comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
creatoris magnitudinẽ crȩatura¬
rũ corporea maginitudo ꝯponit̾: in ũs¬
nti ꝯsicerentur ex parius. et ex inisib¬
libus innisibilia estiment᷑ acq ex pł¬
catudine factoꝵ effector operũ agnos¬
catur. Nõ cũ panlitate consiłi. s er q̃¬
dam sbclita et creata specie boni. Si¬
ait ars iuartifice retorqͥt laudẽ. Ita re¬
nui seator ꝑ creaturã suã laudat᷑. Et
quto sit excellencior ex ip̃a opens ꝯdi¬
tone monstrat᷑. Expulchritudine ar¬
cũ septe creature: pulchritudinẽ suã
quae arcũ scabi ne qͥd facit deus ĩ tlłi
ut ip̃is uestigus reuertatur hõ ad d̾m
quibꝰ adu̾sus est: Ut qr ꝑ amorem
puschritudinis creature a creatoris for¬
ma se abstulit. rursũ percreature deco¬
icm ad creatoris pulcritudine reu̾tat᷑
Dmbꝰdam gradibꝰ intelligencie ꝑ cre¬
aturã ꝓgreditur homo ad intelligẽ¬
dum d̾m creatorẽ. Id ẽ ab insensibili¬
b: surgens ad sensibilia. A sensibus:

Expanded text:
Creatoris magnitudinem creaturarum corporea magnitudo componitur, ut magna considerentur ex parvis, et ex visibilibus invisibilia aestimentur, atque ex pulchritudine factorum effector operis agnoscatur, non tamen parilitate consimili, sed ex quadam subdita et creata specie boni. Sicut ars in artificem retorquet laudem, ita rerum creator per creaturam suam laudatur. Et quanto sit excellentior ex ipsa operis conditione monstratur. Ex pulchritudine circumscriptae creaturae pulchritudinem suacit Deus intelligi, ut ipsis vestigiis revertatur homo ad Deum quibus aversus est. Ut quia per amorem pulchritudinis creaturae a Creatoris forma se abstulit, rursum per creaturae decorem ad Creatoris pulchritudinem revertatur. Quibusdam gradibus intelligentiae per creaturam progreditur homo ad intelligendum Deum creatorem, id est, ab insensibilibus surgens ad sensibilia, et a sensibilibus
Abbreviated transcription (Latin):
do adhibenda est paciencie: ut teptatõ u̾¬
bi q̃ foris iupugnat. tolerancie uirtute
deuicta discedat. Non omĩs qui patitur
probra iustus est. s qui proueritate in¬
nox patitur: ille tm̃ mͦ ustus est. Int̾ ui¬
peratõnis lingue et opprobria hominũ
iusto se remedio mens iusti corroborat:
ut tanto solilus in deũ figatur nt̾riꝰ. ꝙͣ¬
toextenus ab humanis sperit᷑ sensibus
¶Qͥ illacas sibi contumelias transquil¬
lo auimo ꝑlit: colorez cordis apent. et
uinuis ꝙ feruet in aĩo: facile reicit. uul¬
nem enĩ aꝑta mentis cito exalant. clau¬
sa nimis exulcerant. Qͥ dolorẽ minrie:
cdauso pectore tegit: ꝙͣ to ampliꝰ silencio
lingua p̾mit. tanto acuore dolore ĩtrĩ¬
secus mitrit. Uñ et uere qͥda poetaꝵ gẽ¬
tiliũ dixit. Quoq mag̾ tegitur tectus mͣ¬
gis estuat igns. Cecus enĩ langor uehe¬
mens est ac nimis: q tacitũ uunt sb pecto¬
reuulnus.¬

Expanded text:
do adhibenda est patientiae, ut tentatio vedo adhibenda est patientiae, ut tentatio verbi, quae foris impugnat, tolerantiae virtute devicta discedat. 24. Non omnis qui patitur probra justus est; sed qui pro veritate innox patitur, ille tantummodo justus est. 25. Inter vituperationes linguae et opprobria hominum isto remedio mens justi se corroborat, ut tanto solidius in Deum figatur interius, quanto exterius ab humanis spernitur sensibus. 26. Qui illatas sibi contumelias tranquillo animo prodit, dolorem cordis aperit, et virus quod fervet in animo facile rejicit. nim mentis aperta cito exhalant, clausa nimis exulcerant. 28. Qui dolorem injuriae clauso pectore tegit, quanto amplius silentio linguam premit, tanto acriorem dolorem intrinsecus nutrit. Unde et vere quidam poetarum gentilium dixit: Quoque magis tegitur, tectus magis aestuat ignis. Caecus enim languor vehemens est ac nimius, quia tacitum vivit sub pectore vulnus.
Abbreviated transcription (Latin):
spimeũ ambicũ ac fuco mũcdiał eloꝙ̃cie
inflansq ẜmonib ꝑornatũ. Qͥdã curio¬
si delectantur audire: quosl sapientes
no ut ueritatez ab eis querant s ut fa¬
auidiam ẜmonib eoꝵ agnoscant mo¬
re poetarũ qui mag̾ ꝯpositõnẽ u̾borum¬
au qñ qͣm aliquid ꝓferatur. Item qͣdei¬
moda est clicendi ratõ. qua ut bñ senciẽ¬
do quid bũ ꝓfertur: aut nicħ senciendo nͥ
dr aut parũ senciendo loqͣcitas sola ostẽ¬
tatur aut optime senciendo indegunt̾ ꝓ
nũ male: uł malũ bũ ꝓfertur. Bonũ qͥp¬
pe bñ loquit᷑ qui ea que recta sũt hũiliter
annũciare uidetur. Malũ male loqͥt᷑: qͥ
male loquitur: qui ꝙ cũq rectũ ad rogan¬
ter p̾dicare sentitur. Malũ bũ loqͥtur: qͥ
aliꝙ uartando uiciũ detestatur: ut ab co
homines auertantur. Mali mala respõ
dent ꝓbonis et aduersa ꝓ optinus. Bom
boua respondent pro mal: & ꝓspera ꝑ ad¬
uersis. Aduersꝯ comuaiũ lingne fortitu¬

Expanded text:
m ambitum ac fucum mundialis eloquentiae inflatis sermonibus perornatum. 13. Quidam curiosi delectantur audire quoslibet sapientes, non ut veritatem ab eis quaerant, sed ut facundiam sermonis eorum agnoscant, more poetarum, qui magis compositionem verborumqualiter aliquid proferatur. 15. Item quadrimoda est dicendi ratio, cum aut bene sentiendo quid bene profertur, aut nihil sentiendo nihil dicitur, aut parum sentiendo loquacitas sola ostentatur, aut optime sentiendo non elegantenum male, vel malum bene profertur. 17. Bonum quippe bene loquitur, qui ea quae recta sunt, humiliter annuntiare videtur. Malum male loquitur, qmale loquitur, quid quodcunque rectum arroganter praedicare sentitur. Malum bene loquitur, qui aliquod narrando vitium detestatur, ut ab eo homines avertantur. dent pro bonis, et adversa pro optimis. Boni bona respondent pro malis, et prospera pro adversis. 23. Adversus convicium linguae fortitu
Abbreviated transcription (Latin):
di ꝯsuetudine labnuͥ. Sicut plerũq mł¬
tiloquioꝵ stultiae reprehen̾r. itu rinsũ
niuscacenciũ uitia denotraitur. Ille
enĩ satis laxando lingam in leuitatis
uitõ defluut. Isti nimis reticendo ab
utilitate torpescunt. Imperiti sicut loqͥ
nescunt: itu tacere nõ possũt. Mente
a ꝓficientib ꝑtimesaitur: ita otiosa u̾
gunt. Ita pͥna colloquia bonos mores
corrũpunt. Custodia ori ponitur: dũ
peccatore fatetur. Manũ suꝑ os poi̾t
qui boms operib lingue ercessin oꝑit
Manũ super os pouit: qui male loquu¬
tõnis: culpas bone actõnis uelamme
cegit. Loquens que ad d̾m ꝑtinẽt nec
fuciens: et simutił sibi est. audieutib
tñ prodest. Qͥ de sapiencia se laudari
affectunt loquentem ꝓpħam actendãt
De qui sapientes estis in occuł urisi e
coram uob̾iet ip̃is prudentes. ¶ Rec¬
te ex snia clicit. Q uem sapienciãgus¬
militate dnit. De sola sciencia dñt: nõ
doctores: si cdum sint ab eis dicta sapiẽt

