comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑi magnificȩ elaborato: si qua scausa
ornatui fore poterant instantissime pa-
pia minime suppetebat: in remotis hȩc quȩ¬
renda regionib decreuerunt. Hac de causa
quidam fratrũ ꝑicłosȩ expeditionis bis ad-¬
gressi difficultatẽ. int̾q uastos rodani gur-¬
gites. iter plenũ discriminis subeuntes: are-¬
latũ ac deinde massiliã quȩ ẽ galliarũ ulti-¬
ma ꝑrexerunt. Quib ea fuit animi condi-¬
cio: ut om̃s acerbitates cunctis rerũ insolen-¬
tias extrema certe om̃ia ferrent: non solum
fortiter. uerũ etiam libent̾. Ibi in gentib con-¬
gressi ꝑicłis. multa astu. multa ausu. callidȩ
audaces. audat t̃ callidi suꝑarunt: magna
om̃ia magno constare. aud entesq fortuna
iuuari ñ immemores. Eruderatis itaq edi¬
ficioꝵ ueterũ curũ quaq ruinis: ingentem
marmoꝵ p̾ciosoꝵ copiam. obtentu partim.
partim p̃cio congregarunt: oneratisq naui-¬
b p̃da ꝑ optabili. uictorioso successu ceptoꝵ

Expanded text:
i magnifice elaborato, si qua ornatui fore poterant, instantissime parapia minime suppetebat, in remotis haec quaerenda regionibus decreverunt. Hac de causa quidam fratrum periculosae expeditionis bis aggressi difficultatem, interque vastos Rhodani gurgites iter plenum discriminis subeuntes, Arelatum, ac deinde Massiliam, quae est Galliarum ultima, perrexerunt. Quibus ea fuit animi conditio, et omnes acerbitates, cunctas rerum insolentias, extrema certe omnia ferrent non solum fortiter, verum etiam libenter. Ibi ingentibus congressi periculis, multa astu, multa ausu, callide audaces, audacter callidi superarunt, magna omnia, magno constare, audentesque fortuna juvari, non immemores. Eruderatis itaque aedificiorum veterum circumquaque ruinis, ingentem marmorum pretiosorum copiam obtentu partim, partim pretio congregarunt; oneratisque novibus praeda praeoptabili, victorioso successu coeptorum
Abbreviated transcription (Latin):
ex oꝑe mercennario domũ redeuntib itineris
collatione sociatur. Qui du grauati inustis
fascib. iuga nubib inserta conscendunt. torren-¬
te obuio tenebant᷑: qui in illis p̃ruptis p̾cipiti¬
is. neq animaliũ. neq hominũ uestigia fidelit̾
herere patiunt᷑. Erat ex his uiator unus: & clau¬
dus & semor. Huiꝰ fascem uir beatissimꝰ humeriˢ
suis int̾ uastos gurgites deportauit: eumq ex-¬
oneratũ. iterato transitu subiecta ceruice tranᷤ¬

Expanded text:
ex opere mercennario domum redeuntibus itineris ex opere mercennario domum redeuntibus itineris conlatione sociatur. Qui, dum, gravati iniustis fascibus, iuga nubibus inserta conscendunt, torrente obvio tenebantur, qui in illis praeruptis praecipitiis neque animalium neque hominum vestigia fideliter haerere patiuntur. Erat ex his viatoribus unus et claudus et senior; huius fascem vir beatissimus humeris suis inter vastos gurgites deportavit eumque exoneratum, iterato transitu, subiecta cervice trans
Abbreviated transcription (Latin):
llic in conuentu omniũ ꝓstrat in terram parenteᷤ.
filiam in annis nubilib obtulerunt: cui debilitas
penam seuissimã temporis accessione generauerat.
Ab ortu enim natiuitatis suȩ ita contractis neruis
in palmam digiti curuabant: ut crescentib intror¬
sum minie unguib cedente carnis teneritudine:
tot inciꝑent ẽẽ uulnera qͦt digiti: & insi infistenti
acummi ossa obiecta aliquatenus restitissent: pal-¬
ma totã ulcera interiꝰ immersa transfoderent. Hu-¬
ius dexteram comp̃hensam dum attrectat sacer-¬
dos. tactꝰ salubritate benedixit: app̃hensosq singilla-¬
tim digitos. cedentib neruis in usum flexibilem
reuocauit: redditurq ministio manꝰ. quȩ inferebat
sͥ ipsa ꝑnitiem: infuꝑ id pietatis adiungit. ut sels
manib directis iam digitis. excessum unguiũ ad
formã cõmunis consuetudinis resecaret: ix.
ecursis itaq ciuitatib gallicanis. du alpes
italiam ingressurꝰ exsuꝑat: casu artificib

Expanded text:
llic in conventu omnium prostrati in terram parentes filiam in annis nubilibus obtulerunt, cui debilitas poenam saevissimam temporis accessione generaverat. Ab ortu enim nativitatis suae ita, contractis nervis, in palmam digiti curvabantur, ut, crescentibus introrsum nimie unguibus, cedente carnis teneritudine, tot inciperent esse vulnera quot digiti, et nisi insistenti acumini ossa obiecta aliquatenus restitissent, palmam totam ulcera ulterius inmersa transfoderent. Huius dexteram conprehensam dum adtrectat sacerdos, tactus salubritate benedixit adprehensosque singillatim digitos, cedentibus nervis, in usum flexibilem revocavit, redditurque ministerio manus, quae inferebat sibi ipsa perniciem. Id insuper pietatis adiungit, ut sanctis manibus, directis iam digitis, excessum unguium ad formam communis consuetudinis resecaret. 31. Decursis itaque civitatibus Gallicanis, dum Alpes Italiam ingressurus exsuperat, casu artificibus
Abbreviated transcription (Latin):
pit afferri. in qͦ tres particulas panis. manib ꝓpͥis
comminutas infudit: unamq in os puelle ipse
inseruit: imꝑans ut pͥusquã acciꝑet. petitionem
benedictionis ediceret. Quã statim clara uoce an-¬
tequã panẽ sumeret postulauit: ac deinceps usꝰ
loquendi natꝰ ex mirabilib in reliqua eiꝰ ȩtate per-¬
mansit. Deinde ꝓfecturꝰ solito affectuosiꝰ in ami-¬
cũ irruit: os. frontẽ. ocłos. osculatur. Inheret am
buat ds̃: ut nos in die iudicii sine confusione ui-¬
deamꝰ. Ceterũ in hac luce. mutuo numquã fru-¬
emur aspectu. Erat iter illius comitatu ꝓpͥrio
solitariũ. s occurrentib ab hominib constipatũ:
in tantũ ut ꝑ om̃s aggeres qͦs in itinere suo il¬
lustratos reliqͥt: usq in hodiernũ diem ubicũq
aut orauit aut docuit. oratoria cellulȩ. & signa
crucis elata prefulgeant:
erritoriũ sane augustudunense du p̃terit:

Expanded text:
epit adferri, in quo tres particulas panis manibus propriis epit adferri, in quo tres particulas panis manibus propriis comminutas infudit, unamque in os puellae ipse inseruit, imperans, ut, priusquam acciperet, petitionem benedictionis ediceret. Quam statim clara voce, antequam panem sumeret, postulavit, ac deinceps usus loquendi, natus ex mirabilibus, in reliqua eius aetate permansit. Deinde profecturus solito affectuosius in amicum inruit; os, frontem, oculos osculatur, inhaeret ampbuat Deus, ut nos in die iudicii sine confusione videamus; ceterum in hac luce mutuo numquam fruemur aspectu!' 30. Erat iter illius comitatu proprio solitarium, sed occurrentum agminibus constipatum, in tantum, ut per omnes aggeres, quos in itinere suo inlustratos reliquit, in hodiernum diem, ubicumque aut oravit aut docuit, oratoriae cellulae et signa crucis elata praefulgeant. Territorium sane Augustudunense dum praeterit,
Abbreviated transcription (Latin):
tinatia promotiet᷑. Apparatꝰ bellicꝰ armoꝵꝙ com-¬
motio. ad consilii cuuilitatẽ deposito tumore des-¬
cendit: tractat᷑q qualit̾ ñ qͦd rex uoluerat. s qͦd sa-¬
cerdos petierat compleret᷑. Ad̾stationis qͥetẽ rex
exercitꝰq se recepit: pacis securitatẽ fidelissimam
pollicetur: ea conditione. ut uenia qũa ipse p̾sti¬
terat. ab imꝑatore uł ab ȩtio peteret᷑. In terea ꝑ
int̾cessionẽ & meritũ sacerdotis rex comp̾ssus est.
xin italiam petiturꝰ egredit᷑: cui id solũ ui.¬
suffecerat. ne umquã labore uacuus qͥrte
frueret᷑: s ut ꝓpħa ait. ambulabat de uirtute in
uirtutẽ. Nam dũ p̾terit ex consuetudine pieta-¬
tis. familiarẽ suũ senatorẽ p̃sbiterũ iterũ uisita¬
uit: a qͦ illi annoꝵ uiginti circit̾ muta offert᷑
puella: cuiꝰ os. frontẽ. uultũq totũ. cũ olei attre¬
ctatione benedixit. Demde poculũ conditũ p̃ce-¬

Expanded text:
rtinacia permovetur. Apparatus bellicus armorumque comrtinacia permovetur. Apparatus bellicus armorumque commotio ad consilii civilitatem, deposito tumore, descendit, tractaturque, qualiter non quod rex voluerat, sed quod sacerdos petierat conpleretur. Ad stationis quietem rex exercitusque se recipit; pacis securitatem fidelissimam pollicetur, ea conditione, ut venia, quam ipse praestiterat, ab imperatore vel ab Aetio peteretur. Interea per intercessionem et meritum sacerdotis rex conpressus est, xin Italiam petiturus egreditur, cui id solum sufficeret, ne umquam labore vacuus quiete frueretur; sed, ut propheta ait, ambulabat de virtute in virtutem. Nam dum praeterit, ex consuetudine pietatis familiarem suum Senatorem presbyterum iterum visitavit. A quo illi annorum XX circiter muta offertur puella, cuius os, frontem vultumque totum cum olei adtrectatione benedixit; deinde conditum poculum praec
Abbreviated transcription (Latin):
mnclinanda ꝓ rebellionis p̃sũptione ꝑmiserat:
quȩ ille auiditate barbaricȩ cupiditatis in hia-¬
uerat. Itaq genti bellicosissime regiq idoloꝵ
ministro obicit᷑ senex unꝰ: sed tamen omni-
bus presidio maior & fortior. Nec mora festinꝰ
egredit᷑. qͥa imminebat bellicꝰ apparatꝰ. Iam ꝓ-¬
gressa gens fuerat. totũq iter eques ferratus
impleuerat: & tam̃ sacerdos nr̃ obuiꝰ ferebattr.
donce ad regem ipsum qͥ subsequebat᷑ accede-¬
ret. Occurrit in itinere iam ꝓgresso: & arma-¬
to duci int̾ suoꝵ cat̾uas opponit᷑. Medioq in-¬
terprete pͥmũ p̃cem supplicẽ fundit: dende in-¬
crepat differentẽ: ad extremũ manu iniecdta
frem habenas inuadit: atq in eo loco uniuersum
sistit exercitũ. Ad hȩc rex ferocissimꝰ ammra-¬
tionẽ ꝓ iracundia dõ imꝑante concepit. Stupet
constantiam: uenerat᷑ reuerentiã: auctoritatis ꝑ-¬

Expanded text:
inclinanda pro rebellionis praesumptione permiserat, inclinanda pro rebellionis praesumptione permiserat, quae ille aviditate barbaricae cupiditatis inhiaverat. Itaque genti bellicosissimae regique idolorum ministro obicitur senex unus, sed tamen omnibus Christi praesidio maior et fortior. Nec mora, festinus egreditur, quia imminebat bellicus apparatus. Iam progressa gens fuerat totumque iter eques ferratus impleverat, et tamen sacerdos noster obvius ferebatur, donec ad regem ipsum qui subsequebatur accederet. Occurrit in itinere iam progresso, et armato duci inter suorum catervas opponitur medioque interprete primum precem supplicem fundit, deinde increpat differentem, ad extremum, manu iniecta, freni habenas invadit atque in eo universum sistit exercitum. Ad haec rex ferocissimus admirationem pro iracundia, Deo imperante, concepit; stupet constantiam, veneratur reverentiam, auctoritatis pe
Abbreviated transcription (Latin):
medicabilis dextra ꝑcurrit. S alubrem tactũ sa-¬
nitas festina subsequit᷑. Ariditas sucũ. nerui of-¬
ficia receꝑunt: & in conspectu omniũ. filio
incolumitas. patri filiꝰ reformat᷑. Implentur
ppłi stu pore miracłi: & in pectorib omniũ fi-¬
des catholica firmabat᷑. Predicatio deinde ad
plebem de p̃uaricationis emendatione conuer-¬
titur: omniũq sententia prauitatis auctores
expulsi ab insula sacerdotib adducunt᷑. ad
mediterranea deferendi: ut & regio absolutione.
& illi emendatione fruerentur. Quod in tan-¬
tum salubrit̾ factũ est: ut in illis locis etiã nc̃
fides intemerata ꝑduret. Itaq compositis om̃ibꝰ
beatissimi sacerdotes ea qua uenerant ꝓsꝑitate
moricani tractus fatigationẽ beati antistitis ã-¬
biebat. Offensus enim suꝑbȩ insolentia regioniˢ
uir magnificꝰ etius. qui tum rempublicã gub-¬
nabat: eochari ferocissimo alanoꝵ regiloca illa

Expanded text:
medicabilis dextera percurrit, salubremque tactum samedicabilis dextera percurrit, salubremque tactum sanitas festina subsequitur, ariditas succum, nervi officia receperunt, et in conspectu omnium filio incolumitas, patri filius restituitur. Implentur populi stupore miraculi, et in pectoribus omnium ficata firmatur. Praedicatio deinde ad plebem de praevaricationis emendationeconvertitur, omniumque sententia pravitatis auctores, expulsi insula, sacerdotibus addicuntur ad mediterranea deferendi, ut et regio absolutione et illi emendatione fruerentur. Quod in tantum salubriter factum est, ut in illis locis etiam nunc fides intemerata perduret, itaque, conpositis omnibus, beatissimi sacerdotes ea qua venerunt prosperitmoricani tractus fatigationem beati antistitis ambiebat. Offensus enim superbae insolentia regionis vir magnificus Aetius, qui tum rem publicam gubernabat, Gochari ferocissimo Alanorum regi loca illa
Abbreviated transcription (Latin):
Germanũ uenire inuitis uaticinationib nuntia-¬
bant: in tantũ ut elasius qͥdam regionis illiꝰ pͥ-¬
mꝰ in occurfũ sc̃oꝵ sine ulla manifesti nuntii
relatione ꝓperauerit: exhibens secũ filiũ quẽ
in ipso flore adolescentiȩ debilitas dolenda dã-¬
nauerat. Erat enim arescentib neruis contra-¬
cto poplite: cui ꝑ siccitatẽ cruris. usꝰ uestigii ne-¬
gabat᷑. Hunc elasium ꝓuintia tota subsequit᷑.
Ueniunt sacerdotes: occurrit inscia multitudo:
confestim benedictio & sermonis diuini doctna
ꝓfunditur. Recognoscit ppłm. in ea qũã reli
aduoluit᷑ sacerdotũ. offerens filiũ: cuiꝰ ne-¬
cesfitatẽ ȩtas & debilitas ȩtiam sine p̃cib allega¬
bant. Fit communis omniũ dolor p̃cipue sacer-¬
dotũ: qui conceptã miscdiam ad diuinã demen-¬
tiam contulerunt. Statimq adolescentẽ beatus
Germanꝰ sedere compulit: attrectat poplitem
debilitate curuatũ: & ꝑ tota infirmitatis spatia

