comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dicitur. septuaginta locinomen posue¬
runt ut magdolum scriberent. Turris
autem soenȩ usq: hodie ꝑman& castrum
romaniditioni subditum. ubi sunt nili
cata ractae &usq ad quem locum denr̃o
marinilus nauigabilis.ẽ. Totam igitur
a egrptum dicit eẽ populandam : usq: ad
terminos a ethropiȩ Quib: extrema
a egrpti regio iungitur: ĩ taut pes homi¬
nis in aegrpto non ꝑtranseat nec iumenta
repperiantur in ea & non habit&ur per
quad raginta annos. Parcitur enim ȩgrp¬
tiis & quia hospites quondam fuere is¬
rahel breuior temporis condemnatio
ne. Trrus sabbatitauit sabbata sua ꝑ
annos septuaginta. & sic in antiquum sta¬
tum restituta ẽ. Captiuitas quoq iudeae
templiq: subuersio usq: ad crrum regemꝑ
sarum septuaginta complebitannos. poten¬
tes enim potenter tormenta patientur
Quod autemdicit. Dabo terram aegrpti
desestam in medio terrarũ desestarum. pa¬
lestinos significat. idum eos & moabitasom¬

Expanded text:
  dicitur, LXX loci nomen posue  dicitur, LXX loci nomen posuerunt, ut Μαγδαλὸν scriberent. Turris autem Syene usque hodie permanet, castrum ditioni Romanae subditum, ubi sunt Nili cataractae, et usque ad quem locum de nostro mari Nisus navigabilis est. Totam igitur Aegyptum dicit esse depopulandam usque ad terminos Aethiopiae, quibus extrema Aegypti regio jungitur, ita ut pes hominis in Aegypto non pertranseat, nec jumenta reperiantur in ea, et non habitetur per quadraginta annos. Parcitur enim Aegyptiis, et quia hospites quondam fuere Israel, brevior temporis condemnatio est. Tyrus sabbatizavit sabbata sua per annos septuaginta, et sic in antiquum statum restituta est. Captivitas quoque Judaeae, templique subversio, usque ad Cyrum regem Persarum septuaginta complevit annos. Potentes enim potenter tormenta patientur . Quod autem dicit: Dabo terram Aegypti desertam in medio terrarum desertarum, Palaestinos significat, Idumaeos et Moabitas, om
Abbreviated transcription (Latin):
bus siue neplures sint intergentes neq crunt
ultra domusisr ł in confidentia siue inspem
docentes iniquitatem ut fugiant & sequan¬
tur illos. & scient quia ego sum ds̃ ds̃. Iunge
prioribi quae secuntur. qua fuistibaculus
harundineus domui isrł : Et non solum con¬
fractus es in manueius sed iuxta isaiam ꝑfo¬
rasti manum eius: Et nunc lacerastihume¬
rum & ipse comminutus es & innitentium suꝑ
te dissoluisti lumbos: Id circo ego inducam
suꝑte hostium gladium & cum hominibus
umenta uastabo. & redigetur terra ae¬
grpti in solitudines & sccundo scient ȩ grp
sed quia intantam prorupit blasphemiam
ut suo sesse dicer& fluuios & omnẽ habun¬
dantiam acgrpti : ideo & ipsum offerã qui
sedixerat creatorem & flumina quaca se
creata iactauerat. & redigam terrã egrp¬
ti in longissimã solitudinem & gladiodis¬
si patam aturre soenȩ usq ad terminos & hr¬
opiȩ proturre quaehebraice magdal

Expanded text:
bus sive ne plures sint inter gentes. Neque erunt bus sive ne plures sint inter gentes. Neque erunt ultra domui Israel in confidentia sive in spe docentes iniquitatem, ut fugiant, tur illos et scient quia ego sum Dominus Deus. Junge prioribus quae sequuntur. Quia fuisti baculus arundineus domui Israel, et non solum confractus es in manu ejus, sed juxta Isaiam , perforasti manum ejus, et nunc lacerasti humerum, et ipse comminutus es, et innitentium super te dissolvisti lumbos: idcirco ego inducam super te hostium gladium, et cum hominibus jumenta vastabo, et redigetur terra Aegypti in solitudines, et secundo scient Aegyptised quia in tantam prorupit blasphemiam, ut suos esse diceret fluvios, et omnem abundantiam Aegypti: ideo et ipsum auferam 348 qui se dixerat Creatorem, et flumina quae a se creata jactaverat, et redigam terram Aegypti in longissimam solitudinem, et gladio dissipatam, a turre Syene usque ad terminos Aethiopiae. Pro turre quae Hebraice MAGDAL
Abbreviated transcription (Latin):
in descstum siue ꝑditio & solitudo. & scient quia
ego sum dñs. Eoquod dixerit siue dixeris flu¬
uius meus es et ego fecieum. siue fluum ei sunt
& ego fiti illos. Id circo ecce ego adte & ud flu¬
minatua daboterram a egrpti in solmidinesgla¬
dio dissi patam si ue disꝑditam. aturre soenes
siue amigdalo & soene usq. ad terminos eduo¬
piȩ: Non transibit ꝑ eampes hominis neq pes
iumenti gradietur in ea & non habitabitur
quad raginta annis: Daboq: terram aegrp¬
ti desestam inmedio terrarum desestarum
& ciuitates eius inmedio urbium subuersa¬
& disꝑgam siue disseminabo a egrptios
innationes & uenti labo eos in terrt s. quia
hȩc dicitdns̃ ds̃. post finem qua draginta
annorum congregabo a egrptum siue
aegrptios depopulis uelgentib: in quib
disꝑsi fuerant & reducam captiuitatẽ
aegrpti & collocabo eos interra phatures
in terra naniuittatissuȩ siue in terra dequa
ad sumpti sunt : &erunt ibi in regnum siue
princi patum humile inter regna c&era

Expanded text:
m sive perditio et solitudo: et scient quia ego sum Dominus: eo quod dixerit sive dixeris fluvius meus est, et ego feci eum sive fluvii mei sunt, et ego feci illos. Idcirco ecce ego ad te et ad flumina tua: daboque terram Aegypti in solitudines, gladio dissipatam sive disperditam a turre Syenes sive a Magdalo et Syene usque ad terminum Aethiopiae. Non transibit per eam pes hominis, neque pes jumenti gradietur in ea, et non habitabitur quadraginta annis. Daboque terram Aegypti desertam in medio terrarum desertarum, et civitates ejus in medio urbium subversagam sive disseminabo Aegyptios in nationes, et ventilabo eos in terras. Quia haec dicit Dominus Deus: Post finem quadraginta annorum, congregabo Aegyptum sive Aegyptios de populis vel gentibus in quibus dispersi fuerant. Et reducam captivitatem Aegypti, et collocabo eos in terra Phatures, in terra nativitatis suae sive in terra de qua assumpti sunt. Et erunt ibi in regnum sive principatum humile, inter regna caeter
Abbreviated transcription (Latin):
rea dequib: in alio loco scriptum ẽ: Bene¬
dictȩ a pothecȩtuae & reliqui&uȩ. Post
haec dicitur iuxta hebraicum: Tucherub
extentus & protegens subauditur arcam
dĩ & propitiatoriũ, Vel iuxta septua ginta
quod ipsecumcherub unctus sit & creatus:
Ex quo ostenditur adhominem urbistrrię
principem hoc ꝑtinere nom posse : sed ad scãm
quondam & praccipuam fostitudinẽ quae
radisum signi fic& : adquem post celum testiũ
paulus a postolus raptum et̃ sedicit: Che¬
rub autem genere masculino numero singu¬
lari: & pluralidicuntur cherubim. qui in ter¬
practantur scientiae multitudo: Superqui¬
bus requiescit & sed & ds̃ & hoc curru utitur
dicente proph&a ad eum. Qui sedes suꝑche¬
rubim: manifestie. & in alioloco: A scendit
suꝑ cherubim: & uolauit uolauit suꝑpennas
uentorum : Iste autem cherub siuecreatus
cum cherub extentus & protegens sacram̃ta

