comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
agere creatori: Quid uero est caro ista. insicor¬
ruptibilis quȩdam tunca qua uestimur: Aut
quia lepra hȩc corꝑea electis om̃ib estimanda.
qi patin ȩ uitga contptionis s̃ piargetio cortis.
Ibi ibi tribulatio uehemens & iustissima causa
doloris est: cum excitatus a sonno misere uo¬
luptatis interiorẽ cȩꝑit. quis dep̃hendere lepr̃ã
quam sibi ipse multo studio & labore quesiuit.
Licet em̃ nemo oderit carnẽ suam. sed multo mi¬
nus odisse poterit anima seipsam.
It forte aliquem moueat illud de psalmo.
qui diligit iniquitatẽ oclit animam suam.
ne cumulos mercatur in dies. cui scđm duritiã
suam. & cor impenitens thesaurizat iram in die
ire. Cȩterum hoc odium tam carnis qm̃ animȩ
ñ in affectu sed in effectu potius inuenitur. Sic
nimirum odit & freneticus carnem suam. cum
sibi ipsi manus inferre. laborat. rationis delibe¬
ratione sopita. An uero grauior ulla frenesis

Expanded text:
agere Creatori! Quid vero est caro ista, nisi coragere Creatori! Quid vero est caro ista, nisi corruptibilis quaedam tunica, qua vestimur? aut quid lepra haec corporea electis omnibus aestimanda, nisi paternae virga correptionis, et purgatio cordis? Ibi, ibi tribulatio vehemens, et justissima causa doloris est, cum excitatus a sommo miserae voluptatis, interiorem coeperit quis deprehendere lepram, quam sibi ipse multo studio et labore quaesivit. Licet enim nemo oderit carnem suam, sed multo minus odisse poterit anima semetipsam.At forte aliquem moveat illud de Psalmo: Qui diligit iniquitatem, odit animam suam . it, cui gehennae cumulos mercatur in dies, et cui secundum duritiam suam et cor impoenitens thesaurizat iram in die irae? Caeterum hoc odium tam carnis, quam animae, non in affectu sed in effectu potius invenitur. Sic nimirum odit et phreneticus carnem suam, cum sibi ipsi manus inferre laborat, rationis deliberatione sopita. An vero gravior ulla phrenesis
Abbreviated transcription (Latin):
umuersa inscripta sunt stilo ueritatis utiq. ama¬
rum iam uenter tolerat: & si fauces miseras bre¬
ui transitu aulcedine quada friuola uisum
est oblectasse. Uentrem meũ doleo iniser. aoleo¬
uentrem meum. Quidm doleam uentrem memo¬
ria: ubi tanta congesta est putredo: Quis nr̃m
fr̃s exteriorem hanc uestem qua tegitur. si repen¬
te obscenis undiq sputis illitam. & fȩdissimis. Q¬
b̾dam sordib inqumatã considerit. ñ ueheñter
echorreat. non uelociter exuat. ñ maignanter
abiciat : Itaq qui ñ uestem sed semetipsuman¬
tus sub ueste talem teperit. eo amplius doleat
& animo consternetur oportet. quo ꝓpius tole¬
rat. quod exhorret. Neq enim ut tuiucã abi¬
cit suam: sic abicere contaminata amma pote¬
rit & seipsam. Deniq quis in nobis tante pa¬
cientie est & uirtutis. ut si forte quemadino¬
aum de oiria sorore oxoysi legitur. caruem
tem uiderit. ȩquo amimo state possit. & grãs

Expanded text:
universa inscripta sunt, stilo utique veritatis. Amauniversa inscripta sunt, stilo utique veritatis. Amarum jam venter tolerat, etsi fauces miseras brevi transitu dulcedine quadam frivola visum est oblectasse. Ventrem meum doleo, miser, ventrem meum doleo. Quidni doleam ventrem memoriae, ubi tanta congesta est putredo? Quis nostrum, fratres, exteriorem hanc vestem, qua tegitur, si repente obscenis undique sputis illitam, et foedissimis quibusque sordibus inquinatam consideret, non vehementer exhorreat, non velociter exuat, non indignanter abjiciat? Itaque qui non vestem, sed semetipsum intus sub veste talem reperit, eo amplius doleat, et animo consternetur oportet, quo propius tolerat quod exhorret. Neque enim ut 480 tunicam abjicit suam, sic abjicere contammata anima poterit et se ipsam. Denique quis in nobis tantae patientiae est et virtutis, ut si forte quemadmodum de Maria sorore Moysi legitur carnem stem viderit, aequo animo stare possit, et gratias
Abbreviated transcription (Latin):
bata est. ait ꝓpħ̃a am̃: & tu contra faciem tuam
sine argutione. sine turbatione. sine confusione
statui ñ posse miraris: Nsec ame sꝑes audire.¬
quid in memoria tua ratio dephendat. quid rep̃¬
hendat: quid aiuidicet. quid aecernat. Applica
intus auditũ. reflecte oculos cordis: & ꝓpͥo disces
Si suꝑbia si inuidia. si auaritia. si ambitio. aut si¬
milis aliqua pestis abscondita est. uix esfugere
poterit hoc examen. Si forncatio. si rapina. si
crudelitas. si fraus ulla. aut quȩlibet culꝑa ad¬
missa. internũ hunc iudicẽ ñ latebit. reus ipse.
nec inficiabitur coram eo. Transiit entim uelociteꝵ
totus ille pruritus delectationis iniquȩ & uolup¬
tatis illecebra tota breui finita est. sed amara quȩ¬
dam impressit signa memoriȩ. sed uestigia fȩdla
reliquit. In illud siquide repositoriũ uelut in
sentinã aliquã tota decirrit abhominatio. mi
munditia tota defluxit. Uolumen grande eui

Expanded text:
bata est, ait propheta Domini : et tu, contra faciem tuam bata est, ait propheta Domini : et tu, contra faciem tuam sine argutione, sine turbatione, sine confusione, statui non posse miraris? CAPUT III. quid in memoria tua ratio deprehendat, quid reprehendat, quid dijudicet, quid decernat. Applica intus auditum, reflecte oculos cordis; et proprio disces Si superbia, si invidia, si avaritia, si ambitio, aut similis aliqua pestis abscondita est, vix effugere poterit hoc examen. Si fornicatio, si rapina, si crudelitas, si fraus ulla, aut quaelibet culpa admissa est, internum hunc judicem non latebit reus ipse, nec inficiabitur coram eo. Transiit enim velociter totus ille pruritus delectationis iniquae, et voluptatis illecebra tota brevi finita est; sed amara quaedam impressit signa memoriae, sed vestigia foeda reliquit. In illud siquidem repositorium, velut in sentinam aliquam, tota decurrit abominatio, et immunditia tota defluxit. Volumen grande, cui
Abbreviated transcription (Latin):
uex uirtutis. sed & radius lucis. annuntians pa¬
riter hominib peccata eoꝵ & illuminaus abscon¬
aita cenebrarum. Dec uero ulla interne huiuis
uocis ac lucis differentia est: cum unus idemq:
sit d̃ĩ filius. & uerbum patris. & spleudor gle.
sed & animnȩ quoq substantia. in suo quidem
genere etiam ipsa spĩtalis & simplex. sine ulla
aistinetione sensuum. se tota si tamen tota di¬
cenda est. uidens pariter & audiens iudeatur.
Quia em̃ illo agitur siue radio. siue uerbo. nisi
ut nouerit semetipsam: Aꝑitur si quide con¬
scientiȩ liber. reuoluitur misera uitȩ series:
tristis quecĩa historia replicatur. Iuumnatur
ratio & euoluta memoria uelitt quibusdam eiꝰ
oculis exhibetur. U traq non tam ipsius auimȩ¬
est: quam auima ipsa: ut eadem st inspiens
& inspecta contia suam statuta faciem. & uo
lentis quibuidam apparitorib innnisarum
utiq cogitationum coacta ꝓprio interi iudi

