comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nificari uidemus. Nolite in qͥt priora me¬
minisse: et antiqua nolite reputare. Ec̃ce
ego facio noua quȩ nũc orient᷑: &e cognos¬
cetis. Et faciam in deserto uiam: et flu¬
mina in loco inaquoso. Ad aquare genus
meũ electum: plebẽ meam quã ad quisi¬
iu ut uirtutes meas exponeret. Prenũ¬
tiauit illic ꝑ propħam ds̃. quod apud
gentes in locis quȩ inaquosa prius fus-¬
sent ftumina postinodũ redundarent.¬
⁊ electum genus dĩ. idest ꝑregenerationẽ
baptiomi filiosdĩ factos ad aquarent.
Itẽ denuo p̃canitur. & ante p̃dicitur.
tudeos si fitierint et dnm xp̃m quesie¬
rint. apud nos eẽ. potatiros. idest bap¬
tismi grãm consecuturos. Si sitierint
inqͥt: ꝑdeserta adducet illis aqͣm de pe¬
tra ꝓducet illis. F undetur petra & fluet
aqua: et bibet plebs mea. Quod in ȩuã¬
funditur ictu lanceȩ in passione. Qui et
animonens quid ꝑ propħam sit ante p̃¬

Expanded text:
nificari videmus: Nolite, inquit, priora menificari videmus: Nolite, inquit, priora meminisse et antiqua nolite reputare: ecce ego facio nova quae nunc orientur, et cognoscetis, et faciam in deserto viam, et flumina in loco inaquoso adaquare genus meum electum, plebem meam, quam acquisivi, ut virtutes meas exponeret . Praenuntiavit illic per prophetam Deus quod apud Gentes in locis quae inaquosa prius fuissent, flumina postmodum redundarent et electum genus Dei, id est per generationem Baptismi filios Dei factos, adaquarent. Item, denuo praecanitur et ante praedicitur Judaeos, si sitierint et Christum quaesierint, apud nos esse potaturos, id est Baptismi gratiam consecuturos: Si sitierint, inquit, per deserta adducet illos, aquam de petra producet illis, findetur petra, et fluet aqua, et bibet plebs mea . Quod in Evanfinditur ictu lanceae in passione: qui et admonens quid per prophetam sit ante pr
Abbreviated transcription (Latin):
qitã innum calicis dñici sanguis oftendi¬
tur. Necnõ ⁊ apud ẏsaiam hoc idẽ ⁊ sp̃s
rubicunda funt uestienta tua. et indu¬
menta tita uelut acalcatione torcularis
pleni et ꝑcalcati: Nunquid rubicũda
uestim̃ta aqua potest facere aut intor-¬
culari aqua est quȩ pedib calcat᷑. uel
prelo exprimitur.: Uiniutiq mentio¬
est: et ideo ponitur. ut dnĩ sanguis uno
intelligatur. Et quod in calice dm̃co pos¬
tea manifestatum est ꝓphecis annuntiã.¬
tibis p̃dicatur. ⁊ orcularis quoq calcatio
et pressura taxatur: quia quomodo ad po-¬
tandum uinum ueniri nõ potest nisi bo¬
trus calcet᷑ ante et p̃matur. sic nec nos sã¬
guinem p̃i possemꝰ bib̾e. nisi xp̃c calcatꝰ
prius fuiss et p̃ssus. & calicẽ prior bib̃et¬
in quo credentib ꝓpinaret. Quotienscũq
aũt aqua sola inscͥpturis sc̃is nominat᷑.
