comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
et omiã nr̃e religionis dogniata de
platone et aristotile mineuio cormi¬
toq cõfirmans scripsĩt et melciades
contra gentes uolumen egregium.
rpolitusq et appollonius romane
urbis senatores ꝓpria opuscula condi¬
derunt. Extant et iulii affricami
libri qui tempoꝵ scripsĩt hystorias.
et theodori qui postea gregorius ap¬
pellatus est. uiri apłicoꝵ signori
atq uirtutũ. et dionisũ alexan¬
drim ep̃ĩ. anatholũ quoq luodi¬
cene ecclĩe sacerdotis. Nec nõ pres
biteroꝵ paniphili. pierii. luciam.
malchionis. eusebii. cesãriensis epĩ
et custati. anthiocemi et anastasũ
alexandrini.eusebii quoq einisen.
et trifilli. ciprii. et asteru. sticopoli¬
te. ac serapionis confessoris. titi qt
bostrensis epĩ. cuppadocũ q basilnꝰ
gregorii. amphilochii. Qui om̃es
in tantũ phõꝵ doctrinis atq sen¬
tenciis suos referũt libros ut nesci¬
asquid in illu pͥmũ aminirari de¬
beas eruditionẽ sclĩ. an sc̃ientiam

Expanded text:
et omnia nostrae religionis dogmata de Platone et Aristotele, Numenio Cornutoque confirmans. scripsit et Miltiades contra gentes uolumen egregium Hippolytusque et Apollonius, Romanae urbis senator, propria opuscula condiderunt. extant et Iulii Afncani libri, qui temporum scripsit historias, et Theodori, qui postea Gregorius appellatus est, uiri apostolicorum signorum atque uirtutum, et Dionysii, Alexandrini episcopi, Anatolii quoque, Laodicenae ecclesbyterorum Pamphili, Pierii, Luciani, Malchionis, Eusebii Caesariensis Episcopi, et Eustathii Antiocheni, et Athanasii Alexandrini: Eusebii quoque Emiseni, et Triphilii Cyprii, et Asterii Scythopolitae, et Serapionis Confessoris: Titi quoque Bostrensis Episcopi: Cappadocumque Basilii, Gregorii, Amphilochii: qui omnes in tantum Philosophorum doctrinis atque sententiis suos resarciunt libros, ut nescias quid in illis primum admirari debeas, eruditionem saeculi, an scientiam
Abbreviated transcription (Latin):
eraꝵ quoꝵ auctoritati ut ethur¬
eus controuro uõ poterat qe coipse¬
riuit contra nos celsius atq porphr¬
nus priori drigenes. alterl mechos¬
duis eusebuiset appollinaris fer¬
tissie respondere. Quoꝵ orige¬
nes octo script libros. miethodui
usq ad .x. milia procedit uersucun
uomes nos cõparatione eoꝵ imperitissi¬
mos. et post tanti operisotium uix
quasi ꝑ sompnnũ quod pueri didici¬
miiis recordari. Iuliamis angustus
sopter libros in expeditione parthi
tordicis michi ne rabidun canemu
phir losophoꝵ et hiscoricoꝵ doc huus.
rdest horculis claua repercutiam.
quaꝙͣ nazareũ ur̃m.et ut ip̃e sole¬
bat ditere galileũ. statiu in prelio
sensorit et mercedem liugue pieq¬
dissime contumielia perfossus accepe¬
ditsepius autiquitatẽ approbãs
indaici ppłi duos libros scupliticũm
ipione alex audrimĩ grãmaticim.

Expanded text:
rum auctoritati ut ethnicus contra ire non poterat. scripserunt contra nos Celsus atque Porphyrius: priori Origenes, alteri Methodius, Eusebius et Apollinaris fortissime responderunt. quorum Origenes octo scripsit libros, Methodius usque ad decem milia procedit uersuum, uenies nos conparatione eorum inperitissimos et post tanti temporis otium uix quasi per somnum, quod pueri didicimus, recordari. Iulianus Augustus septem libros in expeditione Parthicterdices mihi, ne rabidum canem philosophorum et historicorum doctrinis, id est Herculis claua, repercutiam? quamquam Nazareum nostrum et — ut ipse solebat dicere — Galileum statim in proelio senserit et mercedem linguae putidissimae conto ilia perfossus acceperit. Iosephus antiquitatem adprobans Iudaici populi duos libros scribit contra Apionem, Alexandrinum gramma
Abbreviated transcription (Latin):
uel dornutione sancste et uenera¬
bilis filie urẽ custochii itadoluisse
ut prope piodũ cõtr̃pnendos puta¬
rem. In codem cñ luto hesitat. et
exeptis uerbis timulis atq emene¬
dicatis inchil aluud loquitisr. Tamẽ
multũ egunus. ut dum epłe uiceres¬
pondere conatur apertius se ꝓderet
et blasphemias ouñbus pate faceres
Quicquid enĩ in miserabili illa
synodo diospolitana dixisse se de¬
negat in hoc ꝯpere profitetur nu¬
Neo grande est ineptissimis nenus
respondere. Si aurẽ dñs uitã tri¬
buerit. et notariorũ habuerinius
copiatn pancis lu cũbra ciuntulis
respondebimus. nõ ut cõnincanius
tio tradidi perferendas. Neptie
ura mise rabiliter deprecatur ut
memores eius sitis. et multũ salutat
Incoliunes uos et memoresinei xpi do¬
iuim nr̃i tueatur clemencia diũuere
scĩ atq ouũ affectione uenerabiles

Expanded text:
uel dormitione sanctae et uenerauel dormitione sanctae et uenerabilis filiae uestrae Eustochiae ita doluisse, ut propemodum contemnendos putarem; in eodem enim luto haesitat et exceptis uerbis tinnulis atque emendicatis nihil aliud loquitur. tamen multum egimus, ut, dum epistulae meae respondeet blasphemias omnibus patefaceret. quicquid enim in miserabili illa synodo Diospolitana dixisse se denegat, in hoc nec grande est ineptissimis naeniis respondere. si autem dominus uitam tribuerit et notariorum habuerimus copiam. paucis lucubratiunculis respondebimus, non ut conuincamus tio tradidi perferendas. neptis uestra Paula miserabiliter deprecatur. ut memores eius sitis, et multum uos salutat. incolumes uos et memores mei Christi domini nostri tueatur clementia, domini uere sancti atque omnium affectione uenerabiles
Abbreviated transcription (Latin):
pret̾ito quasi nequaꝙͣ affricam ieuer¬
surus inea ad dignationẽ uram̃ scrip¬
ranõ sumpsit. taiuẽ deo grãs agimus
quod ita euenit ut nriũ silentiũ urãs
epłis uinceretis. Michi ciũ om̃is oc¬
casio grauissima est per quã scribo
iruorentie ur̃e testem inuocans deũ
quos si posset fieri as sumptis alis
colũbe urĩsamplexibus inplicarer
Semiꝑ quidem promerito iurtutũ
nraꝵ isddiĩc maxime quia coope¬
ratoribus et auctorib nobis heren¬
sis telestina uigulata est que itam
fecit corda nuustoꝵ ut cũ superatos
dãpnatosq esse se sentiant. taien
uenena mentiũ nõ omittunt .et
quod solũ possunt nos oderũt ꝑ qͦs
putaut se libertatẽ docendi ꝑdidis
pseudo diaconi celedensis qui copi¬
osisue pascitur ut aliene blasphe¬
mic uerba friuola sub ministrer.
sciatis ine ip̃os libros in cedulis mis¬
sos a scõ fratre nr̃o ensẽbio pbr̃o su¬
scepisse. Non autẽ multũ tpr̃ĩs et
exiude uel ingruentibus inorbis

