comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tõnẽ paret. Cũ ãt gustassẽt
illi pulm̃tũ cũ ħbis coctũ et
ĩuenissẽt amarissimũ: cepe¬
pinguiũ ꝯdiũt᷑ unde ꝓcedit
ñqͥtas: ħ helysei farinadul¬
coratur. q̃ ẽ caritas. Illaꝵdul¬
cedinẽ seqͥt᷑ a maritudo. hui
Surgens helyseꝰ accepit fa¬
rinam quã ip̃e hẽbat ⁊ posu¬
d̾i. farina caritatẽ. Pomĩ
gͥ helyseꝰ farnã ĩ pulmẽto
qñ aliqͥs ꝑ habũdantẽ carita¬
tẽ uisitat᷑ a dño: ut cui grossior
galitatẽ seq̃t᷑. ĩimicũ diligat.
habũdat eĩ caritas cũ diligr̃

Expanded text:
pararet. Cum autem gustassent illi pulmentum in herbis coctum, et invenissent amarissimum, coepepinguium condiuntur, unde procedit iniquitas, haec Elisei farina dulcoratur, quae est charitas. Illarum dulcedinem sequitur amaritudo, hujus Surgens Eliseus accepit farinam quam ipse habebat, et posuDei, farina charitatem. Ponit ergo Eliseus farinam in pulmento, quando aliquis per abundantem charitatem visitatur a Domino, ut cui grossior galitatem sequatur, inimicum diligat. Abundat enim charitas, cum diligitur
Abbreviated transcription (Latin):
acui opp̾sso eg̾tudĩe siue egestate
occurrit. et pietate motꝰ ꝯpati¬
endo mẽtis affcm̃ inclinat. trãsi¬
ens aut̃ nõ succurrit egenti. hec
at ĩ lucẽ. Hoc ẽ elemosine ftuctũ
ĩpedit:⁊ ꝯceptũ ꝯpassionis de se¬
mine pietatis ꝓlapssi a corde hõi
ułut a matrice mlieris mortiũ
eicit. Illa q̃ ore tm̃ fit adulatoriã
u̾e ꝯpassionis nõ portat: s uall
pot̾. Sic una eaꝵ adulando amicã
̃ sapientes decipit. Tercia młta
tribuens: maiora recipit. Acci¬

Expanded text:
alicui oppresso aegritudine vel egestate occurrit, et pietate motus, compatiendo mentis affectum inclinat; transiens autem non succurrit egenti. Haec at in lucem. Haec eleemosynae fructum impedit, et conceptum compassionis de semine pietatis prolapsum, a corde hominis velut a matrice mulieris mortuum ejecit. Illa quae ore fit tantum, adulatoria everae compassionis non portat, sed vanae potest. Sic una earum adulando dicit etiam sapientes decipit; tertia vero multa tribuens, majora recipit. Acci
Abbreviated transcription (Latin):
uit dicẽs. Nõ sit rixa ĩter me
pastores tuos. ⁊ pastores
m̾os. Tertiũ posuit. Ecce in¬
si de amico: si possessione dil¬
sent̾o ẽ oĩbꝰ cedo. Si aut̃ mo¬
ribꝰ nõ ꝯuenis: discede ame.
ne cog̾etur a nepote discide
Dixit eĩ añ nos ͥdã pħs. mꝰ¬
s bono uiro ĩesse. Ut ela boret
pͥmũ: ut oñs sibi amicos faci¬
fat̾e: nõ faciat ĩimicos. Gciũ
ut si istd̾ suppetit: sẽtẽtia dis¬
cedat. Qͣrtũ aut̃ si qͥs sedẽtẽ
pseq̃t᷑. ũdicet se ut pot̾. S
slatria supiora ĩ oꝑibꝰ abra¬
he cognoscimꝰ. qͣrtũ ãt ñ ita

Expanded text:
ens, non sit rixa inter me pastores meos et pastores tuos . Tertium posuit: Ecce, insi de amico, si de possessione dissensio est, omnibus cedo; si autem moribus non convenit, discede a me.ne cogeretur a nepote discedere. Dixit enim ante nos quidam p bono viro inesse, ut laboret. Primum, ut omnes sibi amicos facis, non faciat inimicos. Tertium, ut si istud non suppetit, sententia communi discedat. Quartum autem, ut si quis cedentem persequatur, vindicet se ut potest. Sed illa tria superiora in operibus Abrahae cognoscimus, quartum autem non ita
Abbreviated transcription (Latin):
aĩꝯ tactꝰ pulc̾tudĩe religionis:
castitatis mũdiciã reppit: displi¬
cet qd̃ placũat. Sic uxorẽ abͣhe
quã rex egypti pp̃ pulcͥtudinẽ
rapuerat: ĩtactã reddidit ma¬
ritodicens. Ecce ĩqͥd uxor tua
añte: ⁊ accipe eã ⁊ recͤre hinc.
libꝰ quẽ facit de abrahã. Intuea¬
ĩtuitꝰ castitatis grãm. et qͦdam
eiꝰ captꝰ decore seq̃ndã putet.
Deinde pedissecãseiꝯ nestiens
qͥbꝯ incedit comitata. sob̾eta¬
tẽ scil modestiã ac u̾ecũdiam.
calore. aut ip̃iꝯ carnis estu. a
occursu forme decẽt̾oris: neqͣ¬
ꝙͣ se teneat. nec legicarnis
repugnet. nõne dicit. Puta¬
bam rẽ faciliorẽ castimonia
seqͥ. supͣ hum̃os m̃os supͣ ureᷤᷤ
m̃as est. rarꝰ cui ista iungãt᷑.
recedat gͦ recedat de fimbꝯ
moĩtorẽ sui. qͥ studuerit ĩ eiꝰ
m̃tẽ ĩduc̾e assuetudinẽ casti¬
monie dicens. nõ arduã fore
nec ĩpossibilẽ. s płibꝰ sociã. fi¬
nitimã studiosis. ꝯuẽĩentẽ¬

Expanded text:
e religionis, castitatis munditiam reperit, displicet quod placuerat. Sic uxorem Abrae, quam rex Aegypti propter pulchritudinem rapuerat, intactam reddidit marito dicens: Ecce, inquit, uxor tua ante te, accipe eam, recede hinc . libro quem fecit de Abraham: « Intueainvitus castitatis gratiam quodam ejus captus decore sequendam putet, deinde pedissequas ejus nesciens, quibus incedit comitata, sobrietatem scilicet et modestiam ac verecundiam,  succensus calore, aut ipsius carnis aestu, aut occursu formae decentioris, nequaquam se teneat, nec carnis legi repugnet, nonne dicit: « Putabam rem faciliorem castimoniam sequi. Supra humeros meos, supra vires meas est, rarus cui ista jungatur. » Recedat ergo, recedat de finibus monitorem sui, qui studuerit in ejus mentem inducere assuetudinem castimoniae dicens non arduam fore nec impossibilem, sed pluribus sociam, finitimam studiosis,
Abbreviated transcription (Latin):
aboli. p̾cessit ĩ re cõtigit ĩ mis¬
te̾tur dd̾ a pr̃e suo ysai ad uisi
ria pat̾ suus eũ dicẽs. fratreᷤᷤ
tuos uisitab̾ si recte agãt. et
cũ qͥbꝰ ordinatist̃ disce. uenit gͦ¬

Expanded text:
cessit in re, contigit in mysteretur David a patre suo Isai ad visitria, pater suus dicens: Fratres tuos visitabis si recte agant et cum quibus ordinati sunt disce. Venit
Abbreviated transcription (Latin):
Suaius ĩ coh̾itatõe: mitis in
ẜmone. qͥeta ĩ m̃te. sec᷑a ĩ ac¬
tone. Nec tñ sic suauis est
ut nõ sit disc̾ta: nͨ sic mitis ut
paciat᷑ ĩiusta. nec sic m̃te qͥeta
ut bonũ nõ cogitet ociosa. N ͤ
sic secura: ut dnĩn nõ timeat.
S sic secura ut ꝓtimore hũa¬
no: ab oꝑe bono nõ desistat. Re¬
ligio assimłat᷑ młieri caste. q̃
ab aliqͦ diligr̃ ut ducat᷑ ĩ uxorẽ.

