comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
pudens arbitrabatur. G occisu doluͭ
Dñs queꝙ muliebris ausus ĩ mani¬
tatem que hoestatis ĩ memor. tũpe aỹ¬
tulic iu crũ. ꝯruo supplicio plectenta ad¬
nũtiauit. ¶ Tupis itaq oĩs ẽ fraus. d̾¬
niq eciam in reo uilib execrabilis est
statera fallacie. ⁊ fraudulenca iñ sura. E
inforo rerum uenaliũ inusu ꝯmtiorum
fraus plectitur: pt ne ĩrep̃hensibils u¬
deri int̾ officia uirtutum: Clamat sałon.
Pondus magnum et exiguum ⁊ m̃sue
duplices. ĩmunda sut cora dnõ. Supͣ qͦ
ait. Statera adultera. abhoĩatio ẽ dnõ.
pondus aũt equũ. acceptabile ẽ. illi. in¬
om̃ib igitur decora ẽ fides. ĩtitia grata.
m̃sura equitatis iccũda. Quid aut loqͣr
de ꝯtͣctib cet̾is ac maxĩe de coemptioẽ
p̃diorum. uł transactioĩb atꝙ pactis:
Non ne formule sunt dolum malum
abcẽ: eumꝙ cuĩ dolus fuĩt dep̾hensus
duplici pene obnoxium fore: ubiq g

Expanded text:
pudens arbitrabatur, sed occisum doluit. pudens arbitrabatur, sed occisum doluit. Dominus quoque mulieris immanitatem, quae honestatis immemor turpe antetulit lucrum, congruo supplicio plectendam annuntiavit. 65. Turpis est itaque omnis fraus. Denique etiam in rebus vilibus exsecrabilis est staterae fallacia, et fraudulenta mensura. Si in foro rerum venalium, in usu commerciorum fraus plectitur, potestne irreprehensibilis videri inter officia 124 virtutum? Clamabat Salomon: Pondus magnum et exiguum, et mensurae duplices immundae sunt coram Domino . Supra quoque ait: Statera adultera, abominatio est Domino, pondus autem aequum acceptabile est illi omnibus igitur decora est fides, justitia grata, mensura aequitatis jucunda. Quid autem loquar de contractibus caeteris, ac maxime de coemptione praediorum, vel transactionibus, atque pactis? Nonne formulae sunt, dolum malum abesse: eumque cujus dolus fuerit deprehensus, duplici poenae obnoxium fore? Ubique igitur
Abbreviated transcription (Latin):
secutus ẽ insidiatorẽ capitis sui: Quã
pie doluit: qͣnto ugemuit affectu. Ar¬
ruerũt montes ꝓpretico maledictor et
diuina ius: snĩa maledicẽtis ĩpleuit.
Itaq ꝓregie necis spectaculo penã ele¬
m̃ta soluerunt. ¶ Quto uõ scẽ nabuthe
que fuit cã mortis nͥ hoestacis ꝯtẽplaͦ.¬
Nam cum abeo uineã rex posceret pe¬
cunam daturum se pollicens. uideoꝵ
p̃tium propat̾na recusauit hereditate:
maluitq morte declinare hui̾moĩ tũ¬
pitudine̾. Non mͥͦ inquit fiat adeo: ut
enim de uitib cura ẽ deo. n de t̾reno
spacio. is de iure loquitur pattum. Po¬
tuit utiq alt̾am uinea de uineis re¬
gis accipe et amicus ẽe: in quo ñ ne¬
diocris sełi huius ucilitas estimaĩ so¬
let. Sed qd̾ tupe erat. iudicanit non
uideri ucile. Mdaluitq ꝑiculu cũ heẽ¬
state subire. qua utilitate cũ oppro¬
brio. Uulgare utilitate loquoꝵ: non
illam in qua etia honestatis grã ẽ.

Expanded text:
secutus est insidiatorem capitis sui? Quam pie doluit, quanto ingemuit affectu! Aruerunt montes prophetico maledicto, et divina vis sententiam maledicentis implevit. Itaque pro regiae necis spectaculo poenam elementa solverunt. 63. Quid vero sancto Nabuthe, quae fuit causa mortis, nisi honestatis contemplanim ab eo vineam rex posceret pecuniam se daturum pollicens, indecorum pretium pro paterna recusavit haereditate, maluitque morte declinare hujusmodi turpitudinem: Non mihi, inquit, fiat a Deo, utenim de vitibus cura est Deo, neque de terreno spatio, sed de jure loquitur patrum. Potuit utique alteram vineam de vineis regis accipere, et amicus esse; in quo non mediocris saeculi hujus utilitas aestimari solet: sed quod turpe erat, judicavit non videri utile: maluitque periculum cum honestate subire, quam utilitatem cum opprobrio: vulgarem utilitatem loquor, non illam in qua etiam honestatis gratia es
Abbreviated transcription (Latin):
uidebatur. Deinde cum inlocu suũ rero¬
cass anulum. uidebatur ab oĩb. Cuiꝰ
regi intulit. Cet̾isq intemptis quos
Da inquit hũc anulum sapienti ut be¬
neficio eius p̾sit latere cũ deliq̃ritꝰ nõ
minus fugiet peccatoꝵ ꝯtagium. q̃m
si nõ possit late. Non eĩ lacebra sapiẽti
spes impunitatis. s innocẽtia ẽ. Deĩq
lex nõ iusto. s iniusto poĩta ẽ. quia in¬
stus lege̾ ht m̃tis sue et equitatis ac¬

Expanded text:
videbatur: deinde cum in locum suum revovidebatur: deinde cum in locum suum revocasset annulum, videbatur ab omnibus. Cujregi intulit, caeterisque interemptis, quosDa, inquit, hunc annulum sapienti, ut beneficio ejus possit latere, cum deliquerit: non enim minus fugiet peccatorum contagium, quam si non possit latere. Non enim latebra sapienti spes impunitatis, sed innocentia est. Denique lex non justo, sed injusto posita est ; quia justus legem habet mentis su
Abbreviated transcription (Latin):
quã alicnum ꝯmodũ diuꝑr assuescas.
Quid tam adu̾sus nam q̃m nõ et con¬
tentum es ꝙ hẽas. aliena q̾rere. Abire s̾¬
et tũpitudĩ:cum ħ int̾ se discreca nẽ
lege sint. ¶ S iam ut etiam in hoc libꝰ¬
ponamus fastigium in quo uelut ĩ fiẽr
disputatioĩs nostre dingamus sentẽ¬
tiam ut nichil expetendu sit nͥ qd̾ hoẽ¬
stum nichil agit sapiens. nͥ ꝙ cũ since¬
ritate sine fraude sit. cq quicquã fac̃
inquo se crimine quoꝗ̾ obligetꝰ etia si
latere possit. Sibi enim ẽ reus pͥuiꝙͣ
ceteris. nec tam pudenda apud cum py¬
que magnis quibdam dissiluent solu¬
ta ymbribꝰ inquẽ descendisse giges
atq ibi fabularum illum equum ere¬
um offendisse aplatone ioucicur. ꝙ i
lateribo sius fores haberet. Quas ubi
aꝑuit. aĩadu̾tit anulũ aureum indi¬
G cum se ad pastores recepiss regios
dequoꝵ ip̃e nũc foret. casu quodam
quo palam eius anuli adpalmaz con¬
uerterat. ip̃e om̃s urdebat atq anullo