Expanded text:
eterito quasi nequaquam Africam reuersurus mea ad dignationem uestram scripta non sumpsit. tamen deo gratias agimus, quod ita euenit. ut nostrum silentium uestris epistulis uinceretis. mihi enim omnis occasio gratissima est, per quam scribo uestrae reuerentiae testem inuocans deum, quod. si possit fieri, adsumptis alis columbae uestris amplexibus implicarer semper quidem pro merito uirtutum uestrarum sed nunc maxime, quia cooperatoribus et auctoribus uobis haeresis Caelestina iugulata est. quae ita infecit corda multorum, ut, cum superatos damnatosque esse se sentiant. tamen uenena mentium non omittant et, quod solum possunt, nos oderint, per quos putant se libertatem docendi haeresepseudodiaconi Celedensis, qui copiosissime pascitur, ut alienae blasphemiae uerba friuola subministret, sciatis me ipsos libros in schedulis missos a sancto fratre nostro Eusebio presbytero suscepisse non ante multum temporis et exinde uel ingruentibus morbis
Abbreviated transcription (Latin):
quãdo inuenis quãdo ⁊obuste etatis.
rimur. quottidie cõmutam᷑. et tamẽ
uoseteruos esse credimus. Hoc ipsum
qd̾ dicto quod describit. qd̾ ⁊elego. quod
emiendo de uita mea trahiturQuot
piiucta notaru tot incoꝵ dampnast
tempoꝵ. Scribinuis atq rescrbinꝯ
transeunt maria epłe. et fidente
salũ carina persingulos fluctue

Expanded text:
quando iuvenis, quando robuste etatis, quando iuvenis, quando robuste etatis, rimur, cotidie commutamur et tamen aeternos esse nos credimus. Hoc ipsum, quod dicto, quod scribitur, quod relego, quod emendo, de vita mea trahitur. Quot puncta notarii, tot meorum damna sunt temporum. Scribimus atque rescribimus, transeunt maria epistulae et fidente sulcos carina per singulos fluctus
Abbreviated transcription (Latin):
cessius cõsolandi modĩ. et dũ iui ⁊
mortẽ flere ꝓhiberus totius orbis mõr¬
tuos plangimꝰ. Xerses ille potentissuꝰ r
qui subuertit montes maria cõstrausta
cũ de subliiui loco infiuitã hoñm̃ umilti¬
tudinẽ et siunerabilem iudisset ex¬
ercitũ flesse dicitur qd̾ post centiu
aunos nullus eoꝵ quos tut ceruebat
suꝑ futurus esset. Osi possenus inta¬
lem ascendere spetũtã do qua unitr¬
sam terram sub ur̃is pedibiis trrnore¬
mus. Iam tibi ostenderẽ totius imidi
riuns gentes gentib et regniis i rgua
collisa alios torqueri. alios necari. alios
tabi. Hic in iptias ibi plalictũ istos
nasti istos iori. Alios ciffluere diuicus
alios meudioari. et nõ xersis triutũ ex¬
ercitũ. sed totius unũdi hominesqui inĩt
niũet mbreui spatio de futuros. Umi¬
citur sermorei magnitudine et intꝰ
est ome quod dicimus ¶ Redeamus
igitur ad nos. et quasi ecelo destẽdẽtes
serro te quado intans quaudo puer o

Expanded text:
cessimus consolandi modum et, dum unius cessimus consolandi modum et, dum unius mortem flere prohibemus, totius orbis mortuos planximus. Xerxes, ille rex potentissimus, qui subuertit montes, maria constrauit, cum de sublimi loco infinitam hominum multitudinem et innumerabilem uidisset exercitum, flesse dicitur, - quod post centum annos nullus eorum, quos tunc cernebat, superfuturus esset. o si possemus in talem ascendere speculam, de qua uniuersam terram sub nostris pedibus cerneremus! iam tibi ostenderem totius mundi ruinas, gentes gentibus et regnis regna conlisa; alios torqueri, alios necari, aliostrahi, hic nuptias, ibi plantum, illos nasci, istos mori, alios affluere diuitiis, alios mendicare; et non Xerxis tantum exercitum, sed totius mundi homines, qui nunc uiuunt, in breui spatio defuturos. uincitur sermo rei magnitudine et minus est omne, quod dicimus. Redeamus igitur ad nos et quasi e caelo descendentes secro te, quando infans, quando puer,
Abbreviated transcription (Latin):
bari fortes sunt. uñsuitisẜtouibar¬
nus suꝑatur exercitus et quasi uõ
hoc sũfficeret cladib plus peue bel¬
le cuulia quã hostilis hucro costẽt¬
sic. Miseri israhelite adquoꝵ comp¬
porationẽ nabuchodo nosor seriure
dei scribitur. Infelices iros quinn¬
tũ displicenius deo ut per: abiem
barbaroꝵ illiusira in uos desenat
Sechias egit penitẽtia et tennt
octoginta quĩq milia assrriorũ
ab uno angelo una nocte deleta se
Iosaphat laudes duo cõcinebet. est
dũs pro laudante superabat. or¬
ses contra amalech nõ gladio sedo¬
rotione pugnabat. Si crigiuo¬
luuuis ꝓstermiuur. Propudoro
pauet. hor terretur aspectu qui iu¬
giedi nõ ualent. Quasi tenũ tetige¬
inut : se mortuos arbitrant᷑. et nõm
telligumis prophetaꝵ uoces fugiẽt
mille imo perse ꝙ̃te. Nec amiputamꝰ
causas morbi. ut morbuspauter aupeꝰ¬
ratur. statimq cermimis sagictas relis.
tr̃aras galeis. caballos equis crdere. Ex¬

Expanded text:
bari fortes sunt, nostris uitiis Romabari fortes sunt, nostris uitiis Romanus superatur exercitus; et quasi non hoc sufficeret cladibus, plus paene bella ciuilia quam hostilis mucro consumpsit. miseri Israhelitae, ad quorum conparationem Nabuchodonosor seruus dei scribitur; infelices nos, qui tantum displicemus deo, ut per rabiem barbarorum illius in nos ira desaeuiat. Ezechias egit paenitentiam, et centum octoginta quinque milia Assyriorum ab uno angelo una nocte deleta sunt; Iosaphat laudes domino concinebat, et dominus pro laudante superabat; Moyses contra Amalech non gladio sed oratione pugnauit. si erigi uolumus, prosternamur. pro pudor pauet, horum terretur aspectu, qui ingredi non ualent, qui, si terram tetigerint, se mortuos arbitrantur, et non intellegimus prophetarum uoces: fugient mille uno persequente nec amputamus causas morbi, ut morbus pariter auferatur, statimque cernimus sagittas pilis, tiaras galeis, caballos equis cedere? Ex
Abbreviated transcription (Latin):
malis udebatur oriens. et tantiũ nun¬
tus cõsternatus. Ecce et ibi anno pͥ¬
terito ex ultinis causa si iupibu i¬
missimnos nõ arabie sed sẽptetrions
rũt. Quot monasteria capta. quet¬
te flunioꝵ aque humanotruose mu¬
tate sunt. Obsessa antiochia et urbes
celique quas alis crdonin brontes eu¬
frates ꝙ preter fliumt. Catte hor¬
ges captiuoꝵ. arabia. feuix. palestina.
egrptus timore captiue. Non m
sluigue centũ sint. oraq centũ.
ferrca uox. ounã pena rũꝑturrete
noiã possim. Neq eiũ hystoriã pro¬
posui scribere sed uas br euiter flere
iniserias. Alioꝗu adhec merito etp̃us¬
canda et thithideset salustius muti
sunt. Felix nepotianus qui hect mõt
uidit. felix qui ista nõ alidit. Hos
miseri qui anit patimur aut patiẽ¬
tes frates nr̃os tanta per sp̃itipatie
hiscarent flendos potiusꝙ bednꝗ
putamus. Olnu o ftensit euris
nec ꝑlacaus deũ ꝓbĩs petis bar¬

