
ducet atq acteret ut non colore tm̃ sed
tenore alio fuit erecta cernix atq a¬
giles humeri curuescent Guttur leue
trispabitur aridas manꝰ et recuruos
pedes suspiceris tuos non fuisse. Quid
multa uenit dies quo te in speculo nõ
agnosces Et hec omĩa que abesse mul¬
tum extimas ne quid ĩ ꝓuisis mõstris
actonitus non p̃dictũ dicas hinc iã tibi-
si uiuis dicto citius euẽtura de nũcio

Expanded text:
magna est. Solet hec stultos adolesmagna est. Solet hec stultos adolescentes quo non expedit urgere, dum bono suo ut libitum sic licitum frui putant neque quid deceat attendunt, que sepe iam multis acerbi ac turpis interitus causa fuit. Forma corporis rara est. At brevissimum tempus erit, quando oris habitus hic colorque mutabitur: cadet flava cesaries, reliquie albescent, teneras genas et serenam frontem squalentes arabunt ruge, letas oculorum faces et lucida sidera mesta teget nubes, leve dentium ebur ac candidum scaber situs obducet atque atteret, ut non colore tantum, sed tenore alio sint: recta cervix atque agiles humeri curvescent, guttur lene crispabitur, aridas manus et recurvos pedes suspiceris tuos non fuisse: quid multa? Veniet dies quo te in speculo non agnoscas et hec omnia que obesse multum extimas, ne quid improvisis monstris attonitus non predictum dicas, hic iam tibi, si vivis, dicto citius eventura denuntio,
Abbreviated transcription (Latin):
abstinẽt formosi iuuenes quos suscipi¬
unt labores ꝙͣta sibi inferũt supplici¬
aut formosiores non sint quidẽ sed
appareant uniꝰ forme studio et uali¬
tudinis et uoluptatis ĩmemores ꝙͣtum
uero int̾ cõmodu tempꝰ effũditur. qͦt
honesta interĩ quot utilia quot postre
nto ncciͣa negligãtur. tuũ igitur breur
caducu ꝙ bonuz et ĩ ane gaudiu sine ĩ¬
uidia tibi habeto habes hostem tuũ do¬
mi qd̾q est peiꝰ delcãbilem ac blandũ
habes raptorem quietis ac temꝑis
ꝑpetuũq tortorem habes et matela
laboi̾s ub̾riniã discͥminũ cãs fomẽta
libidinu nec m̃orem querendi odii
ꝙͣ amoris aditũ fies mulierculis for¬
san amabilis odiosus uiris aut certe
suspectus nulla re magis ꝙͣ forma cor¬
porea cõiugalis zelus accẽditur mil¬
la eni res ardentius appetit᷑ ꝙͣ for¬
ma nulla aim̃ moue̾ potentior atq i¬
deo nulla suspectior. Dforma corꝑis

Expanded text:
abstinent formosi iuvenes, quos suscipiabstinent formosi iuvenes, quos suscipiunt labores, quanta sibi inferunt supplicia, ut formosiores non sint quidem sed appareant, unius forme studio et valitudinis et voluptatis immemores! Quantum vero inter comendum tempus effunditur, quot honesta interim, quot utilia, quot postremo necessaria negliguntur! Tuum igitur breve caducumque bonum et inane gaudium sine invidia tibi habeto. Habes hostem tuum domi quodque est peius, delectabilem ac blandum, habes raptorem quietis ac temporis perpetuumque tortorem, habes et materiam laboris uberrimam, discriminum causas, fomenta libidinum nec minorem querendi odii quam amoris aditum. Fies mulierculis forsan amabilis, odiosus viris aut certe suspectus. Nulla re magis quam forma corporea coniugalis zelus accenditur. Nulla enim res ardentius appetitur quam forma, nulla animum movere potentior atque ideo nulla suspectior. Forma corporis
Abbreviated transcription (Latin):
ens actulit ꝙͣtũ fugens fert doloris
hoc mͥil fallor exꝑtus erat aliqũ formo¬
sus. Ille romanꝰ pn̾ceps qui amico sc̃¬
bens scias inquit nec gratiꝰ quidꝙͣ de¬
core nec breuiꝰ ꝙͣuis ecia si durabile
ꝓpͥũq nature donu eẽt non ĩtelligo ꝙͥ
tanto oꝑe expetendu heãt iste nõ so¬
lidus nec in ip̃o hoĩe nͥ suꝑficietenus
fulgens decor multaq feda cõtegens
et horrenda leuissimoq cutis obtentu¬
sensibꝰ blandiens et illudens Ui̾s igi᷑
ac mãsuris bonis delc̃ãri cõueiit non
falẜ atq labentibus. S. Fforma corꝑis
elegantissima est R habes uelũ ocsis
laqueũ pedibus alis uiscũ haud facile
seu uera disc̾nere seu uirtutẽ seqͥ pot̾is
seu maltũ euolare aĩo/. multos ad ho¬
nesta ꝑgẽtes forma detinuit detorsit¬
q cõtrariã in ꝑtem O fforma corꝑis
mira est. R bene ais mira nã ꝙ hac
uanitate mirabilius quot delcãbilius