Expanded text:
one, mitis in sermone, quieta in mente, secura in actione. Nec tamen sic suavis est ut sit indiscreta, nec sic mitis ut patiatur injusta; nec sic mente quieta, ut bonum non cogitet; nec sic secura, ut Dominum non timeat; sed sic secura, ut pro timore humano ab opere bono non desistat. Religio assimilatur mulieri castae, quae ab aliquo diligitur ut ducatur in uxorem,
Abbreviated transcription (Latin):
ĩt̃p̃tatur. Cadẽs ab altitudĩe sr̃bie
atestãte aptissĩe ⁊ młtitudĩe pra¬
uoꝵ designat. ciuitatẽ uidel dya¬
boli ad bonoꝵ ĩħ sclo torm̃ta sẽꝑ
ex̾citatã. Sic̃ eĩ ĩ torculari p̾mitur

Expanded text:
interpretatur. Cadens ab altitudine superbiae, attestante, aptissime multitudinem pravorum designat, civitatem videlicet diaboli, ad bonorum in saeculo tormenta semper exercitatam. Sicut enim in torculari premitur
Abbreviated transcription (Latin):
da .i. hũiles fratres qͥ deũ m̃te
cõsiderãt pronocare nõ cessal
Sic igit᷑ ꝑ uersitatis caput est
intentio prane actionis. Sull¬
trũ latus pars simstra. Crus
finis actionis: corpꝰ actio tol
simstre ꝑtis excusat̾o. dueocree
pseu̾ãcia et obstinat᷑o. lorica to¬
tꝯactoĩs aꝑta defensio. his at¬
mis agnostit᷑ philisteꝰ. cũ ꝓcedͭ
ad p̾liũ. Sũt ãt alii qͦꝵ ꝑu̾sitas¬
ẽocculta: qͥ ꝯsilio suo fr̃s como¬
uẽt ad irã. excitãt ad rixas. qui
ad discordiã promonẽt. qͥ ma¬
chinantur ut moriat᷑ dd̾ ĩ castͥs
resistar ĩ faciẽ. et occultoꝵ ꝯsiliͣ
mutet. Sic dd̾ phi̾istei frontẽ
lapide ꝯminuit. Sic chusi ꝯfilĩ
listei est cognito pu̾sitatis. ꝑ¬
autit᷑ gͦ philisteꝰ ĩ frõte: qͣndo
ꝑu̾sitas ĩ sipientis aguita reu̾b̾¬
acur a sapiente. Cusi ãt ĩt̾p̃tat᷑
silentĩ. achitofel u̾o ruina fr̃is.
destruxit gͥ chusi ꝯsiliũ achito

Expanded text:
dali humiles fratres qui Deum mente considerant, provocare non cessat. Sic igitur perversitatis caput, est intentio pravae actionis; sinistrum latus, pars sinistra; crura, finis actionis; corpus, actio tota; sinistrae partis excusatio; duae ocreae perseverantia et obstinatio; lorica, totius actionis aperta defensio. His armis cognoscitur Philisthaeus, cum procedit ad praelium. Sunt autem alii quocculta, qui consilio suo fratres promovent ad iram, excitant ad rixas, qui ad discordiam promovent, qui machinantur ut moriatur David in castresistat in faciem, et occultorum consilia mutet. Sic David Philisthaei frontem lapide comminuit, sic Chusi consililisthaei est cognitio perversitatis. Percutitur ergo Philisthaeus in fronte, quando perversitas insipientis agnita, reverberatur a sapiente. Chusi autem interpretatur silentium; Achitophel vero ruina fratris. Destruxit
Abbreviated transcription (Latin):
irigor ẜmoĩs ꝑtinẽt. Eam enĩ
nis corrigit emendanda. Affa¬
bił ẽ seu̾itas nõ garrula. Aspitatẽ
mõstrat. s nõ ẽ litigiosa. Seu̾i¬
tas a crudelitate differt. hec cor¬
rigit illa cruciat. hec iustis ꝯue¬
nit: illa pu̾sos ꝯmictat᷑. Minat᷑
seu̾itas s nõ maledic̃. Maledix̃

Expanded text:
rigor sermonis, pertinent. Rarus enim nis corrigit emendanda. Affabilis est severitas non garrula, asperitatem monstrat, sed non est litigiosa. Severitas a crudelitate differt; haec corrigit, illa cruciat; haec justis convenit, illa perversos comitatur. Minatur severitas, sed non maledicit. Maledixit
Abbreviated transcription (Latin):
ex adu̾so p̾paratos. Ueniunt
diã. Et cucurrit dd̾ ad locũ c̾ta¬
minis: et ĩt̾rogabat si oĩa rͤte
ag̾ent᷑ erga fr̃s suos. Currũt
p̃lati tam m̃tis affc̃u ꝙͣ g̾ssibꝰ
pedũ solucite de salute suoꝵ ĩ
uestigantes si recta sĩt oꝑa eoꝵ
an adhuc corrigenda uideant᷑¬
Inqͥrũt mores: discũt insu ⁊ audita

Expanded text:
ex adverso praeparatos. Veniunt diam. Et cucurrit David ad locum certaminis, et interrogabat si omnia recte agerentur erga fratres suos. Currunt praelati tam mentis affectu quam gressibus pedum, solliciti de salute suorum, investigantes si recta sunt opera eorum, an adhuc corrigenda videantInquirunt mores, discunt visu et auditu
Abbreviated transcription (Latin):
boli morałr designãt. Cadau̾ ẽ
qĩ carodatau̾mibꝰ. Sic̃ enĩtaro
putrida ĩubꝰ nutrimẽtũ pr̃at.
sic carnales affcũs. cogitatões
ꝑu̾sas enutͥunt. Aues celi illos
designãt. qͥ alis ꝯtẽplatõis ad¬
ad cogitanda celestia sb̾leuant᷑.
Bestuis coaptant᷑ illi qͥ t̾rã suã
nouerũt excołe: qͥ necessitati
frm̃ f̾rena ministrãt. rei fami¬
liaris curã gerẽtes. qͦs alibide¬
signãt rachel et lya: martha
⁊ maria. His anibꝰ celi ⁊ his beᷤᷤ¬
tus tr̃e cadau̾a castroꝵ philisti¬
im .i. caruales afft̾s reꝓborũ
Bonos facit rex distͥbu¬
tio. meliores m̃di renũciatio.
optĩos u̾o religionis coħ̾itat̾o.
Mñdꝰ boĩs ẽ pessimꝰ. religio ãt i̾¬

Expanded text:
boli moraliter designant. Cadaver est quasi caro data vermibus. Sicut enim caro putrida vermibus nutrimentum praestat, sic carnales affectus cogitationes perversas nutriunt. Aves coeli illos designant, qui alis contemplationis ad cogitanda coelestia sublevantur. Bestiis terrae coapiantur illi qui terram suam noverunt excolere, qui necessitati fratrum terrena ministrant, rei familiaris curam gerentes, quos alibi designant Rachel et Lia , Martha et Maria . His avibus coeli et his bestiis terrae cadavera castrorum PhilisthiBonos facit rerum distributio, meliores mundi renuntiatio, optimos autem, religionis cohabitatio. Mundus bonis est pessimus, religio
Abbreviated transcription (Latin):
c̾et. pͦcaui dño. qr corde peĩtuit.
audiuit ab eodẽ. dimissũ est
tibi pccm̃ tuũ. Ter negauit
cauit saul: ꝑsuꝑbiã. ꝑ ĩobediẽ¬
ciã. ꝑ excusatõnẽ pcc̾i. ꝑ ĩobe¬
dienciã p̾cauit qñ pcc̃ores ama

Expanded text:
cavi Domino. Quia corde poenituit audivit ab eodem, Dimissum est peccatum tuum . Ter negavit cavit Saul: per superbiam, per inobedientiam, per excusationem peccati. Per inobedientiam, p
Abbreviated transcription (Latin):
tꝯ cãdori si ꝯpetẽt̾ disponat᷑ f
ciẽ gratã reddit aspiciẽtibꝰ. slc
señitas mixta rectitudimi. si
dulcedĩe cõdiat᷑. nultũ religi¬
onis decorat. Dulcedo p̾latit᷑
do dat legẽ delinq̃nti. Sic ne
seu̾itas lenitatẽ patit᷑: nͨ dul¬
cedo dissolutõnẽ. nͨ rectitudo
lineã iusticie tñsg̾di ꝓmitit.
Uñ psalmista. Dulcis et rͨtꝯ¬
s nesciũt: et dũ uolũt ẽẽ se¬

