comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
De aduẽtu autẽ domini
breuiter priniõ uates cadem actugit hiis uerbis cuiꝰ inquit diebꝰ agnꝰ
celestis ueniet Ulec multo post idip̃m latius exequetuꝵ in ultinia ne¬
quit etate hũiliabitur deus et huiliabitur proles diuina iũgetur
hũanitati deitas iacebit in feno agnus in puellari offitio educa¬
bitur deus homo. Non intelligo quibus uerbis illud clarius euan-¬
gelista qui uidisset exprimere potuisset ꝙͣ instincta diuino spr̃e
mulier instrncti sacre mentis expressit quin et iõħĩs precurso¬
ris origene. prehabuit, signa inquit precedent apũd apellas
mulier uetustissima priscui capiet De
progressum atgexitũ complexa est eligit sibi inquit ex piscatori
bus et deiectis nimerũ duodenariũ unũq dyabolũ. Non in gla¬
dio bello ue eneadũ urbes regesq subitiet sed in hamo piscantis
in deiectione et pauperie supelabit diuitias superbiãq concul¬
cabit. morte propria mortuos susatabit. et cũi mactabitur uiuet

Expanded text:
mini breviter primo vates eadem attigit his verbis: «Cuius» inquit «diebus agnus celestis veniet». Nec multo post id ipsum latius exequitur: «In ultima» inquit «etate humiliabitur Deus et humiliabitur proles divina. Iungetur humanitati deitas, iacebit in feno agnus et puellari officio educabitur Deus et homo». Non intelligo quibus verbis id clarius evangelista qui vidisset exprimere potuisset, quam presaga mulier instinctu sacre mentis expressit. Quin et Iohannis precursoris originem prophetavit: «Signa» inquit «precedent apud apellas: mulier vetustissima prescium concipiet»; progressum atque exitum sic complexa est: «Eliget sibi ex piscatoribus» inquit «et deiectis numerum duodenarium unumque dyabolum. Non in gladio bello ve Eneadum urbem regesque subiciet, sed in hamo piscantis, in deiectione et pauperie divitias superabit superbiamque conculcabit, morte propria mortuos suscitabit, et cum mactabitur vivet
Abbreviated transcription (Latin):
sicut cora que fluit auferentur. hec siriet flilia babilonis quo¬
rum memimis scripturte uidel lapsus in stabilitas et fuga rerã
temporalĩ ad babilonis ius spectantiũ nbu ciuitatisr regie cuiꝰ
incolarũ pedes stantes erant in atriis tus chiłm Nam quid aliud
babilon. ii si confusio aut quid mũdo confusius et amicis sus
quibꝰ ad lãm illas in ferm sabulas applicari posẜe si dixerim
nouã forte rteni dixero scd ni fallor uera. Is aĩoꝵ status. ea Ilui¬
tuatio uite est/ ut tartareis uadis om̃ibus ĩmersi et de uno¬
quoq nacti aliquid de leche obliuionẽ nature melioris de flege¬
tonte mirũ estus atq cupidinũ de acheronte infructuosam peni¬
tentiam et dolore de cochico luctus ac lacrimas de stigio mimititias
atq odia sargiter hausisse uideantur nec pñs suppliciũ mori
Sus desit. Qiuppe nos taentali sitis excrutiat laphitarũ sileo

Expanded text:
«sicut cera que fluit auferentur». Hec sunt flumina Babilonis quo«sicut cera que fluit auferentur». Hec sunt flumina Babilonis quorum meminit Scriptura, videlicet lapsus, instabilitas et fuga rerum temporalium ad Babilonis ius spectantium, non civitatis regie cuius incolarum «pedes stantes erant in atriis tuis, Ierusalem»: nam quid est aliud Babilon nisi confusio, aut quid mundo confusius et amicis suis, quibus ad literam illas inferni fabulas applicari posse si dixerim, novam forte rem dixero sed ni fallor veram? Is animorum status, ea fluctuatio vite est, ut tartareis vadis omnibus immersi et de unoquoque nacti aliquid, de Lethe oblivionem nature melioris, de Flegetonte irarum estus atque cupidinum, de Acheronte infructuosam penitentiam et dolorem, de Cocito luctus ac lacrimas, de Stige inimicitias atque odia largiter hausisse videantur, nec presens supplitium moribus malis desit, quippe quos Tantali sitis excruciet, Lapitarum silex
Abbreviated transcription (Latin):
ment ciues uobis si ad eternã ꝑtiuetis iherusalem absit qlo¬
riari nisi in cruce domini nr̃i ihesu xpristi per quẽ mũ̃dus
crucifixas uobis est et uos mundo quem nũc etĩa si blandit
sperinte nolite credere mendox et ip̃e est sui prineipis exem¬
ratione sopita sensibus persuadere temptauerit cum quibus
illi famillaritas ingens est exatate rõne sensus q cõpescite
Et clamate de terris celeste presioiũ muocantes. Cla mate oẽs
clamate singuli salii me fac deus. qm̃ intra . a. ui. ad.¬
amnia meã. Nam quid oro aque fluenti similuis ꝙͣ res
hominũ sine u sine uolubiles ubi sunt queso leticie breues
et manes illorũ omniũ qui se ab ip̃a mũdi origine ab hoc
tempus uoluptatibus fedis et euris mutilibus dederut
Nempe ut iste dilapse sunt et in nichilũ uerse sit presen¬
tes dicto ntius cum fuis amatoribus celabuntur et ut ait
psaliographus ad ichilañ deuement tanꝙͣ aqua decurrens et

Expanded text:
ment cives: vobis, si ad eternam pertinetis Ierusalem, «absit gloment cives: vobis, si ad eternam pertinetis Ierusalem, «absit gloriari nisi in cruce Domini nostri Iesu Cristi, per quem mundus crucifixus est vobis et vos mundo». Quem nunc etiam si blanditur spernite; nolite credere; mendax et ipse est, principis sui exemratione sopita sensibus persuadere tentaverit, cum quibus illi familiaritas ingens est, excitate rationem sensusque compescite et clamate de terris celeste presidium invocantes. Clamate omnes, clamate singuli: «Salvum me fac, Deus, quoniam intraverunt am sit; nam quid, oro, fluenti aque similius quam res hominum sine fine volubiles? Ubi sunt, queso, letitie breves et inanes illorum omnium, qui se ab ipsa mundi origine ad hoc tempus voluptatibus fedis et curis inutilibus dediderunt? Nempe ut ille dilapse sunt et in nichilum verse, sic presentes dicto citius cum suis amatoribus collabentur et, ut ait Psalmographus, «ad nichilum devenient tanquam aqua decurrens», et
Abbreviated transcription (Latin):
experientie non sicut tibi. Namn et ego cũ experrectus essem
dũq post salomonem cõuertissem me ad unuer sa que fecerãt
manus mee et ad laborem in quo frustra sũdaueram uidi in
omibus uanitãte et afflictione spũs et nichil permanere sb¬
sole unammes in xp̃o fres mũdo fallaciter blandienti acutas
huiꝰmodi sagittas obicite Non hic multis est opus pñtem sta¬
tum ur̃m scitis et preteriti meministis et insi quo nchil est
ab ingenio nobiliũ uiuacitate semotus fucũ aut faleras potiꝰ
ꝙͣ medullam rerũ estimatis amonẽdi a me uel ab alio non est
nulla palatia urĩs cellis nullas pompas ur̃e huilitati nulla
imperia mellam peccandi liceraiam ur̃e inuocẽtie nullos
rerũ temporaliũ ꝙͣuis operosissimos apparatꝰ ur̃o otio cilitio
moreis palaciis et peritura potentia in uentosis honoribus in
uoluptatibus blandis. Inq aliis blandis quibus babilonici tu¬