Expanded text:
ut plerumque multiloquorum stultitia reprehenditur, ita rursus nimis tacentium vitia denotantur. Illi enim satis laxando linguam in levitatis vitio defluunt, isti nimis reticendo ab utilitate torpescunt. 3. Imperiti, sicut loqui nesciunt, ita tacere non possunt. Mente a proficientibus pertimescuntur, ita otiosa vergunt, ita prava colloquia bonos mores corrumpunt . Custodia ori ponitur , dum . Manum super os ponit, qui bonis operibus linguae excessus operit. Manum super os ponit, qui malae locutionis culpas bonae actionis velamine tegit. 8. Loquens quae ad Deum pertinent, nec faciens, etsi inutilis sibi est, audientibus tamen prodest. 9. Qui de sapientia se laudari affectant, loquentem prophetam 226 attendant: Vae qui sapientes estis in oculis vestris, et coram vobismetipsis prudentes . 10. Recte ex sententia dicit, qui veram sapientiam gusmilitate dicunt, de sola scientia dicunt, nodoctores, si dum sint ab eis dicta sapient
Abbreviated transcription (Latin):
nõ per .s. ut sit qͦt dieb. R. lit¬
tera: ꝯmumone ht cũ .x.s. lit¬
t̾a. Itaq apd̃ antiqͦs lionos la¬
bos et arbos clicebatur. Nũc ho¬
nor labor arbor. Stat ꝑ .t. scri¬
bi oportet qr integrũ eius facit
satis. S per .d. oportet scribi.
Apud antiquos enĩ: s sedum
dicebatur: nos fiunales duas lit¬
teras abscidimꝰ Tamptus et¬

Expanded text:
 littera communionem habet cum S littera. Itaque apud anticos 'honos', 'labos', 'arbos' dicebatur, nunc 'honor', 'labor', 'arbor'. 'Sat' per T scribi oportet, quia integrum eius facit 'satis'. 'Sed' per D oportet scribi. Apud anticos enim sed 'sedum' dicebatur; nos finales duas litteras abscidimus. 'Tamtus
Abbreviated transcription (Latin):
canitus. ue int̾iectõ cũ a scriben¬
est. per. x scribendũ est ita et
xprisuia. u ⁊ d. litteris sola gre¬
ca nomina scribinitur. Nam
cũ iusticia sonũ .℥. litt̾e expri
nequicia et cet̾a similia. In du¬
abus q uerb̾ consuetudo uete¬
rũ erat ut cũ cadem lr̃a alium
intellectũ correpta. aliũ ꝓcluc¬
ta heret: longe sillabe . ⁊piccm
apponerẽt. ut puta si ppłs arbo¬
rem significaret. an homiuũ
multitucline: apice clistingue¬
batur. Sic ⁊ ubi litt̾e ꝯsonãtes
geminabantur: Si cilicũ suꝑ po¬
uebant. ut cella. certa. asserei.
ueteres enĩ nõ chuplicabãt lit¬
teras. S supͣ sicilicum. appone¬
bunt. qͣ nota. ãmonebatur lec

Expanded text:
amtus'. 'Vae' interiectio cum A scribenest, per X scribendum. Ita et 'Xrisma'. Y et Z litteris sola Graeca nomina scribuntur. Nam cum 'iustitia' sonum Z littera exprim'nequitia', et cetera similia. In dubiis quoque verbis consuetudo veterum erat ut, cum eadem littera alium intellectum correpta, alium producta haberet, longae syllabae apicem adponebant; utputa 'populus' arborem significaret, an hominum multitudinem, apice distinguebatur. Sic et ubi litterae consonantes geminabantur, sicilicum superponebant, ut 'cella', 'serra', 'asseres'. Veteres enim non duplicabant litteras, sed supra sicilicos adponebant; qua not
Abbreviated transcription (Latin):
is id qr facit itur .k. lr̃am anti¬
ci p̾ponebant quociens a seq̃¬
batur ut kapd. kanna. kala¬
mus. nunc aũt kartago et ka¬
lende ꝑ eandem tũi scribuntꝰ. Oiͥa
q̃nte. ꝑ k st̃ sccibenda. Letus per¬
ae cliptongon scribit᷑: qr letiçia
no est tristicia. que angustiam
terai utimur: ut lacũ pro dacum
et calamicate ꝓ cadamitatem
beant: quesitũ est. Uarro tra¬
ba enũciare solũ ẽẽ. et scrib̾e. Inde
ꝓpt̾ auctoritate tanti uiri ꝯsue¬
tucline fc̾a ut maximꝰ optimus
pessimꝰ scribatur. Malo per unũ
liscribitur qd̾ est mag̾ uolo. Mal¬
le ꝑ duas .l. qr est magis uelle
cluo .l. Nolo enim nec uolo est.
nolle ne uelle. Os si nultũ autos¬
sum significat: ꝑ o solam scui¬
bendũ est. Si ꝑsonam .li. p̃po¬
uenda est. Ora finiũ ꝑ o sola
hora dicrũ. ꝑh. scribendũ. Onꝰ
si de hon̾c uenit. per o solamsai¬
li. aspiratone. Preposit̾o ⁊ pre

Expanded text:
ia facit 'itur'. K litteram antiqui praeponebant quotiens A sequebatur, ut 'kaput', 'kanna', 'kalamus'. Nunc autem 'Karthago' et 'kalendae' per eandem tantum scribuntur. Omnia per K sunt scribenda. 'Laetus' per dipthonga scribitur, quia laetitia ontrario est tristitia, quae angustiam tera utimur, ut 'latum' pro 'datum' et 'calamitatem' pro 'cadamitatem'beant quaesitum est. Varro traba enuntiare solitum esse et scribere. Inde propter auctoritatem tanti viri consuetudinem factam, ut 'maximus', 'optimus', 'pessimus' scribatur. 'Malo' per unum L scribendum, quia est 'magis volo'. 'Malle' per duo LL, quia est 'magis velle'. per duo. 'Nolo' enim 'nevolo' est; 'nolle', 'nevelle'. 'Os' si vultum aut ossum significat per O solam scribendum est; si personam, H praeponenda est. 'Ora' finium per O; 'hora' dierum per H scribendum. 'Onus' si de onere venit, O sola scrim H aspiratione. 'Praepos
Abbreviated transcription (Latin):
Heus et heu int̾iectones. ꝑ .l.
scribente .I. licterã int̾ duas uo¬
cales ꝯstitutã bis scribi quida
existimabant ut troua et urna¬
S hoc tõ nõ ꝑmittit. nũꝙͣ enĩ
tres uocales in una sillaba scribũ¬
les ꝯstituta pro cluplici hẽtur.
Id ꝓnom̃ nentͥ gn̾is per .d. scti¬

Expanded text:
em et 'heu' interiectiones per H scribendae. I littera inter duas vocales constituta, bis scribi quidam existimabant, ut in 'Troia' et 'Maia'. Hoc ratio non permittit. Numquam enim tres vocales in una syllaba scribunles constituta pro duplici habetur. 'Id' pronomen neutri generis per
Abbreviated transcription (Latin):
grece: latine recta scͥptura
int̾pretatur. Ortho enĩ grece: rec¬
ciplina docet ꝙ̃ ad mod̾ scribere de¬
beamꝰ. Nam sicut ars tractat de
ꝑciũ declinatone. ita orthogra¬
pliia descbendi pericia ut pote
est ꝯiũcto .t. lr̃am accipit. haud
qͣndo adu̾biũ est negandi .d. lit¬
teram t̾minatur et aspinit᷑ in
capite. qͣndo aũt ꝯm̃ctiua est
ꝑ .t. lr̃cun sũ aspircit̾one scribi¬
tur. Apd̾ p̃posito. ꝑ d. scribitur
apud pro aduerbio usi st̃. duabꝰ
dami cognatõ est. Nam probi¬

