comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
antiqua ñ desi¬
erunt colere: ceꝑunt ꝑsoluere decimas illi
excłiȩ in cuiꝰ dyocesim tnͣsieriuit. & apud eam
sͥ elegerunt. sepulturas. Transactis qnquagin¬
ta antiis: derici quib qnda dederunt. letimas.
ceꝑunt mouere questionẽ in eos qͥ ab istis acce¬
ꝑuit pͥmicias & detimas. Uemunt ad causam.
tione temꝑis ius ꝑcipiendi decimas & funeran
conant᷑. C onstat unã quãq baptismałẽ ȩccl̃iam
habere. chocesim sͥ legitime assignat᷑a. sicut par
rochiales eccłiȩ hñt parrochias distributas. Un

Expanded text:
antiqua non desierunt colere; coeperunt persolvere decimas illi ecclesiae, in cujus dioecesim transierunt, et apud eam sibi elegerunt sepulturas. Transactis quinquaginta annis clerici, quibus quondam persolverant decimas, coeperunt movere quaestionem in eos, qui ab istis accipiunt primitas et decimas; veniunt ad causam .tione temporis jus percipiendi decimas et funerandcontendunt. Constat unamquamque baptismalem ecclesiam habere dioecesim sibi legitime assignatam, sicut et parochiales ec
Abbreviated transcription (Latin):
gentos annos constituta ep̃i. quosdã audio uelle
subuertere: cũ tͥgnnta annoꝵ lex hominũ ñ possit
ta ẽ. & diffinitio subsecuta. & si iusta sit: tñ qͥa ñ
sua. s diffrnientis auctoritate possidere ceꝑit. tͥte.¬
nalis p̃scpͥtio petitori silentiũ imponit: ita tñ ut
supputatio p̃seͥtionis. ñ a temꝑe. diffintionis.
s ab excessu diffinentis exordiũ sumat. Inde mn
tolł concilio statutũ est.U.

Expanded text:
gentos annos constituta Christi quosdam audio velle subvertere, cum triginta annorum lex hominum non possit ta est, et definitio subsecuta, etsi injusta sit, tamen quia non sua, sed definientis auctoritate possidere coepit, tricennalis praescriptio petitori silentium imponit, ita tamen, ut supputatio praescriptionis non a tempore definitionis, sed a decessu definientis exordium sumat. Unde in Toletano Concil
Abbreviated transcription (Latin):
riscis gͦ. ꝓsua reuerentia manentibꝰ
get angustia. regłarit̾ ꝯuenit custodiri. qͥa eatenꝰ
plebibꝰ ad sc ꝑtinentibꝰ diuina mun̾a supplere ñ
acta eiꝰ uita reqͥrat᷑. ne sit aliqͦ facinore infectus¬
uł illitt̾atꝰ. uł bigamꝰ. uł ab adolescentia soritiꝰ.

Expanded text:
r pro sui reverentia manentibusget angustia, regulariter convenit custodire, eatenus pacta vita requiratur, ne sit aliqvel illiteratus, vel bigamus, vel ab adolescentia sordidatus,
Abbreviated transcription (Latin):
nec tͣnsfert᷑ de minori ad maiorẽ. qui hoc non
ambitu. nec ꝓpͥa uoluntate facit. s aut in a
ꝓpͥa sede pulsꝰ. aut necessitate coactus. aut uti¬
litate. loci uł pplĩ. ñ suꝑhe s humilit̾ ab aliis
utilitas aut necessitas coeg̾it. supͣdicto mͦ ⁊ mu-¬
tare ⁊ intͦui zare potestatẽ habeant. ñ tñ sine

Expanded text:
nec transfertur de minori ad maiorem, qui hoc non ambitu nec propria voluntate facit, sed aut vi a propria sede pulsus aut necessitate coactus aut utilitate loci vel populi, non superbe, sed humiliter ab aliis utilitas aut necessitas exposcit, supradicto modo et mutare et inthronizare potestatem habent. Non e
Abbreviated transcription (Latin):
clericis qͥ in obsidionis necessitate positi
fucruit. id statutũ ẽ. ut qͥ altario ministrant. &
deputata ꝯtractant: ut ab om̃i humano sangͥne
&̃ hostili se abstineant. Qd̃ si hoc inciderint: tã¬
officio qm̃ cõmunione corꝑis dñi duob annis pri¬
uent᷑. ita ut duob annis uigiliis. orationibꝰ. ieui¬
niis ⁊ elemosinis ꝓ uirib qͣs dñs donauerit expient᷑.
& ita demũ officio uł cõmunioni reddant᷑. ea tñ
ratione ne ult̾iꝰ ad officia potiora ꝓmoueantur.
Qd̃ si in definito tẽꝑe negligentes cͥca salutẽ suã
extiterĩt: ꝓtelandi ipsiꝰ ꝑenitentie tẽpꝰ in potesta¬

Expanded text:
clericis, qui in obsessionis necessitate positi fuerint, id statutum est, ut qui altario ministrant et deputata contrectant, ab omni humano sanguine, etiam hostili, se abstineant. Quod si in hoc inciderint,  priventur, ita ut duobus annis, vigiliis, jejuniis, orationibus et eleemosynis pro viribus quas Dominus donaverit expientur, et ita demum officio 103 vel communioni reddantur, ea tamen ratione ne ulterius ad officia potiora provehantur. Quod si infinito tempore negligentiores circa salutem suam exstiterint, protelandi ipsius poenitentiae tempus in potesta
Abbreviated transcription (Latin):
asticis ordinib ad tantȩ dignitatis fastigi¬
um fuert̃ ꝯstituti. cont᷑ patrũ decreta. huiꝰ usur¬
patione qͥ se hȩc recognoscit fecisse didicimꝰ. cũ
ad ep̃atũ his gͣdib qͥb freq̃ntissime cautũ ẽ debe¬
at ꝑueniri. ut minorib mitiati officiis ad maio¬
ra firment᷑. D ebet enĩ ante e̾ẽ discipłs qͥsquis
doctor eẽ desiderat. ut possit docere qd̾ didicit.
Om̃is uite institutio. hac ad id qͦ tendit seratioe
confirmat. Qd̃ qͥ minine litt̾is oꝑam dedit. pre¬
ceptor eẽ ñ pot̾ litt̾aꝵ. Qui ñ ꝑ singła stipendra

Expanded text:
asticis ordinibus ad tantae dignitatis fastigium fuerint instituti, contra Patrum decreta, hujus usurpatione qui se hoc recognoscit fecisse didicimus; cum ad episcopatum his gradibus quibus frequentissime cautum est debeat perveniri, ut minoribus initiati officiis ad majora firmentur. Debet enim ante esse discipulus, quisquis doctor esse desiderat, ut possit docere quod didicit. Omnis vitae institutio hac ad id quo tendit se ratione confirmat. Qui minime litteris operam dederit, praeceptor esse non potest litterarum. Qui non per singula stip
Abbreviated transcription (Latin):
suo facere. ut caste & pure uiuant sub timore¬
dĩ. ut dũ eos talis ꝓfessio obligat. uitȩ sc̃ẽ. disci¬

Expanded text:
suo facere, ut caste et pure vivant sub Dei timore, ut, dum eos talis professio obligaverit, vitae sanctae disci
Abbreviated transcription (Latin):
ignificastis insuꝑ ple con¬
rosq attendere multos in ipsis honorib
eccłiasticis ñ congruent̾ uiu̾s sermonib ⁊ sac̃¬
m̃tis quȩ ꝑ eos ppłis ministnͣt᷑. O miseros hoĩes
qͥ hos intuendo xp̃m obliuiscunt᷑. qͥ ⁊ multo
ante p̃dixit. ut legi᷑ potiꝰ obtemꝑet᷑. qm umnitan¬
di uideant᷑ illi qͥ ea quȩ dicunt ñ faciunt. ⁊ tͣdi¬
torẽ suũ tolerans usq in finẽ. ⁊̃ eugłi⁊ aturũ
cũ cet̾is mnisit. Nam apłi talem ꝯsuctudinẽ ñ¬

