comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
monasterio de persona ydonea
melius pronidere tu monachũ
illum quem atteris ruis de hõe¬
staate ac industria commenda¬
sa per quem status ciusdem lo¬
ci creditur reformandus nullũ
prorsus habens respectum ad pe¬
titonem illicitam quam qui¬
dam laici faciebant. seo quod
ex rue dunitaxat prouisionis
officio instiruas in albatem ita
uidelicer quod ad sacros ordiẽs
non ascendat. cum instante ne¬
cessitatis articulo possit in alba iͥ¬
tem assumi etiam in minorib
ordinib constitutus et iaici me¬
morati non sint consanguini¬
tate uel afinitate coniuncti mo¬
nacho meniorato. ut ex ipsoꝵ

Expanded text:
monasterio de persona idonea melius providere, tu monachum illum quem in litteris tuis de honestate ac industria commendasti, per quem status ejusdem loci creditur reformandus, nullum prorsus habens respectum ad petitionem illicitam quam quidam laici faciebant, sed ex tuae duntaxat provisionis officio instituas in abbatem, ita videlicet quod ad sacros ordines non ascendat, cum instante necessitatis articulo possit in abbatem assumi etiam in minoribus ordinibus constitutus, et laici memorati non sint consanguinitate vel affinitate conjuncti monacho memorato, ut ex ipsoru
Abbreviated transcription (Latin):
um contingat interdum qued
iaici ad monasteria comolante̾
a suis albatib tonsorentur reqͥ
ra huiusmodi conferatur. Suꝑ
nt lectores per manus imposin¬
onem licentia sit unicuiq ab¬
bati in propru monast erio
solummedo faciendi. dummͦ
ipsis ab episcopo secundum
morem presiciendoꝵ albatum
manus ĩpositõ facca noscatur
et consret eum existere sacer¬
dotem per primam tonsuram
sterio tuo fueris laudabiliger
accessisti. ubi cum aliquamdi¬
n in ipso ordine permanxisses
ciplina taliter deo et homini¬
bus placuisti quod per nioꝵ
exigentiam meritoꝵ frarres tu
i prefecerunt te unanimiter

Expanded text:
um contingat interdum quod laici ad monasteria convolantes, a suis abbatibus tonsorentur, aposra hujusmodi conferatur. Supeut lectores per manus impositionem licentia sit unicuique abbati in proprio monasterio solummodo faciendi, dummodo ipsi ab episcopo, secundum morem perficiendorum abbatum, manus impositio facta noscatur, et constet eum existere sacerdotem, per primam tonsuram sterio tuo fueris laudabiliter accessisti; ubi cum aliquandiu in ipso habitu permansisses, disciplina taliter Deo et hominibus placuisti quod pro tuorum exigentia meritorum fratres tui te sibi praefecerunt unanimiter
Abbreviated transcription (Latin):
suboiaconani sunt positi si caste
non uixerint excludendos ab om¬
ni eoꝵ dem graduum dignitate
et iterum siemo ad facrũ
ordinem permirtatur ascendere
nisi aut uirgo aut probate casti¬
ratis existat. et qui usq ad sub¬
diaconatum unicam ex uirgi¬
nem uxorem habuerit ser ad si¬
militudinem diaconi et presbi¬
teri subdiaconus debeat conri
uentiam obseruare sicut estĩ
sexta sẏnodo constinitum ut
si quis eoꝵ qui ad clerum ascẽ¬
dunt nptiali iure mulieri uo¬
luerit copulari. hoc antem sub¬
diaconatus ordinem faciat. et
beatis gregorius statuiste legi¬
tur ut nullum facere subdia¬
conem presumant episcopi. ni
ticulo disceptationis materlam

Expanded text:
subdiaconatu sunt positi, si caste subdiaconatu sunt positi, si caste non vixerint, excludendos ab omni eorumdem graduum dignitate; et iterum: Nemo ad sacrum ordinem permittatur accedere nisi aut virgo aut probatae castitatis, et qui usque ad subdiaconatum unicam et virginem uxorem habuerit; et ad similitudinem diaconi et presbyteri subdiaconus continentiam debeat observare, sicut est in sexta synodo constitutum, ut si quis eorum qui ad clerum accedunt nuptiali jure mulieri voluerit copulari, hoc ante subdiaconatus ordinem faciat, et beatus Gregorius statuisse legatur ut nullum facere subdiaconum praesumant episcopi nisiticulo disceptationis materiam
Abbreviated transcription (Latin):
nio permanenres. quidam ex ip̃is
suspensi aliud beneficium ec¬
clesiasticum slint adepti. et qr
utrum beneficia sic recepra pos
sint ratonabrliter retinere uos
quod non licet eis illa que habue¬
rant beneficia uel que postmod̾
in mandaris ur eos pro tanta per¬
cinatia et contemptu apostolico
beneficiis que habent non disfe¬
multis mulrociens an subdiaco¬
nus in episcopum eligi ualeat
hesitatur. si quidem urhanus pri pͭ
mus decreuit ut nullus in episco¬
pum nisi in sacris ordinibus reli¬
giose uiuens inuentus fuerit eli¬
gatur. Sacros inquid ordines dici
sine romano pontisice uel merro
in quib uerbis imiuiur. quod
clesie se refereus in quo subdiacõa¬
tus ordo sacerminime dicebatur
instiruit ut de subdiaconis nisi
utilitatis causa et iuuc etiam de
permissione metropolitani uelro¬
mani ponrificis non posset electie
celebrari. ¶uerum cum hodie sub¬
diaconatus inter sacros ordines cõ¬
puterur sicut urbanus pappa. sec̃¬
dus sub hiis uerbis expressit. eru

Expanded text:
nio permanentes, quidam ex ipsis suspensi aliud beneficium ecclesiasticum sunt adepti; et quia utrum beneficia adepta possint rationabiliter retinere nos quod non liceat illos, nec illa quae habuerant, nec ea beneficia quae postmodum in mandatis, ut eos pro tanta pertinacia et contemptu apostolico, beneficiis quae habent non diffemultis multoties an subdiaconus in episcopum eligi valeat haesitatur. Siquidem Urbanus primus papa decrevit ut nullus in episcopum, nisi in sacris ordinibus et religiose vivens inventus fuerit, eligatur. Sacros, inquit, ordines dicimsine Romani pontificis vel metroIn quibus verbis innuitur quod imitivae se referens, in quo subdiaconatus ordo sacer minime dicebatur, instituit ut de subdiacono, nisi causa utilitatis, et tunc etiam de permissione metropolitani vel Romani pontificis, non posset electio celebrari. Verum cum hodie subdiaconatus inter sacros ordines computetur, sicut Urbanus papa II, sub his verbis expressit: Erub
Abbreviated transcription (Latin):
d aures nostras te siginficante per¬
uenit quod cum in arre physica
cruditu s pluribus uixła ipsius ar¬
tis traditiones exibuisti com dirigẽ¬
tia medicinam licet piuries incõ¬
trarium successerit et quib pura

