comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uͣauit testator.iterum sign̾¬
signis. ñ crit inꝑfcͣctum s inu¬
quis pt idq intdum necessa¬
rium est. si forte naiuigutur¬
miuiditior suoꝵ testatom.¬
nietum faceret hrdib pͥmĩ¬

Expanded text:
nauerit testator, iterum signsignis, non erit inperfectum, sed uquis potest idque interdum necessarium est, forte si nauigaturiudiciorum suontum faceret, heredibus pri
Abbreviated transcription (Latin):
oremꝯ sũmauit ualebit.⁊ bo¬
nor possõ ex eo testo copetit.
Eum qui lege inrpctundar¬
um dampnatus estad testm
ad hibĩ n põsse cstimo qm ĩ
ulr tritimoniũ dioẽ intestam̃

Expanded text:
orem consummauit, ualebit et bonorum possessio ex eo testamento competit. Eum qui lege repetundarum damnatus est ad testamentum adhiberi posse existimo, quoniam in u
Abbreviated transcription (Latin):
munis nem nͥ habeat mͣto¬
tum nec p̾toris quid ecci.
uete̾s putaucrunt eos qui
entur durare debe̾don supmi
gentiam smõnis exigimu̾
hec cnuim diuus marcus dili
suffice̾ s si detenti sint m̃u¬

Expanded text:
unionem non habeat in totum, ne praetoris quidem edicti. Et veteres putaverunt eos, qui entur, durare debere, donec suprema gentiam sermonis exigimus: hoc enim divus Marcus Didiosufficere. Sed si detenti sint
Abbreviated transcription (Latin):
Iaul Equeramus anualc¬
at testm̃ imprimis aia̾u̾tere
debenus. an is qui fecit testa¬
mentumtum hab̾iut testi
factionem de m si habut re¬
quiremus an scđm regulas
iuris auilis testatussit.
masculi uł femine face̾ pos¬
sunt. uidcamꝰ ⁊ u̾us ẽ in ma¬
sculis quidem qͣrtum decim¬
um anirm sit spectandum
tem excessisse debeat quisq
qiͣtum decimũ annum ut
testin facẽ possit. an susficiat
conplese ppone aliquem iz¬
alenctis ianuarus natum¬
⁊ testmn inip̃o natali suo fe

Expanded text:
i quaeramus, an ualeat testamentum, in primis animaduertere debemus, an is qui fecerit testamentum habuerit testamenti factionem, deinde, si habuerit, requiremus, an secundum regulas iuris ciuilis testatus sit.masculi vel feminae facere possunt, videamus. verius est in masculis quidem quartum decimum annum spectandum,tem excessisse debeat quis quartum decimum annum, ut testamentum facere possit, an sufficit complesse? propone aliquem kalendis Ianuariis natum testamentum ipso natali suo fe
Abbreviated transcription (Latin):
u̾sam pp̃ ꝙ desiderata esta¬
uenatio ul obligatio. ¶Si
es alicnum non inturniat
tutores tnĩallegent expecl¬
rum arbitrium est datum
distrahendires pupillar
ssim distrahi uibẽ debe pre¬
coritributum est. s ita de

Expanded text:
er quod desiderata est alienatio uel obligatio. Si aes alienum non interueniat, tutores tamen allegent expedirum arbitrium datum est distrahendi res pupillaressim distrahi iubere praetori tributum est, sed ita de
Abbreviated transcription (Latin):
turab eo ut ꝑmittat distr
titiam rerumpupillarium
habeat aut sinemo inueni
upillarium bonoꝵ aduocat¬
um que pupillo dare qui
strũe possit p̾toris religionẽ
massentire uenditoĩ ulob¬
uigatoi̾ eebeat. ¶Uud que¬
distrahi possom distratom
ꝑ uincialem anualcat ꝙ fe¬
cit. ⁊ puto uale̾ si mo tutela
rom eigebatur.⁊ hii tuto re
camquoq ad ministratom
subĩcrant. ¶Ne titul¬
o tenus tutores crealieno ał¬
legato petin̾a ab utanturqͣ
mutiam acceperunt oporit

Expanded text:
tur ab eo, ut remittat distratitiam rerum pupillarium habet, aut, si nemo inueniaupillarium, aduocatumque pupillo dare, qui instruere possit praetoris religionem, an adsentire uenditioni uel obligationi debeat. Illud quaedistrahi possessionem provincialem, an valeat quod fecit. et putem valere: si modo tutela Romae agebatur et hi tutores eam quoque administrationem subierant. Ne tamen titulo tenus tutores aere alieno allegato pecunia abutantur quam mutuam acceperunt, oport
Abbreviated transcription (Latin):
sira ist emãcipatus libis ⁊ pa¬
rentib prestire cogetur. ñ so¬
ĩnt̾a s dmiuita in dimidi¬
uni ꝙͣ reliquitur mancti mn
potestate. ¶S nec ad u̾sus
cum constituende accionis
iegatoꝵ ratio est. qui mero

Expanded text:
sua iste emancipatus liberis et parentibus praestare cogetur non solida, sed deminuta in dimidium, quod relinquitur manenti in potestate. sed nec adversus eum constituendae actionis legatorum ratio es
Abbreviated transcription (Latin):
lib̾is datam bonoꝵ possõnez
contra legem ce sic intelligen¬
dum est. ut suffitiat exstitisse
tabulas mortis tempore pa¬
tris ex quib uł idm brditi

Expanded text:
liberis datam bonorum possessionem contra lignum esse sic intellegendum est, ut sufficiat exstitisse tabulas mortis tempore patris, ex quibus uel adiri
Abbreviated transcription (Latin):
stitus adĩerit qm̃ius u̾bis
edicci parum expssum sictam
tum non posse eum petẽ bõx
macipatum si legatum accr¬
ꝑit admitti ad bonoꝵ possõ¬
nem siuie ab hrdib institu¬
tis siue ab hus qui contra
tabulas peticrint acceꝑit o
illud obsuandum ait ꝑtor
eum qui hrs institut᷑ idierit
inem ꝑtem qm̃ scriptus sit

Expanded text:
tus adierit, quamuis uerbis edicti parum expressum sit, tamen non posse eum petere bonoim emancipatum, si legatum acceperit, admitti ad bonorum possessionem, siue ab heredibus institutis siue ab his, qui contra tabulas petierint, acceperit. sed illud obseruandum, ut praetor eum, qui heres institutus adierit, in eam partem qua scriptus sit
Abbreviated transcription (Latin):
mictet iuxefactum solum suũ
hr̾dem. ¶S que admodumi
p̾tor emancipatum tuc̃atur
si adita ñ fuit hrditas. ita nec
filius quimpotestate patus¬
remansit. ⁊ditĩone ad hibita
incotumex plendum erit ¶S
ad hrditatis petitione. ad mit

Expanded text:
admittet, iure factum solum suum heredem. sed quemadmodum praetor emancipatum tueatur, si adita non fuerit hereditas, ita nec filius qui in potestate remansit aditione adhibita in totum expellendus erit, sed ad hereditatis petiti
Abbreviated transcription (Latin):
bebant enim in adopto
dedit il rdem in stituit p̾¬
tito ałto fiuo q̃ritur quid
in hiis ꝑstan suan debeat
utrum inptempatris sui ad¬
mittatur. an uinlem portõ¬
nem habeat. zxo inadopti¬
aut inpotestate auteman¬
cipatus est no pot contra
acciperet decessit non ĩd̃mii