Expanded text:
ignificastis insuper plerosque attendere, multos in ipsis honoribus ecclesiasticis non congruenter vivere sermonibus et sacramentis quae per eos populis ministrantur. qui hos intuendo Christum obliviscuntur! qui et multo ante praedixit, ut legi Dei potius obtemperetur, quam imitandi videantur illi qui ea quae dicunt non faciunt et traditorem suum tolerans usque in finem ad evangelizandum cum caeteris misit. Nam apostoli talem consuetudinem n
Abbreviated transcription (Latin):
dũ est. neq qͣnͣtũ sumas multũ int̾est. cũ uidea¬
mꝰ alioꝵ stomachũ citiꝰ saturari cibis. & eo̾tam̃
illi ipsi paruo qͦ satient᷑ ardent̾ & intolerabilit̃
& om̃ino turpit᷑ in hiare. alios autẽ plusculo qͥ¬
dẽ satiari. s tolerabilit̾ inopiã ꝑpeti. uł ante ho¬
rã positas epulas si id in tẽpore aut opus sit aut
necesse sit cũ tranqͥllitate. aspicere neq tangere
Magis gͣ int̾est. ñ qͥd uł qntũ alimñtoꝵ ꝓ congru¬
se ẽ carere. ut illud in animo xp̃iam cõpleatur

Expanded text:
dum est. Neque quantum sumas, multum interest; cum videamus aliorum stomachum citius satiari, et eos tamen illi ipsi parvo quo satiantur, ardenter, et intolerabiliter, et omnino turpiter inhiare: alios autem plusculo quidem satiari, sed tolerabilius inopiam perpeti, et vel ante ora positas epulas, si id in tempore aut opus sit, aut necesse sit, cum tranquillitate aspicere, neque tangere. Magis ergo interest, non quid vel quantum alimentorum pro congrucarere, ut illud in animo Christiano compleatur
Abbreviated transcription (Latin):
quicũq deriti qui nicħ hñtes ordinant᷑. &
temꝑe ep̃ãtus uł clericatus sui agros uł quecũq
p̃dia nomine suo comꝑant: tamꝗ̃. retũ dnĩcaꝵ
inuasionis cͥmine teneant᷑. nisi ammouiti ȩccłiȩ
eade contulerint. Si autẽ ipsis ꝓpͥe aliqͥd liberali
tate alicuiꝰ uł successione cognationis eueuerit:
faciant inde qͦd eoꝵ ꝓposito congruit. Quod si a¬

Expanded text:
quicunque clerici, qui nihil habentes ordinantur, et tempore episcopatus sui agros, vel quaecunque praedia nomine suo comparant, tanquam rerum Dominicarum invasionis crimine teneantur, nisi admoniti in Ecclesiam ea contulerint. Si autem ipsis proprie aliquid, vel successione cognationis obvenerit, faciant inde, q
Abbreviated transcription (Latin):
offert. qͥ ordinat indoctũ in loco thocdi. magi¬
strũq facit. qͥ uix discipłs c̃ẽ pot̾at. Claudũ
offert. qͥ lucra t̾rena querentẽ locat. ut pote pe¬
dem in diu̾sa ponentẽ. unũ in diuituis. alt̾m in
carnalib. Cui pot̾ inferri illud de libro regũ.
Usq: qͦ claudicatis induas partes: Languidu

Expanded text:
docti, magistrumque facit, qui vix discipulus esse poterat. Claudum offert, qui lucra terrena quaerentem locat, utpote pedem in diversa ponentem, unum in divinis, alterum in carnalibus, cui potest inferri illud de libro Regum: Usquequo claudicatis in duas partes? Languidum
Abbreviated transcription (Latin):
dinib remanere. an ad maiores gradꝰ oscendere
ualeant. Multoꝵ auctoritatib uariis cͥminib
irrettti. a ꝓpͥis ordinib deiciunt᷑. ⁊ ab accessu

Expanded text:
scendere valeant? Multorum auctoritatibus variis criminibus irretiti a propriis ordinibus dejiciuntur, et ab accessu
Abbreviated transcription (Latin):
criminali causa apł quelibet iudicẽ. siue ci¬
uilem siue militarẽ ꝓducat᷑ uł exhibeat᷑. Magi¬
stratꝰ eñĩ qͥ hoc iubere ausus fuerit. amissione rerũ &¬
Quilibet clericus non est in publico examinandꝰ

Expanded text:
apud quemvis judicem, sive civilem, sive militarem producatur vel exhibeatur. Magistratus enim, qui hoc jubere ausus fuerit, amissionis Quilibet clericus non est in publico examinand
Abbreviated transcription (Latin):
uoce: qͦd nemo potest duob dñs seruire. Aut
enĩ unũ odio habebit. ⁊ altm diliget: aut unũ
bet manere: imuna locari eccł̃ia. Que enĩ ꝑ
turpe lucrũ in ęccłiasticis reb efficiunt᷑: aliena
existunt a dõ. Aduite uͦ huiꝰ necessitatẽ: stu¬

Expanded text:
potest duobus Dominis servire; aut enim unum odio habebit, et alterum diliget: aut unum bet manere, et in una locari ecclesia. Quae enim per turpe lucrum in ecclesiasticis rebus efficiuntur, aliena consistunt a Deo. Ad vitae
Abbreviated transcription (Latin):
i uirgo nesciens ui¬
ro nupserit alieno. hoc si semꝑ nesciat. nũ¬
qmͣ ex hoc erit adult̾a. Si aũ sciat. iã ex hoc ad¬
ulta̾ eẽnncipit. ex qͦ cũ alieno sciens cubauerit.
sicrit in iure p̃dioꝵ tamdiui qͥsq bonȩ fid̃i pos¬
cũ uͦ scierit. nec ab aliena possessione recesserit.
t̃c̃ malȩ ficłi possessor ꝑhibet᷑. tĩ iuste iniustꝰ uo

Expanded text:
 uirgo nesciens uiro nupserit alieno? hoc si semper nesciat, numquam ex hoc erit adultera; si autem sciat, iam ex hoc esse incipit, ex quo cum alieno uiro sciens cubauerit. sicut in iure praediorum tamdiu quisque bonae fidei poscum uero scierit nec ab aliena possessione recesserit, tunc malae fidei perhibetur, tunc iuste iniustus uo
Abbreviated transcription (Latin):
munt᷑ malos trucidasse nec tnͣsgressores s de
fensores legis appellant᷑. P hibent᷑ gͦ illo pͣcep¬
to quisq sua auctoritate in necẽ alicuiꝰ armari.
ñ legis imꝑio reos morti tradere. Qui enĩ publi¬
ca potestate functus ipsuis legis imꝑio malos
ꝑimit. net illiꝰ p̃cipti tñsgressor. nec a celesti pa¬
tria alienus habeatur. Inde aũs ad publicolam.

Expanded text:
niuntur malos trucidasse, nec transgressores legis, sed defensores appellantur. Prohibetur ergo illo precepto quisque sua auctoritate in necem alicuius armari, non legis imperio reos morti tradere. Qui enim publica potestate functus, ipsius legis imperio malos perimit, nec illius precepti transgressor, nec celesti patria alienus habetur. Unde Augustinus ad Publicolam:
Abbreviated transcription (Latin):
sanguins particeps fiat. Hicutiq appa¬
ret qd̾ mali st̃ flagellis cohertendi ñ m̃broꝵ
truncatiõe uł temꝑali morte plectendi. S obi¬
cit᷑ illud qd̾ dñs dixit ad moy sen. Maleficos
ñ patieris uiuere. Item. Qui coierit cũ ium̃to
morte moriat᷑. Adulterii ⁊ blasphemie crimine
notatus. immi scditer lapidari iuibet᷑. Item.