Expanded text:
d aures nostras, te significante, pervenit quod cum in arte physica eruditus existas, pluribus circa ipsius artis traditiones medicinas cum diligentia tribuisti, licet pluries in contrarium tibi successerunt, et quibus puta
Abbreviated transcription (Latin):
pauꝑ familentur. pleriq prela¬
ti et ali cosad sy no dos suas co¬
gunt acced̾e̾. ac suis ꝯstitutõi¬
b subiacere. nec hiis ꝯtempti
capnła et scructina in locis fra¬
trũ pro hiis corrigendis fatuos
se ꝯmiuant᷑ fidentatẽ iuramen¬
to firmata eoꝵ ministris et tu¬
stodib exigentes. eis quo ut t̃a
ad ħ nec fratres ad honorabilet
deant iuhibentes ramin acce¬
denros fr̃es ꝙͣ in receptores cor
presumant ex ꝯͥcationis senten¬
tiam promulgare ab eis enam
de habiracuł fr̃msic̃ deiudeor do¬
mib ꝯtendunt redditus exrorq̃
bidem ab aliis habitatorib pro¬
uentꝰ alid solũentur et ut ipos
sue subdant idtalit̾ dc̃oni eid̾
ministros et custodes uolunt p̃

Expanded text:
peri famulentur; plerique Prælati, & alii eos ad Synodos suas cogunt accedere, ac suis Constitutionibus subjacere: nec his contenti Capitula, & scrutinia in locis Fratrum pro his corrigendis facturos se comminantur, fidelitatem juramento firmatam ab eorum Ministris, & Custodibus exigentes: eis quoque ut taAd hæc nè Fratres ad honorabiliordeant inhibentes: tam in accedentes Fratres, quam in receptatores eorum præsumunt excommunicationis sententiam promulgare. Ab eis etiam de habitaculis Fratrum sicut de Judæorum domibus contendunt redditus extorquebidem, ab aliis habitatoribus proventus aliqui solverentur: & ut ipsos suæ subdant totaliter ditioni, eisdem Ministros, & Custod
Abbreviated transcription (Latin):
coꝵ rm̃i nouiter appoñtur exig̃t
ab eisdemr nͨ ꝑmiitũt ut noui sac̾¬
dotes eoralibi quam in .ec. sunt
celebͤnt pͥmas mictas. eos nichils¬
iiiꝰ. ꝯpellentes ut ĩ cotidiamsimꝰ¬
sis quas in suis locis er altarib
celebrant o blationes ad opiis
eoꝵ recipiant et reseruent qͥe¬
qͥd erram eis dum celebrant mis¬
sar souempnia intra domoꝵ su¬
aꝵ ambitum pia fidelium dõa¬
tõe deuonione dõatur ab ip̃is ex¬
rorquere oblatõis nõie ꝯtẽden¬
tes cr eidem ꝙͣ tam iu ornam̃e¬
cis ab solute ꝯferuir uendicãt
ꝓperam uiri suo. quo cirta. in¬

Expanded text:
o noviter apponuntur, exigunt ab eisdem: nec permittunt, quod novi Sacerdotes eorum alibi, quam in Ecclesiis suis celebrent primas Missas: eos nihilominus compellentes, ut in quotidianis Missis, quas in suis locis, & Altaribus celebrant, oblationes ad opus eorum recipiant, & reservent: quidquid etiam eis, dum celebrant Missarum solemnia, intra domorum suarum ambitum pia Fidelium devotione donatur, ab ipsis extorquere oblationis nomine contendentes: quod eisdem tam in ornamencis absolutè confertur, vindicant perperam juri suo. Quocirca
Abbreviated transcription (Latin):
imis iniqua etiͣ. cum religiosi
uiri abuegantes salubriter se¬
met ip̃ot eleg̾int in paupertate
xͦ pauperi ad placitum famili¬
ari tanciuam nichil habentes ⁊
om̃ia possi dentes ñ desunt. pͥp e
tã ecc̾as rum prelati quam alii
qui ceca cupiditare seduct pro¬
pͥe auidiran subtrahi reputans¬
tes qͥcquid predicti fideliumpi¬
etas elargitur. quietẽ ip̃oꝵ mł¬
tiplicit̾ in qui etant uolunt ña.¬
ip̃iis inutił coꝵ ꝯfessiories audi
decedentium fratrũ alibi qqũa
nec sustinentes eos hr̃e campanã¬

Expanded text:
imis iniqua &c. b Cum Religiosi viri c abnegantes salubriter semetipsos elegerint in paupertate Christo pauperi ad placitum famulari tamquam nihil habentes, & omnia possidentes; non desunt plerique tam Ecclesiarum Prælati, quam alii, qui cœca cupiditate seducti propriæ aviditati subtrahi reputantes, quidquid prædictis Fidelium pietas elargitur, quietem ipsorum multipliciter inquietant. Volunt nainvitis vestras confessiones audirdecedentium fratrum alibi quam inec sustinentes vos habere campana
Abbreviated transcription (Latin):
cedatis cum ex tenore insirum̃s¬
ti enidenter appareat ꝙ ħ fuit
mens et intentio donatoris ut
donatrit ut ĩmunis ẽẽt ab om̃i exac¬
tioneet ꝯsuetudine seculari. s
ad inferiorem ꝯcessione ete det̾¬
debeat intellectũ quia in ꝯtraco¬
bus plena. in testamentis plenior
in beneficus quoq plenissima. ẽ
int̾pretatio adhibenda. d̾e¬

Expanded text:
ari, cum ex tenore instrumenti evidenter appareat, quod haec fuit mens, et intentio donatoris, utit, ut immunis esset ab omni exactione ac consuetudine saeculari, sed ad inferiorem concessionedebeat intellectum, quia in contractibus plena, in testamentis plenior, in beneficiis quoque plenissima est interpretatio adhibenda.
Abbreviated transcription (Latin):
t singuic piebes archipretbit̃¬
uni habeant propter assiduam
licitudiuem gerant. uerum etiꝰ
am presbiteroꝵ qui per mino¬
res tirinos habitant uitam ui¬
gi curonspectione custodiant
et qua unusquisq industria
diuinum opuis exerceat episco¬
po suo renuntiet nec obrendat
episcopus non egere plebem ar¬
chipresbitero quasi ipse eamgu¬
beruare uaiear. quia et si uaide
ydoneus sit decer tamen ut sua
honera partiatur. et sicut ipie
presbiteri presint plebib ut ĩ
nullo timubet ecelesianca solui¬
citudo cunctra ramen referant¬
ad episcopum. nec aliquod con¬
tra eius decrenu ordinare pre¬
sumant.

Expanded text:
t singulae plebes archipresbyterum habeant. Propter assiduam licitudinem gerant, verum etiam eorum presbyterorum, qui per minores titulos habitant, vitam jugi circumspectione custodiant, et qua unusquisque industria divinum opus exerceat, episcopo suo renuntient. Nec obtendat episcopus non egere plebem archipresbytero. Quod si ipse gubernare valeat, quia est valde idoneus, decet tamen ut partiatur onera sua, et sicut ipse presbyteri praesint plebibus, ut in nullo titubet ecclesiastica solicitudo. Cuncta tamen ad episcopum referant, nec aliquid contra ejus decretum ordinare praesumant.
Abbreviated transcription (Latin):
awanis in arthiepiscopume
minari precepit et infra ⁊ sũ¬
ras presentauit grauem ꝯtra
iani dictum legatum querimo¬
miam ꝯtiutures quod postqinã
ciectionem examinauerat ex
liciose nimis exama iuare pre¬
trum nostroꝵ examinationem
seꝯdam ranquam a non suo iu¬
dice factam post quam negori¬
um ad nostrum suerat mans¬
latum enamer censuimus irri¬