Expanded text:
vox virtutis, sed et radius lucis, annuntians pavox virtutis, sed et radius lucis, annuntians pariter hominibus peccata eorum, et illuminans abscondita tenebrarum. Nec vero ulla internae hujus vocis ac lucis differentia est, cum unus idemque sit Dei Filius et Verbum Patris, et splendor gloriae: sed et animae quoque substantia, in suo quidem genere etiam ipsa spiritualis et simplex, sine ulla distinctione sensuum, sed tota, si tamen tota dicenda est, et videns pariter et audiens videatur. Quid enim illo agitur sive radio, sive verbo, nisi ut noverit semetipsam? Aperitur siquidem conscientiae liber, revolvitur misera vitae series, tristis quaedam historia replicatur, illuminatur ratio, et evoluta memoria velut quibusdam ejus oculis exhibetur. Utraque vero non tam ipsius est animae, quam anima ipsa: ut eadem sit et inspiciens et inspecta, contra suam statuta faciem, et a violentis quibusdam apparitoribus immissarum utique cogitationum coacta, proprio interim judi
Abbreviated transcription (Latin):
tutis accominodet. Ad hanc gͦ interiorem uo¬
cem aures cordis erigi admonemꝰ. uł loquentẽ
am̃ intus audire quã foris hominẽ studeatis.
Iua enim uox magnificentiȩ & uirtutis. deserta
concutiens. secreta discutieus. torporem excuri¬
ens animarum.
ec sane laboraudum est ut ad uocis huius
ꝑueniatur auditum. labor est potius op
turare ne audiat. Nimirum uox ipsa se
offert. ipsa se ingerit: nec pulsare interim ces¬
sat ad ostia singłoꝵ. Deniq qua draginta an¬
nis inquit ꝓxtinis fui generationi huic. & dixi
semꝑ hii errant corde. Aahuc nobis ꝓximꝰ est
adhue loquitur. & ñ est forte qui audiat.
Adhuc dicit hii errant corde: adhuc sapientia
clamitat in plateis. redite p̃tiaricatores ad cor.
Hoc nempe mnitium loquendi año. & hoc uerbã
ad om̃s qui conuertuntur ad cor. precessisse ui¬
detur: ñ modo reuocans eos. sed & reducens &
statuens contra faciem suam. E st enm ñ tantũ

Expanded text:
tutis accommodet. Ad hanc ergo interiorem votutis accommodet. Ad hanc ergo interiorem vocem aures cordis erigi admonemus, ut loquentem Deum intus audire, quam foris hominem studeatis. Illa enim vox magnificentiae et virtutis, deserta concutiens secreta discutiens, torporem excutiens animarum. Nec sane laborandum est, ut ad vocis hujus perveniatur auditum: labor est potius aures obturare ne audias. Nimirum vox ipsa se offert, ipsa se ingerit, nec pulsare interim cessat ad ostia singulorum. Denique quadraginta annis, inquit, proximus fui generationi huic, et dixi: Semper hi errant corde . Adhuc nobis proximus est, adhuc loquitur, et non est forte qui audiat. Adhuc dicit: hi errant corde; adhuc Sapientia clamitat in plateis: Redite, praevaricatores, ad cor . Hoc nempe initium loquendi Domino: et hoc verbum ad omnes qui convertuntur ad cor, praecessisse videtur, et non modo rovocans eos, sed reducens et statuens contra faciem suam. Est enim non tantum
Abbreviated transcription (Latin):
dum est. nec simpliciter audiendum. Quis eñ
humanis audeat comꝑare dictis. qͦd dixisse di¬
citur ds : Uiuus ꝓfecto est sermo dĩ & esficar.
& uox eiꝰ in magnificentia & uirtute. Deniq
ipse dicit & facta sunt. Dixit fiat lux & facta
lii hominum. Ita plane. conuersio aninarum
opus diuinȩ uocis est: ñ humanȩ. Symon io¬
hannis piscator hominũ in hoc ipsum uocatus
& constitutus a dño. incassum tamen & ipse la¬
borans tota nocte nil capiet: donec in uerbo
dñ rete iactans. concludere possit multitudinẽ
copiosam. Utinam iactemus & nos in hoc uerbo¬
hodie rete uerbi. & exꝑiamur quod scriptum
est. ecce dabit uoci suȩ uocem uirtutis. Si m̃¬
datium loquimur. id plane de ꝓprio est. sed
& tune forsitan nra iudicabitur uooc ẽẽ. & ñ
Ceterum & si loquimur iusticiam di. & głam dĩ
querimus. effectum tamen ab eo solo sꝑare. ab
eo postulare. necesse est. ut uoci suȩ uocem uir¬

Expanded text:
dum est, nec simpliciter audiendum. Quis enim dum est, nec simpliciter audiendum. Quis enim humanis comparare audeat dictis quod dixisse dicitur Deus? Vivus profecto est sermo Dei et efficax ; et vox ejus in magnificentia et virtute . Denique ipse dixit, et facta sunt . Dixit: Fiat lux, et facta conversi sunt. Ita plane conversio animarum opus divinae vocis est, non humanae. Simon Joannis, piscator hominum in hoc ipsum vocatus et constitutus a Domino, incassum tamen et ipse laborans tota nocte nil capiet, donec in verbo Domini rete jactans, concludere possit multitudinem copiosam. Utinam jactemus et nos hodie in hoc verbo rete verbi, et experiamur quod scriptum est: Ecce dabit voci suae vocem virtutis . Si mendacium loquimur, id plane de proprio est. Sed et tunc forsitan nostra judicabitur vox esse, et non Caeterum etsi loquimur justitiam Dei, et gloriam Dei quaerimus, effectum tamen ab eo solo sperare, ab eo postulare necesse est, ut voci suae vocem vir
Abbreviated transcription (Latin):
& ñ magis ut conuertatur & uiuat: Ex quib
uerbis euidenter agnoscimus. qm̃ uera nobis ui¬
ta ñ inisi in conuersione est. nec aliter ad eam pa¬
tet ingressus. dicente item dño. niisi conuersi fue¬
ritis. & efficiamini sicut paruuli. ñ intrabitis in
regnum cȩloꝵ. Merito sane paruuli soli intrant.
nam puer paruulus minat eos. qui in hocipsum
natus & datus est nobis.
uero igitur uocem quam audiant mor¬
tui. & cum audierint uiuant. Porte em̃
& mortuis euugłixare necesse est: & occar¬
rit interim breue. sed plenum. qͦd os dñi locutũ
est: ut ꝓpħa testatur. Dixisti ait loquens sine
dubio. ad dñm dm̃ suum: conuertimini filii ho¬
minũ. Nec immerito sane a filiis hominũ uide¬
tur exigenda conuersio. peccatorib utiq neces¬
saria. nam suꝑnis spĩtib ea magis quȩ rectos
decet indicta laudatio est: eodẽ ꝓpħa psallen¬
te. lauda dm̃ tuum syon. Ceterum qͦd ait dix¬
isti. meo quidẽ iudicio. ñ negligenter p̃tereun¬