Expanded text:
sanguinis particeps fiat. Hinc apparet, quod mali flagellis sunt coercendi, non membrorum truncatione vel corporali morte plectendi. Sed obiicitur illud quod dixit dominus ad Moysen: maleficos non patieris vivere. Item, Qui coierit cum iumento moriatur. Item, adulterii et blasphemie crimine notatus, immisericorditer lapidari iubetur.
Abbreviated transcription (Latin):
ecedite ⁊ exite inde: pollutũ ⁊ immun¬
dum ne tetigeritis. s contactu cordis.
ñ corꝑis. Quid ẽ enĩ tangere immundum.
nisi consentire peccatis: Quid ẽ em̃ exire inde.
fieri potest: Displicuit tͥ qd̃ quisq peccau̾it.
ñ tetigisti immundũ. redarguisti. corripiisti.
monuisti. adhibuisti ⁊̃ si res exigit congruam
⁊ que unitatẽ ñ uiolat discipliña. Existi in
tñstulerunt. qm̃ multa. ⁊ qmͣ uehem̃ter ieꝵꝵ
increpauit in peccaiores ⁊ sceleratos ppłi. int̾
costñ erat. unũ cũ eis templũ intͣbat. eadem
sacram̃ta celebrabat. in eacde sceleratoꝵ hoiminũ
congͥgatione uiuebat. s clamando exibat in¬
de. Hoc ẽ exire inde. hoc ẽ immundũ ñ tan¬
gere. ⁊ uoluntate ñ consentire. ⁊ ore ñ parcere.

Expanded text:
ecedite, exite inde, et immundum ne tetigeritis; sed contactu cordis, non corporis. Quid est enim tangere immundum, nisi consentire peccatis? Quid est autem exire inde, fieri pnon tetigisti immundum. Redarguisti, corripuisti, monuisti, adhibuisti etiam, si res exigit, congruam, et quae unitatem non violet disciplinam? existi indtranstulerunt. Quam multa, et quam vehementer Hieremias increpavit in peccatores et sceleratos populi. Inter eos tamen erat, unum cum illis templum intrabat, eadem sacramenta celebrabat, in eadem sceleratorum hominum congregatione vivebat: sed clamando exibat inde. Hoc est ergo exire inde, hoc est immundum non tangere, et voluntate non consentire, et ore non parcere.
Abbreviated transcription (Latin):
de suoꝵ ꝓmotioe cłicoꝵ. ꝑhibens qd̾ diaco¬
n ad pb̃rii gdũ quo eccłiam tua memoras indi¬
gere. uenire detrectant. Quappt̾ qͥa inuitos
fieri eccłiastica moderatio gͣuitasq ñ patit᷑. ut
ex nolentib fiant uolentes: ordinatio illa sic¬
pot̾ ꝑficere. Si qͦs habes uł in accolitis uł sub¬
diaconib maturiores etate. ⁊ quoꝵ sit uita ꝓba

Expanded text:
 promotione clericorum, perhibens, quod diaconi ad presbyterii gradum quo ecclesiam tuam memoras indigere venire detrectant. Quapropter, quia invitos fieri ecclesiastica moderatio gravitasque non patitur, ut ex nolentibus fiant volentes ordinatio illa potest perficere, si quos habes vel in acolythis, vel subdiaconis maturiores aetate, et qu
Abbreviated transcription (Latin):
unt. qui opes suas
tumultuario m̃tis impulsu ñ iudicio ꝑpetuo
ubi ȩccłie contulerunt. postea reuocandas putaue¬
runt. quib nec pͥma merces gͣta ẽ. net scda. qͥa
nec pͥma uidiciũ habuit : ⁊ sccda habuit sacͥlegiũ.
Sunt qͦs penituerit opes suas diuisisse pauꝑib:
sic eos qͥ penitentiã agunt hoc solũ timere opor¬
tet. neq ipsiꝰ pęnitentiȩ agant pęnitentiam.

Expanded text:
unt qui opes suas tumultuario mentis impulsu, non judicio perpetuo, ubi ecclesiae contulerunt, postea revocandas putaverunt. Quibus nec prima merces rata est, nec secunda, quia nec prima judicium habuit, et secunda habuit sacrilegium. Sunt quos poenituerit opes suas divisisse pauperibus. Sic eos, qui poenitentiam agunt, hoc solum timere oportet, ne ipsius poenitentiae agant poenitentiam.
Abbreviated transcription (Latin):
mulietẽ pret̃ uxorẽ. Id̃oꝙ coniugii tͥ datũ ẽ. ius. ne ĩ li¬
queũ incidas. & cum aliena muliere delinq̃s. Tolerabili
hoc solum ẽ. adult̾iũ cũ aliena peccare coniuge. s om̃e
qd̾ ñ h̃t potestatẽ coniugii. T̃am̃ locus iste docet grautꝰ
crim eẽ. ubi celebrati coniugii nira temerant᷑ & uxoris
pudor soluit᷑. Idoq cum p̃tenderet abimelech qd̾ trrotẽ
pondit ei dñs. Et ego cognori qm̃ puro corde ficisti hoc
te tinge eã. Cognoscimꝰ uelut p̃sulẽ custodẽq ẽẽ coniu¬
gii dm̃. qui ñ patiat᷑ alienũ thoꝵ pollui & siqͥs fccerit¬

Expanded text:
mulierem praeter uxorem; ideo conjugii tibi datum est jus, ne in laqueum incidas, et cum aliena muliere delinquas. Et post pahoc solum est adulterium, cum aliena peccare conjuge, sed omne, quod non habet potestatem conjugii. Tamen locus iste docet, gravius crimen esse, ubi celebrati conjugii jura temerantur, et uxoris pudor solvitur. Ideoque, quum praetenderet Abimelech, quod uxorem pondit ei Dominus: Et ego cognovi, quoniam puro corde fecisti hoc,tangere eam. Cognoscimus velut praesulem custodemque conjugii esse Deum, qui non patiatur alienum to
Abbreviated transcription (Latin):
dudũ ꝯsuetudo ẽ ualde. rep̃hensibilis exorta.
ut qͥd̾a ad sacͥ altaris minist̾iũ cantares eligant᷑.¬
⁊ indiaconatꝰ ordine. constituti. modulationi
uocis inseruiant. qͦs ad p̃dicationis offm̃n ⁊ ele¬
mosinaꝵ studiũ uacare. ꝯgruebat. Uñ fit ple¬
ster dm moribꝰ stimulet. cũ ppłm uocib delectat
Qua dere p̃senti decreto ꝯstituo. ut in sede hac
scĩ altaris ministri cantare. ñ debeant. solumq
cuglice lectioĩs officiũ uit̾ missaꝵ sollẽpnia ex¬
soluant. Psalmos uͦ ac reliqͥs lectiones censco
ꝑ subdiaconos uł si necessitas exigit ꝑ mino¬
stratũ ẽ: de quoꝵ uͦ manibꝰ suos ordines susciꝑe
debeant facile patet. Sac̾do. s enĩ ⁊ cuncti infra
ipsũ ꝯstituti. ab ep̃is suis debent ordinari. Uñ
in c̾cił martini p̃p̃ legr.¬

Expanded text:
dudum consuetudo est valde reprehensibilis exorta, ut quidam ad sacri altaris ministerium cantores eligantur, et in diaconatus ordine constituti modulationi vocis inserviant, quos ad praedicationis officium eleemosynarumque studium vacare congruebat. Unde fit plester Deum moribus stimulet, cum populum vocibus delectat. Qua de re praesenti decreto constituo ut in sede hac sacri altaris ministri cantare non debeant, solumque evangelicae lectionis officium inter missarum solemnia exsolvant. Psalmos vero ac reliquas lectiones ceper subdiaconos vel, si necessitas exigit, per minostratum est. De quorum vero manibus ordines suscipere debeant, facile patet. Sacerdos enim et cuncti infra ipsum constituti ab episcopis suis debent ordinari. Unde in Concilio Martini Papae leg
Abbreviated transcription (Latin):
Iis qui p̃est fecerit. aut
cuiqm̃ qͦd a do ꝓhibutũ ẽ facere usserit. aut
qͦd p̃ceptũ ẽ p̃terierit. aut p̃terire mandau̾it.
scĩ pauli apłi sententia ciingerenda ẽ. dicentis.
qm̃ qͦd uob̃ eiuiglizauimꝰ. anathema sit. Tdem