baptisma p̃dicatur: ut apud ysatam fig¬

Expanded text:
quam uinum calicis dominici sanguis ostendiquam uinum calicis dominici sanguis ostenditur? Nec non et aput Esaiam hoc idem spiriturubicunda sunt uestimenta tua, et indumenta tua uelut calcatione torcularis pleni et percalcati? numquid rubicunda uestimenta aqua potest facere aut in torculari aqua est quae pedibus calcatur uel praelo exprimitur? uini utique mentio ideo ponitur, ut Domini sanguis uino intellegatur et quod in calice dominico postea manifestatum est prophetis adnuntiantibus praedicaretur. torcularis quoque calcatio et pressura taxatur: quia quomodo ad potandum uinum ueniri non potest nisi botruus calcetur ante et prematur, sic nec nos sanguinem Christi possemus bibere, nisi Christus calcatus prius fuisset et pressus et calicem prior bibin quo credentibus propinaret. VIII. Quotiescumque autem aqua sola in Scripturis sanctis nominatur, Baptisma praedicatur, ut apud Esaiam sig
Abbreviated transcription (Latin):
mensam. Et misit suos seruos: cõuocans
cum excelsa p̃dicatione ad craterẽ dicẽs.
Qui est insipiens: declinet ad me. Et in¬
digentib senfu. dixi. Uenite et edite de
meis panibꝰ: et bibite uinum quod mis¬
cui uobis. Uinum mixtum declarat: ⁊d
est calicẽ dñi aqua et uino mixtũ ꝓphe¬
tica uoce denuntiat. ut appareat in pas¬
sione dirĩca id eẽ gestum quod fuerat
ante p̃dictum. In benedictione quoq
ude hoc idẽ significat᷑: ubi et illic xp̃i
figura exprimit᷑. quod a fr̃ĩb suis lau¬
dari & ad orari hab̾et. quod mimicorũ
dorsa cedentium atq fugientium ma-¬
nib quibus crueem ꝑtulit et mortem
uicit comp̃ssurus fuisset. quodq ipse sit.
leo de tribu iuda.  recumbet dormiens
in passione et surgat. et sit ipse spes gẽ¬
tium. Quib scriptura diuina adiũgit.¬
⁊ dicit. Lauabit in iuno stolam siam:
& insanguine uuȩ amictum suũ. Quã-¬
do aũt sangiis uuȩ dicit᷑. quid aliud

Expanded text:
mensam. et misit suos seruos, conuocans mensam. et misit suos seruos, conuocans cum excelsa praedicatione ad craterem dicens: qui est insipiens declinet ad me. et egentibus sensu dixit: uenite et edite de meis panibus et bibite uinum quod miscui uobis. uinum mixtum declarat, id est, calicem Domini aqua et uino mixtum prophetica uoce praenuntiat, ut adpareat in passione dominica id esse gestum quod fuerat ante praedictum. In benedictione quoque Iudae hoc idem significatur, ubi et illic Christi figura exprimitur, quod a fratribus suis laudari et adorari haberet, quod inimicorum dorsa cedentium adque fugientium manibus quibus crucem pertulit et mortem uicit conpressurus fuisset quodque ipse sit leo de tribu Iuda et recubet dormiens in passione et surgat et sit ipse spes gentium. quibus scriptura diuina adiungit et dicit: lauabit in uino stolam suam et in sanguine uuae amictum suum. quando autem sanguis uuae dicitur, quid aliud
Abbreviated transcription (Latin):
hii sunt filii abrahȩ. Preuidens aũt scͥp¬
tura quia ex fide iustificat ds̃ gentes.
p̃nuntiauit abrahȩ quia benedicentur
in illo om̃s gentes. Igit᷑ qui ex fide funt.
benedicentur cum fideli abraham. Unde
in eũgłio inuenimꝰ de lapidib excitari:
id est de gentib colligi filios abrahȩ. St
cum zacheum laudaret dñs: respondit
et dix̃. Salꝰ hodie domui hiic facta est:
quia et hic filius est abrahe. Ut ergo in
genesi ꝑ melchisedech sacerdotem bene¬
dictio circa abraham possit rite celebrari.
p̃cedit ante iago facrifitii in pane et
iuno scilicet constituta. Quã rem ꝑsitiẽs
⁊ adimplens dñs panem ce calicẽ mixtũ
uino obtulit: et qui est plenitudo ueri¬
tatem p̃figuratȩ imaginis adimpleuit.