Expanded text:
quam alienum commodum diripere assuescas? Quid tam adversus naturam, quam non esse contentum eo quod habeas, aliena quaerere, ambire tuet turpitudini, cum haec inter se discreta naturae lege sint. 115 ponamus fastigium, in quo velut in fine disputationis nostrae dirigamus sententiam: ut nihil expetendum sit, nisi quod honestum. Nihil agit sapiens, nisi quod cum sinceritate, sine fraude sit: neque quidquam facit, in quo se crimine quoquam obliget, etiamsi latere possit. Sibi enim est reus priusquam caeteris; nec tam pudenda apud eum puquae magnis quibusdam dissiluerit soluta imbribus, in quem descendisse Gyges, atque ibi fabularum illum equum aeneum offendisse a Platone inducitur, qui in lateribus suis fores haberet: quas ubi aperuit, animadvertit annulum aureum in diSed cum se ad pastores recepisset regios de quorum ipse numero foret, casu quodam, quod palam ejus annuli ad palmam converterat, ipse omnes videbat, atque a nullo
Abbreviated transcription (Latin):
alim̃toꝵ penuriã: ub ioris soli ꝑtus ĩge¬
mescis. fles publica fertilitate: horre
frugum plena deploras. exploras q̃ndo
sterilior ꝓuentus sit. qñ exilior ꝑtus. uo¬
tis tuis gaudes arrississe maledictum ũ
ꝯgens opes. Et hãc cu industria uocas.
hanc diligentia noĩas: que calliditati
u̾sutia. que astutia fraudis. Et hoc tu re¬
mediu uocas: ꝙ ẽ om̃tum nequitie. La¬
trocinium hoc. an fenus appelle̾: Captã¬
tur tãqua latrocum tp̃ra. quib ĩ iusceã
hoĩum dunis insidiator obrepas. Iu¬
getur p̃tium tãqua sorte cumulatum
fenoris. quo ꝑiculum capitis ac̾batur:
Tibi ꝯdite frugis multiplicatur usura
Tu fruĩtum quasi fen̾ator occultas. qĩ
uenditor auctonaris. Quid ĩprecaris
male om̃ib qr maior fucura sit fames
qĩ nicħ̾ frugum suꝑsit. qi in fecudior arꝰ
sequatur. Lucrũ tuum. dampnũ publi¬
cum ẽ. ¶Ioseph sc̃s. omĩb apuit hor¬

Expanded text:
alimentorum penuriam, uberes soli partus ingealimentorum penuriam, uberes soli partus ingemiscis, fles publicam fertilitatem, horrea frugum plena deploras, exploras quando sterilior proventus sit, quando exilior partus. Votis tuis gaudes arrisisse maledictum, utcongeris opes: et hanc tu industriam vocas, hanc diligentiam nominas, quae calliditatis versutia, quae astutia fraudis est; et hoc tu remedium vocas, quod est commentum nequitiae. Latrocinium hoc, an fenus appellem? Captantur tamquam latrocinii tempora, quibus in viscera hominum durus insidiator obrepas. Augetur pretium tamquam sorte cumulatum fenoris, quo periculum capitis acervatur. Tibi conditae frugis multiplicatur usura: tu frumentum quasi fenerator occultas, quasi venditor auctionaris. Quid imprecaris male omnibus, quia major futura sit fames, quasi nihil frugum supersit, quasi infecundior annus sequatur? Lucrum tuum damnum publicum est. 42. Joseph sanctus omnibus aperuit hor
Abbreviated transcription (Latin):
si nõ herent ꝙ emerent: Nũ industri
incrime uocatur. Nũ diligentia repre¬
henditur: Nũ ꝓuitentia uituꝑatur. So¬
Hũuis adhibetur emptori. Omĩb de¬
fertur em̃di copia: nulli mrogatur ĩ u¬
ria ¶ Hus gq̃ntum cuiq fert inge¬
nium dispucatis. exurgit alius dicer
Bona quide agricultura que fructus
ministrat om̃ib. q̃ simplici ĩdustria
adcumulat t̾ranm fecũditatẽ nichil
doli. nich̃ fraudis interserens. Deiq¬
siquid ubi aliquid uicu fũt. plus di¬
spendii ẽ. Qiua si bñ aliquis semira¬
u̾t. meliꝰ metiet. si sincerum tritici gͣnu¬
Ectũda tr̃a. multiplicatũ redlit ꝙ acceꝑit.
Eidelis ager fenatos solet restituẽ ꝓuetꝰ.
hũndantiã: Cur affectas inopiã: Curop¬
tan facis apauꝑib st̾ilitate. Cñ enm y
sentiunt bñficia fecũditatis. te auctõnã¬
te p̃tium te ꝯdente frumtum. optant
potius nichil nasci. q̃ te de fame public
negotiari. Ambis frum̃toꝵ ĩdigentia.

Expanded text:
si non haberent quod emerent? Num industria in crimen vocatur? Num diligentia reprehenditur? Num providentia vituperatur? FoNum vis adhibetur emptori? Omnibus defertur emendi copia, nulli irrogatur injuria. His ergo quantum cujusque fert ingenium disputatis, exsurgit alius dicens: Bona quidem est agricultura, quae fructus ministrat omnibus, quae simplici industria accumulat terrarum fecunditatem, nihil doli, nihil fraudi interserens. Denique si quid vitii fuerit, plus dispendii est; quia si bene aliquis seminaverit, melius metet: si sincerum tritici granuecunda terra multiplicatum reddit, quod acceperit: fidelis ager feneratos solet restituere provenabundantiam? Cur affectas inopiam? Cur optari facis a pauperibus sterilitatem? Cum enim non sentiunt beneficia fecunditatis, te auctionante pretium, te condente frumentum, optant potius nihil nasci, quam te de fame publica negotiari. Ambis frumentorum indigentiam,
Abbreviated transcription (Latin):
Non hẽo quo ꝯggregẽ. Destrua horrea ⁊
maiora faciam. cu scire nõ possit utru
sequenti nocte amma sua Abeo reposc¬
retur: idesciebat quid faceret. qi ei aliñ¬
ta deẽent.Herebat ambiguo. Nõ capie¬
bant annona horrea. et ille se ege̾ cre¬
debat. Recte igitur salomon. qui ꝯtin
lum̃tum. ad successorum iura nõ per¬
uenit. Qd nõ legitime adquiritur. qi
uentis quibdam ita extraneis diripi¬
entib dissipatur. Et addidit captans
annona: maledictus ĩplebe ẽ. Unccło¬
largitorem frum̃ti ẽe deceat. nõ p̃tii capta¬
torem. Non ẽ gͥ ista utilitas inqua plus
honestati detrabitur:. quã utilitati adiũ¬

Expanded text:
Non habeo quo congregem, destruam horrea, et majora faciam ; 119 cum scire non posset, utrum sequenti nocte anima sua ab eo reposceretur. Nesciebat quid faceret: quasi ei alimenta deessent, haerebat ambiguo. Non capiebant horrea annonam, et ille se egere credebat. 44. Recte igitur Salomon: Qui continet, aritiae emolumentum ad successorum jura non pervenit. Quod non legitime acquiritur, quasi ventis quibusdam, ita extraneis diripientibus dissipatur. Et addidit: Captans annonam maledictus in plebe est: benediclargitorem frumenti esse deceat, non pretii captatorem. Non est igitur ista utilitas, in qua plus honestati detrahitur, quam utilitati adjun
Abbreviated transcription (Latin):
tare aut alterũ. aut manũ deicere non
ausus sit. q̃nto mag̃ inoccursu uite isti
sine fraude alc̾ius et arcsiscriptõe pet̾eda
nob̾ uictoria ẽ. ¶Querunt aliqui si sa¬
piens innaufragio poĩtus insipiẽti nau¬
frago tabulam extorquere p̾sit. utrum
debeat. ¶ M quide et si p̾stabilius coĩ
iudeatur usu sapientẽ de naufragio ꝙ̃
insipientẽ euadere: tñ nõ uidetur qd̾ uir
xp̃ianus et iustus ⁊ sapiens: q̃rere sͥ ui
Utam aliena morte debeat: ut pote qui q̃ si
latronẽ armatum ucidat. ferientẽ refe
bris. aꝑca et euidens snia ẽ. Retõde gla