Expanded text:
malis uidebatur oriens et tantum nunmalis uidebatur oriens et tantum nuntiis consternatus. Ecce et ibi anno praeterito ex ultimis Caucasi rupibus immissi in nos non Arabiae, sed septentrionis runt. quot monasteria capta, quantae fluuiorum aquae humano cruore mutatae sunt! obsessa Antiochia et urbes reliquae, quas Halys, Cydnus, Orontes Eufratesque praeterfluunt. tracti greges captiuorum; Arabia, Phoenix, Palaestina, Aegyptus timore captiuae. non, mihi si linguae centum sint oraque centum, ferrea uox, omnia poenarum percurrere nomina possim. neque enim historiam proposui scribere, sed nostras breuiter flere miserias. alioquin ad haec merito explicanda et Thucydides et Sallustius muti sunt. Felix Nepotianus, qui haec non uidet; felix, qui ista non audit. nos miseri, qui aut patimur aut patientes fratres nostros tanta perspicimus; his carent, flendos potius quam beandos putamus. olim offensum sentimus nec placamus deum. nostris peccatis bar
Abbreviated transcription (Latin):
stantinopolimi gestarũ est. et absti¬
cie hostiatim stipem mendicanit.
Tunasius precipitatus repente de
altissimo diguitatis gradu euasisse
sc pittat qd a se uiuit inglorius.
Noncala suitate simseroꝵ sed fragilẽ
qdͥ inter cõstãtinopolim et alpes in¬
sas quortidie romanis scingiis fũ
ros. dalinariã cuc̾tusq pamioni¬
as gorhis sarmatha quadis ala¬
m uastant.trahunt. ⁊apirut.
uot matrons quot uirgines dei.et
rugenua nobilia ꝙ corpora his bells
fuere ludibrio. Capti ep̃i inreifecti
uerse eccliẽ. circa altaria xp̃i stabu¬
laci equi martriũ estose reliqineu
biq luctus ubiq gemitiis et pluri¬
ma mortis piago. Romami sorbr
ruit. et tamnen ceruix nr̃a ere cta nõ
flectitur. Quid putas uũt aniuui
habere corinthios a thenienses. lace¬
demonios. achadas. ciuittãꝙ gueciã
quib inperant barbari: Et certe pau¬
casurbes noĩaui in quib oliiftepa
regna nõ modica. Imninis ablire

Expanded text:
stantinopolim gestatum est, et abscisstantinopolim gestatum est, et abscisbilis avaritiae, ostiatim stipem mendicavit. Timasius praecipitatus repente de altissimo dignitatis gradu, evasisse se putat, quod Assae vivit inglorius. Non calamitates miserorum, sed fragilem quod inter Constantinopolim, et alpes Julias, quotidie Romanus sanguis effunros, Dalmatiam, cunctasque Pannonias Gothus, Sarmata, Quadus, Alai vastant, trahunt, rapiunt. uot matronae, quot virgines Dei, et ingenua nobiliaque corpora, his belluis fuere ludibrio? Capti Episcopi, interfecti e ecclesiae, aenea altaria Christi stabulati equi, martyrum effossae reliquiae, ubique luctus, ubique gemitus et plurima mortis imago. Romanus orbis ruit et tamen ceruix nostra erecta non flectitur. Quid putas nunc animi habere Corinthios, Athenienses, Lacedaemonios, Arcadas, cunctamque Graeciam quibus imperabant barbari? Et certe paucas urbes nominaui in quibus olim fuere regna non modica. Immunis ab his
Abbreviated transcription (Latin):
tu sangunus extinctus est lꝯuiꝰ
geriuanus ualens gothico belło uic¬
tus intracia eũdem locũ et mortis
habuit atsepdom. Er atiamis
ab exercitu suo proditus et obuus
iubibus nõ ⁊eceptus. ludibrio hosti¬
bus fuit crientateq maiuis uesti¬
ia parietes tiũ lugdime testantur
Adosestens ualentiu̾i anus et pene
puer post fugã. post exilia. postre¬
eupeiatũ multo sçinguie imꝑiũ
haud procul ab urbe fraterne moꝵ¬
tis coscia necatus est. et cadauer ot
loquar de procopio maximo eugemo
qur utiq dũ rerũ potirentur teor¬
nigentib erant: Omẽs capti stete¬
nu̾it ante ota uictoꝵ et quod potẽ¬
tissiniis quondã iniserriniũ est pri¬
us ignominia seruitutis quã hosti¬
si mucrone cõfosiĩ sunt. Dicat a¬
liquis regũ talis conditio est. fermit¬
q sũos fulgura montes. Ao pͥuc¬
tais ueniã dignitates. nec dehislo
suberor aiidantius egens pithiñ¬
te exular. Rufini caput pilo con¬

Expanded text:
tu sanguinis extinctus est. Hujus tu sanguinis extinctus est. Hujus germanus Valens Gothico bello victus in Thracia, eumdem locum et mortis habuit, et sepulcri. Gratianus ab exercitu suo proditus, et obviis ab urbibus non receptus, ludibrio hosti fuit, cruentaeque manus vestigia parietes tui, Lugdune, testantur. Adolescens Valentinianus et pene puer, post fugam, post exilia, post recuperatum multo sanguine imperium, haud procul ab urbe fraternae mortis conscia, necatus est: et cadaver 344d loquar de Procopio, Maximo, Eugenio, qui utique dum rerum potirentur, terrori gentibus erant? Omnes capti steterunt ante ora victorum, et quod potentissimis quondam miserrimum est prius ignominia servitutis, quam hostili mucrone confossi sunt. 16. Dicat aliquis: Regum talis conditio est, feriuntque summos Fulgura montes . Ad privatas veniam dignitates, nec de his loscribere. Abundantius egens Pityunte exulat. Ruffini caput pilo Con
Abbreviated transcription (Latin):
mollitiem animitui et ubertim flu¬
entes lacrimas repͥme: ne grandis
pixtas in uepotem apud in̾credulas
mentes desperatio putetur in deum
Desiderandus est tibi quasi absens
nõ quasi mortuus ut illũ expecta¬
re no cunisisse iudearis. Ueꝵ quid
ago iuedens dolori quẽ iam ieor ex
rp̃ie erratione sedatũ. Ac nõ potius
replico tibi uiciuas ⁊ egũ muiserias et
nnĩ tpr̃is calanitates ut nõ tam plani¬
cogratulã dũ ei qd̾ de tantis malis
tur ad pugnã. inmio ip̃o uehiculo mori¬
eus magno dolore hosti reliquit impe¬
riũ. Iuliamis ꝑditor anime sue xpĩ¬
ani uigulator exercitus xꝑm̃ sensit
in mnedia quẽ pͥmũ in galłia denega¬
ut dũq romanos propagare uultꝰ
fiues perdit propagatos. Iouianusgu¬
stutis tantũ regalib bonis fetore prix.¬
narũ suffocatus interriit ostendens
omibus quid sit huãna potentia
Ualentiniams uastato genitali solo
et inultã patriã dereliquẽs noii¬

