comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nostris ueritatis miuriã. exempliq molestiã cogeren᷑ Iam intelle¬
gis ad quos quecũq de solitudine dicta seu dicenda sunt referã. Uerũ
quea nõ omibus datũ est. uel sanctitate uel brĩs excellere preclaroq
otio posteritatis amorem ac notitiã promereri. ut nec pñs gloria nec
sequẽtis eui fama sollicitet. pro qua multi uitã uoluntarie profu¬
derũt. Et ob id ip̃m clari sũt habiti. ꝙͣti fatias ut iam tandem ad
ꝓpositũ reuertar. hoc quãtulũcrĩq uite tempus cuꝰ cum semel essluxe¬
rit recolligendi reparaudiq sp̃es nulla relinquitur tuũ esse. Quodq
nulli mediocriter erudito ueritũ est cogitando saltem legendoq. pla¬
cidis fotũ curis. et rerum uniculis explicitũ. animũ habere deo et ratioi
subdicũ. Cetera liberũ corpus quoq graui ugo eductũ. aĩo quoq soli
seriuẽs. et si quando per insolentia rebellarit mox imperata fcũam

Expanded text:
nostris veritatis iniuriam exemplique molestiam cogeremur. Iam intellinostris veritatis iniuriam exemplique molestiam cogeremur. Iam intelligis ad quos quecunque de solitudine dicta seu dicenda sunt referam. Verum quia non omnibus est datum vel sanctitate vel literis excellere, preclaroque otio posteritatis amorem ac notitiam promereri, ut nec presens gloria nec sequentis evi fama solicitet, pro qua multi vitam voluntarie profuderunt et ob id ipsum clari sunt habiti, quanti facias, ut iantandem ad propositum revertar, hoc quantulumcunque vite tempus, cuius cum semel effluxerit recolligendi reparandique spes nulla relinquitur, tuum esse? quodque nulli mediocriter erudito vetitum est, cogitando saltem legendoque placidis fotum curis et rerum vinculis explicitum animum habere, Deo et rationi subditum, cetera liberum; corpus quoque gravi iugo eductum animoque soli serviens et, siquando per insolentiam rebellaret, mox imperata facturum?
Abbreviated transcription (Latin):
etiaui unũ insi forsan is ip̃e sit. cuiꝰ mores etĩã in urbibus fugiendos
uite tranquillitas. non negligenda suadeat. Tota res igitur ad hoc redit
ut sicut cetera omnia sic ip̃am solitudirem cũ amicis parciar. nullius
bomi sine sotio iocũdam possessionẽ. hũamꝰ ab eodem seneca dictũ crẽdẽs
Solitudinẽ uero magnũ et dulce bonũ esse non dubitans. ab ea auto
non scelestos modo sed mertes et ignauos arcea. Ut eñ tibern sol¬
tudo odiosa est qua capreas insulã inineritã ꝑpetua cõmaculauit in¬
famia. ubi seuide ac libidinis officnã instituit ferus et fedus senex
Sit feruilii uatie solitudo re ridicula est, qui non procul inde
ne apolitano in lictore prope campanie cumas latens senuit otio fame¬
sus mutile et intra uillule sue septũ non tam habitans ꝙͣ sepultus
Et ꝙͣ multos esse credimꝰ ubiq seruilios Ded hic ante alios oc¬
cerrit. quẽ irrisor nobrlis notũ facit et prestitit. ne inferre coetaneis

Expanded text:
etiam unum, nisi forsan is ipse sit, cuius mores etiam in urbibus fugiendos vite tranquillitas non negligenda suadeat. Tota res igitur ad hoc redit, ut sicut cetera omnia sic ipsam solitudinem cum amicis partiar, nullius boni sine socio iucundam possessionem humanius ab eodem Seneca dictum credens, solitudinem vero magnum et dulce bonum esse non dubitans. Ab ea autem non scelestos modo sed inertes et ignavos arceam. Ut enim Tibertudo odiosa est, qua Capreas insulam immeritam perpetua commaculavit infamia, ubi sevitie ac libidinis officinam instituit ferus et fedus senex; sic Servilii Vatie solitudo ridicula est, qui non procul inde Neapolitano in litore prope Campanie Cumas latens senuit, otio famosus inutili, et intra villule sue septum non tam habitans quam sepultus. Et quam multos esse credimus ubique Servilios? sed hic ante alios occurrit, quem irrisor nobilis notum fecit et prestitit ne inferre coetaneis
Abbreviated transcription (Latin):
adeptus fanot indigña breuẽ henle aut digna gaude no
pnabeas sed ꝙ mexitus sis c eloriã quesiui eñ eloriã
Bra sme bons artibus nõ queritur unde tibi ꝑtum nourep
uide sit antelliges an gloria uã sit fama si casus dedit ꝙpu¬
piet s multũ est n lorie to  e due niqua gloliam deca pie¬
las ymago facia sit glorie i tebus homi multa regnat peluesio
tae ꝑmomnt est glorle  ut nemo paupeo megui pecuone
fania queoit nisi ue fallat sit nemo ignaus orag d̃ ucotur
topmono Utenq tame sibi ꝯscius quodqd de se alii loquãtur

Expanded text:
dignam, gaude: non quod habeas sed quod meritus sis. Gloriam quesivi. Gloria vera nisi bonis artibus non queritur; unde tibi partum nomen vide: sic intelliges an gloria vera sit. Famam si casus dedit, eripiet. Multum est glorie. Cave ne quam gloriam veram putas imago falsa sit glorie. In rebus hominum multa regnat illusio. Plurimum est glorie. Ut nemo pauper magne pecunie famam querit, nisi ut fallat, sic nemo ignavus magne virtutis opinionem; uterque tamen sib
Abbreviated transcription (Latin):
cũpeo eseo feoio quo plus glorie false fiut co ue plus ouet ita¬
fame So ost oglorio ua estde io nemoteme sule noust ple
femẽ sa deteono udĩis intoronptũ am tuis n rebus assupf
omibra urotut est illam comitatur illa sequitur illã quãdoq et añ¬
cedit quod in adolescentibus clare indolis̃ uidemus qdios añ perfecta
uintũtẽ preꝯ cepta de ilł spes hõmi claros fãcit que quibusdam ueld
scimulis qñosõs modestos ꝙ aĩos excitat atq exigit et impellit ad
toãsformatio illa ridicula ctarotũ adolestentiũ in obstutos senes sas
quide sapiẽti uilit utilis stulto nocet ex ħns uides uinliã peo
se ip̃am esse nõ posse rei cuꝯpĩa sit oportet uit ne igituo giõ¬
riam uera esẜe fac ut uera et solida oiotus sĩt de bñ fitiis in in¬
Eneficia in multos ꝯtulisse gaudeo collatis Capiti