Expanded text:
experientie, non tibi; nam et ego cum experrectus essem experientie, non tibi; nam et ego cum experrectus essem «cumque» post Salomonem «convertissem me ad universa que fecerant manus mee et ad laborem in quo frustra sudaveram, vidi in omnibus vanitatem et afflictionem spiritus, et nichil permanere sto, fratres mei, mundo fallaciter blandienti acutas huiusmodi sagittas obicite. Non hic multis est opus; presentem statum vestrum scitis et preteriti meministis et nisi, quo nichil est ab ingeniorum nobilium vivacitate semotius, fucum aut phaleras potius quam medullas rerum extimatis, admonendi a me vel ab alio non estis: nulla palatia vestris cellis, nullas pompas vestre humilitati, nulla imperia vestro iugo, nullam peccandi licentiam vestre innocentie, nullos rerum temporalium quamvis operosissimos apparatus vestro otio, nullmoreis palatiis et peritura potentia, in ventosis honoribus, in voluptatibus blandis inque aliis quibus babilonici tu
Abbreviated transcription (Latin):
merabiles unus oñ finis est fugiondo decipere fuistis
in secuło mundi blandicias uel experti om̃es uel ur̃m liliqͥ
nostis ut reor ꝙ nchil ihiis solidũ aut stabile Ted has lin¬
giea dolosa uerbis mambꝰ actollit magliũq esse aliquid
ablatura. Ilaq uanitates quibus adolescentia uel uiuẽtus
olu renũtiauerit sepe seiuo occursant et recursant et incurfant et blã¬
do murmure querule ubi nos inquiãt dimictitꝰ hiis ardoribus atq
et ingenti fama sapiẽtie clarus uir aiebat Que uobis fres multa
licet rerũ imparitate conuenerint dicat ergo quisq uestrũ Ego
uenr babilone uersatus sum non potes me mũde decipere. ex¬
pertus noui te et preterea magni ducis exemplũ habeo non
fuirex ut salomon neq ut iste supergressus operibꝰ omes qui
fuerũt ante me in iherusalem. sed fui unus homiiũ occupa¬
torũ et inte agentiũ et de sperantiũ quod ergo credo ĩa tand̃

Expanded text:
merabiles unus omnium est finis: fugiendo decipere. Fuistis merabiles unus omnium est finis: fugiendo decipere. Fuistis in seculo mundique blanditias vel experti omnes, vel vestrum aliqui, nostis, ut reor, quam nichil in eis solidum aut stabile, sed has lingua dolosa verbis inanibus attollit magnumque alas, siquidem vanitates, quibus adolescentia vel iuventus olim renuntiaverit, sepe senio occursant et recursant et blando murmure querule: ubi nos, inquiunt, dimittitis, ad quas et ingenti fama sapientie clarus vir aiebat, que vobis, fratres, multa licet rerum imparitate conveniunt. Dicat ergo pro se quisque vestveni, Babilone versatus sum; non potes me, munde, decipere: expertus novi te et preterea magni ducis exemplum habeo. Non fui rex ut Salomon, neque ut ille supergressus sum operibus omnes qui fuerunt ante me in Ierusalem, sed fui unus hominum occupatorum et in te agentium et in te sperantium. Quid ergo? Credo iantandem
Abbreviated transcription (Latin):
fecerũt fidem aut terte res ip̃a crẽdibilis. ut millis quidus ꝑ¬
suaderetur miraculis indiget Ita istorũ miniã redarquit
infidelitatem que cum ita se habeat prorsus a consortio demo¬
muł abstinendum dico. Nota quĩdem hominis mendatis pe¬
na est ut ei ueritas non crẽdatur. Quid ergo huic Riat in
quo ueritas milla est una securitas auerti qui mlmenda¬
a crediderit mendatio non falletur uatate ergo nichil est
melius
Am satis arbitror ꝙͣtũ inter has angustias da¬
tum liduersus maioris nr̃i hostis in sultus xp̃o
duce certatu est superest ut hysdem auspitiis
et reliquos fligemꝰ quorũ primꝰ mũdus hic
erat. Cuiꝰ ut blanda frons et superfities decora sit duro
ultima et feda intima et milla fides aspectri est nichil
oĩi que pollicetur implenti. Et ab huiꝰ quoq fallacys
pompisq terrestribꝰ uacandum cenfeo que cum sunt nimi¬

Expanded text:
fecerunt fidem; aut certe res ipsa credibilis, ut nullis quibus fecerunt fidem; aut certe res ipsa credibilis, ut nullis quibus suaderetur miraculis indigeret, ita istorum nimiam redarguit infidelitatem». Que cum ita se habeant, prorsus a consortio demonum abstinendum dico. Nota quidem hec mendacis hominis pena est, ut ei veritas non credatur. Quid igitur huic fiat, in quo veritas nulla est? Una securitas, averti: qui nil mendaci crediderit, mendacio non falletur. Vacate ergo: nichil est meliusam satis, ut arbitror, quantum inter has angustias datum erat, adversus maioris nostri hostis insultus Cristo duce certatum est: superest ut iisdem auspiciis et reliquos profligemus, quorum primus mundus hic erat, cuius ut blanda frons et superficies decora, sic dura ultima et feda intima et nulla fides aspectui est, nichil omnium que pollicetur implenti. Et ab huius fallaciis quoque pompisque terrestribus vacandum censeo, que cum sint innu
Abbreviated transcription (Latin):
dos ꝙͣ preteriti intredulos et fidem quã negando non audent
optando et dubitando minꝰ aperte quidem sed mus imꝑie
dampirare nos auteni sine nr̃is temporibꝰ miracula fuerit
agnoscamꝰ sũniũ et solum mirabiliũ auctorẽ siue nõ fuerĩt
et eo amplius eidem grãs agamiꝰ qui ita fidem stabiliuit ut
iam sine miraculis crederemꝰ. Augrestinꝰ ait unde ergo tan
ta fide xp̃us usq q̃q canitur in celũ cũ carne subhmatus
deiude ciceroniams ut sepe solet uerbis ad presidiũ nr̃e sen¬
tentie usus. ut unde inquit temporibꝰ eruditis et ome qd fie¬
ri non potest respuentibꝰ siue ullis miraculis iunũ mira¬
biliter incredibilia credidit mũdꝰ an forte credibilia fuisse
et ĩdeo credita esse dicturi sunt. Cur ergo ip̃i non crẽdereũt
est ergo inquit nr̃a complexio aut incredibilis rei que non
uidebatur alia incredibilia tamen fiebãt que uidebantur