Expanded text:
mollitiem animi tui et ubertim flumollitiem animi tui et ubertim fluentes lacrimas reprime ne grandis pietas in nepotem apud incredulas mentes desperatio putetur in Deum. Desidenon quasi mortuus: ut illum exspectare, non amisisse videaris. 15. Verum quid ago, medens dolori quem jam reor, et tempore et ratione sedatum, ac non potius replico tibi vicinas Regum miserias, et nostri temporis calamitates, ut non tam plancongratulandum ei, quod de tantis malis tur ad pugnam, in Mopsi viculo moriens magno dolore hosti reliquit imperium. Iulianus, perditor animae suae et Christiani iugulator exercitus, Christum sensit in Media, quem primum in Gallia denegarat; dumque Romanos propagare vult fines, perdidit propagatos. Iovianus gustatis tantum regalibus bonis fetore prunarum suffocatus interomnibus, quid sit humana potentia. Valentinianus vastato genitali solo, et inultam patriam derelinquens, vomi
Abbreviated transcription (Latin):
idcin nite finis aduenerit et mre¬
cusabilis mortis necessittis. trausac¬
tũ om̃s̃ tantũdẽ est nisi qd maior
senex ouustus pctoꝵ faste ꝓficistitur
Optima queq dies miseris morta¬
ubus eui pruna fugit. subeunt mor¬
bi tristiq senectus et labor et dine
rcpit in flemẽtia mortis. Neuius
portu pati inquit necesse est niulta¬
mortalesinala. Uude et niobã qr
tas. Et hisiodiis natales horm̃ plan¬
gens grudet ni funere. Prudenter¬
q euniuus plebes ait in hoc regi an¬
tẽ stat loco. Licet lacriie plebi ⁊egi
nolentibus pre estꝰ hic uolentibus
Ille terrore subicit. hic seruitute dona¬
tur. Ille corpora custodit ad mortẽ
hit aminas seruat aduitã. Inte o¬
culi onñũ dirigime. donnis tue cõ¬
uor satio quasi inspeculo cõstituta.
magistra est publice discipline
Quitquid feceris id sibi omes fati¬
endũ putant. Caue ne cõmirtas qd̾
ri cogintur de lniquere. Unice ꝙͣ¬
tũ pores inmo etiã plus quã potes

Expanded text:
idem uitae finis aduenerit et irreidem uitae finis aduenerit et irrecusabilis mortis necessitas, transactum omne tantundem est nisi quod magis senex onustus peccatorum fasce proficiscitur. Optima quaeque dies miseris mortalibus aeui prima fugit, subeunt morbi tristisque senectus Et labor et durae rapit inclementia mortis. Naevius poeta Pati, inquit, necesse est mortalem mala. unde et Niobam, quia tas, et Hesiodus natales hominum plangens gaudet in funere, prudenterque Ennius: plebes, ait, in hoc regio antistat loco: licet lacrimare plebi, reginolentibus praeest, hic uolentibus; ille terrore subicit, hic seruitute donatur; ille corpora custodit ad mortem, hic animas seruat ad uitam. In te oculi omnium diriguntur. Domus tua et concursatio quasi in specula constituta; magistra est publicae disciplinae; quicquid feceris, id sibi omnes faciendum putant. Caue ne committas quod ri cogantur, delinquere. Vince quantum potes, immo etiam plus quam potes,
Abbreviated transcription (Latin):
tus. tota planxit italia. corpus ter¬
ra suscepit auina xpo reddita est
Tu nepotem querebas eccliã sacer¬
doteu. Precessit te successor tius
Qd̾ tu eras ilłe post te iudicio omĩ¬
ũ merebatur. atq ita exuua domo
duplex pontificatus egressa est di¬
gnitas. dum in altero gratulatio ẽ
quod tenuerit. maltero meror qd
raptus sit ne teneret. Platonis sẽ¬
fortius aplũs quottidie nquit morior
pernestiã gloriã Aliud est conari. a¬
liud est agere aliud uiuere morituꝵ.
Aluid niora uictuꝵ ille morituriss
ex glia cst iste moriturus semꝑ ad glo¬
riãm. Debenuus igitur et nos animo
pr̃e neditari qd̾ aliqũ futim simus.
et qd uelimus noliius ab esse longiꝰ
nõ potest. Nam si nogentos uite exte¬
derenius annosait ante diliuiũ iu¬
uebant huãnũ genus. et matusale
mobis rprã donarentur. tamen ui¬
chir esser pretita longitudo que esse
desisset. Et cuĩ iter eũ qui decem¬
uiit᷑ ainos et illũ qui mille post

Expanded text:
tas, tota planxit Italia. Corpus tertas, tota planxit Italia. Corpus terra suscepit, anima Christo reddita est. Tu nepotem quaerebas, ecclesia sacerdotem. Praecessit te successor tuus. Quod tu eras, ille post te iudicio omnium merebatur. Atque ita ex una domo duplex pontificatus egressa est dignitas: dum in altero gratulatio est, quod tenuerit, in altero maeror, quod raptus sit, ne teneret. Platonis senfortius apostolus: Cotidie, inquit, morior per vestram gloriam. Aliud est conari, aliud agere; aliud vivere moriturum, aliud mori victurum. Ille moriturus ex gloria est; iste moritur semper ad gloriam. Debemus igitur et nos animo praemeditari, quod aliquando futuri sumus et quod—velimus nolimus—abesse longius non potest. Nam si nongentos vitae excederemus annos, ut ante diluvium vivebat humanum genus, et Mathusalae nobis tempora donarentur, tamen nihil esset praeterita longitudo, quae esse desisset. Etenim inter euuixit annos et illum qui mille, postquam
Abbreviated transcription (Latin):
erat nultu. et uinuersis circa plorã¬
tibus solus ipẽ ridebat. Proite re pal¬
liũ. manus extendere ilidere quopa
alii nõ iudebãt et quasi m occut¬
sũ se erigens salutare uemetes i¬
telligeres. Illũ nõ emiori sed emgra¬
re et mutare amicosno dedcing̃re
Uolũtur ꝑ ora lacrie et obtm¬
mato animo nõ queo dolore disse¬
mulare quẽ patior. Quiscrede¬
ret in tali illũ tpr̃e nr̃e necesitu¬
diuis ⁊ecordari et luctante amnia
studioꝵ scixe dulcedinẽ. Apprehen¬
sa aruĩculi mami haut inquit tu¬
nicã qua utebar in inusteho xpĩ
mitte dilectissimo michi etate pa¬
ni fratri collegio et quitꝗd ate io¬
poti debebatur affectus iullũ trãs¬
fer. quẽ mecũ paciter diligebad at¬
q in talia uerba defecit a im̃culãt
manu me recordatione cõnectims
sic probare. et affectũ patrie magt
quesisse in prosperis. Sed hilians tẽ
modi officiũ in nobis iocunduis ẽ
in ialis gratius. Tota hunc ciui¬