Expanded text:
abbatis, in archiepiscopum eminari praecepit, et exaras praesentavit, gravem contra jam dictum legatum querimoniam continentes, quod postquam electionem examinaverat, et tionem malitiose nimis examinari praorum consilio examinationem secundam, tanquam a non suo judice factam, postquam negotium ad nostrum fuerat translatum examen, censuimus irri
Abbreviated transcription (Latin):
buisse dignoscitur eñ ab dssi
uolimuꝰ man̾e suspentum do¬
nͨ scandalum copianr. ita raui
ut publice faminaritarem he¬
ticoꝵ abiurz. p̾cipras insuperei
districte ut in predicta uł et in¬
aliis aułlis circumposits profi¬
teanuir.er p̃dicet fidem catholi¬
cam ac ꝯfundat et derestenir h̾eti¬
cã pͣuitatem sic deinceps nitam
suam bonis adorans oꝑibut in¬
famia ꝯuertatur ad famam et
oẽ: sc̃adalum insuspicio decat¬
holicoꝵ uientib deleatur. ꝙ si
forsauin purgatõe defec̾it eñ

Expanded text:
buisse dignoscitur, eum ab officio volumus manere suspensum, donec scandalum sopiatur; ita tamen ut publice familiaritatem haereticorum abjuret. Praecipias insuper ipsi districte ut in praedicta et aliis villis circumpositis profiteatur et praedicet fidem catholicam, ac confundat et detestetur haereticam pravitatem, sic deinceps vitam suam bonis adornans operibus ut infamia convertatur in famam, et omne scandalum et suspicio de catholicorum mentibus evellatur. Quod si forsan in purgatione defecerit, eum
Abbreviated transcription (Latin):
pondemus quod cum aliquem in
diaconum uel presbiterum promo¬
uemus prior diac honoꝵ qui nob̾
assistit dicit postular sancta mat̃
bis interrogantib si eum cogno¬
uerit esse dignum. i dem respon¬
dit. quod quantum humana fra¬
guitas nos se siuit et scit et reii¬
ficatur. illum ad huiusmodi
honus officii esse dignum. unde ĩ
tau responsione aliquem peccare pͣ¬
non credimus. dum modo contra
conscienziam non loquanir. qui
se dignum. sed in quantum huma¬
ua fragiliras nosse sinit. cum illũ
quem indignum esse non nouit
dignum debeat estimare huius¬
modi mouitioni ergo responsioẽ
secure ut poreris nisi forte de indi¬
gnirare tibi constiterit consecrã¬
di. ¶Si aurem illum indignum es¬
se cognoscis merropolirano pri¬

Expanded text:
pondendum, quod, cum nos aliquem in diaconum vel presbyterum promovemus prior diaconorum, qui nobis assistit, dicit: Postulat sancta Mater bis interrogantibus, si eum cognovit esse dignum, idem respondet: quod, quantum humana fragilitas nosse sinit, et scit et testificatur, illum ad hujusmodi onus officii esse dignum. Unde, in tali responsione aliquem peccare non credimus, dummodo contra conscientiam non loquatur, quiarit esse dignum, sed in quantum humana fragilitas nosse sinit, cum illum, quem indignum esse non novit, dignum debeat existimare. Hujusmodi ergo responsione secure poteris uti, nisi forte de indignitate tibi constiterit consecrandi. Si autem illum indignum esse cognoscas, metropolitano
Abbreviated transcription (Latin):
ce abomnib inuiolabinter ob¬
seruari precipiemꝰ. Si quis autemꝰ
treugas frangere presumpserit
eum. et scriptam uicinis episco¬
mo scriptam seutenniam quis¬
recipiar ꝯfirmet. Si quis autẽ
hoc uiolare presumpserit ordimꝰ
sui pericio subiaceat. et quo¬
nͣniam funicuius tripiex disfi¬
cile rumpitur: precipimꝰ ut e¬
piscopi ad solum deum et ad¬
saiirem popun habentes resp᷑¬
tum om̃i trepidatione pꝰposita¬
ad pacem firmirer reuendam

Expanded text:
che, ab omnibus inviolabiliter observari precipimus. Si quis autem treugas frangere presumpserit, in eum et scriptam vicinis coepiscomo scriptam sententiam quisque confirmet. Si quis autem hoc violare praesumpserit, ordinis sui periculo subjacebit, et quoniam funiculus triplex difficile rumpitur , praecipimus ut episcopi, ad solum Deum et salutem populi habentes respectum, omni trepidatione depositad pacem firmiter tenendam
Abbreviated transcription (Latin):
tam ¶Sr̾eo tñ ꝙ inique fecit est¬
auas iegitime puniendus iet
hor nerum est nisi ꝑublicus fu̾e
rit ut nocturnus pͥopulator a¬
groꝵ. qui dum itinera freque̾¬
tata ut publicas srratas obsid
agressionis insidiis ab ec extra¬
ctiones se ⁊ uͦ sermis fuerit qui
ꝯfug̾it ad .ec. postqiuam deim¬
puntate sua dominꝰ eius clericiᷤ¬
ñ iuramentum prestuerit ad ser¬
ucium ꝯñi sui redire ꝯpellitur

Expanded text:
tamen, quod inique fecit, est legitime componendum. Et hoc verum nisi publicus latro fuerit, qui nocturnus populator agrorum, dum itinera frequentata, ut publicas stratas obsidat aggressionis insidiis ab ecclesia extractiones. Si vero servus fuerit, qui confugit ad ecclesiam, postquam de impunitate sua dominus ejus clericis juramentum praestiterit, ad servitutem domini sui redire compellatur
Abbreviated transcription (Latin):
spectet dequos pecẽo mortali cori¬
pere quenil xͥanum. et si correcti¬
onem ꝯtempser it᷑ ꝑ districnonem
ecc̃asticam co hercere s forsitam
cõ aliis agendum. cecerum scrip¬
rua nouimus in lege diuina i ta¬
nͣ magnum iudicabigut paruũ. nͨ e¬
rit apudre acceptio personarũ.¬

Expanded text:
spectet de quocunque peccato mortali corripere quemlibet Christianum, et, si correctionem contempserit, ipsum per districtionem ecclesiasticam coercere. Quod enim cum aliis est agendum. Caeterum, scriptum novimus in lege divina: Ita magnum judicabis, ut parvum, non erit apud te acceptio personaru
Abbreviated transcription (Latin):
sas sententias proferentib si ex
inriditione ordinaria proceise¬
runt. nec pro eo ñ proanciore sẽ¬
tentia nisi in cansa fa sabi ut
ꝑura im matͥaionio hbertare do¬
te seutesameni pro ip̃o fuerit
promulgara si uere ex delegata
ex arbitrie delegantis. ꝙ si est ex
ꝯpromissonentra d habere n¬
gorẽ.¬

Expanded text:
sententias proferentibus, si ex iurisdictione ordinaria processerunt, tenet pro reo, non pro actore sententia, nisi in causa favorabili, puta matrimonio, libertate, dote seu testamento, si pro ipso fuerit promulgata. Si vero ex delegata ex arbitrio delegantis. Quod si ex compromisso, neutra debet habere vigore
Abbreviated transcription (Latin):
de legatis de clectione custodis.
ut eam sicut de iure fuerit fa¬
ciend̾ ꝯfirmare ut in firmare cu¬
rens.ita ut si pro eo ꝙ miꝰ exder
tulerunt exꝯmunicationis in
culo ess publice in nodatus ꝙͣ¬
do sententia lata fuerit sicut
ꝑ metropolirani luterais ꝑhi¬
berur aut exana iusta causa
eandem sententiam ꝯstiterit ĩ¬
firmandam ipẽi cmuassata de
ipsius elecnone custodis iterũ
cognoscatis.¬