Expanded text:
tare autem alterum aut manu dejicere non ausit: quanto magis in hoc cursu vitae istius, sine fraude alterius et circumscriptione gerenda nobis victoria est? 27. Quaerunt aliqui, si sapiens in naufragio positus insipienti naufrago tabulam extorquere possit, utrum debeat? Mihi quidem, etsi praestabilius communi videatur usui sapientem de naufragio quam insipientem evadere; tamen non videtur quod vir christianus, et justus, et sapiens, quaerere sibi vitam aliena morte debeat: utpote qui etiam si latronem armatum incidat, ferientem referbris aperta et evidens sententia est: Reconde gla
Abbreviated transcription (Latin):
opris ẽ fingere hyatum tr̃e. equum
encũ. anulũꝙ aureum ĩ digito d̾fũcti
reptum cui anuli tanta sit uis ut ꝓ
arbitrio suo qui eũ sit ĩdutus anuiũ
appareat cu uelit. cũ aũt nolit eꝯspec¬
tu se p̾ntium subtrabat ut pr̃is ñ p̾sit
uideri: Depe eo tendit indutus anuluꝵ¬
sicut apłs ait. Quia uita nr̃a abscondi¬
ca ẽ cum xp̃o ind̾o. Neo ergo hic fulgẽ
q̃rat: nemo sͥ arroget. nẽo se iactet. no¬
iebat se xp̃s hic cognosci: nolebat pre¬
dicari ineuanꝰ nomẽ suum. cũ int̾ris
n̾saretur. uenit ut latͥet selm hoc. Et ro
ergo simili mõ abscondamus uitã no

Expanded text:
opus est fingere hiatum terrae, equum aeneum, annulumque aureum in digito defuncti repertum; cujus annuli tanta sit vis, ut pro arbitrio suo qui eum sit indutus annulum, 116 appareat, cum velit: cum autem nolit, e conspectu se praesentium subtrahat, ut praesens non possit videri? Nempe eo tendit istusicut Apostolus ait: Quia vita nostra abscondita est cum Christo in Deo . Nemo ergo hic fulgere quaerat, nemo sibi arroget, nemo se jactet . Nolebat se Christus hic cognosci, nolebat praedicari in Evangelio nomen suum, cum in terris versaretur: venit ut lateret saeculum hoc. Et nos ergo simili modo abscondamus vitam no
Abbreviated transcription (Latin):
ẜm uulgi opinionẽ. Msortificetur auãiꝰ
moriatur ocupiscentia. Sc̃s in negotia¬
tiõe introisse se negat: qr p̃tioꝵ caꝑti¬
re incrementa. ñ simplicitatis s ue̾su¬
tie ẽ. Et alius ait. Captans p̾tia frum̃¬
ti. maledcs inꝑlebe ẽ. ¶ De finita est
sña ncħ disputatioĩ relinques: qua¬
solet dicendi eẽ. cum alius allegat a¬
gncultura laudabilẽ ap̃ om̃s hrĩ. fruc¬
tus tre simplices cẽ quo plus qui semi¬
nau̾it eo ꝓbatiorẽ fore. ub̾iores redit
industrie nõ fraudari. negligentia ma¬
gis̃ et incuria niris ĩculti. rep̃hendi so¬
lere. ¶ Araui inquit studiosius. ub̃uᷤᷤ
in fideliter. ꝓuide custodiui. Nũc ĩ tpre
famis uendo. subuenio esimentib. nẽ¬
do frum̃tum. ñ alienu s meũ. Hõ plu

Expanded text:
m vulgi opinionem. Mortificetur avaritia, moriatur concupiscentia. Sanctus in negotiationem introisse se negat; quia pretiorum captare incrementa non simplicitatis, sed versutiae est. Et alius ait: Captans pretia frumenti, maledictus in plebe est . 38. Definita est sententia, nihil disputationi relinquens, quaolet dicendi esse, cum alius alleget agriculturam laudabilem apud omnes haberi, fructus terrae simplices esse triplos, plus qui seminaverit eum probatiorem fore, uberiores reditus industriae non fraudari, negligentiam magis et incuriam ruris inculti reprehendi solere. Aravi, inquit, studiosius, uberius vi fideliter, provide custodivi, nunc in tempore famis vendo, subvenio esurientibus, vendo frum
Abbreviated transcription (Latin):
seꝙ ip̃ẽ arguit ꝙ iniuriã frĩ indigne fece¬
rit: Qd̾ nõ mediocrit᷑ scriptura ꝯdẽpnat:
dicens. Ex ore stultoꝵ. baculum ꝯcume¬
lie. Stultitie gͥ ꝯdẽpnatur: qui ꝯtume¬
liam facit. Non ne hoc magis fugiẽdũ.
quã mors q̃m dispendium. q̃ inopia.q̃
exilium. qͣ debilitatis dolor: Quis eĩ uiti

Expanded text:
seque ipse arguit quod injuriam fratri indigne fecerit? Quod non mediocriter Scriptura commendat dicens: Ex ore stultorum baculum contumeliae . Stultitia igitur condemnatur, quia contumeliam facit. Nonne hoc magis fugiendum, quam mors, quam dispendium, quam inopia, quam exsilium, quam debilitatis dolor? Quis enim viti
Abbreviated transcription (Latin):
di cã cũ ꝓom̃ib excubandũ subeũdaᷤ mo¬
lestias. suscipiendum laborẽ ñlis affc̃s ꝑ¬
suadeat ⁊ gliosum unicuiq ducatur. si
ꝑiculis ꝓprus q̃rat uniu̾soꝵ tranqllita¬
tem. multũꝙ sibi uñ quisꝙ arbitretur¬
quillam uita uoluptatum copiis fũctꝰ

Expanded text:
 cum pro omnibus excubandum, subeundas molestias, suscipiendum laborem naturalis affectus persuadeat: et gloriosum unicuique ducatur, si periculis propriis quaerat universorum tranquillitatem: multoque sibi unusquisque arbitreturnquillam vitam voluptatum copiis functus
Abbreviated transcription (Latin):
tãqua suos poscat. Deb istud. i po nẽ
uire. Qd si no licet nõ dare: quõ detra he
licet: Nec ip̃e leges nos docent. que ea
que detracta sunt aucui cum ĩ uiria per¬
sone. aut rei ip̃ius cumulo restitui uibr̃.
quo furẽ a detrahendo aut penis detͥreãt
aut multa reuocent. ¶ Pone tñ ꝙ as¬
possit aut pena nõ timere. aut multe
illudere. Dũ quid dignũ ẽ ut aliqo al¬
teri detrahas: Seriule hoc uitiu. et fa¬
miliare ultime ꝯditõi. Ado ꝯtͣ nat᷑a.
ut in opia magis hoc extorq̃re udeat

Expanded text:
tamquam suos pascat. Debet istud ipso naturae jure. Quod si non licet non dare, quomodo detrahere licet? Nec ipsae leges 113 nos docent? ea quae detracta sunt alicui, cum injuria personae, aut rei ipsius cumulo, restitui jubent; quo furem a detrahendo, aut poenis deterreant, aut mulcta revocent. 22. Pone ta timere, aut mulctae illudere; numquid dignum est ut aliqui alteri detrahant? Servile hoc vitium, et familiare ultimae conditioni; adeo contra naturam, ut inopia magis hoc extorquere videat
Abbreviated transcription (Latin):
eccłie ygatio que ĩ unu conexũ corpus
atq ꝯpãctum. unitate fidei et cantatis
alti detrahas tui ꝯmodi ẜuãdi gra. cũ
dicit. Non tranfferas tminos quos sta¬
tuerũt patres tui: cu intulu erranter
frĩs tui reducendu p̾cepit. cũ furẽ mori
hñti huanitatis ẽ duritie aũt. plus ex¬
torq̃re q̃m dederis. Et enĩ si rd̾o tuo au
xilio eguit quia nõ huit un desuo red¬
deret. non ne impium ẽ ut sub huna¬
nitatis simul atoe amplius ab eo po¬
scas quino hẽbat uñ minus soluẽt: ab.¬
Et hãc̾ humanitate uocas uͥ ẽ iiꝗͭͣ¬

