comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nulla iteratione uoletur: dicente apło. S¬
unus dñs. una fides. unũ baptisma. Cuiꝰ
ablutio nulla iteratione tẽptanda ẽ: s
ut diximꝰ sola scificatio sp̃c sc̃i inuocanda¬
ẽ: ut qd̾ abhereticis nemo accipit. a catho
licis sacerdotib consequat᷑. Hanc aũ eplam
nrãm. quã ad consultationẽ tuȩ fr̾nitatis

Expanded text:
nulla iteratione nulla iteratione Unus Deus, una fides, unum baptisma, cujus ablutio nulla iteratione temeranda est: sed ut diximus: Sola sanctificatio S. Spiritus invocanda, et quod ab haereticis nemo alicis sacerdotibus consequatur. Hanc autem epistolam nostram, quam ad consultationem tuae fraternitatis
Abbreviated transcription (Latin):
consulendos. qui aditerandu baptismum
uł metu coacti sunt. uł errore traductĩ. &
nc̃ se contra catholice ficdĩ sacram̃tum e¬
gisse cognoscunt: ea custodienda ẽ ratio. qͦ
in societatem nrãm ñ nisi ꝑ penitentiş reme¬
dium. ce ꝑ impositionẽ ep̃alis manꝰ. cõmu¬
nionis recipiant unitatẽ: temꝑa penitu¬
dinis habita moderatione tuo constituen-¬
de iudicio. ꝓut conuersoꝵ animos ꝑspexe.¬
ris ẽẽ deuotos: parit̃ etiam habens senilis
gritudinis respiciens necessitates: in qͥb
siquis ita grauit᷑ urgeat᷑. ut du adhuc
penitet de salute ipsiꝰ desꝑet᷑: oportet
ei ꝑ sac̾dotalem sollicitudinẽ cõmuni¬
onis grã subueniri. Nam hii qui baptis¬
mũ ab hereticis acceꝑunt. cũ baptirati
antea ñ fuissent: sola inuocatione sp̃c
cationis uirtute sũpserunt. Et hanc
regulam ut sciatis seruandã om̃ib ec¬
eliis p̃dicamꝰ ut lauachrũ semelinitum.

Expanded text:
consulendos, qui ad iterandum baptismum consulendos, qui ad iterandum baptismum vel metu coacti sunt, vel errore traducti, et nunc se contra catholicae fidei sacramentum egisse cognoscunt, ea custodienda est ratio, qua in societatem nostram non nisi per poenitentiae remedium, et per impositionem episcopalis manus, communionis recipiant unitatem, temporis poenitudinis habita moderatione tuo constituente judicio, prout conversorum animos perspexeris esse devotos, pariter etiam habens senilis ue aut aegritudinis respiciens necessitates, in quibus si quis ita graviter urgeatur, ut dum adhuc poenitet de salute ipsius desperetur, oportet ei per sacerdotalem sollicitudinem communionis gratia subveniri. Nam hi qui baptismum ab haereticis acceperunt cum baptizati antea non fuissent, sola invocatione Spiricationis virtute sumpsere. Et hanc regulam ut sciatis servandam omnibus ecclesiis praedicamus, ut lavacrum semel initum
Abbreviated transcription (Latin):
met ꝓsua incontinentia placuisse: qd u¬
sta remissio potuit expiare: Redeant gͦ
in suũ statum uoluntaria redintegrati¬
one conirigia: neq ullo mͦ ad obꝓbrium
malȩ uoluntatis trahat᷑: qd̾ conditio ne¬
cessitatis extorsit. Quia sicut heȩ muli
eres quȩ reuerti ad uiros suos nolunt.
impiȩ habendȩ st̃: ita illȩ quȩ in affectĩ
initum ex dõ redeunt. merito st̃ laudande
iudicio. De his aũt xꝑianis qui int̃ eos a qͥb
fuerant captiuati. immolaticiis cibis asse¬
runt᷑ ẽẽ polluti: consultationi caritatiᷤ tuȩ
hoc etiã respondendu ẽẽ credidimꝰ. ut pe¬
nitentie. satisfactione purgent᷑. Que ñ tam
temporis longitudine: quã cordis cõpuncti¬
one pensanda ẽ: &e siue. hoc t̾ror extorserit.
siue: fames suaserit. ñ dubitet᷑ abolendũ:
cũ huiꝰmodi cib ꝓ metu aut. indigentia.
ñ ꝑ religionis ueneratione sit sumptꝰ. His
uͦ de quib dilectio tua similit̃ nos credidit.

Expanded text:
bimet pro sua incontinentia placuisse quod jubimet pro sua incontinentia placuisse quod justa remissio potuit expiare. Redeant ergo ad suum statum voluntaria redintegratione conjugia, neque ullo modo ad opprobrium malae voluntatis trahant quod conditio necessitatis eres quae reverti ad viros suos nolunt impiae habendae sunt, ita illae quae in affectum initum ex Deo redeunt merito sunt laudandae judicio. De his autem Christianis qui inter eos a quibus fuerant captivati immolatitiis cibis asseruntur polluti, consultationi charitatis tuae hoc etiam respondendum esse credimus ut poenitentiae satisfactione purgentur. Quae non tam temporis longitudine quam cordis compunctione pensanda est, et sive hoc terror extorserit, sive fames suaserit, non dubitetur abolendum, cum hujusmodi cibus pro metu, aut indigentia non pro religionis veneratione sit sumptus. His vero de quibus dilectio tua similiter nos credidit
Abbreviated transcription (Latin):
ẽẽ estimabat᷑ assũpsit. Sic enĩ multa quȩ
ad eos qui in captiuitatẽ ducti st̃ ꝑtine¬
bant. in ius alienum transire potuer̃t̃:
& tam̃ plenũ iusticiȩ ẽ. ut hisdem reu̾sis
ꝓpria reforment᷑. Qd̾ siin mancipiis uel
in agris. aut etiã in domib ac possessioni¬
b rite seruat᷑: qnͣtomagis in coniugioꝵ
redintegratione faciendu ẽ. ut qd̃ bellica¬
necessitate turbatum ẽ: pacis remedio re¬
formet᷑. Et idõ si qui post longam capti¬
uitatem reuersi. ita in dilectionẽ suarũ
coniugum ꝑseuerant. ut eas cupiant in
suum redire consortiũ: omittendu ẽ. et
inculpabile iudicandu qd̾ necessitas intu¬
lit: & restituendu qd̾ fides poscit. Si aut̃ẽ
aliquȩ mulieres ita posterioꝵ uir oꝵ amo¬
re st̃ captȩ. ut maliĩ his coherere. qũa in
legitimũ redire consortium: merito sunt
notande: ita ut etiã eccłiastica cõmumo¬
ne priuent᷑: qͥa in excusabit̃ contaminati¬
onem criminis elegerunt: ostendentes sͥ¬

Expanded text:
e existimabatur, assumpsit. Sic enim multa quae ad eos qui in captivitatem ducti sunt pertinebant, in jus alienum transire potuerunt, et tamen plenum justitiae est ut iisdem reversis propria reformentur. Quod si in mancipiis vel in agris, aut etiam in domibus ac possessionibus rite servatur, quanto magis in conjugiorum redintegratione faciendum enecessitate turbatum est pacis remedio reformetur? Et ideo si qui post longam captivitatem reversi, ita in dilectione suarum conjugum perseverant, ut eas cupiant in suum redire consortium, omittendum est et inculpabile judicandum quod necessitas intulit, et restituendum quod fides poscit. Si autem aliquae mulieres ita posteriorum virorum amore sunt captae, ut malint his cohaerere quam ad legitimum redire consortium, merito sunt notandae, ita ut etiam ecclesiastica communione priventur, quae de re excusabili contaminationem criminis elegerint, ostendentes si
Abbreviated transcription (Latin):
S qͥa nouimꝰ scͥptum. qd̾ a dõ iungit᷑ mu¬
lier uiro. &e iterũ p̃ceptum agnouimꝰ. ut
qd̾ iunxit. homo ñ separet: necesse ẽ ut
legitimarũ federa nuptiarũ redintegn¬
da credamꝰ ce remotis malis quȩ hostilitas
intulit. unicuiq hoc qd̾ legitime habuerit