Expanded text:
ut convertatur et vivat . Ex quibus verbis evidenter agnoscimus, quoniam vera nobis vita non nisi in conversione est, nec aliter ad eam patet ingressus, dicente item Domino: Nisi conversi fueritis, et efficiamini sicut parvuli, non intrabitis in regnum coelorum . Merito sane parvuli soli intrant; nam puer parvulus minat eos, qui in hoc ipsum natus et datus est nobis. Quaero igitur vocem quam audiant mortui, et cum audierint vivant: forte enim et mortuis evangelizare necesse est. Et occurrit interim verbum breve, sed plenum, quod os Domini locutum est, ut propheta testatur: Dixisti, ait loquens sine dubio ad Dominum Deum suum, Convertimini, filii hominum . Nec immerito sane a filiis hominum videtur exigenda conversio, peccatoribus utique necessaria. Nam supernis spiritibus ea magis quae rectos decet indicta laudatio est, eodem propheta psallente: Lauda Deum tuum, Sion . 2. Caeterum quod ait, dixisti, meo quidem judicio non negligenter praetereun
Abbreviated transcription (Latin):
D audiendum ut credimus uerbum añi
conuenistis: neq enm causa nobis alia
ur̃e huiꝰ tam auidȩ concursionis occur¬
rit. Approbamus utiq desideriũ hoc:
& laudabili studio congaudemus.
Seati enim qui audiunt uerbũ dĩ: sed si custodiañ
illud. B eati qui memores sunt mandatoꝵ eiꝰ: s
ut faciant ea. N imirũ uerba uitȩ eternȩ habet.
& uenit hora utinam & nunc sit. quando mor¬
tui audient uocẽ eiꝰ: & qui audierint uiuent.
Siquidẽ uita in uoluntate eiꝰ. & si uultis scire:

Expanded text:
d audiendum, ut credimus, verbum Dei convenistis. Neque enim causa nobis alia vestrae hujus tam avidae concursionis occurrit. Approbamus utique desiderium hoc, et laudabili studio congaudemus. Beati enim qui audiunt verbum Dei, sed si custodiunt illud . Beati qui memores sunt mandatorum ejus, sed ut faciant ea . Nimirum verba vitae aeternae habet, et venit hora utinam et nunc sic quando mortui audient vocem ejus; et qui audierint, vivent : siquidem vita in volunta
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ reformabit illã config̾atã corꝑi claritatis suȩ.
Set eiuĩ ait ꝓpħa sitiuit ĩ te anima mea: qͥm
multipliciter tͥ caro mea. desiderabat siqͥdẽ
anima ꝓphalis aduentũ pͥorẽ. qͦ se nouerat
reainendã: ẜ multo apliꝰ caro desiderabat ad¬
uentũ posteriorẽ. & głificationẽ sua. Cunc en ĩ
̃plebunt᷑ oĩa desidenia nr̃a. & plena erit maie¬
state añi om̃us tetra: ad qͣm głam. ad qͣm beati¬
tudinẽ. ad ꝗͦ deniq pace quȩ exuꝑat omnẽ sen

Expanded text:
configuratam corpori claritatis suae. Sic enim ait Propheta: Sitivit in te anima mea, quam multipliciter tibi caro mea. Desiderabat siquidem anima prophetalis adventum priorem, quo se noverat redimendam; sed multo amplius caro desiderabat adventum posteriorem et glorificationem suam. Tunc enim implebuntur desideria nostra, et plena erit majestate Domini omnis terra. Ad quam gloriam, ad quam beatitudinem, ad quam denique pacem, quae exsuperat omnem
Abbreviated transcription (Latin):
p̾stiĩ cou inem̃to mei. Om̃ino enĩ memor
erit tui ĩ bonũ. si bene seruieris illr. &e cũ ꝑue¬
uerit add dñm suũ suggeret ei de te. & loquet᷑
bonũ ꝓ bono hospite dicens. Cũ in ultionem
culpe sue exularet seruus tuus: pauꝑ qͥdã apõ
qͥm hospitat᷑ sũ. fecit mecũ miscd̃iam: & utinã
retͥbuat ꝓ me dñs m̃s. Primo siqͥdẽ op̃ia sua.
deude senecipsũ exposuit utilitatibꝰ meis: ñ
parcens sibi ꝓpt̾ ine ĩ ieiunis multis. ĩ laboribꝰ
freq̃nter ⁊ uigiliis supͣ modã ĩ fame & siti etiã
⁊ trigore s nudicate Quia g̃: Preficto ñ m̃tie¬

Expanded text:
to mei . 5. Omnino enim memor erit in bonum, si bene servieris illi, et cum pervenerit ad Dominum suum, suggeret ei de te, et loquetur bonum pro bono hospite, dicens: Cum in ultionem culpae suae exsularet servus tuus, pauper quidam, apud quem hospitatus sum, fecit mecum misericordiam; et utinam retribuat pro me Dominus meus. Primo siquidem omnia sua, dehinc etiam semetipsum exposuit utilitatibus meis, non parcens sibi propter me, in jejuniis multis in laboribus frequenter, in vigiliis supra modum, in fame et siti, etiam in frigore et nuditate. Quid igitur? Profecto non mentie
Abbreviated transcription (Latin):
possis dudcedie iuu si fane głam ista uale¬
as stunare Mira dictur̾ sũ s cam̃ uera & om¬
inno idubitata fidelib. Ipse dñs sabaoth. añs
u̾tutũ & rex gle ipse descendet ad iẽfoeraana
iceꝑa nr̃a: & configanda corꝑi claritatis sux. Quan¬
sta erit illa gła. qͣm ieffabilis exultatio: q̃ndo cre
lis ante nen̾at & occult̾. ꝓ ce glificanda õ mise¬
ra caro sublimis ueniet & manifest. ñ iã in
ĩfirmitate. s ĩ gła e marestate sua: Quis cogita¬
bit diẽ aduentꝰ illiꝰ qͥndo descendet uui plenitu¬
ame luminis p̾currentibꝰ angłis. & tube con¬
centu. excitantibꝰ de puluere corpꝰ inops. & ra¬
pientibꝰ illud obuiã xp̃o ĩ aeta: Quousq gͦ ca-¬
ro mifera ĩsipiens. cȩta. & prsus insana cato.
tͣnsitorias & cailticas q̃rit lonsolationes. ĩ mo
desolationes:. si forte contĩgat repelli & ĩdignã
iudicari hac gła. magis autẽ nichilominꝰ inef¬
fabili ĩecernũ extruciari penae Non sic obsecro

Expanded text:
 dulcedinem hanc, si forte gloriam istam valeas aestimare! Mira enim dicturus sum, sed tamen vera et omnino indubitata fidelibus. Ipse Dominus Sabaoth, Dominus virtutum et rex gloriae, ipse descendet ad reformanda corpora nostra, et configuranda corpori claritatis suae. Quanta erit illa gloria, quam ineffabilis exsultatio, quando Crealis ante venerat et occultus, pro te glorificanda, o misera caro, sublimis veniet et manifestus, non jam in infirmitate, sed in gloria et majestate sua! Quis cogitabit diem adventus illius, quando descendet cum plenitudine luminis, praecurrentibus angelis, et tubae concentu excitantibus de pulvere corpus inops, et rapientibus illud obviam Christo in aera? 6. Quousque igitur caro misera, insiptransitorias et caducas quaerit consolationes, imo desolationes, si forte contingat repelli, et indignam judicari hac gloria, magis autem nihilominus ineffabili in aeternum excruciari poena? Non sic, obsecro,
Abbreviated transcription (Latin):
causa a facie dm̃ di sui eiccł. q. antũ t̃ presta¬
uit reconciliat: Noli o corpꝰ noli impedire re¬
conciliationẽ illã qm̃ grandis ĩ exinde gla
ĩparat. Pauienter immo & ubent temetip̃m
erpone ad om̃a: nichil dissimiles qͥd hiuic ui¬