Expanded text:
dos quam preteriti incredulos et fidem, quam negando non audent, dos quam preteriti incredulos et fidem, quam negando non audent, optando et dubitando minus aperte, sed non minus impie, damnare. Nos autem sive nostris temporibus miracula fuerint, agnoscamus summum et solum mirabilium auctorem, sive non fuerint et eo amplius eidem gratias agamus, qui ita fidem stabilivit, ut iam sine miraculis crederemus. ta fide Cristus undequaque canitur in celum cum carne sublatus?»; deinde ciceronianis, ut sepe solet, verbis ad presidium nostre sententie usus: «Unde» inquit «temporibus eruditis et omne quod fieri non potest respuentibus sine ullis miraculis nimium mirabiliter incredibilia credit mundus? An forte credibilia fuisse et ideo credita esse dicturi sunt? Cur ipsi ergo non credunt?». est» inquit «nostra complexio: aut incredibilis rei, que non videbatur, alia incredibilia, que tamen fiebant et videbantur,
Abbreviated transcription (Latin):
tra calũpnias imperitorũ et contra terrene argumẽta sapiẽtie
docebaniur Nos illorũ instruxit aspectus. nos eruduit auditus
nos confirmauit tactus Grãs ergo agamiꝰ diuine dispẽsationi
sc̃orũ patrũ nccie tarditati dubitatũ est abillis ne dubitaretur
inde perfluens sacer sanguis unde descripta pnͣs in mentibus
fides nr̃a est cuiꝰ nisi pugnus ydoneũ accepissent nũꝙͣ tã intre¬
pidi et tam leti ad supplicia et interitũ festmarent nouerimꝰ
disputamꝰ quã tantorũ sanguẽ confirmatã esse uidemus
Magni periculi res est si post prophetarum oraeula post apłõꝵ
testimonia post martirũ uulnera et ueterem fidem quasi no¬
uellain discutere presumas et post tam mainfestos duces in errore
permaneas et post morientiũ sudores otio sa disputatione conte¬
autem qui miracilla postulat quorũ ridiculis uotis ac uocibus
usq ad nauseam plem sumꝰ non tam presentis aut futuri aui¬

Expanded text:
tra calumnias imperitorum et contra terrene argumenta sapientie tra calumnias imperitorum et contra terrene argumenta sapientie docebamur: nos illorum instruxit aspectus, nos erudivit auditus, nos confirmavit tactus; gratias igitur agamus divine dispensationi et sanctorum patrum necessarie tarditati. Dubitatum est ab illis ne dubitaretur inde profluens sacer sanguis unde descripta piis in mentibus fides nostra est, cuius nisi pignus ydoneum accepissent nunquam tam intrepidi et tam leti ad supplitia et interitum festinarent. disputamus quam tantorum sanguine confirmatam videmus. Magni periculi res est, si post prophetarum oracula, post apostolorum testimonia, post martirum vulnera, veterem fidem quasi novellam discutere presumas et post tam manifestos duces in errore permaneas et post morientium sudores otiosa disputatione conteomnes qui miracula postulant, quorum ridiculis votis ac vocibus usque ad nauseam pleni sumus, non tam presentis aut futuri avi
Abbreviated transcription (Latin):
tata sũt et post eum a fauormo pħo multe facũdie atq doctrine
Sed ille nos auguriũ atq aruspitiũ aut qualibet arte diuinã¬
tiũ hoc feruiẽtiũ seruos cupit horũ tamen õmũ facillimꝰ est cõ¬
temptus. Recolentibus scriptũ esse ꝙ multa homĩs afflictio qui
ignorat preterita et futura nullo scire nĩtio potest. Et eodem
libro õma in futurũ seruãtur incerta. Et codem innorat homo
quis ante se fucrit et quis post se futurũ est quis illi poterat
indicare quẽ sequutus statius, quid crastina uoluerat etas scire
nephas homini ait De quibꝰ õmbus accianũ illud probo nichil in¬
quit auguribus credo qui aures uerbis dicãt alienas suas et auro
locupletent domos Net minus peciuãria placet irrissio nam
si que uentura inquit prouident equipentur ioui. Non est¬
hoc frẽs fidelis et deuote aĩe posstere seu etiã cogitare sufficiat

Expanded text:
tata sunt, et post eum a Favorino, philosopho multe facundie atque doctrine. tata sunt, et post eum a Favorino, philosopho multe facundie atque doctrine. Sed ille nos augurum atque aruspicum aut qualibet arte divinantium hoc servientium servos cupit, horum tamen omnium facillimus est contemptus recolentibus scriptum esse quod «multa hominis afflictio, qui ignorat preterita et futura nullo scire potest nuntio», et eodem libro: «omnia servantur in futurum incerta», et eodem: «ignorat homo quid ante se fuerit; et quid post se futurum est, quis illi poterit indicare?». Quem secutus Statius quid crastina volverit etas scire nefas homini ait, de quibus omnibus accianum illud probo: «Nichil» inquit «auguribus credo, qui aures verbis alienas ditant, suas ut auro locupletent domos», nec minus pacuviana placet irrisio: nam «si que ventura sunt» inquit «provident, equiparentur Iovihoc, fratres, fidelis ac devote anime poscere, seu etiam cogitare. Sufficiat
Abbreviated transcription (Latin):
mꝰ cui ignorãtia nr̃a gratissima. Scie nr̃m permolestũ est. sed
ut secũ confundamur qui audiuit a dño uãde retro sathanas Ecrip¬
tum est enĩ non temptabis dñin deũ tuũ. uult ut domino nr̃o a
quo et per quem et in quo sumꝰ yno equidem ut mille punoribus
acceptis noua superuacua et nosctura postamꝰ quo illũ scilicet
uanis suspitiomibus irritemus obdurantes corda nostra sicut in
exacebatione nr̃a scdm diem temptationis in deserto ubi tempta¬
uerũt patres ur̃i probauerũt et uiderũt opera mea sua hoc in nõb̃
uelut oblitis hostis suggerit quõd in patribus nr̃is accerrime unidi¬
catum esse memimmnus. hortatur ut ad presciẽtiã futurorũ omxii
queramꝰ que nec possibilis est homini nec necessaria profecto nec
utilis et si possibilis foret que nõ exequar ne nimꝰ sun cam in eo
presertum libro quẽ de dĩnatione cõposuit eleganter a cicerone trac¬