Expanded text:
rumper emerseris, quo plus glorie false fuit, eo vere plus erit infamie. At gloria vera est. Id nemo te melius novit, ita demum si externi iudicis incorruptum animum tuis in rebus assumpsvirtutis est: illam comitatur, illam sequitur, illam quandoque etiam antecedit; quod in adolescentibus clare indolis videmus, quos ante perfectam virtutem preconcepta de illis spes hominum claros facit, que quibusdam velut stimulis generosos modestosque animos excitat atque erigit et impellit ad transformatio illa ridicula clarorum adolescentium in obscuros senes. Laus quidem sapienti utilis stulto nocet. Ex his vides umbram per seipsam esse non posse, rei cuiuspiam sit oportet. Visne igitur gloriam veram esse? Fac ut vera et solida virtus sit. 93 DE BENEFICIIS IN MUeneficia in multos contulisse gaudeo. Multos
Abbreviated transcription (Latin):
bun later mstomgs dñn otulos nõ potes in te tãto studio de fixos¬
Due llouosb appareo ta uneluis forsitan lateres et tente tusiq̃
hoc gocuster dipit is qui multa lemtor bñ qui latius bores
beoitaant sarus lateqi mnotus sum longeqr espectus idsiuor ab¬
dita penetrat rnaturoq putas ꝯspecta ptereas quia ꝙ ꝓnori
sut quibut et pedis aare e ꝯspiti palti quora fame nont

Expanded text:
ngere omnium oculos non potes in te tanto studio defixos. Gloriosus appareo. Melius forsitan lateres et certe tutius. Hoc graviter dixit is, qui multa leviter: Bene qui latuit, bene vixit. Clarus lateque notus sum longeque conspicuus. Livor abdita penetrat rimaturque: putas conspecta pretereat? Quid quod pauci sunt quibus expediat apparere et conspici, pauci quorum fame non
Abbreviated transcription (Latin):
Ed mueni magña gloriam Ra. Magna in e̾xĩguo
qualiter explicentur nõ intelligo si temporũ si
locorum angustias metiare magnã hic gloriã
nõ esse fateberis nõ ingeram tibi ut t̾ra omins
pũtus est cuiꝰ ip̃ius ꝑtem maxiniã nã fecit inhabitabilem
atq macce sibilem fortuna ut tempus p̃ñs ꝑũcto minus idqr ip̃m sẽ
instabile fugeq tam rapĩde ue uix illã aĩo sequi possis dile reliq̃¬
pabtes temporis sempeo habentes ita ut altera uos lubrita memo¬
ua altde e pectatione anxia fatiget ut om̃e simul tempus aut
dosuũs aut estu mino aut peste aliqua uel teli inlermetia os
teurcurs aut demqs peo se ip̃m lapsu proprio ita disccoptũ atqs
ꝯfusum sit ut ua sepe ctas ꝓpe ml habeat coe eñ alia cusep

Expanded text:
ed inveni magnam gloriam. Magna in exiguo qualiter explicentur non intelligo: si temporum, si locorum angustias metiare, magnam hic gloriam non esse fateberis. Non ingeram tibi ut terra omnis punctus est, cuius ipsius partem maximam natura fecit inhabitabilem atque inaccessibilem fortuna, ut tempus presens puncto minus idque ipsum semper instabile fugeque tam rapide, ut vix illam animo sequi possis, due relique temporis partes semper absentes, ita ut altera vos lubrica memoria, altera expectatione anxia fatiget, ut omne simul tempus aut diluviis aut estu nimio aut peste aliqua aut celi inclementia vel terrarum aut denique per seipsum lapsu proprio ita discerptum atque confusum sit, ut una sepe etas prope nil habeat commune cum altera
Abbreviated transcription (Latin):
Ii non quĩdꝙͣ ad hanc aut ad illam partem dici posse uĩdebitur se¬
orsum eoplicuero. sed utrumq miscuero nunt hoc Innc illud attipte¬
rs: ut uicissim huc illuc flectatur animus. et alterno uelud oculoꝵ
flexu. ad leuã dextrãq respitiens. facile iudicet. quid inter res di¬
uer fissimas iuxta se positas intersit. Consulto autem amariora
premisi. quo dultiora sabnecterẽ. et suauior gusto extremus.
ubinam desmendum esset. ip̃m aminũ admoneret. Sed quid
opus est multis: Agamus ip̃am rem. et quod prouittimꝰ per¬
soluamꝰ. Duos homies contrariis moribus quos tibi describam
ainte tus mentis oculos pone. et quod in illis uides in cũctis

Expanded text:
i non quicquid ad hanc aut ad illam partem dici posse videbitur seorsum explicuero, sed utrunque miscuero, nunc hoc nunc illud attingens, ut vicissim huc illuc flectatur animus et alterno velut oculorum flexu ad levam dextramque respiciens, facile iudicet quid inter res diversissimas iuxta se positas intersit. Consulto autem amariora premisi, quo dulciora subnecterem et suavior gustus extremus ubinam desinendum esset ipsum animum admoneret. Sed quid opus est multis? Agamus ipsam rem, et quod promittimus persolvamus: duos homines contrariis moribus, quos tibi describam, ante tue mentis oculos pone et quod in illis vides in cuntis
Abbreviated transcription (Latin):
calle descexum est odiũ et con temptũ ꝓadiũt hit nature
a bellantis ardor ã optime quid pio obsequio atq hũanitate
placabitur uix est em̃ tam ñnite ullũ taq asperũ ingeniũ
quod nõ tandem molłiat uera ac iugis hullitas uerborũq ⁊
reou oni lenis et nõ ficta tyactatio sin id serũ atq inualidũ
de prehendas seu forte hirc tu cogere tuũ ip̃e am̃i nõ ꝑotes quo
honestequid atq utiliter cogeretur tũc añꝙͣ in peruitie Res exũ¬
pat ulenno remẽdio utenderit Extixpanda mali radix et
discoidiaꝵ mater ꝓpellenda cõmunio in quo ita te facilem
prebebis ut ꝙͣtum uioi tuo demptũ tãtũ uirtuti fameq
additum inuenras Impie ac superbe cuꝑiditat aculei nil¬
la re melius ꝙ pia et miti liberalitate franguntur bonũ
aurũ quo pax domus et caritas fraterna redimiitur uetꝰ
ualde nec uerũ mims est uerbum magña discordiarũ bel¬

Expanded text:
calle deflexum est, odium et contemptum pariunt: hic nature calle deflexum est, odium et contemptum pariunt: hic nature rebellantis ardor animi, optime quidem pro obsequiio atque humanitate placabitur. Vix est enim tam immite ullum, tamque asperum ingenium, quod non tandem molliat vera ac iugis humilitas verborum, et rerum omnium lenis et non ficta tractatio. Sin id serum atque invalidum deprehendas, seu forte huc tu cogere tuum ipse animum non potes, quo honeste quidem atque utiliter cogetur, tunc, antequam in perniciem res erumpat, ultimo remedio utendum erit: extirpanda mali radix, et, discordiarum mater, propellenda communio; in quo ita te facile prebueris, ut quantum iuri tuo demptum, tantum virtuti fameque additum invenias. Impie ac superbe cupiditatis aculei, nulla re melius, quam pia et miti liberalitate franguntur. Bonum aurum quo pax domus et caritas fraterna redimitur. Vetus valde, nec verum minus est verbum, magnam discordiarum bel
Abbreviated transcription (Latin):
uetus urbis rome sed uetustior totiuis orbis infamia est
fr̃no sanguiẽ madiusse tu ꝙ in singlis paribus fom̃ ui
des et alt̾o quin etiã adhuc solo in uno tot milii quid stu¬
peax nõ habes do Est in discors domi frater Raan et hoc
imparis esse magna in demo ꝙ in ip̃is macteru uteri fuit
Angustiis ubi olim et si maioris misterii uelamen tũ esset certe
nõ discordes tñ fratres legunꝰ sed bellantes est ne igit᷑ nouũ
si armati facuit quõd nõ nati solẽt do Nulla michi apũd fra¬
tõe gra est Rõ Nulto prius hoc in scolis edoctus ꝙͣ domi exꝑto
esse debueras prouisa ueoͬ nec quernũ᷑ nec miramur do Odio¬
sum fratrem habes ac discordem Rõ ut ferrre nillꝯ amor eqor
fraterno sic nillũ ubi ceꝑit iniquiꝰ odĩ nuilla atoior inui¬
dia sic paritas icitat aĩos atq incendit cũ cedendi pudor
et amor excellentie eo codentior quo in cunabulorũ decerda
et quetũq bñ uiolentia paritura uiderentur ubi semel a rcõ

