comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sumpserit: iudiciũ sibi mandu¬
cat &e bibit. Ubiq gͦ magis uirtuᷤ
sacram̃toꝵ expͥmitur: nec qͦd ꝑ ea
quilibet participantes saluandi suł.
s qͦd saluari possint significat᷑. Qua¬
si diceret᷑. Tanta ẽ uirtus baptismi:
ut quisquis illud fidelit̾ & deuote
acceꝑit: ꝑ illud ad ȩt̾nam salutẽ ꝑ¬
tingere possit. Item tanta uirtꝰ est¬
in sumptione corporis & sanguiniᷤ
mei: ut ꝑ illud quicunq digne sũp¬
serit. et̾nam uitam consequi possit
Simili mͦ hoc dictũ existimo. quoꝵ
remiseritis peccata remittent᷑ eis:

Expanded text:
sumpserit, judicium sibi manducat et bibit . » Ubique ergo magis virtus sacramentorum exprimitur, ne quod per ea quilibet participantes salvandi sint, sed quod salvari possint significatur. Quasi diceretur: Tanta virtus est baptismi, ut quisquis illud fideliter et devote acceperit, per illud ad aeternam salutem pertingere possit. Item tanta virtin sumptione corporis et sanguinis Christi ut per illud: Quicunque digne sumpserit, aeternam vitam consequi possit. Simili modo hoc dictum existimo. Quorum remiseritis, e
Abbreviated transcription (Latin):
dicitur. fecit enim mirabilia in uita
sua: ita etiam solus ds peccata di¬
mittit. tunc quoq quando sacer¬
dos ab eo & ꝑ eum dimittit. Ipse
enim hoc in homine facit: quod
homo ꝑ eum facit. Nec ido dicen¬
dum ẽ hominẽ ibi nichil facere qͥa
ꝑ eum d̾s facit. immo uͦ iđo multo
melius & multo uerius facere. quia
per eum ds facit. Hinc est quod
petro pͥncipi apłoꝵ. dicit. Tibi dabo
claues regni celoꝵ. Quodcunq liga¬
ueris suꝑ t̾ram. erit ligatum & in cȩ¬
lis: & quodcunq solueris suꝑ t̾ram
erit solutum & in cęlis. Non dixit
quodcunq solueris. hoc ẽ ut ill
aiunt solutum ostenderis. fuit so¬
lutum s erit solutum: qͥa sententiã
petri non p̾cedit s sequit᷑ sententia
celi. Ne autẽ hoc soli petro concessũ
si ostenderitis fuit: Nusquã hoc¬
dixit: s dixit. si feceritis erit. Audi¬
ant gͦ &e intelligant quoꝵ remuiseri¬
tis peccata remutent᷑ eis. quib hoc

Expanded text:
dicitur: Fecit enim mirabilia in vita dicitur: Fecit enim mirabilia in vita sua ; ita etiam solus Deus peccata dimittit, tunc quoque quando sacerdos ab eo et per eum dimittit. Ipse enim hoc in homine facit quod homo per eum facit; nec ideo dicendum est hominem ibi nihil facere, quia per eum Deus facit. Imo vero ideo multo melius et multo verius facere, quia per eum Deus facit. Hinc est quod Petro principi apostolorum dicit: Tibi dabo claves regni coelorum. Quodcunque ligaveris super terram, erit ligatum et in coelis; et quodcunque solveris super terram, erit solutum et in coelis . Non dixit, quodcunque solveris hoc est, ut illi aiunt solutum ostenderis; fuit solutum, sed erit solutum, quia sententiam Petri non praecedit, sed subsequitur sententia coeli. Ne autem hoc soli Petro concessum Si ostenderitis, fuit? Nusquam dixit hoc: sed dixit: Si feceritis, erit. Audiant ergo et intelligant, quorum remiseritis peccata, etc. Quibus hoc
Abbreviated transcription (Latin):
de sacerdote dm facitiᷤ: qͥ ei potestatẽ
dimittendi pecc̃a. qͦd dõ soli cõpetit
tͥbiustiᷤ. Non ego sac̾dotes dos facio:
sermo diuinus qui mentiri ñ potest
sacerdotes deos dicit. Diis inquit nõ
detrahes: & pͥncipi ppłi tui ñ maledi¬
ces. Isti uͭ contra legis p̾ceptũ diis de¬
trahunt: quia potestatẽ diuinitus
collatam sacerdotib auferre uoluł.
Neq uͦ ego sacerdotib potestatẽ di¬
mittendi peccata tribui. Ille homi¬
nib potestat̾e diuinã tribuit: qui
de bominib deos facit. S tam̃ ipse
sicut ex semetipso ds est: ita etiam ꝑ
semetipsum. quando uult. sine hu¬
mana cooꝑatione peccata dimittere
potest. Hiuͦ qui ex semetipsis dii ñ
sunt. illi etiam nͥ eo a quo st̃ hoc quod
sunt. in eis &e ꝑ eos oꝑante & eis coo¬
ꝑante peccata dimittere non possunt.
Quomͦ gͦ solus ds bonus ẽ. nec tam̃
inde sequitur bonos ñ eẽ etiã eos
qui do seruiunt: &e quomͦ solus ds̃
mirabilia facit. & tam̃ de iusto boĩe

Expanded text:
m facitis, qui ei potestatem dimittendi peccata quod soli Deo competit, tribuitis. Non ego sacerdotes deos facio, sermo divinus qui mentiri non potest, sacerdotes deos dicit: Diis inquit, non detrahes, et principi populi tui non maledices . Isti vero contra legis praeceptum diis detrahunt, quia potestatem divinitus collatam sacerdotibus auferre volunt. Neque vero ego sacerdotibus potestatem dimittendi peccata tribui. Ille hominibus potestatem divinam tribuit qui de hominibus deos fecit. Sed tamen ipse sicut ex semetipso Deus est, ita etiam per semetipsum quando vult sine humana cooperatione peccata dimittere potest. Hi vero qui ex semetipsis dii non sunt, etiam nisi eo a quo sunt hoc quod sunt, in eis et per eos operante et eis cooperante peccata dimittere non possunt. Quomodo ergo solus Deus bonus est, nec taonos non esse, etiam eos qui Deo serviunt, et quomodo solus Deus mirabilia facit, et tamen de justo homine
Abbreviated transcription (Latin):
aminib positum. s separatum iri¬
uolutum in unum locum. Tunc g
introuut & ille discipls. qui uene¬
rat prior ad monum̃tum. Potest gͦ
conuenient̾ ꝑ iohannem qui prior
uenit. postĩor intrauit. syragoga. ꝑ
petrum autẽ qui post̾ius uenit s
prius intrauit eccłia gentium desi-¬
gnari: quia & illa prius in lege. my¬
sterium incarnationis ac passionis
dominicȩ accepit s in mortuũ cre¬
dere noluit: & ista post̾iui: secuta medi¬
atorem dĩ & hominũ. & cignouit car¬
ne mortuum: & uiuente redit dm.
Bene autẽ postquã petrus intraue¬
rat tunc etiam iohes intrasse dicitur:
quia cum plenitudo gentium intra¬
uerit: tunc etiam iuidea in reliquiis
quia sẏnagoga prius siuit dictũ ẽ.
in scripturis ꝓpħiam de uenturo ac¬
cepit: quem tam̃ uenisse usq circa fi¬
nem scłi credere renuit. Pitrus autẽ
prius intrat. postea linthamina cõ¬
spicit: quia eccł̃ia gentiũ ĩ ꝑ ꝓpħas¬

