comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
his dilectissimi aliisque documentis.
quibus innumerabiliter diuinorum
eloquiorum coruscat auctoritas.
aduenerationẽ pente costes uniammit᷑
incitemur : ex ultantes in honorẽ sps
scĩ. per quȩm om̃s catholica eccła
scĩficatur: Omĩs anima rationalis in¬
buitur. qui inspirator fidei: doctor
scientiȩ. fons dilectionis. signaculũ
castitatis. & totius est causa uirtutis
Gaudeant fidelium mentes. quod in
ne laudatur:. Quodque illa signifi¬
catio quae inspeciȩ ignis apparuit.¬
& opere perseuerat & munere.
Ipse enim sp̃s ueritatis. facit domũ
głȩ suae. sui luminis splendore
fulgere . & intemplo suo nec tenebro¬
sum uult aliquid esse nec tepidum
Decuiꝰ oꝑe atque doctrina etiã
ieiuniorũ nobis & elemosinarũ est
con lata purgatio: Namhunc uenera¬
bilem diem sequitur saluberrime
obseruantiae consuctudo. quã utilissi¬
mam sibi om̃s scĩ semper expertisunt.
& adquã sedulȩ caelebrandã. pastora¬
li uos sollicitudine cohortamur.

Expanded text:
his, dilectissimi, aliisque documentis, quibus innumerabiliter divinorum eloquiorum coruscat auctoritas ad venerationem pentecostes unanimiter incitemur, exsultantes in honore Spiritus sancti, per quem omnis catholica Ecclesia sanctificatur, omnis anima rationabilis imbuitur, qui inspirator fidei, doctor scientiae, fons dilectionis, signaculum castitatis, et totius est causa virtutis. Gaudeant fidelne laudatur; quodque illa significatio, 300 quae in specie ignis apparuit, et opere perseverat et munere. Ipse enim Spiritus veritatis facit domum gloriae suae luminis sui nitore fulgere, et in templo suo nec tenebrosum aliquid vult esse, nec tepidum. De qua ope atque doctrina etiam jejuniorum nobis atque eleemosynarum est collata purgatio. Nam hunc venerabilem diem sequitur saluberrimae observantiae consuetudo, quam utilissimam sibi omnes sancti semper experti sunt, et ad quam sedulo celebrandam, pastorali vos sollicitudine cohortamur:
Abbreviated transcription (Latin):
filii que sit sp̃s: N onsicut quȩ cũ que
creatura. quae & patris & filii est.
sed sicut cumutroque uiuens & poters
est: sempiterne ex eo quod est pater
filiusque subsistens: unde cũ dns ante
passionis suae diem discipłis suis
scĩ sps sponder& aduentũ.Ad huc
inquit multa habeo uobis dicere.
sed non potestis illa modo portare

Expanded text:
Filiique sit spiritus, non sicut quaecumque Filiique sit spiritus, non sicut quaecumque creatura, quae et Patris et Filii est, sed sicut cum utroque vivens et potens, et sempiterne ex eo quod est Pater Filiusque subsistens. Unde, cum Dominus ante passionis suae diem discipulis suis sancti Spiritus sponderet adventum, Adhuc, inquit, multa habeo vobis dicere, sed non potestis illa
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃s dĩ ferebatur super aquas: Et ad
ueteres tenebras abigendas. nouȩ
lucis fulgura choruscabant. cum
micantium splendore linguarum.:
conciperetur ignitum: Cui ad cre
rei gestȩ forma mirabilis. nec dubiũ
sit in illo om̃ium humanarũ uocũ
ex ultante conuentu mai estatem Scĩ
sp̃s fuisse pręsentem: nemo tamen
in his quaecor poreis uisa sunt oculis.
diuinami eius putet iapparuisse sub¬
stantra: Natura enĩ inuisibilis & cum
patre filioque cõmunis. qualitatẽ
muneris atque operis sulqua uo¬
luit significatione monstrauit.
Proprietatẽ uero essentiȩ suae
in sua deitate continuit. quia
sicut nec patrẽ necfilium. ita ne
ad tingere: In trinitate enĩ diuina
nihil dissimile. nihil inpar est
& om̃a quae de illa possunt substantia
cogitari. necuirtute. nec gloria.
nec acternitate discretasunt.
Cumque inpersonarũ proprieta¬
tibus aliussit pater. alius filius.
alius sp̃s sc̃s. non tamen alia dĩtas

Expanded text:
Spiritus Dei ferebatur super aquas , et ad Spiritus Dei ferebatur super aquas , et ad veteres tenebras abigendas, novae lucis fulgura coruscabant, cum micantium splendore linguarum, econciperetur ignitum, cui ad crearei gestae forma mirabilis, nec dubium sit, in illo omnium humanarum vocum exsultante concentu, majestatem Spiritus sancti fuisse praesentem, nemo tamen aestimet in iis quae corporeis visa sunt oculis divinam ejus apparuisse substantiam. Natura enim invisibilis, et Patri Filioque communis, qualitatem muneris atque operis sui, qua voluit significatione monstravit, proprietatem vero essentiae suae in sua Deitate continuit: quia sicut nec Patrem nec Filium, ita necattingere. In Trinitate enim divina nihil dissimile, nihil impar est; et omnia quae de illa possunt substantia cogitari, nec virtute, nec gloria, nec aeternitate discreta sunt. Cumque in personarum proprietatibus alius sit Pater, alius sit Filius, alius Spiritus sanctus, non tamen alia Deitas
Abbreviated transcription (Latin):
licis ministrasse principiis: & ab eodẽ
spũ conditum foedus scđm. a quo pri¬
mum fuerat institutum: Nam Sicut
repente decaelo sonus tamquã adueni¬
entis sp̃s uehementis : & repleuit totã
domum ubi erant sedentes: Et appa
ruerunt illis dispertite linguȩ tã quã
ignis: seditssupra singulos eorum:
Etrepleti sunt om̃s spũ scõ: & coe¬
perunt loqui aliis linguis. pro¬
ut sp̃s sc̃s dabat eloqui illis:
Quam uelox est sermo sapientiȩ :¬
& ubi ds̃ magister est. quã cito discit᷑
quod docetur: N on est adhibita
inter pretatio ad audiendum.
non con suetudo adusum. non tẽpus
adstudium : sed spirante ubi uoluit
spũ ueritatis. propriȩ singularum
gentium uoces. facte sunt in ecclesiȩ
ore communes: Ab hoc igitur die
tuba euuangelicę prędicationis
in tonuit: Ab hoc die ymbres karisia¬
tum. flumina benedictionũ omne
desertum & uniuersam aridã rigaue¬
runt: qm̃ adrenouandã faciem t̾rȩ