Expanded text:
is, qui praeest, fecerit, aut cuiquam quod a Domino prohibitum est facere jusserit, vel quod praeceptum est praeterierit aut praeterire mandaverit, S. Pauli apostoli sententia ei ingerenda est, dicentis: quam quod vobis evangelizavimus, anathema
Abbreviated transcription (Latin):
habeatur. Cum gͦ subditi excõmunicant᷑. idõ
qͦd ad malũ cogi ñ possunt. tc̃ sententie ñ ẽ
obȩdiendũ: qͥa iuxta illud gelasii. nec apd̾ dm.
nicatis de ȩccł̃ia abiei iubent᷑ ñ de quolibet mͦ
cõmunicantib intelligendũ ẽ. Uñ nichs pp̃.¬

Expanded text:
atianus: Cum ergo subditi excommunicantur, ideo quia ad malum cogi non possunt, tunc sententie non est obediendum, quia, iuxta illud Gelasii, Nec apud deum, nicatis de ecclesia abjici jubentur, non de quolibet modo communicantibus intelligendum est. Unde Nicolau
Abbreviated transcription (Latin):
trahi ad te passus es: atq uexari ut ei tantum
honorem non ꝑ animi tranquillitatem. sed per
amentiam sicut dictũ est irrogares. Neq enum
talia potiusset̃ fi sauitate ꝯsilii. Nolumꝰ exaggerare
qd gestum est ne cogam᷑ iudicare qđ dignũ ẽ. Nam
pͥuilegium meret᷑ amitrẽ qui ꝑmissa sibi abutitur
potestate. Denuntiamꝰ autẽ qd̾ si post hec tale aliqͥd

Expanded text:
trahi ad te passus es, atque vexari, ut ei honorem tantum non per animi tranquillitatem, sed per amentiam, sicut dicendum est, irrogares. Neque enim talia potuissent fieri sanitate consilii; nolumus exaggerare quod gestum est, ne cogamur judicare, quod dignum est: nam privilegium meretur amittere qui permissa sibi abutitur potestat
Abbreviated transcription (Latin):
neret. Cũq ⁊̃ a me hec eadẽ sũmoꝑe fu̾int int̾¬
dicta. ñ solũ mandata dĩ negligens. s & scripta
nr̃a ꝯtẽpnens. p̃fatũ archydiac̃ qͣsi ad fortiort̃
honorẽ ꝓuehens. conatꝰ ẽ callide degͣilare. Uñ
actũ ẽ ut eodẽ . Arthydiaconatꝰ loco sumoto. ali¬
ũ ascisceret. qͥ eiꝰ obtẽꝑare morib potuisset. Quẽ
honoratũ archydiac̃ arbitram antistiti suo ali-
entiã tuã p̃sentis p̃cepti auctoritate duximꝰ ful¬
ciendã. qͣtinꝰ ꝯueniens in saloniã natalem frẽm
forte distulerit: usũ ei pallii qd̃ ab hac sede con¬
cessũ sͥ fuerat. ex auctoritate sedis apłicȩ contͣdi¬
ces. quẽ si ⁊̃ amisso pallio adhuc in eadẽ ꝑtina¬
gͥnis eundẽ antistitẽ participatione pͥuabis.
dhibenda ẽ ⁊̃ disciplina. qua nolentes ꝓmo¬
u̾i ad sacͦs ordines ad obediendũ ep̃is sius
ꝓuocent᷑. In minorib siqͥdẽ ꝯstituti ordinib.¬

Expanded text:
int interdicta, non solum mandata Dei negligens, sed et scripta nostra contemnens, praefatum archidiaconum quasi ad fortiorem honorem provehens conatus est arte callida degradare. Unde actum est, ut, eo de archidiaconatus loco summoto, alium adscisceret, qui ejus obtemperare moribus potuisset. Quem Honoratum archidiaconum arbitramur antistiti suo aliunentiam tuam praesentis praecepti auctoritate duximus fulciendam, quatenus conveniens in Salonam, Natalem fratreaciter, ut consuevit, forte distulerit, usum ei pallii, qui ab hac sede concessus est, ex auctoritate sedis apostolicae contradicito. Quem si etiam amisso pallio adhuc in eadem pertinaguinis eumdem antistitem participatdhibenda est etiam disciplina, qua nolentes promoveri ad sacros ordines ad obediendum episcopis suis provocentur. In minoribus siquidem ordinib
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ circa illam sollicitudinẽ exhib̾e. ut qm̃
nefariũ sit qd̃ cõmisit. ex tua possit districtiõe
cognoscere. Qua in re si qͥs qd̾ ñ credimꝰ laicoꝵ
aliqͦ tͥ ingenio tẽptauerit obsistendũ. a sci̾ssime
eũ cõmunionis participatiõe suspendere. nob̃q
renuntiare. festina. ut qñtũ execrabile sit qd̃
p̃sumpsit postꝗ̃ considatiõe ꝓpͥa ñ aduertit.
cm̃dationis qͣlitate cognoscat. In his aũ om̃ib
ita cautũ stuide te uigilantẽq ostendere: ut
culpã ñ geminare neglectu: s alignͣtisꝑ ualea ᷤ

Expanded text:
nem circa illam sollicitudinem exhibere, ut quam sit nem circa illam sollicitudinem exhibere, ut quam sit nefarium quod commisit ex tua possit districtione cognoscere. Qua in re si quis quod non credimus laicorum aliquo tibi ingenio tentaverit obsistendum, a sanctissimae eum communionis participatione suspende, nobisque renuntiare festina ut quantum sit exsecrabile quod praesumit, postquam consideratione propria non advertit, emendationis qualitate cognoscat. In his autem omnibus ita cautum ac stude vigilantem te ostendere, ut culpam tuam non geminare neglectus, sed aliquantisper valeat et
Abbreviated transcription (Latin):
Iosi habitus aut eẽ nosses ep̃c. filiã religiosȩ
memorie tulliam magistri militiȩ te illie posito
ꝓiectis religiosis uestib nec ad scl̃arem. reuerti
habitũ. nec ad nos licuisset ꝑu̾sam epłam de-¬
stinare. S qͥrmmia desidia ac torpore depͥme¬
ris. in tuo dedecore. res ad p̃sens illicita impune
cõmissa ẽ. Nam sicut p̃fati sumꝰ si sollicitꝰ exti¬
tisses pͥus ad nos ultio mulieris pͣuissimȩ ꝗͣ. cul
negligens ut nͥ cauonicã fueris coertitionẽ exꝑtꝰ¬
in te. in aliis districtionẽ ⁊ disciplinã nescias
tustodire. qͣliter debeas eẽ sollicitꝰ congruo tͥ
si dño placuerit temꝑe demonstrabimꝰ. Presen¬
tia gͥ sc̃pͥta suscipiens euigila. ⁊ excitatus saltẽ
exquire. qd̃ p̃ssus ñcusq ignauia cdistalisti. In¬
stantie gͦ tuȩ. sit p̃dictam mulierẽ una cũ ser¬
gio defensore nr̃o compͣhendere. ⁊ statim ñ
solũ ad male contemptũ habitũ sine excusa¬
te omĩno ualeat custodiri detrudere. ⁊ ita om¬