Expanded text:
bebat, eum in adoptionem dedit et heredem instituit praeterito altero filio: quaeritur, quid in his seruari debeat, utrum in partem patris sui admittatur an uirilem portionem habeat. respondi: in adoptiaut in potestate aut emancipatus est, non potest contra acci
Abbreviated transcription (Latin):
am ex lordatois solam ꝑ fecisse
undcatur. ¶Reg̃it res ib inte¬
stati exitum ut iu̾sus filiu
suum exasse. h: dc̃s ab ĩntesti¬
to pr̃c cmançipatum p̾tor in
pec dimidiatucitur. ¶ Ert gͦ
uenale bnfitium scripti lrdi
extranei ut cum ipẽ uirelorclit¬
atis nichil sit conscrũt id eu¬

Expanded text:
am exheredationis solam profecisse uideatur, redit res ad intestati exitum, ut aduersus filium suum ex asse heredem ab intestato patr‹i› emancipatum praetor in parte dimidia tueatur. erit ergo uenale beneficium scripti heredis extranei, ut, cum ipse iure hereditatis nihil sit consecutu
Abbreviated transcription (Latin):
filu sequãtur ĩdem erit. ¶ Pla¬
nesi is qui apud ad optium
uum pc̃atus est emacipatus
sit uemiet. id bonor possõner
iui naturał id optio enuta¬

Expanded text:
filii sequantur, idem erit. plane si is, qui apud adoptiuum auum procreatus est, emancipatus sit, ueniet ad bonorum possessionem aui naturalis. adoptio ta
Abbreviated transcription (Latin):
isso substitut cautione pr̃are
cogitur omib hiis quib bor
restitu debrnt. si forte institut
incodem furore decessit autꝰ
pos mentis esfectus. m mor

Expanded text:
isso substitutus cautionem praestare cogitur omnibus his, quibus bona restitui debent, si forte institutus in eodem furore decesserit aut compos mentis effectus ante mor
Abbreviated transcription (Latin):
In ad optondatos filios n
sumoui p̾tor uoluit mo sir
hrdes inscituti sũt aħ utissi¬
me eum fetisse laboait. nece¬
nimintotum ext̾neum sut
gͦ ⁊ si fuint hrces scupti acci¬

Expanded text:
In adoptionem datos filios non summoueri praetor uoluit, modo heredes instituti sint, et hoc iustissime eum fecisse Labeo ait: nec enim in totum extranei sunt. ergo si fuerunt heredes scripti, acci
Abbreviated transcription (Latin):
ad contͣtabulas bonor pos¬
sonem cos ad mitti ¶ Siextri¬
b filiis unus ab hossit cap¬
cus sit duob qui sunt ioui¬
tate. bessis bonor possõ cõpetit
Idem est impostumo namꝙͣ
dui possumꝰ speraturinea ea
est ut ptͣm satiat. ¶ Et simu

Expanded text:
ad contra tabulas bonorum possessionem eos admitti. Si ex tribus filiis unus ab hostibus captus sit, duobus, qui sunt in civitate, bessis bonorum possessio competit. Idem et in postumo: nam quamdiu postumus speratur, in ea causa est, ut partem faciat. Et su
Abbreviated transcription (Latin):
tionẽ prioris postulato̾is ꝑti
tum sit. ut penituslẽgi n possit
dan bono⁊ posso minme põt
quia ex emisctura nõ ppͥc scipt
essio. cõpetat nam᷑  si mortis
tempore tabiue fuerint. ncct p̾¬
ei interierint co̾petit bonor pos¬
sessio quiaucrum fuit tabulas¬
opssoncis temp̃.
qm̃ du suriosus in ea tĩ¬
dem conlitoc eneq insticuao
n substituto cedit nec siura¬
to furiosi noic possõnom acci¬
pe pot. Iocuto spatium tem¬
iudebitur cedenam ⁊ pr̾ infã¬
ti filio possonem accepit quo
timencessante infans non ex¬
cluditur quid gͦ scurator acci

Expanded text:
tionem prioris postulati pertinetum sit, ut penitus legi non possit, dari bonorum possessio minime potest, quia ex coniectura non proprie scriptus essio competat. nam et si mortis tempore tabulae fuerint, licet postea interierint, competet bonorum possessio, quia uerum fuit tabulaossessionis tempus, quamdiu furiosus in eadem condicione est, neque instituto neque substituto cedit. nec, si curator furiosi nomine possessionem accipere potest, idcirco spatium temuidebitur cedere: nam et pater infanti filio possessionem accipit, quo tamen cessante infans non excluditur. quid ergo, si curator acci
Abbreviated transcription (Latin):
armar grã parata sunt. non cemn
suplectiliqr noc hec quidem ipcre
⁊ quib atribute ceñt suplectilis in¬
stro crderent. ¶Uitita estania.⁊
potoria in supplectili sunt sicut fic
argenteas ⁊ aquimmnarios ⁊ arge¬
teos ⁊ mesas ilectos ĩ argẽtatos łĩ aura¬
tos at q gemmatos insup locti
uet non dubitatur usq ad eout
idem uns sit.⁊ si tota argenteu
aurea sint. ¶D murinis ⁊ cris¬
talims dubitari pot. in debeant
dicendum est. noc uit est cuius:
matic sint res que sunt in suꝑ¬
lectili. S cratherem argenteum
li nec ullum uas argenteu ẜ casse
suplectilem argenteam hodici
pp̃ usum inperator si margento
relatum sit candelabrum argen¬
Itum ⁊ argenti ct uideturierror

Expanded text:
ratia parata sint, non esse in suppellectili, quia ne hae quidem ipsae res, quibus adtributae essent, suppellectilis instrumento cederent.Uitrea escaria et potoria in supellectili sunt sic ut fictargenteas et aquiminalia argentea et mensas et lectos inargentatos uel inauratos atque gemmatos in supellectili esse non dubitatur, usque adeo, ut idem iuris sit et si tota argentea uel aurea sint.De murrinis et crystallinis dubitari potest an debeant dicendum est, Nec interest, cuius materiae sunt res, quae sunt in suppellectili. sed craterem argenteum li nec ullum uas argenteum secundusupellectilem argenteam hodie, propter usum imperitorum si in argento relatum sit candelabrum argenteum, argenti esse uidetur,
Abbreviated transcription (Latin):
scripsit dandum tempane¬
um tutõrem qui tutela fu
magistratib muncipali¬
bus eoq nre utimirr. s il¬
lum qui ab̾ eodem mͣume¬
nec pedancus iidex nec co¬

Expanded text:
scripsit dandum temporarium tutorem, qui tutela funmagistratibus municipalibus eoque iure utimur, sed illum, qui ab eodem municnec pedaneus iudex nec com
Abbreviated transcription (Latin):
Ec mañdante p̾side a¬
lius tutorem darepotir. ¶Si p̾¬
tor uł p̾ses prouintie in furor¬
eaut dementia constitutus ce¬
derit tutorem non puto uale
qm̃ius enim pretoruł p̾ses
sit nec furor ei magistratum
ullius erit momenti. ¶ Dar
cutor omi dĩe potit. ¶ Funos¬
o e furiose ⁊ muto et surdo tu¬
toruł crator ap̾tore ⁊ p̾side
̾nti s ab sente co qĩ nõ hab¬
in fcĩ ca maxime pꝰ constituti
dare curatorem pro consuie
at pr̃i curatorem dandumm¬
agio qmͣ extrancum. ¶Duui
pius mitris quẽrelam defilii
proligis admisit ut curitor¬
em accipiant inẜ uerbamnort
est nouum quosdam ⁊ si me¬
tissue uidebuntur.⁊ exsmõni¬
bus ꝯpotes eẽ tñsic tractireb¬
onaad septinentiaut nisi sub¬
ueniatur hus deducantur in
egestatem. eligendus itiq ent
qui cos consilio regat. name
rm equum est ꝓspice̾ nos ⁊c
is qui qͦd̾. id bona ip̃oꝵ ꝑtinet
furiosum fatimt existum.