Expanded text:
aminibus positum, sed separatim involutum in unum locum. Tunc ergo introivit et ille discipulus, qui venerat prior ad monumentum. Potest ergo convenienter per Joannem, qui prior venit, posterior intravit, Synagoga; per Petrum autem, qui posterius venit, sed prius intravit, Ecclesia gentium designari, quia et illa prius in lege mysterium incarnationis ac passionis Dominicae accepit, sed in mortuum credere noluit: et ista posterius secuta Mediatorem Dei et hominum, et cognovit carne mortuum et viventem credidit Deum. Bene autem postquam Petrus intraverat, tunc etiam Joannes intrasse dicitur, quia cum plenitudo gentium intraverit , tunc et Judaea in reliquiis quia Synagoga prius, sicut dictum est, in Scripturis prophetiam de venturo accepit, quem tamen venisse usque ad circa finem saeculi credere renuit. Petrus autem prius intrat, postea linteamina conspicit, quia Ecclesia gentium non p
Abbreviated transcription (Latin):
tam p̾sentem libent̾ ꝓ dõ despiciens.
tanto se ad mort̾e offert paratior qͣn¬
to cerciꝰ didicit ꝑ resurrectionẽ sui ca¬
pitis. ingressum ẽẽ uitȩ. mortẽ carnis.
Quod autẽ in gressi monum̃tum su¬
darium quod erat suꝑ caput ihu. a
ceteris lintheaminib separatũ inue¬
niunt. qͥd aliud significat᷑. nͥ quod noᷤᷤ
qui peccatores sumꝰ si etiam mortẽ pro
eius amore ualemus ꝑpeti cognoscimꝰ
tam̃ quod nr̃a mors morti eiꝰ qui sine¬
me miscđiam dñi: quatinꝰ eius gr̃a
largiente. in his pascbalib festis uetꝰ
in me homo moriatur: & nouus ho¬
mo resurgat. Am̃.

Expanded text:
tam praesentem libenter pro eo despiciens, tam praesentem libenter pro eo despiciens, tanto se ad mortem offert paratius, quanto certius didicit per resurrectionem sui capitis ingressum vitae esse mortem carnis. Quod autem ingressi monumentum, sudarium quod erat super caput Jesu, a caeteris linteaminibus separatum inveniunt, quid aliud significat, nisi quod nos, qui peccatores sumus, si etiam mortem pro ejus amore valemus perpeti, cognoscimus tamen quod nostra mors morti ejus nme misericordiam Domini quatenus ejus gratia largiente in his paschalibus festis vetus in me homo moriatur, et novus resurgat. Amen.
Abbreviated transcription (Latin):
lii: quia qui omĩa ꝑ caritatẽ uellet
ꝓamore redemptoris ꝑpeti: ꝑ conside-¬
rationem infirmitatis sue quodãmͦ
tardat᷑ ut ñ audeat temere de suiᷤ
uirib głari. Prius gͦ ꝑ desid̾ium ad
monum̃tum uenimꝰ. s uisis linthe¬
aminib ante consilium intrare non
p̾sumimus: quia licet mens nr̃a se ꝑ
caritatẽ spontaneam ad passiones of¬
ferat: considerata tam̃ difficultate
earundem passionum. qͣntum impar
sit nr̃a infirmitas ad illarum toleran¬
tiam uidemus. Hoc ẽ enim quodam¬
mͦ uisis lintheaminib subsistere: ui¬
sis difficultatib passionũ. imparem
se ad eas sustinendas iudicare. S post¬
quã consiliũ post̾ius ueniens prius in¬
trauerit: tunc & desid̾ium sequit᷑: qͥa
postquã mens deliberat in illo confi¬
dendum eẽ. qui pͥor uicit᷑: tt̃ amor
in omĩb ꝑ spem diuini adiutorii
ad tolerantiã animat᷑. Iamq intrepi¬
dus monum̃tum ingredit᷑: quia ui¬

Expanded text:
lii, quia qui omnia per charitatem vellet lii, quia qui omnia per charitatem vellet pro amore Redemptoris perpeti per considerationem infirmitatis suae quodammodo tardatur, ut non audeat temere de suis viribus gloriari. Prius ergo per desiderium ad monumentum venimus, sed visis linteaminibus ante consilium intrare non praesumimus, quia licet mens nostra se per charitatem spontaneam ad passiones offerat, considerata tamen difficultate earumdem passionum, quantum impar sit nostra infirmitas ad illarum tolerantiam videmus. Hoc est enim quodammodo visis linteaminibus subsistere visis difficultatibus passionum, imparem se ad eas sustinendas judicare. Sed postquam consilium posterius veniens prius intraverit, tunc et desiderium sequitur, quia postquam mens deliberat, in illo confidendum esse, qui prior vicit, tunc amor in omnibus per spem divini adjutorii ad tolerantiam animatur; jamque intrepidus monumentum ingreditur, quia vi
Abbreviated transcription (Latin):
breuit̾ explanata. ad p̾sen. tͥ suffic̾e
crederẽ:nͥ aliud aliquid achuc qͣdad
informationẽ morum ꝑtineat. que¬
rere te in huiꝰ facti figura ñ dubitarẽ:
maxime quia opus tͥ ñ fuerat hanc
expositionem a me querere:quã po¬
teras sine mea doctrina. in explana¬
tionib patrũ alibi sufficient̾ inueni¬
re. Dicam gͦ. qͥd mͥ in hoc facto mora¬
liter figurari uidet᷑. Duo isti electi
discipłi. qui audita resurrictione do¬
mini simul ad monum̃tum currt̃.
s ñ simul ꝑueniunt. duas animȩ
affectiones mͥ figurare uident᷑: desi-¬
derium uidelicet & consilium. Nam
quid ẽ. aliud quod discipłi audita re¬
surrectione. ad monum̃tum currt̃:
nͥ qͦd animꝰ cum głam resurrectioniᷤ
audit. imitari passionem appetit.
Et quid ẽ. quod ille alter discipłs p̾¬
cucurrit citiꝰ petro: nͥ quod amore sal¬
uatoris succensi. plus ꝑ desid̾ium cu¬
pius. quam ꝑ consilium p̾sumamꝰ:
Precurrit gͦ desid̾ium rationẽ consi¬

Expanded text:
planata ad praesens tibi sufficere crederem, nisi aliud aliquid adhuc quod ad reformationem morum pertineat quaerere te in hujus facti figura non dubitarem, maxime quia opus tibi non fuerat hanc expositionem a me quaerere quam poteras sine mea doctrina in explanationibus Patrum alibi sufficienter invenire. Dicam ergo quid mihi in hoc facto moraliter figurari videtur. Duo isti electi discipuli, qui, audita resurrectione Domini, simul ad monumentum currunt, sed non simul perveniunt duas animae affectiones mihi figurare videntur, desiderium videlicet et consilium. Nam quid est aliud quod discipuli audita resurrectione ad monumentum currunt, nisi quod animus cum gloriam resurrectionis audit, imitari passionem appetit? Et quid est, quod ille alter discipulus praecucurrit citius Petro, nisi quod amore Salvatoris succensi plus per desiderium cupimus, quam per consilium praesumamus? Praecurrit ergo desiderium rationem consi
Abbreviated transcription (Latin):
difficilius repellit. Nam dum bona
sua ñnunquã foris laudari audit:
&e quodamͦ ad semet ipsam reuersa.
uerũ eẽ considerat id quod dicit᷑: libe¬
re iam &e quasi sine culpa. inadulatio¬
ne sua delectari se posse arbitratur.
Cumq se tantummͦ testimonio ueri¬
tatis consensum p̾bere existimat: ñ
ipsa eam ueritas s adulatio potius
delectat. Ut autẽ prorsus ab elationiᷤ
uicio innocens eẽ uideatur: maiori
adhuc calliditate se palliat: & post
senserit: ne ullo mͦ sibi tͥbuere existi¬
met. statim se ad gr̃arum actionẽ
uertit. Hec autẽ confessio mo do
mirabili ñ ad humilitatẽ ei. s adela¬
tionis augm̃tum ꝓficit: qm̃ tanto
iam fiducialius apud semet ipsam
extollitur: quanto manifestiꝰ bonũ
suum ñ a se. s a dõ eẽ confitet᷑: phari¬
saica prorsus suꝑbia dicentis. Ds̃ gr̃as