Expanded text:
erat vultus et universis circa ploranerat vultus et universis circa plorantibus solus ipse ridebat. Proicere pallium, manus extendere, videre, quod alii non videbant, et quasi in occursum se erigens salutare venientes: intellegeres illum non emori, sed migrare, et mutare amicos, non relinquere. Volvuntur per ora lacrimae et obfirmato animo non queo dolorem dissimulare, quem patior. Quis crederet in tali illum tempore nostrae necessitudinis recordati et luctante anima studiorum scire dulcedinem? Adprehensa avunculi manu: Hanc, inquit, tunicam, qua utebar in ministerio Christi, mitte dilectissimo mihi, aetate patri, fratri collegio, et, quidquid a te nepoti debebatur affectus, in illum transfer, quem mecum pariter diligebas. Atque in talia verba defecit avunculum manu, me recordatione contrectans. sic probare, et affectum patriae magis quaesisse in prosperis. Sed huiusce modi officium in bonis iucundius est, in malis gratius. Tota hunc civi
Abbreviated transcription (Latin):
liuidatur qui omõ quod utrrotur ułq
ad palliũ et aullũ maami sua factũ
gloriatusest. Hoc ide possinus et de
illo dicore qui basilicas ecclie et miar¬
trũ conciliabula diuersis floribus et
crboꝵ comis uicĩꝙ pãpinis adumbra¬
dit. ut quitquid placebat in ecłiane:
studiũ testaretur. Macte uirtute
cuiꝰ talia principia qualis finiserit.
Onnserabilis huãna eõditio. et sĩnr
subtrahis: Qd torgiuersaris oratioe
Quasi enĩ mortẽ illius differre pos¬
suus et uitã facere longiorẽ ⁊ boit
timemusad ultimũ ꝑuonire. Quñs
caro fenũ. et onũs głoria enis quasi
flos feni. Ubi m̃c decora illa simes
ubi totius corporis diginitas. quo ue¬
luti pulchio idumẽto piachritudo
Amr uestiebatur. Marcestebat pro
dolor flante ciustro liliĩ et purpu¬
rea uiola in paloreni sensim nugra¬
bat. Cũq estuaret febribus ot uonaꝵ
fontes hauruot calor lasso anholit
tristẽ auũculũ cõsolabatur. Penie

Expanded text:
laudatur, qui omne, quod uteretur, usque laudatur, qui omne, quod uteretur, usque ad pallium et anulum manu sua factum gloriatus est. Hoc idem possumus et de isto dicere, qui basilicas ecclesiae et martyrum conciliabula diversis floribus et arborum comis vitiumque pampinis adumbraret, ut, quidquid placebat in ecclesia studium testaretur. Macte virtute. Cuius talia principia, qualis finis erit? O miserabilis humana condicio et sine sub- trahis, quid tergiversaris, oratio? Quasi enim mortem illius differe possimus et vitam facere longiorem, sic timemus ad ultimum pervenire. Omnis caro faenum et omnis gloria eius quasi flos faeni Ubi nunc decora illa facies, ubi totius corporis dignitas, quo veluti pulchro indumento pulchritudo animae vestiebatur? Marcescebat, pro dolor, flante austro lilium et purpura violae in pallorem sensim migrabat. Cumque aestuaret febribus et venarum fontes hauriret calor, lasso anhelitu tristem avunculum consolabatur. Laetus
Abbreviated transcription (Latin):
dedita. eq in maiorib et inmoribus
tenta est. Sriens etiã prootiosouoer
tus si niteret altare. si parietes cibłor
fuligine.si pauimẽta tersã. si ian¬
tor erebor in porta. urela semiꝑin hostus
si sacrariũ mũduĩ si nasa lupenticit
et monĩes cerimomias pia sõlititudo
disposita. Non minus nõ maiusud¬
gligebat officiũ ubicũꝙ cũ in eccliã
quereres inuenires. Nobilẽ itũ
quĩtũ fabiũ miratur antiquitas qui
etiã romane scriptor hrstorie et
sed magis expictura quã ex littersnt¬
men muenit. Et be selehel nrm plẽ¬
nũ sapientia et spũ del belptrir ple¬
statur. Hrea quoq filiũ iulieris ir¬
Ne qd̾ alter tabernaculi alter tẽpli
suppellectilem fubricati sunt. Quonꝰ
eni lete segetes et uberes agri intoeo
culmis aristisq luxuriant. ita prela¬
⁊a ingenia et mens plena untutius
in uariũ artiũ redinidat clegantiani
Dude et apud grecos philosophus illo

Expanded text:
dedita aeque et in maioribus et in minoribus dedita aeque et in maioribus et in minoribus intenta est sciens etiam pro otioso uer sollicitus, si niteret altare, si parietes absque fuligine, si pauimenta tersa, si ianitor creber in porta, uela semper in ostiis, si sacrarium mundum, si uasa lucentia; et in omnes caerimonias pia sollicitudo disposita non minus, non maius neglegebat officium. ubicumque eum ecclesia quaereres, inuenires. nobilem uirum yuintum Fabium miratur antiquitas, qui etiam Romanae scriptor historiae est, sed magis ex pictura quam litteris nomen inuenit; et Beselehel nostrum plenum sapientia et spiritu dei scriptura testatur, Hiram quoque, filium mulieris iae, quod alter tabernaculi, alter templi supellectilem fabricati sunt. Quomodo enim laetae segetes et uberes agri interdum culmis aristisque luxuriant, ita praeclara ingenia et mens plena virtutibus in variarum artium redundat elegantiam. Unde apud Graecos philosophus ille
Abbreviated transcription (Latin):
dedit. Alũ nũnnuĩ addant mĩtno. et mar¬
supiũ suffocantes matronaꝵ opesuene¬
rentiu obsequiis. Sint ditioresinona¬
chi. quã fuerant seculares. Possideant
opes sub xp̃o paupere quas sublocam¬
plete diabolo nõ habuerant. et suspi¬
ret eos ecclĩa diuites quos tenuit mũ¬
dus cinte mendicos. Neponianis nr̃
iuurũ calcans stedulas cõsectatur. S¬
su in carne cõtep̃tor ost et pauptate
incedit oruatior. Ita totũ e ctłpe mue¬
stigat ornatũ. Ad cõpacationẽ qupe
suꝑioꝵ modica sunt que dicturꝰ unꝰ
Sed in parius idẽ anmiꝯostenditur
Ut enĩ creatorẽ in celo tautĩ mitant᷑
et in terra sole et occano elephanns.
caielis equis bobus. pardis uasus leo¬
nibus. sedet minutis quoq uiasibus
formica. et culice. mustis peraitus¬
lis. et istius modi geneais. quoꝵ magis
corpora scimnius qs inoiã. eandẽ ꝙ incũc¬
tis ueneramur sollertiã. ea mens tpo