Expanded text:
vetus urbis Rome, sed vetustior orbis infamia est, fraterno sanguine maduisse. Tu quod in singulis paribus fratrum vides, et altero, quin etiam adhuc solo in uno tot millium, quid stupeas, non habes. Est michi discors domi frater. An et hoc miraris esse magna in domo, quod in ipsius materni uteri fuit angustiis, ubi olim, etsi maioris mysterii velamentum esset, certe non discordes tantum fratres legimus sed bellantes? Est ne igitur novum, si armati faciunt, quod non nati solent? Nulla michi apud fratrem gratia est. Multo prius hoc in scholis edoctus, quam domi expertus esse debueras: provisa vero nec querimur nec miramur. Odiosum fratrem habeo ac discordem. Ut ferme nullus amor equior fraterno, sic nullum, ubi inceperit, iniquius odium, nulla acrior invidia. Sic paritas incitat animos atque incendit, cum cedendi pudor, et amor excellentie, eo ardentior quo incunabulorum recordatio, et quecunque benevolentiam paritura viderentur, ubi semel a recto
Abbreviated transcription (Latin):
odiosam et sterilitatem fecit optabilem non tulisset imꝑeriũ
romainĩ portẽta feralia gãiũ Caligula nedone comodũ bas¬
sianũ si geonianicꝰ si domitius di marcus Antomius s
Daepͣtimꝰ seuerus aut milla s uxores laut steriles habuisset̃
De impudica filia taͫ 22. Dolor

Expanded text:
odiosam, et sterilitatem fecit optabilem. Non tulisset imperium odiosam, et sterilitatem fecit optabilem. Non tulisset imperium Romanum portenta illa feralia, Gaium Caligulam, Neronem, Commodum, Bassianum, si Germanicus, si Domitius, si Marcus Antoninus, si Septimus Severus, aut nullas uxores aut steriles habuissent. 23 DE IMPUDICA FILIA Del
Abbreviated transcription (Latin):
Nterilis uxor est michi rã unũ cõigalis incomõdi
remediũ sterilitas obsequiosas facit atq huiles
que pluriios parit iam nõ uxor credit esse sed
domina  Sterilis autẽ flet et tacet amnia helcane menit¬
iustĩds uxor in scerilis obtigit Rantodo de cõiugis impudici¬
tia querabars mĩc de sterilitate coquereris Atque Si
ea q̃remonia insta fuerit hec iniusta est expedit impudi¬
ce uiro ut sterilis uxor sit Nou pascet filios alienos qd
est in om̃i uxors miuria ac feditate durissimũ si misexum uro
adultera miseremiũ et fecũda Dolor uxor est sterilis Ra ͦ Quid
ergo tu puerperãnte eilante. audire et nitrices litigãtes
et uagientes infantulos maluisses sterilitas om̃ia tedia hec fs̃¬
mouit do Sterilis uxor est Ra uĩde ne quod multi fatũt uĩciũ
cuũ alteri obitias multe unr uixo iipte uise steriles iꝑ¬
te post aliĩs peperere do. Scerilis est uxor ule. Qui scis qͣle
tibi filiũ pareret si fecunda esset Eruarũd ꝑtus fecuditatẽ

Expanded text:
terilis uxor est michi. Unum coniugalis incommodi remedium: sterilitas obsequiosas facit atque humiles. Que plurimos parit, iam non uxorem se credit esse sed dominam. Sterilis autem flet et tacet. Annam Helcane meministi. Uxor michi sterilis obtigit. Modo de coniugis impudicitia querebaris, nunc de sterilitate conquereris, atqui, si ea querimonia iusta fuit, hec iniusta est. Expedit impudico viro ut sterilis uxor sit: non pascet filios alienos, quod est in omni uxoris iniuria ac feditate durissimum, si miserum uxor adultera, miserrimum et fecunda. Uxor est sterilis. Quid ergo, tu puerperam eiulantem audire, et nutrices litigantes, et vagientes infantulos maluisses? Sterilitas omnia tedia hec submovit. Sterilis uxor est. Vide ne, quod multi faciunt, vitium tuum alteri obicias. Multe uni viro nuper vise steriles, nupte post aliis peperere. Sterilis est uxor. Quid scis qualem tibi filium pareret, si fecunda esset? Quarundam partus fecunditatem
Abbreviated transcription (Latin):
minũ mendatia Multa tibi unus aliquis promisit sufficit
promisisse quere aliũ qui promissum impleat nõ p̃t unus
oiia facere fecit hoc promissor ut eũ interim diligtres qd er̃ead
michi promittit᷑ nõ fit Ra Duarũ cupiditatũ porẽtioe est q̃
tenet ꝙ que poscit dõ o quod ille pollicitꝭ habundabat Ra ͤ¬
Aut ioridebat aut ad tempus diligi uolebat ut dictũ est
et forte dum multa tibe promitterẽt unũ aliquid a te pos¬
cebat quod uel magmi pretio mendacii bñ partũ extimaret
Sepe autẽ qui diuites sunt uerborum esse in opes rerũ nosse
Debueras Do. O ꝙͣ multa michi promissõ fut Redi michi
coedideris multa promictentibus nnchil eredes ro...