Expanded text:
mus, cui ignorantia nostra gratissima, scire nostrum permolestum est, sed mus, cui ignorantia nostra gratissima, scire nostrum permolestum est, sed ut secum confundamur, qui audivit a Domino: «Vade retro Sathanas; scriptum est enim non tentabis Dominum Deum tuum». Vult ut Domino nostro, a quo et per quem et in quo sumus, sine pignore non credamus; imo equidem ut mille pignoribus acceptis nova supervacua et nocitura poscamus, quo illum scilicet vanis superstitionibus irritemus «obdurantes corda nostra, sicut in exacerbatione secundum diem tentationis in deserto, ubi tentaverunt eum patres nostri, probaverunt et viderunt opera sua». Hoc nobis velut oblitis hostis suggerit quod in patribus nostris acerrime vindicatum esse meminimus: hortatur ut presentiam futurorum anxii queramus, que nec possibilis est homini, nec necessaria profecto nec utilis, et si possibilis foret, que non exequor ne nimius sim, cum in eo presertim libro, quem De divinatione composuit, eleganter a Cicerone trac
Abbreviated transcription (Latin):
et uerissime dictum esse cui plus dumictitur plus amari. hu
luxuriãt. recipiendis alendisq seminbus uerborũ dei purgatur
oportuno atq utili reparatur incendio net Ne hec tantu cauẽda¬
uobis opinemini ĩnuabilia sũt aduersus que semper armatũ et
intentũ esse amnũ oportet Ad sumã em̃ quidꝙͣ contrariũ rõi
uel auditꝭ ab alio uel in silentio cogitatis lingua dolosa est uita¬
te dolos. Insidias declinate eoq uigilantius quo coloratiore pallio
rationis tegitur sermo uel cogitatio uenit in animiũ ciuꝯpĩa qd
ip̃m magns sepe uiris accidit non uel ab hoste sed uis ut a dño
natura parũ sibi fidei esse sed a dño quod ip̃m diffidentie cõsiliũ
et odio dignũ est nichil est cnm aliũd ꝙͣ deum temptare. Absit hoc a
nobis fr̃es nor simus ex hus quibus dictum est generatio mala et
adultera signũ querit cͣ Oꝑtat aduersarus noster nou ut dissca¬

Expanded text:
et verissime dictum esse cui plus dimittitur plus amari. Hi et verissime dictum esse cui plus dimittitur plus amari. Hi luxuriant, recipiendis alendisque seminibus verborum Dei purgatur et oportuno atque utili reparatur incendio: licet sint qui huintentum esse animum oportet. Ad summam enim quicquid contrarium rationi vel auditis ab alio, vel silentio cogitatis, lingua dolosa est. Vitate dolos, insidias declinate eoque vigilantius, quo coloratiore rationis palio tegitur sermo vel cogitatio. Venit in animum cuiuspiam, quod ipsum magnis sepe viris accidit, non ut ab hoste sed ut a Doiendi naturam parum sibi fidei esse –, sed a Domino, quod ipsum diffidentie consilium et odio dignum est: nichil est enim aliud quam Deum tentare. Absit hoc a vobis, fratres. Non sumus ex his quibus dictum est: «Generatio mala et adultera signum querit et
Abbreviated transcription (Latin):
lucis erraẽ facili cõpendio correxit ad uesperã Au uero consciẽ
pondus in desperatiõnem anget aut opprimet memorante ꝙ
Quot beneficiorũ dei ĩmemor dauid quãtaq scelerũ mole obru¬
tus nõ desperando mĩam consequutꝰ est Quãtus persequutor
xp̃i paulus ꝙͣtas persequutiones ꝓpter xp̃m ꝑtulit Quãtus
uere fidei oppugnator augꝰ ꝙͣtus ciusdem fidei ppugnator euase¬
rit  Quid maria mulier in cuutate pectatuix in ciuitatem
inꝙͣ non dei quã peciatores non inhabitãt sed mũdi Nõne de ciue
babilonita celestis iherusalem ciuis effecta est adeoqz per miseri¬
cordiã reformata ut delrtis impudiatie matulis post gemtruem
xp̃i solam primiã apud nos inter uirgines obtinuisse uideatur lo¬
cum Argumentũ eiũdens. ꝙͣꝙͣ irreparabilis uideat᷑ ip̃a uirgini¬
tas penitentia tamen et lacrimis uirginitatis gloriã reparari

Expanded text:
lucis errorem facili compendio correxit ad vesperam. An vero conscientie lucis errorem facili compendio correxit ad vesperam. An vero conscientie pondus in desperationem aget aut opprimet, memorantem quot beneficiorum immemor David, quantaque scelerum mole obrutus, non desperando misericordiam consecutus est? Quantus persecutor Cristi Paulus, quantas persecutiones propter Cristum pertulit? Quantus vere fidei oppugnator Augustinus, quantus eiusdem fidei propugnator evaserit? Quid Maria «mulier in civitate peccatrix», in civitate, inquam, non Dei, quam peccatores non inhabitant, sed mundi, nonne de cive babilonica Ierusalem celestis civis effecta est adeoque per misericordiam reformata, ut deletis impudicitie maculis post genitricem Cristi solam primum apud nos inter virgines obtinuisse videatur locum? Argumentum evidens, quanquam irreparabilis sit ipsa virginitas, penitentia tamen et lacrimis virginitatis gloriam reparari,
Abbreviated transcription (Latin):
tatio difficilis uidetur au nõ fuccurrit et hos peius fuisse pueros
ꝙͣ senes An preterea ꝙ puelle et infirmi et ẽdutati in purpura
potuerũt non poteritis : quasi uero uel hii molles uel durati uiri
ille quidquid in se potuerint et non in alo potius qui eos conforta¬
bat in quo se posse omma gloriabatur ap̃lus An uero senectus
ab honesto retrahet ad quod uel sola possit impellere dũ cogitare
ceperit uiator diei ultimũ breue iter ac deuexum hospitĩ ꝓpe
esse paratãq cũ laborũ sine mercedem Au uictormũ tenuit
senectus quo minꝰ spretis onmibus atq in primis illa tanta lr̃aꝵ
gloria qua tam longa etate floruerat diuisso magistern honorẽ
ꝓpter xp̃m quã aut anee non nouerat aut forte contempserat
mori etiam non timeret paganus iuuemis et paganus scuex
Ied decrepitus xpristianus, felix qui totiuis uie deuiũ et longe