Expanded text:
Graece, Latine Recta scriptura interpretatur; ὀρθὴ enim Graece recciplina docet quemadmodum scribere debeamus. Nam sicut ars tractat de partium declinatione, ita orthographia de scribendi peritia, utputa est coniunctio, T litteram accipit. 'Haud', quando adverbium est negandi, D littera terminatur et aspiratur in capite; quando autem coniunctteram sine aspiratione scribitur. 'Apud' praepositio per D scribitur, 'apud' pro 'ad' usi sunt duabus aedam cognatio est. Nam pro
Abbreviated transcription (Latin):
solũ est. Exultat: meliꝰ sñ .s. lit¬
tera scribitur. Nam cũ ip̃a .x.
ex .c. et .s. ostat quomodo cũ in
ea sit ruusꝯ ei additur alia .s. E¬
quor per diptongõ scribendũ: qr
per .n. scribend̾ in fine qr integnĩ
eiꝰ est forte si tandẽ. Fedus ꝙ est
deformis: per e solã scribend̾: fe

Expanded text:
solum est. 'Exultat' melius sine S littera scribitur. Nam cum ipsa X ex C et S constat, quomodo, cum in ea sit, rursus ei additur alia? 'Aequor' per dipthonga scribendum, quia per N scribendum in fine, quia integrum eius est 'si forte tandem'. 'Fedus', quod est deformis, per E solam scribendum e
Abbreviated transcription (Latin):
qndã cognat̾one hñt. Nam
cũ clicimꝰ centũ et trecentos p̾t¬
ea clicimꝰ quachringentos . g. ꝓ¬
c. pouentes .c. et .q. simułr cog¬
natõ est. Nam huiꝰ scemodi ꝑ
p̃posito: ꝑ .s. scribenda est. Si a̾t
aduerbiũ fu̾it. ꝑ .q. Dicimꝰ enĩ

Expanded text:
ndam cognationem habent. Nam dum dicimus 'centum', et 'trecentos', postea dicimus 'quadringentos', G ponentes pro C. C et Q similiter cognatio est. Nam 'huiusce' per praepositio per C scribenda est; si autem adverbiu
Abbreviated transcription (Latin):
septẽnanũ numeꝵ quo uni¬
uersitatis sigrasicatõ sepe fi¬
guratur. Qui etiam ip̃i ec
ecclias. Eccłia u̾o adhic in
ista mortalitate carnis cõsti¬

Expanded text:
septenarium, quo universitatis significatio saepe figuratur; qui etiam ipsi Eccecclesias. Ecclesia vero adhuc in ista mortalitate carnis consti
Abbreviated transcription (Latin):
derũt. ut dies chũcus nõ omitte¬
retur. ¶Pasche añt uocabłm
nõ grocũ S hebreũ est. Nec ã
pascha appellatũ est er eo q po¬
pulus tũc dei er egy̾pto transi¬

Expanded text:
derunt, ut dies Dominicus non omitteretur. Paschae autem vocabulum non Graecum, sed Hebraeum est; nec a ppascha appellata est, eo quod tunc populus Dei ex Aegypto transi
Abbreviated transcription (Latin):
cha celebrant. Duiꝰ modis
liscentõ int̾ uttosq pascha¬
lem regłam turbat. Cõmu
est dies. eceliui. ht. dictus ei
comimis. qr sepe duo ita con¬
cucti incedũt ut inuice se in
paschali sollẽnitate se qͣntur
Nam embolismꝰ amiꝰ: sem¬
ꝑ solus est. E inbolistr aniꝰ
est am trescecim menses lunͣ¬
ces. id est. ecc lxxx iiii. dies he¬
te monstratur. Ip̾e est annꝰ sco̾
moysi diuiuitꝰ reuelatꝯ ĩ quo
inbentur hi qui lõgius hĩtãt
in sccło mense pascha celebra¬
re. Einbolismꝰ enĩ nomẽ gre¬
cũ est. qd int̾pretatur latine
suꝑ augm̃tũ. eo qd̾ expleat
numer annoꝵ. ꝯmuniũ quibꝰ
ri. limares dies dec̃e cerm̃tur

Expanded text:
scha celebrant. Huiusmodi ergo dissensio inter utrosque paschalem regulam turbat. Communest dies CCCLIV habet. Dictus autem communis quia saepe duo ita coniuncti incedunt ut invicem se in paschali sollemnitate sequantur. Nam embolismus annus semper solus est. Embolismus annus est qui tredecim menses lunares, id est CCCLXXXIV dies habere monstratur. Ipse est annus sancto Moysi divinitus revelatus, in quo iubentur hi, qui longius habitabant, in secundo mense pascha celebrare. Embolismus autem nomen Graecum est, quod interpretatur Latine superaugmentum; eo quod expleat numerum annorum communium, quibus undecim lunares dies deesse cernuntur.
Abbreviated transcription (Latin):
pertõ qm̃ pascha nrm ĩmola¬
tus est xp̃c. Propt̾ hãc gͦ ui¬
te nouitate primꝰ mensis
nouoꝵ in mensib anni cele¬
bratõne paschali mittice atͥ¬
hutꝯ est. O uod u̾o tercie eb¬
domade die pascha celebrat᷑¬
id est qui dies occurrerit. a
to tp̃i scłi dͥ septẽnario diei¬
numero agitur nũc t̾ciũ tpe

Expanded text:
oniam pascha nostrum inmolatus est Christus. Propter hanc ergo vitae novitatem primus mensis novorum in mensibus anni celebrationi paschali mystice adtributus est. Quod vero tertiae hebdomadae die pascha celebratid est qui dies occurrerit a to tempore seculi, qui septenario numero agitur, nunc tertium te
Abbreviated transcription (Latin):
cues fuerĩt. embolismꝰ annus.
Bissextus est. ꝑ annos .iiii. unꝰ
dies adioctus: crescit crũ per
singłos annos quarta ꝑs assis¬
uerit bissextilẽ ãnũ facit. Dic¬
tus enĩ bissertus: qr bis sexie
ductus assez facit qd est unꝰ
dies. Sicut ⁊ qͣclrantẽ ꝓpt̾ qͣt̾
ductũ qd est bissertꝰ quẽ suꝑ
dieꝵ cursũ in anno sol facit.¬

Expanded text:
dies fuerint, embolismalis annus Bissextus est post annos quatuor unus dies adjectus. Crescit enim per singulos annos quarta pars assisverit, bissextum unum facit. 26. Dictus autem bissextus, quia bis sexies ductus assem 275 facit, quod est unus dies; sicut quadrantem propter quater ductum, quod est bissextus, quem super dierum cursum in anno sol facit
Abbreviated transcription (Latin):
cute at̾ hõie hec omĩa reu̾tũt᷑
cit boni uoti et sĩplices: mode¬
tos leues macilentos. plurim̃
comedentes ⁊ cito digerẽtes.
gilantes cito afferẽtes cauos.
Intra se cogitantes minꝰ auda¬
cũ iracũclia auaros. humidos
tristes somnicłosos. infidos. fre¬

Expanded text:
ente autem homine haec omnia revertuntur cit homines boni voti simplices modetos leves macilentos, plurimum comedentes et cito digerentes.gilantes, cito afferentes canos, intra se cogitantes, minus audas, iracundos, avaros; timidos, tristes, somniculosos. Sanguis f
Abbreviated transcription (Latin):
nes suas per singulas partes
corporis. Sanguis ꝑ nares. Co¬
lera rubea per aures. Colera
p̾ueris cũ sanguie. ab meunte
Ex inde colera rubea cln̾at᷑ us¬

Expanded text:
nes suas per singulas partes corporis, sanguis per nares, cholera rubea per aures, cholera pueris cum sanguine ab ineunte exinde cholera rubea dominatu
Abbreviated transcription (Latin):
Orpus gͥ hoĩs ex qͣtuor hũori¬
Sanguine coleram rubeã. coła
sanguis pars in dextro lat̾e ĩ epa¬
te qd iecur uacamꝰ cln̾atur. Fel
pite. et alia ꝑs eoꝵ in uesica:¬
guis feruet huĩclus et clulcis
Colera sanc id ẽ rubea a mara
id est nigra. accida. fugida et
sicca. Elegmͣ u̾o frigida. salsa
i huĩda. ¶ Hec omĩa crescunt
in tp̃rib suis. ¶ Sanguis cres¬