Expanded text:
causa a facie Domini sui ejectus, quantum tibi praestabit reconciliatus? Noli, o corpus, noli impedire reconciliationem illam, quoniam grandis tibi exinde gloria praeparatur. Patienter, imo et libenter temetipsum expone ad om
Abbreviated transcription (Latin):
dicant᷑ e corde peccata. Eoinde qui in xp̃m cre¬
dunt linguis locunt᷑ nouis: cũ iã recedunt uete¬
ra de ore eoꝵ. nec de cet̾o uetusta ꝓthoparentum
extusandas excusationes in pectatis. ubi uero
cõpunctione cordis & oris confessione pͥora sut̃l
deleta peccata: ne recidiuum paciant᷑. & sint
posteniora peiora pͥorib. serpentes tollant necesse
est: idest uenenatas suggestiones extinguant.
Quid tam̃ agendũ. si qua forte radix pullulat. Q
tam uelociter nequeat extitpari: s stimulat an¬
mũ concupiscentia carnis: Profecto si qͥd morci¬
ferũ biberint. ñ eos nocebit: qm̃ iuxta saluatoris
gremplũ. cũ gustauerint nolent bibere. idẽ cum
senserint. nolent consentire. Sic enĩ non eos noce¬
bit: qͥa nulia dãpnatio est hiis qͥ sunt in xp̃o ir̃ui.
affectionis lucta: s qui crediderint. suꝑ egros ma-¬
nꝰ imponent & uene habebunt. idẽ egras affedi¬

Expanded text:
dicantur e corde peccata. Exinde qui in Christum credicantur e corde peccata. Exinde qui in Christum credunt, linguis loquuntur novis, cum jam recedunt vetera de ore eorum, nec de caetero vetusta protoparentum excusandas excusationes in peccatis. Ubi vero compunctione cordis et oris confessione priora sunt deleta peccata, nec recidivam patiantur, et jam sint posteriora pejora prioribus, 912 serpentes tollant necesse est, id est, ut venenatas suggestiones exstinguant. Quid tamen agendum, si qua forte radix pullulat, quae tam velociter nequeat exstirpari, sed stimulat animum concupiscentia carnis? Profecto si mortiferum quid biberint, non eis nocebit; quoniam juxta Salvatoris exemplum, cum gustaverint, nolent bibere, id est cum senserint, nolent consentire. Sic enim non eis nocebit quia nulla damnatio est his qui sunt in Christo Jesu affectionis lucta; sed qui crediderint, super aegros manus imponent, et bene habebunt, id est aegras affecti
Abbreviated transcription (Latin):
lit: Qd ergo: Si nemo hec habet. aut ꝑ pauci nr̃is
uident᷑ habere temporib: aut nemo saluabit᷑. aut
iii soli qͥ hiis munerib glant᷑. que ñ tam merita
sunt. quã indicia meritoꝵ. adeo ut multi dicen¬
tes ñne i nomine tuo demomia eicͤimꝰ & in tuo
nomine u̾ͥtutes multas fecimꝰ audire habeant in
iudicio nescio uos: discedite ã me oꝑariĩ iniqͥtatise
Uui est qͦd ait apłs. cũ de iusto iudice loqueret᷑. qui
reddet unicuiq iuxta oꝑa sua. si qͦd absit queren¬
da sunt in iudicio signa. quã merita: Sunt tam̃
& ipsa merita signa quȩdã: cerciora utiq & sa¬
lubriora Nec difficile arbitror nosse quẽ admo¬
dũ intelligi signa presentia possint: ut sinc indu¬
bitata signa crͤ d.litatis. ac ꝑ hoc & salutis. Pri¬
mũ enĩ opꝰ fidei ꝑdilectionẽ oꝑantis cordis cõpũc¬
tio est. in qͥ sine dubio eiciunt᷑ demonia. cũ era¬

Expanded text:
lit? Quid ergo? Si nemo haec habet, aut perpauci nostris lit? Quid ergo? Si nemo haec habet, aut perpauci nostris videntur habere temporibus; aut nemo salvabitur, aut hi soli qui his muneribus gloriantur, quae non tam merita sunt quam indicia meritorum: adeo ut multi dicentes: Nonne in nomine tuo daemonia ejecimus, et in nomine tuo virtutes multas fecimus? audire habeant in judicio: Nescio vos; discedite a me, operarii iniquitatis . Ubi est, quod ait Apostolus, cum de justo judice loqueretur: Qui reddet unicuique juxta opera sua ; si, quod absit! quaerenda sunt in judicio signa potius quam merita? 3. Sunt tamen et ipsa merita signa quaedam, certiora utique et salubriora. Nec difficile arbitror nosse, quemadmodum intelligi signa possint praesentia, ut sint indubitata signa credulitatis, ac per hoc et salutis. Primum enim opus fidei per dilectionem operantis, cordis compunctio est, in qua sine dubio ejiciuntur daemonia, cum era
Abbreviated transcription (Latin):
bonitatẽ & disciplinã & scientiã docȩ me: uisita¬
tionis gr̃am. exꝑbrationis censurã. prȩdicationis
quoq doctaina sequat᷑. & dicat. Qui crediderit &
baptiratꝰ fuerit. saluus erit. Sed qͥd ad hec dicemꝰ
fr̃s: Magna nimis uidet᷑ sclarib hominib in
hoc uerbo data fiducia: uereorq ne dare eã incipi¬
ant in occasionẽ carnis. blandientes sibi plusqͥm
oporteat sine opib de baptismo & crͨᷤ aͥ litate.
C erũptam̃ consideremꝰ qͦd sequit᷑. signa autẽ cos qͥ
crediderint hec sequent᷑: nec minor fortasse tude¬
uit̃ fns quoq religiosis ex hoc uerho ꝓuenire de¬
spacio. quã ex uerbo pͥore uane spei qͥata scłarib
occasio uideret᷑. Quis enĩ ea quȩ in presenti loco
sipta sunt signa uidet᷑ habere crͤ d litatis. sine qͣ
nemo poterit saluari: qm̃ qͥ ñ crediderit condẽp¬
nabit᷑. & sine fide impossibile est placere d̃õ: Quis
inquã demonia eicit: linguis loquit᷑. serpentes col¬

Expanded text:
Bonitatem et disciplinam et scientiam doce me ; visitationis gratiam, exprobrationis censuram, praedicationis quoque doctrina sequatur, et dicat: Qui crediderit, et baptizatus fuerit salvus erit. Sed quid ad haec dicemus, fratres? Magna nimis videtur saecularibus hominibus in hoc verbo data fiducia, vereorque ne dare eam incipiant in occasionem carnis, blandientes sibi plus quam oporteat sine operibus de baptismo et credulitate. Verumtamen consideremus quod sequitur: Signa autem eos qui crediderint, haec sequentur. Nec minor fortasse videbitur ipsis quoque religiosis ex hoc verbo provenire desperatio, quam ex verbo priore vanae spei data saecularibus occasio videretur. Quis enim ea, quae in praesenti loco scripta sunt, signa videtur habere credulitatis, sine qua nemo poterit salvari, quoniam qui non crediderit, condemnabitur; et: Sine fide impossibile est placere Deo? Quis, inquam, daemonia ejicit, linguis novis loquitur, serpentes tol
Abbreviated transcription (Latin):
uiquã benignitas eiꝰ qͥ cognouit figmentũ nr̃m:
Adedignat᷑ necessitates nr̃as s miserat᷑. si tam̃ curã
carnis ñ indesiderio facimꝰ s in necessitate. Quod
qͦd alibi calumniantib iudeis aduersus discipłos
ñ ieiunantes. ñ possunt inqͥt filiĩ sponsi lugere.
quãdiu cũ ilł est sponsus. Sequit᷑. Et exꝓbrauit
incredulitatẽ eoꝵ & duriciã cordis: qͥa hñs qͥ inde¬
rant eũ resurrexisse ñ credidert. Audis xp̃m disci
płos increpantẽ. immo qͦd duriꝰ sonat etiã expro¬
brantẽ: nec qͥndocũq s ea hora qua eis corpora-¬
lẽ presentiã subtracturꝰ. uideri poterat magis ab
increpatione tacere debuisse. Noli ergo de cetero
pauerit. Id enĩ exhibet: qͦd ascensurꝰ ab eis in celũ.