Expanded text:
rea, de quibus in alio loco scriptum est: Benerea, de quibus in alio loco scriptum est: Benedictae apothecae tuae, et reliquiae tuae . Post haec dicitur, juxta Hebraicum: Tu Cherub extentus et protegens, subauditur arcam Dei et propitiatorium, vel juxta Septuaginta, quod ipse cum Cherub unctus sit et creatus. Ex quo ostenditur ad hominem urbis Tyriae principem hoc pertinere non posse: sed ad sanctam quondam et praecipuam fortitudinem, quae radisum significet, ad quem post coelum tertium Paulus apostolus raptum esse se dicit . Cherub autem genere masculino, numero singulari: et plurali dicuntur Cherubim, qui interpretantur scientiae multitudo: super quibus requiescit, et sedet Deus, et hoc curru utitur, dicente propheta 335 ad eum: Qui sedes super Cherubim, manifestare . Et in alio loco: Ascendit super Cherubim, et volavit: volavit super pennas ventorum, . Iste autem Cherub, sive creatus cum Cherub, extentus et protegens sacramenta,
Abbreviated transcription (Latin):
notitiam diligens nobis mittendus ẽ. lector :
Porro srmmachi interp̃tatio: istum princi¬
pemtrri quasi prȩtiosissimum monile la¬
pidib scribit eẽ. distinctum ⁊ Deniq auri
trmpanum uocat: in quo in fixi sunt lapides
unde & iuxta hebraicum sequitur. aurum
opus decoristui: & foraminatua indie qua
conditus ẽs praeparata sunt: Proquopo¬
suere septuaginta auro replestithesau¬
rostuos. & a pothecastuas. Ad sensũ men¬
temq: rererentes: quod cogitatio eius di¬
uinis patuerit sacramentis & congrega¬
uerit sibidiuitias spiritales. dequib dñs
praecepit : Thesaurizat cuob thesaros
untur. nec fures suffodiunt & furantur.
Vbi est enim thesaurustuus ibi est & costuũ:
Isteest thesaurus absconditus: dequo & in
euangelio loquitur. Simile est regnum cę¬
lorum thesauro abscondito in agro: Quem
qui in uenerit abscondit & praegaudio suo
uadit &uendit omnia quȩ hab& & emit
agrũ illũ : A pothecȩiutem sunt siue hor¬

Expanded text:
notitiam diligens à nobis mittendus est lector. notitiam diligens à nobis mittendus est lector. Porro Symmachi interpretatio, istum principem Tyri, quasi pretiosissimum monile lapidibus scribit esse distinctum. Denique auri tympanum vocat, in quo infixi sint lapides. Unde et juxta Hebraicum sequitur: Aurum opus decoris tui, et foramina tua in die qua conditus es, praeparata sunt. Pro quo posuere Septuaginta: Auro replesti thesauros tuos et apothecas tuas, ad sensum mentemque referentes, quod cogitatio ejus divinis patuerit sacramentis, et congregaverit sibi divitias spirituales, de quibus Dominus praecepit: Thesaurizate vobis thesauros tur, nec fures effodiunt et furantur. Ubi est enim thesaurus tuus, ibi est et cor tuum . Iste est thesaurus absconditus, de quo et in Evangelio loquitur: Simile est regnum coelorum thesauro abscondito in agro, quem qui invenerit, abscondit, et prae gaudio suo vadit; et vendit omnia quae habet, et emit agrum illum . Apothecae autem sunt, sive hor
Abbreviated transcription (Latin):
dasticũ: Qm̃ preuenisti cum in benedic¬
tione dulcedinis. posuisti in capite eius
coronã delapide praetioso. Istaemar¬
garitae proph&arum & apostolorum:
qua e conparation ex pĩ omnes uenundan¬
tur in euangelio: ut ematur preciosis¬
simum margar&ũ & lapis dequatacha¬
rias scribit quod septem habeat oculos
id est septem gractias sp̃s scĩ: Lege isaiam:
Et ponitur ꝑ apłmpaulum infundamento
eccłȩ : suꝑ quo aedificentur aurũ argentum
lapides priciosi. Quorum colores atq naturas
& efficientias singulorum. non est huius tempo¬
ris dissere  sed pprium uolumen desiderant:
Ita ut in hie rechihel & in exodo & ina poca¬
Irpsi & inisaiam : sibiomnes lapides & lapidũ
ordines comparati. magnam & legenti
& disserenti faciant quȩstionem : Super
quibus &uirscs̃ epiphanius ep̃s propriũ¬
timus liberplini secundi naturalis historiae
postmulti plicem omnium rerum scientiam:
degemmis & lapidib: disputat: Adquorum

Expanded text:
iam praevenisti eum in benedictionibus dulcedinis: posuisti in capite ejus coronam de lapide pretioso . Istae sunt margaritae prophetarum et apostolorum quae comparatione Christi, omnes venundantur in Evangelio , ut ematur pretiosissimum margaritum, et lapis de quo Zacharias scribit, quod septem habeat oculos, id est, septem gratias Spiritus sancti . Lege Isaiam. Et ponitur per apostolum Paulum in fundamento Ecclesiae, super quo aedificentur aurum, argentum, et lapides pretiosi : quorum colores atque naturas et efficientias singulorum, non est hujus temporis disserere; sed proprium volumen desiderant: ita ut in Ezechiel, et in Exodo, et in Apocalypsi et in Isaia, 334 sibi omnes lapides, et lapidum ordines comparati, magnam et legenti, et disserenti faciant quaestionem. Super quibus et vir sanctus Epiphanius episcopus propriuI liber Plinii Secundi, Naturalis Historiae, post multiplicem omnium rerum scientiam, de gemmis et lapidibus disputat. Ad quorum
Abbreviated transcription (Latin):
infinita multitudine circumdatur. omnique
errore sublato & punitis atq: destructis
ficatur incredentib & notus fit in oculis mul¬
tarum quae illius fidei crediderunt. Et tam
exbeatitudine sui quam ex aduersariorũ
poenis scient atq: cognoscent quodipsesit
dñs. Haec ut potuimus interp̃tatisumus
oboedientes illi p̃cepto neq addexteram
neq: ad sinistram declinabis sed uia regia
ingredieris. Siquis aut nostra rep̃hendit :
aut meliora proferat quae sequa mur
aut sinihil uoluerit dicere ꝑfecta in dõ sci¬
entiain dere linquat. dum tam̃ sciat nequa¬
quamin nobis uires sed animum iudicandum:
Tu aut̃ fili hominis uaticinare aduersumgog
& dices Haecdicit dñs ds̃. Ecce ego super
tegog principem capitissiue ros mosoch& tu¬
bal. & circum agamte siue congregabote
& reducam siue deducainte & ascendere¬
faciam delaterib: siue de nouissimis aquilonis
& ad ducamte suꝑ montes isrł & ꝑcutiam