Expanded text:
tus candori, si competenter disponatur, faciem gratam reddit aspicientibus, sic severitas mista rectitudini, si dulcedine condiatur, vultum religionis decorat. Dulcedo praelati do dat legem delinquenti. Sic nec severitas levitatem patitur, nec dulcedo dissolutionem, nec rectitudo lineam justitiae transgredi permittit. Unde Psalmista: dulcis et red nesciunt et dum volu
Abbreviated transcription (Latin):
nõ se s ppłm peꝑtisse testat᷑. Per
suꝑbiã pͦcauit: cũ demũ dicͥe̾t
samueli. pectaui s nũc honora
me corã semioribꝰ ppłi m̃i.⁊ corã
isrł. Inmod̾ata saulis suꝑbia:
s modesta samueł hũilitas. ho¬
norari reprobꝰ q̃rit. ⁊ honorat
timẽt honore pͥuari. Siaut̃
st̾ nos tales uidemꝯ aut patino¬
lumꝯ aut accusamꝯ: qr ĩcorrigi¬
biles st̃. Samuel ãt nõ tm̃ patit᷑.¬
diumo iã iudicio nõ dubitamꝰ
dãpnãdos: maxĩe filios qͦs aliqͦ
gradu eccłiastico quẽ eiꝰdẽ sauł
nnct̾o ñ ĩcedecẽt᷑ expͥmit: cogno¬
n̾imꝯ ĩsignitos. Sũt eĩ młtiqui

Expanded text:
non se, sed populum pepercisse testatur. » Per superbiam peccavit, cum demum diceret Samueli: Peccavi, sed nunc honora me coram senioribus populi mei et coram Israel . Immoderata Saulis superbia, sed moderata Samuelis humilitas. Honorari reprobus quaerit, et honorattiment honore privari. Si quidem inter nos tales videmus, aut pati nolumus, aut accusamus, quia incorrigibiles. Samuel autem non tantum patitdivino judicio non dubitamus damnandos, maxime illos quos aliquo gradu ecclesiastico quem ejusdem Saulis vinctio non indecenter exprimit cognoverimus insignitos. Sunt enim multi qui
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ peiꝰ est fatent᷑ ꝙ nõ diligant
miẜet᷑ ⁊ p̾lato discipłs tribꝰ moĩs.
dũ irato nõ resistit magr̃o. aut
pͣcãti nõ detrahit. s ꝑu̾sũ patit᷑.
Iratũ eĩ saulfugiebat dd̃: pur¬
gantẽ ĩ spelũca uẽtrẽ. cũ poss¬
ꝙͣ diu uixit. miẜet᷑ si qͥdẽ disciple
discipło: dũ peccanti orando con
benigne dinittit. ¶Qd pñsio¬

Expanded text:
quod pejus est, fatentur quod non diligant Miseretur et praelato discipulus tribus modis: dum irato non resistit magistro, aut peccanti non detrahit, vel perversum patitur. Iratum enim Saul fugiebat David, purgantem in spelunca ventrem, cum possdiu vixit. Miseretur et discipulus discipulo, dum peccanti orando compbenigne dimittit. Ecce onus
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ dubitãtes de dãpnatõne sauł.
ordines: arietes scilz oues ⁊ edos.
Int̾ arietes dd̃ nu̾at᷑. int̾ oues io¬
nathas: int edos saul. Ad sinis¬
trã gͦ saul qr edi ad simstrã. io¬
nathas ãt ad dext̾am qr ĩt̃ oues
reꝑit᷑. De illo dicit ibidẽ ĩominꝯ¬

Expanded text:
tes de damnatione Saulis, ordines, arietes scilicet, oves et haedos. Inter arietes David numeratur, inter oves Jonathas, inter haedos Saul. Ad sinistram ergo Saul, quia haedi ad sinistram; Jonathas ad dextram, quia inter oves reperitur. De illo dicit ibidem Hi
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ culpas nras excusamꝯ: qͥ sumꝰ in¬
obedientes ⁊ suꝑbi. ne adu̾sũ nos
dicãt hii tres testimõiũ ĩcelo. Su¬
ꝑiori ñ obediuit saul. nͨ peꝑcit in¬
sat. dũ seipm̃ excusat: dũ samu

Expanded text:
 culpas nostras excusamus, qui sumus inobedientes et superbi, ne adversum nos dent hi tres testimonium in coelo. Superiori non obedivit Saul, nec pepercit insa
Abbreviated transcription (Latin):
scd̃m sciãm. Sũt ãt alii qͥ corpe
fortes debiles ãt aĩo: ꝑcũt sibi
seip̃õs amantes: sectant᷑ ocũ. nas¬
cant fabuł. tales accusant᷑ de fir¬
to de rapma. demendato. fureᷤᷤ¬

Expanded text:
scientiam. Sunt autem alii qui corpore fortes, debiles autem animo, parcunt sibi, seipsos amantes, sectantur otium, vacant fabulis. Tales accusantur de furto, de rapina, de mendacio. Fure
Abbreviated transcription (Latin):
mͥ seduxit me. Eua filii sapĩam
redarguit. ꝙ nõ sapient̾ egent.
qr posuit ẜpentẽ ĩ padiso. aqͦde¬
cepta est. Dyabolꝯ ãt benigͥtatez
adelicto maxĩo. Ait bt̃s augꝰ. Delic¬

Expanded text:
 seduxit me . Eva Filii sapientiam redarguit, quod non sapienter egerit, quia posuit serpentem in paradiso a quo decepta est. Diabolus autem benignitatem a delicto maximo . Ubi beatus Augusti
Abbreviated transcription (Latin):
bat. Fortissimꝰ abrahã s bt̃s laurẽ¬
ciꝯ fortior fortissimo. Audiamus
qͣłr. Abrahã sua dimisit: laurẽtiꝰ
sua disꝑsit. ⁊ dedit pauꝑibꝰ. Abra¬
hã filiũ suũ d̾o obtulit: laurẽtiꝯ
seipm̃ pro filio d̾i. Hic ignẽ ꝑat
colligat filiũ. gladiũ euaginat.
s angłm audit ꝓhibentẽ ne ꝑfi¬
ciat. Ille ad ignẽ posit᷑ x ͫ p̃dicat.
carnifices urgentes carbones
Uere totũ incensũ. intꝰ igne casti

Expanded text:
ctu. Fortissimus Abram, sed beatus Laurentius fortior fortissimo. Audiamus qualiter Abram sua dimisit, Laurentius sua dispersit et dedit pauperibus . Abram filium suum Deo obtulit. Laurentius seipsum pro Filio Dei; hic ignem parat, colligat filium, gladium evaginat, sed angelum audit prohibentem ne perficiat, ille ad ignem positus Christum praedicat, carnifices urgentes, carbones t totum incensum, intus igne
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ sic ꝯfũdit᷑ uultꝰ religionis.
ubi ex flãma occłi crudelita¬
amaritudo ꝑseqͥt᷑. crudelitaᷤ af¬
fligit. Ira p̾lati cãm dat ꝑu̾so.
iustũ u̾o ꝓuocat ad irã. Due

Expanded text:
 sic confunditur vultus religionis, ubi ex flamma crudelitaamaritudo persequitur, crudelitas affligit. Ira praelati casum dat perverso, justum vero provocat ad iram. Duae
Abbreviated transcription (Latin):
dat oꝑe. Neligiosis u̾o ĩsidiat᷑ ꝑ
głiam laudis hũane. Eleaz arꝯ
ut u̾idica uarrat historia helefã¬
tẽ occidisse ⁊ occisꝰ ab helefante
legr̃ eẽ. Cecidit eĩ helefãs sr̃ele¬
garũ: ⁊ mole sui corporis opp̾ssit
repudiãt ꝑ hũilitatẽ: ꝑ helefãtẽ
sĩbia m̃di d̾signat᷑. Dũ eĩ uestis
aspitatẽ libent̾ patimͣ. dũ tenu¬

Expanded text:
dat opere, religiosis vero insidiatur per gloriam laudis humanae. Eleazarus, ut veridica narrat historia, elephantem occidit, et occisus ab elephante legitur esse. Cecidit enim elephas super Eleazarum, et mole sui corporis oppressitrepudiant per humilitatem. Per elephantem superbia mundi designatur. Dum enim vestis asperitatem libenter patimur, du
Abbreviated transcription (Latin):
reddũt d̾o qd̾ corã fr̃ibꝰ uouer̾t.
Hoc ẽ eĩ ꝓpͥũ furti ⁊ rapine et
m̃dacii: ut unũ occulte alt̾u
eueniat. Restat nũc ut de illis
fortissimi. Fortis fhobias.: for
tupiditate scil ⁊ carnalitate
Non cessit thobias cupiditati
qñ gabelo ꝯtͣͥbuli suo egẽti p̃¬
dꝰ argenti cõmisit: nͨ plꝯ ama¬
uit peccuniã ꝙͣ proximũ. Ani