Expanded text:
ec mandante praeside alius tutorem dare poterit. Si praetor uel praeses prouinciae in furore aut dementia constitutus dederit tutorem, non puto ualere: quamuis enim praetor uel praeses sit nec furor ei magistratum ullius erit momenti. Dari tutor omni die poterit. Furioso et furiosae et muto et surdo tutor uel curator a praetore uel praeside enti, sed absente eo quasi non habin facti causa, maxime post constitutidare curatorem proconsulem at, patri curatorem dandum magis quam extraneum. Diuus Pius matris querellam de filiis prodigis admisit, ut curatorem accipiant, in haec uerba: 'Non est nouum quosdam, etsi mentis suae uidebuntur ex sermonibus compotes esse, tamen sic tractare bona ad se pertinentia, ut, nisi subueniatur is, deducantur in egestatem. eligendus itaque erit, qui eos consilio regat: nam aequum est prospicere nos etiam eis, qui quod ad bona ipsorum pertinet, furiosum faciunt exitum'.
Abbreviated transcription (Latin):
atarios situ quoq caicge uti po¬
teras⁊ quatenus uti potas nam
siquid p̾tcaame ali cui ꝑ fid̾i¬
missariu relictum sit idqiͣ alcg¬
atano relictum non uenit inꝯ̾¬

Expanded text:
atarios, si tu quoque ‹e›a lege uti poteras et quatenus uti poteras: nam si quid praeterea a me alicui per fideicommissum relictum sit, id quasi a legatario relictum non uenit in
Abbreviated transcription (Latin):
pleto tempore delibatois si
expedire sibi ꝯperient hr̾dit¬
o iure quo si sponteadisient¬
¶ Sino cont honerosim cdi¬
deunt restituta eaexhonent᷑¬

Expanded text:
pleto tempore deliberationis, ‹si› expedire sibi compererint heredito iure, quo si sponte adissent, sin uero contra onerosam crediderint, restituta ea exone
Abbreviated transcription (Latin):
ores cͥius ex ei hrclitate fit po¬
tuerunt nsi forte pprii c̾dito¬
res filii. Idm debẽmt. s possu¬
lent ut dimissis pris eius bo¬
na uendẽ sibi ꝑmittatur.¬
S conatois ea suspectam hr¬
ditatem sibihr̾s cuxit uresti¬
tuit᷑ ci qui solidun caꝑe ñpo¬
potest. idem clicend̾ c̾. i sicitra¬

Expanded text:
reditate ferre potuerint: nisi forte proprii creditores filii audiri debeant, si postulent, ut dimissis patris eius bona uendere sibi permitt‹a›tur.Si donationis causa suspectam hereditatem sibi heres dixerit et restituerit ei, qui solidum capere non popotest. idem dicend
Abbreviated transcription (Latin):
id̾m re expediri possit. dissi¬
cile est. ꝙ n tutore desiderante
ꝑicułpupuli adur hr̾dita¬
tem. trebelliano seratꝰ ꝯ sulto
iocus sit futurusn pupulus
ca mutos expediri. possit. nã
si. iditu capates sunt uiitro¬
gati miptu possmt signntica¬
re ueuc se ꝑiculo suo hrditatẽ

Expanded text:
odum res expediri possit, difficile est, quia neque tutore desiderante periculo pupilli adiri hereditatem Trebelliano senatus consulto locus sit futurus neque pupica mutos expediri potest, nam si auditus capaces sunt uel interrogati nutu possint signif‹ica›re uelle se periculo suo heredi
Abbreviated transcription (Latin):
qĩ infrandem c̾clitoꝵ data licet
titius. icuplex sit. qua decã nec
hr̾ditas ei restitui pt̾ s ex sente¬
tia legis dicendum est ꝑ inha
bendum ic sus siuis solus lib̾
⁊ h̾rs script̾ cc̃t h̾rs ^ͥ fitius hae

Expanded text:
i in fraudem creditorum data, licet Titius locuples sit: qua de causa nec hereditas ei restitui potest. sed ex sententia legis dicendum est perinde habendum, ac si is seruus solus liber et heres scriptus esset nec Titius he
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ tutorem poss. Idõq ahrs
ꝑ ꝑcuratorem adiuiuatur.
Si singule res. ib hrde tradite
sunt nuissumco ei cuieis uedi¬
derim non dubitibimꝰ mͥmn
telligi feim restitutom idem
erit. q̃ siissu motra dantincu¬
iego exfidi ꝯmisso ilia ucqua
causa cas ꝑstaredebueri uł
inc̾litum ire uldonar uolu

Expanded text:
re atorem adiuvatur. Si singulae res ab herede traditae sunt iussu meo ei cui eas vendiderim, non dubitabimus mihi intellegi factam restitutionem. idem erit, et si iussu meo tradantur, cui ego ex fideicommisso aliave qua causa eas praestare debuerim vel in creditum ire vel donare volu
Abbreviated transcription (Latin):
mͥ fuit hrditas si soluam ẽdit
obaliud qmͣ qmab co inme
naturalis ꝯbugatio traslata
intelligitur ĩ si ciꝰ̃ m̾ restituta
sit nrditas qui pupillo sñ au

Expanded text:
 fuerit hereditas, si soluam creditoob aliud, quam quod ab eo in me naturalis obligatio translata intellegitur. et si eius mihi restituta sit hereditas, qui pupillo sine tu
Abbreviated transcription (Latin):
nactus fuit possom. ¶ Si isqui
hr̃ditatem sibi reddiab hr̾de
stipulatus sit ciq stpulatua
agenti restituta fuit hr̾ditas
constat nichilominꝰ transf
nactoes hoc ita est. si iscum qͦ
actum sit resfituat. hrditat̾e

Expanded text:
nactus fuerit possessionem. Si is qui hereditatem sibi reddi ab herede stipulatus sit eique ex stipulatu agenti restituta fuerit hereditas, constat nihilo minus transferri actiones. hoc ita est, si is cum quo actum sit restituat hereditate
Abbreviated transcription (Latin):
tutore ad ministrau̾it de iñ qͣsi
tutor eque tenebit᷑ ex eo ꝙ ꝓ
tutoread ministrauit qmius
deuosuatur hic gestus intu¬
gerat eam cẽꝑsonam oport¬

Expanded text:
tutore administrauerit, deinde quasi tutor, aeque tenebitur ex eo quod pro tutore administrauit, quamuis deuoluatur hic gestus in tugerat, eam esse personam oport
Abbreviated transcription (Latin):
gessit ceneitur qͣrͣ ⁊ est uerui
cessare hanc ac̃tionem quia
offitio curãtoris functus est
Si quis enimcum tutor non
ect compulsus ap̾tore ul ap̃¬
side dum se putat tutorem
gessit tutel.amuidendum est
in ꝑtutore teneatur ⁊ magis
est ut qmͣmis ꝯpulsuꝰ gessi̾t te¬