Expanded text:
e congregatio, quae in unum connexum corpus atque compactum unitate fidei et charitatis alteri detrahas, tui commodi servandi gratia, cum dicit: Non transferas terminos, quos statuerunt patres tui ; cum vitulum errantem fratris tui reducendum praecipit , cum furem mori habenti humanitatis est: duritiae autem plus extorquere quam dederis . Etenim si ideo auxilio tuo erit opus, quia non habuit unde de suo redderet; nonne impium est ut sub humanitatis simulatione amplius ab eo poscas, qui non habebat unde minus solveret? Abet hanc humanitatem vocas
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ om̃ib. ¶taq hec sit fomula oib
ut int̾ duo illa honestu atq utile.
errare nequeamus. co ꝙ iustus mo
in ꝯmodo. suũ ꝯmodur angen uelit.
loanc forma. tibi p̾scribit apłs. dicẽs.¬

Expanded text:
 13. Itaque haec sit formula, ut inter duo illa, honestum atque utile, errare nequeamus; eo quod 111 jusincommodo suum commodum augeri velit. Hanc formam tibi praescribit Apostolus dicens
Abbreviated transcription (Latin):
honestum illud et utile tͣcͣtau¬
mus. sequitur utrum hoestate et u¬
tilitate int̾ se ꝯꝑare debeanius: et
querere quid sit sequendu.Sicut ẽ
sup̃ tͣctauimus utrũ honestu illud
in uule. siłiter hox loco utrũ hõestum sic
anutile: nõ nulli requirendũ putant.
¶ Nos aut̃ mouemur ne hͥ int̾ se ł ut
ꝯpugnãtia ĩducẽ uidcamur que iã g̃
unũ eẽ ostendimus. nec hõestum c̃ẽ
posse nͥ qd̃ utile. nec utie nͥ ꝙ hoestũ.
Quia non sequimur sapiãz carnis ap̾
ꝙͣ utilitas pecuniaĩe istius ꝯmodita¬
tis pluris hẽtur. s sapiẽtiã que ex do
ẽ apud q̃m ea q̃ in hoc secło magna er¬
officium ẽ. au̾o iurtutis fonte ꝓficisci
gularis: ꝙ ꝑt̃ plurimis eẽ cõe. Ha pe¬
cumie ꝯpendia captare. familiare mł¬
lectar epulis: usitatum ẽ. Iciunare qͥ
et ꝯtinẽte ẽẽ. pancorum ẽ. Aueni cupi¬
uelle alti. ⁊ nõ eẽ ꝯtentum suo. nã ĩh
demũ freq̃nt discretio ẽ. Alit̃ enĩ bonu

Expanded text:
honestum illud et utile tractavimus, sequitur utrum honestatem et utilitatem inter se comparare debeamus, et quaerere quid sit sequendum. Sicut enim supra 110 tractavimus, utrum honestum illud inutile: similiter hoc loco, utrum honestum sit an utile nonnulli requirendum putant. 9. Nos autem movemur, ne haec inter se velut compugnantia inducere videamur, quae jam supra unum esse ostendimus: nec honestum esse posse, nisi quod utile: nec utile, nisi quod honestum; quia non sequimur sapientiam carnis, apud quam utilitas pecuniariae istius commoditatis pluris habetur, sed sapientiam quae ex Deo est, apud quam ea quae in hoc saeculo magna aesofficium est, a vero virtutis fonte proficiscitgularis, quod potest plurimis esse commune. Nam pecuniae compendia captare familiare mudelectari epulis usitatum est: jejunare autem et continentem eelle alteri, et non esse contentum suo; nam in h frequenter discretio est. Aliter enim bonum
Abbreviated transcription (Latin):
petere secͥtum. captait a groru solitu¬
dines. aut intra urbem uacare aĩo.m
situ suo diuidit ut ꝑs defluat p̾terior.
supior aũt in fontẽ recurrat. Aut ĩcar¬
melo resoluta difficultate gn̾andi.mn¬
opina stenlẽ oceptõe fecũdat: aut resu¬
scitat mortuos. aut ciboꝵ temꝑat ana¬
ritudines a facit farine admixtioe dł¬
cescere: Aut decem panib distributis
reliquias colligit plebe sacurata. Aut
ferrum sccuns excussum et influnuĩ iõ¬
dis mnsum ꝓfundo misso ĩ aq̃s lig.
facit suꝑ natare: Nut emũdatõe lepro¬
sum aut siccitate ymbrib. Aut fam̃
mutat fecũditate. Qñ ergo iustus so¬
lus ẽ qui cum do semꝑ ẽ Qñg soli¬

Expanded text:
petere secretum, captare agrorum solitupetere secretum, captare agrorum solitudines, aut intra urbem vacare animo, situ suo dividit ; ut pars defluat posterior, superior autem in fontem recurrat: aut in Carmelo resoluta difficultate generandi, inopina sterilem conceptione fecundat: aut resuscitat mortuos: aut ciborum temperat amaritudines, et facit farinae admixtione dulcescere: aut decem panibus distributis, reliquias colligit, plebe saturata: aut ferrum securis excussum, et in fluvii Jordanis mersum profundum, misso in aquas ligno, facit supernatare: aut emundatione leprosum, aut siccitatem imbribus, aut famem mutat fecunditate 7. Quando ergo justus solus est, qui cum Deo semper est? Quando soli
Abbreviated transcription (Latin):
deferebatur. Germoe locutus ẽ helyas.
et pluuia stetit: nec cecidit suꝑ terram
trib annus et sex mensib. It̾u locutus
ẽ ⁊ ydria farme nõ defecit: et uas olei.
toto famis diuturne tpre nõ eꝰ exina¬
nitum. ¶ Et qͣm plerdsq dełctant beĩ¬
lica: quid ẽ pr̃antius exͥcitꝰ mag lac̾tis¬
useus inuno loco. ⁊rex syne magnã bel¬
li molẽ inferebat ppͦ patrum. diuersisꝙ
ꝯsiliorum acͥuabat fraudib. et cirtũueiꝰ¬
re insidus moliebatur. E om̃s eius ap¬
paratus ꝓpħa dep̾hendebat. et iugore ñ¬
tis ꝑ grãm dei uq p̾sens:cogitationes
hostium sius ad nũtiabat: et monebat
quib cau̾ent locis. Eto uͥ regi syrena
nifestatum ẽ. misso excitu clausit pro¬
phetam. Orauit heliseus: et om̃s eos
cecitate ꝑcuti fecit. et captiuos intrare
insamariã qui uenãt obsidere eum.
Conferamus hoc otium. cũ alioꝵ o
tio. Alui enim requiescendi cã abducẽ

Expanded text:
deferebatur . 4. Sermonem locutus est Elias, deferebatur . 4. Sermonem locutus est Elias, et pluvia stetit nec cecidit super terram tribus annis et sex mensibus. Iterum locutus est, et hydria farinae non defecit, et vas olei toto famis diurnae tempore non est exinanitum . 5. Et quoniam plerosque delectant bellica; quid est praestantius, exercitaeus in uno loco, et rex Syriae magnam belli molem inferebat populo patrum, diversisque consiliorum acervabat fraudibus, et circumvenire insidiis moliebatur: sed omnes ejus apparatus propheta deprehendebat, et vigore mentis per gratiam Dei ubique praesens, cogitationes hostium suis annuntiabat, et monebat quibus 109 caverent locis. Quod ubi regi Syriae manifestatum est, misso exercitu, clausit prophetam. Oravit Elisaeus, et omnes illos caecitate percuti fecit, et captivos intrare in Samariam, qui venerant obsidere eum . 6. Conferamus hoc otium cum aliorum otio. Alii enim requiescendi causa abduce
Abbreviated transcription (Latin):
docuit nos tanqua ĩ apla
domo deambulare ĩ corde
tuorum fontib. Hoc ẽ tuo ꝯsilio utere
A q̃ enim alta. ꝯsiliũ incorde uiri. Peo
inquit auenus: ꝑticeps sit t̾. Eons aque
tue sit tibi ꝓprius. ⁊ iccũdare cum uxorẽ
que ẽ tibi aiuuẽtute. Ceruus amicitiẽ.
et pullus grãꝵ. c̾ fabiuẽtur tecũ. ¶Nõ
ẽgo primus scipio sciuit solus nõ ẽẽ. cu
solus eẽt: nec minus otiosus. cum otios
cẽt. Sciuit ante ip̃m moyses qui cum
taceret clamabat. Cum otlosus staret.
pliebatur. Nec solũ p̾liebatur. s etiam d̾
Nec minꝰ quã cetĩ: nec negotiosus. qui
otiosis manib expugnabat hostem. q̃
nõ pot̾ant uincere. qui dimicabãt. Et¬
go moyses et ĩsilencio loq̾batur ⁊ otio o¬
pabatur. Cuĩ aũt maiora negotia qua
huĩ otia. Qui q̃draguita dieb poĩtus ĩ
monte. totam legem ꝯplexus e̾: Et in
illa solitudine. qui cum co loq̾retur nõ
defuit. Uñ et dauid ait. Audiã ꝗd loqͣt᷑