Expanded text:
licis ministrasse principiis, et ab eodem licis ministrasse principiis, et ab eodem Spiritu conditum foedus secundum, a quo primum fuerat institutum. CAP. II. Nrepente de coelo sonus tamquam advenientis spiritus vehementis, et replevit totam domum, ubi eralinguae tamquam ignis, seditque supra singulos eorum. Et repleti sunt omnes Spiritu sancto, et coeperunt loqui aliis linguis, prout Spiritus sanctus dabat eloqui illis . O quam velox est sermo sapientiae, et ubi Deus magister est, quam cito discitur quod docetur! Non est adhibita interpretatio ad audiendum, non consuetudo ad usum, non tempus ad studium, sed spirante ubi voluit Spiritu veritatis , propriae singularum gentium voces factae sunt in Ecclesiae ore communes. Ab hoc igitur die tuba evangelicae praedicationis intonuit; ab hoc die imbres charismatum, flumina benedictionum, omne desertum et universam aridam rigaverunt; quoniam ad renovandam faciem terrae
Abbreviated transcription (Latin):
OGIERNAM SOLLEMO¬
NITXTEM dilectissimi
in precipuis festis esse uene¬
randam : om̃ium catholicoꝵ
corda cognoscunt: Nec
dubium est quanta huic diei reuerentia
debeatur: quẽ sc̃s sp̃s excellentissimo
sui muneris miraculo consecrauit:
Nam abillo die quo dñs super omnẽ
caelorum altitudinem ad dex teram
dĩ patris conscensurus ascendit: deci¬
mus iste est qui ab eiusdem resurrectio¬
ne quinquagesimus nobis ineo a quo
coepit inluxit. magna mysteria
& ueterũ sacramentorũ continens.
& nouorum : quibus manifestissime
declaratur. & grãm pręnuntiatam
fuisse perlegem. & legem impletam
esse pergrãm: Sicut enim hebrȩo
quondam popło ab aegyptus liberato.
quinquagesimo die post immolationẽ
agni lex dataest inmonte syna: ita
post passionẽ dñi quauerus dĩ agnus
occisusest. quinquagesimo a. resurrecꝰ¬
tione ipsius die in apostolos plebemq
credentium sp̃s sc̃s in lapsus est: ut
facile diligens xp̃ianus agnoscat
inicia ueteris testamenti euuange¬

Expanded text:
odiernam solemnitatem, dilectissimi, in praecipuis festis esse venerandam, omnium catholicorum corda cognoscunt: nec dubium est quanta huic diei reverentia debeatur, quem Spiritus sanctus excellentissimo 297 sui muneris miraculo consecravit. Nam ab illo die quo Dominus super omnem coelorum altitudinem ad dexteram Dei Patris consessurus ascendit, decimus iste est qui ab ejusdem resurrectione quinquagesimus nobis in eo a quo coepit illuxit, magna mysteria in se et veterum sacramentorum continens et novorum: quibus manifestissime declaratur, et gratiam praenuntiatam fuisse per legem, et legem impletam esse per gratiam. Sicut enim Hebraeo quondam populo ab Aegyptiis liberato, quinquagesimo die post immolationem agni lex data est in monte Sina ; ita post passionem Christi, qua verus Dei Agnus occisus est, quinquagesimo a resurrectione ipsius die in apostolos plebemque credentium Spiritus sanctus illapsus est : ut facile diligens Christianus agnoscat initia veteris Testamenti evange
Abbreviated transcription (Latin):
:intima laetific&: Simplicitatem
cor dis in om̃ib teneamus. quod est
sola intentione supernȩ retributionis
bona operari: Etquod prȩsentia
festa maxximȩ dec&. hymnum diui¬
nȩ laudis consona uoce simul & mente
per sonemus Sic enĩ solummodo dõ nr̃o
iocunda fit laudatio: si quod ore
canimus. non inpugnamus opere
Sicum labus alleluia proferimus:
a turpi & maligna cogitatione prȩ¬
cordia casta gestamus: Ea tantum rati¬
one suauis erit ei laudatio nr̃a. sinon
inrebus caducis & infimis. sed delectem᷑
indño: Quod ipse pręstare dignetur.
quitanta nobis tamque prȩclara bene¬
fitiorum pignora ꝑ paschalia sacram̃ta

Expanded text:
intima laetificet, simplicitatem intima laetificet, simplicitatem cordis in omnibus teneamus, quod est sola intentione supernae retributionis bona operari: et quod praesentia festa maxime decet, hymnum divinae laudis consona voce simul et mente personemus. Sic enim solummodo Deo nostro jucunda fit laudatio, si quod ore canimus, non impugnamus opere: si cum labiis Alleluia proferimus, a turpi et maligna cogitatione praecordia casta gestamus. Ea tamen ratione suavis erit ei laudatio nostra, si non in rebus caducis et infimis, sed delectemur in Domino. Quod ipse praestare dignetur, qui tanta nobis tamque praeclara beneficiorum pignora per paschalia sacramenta
Abbreviated transcription (Latin):
huius modi : Ad quorumnos exemplum
uitã moresque sollerter aptare necesse
zest:Quia perfectum uitae magisteri¬
um est. eccłȩ primitiue semper actus
imitari. Illamque aedificii spiritalis
nor mã ad finem usque seruare : quam
ab ipsis apłis infundamento fidei liqu&
essẽ propositam: Nec dubitandũ: quia
quorũ nunc uestigia sequimur: adeoꝵ
Etquidem fr̃s mei pulcherrimam
etiam in pręsenti futurȩ beatitudinis
figurã gerimus: dequa modo aliquanta
perstrinximus: Sedita nobis uiuen¬
dumest: ut que ex terius inimagine
colimus. ante interm arbitris oculos
ueraci corde seruemus: Per seueremus
ergo & nos indoctrina scõrũ: ut uide¬
lic& discendo. & operibus exercendo
quaedocent. orationib in cumbamus
assiduis: Dominici panis cõmunione
digni satagamus existere: unanimiter
in ecđa horis persistamus canonicis.
Panẽ indigenti proximo. uel quicqͥd
ualemus piȩ consolationis porrigamus .i
memoria uiui panis. potius mentis