Expanded text:
reddunt quod coram fratribus voverunt. Hoc est enim proprium furti, rapinae et mendacii, ut unum occulte, alterum eveniat. Restat nunc ut de illis fortissimi. Fortis Tobias , forttudo, cupiditate scilicet et carnalitate. Non cessit Tobias cupiditati, quando Gabelo consobrino suo egenti pondus argenti commisit, nec plus amavit pecuniam quam proximum. A
Abbreviated transcription (Latin):
fortiũ. Sũt eĩ qͥdã fortes aĩo: A¬
careant: lic fortitudo corpis nõ
⁊ suã negligenciã recognoscũt
ĩclinãt aĩ rigorẽ. ⁊ corpꝰ cogunt
solando portãt: corruẽteᷤᷤ alleuãt¬
docendo: et si corruerĩt ip̃i. cito
resurgũt. ne scandalũ gen̾ent.
qr sapientes st̃. Duo grauia por¬
tant añmũ uidel labentẽ carnẽ¬
q ĩ firmã. Tegũt occulta cordi ͤ.¬
⁊ regũt oꝑa carns sola disc̾tõe.
nolũt. alii posst̾ ⁊ uolũt. Alii

Expanded text:
fortium. Sunt enim quidam fortes animo, acareant, licet fortitudo corporis non et suam negligentiam cognoscunt inclinant animi rigorem, et corpus cogunt solando portant, corruentes allevantdocendo, et si corruerint ipsi, cito resurgunt, ne scandalum generent, quia sapientes sunt. Duo gravia portant, animum videlicet labentem, carnemque infirmam; tegunt occulta cordi regunt opera carnis sola discretione: nolunt; alii possunt, et volunt; alii
Abbreviated transcription (Latin):
lumẽ: ille qr ꝑseu̾at ĩ tormẽtis
ad̾i filio recipit᷑ ad salutẽ. Hec ẽ
fortitudo caritatis. De hac scͥpt̃
ẽ. Fortis ut mors diłctõ. Et ut
uerũ fatear fortior diłcto. Nicħ

Expanded text:
lumem, ille quia perseverat in tormentis, a Dei Filio recipitur ad salutem. Haec est fortitudo charitatis. De hac scriptum est: Fortis ut mors dilectio , et ut verum fatear, fortior dilectio. Nihil
Abbreviated transcription (Latin):
hostes: qñ ind̾ qd ui raptores
eĩ repetit cũ litigio: male repe
nr̃a recipiamꝰ. ꝓximos nr̃os li¬
cet mali sĩt sb̾ articło mortis uĩc¬
tos relĩqͥmꝰ. nõ dantes locũ ire
ut ait apłs. s iuĩdicantes nos¬

Expanded text:
hostes, quando illud quod vi raptores enim repetit cum litigio, male repetnostra recipiamus proximos nostros licet mali sint, sub articulo mortis vinctos relinquimus, non dantes locum irae, ut ait Apostolus, sed vindicantes nos
Abbreviated transcription (Latin):
fĩ. qͥd ã u̾o magistro. pͥmũ mo¬
destie ẽ: scd̾m diłctoĩs. t̾ciũ pru¬
dentie. Q ͦ sdã eĩ u̾ecũdia suie de¬
sidm̃ carnis affligende repͥmit.
ne caris ĩdigencie ⁊ ncͣcͣitati ꝯ¬
pati uelit. Qͥ si modesti eent cõ¬
par̾ent᷑ sibi: ne ĩt̾ficiãt ciuem.
Alios u̾o cogit diłct̾o ꝯpati fr̃i

Expanded text:
tro. Primum modestiae est, secundum dilectionis, tertium prudentiae. Quosdam verecundia sive desiderium carnis affligendae reprimit, ne carnis indigentiae et necessitati compati velint, qui si modesti essent, compaterentur sibi, ne interficerent civem. Alios vero cogit dilectio compati fratri
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑftũs ẽ. ¶ Qd̾ penitentibꝰ sit mi¬
Enitentibꝰ ẽ miẜicors reli¬
gio. Tribꝰ moĩs penitet
õ. ore tm̃ aut corde tm̃. aut
corde ⁊ ore siml. Saulore: petrꝰ
corde. dd̾ ore ⁊ corde simł peni¬
tuit. Gria comisit dd̾ erga set¬

Expanded text:
sit mienitentibus est misericors religio. Tribus modis poenitet homo: ore tantum, aut corde tantum, aut ore et corde simul. Saul ore, Petrus corde, David ore et corde simul poenituit. Tria commisit David erga ser
Abbreviated transcription (Latin):
oñ bñdictũ. Dimisit abrahã¬
poꝰ possidebat: et obediuit uoci
dm̃ nõ coactꝰ s sponte. Thobi¬
as cõmisit. iob amisit. abrahã
dimisit. hic pͤcũiam: iste sb̾s¬
to̾nẽ. Unꝰ ĩ spe alt̾ pacient̾. alt̾
iibenti obediendo. Sic ñ cedũt
amore possidendi: ĩ dolore ami¬
tendi. ĩ coact̾one deserẽdi. sed
simł expellũt tres tͥa qͥsq suũ.
llec cedũt carnalitati. Nõ plꝯ
eĩ amauit thobias filiũ ꝙͣ de¬
buit: nͨ carnalitatẽ ĩposuit sed
soposuit spũalitati. Presẽtẽ fi¬
lũ bona docuit: orabat. ꝓ absẽ¬
te. Iob u̾o demorte filioꝵ non
doluit: plꝯꝙͣ ncc̃e fuit. ꝓ morte
coꝵ lac̾mas fudit: reddẽs ꝓxio
ferebat ꝓ singulis holocausta.
⁊ sic faciebat iob cũctis diebꝰ.
Abraham u̾o nõ tm̃ ismahelez
expulit: s ⁊̃ isa ac quẽ ĩ senec¬
tute sua dest̾ili uxore genu̾at.
qͥerat amor pat̾s. ip̃e ẽ eĩ ꝙͣ dili¬
gebat ysaac. matris solacium.
gaudiũ utriꝰa. illũ dico talem

Expanded text:
ni benedictum. Dimisit Abram quod possidebat et obedivit voci Domini, non coactus sed sponte. Tobias commisit, Job amisit, Abram dimisit; hic pecuniam, iste substionem; unus in spe, alter patienter, alius jubenti obediendo. Sic non ceduntamore possidendi, in dolore amittendi, in coactione deserendi. Sed similiter expellunt tres tria, quisque suum, nec cedunt carnalitati. Non plus enim amavit Tobias filium quam debuit, nec carnalitatem praeposuit sed supposuit spiritualitati, praesentem filium bona docuit, orabat pro absente . Job vero de morte filiorum non doluit plusquam necesse fuit, pro morte eorum lacrymas fudit, reddens proxiferebat per singulos holocausta, et sic faciebat Job cunctis diebus . Abram vero non tantum Ismaelem expulit, sed etiam Isaac, quem in senectute sua de sterili conjuge genuerat, qui erat amor patris ipse est enim quem diligebat, Isaac matris solatium, gaudium utriusque : illum dico talem,
Abbreviated transcription (Latin):
st̃ ꝓcessu boni opis: actant se nõ ẽẽ
delicatos: hũiles t̃ uͥ o. uestitu ⁊
oꝑe. amabiles ad sycietatẽ. tracta¬
biles si corriziant᷑. honesti ꝯsilii.
fr̃m ꝯsolatores. hii sui gmͣs aucto¬
rtatẽ nõ p̾tendũt. ut ħ ꝯuoranq̃

Expanded text:
ocessu operis. Jactant se non esse delicatos, humiles sunt verbo, vestitu et opere, amabiles ad societatem, tractabiles si corrigantur, honesti consilii, fratrum consolatores. Hi sui generis auctoritatem non praetendunt, ut honorari
Abbreviated transcription (Latin):
tał est ut pondꝰ laboris ieumii
⁊ uigiliaꝵ ferre nõ ualeat. qͥetui
cibos exqͥsitos fastidiũt qͥ st̃ ho
sant᷑ ⁊ frigore statĩ torpescũt. ta¬
les eciã qͦsdã de ppło na plasmant
Om̃ibꝰ his ꝯpatiens ẽ religio. Ett