Expanded text:
super electione custodis, ut eam, sicut de jure fuerit faciendum, confirmare vel infirmare curetis; ita, quod si pro eo quod rotulerunt, excommunicationis esset vinculo publicae innodatus, quando sententia lata fuit, sicut per metropolitani litteras perhibetur, aut ex alia justa causa, eamdem sententiam constiterit infirmandam, ipsa cassata, de ipsius electione custodis iterum cognoscatis
Abbreviated transcription (Latin):
bas protare uoluerit corame ħ¬
is et eoꝵdemꝰ dictaiuidices se¬
cuiri tantũmͦ cum ꝑ auos ea
processum eoꝵ in negotio iux
ta predicram formam ꝯpreyẽ¬

Expanded text:
bas probare voluit coram eis, et quod eorum dicta judices secuti tantummodo, cum per alios eadem processum eorum, in negotio ipso juxta praescriptam formam
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯfirmetis. qr lzaduersus albatẽ
ñ debuerunt ꝯspiratores ad¬
mim iur̾amenta tamen illoꝵ⁊
beri que albatem minime ꝯtin¬
gebant. presertim cum tũc pro¬
barum non ess eos ꝯspiratores

Expanded text:
firmetis, quia licet adversus abbatem non debuerint conspiratores admitti, juramenta tamen ipsorumberi quae abbatem minime contingebant, praesertim cum tunc probatum non esset eos conspiratores
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃m ab somuit ab impetitione
q iocis in quib copia prudent᷑̃
habxtur id moris existat ꝙ om¬
nia que iudicem mouent nõ
expͥmantur in sententiis pros̾
sitionib restium predicroꝵ cõ¬
stiterit sententiam aiudice suo
proiaram propter auciorita¬
tem iudiciariam presumi d

Expanded text:
ium absolvit ab impetitione  locis, in quibus copia prudentium habetur, id moris existat, ut causae quae judicem moveant non existimantur in sententiis profersitionibus testium praedictorum constiterit vobis sententiam a judice suo fuisse prolatam, propter auctoritatem judiciar
Abbreviated transcription (Latin):
nitend̾ nec ꝯfirmationib et
priuilegiis q̃ de ip̃o ciusam et
originem acceꝑunt atenden¬
tes ramen ꝙ quantum ad lino¬
gantes ip̃osius ex senrenta fa¬
ꝯ ꝯtra uis mtimtionis expresse¬
¶ lara non suerit uetitate ges¬
toꝵ sermonib prenaiente q̃
presuminir rite ꝑ omnia cele¬

Expanded text:
nitendum nec confirmationibus vel privilegiis quae de ipso causam et originem acceperunt; attendentes quod quantum ad litigantes ipsos jus ex sententia facontra jus constitutionis expresse lata non fuerit, veritate gestorum sermonibus praevalente, quae praesumuntur rite per omnia cele
Abbreviated transcription (Latin):
tione defecit cum peratcestati¬
ones suas appareat ipm suam
seurentiam intentionem sussi¬
cienter prouasse tum etiam
qrr causam non recepir suffici¬
enter instructam. cumuniꝰ eñ
partis attestationes receꝑit q̃
parum faciebant ad cansam
indicantes eccãm sipradictã
cum perartestanonel nobis cõ¬
stiterit euidenter ip̃m auero pa¬

Expanded text:
tione defecit, cum per attestationes suas appareat manifeste ipsum suam intentionem sufficienter probasse; tum etiam quia causam non recepit sufficienter instructam, cum unius tantum partis attestationes receperit, quae parum faciebant ad causam;judicantes ecclesiam supradictam, cum per attestationes nobis constiterit evidenter, ip
Abbreviated transcription (Latin):
diceratur ꝙ si fuiss expressum
obtineri minime porissent. ñ
tẽsa ñ fuit. cumi si predictis idi¬
cib fiiss ostensa. ea post habi¬
ta cõtrarium stamissent. auo¬

Expanded text:
dicebatur, quod si fuisset expressum, obtineri minime potuissent, notensa non fuit, cum si praedictis judicibus fuerit ostensa, ea posthabita contrarium statuissent, a
Abbreviated transcription (Latin):
postonum qͥ spiritualia semiat
non est mirnũ si metar caͬma¬
la cum uemo cogatur suis sti¬
pendiis militare. si quid enim
auud quam superius fuerital¬
legatum ꝯtra intentionem ar.¬
cum indicatus calamitamis ad
uis et pro prietarem beat petͥ
ꝑtineat sic̃ tota sardinia nul¬

Expanded text:
postolum, qui spiritualiter seminat, non est magnum si metat carnalia, cum nemo cogatur suis stipendiis militare. Si quid enim aliud quam superius fuerit allegatum, contra intentionem arcum judicatus Calaritanus ad jus et proprietatem beati Petri pertineat, sicut tota Sardinia nul
Abbreviated transcription (Latin):
ueneũ. ep̃i pars ur̃a in medi¬
ni producebat quam ꝯces¬
sionem successor eius .u. ra¬
tam habuit et etiam ꝯfirm¬
mauit. super hiis quoq rã¬

Expanded text:
ronen. episcopi pars tua in medium producebat: quam concessionem successor ejus Thebaldus ratam habuit et etiam confirmavit. Super his quoque ta
Abbreviated transcription (Latin):
ut purgatione iniincta ultͣ
decendium dicitur effluxisse
.in auct̃ transeat iudicate qui
ad prouocationis studium sub¬
sidium .iͣ. id temporis ñ rocur¬
rit appellandi sibi aditum dene¬
gauit. cum per hoc uideatur ꝑ
inter preran onẽ iuris lare sentẽ¬
ne paruisse. presertim ubi can
dum quadrimestre tempus rani¬
regłarit̾. sit starinum qr id
arrari potest non nonquama
sedente in medio et etiamproro¬
gari. et qui abiuino spotire re¬
cipit terminum breuiorem im¬
purare sibi potest et d cum ex
hoc uideatur amplius beneficiũ
ꝯtempsisse. unde tar non audie¬
tur appellans nisi forte aduersus
canonicus excedatur.d̾ dec̃

Expanded text:
 purgatione injuncta ultra decennium dicitur effluxisse,i transeat iudicate, qui ad provocationis subsidium infra id tempus non recurrit, appellandi sibi aditum denegavit cum per hoc videatur per interpretationem iuris late sententie paruisse presertim ubi causdum quadrimestre tempus regulariter sit statutum; quia id arctari potest nonnunquam a sedente in medio et etiam prorogari; et qui ab initio sponte recepit terminum breviorem, imputare sibi potest et debet, cum ex hoc videatur amplioris beneficium contempsisse; unde talis non audietur appellans, nisi forte adversus canonicus excedatur. Datum
Abbreviated transcription (Latin):
non ostendas ꝑ quam a iudi¬
sores tui fidelitatis exegerins
iurrimenta nec prescriptione
aliqua muniaris. cum ẜ. ꝯfes
ea ministerio tuo et antecesso¬
rum tuoꝵ exactum fuit et p̃¬
stitum uramentũ. et is etiam
nomine tuo et antecessoꝵ tu¬
romane fuit uramentum ex¬
accum possit inferri ꝙ iumm̃
ptione rerum ecc̃asticar bo¬
na fides etͥuaus titulus exigat᷑
prescriptio ñ credimꝰ centena¬
riam prescriptionem que so¬