Expanded text:
docuit nos tamquam in ampla domo deambulare in corde tuorum fontibus ; hoc est tuo consilio utere. Aqua enim alta, consilium in corde viri . Nemo, inquit, alienus particeps sit tibi. Fons aquae tuae sit tibi proprius: et jucundare cum uxore, quae est tibi a juventute. Cervus amicitiae et pullus gratiarum confabulentur tecum . 2. Non ergo primus Scipio scivit solus non esse, cum solus esset; nec minus otiosus, cum otiosus esset: scivit ante ipsum Moyses, qui cum taceret, clamabat : cum otiosus staret, praeliabatur; nec solum praeliabatur, sed etiam de nec minus 108 quam caeteri negotiosus, qui otiosis manibus expugnabat hostem, quem non poterant vincere qui dimicabant. Ergo Moyses et in silentio loquebatur, et in otio operabatur. Cujus autem majora negotia, quam hujus otia, qui quadringinta diebus positus in monte, totam Legem complexus est, et in illa solitudine qui cum eo loqueretur, non defuit ? Unde et David ait: Audiam quid loqua
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑomĩa. saꝑiens suꝑ omĩa: ꝑ fectus ĩ
omib. ¶ Int̾ ipõs quoq hoĩes. distar
ẽ.Alit̃ damel sapiens de quo dictum ẽ
quis damele sapientior.Alit̾ alu sapi¬
entes. alit̾ salomo qui repletus ẽ sa¬
pientia suꝑ omnez sapĩa antiquoru
et suꝑ om̃s sapientes egypti. Aliud e

Expanded text:
omnia, sapiens super omnia, perfectus in omnibus. 12. Inter ipsos quoque homines distantia est. Aliter Daniel sapiens, de quo dictum est: Quis Daniele sapientior ? Aliter alii sapientes, aliter Salomon, qui repletus est sapientia super omnem sapientiam antiquorum, et super omnes
Abbreviated transcription (Latin):
sicut q̃rebat et paulus. Hoc ẽ enim ꝯ
forma susciꝑet hoĩs: quã oꝑum suoꝵ
iocupletaret uirtutib. Tu ergo spoliaᷤᷤ
que xp̃s induit: Tu exius que uestwỹ
iħs. hoc enĩ agis. qñ alt̾ius detrimẽto
tua ꝯmoda angere expetis. Consideã
itaꝙ hõ uñ nom̃ sumpẜis. Ab humo
itaq. q̃ nichil cuiquã eripit. s omnia
ca iurtus hoĩs. q̃ ꝯsortem adiuuet.
pa te doceat forma tui cor ᷝ ᷤ m̃broꝵq
usus. Nũquid mbrũ tuũ altius mẽb
officia sibi uendicat ut ocłs officumr
oris aut os oculi officiũ sͥ uendicet.
aut manus pedum mĩstenur aut pe
manuu: Qum q̃ ip̃e manus dextͣ ac
sinistra. disꝑtita hñt officia. pleraꝙ
ut siusu ꝯmutes utriusq aduisum
na sit. Priusq totu hoĩem exuas. ꝙͣ
mbrorum tuoꝵ ministia ꝯu̾tas. Si
aut sinistra cibum suogeras. aut d̾x¬
tera fungans minist̾io. Simistre ut
aurib. m̃ti cogitatões odoratu naĩ¬
bus. ori saporem. as̾ ꝯferat. Non ne

Expanded text:
sicut quaerebat et Paulus. Hoc est enim cformam susciperet hominis, quam operum suorum locupletaret virtutibus. Tu ergo spolias, quem Christus induit? Tu exuis, quem vestivit Christus? Hoc enim agis, quando alterius detrimento tua commoda augere expetis. 16. Considera, o homo, unde nomen sumpseris; ab humo utique, quae nihil cuiquam eripit, sed omnia ca virtus hominis, qui consortem adiuvet. Ipsa te docet forma tui corporis membrorumque usus. Numquid membrum tuum alterius membri officia sibi vendicat, ut oculus officium oris, aut os oculi officium sibi vindicat, aut manus pedum ministerium, aut pes manuum? Quin etiam ipsae manus dextera ac sinistra dispartita habent officia pleraque, ut si usum commutes utriusque, adversum naturam sit; priusque totum hominem exuas, quam membrorum tuorum ministeria convertas: si aut de sinistra cibum suggeras, aut de dextera fungaris ministerio sinistrae, ut auribus, 112 menti cogitationes, odoratum naribus, ori saporem, et sibi conferat; nonne
Abbreviated transcription (Latin):
ppłs .xxx. diẽb aaron plangitur. Ib̾s ñ
piangitur. In lege descensus ad inferos.
mneuangelio ad padisum transmig̃tio¬
ẽ. Audit quap cananeus qd̾ uenisset
ikrł. et in loco exploratoꝵ.uͥ quondam of¬
fendisse ipłm nouant. in eunt p̃liu. et
captiuur⁊ ditũt isrł. Nũsũꝙ ĩ eode lo¬
co pugnatur ex uoto. uictor iuncitur.¬
i.anatha. Eade dr̃e mͥ nõ ẽ pigrum.
Nec in monte simplicit̾. s ĩ montis
monte .i. in excelso u̾tice. Cũq nos dei
auxilio destitutos hostis inuaẜit. dux¬
ricꝙ captiuos nõ desꝑemus salutem. s
itum armemur ad p̃lium. Pt fi̾ ut iũ¬
camus ubi uicti fuimus. et quia ĩ codẽ
loco triũphemus uͥ fuimiꝰ añ captui.
runt inphinõ. Hee due mansi¬
ones tricesima quinta ⁊ tricesuna uiͦ
mordine hystorie nõ inueniũtur. s
scriptum ẽ ꝓeis. Egressi de montẽ
or ꝑuiã maris rubri. ut cutuirent
t̾ram edom. Ex quo oñditur infinibꝰ
atq cutuitu t̾re ebdom eas poĩtas. n ͨ

Expanded text:
 diebus. Aaron plangitur, Iesus non plangitur. in lege descensus ad inferos, in euangelio ad paradisum transmigratio. audit quoque Chananaeus, quod uenisset Israhel, et in loco exploratorum, ubi quondam offendisse populum nouerant, ineunt proelium et captiuum ducunt Israhel. rursumque in eodem loco pugnatur: ex uoto uictor uinciturnathema. eadem dicere mihi non est pigrum, nec in monte simpliciter, sed in montis monte, id est in excelso uertice. cumque nos dei auxilio destitutos hostis inuaserit duxeritque captiuos, non desperemus salutem, sed iterum armemur ad proelium. potest fieri, ut uincamus, ubi uicti sumus, et in eodem loco triumphemus, in quo fuimus ante captiui. runt in Phinon. .Hae duae mansiones, tricesima quinta et tricesima sexta, in ordine historiae non inueniuntur, sed scriptum est pro eis: egressi de monte Or per uiam Maris Rubri, ut circumirent terram Edom. ex quo ostenditur in finibus atque circuitu terrae Edom eas positas. nec
Abbreviated transcription (Latin):
scenditꝙ aaron sacerdos ĩ mõte or
cesima qrta mansio ẽ.q̃m ꝑlenꝙ lumẽ
int̃pretantur. nec errarent si ꝑaleph lit¬
monte montis pontifice mortuum.
ut dignus locus mentis illuis mõstͣ¬
retur. Moritur aũt eo anno quo noii
ppłs repmissionis t̾ra intͣturus erat.