crifitii ante p̃monstrat: immolate hos¬
tiȩ & panis et uini. sed et. altaris et apłoꝵ
faciens mentionem. Sapientia inquit
edificauit sibi domum: et subdidit colũp¬
nas septem. Mactauit suas hosttas: miscuit
in cratere iinum fuũ: & parauit siam

Expanded text:
brahae. prouidens autem scriptura quia ex fide iustificat gentes Deus, praenuntiauit Abrahae quia benedicentur in illo omnes gentes. igitur qui ex fide sunt benedicti sunt cum fideli Abraham.. unde in euangelio inuenimus de lapidibus excitari id est ex gentibus colligi filios Abrahae. et cum Zachaeum laudaret Dominus, respondit et dixit: salus hodie domui huic facta est, quia et hic filius est Abrahae. ut ergo in Genesi per Melchisedech sacerdotem benedictio circa Abraham posset rite celebrari, praecedit ante imago sacrificii in pane et uino scilicet constituta: quam rem perficiens et adimplens Dominus panem et calicem mixtum uino optulit, et qui est plenitudo ueritatem praefiguratae imaginis adimpleuit. crificii ante praemonstrat, immolatae hostiae et panis et uini sed et altaris et apostolorum faciens mentionem. sapientia, inquit, aedificauit domum et subdidit columnas septem. mactauit suas hostias, miscuit in cratera uinum suum et parauit suam
Abbreviated transcription (Latin):
Nisi in sacͥfitiis matutinis hoc qͥs ueret᷑.
ne ꝑsaporem uini redoleat fanguinem
xp̃i. Sic gͦ incip̃ et apassione. xp̃i in ꝑse¬
cutionib fr̃nitas retardari: dum in obla¬
tionib discit de sanguine eiꝰ &e cruore cõ¬
fundi. Porro aũt dñs in eu̾głio diẽ. Qui
cõfusus me fuerit: cõfundet eũ filiꝰ homi¬
nis. Et apł̃s quoq loquit᷑ dicens. Si ho¬
minib placerẽ. xp̃i seruus nõ ẽẽm. Quo¬
modo aũ possumus ꝓpt̾ xp̃m sanguinẽ
funde qͥ sanguinem xp̃i erubescimꝰ bib̾e:
An illa sibi aliqͥs cõtemplatione blandit᷑.
qͦd et si mane aqͣ sola offerri uidet᷑. tam̃
cũ ad cenandũ uenimꝰ miaxtũ calicẽ offe.¬
rimus: S cum cenamꝰ. ad conuum nr̃m ple-¬
bem cõuocare nõ possumꝰ ut saeram̃ti ueri

Expanded text:
nisi si in sacrificiis matutinis hoc quis veretur nisi si in sacrificiis matutinis hoc quis veretur ne per saporem vini redoleat sanguinem Christi. Sic ergo incipit et a passione Christi in persecutionibus fraternitas retardari, dum in oblationibus discit de sanguine ejus et cruore confundi. Porro autem Dominus in Evangelio dicit: Qui confusus me fuerit, confundetur eum Filius hominis. . Et Apostolus quoque loquitur dicens: Si hominibus placerem, Christi servus non essem . Quomodo autem possumus propter Christum sanguinem fundere, qui sanguinem Christi erubescimus bibere. An illa sibi aliquis contemplatione blanditur, quod etsi mane aqua sola offerri uidetur, tamen cum ad cenandum uenimus, mixtum calicem offerimus? sed cum cenamus, ad conuiuium nostrum plebem
Abbreviated transcription (Latin):
ditionẽ ur̃am statuatis. S et alio in loco
ponit et dicit. Qui soluerit unũ ex man¬
datis istis minimis. et sic docuerit homi¬
nes: minimꝰ uocabit᷑ in regno cȩlorum.
Qd si nec minima de mandatis dñicis li¬
cet solu̾e. qͣntomagis tã magna tã gran¬
dia. tam ad ipsum dnĩcȩ passionis & nr̃ȩ
redemptionis sacram̃tũ ꝑtinencia fas
nõ est infringere: aut in altud quã qͦd
diuinitꝰ institutũ sit humana traditiõe
est sũmꝰ sacerdos dĩ patͥs. et sacrifitiũ dõ¬
patri ipse pͥmꝰ obtulit et hoc fieri in sui
cominemorationẽ p̃cepit: utiq ille sa¬
cerdos uice xp̃i uere fungit᷑. qui id qͦd
xp̃c fecit imitat᷑. et sacrifitiũ uerũ ⁊ ple-¬
num tũc offert in ȩecłia dõ patri. si sic
incipiat offerre scđm quod ipsum xp̃m̃
uideat obtulisse. Cet̾m omĩs religionis
⁊ ueritatis disciplina subuertit᷑: nisi id
quod sp̃ualit̾ precipit᷑ fidelit̾ reseruet᷑.