Expanded text:
infinita multitudine circumdatur. Omnique infinita multitudine circumdatur. Omnique errore sublato, et punitis atque destructisus, et sanctificatur in credentibus, et notus fit in oculis tarum, quae illius fidei crediderunt: et tam ex beatitudine sui, quam ex adversariorum poenis scient, atque cognoscent, quod ipse sit Dominus. Haec ut potuimus interpretati sumus, obedientes illi praecepto: Neque ad dexteram, neque ad sinistram declinabis, sed via regia ingredieris . Si quis autem nostra reprehendit: aut meliora proferat, quae sequamur, aut si nihil voluerit dicere, perfectam Deo scientiam derelinquat; dum tamen sciat nequaquam in nobis vires, sed animum judicandum. « Tu autem, fili hominis, vaticinare adversum Gog, et dices: Haec dicit Dominus Deus: Ecce ego super te Gog principem capitis sive Ros, Mosoch et Thubal; et circumagam sive congregabo te; et reducam sive deducafaciam de lateribus sive de novissimis Aquilonis; et adducam te super montes Israel. Et percutiam
Abbreviated transcription (Latin):
as infinitas xp̃i uictoriis congregatas:
poxpi appellaris filius hominis. loquere
adgog & dicei Haec dicit dñs ds. Quan¬
do totius mundierro resublato populus
meus isrł quimente cernitdm̃ habita ue¬
rit ineclesia considenter siue in pace : tunc
scies siue consurges & uenies delocotuo
Quisit aũt locus her&icae prauitatis. sequens
sermo de monstrat. Ala terib: aquilonis
qui omnem calorẽ credentiũ refrigerare
conatur. Uenientq cum eo populimulti
oms ascensores equorum de quib: scriptumẽ
e quum & ascensorem proieat inmare:
Co&us magnus & exercitus uehe mens cum
quib: ascendes ait suꝑ populũ meum isrł
qua sinubes & caligo ut operias terrã in ean
dequa supra dictum est. In nouissimis dieb:¬
eris quando euangelica p̃dicatio & adducãte

Expanded text:
as infinitas, Christi victoriis congregatas? as infinitas, Christi victoriis congregatas? typo Christi appellaris filius hominis, loquere ad Gog, et dic ei: Haec dicit Dominus Deus, quando totius mundi errore sublato, populus meus Israel qui mente cernit Deum, habitaverit 450 in Ecclesia confidenter, sive in pace: tunc scies, sive consurges, et venies de loco tuo. Qui sit autem locus haereticae pravitatis, sequens sermo demonstrat: A lateribus Aquilonis, qui omnem calorem credentium refrigerare conatur. Venientque cum eo populi multi, omnes ascensores equorum, de quibus scriptum est: Equum et ascensorem projecit in mare : coetus magnus et exercitus vehemens, cum quibus ascendens, ait, super populum meum Israel quasi nubes et caligo, ut operias terram meam, de qua supra dictum est: In novissimis dieberis, quando Evangelica praedicatio:
Abbreviated transcription (Latin):
qui inter sȩculi huius fluctus bonis operibus
qua er̃ mercimonia. & onis uillae edxũ siue
leones aut catuli leonum ut in hebraico con¬
tinetur loquentur ei quae socuntur. Vta ut̃
procatulis leonum qui hebraicae dicuntur
caphir septuaginta & theodotio ponerent
uillas error ꝑspicuus est. Si enimper
chi lit teramscribas appellatur catulus loonis
Sinautem cem̃ quae hebraicae dicitur coph
ager appellatur & uilla. Vnde & caphar¬
naum. ager pulcherrimus dicitur. Dicent
ergo saba & dedan & nogotiatores thar¬
sis & omnessci quileonum catuli nuncupan¬
tur uel certe uillae habitationesq cre¬
dentium. Ogognum quid id circouenis
ut spolia rapiaseclesiae & ideomultitudi¬
nem congregasti ut xp̃i possessio tua fiat he¬
reditas: Autputaste argentum & aurum
quod ineloquio sensuque intellegitur ode¬
siae possessurum ut aufera s suppelleccilẽ
omnemq: substantiam & diripias manubi¬

Expanded text:
qui inter saeculi hujus fluctus bonis operibus qui inter saeculi hujus fluctus bonis operibus quaerunt mercimonia, et omnes villae earum, sive leones, aut catuli leonum ut in Hebraico continetur, loquentur ei quae sequuntur. Ut autem pro catulis leonum, qui Hebraice dicuntur CAPHIR  , Septuaginta et Theodotio ponerent villas, error perspicuus est. Si enim per chi litteram scribas, appellatur catulus leonis: sin autem per ce, quae Hebraice dicitur COPH, ager appellatur et villa. Unde et Capharnaum, ager pulcherrimus dicitur. Dicent ergo Saba et Dedan, et negotiatores Tharsis, et omnes sancti, qui leonum catuli nuncupantur, vel certe villae habitationesque credentium: O Gog, numquid idcirco venis ut spolia rapias Ecclesiae, et ideo multitudinem congregasti, ut Christi possessio tua fiat haereditas? Aut putas te argentum et aurum, quod in eloquio sensuque intelligitur, Ecclesiae possessurum, ut auferas supellectilem omnemque substantiam, et diripias manubi
Abbreviated transcription (Latin):
bolus princeps horeticorum loquitur. quod nul¬
la habeat munimenta eclosia nec sapientiã
secula rom quae apuddm̃ stultitia est. ut diri¬
piat spolia & inuadat p̃da medesiȩ & inferat
manumsuam super eos qui deserti fuerant quan¬
do di notitia i non habebant: et postea rescituti
cuangelio. Pater reuela uin omentuum ho¬
minibus Et ut sciamus populo quidesertus
fuerat & poste a restitutus significari populũ
xp̃i anum : sequitur. Et suꝑ populum qui est
congregatus exgentibus. Qui populus posside¬
re coepit hereditatem xp̃i & esse habitator
umbilici terrae : dequa scriptum est operatus
ẽ salutem in medio terrae. Verita senim de
terra orta est quaedicit in euangelio. Egosũ
ina ueritas & uita. Haec illo cogitante ađq
dicente & possessionemedesiae rapere festi¬
nante. gentes quae aberrore pristino conuer¬
sae fuerant ad salutem saba & dedan &ne¬
gonatores tharsis cartaginissiue maris