Expanded text:
tatio difficilis videtur, an non succurrit et hos prius fuisse pueros tatio difficilis videtur, an non succurrit et hos prius fuisse pueros quam senes? An preterea quod puelle et infirmi et educati in purpura potuerunt, non poteritis, quasi vero vel hi molles vel durati illi viri quicquam in se potuerint et non in illo potius qui eos confortabat, in quo «se posse omnia» gloriabatur Apostolus? An vero senectus ab honesto retrahet, ad quod vel sola possit impellere, dum cogitare ceperit viator diei ultimum, breve iter ac devexum, hospitium prope esse paratamque cum laborum fine mercedem? An Victorinum tenuit senectus, quominus spretis omnibus atque in primis illa tanta literarum gloria, qua tam longa etate floruerat, dimisso magisterii honore, propter Cristum quem aut ante non noverat, aut forte contempserat, mori etiam non timeret, paganus iuvenis et paganus senex sed decrepitus cristianus? felix, qui totius vie devium et longe
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃i amore solitariam atq heremitica agens uitam religioso
otio claruisse nosatur dux et comes hortatorq et aduitor noster
est et exemplum sui seu uexillũ quõddã offert uobis fasce p̃ssis
aut fessis itinere: Quãobrem si quis est iumor paulus pri¬
mus heremita an thomusq et hylarion ad memoriã reuocãdi
mũdũq deseruit Si quis semor idem illi ante eculos ha¬
bendi Se perseuerantia in primis estimada et iũgendis pͣu¬
Equibus paulus ad terciũ decimũ atqs
si ocy feuore fferuore peruenit
nominatim attingere quorũ nomina in secundã solitarie uite
partem congesse uideor. Inde ergo uel aliunde quẽ quisq laboribus
suis aptissimũ senserit / ducem legat cuiꝰ uite atq coemplis insꝗ¬
tens post reguuims nr̃i uestigia secũ pergat. Et si quis forte diffi¬
dit idem posse te et xpristi belligeris bellis indonuitorũ senũ ui¬

Expanded text:
Cristi amore solitariam atque heremiticam agens vitam religioso Cristi amore solitariam atque heremiticam agens vitam religioso otio claruisse noscitur, dux et comes hortatorque et adiutor vester est et exemplum sui ceu bacillum quendam offert vobis fasce pressis aut fessis itinere. Quamobrem, siquis est iunior, Paulus heremita Antoniusque et Hilarion ad memoriam revocandi mundumque deseruit: siquis senior, iidem illi ante oculos habendi, sed perseverantia in primis extimanda et iungendus prie quibus Paulus ad tertium decimum atque si otii fervore pervenit. reliquos attingere, quorum nomina satis in secundam Solitarie vite partem congessisse videor. Inde ergo vel aliunde quem quisque laboribus suis aptissimum senserit ducem legat, cuius vite atque exemplis insistens post regis nostri vestigia secum pergat, et siquis forte diffidit idem posse et Cristi bellis indomitorum senum imi
Abbreviated transcription (Latin):
Ego mibecillior gregorio delicatior arsemo uoluptuossior superbior¬
q sum regibus et filiis regum qui totiens ꝓpter xp̃m regna et
reguorũ delicias sepe etiam sp̃m contempserũt. nou hoc iter pͥ¬
mami duces imuitentur camullos/ fabritios regulos scipiones
Pocte emubentur homerũ uirgiliũ menandrũ terentiũ¬
historici tuchididem salustiũ herodõtũ liuiũ
Oratores ly¬
siam gractos demostenem tulliũ Et mĩt ad nr̃a uenianius
episcopi et pb̃ri habeant ne exemplũ apłos et apostolicos uiros
quorũ honorem possidentes habere intantur et meritũ Nos
autem habemus ꝓpõĩti nr̃i principes ꝑaulã anchoniũ iulianũ
scripturarũ ueritatem redeamꝰ nr̃ princeps helxas noster hely¬
seus nr̃i duces filii prophetarũ Equidem fratres hii sunt
nr̃i duces qui iheronuni duces erant. Insuper ip̃e iherominus
et augustinus et gregorius et õmno quisquis alii hactenus pro

Expanded text:
Ego imbecillior Gregorio, delicatior Arsenio, voluptuosior superbiorEgo imbecillior Gregorio, delicatior Arsenio, voluptuosior superbiorque sum regibus et filiis regum, qui totiens propter Cristum regna et regnorum delitias, sepe etiam spiritum contempserunt? Non hoc iter prs: Romani principes imitentur Camillos, Fabritios, Regulos, Scipiones;poete emuHistorici, Thucydidem, Sallustium, Herodotum, Livium. Oratores, Lysiam. Graccos, Demosthenem, Tullium. Et ut ad nostra veniamus, episcopi et presbyteri habeant in exemplum apostolos et apostolicos uiros; quorum. honorem possidentes habere nitantur et meritum. nos autem habemus propositi nostri principes Paulos, Antonios, Iulianos, scripturarum auctoritatem redeam, noster princeps Helseus, nostri duces filii prophetarum»; equidem fratres, hi sunt vestri duces, qui Ieronimi duces erant. Insuper et ipse Ieronimus et Augustinus et Gregorius et omnino quisquis aliquando hactenus pro
Abbreviated transcription (Latin):
occursu temporũ patiendum tibi est audies ab aduerso melio¬
ris uite premia atq solatia in finem promissa laborantibus
hoc tibi datur et opponitur ad linguam dolosam. Sine hoc
quidem satis est Sed penetrabilior aduersarii cuspis uigere nõ desi¬
nt et peccatorum cumulos et fragilitatem conditiomis ingerere
ut iter durũ tempus asperum ingens sarcina tu delicatus mol¬
lis infirmus, eger adolescens senex hni om̃es sibili sũt lingue
dolose. Quid laboras/ seu quo pergis quid uel tam mans preoc¬
cupas uel tam sero aggrẽderis aude potius dum licet de futu¬
io uidet fortuna. Quotiens istis urgenũ fratres neq ad defen¬
sionẽ uerba neꝙ acute sufficũt sagitte tũ demũ carbones de¬
solatorni in mediũ proferantur. Ego ne feminis ac puellis
infiemnor, que sepe nou exiguũ laborem ut ego. Sed tam multa
terribilia et terribiliũ extremũ alacres pro xp̃i nõĩe sũt ꝑpesse