Expanded text:
difficilius repellit; nam dum bona difficilius repellit; nam dum bona sua nonnunquam foris laudari audit, et quodam modo ad semetipsam reversa, iterum esse considerat id quod dicitur, libere jam et quasi sine culpa in adulatione sui delectari se posse arbitratur. Cumque se tantummodo testimonio veritatis consensum praebere existimat, non ipsa eam veritas, sed adulatio potius delectat. Ut autem prorsus ab elationis vitio innocens esse videatur, majori adhuc calliditate se palliat; et postonsenserit, ne ullo modo sibi tribuere existimet, statim se ad gratiarum actionem convertit. Haec autem confessio modo mirabili non ad humilitatem, sed ad elationis augmentum proficit, quoniam tanto jam fiducialius apud semetipsum extollitur, quanto manifestius bonum suum non a se, sed a Deo esse confitetur. Pharisaei prorsus superbia dicentis: Deus, gra
Abbreviated transcription (Latin):
do enim instigat homines ut inuriã
nobis inferant. ac ꝑ hoc ad indigna¬
tionem & iram. & ad im. patien¬
tiam nos ꝑtrahere nititur: Aliqͣndo
facit illos nobis reuerentiã exhibere:
& sic ad uanam głam & inanem letici¬
am nos inclinare conatur. Nos uͦ si
contra hec bella mmici humilitatẽ
illesam custo dire uolumꝰ: mala nr̃a
uigiter ante ocłos habere studeamꝰ.
Mala autẽ dico ñ solum int̾iora. quȩ
ad iquitat᷑e &e culpam ꝑtinent: s eti¬
am ext̾iora que ꝑtinent ad uilitatem:
sicut ẽ ignobilitas generis. inopia pau
si culpas nrãs & miserias nr̃as bene
&e attente inspicere uolumꝰ: tunc for¬
tassis nec indignũ iudicabimꝰ si nobis
iferatur iniuria. nec dignum si re¬
uerentia ex hibeat᷑. sepe autẽ diabo¬
lus quos ꝑ iniuriã qͣsi impingendo
ñ ualet ꝓsternere: ꝑ reuerentiã qͣsi
occulte suffodiendo nitit᷑ supplantare.
Mens etenim hominis citiꝰ in laude
sua decipitur: quia qͦd libentiꝰ accipit:

Expanded text:
do enim instigat homines, ut injuriam nobis inferant; ac per hoc ad indignationem, et ad iram, et ad impatientiam nos pertrahere nititur. Aliquando facit illos nobis reverentiam exhibere, et sic ad vanam gloriam, et inanem laetitiam nos inclinare conatur. Nos vero si contra haec bella inimici humilitatem nostram illaesam custodire volumus, mala nostra jugiter ante oculos habere studeamus. Mala autem dico non solum interiora, quae ad iniquitatem et culpam pertinent, sed etiam exteriora, quae pertinent ad utilitatem: sicut est ignobilitas generis, inopia, quasi culpas nostras et miserias nostras bene et attente inspicere volumus, tunc fortassis nec indignum judicabimus, si nobis inferatur injuria; nec dignum, si reverentia exhibeatur. Saepe autem diabolus, quos per injuriam quasi impingendo non valet prosternere, per reverentiam quasi occulte suffodiendo nititur supplantare. Mens etenim hominis citius in laude sui decipitur, quia quod libentius accipit,
Abbreviated transcription (Latin):
to dm̃ ad id faciendum ducit᷑: s ꝑ¬
missione dñi uolenti facultas condo¬
natur: quia & si aliud dñs querenti
respondisset: non scire cupientem
doceret: s remanere nolentẽ cogeret.
Sic ꝓfecto animus delectatione lau¬
dis suȩ corruptus. conscientiã de ue¬
ritatis testimonio consulit: ñ quod
ueritatẽ inuenire diligat: s qͥa id
qͦd magis ẽẽ desiderat. maiori atte¬
statione firmare concupiscit.
eptem sunt uitia: suꝑ

Expanded text:
to Domini ad id faciendum inducitur, sed pto Domini ad id faciendum inducitur, sed permissione Domini facultas volenti condonatur, quia, etsi aliud Dominus quaerenti respondisset, non ire cupientem doceret, sed remanere nolentem cogeret. Sic profecto animus delectatione laudis suae corruptus conscientiam de veritatis testimonio consulit, non quod veritatem invenire diligat, sed quia id quod magis esse desiderat, majori attestatione firmare concupiscidesertum, et terra promissionis.
Abbreviated transcription (Latin):
maluisset: & idõ fit ñnunquã. ut ta¬
lem iusto iudicio ds qͥa intentionis
eiꝰ praintatẽ considerat. ueritatẽ dis¬
cernere ñ ꝑmittat: &e testimonium
conscientie illi respondeat ñ ad id qͦd
querere se finxit. s qͦd inuenire desi¬
derabat. Sic balaam cum a balac re¬
ge moabitaꝵ ad maledicendũ filiis
isrł ꝓposita mercede inuitaretur. a
dño querit an ire debeat: & eundi li¬
centiam accipit: cui tam̃ post hec
eunti angłs dm̃ in uia occurrens. ob¬
sistit. Quid ẽ hoc: Si bona fuit uia:
cur ei angłs obstitit: Aut si mala
fuit uia: cur ei ds eundi licentiã con
cessit: S nimirũ prauitas mentis
illius hoc meruit: ut illud potinꝰ ei
d̾s responderet. qͦd ipse magis audire
desiderauit. Nam qui auaricia cecatꝰ
ire uolebat: & pͥusquã inquireret an
ire deberet.dum ei licentia eundi
conceditur: ad ꝑficiendũ solummͦ
id qͦd concupierat relaxatur. Nec p̾cep¬

Expanded text:
maluisset. Et ideo fit nonnunquam ut tamaluisset. Et ideo fit nonnunquam ut talem justo judicio Deus, quia intentionis ejus pracernere non permittat, et testimonium conscientiae jam illi respondeat non ad id quod quaerere se finxit, sed quod invenire desiderabat. Sic Balaam cum a Balac rege Moabitarum ad maledicendum filiis Israel proposita mercede invitaretur, a Domino quaerit an ire debeat, et eundi licentiam accipit; cui tamen post haec eunti angelus Domini in via occurrens obstitit . Quid est hoc? Si bona fuit via, cur angelus ei obstitit? aut si mala fuit via, cur Deus ei licentiam eundi concessit? Sed nimirum pravitas menti illius hoc meruit, ut illud potius ei Deus responderet quod ipse magis audire desideravit. Nam qui avaritia caecatus ire volebat, etiam priusquam inquireret an ire deberet, dum ei licentia eundi conceditur, ad perficiendum solummodo id quod concupierat relaxatur. Nec praecep
Abbreviated transcription (Latin):
deficiens. & uelut quadam frenesis
egritudine laborans. pie toleranduᷤ
ẽ. Prima gͦ consideratio suadet nobiᷤ
iusticiam: Scd̾ã. reuerentiã. Tercia.
miscdiam. Contra reuerentiã autẽ
&e laudationẽ: ꝑ eande maloꝵ suoꝵ
memoriam hoc modo se defendere de¬
bet humilitas. Quotiens adulatione
laudantiũ. siue reuerentiã exhiben¬
tium. pulsari exterius atꝙ temptari
se senserit: n̾ attendat. neq cogitet
utrum uerum sit qͦd de se dicitur. ant
dignum quod sibi exhibet᷑. s statim
ne decepta mens ꝑ inanem głam lau¬
dem qua foris pulsatur intꝰ suscipiat:
ex ipso suo uitio opponere curet. un¬
de potius erubescat: dicens cũ psalmi¬
sta. Auertant᷑ statim erubescentes: qͥ
dicunt mͥ euge euge. Quisquis enim
laudatus. de ueritate consulturus
conscientiã adit: ex eo ipso iam consen¬
tire adulationi conuincit᷑: qͥa occasi¬
onem approbationis eiꝰ non quereret.
nͥ eam a pͥncipio retinere quã abicere