Expanded text:
 cognovit figmentum nostrum, nec dedignatur necessitates nostras, sed miseretur, si tamen curam carnis non in desiderio facimus, sed in necessitate. Quod quod alibi calumniantibus Judaeis adversus discipulos non jejunantes: Non possunt, inquit, filii sponsi lugere, quandiu cum eis est sponsus . Sequitur: Et exprobravit incredulitatem illorum, et duritiam cordis, quia his qui viderant eum resurrexisse, non cpulos increpantem, imo quod durius sonat etiam exprobrantem, nec quandocunque, sed ea hora, qua eis corporalem praesentiam subtracturus, videri poterat magis ab increpatione parcere debuisse. Noli ergo indignari paverit. Id enim exhibet, quod asce
Abbreviated transcription (Latin):
tate sp̃s. & ñ in littere uetustacte. formã enĩ recti¬
tudinis de celis acculit. reliqͥt in terris: immis¬
cens sane & immitens dulcedinẽ rectitudini in
om̃ib oꝑib suis: sicut de eo ulemipse predixe¬
rat. Dulcis & rectus dñs: ꝓpter hoc legẽ dabit de¬
linquentib in uia. Castigato ergo corꝑe ꝑ scĩ¬
tudinẽ opũ. mundato corde uł potiꝰ innouato.
ꝑ rectitudinẽ cogitationũ. reddit leticia saluta¬
ris: ut iã in lumine uultꝰ dei ambules. & in no¬
mine eiꝰ exultes tota die. Quid igit᷑ restat: nisi
ut sp̃u pͥncipali confirmeris: Patrẽ intellige
sp̃m pͥncipalẽ: ñ quod maior. s quod solus a

Expanded text:
tate spiritus, et non in litterae vetustate. Formam enim rectitate spiritus, et non in litterae vetustate. Formam enim rectitudinis de coelis attulit, reliquit in terris: immiscens sane et immittens dulcedinem rectitudini in omnibus operibus suis, sicut de eo idem ipse praedixerat: Dulcis et rectus Dominus; propter hoc legem dabit delinquentibus in via . Castigato ergo corpore per sanctitudinem operum, mundato corde, vel potius innovato per rectitudinem cogitationum, redditur laetitia salutaris, ut jam in lumine vultus Dei ambules, et in nomine ejus exsultes tota die. 7. Quid igitur restat, nisi ut spiritu principali confirmeris? Patrem intellige spiritum principalem: non quod major, sed quod solus a
Abbreviated transcription (Latin):
exquisiui: felix qui in hoc sc̃i sp̃s thalamo cõmo
auferas a me. Cor mundũ crea in me ds: sp̃m
salutaris tui: & sp̃u pͥncipali confirma me. Sp̃m
sc̃m. ipsũ incellige ꝓpͥo nomine designatũ Ro¬
gat eigo ne ꝑi.ciat᷑ a facie eiꝰ tanquã aliqͦd im¬
mundũ: quia sp̃s iste odit sordes. nec habitare
potest in corpore subdito peccatis. Cui enĩ ꝓpͥũ
est peccata repellere. ipsi & ꝓpͥum est peccata obs¬
dire: nec in uno domicilio pariter morabunt᷑
canta mundicia & immundicia tanta. Recep¬
lotꝰ & mundus. utpote qui contineat se ab
omui mald. & qui actiones & si ñ cogitationes
frenauerit. Sed quia ꝑuerse & immunde cogi¬
tationes separant a deo. orandũ ut cor mundũ
potest ñ inconuenienter aptari. qui nos ueteri
homine exuens. nouũ induit: qui nos renoua¬
uit in sp̃u mentis nr̃e tanquã in uiscerib nr̃is.
ut cogitemꝰ que recta sunt: ut ambulemꝰ in noui¬

Expanded text:
exquisivi . Felix, qui in hoc sancti Spiritus thalamo commorexquisivi . Felix, qui in hoc sancti Spiritus thalamo commorm tuum ne auferas a me. Cor mundum crea in me, Deus, etsalutaris tui, et spiritu principali confirma me . Spiritum sanctum, ipsum intellige proprio nomine designatum. Rogat ergo ne projiciatur a facie ejus tanquam aliquid immundum; quia Spiritus iste odit sordes, nec habitare potest in corpore subdito peccatis. Cui enim proprium est peccata repellere, ipsi et proprium est peccata odisse: nec in uno domicilio pariter morabuntur tanta munditia, et immunditia tanta. Receplotus et mundus; utpote qui contineat se ab omni malo, et 935 qui actiones, etsi non cogitationes frenaverit? 6. Sed quia perversae et immundae cogitationes separant a Deo , orandum est ut cor mundum potest non inconvenienter aptari; qui nos veterem hominem exuens, novum induit: qui nos renovavit in spiritu mentis nostrae, tanquam in visceribus nostris; ut cogitemus quae recta sunt, ut ambulemus in novi
Abbreviated transcription (Latin):
lacur origo: in eo autẽ qͦd dicit᷑ om̃ia ꝓpt̾ suos.
magis exprimit᷑ fructꝰ sequens. Om̃ia fecit ꝓpter
semetipsũ. gratuita uidelicet bonitate: om̃ia ꝓp¬
ter electos suos. ꝓ eoꝵ scilicet utilitate. ut illa qd ẽ
efficiens causa sit: hec finalis. hnĩ sunt sp̃itales
uiri. sic utentes hoc mundo tanquã non utentes:
s in simplicitate cordis sui querentes deũ: ne il¬
lud quidẽ magnoꝑe uestigantes. quonã mͦ mun¬
idialis hȩc machina uolueret᷑. Prami uoluptate:
scdi uanitate. tercii ueritate impleti. Gaudeo uos
eẽ de hac scola. de scola uidelicet sp̃s: ubi bonitatẽ
& disciplinã & scientiã discatis. & dicatis cũ scõ.
Suꝑ om̃s docentes me intellexi. Quare inqͥm: Nun¬
rib epulis abundaui: Nunqͥd qͥa placonis argu¬
tias. aristocilis uersutias. incellexi: aut ut intelli¬
gerẽ laboratuie Absit inquã: s qͥa testimonia tua