Expanded text:
hujusmodi. Ad quorum nos exemplum, hujusmodi. Ad quorum nos exemplum, vitam moresque solerter aptare necesse est, quia perfectum vitae magisterium est, Ecclesiae primitivae semper actus imitari, illamque aedificii spiritualis normam ad finem usque servare quam ab ipsis apostolis in fundamento fidei liquet esse propositam. Nec dubitandum quia quorum nunc vestigia sequimur, ad eorum Et quidem, fratres mei, pulcherrimam etiam in praesenti futurae beatitudinis figuram gerimus, de qua modo aliquanta perstrinximus: sed ita nobis vivendum est ut quae exterius in imagine colimus, ante interni arbitri oculos veraci corde servemus. Perseveremus ergo et nos in doctrina sanctorum, ut licet discendo, et operibus exercendo quae docent, orationibus incumbamus assiduis, Dominici panis communione digni satagamus existere, unanimiter in ecclesia horis persistamus canonicis, panem indigenti proximo, vel quidquid valemus piae consolationis porrigamus  Amemoria vivi panis potius mentis
Abbreviated transcription (Latin):
propter ipsius dñi prȩsentiã: lugere
ac ieiunare nequiuerant: Constat
profecto quia post ablationẽ eius
spontaneis sese subdidere ieiunus.
Nam que ubi scĩ sp̃s sunt acceptione
recreati : sicut accteris mundi alibi
in lecebris. sic &a bȩpularũ appetitu
mentẽ prorsus auerterant: animae
potius quã corporis alimonia gauden¬
tes. & per memoriã patriȩ caelestis
orationib ac̃ lacrimis insistentes salu¬
bribus: Denique luca referente cogno¬
uimus. deillis trib milib uirorum
qui ipso die pentecostes petro prędicante
crediderunt : quam parco uictu contenti
fuerint. quã sobriã caelestem quȩ in
terris egerit uitã. Erant inquit perse¬
uerantes indoctrina apłorũ: & cõmu¬
nicatione fractionis panis. & oratio¬
nibus: Et paulopost. Cotidie quoq
perdurantes un animiter in templo.
& frangentes circa domos panem: sume¬
bant cybum cũ exultatione & simplici¬
tate cordis conlaudantes dm̃. & cetera

Expanded text:
propter ipsius Domini praesentiam lugere propter ipsius Domini praesentiam lugere ac jejunare nequiverant, constat profecto quia post ablationem ejus, spontaneis sese subdiderunt jejuniis. Namque ubi Spiritus sancti acceptione recreati, sicut a caeteris mundialibus illecebris, sic et ab epularum appetitu mentem prorsus averterant, animae potius quam corporis alimonia gaudentes, et prae memoria patriae coelestis orationibus ac lacrymis insistentes salubribus. Denique Luca referente, cognovimus de illis tribus millibus virorum, qui ipso die Pentecostes, Petro praedicante, crediderunt, quam parco victu contenti fuerint, quam sobriam coelestemque in terris egerint vitam. Erant, inquit, perseverantes in doctrina apostolorum, et communicatione fractionis panis, et orationibus . Et paulo post: Quotidie quoque perdurantes unanimiter in templo, et frangentes circa domos panem, sumebant cibum cum exsultatione et simplicitate cordis, collaudantes Deum, et caetera
Abbreviated transcription (Latin):
rint: Quius donante gratia: etiam
carnis in mortalitate. nos in nouissima
die uestiendos. atque ad gaudia beatȩ
resurrectionis perducendos esse speramus.
Iuxta hoc quod paulo ante apło teste
docuimus: Quoduero interhaec ieinio¬
rum castigatio repetitur : deipsorum
Apłorum exemplo sumptũ credere
debemus. Quia accepto spũ. quo ꝑfecꝰ¬
tius noua caelestiũ bonorũ suauitate
fruebantur : eo altius mentẽ amemoria
deliciarum abstulere terrestrium: Iam
enĩ aduenerat tempus illud dequo dñs
predixit. quia discipuli ipso secum con¬
uersante i eiunare nonpossent: Ablato
aut co ieiunarent: Nam cũ interrogarent
eum discipłi ioħif dicentes. quare nos
& pharisȩi iciunamus frequenter. discipłi
aut̃ tui noniciunant. Ait illis: Num
quid possunt filii sponsi lugere. quã¬
diu cum illis est sponsus. Uenient
aut̃ dies cũ auferetur abeis sponsus.
& tunc ieiunabunt: Quiergo & ante
passionẽ & post resurrectionẽ dñicam

Expanded text:
runt. Cujus donante gratia, etiam runt. Cujus donante gratia, etiam carnis immortalitate nos in novissimo die vestiendos, atque ad gaudia beatae resurrectionis perducendos esse speramus, juxta hoc quod paulo ante Apostolo teste docuimus. Quod vero inter haec jejuniorum castigatio repetitur, de ipsorum apostolorum exemplo sumptum credere debemus, qui accepto Spiritu, quo perfectius nova coelestium bonorum suavitate fruebantur, eo altius mentem a memoria deliciarum abstulere terrestrium. Jam enim advenerat tempus illud de quo Dominus praedixit, quia discipuli ipso secum conversante jejunare non possent, ablato autem eo jejunarent. Nam cum interrogarent eum discipuli Joannis, dicentes: Quare nos et Pharisaei jejunamus frequenter, discipuli autem tui non jejunant? aisi jejunare quandiu cum illis est sponsus? Venient autem dies cum auferetur ab eis sponsus, et tunc jejunabunt. Quia ergo et ante passionem, et post resurrectionem Dominicam,
Abbreviated transcription (Latin):
inuobis: Uerũ hoc quoque quod non
statim peracta die quinqua gesima.
genu adorandũ curuamus. sed & illa
mus: & quã uis intermissa repeten¬
tes ieiuniatamen alleluia cotidie
personamus. nemo absque discritione
apta & congrui ratione mysterii
putet actitari Quia enĩ sp̃s scĩ
septiformis est grã. iure sollempnitas
aduentus eius perseptem dies. laude
hymnorum debita. simul & missarũ
pente costes eccła toto orbe nouos
semper dõ populos peraquã regene¬
rationis ad gregare consueuit. ⁊¬
Merito saluti eorũ congaudentes.
quo usque albis induuntur stolis.
& nitorẽ purificate mentis. splen¬
dore habitus prȩmonstrant. Hymnũ
dõ deuote laudis offerimus : iuxta
prȩceptũ ipsius piissimi pastoris
ac redemptoris nr̃i quo ait: Con¬
gratu lamini mihi: quia inueni ouẽ
meã quȩ perierat : Mcrito etiã¬
tunc stantes oramus: obsignificantiã
uidelic& liberationis corundem
quiper donum scĩ sp̃s demorte animȩ
aduitã resuscitari ac resurgere merue¬

Expanded text:
in vobis . Verum hoc quoque quod non statim peracta die quinquagesima genu ad adorandum curvamus, sed et illa mus, et quamvis intermissa repetentes jejunia, tamen Alleluia quotidie personamus, nemo absque discretione apta et congrua ratione mysterii putet actitari. Quia enim Spiritus sancti septiformis est gratia, jure solemnitas adventus ejus per septem dies laude hymnorum debita, simul et missarum Pentecostes Ecclesia toto orbe novos semper Deo populos per aquam regenerationis aggregare consuevit, merito saluti eorum congaudentes, quousque albis induuntur stolis, et nitorem purificatae mentis splendore habitus praemonstrant, hymnum Deo devotae laudis offerimus, juxta praeceptum ipsius piissimi Pastoris ac Redemptoris nostri, quo ait: Congratulmeam, quae perierat. Merito etiatunc stantes oramus, ob significationem videlicet liberationis eorumdem, qui per donum Spiritus sancti de morte animae ad vitam resuscitari atque resurgere merue
Abbreviated transcription (Latin):
nouem faciunt: & quidẽ perseptem.
sȩpe requiem designari luce clarius est::
Septem uero septies ducta: ciusdem
requiei perfectionẽ insinuant quȩ
nullo umquã fine clauditur: nulla
labe maculatur : sed ubi dies iudicu
uniuersalis ac resurrectionis aduene¬
rit: ampliori corporũ receptorum
gratia perficit᷑ Quodenĩ ad septẽ
septimanas monas additur id est
ipsa dies dominica pente costes: qua
spm scm̃ accepit eccła primitiua
Et ita quinqua genarius numerus
perfecte completur: ipsum iuditu
& resurrectionis om̃ium tempus
ostendit: quando scãrum requies
animarum quaenunc inilla uita
geritur. etiam corporũ in mortaliũ
receptione geminabitur. Et ille
apłi sermo adimplebitur. quod si
sp̃s eius quisuscitauit iłim amor tuis
habitat in uobis. qui suscitauit iłim¬