Expanded text:
orpus igitur hominis ex quattuor umorisanguinem choleram rubeam choleraSanguis dominatur in dextro latere in epate quod iecur vocamus. Sed pite, et alia pars eius in guis fervens humidus et dulcis. cholera xanthe id est rubea amara vid est nigra acida frigida et sicca, flegma frigidum salsum et umidum. Haec omnia crescunt suis temporibus. Sanguis cres
Abbreviated transcription (Latin):
ente dr. ¶ Barta ẽ. que cũcta nauiᷤ
omcia ad litꝰ portat. Hanc naius ĩ pe¬
io: ꝓpt̾ nimias undas suo suscipͭ¬
ingremio. u̾ at appropinqͣuert por¬
ł reddit uicẽ barcha naui ꝙͣ accep
in pelago ¶Paro nauigiũ pirata¬
nĩ ꝓptũ ex his ita uocatũ. Cicero tũc¬

Expanded text:
nt. Barca est, quae cuncta navis commercia ad littus portat: hanc navis in pelago propter nimias undas suo suscipit gremio: ubi autem appropinquaverit portum, reddit vicem barca navi, quam accepit in pelago. Paro navigium piratarum aptum, et ex his ita vocatum. Myoparo qu
Abbreviated transcription (Latin):
¶Apud hebreos enĩ dies. pͥma
una sabbati cłr. qͥ apd̾ nos cli¬
es liũcus est quẽ gentiles so¬
li delicauert. Sccła sabbati.¬
¶ Secũda feria est. que sccłares
diem uocant lune. Tertia sab¬
bati. tercia feria est quẽ diem
illi martis uocant. Quarta sab¬
bati qͣrta feria ẽ qͥ meiturii li¬
es dr apaganis. Quita sab¬
bati. qͥnta feria est: id ẽ qͥntꝰ
a die cliũca qui apud gentiles¬
dies iouis uocatur. Sexta sab¬
bati sexta feria est. qui apud
cosdem paganos ueneris nun¬
cupatur. Salbatũ enĩ septimꝰ
saturno cleclicauerũt ⁊ satur¬
ni nominauerũt. Sãbbatu
nũ int̾pretatur co qd deꝰ in eo
requieniss ab om̃ib operibꝰ su

Expanded text:
Apud Hebraeos autem dies prima Apud Hebraeos autem dies prima una sabbati dicitur, qui apud nos dies dominicus est, quem gentiles Soli dicaverunt. Secunda sabbati secunda feria, quem saeculares diem Lunae vocant. Tertia sabbati tertia feria, quem diem illi Martis vocant. Quarta sabbati quarta feria, qui Mercurii dies dicitur a paganis. Quinta sabbati quinta feria est, id est quintus a die dominico, qui apud gentiles Iovis vocatur. Sexta sabbati sexta feria dicitur, qui apud eosdem paganos Veneris nuncupatur. Sabbatum autem septimus Saturno dicaverunt et Saturni nominaverunt. Sabbatum ies interpretatur, eo quod Deus in eo requievisset ab
Abbreviated transcription (Latin):
¶Uocatur aũc clies a parte
meliore. Uñ et in usus est ut
sũ ꝯmemoratõne noctis nume
casu sol. Sccl̃m psas ab ortu so¬
lis. Scclm athenienses a sexta
hora diei. sccłm romanos a
meclia nocte. Uñ et tũc galli
flatus fit. Dies dicti a dus
quoꝵ noĩa romani quib dai
siderib sacrauerũt. ¶ Pmũ
enĩ diem asole appellauerũt
Terciũ a stella martis q̃ uesꝑ
uocatur. ¶Qartũ a stella mo¬
curii quam quida candidu
cutulũ uocant. Qͥntũ a stel¬
la iouis auã fetontẽ accipu¬
.i. añt. Sertũ a ueneris ste
Septimũ a stella saturm que
mis fletur erplere cursũ suũ
¶Proiide enĩ ex hus septẽ stel¬
I noĩa dieꝵ gentiles dederũt
eo qd per eosem aliꝙͥ sibi effi¬
a existimarẽt. dicentes here
asole sp̾m. A luma corpus am̾¬
cirio ingeniũ ac linguã aue¬
nere uoluptatẽ a marte san¬
g̾nez. A ioue temꝑancia. a sa¬
furno humorẽ. Tał qͥꝑpe eru¬
tit gentiliũ stulticia ciui sibi
finrerĩt tam ridicłosa ficm̃ta

Expanded text:
ocatus autem dies a parte meliore. Unde et in usu est ut sine commemoratione noctis numercasu solis: secundum Persas ab ortu solis: secundum Athenienses a sexta hora diei; secundum Romanos a media nocte. Unde et tunc gallicsonyctius afflatus fit. Dies dicti a diis, quorum nomina Romani quibusdam sideribus sacraverunt. Primum enim diem a Sole appellaverunt, Tertium ab stella Martis, quae Vesper vocatur. Quartum ab stella Mercurii, quam quidam candidum circulum dicunt. Quintum ab stella Iovis, quam Phaethontem aiunt. Sextum a Veneris stelSeptimus ab stella Saturni, quae annis fertur explere cursum suum. Proinde autem ex his septem stellis nomina dierum gentiles dederunt, eo quod per eosdem aliquid sibi effici existimarent, dicentes habere a Sole spiritum, a Luna corpus, a Mercurio ingenium et linguam, a Venere voluptatem, a Marte sanguinem, a Iove temperantiam, a Saturno humorem. Talis quippe extitit gentilium stultitia, qui sibi finxerunt tam ridiculosa figmenta.
Abbreviated transcription (Latin):
Diluculũ qͣsi iam iucipies pr¬
ua cliei lur. Hec et aurora qͥ
solẽ p̾cectit. Est eĩ aurora ai¬
ei clarescentis exordiũ. ⁊ pͥm
splendor acris qui grece eoo

Expanded text:
Diluculum quasi iam incipiens parva diei lux. Haec et aurora, quae solem praecedit. Est autem aurora diei clarescentis exordium et primus splendor aeris, qui Graece ἡὼς
Abbreviated transcription (Latin):
or a nocendo die¬
ta. eo qd ocłis no noct¬
ceat. Que idcuto lune ac side¬
rũ lucẽ ht ne indecora eet ⁊ ut
ꝯsolaretur om̃s nocte operãte
⁊ ut qͥbꝰdam animãtib q̃ lucẽ
soł ferre nõ possũt ad sufficiẽ¬
ciam temperetur. Noctis aũt
⁊ liei alt̾natõ ꝓpt̾ uicissitudĩe
dormiendi iugilandiq effecta
est. ut operis diurni laborẽ uoc¬
tis reqͥem temperaret. Noc¬
tem enĩ fieri auĩt. qr longo iti¬
ac tabefactus efflat suos ig¬
nes. an quia eadem ui sb̃ t̾ra
cogit᷑ qua sr̃ t̾ras ꝑtulit lum̃
Et sic unibra t̾re noctẽ facit.