Expanded text:
ditionem vestram statuatis . Sed et alio in loco ditionem vestram statuatis . Sed et alio in loco ponit et dicit: Qui solverit unum ex mandatis istis minimis, et sic docuerit homines, minimus vocabitur in regno coelorum . Quod si nec minima de mandatis Dominicis licet solvere, quanto magis tam magna, tam grandia, tam ad ipsum Dominicae passionis et nostrae redemptionis sacramentum pertinentia fas non est infringere, aut in aliud quam quod divinitus institutum sit humana traditione est summus sacerdos Dei Patris, et sacrificium Patri se ipsum primus obtulit, et hoc fieri in sui commemorationem praecepit, utique ille sacerdos vice Christi vere fungitur qui id quod Christus fecit imitatur, et sacrificium verum et plenum tunc offert in Ecclesia Deo Patri, si sic incipiat offerre secundum quod ipsum Christum videat obtulisse. XV. Caeterum omnis religionis et veritatis disciplina subvertitur, nisi id quod spiritaliter praecipitur fideliter reservetur,
Abbreviated transcription (Latin):
dam cõsuetudinẽ: siqui in p̃teritũ in
calice dñico aqͣm solam offerendã putaue¬
runt. Querendũ ẽ. enĩ ipsi quẽ sint secuti.
Nã insacrifitio quod xp̃c obtulit nõ nsi
xp̃c sequendꝰ est: utiq id nos obaudire &
facere oportet quod xp̃c fecit. et quod
faciendum eẽ. mandauit. qͣndo ipse ĩ
eũgłio dicat. si feceritis qͦd mando uob̃
iam ñ dico uos seruos s amicos: et quod
xp̃c debeat solꝰ audiri. pat̃ ętiam de cęlo
cõtestet᷑ dicens. hic est filius m̃s dilectus:
in quo bene sensi. Ipsum audite. Quare
si solus xp̃c audiendus est: nõ debemꝰ at¬
tendere quid aliqͥs ante nos faciendũ pu-
tauerit. s quid qui ante om̃s est xp̃e pͥor
fecerit. Neq etũ hominis consuetudinẽ
sequi oportet. s dĩ ueritatẽ: cũ ꝑ ysaiam
colunt me mandata ⁊ doctrinas hominũ
docentes.  iterũ dñs in xugłio hocidẽ re¬
petat dicens. Reicitis mandatũ dĩ: ut tra¬

Expanded text:
dam consuetudinem. si qui in praeteritum in dam consuetudinem. si qui in praeteritum in calice dominico aquam solam offerendam putauerunt: quaerendum est enim ipsi quem sint secuti nam si in sacrificio quod Christus optulit non nisi Christus sequendus est, utique id nos obaudire et facere oportet quod Christus fecit et quod faciendum esse mandauit, quando ipse in euangelio dicat: si feceritis quod mando uobis, iam non dico nos seruos, sed amicos. et quod Christus debeat solus audiri, pater etiam de caelis contestatur dicens: hic est filius meus dilectissimus, in quo bene sensi, ipsum audite. quare si solus Christus audiendus est, non debemus adtendere quid alius ante nos faciendum esse putauerit, sed quid qui ante omnes est Christus prior fecerit. neque enim hominis consuetudinem sequi oportet, sed Dei ueritatem, cum per Esaiam colunt me, mandata et doctrinas hominum docentes . Et iterum Dominus in Evangelio hoc idem repetat dicens: 109 Rejicitis mandatum Dei, ut tra
Abbreviated transcription (Latin):
re pot̾it axp̃o. quo minus hereat semper
⁊ maneat indiuidita dilectione. Sic aũt
in sc̃ificando calice dm̃i offerri aqua sola ñ
potest: quomodo nec uinũ solum pocest.¬
Nam si uͥnum tantũ quis offerat. sanguis
xp̃i incipit eẽ. sine nob̃. Si uͦaqua sit sola:
plebs incipit eẽ. sine xp̃o. Quando autem
utrumq miscet᷑. & adunatione cõfusa
sibi inuicẽ copulat᷑. tunc sacram̃tũ sp̃u¬
ale et celeste ꝑficitur. Sic uͦ calix dñi nõ
est aqua sola. aut uinum solũ nisi utrũq