Expanded text:
Sed quia novimus scriptum, quod a Deo jungitur muSed quia novimus scriptum, quod a Deo jungitur mulier viro, et iterum praeceptum agnovimus, ut quod Deus junxit homo non separet , necesse est ut legitimarum foedera nuptiarum redintegranda credamus, et remotis malis, quae hostilitas intuli
Abbreviated transcription (Latin):
filiꝰ m̃s adeodatꝰ diaconꝰ sedis
nr̃e. dilectionem tuã poposcisse
memoraiit. ut de his a nob̾ auctoritatẽ
aplicȩ sedis acciꝑes. quȩ qͥdem magnam
difficultatem diudicationis uident᷑ affer¬
re: s ꝓ inspectione temporaliũ necessita¬
tum adhibenda curatio ẽ: ut uulnera
que hostilitatis adu̾sitate illata st̃. reli¬
gionis maxime ratione sanent᷑. Cũ gͦ ꝑ
bellicam cladem & ꝑ grauissimos hostili¬
tatis incursus. ita quȩdã dicatis diuisa
ẽẽ coniugia. ut abduc̃tis incaptiuitatẽ
uiris. feminȩ eoꝵ remanserint destitutȩ.
quȩ uiros ꝓprios aut. int̾emptos puta¬
rint. aut nunquã a dñatione credide:¬
rint liberandos: ce ad alioꝵ coniugium
solitudine cogente transierint: cumq¬
nunc statu rerũ auxiliante dño in mel¬
ora conu̾so. ñnulli eoꝵ qui putabantur
ꝑisse remeauerint: merito caritas tua
uidet᷑ ambigere. qͥd de mulierib q̃ aliis
iunctȩ st̃ uiris. a nob̾ debeat ordinari.

Expanded text:
filius meus Adeodatus diaconus sedis nostrae dilectionem tuam poposcisse memoravit, ut de his a nobis auctoritatem apostolicae Sedis acciperes, quae quidem magnam difficultatem dijudicatonis videntur afferre, sed pro inspectione temporalium necessitatum adhibenda curatio est, ut vulnera quae hostilitatis adversitate illata sunt religionis maxime ratione sanentur. Cum ergo per bellicam cladem, et per gravissimos hostilitatis incursus, ita quaedam dicatis divisa esse conjugia ut abductis in captivitatem viris feminae eorum remanserint destitutae, quae viros proprios aut interemptos putarint, aut nunquam a dominatione crediderint liberandos, et ad aliorum conjugium sollicitudine cogente transierint, cumqnunc, statu rerum auxiliante Domino in meliora converso, nonnulli eorum, qui putabantur periisse, remeaverint: merito caritas tua videtur ambigere, quid de mulieribus, quae aliis conjunctae sunt viris, a nobis debeat ordinari.
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ in ȩt̾̃nam hereditatẽ cȩpimꝰ introire:
exinde nob̃ xp̃m loquentia scͥpturar ũ
archana patuert̃: & ueritas qmͣ iudȩoꝵ
obcecatio ñ recepit: om̃ib nationib suũ
lum̃ inuexit. Honoeet᷑ itaq a nob̾ sacratis¬
simus dies. in quo salutis nr̃e auctor ap
bulis. nos om̃ipotentem adoremꝰ in cęlis:
ac sicut illi de thesauris suis. mysticas
dño munerũ species obtulerunt: ita ee noᷤ
de cordib nrĩs quȩ dõ st̃ digna ꝓmamꝰ.
Qm̃ius enĩ om̃ium bonoꝵ sit ipse largitor:
etiã nr̃e tam̃ fructũ querit industriȩ.
Non enĩ dormientib ꝓuenit regnũ cȩloꝵ:
s in mandatis dĩ laborantib atq iuigi¬
lantib: ut si dona ipsiꝰ ñ irrita fecerimꝰ.
ꝑ ea que dedit. meream᷑ acciꝑe qd̃ ꝓmisit.
Unde cohortam᷑ dilectionẽ urãm: ut absti.¬
nentes ab omĩ oꝑe malo. quȩ st̃ casta et
iusta sectemini. filii enĩ lucis: abicere de¬

Expanded text:
enim in aeternam haereditatem coepimus introire; enim in aeternam haereditatem coepimus introire; exinde nobis Christum loquentia Scripturarum arcana patuerunt; et veritas, quam Judaeorum obcaecatio non recipit, omnibus nationibus lumen suum invexit. Honoretur itaque a nobis sacratissimus dies, in quo salutis nostrae auctor appbulis, nos omnipotentem adoremus in coelis. Ac sicut illi de thesauris suis mysticas Domino munerum species obtulerunt, ita et nos de cordibus nostris, quae Deo sunt digna promamus. Quamvis enim omnium bonorum sit ipse largitor, etiam nostrae tamen fructum quaerit industriae: non enim dormientibus provenit regnum coelorum, sed in mandatis Dei laborantibus atque vigilantibus; ut si dona ipsius non irrita fecerimus, per ea quae dedit mereamur accipere quod promisit. Unde cohortamur dilectionem vestram ut abstinentes vos ab omni opere malo, quae sunt casta et justa sectemini . Filii enim lucis abjicere de
Abbreviated transcription (Latin):
aliis aꝑitis. obstriitis: Cur in ura inficde¬
litate residet dubium: qd̾ ex urã fit resp̃õ¬
sione manifestũ: Locũ natiuitatis de scͥp¬
turarũ testimonio demonstratis: p̾sentã
demporis de cęli ce t̾rȩ attestatione cognoᷤ¬
citis: &e tam̃ uͥ ad ꝑsequendũ animꝰ hero¬
dis exarsit: ibi ad ñ credendu ur̃ sensus
obduruit. felicior gͦ ignorantia infantiũ
quẽ ñdum poterant confiteri. Ita xp̃c ut
nulłu ei tempꝰ eẽt absq miraculo. ante
usum linguȩ potestatẽ uerbi tacitus exe¬
rebat: & quasi iã diceret. sinite paruu¬
los uenire ad me. talium ẽ enĩ regnũ
celoꝵ. noua gła coronabat infantes: &
de iniciis sins paruuloꝵ pͥmordia conso¬
gabat: ut disceret᷑ neminẽ hominũ diui¬
ni incapacem ẽẽ sacram̃ti: qͣndo etiã illa
tionis nr̃ȩ fideiq pͥmicias: & exultantib
animis. beatȩ spei inicia celebremꝰ. Frinde