Expanded text:
minum mendacia. Multa tibi unus aliquis promisit: sufficit minum mendacia. Multa tibi unus aliquis promisit: sufficit promisisse; quere alium qui promissum impleat: non potest unus omnia facere. Fecit hoc promissor, ut eum interim diligeres. Quod michi promittitur non fit. Duarum cupiditatum, potentior est que tenet, quam que poscit. O quot ille pollicitis abundabat! Aut irridebat, aut ad tempus diligi volebat, ut dictum est, et forte dum tibi multa promitteret, unum aliquid a te poscebat, quod vel magni pretio mendacii bene partum extimaret. Sepe autem qui divites sunt verborum, esse inopes rerum nosse debueras. O quam multa michi promissa sunt! Si michi credideris, multa promittentibus, nichil credas. 38
Abbreviated transcription (Latin):
tome malũ minus hoc̃ ultniũ ꝙͣuis ignobilius nec deest
sũũ cuiq remediũ odiũ obse quio lel lentur / liuor modestia
tõtemptus amiciciis illustmũ et honestis artibus ac̾ uir¬
tuts Nemo pͥmũ bruto ꝯtemptior rome fuit nemo minus
postea Age et tu bonũ magⁿ ͥ aliqd quo ꝯtempni nequeas.
De promissi muneris tarditatẽ ca ͫ3s. Dolor¬
Erũ promissa non complentur Rõ Quĩd siiglr̃
de hoc quereris quod om̃bus est cõe. Nulla quid̃
res mag̾ minꝰ inquinat ꝙͣ dura frons ac lenta
dilatio ss hit est mos cito uultꝭ acciꝑẽ tarde aũt dare Ad
illud alacres ad hoc mesti Adillũd p̃cipites ad hoc segnes
ingratitudinis duplex radix duplex materia querelarut
dũ et illos mora et celeritas hos contristat do. Multa mͬ
promissa sũt nchil impletur Rae mragnis promissoribus mi¬
nimũ fidei esse debet Nota uanitas note blandicie nota ho-¬

Expanded text:
tamen malum minus, hoc ultimum quamvis ignobilius, nec deest tamen malum minus, hoc ultimum quamvis ignobilius, nec deest suum cuique remedium. Odium obsequio lenitur, livor modestia, contemptus amicitiis illustrium, et honestis artibus ac virtute. Nemo primum Bruto contemptior Rome fuit, nemo minus postea. Age et tu bonum magnumque aliquid, quo contemni nequeas. 37 DE PROMISSI MUNERIS TARDITATE Sero promissa complentur. Quid singulariter de hoc quereris, quod omnibus est commune? Nulla quidem res magis munus inquinat, quam dura frons et lenta dilatio. Sed hic est mos, cito vultis accipere, tarde autem dare, ad illud alacres, ad hoc mesti, ad illud precipites, ad hoc segnes. Ingratitudinis duplex radix, duplex materia querelarum, dum et illos mora, et celeritas hos constringat. Multa michi promissa sunt, nichil impletur. Magnis promissoribus minimum fidei esse debet: nota vanitas, note blanditie, nota ho
Abbreviated transcription (Latin):
odio mutuoq premitꝭ cõtemptu et uult᷑ aliis esse uenera biles
nemine uenerantes placere uult deo cuiꝰ oꝑum nullũ robis
placet eo quo placere debet mõ in quo preclare quid nr̃ Cicero/.
ĩmortalibus cari sumꝰ et ab hiis diligamur ĩllud ergo p̃claria
malachie ꝓphẽ nũquid nõ pater unus om̃i nom nũquid nõ
Deus unus creauit nos quare gͦ despicit unusquisq nõm
fratoe suu dõe speoni grauit̾ feroRa et si nemo sperui ue¬
lit multi cupiãt tueri multo tamẽ est speoni sccurius ꝙͣ
metui Itaq quod ait anneꝰ in epla quad̃ nõ minꝰ cõtemp/
ni ꝙͣ suspiti nocet nõ admitto illud ab eod alibi dici rectuis
existimo periculosius tueri esse ꝙͣ despici proide cũ uet̾i
sapietiũ edicto tria hec uitanda didiceris de quibus totid
ꝯtimus tractibus egimus et sinit mala õna haud dubie

Expanded text:
odio, mutuoque premitis contemptu, et vultis aliis esse venerabiles, odio, mutuoque premitis contemptu, et vultis aliis esse venerabiles, neminem venerantes. Placere vultis Deo, cuius operum nullum vobis placet, eo quo placere debet modo, in quo preclare quidem noster ait immortalibus cari simus et ab his diligamur”. Illud ergo preclarius Malachie prophete: “Numquid non pater unus omnium nostrum? Numquid non unus Deus creavit nos? quare ergo despicit unusquisque nostrum fratrem suum?” Sperni graviter fero. Etsi nemo sperni velit, multi cupiant timeri: multo tamen est sperni securius quam metui. Itaque quod ait Anneus in epystola quadam: “Non minus contemni quam suspici nocet”, non admitto; illud ab eodem alibi dici rectius existimo: “Periculosius timeri esse quam despici”. Proinde cum veteri sapientum edicto, tria hec vitanda didiceris: de quibus totidem continuis tractatibus egimus, et sint mala omnia, haud dubie
Abbreviated transcription (Latin):
or ꝙ doleas feras tamen alioquin est quod ride
uerbum unũ quatuor bona esse dixere aliqui Eptrnere
mũdũ ⁊pernere nullũ Epeniere sese Epernere se sꝑn
hoc tibi Ultinio opus esteo. Epernor a multis Ra si maiori¬
bus fer si paribus patere illi suo iure utũtur fere nã cõtẽp¬
tui sũt minora maioribus hñ se ꝯtemptu efftrũt et maio¬
res fieri quando aliter non possũt hac temptant uia sin
minoribus sine illos insanioe neq magnifatas contemptũ
qui illis in famie tibi sit glorie Epreuit achillem ther setes
de quibus mõ dixintꝰ homerũ Conus augustum anthonius
urogiliũ euãgelus Ciceronẽ caluus et quod ex euãgelio
tio quod et histrionitũ in esse aĩs solet eoq magis quo mino¬
ribus quds minus est opus alter alterũ ridet Do᷑ Epernor
ab aliĩs nͦ Rcordare an tu alios, aut spernas aut fpreueris
lis est mos hũanis spernere et speoni mutus uos uicissim

Expanded text:
or, quod doleas; feras tamen. Alioquin, est quod rideaor, quod doleas; feras tamen. Alioquin, est quod rideaverbum unum, quattuor bona esse dixere aliqui: spernere mundum, spernere nullum, spernere sese, spernere se sperni; hoc tibi ultimo opus est. Spernor a multis. Si maioribus fer, si paribus patere. Illi suo iure utuntur: fere namque contemptui sunt minora maioribus. Hi se contemptu efferunt, et maiores fieri, quando aliter non possunt, hac tentant via. Sin minoribus, sine illos insanire, neque magni facias contemptum, qui illis infamie sit, tibi glorie. Sprevit Achillem Thersites, de quibus modo diximus, Homerum Zoilus, Augustum Antonius, Virgilium Evangelus, Ciceronem Calvus, et, quod ex Evangelio  nescio quid et histrionicum inesse animis solet, eoque magis quo minoribus. Quid mimis est opus? Alter alterum ridet. Spernor ab aliis. Recordare, an tu alios aut spernas, aut spreveris. Hic est mos humanus, spernere et sperni. Mutuo vos vicissim
Abbreviated transcription (Latin):
iudia carere de altero sõcratũ illud int̾coganti eñ acibiãdi
quibus modis muidiam declinaret Respondit sõcrates et uiue
inquit ut thersites cuiꝰ uitam si nescires in homerica legꝭ
yliade yronicã planeq socratitũ rũsum nõ est em̃ cõsiliũ ut
inuidiam uites uitare uirtutem saciusq ẽ achillem cum n
udia ꝙ thersitem sine ꝙͣuis illud Constet magnos interdũ
uiros ut securi unuerẽt et uirtutem ad tempus et ingeni¬
ur occultasse dõnũdẽt multi i. Ra  inuidiã nisi uel ignauia
uel miseria uix euades quam si sic euaseris in cõtemptũ in¬
cides utroq raruisse difficillifs difficillimũ dõ Inuidia mul¬
toru premor raͦ Est ut perhibent calcande aliũd iter muidie
per excellẽtem gloriam sed ꝑerraro uestigio signatũ ita ut
plures hoc calle gradiẽtiũ in id quod fugieit relabantur
Ed cõtempnor Ila ͦ si iuste quidẽ est nõ infiti¬