Expanded text:
hoc cursu temporum tibi patiendum est. Audies ab adverso meliohoc cursu temporum tibi patiendum est. Audies ab adverso melioris vite premia atque solatia in finem promissa laborantibus. Hoc tibi datur et apponitur ad linguam dolosam. Si ne hoc quidem sat est, sed penetrabilior adversarii cuspis urgere non desinit et peccatorum cumulos et fragilitatem conditionis ingerere ut iter durum, tempus asperum, ingens sarcina, tu delicatus, mollis, infirmus, eger, adolescens, senex – hi enim omnes sibili sunt lingue dolose –, quid laboras, seu quo pergis, quid vel tam mane preoccupas vel tam sero aggrederis, gaude potius dum licet, de futuro viderit fortuna; quotiens istis urgemini, fratres, neque ad defensionem verba neque acute sufficiunt sagitte, tum demum carbones desolatorii in medium proferantur: ego ne feminis ac puellis infirmior, que sepe non exiguum laborem ut ego, sed tam multa terribilia et terribilium extremum alacres pro Cristi nomine sunt perpesse?
Abbreviated transcription (Latin):
rex et regos et ommia seruire dño cui seruiendũ est mĩc in ti¬
more nũc in leticia demĩciat illi ergo et ego seruiam. letus ac
metuens cui sit seruiens liber ero ymo uers cui seruiens regna¬
bo Dicet iste scruitꝰ aspera, ingũ graue respondebis̾ ait dñs
meus tam uorax est ꝙͣ tu mendax contrariũ clamat iugũ suũ
suaue et omis suu leue. Dicet ille tu pctõr fragilis et mortalis
Respondeto ac domims meus fortis. fanctus et ĩmortalis. Si
fatiger illi herebo. illius in gremio conquiescam. habet et fatiga¬
tio uoluptatem suã et gratiorem efficit quietem Sunt qui fa¬
tigationem exercitio querãt si quũd sane me impulerit in illũ
ibo ille ĩmobilis fixus, infatigabilis et mei amans non se au¬
tet nec corruã si in illo confidam. noit erubescam neq me uri¬
debũt mimici mei Ad diuina deude consilia te conuertes teq
ipius xpristi uerbis armabis Audies ei ab isto premĩtiatas hꝰ
uite reliquias et labores et pericula et scandala et quidꝙ in

Expanded text:
mnia servire Domino, cui serviendum nunc in letitia nunc in timore, denuntiat. Illi igitur et ego serviam letus ac metuens, cui sic serviens liber ero: parum est, imo vero serviens regnabo. Dicet ille: Servitus aspera, iugum grave. Respondebis: At Dominus meus, tam verax quam tu mendax, contrarium clamat: «iugum suum suave et onus suum leve». Dicet ille: Tu peccator fragilis et mortalis. Respondeto: At Dominus meus sanctus, fortis, immortalis; si fatiger, illi herebo, illius in gremio conquiescam; habet et fatigatio voluptatem suam et gratiorem efficit quietem. Sunt qui fatigationem exercitio querant. Siquid sane me impulerit, in illum ibo; ille immobilis, fixus, infatigabilis et mei amans; non se avertet ut corruam, sed si in illo confidam, non erubescam neque me irridebunt inimici mei. Ad divina deinde consilia te convertes teque ipsius Cristi verbis armabis. Audies enim ab illo prenuntiatas huius vite molestias et labores et pericula et scandala et quicquid in
Abbreviated transcription (Latin):
quorũ transitu nr̃i duces dextera poscentes xpristiano ore poe¬
ticum illud exclamemꝰ ad inuictu uere quod ad suũ uere uictũ
et profugu ille nanfragus apud uirgiliũ exclamabat Eoiꝑe
mc hiis inuicte malis Da dexterã miiero et tecũ me tolle
per undas sedibus ut saltem placidis in morte quiescã fluit¬

Expanded text:
quorum transitu nostri ducis dexteram poscentes cristiano ore poequorum transitu nostri ducis dexteram poscentes cristiano ore poeticum illud exclamemus ad invictum vere, quod ad suum vere victum et profugum ille naufragus apud Virgilium exclamabat: Eripe me his, invicte, malis... Da dextram misero et tecum me tolle per undas, sedibus ut saltem placidis in morte quiesca
Abbreviated transcription (Latin):
lestentia uel iuuẽtus olim remũtiauerit sepe senio occursant et
retursant et meursant et blando murmure q̃rule, ubi nos inqui¬
unt onnetitis ad quas de cetero nuillus est reditus. ubi uos spe¬
ratis an ubi non sompnus nõ esca nõ imptie quin finimint
dum licet ne ue tempus indultũ perdite quõd perbrerie tũ uelo¬
testins et domestico prelio clamandũ est ille suꝑꝑliciter exorãdꝰ
Ut nos liberet de corpore mortis hiuꝰ. unde meritũ hõĩs nõ liberat
sed gr̃a dei solure cui nchil ne dicani impolͤ sed ne difficile qͥd
poreamꝰ quin et cũ cõdem illo sapientie re tractatore, quẽ philonẽ
hebrei opmantur, per quẽ contmnẽtiã donũ dei esse didiciub.¬
per sapientiam dei fres in pnti certamine corns nr̃e roborabi¬
niur et uictores eriiꝰ et ab oñi corruꝑtione purgabim᷑ corrige¬
fres babiloms fluĩa nouimꝰ magno transnatanda peritulo i

Expanded text:
lescentia vel iuventus olim renuntiaverit, sepe senio occursant et lescentia vel iuventus olim renuntiaverit, sepe senio occursant et recursant et blando murmure querule: ubi nos, inquiunt, dimittitis, ad quas de cetero nullus est reditus? ubi nos iterum speratis? an ubi non somnus, non esca, non nuptie? quin fruimini dum licet neve tempus indultum perdite, quod, cum petestino et domestico prelio clamandum est: ille suppliciter exorandus ut nos liberet de corpore mortis huius, unde meritum hominis non liberat, sed gratia Dei solius, cui nichil, ne dicam impossibile, sed ne difficile quidem pereamus, quin et cum eodem illo Sapientie tractatore quem Philonem Hebrei opinantur, per quem continentiam donum Dei esse didici sapientiam, fratres, in presenti certamine carnis nostre roborabimur et victores erimus et ab omni corruptione purgabimur, corrigefratres, Babilonis flumina novimus magno transvadanda periculo, in
Abbreviated transcription (Latin):
de morte nõ cogitãt cito uolentes quod ualde uereo mutiliter co¬
gitabũt huic tandem articulo fine pono frustra memum Ne
quaꝙͣ fres per uos ip̃os assurgitis non est opus uiriũ uestrarũ
pondus carnis sordidum et graue animã miserã imbecillem
mole sua premit et suffocat. Ea uobis uigis et perdifficilis luctas
est reliquistis eñ diabolum ac muridũ et utruꝙ satre domius obse¬
in corpore eminebit Ioras et extra que exera erũt contẽplans ꝙͣ
meditationem moriendi ubi due desunãtur mortes. Altera na¬
cura uirtutꝭ altera quarũ prima millatenus nec accessenda
quere insi nature imperio. hoc est morte non licet et du uiui¬
inꝯ quotũq fugierimꝰ illa nos sequitux ubitũq latuerimus
illa nos iuemiet. Ieaq nulla inde homi requies Aulla usq ad
ultinũ securitas con sũmata. Eiquideni uanitates quibus ado¬