Expanded text:
novem faciunt. Et quidem per septem novem faciunt. Et quidem per septem saepe requiem designari luce clarius est. Septem vero septies ducta ejusdem requiei perfectionem insinuant, quae nullo unquam fine clauditur, nulla labe maculatur, sed ubi dies judicii universalis ac resurrectionis advenerit, ampliori corporum receptorum gratia perficitur. Quod enim ad septem septimanas monas additur, id est, ipsa dies Dominica Pentecostes, qua Spiritum sanctum accepit Ecclesia primitiva, et ita quinquagenarius numerus perfecte completur, ipsum judicii et resurrectionis omnium tempus ostendit, quando sanctarum requies animarum, quae nunc in illa vita geritur, etiam corporum immortalium receptione geminabitur, et ille Apostoli sermo adimplebitur: Quod si Spiritus ejus qui suscitavit Jesum a mortuis, habitat in vobis, qui suscitavit
Abbreviated transcription (Latin):
c& aere. aqua. & terra: Futurȩ aut̃
uitae beatitudo : denario numero
non in conuenienter ex primitur.
Hinc est enim quoddñs operarios uineȩ
denario remuneratos esse per hib&:
Operarii quippe uineȩ : cultoressuNt
scȩ̃ eccłȩ: Denarids aut̃ uitae caelestis
perfectionẽ designat : inqua głam
dñi. summi uidelic& regisi speculan¬
tes. in eandem imaginẽ transforman¬
gis imaginem hab& & inscriptionẽ:
uerum etiã ineo quod decẽ obolis
qui est perfectus numerus constat:
unde & nomen accepit: Rectȩ ergo
qua dragenario. hoc est quater dena¬
rio dierum numero ieiunium annuȩ
cȩlebramus. ut per hoc specialius
ammoneamur. Quia quam diu
uiuimus inmundo. procaelestium
prȩmiorũ adeptione semꝑ laborare
debeamus: Recte & iam quinqua¬
genario dierũ numero statũ futurȩ
alleluia canendo. stantes orando.
quaesunt aptissima perpetuȩ quictis.
resurrectionis. & laudis presagia .
Septies enim septeni quadraginta

Expanded text:
igne, aere, aqua et terra. Futurae autem igne, aere, aqua et terra. Futurae autem vitae beatitudo denario numero non inconvenienter exprimitur. Hinc est enim quod Dominus operarios vineae denario renumeratos esse perhibet. Operarii quippe vineae cultores sunt sanctae Ecclesiae. Denarius autem vitae coelestis perfectionem designat, in qua gloriam Dei, summi videlicet regis, speculantes, in eamdem imaginem transformagis imaginem habet et inscriptionem, verum etiam in eo quod decem obolis, qui perfectus est numerus, constat, unde et nomen accepit. Recte ergo quadragenario, hoc est quater denario dierum numero, jejunium annue celebramus, ut per hoc specialius admoneatur, quia quandiu vivimus in mundo, pro coelestium praemiorum adoptione semper laborare debeamus. Recte etiam quinquagenario dierum numero statum futurae Alleluia canendo, stantes orando, quae sunt aptissima perpetuae quietis, resurrectionis et laudis praesagia. Septies enim septem quadraginta
Abbreviated transcription (Latin):
atque hymnis caelestib uacamꝰ
O breuerentiã nimirũ dominicȩ
inmortalis: Sed & genu in oratione
minime uxta morem flectimas.
quia procerto genuum inflexio.
penitentiae & luctus inditiũ est ꝓ
Quod etiam om̃ibus dominicis
diebus obseruandũ propter eiusdẽ
resurrectionis uel dominicȩ uel nr̃ae
sacramenta patres instituerunt
Desacramento aut̃ quinqua genarii
uel quadragenarii numeri: multi¬
pliciter apatrib disputa tum est.⁊
Sednos quia in longum duximus
sermonẽ. breuiter modo fraterni¬
tati urãe dicere sat est. Quod
recte ieiuniorũ cęrimoniae qua¬
dragenario dierum numero obser¬
uentur: ut scilic& perhoc insinuet᷑
quod toto huius uitae tempore
pro acterne uitȩ perceptioNe
laborare de beamus: Quater enĩ
deni quad raginta sunt :& uita
presens congrue quater nario
numero figuratur . Uelquia quattuor
annt temporibus tota uariatur. uel
quia mundus ipse in quo uiuimus
quattuor. alementis subsistitͥ uidedi

Expanded text:
atque hymnis coelestibus vacamus, atque hymnis coelestibus vacamus, ob reverentiam nimirum Dominicae immortalis. Sed et genu in oratione minime juxta morem flectimus, quia pro certo genuum inflexio poenitentiae et luctus indicium est. Quod etiam in omnibus Dominicis diebus observandum propter ejusdem resurrectionis, vel Dominicae vel nostra sacramenta patres instituerunt. De sacramento autem quinquagenarii vel quadragenarii numeri multipliciter a Patribus disputatum est. Sed quia nos in longum duximus sermonem, breviter modo fraternitati vestrae dicere sat est quod recte jejuniorum caeremoniae quadragenario dierum numero observantur, ut scilicet per hoc insinuetur quod toto hujus vitae tempore pro aeternae vitae perceptione laborare debeamus. Quater enim deni quadraginta sunt, et vita praesens congrue quaternario numero figuratur, vel quia quatuor annuis temporibus tota variatur, vel quia mundus ipse in quo vivimus quatuor elementis subsistit, videlicet
Abbreviated transcription (Latin):
dierum conuersatione cum discipłis
non solum futuri scłi gaudia quȩ
cum illo sumus habituri pręsigna¬
uit : Uerum etiã in effabilem circa
nos suae pictatis ostendit affectũ:
tamen adhuc discipulorũ inter¬
esse conuiuio ut socios eos habere
possit incaelo. ut praecepta quib
ad regnũ dĩ ꝑueniant. uiuacius
ipsa familiaritate cominendet.
Quid enĩ fr̃s mei quisibi uult
horum coniunctio uerborum
qua dicitur apparens cis. & loquers
deregno dĩ. & conuescens.NISI
quia patent̾ ostenditur. quod
obhoc maximę conuictui sociaba¬
tur corum. cumde regno dĩ loque¬
retur .: ut terrenas inter cos sumens
aepulas. quibus caelestȩ suum
uinculis suae caritatis obligar&:
atque illius temporis memoria
roborar&: Dequo eis ante passionẽ
suam promittendo praedixerat .:
Etego dispono uobis sicut disposuit
mihi pater ms regnum. ut ȩdatis
& bibatis super mensã meã in regnomii.
Merito ergo sacro scĩs diebus his.
nos quoque maiorib aepulis