Expanded text:
deficiens et veluti quadam phrenesis deficiens et veluti quadam phrenesis aegritudine laborans, pie tolerandus est. Prima ergo consideratio suadet nobis justitiam, secunda reverentiam, tertia misericordiam. Contra reverentiam autem et laudationem per eamdem malorum suorum memoriam hoc modo se defendere debet humilitas. Quoties adulatione laudantium sive reverentiam exhibentium pulsari exterius atque tentari se senserit, non attendat neque cogitet utrum verum sit quod de se dicitur, aut dignum quod sibi exhibetur, sed statim ne decepta mens per inanem gloriam laudem qua foris pulsatur intro suscipiat, ex ipso suo vitio ei opponere curet unde potius erubescat, dicens cum Psalmista: Avertantur statim erubescentes qui dicunt mihi: Euge, euge . Quisquis enim laudatus de veritate consulturus conscientiam adit, ex eo ipso jam consentire in adulationem convincitur, quia occasionem approbationis ejus non quaereret, nisi eam a principio retinere quam abjicere
Abbreviated transcription (Latin):
se nichil nͥ quod laude dignũ ẽ agnos¬
cit. Quappter oportet. si bumilitatẽ
integram &r ꝑfectam seruare cupimꝰ:¬
nunquã animũ ab agnitione nr̃i a¬
uertamus: & accepta contumelia. dis-¬
camus nocenti ñ irasci s compati: &e id
ri. Tria deniq sunt. ꝑ quȩ humilitas
adu̾sus illatam contumeliã se defen¬
dit: pͥmum ut consideremꝰ culpã nr̃am :
qua meruimuꝰ ut talia patiamur. De¬
inde. ut cogitemus quia quotiens ad
nr̃am lesionẽ excitatur ꝓximus: hoc
quasi ñ ille. s in illo iusto iudicio suo
ꝑmittendo oꝑetur łs. Postremo ut cõn¬
sideremus. qͦd malum agenti ñ irascẽ¬
dũ. s compatiendũ sit: sicut corporali¬
ter in Qfirmanti. siue plagam ce
uulnus habenti. nemo qui sane sa¬
peret. non potius condolendũ quã
irascendum existimaret. Peccata enĩ
quasi quedam sunt uulnera anima¬
rum: & omĩs qui male agit ñ quasi
ex uirtute agens. s quasi a uirtute

Expanded text:
se nihil, nisi quod laude dignum est, agnosse nihil, nisi quod laude dignum est, agnoscit. Quapropter oportet, si humilitatem integram et perfectam servare cupimus, animum ab agnitione nostri avertamus, et, accepta contumelia, discamus nocenti non irasci, sed compati, et id ri. Tria denique sunt, per quae humilitas adversus illatam contumeliam se defendit: Primum, ut consideremus culpam nostram, qua meruimus ut talia patiamur; deinde, ut cogitemus quod quoties ad nostri laesionem excitatur proximus, hoc quasi non ille, sed in illo justo judicio suo permittendo operetur Deus; postremo, ut consideremus quod malum agenti non irascendum, sed compatiendum sit, sicut corporaliter infirmanti, sive plagam aut vulnus habenti, nemo sana saperet qui non potius condolendum quam irascendum existimaret. Peccata enim quasi quaedam sunt vulnera animarum; et omnis qui male agit, non quasi ex virtute agens, sed, quasi a virtute
Abbreviated transcription (Latin):
&e cȩtera. Et uide quomͦ uirꝰ pestilen¬
tie. paulatim se diffundit. Primũ
fortassis aliquod unũ bonũ in nobi ᷤ
laudatũ fuerat. s dum mens ex eo
incaute extollit᷑: continuo cȩtera
in memoriã ueniunt. ut amplius¬
.lxxuii. ad elationẽ accendat᷑. Replicat studiose
cuncta bona sua p̾tita: atq in unũ omĩa
coaceruans. dum quasi ꝑ pret̾toꝵ me¬
moriam. in p̾senti beneficio grãꝵ ac¬
tionem amplificare falla citer satagit:
ueracit̾ in suis ocłis ex consideratione
tantaꝵ uirtutũ intumescit. Dumꝙ
in sui admiratione occupata defigit᷑:
paulatim iam & eum a quo hoc ha¬
bet obliuisci incipit: & quasi sibi iam
sufficiat quod ẽ. mala sua amplius
ad memoriã rediicere ñ dignatur.
Tunc hostis postquã intꝰ cor tumidũ
uidet. & hominẽ in suis ocłis magnũ
effectum: continuo obpbria foris &
Iuirias admouet: quia scit. qͣd
de cepta mens tanto iam eas im¬
patientius susceptura sit. quanto in

Expanded text:
eo . Et vide quomodo virus pestilentiae paulatim se diffundit. Primum fortassis aliquod unum bonum in nobis laudatum fuerat, sed dum mens ex eo incaute extollitur, continuo caetera quoque in memoriam veniunt, ut amplius ad elationem accendatur. Replicat studiose cuncta bona sua praeterita, atque in unum omnia coacervans dum, quasi per praeteritorum memoriam, in praesenti beneficio gratiarum actionem amplificare fallaciter satagit, veraciter in suis oculis ex consideratione tantarum virtutum intumescit. Dumque in sui admiratione occupata defigitur, paulatim jam et eum a quo hoc habet oblivisci incipit; et quasi sibi jam sufficiat quod est, mala sua amplius ad memoriam reducere non dignatur. Tunc hostis postquam intus cor tumidum videt, et hominem in suis oculis magnum effectum, continuo opprobria foris et injurias admovet, quia scit quod decepta mens tanto jam eas impatientius susceptura sit, quanto magis in
Abbreviated transcription (Latin):
montes aromatũ. Secura enĩ curris. qͥa
uenis de libano: qͥa candida uenis. &
munda uenis: casta &e unmaculata.
Ido secura curris de libano suꝑ monteᷤ
aromatũ: de mito castitatis. ad p̾miũ
beatitudinis. Ido de libano suꝑ mon¬
tes aromatũ. Ibi expectat te: qui natꝰ
ex te. illuc p̾cessit te. Ille ẽ filiꝰ tuus.
ille dilectus tuus: ille qui uocat te. qͥ
inuitat te: qui uenientẽ de libano p̾¬
cedit te. & expectat te suꝑ montes aro¬
matum. Ibi flores apparuerunt: ui¬
neȩ florentes odorem dederunt: ibi
uox turturis audita ẽ in t̾ra nr̃a. Sur¬