Expanded text:
Germanum venire invitis vaticinationibus nuntiabant, in tantum ut Elafius quidam regionis illius primus in occursum sanctorum sine ulla manifesti nuntii relatione properaverit, exhibens secum filium, quem in ipso flore adulescentiae debilitas dolenda damnaverat. Erat enim arescentibus nervis, contracto poplite, cui per siccitatem crurae usus vestigii negabatur. Hunc Elafium provincia tota subsequitur; veniunt sacerdotes, occurrit inscia multitconfestim benedictio, et sermonis divini doctrina profunditur. Recognoscunt populum in ea qua reliquedvolvitur sacerdotum, offerens filium, cujus necessitatem ipsa debilitas etiam sine precibus adlegabat: fit communis omnium dolor, praecipue sacerdotum, qui conceptam misericordiam ad divinam clementiam contulerunt: statimque adolescentem beatus Germanus sedere compulit, adtrectat poplitem debilitate curvatum, et per tota infirmitatis spatia
Abbreviated transcription (Latin):
dium cȩleste suscepit: qͦ & corpꝰ salubritate & ani¬
ma credulitate conualuit. Ieceptis itaq ex uo-¬
luntate beneficiie. optatũ leuam̃ ꝓpͥe detulit cĩ¬
uitati: licet in se maximũ ciuib & remedium
referret. & gaudium:¬

Expanded text:
dium caeleste suscepit, quo et corpus salubritate et anidium caeleste suscepit, quo et corpus salubritate et anima credulitate convaluit. Acceptis itaque ex voluntate beneficiis, optatum levamen propriae detulit civitati, licet in se maximum civibus et remedium referret et gaudium
Abbreviated transcription (Latin):
patrẽ. reuerentia ut apłm sublimabat. Auxi-¬
liaris etiam regebat tum ꝑ gallias apicem p̃-¬
fecturȩ: qui p̃sentiam sacerdotis duplicata gͣ-¬
tulatione suscepit: qͦd & insignẽ uirtutib ui-¬
rum desiderabat agnoscere: & qͦd uxor eiꝰdem
longo iam tempore quartano tabescebat in¬
cõmodo. Ingredienti longissimo p̃ter consue-¬
tudinẽ famulat᷑ occursu: simulq ammirati-¬
one defigit᷑. Ita enim dignitas uultꝰ. sermo-¬
nis eruditio. p̃dicationis auctoritas. stupen¬
tis animũ compleuerunt: ut merito fama
eum maiorẽ fuisse cognosceret. Inuent̾ est
enim reb maior ẽẽ quã nuntiis. Offert mune¬
ra: ingerit beneficia: ambit᷑q a beatissimo uiro
ut dignaret᷑ acciꝑe qͦd tradebat. In cõmodu coñ
fitet᷑ uxoris: qͣ uisitata ita uis passionis extincta
est: ut tremor p̃cedens & febris subsequens deleret᷑.
Redditaq pͥstinȩ sanitati fidelis matrona reme-¬

Expanded text:
patrem, reverentia ut apostolum sublimabat. 24. Auxipatrem, reverentia ut apostolum sublimabat. 24. Auxiliaris etiam regebat tum per Gallias apicem praefecturae. Qui praesentiam sacerdotis duplicata gratulatione suscepit, quod et insignem virtutibus virum desiderabat agnoscere, et quod uxor eiusdem longo iam tempere quartano tabescebat incommodo. Ingrediente longissimo praeter consuetudinem famulatur occursu simulque admiratione defigitur. Ita enim dignitas vultus, sermonis eruditio, praedicationis auctoritas stupentis animum conpleverunt, ut merito fama eum minorem fuisse cognosceret; inventus est enim rebus maior esse quam nuntiis. Offert munera, ingerit beneficia, ambiturque a beatissimo viro, ut dignaretur accipere, quod querebat. Incommodum etiam confitetur uxoris; qua visitata, ita vis passionis extincta est, ut tremor praecedens et febris subsequens delerentur, redditaque pristinae sanitati, fidelis matrona reme
Abbreviated transcription (Latin):
uectꝰ ẽ. Ubi certantib ppłi studiis. indiscreta
ȩtas & sexus uno occurrit offitio. Omnesq
benedictionẽ flagitant. tactumq reqͥrunt:
& qͦd suꝑ est multitudini releuat uł uidisse
Diuersȩ infirmitates passim benedictione sa-¬
nant᷑: p̾dicationib ciuitas recreat᷑. Et licet
festinꝰ abscesserit: sitientẽ tam̃ ppłm doctrinȩ
fontib irrigauit. Si itinera eiꝰ cuncta ꝑcur-¬
ram: si uniu̾sa cõmemore: parabit ꝓlixitas
congesta fastidiũ. S dabit dñs ueniã: quod
sciens plura p̃tereo. Itaq aduenientẽ beatis-¬
siũ uirũ urbs arelatensis religiosa gratula-¬
tione suscẽpit: apłicum instar sui temporis
sacerdotẽ suscipiens. Illustrabat᷑ eo tempore
ciuitas hilario sacerdote: multimoda uirtute
p̃tioso. E rat enim fidi igneus torrens: cȩle-¬
stis eloquii & p̃ceptionis diuinȩ oꝑariꝰ indefes-¬
sus. Qui uenerabiłẽ scm̃ pontificẽ. affectu ut

Expanded text:
vectus est, ubi, certantibus populi studiis, indiscreta vectus est, ubi, certantibus populi studiis, indiscreta aetas et sexus uno occurrit officio. Omnes benedictionem flagitant, tactum requirunt et, quod superest multitudine, relevat vel vidisse. Diversae infirmitates passim benedictione sanantur, praedicationibus civitas recreatur, et licet festinus abscesserit, sitientem populum doctrinae fontibus inrigavit. Si itinera eius cuncta percurram, si universa commemorem, parabit prolixitas congesta fastidium; sed dabit Deus veniam, quod sciens plura praetereo. Itaque advenientem beatissimum virum urbs Arelatensis relegiosa gratulatione suscepit, apostolicum instar sui temporis sacerdotem suscipiens. Inlustrabatur eo tempore civitas Hilario sacerdote multimoda virtute pretioso; erat enim fide igneus torrens caelestis eloquiiet praeceptionis divinae operarius indefessus. Qui venerabilem sanctum affectu ut
Abbreviated transcription (Latin):
scius cubitaint. Deductaq nocte oratione uł
psalmis: die reddito iter qͦ agebat᷑ ingreditur.
Iilustrato hospitio. familia tota gaudebat Stra¬
ti reliquias: fidelis matrona collegit & condidit.
Accidit post dies aliqͦt. ut agrestiꝰ quidã bene
ingenuus. habens uxorem. filios & parentes.
possessio fieret inuadentis inimicr: suoꝵꝙ om-¬
nium fletib ñ minꝰ germani absentia. quam
infelicis captiuitas lugebat᷑. Et cum nichil
remedii posset adhiberi: p̃sũpsit uirtutem
fidĩ matrona uenerabilis. Stram̃ conditũ. ꝓ-¬
fert: quo furiosꝰ circumdatꝰ colligatur. Qui¬
ꝑ spaciũ noctis uniꝰ qͣsi apposito uallatus in¬
cendio. inclanato semꝑ nomine sacerdotis.
qͥ cum abeẽt p̾sentia uirtute ñ deerat. diui¬
no purgat᷑ auxilio: neq umnꝗͣ postea in om̃i
uitȩ suę spacio ꝑicłm temptationis incurrit:
ad lugdunensiũ urbe arari famulante de-¬