Expanded text:
datur origo: in eo autem quod dicitur: « Omnia propter suos, datur origo: in eo autem quod dicitur: « Omnia propter suos, » magis exprimitur fructus sequens. Omnia fecit propter semetipsum, gratuita videlicet bonitate; omnia propter electos suos, pro eorum scilicet utilitate: ut illa quidem efficiens causa sit, haec finis Hi sunt spirituales viri, sic utentes hoc mundo, tanquam non utentes, sed in simplicitate cordis sui quaerentes Deum, ne illud quidem magnopere vestigantes, quonam modo mundialis haec machina volveretur: primi voluptate, secundi vanitate, tertii veritate impleti. 5. Gaudeo vos esse de hac schola, de schola videlicet Spiritus, ubi bonitatem, et disciplinam, et scientiam discatis, et dicatis cum sancto: Super omnes docentes me intellexi. Quare inquam? Nunribus epulis abundavi? nunquid quia Platonis argutias, Aristotelis versutias intellexi, aut ut intelligerem laboravi? Absit, inquam: sed quia testimonia tua
Abbreviated transcription (Latin):
inferiorib sensibilis mundi huiꝰ tota sensualitate
depressi totos se dederunt hus quȩ facta sunt. qͦ¬
nã mͦ uł ad qͥd facta sunt negligentes. Quid istos
nisi carnales dicamꝰ: Paucissimos ẽẽ iam arbi¬
tror. legimꝰ tam̃ ĩ nullos qͣndoq fuisse. qͥb sum¬
mũ studiũ fuit atq uinca sollicitudo. modũ &
ordẽ uestigare factoꝵ. adeo ut pletiq ñ mͦ utilita¬
tẽ ierũ ꝑquirere dissimula uerint. s & ipsas mag¬
namiter spreuerint: cibo paruissimo uilissimoq
contenti. Iui qͥdẽ sese philosophos uocant: s ã no¬
bis curiosi & uani rectiꝰ appellant᷑. Cisq igit᷑ suc¬
cesseit uiri prudentiores tu̾sq qͥ nimirũ & quȩ
facta sunt. & quomͦ facta sint tranfibientes. in¬
tendert̃ aciẽ mentis ut ad qͥd facta sunt uidereñ.
Nec latuit eos. qm̃ om̃ia ꝓpt̾ semetipsũ fecit đs: oĩa
ꝓpter suos. Auter tam̃ ꝓpter se: aliter ꝓpter suos. In

Expanded text:
inferioribus sensibilis mundi hujus tota sensualitate inferioribus sensibilis mundi hujus tota sensualitate depressi, totos se dederunt his quae facta sunt, quonam modo, vel ad quid facta sint negligentes. Quid istos, nisi carnales dicamus? Paucissimos esse jam arbitror: legimus tamen nonnullos quandoque fuisse, quibus summum studium fuit atque unica sollicitudo, modum et ordinem investigare factorum, adeo ut plerique non modo utilitatem rerum perquirere dissimulaverint, sed et ipsas magnanimiter spreverint, cibo parvissimo vilissimoque contenti. Ipsi quidem sese philosophos vocant, sed a nobis curiosi et vani rectius appellantur. 4. Utriusque igitur successerunt viri prudentiores utrisque, qui nimirum et quae facta sunt, et quomodo facta sunt transilientes, intenderunt aciem mentis, ut ad quid facta sunt viderent. Nec latuit eos, quoniam omnia propter semetipsum fecit Deus, omnia propter suos. Aliter tamen propter se, aliter propter suos. In
Abbreviated transcription (Latin):
liter sp̃s dicit᷑. quia ab utroq ꝓcedit. firmissimũ
& indissolubile iunculũ tͥnitatis: tanquã ꝓpͥȩ sc̃s.
qͦd sit donũ patͥs & filii. omnẽ scificans creaturã.
apłs ait. TRia in magno huiꝰ mundi oꝑe cogitare
debemꝰ: udelicet qͦd sit. quo modo sit. ad qͥd sit
constitutꝰ. Et in eẽ qͥdẽ rerũ. in effabilis potentia
comm̃dat᷑. qͦd tam multa. tã magna. tã multi¬
pliciter. tam magnifice sunt creata. Sane in mo¬
do ipso. sapientia singularis elucet: quod hec qͥ¬
dc̃ sursum. hec uero deorsũ:. hȩc in medio ordina¬
tissime sint locata. Si uero ad quid factꝰ sit medi¬
teris: occurrit tam utilis benignitas. tã benigna
utilitas. que etiã in gratissimos qͦsq multicudme
&e magnitudine beneficioꝵ possit obruere.
Potentissime siquidem ex nichilo om̃ia sapien¬
tissime pulchra. benignissime utilia sunt crea¬
ta. uerumptam̃ & fuisse nouimꝰ ab initio. & adhuc
multos eẽ uidemꝰ in filiis hominũ: qͥ in bonis

Expanded text:
simum et indissolubile 934 vinculum Trinitatis: tanquam proprie sanctus, quod sit donum Patris et Filii, omnem sanctificans creaturam;  ait Apostolus . 3. Tria in magno hujus mundi opere cogitare debemus; videlicet quid sit, quomodo sit, ad quid constitutus. Et inesse quidem rerum inaestimabilis potentia commendatur, quod tam multa, tam magna, tam multipliciter, tam magnifice sunt creata. Sane in modo ipso sapientia singularis elucet: quod haec quidem sursum, haec vero deorsum, haec in medio ordinatissime sint locata. Si vero ad quid factus sit mediteris, occurrit tam utilis benignitas, tam benigna utilitas, quae etiam ingratissimos quosque multitudine et magnitudine beneficiorum possit obruere. Potentissime siquidem ex nihilo omnia, sapientissime pulchra, benignissime utilia sunt creata. Verumtamen et fuisse novimus ab initio, et adhuc multos esse videmus in filiis hominum, qui in bonis
Abbreviated transcription (Latin):
tans: ut ex presentib fidẽ astruat preceritoꝵ.
Sed quia ñ nullis hanc quoq gr̃am sine ꝓpͥa utili¬
tate largit᷑. tercio infundit ad salutẽ: cũ in coto
corde nr̃o reuertim̃ ad dñm dñ nr̃m. Porro ad¬
auxiliũ dat᷑: cũ in om̃i colluctatione adiuuat in¬
firmicatẽ nr̃am. Nam cũ testimoniũ phibet fp̃ui
nr̃o quod filii dĩ sumꝰ: ea inspiratio est ad conso
diũ: despectionẽ. exaltationẽ. Om̃ib uob̃ nisi
fauor datꝰ est sp̃s ad salutẽ: ad feruorẽ ñ ita. Pau¬
ci enĩ sunt qui hoc sp̃u repleant᷑: pauci qui stu¬
deant emulari. Contenti sumꝰ angustiis nr̃is.
nec respirare in libertatẽ illã. ñ saltẽ ad eã spira¬
re conam᷑. Oremꝰ fr̃s ut cõpleant̃ in nob̃ dies pen¬
tecostes: dies remissionis. dies exultationis. dies
uerissim iubelei: & inueniat nos semꝑ sp̃s sc̃s¬

Expanded text:
tans, ut ex praesentibus fidem astruat praeteritorum. tans, ut ex praesentibus fidem astruat praeteritorum. Sed quia nonnullis hanc quoque gratiam sine propria utilitate largitur, tertio infunditur ad salutem, cum in toto corde nostro revertimlium datur, cum in omni colluctatione adjuvat infirmitatem nostram. Nam cum testimonium perhibet spiritui nostro, quod filii Dei sumus, ea inspiratio est ad consoldium, despectionem exaltationem. Omnibus nobis, ni fallor, datus est Spiritus ad salutem; ad fervorem non ita. Pauci enim sunt qui hoc spiritu repleantur; 936 pauci qui studeant aemulari. Contenti sumus augustiis nostris, nec respirare in libertatem illam, non saltem ad eam spirare conamur. Oremus, fratres, ut compleantur in nobis dies Pentecostes, dies remissionis, dies exsultationis, dies verissimi jubilaei: et inveniat nos semper S
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑseueres. pͥncipalẽ sp̃m quẽ solũ ls approbat rece¬
pisti. Auoqͥn que mͦ sunt. modo ñ sunt. is qui̧ uere
est ñ acceptat. nec in caducis istis sibi pocest ec̾nitas
cõplacere. Itaq si desideras ut in te eligat ds partẽ
sibi: esto sollicit᷑ sicut cibi sp̃m sc̃m. sicut ꝓximo
sp̃m rectũ: sic ei quoq tanquã uero pͥncipi & pa¬
tri sp̃uum pͥncipalem exhibere. Uere multiplex
sp̃s. qui tã multipliciter filiis hominũ inspirat᷑.
ut ñ sit qui se abscondat a calore eiꝰ. Siquidẽ con¬
cechit᷑ eis ad usũ. ad miraculũ. ad salutẽ: ad auxi¬
uũ. ad solatiũ. ad feruorẽ. Ad usũ quidẽ uite.
bonis & malis. dignis pariter & indignis. cõmu¬
ma bona abundantissime tͥbuens: ita ut uidea¬
tur hic discretionis lunitẽ ñ tenere. Ingrat̾ est.
qui in hiis qͦq beneficiũ sp̃s non agno¬
sit. Ad mira culũ: in signis. m
ꝓdigũs. in uariis uirtutib quas ꝑ quoꝵ¬
libet manꝰ oꝑat᷑. Ipse est antiqua miracula susci¬