Expanded text:
ox a nocendo dicta, eo quod oculis noceat. Quae idcirco lunae ac siderum lucem habet, ne indecora esset, et ut consolaretur omnes nocte operantes, et ut quibusdam animantibus, quae lucem solis ferre non possunt, ad sufficientiam temperaretur. Noctis autem et diei alternatio propter vicissitudinem dormiendi vigilandique effecta est, et ut operis diurni laborem noctis requies temperet. Noctem autem fieri, aut quia longo itiac tabefactus efflat suos ignes; aut quia eadem vi sub terras cogitur qua super terras pertulit lumen, et sic umbra terrae noctem facit.
Abbreviated transcription (Latin):
repetitõne ⁊ menses ⁊ anni et
uii. clñt. Danc nos septum.¬
manc lux est. Octauus eĩ a
⁊ aquo nirso ebdomadis ser

Expanded text:
repetitione, et menses, et anni, et septem dicunt. Hanc nos septimaMANE lux est. Octavus autem et a quo rursus hebdomadis seri
Abbreviated transcription (Latin):
tũ. est mediũ ⁊ mactuosũ noc¬
tis tempꝰ qͣudo agi nich põt. et
nos. Mediũ aũt noctis: Actu
caret. Ergo intẽpesta mactu¬
osa qͣsi sñ tp̃r hoc est sũ actu ꝑ
que clisnoscit᷑ tp̃s. uñ est inte¬
pestiue uernsti. ergo intempes¬
ta dr: qr caret tp̃r id est actu.
Galliciniũ ꝓpt̾ gallos lucis p

Expanded text:
tum est medium et inactuosum noctis tempus quando agi nihil potest, et nos. Medium autem noctis actu caret: ergo tempestas inactuosa, quasi sine tempore, hoc est sine actu, per quem dignoscitur tempus; unde est, intempestive venisti. Ergo intempesta dicitur, quia caret tempore, id est, actu. 11. Gallicinium propter gallos lucis pr
Abbreviated transcription (Latin):
cã d̾r. Uñ et pͣgmatica ne¬
gocia cln̾r et auctor cãꝵ et ne¬
gocioꝵ pragmaticus nũcũ pat᷑¬
xxiii. de testibus

Expanded text:
causa, unde et pragmatica negotia dicuntur, et actor causarum et negotiorum pragmaticus nuncupatur. De testibus
Abbreviated transcription (Latin):
in malũ mutatur. sic et angłs dũ dese¬
rente deo est lapsus. ¶Q̾ materiã ħt
Uñ exitat. mutabile est qr de inforii:
ad formam tͣnͣsit. ¶ Q̾ uero nõ ħt ma¬
teriam mutabile est. sicut deus utiq est¬
¶ Bene ac sbstancialit̾ st̾ ista in deo. id ẽ
uicorruptõ. inmortulitas. incõmutabi¬
litas. Inde et merito cuncte p̃ponit᷑ erca¬
ture. ¶Opus nõ ꝯsiliũ. apud d̾m clici¬
mus mutari nec uariari cum. qr ꝑ ua
ria tp̃ra cliu̾sa precepit. s manens idem
ẽet tp̃ri ab ip̃a. xt̾ntate in eiꝰ mãsit dis¬
positone ꝯsilii. Non usu nr̃o . aliud d̾m
putiri. aliud pulcritulinẽ eiꝰ. atq aliud
aliud pulcritudo. qr desistente pulchritu¬
dine homo manet. Ac ꝑ ħ qui ita itlłit.
deũ incorporeũ ẽẽ credit. Dum pulcri¬
tudo et magnitudo dei ip̃e deus sit. Idem
est. In ordinate dici seu ꝯferriuicus ei
hanc regłam. et cet̾a existinanda sunt.

Expanded text:
in malum mutatur, sic et angelus, dum, deserente Deo, est lapsus. 3. Quod materiam habet, unde existat, mutabile est, quia de informi ad formam transit. Quod vero non habet materiam, immutabile est, sicut Deus utique est. Bene, ac substantialiter sunt ista in Deo, id est, incorruptio, immortalitas, incommutabilitas. Unde et merito cunctae praeponitur creaturae. 4. Opus non consilium, apud Deum credimus mutari; nec 117 variari eum, quia per varia tempora diversa praecipit, sed manens idem in ejus mansit dispositione consilii. 5. Non usu nostro aliud Deum putare, aliud pulchritudinem ejus, atque aliud aliud pulchritudo; quia, desistente pulchritudine, homo manet. Ac per hoc, qui ita intelligit Deum, corporeum esse credit, dum pulchritudo et magnitudo Dei ipse Deus sit. 6. Idest. Inordinate dici seu conferri vitiishanc regulam, et caetera aestimanda sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
ria reꝵ. Nam ne obliione fu¬
giant lr̃is alligant̾. In tantae¬
nĩ icrũ uanetate nec lici audi¬
endo poterãt om̃ia. nec memo¬
ria contineri. Litt̾e aũt clicte qͥ¬
si legitte qd̾ it̾ legentibꝰ p̾stent ł
latine et grecer abhebreis iude¬
tur crorte. Apdillos enĩ pͥmũ
clictũ est uleph deuide ex sinũ¬
li emĩciatone apd grecos tractũ
est. alplia. uñ apud latinos. a
Trmuislator enĩ ex simili sono il¬
tenus lingne litm ꝯdiclit ut
nosce possimꝰ lugͣm heł  aicam

Expanded text:
riam rerum. Nam ne oblivione fugiant, litteris alligantur. In tanta enim rerum varietate nec disci audiendo poterant omnia, nec memoria contineri. Litterae autem dictae quasi legiterae, quod iter legentibus praestent,  ab Hebreis videntur exorte. Apud illos enim prius dictum est aleph. Deinde ex simili enunciatione apud Grecos tractum est alpha. Inde apud Latinos a. quare translator ex simili sono alterius lingue literam condidit, ut nosse possimus linguam hebream,
Abbreviated transcription (Latin):
uidices eand̾ lram thecam ap¬
plicio afficiebant et clicitur te
tis signũ. De qua quid̃. O mul¬
tũ ante alias infelre lr̃a techa
¶Tcitia trui: figurã demonstrãs
clũce aucis uñ et hebraice signũ
menciũ et dolenciũ. Reliqͣs u̾o clu¬
as sũmã et ultimã sibi uenticat

Expanded text:
udices eandem litteram Θ adplicio afficiebant. Et dicitur Thetis signum. De qua quidam: O multum ante alias infelix littera theta. Tertia Τ figuram demonstrans Dominicae crucis, unde et Hebraice signum mentium et dolentium.' Reliquas vero duas summam et ultimam sibi vindicat
Abbreviated transcription (Latin):
.s. greca. &̾ hec apd̾ romanos us
ad augusti tp̃s nõ scabeba̾t᷑. s ꝓ
.℥. cluas. ss. ponebant ut hlaris¬
sat. Pro .u. uero .i. scribebant
¶Unciũq aũt lr̃e tria acciclũt no¬
men qno uocet᷑ figurai: quo cam¬
tere signetur. pocestas. q̃ uocał
do adicitur. id ẽ que p̃ceclit. q̃ se¬
quitur. ut.a. pͥor sit seq̾ns .b. il. ãt
pro eo ꝙ ip̃a pͥor nascentibꝰ uocẽ
apiat. Noĩa aũt lr̃aꝵ gentes ex
sono ꝓpͥe lingue dedemĩt. notatis
oris sonis ac cliscretis. Nam post¬
ꝙͣ eas aĩaduerterũt: et ngĩa illis.
et figuras imposuerũt. ¶Sguras
aut partim ex placito. patĩ ex so¬
no licderaꝵ formauerĩt. ut puta
.i. et .o. qͣꝵ uniꝰ sit ex ilł sonus. ĩ
⁊ tenius iurgula alfis pingius¬

Expanded text:
 Graeca, et haec apud Romanos usque ad Augusti tempus non scribebantur, sed pro Z duas S ponebant, ut 'hilarissat'; pro Y vero I scribebant. Unicuique autem litterae tria accidunt: nomen, quomodo vocetur; figura, quo caractere signetur; potestas, quae vocado adicitur, id est quae praecedit, quae sequitur, ut A prior sit, subsequens B. A autem pro eo quod ipsa prior nascentibui XX Nomina autem literarum gentes ex sono proprie lingue dederunt, notatis oris sonis atque discretis. Nam postquam eas animadverterunt, et nomina illis et figuras imposuerunt. Figuras autem partim ex placito, partim ex sono literarum formaverunt, utputa i et o quarum unius sicut exilis sonus est, ita tenuis virgula, alterius pingu
Abbreviated transcription (Latin):
¶K. lrami salustius ludi magist̾¬
pͥmꝰ latinis adiecit ut in sono dis¬
dis syflua uiclicatur: ꝑ .c. eĩ uni¬
uersa expͥmimꝰ. ¶O. lram nec¬
greci resonãt. nec hebrei exceptis
enĩ latinis hanc nulla alia lingͣ¬
puacua est. uocata ꝑ .c. cũcta ue