Expanded text:
e memoriae Tulliani, magistri militiae, te illic posito, nec projectis religiosis vestibus ad saecularem reverti habitum, nec ad nos licuisset perversam epistolam destinare. Sed quia nimia desidia ac torpore deprimeris, in tuo dedecore res ad praesens illicita impune commissa est. Nam, sicut praefati sumus, si sollicitus exstitisses, prius ad nos ultio mulieris pravissimae quam culpntumque es negligens, ut nisi canonicam in te fueris coerctionem expertus, in aliis districtionem et disciplinam nescias custodire, 901 qualiter debeas esse sollicitus, congruo tibi, si Domino placuerit, tempore demonstrabimus. Praesentia igitur scripta suscipiens evigila, et excitatus saltem exsequere, quod pressus usque nunc ignavia distulisti. Instantiae ergo tuae sit praedictam mulierem una cum Sergio defensore nostro comprehendere, et statim non solute valeat custodiri, detrudere, et ita om
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsonȩ iniuriam repellere. Item. Cũ petro¬
gladio magistrũ defendenti. xp̃c dixerit. conuer¬
te gladiũ tuũ in uaginã. an putas qͥa ñ pos¬
sum rogare patrẽ meũ. ⁊ exhibebit mͥ plusqm̃
duodecim milia legiones angłoꝵ: demq sicut.
de beato andrea legitur. cũ fieret concursus
ppłoꝵ ut de manib iniqui iudicis eũ eriꝑent.
i ab iniuria mortis illum defensarent: ipse e
monens. qmͣ sicut ꝓpͥas. tta ⁊ socioꝵ imurias
patient̾ tolerare. nec ad arma conetrrere.s
eoꝵ exemplo ad similia ferenda anmũ p̃patare
Item. Cum in ꝓuerbiis dicat᷑. mͥ uindictam
ego retribuã dicit dñs. Item. Cum in euugłio
dicat᷑. nolite iudicare. ⁊ ñ iudicabimini. Item
Cum pat̾familias dicat uolentib colligere xi¬
tania. sinite utͣq crescere usq ad messem. ⁊ tẽ
dicã messorib colligete tixama. ⁊ alligate fas¬
ciculos ad cõburendum. Item. Cum rex ille
serunt credendo. Item. Cum paulꝰ in epła¬

Expanded text:
sonae injuriam repellere? § 1. Item, quum Petrogladio magistrum defendente, Christus dixerit: Converte gladium tuum in vaginam; an putas, quod non possum rogare patrem meum, et exhibebit mihi plus quam duodecim legiones angelorum? denique, sicut de B. Andrea legitur, quum fieret concursus populorum, ut de manibus iniqui judicis eum eriperent, et ab injuria mortis illum defenderent, ipse ecmonemur, quam sicut proprias, ita et sociorum injurias patienter tolerare, nec ad arma concurrere, sed eorum exemplo ad similia ferenda animum praeparare? § 2, Item, quum in Proverbiis dicatur: Mihi vindictam, et ego retribuam, dicit Dominus; item, quum in evangelio dicatur: Nolite judicare, et non judicabimini; item, quum paterfamilias dicat servis volentibus colligere zizania: Sinite utraque crescere usque ad messem, et tunc dicam messoribus, colligite zizania, et alligate in fasciculos ad comburendum; § 3. Item, quum rex ille, serunt credendo; item, quum Paulus apo
Abbreviated transcription (Latin):
sollicitudinẽ. & dispenset eas tamqꝗͣ d̃o contẽplan¬
te. Non aut̃ ei liceat fraudare. qͥcqmͣ ex illis. uł
cognatis ꝓpͥis donare quȩ d̃ĩ sunt. Quod si pau¬
ꝑes fuerint. ut pauꝑib largiat᷑: s ñ sub hoi oc¬
casione. quȩ sunt eccł̃ie defraudent᷑. Q uod fi cal¬
facere. & nil. ad ꝓfectũ agrũ existere: nec sic tͥhu

Expanded text:
sollicitudinem, et dispenset eas tanquam Deo contemplante. Non liceat autem ei fraudare quicquam ex illis, vel cognatis propriis donare quae Dei sunt. Quod si pauperes fuerint, ut pauperibus largiatur, sed non sub horum occasione quae sunt ecclesiae defraudentur. § 1. Quod si facere, et nihil ad profectum agrum existere; nec sic princ
Abbreviated transcription (Latin):
Ridem p̃cepimꝰ ut de monasti̾o sc̃i andreȩ
quod ẽ suꝑ mascalas baptist̾ium ꝓpter mo¬
nachoꝵ molestias debuisset auferri. atq in eo¬
dem loco quo fontes sunt altare fundari.
det: quatinꝰ ⁊ p̃dictis monachis opus dĩ secui¬
re liceat celebrare. ⁊ ñ de negligentia tua con¬
tra frat̾nitatẽ tuam aminus nr̃ excitet᷑. Etẽ

Expanded text:
ridem praecepimus ut de monasterio sancti Andreae, quod est super Mascalas, baptisterium propter monachorum insolentias debuisset auferri, atque in eodem loco quo fontes sunt altare fundari. detur; quatenus et praedictis monachis opus Dei securius liceat celebrare, et non de negligentia vestra contra fraternitatem tuam noster animus excitet
Abbreviated transcription (Latin):
acrilegiũ ⁊ contͣ legem ẽ. si qͥs qͦd uenãbilib
locis relinquit᷑. pͣue uoluntatis studiis temp
thematizamꝰ apłica auctoritate pellimꝰ. damna¬
mus. atq sallegos ẽẽ iudicamꝰ. ⁊ ñ solũ eos. s
om̃s consentientes eis. qͥa ñ solum qͥ faciunt rei
iudicant᷑: s: ̃ qui facientib consentiuiit. Par
enĩ pena facientes ⁊ consenti entes comp̃hendit.

Expanded text:
acrilegium et contra leges est, si quis quod venerabilibus locis relinquitur pravae voluntatis studiis suis thematizatos apostolica auctoritate repellimus et damnamus atque sacrilegos esse iudicamus. Et non solum eos, sed omnes consentientes eis, quia non solum qui faciunt rei iudicantur, sed etiam qui facientibus consentiunt. Par enim poena et agentes et consentientes apprehendit.
Abbreviated transcription (Latin):
sa rerũ cominissa ẽ. quȩcũq ammninistrationis
lue temꝑe. emerit. si de reb ꝓpͥrs uł uile uł carum
habuerit. ad eccliȩ nomen cui p̃sunt cartaꝵ confi¬
cere instrum̃ta ꝓcurent. Non eñi iustũ ẽ ut eccł̃ia
quẽ suscepit extraneũ in alieno faciat. diuitẽ. & in
suo retineat. fraudatorẽ. Hii uͦ qui suaꝵ rerũ nos¬

Expanded text:
quaecunque administrationis suae tempore emerint, si de rebus propriis vel vile vel earum habuerint, ad ecclesiae nomen, cui praesunt, chartarum conficere instrumenta procurent, non enim convenit, ut ecclesia quem suscepit extraneum efficiat in alieno divitem, et in suo retineat fraudatorem. § 1. Hi vero
Abbreviated transcription (Latin):
tionis suȩ diem uisi sunt conquisisse. siue nulla.
siue aliq̃ instrum̃ta fant confecta cõpensatione tã
sui iuris. qm̃ eccł̃iasticaꝵ rerũ habita si se utͥusq rei
gͣntitas exequauerit. inter eccł̃iam & decedentis here¬
si occasione rerũ eccłiastitaꝵ in reb ꝓpͥis detͥmentum
passus fuerit: uicissim qui lucrũ sentiunt detͥm̃ta
pacientib resartient. Unde in concił bracharensi. E¬

Expanded text:
ive nulla sive aliqua sint instrumenta confecta, compensatione tam juris sui quam ecclesiasticorum rerum habita, si se utriusque rei quantitas exaequaverit, inter ecclesiam et decentis herevel si occasione rerum ecclesiasticarum in rebus propriis detrimentum passus fuerit, vicissim qui lucrum sentiunt detrimentum patientibus resarcient. Unde in Concilio Bracarensi
Abbreviated transcription (Latin):
ullam potestatẽ de cętero. nulłã. ordinare.¬
licentiã monachis relinguimꝰ ꝓ suo arbi¬
trio aut abbates expellere. aut sibimet alios
ordinare: qͥa nulla auctoritas remanebit ab¬
bati. si monachoꝵ potestati ceꝑit subiacere.
ut de cęt̾o fidelit̾ ⁊ studiose umuersa que
uł ad diuim cultus reuerentiã. uł ad utiłtra¬
tem eiuscdẽ monasti̾i ꝑtinent abbatis sollici¬
tudo ad quẽ potestas tota ꝑtinere conuenit
monastia edificare. Unde in concił calcedonẽ¬
edificet.