sibi misceat᷑. quomꝰ nec corpꝰdni potest
ẽẽ. farina sola. aut aqua sola. nisi utrũq
adinatũ fuerit & copulatũ. et panis uni
cõpage solidatum. Quo et ipso facram̃to
popłs nr̃ ostendit᷑ adunatꝰ. ut quẽad mo¬
dum grana multa in unũ collecta & cõ¬
molita. & cõmixta panẽ unũ faciunt:
sic in xp̃o qui est panis cęlestis unũ seia¬
mus eẽ. corpꝰ eui coniunctus sit nr̃ nu

Expanded text:
re poterit a Christo quo minus haereat semper re poterit a Christo quo minus haereat semper et maneat indiuidua dilectione. sic autem in sanctificando calice Domini offerri aqua sola non potest quomodo nec uinum solum potestnam si uinum tantum quis offerat, sanguis Christi incipit esse sine nobis. si uero aqua sit sola, plebs incipit esse sine Christo. quando autem utrumque miscetur et adunatione confusa sibi inuicem copulatur, tunc sacramentum spiritale et caeieste perficitur sic uero calix Domini non est aqua sola aut uinum solum nisi utrumque sibi misceatur, quomodo nec corpus Domini potest esse farina sola aut aqua sola, nisi utrumque adunatum fuerit et copulatum et panis unius conpage solidatum. quo et ipso sacramento populus noster ostenditur adunatus. at quemadmodum grana multa in unum collecta et conmolita et conmixta panem unum faciunt, sic in Christo qui est panis caelestis unum sciamus esse corpus, cui coniunctus sit noster
Abbreviated transcription (Latin):
fecit. idest quod ad nuptias. xp̃i ⁊ ȩccłie
uideis cessantib plebs magis gentiũ con-¬
flueret. & cõueniret ostendit. Aqͣs namq
popłos significare mapocalipsi scriptura
diuina declarat: dicens. Aquȩ quas ui-¬
disti suꝑ quas sedet meretrix illa. popłi
et turbȩ. & gentes echnicoꝵ. sunt & lin¬
guȩ. Quod scilicet ꝑspicimus ⁊ in sacra¬
mento calicis cõtineri. Nam qͥa nos om̃s
portabat.xp̃c. qui et peccata nr̃a porta¬
bat: uidemꝰ in aqua popłm intelligi. in
uino ostendi sanguinẽ. xp̃i. Quando aũt
in calice uino aqua miscet᷑. xp̃o popłs ad¬
unat᷑. et credentium plebes ei in quẽ cre-¬
didit copulat᷑ & iungitur. Iue copulatio
⁊ cõuinctio aquȩ ⁊ uim sic miscet᷑ in cali¬
ce dñi: ut comiixtio illa nõ possit ab in¬
ucem separari. Unde eccłiam idest plebẽ
in excłta constitutã fidelit̃ & firmit᷑ ineo
quod credidit ꝑseuerantẽ. nulla res separa¬

Expanded text:
fecit, id est quod ad nuptias Christi et ecclefecit, id est quod ad nuptias Christi et ecclesiae Iudaeis cessantibus plebs magis gentium conflueret et conueniret ostendit. aquas namque populos significari in apocalypsi scriptura diuina declarat dicens: aquae quas uidisti, super quas sedet meretrix illa, populi et turba et gentes ethnicorum sunt et linguae. quod scilicet perspicimus et sacramento calicis contineri. Nam quia nos omnes portabat Christus qui et peccata nostra portabat, uidemus m aqua populum intellegi, in uino uero ostendi sanguinem Christi. quando autem in calice uino aqua miscetur, Christo populus adunatur et credentium plebs ei in quem credidit copulatur et iungitur. quae copulatio et coniunctio aquae et uini sic miscetur in calice Domini ut conmixtio illa non possit ab inuicem separari. unde ecclesiam id est plebem in ecclesia constitutam fideliter et firmiter in eo quod credidit perseuerantem nulla res separa
Abbreviated transcription (Latin):
ut sobrios faciat. ut m̃tes ad sp̃ualem
sapientiã redigat. ut a sopore isto scłari
ad intellectum dĩ unus quisq resipiscat.