Expanded text:
inscius cubitavit, deductaque nocte oratione vel inscius cubitavit, deductaque nocte oratione vel psalmis, die reddito, iter quod agebat ingreditur. Inlustrato hospitio familia tota gaudebat; strati reliquias fidelis matrona collegit et condidit. Accidit post dies aliquot, ut Agrestius quidam bene ingenuus, habens uxorem, filios et parentes, possessio fieret invadentis inimici, suorumque omnium fletibus non minus Germani absentia quam infelicis captivitas lugebatur. Et cum nihil remedii possit adhiberi, praesumit virtutem fidei matrona venerabilis. Stramen conditum profert, quo furiosus circumdatus conligatur. Qui spatium noctis unius, quasi adposito vallatus incendio, inclamato semper nomine sacerdotis, qui, cum abesset praesentia, virtute non deerat, divino purgatur auxilio neque umquam postea in omni vitae suae spatio periculum temptationis incurrit. ad Lugdunensem urbem, Arare. famulante, de
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ ocdi. ne cum uirtutib ꝓderetur: in qͦ uere
euangłica sententia ꝓbabat᷑ ciuitatẽ supra
montẽ positam latẽre ñ posse. Uitabat suoꝵ
solatia. extraneoꝵ declinabat occursꝰ: s obscu¬
rari ñ poterat maiestatis luce curũdatꝰ. Nam
uici om̃s. municipia. ciuitates qͦtqͦt sese ꝑ itine-¬
ris eiꝰ tramitẽ porrigebant: in occursum cũ
coniugib ac liberis conuolabant. Et continu¬
atum plerũq agmen dum occurrentes iun-¬
gebant: ꝓsequentib coherebant: xxxi.
reterire silentio impiũ puto: in alisiensi
loco absens quantũ uirtutis oꝑatꝰ ẽ. Erat
illic prb̃r senator nomine: natalib nobilis. reli¬
gione nobilior. Comunx illi erat nectariola¬
nomine. similis scĩtate: qͦs p̃teriens ꝓ studio an¬
tiqͤ caritatis expetiit. Aduenienti p̾parant
mansionẽ: & in quantũ maior ꝑsona aderat.
tantũ minor impendit᷑ apparatꝰ. Matrona fur¬
tim stram̃ in lectulo subdidit sacerdotis: q̃ i

Expanded text:
nem oculi, cum virtutibus proderetur; in quo vere euangelica sententia probatur, civitatem supra montem positam latere non posse. Vitabat suorum solatia, extraneorum declinabat occursus; sed obscurari non poterat, maiestatis luce circumdatus. Nam vici omnes, municipia, civitates, quot sese per itineris eius tramitem porrigebant, in occursum cum coniugibus ac liberis convolabant et continuatum plerumque agmen, dum occurrentes iungebantur prosequentibus, cohaerebat. 22. Praeterire silentio impium puto, in Alisiensi loco absens quantum virtutis operatus est. Erat illic presbyter Senator nomine, natalibus nobilis, religione nobilior. Coniunx illi Nectariola, similis sanctitate; quos praeteriens pro studio antiquae caritatis expetiit. Advenienti praeparant mansionem, et quantum maior persona aderat, tantum minor inpenditur apparatus. Matrona furtim stramen in lectulo subdidit sacerdotis, quo ille
Abbreviated transcription (Latin):
bilis leporiꝰ non longe ab hinc domicilio fruit᷑:
qui cũ familia sua ita implicitꝰ diu̾so tenet᷑ m-¬
commodo: ut & ꝓpͥa & suoꝵ infirmitate succũ-¬
bat. Cuiꝰ ad uos lacͥmas deportamꝰ: infirmũ si
dignum ducitis uisitate. Siuͦ p̾cem nr̃am oc-¬
cupationis ur̃ȩ necessitas uincit: orationẽ inter-¬
cessionis impendite. Mereatur benedictionẽ: siñ
meretur aspectũ. Ad hȩc uir beatissimꝰ repletus
miscdia: & relicto itinere eam uiam rectiorem
iudicat. quȩ mercedẽ boni oꝑis p̃parabat. Diuer-¬
tit reclamantib sus: & desideratũ petentib p̃-¬
cõplere. Cũ illi cũ exultatione cũ gaudio ducentoꝵ.
solidoꝵ munus qͦd transmissũ fuerat optulerunt.
Deinde conu̾sus ad diaconẽ ait. Accipe quȩ tra¬
dunt᷑:. & intellige te fraudẽ fecisse pauꝑib Nam
si totum qͦd dedi indigentib contulisses: remune-¬
rator nr̃ trecentos hodie solidos reddidisset. Con-¬

Expanded text:
bilis Leporius non longe abhinc domicilium fruit; bilis Leporius non longe abhinc domicilium fruit; qui cum familia sua ita inplicitus diverso tenetur incommodo, ut et propria et suorum infirmitate subcumbat. Cuius ad vos lacrimas deportamus: infirmum, si dignum ducitis, visitate! Si vero precem nostram occupationis vestrae necessitas vincit, orationem intercessionis inpendite; mereatur benedictionem, si non meretur aspectum'. Ad haec vir beatissimus repletus misericordia et, relicto itinere, ea via rectior iudicatur, quae mercedem boni operis praeparabat. Divertit, reclamantibus suis, et desideratum petentibus pracomplere'. Tum illi cum exultatione, cum gaudio ducentorum solidorum munus, quod transmissum fuerat, obtulerunt. Deinde conversus ad diaconem, ait: 'Accipe quae traduntur et intellege, te fraudem fecisse pauperibus; nam si totum indigentibus contulisses, remunerator noster trecentos hodie reddidisset'. Con
Abbreviated transcription (Latin):
exhiberi: remotũq in secretario. celebri absolu-¬
tio ne purgatũ. ad conuentũ publicũ reuoca¬
uit incolumẽ. Hoc pͥmũ uirtutis suȩ signum:
rebat diuersa ppłi multitudo: benedictionẽ
exꝑtȩ sc̃itatis oꝑiens. Iunctisq cũ p̾dicatione
miracłis: & animas curabat & corpora xi.
gressus urbe opulentissima. dum iter sen-¬
sim oris felicib carpit: occurrunt pauꝑeᷤ
elemosiña postulantes. Consulit diaconẽ qͣntũ
eẽt in sumptib: tres tantũ aureos ẽẽ respon-¬
dit: totosq statim p̃cepit erogari. Ad hec dia-¬
conus. Unde uicturi hodie sumꝰ: Respondeis
ait. Pascet ds̃ pauꝑes suos: tu qͦd habes indi-¬
gentib pr̃a. Diaconꝰ qͣsi ꝓuidus duos erogat:
reseruat unum. Dumq agitur iter ceptum:
intuentur post se eq̃tes concitatos. Qui breui
adiuncti statim desiliunt: & ꝓuoluti genib
huiꝰmodi p̃cem fundunt. Dñs nr̃ uir specta-¬