Expanded text:
severas; principalem spiritum, quem solum Deus approbat, recepisti: alioquin quae modo sunt, modo non sunt, is qui vere est, non acceptat, nec in caducis istis sibi potest aeternitas complacere. Itaque si desideras, ut in te Deus eligat partem sibi: esto sollicitus sicut tibi Spiritum sanctum, sicut proximo spiritum rectum, sic ei quoque, tanquam vero principi, et patri spSpiritus, qui tam multipliciter filiis hominum inspiratur, ut non sit qui se abscondat a calore ejus. Siquidem conceditur eis ad usum, ad miraculum, ad salutem, ad auxilium, ad solatium, ad fervorem. Ad usum quidem vitae, bonis et malis, dignis pariter et indignis communia bona abundantissime tribuens, ita ut videatur hic discretionis limitem non tenere. Ingratus est qui in his quoque beneficium Spiritus non agnoscit. Ad miraculum, in signis et prodigiis, in variis virtutibus, quas per quorumlibet manus operetur. Ipse est antiqua miracula susci
Abbreviated transcription (Latin):
tas. an ꝑiculũ. an gladĩ: Certi sitis: qͥa neq mors.
neq uita. neq creat᷑a alia que apłs cam multipli¬
citer quã audacter enumerat. poterunt nos sepa¬
rare a caritate dͥei que est in xp̃o rãu. Nunqͥd ñ
hoc confirmationẽ ab om̃i huiꝰ sententie parte de¬
monstrat: Scis uas tuũ possidere in scificatione
& honore. & ñ in passione desiderii: sp̃m sc̃m acce¬
pisti tibi Uis ut quecũq tͥ fieri uis ab hominib

Expanded text:
an persecutio? an gladius? Certi sitis quia neque mors, neque vita, neque caetera alia, quae Apostolus tam multipliciter, quam audacter enumerat, poterunt nos separare a charitate Dei, quae est in Christo Jesu . Nunquid non hoc confirmationem ab omni hujus sententiae parte demonstrat? Scis vas tuum possidere in sanctificatione et honore, et non in passione desiderii? Spiritum sanctum accepisti tib
Abbreviated transcription (Latin):
mũq cõmertiũ int̾ celũ & terrã. int̾ angłos & apłos.
ut exhiberet᷑ illis caro xp̃i. istis uinũ cęli. ẽȩtq in t̾ra
sp̃s. caro in celis. ac deiceps om̃ia om̃ib cõmuma
in ȩt̃num: Nisi inqͥt ego abiero. paraclitꝰ ñ ueniec
ad uos. Hoc est dicere. Si ñ dederitis qͦd amatis: ñ
habebitis quod desideratis. Expedit igit᷑ uobis
ut ego uadã: uos quoq de terra ad celũ. de carne
ad sp̃m tͣnsaturus. I iliꝰ enĩ sp̃s. pater sp̃s. sp̃s sc̃s.¬

Expanded text:
mumque commercium inter coelum et terram, inter angelos et apostolos, mumque commercium inter coelum et terram, inter angelos et apostolos, ut exhiberetur illis caro Christi, istis vinum coeli; essetque in terra Spiritus, caro in coelis, ac deinceps omnia omnibus communia in aeternum? Nisi, inquit, ego abiero, Paracletus non veniet ad vos. Hoc est dicere: Si non dederitis quod amatis, non habebitis quod desideratis. Expedit ergo vobis ut ego vadam , vos quoque de terra ad coelum, de carne ad spiritum translaturus. Filius enim spiritus, Pater spiritus, S
Abbreviated transcription (Latin):
⁊elũ imbiberant: cu uino ebrii pucarent᷑. Et uere
ebrii uino. s ñ eo quo ab incredulis ebrĩ credeban¬
tur. Plane in quã ebrii. s uino nono qͦd ueceres qͥdẽ
utres nec mereient᷑ acciꝑe. nec continere ualerent.
Hoc enĩ unũ uera illa uuitis fuderat de ercelio: uinũ
letificans cor hominis. ñ stacũ mentis euertens: ui¬
nũ germinans turgines. ñ apostatare faciens etiã
sapientes. Nouũ uinũ: s habitantib suꝑ terram.
Nam ui cęlis qͥdẽ olim iã copiosissime redunida. bat:
ñ in uͥb nec in cesteis uasis. s in cella uinaria. in
sp̃ualib apothecis. Iiuebac ꝑ uicos & plateas om̃s
ria est. nã terrigene & filii hominii uinũ eiꝰmodi
ñ habebant. Sic igit᷑ celũ quidẽ uino ꝓpͥo fruebat.
qͦd terra interĩ nesciebat: s ne ipsa quidẽ terra pe¬
ominꝰ siciebat. Quid ni fi delissimũ fieret gratissi¬

Expanded text:
zelum imbiberant, cum vino ebrii putarentur . Et vere zelum imbiberant, cum vino ebrii putarentur . Et vere ebrii vino, sed non eo, quo ab incredulis ebrii credebantur. Plane, inquam, ebrii, sed vino novo, quod veteres quidem utres nec mererentur accipere, nec continere valerent. Hoc enim vinum vera illa Vitis fuderat de excelso, vinum laetificans cor, non statum mentis evertens; vinum germinans virgines, non apostatare faciens etiam sapientes. Novum vinum, sed habitantibus super ferram. Nam in coelis quidem olim copiosissime redundabat, non in utribus, nec in testeis vasis, sed in cella vinaria, in spiritualibus apothecis. Fluebat per vicos et plateas omnes am terrigenae et filii hominum vinum ejusmodi non habebant. 2. Sic igitur coelum quidem vino proprio fruebatur, quod terra interim nesciebat; sed ne ipsa quidem terra peihilominus coelum sitiebat. Quidni fidelissimum fieret gratissi
Abbreviated transcription (Latin):
e sollemnitatẽ precipuã celebramꝰ. utinã deuotio¬
ne pretipua. Ipse enĩ est dilectissimi qui uos sedere
facit ñ solũ in ciuitate s & in domo una: ut sede¬
at suꝑ sedentes. ut reqͥescat suꝑ humiles. & tremen¬
tes sermones suos. Ipse est qui uirgini obumbra¬
uit: apłos roborauit: ut & uirgineo corpori tempe¬
raret deitatis acces. sũ. & apłos indueret uͥture ex
alto. feruentissima scilicet caritate. Hanc nimirũ
apłicus ille chorus loricã sese induit sicut gygas.
ad faciendã uindictã in nationib increpationes
in popłis. ad alligandos reges eoꝵ in cõpedib &
nobiles eoꝵ in manicis ferreis. Quia enĩ in do¬
mũ fortis ligare eũ & uasa eiꝰ diriꝑe mutebant᷑. opꝰ
erat fortitudine ampliori. Auoqum quã multũ
erat ad ipsos ut de morte tumpharent. & ne ipse
quidẽ porte inferi preualerent aduersus eos. si
non iugeret in eis quȩ in eis uinceret dilectio for¬
tis ut inors. dura sicut inferꝰ emulatio: hunc sibi