Expanded text:
dierum conversatione cum discipulis, non solum futuri saeculi gaudia, quae cum illo sumus habituri praesignavit, verum etiam ineffabilem circa nos suae pietatis ostendit affectum, tamen adhuc discipulorum interesse convivio, ut eos socios habere possit in coelo, ut praecepta, quibus ad regnum Dei perveniant, vivacius ipsa familiaritate commendet. Quid enim, fratres mei, quid sibi vult horum conjunctio verborum, qua dicitur, « Apparens eis et loquens de regno Dei, et convescens, » nisi quia patenter ostenditur quod ob hoc maxime convictui sociabatur eorum cum de regno Dei loqueretur, ut terrenas inter eos sumens epulas, quibus coeleste corpusvinculis suae charitatis obligaret, atque illius temporis memoria roboraret, de quo eis ante passionem suam promittendo praedixerat: Et ego dispono vobis, sicut disposuit mihi Pater meus regnum, ut edatis et bibatis super mensam meam in regno meo . Merito ergo sacrosanctis diebus his nos quoque majoribus epulis
Abbreviated transcription (Latin):
Sed & incaelũ ascendens. nequa quã
cis priscę suae pręsentię dulcedinẽ
abstulit: sed eandem potius ꝓmisso
sp̃s scĩ charismate cumulauit.
Denique cum promitter& eos spũ
scõ baptizandos post dies non multos.
cisque benedicens ascenderoe acfer¬
retur incaclum: Quadragesimo
utique die suȩ resurrectionis.
mox illi ad orantes regressi sunt
in hierłm cũgaudio magno. &
erant semper intemplo laudantes̃
& benedicentes dm̃: Hoc que nobis¬

Expanded text:
Sed et in coelum ascendens nequaquam Sed et in coelum ascendens nequaquam eis priscae suae praesentiae dulcedinem abstulit, sed eamdem potius promisso Spiritus sancti charismate cumulavit. Denique cum promitteret eos Spiritu sancto baptizandos post dies non multos, eisque benedicens ascenderet ac ferretur in coelum, quadragesimo utique die suae resurrectionis, mox illi adorantes regressi sunt in Hierusalem cum gaudio magno, et erant semper in templo laudantes et benedicentes D
Abbreviated transcription (Latin):
psalmiste : Et intemplo eius om̃s
dicent głam: unde & alibi dicit:
Caeli enarrant głam dĩ: Caclos
quippe caelestis patriae ciues appel¬
lat. & quidem terrigine głam dĩ
narrare possunt: Non aut̃ hanc
cnarrare nisi caeli ciues sufficiunt.
Quia quohano uicinius uident.
eo certius ualent eloqui: Utramq
sane hanc sollempnitatẽ. hoc est
& quadragesimȩ & quinqua gesimȩ
non quorum lib& hominum. sedip¬
sius dnĩ ac saluatoris nr̃i prima nobis
ministeriis fruebatur angelicis.
ubi suonos informauit ex empla
Quia per macerationẽ carNis.
Aduersarii spiritalis machinas
euitare. & ad angelorum debeamꝰ
peruenire consortium: Porro quin¬
qua gesimȩ nobis gaudia ineo
seruanda monstrauit: quod post
resurrectionẽ. seipsum discipulis
uiuum inmultis argumentis.
perdies quadraginta prębuit.
Et conuescens ut ineorũ actibus
legimus: qua illos suȩ frequentia
uisitationis. lactabundum
hoc tempus habere fecit ac festiuũ

Expanded text:
Psalmistae: Et in templo ejus omnes Psalmistae: Et in templo ejus omnes dicent gloriam . Unde et alibi dicit: Coeli enarrant gloriam Dei. Coelos quippe coelestis patriae cives appellat. Et quidem terrigenae gloriam Dei narrare possunt, non autem hanc enarrare nisi coeli cives sufficiunt, qui quo hanc vicinius vident, eo certius valent eloqui. Utramque sane hanc solemnitatem, scilicet et Quadragesimae et Quinquagesimae, non quorumlibet hominum, sed ipsius Domini ac Salvatoris nostri prima nobis ministeriis fruebatur angelicis: ubi suo nos informavit exemplo, quia per macerationem carnis adversarii spiritualis machinas evitare, et ad angelorum debeamus pervenire consortium. Porro Quinquagesimae nobis gaudia in eo servanda monstravit, quod post resurrectionem seipsum discipulis vivum in multis argumentis peret convescens, ut in eorum Actibus legimus, quia illos suae frequentia visitationis laetabundum hoc tempus habere fecit ac festivum.
Abbreviated transcription (Latin):
sempiterna & audire uocẽ laudis
eius. & ipsi cum scĩs eum benedicere:
głam regni cius dicere: potentiã
uirtutis eius loqui mereamur :
decantationem alleluiae tempore
quadra gesimae inter mittendam
esse sanxeruntQuãuis in aeccła
num quã adiuina laude cessatur.
sed aliis uerbis quat idipsum ꝑfecte
significant. eius cotidie dona canun¬
tur: ut noua eius repetitio maio¬
rem gratiorẽ que paschalibus
sollempniis honorificentiã reddat
& splendorem: Sed & hoc in eo mys¬
terium maximȩ designare uolue¬
runt : quod in huius ex ilii peregri¬
natione. sicut ex parte nouimus.
& exparte prophetamus. Ita
etiã exparte dnm̃ laudamus.
dicentes cum proph&a: Quo¬
modo cantabimus canticũ dnĩ
interra aliena: Cum uero
nr̃am patriã terrã scilic& uiuen¬
tium domumque regni caelestis
olym nobis adnõ repromissam
intrare meruerimus : tunc & illũ
perfecte intueri. sic etiã ꝑfecte
ualebimus laudare. iuxta illud