Expanded text:
exhiberi, remotumque in secretario, celeri absoluexhiberi, remotumque in secretario, celeri absolutione purgatum ad conventum publicum revocavit. Hoc priraum virtutis suae signum irebat diversa populi multitudo, benedictionem expertae sanctitatis operiens, iunctisque cum praedicatione miraculis, et animas curabat et corpora. 33. Egressus urbe opulentissima, dum iter sensim moris felicibus carpit, occurrunt pauperes, elemosinam postulantes. Consulit diaconem, quantum esset in sumptibus. Tres tantum aureos esse respondit, totosque statim praecepit erogari. Ad haec diaconus: 'Unde victuri hodie sumus?' Respondens ait: 'Pascit Deus pauperes suos; tu, quod habes, indigentibus praesta'. Diaconus quasi providus duos erogat, reservat unum. Dumque agitur iter coeptum, intuentur post se equites concitatos. Qui brevi adiuncti, statim desiliunt, et obvoluti genibus, huiusmodi precem fundunt: 'Dominus noster vir specta
Abbreviated transcription (Latin):
cum studiosissime sui agnitionẽ abiectione ue¬
laret: mediolani quis aut quantꝰ eẽt celare ñ
potuit x.
nat aũ dieᷤ sc̃oꝵ sollempnitate uenerabi-¬
lis. qui in unum plurimos collegerat sacerdoteᷤ.
&e dum missa sacris mystus celebrat᷑ altari. incog¬
ntꝰ & imꝑuisus ingredit᷑: statimq unꝰ e ppło
captiuus immici. cũ ingenti uociferatione pro-¬
elamabat. Cur nos in italia sermane ꝑseque¬
ris: Sufficiat tͥ. qͦd nos de galliis exclusisti Suf¬
ficiat. qͦd nos & occeanũ mare oratione suꝑasti.
Quid uniu̾sa ꝑlustras. ¶ uesce: ut nos qͥeti ẽẽ
possimꝰ. E it ammiratio. & terror in ppło. Quiꝰ
eẽt Germanus. dum alter alterũ intuetur. inqͥ-¬
ritur: & licet habitu despicabilis uideret᷑. uultꝰ
tam̃ dignitate cognoscit᷑. Confultꝰ gradum aut
militate uenerant᷑. Exorant ut suriosum qui
nom̃ eiꝰ confessus fuerat uifitaret. Quẽ ñ pre-¬
sũptionis coturno. s obedientiȩ studio p̾̃cepit

Expanded text:
cum studiosissime sui agnitionem abiectione velaret, Mediolani, quis aut quantus esset, celare non potuit. rat autem dies sanctorum sollemnitate venerabilis, qui in unum plurimos collegerat sacerdotes. Et dum missa sacris misteriis celebratur ad altare, incognitus et inprovisus ingreditur, statimque unus e populo, captivus inimici, cum ingenti vociferatione proclamat: 'Cur nos in Italia, Germane, persequeris? Sufficiat tibi, quod nos de Galliis exclusisti; sufficiat, quod nos et oceanum mare oratione superasti. Quid universa perlustras? Quiesce, ut nos quieti esse possimus'. Fit admiratio et terror in populo; quis esset Germanus, dum alter ad alterum intuetur, inquiritur. Et licet habitu despicabilis videretur, vultus tamen dignitate cognoscitur. Consultus gradum aut militate venerantur; exorant, ut furiosum, qui nomen eius confessus fuerat, visitaret. Quem non praesumptionis coturno, sed oboedientiae studio praecepit
Abbreviated transcription (Latin):
nuntiatur: pelagianã ꝑuerfitatẽ iterato paucis
stinꝰ occurrit: dum & laborib delectat᷑. & xp̃o se
gratant᷑ impendit. Cessit tandẽ inimici inui¬
dia uicta uirtutib: nec temptare ausꝰ est. quẽ
dei amicum eẽ iam senserat. ii.¬
diuncto itaq seuero ȩp̃o totiꝰ scĩtatis uiro.

Expanded text:
untiatur, Pelagianam perversitatem iterato paucis stinus occurrit, dum et laboribus delectatur et Christo se gratanter inpendit. Cessit tandem inimici invidia, victa virtutibus, nec temptare ausus est, quem Dei amicum esse iam senserat. Adiuncto itaque Severo episcopo totius sanctitatis.
Abbreviated transcription (Latin):
existebat. Cum enim ipse in urbe sua septi-¬
mꝰ ordine ȩccłiam rexerit: claret ꝓfecto. qͦd
hi qui ante ipsum exstitere pontifices. obluc-¬
tante sͥ seuientiũ rabie paganoꝵ. minꝰ libe-¬
re. minꝰ plene. religionis fundauere pͥmor¬
dia: cui tam̃ hic cuiꝰ nobilitati. uirtuti. ac sa-¬
pientiȩ passim obniti ñ poterat. multimoda
suo tempore contulit increm̃ta: De extructi

Expanded text:
existebat. Cum enim ipse in urbe sua septimexistebat. Cum enim ipse in urbe sua septimus ordine ecclesiam rexerit, claret profecto, quod hi, qui ante ipsum exstitere pontifices, obluctante sibi saevientium rabie paganorum, minus libere, minus plene religionis fundavere primordia; cui tamen hic, cujus nobilitati, virtuti ac sapientiae passim obniti non poterat, multimoda suo tempore contulit incrementa. CAPUT
Abbreviated transcription (Latin):
ite om̃ib p̃paratis. cũ & confluentiũ nul-¬
Na eẽt requies. & qui conuenerant uix
iam regionis amplitudine caꝑent᷑: die ha-¬
lendarũ octobriũ intra sepuleri abdita theᷤ¬
aurus cȩlestis deponit᷑: tanto orbis terrarũ
offitio. tanta humani generis pietate. ut
luce clariꝰ constaret om̃ib hunc summi in
nori. Locus sepuleri huiꝰ. tum qͥdem ꝑ exi¬
guũ erat oratoriũ. in suo ipsius p̾dio mr̃is
mauriciĩ meritis dedicatũ: qͦd uir splendi-¬
dissimꝰ supra memorato qͦndam saturno de-¬
legauerat: ut sub ꝓfessione sacerdotalis ti-¬
tuli. mr̃m memoriis inibi deseruiret. Needũ
immanitas ethnicȩ suꝑstitionis obsoluerat:
adhuc xp̃ianitas artis obsessa finib angebat᷑.
fanisq ꝑ orbem usq quaq uigentib xp̃i ec-¬
clesiis extruendis modicus ambitꝰ. exiguus
impendebat᷑ & cultꝰ. Nondũ se circa talia
fideliũ ardor effuderat: quoꝵ in his regioni-¬
b ante sermanũ scĩssimũ ingens qͦq raritas

Expanded text:
ite omnibus praeparatis, cum et confluentium nulla esset requies, et qui convenerant, vix jam regionis amplitudine caperentur, die Kalendarum Octobrium intra sepulcri abdita thesaurus coelestis deponitur, tanto orbis terrarum officio, tanta humani generis pietate, ut luce clarius constaret omnibus hunc summi in nori. Locus sepulcri hujus tum quidem perexiguum erat oratorium, in suo ipsius praedio, martyris Mauritii meritis dedicatum, quod vir splendidissimus supra memorato quondam Saturno delegaverat, ut sub professione sacerdotalis tituli martyrum memoriis inibi deserviret. Necdum immanitas ethnicae superstitionis obsoleverat; adhuc Christianitas arctis obsessa finibus angebatur, fanisque per orbem usquequaque vigentibus, Christi ecclesiis extruendis modicus ambitus, exiguus impendebatur et cultus: nondum se circa talia fidelium ardor effuderat; quorum in regionibus ante Germanum sanctissimum ingens quoque raritas
Abbreviated transcription (Latin):
turus. Non multo sane dierũ int̾meante cur-¬
riculo: adolescens qͥdam quẽ poplitũ dẽbilis¬
men: templo beati patris adito. sedulis ac de-¬
bat᷑. Ea tũ nox erat diei dominici: quȩ qua-¬
dragenos sacrȩ quadragesimalis obseruantiȩ
dies mediare cognoscit᷑. Cũq cirra gallicini-¬

Expanded text:
ula. Non multo dierum intermeante curriculo, adolescens quidam poplitum dmis, templo beati Patris adito, sedulis pebatur. Ea tum nox erat diei Dominicae, quae sacrae quadragesimalis observantiae dies mediare cognoscitur. Cumque circa gallicini
Abbreviated transcription (Latin):
nore induit: talib eũ exhortans uerbis. atq
confirmans. Satagere te oportet uenerabi.¬
lis frater. quo in contaminatũ atq imina¬
culatum custolias honorem tͥ cõmissum:
pastorale comiisit officium..u.