Expanded text:
ens tulit quantum fugiens fert doloris. ens tulit quantum fugiens fert doloris. Hec, ni fallor, expertus erat aliquando formosus ille Romanus princeps, qui amico scribens “scias” inquit “nec gratius quicquam decore nec brevius”; quamvis, etiamsi durabile perpetuumque nature donum esset, non intelligo quid tantopere expetendum habeat iste non solidus nec in ipso homine nisi superficie tenus fulgens decor multaque feda contegens et horrenda levissimoqsensibus blandiens, et illudens. Veris igitur, et mansuris bonis delectari convenit, non falsis, atque labentibus. G. Forma corporis elegantissima est. R. Habes velum oculis, laqueum pedibus, alis viscum. Haut facile, seu vera discernere, seu virtutem sequi poteris: seu in altum evolare animo. Multos nesta pergentes forma detinuit detorsitque contrariam in partem. Forma corporis mira est. Bene ais: “mira”. Nam quid hac vanitate mirabilius? Quot delectabilibus
Abbreviated transcription (Latin):
Orma corporis eximia est R
Nichil firmior est illa ꝙͣ tp̃s
cuz eo ueniens tuz eodẽ fugit siste si
potes tẽpus pot̾it et forsan forma
consist̾e E fforma corꝑis egregia
est. R ffragili niteris fũdamẽto. Cor¬
pus ip̃m umbre in morẽ p̃terit T
momẽtaneu corporis accidens tibi
mansuruz spondes Ruiere queũt ac¬
cidencia stãte uo sb̾o neqͣũt illo rũe¬
te non rue atqui cũctis ex qualitatibꝰ
que mortali cuz corpore fugiũt nulla
uelotior ꝙͣ forma que mox ut ame¬
nu flosculu ostendeit ip̃os int̾ ocłas
mirãciu atq laudãtiu euanescit/
ta ut libet uenit ecce magnis passibꝰ
que te uelo tenui latẽtem decegat ꝙͣti
eẽt forma uiui homĩs mors oũdit n ͨ
mors sola s senectus et paucoꝵ spaciũ
ãnoru ỹmo uel et uniꝰ lucis repẽtĩa
febricula. postremo ut nichil ext̾nu
incidat ꝑ se se stando durãdo q cõsiñt᷑
et in nichilũ redit neq tm̃ gaudii ueĩ¬

Expanded text:
orma corporis eximia est. Nichilo firmior est illa quam tempus; cum eo veniens, cum eodem fugit. Siste si potes tempus: poterit forsan et forma consistere. Forma corporis egregia est. Fragili niteris fundamento. Corpus ipsum umbre in morem preterit: tu momentaneum corporis accidens tibi mansurum spondes! Ruere queunt accidentia stante subiecto, nequeunt illo ruente non ruere. Atque cunctis ex qualitatibus que mortali cum corpore fugiunt nulla velocior quam forma, que mox ut amenum flosculum ostenderit, ipsos inter oculos mirantium atque laudantium evanescit: ta ut libet: venit ecce magnis passibus, que te velo tenui latentem detegat. Quanti esset forma vivi hominis mors ostendit; nec mors sola, sed senectus et paucorum spatium annorum, immo vel unius lucis repentina febricula. Postremo, ut nichil externum incidat, per sese stando durandoque consumitur et in nichilum redit neque tantum gaudii veni
Abbreviated transcription (Latin):
fugaͣ si tui hostes gͣuiore supplicio
digni essent fugisse sufficiat atq i ͦ
fuga tuã metĩe uictoi̾a ablatãq tibi
nctͣitem uindicte seuioris ĩtellige Q
Serui fuge. Nõ Sponte igi᷑. fece
ꝙ cogendi erant grã habeto depellẽ¬
di ĩmanes beluas tibi demptꝰ est labor
huic quereris fugierũt qui nisi fu¬
gissent tu fuge debuisses fugerũt qͥ
aut sugiẽdi erãt aut fugandi Nũc tu
liber nũc securꝰ nũc domꝰ tue dñs
remãsisti.de fugerũt ẜui et fugi¬
tiuos uincandi ius est dño. Rõ Cu te
dñm dissimila ne ue hoc iure ut̾e so
boni essent non fugissẽt malos ami¬
sisse non iactura s questꝰ est. uenẽosa
animalia tuciꝰ est uitare ꝙͣ cape T
Serui me solũ relinquerũt Mõ ue¬
re solũ uereq ĩopem si nõ solus sis
ẜuili egeas comitatu. Ita nec amicũ
ne te ẽẽ cupuĩt tu sme illis eẽ nõ po¬
tes uide ne hoc ip̃o ẜuis tuis ip̃e mi¬

Expanded text:
 si tui hostes graviore supplicio digni essent, fugisse sufficiat, atque illorum fuga tam metire victoriam, ablatamque tibi necessitatem vindicte severioris, intellige. Servi fugiere. Sponte igitur fecere quod cogendi erant. Gratiam habeto: depellendi immanes beluas tibi demptus est labor; hinc quereris? fugierunt qui nisi fugissent, tu fugere debuisses. Fugierunt qui aut fugiendi erant, aut fugandi. Nunc tu liber, nunc securus, nunc domus tue dominus remansisti. Fugierunt servi. Fugitivos iudicandi ius est domino. Tu te dominum dissimula, neve hoc iure utere. Si boni essent, non fugissent; malos amisisse non iactura, sed questus est: venenosa animalia tutius est vitare quam capere. Servi me solum reliquerunt. Vere solum, vereque inopem, si, ne solus sis, servili egeas comitatu. Ita nec amicos ne te esse cupiunt, tu sine illis esse non potes? Vide, ne hoc ipso servis tuis ipse mi