Expanded text:
non ostendas, per quam a praedisores tui, fidelitatis exigeretis juramenta, nec praescriptione aliqua muniaris, cum, secunduea ministerio tuo, et antecessorum tuorum, exactum fuerit et praestitum juramentum, et is etiam nomine tuo, et antecessorum turo, fuerit juramentum exactum, posset inferri, quod ptione rerum ecclesiasticarum bona fides et justus titulus exigantur. praescriptio, non credimus, te centenariam praescriptionem, quae so
Abbreviated transcription (Latin):
dc̃s ep̃c sententiam promui¬
gauit. sicut perauestationes
mitbatur probare q tñ iudicis
animꝰ ñ semper adunam proba¬
tionis spetiem inclinatur. et
ip̃a seurennanichil ꝯtinebat
inqum et eid̾idici de ꝯmumi¬

Expanded text:
copus sententiam promulgaverat, sicut per attestationes nitebatur probare, quia tamen judicis animus non semper ad unam probationis speciem inclinatur et ipsa sententia nihil continebat iniquum, et eidem judici de comm
Abbreviated transcription (Latin):
o ur̃o plenoiure d esse subiͤ¬
ta. uidel in instintione des¬
tiutione in uestitura archi¬
presbiteri. et eiusdem fidenita¬
te ipsins et obedientia correi¬
ctione representatione ad or¬
dines. tonsbratione. suscep¬
tione crismatis. seraniis. era¬

Expanded text:
onis pleno jure debet esse subjecta, videlicet in institutione, destitutione vel investitura archipresbyteri et ejusdem fidelitate, ipsius et fratrum obedientia, correctione, repraesentatione ad ordines, tonsuratione, susceptione, chrismatis, statiis e
Abbreviated transcription (Latin):
sue intennioni quantum adi
hunc articulum ꝯtradicit. si
uero nund̾ ꝯsummata erat p̃¬
scriptio sed erat in prescribẽ¬
do post impetratum huius o¬
modi priuit bonam fidem ñ
habuit et ideo .ẜ. canones ñ

Expanded text:
suae intentioni, quantum ad hunc articulum, contradicit. Si vero nondum consummaverat praescriptionem, sed erat in praescribendo post impetratum hujusmodi privilegium, bonam fidem non habuit, et ideo secundum canones non
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃a ꝙ inter quondam albate
eius monasterii. et s. archip̃s¬
biterũ. et fratres ipsius proce¬
deute rempore de sidelirate et o¬
bedienna in animali ꝯtrouer¬
sia fuit exoria. ad que due uli
et super hiis testes productu
fuerunt. rand̾ prefaniꝰ .t. uero¬

Expanded text:
nobilem quondam abbatem ejusdem monasterii et Sicherium archipresbyterum et fratres ipsius, procedente tempore, de fidelitate et obedientia manuali controversia fuit exorta, ad quae duo dicet super his testes producti fuerunt. Tandem praefatus T. Vero
Abbreviated transcription (Latin):
cimarum ꝑceptione ac diuimꝰ
officiis celebrandis. tam in ple¬
be quam in capellis predictis
ĩ ex ꝯmunicando at interdicẽ¬
do. et etiam ab soluenda legi¬
tima prescriptione mumitã
albatem ip̃m ab ĩpetitione fu¬
a super lat dicts articulis du

Expanded text:
cimarum perceptione, ac divinis officiis celebrandis tam in plebe quam capellis etiam supradictis, in excommunicando quoque, interdicendo, et etiam absolvendo, legitima praescriptione munitum, abbatem ipsum ab impetitione tua super jamdictis articulis
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯtra precurationem queratio¬
ne uisitationis de betur prescti¬
bi neqͥuerit quemad mod̾ nec
ꝯͣ uisuationem ipãm potest ali¬
quo modo prescribi et si alis¬

Expanded text:
tra procurationem quae ratione visitationis debetur praescribi non valeat, quemadmodum nec contra visitationem ipsam potest aliquo modo praescribi, etsi ali
Abbreviated transcription (Latin):
monachis saucai salnatoris de
dandam inrentionem tuamo
paliter allegabas cuiꝰ auctori
dicebas uniuersa sprlaliam
predictis locis que sunt indi
ocesi tua ꝯstituta ad te tanꝙͣ
ad dyocesianum ep̃m ꝑtine¬
re. arbitrium. preterea suꝑ

Expanded text:
monachis Sancti Salvatoris de dandam intentionem tuam paliter allegabas, cujus auctoritate dicebas universa spiritualia in praedictis locis, quae sunt in tua dioecesi constituta, ad te tanquam ad dioecesanum episcopum pertinere. Arbitrium praeterea super
Abbreviated transcription (Latin):
.u. miriere ab sentte ab impeti
ras imperranit ⁊it de causa co¬
gnosceres et eam fiue debito
a te uocatus ad cãm infirmita¬
re prerenra non assuit. s qr no¬
cte sequente auam sibi copu¬
lare presumpsit ĩ enm exꝯmu¬
nicationis sententiam pro o¬
litteras episcopꝰ memorari cͥib
enm ab inqmetaciõe ip̃ius ab¬
solutum fuise petebar. gͥ¬

Expanded text:
um muliere absente ab impetitras impetravit, ut de causa cognoscens, et eam debitoa te convocatus ad causam infirmitate praetensa non adfuit; sed quia nocte sequente aliam sibi copulare praesumpsit, in eum excommunicationis sententiam prolitteras episcopi memorati, quibus eum ab inquietatione ipsius ab hoc absolutum fuisse patebat,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsonas ad ordinand̾ ꝯcorditer
stolicam tunc morantis ipsum
tum est non obstante donani
per dicitur recepisse in irrim̃
de subrectione n qiuido ꝯstet
super dicto archidꝰ perpetũ
silemium imponentes. p̃ ii.

Expanded text:
sonas ad ordinandum concorditer stolicam Sedem tunc morantis, ipsum tum est, non obstante donatioper dicitur recepisse, de communde subreptione liquido constet, super dicto archidiaconatu perpetuum silentium imponentes, vobis
Abbreviated transcription (Latin):
diaris prohationes supertem
illo subdiͣto uon sit quadrage¬
naria ꝯpleta prescriptio etu
uos in illis ec̃ciis ius episcopa¬
le adiudicens ep̃o et superu
lo perpetuũ silentium impo
sum proluuit cica processioi¬
nem pentecostalem in uilla ⁊
ecc̃a de morticima et receptio¬
nem ac procurationem arcbi¬
petri in ualle de euesam cuta
cognitionem quoq cansaꝵ
mar̾monialium et capellam
suspensionem in predictami
euesam. uos super hiis ius e¬
piscopale adiudicetis eidꝰ. si ta
is ei silemium imponenres¬
res que albas pres cripsite pro¬