Expanded text:
detraxit, talibus eum exhortans verbis atque confirmans: Satagere te oportet, venerabilis frater, quo incontaminatum atque immaculatum custodias honorem a Domino tibi tibi pastorale commisit officium.
Abbreviated transcription (Latin):
luisset: ita eum allocutꝰ ẽ dicens. Exonerate filii
carissimi iaculis manus. & arma humeris ur̃is re-¬
icite: & sic domũ d̃ĩ ingredimini: qm hec domꝰ
ẽ orationis: non martis statio petulantis. Illi
dens Germanũ illustrissimũ nichil oneris
truculenti portantẽ: precepit ostiariis fores
ȩccłiȩ ut cdaustris artarent. Ipse uͦ glomerata secũ
turba clericoꝵ atq nobilium. iniciens manꝰ Ger-¬

Expanded text:
ue eos allocutus est dicens: Exonerate, filii charissimi, jaculis manus, et arma ex humeris vestris rejicite, et sic domum Dei ingredimini, quoniam haec domus est orationis, non Martis statio petulantis; illi dens Germanum illustrissimum nihil oneris truculenti portantem, praecepit ostiariis fores ecclesiae repagulis arctare, ipse vero glomerata secum turba clericorum atque nobilium virorum, man
Abbreviated transcription (Latin):
reueante colendum populis tradicit. Expliciunt
siodorensis oppiqi indigena fuit: pa-¬
rentibus splendidissimis procreatus:
& ab ipsis infantiȩ rudimentis. studuis
liberalidus institutus. In quo doctrinȩ
collatio cum ingenii ubertate consen-¬
tiens: eruditissimum duplicato bono.
id est naturȩ & industriȩ reddider̃t.
Atq ut in eum ꝑfectio litterarum ple-¬
na conflueret: post auditoria gallica-¬
na. intra urbem romam iuris scientiã
plenitudini ꝑfectionis adiecit. Deinde.
tribunalia prefecturȩ: professione ad-¬
uocationis ornauit. In quo actu dum mul-¬
tiplici luudic luce resplenderet: sublimem
genere. diuiciis. morib. sortitur ucorem.
Qͣm quidem toge preconiis p̃minentẽ ꝓti-¬
nus respublica ad honoꝵ p̾sumpsit insig-¬
nia: ducatus culmen & regimen ꝑ ꝓuincias
conferendo. Erudiebatur ꝓfecto diuinitatis oc-¬
culto iudicio: ne quid ꝑfectionis deesset apłi-¬
co pontifici mox futuro. Parabatur eloquen-¬

Expanded text:
ICIT sioderensis oppidi indigena fuit, parentibus splendidissimis procreatus et ab ipsis infantiae rudimentis studiis liberalibus institutus; in quo doctrinae conlatio cum ingenii ubertate consentiens, eruditissimum duplicato bono, id est naturae et industriae, reddiderunt. Atque ut in eum perfectio litterarum plena conflueret, post auditoria Gallicana intra urbem Romam iuris scientiam plenitudini perfectionis adiecit. Deinde tribunalia praefecturae professione advocationis ornavit. In quo actu dum multiplici laudis luce resplendet, sublimem genere, divitiis, moribus sortitur uxorem. Quem quidem togae praeconiis praeminentem protinus res publica ad honorum praesumpsit insignia ducatus culmen et regimen per provincias conferendo. Erudiebatur profecto occulto divinitatis iudicio, ne quid perfectionis deesset apostolico pontifici mox futuro. Parabatur eloquen
Abbreviated transcription (Latin):
tiꝰ sub rogatu liberii iussit meludi eusebiũ p̃s-¬
biterũ in qͦddã cubicułu̾ domꝰ suȩ. qͦd humi-¬
tem dormitionẽ accepit: nono decimo kil̃ sep-¬
tembriᷤ. Cuiꝰ corpꝰ collegit oregorius & orosius
miterio calixti: uͥ & titułu ipsiꝰ scribentes. po-¬
dem tempore auditũ ẽ a constantio imꝑatore:
qͦd gregoriꝰ & orosiꝰ prb̾ri collegert corpꝰ euse¬

Expanded text:
tius subrogatu Liberii includit Eusebium presbyterum in quoddam cubiculum domus suae, quod humitem dormitionem accepit, Nona decima Kal. Septembris, cujus corpus collegerunt Gregorius et Orosius emeterio Callisti, ubi et titulum ipsius scribentes poini Dei. Eodem tempore auditum est a Constantio imperatore eo quod Gregorius et Orosius presbyteri colligerent corpus Euse
Abbreviated transcription (Latin):
iunxerunt se legib saluatoris: ut ꝓpt̾ actiuã
uitã mererent᷑ ad hanc mystĩi głam ꝑuenire.
Non enim illo in tempore tantũ ꝓfecerunt p̃-¬
cepto dĩi. qͦ confessionis suppliciũ ꝑtulerunt:
s necesse fuit illis priꝰ scđ̾m ęuangłium uix-¬
isse: ut xp̃i passionib participarent᷑. Necesse
ẽ in quã ut initia bona fierent. quoꝵ finis
ẽ optinꝰ subsecutꝰ. & martyres eos ñ solum
fuisse cũ passi st̃. s etiam martyres fuissent
cũ uiuerent. Martyr enĩ latine testis dicit᷑.¬
Igitur quociescũq bonis actib mandatũ xp̃i
facimꝰ: tocies xp̃o testimoniũ ꝑhibemꝰ. Unde

Expanded text:
tis devinxerunt se legibus Salvatoris, ut propter ante actam tis devinxerunt se legibus Salvatoris, ut propter ante actam vitam mererentur ad hanc martyrii gloriam pervenire. Non enim illo in tempore tantum perfecerunt praeceptum Domini, quo confessionis supplicium pertulerunt; sed necesse fuit illos prius secundum Evangelium vixisse, ut Christi passionibus potirentur. Necesse est, inquam, ut initia bona fuerint, quorum finis est optimus subsecutus; et martyres eos fuisse cum passi sunt, 265 sed etiam martyres Christi fuisse cum viverent. Martyr enim Latine testis dicitur; ac quotiescunque bonis actibus mandatum Christi facimus, toties Christo testimonium perhibemus. U
Abbreviated transcription (Latin):
pꝰ flaminiᷤ in craticula tradidert̃. Uere bea-¬
tum corpꝰ: qd̾ ñ ad penã funestꝰ ignis uł
torm̃ta a fide. xp̃i immutauert̃: s ad reqͥem
dñicȩ fidei scã religio coronauit. Sed tam̃
ipsa flamma sic suscepit martyrẽ: ñ ut eũ
ficdei sue ignẽ mutaret: e ut ꝓbatũ dño suo
redderet. Tali aũ incendio beata sunt consecra-
ta uiscera. ñ tam̃ condempnata. Conuenit hu-¬
ic passiom qͦd ait apłs: ipse aũ saluus erit.
sic tam̃ qͣsi ꝑ ignem. Saluus enĩ est factus:
dum uenerabili confessionis ẽ incendio con-¬
crematꝰ. Hȩc gͦ tota causa passionis ẽ fr̃s ꝓpt̾
quã morti addictꝰ est sc̃s uir: qͦd sui similes
eẽ cȩteros hortaret᷑. Nam exhortatio illa in
tantũ ꝓfecit. ut illo a scło recedente fides eiꝰ
xp̃c tr̃ in beato martẏre suo laurentio ꝑsecu¬
tiones passus ẽ. nunc illic plurimi xp̃ianoꝵ
ꝓpter adipiscendam cȩlestẽ coronã. om̃ibus se