Expanded text:
dos in montem Orrigesima quarta mansio est, quam plerique interpretantur lumen; nec errarent, si per Aleph litmonte montis pontificem mortuum, ut dignus locus meritis illius demonstraretur. Moritur autem eo anno quo novus populus repromissionis intraturus erat,
Abbreviated transcription (Latin):
decliunare cor inu̾ba malitie. ⁊dũ carpo
dicere. nec priuata correptõ. gnalẽ fac̃
doctrina. cu aut ratus aut nullus sit
qui sub huiꝰ culpe reatum nõ cadat. Q¬
so gͦ te ne me tanto itin̾e ueratum fru¬
stra uenisse patiaris. Scit enĩ dñs ⁊ pꝰ.
ac mñi. Et ego iam iam ĩqua qd ius
mõderat. Te aũt obsecro ut clam ẜ̃moᷤ
hunc habeas. Cũꝙ portai̾us eũ ꝓ uia¬

Expanded text:
declinare cor in uerba malitiae et, dum -carpo declinare cor in uerba malitiae et, dum -carpo ddoctrinam facit, cum aut rarus aut nullus sit, qui sub huius culpae reatum cadat. Quaeso ergo te, ne me tanto itinere vexatum frustra venisse patiaris. Scit enim dominus, quet matri Et ego: Iam iam, inquam, quod vis, mordeat. Te autem moneo, ut clam sermonem hunc habeas. Cumque portaveris pro via
Abbreviated transcription (Latin):
Etulit m quida fr̃
e gallia se hr̃e sororẽ iurginem
matreq iuduam. que ĩ eadẽ ur¬
bedisis hĩtarent celluł. ⁊ obhospita so¬
litiroinẽ. uł obcustodiendas facultati
sissent ut maiore de decore iu̾gẽnt᷑ au¬
enis. quaz a se fuant seꝑate. Cumq eg̾
ingemiscere. et multo plura tacendo
scat. Cui ego in qua optima mn unũ¬
dram tenea qñ elausus cellula. ac ꝑ¬
cul acurbis remotus. uł p̾tita plãga
uitia uł uitare nitar pntia. S et ino¬
gruum ẽ latere corꝑe. q ling̃ua ꝑ totͦ
orbem uagari. Et ille. Numu ait fo¬
nudolosus es. ubi illa quota ostãtia
inqua multo sale urbe defrcans. lu¬¬
tianu quẽpia detulisti. ħ ẽ aio ꝙ mo¬
fugat. ⁊labia dĩdere nõ sinit. Pquã eͥ
arguendo crimia factus su criminos.
ticta resonarunt. et psallebãt ꝯtͣ me ꝗ
bibebant uinũ. coactus malo drẽ tacͣe
rectius cẽ arbitrans pone custodiam oi
meo. ⁊ ostium munitu labus nũs.q̃m

Expanded text:
tulit mihi quidam frater e Gallia se habere sororem uirginem matremque uiduam, quae in eadem urbe diuisis habitarent cellulis et uel ob hospitii solitudinem uel custodiendas facultatulsissent, ut maiori dedecore iungerentur alienis, quam a se fuerant separatae. cumque ego ingemescerem et multo plura tacendo scat. cui ego: optimam , indram teneam et non clausus cellula ac procul a turbis remotus vel praeterita plangam vitia vel vitare nitar praesentia. Sed et incongruum est latere corpore et lingua per orbem vagari. Et ille: Nimium, ait, formidolosus; ubi illa quondam constantia, in qua multo sale urbem defricans Lucilianum quippiam rettulisti? Hoc est, aio, fugat et labra diuidere non sinit. postquam ergo arguendo crimina factus sum criminosus dicta resonarunt e t psallebant contra me, qui bibebant uinum, coactus malo tacere didici rectius esse arbitrans ponere custodiam ori meo et ostium munitum labiis meis, quam
Abbreviated transcription (Latin):
int̾pretatõem noĩs eius florẽ uidebimuᷤ
galilee. Haut ꝓcul in̾ cutur. chanꝰ inqua
aque inuinu ꝯu̾se sũt ꝑgemus ad yta¬
birium. et ad cab̾nacula saluatoris. ñ
ut petrus quõda uoluit cũ moyse et
ꝙ et septe panib uidebimus ĩ deserto
Apparebit oppidũ naim. ĩ ciũ portis ui¬
duc fili suscitatus ẽ. Uidebitur hemoĩ
et torrens endor. in quo suꝑat ẽ sisara.
Capharnaum quoꝙ signoꝵ diũ fami¬
liaris et oĩs ꝑiter galica cernetur. Tẽ
mus. Canemus iugit. crebro flebunus.¬

Expanded text:
interpretationem nominis eius \'florem\' uidebimus interpretationem nominis eius \'florem\' uidebimus Galilaeae. haud procul inde cernetur Cana, in qua aquae in uinum uersae sunt. pergemus ad Itabyrium et ad tabernacula saluatoris, non, ut Petrus quondam uoluit, eum cumMoyinque et septem panibus uidebimus in deserto apparebit oppidum Naim, in cuius portis uiduae filius suscitatus est. uidebitur Hermonin et torrens Endor, in quo superatus est Sisara. Capharnaum quoque signorum domini familiaris, sed et omnis pariter Galilaea cernetur. tunc, mus, canemus iugiter, crebro flebimus
Abbreviated transcription (Latin):
um quid agimus: Ne quid deceat cogi¬
tantes. solu qd cupimus. hoc udemus.
Oqñ illud tp̃c adueniet cũ angelus. ñ¬
tui uiator apportet. marcella ura ad
palestine litus appulsa. ⁊ toti moachoꝵ
chori tota uirginu agmina ꝯcrepabũt.
obiuam iã gestimus occurrẽ. a nõ expecta¬
to uehicło ꝯitum pedib fr̃e corpus tene¬
bimus. manͦ ora cͥnemus et adsid̾ato urc
uellemus amplexu. Ergo ne erit illa di¬
es qñ nobis liceat spelunca saluatoris
intrare. Insepulcio diũ flere. cum sorore.
colligatum ⁊fluenta iordanis ad lauacr̃
⁊ nũc buctina pastorali ĩ sua ꝓspicere ni¬
pe clangentez: Ad abraam ysaac. ⁊ iacob
trium quoꝙ illustrium feĩaꝵ. uł tab̾nac
propare. uł memorias. Uidẽ fontem
a pħilippo cunuchus ẽ tinctus. samariã
cineres adorare. Ingredi spelũcas ĩ quib
psecutõis et famis tpre ꝓph̾aru agmĩa
sunt nutrita. Ibimus ad nazareth. ⁊iuxͣ