Expanded text:
bolus princeps haereticorum loquitur, quod nulbolus princeps haereticorum loquitur, quod nulla habeat munimenta Ecclesia; nec sapientiam saecularem, quae apud Deum stultitia est, ut diripiat spolia, et invadat praedam Ecclesiae, et inferat manum suam super eos qui deserti fuerant, quando Dei notitiam non habebant: et postea restituti Evangelio: Pater, revelavi nomen tuum hominibus . 449 Et ut sciamus populum qui desertus fuerat, et postea restitutus, significare populum Christianum, sequitur: Et super populum qui est congregatus ex gentibus . Qui populus possidere coepit haereditatem Christi, et esse habitator umbilici terrae, de qua scriptum est: Operatus est salutem in medio terrae. Veritas enim de terra orta est ; quae dicit in Evangelio: Ego sum via et vita, et veritas . Haec illo cogitante, atque dicente, et possessionem Ecclesiae rapere festinante, gentes quae ab errore pristino conversae fuerant ad salutem, Saba et Dedan, et negotiatores Tharsis, Carthaginis, sive maris
Abbreviated transcription (Latin):
om̃a agminatua & populimulti tecum. Pulchreq
a scendens gog nonhab& pluuiam uoluntariam
nonimbremtempora neum & serotinum qui aren¬
tia arua ladific& sed tempestatem & caliginẽ
ut cuncta tenebris et errore confundat. Prop¬
terea haec ei loquitur dñs đs. In illo tempore
hocẽ in dieb: nouissimis. ascendent sermones suꝑ
cortuum & cogitabis cogitationẽ pessimã scrip¬
tura dicente. Si sp̃s potestatem habentis as¬
cendere uoluerit suꝑte locumtuũ nede relique¬
ris. Econtrario aut̃ in scicor ascendit ds̃ de quo
scriptumẽ a scensiones incorde suo disposuit
Dicitq gog. Ascendam adterram absq muro
siue proiectam hocest quaeđi auxilio desti¬
tuta est nec dia lecticorum argum̃tatione
munita ueniamadquiescentes habitantes que
saccur e siue in pace. Rexenim nĩt̃ pacificus
est & in pace locuscius. Omnes inquit habita nt
sine muro uectes & portae non sunteis. Hocdia¬

Expanded text:
omnia agmina tua, et populi multi tecum. Pulchreque omnia agmina tua, et populi multi tecum. Pulchreque ascendens Gog non habet pluviam voluntariam, non imbrem temporaneum et serotinum, qui arentia arva laetificet: sed tempestatem et caliginem, ut cuncta tenebris et errore confundat. Propterea haec ei loquitur Dominus Deus: « In illo tempore, hoc est in diebus novissimis, ascendent sermones super cor tuum, et cogitabis cogitationem pessimam; Scriptura dicente: Si spiritus potestatem habentis ascendere voluerit super te, locum tuum ne derelinquas . E contrario autem in sancti cor ascendit Deus, de quo scriptum est: Ascensiones in corde suo disposuit . Dicitque Gog: Ascendam ad terram absque muro, sive projectam, hoc est, quae Dei auxilio destituta est, nec dialecticorum argumentatione munita; veniam ad quiescentes, habitantesque secure, sive in pace. Rex enim noster pacificus est, et in pace locus ejus . Omnes, inquit, habitant sine muro, vectes et portae non sunt eis. Hoc dia
Abbreviated transcription (Latin):
errore contempto uenir& ad montesi srł patri¬
archas uidelic& & proph&as. qui fuer̃ quondã
deserti iugiter sine lege & p̃ceptis đi. Cui
postea dicitur : Plures filii derertȩ : magis
quameius quae hab& uirum. Ista s̃ deserta
&ma quosa : inquib: diabolus locum inuenire
non potera t quia uocati suerant ad salutem
Et postea ad sumptis aliisseptem daemonibus
noqui gribse : reuersus est indomumsuam adgen¬
tem ui delic& isrł. Haec inqui Tdepopulis educ¬
ta est sub auditurterra : siue hic degentib: eductus
est ut intellegatur credentiũ populus quihabita¬
uit inpace & confidit in dño. Ascendens autem
gog cumomini exercitusuo qua si tempesta sue¬
ni& et quasi nubes ut operiat terram credentiũ
Iuis enimhereticorum quorum princeps diabolus
est non quasi tempestasuenit contra eclesiam
& nube uerborum suorum simplicosquosq: creden¬
tium opprimere & operire fostinat : unde dicitur
adeum: Quantuminte estcuncta operiestu. et

Expanded text:
errore contempto veniret ad montes Israel, patriarchas videlicet et prophetas, qui fuerunt quondam deserti jugiter sine lege Dei et praeceptis. Cui postea dicitur: « Plures filii desertae magis, quam ejus quae habet virum . » Ista sunt deserta et inaquosa, in quibus diabolus locum invenire non poterat, quia vocati fuerant ad salutem; et postea adsumptis aliis septem daemonibus nequioribus se reversus est in domum suam , ad gentem videlicet Israel. « Haec, inquit, de populis educta est, » subauditur terra: sive hic de gentibus eductus est, ut intelligatur credentium populus, qui habitavit in pace et confidit in Domino. Ascendens autem Gog cum omni exercitu suo, quasi tempestas veniet, et quasi nubes ut operiat terram credentium. Quis enim haereticorum, quorum princeps diabolus est, non quasi tempestas venit contra Ecclesiam, et nube verborum suorum simplices quosque credentium opprimere et operire festinat? Unde dicitur ad eum: quantum in te est, cuncta operies tu et
Abbreviated transcription (Latin):
indignatiomea infurore meo contrate et
in zelo meo propopulomeo. Inigne irae
meae locutis sum qui om̃a uitiorũ tuorũ
ligna consumat. Illo in quit cempore. erit
magna commotio suꝑterra misrł. Inmit
tente enimdiabolo crebro contra eclesiam̃ fi&¬

Expanded text:
indignatio mea in furore meo contra te, et indignatio mea in furore meo contra te, et in zelo meo pro populo meo. In igne irae meae locutus sum, qui omnia vitiorum tuorum ligna consumat. Illo, inquit, tempore erit magna commotio super terram Israel. tente enim diabolo crebra contra Ecclesiam
Abbreviated transcription (Latin):
ut probatiquiq: manifestifiant & diuoluntate
dogmata derelicta s̃. utsciant om̃s gentos
& intellegantine cum scĩ ficatus fuero inte
inoculiscorum ogog. Hoc est cũ poenis
tuis me intellexerint iudicem. Et facit
a postropham adipsumgog. Non netu
ille es de quo locutus sum indieb: antiquis
inmanib: seruorũ meorum proph&arum
isrł morsi uidelic& quiait innumerorum
libro dumtaxat iuxta septuaginta. egre¬
dietur homo de semine eius & dominabiturgen¬
tium plurimarum & eleuabiturgogregnum
eius & cresc& regnumillius : e&erum ux¬
num illius eo quod regnum isrł insaule
propter agag regem a maleho destruc¬
tum sit: & in alio loco munda bit terram
populisui. Iohel quoq inualle iosa phat
hocest iudicii dĩ describit populos congre¬
gandos. &isaias omnesq: proph&e in quo¬
rum manibus & bonis operib: sermo fit dñi:
Cumigitur ueneris suꝑterramisrł: ascend&