Expanded text:
us flammis in craticula tradiderunt. Vere beaus flammis in craticula tradiderunt. Vere beatum corpus, quod non ad poenam funestus ignis, vel tormenta a fide Christi immutaverunt; sed ad requiem dominicam sancta religio coronavit. Sed et ipsa flamma ideo suscepit Martyrem; non ut eum a fide sua ignis mutaret, sed ut probatum Domino suo redderet. Tali enim incendio beata consecrata sunt viscera, non condemnata. Convenit huic passiosi per ignem . Salvus enim iste factus est, dum venerabilis confessionis est incendio concrematus. Haec est tota causa passionis, fratres, propter quam morti addictus est sanctus vir, quod sui similes caeteros hortaretur. Nam exhortatio illa in tantum profecit, ut illo a saeculo recedente, fides ejua Christus tunc in beato martyre suo Laurentio persecutiones passus est: nunc illic plurimi Christianorum propter adipiscendam coelestem coronam, omnibus se
Abbreviated transcription (Latin):
susciꝑe. Maiorẽ gͦ affectũ ibi debeo uͥ cre-¬
fidem meã hortatur opinio. Maiorem in¬
quam affectũ illic debeo: uͥ ꝑ ea que uidi
compellor deuotionis causa credere. etiam
illa quȩ non uidi. Nam cũ audiui aliqͣn-¬
ta quȩ mͥ impossibilia uidebantur. cȩpi ea
credere potuisse fieri. du similia facta ẽẽ con-¬
spexi. Et idõ temporis nr̃i passio hoc nob̾¬
p̾stitit conserere grãm & fidem: qͦd p̾terita
confirmaret. Supradictũ gͥ beatũ uirũ:
tota debemꝰ deuotione susciꝑe. Primũ qͥa
p̃tiosum sanguinẽ suũ ꝓpter dñm tradidit:
deinde qͦd p̾rogatua nob̾ apud dñm nr̃m
ñ minina contulit: ostendens qualis eẽ de¬
beat in .xp̃ianis fides. de cuiꝰ consortio exi-¬
stere martyres mererent᷑. Terrio qͦd qͥdem
tam sc̃ȩ conuersationis fuerit: ut coronam
martyrii tempore pacis inueniret. S cũ
tunc illi in ebriati furore rapuert̃ eũ. & ce-¬
de crudelissima adierunt: tẽ beati uiri cor-¬

Expanded text:
s. Majorem ergo affectum ibi debeo, ubi creem meam hortatur opinio. Majorem, inquam, affectum illic debeo, ubi per ea quae vidi, compellor devotius credere etiam illa quae non vidi. Nam cum odio, aliquanta mihi impossibilia videbantur: sed coepi ea credere potuisse fieri, dum similia facta esse conspexi. Et ideo temporis nostri passio, hanc nobis tribuit conferre gratiam, ut fidem praeteritam confirmaret. Supradictum igitur virum beatum tota debemus devotione suscipere: primum, quia pretiosum sanguinem suum propter Dominum tradidit; deinde, quod praerogativam nobis apud Dominum nostrum non minimam tribuit, ostendens qualis esse debeat in stere martyres mererentur. Tertio, quod iidem tam sanctae conversationis fuerit, ut coronam martyrii tempore pacis invenerit. 2. Quartunc illi inebriati furore rapuerunt eum, et caede crudelissima sauciarunt; tunc beati viri corp
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ tociꝰ uitȩ curricło cunctarũ disciplina-¬
rum uirtutib captat᷑. De qua mͥ uidet᷑. sal-¬
uatorẽ dicere. Qui uult post me uenire:
tollat crucẽ suam & sequat᷑ me. Nunquid
enim om̃s martyres qͥ secuti sunt dñm: cru-¬
cifixi sunt cũ dño: Nunqͥd om̃s uirgines
quȩ uixta apocalypsin secunt᷑ agnum di:
crucifixȩ sunt ut sequant᷑: Nunqͥd saulus
apłs crucifixꝰ fuerat cũ dicebat. mͥ aũ ab sit
głari nͥ in cruce dm̃ nr̃i iħu xp̃i: ꝑ quẽ mͥ¬

Expanded text:
nctarum disciplinarum virtutibus coaptatur. De qua mihi videtur Salvator dicere, Qui vult post me venire, tollat crucem suam, et sequatur me . Numquid enim omnes martyres, qui secuti sunt Dominum, crucifixi sunt cum Domino? Numquid omnes virgines, qui juxta Apocalypsim sequuntur Agnum Dei, crucifixi sunt ut sequantur ? Numquid Paulus apostolus crucifixus fuerat, cum dicebat, Mihi autem absit gloriari, nisi in cruce Domini
Abbreviated transcription (Latin):
dere cȩpit. Ac sic u̾bum illud ꝓphetiȩ impleuit.
Et claudꝰ saliet ficut ceruus. Deinde mane sur-¬
git: uotaq sua martẏrib uͥ eedem reliquiȩ sus-¬
ceptȩ sunt reddere ꝓꝑauit. Quo ꝓpter itineris
longitudinẽ: baculo adhuc innitendũ ẽẽ puta-¬
uit. Ubi postquã diu orauit: cereos accendit.
Baculũ dereliquit: atq exinde filium paruulũ
eccłiam cum ingenti celebritate. collocatis. tam-¬
Quanti ex illo multitudinis undiq concursꝰ fieri
cȩpere. quanta beneficia fuerint collata. & cotidie
conferant᷑: quanta miracła demonstrata. qͦt cȩci¬
ii
illuminati. paralytici curati: quanti uariis mor¬
bis passionibq curati. s & mortui resuscitati.
longum ẽ nob̾ & pene impossibile enarrare: cũ¬
unumqͦdq miracłm sui geueris quandam hysto.¬
riam habere noscat᷑ De quib tam̃ om̃ib quȩ
neq explicare possumus. neq penitꝰ reticere de-¬