Expanded text:
Uerum quid agimus nec, quid deceat, cogiUerum quid agimus nec, quid deceat, cogitantes solum, quod cupimus, hoc uidemus? o quando illud tempus adueniet, cum anhelus nuntium uiator adportet, Marcellam nostram ad Palaestinae litus adpulsam, et toti monachorum chori, tota uirginum agmina concrepabunt? obuiam iam gestimus occurrere et non expectato uehiculo concitum pedibus ferre corpus. tenebimus manus, ora cernemus et a desiderato uix auellemur amplexu. ergone erit illa dies, quando nobis liceat speluncam saluatoris intrare? in sepulchro domini flere cum sorore, conligatum et fluenta Iordanis ad lauacrumetiam nunc bucina pastorali in sua conspicere rupe clangentem? ad Abraham, Isaac et Iacob, trium quoque inlustrium feminarum uel tabernacula properare uel memorias? uidere fontem, in quo a Philippo eunuchus est tinctus? Samariam cineres adorare? ingredi speluncas, in quibus persecutionis et famis tempore prophetarum agmina sunt nutrita? ibimus ad Nazareth et iuxta
Abbreviated transcription (Latin):
postolo p̾dicata fides et gentilitate calca¬
ta insublime se cotidie erigẽs uocablu
xp̃ianum. s ip̃a ambitio. potentia mag¬
tudo urbis uderi. et urdere salutari. et¬
re salutare. landare ⁊ detra hẽ. uł andire. ł
prolequi ⁊ tantaz frequẽtiaz hoiu saltem
inuitu ud̾e aꝓpoito incãchorũ et ꝗete
aliena sunc. Aut enĩ uidemus ueniẽtes¬
adnes et silentiũ ꝑdimus. aut nõ uide¬
mus et suꝑbia arguimur. interdũq ut
uisitancib reddamus iucẽ. ad suꝑbaᷤ fo¬
res ꝑgimus. ⁊init̃ linguas rodentiũ m̃i¬
stroꝵ postes ingredimũs auratos. ĩ xp̃i
uõ ut sup̃diximus. uillula. tota nistici¬
tas et ex̃ psalmos suentiũ ẽ. Quctũq
te u̾teris arator stiua tenens alla d̾cã¬
tat. Sndans messor psalmis se aduoca.
et curua actondens. uitẽ falce uuutor a¬
liqd dauiticu canit. H sunt ĩ hac ꝓuĩtia
carmina. H̾ ut uulgo dr amatorie cãta¬
tiones. h pastorũ sibilus. H̾ arma cult̾e.

Expanded text:
postolis praedicata fides et gentilitate calcata in sublime se cotidie erigens uocabulum Christianum, sed ipsa ambitio, potentia, magnitudo urbis, uideri et uidere, salutari et salutare, laudare et detrahere, audire uel proloqui et tantam frequentiam hominum saltim inuitum pati a proposito monachorum et quiete aliena sunt. aut enim uidemus ad nos uenientes et silentium perdimus, aut non uidemus et superbiae arguimur. interdumque, ut uisitantibus reddamus uicem, ad superbas fores pergimus et inter linguas rodentium ministrorum postes ingredimur auratos. in Christi uero, nt supra diximusr uillula tota rusticitas et extra psalmos silentium est. quocumque te uerteris, arator stiuam tenens alleluia decantat, sudans messor psalmis se auocat et curua adtondens uitem falce uinitor aliquid Dauiticum canit. haec sunt in hac prouincia carmina, hae, ut uulgo dicitur, amatoriae cantiones, hic pastorum sibilus, haec arma culturae.
Abbreviated transcription (Latin):
sertur ad caput. Iam dudu te cupiẽte
et ueriente s̾ cartha. intelligit qder. Re¬
spondebis quippe ⁊ dices. ħ olim fuisse q̃¬
dodilexit dus portas syon suꝑ oiã taber¬
nacula iacos. ee funt fundam̃ta eius. in

Expanded text:
cupientem et venientem contra charta intelligit quaestionem. Respondebis quippe, et dices, hoc olim fuisse, quando « dilexit Dominus portas Sion super omnia tabernacula Jacob » : et fuerunt fundamenta ejus in
Abbreviated transcription (Latin):
mos incis oium gentin cͥnemus Eq¬
te flos quida et pretlosissimus laris
int̾ ecc̾astica ornamenta moãchoꝵ ⁊nĩ
ginũ chorus ẽ. Quicq ĩ gallia fuãt pͥ¬
mus huc ꝓpat. Disus ab orbe nr̃o bric
le dimisso q̃rit locum fama sͥ t̃ ⁊ sꝙꝑ
monachoꝵ. pontu et capadotiã. syria.
celen. et mesopotamia cunctaq oriẽ¬
tis examina. que uixͣ saluatoris elcqͦ
dicentis. uͥcũq fiuĩt corpus. uͥ ꝯgrega¬

Expanded text:
mos in eis omnium gentium cerneremus. Cermos in eis omnium gentium cerneremus. Certe flos quidam et pretiosissimus lapis inter Ecclesiastica ornamenta, Monachorum et Virginum chorus est. Quicumque in Gallia fuerit primus, huc properat. Divisus ab orbe nostro Brile dimisso, quaerit locum fama sibi tantum Monachorum, Pontum et Cappadociam, Syriam Coelen et Mesopotamiam, cunctaque Orientis examina? quae juxta Salvatoris 207 eloquium, dicentis. « Ubicumque fuerit corpus,
Abbreviated transcription (Latin):
expellutur.q. in ꝯspectu tribunał xpĩ
stantes ꝯtremiscunt. rugiunt a scõ do¬
lent cucifixisse quẽ timcãt. Si post
passionẽ dnĩ ut scclata uox ꝯcrepat.
stres uiri. quoꝵ uota et obłones p̃t p̃¬
dicatõem xp̃i. ad fres qui erãt Iosolis
defebantur. Longum ẽ nuc̃ abascensu
diũ usꝙ ad p̃sentez die ꝑsingulas eta¬
tes currere. qui ep̃orum. qui martyrũ ꝗ
eloquetium ĩ doctrinã eccastica iuroru
ĩosolima uenint. putantes se minus
religionis. minus hre scĩe: nec sũma
ut dicitur manũ accepisse uirtutũ. nͥ ĩ
illis xp̃m adorassent locis. de quibus
pͥmu euangeliu ĩpacibulo coruscaue¬
rat.Certe sietiam p̃clarus orator repre¬
hendendũ nescio quẽ putat qd̾ lr̃as gͥ¬
cas nõ achenis s ulibei latinas nõ ro¬
cetis eẽ rogionib. s quo hoc asseramu.
uł maxime eos qui in toto orbe sũt p̾

Expanded text:
expelluntur, quasi in conspectu tribunalis Christi expelluntur, quasi in conspectu tribunalis Christi stantes contremescunt, rugiunt et sero dolent crucifixisse, quem timeant. si post passionem domini, ut scelerata uox concrepat, cti et inlustres uiri, quorum uota et oblationes post praedicationem Christi ad fratres, qui erant Hierosolymis, deferebantur? Longum est nunc ab ascensu domini usque ad praesentem diem per singulas aetates currere, qui episcoporum, qui martyrum, qui eloquentium in doctrina ecclesiastica uirorum Hierosolymam uenerint putantes se minus religionis, minus habere scientiae nec summam, ut dicitur, manum accepisse uirtutum, nisi in illis Christum adorassent locis, in quibus primum euangelium de patibulo coruscauerat. certe, si etiam praeclarus orator reprehendendum nescio quem putat, quod litteras Graecas non Athenis, sed Lilybaei, Latinas non Roeris esse regionibus; sed quod hoc asseramus vel maxime, eos qui in toto orbe sunt pri
Abbreviated transcription (Latin):
et apparuerũt multis. Nec statĩ iosolĩa
celestis sic̃ płiꝙ ndicule arbitñtur. ĩ ħ
loco intelligitur cu signũ nullu eẽ po
pora scõrum incelesti ierłm uisa sunt. E
ergo euangeliste qomĩs scriptura ioso¬
lina scãm nominẽt cuutater ⁊psalini¬
sta p̃cipiat. adoremus ĩ loco nͥ steterũt
pedes eius. ne pacians audire ear appe¬
lari cam sodonia et egyptum ꝑqͣ dns¬
uirare uetat. qr si qiuitate magni regi
maledc̃a terra noĩant ꝙ ouore domĩ
hauserit. ⁊ quõ bñdc̃a loca putant ĩ qb
petrus et paulus xp̃iami excitus duce̾s
ꝯfd̃ głi̾osa ẽ. cur diũ ⁊ dei nõ sit głiosa
et sc̃am filiullã oculis appoẽntes. silice¬
at etiam ore ꝯtigimus. et moniuntũ
inquo dñs ꝯditus ẽ. quida estinant
negligend̾.Si uob̾ nõ credimus. credã
saltez dyabolo et angłis eiꝰ. qui quotiẽ¬
cũꝙ ante illud de obsessis corporib