Expanded text:
aliis aperitis obstruitis? Cur in vestra infidealiis aperitis obstruitis? Cur in vestra infidelitate residet dubium quod ex vestra fit responsione manifestum? Locum nativitatis de Scripturarum testimonio demonstratis, praesentiam temporis de coeli et terrae attestatione cognoscitis; et tamen ubi ad persequendum animus Herodis exarsit, ibi ad non credendum vester sensus obduruit. Felicior ergo ignorantia infantium quem nondum poterant confiteri. Ita Christus, ne ullum ei tempus esset absque miraculo, ante usum linguae potestatem Verbi tacitus exerebat; et quasi jam diceret: Sinite parvulos venire ad me, talium est enim regnum coelorum : nova gloria coronabat infantes, et de initiis suis parvulorum primordia consecrabat: 117 ut disceretur neminem hominum divini incapacem esse sacramenti, quando etiam illa tionis nostrae fideique primitias, et exsultantibus animis beatae spei initia celebremus. Exinde
Abbreviated transcription (Latin):
ce p̾nuntiatum antiqͥs oraculis xp̃m ali¬
enigenarũ corda discebant: cũ iudeoꝵ in¬
fidelitas ueritatẽ ore ꝓferret: &e m̃daciũ
corde retineret. Noluerunt. enĩ agnoscẽ
oculis. quẽ de sacris indicauerunt libri.
ut quẽ ñ adorabant in infantiȩ infirmita¬
de humilem: postea crucifigerent in uir¬
tutum sublimitate fulgentem. Quȩ ista
indocta doctrina: Int̾rogati uͥ xp̃c nasce¬
retur: ueracit̃ & memorit̃ dicitis. qd̵ legisti
in bethleem iudȩ. Sic enĩ scͥptũ est. ꝑ ꝓpħam
Et tu bethleem t̾ra iuda: ñ es minima int̾
pͥncipes iuda. Ex te enĩ exiet pͥnceps: qui
regat popłm meũ isrł. Hunc pͥncipẽ natũ
ce pastorib angłi. & uob̃ nunciauere pa¬
stores: hunc pͥncipem natũ longinqͤ ori¬
entalium gentiũ nationes. insolito noui
syderis splendore didicer̃t: &e ne de loco
editi regis ambigerent. ur̃a eruditio ꝓ¬
didit. qd̾ stella ñ docuit. Cur uob̾ uiã qͣm

Expanded text:
et praenuntiatum antiquis oraculis Christum aliet praenuntiatum antiquis oraculis Christum alienigenarum corda discebant: cum Judaeorum infidelitas veritatem ore proferret, et mendacium corde retineret. Noluerunt enim agnoscere oculis quem de sacris indicaverant libris: ut quem non adorabant in infantiae infirmitate humilem, postea crucifigerent in virtutum sublimitate fulgentem. CAP. III. indocta doctrina? Interrogati ubi Christus nasceretur , veraciter et memoriter dicitis quod legistis: In Bethleem Judae . SEt tu, Bethleem terra Juda, non es minima inter principes Juda. Ex te enim exiet princeps qui regat populum meum Israel . Hunc principem natum, et pastoribus angeli , et vobis nuntiavere pastores . Hunc principem natum longinquae Orientalium gentium nationes insolito novi sideris splendore didicerunt. Et ne de loco editi regis ambigerent, vestra eruditio prodidit quod stella non docuit. Cur vobis viam quam
Abbreviated transcription (Latin):
do optinuit dignitatẽ: quȩ in cordibꝰ nr̃is
digno debet splendore clarescere: ut re¬
rum gestarũ ordinẽ. ñ sołu credendo. s
etiã intelligendo uenerem᷑. Qnͣtam enim
grãrũ actionẽ debeamꝰ dño ꝓ illuminati¬
one gentiũ: ꝓbat obcecatio iudeoꝵ. Quid
enĩ tã cȩcũ. quid tã lucis alienũ. qmͣ illi
sacerdotes ce seribȩ isrłitarum fuerunt:
qͥ ꝑcunctantib magis. & herode querente
ubi xp̃c scdm scͥpturarũ testimoniũ nasce¬
retur. hoc responder̃t de. ꝓpħico eloquio qd̾
indicabat stella de cȩlo: Quȩ utiq poterat
magos iherosolimis pret̾missis. usq ad eu¬
nabula pueri sicut postmnodu fecit sua si¬
gnificatione sua ꝑducere: nͥ ad confutan¬
dam iudeoꝵ duriciã ꝑtinuiss. ut ñ sołu
ductu syderis. s etiã ꝓfessione innotesce¬
ret natiuitas saluatoris. Iam gͦ ad erudi¬
tionem gentiũ ꝓpħicus sermo tnsibat:

Expanded text:
do obtinuit dignitatem, quae in cordibus nostris do obtinuit dignitatem, quae in cordibus nostris digno debet splendore clarescere, ut rerum gestarum ordinem non solum credendo, sed etiam intelligendo veneremur. Quantam enim gratiarum actionem debeamus Domino pro illuminatione gentium, probat obcaecatio Judaeorum. Quid enim tam caecum, sacerdotes et Scribae Israelitarum fuerunt? qui percontantibus magis, et Herode quaerente us secundum Scripturarum testimonium nasceretur , hoc responderunt de prophetico eloquio, 116 quod indicabat stella de coelo. Quae utique poterat magos Jerosolymis praetermissis usque ad cunabula pueri, sicut postmodum fecit, sua significatione perducere; nisi ad confutandam Judaeorum duritiam pertinuisset, ut non solum ductu sideris, sret nativitas Salvatoris. Jam ergo ad eruditionem gentium propheticus sermo transibat,
Abbreviated transcription (Latin):
eẽt occultus. Iam tẽ gͦ cęli enarrauert
głam dĩ. & in omnẽ t̾ram sonus u̾i̾tatis
exiuit: qnͣdo ce pastorib exercitꝰ angłoꝵ.
saluatoris editi annunciator apparuit.
ce magos ad eũ adorandu p̾uia stella
ꝑduxit: ut a solis ortu usq ad occasum
ueri regis generatio choruscaret: cum
rerũ fidẽ & regna orientis ꝑmagos dis¬
cerent. & romanũ imꝑium ñ lateret.
Nam &e seuicia herodis uolens pͥmordia
suspecti sibi regis extinguere. huic dis¬
pensationi nesciens seruiebat: ut dum
atroci intentus facinori. ignotũ sͥ puerũ
indiscreta infantiũ cede ꝑsequit᷑: annun-¬
ciatum celitus dñatoris ortũ. insignior
ubiq fama loqueret᷑: qm promtiore ad nar¬
randũ diligentiorẽq faciebat. & suꝑnȩ sig¬
nificationis nouitas: & cruentissimi ꝑsecu¬
toris impietas. Tunc aũt etiã egyꝑto salua¬
dor illatus ẽ: ut gens antiquis erroribus
dedita. iam ad uicinam salutẽ ꝑ occultam
tione dñi consecratꝰ. specialẽ in toto mun¬

Expanded text:
rraverunt gloriam Dei , et in omnem terram sonus veritatis exivit , quando et pastoribus exercitus angelorum Salvatoris editi annuntiator apparuit , et magos ad eum adorandum praevia stella perduxit : ut a solis ortu usque ad occasum veri regis generatio coruscaret, cum rerum fidem et regna Orientis per magos discerent, et Romanum imperium non lateret. Nam et saevitia Herodis, volens primordia suspecti sibi regis exstinguere, huic dispensationi nesciens serviebat; ut dum atroci intentus facinori, ignotum sibi puerum indiscreta infantium caede persequitur, annuntiatum coelitus Dominatoris ortum insignior ubique fama loqueretur, quam promptiorem ad narrandum diligentioremque faciebat et supernae significationis novitas, et cruentissimi persecutoris impietas. Tunc autem Aegypto Salvator illatus est, ut gens antiquis erroribus dedita, jam ad vicinam salutem per occultam tione Domini consecratus specialem in toto mun
Abbreviated transcription (Latin):
noctis cessit obscuritas. Inuitat᷑ ad parachysi
ad amissam patriã patefactus ẽ. y reditus:
paschalis festi inesfabile sacram̃tũ: agnoscamꝰ
ñc̃ anxie: ñc̃ suꝑbe p̃sentis uitȩ. occupent ac¬
tiones: ut ñ ex toto cordis affectu conforma
enĩ ñ ad nrãm salutẽ. aut egit aut ꝑtulit:
ut uirtꝰ quȩ merat capitr̃. meẽt etiã &e corꝑi.
Nam primũ ipsa illa substantiȩ nr̃ȩ in ditate.
susceptio. qua uerbũ caro factũ ẽ. &e habitauit.
reliquit exortem: Et eui ñ cõmunis natura
cũ xp̃o est. si assumentẽ. recipit: ce eo spu ẽ re¬
generat᷑. quo ille. ꝓgenit᷑. Deinde. qͥs in illo su
tionẽ. somni. sollicitudinẽ mestitudinis. lac̾¬
mas pietatis. ñ uideat formȩ: fuisse seruilis.
Quȩ qm̃ ab antiquis sananda uulnerib ce.
a colluuione erat purganda peccati: ita u¬
nigenitꝰ dĩ etiã hominis factus ẽ filiꝰ: ut ce
omĩs humanitatis ueritate: & diuinitatis