Expanded text:
diatis probationes super temillo subducto, non sit quadragenaria completa praescriptio, vos, in illis ecclesiis jus episcopale adjudicetis episcopo, et super illo perpetuum silentium imponm probavit circa processionem Pentecostalem in villa et ecclesia de Mortona, et receptionem ac procurationem archiPetri in valle de Evesham, circa cognitionem quoque causarum matrimonialium, et capellani suspensionem in praedicta Evesham, vos super his jus episcopale adjudicetis eidem, si taris ei silentium imponentes, quas abbas praescripsisse pro
Abbreviated transcription (Latin):
ecc̃e bracaꝵ obedientiam etre¬
uerentiam debitam sicut ele¬
ricialii sue dẏoc̾. faciunt imi¬
pendatis prescriptione tempo¬
ris nonostante. Ld̾ nobili

Expanded text:
esie Bracarensis obedientiam et reverentiam debitam, sicut alii clerici sue diocesis faciunt, impendatis, prescriptione temporis non obstante. Idem: Contra
Abbreviated transcription (Latin):
alciat̾ monachi decenobio
st̃i b̾um ꝑ sonam ytoneam sibi
honoris debeat p̾ togatiua gau¬
lla regularis. et ydoneͤ ꝑ sone
inuemantur in ilo qͥ possint

Expanded text:
monachi de coenobio vestro personam idoneam sibi honoris debeat praerogativa gautia regularis, ut idoneae personae inveniantur in ipso quae possint
Abbreviated transcription (Latin):
gat diuersa loca interclicto¬
sppoi supponi qñ gn̾ale uł par¬
titulare dicidebeat int̾dictum
ap̾ nos actepimus indubium
reuocari. cum illicun ab et .io.¬

Expanded text:
gat diversa loca interdicto supponi, quando generale vel particulare dici debeat interdictum, apud vos accepimus in dubium revocari; cum illi qui ab E
Abbreviated transcription (Latin):
maxi̾e iũp̾ots .c. p̾p. quieit̾ pas¬
tali einimo suscessit ub etuio¬
ub usus det̾minato̾ne̾ illam ꝓr¬
sius amouit ut ambiguitas col¬
lerecur ⁊ quod dicebati in cõ¬
cessione paschans ut iutel sb̾¬
in tispo̾ne atb̃is ⁊ fiatrum scĩb̾¬

Expanded text:
s C. Papa, qui eidem Paschali e uincino successit, uerbis aequioribus usus, determinationem illam prorsus amouerit, ut ambiguitas tolleretur, et, quod dicebatur in concessione Paschalis, ut uidelicet surin dispositione abbatis et fratrum sanc
Abbreviated transcription (Latin):
uesiut .t .f. ⁊ i. slos ita tͥ talit̾
sirmum ĩungere¶ festũ uo̾ u̾i ma¬
gilia eateꝰ p̾cedat ut nec ꝓbixex¬
to nec quol alio modo inter se
⁊ sollempnitatem aliam die̾ ad

Expanded text:
. Nos itaque tibi taliter firmum ungere. Festum vero beati Magilia eatenus præcedat, ut nec pro bissexto nec pro quolibet alio modo inter se et sollennitatem aliam diem adm
Abbreviated transcription (Latin):
ñ ectiui decet̾o seriari fec̾nt sta¬
tuta edita et ꝯsuetidines intro
sratura et ꝯsuetudines edite fue¬
rint uł seruate. necs̃ et ilos qui
secundum ea presumpserint

Expanded text:
ncia de cetero servari fecerint statuta edita et consuetudines introdstatuta vel consuetudines edita fuerint vel servata, necnon et illos qui secundum ea presumpserunt
Abbreviated transcription (Latin):
ti non aitendentes ꝙ ad hec
uob̾ et aliis clericis sint ect̃asti¬
tiredditus deputati. ut exip̃is
honesteniueredebeatis. et ĩ Ido
ters abstinentes uigorẽ iudici¬
ariũ gratis studeatis liti gantibꝰ
gatur nomine assessoꝵ cumn᷑
etiam sccularib legib repro

Expanded text:
 non attendentes quod ad hoc vobis et aliis clericis sunt ecclesiastici redditus deputati, ut ex ipsis honeste vivere debeatis, ne votero abstinentes, vigorem judiciarium gratis studeatis litigantibus gatur nomine assessorum, cumetiam saecularibus legibus repro
Abbreviated transcription (Latin):
nãdas cau̾as ecclesiasticas sub ã¬
nuo precio statuunt᷑ ꝙ ad sac̾d¬
otũ grauam̃ et
u̾sionem udicioꝵ non est dubi¬
ia sua pat itur dissimulatiõe ꝑ¬
uomiam enormis quedam ꝯsuet̾¬
udo incͥbdam locis ꝯͣ sanctoꝵ
patrum institutiones inualuit
ut sub annuo precio sacerdores
ad ecc̃aꝵ regim̃ statuamur neid

Expanded text:
nandas causas ecclesiasticas sub annuo pretio constituuntur, quod ad sacerdotum gravamen, et subversiones judiciorum non est dubiia sua patitur dissimulatione Quoniam enormis quaedam consuetudo in quibusdam locis contra sanctorum Patrum constitutiones invaluit, ut sub annuo pretio sacerdotes ad ecclesiarum regimen statuantur, ne id
Abbreviated transcription (Latin):
tib sub pceio statint᷑ qͥ decãit
uocantur et procerta peccunie ꝙͣt¬
utate episcopalem iuridicionem
ut qͥ de cero p̾sumps it officio su¬
o pͥuetur. et ep̃c ꝯferendi hoc of¬

Expanded text:
tibus sub pretio statuuntur qui decani vocantur et pro certa pecunie quantitate episcopalem iurisdictionem ut qui hoc de cetero presumpserit officio suo privetur et ep
Abbreviated transcription (Latin):
s hxc ex tua parte nostris est an
nestate probabiles. sciat fra¬
teniras tua quos si ex regiti¬
mo marrimonio sunt procre¬
ati nec aliquid cauonicum es¬
uiat li cite possunt ad sacros
ordines ascendere et in eisdem
ccclesiis in quib presunt geͤ¬

Expanded text:
d hoc ex tua parte nostris auribusnestate probabiles. Sciat discretio tua quod dummodo ex legitimo matrimonio sint procreati, nec aliud canonicum obviat, licite possunt in sacris ordinibus ordinari, et in eisdem Ecclesiis, in quibus praesunt, ve
Abbreviated transcription (Latin):
rinon sinatis. quaꝵ sunt cano¬
nici patres eoꝵ. cumindecoꝵ sir
ut in altaris officio illegerimus
filius impudico parri ministret
in quo unigenitus filius ererno
patri pro salure humani gene¬

Expanded text:
iis non sinatis, quarum sunt canonici patres eorum, cum, indecorum sit, ut in altaris officio illegitimus filius impudico patri ministret, in quo unigenitus Filius aeterno Patri pro salute humani gene
Abbreviated transcription (Latin):
su capiuitui duos canonicos
dam quam definictus habuerat
cͥdam elericus ypolitꝰ nomine
inquiet et et auus idem iusad¬
uersus te᷑ habere proponat qͥd
facere debeat requisisti super qͦ¬

Expanded text:
su capituli tui duos canonicos dam quam defunctus habuerat, quidam clericus Hippolytus nomine inquietet, et alius idem jus adversus te se habere proponat, quid facere debeas postulasti per
Abbreviated transcription (Latin):
ficienti gͣuamine. ad appostoli¬
lant ad ues super appellatione
sua nostras litreras reportanit
et si ex causis auis tempore im¬
petrati Rdenti uinculo fuit¬
exꝯmunicationis astrictus de¬
nichil exꝯmunicato appellare
prodess si non poss appellanie¬
nem suam prosequi et super
ea litreras impetrare.