Expanded text:
talis est, ut pondus laboris, jejunii et vigiliarum ferre non valeat, qui etiam cibos exquisitos fastidiunt, qui sunt santur, et frigore statim torpescunt. Tales etiam quosdam de populo natura plasmavit. Omnibus his compatiens est religio. Est
Abbreviated transcription (Latin):
iusti q̃nq: qͥ sic domãt carnis
sue suꝑbiã. ut uͥtꝰ deficiat cũ
laborare uelint. Si ieimare
stomatꝰ languet: si legunt
u̾tiginẽ. si qͥd laboris agunt
capitis dolorẽ patiuit᷑. et ħ¬

Expanded text:
 qui sic edomant carnis superbiam, ut virtus deficiat cum laborare velint: si jejunant, stomachus languet; si legunt, vertiginem; si quid laboris agunt, capitis dolorem patiuntur. Et
Abbreviated transcription (Latin):
pedibꝰ. licet toto corpore nutẽt.
nõ offendũt tñ lingua. nͨ nutã
aĩo. tacẽt noxia. qd̾ ĩstruit nar¬
rant. hoĩe ĩt̾iorẽ labori suppo¬
nũt: cũ nõ possint ext̾iorẽ sup¬
pon̾e. Instant orõi: recogitat
om̃s ãnos suos ĩ amaritudie
lesionẽ siue molestiã corporis
egre ferentes corporis anxien¬
tẽ ꝯsulũt medicũ si statĩ ñcõ¬
ualeãt irascũt᷑ ĩfirmitati. des¬
ꝑant de sanitate. S qͥd dicãfis¬

Expanded text:
, licet toto corpore nutent, non offendunt tamen lingua, non nutant animo, tacent noxia, quod instruit narrant, hominem interiorem labori supponunt, cum non possint exteriorem supponere. Instant orationi, recogitant omnes annos suos in amaritudine laesionem sive molestiam corporis egre ferentes corporis anxietatem, consulent medicum, si statim non convaleant, irascuntur infirmitati, desperant de sanitate. Sed quid dica
Abbreviated transcription (Latin):
hic ẽ ignis. hec st̃ arma claustra¬
liũ. hii st̃ qͥ ĩt̾ficuĩt iabin: qͥ cha¬
naneoꝵ h̾itãtiũ ĩ maritimis. co¬
motõnẽ nõ timent. qͥ suꝑbis
ħ̾itãtibꝰ ĩ mõtanis nõ cedinit.
nec uoluptuosis cãpoꝵ plamgs
gaudentibꝰ comiscẽt᷑. Aqͥbꝰ nõ
exaudit᷑ supͣdictꝰ symeõ: nec

Expanded text:
Hic est ignis, haec sunt arma claustralium. Hi sunt qui interficiunt labin, qui Chananaeorum habitantium in maritimis commotionem non timent, qui superbis habitantibus in montanis non cedunt, nec voluptuosis camporum planitie gaudentibus commiscentur, a quibus non exauditur supradictus Simeon, nec
Abbreviated transcription (Latin):
hostẽ .i. saul. Qͥ tał ẽ nõ ab hor¬
ret claust̾ laborẽ. s saltat cũ dd̾ nudꝰ
añ archam. labor claust̾ tołabłis¬
est. qr mediocͥtas laborẽ tẽperat.
nec aufert diuiti nͥ suꝑflua re¬
ligio qd̾ nocet aufert. qd̾ ncc̃e
tuor aut̾ st̃ ĩ firmitatis sp̃es.
Qͣͥdã eĩ st̾ qͥ ĩ firmãt᷑ ex semio:
alii u̾o ex m̃broꝵ lesione. alii
ex ĩfirmitate ad tẽpꝰ recedẽte.
alii ꝯtinuo detinẽt᷑ langore.
Sũt ãt aliqͥ qͦꝵ senectꝰ ẽ garru¬
la iracũda. plena ꝓu̾biis fabu¬
lis uacans. Et licz occłs eoꝵ cetu¬
tieus tenebrescat: licet manꝯ
tremebũda cesset ab oꝑe. licz
officiũ suũ pes ignoret. licz totꝰ¬
se diuites. Bella pͥncipũ scłariũ
nõ pacẽ sc̃oꝵ recitant. ad causas
uocari uolũt: qr p̾t̾ita nouerũt.
Tales accusarent susãnã si uelleᷤ¬

Expanded text:
st, Saulem. Qui talis est non abhorret claustri laborem, sed saltat cum David nudus ante arcam . Labor claustri tolerabiest, quia mediocritas laborem temperat, nec aufert diviti nisi superflua. Religio quod nocet aufert, quod necesse atuor autem sunt infirmitatis species. Quidam enim sunt qui infirmantur ex senio, alii vero ex membrorum laesione, alii ex infirmitate ad tempus recedente, alii vero continuo detinentur languore. Sunt autem aliqui quorum senectus est garrula, iracunda, plena proverbiis, fabulis vacans, et licet oculus eorum caecutiens tenebrescat, licet manus tremebunda cesset ab opere, licet officium suum pes ignoret, licet tot divites, bella principum saecularium non pacem sanctorum recitant, ad causas vocari volunt quia praeterita noverunt. » Tales accusarent Susannam, si
Abbreviated transcription (Latin):
xau̾at: ut tunica cͥca pedes dimi ᷤ¬
sa frigꝰ noctis ut cũq tẽꝑaret.
Exẽplũ p̃bens ĩfirmis cũ mole¬
stia corporali uł ñiuria tẽptam᷑
hũana. lice̾ nb̃ aliqͥd de nri ꝓpo
siti rigore relare. Utant᷑ gͥ sapi¬
entiũ ꝯsilio ne deficiant. scͥpta
eĩ st̃ ad nrãm doctͥnã. hec st̃ q̃ de
ĩfirmitatis diu̾sitatibꝰ utcũq
diximꝯ: nũc qũo sit ĩfirmi ꝰ lar¬

Expanded text:
xaverat, ut tunica circa pedes demissa, frigus noctis utcunque temperaret, exemplum praebens infirmis, vel cum molestia corporali, vel injuria tentemur humana, licere nsiti rigore relaxare. Utantur igitur sapientium consilio, ne deficiant, scripta enim sunt ad nostram doctrinam. Haec sunt quae de infirmitatis diversitatibus, utcunque diximus; nunc quo
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ claust̾ tediũ benigne ferunt.
felices ẽẽ putãt. nicħ de ordĩe
plere se fatent᷑. s nͥ fallor ĩplẽt
totũ. Infirmitatis clanstro coar
lqͥetẽ. ĩfirmitas negat. Et tñ
uitã funre. dales ĩdigẽt ꝯsola¬
bone: ne uł molestia corporis
uł nit̾ioris hõĩs afflictone de¬
ficiant. Audiant isti qͥd dicat ã¬
gelꝯ petro. precing̾e ĩqͥd ⁊ calcia
te caligas tuas. uñ beda sr̃ acmꝰ¬

Expanded text:
 claustri benigne ferunt, felices esse putant: nihil de ordine implere se fatentur; sed, ni fallor, implent totum. Infirmitatis claustro coarcquietem infirmitas negat; et tametiment finire. Tales indigent consolatione, ne mvel interioris hominis afflictione deficiant. Audiant isti quid dicat angelus Petro: Praecingere, et calcea te caligas tuas . Unde Beda super ac
Abbreviated transcription (Latin):
pat̾ fili lenocinantis p̃uos more ᷤᷤ¬
uͥga castigat: sic pabstinẽciã nẽt̾i
igule noluptuosꝰ restrĩgit᷑ affcͣs.
Sollicitũ me reddit cura uentris:
mĩc hos nũc illos exopto cibos. Mͥ¬

Expanded text:
pater filii lenocinantis pravos mores virga castigat, sic per abstinentiam ventris et gulae voluptuosus restringitur affectus. Sollicitum me reddit cura ventris, nunc hos, nunc illos exoptans cibos.
Abbreviated transcription (Latin):
nocͥtas ẽ qĩ uia plana ĩ qͣ nͨ celsi¬
tudo diuiciaꝵ lapsũ minat᷑ astẽ¬
de̾tibꝰ. nͨ ꝓfũditas egestatis cadẽ¬
tibꝰ resirgendi spẽ negat. hec ẽ
maregia de q̃ dic̃ doꝰ ad moysen.
ut ĩced̾et uia regia: nͨ declinai
adext̾r siue a sinstris. Dres sũt