⁊ quẽadmodũ uino isto communi nrẽs
soluit᷑. et anima relaxat᷑. & tristicia om¬
nis exponit᷑. itace potato sanguine dñi
⁊ poculo salutari. exponatur memoria
uet̾is hominis. & fiat obliuio cõuersati¬
onis pristine scłaris. ⁊ mestum pectus ac
triste quod prius peccatis angentib p̃¬
mebatur. diuine indulgentiȩ leticia re-¬
soluatur. Quod tunc demũ potest letificare
in ȩccłia dm̃ bibentẽ: si quod bibit᷑ dñi
tiis de aqua uinũ fecerit. nos de uino
aꝗͣ faciamꝰ cũ facram̃tũ quoq rei illiꝰ
ammonere & instruere nos debeat. ut
ĩ sacrifitiis dnĩcis uinum potius offera¬
mus. Nam quia apud uideos defecerat
& ostendens gentium popłm succedere.
⁊ in locũ quem uidci ꝑdid̾ant nos post¬
modum merito fidei ꝑuenire. de aqͣuinũ

Expanded text:
ut sobrios faciat, ut mentes ad spiritalem ut sobrios faciat, ut mentes ad spiritalem sapientiam redigat, ut a sapore isto saeculari ad intellectum Dei unusquisque resipiscat, et quemadmodum vino isto communi mens solvitur et anima relaxatur et tristitia omnis exponitur, ita, epotato sanguine Domini et poculo salutari, exponatur memoria veteris hominis, et fiat oblivio conversationis pristinae saecularis, et moestum pectus ac triste, quod prius peccatis angentibus premebatur, divinae indulgentiae laetitia resolvatur; quod tunc demum potest laetificare in Ecclesia Domini bibentem, si quod bibitur 108 Dominictiis de aqua vinum fecerit , nos de vino aquam faciamus, cum sacramentum quoque rei illius admonere et instruere nos debeat ut in sacrificiis Dominicis vinum potius offeramus. Nam, quia apud Judaeos defecerat et ostendens gentium populum succedere et in locum quem Iudaei perdiderant nos postmodum merito fidei peruenire, de aqua uinum
Abbreviated transcription (Latin):
anathema sit. Sic̃ prediximus &e nunc
iterũ dico: siqͥs uob̃ annuntiauerit p̃ter¬
quã qđ accepistis: anathema sit. Cum
gͦ neq ipse apłs neq angłs de celo annũ¬
tiare possit alit̃ aut docere p̃terquam
tiauert̃: miror satis unde hoc usurpatũ
sit. ut contra ȩũgłicam & apłicam disci¬
plinam quibꝰdam in locis aqua offerat᷑
in dũico calice. quȩ sola xp̃i sanguinem
nõ possit expͥmere. Cuius rei sacram̃tũ
nec in psalmis tacet sp̃s sc̃s: faciens men¬
tionem dñici calicis. & dicens. Calra tiuiꝰ
inhebrians: ꝑquam obtimus. Calix aũt
qui inebriat: utiq uino mixtus est. Neq
enim aqua inebriare quẽqͣ potest. Sic
aũt calix dñicus inebriat. ut et noȩ in
genesi uinum bibens in ebriatus ẽ. S qͥa
ȩbrietas dñici calicis oe sanguinis nõ est
talis qualis est hebrietas uini scłaris: cũ
diceret sp̃s sc̃s in pfalmo calix tuus mebͥ¬
ans. addidit ꝑquam optimus: quod sci-¬
licet calix dñicus sic bibentes in ebriat.