Expanded text:
et apparuerunt multis » . Nec statim Jerosolyma et apparuerunt multis » . Nec statim Jerosolyma coelestis, sicut plerique ridicule arbitrantur, in hoc loco intelligitur, cum signum nullum esse pom uisa sunt. cum ergo et euangelistae et omnis scriptura Hierosolymam sanctam nominent ciuitatem et psalmista praecipiat: adoremus in loco, ubi steterunt pedes eius, ne patiaris audire eam appellari Sodomam et Aegyptum, re vetat, quia sit civitas magni regis. 8. Maledictam terram nominant, quod cruorem Domini hauserit. Et quomodo benedicta loca putant, in quibus Petrus et Paulus, Christiani exercitus duces et dei non sit gloriosa et sanctam fauillam oculis adponentes, si liceat, etiam ore contingimus: et monumentum, in quo dominus conditus est, quidam aestimant neglegendum? si nobis non credimus, credamus saltim diabolo et angelis eius, qui, quotienscumque ante illud de obsessis . corporibus
Abbreviated transcription (Latin):
prohoc mũdo. Et quia lõgum ẽ de scrĩp¬
turis innuabilia exẽpla ꝯsuere. unum
testimoĩum ꝓfamus. quo manifestis¬
sime mũdus bic egypcus appellatur.
scribit dicens. Comone aũt uos uolo
ra egypti saluans. scd̃o cos qui nõ ciedi¬
derunt ꝑdidit. Et ne putares de ihu
dici filio naue statim seꝗtur. Angło ᷤ ũ
qui nõ ẜuau̾nt suum principatu. s de¬
religrnt suum domidliũ.ĩ iudiciũ ma¬
gni dei uinculis eternis sub caligine re¬
sodoma et gomorra noĩantur.no locas
mũdu hũc int̾pretari stati iũgit exẽ¬
plum. sic̾ sodoma et gomorra et fuutĩe
ciuitates. siłi mõ ex fornicate et ab entes
p̾t carnẽ alt̾am fcẽ sunt exẽplu ignis
eterni penam sustinentes. Et quid ne
tionẽ dñi. matheus euãgelista ꝯmẽo
ret.petre scisse sunt ⁊ sepulcra aꝑta. et
płima corꝑa dormientiu scõru surrere¬
runt ⁊ redeũtes de sepulcns p̾t resuiret¬
tionẽ suam in gressi sũt scãm cuntate

Expanded text:
pro hoc mundo. Et quia longum est de Scripturis innumerabilia exempla congerere, unum testimonium proferamus, ubi manifestissime mundus hic Aegyptus appellatur. scribit, dicens: « Commonere autem vos volo, ra Aegypti salvans, secundo eos qui non crediderunt, perdidit » . Et ne putares de Jesu dici filio Nave, statim sequitur: « Angelos vero qui non servaverunt suum principatum, sed dereliquerunt suum domicilium, in iudicium magni diei uinculis aeternis sub caligine reSodoma et Gomorra nominantur, non loca, sed mundum hunc interpretari, statim iungit exemplum: sicutSodomaetGomorra et finitimae ciuitates simili modo exfornicatae et abeuntes post carnem alteram factae sunt exemplum ignis aetectionem Domini Matthaeus Evangelista commemoret: « Et petrae scissae sunt, et sepulcra aperta, et plurima corpora dormientium sanctorum surrexerunt: et egredientes de sepulcris post resurrectionem suam ingressi sunt sanctam civitatem,
Abbreviated transcription (Latin):
adno iurdicet᷑. et qd̾ inplerisq ꝓui¬
tus familiare ẽ ut geninĩo derite se
lat̾ent. hic pñitus nõ hetur. Prccul
luxuria. ꝓcul uoluptas. Tanta in ip̃a ur¬
le or̃onu loca. ut ad ꝑagrandũ dies suf¬
ficere non p̾sit. Um ut ad iullulã xp̃i et
mare diuersoriu ueniamus. plus lauda
unusꝗsq qd̾ possidet quo ẜ mone. q̃ uoce
spelũcam tibi p̾sumus saluatoris ex poẽ¬
re. Et illud p̃sepe inquo infantulus ua¬
norand̾ ẽ. Ubi sunt late porticꝰ. uͥ aurata
laquearia.ubi domus misoꝵ penis. ⁊ dap¬

Expanded text:
. Et quod in plerisque provinciis familiare est, ut genuino dente se lacerent, hic penitus non habetur. Procul luxuria, procul voluptas. Tanta in ipsa urbe orationum loca, ut ad ea peragranda dies sufficere non possit. 10. Verum ut ad villulam Christi, et Mariae diversorium veniamus plus enim laudat unusquisque quod possidet quo sermone, qua voce speluncam tibi possumus Salvatoris exponere? Et illud praesepe, in quo infantulus vanorandum est. Ubi sunt latae porticus? ubi aurata laquearia? ubi domus miserorum poenis, et da
Abbreviated transcription (Latin):
rõis p̃tiosiũ in ambulet. ⁊ qi m̃do ꝗcqͣm
possit ẽẽ ornacu tecta mag̃ sua uelit aspi¬
cere qͣm celum. Eccc in hoc ꝑuo tere fcã¬
mĩe. celorum ꝯditor natus ẽ. Hic inuo¬
lutus pannus. hic uisus apastorib. Iic
demonstratus astella. hic adoratꝰ amag̃.
Pute sanctior locus ẽ. tarpeia rupeᷤ que
de celo sepius fulminata oñdẽt. Qd̃ dño
displic̾et. lege apocalipsi ioħis. ⁊ quid de
muliere purpurata. et scripta in eiꝰ frõte
blasphemia septẽ noĩb aquis multis
et babilonis cantetur exitii ꝯtuere. Exi
nõ accipiatis. Adiemia quoq regredie.
scriptum ꝑit attende. fugite de medio ba¬
bilonis. et resaluate unusqs aia sua.

Expanded text:
is pretiosius inambulet et, quasi mundo quicquam possit esse ornatius, tecta sua magis uelit aspicere quam caelum? ecce in hoc paruo terrae foramine caelorum conditor natus est. hic inuolutus pannis, hic uisus a pastoribus, hic demonstratus ab stella, hic adoratus a magis. et, puto, sanctior locus est rupe Tarpeia, quae de caelo saepius fulminata ostendit, quid domino displiceret. Lege Apocalypsin Iohannis et, quid de muliere purpurata et scripta in eius fronte blasphemia, septem montibus, aquis multis et Babylonis cantetur exitu, contuere. exitnon accipiatis. ad Hieremiam quoque regrediens scriptum pariter adtende: fugite de medio Babylonis et resaluate unusquisque animam suam.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯtinẽtia. suꝑcilii hũilitatis int omnes
ꝯtinentia est. Quicũq nouislmꝰ fuĩt.
hic pͥmus putatur Inueste nulla di¬
scretio. nulla admiratio. ut cũq ꝑla¬
cuent incedere. nec deccͣtioĩs. nec lau¬
dis ẽ.Ieiunia quoq nemĩe subleuat.
nec dr̃unt in edie. nec mot̾ata sacuri¬
tas ꝯdẽpnatur. suo dno.stat un̾ꝗsq¬

Expanded text:
tinentia supercilii: humilitatis inter omnes contentio est. quicumque nouissimus fuerit, hic primus putatur. in ueste nulla discretio, nulla admiratio. utcumque placuerit incedere, nec detractionis nec laudis est. ieiunia quoque neminem subleuant; nec defertur inediae nec moderata saturitas condemnatur. suo domino stat unusq