Expanded text:
vidia carere. De altero Socraticum illud: interroganti enim Alcibiadi, vidia carere. De altero Socraticum illud: interroganti enim Alcibiadi, quibus modis invidiam declinaret, respondit Socrates et “vive, inquit, ut Thersites, cuius vitam si nescires, in Homerica leges Yliade”, ironicum planeque Socraticum responsum. Non est enim consilium, ut invidiam vites, vitare virtutemuam Thersitem sine; quamvis illud constet, magnos interdum viros, ut securi viverent, et virtutem ad tempus et ingenium occultasse. Invident michi multi. Invidiam nisi vel ignavia vel miseria vix evades; quam si sic evaseris, in contemptum incides: utroque caruisse difficillimum. Invidia multorum premor. Est, ut perhibent, calcande aliud iter invidie, per excellentem gloriam, sed perraro vestigio signatum, ita ut plures hoc calle gradientium, in id quod fugiunt relabuntur. ed contemnor. Si iuste quidem, est, non infici
Abbreviated transcription (Latin):
nocrrationem ingredi que nos longe muns a ꝓposito dist¬
hat sed si aliquid meministi om̃i que legisti non possũt ig
glorieris eo Ĩnudetur michi Ra linque honores et officia pb¬
lica desine incessu elato et superbo comitatu per ora ciuium
uolitare sequestra te ip̃m ꝙͣtum potes ab oculis multorum
uulgus et liuor in plateis habieat sicut et mala ferme onna
quid hostes millo melius mõdo ꝙͣ fuga uincuntur ac latepris
Et profugum et latente liuor insequitur Rõ Tolle mali materi¬
am. malum om̃e sustuleris Niniis opibus modũ pone quidꝙͣ
eximia spẽ in flãmare aĩos p̃t uel abice uel absconde Si quĩd
quid est quo carere nobis aut nequeas modeste utere in uidĩã
quã insolentia ex asperat huilitas lenit dũt que illã extin¬
guãt efficatia quid sed morbo ip̃o peiora remiedia miseria e.
et infamis uita de quorũ altero dictũ est miseriam solam in¬

Expanded text:
narrationem ingredi, que nos longe nimis a proposito distranarrationem ingredi, que nos longe nimis a proposito distrahat, sed si aliquid meministi omnium que legisti, non possunt igglorieris. Invidetur michi. Linque honores et officia publica, desine incessu elato et superbo comitatu per ora civium volitare, sequestra te ipsum quantum potes ab oculis malorum ivulgus et livor in plateis habitant, sicut et mala ferme omnia. Quidam hostes nullo melius modo, quam fuga vincuntur ac latebris. Et profugum et latentem livor insequitur. Tolle mali materiam: malum omne sustuleris. Nimiis opibus modum pone; quicquid eximia specie inflammare animos potest, vel abice vel absconde. Si quid est quo carere nolis aut nequeas, modeste utere; invidiam quam insolentia exasperat, humilitas lenit. Sunt que illam extinguant, efficacia quidem, sed morbo ipso peiora remedia, miseria, scilicet, et infamis vita. De quorum altero dictum est, miseriam solam in
Abbreviated transcription (Latin):
iuoie pronipta est segu offitio uulgi amor leis odiũ qͣue¬
de pplus mithi succensẽt ra ab amante plausus ab irato ppło
perinties impar periallũ ac spes euppło odiosus sum Ra Nichil
impetuosius stulcorũ turbis ubi in samiã singuloꝵ publicus fu¬
ror et furorem publicũ singulorũ rabies impellit alterq alteꝵ
trudit nchilq periculosus ꝙͣ incidere in illorũ manus quibus
pro iustitia sit uolũtas pro maturitate p̃cipitatio do Odit
me ppłus Ra Ron amasset utinã ne nouisset quidem amor
malorũ odio finitus ueuũq anceps sola ignorantia tuta est
ppło sum muisus rõ ppłus odiosus lemendus aut luquẽsꝰ
Nuidetur michi a multꝭ Raᵈ p̃stat inuidiosum
esse ꝙͣ miferalilem Do inudia exerceor emuloꝵ¬
Raͦ Et quis umꝙͣ uirtut amicus ex̾citio hoc
caruit pereurre aĩo om̃es cerras om̃ia scla cũctas historias
euolue uix insignẽ uiyũ hac ĩmunẽ peste reperies Nolo nc

Expanded text:
iurie prompta est, segnis officio. Vulgi amor levis, odium graviurie prompta est, segnis officio. Vulgi amor levis, odium grave. Populus michi suscenset. Ab amante plausus, ab irato populo pernicies, impar periculum ac spes. Populo odiosus sum. Nichil impetuosius stultorum turbis, ubi insaniam singulorum publicus furor, et furorem publicum singulorum rabies impellit, alterque alterum trudit; nichilque periculosius quam incidere in illorum manus, quibus pro iustitia sit voluntas, pro maturitate precipitatio. Odit me populus. Non amasset utinam, ne novisset quidem! Amor malorum odio finitur, utrunque anceps, sola ignorantia tuta est. Populo sum invisus! Populus odiosus leniendus aut linquendus. 35 nvidetur michi a multis. Prestat invidiosum esse quam miserabilem. Invidia exerceor emulorum. Et quis unquam virtutis amicis exercitio hoc caruit? Percurre animo omnes terras, omnia secula, cunctas historias evolve, vix insignem virum hac immunem peste reperies, nolo nunc
Abbreviated transcription (Latin):
pripitur uindicta Ra Pulcrior uenia relinquitur et pulcheorima
om̃ obliuio hec inter umĩes principes iuliũ cesarem illustrauit
rabilis rei militaris excellentia altissimũ ingemiũ preclara
eloquẽtia nobilitas gnis forma corporis et inuicti amini mag¬
nitudo cũ cuncta collegeris nil in eo clarius clemẽtia et offen¬
sarum obliuione reperies que ꝙͣꝙͣ sibi materia mortis actu¬
lerit ut iure paciurianũ illud in funere caneretur meri ẜuas¬
se ut essent qui me ꝑerderẽt ex quo tamẽ nccio moriend.
erat potest quodãmo tali ex causã optabilis moris uideri
Opulus me õdit raꝰ habes quẽ p̃dixeram ppłaris
fine gratie pro dilectione odiũ Do. Populus gͣt.
odit me Raꝰ miraris ꝙ sine cã odit qui sine dis¬
cretione direxerat hoc qñs hoc illius unde modestia exulat ibi
regnare impctũ est necesse dõ. Odit me ppłus Ra hec belua ĩ¬