Expanded text:
ne ad apo apostolilans, ad vos super appellatione sua literas nostras reportans, etsi ex causis aliis tempore impetrati rescripti, vinculo excommunicationis fuerit nihil excommunicato appellare prodesset, si non posset appellationem prosequi et super eam literas impetrare .
Abbreviated transcription (Latin):
ecepnonem exꝯmunicationis¬
in driatoriis proponendis remĩ
scienter omiitens iu qual par¬
betur. ꝙ est in hac excepnonei
speciauter obseruandum. ne
quis in ꝑiculum anime eͣxͣꝯi¬
municato ꝯmunicare cogat᷑.
quisi eam dimiserit ut actor
laborib et expensis fatiget᷑
ĩ expensis est legitimis ꝯdemp¬

Expanded text:
ceptionem excommunicationin dilatoriis proponendis, reus scienter omittens, in qualibet parbetur quod est in hac exceptione specialiter observandum, ne quis in periculum anime sue excommunicato communicare cogatur, qui si eam omiserit, ut actor laboribus et sumptibus fatigetur, in expensis est legitimis condem
Abbreviated transcription (Latin):
exceptiones manciose non ñ¬
quam causarum terminanio
testate nullarenꝰ audiantur. ni¬
tens exorta fuerit ut is quiuo¬
luerit enn opponere finem fai¬
ciat iuramento se postinos̾ ad
niꝰ noticiam ꝑuenisse. I dem

Expanded text:
exceptiones malitiose nonnunquam causarum terminatio testati, nullatenus audiantur, nitens orta fuerit, vel is qui voluerit proponere, fidem faciat iuramento, se postmodum ad illius notitiam pervenisse . Idem
Abbreviated transcription (Latin):
duersario tuo ꝑ iudicem abso¬
nito cm̃ rtempore more litis uẽ
petiram ab ip̃o sine dominloi
desierat possidere si eam modo
possideat tibi petenti denuore

Expanded text:
dversario tuo per iudicem absoluto, quoniam tempore mote litis rem petitam ab ipso, sine dolo desierat possidere si eam modo possideat, tibi petenti denuo, rei
Abbreviated transcription (Latin):
ut ꝑ instrumentum exibium
ex aduersd cum in eo theodosiꝰ
ponitur. non dicatur ep̃c sab̾
procurator utebatur appositũ
fuit sabiũ ꝑ uicium falsitatis
l autem uinuis pecesserit quitͣrs¬
cripium ulꝰ instrumenti falsauͤ
qr tam̃ delictum persone indã¬
puuim ecc̃e rediuidare ñ d acñ
souim anre sententiam. u̾m ⁊̃
post obici porest excepnio faisui¬
tatis. cum falsoꝵ instrumento¬
rum pretextu lata sententia
usq ad xx. annoꝵ spatium ua

Expanded text:
 instrumentum ex adverso exhibitum, cum in eo Theodo epiponitur, non dicatur episcopus procurator utebatur appositum fuerit Sabinen. per vitium falsitatis. Licet autem nimis excesserit qui transcriptum illius instrumenti falsavit, quia tamen delictum personae num ecclesie redundare non debet ac non solum ante sententiam, verum post obiici potest exceptio falsitatis, cum falsorum instrumentorum pretextu, lata sententia, usque ad XX annorum spatium va
Abbreviated transcription (Latin):
dicauimꝰ in eadem illis dimitax¬
at excoptis que ꝑ aucrentica scͥ¬
pta eis nosaimtir este subtrac¬
ta cum perpriuilegium ut p̃¬
scriptionem legitimam nuli¬
Larenus probaretur er
srendit. quamquam probaue¬

Expanded text:
dicavimus in eadem, illis duntaxat exceptis quae per authentica scripta ei dignoscuntur esse substracta, cum per privilegium vel praescriptionem legitimam nullatenus probaretur exestendit, quanquam probave
Abbreviated transcription (Latin):
sioni nisi pͥus se pro bauerint
imoxenres. ¶ ceterum si decͥ¬
minib ad solam exceptionem
obiectur testes ꝯuintu fuerint
siue ꝯfessi. pena ordinaria ꝯ¬
mitari non debent cumiao¬
cusatis in ipõs .ẜ. iuris ordinẽ
non proceait. susficit exgoi
si aperibendo restimonio repei¬
lantur. presertim ut crimen
cꝓ eis obicitur causam de qua
agitur ꝯtngere non uidet᷑¬

Expanded text:
sioni, nisi prius se probaverint innocentes. Caeterum si de crminibus ad solam exceptionem obiectis, testes convicti fuerint vel confessi, pena ordinaria mulctari non debent, cum accusatio in ipsos, secundum iuris onon procedat. Sufficit ergo si a perhibendo testimonio repellantur, praesertim ubi crimen quod eis objicitur causam de qua agitur contingere non vide
Abbreviated transcription (Latin):
i adñsarius nius postcitationis
edicrum ad remota loca se tran¬
ferens procuatorem legitutiũ¬
blice facta domi ãpparet nonqͥ
defendit eundem iuire pet̾e po¬
tes ut in possessionem terraꝵ de
cͥib questio uertitur causa custo¬
die inducari¶ lex̃ .iii. eborac̃

Expanded text:
i adversarius tuus post citationis edictum ad remota loca se transferens procuratorem legitiblica facta domi non apparet qui defendat eundem, iure petere potes, ut in possessionem terrarum, de quibus questio vertitur, causa custodie inducaris . DE LITIGIOSE REI
Abbreviated transcription (Latin):
cedatis cum ex tenore insirum̃s¬
ti enidenter appareat ꝙ ħ fuit
mens et intentio donatoris ut
donatrit ut ĩmunis ẽẽt ab om̃i exac¬
tioneet ꝯsuetudine seculari. s
debeat intellectũ quia in ꝯtraco¬
bus plena. in testamentis plenior
in beneficus quoq plenissima. ẽ
int̾pretatio adhibenda. d̾e¬

Expanded text:
ari, cum ex tenore instrumenti evidenter appareat, quod haec fuit mens, et intentio donatoris, utit, ut immunis esset ab omni exactione ac consuetudine saeculari, sed debeat intellectum, quia in contractibus plena, in testamentis plenior, in beneficiis quoque plenissima est interpretatio adhibenda.
Abbreviated transcription (Latin):
sis deprehendi põt interdum
nec quinquagesima nec cenre¬
sima semei aut suc cessiue d cõ
amplius etiam quam qͥnqua¬
gesimam uł cenresimani ipar¬
tem nect̃ati alt̾iꝰ. ecc̃e. subuem¬
re quamuis per se non debeat
tam perquam in caute largiri
nolentib est occursum de suꝑ¬