Expanded text:
ma sit. sicut praediximus, et nunc iterum dico: si qui uobis adnuntiauerit praeterquam quod accepistis, anathema sit. Cum ergo neque ipse apostolus neque angelus de caelo adnuntiare possit aliter aut docere praeterquam us adnuntiauerunt, miror satis unde hoc usurpatum sit ut contra euangelicam et apostolicam disciplinam quibusdam in locis aqua offeratur in dominico calice, quae sola Christi sanguinem non possit exprimere. cuius rei sacramentum nec in psalmis tacet spiritus sanctus faciens mentionem dominici calicis et dicens: calix tuus inebrians perquam optimus. calix autem qui inebriat utique uino mixtus est. neque enim aqua inebriare quemquam potest. sic autem calix dominicus inebriat ut et Noe in Genesi uinum bibens inebriatus est. sed quia ebrietas dominici calicis et sanguinis non est talis qualis est ebrietas uini saecularis, cum diceret spiritus sanctus in psalmo calix tuus inebrians, addidit per quam optimus, quod scilicet calix d
Abbreviated transcription (Latin):
facta. x corrũpit atq adulterat p̃cepta
druina. siẽ apud iheremiã scͥptum est.
Quid est inqͥt paleis ad triticum: Propter
tur uerba mea unus qͥsq ã ꝓximo suo.
⁊ sectucunt popłm meum in mendatiis
suis o in errorib fuis. Itẽ apud eundem:¬
in alio loco. Et mechata est inqͥt lignum
⁊ lapidẽ: & in his om̃ib nõ ẽ. reuersa ad
me. Quod furtũ &e adulterium ne in nos
ȩtiã cadat: cauere sollicite et timide ac
religiose obseruare debemꝰ. Nam si sacer-¬
dotes dĩ & xp̃i sumꝰ: nõ inuenio quẽ ma-¬

Expanded text:
facta, et corrumpit adque adulterat praecepta facta, et corrumpit adque adulterat praecepta diuina. sicut apud Hieremiam scriptum est: quid est, inquit, paleis ad triticum? propter i furantur uerba mea unusquisque proximo suo, et seducunt populum meum in mendaciis suis et in erroribus suis. item aput eundem alio loco, et moechata est, inquit, lignum et lapidem, et in his omnibus non est reuersa ad me. quod furtum et adulterium ne in nos etiam cadat cauere sollicite et timide ac religiose obseruare debemus. nam si sacerdotes Dei et Christi sumus, non inuenio quem ma
Abbreviated transcription (Latin):
rio suo docitit: potest simplicitati eiꝰ
de indulgẽtia dñi uenia concedi. Nob̃
uͦ nõ poterit ignosci: qui nũc adnõ am-¬
moniti et instructi sumꝰ. ut calicẽ dñcũ
uino mixtũ scdm quod dñs obtulit offe-¬
ramꝰ. ce de hoc quoq ad collegas nr̃os lit¬
iam cõtempn̾e & merrore pristio ꝑse-¬
uerare. quid aliud est quam incurrere in
obuirgationẽ dñi increpantis in psalmo.