Expanded text:
noctis cessit obscuritas. Invitatur ad paradisi noctis cessit obscuritas. Invitatur ad paradisi ad amissam patriam patefactus est reditus, paschalis festi ineffabile sacramentum, agnoscamununc anxie, nunc superbe praesentis vitae occupent actiones, ut non toto cordis affectu conformarenim non ad nostram salutem aut egit aut pertulit, ut virtus quae inerat capiti inesset etiam et corpori. Nam primum ipsa illa substantiae nostrae in Deitate susceptio, qua Verbum caro factum est, et habitavit reliquit exsortem? Et cui non communis natura cum Christo est, si assumentem recepit, et eo spiritu est regeneratus quo ille progenitus? Deinde quis in illo suationem somni, sollicitudinem moestitudinis, lacrymas pietatis, non videat formae fuisse servilis? Quae quoniam ab antiquis sananda vulneribus, et a colluvione erat purganda peccati, ita Unigenitus Dei, etiam hominis factus est filius, ut et omni humanitatis veritate, et Divinitatis
Abbreviated transcription (Latin):
e nequaqm̃ estimet se pascha dñi celebrare⁊
qui iħ̾m xp̃m in ea qua natus & passus & mortu¬
us ac sepultus est carne: resurrexisse ñ credit:
Uerus itaq uenerator dñicȩ. passionis sie cru¬
cifixum iħm oculis cordis aspiciat: ut illius
carñe. suã ẽẽ cognoscat. Contremiscat in re¬
demptoris sui suppliciũ t̾rena substantia: rũ¬
pantur infideliũ mentiũ petrȩ: & qͥ mortaliũ
grauabant᷑ sepulchris: discussa obstaculorũ
mole ꝓsiliant. Appareant nc̃ qͦq in ciuitate.
sc̃a. io ẽ ineccłia dĩ futurȩ. resurrectionis in¬
dicia: &. qd̾ gerendu ẽ in corꝑib. fiat in cordi¬
b. Nulli infirmoꝵ erucis ẽ negata uictoria:
nec qͥsqm̃ ẽ cui ñ xp̃i auxiliet᷑ oratio. Quȩ. si
multis in ipsũ seuientib ꝓfuit: qͣntomagis
eos qui ad ipsũ conuertunt᷑ adiuuit: Sub¬
lata ẽ ignorantia temꝑata ẽ difficultas: &
igneam ilła qua uitȩ regio erat inclusa rũ

Expanded text:
et nequaquam aestimet se Pascha Domini celebrare, et nequaquam aestimet se Pascha Domini celebrare, qui Jesum Christum in ea qua natus, et passus, et mortuus, ac sepultus est carne, resurrexisse non credit,Verus itaque venerator Dominicae passionis sic crucifixum Jesum oculis cordis aspiciat, ut illius carnem suam esse cognoscat. Contremiscat in Redemptoris sui supplicio terrena substantia, rumpantur infidelium mentium petrae, et qui mortalitatis gravabantur sepulcris, discussa obstaculorum mole prosiliant. Appareant nunc quoque in civitate sancta, id est in Ecclesia Dei, futurae resurrectionis indicia, et quod gerendum est in corporibus, fiat in cordibus. Nulli infirmorum crucis est negata victoria; nec quisquam est cui non Christi auxilietur oratio. Quae si multis in ipsum saevientibus profuit, quanto magis eos qui ad ipsum convertuntur adjuvat? Sublata est ignorantia, temperata est difficultas, et igneam illam qua vitae regio erat inclusa, rom
Abbreviated transcription (Latin):
pmissionũ: qͥa plenitudo manifestata ẽ gr̃a¬
rũ Uerũ quia sicut. ait apłs. cecitas ex par¬
de in isrł facta ẽ. nec qui filii carnis bi filii
st̃ ꝓmissionis: ineffabilis miscdia dĩ isrłiti¬
cum sibi popłm de om̃ib nationib fecit.&
saxeo illo gentiliũ cordiũ rigore. mollito ue.¬
ras abrahȩ filios de. lapidib excitauit: ut
conclusis om̃ib sub peccato. qui carne nati
st̃ spũ renascant᷑: nec int̾sit quo patre. sit qͥsq
genitꝰ. cũ ꝑ indiscretã hui fidĩ confessionem.
& fons baptismatis faciat innocentes: &. elec¬
ciciis reconciliet᷑ mundus dõ: & ꝑsacrificiũ
immaculati agni. uerã in pac̃e cuncta reuo¬
cent᷑: Non aũt concordat dõ. qui ab ea qmͣ
in regeneratione sua edidit ꝓfessione. dissen¬
dit: & diuini immemor pacti. inherere. osten¬
ditur renunciatis: dũ resilire inuenit᷑ a cre¬
ditis. fr̃ustra eñi xp̃ianũ sibi nom̃ usurpat.

Expanded text:
promissionum, quia plenitudo manifestata est gratiapromissionum, quia plenitudo manifestata est gratiarum. Verum quia, sicut ait Apostolus: Caecitas ex parte in Israel facta est, nec qui filii carnis, ii filii sunt promissionis , ineffabilis misericordia Dei Israeliticum sibi populum de omnibus nationibus fecit, et saxeo illo gentilium cordium rigore mollito, veros Abrahae filios de lapidibus excitavit : ut conclusis omnibus sub peccato , qui carne nati sunt, spiritu renascantur, nec intersit quo patre sit quisque genitus, cum per indiscretam unius fidei confessionem et fons baptismatis faciat innocentes, et eleccitiis, et reconcilietur mundus Deo, et per sacrificium immolati Agni veram in pacem cuncta revocentur? Non autem concordat Deo, qui ab ea quam in regeneratione sua edidit professione dissentit, et divini immemor pacti, inhaerere ostenditur renuntiatis, dum resilire invenitur a creditis. Frustra enim Christianum sibi nomen usurpat,
Abbreviated transcription (Latin):
uinȩ uoluntatis ratione uariatis: ħ in
id ipsũ choruscantib & legis testimoniis
& ꝓphetiȩ oraculis. &e oblationib hostiarũ
quia sic congruebat. illos popłõs erudiri.
ut quȩ reuelata ñ caꝑent obumbrata sis¬
ciꝑent: ce maior eũgłii eẽt auctoritas eu
dot signis. totq misteriis uet̾i̾s testam̃ti
paginȩ deseruifsent.De quib dñs psie¬
patur qd ñ uenerat. leg̃e. soluere.s adimplere.
lon estimet sibi ꝓdesse uideus qd̾ in litterȩ
arnalit̾ suꝑficie. demorat᷑: &e his scͥpturis
conuincit᷑ repugnare. quȩ apud nos uerã
sui optinent dignitatẽ: dũ & erudim᷑ p̃di¬
Eis & ditamur impletis. Dicente eni dño. cũ
eraltatus fuero omĩa traham ad me: nichil
erit. Nob̾cum ẽ signacułu̾ circũcisionis: sc̃ĩfi¬
eatio erismatũ: consecratio sacerdotũ. Nob̾¬
eum puritas saerificii: baptismi ueritas ho¬
nor templi: ut merito cessarint nuncii. ptꝰꝙͣ
minciata uener̃t. Nec uacuat᷑ reuerentia