Expanded text:
est uerius cessare hanc actionem, quia officio curatoris functus est. si quis tamen, cum tutor non esset, compulsus a praetore uel a praeside, dum se putat tutorem, gesserit tutelam, uidendum, an pro tutore teneatur. et magis est, ut, quamuis compulsus gesserit, te
Abbreviated transcription (Latin):
nam᷑ quia płmq mctum it¬
est utrumquis tutor anuo̾
siue tutor est suc ñ sit quig¬
essit actione tñ tenetur soleͤ¬
nt enim magni errores int̾ce
sit utrum quistutor fu̾i̾t. ⁊ si¬
Pro tutore aũt negotia gerit
qui munc tutorisfungitur
in repubis siue se putit tu¬
torem siue sçit n̾ cc. fingetꝰ
si seruus qiͣtutor egi̾t dumi
seuerus rescripsit dandumĩ

Expanded text:
nam quia plerumque incertum est, utrum quis tutor an uersiue tutor est siue non sit qui gessit, actione tamen teneretur. solent enim magni errores intesit, utrum quis tutor fuerit et siPro tutore autem negotia gerit, qui munere tutoris fungitur in re impuberis, siue se putet tutorem, siue scit non esse, finget si seruus quasi tutor egerit, diuus Seuer
Abbreviated transcription (Latin):
face̾ pt̃ fisco maritꝰꝰ dẽpnãdus
est ne impnĩtiem maritim
uidĩ pre̾m recepisse cum ca ĩi¬
usas cõtradicẽdi ei silia nonł
haberet ⁊ mauxime cumab
eo ampliore pẽa suma dota
set filiꝰ.f. uolutate pris uxo
ti ab sente filio sponsalia cũ

Expanded text:
facere potest fisco maritus condemnandus est, ne in perniciem mariti muideri patrem recepisse, cum causas contradicendi ei filia non haberet, maxime cum ab eo postea ampliore summa dotas familias, uoluntate patris uxorti absente filio sponsalia cum
Abbreviated transcription (Latin):
testate pris ctam pecuĩe qmͣ¬
ritatem dotis noĩe lutio titi¬
o marito dedit ⁊ instrumen¬
to dotali huĩ pactum ⁊ sciꝑ¬
aterno redłitur restitueturq
quero cum seuis auus matñt
statim uita defunctus sit. ⁊ p̾e

Expanded text:
testate, certam pecuniae quantitatem dotis nomine Lucio titio marito dedit et instrumento dotali huiusmodi pactum et stipaterno redderetur restituereturque'. quaero, cum Seius auus maternus statim uita defunctus sit et Seia
Abbreviated transcription (Latin):
fł. Si dotili instr̃o itastipulõ¬
U int̾poit᷑a sit. ut libo̾ꝵ noĩedo
apd̃ maritum residerat. nepo¬
tum quoq noĩe do sretinebit᷑¬
ccimo ad ult̾ata fuit nichilex
dote retinctur. qimenim inix¬
bus maritus mõres quosip¬
se aut añ corrupitaut pẽa ap¬
te legis sumit quisut necacc¬
usarepossit ꝗ lenocimumuxo¬
ri p̾buit iudiendꝰ est.

Expanded text:
. Si dotali instrumento ita stipulatio interposita sit, ut liberorum nomine dos apud maritum resideat, nepotum quoque nomine dos retinebitocinio adul terata fuerit, nihil ex dote retinetur: cur enim improbet maritus mores, quos ipse aut ante corrupit aut postea pte legis sumet quis, ut nec accusare possit, qui lenocinium uxori praebuerit, audiendus est.
Abbreviated transcription (Latin):
eclitorib eius satisface̾ necce u
abet int̾quos uror quoq est.
Si pr̃ cum clucenta finesue n¬
omine dotis gr̃a ꝓmississ .⁊ ꝑ¬
pactus fiuĩt. nc amplius qm̃er¬
tum a se petetur ⁊ soluto matͥ¬
monio exẽgit .c. de quib con¬
uenit. ne peterentur. nec inte¬
lli guͣnͣtur dotisec̾. ꝙ si mortuo
pr̃e cumtrdc enis maritusag
tius qmͣ heclib pr̃is dariop¬
ortebit. ¶Cum pridos dat
a cct ⁊ ci filius exaliqua ꝑtei
hr̃s sub conclitẽe ititutus fuit
⁊ pendente conclitõe co rẽdos a
tem ꝑ sua portee. mulri s osu

Expanded text:
editoribus eius satisfacere necesse habet: inter quos uxor quoque est. Si pater, cum ducenta filiae suae nomine dotis gratia promississet, pactus fuerit, ne amplius quam centum a se peterentur, et soluto matrimonio egerit, centum, de quibus conuenit ne peterentur, nec intelleguntur dotis esse. quod si mortuo patre cum herede eius maritus agtius quam heredibus patris dari oportebit. Cum patri dos data esset et ei filius ex aliqua parte heres sub condicione institutus fuerit et pendente condicione coheredes eius dotem pro sua portione muli
Abbreviated transcription (Latin):
Muantum iureodenoa dote
de colo malo iculpa cau̾e opor¬
tet ꝙ si dolo malo fecĩt quom
mus restitue possit. dampnan
stras alius retinẽ non debeat.
¶Si p̾ cliuortium res dotales de¬
tĩores fce̾ sint iut uir in reden

Expanded text:
Maritum in reddenda dote de dolo malo et culpa cauere oportet. quod si dolo malo fecerit, quo minus restituere possit, damnandustras alius retinere non debeat. Si post diuortium res dotales deteriores factae sint et uir in redden
Abbreviated transcription (Latin):
rtium. ⁊ seio fecit᷑ hane titius
in sua potestate er̃ dicit.idote
sibi reddi postulat. ip̾a it matr
em .f. dicit. ⁊ de dote age̾ nuit.
quesitum ẽ q̃ ꝑtes iudicis sinit
respondi prĩ. nͥ ꝓbet siliami
non solum in sua potẽstate ce̾.
tiret eam impotestate c̃e

Expanded text:
tium a Seio fecit: hanc Titius in sua potestate esse dicit et dotem sibi reddi postulat: ipsa se matrem familias dicit et de dote agere uult: quaesitum est, quae partes iudicis sint. respondi patri, nisi probet filiam non solum in sua potestate esse, staret eam in potestate e
Abbreviated transcription (Latin):
Entur de restituenda dote int̾
detrimentum ipẽ p̾stibit.
Si qui dotalium suorum in fu¬
⁊ restituturũ. ¶ Si uirin qrã
quĩquenio locauit fundum
⁊ p̾ pͥmũ forte añnum diuorti¬
um int̾uenit sabinꝰait ñali¬
annum exlocatẽe uir consecu

Expanded text:
int detrimentum ipse praestabit. Si qui dotalium servorum in fuet restituturum. Si uir in quinquennio locauerit fundum et post primum forte annum diuortium interuenerit, Sabinus ait non aliannum ex locatione uir consecu
Abbreviated transcription (Latin):
cũ dicendum est inmoderatã
cius scuitiam hoc iditio coloer¬
cendam qm̃ius eium diligen¬
tiam uxor eam demii ab eo en¬
gat qm rebus suscxiberet ncc
plus crig̾e possit. at tñ seuitia
que inꝓprus culpanda est ma

Expanded text:
dhuc dicendum est immoderatam eius saeuitiam hoc iudicio coercendam: quamuis enim diligentiam uxor eam demum ab eo exigat, quam rebus suis exiget, nec plus possit, attamen saeuitia, quae in propriis culpanda e
Abbreviated transcription (Latin):
erit lib̾tus cuuspxime fu̾it sim̃
a adlegitima̾ hr̃ditatem ipẽ ad¬
mittetur. nisi sit ubi qĩ indig¬
na᷑ deneganda fui̾t hr̾ditas.¬
Si quis lib̾tam nuc uirando id¬
Si munĩcpes suum manumi