Expanded text:
preripitur vindicta. Pulchrior venia relinquitur, et pulcherrima preripitur vindicta. Pulchrior venia relinquitur, et pulcherrima omnium oblivio. Hec, inter omnes principes, Iulium Cesarem illustravit: rabilis rei militaris excellentia, altissimum ingenium, preclara eloquentia, nobilitas generis, forma corporis et invicti animi magnitudo, cum cuncta collegeris, nichil in eo clarius clementia et offensarum oblivione reperies, que quanquam sibi materiam mortis attulerit, ut iure Pacuvianum illud in funere caneretur: Men servasse, ut essent, qui me perderent? Ex quo tamen necessario moriendum erat, potest quammodo tali ex causa optabilis mors videri. 34 opulus me odit. Habes quem predixeram popularis finem gratie, pro dilectione odium. Populus gratis odit me. Miraris quod sine causa odit, qui sine discretione dilexerat? consequens hoc illius, inde modestia exulat, ibi regnare impetum est necesse. Odit me populus. Hec belua in
Abbreviated transcription (Latin):
bie manibus excidisse credito uide ne iterũ subrepat Nichil
homini tam ꝯtrariũ ꝙͣ in hũanitas per hanc em̃ homo essẽ
desinit idq sic esse ip̃m nomen iuditro est nullus morbus tã
contrarius ne mõs quid illa eñ scdñi nãm accidit hec aut̃
contra deuire in hommẽ inhuanũ est ꝙͣiuis meritũ non
oportet exulterati añi motũ sequi et pͥuati memoria doloris
aisti uetitũ in ꝑpetuũ dolebo ra forsan inꝑpetuũ gaudebis quo¬
tiens putas post mimit̾itias depositas et in gratiã reditũ
cohorruisse aliquos amicorum in amplexibus cogitantes hũc
ego perditum uoluis et interdum a successu impĩo parũ ab fui
O sors optima inꝙͣ pĩa ꝑtem consiliũ condele uertistĩdoius¬
tam iram exequi non sinoz Ra Iram iustami uix muemias
cum sit scoiptum ira uroi iustitiam dei non operatur et
rursus ab altero ia furor breus est optiniũ eogo nõ irasti

Expanded text:
bi e manibus excidisse credito, vide ne iterum subrepat. Nichil bi e manibus excidisse credito, vide ne iterum subrepat. Nichil homini tam contrarium quam inhumanitas; per hanc enim homo esse desinit, idque sic esse, ipsum nomen indicio est; nullus morbus tam contrarius, nec mors quidem: illa secundum naturam accidit, hec autem contra. Sevire in hominem inhumanum est, quamvis meritum: non oportet exulcerati animi motum sequi, et privati memoria doloris, titum in perpetuum dolebo. Forsan in perpetuum gaudebis. Quotiens putas, post inimicitias depositas, et in gratiam reditum cohorruisse aliquos, amicorum in amplexibus, cogitantes: “hunc ego perditum volui, et interdum a successu impio parum abfui? O sors optima in quam piam partem consilium crudele vertisti!”. Iustam iram exequi non sinor. Iram iustam vix invenias, cum sit scriptum: “Ira viri, iustitiam Dei non operatur”, et rursus ab altero: ira furor brevis est. Optimum igitur non irasci,
Abbreviated transcription (Latin):
ultionis la Cui pctm eripitur nichil eripitur mul¬
tũq tribuitur qued hñtibus exipi lucrũ est ea ne
habeantur obstare lucrũ maius eoͬ facultatẽ ul¬
tionis perdidi Ra felix iactura quod noceat amisisse dõ Op¬
tatai et sperata ultione prohibeor Raͦ pͥmũ erat nolle male
agere proximũ prohiberi do Necesse est occasionẽ ultionis
omittere ladi pulcherrimũ uinidicte genus est nolle ulcis
pulc̾rmna est icitas nõ siui ultro urrtũte amplecti oꝑ
timũ proximũ est compelli dõ Ereptã michi uinducã doleo¬
ra uemiet tempus cito forte quo gaudeas neq alr̾ accĩdisse ul¬
lo uelis modo Quidã ad que coacti ueniũt uelle incipuit et
amare et de nc̃citate cõsensus oritur dũq uolũtas fieri in¬
cipit desmit esse nccͣitasdõ. uidebar ulcisti posse nec ꝑotui¬
Ra Non posse malum agere potentia magna est que oipotẽ¬
tis est ꝓpria Do. uiudicta michi presens excidit Ra Colubrũ ti¬

Expanded text:
ultionis. Cui peccatum eripitur, nichil eripitur, multumque tribuitur; quedam habentibus eripi lucrum est; ea ne habeantur obstare lucrum maius. Facultatem ultionis perdidi. Felix iactura quod noceat amisisse. At optata et sperata ultione prohibeor. Primum erat nolle male agere, proximum prohiberi. Necesse est occasionem ultionis omittere. Si pulcherrimum vindicte genus est nolle ulcisci, pulcherrima est necessitas notimum, proximum est conpelli. Ereptam michi vindictam doleo. Veniet tempus cito, forte, quo gaudeas, neque aliter accidisse ullo velis modo. Quidam ad que coacti veniunt, velle incipiunt et amare, et de necessitate consensus oritur, dumque voluntas fieri incipit, desinit esse necessitas. Videbar ulcisci posse, nec potui. Non posse malum agere, potentia magna est, nempe que omnipotentis est propria. Vindicta michi presens excidit. Colubrum ti
Abbreviated transcription (Latin):
lilioquin quod ꝓpter gloriam̃ solã fit uera gloriam nõ meret᷑¬
Caex bonoꝵ quictu gloriam spero Ra Epes quid magna nec
improba qũ et inscia et meloquẽtia et belli pacis ꝙ artibꝰ
obseruando et mutando nurlti olim illustres ex quictu illus¬
iolã euasere illud uide ne aut tibi pro boms dulcibus ma¬
los eligeren ei pores aliquo aut bonorũ flebili ⁊aritate ⁊ uiotutum
hꝰ etatꝭ mopia prorsus assequi nequeas e

Expanded text:
Alioquin quod propter gloriam solam fit, veram gloriam non meretuAlioquin quod propter gloriam solam fit, veram gloriam non meretur. Ex bonorum convictu gloriam spero. Spes quidem magna nec improba, quando et in scientia et in eloquentia et belli pacisque artibus observando et imitando fit. Multi olim illustres ex convictu illustrium evasere. Illud vide, ne aut tibi pro bonis ducibus malos elegeris errore aliquo aut bonorum flebili raritate et virtutum huius etatis inopia prorsus assequi nequeas qu
Abbreviated transcription (Latin):
Dero gloriam ex quictũ la ᷤ Refert multũ quibus
tõuiuas sũt quedã utinã nõ pluximii quorũ quer¬
satio sit infanus hau scio insi bois artiba ant
bonorum ꝯtubermo gloriam nõ queri r uul go hoc ultimo
suburxus spero uel benorũ exemplo bonus fieri uel si nichil
aliud eorũ uel familiaritatem sola glorie michi fore Rae᷑ st id
quidem in adolescente precipue signũ optimũ qui insi bonũ
anii heret nequaꝙͣ igi bonis opearet Est em̃ amicitiaꝵ et
familiaritatũ fere om̃i cã nexus ꝙ silĩtudo queda Age ergo
si quos nitaris equaueris bene erit si minus mõ quod inte
est inchil obinseris ip̃a uoluntas bona laudis et glorie p̾mi
nõ carebit prima ẽmi et maxima ꝑs uixtutis est bonũ uelle
quod insi p̃cesserit nõ sequitur uirtus Ga familiaritate bono¬
dum glorior Ra laudo id quid mõ nec te lucri cui ꝯpia nec alia
spes inducat eoq tm̃ tua ꝑgat intentio ut similis illis fias