Expanded text:
ullam potestatem de cetero, nullam licentiam monachis relinquimus pro arbitrio suo aut abbates expellere, aut sibimet alios ordinare, quia nulla auctoritas remanebit abbati, si monachorum potestati coeperit subjacere, ut de cetero fideliter et studiose universa, quae vel ad divini cultus reverentiam, vel ad utilitatem ejusdem monasterii pertinent, abbatis sollicitudo, ad quem potestas tota pertinere convenit,monasteria aedificare. Unde in Chalcedoneneri
Abbreviated transcription (Latin):
Imancipiola. irneolas. uł terrulas clericis ant
uł spacia compbant᷑ ntillũ eccłia p̃rudiciũ pacia¬

Expanded text:
mancipiola, vincolas vel terrulas clericis aut um spatia comprobentur, nullum ecclesia praejudicium patia
Abbreviated transcription (Latin):
m̃ib uobis uisu aut auditu notũ
his rationalis examinatio ⁊ satisfactio fiat. licet
t̾epe bonȩ memoriȩ dñi genttoris ur̃i pipini.
siue pͥscis tẽꝑib a scĩs patrib ⁊ reliqͥs bone deuo¬
tionis om̃ib sepissime uentilatũ fuĩt: nos tũ ple :.

Expanded text:
mnibus vobis visu aut auditu notum his rationabilis examinatio et satisfactio fiat, licet tempore bonae memoriae domini genitoris vestri Pipini, sive priscis temporibus a sacris Patribus et a reliquis bonae devotionis hominibus, saepissime ventilatum fuerit,
Abbreviated transcription (Latin):
liustian p̃ees dictantib liberũ concedat᷑. utiq pꝰ
baptisini regñationẽ a pͥncipib poscere mortẽ
alicutꝰ uł sanguinẽ de reatu. Quã rẽ pͥncipes
numꝗͣ. sine cognitione concedunt. s ad iudites
cõmissa ipsa uł crimina semꝑ remutunt᷑. ut
causa cognita tundicet᷑. Qui cũ quefituri fui̾nt
delegata aut absolutio. aut damnatio ꝓ negocii

Expanded text:
isti: an preces dictantibus liberum concedatur, utique post baptismi regenerationem, a principibus poscere mortem alicujus, vel sanguinem de reatu. Quam rem principes nunquam sine cognitione concedunt, sed ad judices commissa ipsa, vel crimina semper remittunt, ut causa cognita, judicentur. Quae cum quaesitori fuerint allegata, aut absolutio, aut damnatio pro negotii
Abbreviated transcription (Latin):
ouie nuisceatis. s. pauꝑcula monastia requirere.
sterros aã peurtentia lapsos traddere cas aei aploa
n eodemn loco ꝑficiant in quo agire pentesti¬
aui tradunt᷑. quatiuꝰ ipsi ex reb eoꝵ subsidtum
haũt. qui ãe iorrectione eoꝵ sollititu elinũ x¬

Expanded text:
regularia monasteria require, steriis ad poenitentiam lapsos trade, ut res lapsorum in eodem loco proficiant, in quo agere poenitentiam traduntur, quatenus ipsi ex rebus illorum subsidium habeant, qui de correctione eorum sol
Abbreviated transcription (Latin):
tore salutẽ uult habere. ⁊ sine uera sapiẽtia
cristimat se prudẽtẽ fieri posse ñ sanꝰ s eger ñ
prudẽs s stultꝰ ĩ egritudint assidua laborabit. ⁊
ĩ cecitate noxia stultꝰ demẽs ꝑmanebit ac ꝓinde
ois ĩqͥlitio ⁊ oĩs curatio q̃ adiuinis ⁊ magicis arti
bus ł ab ipĩs demoniis in idoloꝵ cultura crpetit
mors potiꝰ dicẽda ẽ.ꝙͣ uita: ⁊ ꝗ ea sectãt si se ñ cor¬
rexerĩt ad et̾niã ꝑditionẽ tendũt psalimista dicẽ¬
te. Om̃s dii gẽtrũ demonia sũt ꝗ ꝑ deceptos hoĩes
alios decipcre qͦtidie gestiũt: ut ꝑditõis suc cos
faciãt ꝑticipes. Itaq hec uanitas magicarũ ar¬
plurinus seculis raluit ꝑ quãdã sciẽtiã futuroꝵ

Expanded text:
tore salutem vult habere, et sine vera sapientia aestimat se prudentem fieri posse, non salvus, sed aeger; non prudens, sed stultus in aegritudine assidua laborabit, et in caecitate noxia stultus et demens permanebit: ac proinde omnis inquisitio, et omnis curatio, quae a divinis et magis, vel ab ipsis daemoniis in idolorum cultura expetitur, mors potius dicenda est quam vita: et qui ea sectantur, si se non correxerint, ad aeternam te: Omnes dii gentium sunt daemonia. Qui per deceptos homines alios decipere quotidie gestiunt, ut perditionis suae faciant eos esse participes. Itaque haec vanitas magicarum arplurimis saeculis valuit per quamdam scie
Abbreviated transcription (Latin):
definimꝰ. ut sc̃i eiꝰ corꝑis ⁊ sangͥnis participatio¬
ne pͥuatus sit. Sin uͦ quia latet ⁊ qm̃ nescit᷑ te¬
neri ad disciplinã ñ ualet. si tanti mali consciꝰ
a sc̃e eccłie corꝑe sit diuisꝰ. Si aũ in eadẽ ciui¬
tate ingressꝰ publice potu̾it doce̾ que dixerit.
uł certe sciens se ñ posse que scͥpsit ostendere. er¬
rorẽ suũ fu̾it aꝑte. confessꝰ dñici corꝑis ⁊ sangͥ¬
nis participatione ñ sit pͥuatꝰ. ueq a sc̃ȩ eccłie¬

Expanded text:
sanguinis participatione privatus sit. Si vero, quia latet et quoniam nescitur, teneri a disciplina non valet, si tanti mali consciusa sanctae Ecclesiae corpore sit divisus. Si quis autate egressus ad publicum, potuerit docere quae dixit, vel certe sciens se non posse quem scripsit ostendere, errorem suum fuerit aperte confessus, Dominici corporis et sanguinis participatione non sit privatus, neque a s
Abbreviated transcription (Latin):
uereant᷑ excessũ. Ut aũ ñ estimem̃ amare conten¬
tionẽ amplectam᷑ ep̃i reu̾entissimi ioħ̃is cõmu¬
nionẽ ⁊ indulgentes ei ⁊ causa dispensationis eiꝰ
negociũ ñ subtiliꝰ uł districtiꝰ siue uehem̃tiꝰ erga
se recognoscat agitari. Dispensationis eñĩ gr̃a
sic̃ dixi eget negociũ multũ. It̾ ad Ianuarium¬