Expanded text:
libertus, cuius proxime fuerit seruus et ad legitimam hereditatem ipse admittetur, nisi sicubi quasi indigno deneganda fuerit hereditas.Si quis libertam sic iureiurando ad.Si municipes seruum manumi
Abbreviated transcription (Latin):
itatem hr̃di rationes de funt¬
ti ab eo p̃etẽ penes quem dep¬
situtꝰ umh̃rditatem adiit.
tab̾. litteras ratoes in spice̾
sibiad cunda cet hrditas

Expanded text:
heredi rationes defuncti ab eo petere, penes quem depinstitutus iam hereditatem adiit, tabulas litteras rationes inspicere sibi adeunda esset hereditas
Abbreviated transcription (Latin):
o ꝑfi̾it. ut si implcuit reliq¬
uum aliorum .u. datione u¬
⁊deitur conditio eẽ impicta
Qui bona fide suit si qi iussu
din adierit non obligibitur
¶Sint̾i est huic statu lib̾ qui
iussus ab h: de adire hr̃dita¬
tem post ꝯditionem lib̾tatis
cristemtrm cum hoc ignora¬
retadiit. ¶ De co qui hrs est
in ititutus ab alio dubitat. in
ditam. anad cundo h̾s fiat
uidendum est. Iuł hunc di

Expanded text:
proficit, ut, si adimpleuerit reliquum, aliorum quinque datione uideatur condicio esse impleta. Qui bona fide seruit si quasi iussu domini adierit, non obligabitur. Similis est huic statuliber, qui iussus ab herede adire hereditatem post condicionem libertatis existentem, cum hoc ignoraret, adiit. De eo, qui heres institutus ab aliquo dubitat, an ditam, an adeundo heres fiat, uidendum. Iulianus hunc di
Abbreviated transcription (Latin):
nam portom om̃s.aquirosi
sit pure exꝑte subꝯditione
nẽ debent in id temp̃ quo a¬
it̾ius porto is ꝯ ditio exutet
ut iquiraturci cui prior po¬
rtio aquisita est. cͣgo quid.
puto ⁊ si dhuc inpotestate
sit. itm̃ ad eundam er si con¬

Expanded text:
nam portionem omne‹s› adquiro, si sit pure, ex parte sub condicione, nere debent in id tempus, quo alterius portionis condicio exstet, ut adquiratur ei, cui prior portio adquisita est. Ego quidem puto et si adhuc in potestate sit, iterum adeundum esse, si con
Abbreviated transcription (Latin):
tor ei petierat lor̾ces auiti fi¬
sona defuncti restitutomĩ
integrum ipiõribãt quer
dicm aditionis auitus obis
is cĩ romc erat᷑ ĩ filuͣni qui
matris celatim p̃ossom ib¬

Expanded text:
tor eius petierat, heredes Auiti raersona defuncti restitutionem in integrum implorabant, quae diem aditionis Auitus obissis causa Romae erat et filium, qui matris delatam possessi
Abbreviated transcription (Latin):
gradibus iar su nidum eit
ut si testin proferatur prius
tur. ut prius ex testimito de¬
latam demiegitimã repud
orun̾ possom de in is qui ib
inteitato pete pot. si uo ciad
quenu iegittima hr̾ditas p̃t

Expanded text:
gradibus hoc seruandum est, ut, si testamentum proferatur, priustur, ut prius ex testamento delatam, deinde legitimam repudiorum possessionem, deinde is qui ab intestato petere potest. Si uero ei, ad quem legitima hereditas pot
Abbreviated transcription (Latin):
Tociens iudetur hrs
mstitutus ⁊̃ in cisa subiti¬
cutionis adisse quociens ac¬
quire sibi possit. nam si mo¬
rtuus cet ad hracm non tra¬
sterr subritutom.¬
Ssuus eius qui ca¬
pe ño pt hrs instituatur ⁊ in¬
qm̃ uissu dominiad eat hrd
itatem manumissus aliena¬
tus uesit ⁊ nichilinfradem
ad hr̃dititem. s ⁊ siꝑtemci¬
pere non possit comin̾euis

Expanded text:
Totiens uidetur heres institutus etiam in causa substitutionis adisse, quotiens adquirere sibi possit: nam si mortuus esset, ad heredem non transferret substitutuus eius qui capere non potest heres instituatur et antequam iussu domini adeat here ditatem, manumissus alienatusue sit et nihil in fraudem ad hereditatem. sed et si partem capere possit domi
Abbreviated transcription (Latin):
toe̾ institutus fuisseshrs ⁊ o¬
mittente ꝑtem suontitio
an subscitut eras ex substitu¬
cione ad issesde in ꝯditio uue
sertantis exstitiss quero an
ionit necesse pabius ne sexta¬
hilint est. utrum ex substitu¬
tocprius adiẽris. an ex primaꝰ

Expanded text:
cione institutus fuisses heres et omittente partem suam Titio, cui substitutus eras, ex substitutione adisses, deinde condicio iure sextantis exstitisset, quaero, an adire necesse habueris, ne sextahil interest, utrum ex substitutione prius adieri‹m› an ex prima
Abbreviated transcription (Latin):
ut furti potius actoe̾ credito
pus ad eat hr̾clitatem. ⁊ sin̾
ita adienit. alius ei sub stit¬
uatur.prior aũt hrs anqm̃
adiret decessit. nemo clubit¬
it quim subititut uitimu
dicm aditoĩs expectur nõ.¬

Expanded text:
ut furti potius actione creditopus adeat hereditatem, et, si non ita adierit, alius ei substituatur, prior autem heres antequam adiret decesserit: nemo dubitat, quin substitutus ultimum diem aditi
Abbreviated transcription (Latin):
ab lssib redemĩt. ⁊ hrdem
cum cumubtite instituit
magis puto cum fore ube¬
rumꝰ ⁊ uecessanum urdemi
nam cum scribit eiub̾tatem¬
lum redit iurc post ummu

Expanded text:
stibus redemerit et heredem eum cum libertate instituerit, magis puto fore eum liberum et necessarium heredem: nam cum scribit ei libertatemlum redit iure postliminii,
Abbreviated transcription (Latin):
de dotecam h̾rditatem mul¬
ierrecupabit qmuis ca que
op̃ĩs dotilium acquirunt᷑
ad uirum. ꝑtineant ĩ cum
questus ⁊ compencdii societ¬
as initur. quicqͥd ex opibo
suus socius acquisierit ĩme¬
dium conferet sibi aut qui¬
retẽa nec fructuarius quid
siius iussu cius qui usum
fruccum incoh̾tadire h:

Expanded text:
mulier reciperabit, quamuis ea, quae ex operis dotalium adquiruntur, ad uirum pertineant. Et cum quaestus et compendii societas initur, quidquid ex operis suis socius adquisierit, in medium conferet: sibi autem quiraeterea nec fructuarius quidem seruus iussu eius, qui usum fructum
Abbreviated transcription (Latin):
subis hrditatem. implecti¬
Aem Si filius qui st pat̾ra
ti fris hrditati se miscuit et¬
ꝑ hrde gessit. potit ex sub stit
płit. si pupulus pat̾na hrdi¬
ꝯpellendum creditorib pat

Expanded text:
tum, si se immiscuerit impuberis hereditati: nam qui iudicium parentis oppugnauerit, non debet ex eadem hereditate quicquam consequi. sed Marcellus elef
Abbreviated transcription (Latin):
institut᷑ sit. iurauit hrs esto.
tim braem futurum. iñqmͣ
ꝓ hrec aliquid iessit qr uiran¬
do uoluñtatem magis sua
satis cum prohrde gessisse sa
ut hr̃s iuraut ꝓcusidem cod¬