Expanded text:
dedit? alii nummum addantnummo et mardedit? alii nummum addantnummo et marsuppium suffocantes matronarum opes uenentur obsequiis, sint ditiores monachi, quam fuerant saeculares, possideant opes sub Christo paupere, quas sub locuplete diabolo non habuerant, et suspiret eos ecclesia diuites, quos tenuit mundus ante mendicos: Nepotianus noster aurum calcans scedulas consectatur, ssui in carne contemptor est et paupertate incedit ornatior, ita totum ecclesiae inuestigat ornatum. Ad conparationem quidem superiorum modica sunt, quae dicturi sumus, sed et in paruis idem animus ostenditur. ut enim creatorem non in caelo tantum miramur et terra, sole et oceano, elefantis, camelis, equis, bubus, pardis, ursis, leonibus, sed et in minutis quoque animalibus, formica, culice, muscis, uermiculis et istius modi genere, quorum magis corpora scimus quam nomina, eandemque in cunctis ueneramur sollertiam, ita mens Christo
Abbreviated transcription (Latin):
bit. Eumq ego silentio magisꝙ̃ lit¬
teris de negarẽ et pudore ⁊ etitẽtis pu¬
dorẽ suffunderẽ postulantis auuna¬
culũ michi opposuit precatorẽ quiot
liberius pro alio poterer et proreue¬
⁊eutia sacordocui futilius impetitaer
feciego quod uoluit et breni libello
auucicias uras etere memorie cõseda¬
iIII. Quo suscepto cresiopes et darru di¬
nicias sõ uicisse iactabat . Illũ oculis
Illũ sum illũ i anibus. illũ ore eeti¬
uebat᷑. Cũq istrato freꝙ̃ter enolue¬
ret. sepe super pectus soporati dulcis
pagiua decidebat. Si ueropereg̾noꝵ
si amicoꝵ quispiam uenorat. Rotaba¬
tur suꝑ se nr̃o testimonio. et quitada
minus in opusculo erat distine t ione
moderata. et pronũciationes uariera¬
te pensabat. ut in recitundo illo ipse¬
ua quottidie placere uel displicere iude
retur. Uude hic feruor nisi examo¬
re dei. Unde legis xp̃i ide fessa medi¬
tatio insi ex de siderio eius qui legeni

Expanded text:
buit! cumque ego silentio magis quam litbuit! cumque ego silentio magis quam litteris denegarem et pudore reticentis pudorem suffunderem postulantis, auunculum mihi opposuit precatorem, qui et liberius pro alio peteret et pro reuerentia sacerdotii facilius inpetraret. feci ergo, quod uoluit, et breui libello amicitias nostras aeternae memoriae consecraui; quo suscepto Croesi opes et Darii diuitias se uicisse iactabat. illum oculis, illum sinu, illum manibus, illum ore retinebat; cumque in strato frequenter euolueret, super pectus soporati dulcis pagina decidebat. si uero peregrinorum, si amicorum quispiam uenerat, laetabatur super se nostro testimonio et, quidquid minus in opusculo erat, distinctione moderata et pronuntiationis uarietate pensabat, ut in recitando illo ipso uel placere uel displicere cotidie uideretur. unde hic feruor, nisi ex amore dei? unde legis Christi indefessa meditatio, nisi ex desiderio eius, qui legem
Abbreviated transcription (Latin):
buscorporis moderabatur. Mense auũ¬
rer ⁊orino eiuset om̃e cõuiuiũ de
stripturis aliquid proponere. libenter
audire. ⁊ espondere uerecunde. recta
sustipe priuia acriter cõfutare. Dis¬
putãtẽ contra se magis docere ꝙͣ uin¬
rere et ingeuuo pudore qui ornabat
orats quid cuiꝯ esset simpliciter confiꝰ¬
teri atq in huc̃ modũ eruditioius glo¬
riam dectiuãdo eruditissimus habeba¬
tur. Illud euebat terculliam istud ꝙr¬
priam. hoc lactauci. illud hylaru est
Sic ininuicius felix ita ucctorimis
nihut̃ modũ loqueꝰ est arnobius e
Me quoq quia prosodalitrte eratir¬
culi bilig̾e bat mterdũ proferebat in
miediũ. lectioneq assidua et medita¬
trone diuturiia. pectus suũ bibliote¬
tam fecerat xp̃i. Quotiens ille tãs¬
marinis epłis deprocatus est ut aliqd
adso striberẽ quotieus nocturiũ de
euuãgolio petitorẽ et interpellacri¬
cem duri iudicis michi iuduã exhi¬

Expanded text:
bus corporis moderabatur. mensae auubus corporis moderabatur. mensae auuret. sermo eius et omne conuiuium de scripturis aliquid proponere, libenter audire, respondere uerecunde, recta suscipere, praua non acriter confutare, disputantem contra se magis docere quam uincere et ingenuo pudore, qui ornabat aetatem, quid cuius esset, simpliciter confiteri; atque in hunc modum eruditionis gloriam declinando eruditissimus habebatur. illud\', aiebat, \'Tertulliani, istud Cypriani, hoc Lactantii, illud Hilarii est. sic Minucius Felix, ita Uictorinus, in hunc modum est locutus Arnobius\'. me quoque, quia pro sodalitate auunculi diligebat, interdum proferebat in medium. lectione quoque adsidua et meditatione diuturna pectus suum bibliothecam fecerat Christi. Quotiens ille transmarinis epistulis deprecatus est, ut aliquid ad se scriberem! quotiens nocturnum de euangelio petitorem et interpellatricem duri iudicis mihi uiduam exhi
Abbreviated transcription (Latin):
de ut mullã nobis obsceni in se rar¬
uioris fabulã daret. ut qui morde¬
bantur ad etatẽ eius stuperent ad
cõtmẽtiã. Subucinre pauꝑibus
uisitare langiẽtes. prouocare hospitio.
lenire blaudiciis. gaudere cũgauden¬
tibus flere cũ flentibus. Cecoꝵ baculꝰ.
esurientiũ cibus. spes iniseroꝵ solamẽ
languetiũ fuit. Itr in singulis un¬
tutibus cminebat quasi ceteras none
extrenuuis mordine. Quitquid bomi
frcerat ad auũculũ referebat. Si ꝗd
forte aliquid euenerat quã putau̾at.
tu ue st̃ire se errare dicebat. In publi¬
co epm̃. dom patrẽ nouerat Sraui¬
tatem morũ. rlaritate fontis tempe¬
relligeres Uidiias et uirgines ꝓpĩ ho¬
uorare ut matres. hortari ut sororen
se contulerat relicto foris clerico duuacie¬
se tradiderat iuouachoꝵ. Ereber iuora¬
tionibus uigilaus inprediçando lacra¬
mas deo nõ homũb offerebat. Ieuuna
mairige modũ prolassitudine et uiri¬

Expanded text:
nde, . ut nullam obsceni in\'se rnde, . ut nullam obsceni in\'se rumoris fabulam daret, ut, qui mordebantur ad aetatem eius, stuperent ad continentiam. subuenire pauperibus, uisitare languentes, prouocare hospitio, lenire blanditiis, gaudere cum gaudentibus, flere cum flentibus; caecorum baculus, esurientium cibus, spes miserorum, solamen lugentium fuit. ita in singulis uirtutibus eminebat, quasi ceteras non hextremus in ordine. quidquid boni fecerat, ad auunculum referebat; si quid forte aliter euenerat, quam putarat, illum nescire, se errasse dicebat. in publico episcopum, domi patrem nouerat. grauitatem morum hilaritate frontis tempetellegeres. uiduas et uirgines Chnorare ut matres, hortari ut sorores,se contulerat, et relicto foris clerico, duritise tradiderat monachorum, creber in orationibus, uigilans in precando lacrimas deo, non hominibus, offerebat; ieiunia in aurigae modum pro lassitudine et uiri
Abbreviated transcription (Latin):
gore aut me sopotamie niuiserei
choros uel certe insulaꝵ dalmatie
que ultnuo tantũ freto distant
blitudines occripate anũculũ pon¬
tificem desorcre nõ audebat tota n
illo ceruens exempla uirtutũ. domui¬
q habens unde disceret iio atq
codemi et mutabatur monachũ et
epm̃ uenerabatur. Nonut iple¬
usq accidere solet assiduitas femi¬
quottidie nouũ cerneret. Quid
imulta. Fit deritus. et ꝑsolitosg¬
dus presbiter ordinatur. Ihũ boue.
qui gemitus. qui enilatus que cibi
iterdictio que fuga oculoꝵ om̃iũ.
tumi pͥmũ et solũ anuiculo nasus
est. Que rebatur se ferre nõ posse.
et inucuilem etatem racõgrua sa¬
ce idotio cauiabatur. Sed̾ quãtoplꝰ
repugnabat tanto magis mse stũ
dia omĩũ concitabat et merebat
uegando quod esse nolebat coqd ada¬
guior erat quo se clauicibat indiꝙͣ
Uidinius tnnotheũ nostris iprĩbus
et cunũ in sapientia electũq mior
ut huuilitate suꝑatet ĩuidiã. Dem¬