Expanded text:
. Ut autem non aestimemur amare contentionem, amplectamur episcopi reverendissimi Joannis communionem, indulgentes ei, et causa dispensationis ejus negotium non subtilius vel districtius sive vehementius erga se recognoscat agitari. Dispensationis enim gratia, sicut dixi, eget negotium multum. C. XVI
Abbreviated transcription (Latin):
cho qͥa recusat pietas tua usq hodie cõmu¬
nionẽ reu̾entissimi ep̃i ioħis amplecti. ꝓ eo qd̾
qͥda in antiochena eccłia male ad huc cũ nesto¬
rio uł sentiant. uł iã senserint qͥdẽ. s forsitan re.¬
sipuerint. Probet gͦ tua modestia utrũ aliq̃n
inuicẽ colloqͣnt᷑. licet aliq̃n cauteriatã habi̾nt
oscientiã. Colligant᷑ aũ nc̃ acta penitentra suꝑ

Expanded text:
etas tua usque hodie communionem reverendissimi episcopi Joannis amplecti, pro eo, quod quidam in Antiochena ecclesia male adhuc cum Nestorio vel sentiant, vel jam senserint quidem, sed forsitan resipuerint. Probet igitur tua modestia utrum aliquaninvicem colloquantur; licet aliquando canteriatam habuerint conscientiam, colligantur autem nunc, acta poeniten
Abbreviated transcription (Latin):
c̃s eis petrꝰ annuntiauit eũ ẽẽ colendũ qũe
crucisixert᷑. ut eiꝰ sanguinẽ biberent creden¬
tes. quẽ fudert̃ seuientes. Id̃e in epła ad hyreneũ.
orporeũ illud manna nc̃ ñ ẽ res tanti sacram̃¬
tũ miracłi: qͥa uenit qͦd ꝑfectũ ẽ. ꝑfectum
aũ panis de celo corpꝰ de uirgine. Item.¬

Expanded text:
c eis Petrus annuntiavit eum colendum, quem crucifixerunt, ut ejus jam sanguinem biberent credentes, quem fuderant saevientes. Idem in Epistola ad Irenaeum: Corporeum illud manna nunc nec tanta res miraculi, quia venit quod perfectum est. Perfectum autem est panis de coelo, corp
Abbreviated transcription (Latin):
d epõs cęceros direximꝰ uissionẽ. ut eos qͥ
eccł̃ias iuolasse ꝓhibent᷑: accessu eaꝵ iudi¬
cent indignos. Item pius pͣp. Qui eccł̃iam

Expanded text:
pos ceteros direximus iussionem, ut eos qui ecclesias violasse perhibentur, accessu earum iudicent esse indignos. Item Pius papa: Sicut qui ecclesiam
Abbreviated transcription (Latin):
informari .i. utrum maius sit sacra¬
mentum. manus imopositionis epõꝵ
aut baptismi scitote utrũq magnum eẽ
sacramentum: et sicut unũ maioribus
qd̾ nisi a maioribus perfici non põt ita
⁊ maiori ueneratõẽ uenerandũ est ⁊ tenendũ.
sed ita conincta sunt hec duo sacramenta
ab inuicem nisi morte preueniente nul¬
latenus possunt segregari.⁊ unum sine
altero rite perfici non potest. ¶ Itẽ

Expanded text:
informari, id est, utrum majus esset sacramentum, manus impositio episcoporum, aut baptismus; scitote, utrumque magnum esse sacramentum. Et sicut unum a majoribud a minoribus perfici non potest, ita et majori veneratione venerandum et tenendum est. Sed ita conjuncta sunt haec duo sacramentut ab invicem nisi morte praeveniente nullatenus possint segregari, et unum sine altero rite perfici non potest.
Abbreviated transcription (Latin):
Igrauitas. & tutę ac fidi institutio sc̃a comm̃¬
dat. clericoꝵ officiis aggregari. & optamꝰ & uolu¬
mus: ita ut qͥ int᷑ tͥginta annos etatis sint dig¬
ni inminorib. ꝑ gͣdus singłos crescentes tẽpe¬
pinoueant᷑ ordinib. & sic ad diaconatꝰ uł pbrii
nisignia. maturȩ etatis consecratiõe ꝑuenant.
nec saltu ad ep̃atus culm̃ ascendat.: ñ in his eacdaq
quȩ singłis dignitatib suꝑiꝰ p̃fiximꝰ fuerint

Expanded text:
gravitas et vitae ac fidei institutio sancta commendat, clericorum officiis aggregari et optamus et volumus, ita ut qui intra tricesimum annum ae atis sunt digni in minoribus per gradus singulos crescentes promoveantur ordinibus, et sic ad diaconatus vel presbyterii insignia maturae aetatis consecratione perveniant, nec saltu ad episcopatus culmen ascendant, nisi in his eadem, quae singulis dignitatibus superius praefiximus,
Abbreviated transcription (Latin):
tib ad penitentiã imponunt: qͥa dicunt ⁊ non
faciunt. ⁊ sic dũ pęna penitentiȩ p̃sentis sugit᷑.
contemint᷑ pena peccati futura. Sicut enĩ si fac̾e
suꝑ humeros adolescentis quẽ ñ pot̾ barulare.
imposueris. necesse ht ut aut fascẽ reiciat. aut.
sub pondere confringat᷑: sic ⁊ homo cui graue

Expanded text:
ntiam imponunt, qui dicunt, et non faciunt, et sic, dum poena praesentis poenitentiae fugitur, contemnitur poena peccati futura. Sicut enim, si fascem super humeros adolescentis, quem non potest bajulare, posueris, necesse hsub pondere confringatur. Sic homini cui graue
Abbreviated transcription (Latin):
monasti̾a ẽẽ ñ ꝑmittas. s aut amissa clericatꝰ
militia monasticis ñ ꝓmoueant᷑ ordinb. aut
si abbatis loco ꝑmanere decreuerit. dericatus
nullatenꝰ ꝑmittat᷑ habere militiam. Satis em̃
incongruũ ẽ. ficut unũ ex his ꝓ sui magnitu¬
dine diligenter quis ñ possit explere. ad u
⁊̃ de monasterio quodam in Registro grego¬

Expanded text:
monasteria non permittas, set, aut omissa clericatus militia, monachicis proveantur ordinibus, aut si in abbatis loco permanere decreverint, clericatus nullatenus permittantur habere || militiam. Satis enim incongruum est, si cum unum ex his pro sui magnitudine diligenter quis non possde quodam monasterio in regesto Grego
Abbreviated transcription (Latin):
constituti. quotiens ad consignandos in fantes
egredimini. ultra modũ g̃uari minime debuis¬
sent. Summna enĩ p̃foca fuerat nob̃ ut audio
ammoneo. ut subiectis ur̃is ñ gͣues studeatis ex¬

Expanded text:
eses constituti, quoties ad consignandos infantes egredimini, ultra modum gravari minime debuissent. Summa enim praefixa fuerat, vobis, ut audio,admoneo ut subjectis vestris graves non studeatis ex
Abbreviated transcription (Latin):
te pulsare. S si pulsatꝰ fuerit ñ respondeat. uł
ꝓponat. nec aud eat. cͥminale negotiũ in iudicio¬
scłari ꝓponere. Ex his om̃ib dat᷑ intelligi qͦd
cłicus ad publica iudicia. nec in ciuili. necin cͥmi¬
nali causa ẽ ꝓducendꝰ nͥ forte cuiłe causam ep̃c a
d̾s ex ep̃ali unctione intelligendũ ẽ. Non enĩ
in ep̃m ungit᷑ ut cognitor scłarium negotioꝵ
resideat. s ut ꝓcurator animaꝵ & dispensator

Expanded text:
te, pulsare: si pulsatus fuerit, respondeat, non proponat: nec audeat criminale negotium ad saecatian. Ex his omnibus datur intelligi, quod clericus ad publica judicia nec in civili, nec in criminali causa est producendus, nisi forte civilem causam episcopus eus esse, ex episcopali unctione intelligendum est. Non enim in episcopum ungitur, ut cognitor saecularium negotiorum resideat, sed ut procurato
Abbreviated transcription (Latin):
oꝑa quȩ minꝰ tͥ congruere dicimꝰ exhibeant
cia qͥppe clericoꝵ siue cͥmmalia siue ciuilia fue¬
rint: ñ nisi apd̃ eccłiasticũ udicẽ uentilanda
sunt. Unde adrianꝰ pp. ait.