Expanded text:
ero gloriam ex convictu. Refert multum quibus convivas; sunt quidam utinamque non plurimi!, quorum conversatio sit infamis. Scio nisi bonis artibus aut bonorum contubernio gloriam non queri: ego hoc ultimo subnixus spero vel bonorum exemplo bonus fieri vel, si nichil aliud, horum vel familiaritatem solam glorie michi fore. Est id quidem, in adolescente precipue, signum optimum qui, nisi bonum animum haberet, nequaquam iungi bonis optaret: est enim amicitiarum ac familiaritatum fere omnium causa nexusque similitudo quedam. Age ergo: si quos imitaris equaveris, bene erit; si minus, modo quod in te est nichil omiseris, ipsa voluntas bona laudis et glorie premio non carebit. Prima enim et maxima pars virtutis est bonum velle; quod nisi precesserit, non sequetur virtus. Familiaritate bonorum glorior. Laudo id quidem, modo nec te lucri cuiuspiam nec alia spes inducat eoque tua tantum pergat intentio, ut similis illis fias.
Abbreviated transcription (Latin):
minꝰ sis oportet omnibus ex uiciis nullum pigrius inuidiã
altos in aĩos nõ astendit nullũ quoq miserius ita reliqua
omĩa bonũ aliquod s falsum psupponũt hec solis malis pas¬
citur et torquetur bonis et quod aliis optat iam sibi habet
malũ Alexandri ergo macedonis dictum placet Imuidos ho¬
mines mł esse aliud ꝙͣ tormẽta seu tortores suos ꝓprios leuis
adolescentis uerbuy graue

Expanded text:
nimis sis oportet; omnibus ex vitiis nullum pigrius invidia nimis sis oportet; omnibus ex vitiis nullum pigrius invidia altos in animos non ascendit, nullum quoque miserius. Itaque reliqua omnia bonum aliquod licet falsum presupponunt, hec solis malis pascitur et torquetur bonis, et quod aliis optat, iam sibi habet malum. Alexandri ergo Macedonis dictum placet: “Invidos homines, nil esse aliud quam tormenta, seu tortores suos proprios”, levis adolescentis verbum grave.
Abbreviated transcription (Latin):
Niuideo ra Superior affectus ut bñ tibi esset
optabile hic ut male sit aliis tarto hic illo et
aunritia peior lior bene cogo sapiens idem
de quo modo dicebã neꝙͣ inq̃uit est oculus li¬
uidi insatiabilis oculus cupidido ĩmiũdia torqueorta imũdia
seculi nõ tuenere tyrãni mauis tormẽtũ flacais ait idq ad.
or̃os tyranos pestilenti austro in pestilente trãflatũ escẽinui¬
dia contior Ia sil et peccas et plecteris expedita iustitia Do¬
uiriui selicitas michi parit muidĩa ra ͦ Credo hercle nemo
ur̃mi rcgi parthorũ aut per saꝵ minidet nec illi quid uobis fuit
q̃u uicissim inuidebatis quia uicinitatem fatiebat imperñ mar¬
intudo bed an nõ satis est ur̃is ꝓpriĩs malis angi que tã
multa sũt nisi et aliena bona uos crutient undiq miseri
et insameo uicins inuideo ra Tritus mos muidia lippa est
longinqua nõ uidet uicinitas atq prosperitas muidie sũt
parẽtes Do᷑ Ĩmudeo alienis bonis Ra Si es muidus et pusilla¬

Expanded text:
nvideo. Superior affectus, ut bene tibi esset optabat, hic ut male sit aliis; tanto hic illo et avaritia peior livor. Bene ergo sapiens idem, de quo dicebam, “Nequam, inquit, est oculis lividi, insatiabilis oculus cupidi.” Invidia torqueor. Invidia Siculi non invenere tyranni maius tormentum, Flaccus ait, idque ad vestros tyrannos pestilenti austro impellente, translatum est. Invidia crucior. Simul et peccas et plecteris, expedita iustitia. Felicitas vicini michi parit invidiam. Credo hercle; nemo vestrum regi Parthorum aut Persarum invidet, nec illi quidem vobis. Fuit quando vicissim invidebatis, quia vicinitatem faciebat Imperii magnitudo. Sed an non satis est vestris propriis malis angi, que tam multa sunt, nisi et aliena bona vos crucient, undique miseri et insani? Vicinis invideo. Tritus mos: invidia lippa est, longinqua non videt. Vicinitas atque prosperitas invidie sunt parentes. Invideo alienis bonis. Si es invidus, et pusilla
Abbreviated transcription (Latin):
aut proculdubio uanitatis hoc maluẽ nullo meliusꝰ mõ quã he¬
nerosa quadam indignatione et dei ip̃ius extunatione ꝯtũ¬
dituer uel sensim ut ciceromi placuit uel depente ut aris¬
totili uisum est multus confeit cogitatio exitus quõd ar
om̃ibus uiciis sit tommune tñ huis ꝓpriũ atq luxurie

Expanded text:
aut proculdubio vanitatis. Hoc malum nullo melius modo, quam geaut proculdubio vanitatis. Hoc malum nullo melius modo, quam generosa quadam indignatione, et rei ipsius existimatione contunditur, vel sensim ut Ciceroni placuit, vel repente, ut Aristoteli visum est. Multum confert cogitatio exitus, quod, cum omnibus vitiis sit commune, tum huic proprium atque luxurie. 109
Abbreviated transcription (Latin):
Ula uellicor Ra. Dixi ctam hiis medem᷑. et rtib
que iuitis accidũt nã quis sponte egrotantibꝰ
medeatur Do̾ Gula sollicitor tõ ꝓprie h. id quide
nulla res tam uilis tam sollicitos uos habet
scupor et pudor est cogitare quo se huãnũ mlmat ingeniũs
ad maiora treatũ in respueret terra ru tractus celiꝙ et ma¬
us abdita penetratis meditati estis retia et hamos etis¬
cum et saqueos et rapaces uolucyes imperio parere et pdoũ
uoris dociistis ad ml aliud nisi ut gule satiffiat quã nã
mõdo explendo sed ouerando fatigatis et angustu pinta
uaria arte lapatis ac p̃mitis obsequendo cui aliꝙͣto utilior
fames isset utilissima uõ sobrietas et fedo illi ac misero
sacculo simulq et silius et mibibus et fluctibus pacerẜ
linquens ita tame eũt res hic est mos nobiliũ añ alios̾ hec
solcnlt uenatores latt aucupes facti sũt urqi nitelicas mil¬
lair esse reliquã spem salutis nobilitati sorbucg᷑ quod ẽ gule