Expanded text:
sempiterna et audire vocem laudis sempiterna et audire vocem laudis ejus, et ipsi cum sanctis eum benedicere, gloriam regni ejus dicere, et potentiam virtutis ejus loqui mereamur. decantationem Alleluia tempore Quadragesimae intermittendam esse sanxerunt, quamvis in Ecclesia nunquam a divina laude cessatur, sed aliis verbis quae id ipsum perfecte significant, ejus quotidie dona canuntur, ut nova ejus repetitio majorem gratioremque paschalibus solemniis honorificentiam reddat et splendorem. Sed et hoc in eo mysterium maxime designare voluerunt, quod in hujus exsilii peregrinatione, sicut ex parte novimus, et ex parte prophetamus, ita etiam ex parte Dominum laudamus, dicentes cum Propheta: Quomodo cantabimus canticum Domini in terra aliena? Cum vero nostram patriam, terram scilicet viventium, domumque regni coelestis nobis olim a Domino repromissam intrare meruerimus, tunc ut illum et perfecte intueri, sic etiam perfecte valebimus laudare, juxta illud
Abbreviated transcription (Latin):
multitudinis uidentium deum
erit cor& amma una : Uidelico
diligendi ac laudandi eum.
cuius se gratia uiderint esse
saluatos: & ibi ueracit̃ erunt om̃ib
omĩa cõmunia. quia sicut apłs
ait. erit ds̃ om̃a inom̃ibus.:
Incuius txpũ temporis ac lauda¬
bunde nrãc quietis. ultimi septẽ
psalmi quispecialiter in dni laudẽ
canuntur : alleluiae titulo pręnotan¬
tur: Septima quippe dies: sabbati
idest requiei ꝑlegem uocari & habe¬
ri precepta est: Et apte liber psal¬
morum post tanta caelestium
praeceptorũ instituta. tot archa¬
norum spiritaliũ mysteria decan¬
tata. tantas saluberrimȩ confessio¬
nis ac deprecationis humillimae
uoces aeditas : septẽ alleluiae
titulis finitur. Quia quicquid
in hac uita boni gerimus: quic¬
quid in obsequium redemptoris
nr̃i lingua exultante proferi¬
mus : quicquid pro acternę
patriae desiderio cogitamus: cuncꝰ¬
ta haec nimirum ea nobis merce¬
de reconpensantur. ut in requiae

Expanded text:
multitudinis videntium Deum, multitudinis videntium Deum, erit cor unum et anima una, videlicet diligendi ac laudandi eum, cujus se gratia viderint esse salvatos: et ibi veraciter erunt omnibus omnia communia, quia sicut Apostolus ait, Erit Deus omnia in omnibus . In cujus typum temporis ac laudabundae nostrae quietis, ultimi eidem psalmi, qui specialiter in Domini laudem canuntur, Alleluia titulo praenotantur. Septima quippe dies Sabbati, id est requiei, per legem vocari et haberi praecepta est. Et apte liber psalmorum post tanta coelestium praeceptorum instituta, tot arcanorum spiritualium mysteria decantata, tantas saluberrimae confessionis ac deprecationis humillimae voces editas, semper Alleluia titulis finitur: quia quidquid in hac vita boni gerimus, quidquid in obsequium Redemptoris nostri lingua exsultante proferimus, quidquid pro aeternae patriae desiderio cogitamus, cuncta haec nimirum ea nobis mercede recompensantur, ut in requie
Abbreviated transcription (Latin):
apud hebreos semper alleluia canit᷑:
Quod euuangelista ioħes in apoca¬
lypsi sua caelestium agmina uirtu¬
tum canentia se audisse ꝑhibet.:
Sed etuenerabilis pater tobias ex ui¬
sione an gelica intellegens qualis
supernorũ ciuium gloria. quanta
ipsius hierusalẽ caelestis sit claritas:
haec mystica uoce dicebat: Exla¬
pide pretioso & mundo. om̃s plateȩ̨
cius sternentur: & peruicos eius
alleluia cantabitur: Rectissime
autẽ & pulcherrime generalis
sçȩ̃ eccłȩ mos inoleuit: ut hoc diuinȩ̨
laudationis carmen. propter reue¬
rentiã primae auctoritatis: acunc¬
tis per orbem fidelib hebrea uoce
cantetur: Quod ideo fit: ut perta¬
lis consonantiã deuotionis. omis¬
ammoneatur eccła. quia & nunc
in una fide. confessione. ac dilectione
xp̃i consistere debeat. & ad illã
in futuro patriã festinare: In qua
nulla diuersitas mentiũ. nulla est
dissonantia linguarũ: Nã quomodo
ita in illa summȩ pacis uisioNe.

Expanded text:
apud Hebraeos semper Alleluia canitur: apud Hebraeos semper Alleluia canitur: quod evangelista Joannes in Apocalypsi sua coelestium agmina virtutum cantantia se audisse perhibet. Sed et venerabilis pater Tobias ex visione angelica intelligens qualis supernorum civium gloria, quanta ipsius Hierusalem coelestis sit claritas, haec mystica voce dicebat: Ex lapide pretioso et mundo omnes plateae ejus sternentur, et per vicos ejus Alleluia cantabitur . Rectissime autem et pulcherrime generalis sanctae Ecclesiae mos inolevit, ut hoc divinae laudationis carmen, propter reverentiam primae auctoritatis, a cunctis per orbem fidelibus Hebraea voce cantetur. Quod ideo fit ut per talis consonantiam devotionis admoneatur Ecclesia quia et nunc in una fidei confessione ac dilectione Christi consistere debeat, et ad illam in futuro patriam festinare, in qua nulla diversitas mentium, nulla est dissonantia linguarum. Nam quomodo ita in illa summae pacis visione
Abbreviated transcription (Latin):
resur rectionis die in choare. & gau¬
diis potius laudibusque diuinis
quã ieiunus uoluerunt esse cęlebrẽ:
quatenus annuis eius festis dulcius
ammonemur. desiderium nr̃m ad ob¬
tinenda festa quaenon sunt
annua sed continua. non terrena
sed caelestia semper accendere.
Fixumq tenere : quia non tẽpore
mortalitatis huius. sed in aecernitatȩ
futurȩ incorruptionis. uera nobis
quȩrenda felicitas. uera est inue¬
nienda sollempnitas.Ubi cessanti¬
bus cunctis languorib. tota indĩ
uisione ac laude uita geritur.
Iuxta hoc quod propheta corde
pariter & carne indm̃ uiuum ex ul¬
tans aiebat: Beati qui habitant
te: Unde merito quin qua gesimȩ
dieb: inmemoriã huius nrae quietis¬
simȩ acfelicissime actionis crebriũ
acfestiuius alleluia canere solemꝰ:
Alleluia namque hebrȩus sermo
est : & interpretatur latine lauda¬
te dñm: Denique inpsalmis ubi
canimus laudate dñm : pro hoc uerbo