Expanded text:
diocritas est quasi via plana, in qua nec celsitudo divitiarum lapsum minatur ascendentibus, nec profunditas egestatis cadentibus resurgendi spem negat. Haec est via regia, de qua dicit Dominus ad Moysen, ut incederet via regia, nec declinaret a dextris sive a sinistris . Tres sunt
Abbreviated transcription (Latin):
licet ma tͥa ꝯfluãt. lic pulcħ sis
⁊ pornatis uestibꝰ ĩcedas: si tũdesit
p̾ciña: ĩ ueniet᷑ ab illa ꝯpetẽs dila¬
toĩs occasio. Restat gͥ ut ꝑ pͨciũa
cepta tẽptat̾o finẽ recipiat. U̾sabre
cũ ĩ thãnas iret ad tondẽdas oues:
thamar nurũ suã ĩ m̾etricio hitu
sedẽtẽ ĩ biuio reppit: cũ reptarez

Expanded text:
 pulcher sis, et perornatis vestibus incedas, si tamen desit pecunia, invenietur ab illa competens dilationis occasio. Restat igitur ut per pecuniam coepta tentatio finem recipiat. Bersabee, cum in Thamnas iret ad tondendas oves, Thamar nurum suam in meretricio habitu sedentem in bivio reperit, cum reperta rem
Abbreviated transcription (Latin):
i. delicatiꝰ tractent᷑. Si aut̃ alec¬
tulo frm ĩ choro psallẽciũ noces
andierĩt: tũc psalmos ruminãt.
orantes ĩcubicło cordis clausis
ostiis. Et licet totã noctẽ ꝑuigi¬
les dux̾int. doloribꝰ suis agitati.

Expanded text:
i delicatius tractantur. Si autem a lectulo fratrum in choro psallentium voces audierint, tunc psalmos ruminant, orantes in cubiculo cordis clausis ostiis; et licet totam noctem pervigilem duxerint doloribus suis agitati,
Abbreviated transcription (Latin):
afflig̾e̾ corpo: mori pro. ꝓximo. s
cui est ħ honꝯ leue᷑ audiant cui.
Cupio inqͥt paulꝰ dissolui ⁊ ẽẽ cũ
xp̃o. Et alibi. Castigo ĩqͥt corpus
meñ ⁊ ĩ ẜuitutẽ redigo. ne cũ ali¬
is p̾dicau̾im ip̃e reꝓbꝰ efficiar..
mirares. ħ ab orrent cotidie scłares.
et ħ cotidie patiunt᷑. dimẽt obꝓb̾a
pati pro xp̃o. ꝓ mũdo aut̾ paciunt᷑
obprobͥa sẽpit̾na. Mori ꝓ ꝓxio ꝑti¬
mescũt: et ꝓ tprali lucro cotidie

Expanded text:
affligere corpus, mori pro proximo. Sed cui est hoc onus leve? Audiant cui: Cupio, inquit Paulus, dissolvi et esse cum Christo ; et alibi: Castigo corpus meum et in servitutem redigo, ne cum aliis praedicaverim, ipse reprobus efficiar . Mira res. Haec abhorrent quotidie saeculares, et haec quotidie patiuntur. Timent opprobria pati pro Christo, pro mundo autem patiuntur opprobria sempiterna. Mori pro Christo pertimescunt,
Abbreviated transcription (Latin):
poraliũ minat᷑ ut t̾reat. sic loc̃¬
munitoĩs aggdit᷑ ĩ qͦ nouit esse
tu minax sũ mora socio ad def¬
fẽsionẽ ad iũgit᷑. ĩplens illud
ri fragiores st̃. Pigrũ sociũ nede¬
ficiat hortat᷑. saloĩs utẽs ꝯsilio
dicẽtis. fili accedẽs ad ẜuitute
Docet rõnabiłr ĩ disc̾tũ qͣlit̾
sustine debeat minas hostiũ.
Religionis bonũ ꝯmẽdat: de¬
łctatoĩs u̾o pessĩe uiciuĩ dãpñt.
monet eĩ ne abhorreat fluc¬

Expanded text:
poralium minatur ut terreat, sic locmunitionis aggreditur in quo novit esse tu minarum, sine mora socio ad defensionem adjungitur, implens illud uri fragiliores sunt. » Pigrum socium, ne deficiat, hortatur; Salomonis utitur consilio dicentis: Fili, accedens ad servitutem docet rationabiliter indiscretum, qualiter sustinere debeat minas hostium; religionis bonum commendat, delectationis vero pessimae vitium damnat; monet eum ne exhorreat fluc
Abbreviated transcription (Latin):
dũ n̾o ẜuiret sauli ⁊ obediret ei
cogitabat eũ saul ĩt̾fice. porro
dd̾ obtinuerat grãm ihonate qͥ nũ¬
ciabat regis. aĩmũ. Cũ u̾o mortuo
saule dd̾ regnũ suscipet. ĩpugnatꝰ
a filio suo ab salon cũ semoribꝰ ppłi
fugiendo picłm uitauit nͨ exora¬

Expanded text:
iret Saul et obediret ei cogitabat tamen Saul interficere eum. Porro David obtinuerat gratiam Jonathae, qui nuntiabat ei regis animum . Cum vero mortuo Saule David regnum susciperet impugnatus a filio suo Absalon, cum senioribus populi fugiendo periculum vitavit, nec exopta
Abbreviated transcription (Latin):
ni surgũt a mẽsa. ⁊ tñ letiub¬
nitate q̃dã famẽ suã ꝯsolant᷑.
Iam ceꝑunt pndia diuitũ ñ pe¬
d̾e cenã. Cena eĩ diuitũ aut te¬
nuis aut nlła: mensa u̾o relis¬
oms ordinata. sufficiens nõ suꝑ
molut ieiinare ut audiãt. ue¬
inte ad me qͥ laboratis ⁊ hon̾ati
estis: et ego reficiã uos. Defis̃
ciam. Cui c̾da᷑ Credo qrꝰ potuit
hoĩez fac̾e. possit et refice̾. ueni
lic̾e. lutũ egypti tenax. fetidũ.
mixtũ sangnĩe: lat̾es eiꝰ ĩdisso¬
lubiles. igne cupiditatis ⁊ flã¬
ma libidĩs cocti. In his laborãt
diuites. labor diuitũ grandis.
nigilant ĩsidiantes pauꝑi. hu¬
ic frigꝰ. huic tenues pãni. ħ lori¬
epondꝰ sustinet: Ille gradit᷑ in¬
hmis int̾ tela. leuior ẽ labor
unice ꝙͣ lorice. Tuciꝰ ẽ claustr̃¬

Expanded text:
eti urbanitate quadam, famem suam consolantur. Jam coeperunt prandia divitum non praecedere coenam: coena enim divitum aut tenuis aut nulla. Mensa vero religionis ordinata, sufficiens, non supet nolunt jejunare ut audiant: Venite ad me omnes qui laboratis et onerati estis, et ego reficiam vos . Dicit ciam: cui credam? Credo quia qui potuit hominem facere, possit et reficere. Venilatere . Lutum Aegypti tenax, fetidum, mistum sanguine, lateres ejus indissolubiles, igne cupiditatis et flamma libidinis cocti. In his laborant divites. Labor divitum grandis, vigilant insidiantes pauperi. Hinc frigus, hinc tenues panni. Hic loricae pondus sustinet, ille graditur inermis inter tela. Levior est labor tunicae quam loricae. Tutius e
Abbreviated transcription (Latin):
dane prudencie respuens muu̾a
trahit ad pͥmiũ. Uñ ensebiꝰ ce sar¬
ensis. Suscipe ĩqͥt dñe gemininm
aĩe carnisq ẜuiciũ. Te eĩ inbente
⁊ auxiliante comunẽ hostẽ coĩ in

Expanded text:
danae prudentiae respuens munera, trahit ad praemium. Unde Eusebius Caesariensis: « Suscipe, inquit, Domine, geminum animae carnisque servitium; te enim jubente et auxiliante, communem hostem commun
Abbreviated transcription (Latin):
nccia. ĩfirmis pła ⁊ delicatõra.
q̃rant᷑. puta. ut ex młtis aliꝙͥ
placeat. delicato̾ra: ut cũ gusta
ens sit delicatis religio .xii. capͫ.¬
Elicatis ẽ ꝯpatiens religio.
Quatuor st̃ delicatoꝵ spẽs.
scil uolũtate. usu gn̾e et nat᷑a.
uolũtate delicati st̃: qui cũ gros¬
sioribꝰ cibis uti posst̃ nolunt.
s ⁊ diu̾sa exq̃sita fertula q̃rẽtes
respondẽt uentri ⁊ petenti obediũt.