Expanded text:
ut probati quique manifesti fiant, et Dei voluntate dogmata derelicta sunt. « Ut sciant omnes gentes, et intelligant me, cum sanctificatus fuero in te in oculis eorum, o Gog, » hoc est, cum poenis tuis me intellexerint judicem. Et facit apostropham ad ipsum Gog: « Nonne tu ille es de quo locutus sum in diebus antiquis in manibus servorum meorum prophetarum Israel? » Moysi videlicet, qui ait in Numerorum libro, duntaxat juxta Septuaginta: « Egredietur homo de semine ejus, et dominabitur gentium plurimarum, et elevabitur Gog regnum ejus, et crescet regnum illius . » Caeterum jux auferetur regnum illius, » eo quod regnum Israel in Saule propter Agag regem Amalec destructum sit. Et in alio loco: « Mundabit terram populi sui. » Joel quoque in valle Josaphat, hoc est judicii Dei, describit populos congregandos ; et Isaias omnesque prophetae in quorum manibus et bonis operibus sermo fit Domini. Cum igitur veneris super terram Israel, « ascendet
Abbreviated transcription (Latin):
necesse fuit specialiter dici & inducamuosint̃
debeant mostui ex his locis in quibus sepultis :
Cumq: ait eduxero uos detumulisuris &de¬
requie ueritis in terramisrł. tunc cognos¬
catis quodipsesimdñs qui promissa mea ope¬
re compleuerim quiergo de generali resur¬
rectione haecdicta intellegunt. illud qđ
uid&ur facere questionem ossa haec uni¬
uersa domusestis isrł. ad scõꝵ resurrectio¬
tem hab& in resurrectione prima: suꝑ eum
secunda mors non hab& potestatẽ. quod
uidelic& alia scõꝵ alia peccatorum sit
resurrectio Vnde & in psal moprimo
dicitur Non resurgunt impii iniudicio. Neq
peccatores in consilio iustor Terram autẽ
isrł quamresurgentibus dñspollic&ur. illa¬

Expanded text:
necesse fuit specialiter dici: « Et inducam vosnecesse fuit specialiter dici: « Et inducam vosdebeant mortui, ex his locis in quibus sepulti sunt. Cumque ait: « Eduxero vos de tumulis vestris, et derequieveritis in terra Israel, tunc cognoscatis quod ipse sim Dominus, qui promissa mea opere compleverim. Qui ergo de generali resurrectione haec dicta intelligunt, illud quod videtur facere quaestionem: Ossa haec universa domus est Israel, ad sanctorum resurrectiobet partem in resurrectione prima, super eum secunda mors non habet potestatem : quod videlicet alia sanctorum, alia peccatorum sit resurrectio. Unde et in psalmo primo dicitur: Non resurgunt impii in judicio, neque peccatores in consilio justorum. Terram autem Israel quam resurgentibus D
Abbreviated transcription (Latin):
adme filihominis ossahaec uniuersa do¬
mus isrł ẽ: uid&ur facere quaestionem
eo quod non degenerali resurrectione sed
proprie deresurrectione dicatur domus issł
quaedicit aruerunt ossanrã & perut spes
nostra & abscisi sumus a terra nra siue om¬
nino desperauimus. Quibus ista dicentib:
Tertio hietechiel proph&are compellitur
& dicere ossib: aridis. haecdicit dñs ds̃. Eo¬
ce ego aperiam tumulos ur̃os. In quoquȩnt᷑
sia perittumulos. quomodo supra dicitur
erant aũt multa ualde suꝑ faciẽ cãpi siccaq
uehementer : & educam inquituos dese¬
pulchris ur̃is populus m̃s. Secundũ illuo
quod scriptum ẽ in euangelio. Venit hora
quando qui in sepulchris sunt audientuocẽ
filii dĩ & exibunt quibona egerint in re¬
surrectionem uitȩ. Et iterũ qui audicrid
uiuent. It sicut non nullia rbitrantur sidege¬
nerali resurrectione dicit sermo diuinus quid

Expanded text:
ad me: Fili hominis, ossa haec universa doad me: Fili hominis, ossa haec universa domus Israel est, » videtur facere quaestionem, eo quod non de generali resurrectione, sed proprie de resurrectione dicatur domus Israel, quae dicat: « Aruerunt ossa nostra, et periit spes nostra, et abscisi sumus a terra nostra, » sive omnino desperavimus. Quibus ista dicentibus tertio Ezechiel prophetare compellitur et dicere ossibus aridis: « Haec dicit Dominus Deus: Ecce ego aperiam tumulos vestros. » In quo quaeritur, si aperit tumulos, quomodo supra dixerit: « Erant autem multa valde super faciem campi, siccaque vehementer. » « Et educam, inquit, vos de sepulcris vestris, populus meus. » Secundum illud quod scriptum est in Evangelio : « Venit hora, quando qui in sepulcris sunt, audient vocem Filii Dei, et exibunt qui bona egerunt in resurrectionem vitae. » Et iterum: « Qui audierint vivent. » Et si ut nonnulli arbitrantur de generali resurrectione dicit sermo divinus, quid
Abbreviated transcription (Latin):
ipsesit dñs. Dicente itaq proph&a qd
ei fuerat imperatũ: statimest facta
cõmotio ossaq: insuc̃ sunt adplicata cõpa¬
gem adstricta neruis plena carniũ pelle
cooꝑta iacebantq: humanacorpora spm
ñ habentia. Idcirco proph&a uaticinat᷑
ad sp̃m & ait. haec dicit dñs ds̃ a quat¬
tuoruentis uenis pr̃. A quattuor uide¬
lic& mundiplagis. Vt quomodo in prima
conditione hominis insufflauit ds̃ in faciẽ
eius & factus est in animam uiuentẽ : sic &
secunda conditio idest resurrectio mortu¬
orum insufflante spũ uiuific&ur qui in¬
gressus est humana corpora. Statimq: ui¬
xerunt st&eruntq: suꝑ pedessuos : Vnde &
res urrectio dicit᷑ mortuorum. congregatio
siue eclesia multa & ut in hebreo hab& gran¬
dis exercitus eoq compl&ur tempore. Emit¬
te spm̃tuum & creabuntur. & renouabis
faciem terrae. Quod autem sequit᷑ & dix̃