Expanded text:
rit, heres esto', tim heredem futurum, antequam pro herede aliquid gesserit, quia iurando uoluntatem magis suam satis eum pro herede gessisse, si ut heres iurauerit: Proculus idem, eo
Abbreviated transcription (Latin):
uatus utõ suus crasse hrs eit
mihun anc conditionis ali¬
umptum formare põt. ꝙ qui
iporum uł domini uł priacci¬
pienda sit. fingr prem pregn¬

Expanded text:
uacuo utero suus ex asse heres est, am humanae condicionis alium partum formare potest quod quidipsorum an domini uel patris accipienda sit? finge patre
Abbreviated transcription (Latin):
scripͣto hox habebitur.id¬
qr dunis ꝑius rescripsit.
Iussum cius qui in potest¬
ate h̃t non est simle tuto¬
ris auctoritati que int̾pon¬
itur ꝑ fectõ negotio si p̾ce¬
de debet. ut guus cissius

Expanded text:
scripto hoc habebitur: idque diuus Pius rescripsit. Iussum eius qui in potestate habet non est simile tutoris auctoritati, quae interponitur perfecto negotio, sed praecedere debet, ut Gaius Cassius
Abbreviated transcription (Latin):
ra institutt̃e adierit ⁊ deces¬
quoq ꝑs ad brdem ciusꝑ
tinet. ¶ Qui semelaliqua
exꝑte h̾is exstitit de ficien¬
tium ꝑtes. ⁊̃ inuitus excip̃
.i. tatite ei deficientium ꝑ¬
ces ⁊̃ inuito accrricunt.

Expanded text:
ra institutione adierit et decesquoque pars ad heredem eius pertinet. Qui semel aliqua ex parte heres exstitit, deficientium partes etiam inuitus excipit, id est tacite ei deficientium partes etiam inuito adcrescunt.
Abbreviated transcription (Latin):
at.ꝙ cassius ꝑbat si conliti¬
onem sub quahrs instituitis
est non ignorit si tñ exstitit
conditio sub qua sub sttͣtus
est. Quid tu sugnorit hanc¬
ditom exstitisse puto posse
adire hrditatem. qmadm si
ignoret in cohrdis ai sub¬
stitut᷑ est repudiatie portio
defunctum suum suum eẽ
qiͣ peculium eius natus sit p¬
licet cum no obligari hrdit¬
aci ¶ Idem gͦ dicemus. ut ait
auit. ¶Nam ut qͥs ꝓlor de ge¬
undo obitimgit schiditati
serre delt qua excĩ lorclitas
ad eum ꝑtineat. ¶ Uelũti ig

Expanded text:
t Cassius probat, si condicionem, sub qua heres institutus est, non ignorat, si tamen exstitit condicio, sub qua substitutus est. quid tamen si ignorat condicionem exstitisse? puto posse adire hereditatem, quemadmodum si ignoret, an coheredis, cui substitutus est, repudiatione portio defunctum seruum suum esse et quasi peculium eius nactus sit, placet non obligari eum hereditati. idem ergo dicemus, ut ait auit. nam ut quis pro herede gerendo obstringat se hereditati, scire debet, qua ex causa hereditas ad eum pertineat: uelut
Abbreviated transcription (Latin):
non puto quicqm̃ cgisse.
At siex testo mandauit po¬
tit ⁊ aib incestito qm̃i nõ fer¬
it oetiorem conditom pa¬
tris. ¶Demq̃ est ⁊ si qr in¬
scituto pcepit ⁊ inuenratur

Expanded text:
non puto quicquam egisse. at si ex testamento mandauit, poterit et ab intestato, quoniam non fecit deteriorem condicionem patris. idemque et si quasi instituto praecepi
Abbreviated transcription (Latin):
plili tutor hr̾ditatemadi¬
re uisit. ipe si post subscript¬
am eplam tutor moriatur
añ qm̃ ex epla suus adiret
cum dubitet. utrum postĩ¬
us falsum sit. exñeutro cor
posse. id ire hr̾ditatem pla
uidi sibi soluendo cẽ hr̾dit¬
acCIIPr̃ rescripserat sibi ꝑa¬
rum i doncim renunitiarta¬
q debcit cum diugentius:

Expanded text:
pupilli tutor hereditatem adire iusserit, si post subscriptam epistulam tutor moriatur, antequam ex epistula servus adiret,cum dubitet, num posterius falsum sit, ex neutro eorum posse adire hereditatem placuideri sibi soluendo esse hereditatem: pater rescripserat sibi parum idoneam renuntiari itaque debere eum diligentius
Abbreviated transcription (Latin):
dns ipparet cumii uidi pi
hr̃de gessisse. ¶ Et ico solet
testinlibi qui necessanieri¬
stunt. nõ aĩo bẽdis segerer
quegriunt si aut. pictitis
aut suntarr causi. aut psu
o ut ꝑ uta pitrem sepeuuit
ul bũsti ei fecit. ¶Siĩo hro

Expanded text:
 apparet non uideri pro herede gessisse. Et ideo solent testari liberi, qui necessarii existunt, non animo heredis se gerere quae gerunt, sed aut pietatis aut custodiae causa aut pro suo. ut puta patrem sepeliuit uel iusta ei feci
Abbreviated transcription (Latin):
andauit. ut hr̃litatem coll¬
igat ainindetur mandasseut
tariam distrahat. FA
ud si pctitã bonoꝵ possẽe
ratam habuit mox filius

Expanded text:
andauit, ut hereditatem colligat, an uidetur mandasse, utariam distrahat? aut quid si petitam bonorum possessionem ratam habuit, mox filius
Abbreviated transcription (Latin):
enim utilitatem pupilliquĩ
dititem idibit. QLuoqui¬
fraudarc edictum qui sibip¬
spicit. ne hoñĩb prio pupit¬
ilor̾ditis implicantur. ¶S.
ꝙin fit scripsit. credo iti in te¬
iugendum si non impubis
frat suit. s cestitoris cctm. uti¬
q si frat. aprefri substitutus¬
sit impubi sine dubio negi¬
sinus hrs cristet. ¶Simsoci

Expanded text:
enim utilitatem pupilli, qui ipse editatem adibit. alioquifraudare edictum, qui sibi prospicit, ne oneribus patris pupilli hereditas implicaretur. sed quod in fratre scripsit, credo ita intellegendum, si non impuberis frater fuit, sed testatoris: ceterum utique si frater a patre fratri substitutus impuberi sit, sine dubio neces
Abbreviated transcription (Latin):
uit qõnis anꝓ hroe
genrr uiceatur qui pcium hr¬
dititis omittende cai mortis
caͣpit ⁊ optinuit hric ꝑ hroe
quid no gerẽ quiideo accep¬

Expanded text:
ionis, an pro herede gerere uideatur, qui pretium hereditatis omittendae causa capit, et optinuit hunc pro herede quidem non gerere, qui ideo accep
Abbreviated transcription (Latin):
dito̾. si an ꝯditionem en¬
stentemrepudiauit nich̾
egit. Quilis fuit coditi¬
o. ⁊ si in arbĩtium collatae
Si quid aubitet muct te¬
stator nec ne iepudund¬
o nichił agit. ¶ Substit¬
ucliat qm̃ hrs in stitut̾ de