Expanded text:
resurrectionis die inchoare, et gauresurrectionis die inchoare, et gaudiis potius laudibusque divinis, quam jejuniis voluerunt esse celebrem, quatenus annuis ejus festis dulcius admoneremur, desiderium nostrum ad obtinenda festa, quae non sunt annua sed continua, non terrena sed coelestia, semper accendere fixumque tenere, quia non in tempore mortalitatis hujus, sed in aeternitate futurae incorruptionis vera nobis quaerenda felicitas, vera est invenienda solemnitas, ubi, cessantibus cunctis languoribus, tota in Dei visione ac laude vita geritur. Juxta hoc quod Propheta corde pariter et carne in Deum vivum exsultans, aiebat: Beati qui habitant te . Unde merito Quinquagesimae diebus in memoriam hujus nostrae quietissimae ac felicissimae actionis crebrius ac festivius Alleluia canere solemus. Alleluia namque Hebraeus sermo est, et interpretatur Latine: Laudate Dominum. Denique in psalmis ubi nos canimus Laudate Dominum, pro hoc verbo
Abbreviated transcription (Latin):
nando transcurrimus: nunc lib&
deipsa quã colimus quinquagesimę
sollempnitate subtilius aliquid loqui:
Sicut enim in minentib sollemp¬
nus paschalib quadrage Simam
ieiuniorũ obseruantia cęlebraui¬
mus : sic eisdem peractis quinqua¬
gesimam non sine certi causa mysterui
festa deuotione agimus: Nã quia
scã eccła in quibus dã suis membris
adhuc pro aeterna requiȩ laborat
interris. in quibusdã uero om̃i finito
labore cũ xp̃o iãregnant in caelis.
Inmemoriã utriusque uitae consti¬
tuere patres nr̃i. gemina haec
congruȩ religionis sollempnia
Quadragesimam uidelic& afflicꝰ¬
tionis & ieiuniorũ instante iam
dnĩcȩ resurrectionis tempore
gaudiisque paschalib sut per eã
nobis sȩpius ad memoriã reuoca¬
rent.: Quia per labores & conti¬
nentiã. peruigilias & orationes.
& per cętera quae apłs cõmemorat
arma iustitiae. ad uitae in mortalis
pręmia debemus ad tingere: Porro
quinqua gesimam abipso dnĩcae

Expanded text:
nando transcurrimus, nunc libet nando transcurrimus, nunc libet de ipsa, quam colimus, Quinquagesimae solemnitate subtilius aliquid loqui. Sicut enim imminentibus solemniis paschalibus Quadragesimam jejuniorum observantia celebravimus, sic eisdem peractis, Quinquagesimam non sine certi causa mysterii festa devotione agimus. Nam quia sancta Ecclesia in quibusdam suis membris adhuc pro aeterna requie laborat in terris, in quibusdam vero omni finito labore cum Christo jam regnat in coelis, in memoriam utriusque vitae constituere patres nostri gemina haec congruae religionis solemnia, Quadragesimam videlicet afflictionis et jejuniorum, instante jam Dominicae resurrectionis tempore, gaudiisque paschalibus, ut per eam nobis saepius ad memoriam revocarent: quia per labores et continentiam, per vigilias et orationes, et per caetera, quae Apostolus commemorat , arma justitiae, ad vitae immortalis praemia debeamus attingere. Porro Quinquagesimam ab ipso Dominicae
Abbreviated transcription (Latin):
ne fuerant passuri: prouida
dñs ammonitione subiungit.
Sed haec locutus sum uobis: ut cum
uenerit hora eorũ : reminiscamini
quia ego dixi uobis: Magno pon¬
dere pensandum est quod ait
ego dixi uobis: Ego: quipro urã
uita acsalute moriturus sum:
quiuos meo sanguine redempturus :
qui intribulatione uossemper
auditurus: qui aeterna uobis
proemia post tribulationem da¬
turus sum: Magnũ quippe certan¬
tib leuamen: magnã consolatio¬
nis gram prestat. quando ille certa¬
mina eadem futura prȩdixisse remi¬
niscitur. qui & militessuos neuinci
possint adiuuare. & ne in casSum
uincant in mortalẽ post proelia
sol& rependere palmam: Quienĩ
in eadem persecutione suum fide¬
libus auxilium pollicetur dicens.:
Inmundo pressuram habebitis
sed confidite ego uici mundum:
Ipse alibi legitime certantib coro¬
nam uitae repromittit dicens:
Beati quiper secutionẽ patiuntur
propter iustitiã : qm̃ ipsorum est
regnũ caelorũ: Haec de euuangelica

Expanded text:
ne fuerant passuri, provida ne fuerant passuri, provida Dominus admonitione subjungit: Sed haec locutus sum vobis, ut cum venerit hora eorum, reminiscamini quia ego dixi vobis. Magnopere pensandum est, quod ait, Ego dixi vobis, ego qui pro vestra vita ac salute moriturus sum, qui vos meo sanguine redempturus, qui vos in tribulatione semper adjuturus, qui aeterna vobis praemia post tribulationem daturus sum. Magnum quippe certantibus levamen, magnam consolationis gratiam praestat, quando ille certamina eadem futura praedixisse reminiscitur, qui et milites suos ne vinci possent adjuvare, et ne incassum vincant immortalem post praelia solet rependere palmam. Qui enim in eadem persecutione suum fidelibus auxilium pollicetur, dicens, In mundo pressuram habebitis; sed confidite: ego vici mundum; ipse alibi legitime certantibus coronam vitae repromittit, dicens: Beati qui persecutionem patiuntur propter justitiam, quoniam ipsorum est regnum coelorum
Abbreviated transcription (Latin):
Nbitrabantur ergo legis acmulato¬
res obsequium se praestare dõ.
dum prȩconibus grẽ neces inferrent :
Sed frustra legem quae ꝑfamulum
dataest defendunt. qui gram quã
ipse filius offert accipere rennuunt:
Incassum se dõ patriplacere aesti¬
mant. quidĩ filium contempnere.
immo etiam persequi acblasphema¬
re laborant: Unde recte subiun¬
gitur: Ethaec facient: quia non
nouerunt patrẽ nequeme: Quia
enim filius inpatre & pater est infi¬
lio. & qui uidet filium uidet & pa¬
trem. patet profecto. quia qui¬
cumque filii credulitati obstinata
mente resistunt: nec patrẽ nosse
probantur: Unde etiã idem ioħes
ueritatẽ diuinae unitatis insinuans
ait: Om̃is quinegat filium: nec patrẽ
hab& Qui confitetur filiũ: & pa¬
trẽ hab&: E titerũ: Omĩs quidili¬
git cum quigenuit. diligit cum
quinatus est exeo Uerum quia
discipłi qui patrẽ bene nouerant¬
& filium. multa proeius dem
scientiae defensione ac propalatio¬