Expanded text:
ipse sit Dominus. Dicente itaque propheta quod ipse sit Dominus. Dicente itaque propheta quod ei fuerat imperatum, statim est facta commotio, ossaque in suam sunt applicata compagem, astricta nervis, plena carnium, pelle cooperta, jacebantque humana corpora, spiritum non habentia. Idcirco propheta vaticinatur ad spiritum, et ait: « Haec dicit Dominus Deus. A quatuor ventis veni, spiritus; » a quatuor videlicet mundi plagis, ut quomodo in prima conditione hominis, insufflavit Deus in faciem ejus, « et factus est in animam viventem ; » sic et secunda conditio, id est, resurrectio mortuorum insufflante spiritu vivificetur. Qui ingressus est humana corpora statimque vixerunt, « steteruntque super pedes suos. » Unde et resurrectio dicitur mortuorum congregatio sive ecclesia multa, et ut in Hebraeo habet, grandis exercitus, eoque completur tempore: « Emitte spiritum tuum et creabuntur, et renovabis faciem terrae . » Quod autem sequitur: « Et dixit
Abbreviated transcription (Latin):
est passa requiescere. sed fecit ossa om̃a circũ¬
ire quaenonerant oꝑtahumo. sed supercã¬
pum iacentia. Nec solum multa. sed multa
nimis & propter temporis u&ustatem.
arida siccaq uehementer & nihilinse hu¬
moris habenti. Cumq interrogass& eũ
sermo diuinus utrum aestimar& haec
ossa posse uiuere: respondit. dneds̃ tu
nosti quiplenam habes scientiam futuro¬
rum. Dixitq ad eum dñs. Vaticinare
deossib: siue suꝑ ossahaec. & dices adea
Ossa arida audite uerbum dñi. In quomi¬
randum quomodo adossa arida sit locutus
quae anteneruos carnes & cutem &
spm̃ uiuificantem dĩ possent audireser¬
monem. Primũq ossa cũ aliis ossibus
neruorũ uinculis colligantur: de inde
implentur carnib: & desuꝑ obpulcbri¬
tudinem extenditur cutis quae nud a¬
rũ carnium operiat foeditatem & tunc
accipiunt spm̃ qui uiuere ea faciat. &
postquã uixerint tunc cognoscant quod

Expanded text:
est passa requiescere, sed fecit ossa omnia circuest passa requiescere, sed fecit ossa omnia circuire, quae non erant operta humo, sed super campum jacentia. Nec solum multa, sed multa nimis, et propter temporis vetustatem arida siccaque vehementer, et nihil in humoris habentia. Cumque interrogasset eum sermo divinus utrum aestimaret haec ossa posse vivere, respondit: « Domine Deus, tu nosti, » qui plenam habes scientiam futurorum. Dixitque ad eum Dominus: « Vaticinare de ossibus, » sive super ossa haec, « et dices ad ea: Ossa arida, audite verbum Domini. » In quo mirandum, quomodo ad ossa arida sit locutus, quae ante nervos, carnem et cutem, et spiritum vivificantem, Dei possent audire sermonem. Primumque ossa cum aliis ossibus nervorum vinculis colligantur, deinde implentur carnibus: et desuper ob pulchritudinem extenditur cutis, quae nudarum carnium operiat foeditatem. Et tunc accipiunt spiritum, qui vivere ea faciat: et postquam vixerint, tunc cognoscant quod
Abbreviated transcription (Latin):
gosimdñs locutussum & faciam dicitdas
amosa est uisio: & omnium edesiarum
xp̃i lectione celebrata. Obquã uel ma¬
xime causam utramq: editionem ex inte¬
groposui : nequa nobis ab hebreis calumnia
fier& sis altem in uerbis aliquid discre¬
parent. Sol& enim ridere denobis & attol¬
lere supercilium & inflatis buccis ructti¬
re scientiam scripturarum: si non dicã
sensuum discrepantiã. Quaesi fuerit iure
rep̃henditur. Sȩ uerborum dissonantiã
in nr̃is codicibus potuerint de monstrcire
Quiergo putant deresurrectione quae ab
esse sermonem haec diceresolent. Fac¬
ta est suꝑ proph&am manus dñi. hoc est
dñs atq saluator perquem pater cunc¬
ta operatus est. Om̃a enĩ ab eo facta sunꝰ
& sine ipso factumest nihilquod factũ est
manus dñi E duxit autem eum inspũ
noncorpore sedextra corpus: & posuit
illum siue dimisit in medio campi. qui
plenus erat humanis ossibus. Neccõ

Expanded text:
go sum Dominus: locutus sugo sum Dominus: locutus suamosa est visio, et omnium Ecclesiarum Christi lectione celebrata: ob quam vel maxime causam utramque editionem ex integro posui; ne qua nobis ab Hebraeis calumnia fieret, si saltem in verbis aliquid discreparent. Solent enim ridere de nobis, et attollere supercilium et inflatis buccis ructare scientiam Scripturarum, si non dicam sensuum discrepantiam quae si fuerit, jure reprehenditur, si verborum dissonantiam in nostris codicibus potuerint demonstrareQui ergo putant de resurrectione, quae abesse sermonem, haec solent dicere, Facta est super prophetam manus Domini, hoc est, Dominus atque Salvator: super quem Pater cuncta operatus est: « Omnia enim ab eo facta sunt, et sine ipso factum est nihil, quod factum est manus Domini. Eduxit autem in spiritu, non in corpore, sed extra corpus. Et posuit illum sive dimisit in medio campi, qui plenus erat humanis ossibus. Nec eum
Abbreviated transcription (Latin):
cognosc&is qm̃ egosum dñs & proph&aui
sicut p̃cepit mihi & facca est uox cumego
proph&arem & ecce commotio. & accede¬
bant ossa ados adiuncturamsuam. &uidi
& ecce suꝑea nerui & carnes oriebantur &
ascendebant suꝑ eapelles desuper & sp̃s non
dñs ds̃ A quattuor spiritib: uenisp̃s & insuf¬
fla suꝑ mortuis istis &uiuant. & proph& aui
sicut p̃ceperat mihi. & ingressus est in eosspc̃
& uixerunt & steterunt inpedibussuis con¬
gregatiomulta uehemen ternimis: & locu¬
tus est dñs ad medicens silihominis ossa
haec omnis domus is rł est. ipsidicunt. Arida
facta sunt ossa nostra. perut spes nr̃a despe¬
rauimus. propterea uaticinare. & diceos
Haec dicit dñs ds̃ Ecceego aperiã memorias
populus meus & introducam uos interram
uestram & cognos c&is qm̃ ego sum dñs. cum
a peruero sepulchra uestra uteducãuos de
scpulchris ur̃is populus meus. Et dabo s pm̃
meum in uobis & uiu&is & ponamuos su
ꝑterramuestram. & cognosc&is quod e¬