Expanded text:
gere, aut Mesopotamiae invisere gere, aut Mesopotamiae invisere choros; vel certe insularum Dalmatiae, quae Altino tantum freto distant, solitudines occupare: avunculum Pontificem deserere non audebat, tot in illo cernens exempla virtutum, domique habens unde disceret. In uno atque eodem et imitabatur Monachum, et Episcopum venerabatur. Non, ut plerisque accidere solet, assiduitas famicotidie nouum cerneret. quid multa? fit clericus et per solitos gradus presbyter ordinatur. Iesu bone, qui gemitus, qui heiulatus, quae cibi interdictio, quae fuga oculorum omnium! tum primum et solum auunculo iratus est. querebatur se ferre non posse et iuuenalem aetatem incongruam sacerdotio causabatur. sed quanto plus repugnabat, tanto magis omnium in se studia concitabat et merebatur negando, quod esse nolebat, eoque dignior erat, quod se clamabat indignum. uidimus Timotheum nostri temporis et canos in Sapientia electumque a Mouthumilitate superaret inuidiam, dei
Abbreviated transcription (Latin):
undiuuentis alteri uulitauerit et edhꝰ
habuerit ciuculũ. ut udius pupillis
oppressis iiserisq subucuiaet ior¬
CHi no placent dilationes iste nper¬
fucte soruuitutis dei. Et centurionẽ
corneliĩ ut lego iustũ statim audio
baptizatũ. Uerũtamẽ uelut nicuna¬
bula. quedã nastentis fidei cõprobem̃
ut qui sub alicnis sigins deuotꝰ nules
fuit donadus laurea sit. Post ꝙͣ luo
⁊ egi cepit uulitare. baltheo positb. ha¬
bitu mutato quitꝗd castrensis petiu¬
In fint in pauꝑes er ogauit. Legerat
em̃ qui mult ꝑfectus esse uendat om¬
ina que habet et det pauꝑibus eesas
sequatur nic. Et iteꝵ. Non poteses
duobiis dñs sermire deo et mãmone
Exdepta uili tunica. et operiẽto
parił quo tecto tantũ corpore frigo
ot cluderet inchil sibi amplius reser¬
uanit. Eiuus ip̃e prouĩcie morẽ se¬
quens nec nũdiciis nec sordibus
notabilis erat. Cũq arderet quot¬
tidno aut ad egipti monasterca per¬

Expanded text:
indumentis alteri militarit et ad hoc indumentis alteri militarit et ad hoc habuerit cingulum, ut uiduis, pupillis, oppressis, miseris subueniret: mihi non placent dilationes istae inperfectae seruitutis dei et centurionem Cornelium, ut lego iustum, statim audio baptizatum. Uerumtamen uelut incunabula quaedam nascentis fidei conprobemus, ut, qui sub alienis signis deuotus miles fuit, donandus - laurea sit, postquam suo regi coeperit militare. balteo posito habituque mutato, quidquid castrensis peculii fuit, in pauperes erogauit. legerat enim: qui uult perfectus esse, uendat omnia, quae habet, et det pauperibus et sequatur me et iterum: non potestis duobus dominis seruire, deo et mamonae. excepta uili tunica et operimento pari, quod tecto tantum corpore frigus excluderet, nihil sibi amplius reseruauit. cultus ipse prouinciae morem sequens nec munditiis nec sordibus notabilis erat. cumqtidie, aut ad Egypti monasteria per
Abbreviated transcription (Latin):
ue iepthe ui catulogo iustoꝵ apli
uoce muneratus. de ineretare sipl
natus. Annua inquit que percaue¬
rit ipã morietur. Ergo e ue nome
peccauerit ipã uiuet. Nex uria ns
urtutes pelecntuĩ liberis imptitan
nm ad uesperã dedit escum amanie
oup stb miitous caputi tuctet
nepotianus nr̃ quasi in fantulus
et rudis puer subito nobis dxiorda¬
ne nastitur. Alius forsitan st abe¬
ret qd̾ ob salutẽ illius orientẽ hore¬
mũq dimiseris et me canssimũ
sodalẽ tuĩ redeuudi spe lac̾tane¬
ris ut primũ si fieri posset sororẽ cũ
parnulo induã. dem si cõsiliũ iłłã
respueret sciltẽ nopotẽ dultissiũ
cõseruares. Hic est eiñ ille de quo
tibi quondã uaticinatus simi lics
paruulus ex colbo pendeat nepos
Referret inquã alius qd m palatũ
nulitia sub clauude et tandentisino
corpus enis cilito tritũ sit Qe uod seaus
eite stłi potestatos lurida ienunsi gran
portauerit quod ad huc sub alteriadb

Expanded text:
ne Iephte in catalogo iustorum apostoli ne Iephte in catalogo iustorum apostoli uoce numeratus de meretrice sit natus. anima,inquit, quae eccauerit, ipsa morietur; ergo et, quae non peccauerit, ipsa uiuet. nec uirtutes nec uitia parentum liberis inputantn, ad uesperam dedit escam Ananiae oui submittens caput. igitur et Nepotianus noster quasi infantulus uagiens et rudis puer subito nobis de Iordane nascatur. Alius forsitan scriberet, quod ob salutem illius orientem heremumque dimiseris et me, carissimum sodalem tuum, redeundi spe lactaueris, ut primum, si fieri posset, sororem cum paruulo uiduam, dein, si consilium illa respueret, saltim nepotem dulcissimum conseruares. hic est enim ille, de quo tibi quondam uaticinatus sum: licet paruulus ex collo pendeat nepos. referret, inquam, alius, quod in palatii militia sub chlamyde et candenti lino corpus eius cilicio tritum sit, quod stans ante saeculi potestates lurida ieiuniis ora portauerit, quod adhuc sub alterius
Abbreviated transcription (Latin):
ue et in spũ pater doles nistria tua
et quasi a te dinisa suspiras:Sed
obsecro ut inodũ adhibcas in dolore
meuior illius sentẽtie. nequidnus
obligatoq prirũꝑ iilnere audias lau¬
deseius de cuiꝯ semꝑ nirtute etalau
es. Nec doleas qd̾ malem amiseris : sed¬
gaudeas qd̾ tuleni habueus. Et sicut
Ini qui iu breni tabella terraꝵ sicut
pin̾gunt. ita in paruoisto noliins¬
ne dernas ad imibrata nõ expressc¬
sigua uirtutũ suscipias duebes
uõ uires sed uolũ tate. ec preceo¬
tr sũt rethorũ ut udiores eis qu
lrindandus est et eoꝵ altiri ge stai
repetantur. sic q ad ip̃m ꝑ gradũ
sermo ꝑueniat. Quod indetie &u¬
tis patoriusq uirtutib illustitorii¬
at. et aut nõ degenerasse a bour
quit medioces ip̃e ornassẽ uideatur
Ego caruis bona que sempeders eo¬
temps̃t in anime randibus net
requiram. nec me uactabo de gne
id est de aliems bonis. cu et ab̾ra¬
ham et isciac stĩur. isinagel era
esau pctõres genuerint et eregio¬