Expanded text:
montes aromatum . Secura enim curris, quia montes aromatum . Secura enim curris, quia venis de Libano, quia candida venis et munda. Venis casta et immaculata, ideo secura curris de Libano super montes aromatum . De merito castitatis ad praemium beatitudinis, ideo de Libano super montes aromatum. Ibi exspectat te, qui natus est ex te, illuc praecessit te. Illic est filius tuus ille, et dilectus tuus; ille, qui vocat te, qui invitat te, qui venientem de Libano praecedit te, et exspectat te super montes aromatum. Ibi flores apparuerunt, vineae florentes odorem dederunt. Ibi vox turturis audita est in terra nostra: sur
Abbreviated transcription (Latin):
in solitudine sponsam: & dulcib al¬
loquiis uocat. & monet ut egrediat᷑:
ut ibi loquat᷑ ad cor eiꝰ de det ill intel¬
ligẽ caritatẽ. Ospeciosa int̾ filias au¬
disti uocẽ turturis: audisti &e intellexi¬
sti. Intꝰ loquebat᷑ & tu intꝰ eras:  ido au¬
disti ae intellexisti. & diristi. Uor dilech
mei. Intellexisti enĩ qͥa uox dilecti erat:
&e de dilectione erat: & qͥa audist & in¬
tellexisti: id̾o &e tu dilexisti & dixistĩ. uox
dilecti mei. Intellexisti &e dixisti. Non
enĩ intellexisses. nͥ dilexisses: qͥa dilectiõiᷤᷤ
u̾bum erat. ñ poterat nͥ a diligente intel¬
ligi. Dilectus loquebat᷑: &e dilecte loque¬
bat᷑. & dilectio cõm̃ dabatur. Quia gͦ uo¬
cẽ dilecti audisti. & dilectionẽ intellexi¬
sti:ne differas ultra: ne amplius morã
facias. Surge uelocit᷑ aꝑi pessulũ ho-¬
stiu tui. & egredere ad illũ. ut uideas fa¬
ciem eiꝰ & si fugerit. tu sequere super

Expanded text:
in solitudine sponsam, et dulcibus alin solitudine sponsam, et dulcibus alloquiis vocat, et monet, ut egrediatur, ut ibi loquatur ad cor ejus, et det illi intelligere charitatem. O speciosa inter filias! audisti vocem turturis, audisti et intellexisti! Intus loquebatur, et tu intus eras, et ideo audisti, et intellexisti, et dixisti: vox dilecti mei . Intellexisti enim, quia vox dilecti erat, et de dilectione erat, quia et audisti et intellexisti, ideo et tu dilexisti et dixisti: Vox dilecti mei. Intellexisti, et dixisti. Non enim intellexisses, nisi dilexisses, quia dilectionis verbum erat, et non poterat nisi a diligente intelligi. Dilectus loquebatur, et dilectae loquebatur, et dilectio commendabatur. Quia ergo vocem dilecti audisti, et dilectionem intellexisti, ne differas ultra, ne amplius moram facias. Surge velociter, aperi pessulum ostii tui, et egredere ad illum, ut videas faciem ejus; et si fugerit, tu sequere super
Abbreviated transcription (Latin):
Unũ ẽ qͦd sonat uox turtis: & semꝑ illd̾
sonat &e resonat &e ñ fastidit unquam.
cantũ suũ immutat: semꝑ idem canit:
qͥa semꝑ idem diligit. Eigo uox tur¬
turis audita ẽ in t̾ra nr̃a. Ouox tur¬
turis quã dulcis es. Et quis dignꝰ erit
audire uocẽ turturis: In solitudine
canit turt᷑r&e semꝑ turt᷑ solitudinẽ
diligit: qͥa singłarẽ dilectionẽ querit.
Non audiet᷑ in plateis uox eiꝰ neq fo¬
ris clamorẽ suũ ꝓferet. Intꝰ resonat: in¬
trinsecꝰ canit: & ñ possunt audire tur¬
turẽ nͥ qui intꝰ sunt. Qui elongant in
solitudine. qui secretũ inhabitant. qͥ
in silentio requiescunt: isti st̃ qͥ uocẽ
turturis audiunt. In horrore uisioĩs
nocturne. qͣndo sopor solet occupare
homines. tunc aꝑit corda uiroꝵ: & uo
cem eiꝰ audiunt. Ibi u̾bum abscon¬
ditum & secretũ reuelat amicis: &e ip̃i
uenas susurrii ꝑͣcipiunt. & secretũ suũ
custodiunt: & ipse ablactat &e educit

Expanded text:
Unum est, quod sonat vox turturis; et semper illud Unum est, quod sonat vox turturis; et semper illud sonat, et resonat, et non fastidit unquam. canticum suum mutat; semper idem canit, quia semper idem diligit. Ergo vox turturis audita est in terra nostra. O vox turturis, quam dulcis es! Et quis dignus erit audire vocem turturis? In solitudine canit turtur, et semper turtur solitudinem diligit, quia singularem dilectionem quaerit. Non audietur in plateis vox ejus, neque foris clamorem suum proferet. Intus resonat, intrinsecus canit; et non possunt audire turturem, nisi qui intus sunt. Qui elongant in solitudine, qui secretum inhabitant, qui in silentio requiescunt, isti sunt, qui vocem turturis audiunt. In horrore visionis nocturnae, quando sopor solet occupare homines, tunc aperit corda virorum, et vocem ejus audiunt. Ibi verbum absconditum et secretum revelat amicis, et ipsi venas susurri ejus percipiunt, et secretum suum custodiunt, et ipse ablactat et educit
Abbreviated transcription (Latin):
transiit. imber ab iit &e recessit: & iã
flores apparuerunt in t̾ra nr̃a. uinee
florentes odorem dederunt:&e nouis¬
sime adiunxit quasi unicũ aliquid
& singulare commendans. uox tur¬
turis audita ẽ in t̾ra nr̃a. Qd nẽ dice̾
pot̾imus nos de uoce turturis: Ptta¬
men ne forte in mentẽ ueniat uł su¬
ꝑ cor ascendat. quia turt᷑ gemitũ
habet ꝓ cantu. planctũ hic signifi¬
cari ñ canticũ: ñ ista mͦ recipimꝰ in
gaudiis nr̃is. Nam uox turturiᷤᷤ amo¬
ri canit & dilectioni: & habet sin¬
gularẽ dilectionẽ turtur: cui canit
uł p̾senti gaudũruł absenti affectũ.
Guox t̾turiꝰ tota de amore ẽ: & ñ no¬
uit aliud p̾ter amorẽ turt᷑. Et illi
singłaris amor ẽ. qui soliñ adiungit
alterũ: & et̾nus. qͥ nec pͥmo scd̾m. Er¬
go uox turtis amori cantat e amoriᷤ
canticũ ẽ uox turturis. Et ardent cor¬
da ad uocẽ turtis: &e uox turturis au¬
dita ẽ. Que ẽ gͦ uox turturis: & qͥd
nem habet uox turturis. qͥd dicit:

Expanded text:
 recessit: et jam flores apparuerunt in terra nostra. Vineae florentes odorem dederunt. Et novissime adjunxit, quasi unicum aliquid et singulare commendans: Vox turturis audita est in terra nostra . Quid nunc dicere poterimus nos de voce turturis? Et tamen ne forte in mentem veniat, vel super cor ascendat, quia turtur gemitum habet pro cantu, planctum hic significari, non canticum: non ista modo recipimus in nostris gaudiis. Nam vox turturis amori canit et dilectioni, et habet singularem dilectionem turtur cui canit, vel praesenti gaudium, vel absenti affectum. Igitur vox turturis tota de amore, et non novit aliud praeter amorem turtur. Et illi singularis amor est qui soli non adjungit alterum; et aeternus, qui nec primo secundum. Ergo vox turturis amori cantat, et amoris canticum est vox turturis. Et ardent corda ad vocem turturis, et vox turturi audita est. Quae est ergo vox turturis, de nem habet vox turturis? quid dicit?
Abbreviated transcription (Latin):
tem accipunt. Tu filia delicata & õi
gr̃a plena. carissima in deliciis tius un¬
cta es ad decorem decoris tui: & insignũ
dilectionis. Unctum paritura & tu
quoꝙ uncta es: ut ipsum in te unguẽ¬
tum prius excellent̾ effundẽt: qͦd post¬
modum in tuo singularit̾ acciꝑe debu
isset. Ipse suꝑ te precunctis participib
suis accepit unguenti plenitudinẽ:
tu post ipsum pre cunctis suauitatem.
Propterea gͥ odor unguentoꝵ. tuoꝵ:
suꝑ om̃ia aromata. Iam enm hyems
transiit. ymber abiit & recessit: Nores

Expanded text:
tem accipimus. Tu, filia delicata, et omni tem accipimus. Tu, filia delicata, et omni gratia plena, charissima in deliciis tuis uncta es ad gloriam decoris tui, et in signum dilectionis. Unctum paritura, et tu quoque uncta es, ut ipsum in te unguentum prius excellenter effunderet, quod postmodum in utero tuo, singulariter acciperet. Ipse etiam supra te, prae cunctis participibus suis accepit plenitudinem, tu post ipsum prae cunctis suavitatem. Propterea igitur odor unguentorum tuorum super omnia aromata. Jam enim hiems trans
Abbreviated transcription (Latin):
plena sp̃c scs̃ suꝑueniet in tece uirtus
altissimi obumbrabit tͥ. Ergo suꝑ om¬
nem gram gr̃a tua: suꝑ omne mitũ
excellentia tua: eminentior cunctis:
sanctior uniu̾sis. Nemo ut tu gr̃a ple¬
nus fuit: quȩ sola sine exemplo mater
uirgo genuisti: & castitatis lilium ser¬
uasti cum fructu fecunditatis. Ergo
sp̃c̃ scs in tua humilitate singulariter
requieuit: qui in tua uirginitate mira¬
culum nulli comparabile fecit. Idcͥco
odor unguentoꝵ tuoꝵ. suꝑ omĩa aro¬
mata. fauus distillans labia tua. mel
& lac sub lingua tua. Tuad iocundi
tatem unguenta accepisti:. unguen¬
ta ad speciem: unguenta ad odorem.
Antiqua illa maria. nominis tantũ
ñ lepre te reliquit heredem: que nec
maculam nec rugam habuisti. quam
unguenta t̾gerent: s unguenta acce¬
pistiut speciem & formam graciꝰ com¬
mendarent. Ergo odor unguentoꝵ tu¬
orum: suꝑ omĩa aromata. Alii ungun¬
tur ad curationẽ: alii ungunt᷑ ad sta¬
bilitatẽ: c& om̃s unguenta ad necessita¬

Expanded text:
eniet in te et virtus Altissimi obumbrabit tibi . Ergo super omnem gratiam, gratia tua; super omne meritum, excellentia tua, eminentior cunctis, sanctior universis. Nemo ut tu gratia plenus fuit, quae sola sine exemplo mater virgo genuisti, castitatis lilium servasti cum fructu fecunditatis. Ergo Spiritus sanctus in tua humilitate singulariter requievit, qui in tua virginitate miraculum nulli comparabile fecit. Idcirco odor unguentorum tuorum super omnia aromata. Favus distillans labia tua, mel et lac sub lingua tua, odor untatem unguenta accepisti, unguenta ad speciem, unguenta ad odorem. Antiqua illa Maria nominis tantum, non leprae te reliquit haeredem, quae nec maculam, nec rugam habuisti, quam unguenta tergerent: sed unguenta accepisti, ut speciem et formam tuam gratius commendarent. Ergo odor unguentorum tuorum super omnia aromata. Alii unguuntur ad curationem, alii unguuntur ad stabilitatem, omnes unguenta ad necessita
Abbreviated transcription (Latin):
tͥ florere incipiunt: & tͥ maturescunt.
turꝰ. Si tardant: ꝓpt̾ te tardant. Nam
qͥ festinant: quantũ uis. Idcuro ne ti¬
meas:s festina tu. Et si iam odorem
ꝑcepisti florentiũ: ꝓpera fructũ carꝑe
maturaꝵ. Audistis enĩ qͥd sponse di¬
ctum ẽ. Quod enĩ illi dictũ ẽ &e tͥ dictũ
ẽnsi tam̃ tu fueris. uł unus de sponsi
amicis: uł una de sponsȩ adolescentu¬
lis. Om̃sem̃ isti ad unũ muitantur
conuiuiũ nec pot̾it uł sponsus sine ami
conuiuari. Audi gͦtͥ qͦd dictum ẽ illi:
qͥa qͦd dictum ẽ illi. cũ illa dictum ẽ¬

Expanded text:
tibi florere incipiunt, et tibi maturescunt. tibi florere incipiunt, et tibi maturescunt. turus. Si tardant, propter te tardant. Nam sibi festinant quantum vis. Idcirco ne timeas, sed festina tu. Et si jam odorem percepisti florentium, propera fructum carpere maturum. Audisti enim quid sponsae dictum est. Quod enim illi dictum est, tibi dictum est; si tamen tu fueris ut unus de sponsi amicis, vel una de sponsae adolescentulis. Omnes enim isti ad unum invitantur convivium: nec poterit vel ut sponsus sine amicsuis. Audi ergo tibi quod dictum est illi, quia quod dictum est illi, cum illa dictum e
Abbreviated transcription (Latin):
suã interĩ ht̃ refectionẽ: ut possimꝰ fustin̾e̾
ne deficiamꝰ in uia. Nã uineȩ florentes odo¬
rem dedert̃. In flore spes in odore refectio:
& id̾o uineȩ florentes odorẽ dedert̃: &e c̃rimꝰ
& seqͥm᷑. & festinamꝰ in ebriari. Et cũ ꝑue¬
nerimꝰ. ĩã uineȩ matẽ erunt. et uina
torculata : & introibimꝰ in cellã uinari¬
amiae tunc deinceps de odore uineaꝵ
florentiũ nulla fiet recordatio. Nam
hec omĩa inti̾m nunc ad inchoationẽ
sunt &e ad ꝓmissionẽ: & cum uenerit
qͦd ꝑfectum ẽ. euacuabit᷑ qͦd ex parte
ẽ. Modo gͦ uineȩ florentes odorẽ de¬
derunt. Res mira. Ibi maturȩ sunt.¬
& incipiunt hic pro modo nr̃o uł flo
dandũ ẽ simͦ florent uinee. qͣsi tempꝰ
uindemiaꝵ p̾uemamꝰ si currimꝰ: et
ido sensim ambulare uelimnꝰ. qm̃ mul¬
tum adhuc supersit a flore usq ad
botros maturoᷤ. Non sunt uinee istȩ:
sicut quas nouimꝰ cet̾e uinee iste. In
te enim ẽ: qͣndo maturescunt. Nam