Expanded text:
ram Saluius, ludi magister, Latinis aditiicit, ut in sono disdis superflua iudicatur: per c enim uniuersa exprimimus. Greci resonant nec Hebraei. Exceptis enim Latinis hanc nullam alia lingperuacua est uocata, quoniam pe
Abbreviated transcription (Latin):
ad beatam nitã tendens. Sinistra
fricilior: se ad labem int̾itũq de¬
clucens. De qͣ sic par suis ait. Et
mos. Surgentem dext᷑ͦ: mõstra¬
uit limite callem ¶Qͥnq aũt¬
dicimꝰ ẽẽ apd̃ grecos nusticas lit¬
teras. Pma est .u. que humanã
uitã significat de qͣ nc cdixmiꝰ.¬

Expanded text:
ad beatam vitam tendens; sinistra ad beatam vitam tendens; sinistra facilior, sed ad labem, interitumque deducens. De qua sic Persius ait: Et mos, Surgentem dextro monstravit limite callem. 8. Quinque autem esse apud Graecos mysticas litteras. Prima Υ, quae humanam vitam significat, de qua nunc dixi
Abbreviated transcription (Latin):
Ego sum alpha ⁊ ir: Cõcurrẽti¬
bus enĩ in se inuicẽ alplia ad iy
usq du̾ititur. & nirsus .u. ad al¬
plia tãplicatur ut ostenc̾e̾t ui se
clñs et micii decursũ ad finẽ ⁊ fimꝰ
decursum ad iniciũ. Oñis autez
lr̃e apud grecos i uerba ꝯponũt
et numeros faciũt. Nam alplia
lr̃a apud grecos: uocatur in nu
lĩc apd̾ eos numeros hñt. Lati¬
ni aũt numeros.ad lr̃as nõ ꝯpu¬
tãt s sola uerba ꝯponũt. excep
cem significat et in num̾o decẽ
demonstrat¬
.III. de litteris latinis
atinas lĩris carmentis nim¬
pha pͥma itał traclicdit. Car¬
mentis aut̃ clicta: qr futura car¬
his palamides troiano bello:
tres adiecit.Ri.xͥ.uͦ. Post ꝙ̃
simon miles tres alias adiescit.
samius ad excemplũ uite hũane
pͥmus forut. Cuns uirgula sub¬
terior pͥma etatẽ significat ĩcer¬
tam qͥppt i que ad liuic se nec ui¬
ciis nec uirtutibꝰ declit. bunum
aũt qd supest ab adolescencia in
cipit cuiꝰ dext̾a pars arclua est se

Expanded text:
a et ω: concurrentibus enim in se invicem alpha ad ω usque devolvitur, et rursus ω ad alpha replicatur: ut ostenderet in se Dominus, et initii decursum ad finem, et finis decursum ad initium. 10. Omnes autem litterae apud Graecos et verba componunt et numeros faciunt. Nam alpha littera apud eos vocatur in numlitterae apud eos numeros habent. 11. Latini autem numeros ad litteras non computant, sed 7 sola verba componunt. CAPcem significat et in numero decem demonstrat. § 4 De litteris latinis. Latinas litteras Carmentis nympha prima Italis tradidit. Carmentis autem dicta, quia carHis Palamedes Troiano bello tres adiecit Η.Χ.Ω. Post quem Simonides Melicus tres alias adiecit Ψ.ras Samius ad exemplum vitae humanae primus formavit; cuius virgula subterior primam aetatem significat, incertam quippe et quae adhuc se nec vitiis nec virtutibus dedit. Bivium acipit; cujus dextera pars ardua est, sed
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯscribu̾t recte ꝯfeabũt q locecli clic¬
chuplex mod̾ est diuiditur em pͥu¬
cipaliter in duas partes inuocales
et cõsonantes. Uocales st̃ q̃ clirec¬
to hratu fauciũ sñ ulla collisione
uarie emittutur ⁊ clicte uocales ꝙ
ꝑ se nocem impleant. ⁊ per se sil¬
labam faciant: nulla adherente ꝯ
oꝵ efficũtur ⁊ uocate ꝯsonãtes. q.
s ꝑ se nõ sonãt. S iũctis uocabu¬

Expanded text:
icduplex modus est; dividuntur enim principaliter 8 in duas partes, in vocales et consonantes: vocales sunt quae directo hiatu faucium sine ulla collisione varie emittuntur. Et dictae vocales, quod per se vocem impleant, et per se syllabam faciant, nulla adhaerente corum efficiuntur. Et vocatae consonantes, quia per se non sonant, sed junctis vocali
Abbreviated transcription (Latin):
incipiũt uocali et desinũt in natu¬
et insonas clictais. ¶Int̾ uocales
aũt .i. i .u. apud gramaticos uari¬
as hñt significatones. Nam mͦ
uocales sũt. mͦ semiuocales: mo¬
do meche sũt. Ido uocales sũt qr
sole posite sillabas faciĩt: et ali¬
is ꝯsonantib ꝯuĩgũtur. Conso¬
uantes id̾o lientur qr int̾clũ hent
post se uocales in hisde sillab̾ cõs
pro consonantibꝰ. Meclic at idcͥto

Expanded text:
t enim ab e uocali et desinunt in natuet insonas dictas. Inter vocales autem I et U apud Grammaticos varias habent significationes. Nam modo vocales sunt, modo semivocales, modo mediae sunt. Vocales ideo sunt, quia solae positae syllabas faciunt et aliis consonantibus coniunguntur. Consonantes ideo habentur, quia interdum habent post se vocales in hisdem syllabis conspro consonantibus. Mediae autem idcirco
Abbreviated transcription (Latin):
recẽtẽ clm̃s: qr nõ ẽ utił uetusta ut
uinũ. S statĩ sb̾lata de fluĩe uł fõ¬
te ł puteo: fetescit eĩ uet̾ta ¶Ui
nũ inde clictũ: qd̾ eiꝰ potꝰ uenas sã¬
g̾ne cito repleat. Hoc alii ꝙͣ nos
cura soluat: Lieũ applłant. Uete¬
res eĩ uinũ ueneneũ uocabãt. S

Expanded text:
recentem dicimus, quia non est utilis vetusta, ut vinum, sed statim sublata de flumine, fonte, vel puteo: fetescit enim vetusta. 2. Vinum inde dictum, quod ejus potus venas sanguine cito repleat. Hoc alii, quod nos cura solvat, Lyaeum appellant. Veteres vinum venenum vocabant. Sed
Abbreviated transcription (Latin):
nũc offa latrãciũ. q̃ si ĩ oscanis iaci¬
tur. saciatꝰ ilico ꝯpescit᷑ et silescit.
Erustũ uocatũ: ꝙ capͥ a frumĩe. est
eĩ fumĩ sũmͣ ꝑs gule. ¶Pulta dc̃a.
ꝙ cũ plte olim mirta uescebat᷑. uñ
et pulm̃tariũ ⁊ płmtũ clcm. Luccũ¬
cim̃ aud ꝯcisa et minuta: qd ea in¬
testinũ faitiat᷑. ħ ẽ ĩpleat᷑ cũ aliar
reꝵ ꝯmirtione. ¶Minutal uoca¬
tũ: ꝙ fiat de piscibꝰ et iscis ołibꝰq mi¬
nutatĩ ꝯcisis. ¶ affratũ: qd̾ latine
spumeũ uocat᷑. affro eĩ grece spu¬
ma dr. ¶Martissia ĩ mortario ex
pisce fuit ĩde et uoĩata. u̾socẽ pis¬
st̃: & qͣuis ex alio gu̾e pisciũ fiãt:¬

Expanded text:
Nunc 'offa latrantium', qua, si in os canis iacitur, satiatus ilico conpescitur et silescit. Frustum vocatum quod capiatur a frumine; est enim frumen summa pars gulae. Pulpa dicta quod cum pulte olim mixtet pulmentarium et pulmentum dictum. Lucanicimen caro concisa et minuta, quod ea intestinum farciatur, hoc est inpleatur, cum aliarum rerum conmixtione. Minutal vocatum quod fiat de piscibus et isiciis oleribusque minutatim concisis. Aphratum, quod Latine spumeum vocatur; ἀφρὸς enim Graece spuma dicitur. Martisia in mortario ex pisce fiunt: inde et nominata. Isocem pissunt; et quamvis ex alio g
Abbreviated transcription (Latin):
roꝵ młieꝵq corpora ĩsito calore fꝰ¬
u̾e: et noxios eẽ his etutibꝰ cibos qͥ
calore augeãt sanitatiq ꝯclucere
b̾ qͥ pituita laborant. et frigore ca¬
lidos cibos et uina uet̾n ꝓdẽẽ .xii.