Expanded text:
inae voluntatis ratione variatis, sed in idipsum coruscantibus et legis testimoniis, et prophetiae oraculis, et oblationibus hostiarum: quia sic congruebat illos populos erudiri, ut quae revelata non caperent, obumbrata susciperent, et major Evangelii esset auctoritas, cui tot signis totque mysteriis, veteris Testamenti paginae deservissent; de quibus Dominus profitbatur, quod non venerat legem solvere, sed adimplere . Ne itaque aestimet sibi prodesse Judaeus, quod in litterae carnaliter superficie demoratur, et iis Scripturis convincitur repugnare, quae apud nos veram sui obtinent dignitatem, dum et erudimur praedictis, et ditamur impletis. Dicente enim Domino: Cum exaltatus fuero, omnia traham ad me , nihil erit. Nobiscum est signaculum circumcisionis, sanctificatio chrismatum, consecratio sacerdotum; nobiscum puritas sacrificii, baptismi veritas, honor templi, ut merito cessarint nuntii, postquam nuntiata venerunt; nec vacuatur reverentia
Abbreviated transcription (Latin):
dum merita receꝑunt: qͥa lata in tnsgresso¬
res sententia omnẽ ꝓgeniem captiuȩ pof̃t¬
tis obstrinxit: & nemo extitit exsors dapn¬
tionis. qͥa nullus fuit liber a crimine. S
redẽptio saluatoris destruens opꝰ diabol.
&. rumpens uincula peccati. ita magns pn¬
datis suȩ disposuit sacram̃tum. ut usq ad
consuminationẽ. quidẽ mundi p̃fimta g¬
nerationũ plenitudo decurreret: s reno¬
uatio originis ꝑ iustificationẽ indiscret
fidĩ. ad omĩa retro scła ꝑtineret. Incarnati
qͥppe uerbi. & occisio ac resurrectio xp̃.
uniuersoꝵ fideliũ salus facta ẽ: & san¬
guis uniꝰ iusti qd̾ nob̾ donauit. qui eũ ꝓ
reconciliatione. mundi credimꝰ fusum.

Expanded text:
um merita receperunt, quia lata in transgressores sententia, omnem progeniem captivae posteritatis obstrinxit, et nemo exstitit exsors a damnatione, quia nullus fuit liber a crimine. Sed redemptio Salvatoris destruens opus diaboli, et rumpens vincula peccati, ita magnae pietatis suae disposuit sacramentum, ut usque ad consummationem quidem mundi praefinita generationum plenitudo decurreret, sed renovatio originis per justificationem indiscretae fidei ad omnia retro saecula pertineret. Incarnatio quippe Verbi, 256 et occisio ac resurrectio Christi, universorum fidelium salus facta est, et sanguis unius justi hoc nobis donavit, qui eum pro rec
Abbreviated transcription (Latin):
tissimã dñicȩ passionis reserauit.
historiã. ita uniuersȩ eccłiȩ nota
ẽ de cõmuni frequent̃ auditu: ut rerum
gestarũ ordinẽ: tanqͣm sub urĩs habitum
oculis. singuli quiq recolatis.lec parum
estimandi st̃ ꝓfecisse:. qui de his q̃ audiuñ
ñ dubitant: ut etiã si ñdum liquide. aliqd̃
ualeant scͥpturarũ caꝑe: sacram̃tũ: firmis¬
sime tam̃ credant. in diuinis libris nulłu
ẽẽ mendaciũ. Quia gͦ sincere: fidĩ ꝓmissa ẽ
intelligentiȩ plenitudo. erigat se ad ꝓme¬
renda scĩ sp̃c eruditionẽ illuminatarũ
mentiũ uigor: & ñ contentꝰ sit facti ordinẽ
nosse: nͥ etiã ipsam rationẽ impense sibi pi¬
etatis inspiciat: ut auctorẽ suũ humana
natura sciendo qͣntũ ab eo sit dilecta plus
diligat. Miserendi enĩ nr̃i causã ls insia¬

Expanded text:
tissimam Dominicae passionis reseravit historiam, ita universae Ecclesiae nota est de communi frequenter auditu, ut rerum gestarum ordinem, tamquam sub vestris habitum oculis, singuli quique recolatis. Nec parum aestimandi sunt profecisse, qui de iis quae audiere non dubitant, ut etiamsi nondum liquide aliquod valeant Scripturarum capere sacramentum, firmissime tamen credant in divinis libris nullum esse mendacium. Quia ergo sincerae fidei promissa est intelligentiae plenitudo, erigat se ad promerendam sancti Spiritus eruditionem, illuminatarum mentium vigor; et non contentus sit facti ordinem nosse, nisi etiam ipsam rationem impensae sibi pietatis inspiciat: ut auctorem suum humana natura, sciendo quantum ab eo sit dilecta, plus diligat. Miserendi enim nostri causam Deus ni
Abbreviated transcription (Latin):
atur grã dr̃quȩ incarnationis xp̃i &e mortiᷤ
ac resurrectionis er inimicos. reuelata ꝑ
om̃s eccłias ueritate destruxit: ut totius
mundi fideles. cũ apłicȩ. fidĩ auctoritate
concordes. una nob̾cum exultatione gaude¬
rent: dicente: beato paulo apło. An ignoratis:
qͥa quicũq baptizati sumꝰ in xp̃o iħu in mor¬

Expanded text:
quae incarnationis Christi et mortis ac resurrectionis ejus inimicos, revelata per omnes Ecclesias veritate, destruxit; ut totius mundi fideles, cum apostolicae fidei auctoritate concordes, una nobiscum exsultatione gauderent, dicente beato Paulo apostolo: An ignoratis, quia quicumque baptizati sum
Abbreviated transcription (Latin):
dederit: petentes etiã ut datũ conces-¬
sumq munꝰ pontificii ur̃i. longissima
ad edificationẽ eccłiarũ suarũ etate
custodiat. Nos aũt &e si impares m̾itis.
pari tam̃ fide. si qͥd qd̃ absit contͣ eccłiã
catholicã ꝓphana infestatione tẽptet᷑.
parati sumꝰ confortante dño cũ beati¬
tudine ur̃a. ꝓueritate fidi animas
nrãs ponere: &e uit̃a hanc auctori sa¬
lutis nr̃e ce largitori et̃nitatis impen¬
dere. Et alia manu. Ora ꝓme dñe me
neris ꝓ me orare. supplex rogouene.¬
rius te dñm in xp̃o meũ reuerentis¬
sime saluto: &e ut digneris ꝑ me orare
supplex rogo. Constantinꝰ ep̃c. beatitu¬
dinem urãm saluto. Similit̃ & om̃s ep̃i
suprase̾pti salutauert. fpłab̾i leoni¬
ad õs ep̃os galliarũ de dãpnati õe heticoꝵ