Expanded text:
de morte non cogitant, cito nolentes et, quod valde vereor, inutiliter code morte non cogitant, cito nolentes et, quod valde vereor, inutiliter cogitabunt, huic tandem articulo finem pono. Iam equam, fratres, per vos ipsos assurgitis; non est opus virium vestrarum; pondus carnis sordidum et grave animam miseram imbecillem mole sua premit et suffocat. Ea vobis iugis et perdifficilis lucta est. Reliquistis enim dyabolum ac mundum et utrunque sacre domus obsein corpore, eminebit foras et ea, quae extra erunt, contemplans quam iam nisi meditationem moriendi»: ubi due designantur mortes, altera nature, virtutis altera; quarum primam nec ullatenus arcessendam quere nisi nature imperio, hoc est morte, non licet et dum vivimus, quocunque fugerimus, illa nos sequitur, ubicunque latuerimus, illa nos invenit. Itaque nulla homini inde requies, nulla usque ad ultimum consummata securitas, siquidem vanitates, quibus ado
Abbreviated transcription (Latin):
in mẽta prestabilius dedisset huic diuino muneri at dono mͭ¬
tam mimicũ ꝙͣ uoluptatem nec eñ libidine dominãte temperãtie
locũ esse neꝙ aĩo in uoluptatis regno uirtutẽ posse consistere

Expanded text:
il mente praestabilius dedisset, huic divino muneri ac dono il mente praestabilius dedisset, huic divino muneri ac dono tam inimicum quam uoluptatem: nec enim libidine dominante temperantiae locum esse neque in uoluptatis regno uirtutem posse consistere
Abbreviated transcription (Latin):
na preminur dũ uiuimꝰ mõ dũ uiuere dicimur dum hic sumꝰ
mutatiq decor animi sepe ueteribus maculis clam repente resꝑ¬
ꝯitur. et adolescentie sensus longe consuetud iis obductõ uela¬
mine rursus lta se ingerunt et iam fessam atq emerita senec¬
tute insequũtur et in celestis ex aibitor signo dato insidias rete¬
gat in antiqua lege que olim a tergo proiecta decora relabendũ
sit Cicero nullã capitaliorem pestem ꝙͣ uoluptatem corporis
hominibus dicebat a natura datam. Cuiꝰ uoluptat libidines
tenere et effrenate ad potiendũ matarentur hinc patrie pro¬
diciones huic rexũ publicarũ euersiones huic cũ hostibus clam¬
destina colloquia nasci Nullũ demq scelus Nullũ facius esfe
ad quod suscipiendũ nore libido uoluꝑtatis impellat Stupra
uero et adulteria et om̃e tale flagitiũ nuillis excitari aliis illeꝙ¬
bris insi uoluptatis. Cũq honi sue natura sue quis deus in¬

Expanded text:
na premimur dum vivimus, imo vero dum vivere dicimur, dum hic sumus na premimur dum vivimus, imo vero dum vivere dicimur, dum hic sumus mutatique decor animi sepe veteribus maculis clam repente respergitur et adolescentie probra sensim longe consuetudinis obducto velamine rursus ita se ingerunt et iam fessam atque emeritam senectutem insequuntur, ut ni celestis excubitor signo dato insidias retegat, in antiqua longeque olim a tergo proiecta dedecora relabendum Q. Maximo. nullam capitaliorem pestem quam voluptatem corporis hominibus dicebat a natura datam, cuius voluptatis avidae libidines temere et effrenate ad potiendum incitarentur. hinc patriae proditiones, hinc rerum publicarum eversiones, hinc cum hostibus clandestina colloquia nasci; nullum denique scelus, nullum malum facinus esse, ad quod suscipiendum non libido voluptatis impelleret; stupra vero et adulteria et omne tale flagitium nullis excitari aliis illecebris nisi voluptatis; cumque homini sive natura sive quis deus nih
Abbreviated transcription (Latin):
piscat interni homĩs. Sciat se puer nũc cepisse. nouerit semor
ñdũ cõsũmasse. ille longe uie curam suscipiat hic susceptã sol¬
licitudinẽ non deponat querat diues contimnẽtie laudem. Pauper
lascuue uitet infamiã pudeat monachum nõ actui mõ sed
cogitatui fedo aliquẽ supercilio locũ esse. Exulent a rigido li¬
mine molles cure et desideria deliata a duris cubilibus arcẽa¬
nis delicatissima res est amor ille carnalis sompno quiete, cibis
alitur, leui amictu et exquisito cultu clemidestino murmure
letitia iocis, et cantibus delcãtur. Asperitates odit ac resugi ͭ
Nullũ ergo illi intra duricĩa atq asperrimas domos uestras
diuersoriũ nullũ cum insompmi et laboriosa et ieuima et in¬
culta familia mestis suspirns et duris semper attentibus
nr̃aꝵ et in fine etiam corporum uita sit misereatur afflictis
opem ferat egentibus manũ prebeat fatigatis graui eñi sarci¬

Expanded text:
piscat interni hominis; sciat se puer nunc cepisse, norit senior piscat interni hominis; sciat se puer nunc cepisse, norit senior nondum consummasse, longe vie curam ille suscipiat, hic susceptam solicitudinem non deponat. Querat dives continentie laudem, pauper lascivie vitet infamiam, pudeat monachum non actui modo, sed cogitatui fedo aliquem sub cilicio locum esse. Exulent a rigido limine molles cure et desideria delicata a duris cubilibus arceannis? Delicatissima res est amor ille carnalis; somno, quiete, cibis alitur, leni amictu et exquisito cultu, clandestino murmure, letitia, iocis et cantibus delectatur, asperitates odit ac refugit; nullum igitur illi intra durissimas atque asperrimas domos vestras diversorium, nullum cum insomni et laboriosa ieiuna et inculta familia mestis suspiriis et duris semper accentibus nostrarum et in fine etiam corporum vita sit; misereatur afflictis, opem ferat egentibus, manum prebeat fatigatis; gravi enim sarci
Abbreviated transcription (Latin):
torũ memoria eligat / quid agendũ uitandũ ue sot corporee tur¬
pitudinis magnnitudinẽ fructui exiguo seu uerius nulli simul
et fame dampnũ estimet et corporis aĩeq iacturam intendatq
acritor quidẽ ꝙ tanto pretio uenale ꝓponitur nũdinãtibus mũdo car¬
ne demonis et mortales oculos fuco mulcente fallentibus tendat
intima rorem introspicere superficiẽq cõtempnere neq concupiẽ
inseruiat sed saluti in oñuibꝰ lapsum rerũ presentiũ consideret pͥn¬
cipii menior fuiẽq prospitiens et meminerit pudoris astris
se ꝙͣiuis la tebris luce clarius corni sciens et blandientes illecebras
masculo supercilio reitiens omes cogitatus ad honesti studiũ de¬
flectat Cogitet uiuenis pudicitiã in muẽture pulcherrima
mosus nasi pulcritudinẽ cum castitate Cogite de fornus añn
ip̃m uitiis deformari. Iste de formitatem caueat hic formã concu¬