Expanded text:
necessaria, infirmis plura et delicatiora quaerantur; plura, ut ex multis aliquid placeat, delicatiora, ut cum gustavens sit delicatis religio. Delicatis est compatiens religio. Quatuor sunt delicatorum species, scilicet voluntate, usu, genere et natura. Voluntate delicati sunt illi qui cum grossioribus cibis uti possunt nolunt; sed diversa et exquisita fercula quaerentes, respondent ventri et petenti obediunt.
Abbreviated transcription (Latin):
bias a sepłta ueĩt ĩ domũ suã: et
cũ iactass se iux̃ ꝑietẽ ⁊ obdormis¬
set. ex indo hirũdinũ calida st̃co
bias fatigatꝰ a sepłtura. ueĩt ĩ do¬
mũ suã. Do mͦthobie moraliter
carnẽ nraĩnd̾signat. indꝰ hirũ¬
dinũ qͥ ex luto ꝯficit᷑ et ex plumi ᷤ¬

Expanded text:
 venit in domum suam, et cum jactasset se juxta parietem et obdormisset, ex nido hirundinum calida stercorbias fatigatus a sepultura venit in domum suam. Domus Tobiae moraliter carnem nostram designat. Nidus hirundinu
Abbreviated transcription (Latin):
mudꝰ. mittit gͦ ad chananeoꝰ qui
sitãt ĩ maritimis locis uicinos fluc¬
al̃cta. Qͥ st̃ ex gñe chanaan fiti
chã filii noe. Cham ĩt̃p̃tat᷑ calor.
chanan u̾o ꝯmotõ. Qͥ aut̃ calet
tit ⁊ ad montana .i. ad illos qͥ gsi¬
ant᷑ ĩ sb̾sibꝰ ⁊ ambulant ĩ magnis¬
⁊ ĩ mĩrabilibꝰ suꝑse. Mictit ⁊ ad cã¬
pos .i. ad eos qͥ t̾rena sapiũt: qͥ pla
in cãpi proniad uicia. Mittit ⁊ ad
regẽ symeon qͥ ĩtͣp̃tat᷑ exauditio.
In bonã q̃nq ꝑtẽ põit᷑ exauditio:

Expanded text:
us. Mittit ergo ad Chananaeos qui habitant in maritimis locis, vicinos fluccuncta, qui sunt ex genere Chanaan, filii Cham, filii Noe. Cham interpretatur calor, Chanaan vero commotio. Qui autem calet tit et ad montana, id est, ad illos qui gloriantur in sublimibus, et ambulant in magnis et mirabilibus super se. Mittit et ad campora campi, proni ad vitia. Mittit et ad regem Simeon, qui interpretatur exauditio. In bonam quandoque partem ponitur exauditio,
Abbreviated transcription (Latin):
Q sufficiens
It mediocri religio .ix. capͣ.¬
Dat satis ⁊ dat gratis. S forte
dicet aliqͥs. Nec dat satis: nͨ dat
gratis. Nõ dat ĩqͥes gratis: qr cñ¬
icc̾ia ĩpendit. laborẽ exigit. Nolit
dsut ꝓ labore dent᷑ nccĩa: s pro
medioc̾tas utrũq reficit. Dat

Expanded text:
 Sufficiens est mediocri religio. SDat satis, dat gratis. Sed forte dicat aliquis: Nec dat satis, nec dat gratis. Non dat, inquit, gratis, qc impendat, lahorem exigit. Noluit Deus ut pro labore dentur necessaria, sed pro mediocritas utrumque reficit. Dat
Abbreviated transcription (Latin):
am pauꝑtatẽ: effc̾s pͤciũe ad nichi¬
let᷑. Istis utat᷑ hõ ĩt̾ior et ext̾ior ad
defensionẽ: ne ꝑ płc̾tudinẽ rerũ
tpr̃aliũ q̃ ꝑ illa qͣtuor blãdit᷑ ei deci¬
piat᷑. añpoat celestia t̾renis: et̾na
tnͣsitoriis. decoris płc̾ora. bõĩs meli¬
ora. Gerrena corrũpũt᷑: finẽ expec¬
tãt. płctudĩs amittũt florẽ. bomi¬
tatis pͥuant᷑ fructu. Celestia uͦ tĩo
carẽt: nõ corrũpũt᷑ ĩfumitate. ñ
frãgunt᷑ senio. ñ adnichilãt᷑ uetus¬
tate. felix et̾nitas: q̃ corruptione
caret. Infelix illa quã comitatur
et̾nalit᷑̾ corruptoĩs de fc̃s: q̃ id̾o du¬
rat ut cruciet᷑. id̾o et̾nałrcruciat᷑
qr sñ fine p̾carẽt hõĩes si potuissẽt.

Expanded text:
am paupertatem, affectus pecuniae annihiletur. Istis utatur homo interior et exterior ad defensionem, ne per pulchritudinem rerum temporalium quae per illa quatuor blanditur ei decipiatur. Anteponat coelestia terrenis, aeterna transitoriis, decoris pulchriora, bonis meliora. Terrena corrumpuntur, finem exspectant, pulchritudinis amittunt florem, bonitcarent, non corrumpuntur infirmitate, non fraguntur senio, non annihilantur vetustate. Felix aeternitas quae corruptione caret, infelix illa quam comitatur aeternaliter corruptionis defectus, quae ideo durat ut crucietur, ideo aeternaliter cruciatur, quia sine fine peccarent homines si possent.
Abbreviated transcription (Latin):
qñ foris erãt. ꝙ nͨ ip̃a nccͣia pote¬
rat ĩueĩre. Quoꝵ cellario ñ h̾re¬
ditas ñ primõiũ s manuũ la¬
bor ãnonã p̾bebat: et si cessarz
q eccãs intrant qͥ largis habũ¬
dant possessionibꝰ ut ĩ eccã pos¬
sint honorari: qͥ ĩ suadomo nõ¬
nͥ ꝯtẽptibiles ẽẽ potuerũt. Qͥ
si forte eccãm ĩ q̃ pauꝑtas ama¬
tur ĩtrau̾int: ilico de discessu
cogitant. causas fingũt. ĩtoła¬
bilẽ dicũt illiꝰ loci ꝯsuetudinẽ.
nimiã p̾latoꝵ seu̾itatẽ p̾tẽdũt.
aliꝙ̃ de fr̃ibꝰ opponũt sͥ. quẽ cũ¬

Expanded text:
ipsa invenire poterant necessaria. Quorum cellario non haereditas, non patrimonium, sed manuum labor annonam praebebat, et si cessaretoque Ecclesias intrant quae largis abundant possessionibus, ut in Ecclesia possint honorari, qui in sua domo nonnisi contemptibiles esse potuerunt. Qui si forte ecclesiam in qua paupertas amatur, intraverint, illico de discessu cogitant, causas fingunt, intolerabilem dicunt illius loci consuetudinem, nimiam praelatorum severitatem praetendunt, aliqua de fr
Abbreviated transcription (Latin):
plłtudinẽ utilitati p̾posuit. In fir¬
mor eĩ ut ait bt̃s amb̾ro amenͣ
eligit. utilia fastidit. Sic ñ tm̃
captꝰ loci płc̾tudĩe ad ameñ ior¬
dianis descẽdie: s ⁊̃ ab hostibꝯ
abtꝰ ibidẽ ẽẽ cognoscit᷑. Ioceat
gͥ loth hoĩez ext̾iorẽ ne pͥnceps m̃¬
di hinꝯ ꝑ pulcͥtudie rer blãdiat᷑
ei: ne discedẽs a socio capiat᷑ abhoᷤᷤ¬
tibꝰ. plac̾et forsitã alicui si adduc¬
to exẽplo exqͥsitiꝯ loq̃rem᷑. Audi¬
at gͦ diligens łctor qͥ nõ qͦs uult