Expanded text:
nterim habet refectionem, ut possimus sustinere, ne deficiamus in via. Nam vineae florentes odorem dederunt. In flore spes, in odore refectio, et ideo vineae florentes odorem dederunt. Et currimus, et sequimur, et festinamus inebriari, et cum pervenerimus, jam vineae maturae erunt et vina torculata, et introibimus in cellam vinariam, et tunc deinceps de odore vinearum florentium nulla fiet retardatio. Nam haec omnia interim nunc ad inchoationem sunt et ad promissionem, et cum venerit quod perfectum est, evacuabitur quod ex parte est . Modo ergo vineae florentes odorem dederunt. Res mira, ibi maturae sunt, incipiunt hic pro modo nostro velut flordandum est si modo florent vineae, quasi tempus vindemiarum praeveniamus, si curramus et ideo sensim ambulare velimus, quoniam multum adhuc supersit a flore usque ad botros maturos. Non sunt vineae illae sicut quas novimus, caeterae vineae istae. In te enim est quando maturescant. Nam
Abbreviated transcription (Latin):
cȩlestis. dilectam suam pt longa deside¬
ria. de mundi carrere egredientẽ obuiꝰ
excipit: & blanda coram consolatione
ad se inuitat dicens. E gredere cñ iocũ¬
ditate electa int̾ filias: nec tͥ durũ uide¬
atur. carnis corruptibił indum̃tũ mor¬
te deponere: quȩ &e uiuens sciris carniˢ
corruptionẽ non amasse. Nichil trepi¬
des uł expauescas: euadis exilium. de
erũpna lib̾aris: ñ ert̃ ultra dolor ce ge¬
mitus: qm̃ hec pͥora transierunt. Iam
enĩ hyems transiit. ymber abiit & re¬
cessit. Deinde gͦ corpus qͦd corrumpit᷑
ñ aggrauabit animã: nec t̾rena inha¬
bitatio sensum depͥmet multa cogi-¬
tantem. Hȩc ẽ enĩ hyems quȩ tͣnsiir: cu¬
ius torpor grauis ce gelu triste austro
spirante iam soluitur: &e caligo tene¬
brosa orto sole iusticiȩ dissipat᷑. Iamgͦ
hyems transiit ymber abi it &e recessit.
Propterea enĩ quia hyems insiit. ido ub̾¬

Expanded text:
coelestis dilectam suam post longa desidecoelestis dilectam suam post longa desideria de mundi carcere egredientem obvius excipit, et blanda charam consolatione ad se invitat, dicens: Egredere cum jucunditate, electa inter filias, nec tibi durum videatur carnis corruptibilis indumentum morte deponere, quae et vivens sciris carnis corruptionem non amasse. Nihil trepides vel expavescas, evadis exsilium, de aerumna liberaris. Non erunt ultra dolor et gemitus, quoniam haec priora transierunt. Jam enim hiems transiit, imber abiit et recessit. Deinceps ergo corpus, quod corrumpitur, non aggravabit animam: nec terrena inhabitatio sensum deprimet multa cogitantem . Haec est enim hiems, quae transit, cujus torpor gravis et gelu, triste austro spirante jam solvitur, et caligo tenebrosa, orto sole justitiae, dissipatur. Jam ergo hiems transiit, imber abiit et recessit. Propterea enim, quia
Abbreviated transcription (Latin):
ne uita mortał hyems ẽ. quã corruptio¬
nis suȩ torpor astringitiae ignorantiȩ ca¬
ligo obnubilat: Ad agendum enĩ bo¬
num pigra ẽ: & ad ꝑspiciendũ nubila.
Et uͥ ẽ ymber: Nam gelu int̾ius astͥn¬
git ymber extͥnsecus irruens dissoluit.
Eigo ymber ẽ in his. quȩ pret̾ ingeni¬
tam corruptionẽ cotidie molesta in¬
gruunt: quib foris uita mortalis atte¬
ritur: cum dira intꝰ mortalitatis neces¬
sitate astricta teneat᷑. Hyems gͦ tran-¬
siit. ymber abiit &e recessit. O felix illa
anima quȩ audire habet: hyems tran
transit priꝰquã transeat. id est a quibuᷤᷤ
contẽpint᷑. priꝰquã superet᷑. Istis enĩ gra¬
uis est hẏems. re estas in desidĩo. Isti gͦ
merent᷑ soli audire hyems transiit. ut
in eius transitu consolatione accepta
gaudeant: quia in eius statu priꝰ affli¬
cti suspirabant. O felix hora &e tempꝰ
p̾cunctis desiderabile.qͣndo ille sponsꝰ

Expanded text:
ne vita mortalis hiems est, quam corruptione vita mortalis hiems est, quam corruptionis suae torpor astringit, et ignorantiae caligo obnubilat? Ad agendum enim bonum pigra est, et ad perspiciendum nubila. Et ubi est imber? Nam gelu interius astringit, imber extrinsecus irruens dissolvit. Ergo imber est in iis, quae praeter ingenitam occupationem quotidie molesta ingruunt, quibus foris vita mortalis atteritur, cum dira intus mortalitatis necessitate astricta teneatur. Hiems ergo transiit, imber abiit, et recessit. O felix illa anima, quae audire habet: hiems transtransit priusquam transeat, id est a quibus contemnitur, priusquam superetur. Istis enim hiems gravis est, et aestas in desiderio. Isti ergo merentur soli audire. hiems transiit, ut in ejus transitu, consolatione accepta, gaudeant, quia in ejus statu prius afflicti suspirabant. O felix hora, et tempus prae cunctis desiderabile! quando ille sponsus
Abbreviated transcription (Latin):
uere non potes. Ergo hyems transiit.
ymber abiit &e recessit: flores apparue¬
runt in t̾ra nr̃a. uinee florentes dede¬
runt odorẽ suũ. Uox turturis audi¬
ta ẽ in t̾ra nr̃a. Nota sunt que referũ¬
tur. s. ꝓpt̾ que referunt᷑ nota sunt. Re¬
rum uisibiliũ species quas sensus ho¬
minis nouit: &e ipse iocunde funt et
suaues hominib. Ipse ad similitudi¬
nem ꝓponunt᷑ ait ex eis cogitet homo
quȩ non nouit: &e omĩa in similitudi¬
ne currunt. Hyems tͣnsit. ymber
piscentia eiꝰ. Transeunt omĩa: que tẽ¬
poralit̾ diligis. Ante te transit qͦd di¬
ligis: nouissime transis qͦq tu: ac ꝑtͣn¬
sis ipsa quȩ diligis. Cur gͦ diligatur
qͦd transit: qͣd diligendũ non erat etiã¬
si transitoriũ ñ eẽt: Nam cum staret
nocuit: cũ ꝑtransiret decepit. In altero
crudele: i alto fallax. Audi gͦ potiuᷤ
unde gaudeas quia hẏems transiit. ym¬
ber abiit & recessit. Quid ẽ hyems: Non¬

Expanded text:
vere non potes. Ergo hiems transiit, vere non potes. Ergo hiems transiit, imber abiit et recessit. Flores apparuerunt in terra nostra, vineae florentes odorem dederunt. Vox turturis audita est in terra. Nota sunt, quae referuntur, sed propter quae referuntur, nota non sunt. Rerum visibilium species, quas sensus hominis novit, et ipsae jucundae sunt, et suaves hominibus; ipsae ad similitudinem proponuntur, ut ex eis cogitet homo quae non novit, et omnia: quae in similitudine currunt, hiems transiit, imber piscentia ejus. Transeunt omnia quae temporaliter diligis: ante te transit quod diligis, novissime transis quoque tu, ac pertransis ipsa quae diligis. Cur ergo diligatur quod transit, quod diligendum non erat, etiamsi transitorium non erat? Nam cum staret nocuit, cum pertransiret decepit. In altero crudele, in altero fallax. Audi ergo potius unde gaudeas, quia hiems transiit, imber abiit et recessit. Quid est hiems? Non
Abbreviated transcription (Latin):
descit mens. flagrat desid̾ium: & concu¬
piscentias suas animus ipse ñ capit. Neq
enim sine dilectione audiri potest. qͦd
tanta dulcedine plenũ ẽ. Et qui sibi
ñ audit: sibi diligit. Multos enĩ ad se
conu̾tit. quos non trahit post se: & qͥa
om̃s ad habendũ diligunt. ñ om̃s dili¬
gunt ad sequendũ. Dilecta autẽ uocat᷑
ut ueniat: qm̃ qui ñ uenit ñ ꝑuenit.
Et id̾o narratur ut audiat: inuitat᷑
ut ueniat: & ueniens ꝑueniat. & appre¬
hendat. Hyems inquit transiit ymber
abiit a&e recessit. Hoc de exilio ẽ. De patͥa
autẽ. flores apparuerunt in t̾ra nr̃a Ui¬
nee florentes odorem dederunt: uox
turturis audita ẽ in t̾ra nr̃a. O aĩa
misera. quȩ hoc diligis: & hoc ñ dili¬
gis. Quecũq es misera es. quȩ hoc di¬
ligis qͦd tam fugiendu ẽ. qͦd &e si non
fugiatur: ipsum tam̃ ꝑmansurũ ñ
ẽ. Si uͦ hoc ñ diligis quod tã diligẽ¬
dum ẽ. uiuens in temet ipsa mortua
es: quia ñ uiuit in te. sine quo tuni¬