Expanded text:
dere coepit, ac sic verbum illud prophetiae implevit, dere coepit, ac sic verbum illud prophetiae implevit, Et claudus saliet sicut cervus . Deinde mane surgit, votaque sua Martyribus, ubi eaedem reliquiae susceptae sunt, reddere properavit. Quo propter itineris longitudinem baculo adhuc innitendum esse putavit. Ubi postquam diu oravit, cereos accendit, baculum dereliquit, atque exinde filium parvulum ecclesia cum ingenti celebritate collocatis, tanquanti ex illo die multitudinis undique concursus fieri coepere, quanta beneficia fuerint collata, et quotidie conferantur, quanta miracula demonstrata, quot caeci illuminati paralytici sanati, quanti variis morbis passionibusque curati, sed et mortui suscitati, longum est nobis et pene impossibile universa unumquodque miraculum sui generis quamdam historiam habere noscatur. De quibus tamen omnibus, quae neque explicare possumus, neque penitus reticere de
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ sanũ. Quod dictũ: facti fides subsecuta. est.¬
Nam cũ illa discederet. atq iste. postea derelinqͥ
se dolens diceret. dimittis me & ducis te: ecce.
uidet illam sicut illi ꝓmiserat. ad sc̃m stepha-¬
num accedentẽ: & pro se rogantẽ. ac dicentẽ his
sua. Cum illũ qui rogabat᷑ uidit ad se atq ad
cubitulũ in quo iacebat. ingredient̾ẽ: amictũ ue-¬
ste candida. specie decora. Qũẽ mox agnouit. ut
egrotus medicũ. egenus copiosum. supplex patro-¬
num: his u̾bis cum lacrimis rogabat. dicens. Canꝰ
xp̃i amicꝰ. cura me. Libera me de tͥbulatione: mi¬
serere mei. miserere filiis meis. Uix p̃cator uerba
finierat: & iam p̾cum exauditor p̃cib responde-¬
bat. dicens. Surge: saluus factꝰ es. At ille statĩ
in sermone iubentis. tamquã qui obdormens
corpore. s uigilans sp̃u audisset: continuo de le-¬
cto exiliuit: & ante lectũ suũ firmis gressib ince-¬

Expanded text:
te sanum. Quod dictum facti fides est subsecuta. te sanum. Quod dictum facti fides est subsecuta. Nam cum illa discederet, et ipse post eam relinqui se dolens diceret, Dimittis me, et ducis te? ecce videt illam, sicut illi promiserat, ad sanctum Stephanum accedentem et pro se rogantem ac dicentem his . Tum illum qui rogabatur vidit ad se atque ad cubiculum in quo jacebat, ingredientem amictum veste candida, specie decora. Quem mox ut agnovit, ut aegrotus medicum, egenus copiosum, supplex patronum, his verbis cum lacrymis rogabat dicens: Chare Christi amice, cura me, libera me de tribulatione, miserere mihi, miserere filiis meis. Vix precator verba finierat, et jam precum exauditor precibus respondebat, dicens: Surge, salvus factus es. At ille statim in sermone jubentis, tanquam qui obdormiens corpore, sed vigilans spiritu audisset, continuo de lecto exsilivit, et ante lectum suum firmis gressibus ince
Abbreviated transcription (Latin):
tis tonsor qͥ concordiꝰ uocabat᷑: pedem ca-¬
dendo fregerat. Is dui lecto decumbens: uariis
dolorib cruciabatur. Cumhinc eũ pauꝑtatiᷤ
cogitatio. inde paruuloꝵ sollicitudo in tan-¬
to casus sui merore positũ maceraret: ecce
quadam nocte ipso qͥdem dormiente. s ñ illo
sum: unde nulla eẽt sibi facultas remeandi.
nullꝰ exitꝰ euadendi. Ex qͦ qͥd aliud demonst᷑¬
batur eit̃ quã ut sciret atq intelligeret in angu-¬
stiis p̾surarũ suarũ. ñ humanũ s soliꝰ dĩ debere
querere auxiliũ. Namq apparuisse. sͥ ait qͣndam
reuerenti uisu feminã: quȩ sibi sic afflicto. & doloꝵ
amaritudine repleto speciem fici traderet: ꝑ cuiꝰ
dulcedinis significationẽ sp̃ualis gr̃ȩ ꝑciperet
suauitatẽ. Unde. etiam fiduciã impetrandi ac-¬
cipiens p̃cib insistebat: & sanitatẽ ab ea pete-¬
bat. At illa quȩ tẏpum ꝓculdubio gestabat. ȩc-¬
clesiȩ. mͦ inqͥt accedo ad scm̃ stephanũ: & faciet

Expanded text:
tis tonsor, qui Concordius vocabatur, pedem cadendo fregerat. Is diu lecto decumbens, variis doloribus cruciabatur. Cum hinc eum paupertatis cogitatio, inde parvulorum filiorum sollicitudo in tanto casus sui moerore positum maceraret, ecce quadam nocte, ipso quidem dormiente, sed non illo sum, unde nulla sibi esset facultas remeandi, nullus exitus evadendi. Ex quo quid aliud demonstrabatur, quam ut sciret atque intelligeret in angustiis pressurarum suarum non humanum, sed solius Dei deberi quaerere auxilium? Namque apparuisse sibi ait quamdam reverendi visus feminam, quae sibi sic afflicto et dolorum amaritudine repleto, speciem fici traderet, per cujus dulcedinis significationem spiritualis gratiae perciperet suavitatem. Unde etiam fiduciam impetrandi accipiens precibus insistebat, et sanitatem ab ea petebat. At illa, quae typum procul dubio gestabat Ecclesiae, Modo, inquit, accede ad sanctum Stephanum, et faciet
Abbreviated transcription (Latin):
tũ tristes tulerunt corpꝰ beati laurentii archi-
diaconi &e martyris. & uenerunt in uia tybur-¬
tina in p̾dium matronȩ uiduȩ cyriacȩ: ad
quã ipse beatꝰ martyr fuerat nocte. cui &
suerunt eum usq ad uesꝑum. Iam hora
uesꝑtina sepelierunt in cripta in uia ty-¬
burtina. in p̾dium cyriacȩ iuiduȩ in agro
uerani . iiii. idꝰ augusti. Et ieuinauerunt: &¬
agentes uigilias noctis triduo cũ multitu-
rum dantes. B eatꝰ aũ iustinꝰ prb̃r obtulit sa-¬
crificiũ laudis: & participati sunt om̃s de
corpore & sanguine dñi xp̃i. cũ gr̃arum ac-¬

Expanded text:
tum tristes tullerunt . corpus beati lau| renti . archi . diaconi et martyris. Et uenerunt in| uia tiburtina . in praedium . matrone uiduae| ciriacae ad quem ipse martyr . fuerat nocte.| Cui et suerunt usque| ad uesperum. Iam hora uespertina sepelierunt| in cripta . in uia tiburtina . in praedium ciriacę| in agrum ueranum . IIII . idus augusti . et ieiunauerunt .| et agentes uigilias noctis triduo . cum multiturum| dantes. Beatus aucem iustinus obtullit sacrificium| laudes et participati sunt. Omnes de corpore| et de sanguine
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃ianꝰ sum. Et iussit deciꝰut ipsa hora
in agro uerani Eadem nocte iussit deciuᷤ
cȩsar una cum ualeniano p̾fecto p̾torii. in
thermas olympiadis parari sibi tͥbunal:
& ꝑgit nocte ad thermas iuxta palatium
salustii: & iussit ͥ beatũ laurentiũ offerri.
Tunc cȩpit ypolitꝰ tristis plorare. Cui beatꝰ
laurentiꝰ ita dixit. Noli flere:̾s magis ta-¬
ce & gaude: qͥa uado ad głam. Dicit es
clamauero te audi & ueni. Et cum hoc
dixisset. iussit decius cȩsar om̃e genꝰ torm̃-¬

Expanded text:
ianus sum; Et iussit decius cesar| ut ipsa hora in agr\um/| uerano; Eadem nocte iussit decius cesar una cum ualeriano| praefecto in termas olimpiadis parari sibi tribunal . et pergi nocte| ad termas iuxta palatium salustiani . et iussit sibi beatum lau| rencium offerri; Tunc cępit ypolitus tristis plorare;| Cui beatus laurencius ita dixit; Noli flere sed magis tace| et gaudę quia uado ad gloriam; Dicit ei  post dum clamauero te . audi et ueni; Et cum| hęc dixisset . iussit decius cesar omne genus torm