Expanded text:
 tibi minus congruere diximus, exhibeant tia quippe clericorum, sive criminalia sive civilia fuerint, non nisi apud ecclesiasticum judicem ventilanda sunt. Unde Hadrianus Papa c.
Abbreviated transcription (Latin):
uos ꝯstit̾it indignos m̾itis sacrã mercatos. nxiym¬
ẽẽ p̃cio dignitatẽ. conuictos oportet arce ea¬
ri. ñ sine ꝑiculo facinꝰ tale patrantes: qͥa dane¬
tẽ parit̾ ⁊ accipientẽ dãpnatio symonis qͣm sac̃

Expanded text:
onstiterit indignos meritis sacram mercatos esse dignitatem, convictos oportet arceri, non sine periculo tale facinus patrantes, quia dantem pariter et accipientem dampnatio Symonis, quam sacra
Abbreviated transcription (Latin):
p̃sumat. nͥ in ꝯsecͣtis ab ep̃o locis qͥ sui particep ᷤᷤ
dexis. Singłis annis dedicationũ solleumitates ce

Expanded text:
sumat, nisi in sacratis ab episcopo locis, qui sui particeps XVI. Singulis annis dedicationum solennitates ce
Abbreviated transcription (Latin):
cura cõmissa ẽ. ñ solũ sine cupiditate. s ⁊̃
cũ laude pietatis accipit a ppło dispensanda.
& fidelit̾ dispensat accepta. qͥa om̃ia sua aut
ne uͥtutis uitȩ necessaria siue in domib suis siue
in cong̾gatione uiuentes accipiant. qͥa adea ac

Expanded text:
cura commissa est, non solum sine cupiditate, sed etiam cum laude pietatis accipit a populo dispensanda, et fideliter dispensat accepta, qui omnia sua aut ne virtutis vitae necessaria, sive in domibus suis, sive in congregatione viventes accipiunt
Abbreviated transcription (Latin):
nistraret. de se confident̾ loqͥt᷑. Ego aũ nullo
hoꝵ usꝰ sum. Et qͣre dix̾it: secutꝰ aꝑuit dicens.
Expedit mͥ magiᷤ mori. qm ut głam meã qͥs eua¬
cuet. Euacuari dic̃ głam suã. si ab his qͥb p̃dica¬
bat uoluisset acciꝑe uite tẽꝑalis expensam. No

Expanded text:
nistraret, de se confidenter eloquitur: Ego autem nullo horum usus sum. Et quare hoc dixerit, secutus aperuit dicens: Expedit mihi magis mori quam ut gloriam meam quis evacuet . Evacuari dicit gloriam suam, si ab eis quibus praedicabat vo
Abbreviated transcription (Latin):
rationũ qͦd apud grecos dr frateria. publicis
etiam legib certũ ẽ inhiberi penitus. hoc multo
magis in scã di ȩccłia ne fiat. conuenit. abdicari.
Si qui uͦ elerici seu monachi inuenti fuerint con
iurantes aut conspirantes. aut fraterias aut
Clerici conspirantes¬
tur in carcerẽ. cet̾i excomuni

Expanded text:
rimen, quod apud Graecos dicitur fratrea, publicis etiam legibus certum est penitus inhiberi, hoc multo magis in sancta Dei Ecclesia, ne fiat, convenit abdicari. Si qui veiurantes aut conspirantes aut fratreas vel Clerici conspirantetur in carcerem; ceteri excommuni
Abbreviated transcription (Latin):
sue lib̾tatẽ ñ descrunt. siunt gͥ ꝓcrildubio eun¬
pͥusqm̃ fierent ⁊̃ ñ euenire potuissent. His¬
uet. nec se cuiꝰlibet utiliter dep̃catio obicit
cũ ds semel aliqͥd ab intimis irasceudo dispo¬
int. Hinc ẽ enĩ qd̾ moyses qͥ reatũ tocꝰ ppł ut
obicẽ optulit diuine tracundiȩ uim placuit
ad petrã oreb ueniens. ⁊ ꝓaquȩ exhibitione
diffidens. repmissionis teriã ingredi dño tras

Expanded text:
sue libertatem non deserunt. Fient igitur proculdubio cunsue libertatem non deserunt. Fient igitur proculdubio cunpriusquam fierent etiam non evenire potuissent. umana non removet, nec se cuilibet utiliter deprecatio objicit, quum semel Deus aliquid ab intimis irascendo disponit. Hinc est enim, quod Moyses, qui reatum totius obicem obtulit, divinae iracundiae vim placavit, ad petram Oreb veniens, et pro aquae exhibitione dif
Abbreviated transcription (Latin):
solute uerũ ẽ neresario ucniunt que p desti¬
nata sunt uł p̃scita. quia hie necessitas refert᷑
ad rerũ eucntũ. ibi ad intuitũ diuine p̃ sci¬
entiȩ. Unde aũs. Duȩ sunt inqͥt necessitates.
simplex una. ueluti necesse. ẽ om̃s eẽ homines
mortales: altera conditionis. ut si aliquẽ quis
ambulare. scit. eũ ambulare netesse ẽ. Quod
em̃ quisq eẽ nouit: id eẽ aliter ac notũ est
thit. Hanc enĩ necessitatẽ ñ ꝓpͥa facit uatura:
s. conditionis adiectio. Nulla enĩ necefsitas co¬
git incedere uoluntate gͣdientẽ: qm̃uis eũ tc̃
cũ gradiat᷑. incedere necessariũ c̃. Codẽ gͥ mͦ¬
si qͥd ꝓuidentia p̃sens uidet id necesse ẽ ẽẽ tñ¬
⁊ si nullam habeat nature necessitatẽ. At qͥde
ea futura quȩ ex arbitrii lib̃tate ꝓueniunt p̃¬
scientia contuet᷑. Hec gͥ ad inurtũ relata di¬
uinũ. necessaria fiunt ꝑ dispositionẽ diuine
notionis: ꝑ se uͦ considerata absolutã nature

Expanded text:
solute verum est, necessario evenient quae praedestinata sunt vel praescita; quia hic necessitas refertur ad rerum eventum, ibi ad intuitum divinae praescientiae. Unde Augustinus : Duae sunt, inquit, necessitates, simplex una, veluti, qua necesse est omnes homines esse mortales: altera conditiambulare scias eum ambulare necesse est. Quod enim quisque nouit id esse aliter ac notum est  simplicem trahit. Hanc enim necessitatem non propria facit natura sed condicionis adiectio; nulla enim necessitas cogit incedere uoluntate gradientem, quamuis eum tum cum graditur incedere necessarium sit. Eodemsi quid providentia presens videt, id necesse est esse, tametsi nullam nature habeat necessitatem. Atqui ea futura, que ex arbitrii libertate proveniunt, prescientia contuetur. Hec igitur, ad intuitum relata divinum, necessaria fiunt per dispositionem divine notionis. Per se vero considerata absolutam nature
Abbreviated transcription (Latin):
lapsib humanis subuenit. ut ñ solũ ꝑ baptis¬
mi grãm. s etiã ꝑ penitentiȩ medicinã spes uite
reꝑaretur cĩnȩ: ut qui regesiationis dona uiolas¬
sent. ꝓpͥo se iudicio condempnantes. ad remissi¬
p̃sidus ordinatis. ut indulgentia d̃i nisi suppli

Expanded text:
s subvenit, ut non solum per baptismi gratiam, sed etiam per poenitentiae medicinam spes vitae reparetur aeternae, ut qui regenerationis dona violassent, proprio se judicio condemnantes, ad remissipraesidiis ordinatis, ut indulgentia Dei nisi su