Expanded text:
torum memoria eligat quid agendum vitandum ve sit: comparet turtorum memoria eligat quid agendum vitandum ve sit: comparet turpitudinis magnitudinem fructui exiguo, seu verius nulli, simul et fame damnum extimet et corporis animeque iacturam, intendatque acriter quid est quod tanto precio venale proponitur nundinantibus mundo, carne, demoniis et mortales oculos fuco mulcente fallentibus; tendat intima rerum introspicere superficiemque contemnere neque concupiscentie inserviat, sed saluti. In omnibus lapsum rerum presentium consideret principii memor finemque prospiciens, et meminerit pudoris atris se quamvis in latebris luce clarius cerni sciens, et blandientes illecebras masculo supercilio reiciens omnes cogitatus ad honesti studium dflectat. Cogitet iuvenis pudicitiam in iuventute pulcerrimam, mosus ornari pulcritudinem castitate, cogitet deformis animum ipsum vitiis deformari. Ille deformitatem caveat, hic formam concu
Abbreviated transcription (Latin):
mei an crubestere malit au sanctificari au stipendio peccati mor¬
in eo dubitare cõuenet an carmi an Ipiũ sit parendũ cũ inde cor¬
ruptio et mors huic sactitas et eterua uita proueniat marcus¬
cato. Cogitate cũ aninuis ur̃is inquit Si quid uos per labore rec¬
te fecistis labor iste cito a uobis recedet, bene factu a uobis dum
uiuitis non abscedet. Si qua per uoluptate nequiter fecistis
uoluptas cito abibit. nequiter factũ illud apud uos manebit
melus quidem ait semper ꝙͣ quod ante dixerat dũ uiuitis et p̃¬
sertim apud uos quibus persuasum est opera uiuẽtiũ mortu¬
os sequi nec penas aut prenia morũ morte finiri Itaq frẽs
mei hic maxime uel apłici p̃ceptr uel pħĩci consilii memores in¬
sistamꝰ. Cogitet secũ quisq si quid uirtuose gessit in uita quã
illũ gloria et quãta sequicta delectatio est si quid libidinose uel
turpiter quãtus pudor uel penitentia ꝙͣtus ue dolor et ex preteri¬

Expanded text:
mei? An erubescere malit, an sanctificari? An stipendium peccati morin eo dubitare conveniet, an carni an spiritui sit parendum, cum inde corruptio et mors, hinc sanctitas et eterna vita proveniattes: «Cogitate in animis vestris» inquit «siquid vos per laborem recte feceritis, labor ille a vobis cito recedet, beneficium a vobis dum vivitis non abscedet; siqua per voluptatem nequiter feceritis, voluptas cito abibit, nequiter factum illud apud vos semper manebit». Melius quidem ait «semper», quam quod ante dixerat «dum vivitis», et presertim apud nos, quibus persuasum est opera viventium mortuos sequi, nec penas aut premia morte finiri, quod illisme vel apostolici precepti vel philosophici consilii memores insistamus. Cogitet secum quisque, siquid virtuose gessit in vita, quanta illum gloria et quanta secuta delectatio est; siquid libidinose vel turpiter, quantus pudor, quanta penitentia, quantus dolor; et ex preteri
Abbreviated transcription (Latin):
nudũ noctu in muus cumulũ demergens fede uoluptatis incẽ¬
diũ mentis ardore et carnis algore superauit hec uobis exẽpla
sequenda sũt fres hoc tenendũ iter et nobis noster asellus loris
agitandus, cibo arcendus gͣuioribus sartinis p̃mendus et urẽdus
demq mõdis ommibꝰ castigandus et redigendus in seriututẽ¬
cũ carne geruntur hoste domestico intendite laborate uigilate
circũspicite ad omñe strepitũ galeati in atiem prosilite nulle¬
sunt inducie ut in ceteris bellis. Assidue de salute et de suma
rerũ nr̃arũ perielitam᷑. cũ falcissimo hoste res est nobis nũc ui
pareat. Quid em̃ inconstantius uoluptate: Quid blandiꝰ:
Quid insidiosius: Eciũt qui experti sũt. Quis autẽ nõ ex¬
pertus est si homo est plena etate corpore integro. Ceterũ qͤ

Expanded text:
nudum noctu nivis in cumulum demergens fedum voluptatis incennudum noctu nivis in cumulum demergens fedum voluptatis incendium pulcro mentis ardore et carnis algore superavit. Hec vobis exempla sequenda sunt, fratres; hoc tenendum iter et nobis noster asellus loris agitandus, cibo arcendus, gravioribus sarcinis premendus et urendus, denique modis omnibus castigandus et redigendus in servituteod nostra cum carne geritur, hoste domestico, intendite, laborate, vigilate, circumspicite ad omnem strepitum galeati et in aciem prosilite: nulle ut in ceteris bellis sunt indutie; assidue de salute et de summa rerum nostrarum periclitamur; cum fallacissimo hoste res est nobis, nunc vipareat: quid enim inconstantius voluptate, quid blandius, quid insidiosius? Sciunt qui experti sunt: quis autem non expertus est, si homo est, plena etate, corpore integro? Ceterum, quo
Abbreviated transcription (Latin):
incubamꝰ ut solita dediscens in sueta condiscat durũ opus et la¬
boriosum fateor sed salubre. Nlam profecto si salui esse uolumꝰ
frenũ extipere et pati uerbera cogendus est asellus iste cui insi¬
timꝰ ne suo more lasciueus atq recalcitrans nos in precipicuĩ
secũ trahat fecisse id quosdam uidimꝰ e plures audiuimus et
segimꝰ Sed in primis etiã illos exmnos rerũ contẽptores re¬
rũ mũdanarũ hylarionẽ monachũ ac franciscũ Quorũ
primus aduersus flanca uoluptatis generosa indignatione uix
dum pubes uiriliter mardescens et ut iheromimiꝰ de isto scribit
iratus sibi et pectus pugnis uerberans quasi cogitationes cede
manus posset excludere. Ego te inquit a selle fatiam ut nou
calcitres nec te ordeo alain sed paleis et fame conficiã et si gra¬
ui onerabo pondere per estus indagabo et frigora ut cibũ potius ꝙͣ
lasciuiam cogites Secũdus uero silia et dixisse et fecisse

Expanded text:
incumbamus, ut solita dediscens insueta condiscat? Durum opus et laincumbamus, ut solita dediscens insueta condiscat? Durum opus et laboriosum, fateor, sed salubre; nam profecto si salvi esse volumus frenum excipere et pati verbera cogendus est asellus iste cui insistimus, ne suo more lasciviens atque recalcitrans nos in precipitium secum trahat. Fecisse id quosdam vidimus, sed plures audivimus aut legimus, sed in primis illos eximios contemptores rerum mundanarum Hilarionem monachum ac Franciscum, quorum primus adversus flammas voluptatis generosa indignatione vix dum pubes viriliter inardescens et, ut Ieronimus de illo scribit, iratus sibi et pectus pugnis verberans quasi cogitationes cede manus posset excludere, «Ego te» inquit «aselle, faciam ut non calcitres, nec te ordeo alam, sed paleis, et fame conficiam et siti, gravi onerabo pondere, per estus indagabo et frigora, ut cibum potius quam lasciviam cogites». Secundus vero similia et dixisse legitur et