Expanded text:
mstantiis deprehendi potest interdum mstantiis deprehendi potest interdum nec quinquagesima nec centesima semel aut successive debet amplius etiam quam in quinquagesimam vel centesiman partem necessitati alterius ecclesiae subvenire, quamvis per se non debeat nitam, per quem incaute largiri volentibus est occursum, de sup
Abbreviated transcription (Latin):
nitum ut si quis ep̃oꝵ in parro¬
chia sua monasterium ꝯstitue
ibidem quam quinqua gesim¬
am ect̃e uero quam monasti¬
chm regulis iuforuare uł pro
suis magnificare uolu̾it sepul¬
turis hoc Asuplius quam cente¬
simam partem census ec̃te c ip̃¬
est debeat elargiri quia tñ in co¬
dem canone ꝯsequent̾adiungit᷑
ut ħes temperandi equitas ob
pna grauia non infligat ea qͥ¬
dem cautela seruata uturiam
at hoc semper est obseruandũ
minus com gͣui ecc̃e sue decͥ¬
mento ꝯferre sũ simui et semes
id faceuelint sũ pluries succes¬
siue eisdem. uł diuersis. et. ꝯfe
ur cathedrrlem eccãm ꝑtinen¬
tib in quantal portione ꝯsti¬
u̾t ẽe collatum pot̾it legitime
reuocari iͥ p̾sc̾ptionenx alia
exteptione segitima hĩ actio
excludatur. nam et si pͥura faci¬
e presumatur ꝙ collatio quin¬
quagesime uł centesime partis
graue non inferat detrimentũ
qr tñ non solum si sepe s eti¬
am si semelid fiat ex uariis cau¬

Expanded text:
nitum ut si quis episcoporum in parochia sua monasterium constituibidem quam quinquagesimam, Ecclesiae vero quam monasticis regulis informare vel pro suis magnificare voluerit sepulturis, non amplius quam centesimam partem census Ecclesiae cui praeest debeat elargiri. Quia tamen in eodem canone consequenter adjungitur ut haec temperamenti aequitas obsmna gravia non infligat; ea quidem cautela servata, ut unamat, hoc semper est observandum minus cum gravi ecclesiae suae detrimento conferre, sive simul et semel id facere velit, sive pluries successive eidem vel diversis ecclevel cathedralem ecclesiam pertinentibus in quantalibet portione constiterit esse collatum, poterit legitime revocari, nisi praescriptione vel alia exceptione legitima hujusmodi actio excludatur. Nam etsi prima facie praesumatur quod collatio quinquagesimae vel centesimae partis grave non inferat detrimentum; quia temetsi non solum si saepe, sed etiam si semel id fiat, ex variis circu
Abbreviated transcription (Latin):
d̾esuborta et idem hospitalarii
super possessorio ꝙ semei et iter̃
ex causis tamendissimilib intẽp¬
tarunt ꝯtrariam sententiam re¬
portassent. deinde ad petitorũe
g quondam rector et fratresac
patroni eiusdem hospitał ħuꝯ̃i
tis ꝯmiserunt in hec trib procu
taliter statuerunt ut ad ip̃m
hospitale auqͥ mitt̾entur qui eo¬
dictis prociratorib et aliis eiu¬
dem donius fratrib receꝑunt et
.iͣ. procurator autẽ partis alteriꝰ
ex aduerso Rdit ꝙ predicta
donatio debebat non in merito
super eodem hospitali mou̾at q̃¬
stionem fu̾at celebrata . et .ii gͥ crat
non utiq ꝯtra ip̃os sab ip̃is ꝯ¬
missam et intelligentes donatõ
uira subueniunt u̾n ꝑ ea q̃¬

Expanded text:
suborta, cum iidem Hospitalarii super possessorio quod semel et iterum, ex causis tamen dissimilibus, intentarunt contrariam sententiam reportassent, demum ad petitorium  quondam rector et patres ac patroni ejusdem hospitalis Sanctis, commiserunt in hoc tribus procutaliter statuerunt, ut ad ipsum hospitale aliqui mitterentur qui eois ejusdem domus fratribus receperunt. Et infra: Procurator autem partis alterius ex adverso respondit quod praedicta donatio debebat non immerito rsuper eodem hospitali moverat qustionem, fuerat celebrata; et haec non utique contra ipsos, sed ab ipsis commissam, et intelligentes donationjura subveniunt, unde
Abbreviated transcription (Latin):
c ani ꝯqueritur in debitam pec¬
cumi am se solius probare tene¬
tur ꝙ indebite sit soluta nisi
eius. aduersarius solutionem
inficians exinde ꝯuincatur tc̃
enm difatenti honus incubit
probmdi ꝙ debitum recepiss¬

Expanded text:
conqueritur indebitam pecuniam se solvisse, probare tenetur quod indebite sit soluta, nisi eius adversarius solutionem inficians exinde convincatur. Tunc enim diffitenti onus incumbit probandi, quod debitum non recepiss
Abbreviated transcription (Latin):
quis ꝯqueritur. se post appcua¬
tionem ad nos legitime inter¬
positam exꝯmum canone fuis¬
se uodatum semper urrius libi
partis probationes sunt adim¬
tende. ante quam ad deceruen¬
dum super hoc aliquid proceda¬
tur. perciuas deniq apparebit
an ab solutione indigeat ꝯque¬
rens uei denunciandus ponus¬

Expanded text:
quis conqueritur se post appellationem ad nos legitime interpositam excommunicatione fuisse notatum, semper utriuslibet partis probationes sunt admittendae antequam ad decernendum super hoc aliquid procedatur; per quas denique apparebit an absolutione indigeat conquerens, vel denuntiandus sit p
Abbreviated transcription (Latin):
tanter respondemus. quod cum
appiła cõuis causam ex certa sciẽ¬
tia iudicib aliis ꝯmittimus cog¬
noscendam apꝑlłacione uide¬
mur recipere aciuriditionem pͥ¬
oꝵ iudicum renocare ut interim
exequtio seurentie suspendatur
donec appenationis meritoꝰ plemꝰ
debeat eam exeqntioni maudare.
ausit ei potius subsistendum. ar¬
tendentes uragp qs non ceguinios
exequtio rantum demandatur
Tordinarius teneatur obsequi
delegato et si sciat senreniam
se iuam iniustam exequi nic hilo¬
minus tenetur eandem nisi apo
aurem sepe ꝯtingat ad diem quẽ
iudex deleganis a nebis partib
assignauit eaꝵ alcera procuran¬
te ut negorium prorogaretur
iudicem ip̃m a rege uel archiepiꝰ¬
copo enocari. sios peruersoꝵ uo¬
lentes malignitatib obuiare de¬
creuimus ut si delegato ꝯstirerio
hec fuisse ali cuius parris mau¬
cia procuratum ipsam puniat
animaduersione ꝯdigna. et ne a¬
liquos lucrum ex huuius modi
sraude reporter persone neurri
parti suspecte quantum ad diẽ

Expanded text:
 respondendum, quod, cum nos appellationis causam ex certa scientia judicibus aliis committimus cognoscendam, appellationem videmur recipere, ac jurisdictionem priorum judicum revocare, ut interim exsecutio sententiae suspendatur, donec appellationis merita plenius debeat eam exsecutioni mandare? An sit ei potius subsistendum? Attendentes itaque, quod non cognitio, sed exsecutio tantum demandetur ordinarius teneatur obsequi delegato, etsi sciat illam sententiam iniustam, exequi nihilominus tenetur eandem, nisi apud autem saepe contingat ad diem quem judex delegatus a nobis partibus assignavit, earum altera procurante ut negotium prorogetur, judicem ipsum a rege vel archiepiscopo evocari, nos, perversorum volentes malignitatibus obviare, decernimus, ut si delegato constiterit hoc fuisse alicujus partis malitia procuratum, ipsam puniat animadversione condigna, et, ne aliquid lucrum ex hujusmodi fraude reportet, personae neutri parti suspectae quantum ad diem