Expanded text:
oniam ego sum Dominus. Et prophetavi sicut praecepit mihi: et facta est vox cum ego prophetarem, et ecce commotio, et accedebant ossa ad ossa ad juncturam suam. Et vidi, et ecce super ea nervi, et carnes oriebantur, et ascendebant super ea pelles desuper, et spiritus non Dominus Deus: A quatuor spiritibus veni, spiritufla super mortuos istos et vivant. Et prophetavi sicut praeceperat mihi, et ingressus est in eos spiritus, et vixerunt, et steterunt in pedibus suis: congregatio multa vehementer nimis. Et locutus est Dominus ad me, dicens: Fili hominis, ossa haec omnis domus Israel est. Ipsifacta sunt ossa nostra, periit spes nostra, expirauimus, propterea propheta et dic: haec dicit Dominus: ecce ego aperio monumenta lus meus, et introducam vos in terram Israel, et cognoscetis quoniam ego sum Dominus, cum aperuero sepulcra vestra, ut educam vos de sepulcris vestris, populus meus, et dabo spiritum meum in vobis, et vivetis, et ponam vos super terram vestram, et cognoscetis quia e
Abbreviated transcription (Latin):
sia. semꝑ requirant dñm & inueniant eũ
ut multiplicent᷑ redeuntium turbis gre¬
ges dñi Non iumentorum & brutorum
animantium. sed greges hominũ quifi¬
dei rationisq: sint pleni. Greges scĩ gre¬
ges urbis hicrusalem in cunctissollemni¬
tatibus quas dĩ clementia receperunt
Vt posiquam ciuitates dnĩ huiuscemodi
gregum multitudo compleuerit. tunc
sciant om̃s quod ipse sit dñs.
acta est super memanus dm̃i & eduxit me
in spũ dñi & dimisit me in medio campi¬

Expanded text:
sia, semper requirant Dominum, et inveniant cum: sia, semper requirant Dominum, et inveniant cum: ut multiplicentur redeuntium turbis greges Domini: non jumentorum et brutorum animantium, sed greges hominum, qui fidei rationisque sint pleni, greges sancti, greges urbis Jerusalem, in cunctis solemnitatibus, quas Dei clementia receperunt; ut postquam civitates Domini hujuscemodi gregum multitudo compleverit, tunc sciant omnes, quod ipse sit Dominus. 431 Facta est super me manus Domini, et eduxit me in spiritu Domini: et dimisit me in medi
Abbreviated transcription (Latin):
tur & erubescant inuiissuis & restituan¬
tur in urbes edesiae. quaerur sum habi¬
tentur ab eis & om̃aquae in cis corrueran
aedificentur & adpristinas redeant cae¬
rimonias & terra quondam deserta quae
ac colis & peregrinis &mundihuius con¬
uersationem tran seuntibus uisa fuerat
desolata reuentantur in pristinum statũ
om̃sq mirentur & dicent. Terra illa in¬
culta terra deserta inqua om̃s quondã
periere uirtutes : Nunc facta est quasi
hortus uoluptatis & para disusdĩ & ciui¬
tates quondam desertae quae dm̃ hospi¬
tem non habebant & destitutae erant
a spũ scõ & suffossae incredulitate : munitȩ
erunt fid exp̃i. ut sciant om̃s incircuitugõ
dñs edifica uerit animas dissipatas & plan¬
tauerit in eis atq conseuerit cunc tarum
uirtutes arborum & ipse rebus praesti¬
terit. qui sermone promisit. Rursumq
cohortatur sermo proph&icus paeniten¬
tes ut &iam cum regressi fuerint inecle¬

Expanded text:
tur, et erubescant in viis suis, et restituantur, et erubescant in viis suis, et restituantur in urbes Ecclesiae, quae rursum habitentur ab eis, et omnia quae in eis corruerant, aedificentur: et ad pristinas redeant caeremonias, et terra quondam deserta, quae accolis et peregrinis, et mundi hujus conversationem transeuntibus visa fuerat desolata, revertatur in pristinum statum; omnesque mirentur, et dicant: Terra illa inculta, terra deserta, in qua omnes quondam periere virtutes, nunc facta est quasi hortus voluptatis et paradisus Dei; et civitates quondam desertae, quae Deum hospitem non habebant, et destitutae erant a Spiritu sancto, et suffossae credulitate, munitae erunt fide Christi: ut sciant omnes in circuitu, quod Dominus aedificaverit animas dissipatas, et plantaverit in eis, atque conseverit cunctarum virtutum arbores; et ipse rebus praestiterit, quae sermone promisit. Rursumque cohortatur sermo propheticus poenitentes, ut etiam cum regressi fuerint in Eccle
Abbreviated transcription (Latin):
diderant & sp̃mrectum in nouabo inuis
ceribus eorum & auferam corlapideum cor
uidelic& incredulum & dabocorcarneum
molle & tenerum quod dĩ p̃cepta suscipiat
itaut ambulent in p̃ceptis meis & faciantiu¬
dicia quae prius neglexerant & habitent
in terra quam dederam patrib: eorũ magis¬
tris uidelic& atq doctoribus & rursum
sit populus dĩ & dñs eis uertatur indm̃ quẽ
prius offenderant. Iunc saluabuntur
ab uniuersis inquinamentis suis & multi¬
plicabitur eis frumentum de quo efficit᷑
caelestis panis. & non patientur ultra fa¬
mem sermonis dĩ & multiplicabitur in eis
lignum sapientiae. & genimina in eorũ
pectore complebuntur. Nec erunt ultra
ob probrium gentib Sed postquã miser¬
tus eorum fuerit ds̃. recordabuntur uia¬
rum suarum pessimarum. & scient ubi
fuerint & displicebunt sibi in iniquitatib
suis. quod dicit dñs non propter illos sed
propter suam sefacere dementiam. Vn¬
de & cohortatur errantes. ut confundan¬

Expanded text:
diderant, et spiritum rectum innovabo in cordibus eorum . Et auferam cor lapideum, cor videlicet incredulum. Et dabo cor carneum molle et tenerum, quod Dei praecepta suscipiat, ita ut ambulent in praeceptis meis, et faciant judicia, quae prius neglexerant. Et habitent in terra quam dederam patribus eorum, magistris videlicet atque doctoribus. Et rursum sit populus Dei, et Dominus eis vertatur in Deum, quem prius offenderant. Tunc salvabuntur ab universis inquinamentis suis, et multiplicabitur eis frumentum, de quo efficitur coelestis panis, et non patientur ultra famem sermonis Dei. Et multiplicabitur in eis lignum sapientiae, et genimina in eorum pectore complebuntur. Nec erunt ultra opprobrium in gentibus, sed postquam misertus eorum fuerit Deus, recordabuntur viarum suarum pessimarum, et scient ubi fuerint, et displicebunt sibi in inquitatibus suis. Quod dicit Dominus, non propter illos, sed propter suam se facere clementiam. Unde et cohortatur errantes, ut confundan
Abbreviated transcription (Latin):
carnes & super extendam in uobis cutem &
& accesserunt ossa adossa unum quodq ad
iuncturam suam. & uidi & eccesu ꝑ eaner ui
& carnes ascenderunt & extenta est in eis
cutis desuper & spm̃non habebant & dixit
adme. Vaticinare ad spm uiticinare fili
hominis & dices ad sp̃m. Haec dicit dñs dr̃

Expanded text:
carnes, et superextendam in vobis cutem, eet accesserunt ossa ad ossa: unumquodque ad juncturam suam. Et vidi, et ecce super ea nervi, et carnes ascenderunt, et extenta est in eis cutis desuper et spiritum non habebant. Et dixit ad me: Vaticinare ad spiritum: Vaticinare, fili hominis, et dices ad s
Abbreviated transcription (Latin):
&dixit adme. filihominis putas ne uiuent
ossa ista: & dixi dñeds̃ tunosti. Et dixit
adme. Vaticinare deossibus istis & dices
eis Osra arida audite uerbum dm̃i Haec
dicit dñs ds̃ ossibus his. Ecce ego intromit¬