Expanded text:
dederit: petentes etiam ut datum concesdederit: petentes etiam ut datum concessumque munus pontificii vestri longissima ad aedificationem ecclesiarum suarum aetate custodiat. Nos autem etsi impares meritis, paris tamen fidei, si quid quod absit contra Ecclesiam catholicam profana infestatione tentetur, parati sumus, confortante Domino, cum beatitudine vestra, pro veritate fidei animas nostras ponere, et vitam hanc auctori salutis nostrae et largitori aeternitatis impendere. Et alia manu: Ora pro me, domineris pro me orare supplex rogo. Venerius: Te dominum in Christo meum, reverendissime, saluto, et ut digneris pro me orare supplex rogo. Constantinus episcopus: Beatitudinem vestram saluto. Similiter et omnes episcopi suprascripti salutaverunt. XLIX.-- Epiad omnes episcopos Galliarum de
Abbreviated transcription (Latin):
litteras dare: quib congratulantes fidi
ipsiꝰ humilitatis qͦq nr̃ȩ sollicitudinem
qua uos in xp̃o sequim᷑ ꝓderemꝰ: nͥ ad
nos de orientalib nuncio ꝑlato. fieri
hoc minime necessariũ putassemꝰ. Me
ur̃is temporib ꝓderet. Ad laudẽ enim
sollicitudinis ur̃e ꝑtinet. qd̾ malorũ
error latere ñ potuit: ad głosȩ fid̃ĩ re¬
dundat. qd̃ praua ꝑsuasio participes
aut ñ inuenit. aut inuentos amisit. Re¬
spiciat. itaq conseruando apłatũ ur̃m
misericors dñs eccłiam suã toto orbe dif¬
fusam.Sob̾ enĩ ita inuigilantib. &hii qͥ
curã animȩ suȩ gerunt. sollicitiores in
fide reddunt᷑: & hii qui paulo desides
st̃. tanto ad sollicitudinẽ accenduntur
exemplo. Qd̃ nos ante ocłos semꝑ haben¬
tes. ñ desinemꝰ dño ac dõ nr̃o grãs agere ::
ce parit supplicare gratulantes. qd tan¬
te scĩtatis. tantȩ fidei. tantȩq doctrinȩ.

Expanded text:
litteras dare quibus congratulantes fidei litteras dare quibus congratulantes fidei ipsius, humilitatis quoque nostrae sollicitudinem qua vos in Christo sequimur proderemus, nisi ad nos de orientalibus nuntio perlato fieri hoc minime necessarium putaremus. Mervestris temporibus proderet. Ad laudem enim sollicitudinis vestrae pertinet, quod malorum error latere non potuit, ac gloriosae fidei redundat quod prava persuasio participes, aut non invenit, aut inventos amisit. Respiciat itaque conservando apostolatum vestrum misericors Dominus Ecclesiam suam toto orbe diffusam. Vobis enim ita invigilantibus, et hi qui curam animae suae gerunt sollicitiores in fide redduntur, et hi qui paulo desides sunt, tanto ad sollicitudinem accenduntur exemplo. Quod nos ante oculos semper habentes, non desinemus Deo ac Domino nostro gratias agere, et pariter supplicare gratulantes quod tantae sanctitatis, tantae fidei, tantaeque doctrinae,
Abbreviated transcription (Latin):
tenuisse. ut ur̃ apłatus exposuit iure le¬
tantur. Nonnulli sollicitiores facti beati¬
tudinis ur̃e ammonitione ꝑcepta. mo¬
dis om̃ib se gratulant᷑ instructos: datã¬
q sibi occasionẽ gaudent. qua libere ac
fiducialit̾ suffragante. etiã apłicȩ sedis
auctoritate eloquant᷑: ce asserat unꝰqͥsq
do munere. qd̃ ñ sołu gallias. s totũ mun¬
dum uelut quibdã p̃ciosissimis gemimᷤᷤ
ornauit: dignas estimet grãs posse ꝑsolui
doctrine post dm ur̃e: Debet fidelis. ut
constant̃ teneat qd̃ credebat: debet. etiã
infidelis. ut a ꝑfidia sua agnita ueritate
discedat: &e apłice institutionis luce ꝑfusꝰ.
erroris sui tenebras derelinquat: magis¬
iħe xp̃c de sacram̃to incarnationis suȩ
docet: quã id teneat. qd̾̃ diabolus humanȩ
salutis &e ueritatis inimicus stillat. Op¬
tassemꝰ etiã ad filiũ ur̃m głosissimũ ac
fidelissimũ pͥncipem. suꝑ eandẽ causam

Expanded text:
tenuisse, ut vester apostolatus exposuit, jure laetenuisse, ut vester apostolatus exposuit, jure laetantur. Nonnulli sollicitiores facti, beatitudinis vestrae admonitione percepta modis, omnibus se gratulantur instructos, datamque sibi occasionem gaudent, qua libere ac fiducialiter, suffragante etiam apostolicae sedis auctoritate, eloquantur, et asserat unusquisque munere quod non solum Gallias, sed totum mundum velut quibusdam pretiosissimis gemmis ornavit, dignas aestimet gratias posse persolvi? Doctrinae post Deum vestrae debet fidelis, ut constanter teneat quod credebat; debet etiam infidelis, ut a perfidia sua agnita veritate discedat, et apostolicae institutionis luce perfusus erroris sui tenebras derelinquat, magisistus de sacramento incarnationis suae docet, quam id teneat quod diabolus humanae salutis et veritatis inimicus stillat. Optassemus etiam ad filium vestrum gloriosissimum ac fidelissimum principem super eamdem causam
Abbreviated transcription (Latin):
nos epła beatitudinis ur̃e: qũã ad orien¬
tem ꝓcatholicȩ fidi assertione misistis. op
munere grãrũ actionẽ. referre: nͥ nobis
difficultatẽ qua inunũ celerit̾ ñ potuimꝰ
conuenire. uł spacia quib a nob̃ dispara¬
tisumꝰ longa t̾rarum. uł aurarũ que in
regionib nr̃is p̃ter consuetudinẽ. fuit
strȩ ueniam tarditati: quȩ ñ de. ocio aut
dissimulatione. s de certa necessitate.
descendit: quȩq a nob̃ &e si celeritatis
gr̃am abstulit: exultandi tam̃ materi
& omni instruc̃tione patefacta. om̃s intͣ
gallias constitutos exultare mox fecimꝰ:¬
dolentes parit̃ ꝓ his nob̾cum qui catho¬
licȩ fidei lumine derelicto. erroꝵ tene¬
sacram̃ta ñ negligit. tabulis cordis asscͥp
sit: & tenaci quo ad confundendos here¬
ticoꝵ errores paratior sit. memoriȩ cõm̃¬
dauit. Multi itaq in ea gaudentes pa¬
riter exultantes recognouer̃t fidei suȩ
sensũ: ce ita se semꝑ ex traditione pat̃na

Expanded text:
nos epistola beatitudinis vestrae quam ad Orientem pro catholicae fidei assertione misistis, optmunere gratiarum actionem referre, nisi nobis difficultatem qua in unum celeriter non potuimus convenire, vel spatia quibus a nobis disparati sumus longa terrarum nostrarum quae in regionibus nostris, praeter consuetudinem, fuit ester nostrae veniam tarditati, quae non otio aut dissimulatione, sed de certa necessitate descendit, quaeque a nobis etsi celeritatis gratiam abstulit, exsultandi tamen materiaet omnium instructione patefacta, omnes intra Gallias constitutos exsultare mox fecimdolentes pariter pro his vobiscum, qui catholicae fidei lumine derelicto, errorum tenesacramenta non negligit, tabulis cordis ascribit, et tenaci, quo ad confundendos haereticorum errores paratior sit, memoriae commendavit. Multi it que in ea gaudentes pariter et exsultantes, recognoverunt fidei suae sensum, et ita se semper ex traditione paterna
Abbreviated transcription (Latin):
lacuit: ce de quo diuina potentia resur¬
rexit. Et cũ ad montẽ oliueti locũ ascensi¬
onis ueneraturus accedis: ñne illa uox
angłica in tuo resultat auditu. qua ele¬
uationẽ dñi stupentib dicit᷑. uiri galilei
qͥd statis aspicientes in cełu: hic iħc qui as
sumptꝰ est a uob̾ sic ueniet quẽadmodu