Expanded text:
descit mens, flagrat desiderium, et concupiscentias suas animus ipse non capit. Neque enim sine delectatione audiri potest quod tanta dulcedine plenum est. Et qui id sibi non audit sibi non diligit. Multos enim ad se convertit, quos non trahit post se, et qui omnes ad habendum diligunt, non omnes diligunt ad sequendum. Dilecta autem vocatur ut veniat, quoniam qui non venit, non pervenit. Et ideo narratur ut audiat, invitatur ut veniat, et veniens perveniat et apprehendat. Hiems, inquit, transiit; imber abiit et recessit. Hoc de exsilio est. De patria autem: Flores apparuerunt in terra nostra, vineae florentes odorem dederunt, vox turturis audita est in terra nostra. O anima misera, quae hoc diligis, et hoc non diligis! Quaecunque es, misera es, quae hoc diligis quod tam fugiendum est, quod et si non fugiatur, ipsum tamen permansurum non est. Si vero hoc non diligis quod tam diligendum est, vivens in temetipsa, mortua es, quia non vivit in te, sine quo tu vi
Abbreviated transcription (Latin):
his & eiusmodi omĩno tacet᷑ tantũmͦ
uinee florentes odorẽ dederunt. Ad¬
huc gͦ flos. ũdum botrus. Nusquã ad¬
huc torcularia nominant᷑: nec musta
quentis epuli deliciis reseruata. Modo
tantũ uinee florentes odorem dedert̃.
Tam̃ uineas audiuimꝰ. & sensimꝰ odor̃e:⁊¬

Expanded text:
his in hujusmodi adhuc omnino tacetur tantummodo his in hujusmodi adhuc omnino tacetur tantummodo vineae florentes odorem dederunt. Adhuc ergo flos, nondum botrus. Nusquam adhuc torcularia nominantur, nec musta t sequentis epuli deliciis reservata. Modo tantum vineae florentes odorem dederunt. Tantum vineas audivimus, et sensimus odore
Abbreviated transcription (Latin):
uidẽ ñ possunt. Ipsa ẽ t̾ra in qua flo¬
res apparuerunt: qͥa flores apparue¬
runt in t̾ra nr̃a. Uineȩ florentes odorẽ
dederunt. Ecce appropinquauit reg¬
num cȩloꝵ. Uince florentes odorem
dederunt. Priꝰ apparuit: mͦ iam ecce
sentitur. Ecce odor ad nos usꝙ ꝑuenit.
ymee florentes odorẽ dederunt. Pri¬
mũ flores uidimus: & ñ ibi erant flo¬
res uineaꝵ: s tantũ flores apparuert̃¬
in t̾ra nr̃a. Nunc aũ uineȩ florentes
odorẽ dederunt. Illic iocunditaᷤ. hic
utilitas. illic delectatio. hic refectio
Illic spes ad iocunditatẽ apparuit. mĩc
autẽ & ipse odor & ipsa dulcedo ad sua
quat. & magis semꝑ ac magis crescit.
&e in ꝑceptione dulcedo. & in clarifica¬
tione cognitio: & tam̃ ñdum ad gustũ
ꝑuentũ ẽ. Nondu poculũ illud. inebri¬
ans ab ubertate domꝰ eiꝰ de torrente
uoluptatis ꝓpinat᷑. Nam &e sponsa
adhuc foris stat. & habet adhuc intͦ¬
duci in cellam uinariam: & idcirco de

Expanded text:
 terra, in qua flores apparuerunt, quia flores apparuerunt in terra nostra, vineae florentes odorem dederunt. Ecce appropinquavit regnum coelorum . Vineae florentes odorem dederunt. Prius apparuit modo, jam ecce sentitur. Ecce odor ad nos usque pervenit. Vineae florentes odorem dederunt. Primum flores vidimus, et non ibi erant flores vineain terra nostra. Nunc autem vineae flores odorem dederunt. Illic jucunditas, hic utilitas. Illic delectatio, hic refectio. Illic species ad jucunditatem apparuit; nunc autem et ipse odor et ipsa dulcedo ad suavquat, et magis semper ac magis crescit, et in perceptione dulcedo, et in clarificatione cognitio: et tamen nondum ad gustum perventum est. Nondum poculum illud inebrians ab ubertate domus ejus de torrente voluptatis propinatur. Nam et sponsa adhuc foris stat, et habet adhuc introduci in cellam vinariam, et idcirco de
Abbreviated transcription (Latin):
pulchritudo in contemplatione et̾nȩ
sapientiȩ ẽ. uͥ rerũ omniũ sp̃es sine de¬
fectu uigent. sine transitu ꝑmanent.
sine corruptione consistunt: sine mu¬
tabilitate et̾ne sunt: Si tam pulchr̃
est: Ergo flores apparuert̃ in t̾ra nr̃a.
Necdum fructꝰ apparuerunt. qui reser¬
uantur in posterũ.s nũc int̾im flores¬
tantum apparuerunt:ut aspectũ de¬
mulceant. & desid̾ium accendant: qͥa
ut ueniat. Propterea flores apparuert̃
in t̾ra nr̃a. In qua t̾ra: Ubi ẽ t̾ra ista:
Nec in celonͦ in t̾ra ẽ t̾ra ista: qͥa &e cęlum
&e t̾ra ẽ terra ista. Terra ẽ quia nutrit
Terra ista in nob̃ ẽ. & continet totum
mundum. Tam̃ intꝰ ẽ &e ñ uidet᷑ nͥ ab
his qui intꝰ sunt. Inuisibił ẽ enĩ t̾ra
ista: s his tantũ qui uisibilia uident.

Expanded text:
pulchritudo in contemplatione aeternae pulchritudo in contemplatione aeternae Sapientiae est, ubi rerum omnium species sine defectu vigent, sine transitu permanent, sine corruptione consistunt, sine mutabilitate aeternae sunt? Si tam pulchrumvere pulchrum est? Ergo flores apparuerunt in terra nostra. Necdum fructus apparuerunt, qui reservantur in posterum; sed nunc interim flores apparuerunt, ut aspectum demulceant et desiderium accendant, quiainvitatur ut veniat. Propterea flores apparuerunt in terra nostra. In qua terra est? Ubi est terra ista? Nec in coelo, nec in terra est terra ista? quia et coelum et terra est terra ista. Terra est quia nutrit Terra ista in nobis est, et continet totum mundum. Tamen intus est, et non videtur nisi ab iis qui intus sunt. Invisibilis est enim terra ista, sed iis tantu