Expanded text:
t solemnitatem praecipuam celebramus, utinam devotione praecipua. Ipse est enim, dilectissimi, qui vos sedere facit non solum in civitate, sed et in domo una, ut sedeat super sedentes, et requiescat super humiles et trementes ad sermones suos. Ipse est qui Virgini obumbravit, apostolos roboravit, ut et virgineo corpori temperaret deitatis accessum, et apostolos indueret virtute ex alto, ferventissima scilicet charitate. Hanc nimirum apostolicus ille chorus loricam sese induit, sicut gigas ad faciendam vindictam in nationibus, increpationes in populis; ad alligandos reges eorum in compedibus, et nobiles eorum in manicis ferreis . Quia enim in domum fortis ligare eum et vasa ejus diripere mittebantur, opus erat fortitudine ampliori. Alioquin quam multum erat ad ipsos, ut de morte triumpharent, et ne ipsae quidem portae inferi praevalerent adversus eos, si non vigeret in eis, quae in eis vinceret, dilectio fortis ut mors, dura sicut infernus aemulatio? Hunc sibi
Abbreviated transcription (Latin):
suerit. Hon enim quicquid in mensa ap¬
ponitur. ł apponitur. Quid siin poculo
aureo fuerit ꝓpmatum : Non poculum tͥ.
sed potus apponitur. Sume potum. & po¬
ne aurum. Ergo exempla bonoꝵ oꝑum.
& rectitudinem moꝵ pater familias cõmu¬
nicat ita domesticis: ut p̃rogatiuam sibi
retieat in miraculis. In hiis tamen atq
illis. ille głificandus est: cuiꝰ mumis sc̃ȩ ui¬
uere. cuiꝰ uirtus signa facere. qui in tͥm¬
tate ꝑfecta uiuit & regnat in secula setu¬

Expanded text:
suerit. Non enim quidquid in mensa apsuerit. Non enim quidquid in mensa apponitur, tibi apponitur. Quid si in poculo aureo fuerit propinatum? non poculum tibi, sed potus apponitur: sume potum et pone aurum. Ergo exempla bonorum operum et rectitudinem morum paterfamilias communicat ita domesticis, ut praerogativam sibi retineat in miraculis. In his tamen atque illis ille glorificandus est, cujus est munus sancte vivere, cujus virtus signa facere, qui in Trinitate perfecta vivit et regnat Deus in saecula s
Abbreviated transcription (Latin):
ma. uirtutis insigne. Hȩc a me & absq
p̃sumptione sumunt᷑. & salubriter insu¬
muntur: & si dissimulo districte repos¬
cuntur. Audi adhuc quȩnam mͥ uere
apposita putem. Si panem doloris. & ui¬
num compunctionis de diuitis inensa op¬
tuleris. tollo securus: qui sum pauꝑ &
in ops. Erunt mͥ lacrimȩ meȩ panes die
ac nocte: & poculum meũ cum fletu mis¬
cebo. Pars mea hec. qui dolenda cominisi.
N ec mne tamen pigebit ut estimo cibi huiꝰ.
quando qui apponit scientiam. apponit
& dolorem. Sed & si temꝑantie. si iusticie
si prudentie. uł fortitudinis exempla ap¬
pareant. ea incunctanter sumo: sciens qͥa
talia oportet me p̃parare. Hȩc mͥ apponi.
hec a me repetitum iri ñ dubito. Numqͥ d
signa & ꝓdigia exigenda a nobis sunt. ut
ca diuiti uicissim p̃paremus: fr̃s uasa suas
in honorem illi qui nos inuitauit. ñ cibi
pauꝑum. Tugͥ qui inuitatus es. diligent̾
considera. quid tͥ ille. quid sibimet appo¬

Expanded text:
ma, virtutis insigne. Haec a me et absque ma, virtutis insigne. Haec a me et absque praesumptione sumuntur, et salubriter insumuntur: et si dissimulo, districte reposcuntur. 5. Audi adhuc quaenam mihi jure apposita putem. Si panem doloris et vinum compunctionis de divitis mensa obtuleris, tollo securus qui sum pauper et inops. Erunt mihi lacrymae meae panes die ac nocte , et poculum meum cum fletu miscebo . Pars mea haec, qui dolenda commisi. Nec me tamen pigebit, ut aestimo, cibi hujus; quoniam qui apposuit scientiam, addidit et dolorem. Sed et si temperantiae, si justitiae, si prudentiae vel fortitudinis exempla appareant, ea incunctanter sumo, sciens quia talia oportet me praeparare. Haec mihi apponi, haec a me repetitum iri non dubito. Nunquid signa et prodigia exigenda a nobis 965 sunt, ut ea diviti vicissim praeparemus? Fratres, vasa sunt in honorem illi qui nos invitavit, non cibi pauperum. Tu ergo qui invitatus es, dilgenter considera quid tibi ille, quid sibimet appo
Abbreviated transcription (Latin):
cepisse. Non leuo cum illo oculos ad rimanda
secreta cȩlestia. ne opp̃ssus a gła confusus resi¬
liam: sero refugiens ad consilium sapientis.
qui ait. Altiora te ne quesieris: & fortiora te
ne scrutatus fueris. Infertur mensis ui¬
num nouum aquarum rubentium ñ tan¬
go: quia non mͥ appositum scio. qui simi¬
liter elementa mutare. naturas innoua¬
re non ualeo. Ceruo item in mensa uic¬
toris. angłos illum audisse canentes.
Numquid uidebo & ego michi suꝑnos exhi¬
beri cantores. aut certe cytharedos illos
de apokalipsi coram me cytharizare in
tytharis suis : Imꝑat ille demonibꝰ ad¬
huc in corpore. uiuens. uinctum in carcere
soluit. corpore iam solutus. Cibi sunt.
sedd non mei. Et quidem iocundi at sapi¬
di: sed non tanget illos anima mea: qmͣ
ñ est in opi mͥ unde sufficiam talia reddi¬
bere. At si diligenter considero. etce prȩ
oculis in mensa sci censura iudicii. disci¬
plinȩ uigor. scĩtatis speculum. uite for¬

Expanded text:
cepisse. Non levo cum illo oculos ad rimanda cepisse. Non levo cum illo oculos ad rimanda secreta coelestia, ne oppressus a gloria confusus resiliam, sero confugiens ad consilium Sapientis, qui ait: Altiora te ne quaesieris, et fortiora te ne scrutatus fueris . Infertur mensis vinum novum aquarum rubentium; non tango, quia non mihi appositum scio, qui similiter elementa mutare, naturas innovare non valeo. Cerno item in mensa Victoris angelos illum audisse canentes. Nunquid videbo et ego mihi supernos exhiberi cantores: aut certe citharoedos illos de Apocalypsi coram me citharizare in citharis suis? Imperat ille daemonibus adhuc in corpore vivens, vinctum in corpore solvit corpore jam solutus. Cibi sunt, sed non mei; equidem jucundi et sapidi, sed non tangit illos anima mea, quoniam non est inopi mihi, unde sufficiam talia redhibere. At si diligenter considero, ecce prae oculis in mensa sancti, censura judicii, disciplinae vigor, sanctitatis speculum, vitae for