Expanded text:
dixit ad me. Fili hominis: putasne vivent ossa ista? Et dixi. Domine Deus tu nosti. Et dixit ad me. Vaticinare de ossibus his: et dices eis. Ossa arida audite verbum Dei. Hec dicit Dominus Deus ossibus his. Ecce ego intromit
Abbreviated transcription (Latin):
plicabit illud. Nisi enim granũ tritici cadens
interrã mostuũ fuerit ipsum solũ man&.
Etnequaquã patientur famem non famem pa¬
nis & sitimaquae : sed famem audiendi sermo¬
nisđi. quã passus est ille qui a patre profec¬
tus omnem quã acceperat substantiam
dissipauit quando famis necessitate co¬
gente porcorum pastus est siliquis Iunc
multi plicabitur fructus ligni hocest sapi¬
entiae : de quoscriptum est. Lignumuitae
est omnibus qui requirunt eam. & geni¬
mina agri insimilitudinem ia cob. cuius
odor erat quasi odor agripleni cui bene¬
dixit dñs. Necultra portabunt obpro¬
brium famis interra quod hodieq iu¬
daeorum patitur incredulitas. Sed post¬
quam beatitudinem fuerint consecuti:
imitabuntur apłm quidicit. Non sum
dignus uocari apłs. quia ꝑsecutus sum
eclesiamdĩ. Et recordabuntur uiarũ¬
suarum pessimarum & studiorũ nonbono¬
rum quibus offenderant dm̃. & displice¬
bunt eis iniquitates suae & scelera sua qui¬

Expanded text:
plicabit illud: « Nisi enim granum tritici cadens in terram mortuum fuerit, ipsum solum manet . Et nequaquam patientur famem, non famem panis, et sitim aquae, sed famem audiendi sermones Dei , quam passus est ille qui a patre profectus, omnem quam acceperat substantiam dissipavit, quando, famis necessitate cogente, porcorum pastus est siliquis . Tunc multiplicabitur fructus ligni, hoc est sapientiae, de quo scriptum est: Lignum vitae est omnibus qui requirunt eam, et genimina agri in similitudinem Jacob, cujus odor erat, quasi odor agri pleni, cui benedixit Dominus . » Nec ultra portabunt opprobrium famis in gentibus quod hodieque Judaeorum patitur incredulitas, sed postquam beatitudinem fuerint consecuti, imitabuntur Apostolum, qui dicit: « Non sum dignus vocari apostolus, quia persecutus sum Ecclesiam Dei . » Et recordabuntur viarusuarum pessimarum, et studiorum non bonorum quibus offenderant Deum. Et displicebunt eis iniquitates suae et scelera sua, qui
Abbreviated transcription (Latin):
de quolo cutussum indiebus illis inmanu seruo¬
rum meorum proph&arum isrł qui propha¬
siueannis ut adducerem te suꝑ eos : erit
indieilla indie aduentus gog suꝑ terram
isrł ait dñs ds̃ ascend& indignatiomea in
furoremeo & inzelomeo ingne irae meae
locutussum quia indieilla erit cõmotio
magna suꝑ terra misrł. & cõmouebuntur
a faciemea piscesmaris &uolucres caeli et
bestiae agrisiue campi &omne reptile qđ
mouetur suꝑ humum cunctiq homines qui s̃
suꝑ faciem terrae. & subuertentur siue scin¬
dentur montes & cadent maceriae si ue ualles
& ominis murus interram corru&. Et conuoca¬
bo aduersum eũ incunctis montibus meis gla¬
dium siue omnem formidinẽ gladii dicitdns
ds̃ gladius uniuscuiusq siue hominis in fra¬
trem suum dirigetur. &iudica bo eii peste
siue morte & sanguine & imbre uehementi
& lapidib: in mensissiue grandinis. Ignem

Expanded text:
de quo locutus sum in diebus antiquis, in manu servode quo locutus sum in diebus antiquis, in manu servorum meorum prophetarum Israhel qui propheum ut adducerem te super eos et erit in die illa in die adventus Gog super terram Israhel ait Dominus Deus ascendet indignatio mea in furore meo et in zelo meo in igne irae meae locutus sum quia in die illa erit commotio magna super terram Israhel et commovebuntur a facie mea pisces maris et volucres caeli et bemovetur super humum: cunctique homines qui sunt super faciem terrae, et subvertentur  sive scindentur montes, et cadent sepes  sive valles: et omnis murus in terram corruet. Et convocabo adversum eum in cunctis montibus meis gladium  sive omnem formidinem gladii: dicit Dominus Deus. Gladius uniuscujusque  sive hominis in fratrem suum dirigetur. Et judicabo eum peste  sive morte et sanguine, et imbre vehementi et lapidibus immensis  sive grandinis
Abbreviated transcription (Latin):
serti fuerant & postea restituti & suꝑ popu¬
lum qui est congregatus exgentibus qui possi¬
dere coepit & esse habitator umbiliciterrȩ
Saba & daedam & negotiatores tharsis siue
cartaginenses & omnes leones siue uillae
eius dicenttibi. Numquid ad sumenda spo¬
lia tuuenis: Ecce ad diripiendam p̃dam
congregasti multitudinem tuã ut tollas
argentum & aurũ. auferas suppellectilẽ
atq substantia & diripias manubia sinfini¬
tas. Propterea uaticinarẽ fili hominis
& dices adgog. Haec dicit dñs đs̃. Nũ quio
nonindie illo cũ habita uerit populus meus
isrł confident̃ siue in pace scies siue consur¬
ges & uenies delocotuo a la terib: siue
a nouissimis aquilonis tu & populi multi
tecum. ascensores equorum uniuersi co&us
magnus & exercitus uehemens & ascendes suꝑ
populũ meum isrł qua si nubes ut operias
terram: In no uissimis dieb: eris si ue erit¬
eoꝵ. Ogog. haecdicit dñs đs T uengo ille es

Expanded text:
serti fuerant, et postea restituti, et super popuserti fuerant, et postea restituti, et super populum, qui est congregatus ex gentibus, qui possidere coepit, et esse habitator umbilici terrae. Saba, et Dedan, et negotiatores Tharsis, eCarthaginenses et omnes leones villae ejus dicent tibi: Numquid ad sumenda spolia tu venis? Ecce ad diripiendam praedam congregasti multitudinem tuam, ut tollas argentum et aurum, et auferas supellectilem atque substantiam, et diripias manubias infinitas. Propterea vaticinare, fili hominis, et dices ad Gog: Haec dicit Dominus Deus: Numquid non in die illo cum habitaverit populus meus Israel confidenter  sive in pace scies  sive consurges? Et venies de loco tuo a lateribus  sive a novissimis Aquilonis, tu et populi multi tecum, ascensores equorum universi, 443 coetus magnus, et exercitus vehemens. Et ascendens super populum meum Israel quasi nubterram. In novissimis diebus eris, eteorum, o Gog. Haec dicit Dominus Deus: Tu ergo ille es,