Expanded text:
rorum mulierumque corpora insito calore fervere, et noxios esse iis aetatibus cibos qui calorem augeant, sanitatique conducere ario senibus, qui pituita laborant et frigore, calidos cibos et vina vetera prodesse.
Abbreviated transcription (Latin):
faciẽdo applłatu. Est enĩ pot̾o ex suc¬
co tutici ꝑte effocta. Suscitat᷑ eĩ g
ignea illa uis g̾mĩs matlefc̃e frug̾
ac deinde siccatur. et post ĩ farma
reclacta molli succo admiscet᷑. qͦ fꝰ¬
m̃tato sapor aust̾itatis et calor ebͥ¬
etatis adicitur: q̃ fit in hiis ꝑtibris
hisꝑanie. cuiꝰ ferax umi locꝰ nõ ẽ.
Eex clicta: qd̾ sese em̾gendo uasis af

Expanded text:
enim potio ex suco tritici per artem confecta. Suscitatur enim igne illa vis germinis madefactae frugis ac deinde siccatur et post in farinam redacta molli suco admiscitur, quo fermentato sapor austeritatis et calor ebrietatis adicitur. Quae fit in his partibus Hispaniae cuius ferax vini locus non est. Fex dicta, quod sese vasis emergendo a
Abbreviated transcription (Latin):
acti et melł ꝑmixta cõficit᷑ mathe¬
ua. Uñ et clulcecline retinet.&. a¬
rose mel. admiscet᷑. ¶Melligatũ: ui¬
nũ melle mixtũ ¶ Meclus : qͣi m̃l
ł q ex melle fit. sic̾ calamitas ꝓͥ
cidamitas. ¶ Fecula uua pinguis
lecocta usq ad pissitudine mellis
ic refrigerata utił stomͣco. ¶P assũ
ioͥd ex uua passa ꝯp̾ssũ effluxerit
Dicitur at passũ apaciẽdo nã ꝑcuti¬
lir uua siccior et clecoqͥt᷑ et inde fit
passũ. ¶Nefretũ dictũ ẽ. qd̾ defrau¬
dit᷑ et qͣsi fraude paciat᷑. ¶Carenũ¬
ss carenũ łr. cui ꝯͣria sapa ẽ. q̃ fer¬
edo ad t̾cia redacta descẽderit.
põt. Cuiꝰ l nom̃ ebreũ sit tñ latinũ

Expanded text:
ta conficiatur materia, unde et dulcedinem retinet et arosae mel admisceatur. Melicratum vinum melle mixtum. Medus, quasi melus, quia ex melle fit; sicut calamitas pro cadamitas. Faecula uva pinguis, decocta usque ad crassitudinem mellis ac refrigerata, utilis stomacho. Passum, quidquid ex uva passa conpressum effluxerit. Dicitur autem passum a patiendo: nam percutitur uva siccior et decoquitur, et inde fit passum. Defrutum dictum est quod defrudetur, et quasi fraudem patiatur. 15. Carenuit carenum est, cui contraria sapa est, quae fervendo ad tertiam redacta descenderit. 16. potest. Cujus licet nomen Hebraeum sit, tamen Latinum
Abbreviated transcription (Latin):
uiuii triplex modꝰ discũbẽdi. edendi
et bibendi. Discũbẽdi: ut thoris isi
cliscũb̾e pictis. E dendi et bibendi ut
q remote. crateras nͣgnos statuũt
et uina coronãt. ¶Cibꝰ clictꝰ: ꝙ ca

Expanded text:
ivii triplex est modus: discumbendi, edendi, et bibendi. Discumbendi, ut: Toris jussi discumbere pictis. Edendi et bibendi, que remotae, Crateras magnos statuunt, et vina c
Abbreviated transcription (Latin):
eꝰ malaxatꝰ. Siula modica acci¬
pis et feriñt̾ mocdicũ. et ħt huinec¬
nom̃ accepit. ¶ Placẽte st̃: q̃ fuit
de farre. q̃ alii liba dñt. es qd libe¬
ant et placeat. ¶Dulcia st̾ gn̾a
pistorii oꝑii a sapore dicta. melle
cĩasꝑso sumũt᷑. ¶E rusta: stficies
it fricta. ¶Ferm̃tũ: a feruore nũ¬
neri. C rescẽdo eĩ excedit. ¶Farmͣ
et fur fures a farre clicte st̾ cuiꝰ p᷑¬
grmñtu. ¶ Amolũ: flos farme te¬
nussimꝰ p̃ leuitate de mola egestꝰ
et appllatꝰ est qͣi amola. ¶Sime¬
le. Polliues. ¶Carne clicte: qr ca¬
r st̃: sũ a creando. Uñ et agrecis.
itas uocant᷑. ¶Crudũ: qd̾ sit cruẽ¬

Expanded text:
modicam accipit et fermentum modicum, et habet humecnomen accepit. Placentae sunt quae fiunt de farre. Quae alii liba dicunt, eo quod libeant et placeant. Dulcia sunt genera pistorii operis, a sapore dicta; melle enim asparso sumuntur. Crusta superficies ut fracta. Fermentum a fervore nunneri; crescendo enim excedit. Farina et furfures a farre dictae, cuius sunt purgamenta. Amolum flos farinae, tenuissimum, prae levitate de mola eiectum; unde et appellatum, quasi a mola. Simila. Pollines. Carnes dictae quia caro sunt; sive a creando, unde et a Graecis κρέας vocantur. Crudum, quod sit cruen
Abbreviated transcription (Latin):
sũt᷑ qi post mendie edẽda et ꝓtũ
cene. uñ et añcena a qͥb̾dã nocgat᷑
It merẽdure. qͣsi mericlie ed̾e ¶ An¬
nona tractũ ẽ a tp̃r qͦ com̃m uetes
Imꝑat excelsos frãg̾e nona thoros
Q usq hocdie ꝑ se faciũt. ¶Cena

Expanded text:
i postmeridie edenda et proximo cenae: unde et antecenia a quibusdam vocantur. Item merendare quasi meridie edere. Annona tractum est a tempore quo Romani veteres , 8, 6: Imperat excelsos frangere nona toros. Quod et usque hodie Persae faciunt. Coenam
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ se liũ et t̾ra heat mirtũ. Na li
uoris est. ut uasa ꝙͣuis gnͣdia ex eo
plena: absq spiranũe repleta: ilico
rubore rosa eĩ rub. ¶Ammeũ u̾o
qͣsi sñ minio .i. sñ rubore. Nã albũ
ẽ. ¶ Sucinaciũ: sucine gẽme sile ẽ

Expanded text:
e limum et terram habeat mistam. Nam ervoris est, ut vasa, quamvis grandia, ex eo plena, absque spiramine relicta, illico rubore. Rosa enim rubet. Amineum vero, quasi sine minio, id est, sine rubore, nam album est. Succinatium succinae gemmae simile
Abbreviated transcription (Latin):
lore uehem̃ti ꝙͣ passionẽ aco¬
de nominatã eẽ chixerũt qͥ
nob̾ pͥncipatũ iugoris hñt. El
aũt ex cduob modis aut ex
pletione aut ex inacutõe. ¶¬
tamis maior est ꝯͣctio nerus
a ceruice ad dorsũ. C elũ latͥs
dolor est clictũ aũt ita a med¬
cis qd̾ dolore corpꝰ tnͣsuerbei