Expanded text:
ne et in spiritu pater, doles abesse viscera tua, et quasi a te divulsa suspiras? Sed obsecro, ut modum adhibeas in dolore, memor illius sententiae: Ne quid nimis: obligatoque parumper vulnere, audias laudes ejus, cujus semper virtute laetatus es; nec doleas, gaudeas, quod talem habueris, et sicut hi, qui in breui tabella terrarum situs pingunt, ita in paruo isto uolumine cernas adumbrata, nonexpressasignauirtutumsuscipiasque a nobis non uires, sed uoluntatem. Praecepta sunt rhetorum, ut maiores eius, qui laudandus est, et eorum altius gesta repetantur sicque ad ipsum per gradus sermo perueniat, quo uidelicet auitis paternisque uirtutibus inlustrior fiat et aut non degenerasse a bonis aut mediocres ipse ornasse uideatur. ego carnis bona, quae semper et ipse contempsit, in animae laudibus nOlI requiram nec me iactabo de genere, id est de alienis bonis, cum et Abraham et Isaac, sancti uiri, lsmahelem et Esau peccatores genuerint et e. regio
Abbreviated transcription (Latin):
regno  Si amucitui sub pento ef¬
fendentis adã et qui nõ peccauerũt
alienis pct̃is tenebant᷑ obuoxii. quid
de hiis credendũ est. qui dixerunt ĩ
corde suo nõ est deus. qui corrupti sũt¬
et ab hominabiles fac̾ti sunt qui de¬
feitiat bonũ nõ est usq ad nũ.
Quod si lazarus indetur in sinu
abrahe locoq refrigerii quid sinule
lutro in paradiso. Et id circo inre¬
surrectione eius multa corꝑora dor
mientuũ surrexerũt et uisa sinas

Expanded text:
regno? Si amici tui sub poena ofregno? Si amici tui sub poena offendentis Adam, et qui non peccaverant, alienis peccatis tenebantur obnoxii, quid de his credendum est, qui dixerunt « in cordibus suis, non est Deus? » Qui « corrupti et abominabiles facti sunt, faciat bonum, non est usque ad unum? » Quod si Lazarus videtur in sinu Abrahae, locoque refrigerii, quid simile latro in paradiso. Et idcirco in resurrectione ejus, multa dormientium corpora surrexerunt, et visa sunt
Abbreviated transcription (Latin):
precono suluaretur. Ille ille teuis¬
eit. ille iugulauit fugitinus prophe¬
t̾ri qui reliquit domũ suã dimisit
hereditatẽ suã. dedit dilectã aĩon
suã imanius querẽtiũ eã. qui per
osee quõdã tibi rigidus minabatꝰ
E romon tua omors ero morsus
tiis inferne. Illius morte tu mor¬
tua es iluis morte nos uininiꝰ
toe uorasti et deuorata es. Dũq
assup̃ti corporis sollicitaris illice¬
bra et aiudis faucib predã putes
interiora tua ab iico dente con¬
fossesunt. Grãs tibi xp̃e suluator¬
detua aginꝰ creatum quod tam
potẽte aduersuriũ nrmũ dium occi¬
deris octidisti. Quis ante te mise¬
rior hoiẽ quia eterno mortis ter¬
rore prostratus uiuendi sensũ ad
hõc tantũ accepercit ut periret
Regnanit enĩ mors cibadamus¬
q ad moisen etiã in eos qui nõ pec¬
tauerũt in smulitudinẽ prenoris¬
taticons ade di aibraham ẜsciat
et ircob. iuinferno. quis in celorũ

Expanded text:
praeconio saluaretur. ille, ille te uicpraeconio saluaretur. ille, ille te uicit, ille iugulauit fugitiuus propheta, qui reliquit domum suam, dimisit hereditatem suam, dedit dilectam animam suam in manus quaerentium eam. qui per Osee quondam tibi rigidus minabatur: ero mors tuas o mors; ero morsus tuus, inferne, illius morte tu mortua es, illius morte nos uiuimus. deuorasti et deuorata es, dumque adsumpti corporis sollicitaris inlecebra et auidis faucibus praedam putas, interiora tua adunco dente confossa sunt. Gratias tibi, Christe saluator, tua agimus creatura, quod tam potentem aduersarium nostrum, dum occideris, occidisti. quis ante te miserior homine, qui aeterno mortis terrore prostratus uiuendi sensum ad hoc tantum acceperat, ut periret? regnauit enim mors ab Adam usque ad Moysen etiam super eos, qui non peccauerunt in similitudinem praeuaricatet Jacob in inferno, quis in coelorum
Abbreviated transcription (Latin):
dieutiũ pectora contitarent En
rerũ i nobis ordo nutatus est et
in calamitutẽ. nã perdidit sua urra
natura. Quod exhibere sembus
iuuenis debuit. hoc iunem exhu¬
buinus senes. Qiudigitur futiã.
Iungam tecũ lacrimas edapłi
entes uotaus. Et dũsin enuãgelio. non
est mortua puella seddoriuit. Lazarꝰ
quoq quia dormierat suscitatusesta
leten et gaudeam ꝙ raptus est ie ma¬
litia niutaret mente eius quia placue¬
rat deo anima illuis. Sed inuito et
repuguauti ꝑ genas lacͥme fliun
et niter precepta uirtutũ resurrecti¬
onisq sp̃em credulã mẽtẽ desideria
srauost affectus. Omorsque fratres
dudis. et amiore soticitos trudelisat
dura dissorics. Adduxit urentem
uentũ dñs de deserto ascendentem
qui siccauit uencis tuas et desola¬
uit fontẽ tuũ. Denorasti quide
uonã ised inntero tuo nĩuus fiit
Portasti quasi mortuũ ut tẽpestas
undi cõqmesteret. et niniue illiꝰ

Expanded text:
dientium pectora concitarent: en dientium pectora concitarent: en rerum in nobis ordo mutatus est et in calamitatem nostram perdidit sua iura natura: quod exhibere senibus iuuenis debuit, hoc iuueni exhibemus senes. Quid igitur faciam? iungam tecum lacrimas? sed apentes uocans et dominus in euangelio: non est, inquit, mortua puella, sed dormit. Lazarus Yquoque, quia dormierat, suscitatus est. laeter et gaudeam, quod raptus sit, ne malitia inmutaret mentem eius, quia placuerit deo anima illius? sed inuito et repugnanti per genas lacrimae fluunt et inter praecepta uirtutum resurrectionisque spem credulam mentem desiderii frangit affectus. o mors, quae fratres diuidis et amore sociatos crudelis ac dura dissocias! adduxit urentem uentum dominus de deserto ascendentem, qui siccauit uenas tuas et desolauit fontem tuum. deuorasti quidem Ionam, sed et in utero tuo uiuus fuit. portasti quasi mortuum, ut tempestas mundi conquiesceret et Nineue nostra illius