Expanded text:
dicione si ante condicionem existentem repudiauit, nihil egit, qualisqualis fuit condicio, etsi in arbitrium collata est. Si quis dubitet, uiuat testator nec ne, repudiando nihil agit. Substitudiat, quam heres institutus de
Abbreviated transcription (Latin):
filium hr̃c̾em institutum qui
se bonis pat̾rus ab stinint uu¬
igo p̃utare quosdam si ab sta¬
tu libõ petuniam accepit ãcedi¬
torib ꝯueniendum siue nu¬
niipeculiares fuint siue nõ
fuint. quia exdefuncti uolun¬
tait accipitur. ꝙ oclitoĩs imp¬
lende causa ditur. Iui art et
si non abstinuit scĩo exist¬
auit. Ita dem aut ꝓ s eȩeicge¬
sisse ait. pap̃. si sõlus has sit.
aetm si colrdem habeat cohe¬
res iout non est cogend̾ inq¬
uid is qui accepit astatu libõ
acciones editoꝵ susciꝑe nam
cum sc filius. abstinet id eebe¬
cipatus sequitur qui hrdita¬
tem repudiauit. quõ fc̃o stat¬
uub̃ filio noiatim pecuiam
dare iussus potuissi ñ hr̃lid¬
ando. ad libtatem ꝑucnire
Itiq tunc ꝓhrce geri dicend
nom̃en. ⁊ ius pr̾cdis acceͥꝑsno
poterat. ¶ Si sepulm molan.
ilius agẽt qmͣus hrdĩtuuq¬

Expanded text:
filium heredem institutum qui se bonis paternis abstinuit uolgo putare quosdam, si a statulibero pecuniam accepit, a creditoribus conueniendum, siue nummi peculiares fuerint siue non fuerint, quia ex defuncti uoluntate accipitur, quod condicionis implendae causa datur. Iulianus autem et si non abstinuit, idem existimauit. ita demum autem pro herede gessisse ait Papinianus, si solus heres sit: ceterum si coheredem habeat et coheres adiit, non est cogendus, inquit, is qui accepit a statulibero actiones creditorum suscipere: nam cum se filius abstinet, idem debecipatus consequitur qui hereditatem repudiauit, quo facto statuliber filio nominatim pecuniam dare iussus potuisset non heredi dando ad libertatem peruenire. itaque tunc pro herede geri dicendum nomen et ius heredis accipere non poterat. Si sepulchri uiolati filius aget quamuis heredit
Abbreviated transcription (Latin):
lorditatem hus quorum sut¬
in potestate. ut puta si nepos
cxsilio ex lotdato hr̃s sit m̃sti¬
tut. prem eium suum sn ad¬
iectione faciẽt hrdem ⁊ qui¬
quid necessarium. ¶ d siqͥs
lors institut᷑. ad obtetura fili¬
o cxhor̃dato necessinum cu

Expanded text:
hereditatem his in quorum sunt potestate, ut puta si nepos ex filio exheredato heres sit institutus: patrem enim suum sine aditione faciet heredem et quidem necessarium. Sed si quis heres institutus adoptetur a filio exheredato, necessarium
Abbreviated transcription (Latin):
licet hĩ ctatissit ut cam aq¬
rendi hr̾ditatis ñ incciligat᷑
toris tñ iuctoritate hr̾dititẽ
acquire pot. lax eium fauo¬
ribilit ei prestitur
iqui se non mistuit
siueͣminor nõ et̃ necesse p̃to¬
rem. adire s sufficit se non
miscuisse hrdititi. ¶Et esti

Expanded text:
licet huius aetatis sit, ut causam adquirendae hereditatis non intellegat, toris auctoritate hereditatem adquirere potest: hoc enim fauorabiliter eis praestaturi, qui se non miscuit siue minor, non esse necesse praetorem adire, sed sufficit se non miscuisse hereditati. et est in
Abbreviated transcription (Latin):
tius ube filius. fa. hrs non er¬
it. sempnius rs esto filio ad¬
cumt̾e iussu pris substitut
excluditur. ¶ Si filius prius
qi scret se necessanum exiti¬
tisse pri hr dem decessit relicto
silio necessino ꝑmittẽdumẽ
nepoti. abssinc seaui hr̃ditite¬

Expanded text:
tius iste filius familias heres non erit, Sempronius heres esto' filio adeunte iussu patris substitutus excluditur. Si filius prius quam sciret se necessarium exstitisse patri heredem decesserit relicto filio necessario, permittendum est nepoti abstinere se aui h
Abbreviated transcription (Latin):
sit soluedõ ꝑlusqmi manisfes¬
tum est. ¶ De ciͣaut hr̃diti¬
te loquimur in qua ñ sugced¬
unt huĩ mõi ꝑsone qͣ nẽcẽs¬
sarie. ¶ Imp̃ubes qui in utĩ¬
us potestate est si iussu ciis

Expanded text:
sit soluendo, plus quam manifestum est. de ea autem hereditate loquimur, in qua non succedunt huiusmodi personae quasi necessariae. Impubes qui in alterius potestate est si iussu eius
Abbreviated transcription (Latin):
non dent non debent reiciq
uimimo nec nbendi suntsa
tisdare dup̃lex gͥ cause cogn¬
itio est. una exꝑsona eius ꝗ
optuuit. satis datom quis os
quas est aua contutor qua¬
les sunt noͣn forte eius estim¬

Expanded text:
non dent, non debent reici: quin immo nec iubendi sunt tisdare.Duplex igitur causae cognitio est, una ex persona eius qui optulerit satisdationem, quis et qualis est, alia contutorum, quales sunt, num forte eius e
Abbreviated transcription (Latin):
tet. tunc dotem sequestran
quatinꝰ ex eantulr̾ compete¬
nsiabeat solatium una cũ
famͣilia sua pactis uidel co
talib queint̾ cos ab mitio
nuptiarum uit fui̾nt in
suo statudurantib ⁊ altu
expeccantibo sanitatem ⁊n
ortis euentum. ¶Si solut

Expanded text:
tet, tunc dotem sequestrari, quatenus ex ea mulier competens habeat solacium una cum sua familia, pactis uidelicet dotalibus, quae inter eos ab initio nuptiarum inita fuerint, in suo statu durantibus et alterius exspectantibus sanitatem et mortis euentum. It
Abbreviated transcription (Latin):
clitatem fidi. missam apro¬
uanum seꝯ sulcum iubet.
S ⁊ auctões inẽasplacuit ex
tranbelliano transfri s mu¬
nitipes cas pͣmittuntur.

Expanded text:
itatem fideicommissam Apronianum senatus consultum iubet. sed et actiones in eas placuit ex Trebelliano transferri: sed municipes ad eas admittuntur
Abbreviated transcription (Latin):
eet iussu mulieris adire cam
potiss. ¶ ui no uiuente fili¬
o sempnius decessit. hrditas
in causa fidi ꝯmissi non dedu¬
cerctur quippe ab ipo silio ad¬
ire iussus brditatem ciacꝗret¬

Expanded text:
esset, iussu mulieris adire eam potuisset. si uero uiuente filio Sempronius decesserit, hereditas in causa fideicommissi non deduceretur: quippe ab ipso filio adire iussus hereditatem e
Abbreviated transcription (Latin):
datumest indĩ in id temp
ano incum cuirestituta est
hrditas accões ꝯpeteͥ aristo
ait quia ꝑ hoc acapiendu
sit. rogo brlitatem illamre¬
sit ut hrditas sua restituat᷑¬

Expanded text:
tum est uideri in id tempus ano in eum, cui restituta est hereditas, actiones competere Aristo ait, quia pro hoc accipiendum sit 'rogo hereditatem illam reserit, ut hereditas sua restituatu
Abbreviated transcription (Latin):
torio de hĩ spẽ iudicasse refert.
Brasidasquidam lacedonius
uir p̾torius cumifiliis susab
uxore diuortio sopati si mortr
pris sui iuris fuissent esfecti fid̾i
ssum eis repsentandum in tei¬