Expanded text:
pulchritudinem utilitati praeposuit. « Infirmior enim, ut ait beatus Ambrosius, amoena eligit, utilia fastidit. » Sic non tantum captus loci pulchritudine, ad amoena Jordanis descendit, sed etiam ab hostibus captus ibidem esse cognoscitur. Doceat igitur Loth hominem exteriorem, ne princeps mundi hujus per pulchritudinem rerum blandiatur ei, ne discedens a socio capiatur ab hostibus. Placeret forsitan alicui, si de adducto exemplo exquisitius loqueremur. Audiat ergo diligens lector qui non quos vult,
Abbreviated transcription (Latin):
t eicollo qͥa: ñ recip̃ mũdi cordi ᷤ¬
stas. s audit scͥpt᷑a dicẽtem.
lõte seducat met̾x młto blãdi¬
realliget. Nec tm̃ petulãs et ꝓ¬
aar libido ẽ. s ̃ importuna. Te¬
nut eĩ uxor dm̃i sui uestẽ iosep:¬

Expanded text:
ta enim colloquia non recipit mundi cordis puritas, sed audit Scripturam dicentem: Non te seducat meretrix multo blandite alliget . Nec tantum petulans et procax libido est, sed et importuna. Tenuit enim uxor domini sui vestem Josep
Abbreviated transcription (Latin):
naufragii timor. ibi uẽto ꝯmeli
quã rigor claust̾ abstulerat repro¬
mittit. fablo̾sas u̾o cõcessiones oci¬
osoꝵ. plateaꝵ plausꝰ. fori spͤtacła.
cibor affluẽtiã. uestis molliciẽ.¬

Expanded text:
naufragii timor, ibi vento commenquam rigor claustri abstulerat, repromittit; fabulosas vero confessiones otiosorum, platearum plausus, fori specutacula, ciborum affluentiam, vestis molli
Abbreviated transcription (Latin):
sũ u̾b̾ aliis uł eiꝯdẽ u̾ba ponẽtes.
Et ut ad maiorẽ ĩstructo̾nẽ loqͥ
ualeamꝰ. ĩtp̾tatõnes nõinũ non
sit ãnotari difficile. Abrahã eĩ ĩt̾¬
p̃tat᷑ pr̃. loth u̾o declinat̾o̾. iordãs
ãt descẽsio. hec oĩa ĩhoĩe posst̃ ad

Expanded text:
sum verbis aliis, vel ejusdem verba ponentes. Et ut ad majorem instructionem loqui valeamus, interpretationes nominum non sit annotari difficile. Abram enim interpretatur pater, Loth vero declinatio, Jordanis autem descensio. Haec omnia in homine pos
Abbreviated transcription (Latin):
hĩtꝰ ꝯtẽptũ: alieno dełctat᷑ or¬
natu. S ⁊ loci oportunitatẽ ne
tẽptatõi sit ꝯgrua: claust̾ assidu¬
itas excludit. Qͥ eĩ discurr̃t ꝑali¬
enas domos. qͥ societate scłariũ
gaudẽt hoĩnũ. qͥ foris spͤtacula
ꝓpͥã uolũtatẽ st̃ ꝑati. qͥ causas iti¬
ñis sui ũ hñt s fingũt: tales di¬
co sic̃ st̃ faciles ad discurrẽd̾. ita
forsitan ꝓnist̃ ad ea q̃ locioportu¬
nitas sb̾mĩstrat. Secura ẽ gͥ claus¬
tri assiduitas: quã cura famłiaris¬
rei nõ turbat. ꝙͣ nõ sollicitat ac¬
cessꝯ homũ. ibi int̃ fr̃s alt̾ĩꝯ ad al¬
terũ diligẽs hẽt᷑ custodia. ibi p̾¬
latoꝵ sb̾iectis disc̾ta ꝓuid soler¬
lotũ. extĩguit irã. Scͥptũ ẽ eĩ Ira
ꝓlata c̾scit. dilata minuntur.
Ibi disciplĩa cetos motꝰ corporis
ẜuire cogit mũdicie: et sicom̃is
oportm̃tas q̃ ẽ ad malũ. ꝑ claust̾
assiduitatẽ excludit᷑. ꝑ pauꝑtatẽ

Expanded text:
temptum, alieno delectatur ornatu. Sed et loci opportunitatem, ne tentationi sit congrua, claustri assiduitas excludit. Qui enim discurrunt per alienas domos, qui assiduitate saecularium gaudent hominum, qui foris spectacula propriam voluntatem sunt parati, qui causas itineris sui non habent sed fingunt, tales, dico, sicut sunt faciles ad discurrendum, ita forsitan proni sunt ad ea quae loci opportunitas subministrat. Secura est ergo claustri assiduitas, quam cura rei familiaris non turbat, quam non sollicitant accessus hominum. Ibi inter fratres, alterius ad alterum diligens habetur custodia, ibi praelatorum subjectis discreta providet solerua exstinguit jam. Scripum est enim: « Ira prolata crescit, dilata minuitur . » Ibi disciplina caeteros motus cordis servire cogit munditiae, et omnis opportunitas, quae est ad malum, per claustri assiduitatem excluditur. Per paupertatem
Abbreviated transcription (Latin):
nõ differãt: s ⁊ curtꝰ eoꝵ igne ꝯbu¬
rant. Est ĩ ħ̾ ex̾citu elatoĩs cumus:
ĩaͦ ꝓ siłitudinẽ rotas qͥbꝰ ferat᷑. eqͦs
qͥ ipm̃ trahant. aurigã qͥ regat qͥue
sedeat ĩ ip̃o cru: assignare possumꝯ.

Expanded text:
non differant, sed et currus eorum igne comburant. Est in hoc exercitu elationis currus, in quo per similitudinem rotas quibus feratur, equos qui ipsum trahant, aurigam qui regat, quive sedeat in ipso curru, assignare possumus.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯpatiens. fortoribꝰ mod̾ata. peĩtẽ¬
tibꝰ miẜicors. pu̾sis seu̾a. boĩs op¬
tima. hec st̃ eĩ nouẽ bñficia religi¬
onis. Inmorem᷑ gͥ diligẽtiꝯ ĩ sin¬
głis: ut ex bñficiis suis bonitas
religionis agnostat᷑. ¶Q habun¬

Expanded text:
atiens. fortioribus moderata, poenitentibus misericors, perversis severa, bonis optima. Haec autem sunt novem beneficia religionis. Immoremur igitur diligentius in singulis, ut ex beneficiis suis bonitas religionis agnoscatur.
Abbreviated transcription (Latin):
sistulti m̾catores recipimꝰ. Fit m̃e
mẽtis lupanar libidiuose dełcta¬
tois engr̃. hoc qd̾ dico scłares ꝑti¬
mestũt. et siłitudĩe ꝙͣ de duobꝰ
docus assignauimꝯ p̾tẽdũt. necũ¬

Expanded text:
quasi stulti mercatores recipimus. Fit mermentis, lupanar libidinosae delectationis erigitur. Hoc quod dico saeculares pertimescant, et similitudinem quam de duobus sociis assigna
Abbreviated transcription (Latin):
ex sb̾ stractõne ciboꝵ luxie uire ᷤᷤ
posse minui. ⁊ iõ ñ tardari mi¬
nat᷑ egͥtudĩe. Simet ociũ ꝑi¬
re. ⁊ sõpnolẽtiã destrui: et id̾o
laboris ĩtołantiã ⁊ ꝓtẽsa iugi¬
liar spacia p̾tẽdit. Credit ex

Expanded text:
luxuriae vires posse minui, et ideo non tardat minari aegritudinem. Timet otium perire et somnolentiam destrui: et ideo laboris intolerantiam, et protensa vigiliarum spatia praetendit. Credit ex
Abbreviated transcription (Latin):
positis. R aliqͥbꝰ aliis de renũcia¬
tõe scłi cogitãtibꝰ: ĩ pͥmis audiat
huiꝯ aliꝙͥ cũ amaritudĩe m̃tis
cogitare ceperit: tunc mudi
huiꝰ prĩceps. ꝑ dełctationem
tẽporaliũ minas incuttir. per
noluptatum uarietates. terio¬
res accumulat. Qualiter all¬
tem per delectationẽ tẽpralu
antiquus hostis minari uo
desiuat: notue fieri fuilla
non erit mutile.

Expanded text:
tiam aliquibus aliis de renuntiatione saeculi cogitantibus; in primis audiat hujus aliquid cum amaritudine mentis cogitare coeperit, tunc mundi hujus princeps per delectationem temporalium minas incutit, per voluptatum varietates terrores accumulat. Qualiter autem per delectationem temporalium antiquus hostis minari non desinat, notum fieri forsitan non erit inutile.