Expanded text:
ula velicor. Dixi iam: his medemur que invitis accidunt. Nam quis sponte egrotantibus medeatur? Gula sollicior. Proprie id quidem: nulla res tam vilis, tam sollicitos vos habet. Stupor et pudor est cogitare, quo se humanum inclinat ingenium, ad maiora creatum, nisi respueret terrarum tractus, celique et maris abdita penetratis. Meditati estis retia et hamos, et viscum et laqueos, et rapaces volucres imperio parere, et predari vobis docuistis, ad nil aliud, nisi ut gule satisfiat, quam non modo explendo, sed onerando fatigatis; et angustum ventrem varia arte laxatis, ac premitis obsequendo, cui aliquanto utilior fames esset, utilissima vero sobrietas, et fedo illi ac misero sacculo, simulque et silvis et nubibus et fluctibus, pacem linquens. Ita tamen eunt res, hic est mos nobilium, ante alios, he solent, venatores atque aucupes facti sunt; utque intelligas lam esse reliquam spem salutis, nobilitati tribuitur, quod est gule,
Abbreviated transcription (Latin):
se tã facile perdi posset dõ Sme amico remansi rõ di rite colis
amicitias nec tibi ueteres desuẽ nec noui umꝙͣ defuerũt aĩci
quin ex hostibus cibi amicos ea quidem reddet opimnio Nichil
magis augustum cesarem consiliauit herodi ꝙͣ ꝙ is hosti suo
amicissimũ sibiq propter illum mimicissimũ fuisse peo fessꝰ
est sua dignũ amicitia udicauit eũ qui cãta est uirtutis ⁊¬
amititie pulchritudo ut etiam in hoste delectet cogatq illum
quoq amare qui se oderitdo Amicus michi fidissimꝰ obiit Ra ͤ¬
In memoria tibi sepeliendus est tua ubi clam sepe tecũ sit
et nũ ꝙͣ totus obierit qui si tibi forte aliter ꝙͣ morte perierit n
tu amicũ sed opimonẽ falsam amiatie perdidisti
De absentia

Expanded text:
si tam facile perdi posset. Sine amico remansi. Si rite colis si tam facile perdi posset. Sine amico remansi. Si rite colis amicitias, nec tibi veteres desunt, nec novi unquam defuerint amici, quin ex hostibus tibi amicos ea quidem reddit opinio: nichil magis Augustum Cesarem conciliavit Herodi, quam quod is hosti suo amicissimum, sibique propter illum inimicissimum se fuisse professus est: sua dignum amicitia iudicavit eum, qui tanta fide, sui amicitie pulchritudo, ut etiam in hoste delectet cogatque illum quoque amare, qui se oderit. Amicus michi fidissimus obiit. In memoria tibi splendidus est tua, ubi tam sepe tecum sit, et nunquam totus obierit. Qui si tibi forte aliter quam morte perierit, non tu amicum, sed opinionem falsam amicitie perdidisti. 53 DE ABSENTIA
Abbreviated transcription (Latin):
tis inteiliges ꝙͣtulum est quõd tibi mors̾ abstulit uã si id
in amicitia solum libras quod unũ ilłi ꝑpetuũ ac scabile fu¬
damẽtum est prorsum nichil ibi more potue audisti apũd
tulliũ se solantem leliũ ut illi supio sius uiuit ut ime¬
moria euis nec extincti amici fama nec uirtus extinguitur Quid
scipionem tuum tibi mĩe uiuere prohibet sed uos quomã scipioes
et lehi nõ potestis esse ne uiri quidem esse uult et quia sũma
nõ prenditꝭ media desperatꝭ aut sperintis quasi ut poesim sic
uirtũtẽ mediocõẽ nec dñ nec homines sine laturi Doamicũ michi
mors eriꝑuit Roͦ Aimici corpus corꝑe mors potest nõ anncitiam
nec amitũ sũt enĩ ex illoꝵ gn̾e que nec morti nec fortune so¬
iacent. S uirtutĩ que una hũanis in rebus libera et quetũq
illi subsũt libertate donaye potens est nõ esset tanti pcii amicꝰ

Expanded text:
ti, intelliges quantulumque est quod tibi mors abstulerit. Nam si id ti, intelliges quantulumque est quod tibi mors abstulerit. Nam si id in amicitia solum libras, quod unum illi perpetuum ac stabile fundamentum est, prorsus nichil ibi mors potuit auferre. Audisti apud Tullium, se solantem Lelium, ut illi Scipio suus vivit, ut, in memoria eius, nec extincti amici fama, nec virtus extinguitur. Quid Scipionem tuum tibi nunc vivere prohibet? Sed vos quoniam Scipiones et Lelii non potestis esse, nec viri quidem esse vultis, et quia summa non prehenditis, media desperatis aut spernitis, quasi ut poesim, sic virtutem mediocrem nec Dii nec homines sint laturi. Amicum michi mors eripuit. Amici corpus eripere mors potest, non amicitiam nec animum: sunt enim ex illorum genere, que nec morti nec fortune subiacent sed virtuti, que una humanis in rebus libera, et quecunque illi subsunt, libertate donare potens est. Non esset tanti pretii amicus,
Abbreviated transcription (Latin):
recordatio suauis ac iocũda est ml amarũ retines ml dulce
non retinens dõ. ilmicũ optimũ morte amisi tõ si cõmoditates
perditas quereris utilitatis tu michi calculum nõ amicitie
quidem ponis Si cõuictũ cogita ꝙͣ parua paos tp̃is uiuẽtiũ
quoq p̃ntiam exhibet amicoꝵ quãtũ cure ꝙͣtũ morbi occupãt
ꝙͣtum sopor ac uoluptas qͣtũ quoꝙ ꝑegrmãtiũ discursus sollr¬
citudinũ diuersoria et secessus ꝙͣtum demq studia ꝙtũ
otia ꝙͣtumq negotia nũc aliena nũe propria et illaꝵ re-¬
rũ multiformiũ iugis atq iucta necessitas cui ullã ꝓs¬
peritas exiitur quictui decrahũt ex optato ꝙͣ agressus ra¬
ri ꝙͣ breues selliciteq more ꝙͣ duri digressus ꝙͣ reditus seri
qui obices quenã impedimẽta qui la quel hiis ac silibus uite
difficultatibus amititieq compedibus ad memoriam reduc¬

Expanded text:
recordatio iucunda et suavis est, nil amarum retinens, nil dulce recordatio iucunda et suavis est, nil amarum retinens, nil dulce non retinens. Amicum optimum morte amisi. Si commoditates perditas quereris, utilitatis tu michi calculum, non amicitie quidem ponis, si convictum, cogita, quam parva pars temporis viventium quoque presentiam exhibet amicorum, quantum cure, quantum morbi occupant, quantum sopor ac voluptas, quantum quoque peregrinantium discursus, sollicitudinumque diversoria et secessus, quantum denique studia, quantum otia quantumque negotia, nunc aliena, nunc propria, et illa rerum multiformium iugis atque invicta necessitas, cui nulla prosperitas eximitur, convictui detrahunt exoptato, quot congressus rari, quam breves solliciteque more, quam duri digressus, quam reditus feri, qui obices, quenam impedimenta, qui laquei. His ac similibus vite difficultatibus amicitieque compedibus ad memoriam reduc