Expanded text:
torio de huiusmodi specie iudicasse refert: Brasidas quidam Lacedaemonius vir praetorius, cum filiis suis ab uxore divortio separata, si morte patris sui iuris fuissent effecti, fideissum eis repraestandum intel
Abbreviated transcription (Latin):
tite ⁊ ex conditoe eĩ qui fid̾i¬
ꝯmisit accipiendum erit¬
E fco trictatum in cuiũ ro¬
roauerat queda iiurfili¬
uin suum ut sisine libis:
decessiss restitueret hrdita¬
temprĩ suo is postea deport aui
missi c̾ditio defcciss. nos
suspectos qiͣ. ab alio ñpdesse
miximcum ⁊ uonacumsua
quodam m̾o causa fisco sin¬
missum restituruelit. ¶ Si
suus pene fu̾it ꝯstitutꝰ nullo
a ñcepto filio iam paricon
cedit electom illam qua pa¬
pianus deportato dedit hu¬
ic dari no oportet. ¶Si qui
uit susceꝑit quid̃ filiumu
erum uuus amisit in debi¬
tur siuc lib̃is dẽcessisse. ¶ Si

Expanded text:
ione eius qui fideicommisit accipiendum erit.Ex facto tractatum memini: rogauerat quaedam mulier filium suum, ut, si sine liberis decessisset, restitueret hereditatem fratri suo: is postea deportatus mmissi condicio defecisset. nossusceptos quasi ab alio non prodesse, maxime cum etiam bona cum sua quodommodo causa fisco sinmissum restitui uelit. sed si seru‹u›s poenae fuerit constitutus, nullo ante concepto filio iam parere ccedit, el‹e›ctione‹m› illam, quam Papinianus deportato dedit, huic dari non oportet.Si quis autem susceperit quidem filium, uerum uiuus amiserit, uidebitur sine liberis decessisse
Abbreviated transcription (Latin):
mẽpot. adire.⁊ restitue hr̃di¬
tateitalis quoq cã aduio ꝓ
t̾minatꝰ est. nam suo uniex
hr̃dib legato ꝑfid̾i. missũ
eratab eo lib̾tas data ⁊abalto
hrditas duisa eni pius tes¬
cripsit cassio destro in h̾ ũba
ixrmias sintosco theoscoco
ex ꝑte hr̃di instituto apam¬
philo testatore legaͣtusest
ierit hr̾ditatem. p̾us qm̃ a
cohrde ciusd pamphiliad¬
qui legauit intestitus eẽ rĩ
possit. hernua postulinte
titius enarissus conpellend̃
est ꝑiculo euisadire et excã
rogasse ut hor̾dititem suã res¬

Expanded text:
tituere hereditatem. Talis quoque casus a divo Pio terminatus est: nam servo uni ex heredibus legato per fideicommissum erat ab eo libertas data et ab altero hereditas. divus etenim Pius rescripsit Cassio Dextro in haec verba: "Hermias si Mosco Theodoto ex parte heredi instituto a Pamphilo testatore legatus est ierit hereditatem, prius quam a coherede eiusdem Pamphili adqui legavit intestatus esse non possit, Hermia postulante mihi id Euarestus compellendus est periculo eius adire et ex caurogasse, ut hereditatem suam e
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯmissarius andesidet suo ꝑi¬
culo. ⁊dire hrditatem censu¬
it sc̃ cum ambos hr̃des iltr¬
rum ue cogiadire hrditate
⁊ fidi ꝯmissario restitueea.
itaut fidĩ ꝯmissario adu̾sus
eum actoe̾s ꝯpetant qiͣ extre¬

Expanded text:
commissarius autem desideret suo periculo adiri hereditatem: censuit senatus ambos heredes alterumue cogi adire hereditatem et fideicommissario eam restituere ita, ut fideicommissario et aduersus eum actiones competant quasi ex
Abbreviated transcription (Latin):
ueͬre deducto crealicno uł de¬
ductis legatis. an suspectam
dicens cogi possit adire ⁊ resti¬
tuc hrditatem. qr ui ip̃a ma¬
ĩpãm hrditatem restitue sit

Expanded text:
uere deducto aere alieno uel deductis legatis, an suspectam dicens cogi possit adire et restituere hereditatem, quia ui ipsa maipsam hereditatem re
Abbreviated transcription (Latin):
dĩꝯmissi scdat decessiss fidiꝰ¬
missumtrilitumecad mat¬
rem. ¶Tostea uĩt qm̃dies
sid̾iꝯmissi cessit si decessitad
hrdem pueri sidi ꝯmissum ꝑ¬
tm̃e . s. in ea uoluntas fuit pri

Expanded text:
commissi cedat, decessisset, fideicommissum translatum esse ad matrem, postea autem quam dies fideicommissi cessit si decesserit, ad heredem pueri fideicommissum pertinere. sed an ea voluntas fuit patris
Abbreviated transcription (Latin):
camretenturam adu̾sus cu
rib rogituscit restitu̾e brditi¬
tem cogente aliquo ⁊dur poss¬
it ⁊ m hor qui id ñ desideraucrt᷑
portoib falcidie bnfitio utr¬

Expanded text:
retenturum aduersus ribus rogatus est restituere hereditatem, cogente aliquo adire possit et in horum, qui id non desiderauerunt, portionibus Falcidiae beneficio ut
Abbreviated transcription (Latin):
site sunt edes equissimũ erit.
nicħ enimꝑstare cum culpat
cirrat. Cum ꝓponetur quidu
siliam sumb̾rdem instituisset
ruebat quare dicendum est do¬
tem dcc̃cde. ic si quod suꝑ fluiss
rogita eet restitue ꝙ si tantosfru¬
ctus ex hr̾ditate mułr ꝑcepit ut
inde potiti dotisatisfact fi dicen¬
dum est. potius fructib hoc ex
pensum ferendum ꝙͣ tid̾i ⁊mis¬
⁊ portionem hr̃dititis placet
nob̾ rogitusq fui̾t hanepte:
fiet restitutio exsciratusꝯ suito
num hrdem cohrdib suio
restituic hrdititem nubet inte¬
iligitur easdem ꝑtes infidĩ cõ¬
missisfacẽ quas in prditate di¬
stribuenda fccit. ¶ S si iubcã¬

Expanded text:
equissimum erit nihil eum praestare, cum culpa careat. Cum proponeretur quidam filiam suam heredem instituisse et ruebat. quare dicendum est dotem decedere, ac si quod superfuisset rogata esset restituere. quod si tantos fructus ex hereditate mulier percepit, ut inde poterit doti satisfieri, dicendum pensum ferendum quam fideicommisetiam portionem hereditatis placet nobis rogatusque fuerit hanc partem fiet restitutio ex senatus co heredes coheredibus suis restituere hereditatem iubet, intellegitur easdem partes in fideicommissis facere, quas in hereditate distribuenda fecerit. sed si iubea
Abbreviated transcription (Latin):
ipa qͥ sibi uolet eligat. qͥsitu
hiis mancipiis añ nuptras
affignata sũt ad puellam su
tator transsulit. id ꝙ medio
tempore antille enixe sunt ad
famiuam nonptine̾. Hem q̃l¬
iit. inte nuptias eor manci¬

Expanded text:
i quae uolet eligat'. quaesitum his mancipiis ante nuptias adgnata sunt, ad puellam suptator transtulit, id quod medio tempore ancillae enixae sunt ad filiam non pertinere. idem quaesiit, ante nuptias eorundem manci