Expanded text:
m passionem a corde nominatam dixerunt, qui in nobis principatum vigoris habet. Fit autem duobus modis, aut ex repletione, aut ex inanitione. Tetanus maior est contractio nervorum a cervice ad dorsum. Telum lateris dolor est. Dictum autem ita a medicis, quod dolore corpus transverberet,
Abbreviated transcription (Latin):
illioꝵ inito t̾minatur. Greci
scia uocant. fit enĩ de flegnia¬
te quociens descenderit ĩ recta
ossa. et efficitur ĩ glutinato.
pedũ clñt noĩata. et a ferali
dolors. Siquidẽ om̃e ꝙ ĩmitte
fu̾it abusiue agreste uocamꝰ.
¶Calculus petra est que ĩ uesi¬
ca fit. Uñ et nom̃ accepit. gig¬
nitur enĩ ex materia fleginati¬
ca. ¶Strangiria clicta est eo
qd̃ stringat urmaꝵ clifficultatẽ.
Satiriasis iuge desideriũ ue¬
neris cũ extensione naturaliu̾̃
locorũ: dicta passio a satiris
¶Diarria. iugis uentus cursꝰ
sine uomitu. ¶ Dissenteriã.
diuisio ꝯtinuatõnis. id ẽ ulce¬
ratõ intestini. Dis enĩ cliuisio
est intra intestina. Eit eĩ añ¬
ceclenti flu fluore quẽ greci

Expanded text:
ylium initio terminatur, Greci ylium initio terminatur, Greci scian vocant, et fit de flegmate quotiens descendit in recta ossa et efficitur ibi glutinatio.pedum aiunt nominatam uel a ferali dolore, siquidem omne, quod immite fuerit, abusiue agreste uocamus. 32. Calculus petra est quae in vesica fit, unde et nomen accepit. Gignitur autem ex materia phlegmatica. 33. Stranguria dicta est, eo quod stringat urinarum difficultate. 179 34. Satyriasis, juge desiderium veneris cum extensione naturalium locorum, diDiarria iugis ventris cursus sine vomitu. Disinteria est divisio continuationis, id est ulceratio intestini. Dis enim divisio est, intera intestina. Fit autem antecedente fluore, quem Graeci
Abbreviated transcription (Latin):
spumis ⁊ purulentis. ¶ Upatictꝰ
morb iecoris passio est uñ no¬
mẽ accepit. Greci enĩ iecur ypi¬
ten uocant. ¶Lienosis asple¬
ne uocabulũ sũpsit. Greci sple
enĩ lien uocant. ¶ Udropism
nĩ sũpsit ab aquoso humorea
inflat̾one turgente et anelitu
fetido. ¶Nefresis a reniũ lãgo¬
re nom̾ accepit. Renes eĩ gre¬
dicta a corporis inpensatõne fi
ex młta infrigidatone aut ĩ to
corpore aut in ꝑtes. ¶Catexia
nom̃ sũpsit a corporis inunria
lam uexatione greci uocũt. sił
enĩ hec passio in temperãcia ẽ¬
grotantes uł curatõne. mala.
medicaminis aut post egͥtuo¬
nez tarda resũptõ ¶Atrophꝰ
nomẽ accepit a climinutones
nuitus corporis ex causis latẽti¬
b et paulatim ꝯualescẽtibus.
Saitiane suꝑfluũ carnis ĩ¬
aem̃tũ. quo ultra modũ corpo¬
ia sagmãtur. Greci eiũ carnẽ
a parte corporis ꝙͣ uexat. Nã
uertibuloꝵ ossa quoꝵ sĩmitas

Expanded text:
spumis et purulentiis. Hepaticus spumis et purulentiis. Hepaticus morbus e iecoris passione nomen accepit. Graeci enim iecur ἧπαρ vocant. Lienosis ab splene vocabulum sumpsit. Graeci enim σπλὴν lien dicunt. Hydropis nomen sumpsit ab aquoso humore cinflatione turgente et anhelitu foetido. Nefresis a renum languore nomen accepit. Renes enim Graedicta a corporis inpensatione, facta ex multa infrigidatione, aut in toto corpore, aut in parte. Cacexia nomen sumpsit a corporis iniuria lam vexationem Graeci vocaverunt. Fit autem haec passio intemperantia aegrotantis, vel curatione mala medicaminis; aut post aegritudinem tarda resumptio. Atrofia nomen accepit a diminutione tenuitas corporis ex causis latentibus et paulatim convalescentibus. Sarcia est superfluum carnis incrementum, quo ultra modum corpora saginantur. Graeci enim carnem a parte corporis quam vexat, nam vertebrarum ossa, quorum summitas
Abbreviated transcription (Latin):
et inde nom̃ accepit. Quedã
aũt passiones ex ꝓpͥis causis
nomĩ acceperũt. ¶Rebris a fer¬
uore clicta: est enĩ habũclan¬
cia caloris. ¶ Frenesis appella¬
qd dentibꝰ frendant. nã fren¬
dere est dentib ꝯcut̾e. Est at̾
pturbatõ mentis cũ exagita¬
tone ⁊ dem̃cia et colerica ui
effecta. Cardia uocabłm a
corde sũpsit. clũ aliquo timo¬
re aut dolore afficitur. Cor
eĩ grecia. carclia uocant.
Est enĩ cordis passio cũ for¬
miclabili metu. ¶ Letargia
a sompno uocata est: opp̃s¬
sio celebri cũ oblimone ⁊ sõp¬
no uigi ueluti stertentis. ¶Ci¬
nancis est a continẽcia sp̃e ⁊¬

Expanded text:
dam autem passiones ex propriis causis nomen acceperunt. Febris a fervore dicta; est enim abundantia caloris. Frenesis appellaquod dentibus infrendant. Nam frendere est dentes concutere. Est autem perturbatio cum exagitatione et dementia ex cholerica vi effecta. Cardiaca vocabulum a corde sumpsit, dum ex aliquo timore aut dolore afficitur. Cor enim Graeci καρδίαν vocant. Est enim cordis passio cum formidabili metu. Lethargia a somno vocata. Est enim oppressio cerebri cum oblivione et somno iugi, veluti stertentis. Synanchis a continentia sp
Abbreviated transcription (Latin):
xea est. acutus morbus¬
qui aut cito tnͣsit aut ce¬
lerius int̾ficit ut pleuresis fre¬
nesis. Oxi enĩ acutũ apd greco
et uelocem significat. ¶C romꝰ
est. plixus corporis morbꝰ qui
mltis temporib remoratur.
mon est inquietũ cũ rubore
et dolore ⁊ tensione. ⁊ cluricia
⁊ uastitate. Nam cũ ceperit
fieri fleumon inquietudo fe¬
bris ꝯsequitur. Inde et clicta

Expanded text:
xea est acutus morbusqui aut cito transit aut celerius interficit, ut pleuresis, phrenesis. axi oxy enim acutum apud Graecos, et velocem significat. Chronia est prolixus corporis morbus, qui multis temporibus remoratur, mon est inquietudo cum rubore et dolore, et tensione, et duritia, et vastitate. Nam cum ceperint fieri phlegmones, inquietudo febris consequitur. Unde et dicta
Abbreviated transcription (Latin):
sic et in uertiginẽ hominis ar¬
terie et uene uentositutẽ ex re¬
soluta humectatione gingñt
et in ocłis girũ faciũt uñ et
uertigo nũcupata est. E pilẽ¬
sia nocabłm sũpsit qd̾ mẽte
berauit et ad cerebrũ ꝯu̾sus
fuerit. Dec aut̃ spaçio ⁊ cadu¬
ca uocatur eo qd̃ cadens eger
spasmos paciat᷑. Hos ⁊̃ uulgus
limaticos uocat qd̃ lune cursu
tenẽt᷑. C uiꝰ tanta uis ẽ ut h̾o
ualens ꝯcidat. spumet᷑ comici¬

Expanded text:
Sic et in vertice hominis arSic et in vertice hominis arteriae et venae ventositatem ex resoluta humectatione gignunt, et in oculis gyrum faciunt. Unde et vertigo nuncupata est. Epilemsia vocabulum sumpsit, quod mentem beravit et ad cerebrum conversus fuerit. Haec passio et caduca vocatur, eo quod cadens aeger spasmos patiatur. 6. Hos etiam vulgus lunaticos vocat, quod pro lunae cursu tenentur. Cujus tanta vis est, ut homo valens concidat spumet