Expanded text:
jacuit, et de quo divina potentia resurjacuit, et de quo divina potentia resurrexit. Et cum ad montem Oliveti, locum ascensionis veneraturus, accedis, nonne illa vox angelica in tuo resultat auditu, qua elevationem Domini stupentibus dicitur: Viri Galilaei, quid statis aspicientes in coelum? Hic 1291 Jesus qui assumptus est a vobis in
Abbreviated transcription (Latin):
meas & pedes meos: qͥa ego ipse sũ. Palpa¬
te & uidete: qͥa sp̃e ossa ce carnẽ ñ habet:
ce eugłistarũ p̃dicationem. scõꝵ locoꝵ in
quib degis testificatione defende. Apd̾̃
te ẽ bethleem. in qua saliitifer dauiticȩ
uirginis partꝰ illuxit: quẽ obuolutum
panuis int̾ angustias dir̾sorii p̃sepe susce¬
pit. Apud te. ẽ declarata ab angłis. adora¬
ta a magis: ae ꝑ multoꝵ infantiũ mortes
ab herode quesita saluatoris infantia.
Apud te ubi pueritia ex adoleuit. ubi
adolescentia maturauit. & ꝑomĩa incre.¬
m̃ta corporea in uirũ ꝑfectũ ueri hominiꝰ
natura ꝑfecit: ñ sine cibo esuritionis. ñ
sine somno quietis. ñ sine fletu miserati¬
onis. nec sine pauore. formidinis. Unꝰ enĩ
atq idem ẽ. qui & in dĩ forma oꝑatus ẽ
miracula magna uirtutis: & in forma
serui subit seuiciã passionis. Hoc tͥ ipsa
crux indesinent̃ loquit᷑ hoc lapis clamat
sepulchri. in quo dñs humana conditione

Expanded text:
 pedes meos, quia ipse ego sum. Palpate et videte, quia spiritus ossa et carnem non habet et evangelistarum praedicationem sanctorum locorum, in quibus degis, testificatione defende. Apud te est Bethlehem, in qua salutifer Davidicae virginis partus illuxit, quem obvolutum pannis inter angustias diversorii praesepe suscepit. Apud te est declarata ab angelis, adorata a magis, et per multorum infantium mortes ab Herode quaesita Salvatoris infantia. Apud te est ubi pueritia ejus adolevit, ubi adolescentia maturuit, et per omnia incrementa corporea in virum perfectum veri hominis natura proficit, non sine cibo eruditionis, non sine somno quietis, non sine fletu miserationis, nec sine pavore formidinis. Unus enim atque idem est qui et in Dei forma operatus est miracula magna virtutis, et in forma servi subiit saevitiam passionis. Hoc tibi ipsa crux indesinenter loquitur, hoc lapis clamat sepulcri, in quo Dominus humana conditione
Abbreviated transcription (Latin):
ep̃i talem consecrauerint sac̾dotem. qͣlem
ẽe ñ liceat: etiã si aliquomͦ dampnũ ꝓprii
honoris euaserint. ordinationis tam̃ ius
ulterr ñ habebunt: uec ei saeram̃to int̾er̃t:
qd̾ neglecto diuino iudicio imnu̾to p̃stiter̃t.¬

Expanded text:
episcopi talem consecraverint sacerdotem, qualem episcopi talem consecraverint sacerdotem, qualem non liceat, etiamsi aliquo modo damnum proprii honoris evaserint, ordinationis tamen jus ulterius non habebunt, nec ei sacramento interesse, quod neglecto divino judicio im
Abbreviated transcription (Latin):
Hec enĩ oĩa illicita suĩ corep̃is: qui ad exem¬
plum ce formã .lxx. discipłoꝵ ẽẽ noscunt᷑:
quãqmͣ consecrationẽ habeant pontificatꝰ:
tam̃ apicem ñ habent. Quȩ omĩa solis de¬
beri summis pontificib. auctoritate ca¬
nonum p̃cipitur: ut ꝑ hoc &e discretio gra¬
duum. &e dignitatis fastigiũ sũmi ponti¬
ficis demonstret᷑. S neq coram ep̃o licet
prb̃ris in baptisteriũ introire: nec p̃sen¬
te antistite. ufantẽ tinguere aut signa¬
re: nec penitentem sine p̃ceptione ep̃i sui
reconciliare: nec eo p̃sente sine illo iuben¬
te sacram̃tum corꝑis ae sanguinis xp̃i con¬
ficere: nec eo corã posito popłm docere.
uł benedicere: aut salutare: nec plebẽ.
utiq exhortari: in eos specialiꝰ &ꝓpensiꝰ
cõmouendi. qui in epĩs ordinandis sc̃oꝵ
patrũ statuta neglexerint: & quos refu¬
tare debuerant consecrarint᷑. Unde. si qͥ

Expanded text:
Haec etenim omnia illicita sunt cHaec etenim omnia illicita sunt cplum et formam LXXII discipulorum esse noscuntur, quanquam consecrationem habeant, pontificatus tamen apicem non habent. Quae omnia solis deberi summis pontificibus auctoritate canonum praecipitur, ut per hoc et discretio graduum et dignitatis fastigium summi pontificis demonstretur. Sed neque coram episcopo licet presbyteris in baptisterium introire, nec praesente antistite infantem tingere aut signare, nec poenitentem sine praeceptione episcopi sui reconciliare, nec eo praesente, nisi illo jubente, sacramentum corporis et sanguinis Christi conficere, nec eo coram posito populum docere, vel benedicere aut salutare, nec plebem utique excommovendi qui in episcopis ordinandis sanctorum Patrum statuta neglexerint, et quos refutare debuerant, consecrarint. Unde si qui
Abbreviated transcription (Latin):
teris p̃cipiente dño. solus moyses intab̃na
culo di erexit altare: solus ipse unxit: qui
utiq summnꝰ sacerdos dĩ erat. sic̃ scͥptum
ẽ de eo. Moyses &e aaron insac̾dotib eiꝰ¬
Idoq id qd̾ tantũ facere pͥncipib sac̾do¬
tum iussum ẽ. quoꝵ typum moyses & a a¬
figuram. arriꝑe ñ p̾sumant. Nam qmuis
cũ epĩs plusima illis minist̾i̾oꝵ cõmunis
sit dispensatio: quȩdam tam̃ auctoritate.
ueteris legis quȩdã nouellis crȩccliastieis
regłis sibi ꝓhibita nouerint: sic̃ prb̾roꝵ
ce diaconoꝵ. aut uirginũ consecratio: sic̃
constitutio altaris ac benedictio. uł unc¬
tio. Si qͥdem nec erigere eis altaria. nec ec
positiones manuũ fidelib baptizandis.
uł conuersis ex heresi paraclitũ sp̃m sẽm
tradere. nec crisma conficere. nec crisma¬
te baptizatoꝵ frontes signare: nec publi¬
ce qͥdem in missa quẽqm penitentẽ recon¬
ciliare: neͤ formatas eiulibet epłas mittẽ:

Expanded text:
teris praecipiente Domino, solus Moyses Aaron iteris praecipiente Domino, solus Moyses Aaron in tabernaculo Dei erexit altare, solus ipse unxit utique , quia summus sacerdos Dei erat, sicut scriptum est de eo: Moyses et Aaron in sacerdotibus eIdeoque id quod tantum facere principibus sacerdotum jussum est, quorum typum Moses et Aafiguram, arripere non praesumant. Nam quamvis cum episcopis plurima illis ministeriorum communis sit dispensatio, quaedam tamen auctoritate veteris legis, quaedam novae etiam ecclesiasticisregulis sibi prohibita noverit sicut presbyterorum et diaconorum, ac virginum consecratio, sicut constitutio altaris, ac benedictio, vel unctio. Siquidem nec erigere eis altaria, nec eccec per impositiones manuum fidelibus baptizandis, vel conversis de haeresi Paracletum Spiritum sanctum tradere, nec chrisma conficere, nec chrismate baptizatorum frontes signare, nec publice quidem in missa quemquam poenitentem reconciliare, nec formatas cuilibet epistolas mittere.
Abbreviated transcription (Latin):
sedis ep̃c: uniu̾sis germaniarũ atq gal¬
liarum regionũ ep̃ĩs sał. Cum indi nõe
in romana eccłia synodum ep̃oꝵ. siue ce
natam habuissemꝰ: ce de ordinationib il¬
licitis. suꝑ quib crebrior ad nos illarum
partium cõmeantium sermo ꝑuenerat.
atq de. aliis necessariis eccł̃iasticis nego¬
ciis tractantes. sacrosq canones relegen¬
tes. sollert̃ egissemꝰ: a multis lacrimabi¬
li uultu relatum ẽ nob̾. qd quid̾a germa¬
niarũ ac galliarũ urbium ep̃i. frequent̃
coepõs qui iuxta canones neocesarienses.
absente pontifice altaria erigerent. basi¬
licasq consecrarent. Qd̃ qͥdem ñ est mirũ
id p̃cepisse uiros eccłiasticȩ disciplinȩ ig¬
naros. qd̃ ẽ canonicȩ regłȩ contrarium:
aestatim a scl̃ari militia insacerdotale mi¬
nisterium delegatos atq ꝓmotos. frgo ne
ultra talis a uob̾ licentia usurpet᷑. cõmuni
sententia statuendu oportuit: scientes qͥa
altaris. ita & constitutio. In diuinis enĩ lit¬

Expanded text:
sedis episcopus universis Germaniarum et Galliarum regionum episcopis salutem. Cum in Dei nomine in Romana Ecclesia synodum episcoporum, sinatam habuissemus, et de ordinationibus illicitis, super quibus crebrior ad nos illarum partium commeantium sermo pervenerat, atque de aliis necessariis ecclesiasticis negotiis tractantes, sacrosque canones relegentes, solerter egissemus, a multis lacrymabili vultu relatum est nobis, quod quidam Germaniarum ac Galliarum urbium episcopi frequenter chorepiscopos, qui juxta canones Neocaesarienses, absente pontifice altaria erigerent, basilicasque consecrarent. Quod quidem non est mirum id praecepisse viros ecclesiasticae disciplinae ignaros, quod est canonicae regulae contrarium, et statim a saeculari militia in 1271 sacerdotale ministerium delegatos atque promotos. Ergo ne ultra talis a vobis licentia usurpetur, communi sententia statuendum oaltaris, ita et constitutio. In divinis enim lit
Abbreviated transcription (Latin):
in sacrarum ce ꝑseuerantiũ uirginum
numero censeant᷑. Quib si in om̃ib uir¬
ginalib ꝑseuerant. & castimoniȩ solidi-¬
tatem m̃te custodiunt. sacram̃toꝵ ñ ẽ
neganda cõmunio: qͥa iniustum ẽ illas
in eo argui uł notari. qđ ñ uoluntas ad¬
misit:s ius hostilis eripuit. Causam qͦ
lupicini ep̃i illic iubemꝰ audiri. Cui mul¬
tum & sepiꝰ postulanti cõmunionem. hanc
a cõmunione. uidebamꝰ fuisse suspensũ.
Adiec̾tum etiã illud ẽ. qd̾ huic temere suꝑ¬
ordinatꝰ ẽẽ. cognoscit᷑. qui ñ debuit. ordi¬
nari. anteqmͣ lupicinꝰ in p̃senti positus
aut confutatꝰ. aut certe confessus. iuste.
poss subiacere sententiȩ: ut uacantẽ. locũ
quẽadmodũ disciplina ȩccłiastica exigit. is
qui consecrabat᷑ acciꝑet. Siue uͦ aliȩ emer¬
serint cause: quȩ ad statũ eccłiarũ. & ad
concordiam ꝑtineant sac̾dotum. illie sub
timore dñi uolumꝰ uentilent᷑: & de cõ¬

Expanded text:
in sacrarum, et perseverantium virginum in sacrarum, et perseverantium virginum numero censeantur: quibus, si in omnibus virginalibus perseverant, et castimoniae soliditatem mente custodiunt, sacramentorum non est neganda communio, quia injustum est illas in eo vel argui, vel notari, quod non voluntas amittit, sed vis hostilis eripuit. Causam quoque Lupicini episcopi illic jubemus audiri, cui multum et saepius postulanti communionem ac rata communione videbamus fuisse suspensum. Adjectum etiam illud est, quod huic temere superordinatus esse cognoscitur, qui non debuit ordinari, antequam Lupicinus in praesenti positus, aut confutatus, aut certe confessus justae possit subjacere sententiae, ut vacantem locum, quemadmodum disciplina ecclesiastica exigit, is, qui consecrabatur, acciperet. Si quae vero aliae emerserint causae, quae ad statum Ecclesiarum, et ad concordiam pertineant sacerdotum, illic sub timore Domini volumu
Abbreviated transcription (Latin):
lia aũt gub̾nacula ñ nisi maiorib ppłis.
& frequentiorib ciuitatib oporteat p̃si¬
dere: ne qd̃ scõꝵ patrũ diuinitꝰ inspirata
decreta uetuerunt. uiculis & possessio¬
nib. uł obscuris &e solitariis municipiis.
tribuat᷑ sacerdotale fastigium: & honor
eui debent excellentiora cõmitti. ipsa
sui numerositate uilescat. Qd̃ nc̃ in sua
diocesi restitutꝰ ep̃c factum ẽẽ causatꝰ ẽ:
ce rationalit. postulauit. ut si ep̃i eoꝵ
locoꝵ in quib ñ debuerant. orcdinari.
humana conditione decesserint: loca
ipsa ad ius ey antistitis redigant᷑. cuiꝰ
fuerant ante priora. Inutile: ẽ enĩut sa¬
cerdotalis dignitas inconsiderata ordi¬
natis facilitate. &e suꝑflua multiplicati¬
one minuat᷑. De his aũt quȩ in sacro
uirginitatis ꝓposito constitute. barbari¬
cam ꝑtulere: uiolentiam. & integritatẽ
pudoris ñ animo s corꝑe: ꝑdiderunt:
ea nob̾ uidet᷑ seruanda moderatio: ut
neq in uiduarũ deiciant᷑ grad̾u: nec

Expanded text:
isi majoribus populis et frequentioribus civitatibus oporteat praesidere, ne, quod sanctorum Patrum divinitus inspirata decreta vetuerunt, viculis et possessionibus, vel obscuris et solitariis municipiis tribuatur sacerdotale fastigium, et honor cui debent excellentiora committi, ipsa sui numerositate vilescat. Quod nunc in sua dioecesi Restitutus episcopus factum esse causatus est, et rationabiliter postulavit ut si episcopi eorum locorum in quibus non dhumana conditione decesserint, loca ipsa ad jus ejus antistitis redigantur. Cujus ante fuerant ante priora. Et inutile est ut sacerdotalis dignitas inconsiderata ordinantis facilitate et superflua multiplicatione minuatur. De his autem quae in sacro virginitatis proposito constitutae barbaricam pertulere violentiam, et integritatem pudoris non animo, sed corpore perdiderunt, ea nobis videtur servanda moderatio, ut neque in viduarum dejiciantur gradu, nec