Expanded text:
Arbitrabantur ergo legis aemulatoArbitrabantur ergo legis aemulatores obsequium se praestare Deo, dum praeconibus gratiae neces inferrent: sed frustra legem quae per famulum data est, defendunt, qui gratiam quam ipse Filius offert, accipere renuunt. Incassum se Deo Patri placere aestimant, qui Dei Filium contemnere, imo etiam persequi ac blasphemare laborant. Unde recte subjungitur: Et haec facient vobis, quia non noverunt Patrem, neque me. Quia enim Filius in Patre, et Pater est in Filio, et qui videt Filium, videt et Patrem , patet profecto quod quicunque Filii credulitati obstinata mente resistunt, nec Patrem nosse probantur. Unde etiam idem Joannes veritatem divinae unitatis insinuans, ait: Omnis qui negat Filium, nec Patrem habet: qui confitetur Filium, et Patrem habet . Et iterum: Et omnis qui diligit eum qui genuit, diligit eum qui natus est ex eo . Verum quia discipuli, qui Patrem bene noverant et Filium, multa pro ejusdem scientiae defensione ac propalatio
Abbreviated transcription (Latin):
prȩmonuit: Nam sequitur. Sedue¬
nit hora. ut om̃is quunter ficit uos
arbitretur obsequiũ se prȩstare dõ.
Arbitrabantur aũt obsequium se
dõ prȩstare iudaei. in eo qđ minis¬
tros noui testamenti odiis inseque¬
bantur & mortib: quia sicut
illis testimonium perhib& apłs.
Et ego quidaẽ existima uerã me
aduersus nomen ihũ nazarei
debere multa contraria agere:
quod & stci hyerosolimis. Prędictis
ergo praessuris aduersantium
repente quasi consolans discipulos
adiunxit: Seduenit hora: ut om̃is
quu nter ficit uos arbitretur obsequi¬
um se praestare dõ: Acsi aperte dicat:
Bella quidem tribulationũ a contri¬
bulib uris estis passuri: sed eo tolera¬
bilius haec suscipite. quo nontã odio
urĩ quã diuinę legis aemulatione
uobis ingeruntur: Cuius memor am¬
monitionis beatus martyr stephanus.
flexis genibus prohis quise interficie¬
bant: pia uoce supplicabat dicens:
Dnẽ. nestatuas illis hoc peccatum.:

Expanded text:
praemonuit. Nam sequitur: Sed vepraemonuit. Nam sequitur: Sed venit hora ut omnis qui interficit vos, arbitretur obsequium se praestare Deo. Arbitrabantur autem obsequium se Deo praestare Judaei in eo quod ministros Novi Testamenti odiis insequebantur et mortibus: quia, sicut illis testimonium perhibet ApostEt ego quidem existimaveram me adversus nomen Jesu Nazareni debere multa contraria agere, quod et feci Hierosolymis . Praedictis ergo pressuris adversantium repente quasi consolans discipulos adjunxit: Sed venit hora ut omnis qui interficit vos, arbitretur obsequium se praestare Deo. Ac si aperte dicat: Bella quidem tribulationum a contribulibus vestris estis passuri, sed eo tolerabilius haec suscipite, quo non tam odio vestri, quam divinae legis aemulatione vobis ingerentur. Cujus memor admonitionis beatus martyr Stephanus, flexis genibus pro his qui se interficiebant, pia voce supplicabat, dicens: Domine, ne statuas illis hoc peccatum .
Abbreviated transcription (Latin):
xit amortuis: Sedquia crescentib
electorũ meritis statim crescere
solet antiqui hostis inuidia. qua uel
per ipsum latenter. uel perhomines
suae malignitati subditos patenter
in choata pietatis germina conetur
obruere: recte dñs promissa discipłis
predicandi fiducia. per secutionem
quoque eorũ qui eidem prȩdicatio¬
nt pesi sderenti parater & or turam
uobis ut non scandalizemini. abse
synagogis facient eos: Curauit
namque pius magister futura disc¬
płis prauorũ bella predicare. quo
nus haec eos uenientia possent os¬
dere : quia solent nimirũ leuius
ferri aduersa quaeposfuat ante pre¬
nosci Namque in parato acnon p̃ui¬
denti animo mala ingeruntur
grauius hunc sȩpe ab integritatis
suae statu deiciunt: Unde bene salo¬
mon ammonet dicens: Fili. acce¬
dens ad seruitutẽ dĩ. sta iniustitia
& timore : & prepara animã tuã
ad temptationẽ: N onsolum uero
discipłos saluator a contribulium
societate pellendos: sed abeis etiam
mortis pericula passuros fuisse

Expanded text:
is . Sed quia crescentibus electorum meritis statim crescere solet antiqui hostis invidia, qua vel per seipsum latenter, vel per homines suae malignitati subditos patenter, inchoata pietatis germina conatur obruere, recte Dominus promissa discipulis praedicandi fiducia persecutionem quoque eorum qui eidem praedicationi resisterent pariter exorturam vobis, ut non scandalizemini. Absque synagogis facient vos. Curavit namque pius magister futura discipulis pravorum bella praedicere, quo minus haec eos venientia possent offendere, quia solent nimirum levius ferri adversa quae possunt ante praenosci. Nam quae imparato ac non praevidenti animo mala ingeruntur, gravius hunc saepe ab integritatis suae statu dejiciunt. Unde bene Salomon admonet dicens: Fili, accedens ad servitutem Dei, sta in justitia et timore Domini, et praepara animam tuam ad tentationem. Non solum vero discipulos Salvator a contribulium societate pellendos, sed ab eis etiam mortis pericula passuros fuisse
Abbreviated transcription (Latin):
utnosei ex corde diceremus :T rahe
me postte: curremus inodore un¬
oport&: ut illuc sequamur corde.
ubi eum corpore ascendisse credi
mus: Desideria terrena fugiamus
Nilnos iam delectet in infimis: qui
patrem habemus in caelis: Ethoc
nobis est magnopere perpendendũ.
quia is qui placidus ascendit. terri¬
bilis rediet Etquicquid nobis cum
mansuetudine prȩcepit: hoc a nobis
cum districtione exiget: Nemoergo
indulta pęnitentię tempora parui¬
pendat: nemo curã sui dum ualet
agere neglegat : quia redemptor
nr̃e tanto tunc in iudiciũ districtior
ueniet : quanto nobis ante iuditiũ
magnã patientiã prȩrogauit:
Haec itaque uobiscũ fr̃s agite.
haec inmente sedula cogitatione
uersate: Quamuis adhuc rerum
perturbationibus animus fluctuet:
iam tamen spei urãe anchorã in ae¬
ternã patriã figite : in tentionem
mentis inuera luce solidate: Ecce
ad caelũ ascendisse dnm̃ audiuimus.
hocergo seruemus in meditatione

Expanded text:
ut nos ei ex corde diceremus: Trahe ut nos ei ex corde diceremus: Trahe me post te, curremus in odorem unoportet ut illuc sequamur corde ubi cum corpore ascendisse crmus. Desideria terrena fugiamus, nihil jam nos delectet in infimis, qui Patrem habemus in coelis. Et hoc nobis est magnopere perpendendum, quia is qui placidus ascendit, terribilis redibit, et quidquid nobis cum mansuetudine praecepit, hoc a nobis cum districtione exiget. Nemo ergo indulta poenitentiae tempora parvipendat, nemo curam sui dum valet agere, negligat, quia Redemptor noster tanto tunc in judicium districtior veniet, quanto nobis ante judicium magnam patientiam praerogavit. Haec itaque nobiscum, fratres, agite, hac in mente sedula cogitatione versate, quamvis adhuc rivum perturbationibus animus fluctuet, jam tamen spei nostrae anchoram in aeterna patria figite, intentionem mentis in vera luce solidate. Ecce ad coelum ascendisse credimus Dominum, hoc ergo servemus in meditatione