et dicentis ad quid exponis iustificatio
nes meas. ⁊ assumis testam̃tũ meũ ꝑ os
tuũ. tu aut odisti disciplinã. et abiecisti
sermones meosretro. si uidebas furem
cõcurrebas ei. et int̾ mechos particulã¬
tuã ponebas: Expon̾e enĩ iustificationes
& testam̃tum dñi. et nõ hoc idem facere
quod fecerit dñs quid aliud est quã ser¬
mones etus abicere. & disciplinam dnicã
contẽpnere. nec t̾rena s sp̃ualia furta
⁊ adult̾ia cõmittere. dum quis de euã¬
gelica ueritate furat᷑ dm̃ nr̃i uerba et

Expanded text:
rio suo docuit, potest simplicitati ejus rio suo docuit, potest simplicitati ejus de indulgentia Domini venia concedi. Nobis vero non poterit ignosci, qui nunc a Domino admoniti et instructi sumus ut calicem Dominicum vino mixtum, secundum quod Dominus obtulit, offeramus; et de hoc quoque ad collegas nostros litjam contemnere et in errore pristino perseverare, quid aliud est quam incurrere in objurgationem 110 Domini increpantis in Psalmo et dicentines meas et adsumis testamentum meum per os tuum? tu autem odisti disciplinam et abiecisti sermones concurrebas ei, et inter moechos particulam ponebas . Exponere enim justificationes et testamentum Domini, et non hoc idem facere quod fecerit Dominus, quid aliud est quam sermones eius abicere et disciplinam dominicam contemnere nec terrena sed spiritalia furta et adulteria committere? dum quis de euangelica ueritate furatur Domini nostri uerba et
Abbreviated transcription (Latin):
nõ mane. s post cęnã mixtũ caliẽe obtulit
dñs. Nũquid gͦ dñicum calicẽ post cenã
cęlebrare debemꝰ. ut sic mixtũ calicem fre¬
quentandis dñicis offeramꝰ: Xp̃m offerre
oportebat cirta uesꝑam diei: ut hora ipsa
facrifitii ostendẽt occasum et uesꝑam
mundi. sic̃ in exodo scͥptũ ẽ. Et oceident
illũ om̃e uulgus synagoge filioꝵ. isrł.
ad uesꝑam. Et it̾m in psalmis. Alleuatio
manuũ mearũ: sacrifictum uesꝑtinũ.
Nos aũt resurrectionẽ dm̃ mane celebre¬
mus. Et qͥa passionis eiꝰ mentionẽ m
sae̾fitiis om̃ib facimꝰ. passio est enĩ diui
sacͥfitiũ quod offerimꝰ. nichil altud ꝗͣ
quodille fecit facere debemus. Scͥptura
enĩ dicit. Quotienscũq enĩ edetis panẽ
istũ ⁊ calitẽ istum bibetis: mortẽ dñi an¬
nuntiabitis qͦusq ueniat. Iuotienscũq
de antecessorib nr̃is uł ignorant̃ uel
simplicit᷑ nõ hoc obseruauit & tenuit.
quod nos dñs facere exemplo ⁊ magiste-¬

Expanded text:
 post cenam mixtum calicem optulit Dominus. numquid ergo dominicum post cenam celebrare debemus, ut sic mixtum calicem frequentandis dominicis offeramus? Christum offerre oportebat circa uesperam diei, ut hora ipsa sacrificii ostenderet occasum et uesperam mundi, sicut in Exodo scriptum est: et occident illum omne uad vesperam . Et iterum in Psalmis: Allevatio manuum mearum sacrificium vespertinum . Nos autem resurrectionem Domini mane celebramus. XVII. Et quia passionis ejus mentionem in sacrificiis omnibus facimus passio est enim Domini sacrificium quod offerimus, nihil aliud quam quod ille fecit facere debemus. Scriptura enim dicit: Quotiescumque enim ederitis panem istum et calicem istum biberitis, mortem Domini annuntiabitis quoadusque veniat . Quotiescumque de antecessoribus nostris vel ignoranter vel simpliciter non hoc observavit et tenuit quod nos Dominus facere exemplo et magiste
Abbreviated transcription (Latin):
cominemorationẽ. Quotienscũq enĩ ecłi¬
tis panẽ istũ & calicẽ bib̾itis: mortẽ dñi
annũtiabitis quoadusq ueniat. quod si et
a dño p̃cipitur. & ab apło eius hoc idẽ con¬
firmatur et tradit᷑. ut quotienscũq bibi¬
mus in cõmemorationẽ dñi hoc faciamꝰ.
quod fecit et dñs: inueniemꝰ nõ obseruari
ã nob̃ quod mandatũ est. nisi eadẽ quȩ dñs
fecit nos quoq faciamꝰ. ⁊ calicẽ pari ratione
miscentes a diuino magisterio nõ receda¬
mus. Ab euangłicis aut̃ p̃ceptis omĩno re¬
cedendũ nõ eẽ. & eadẽ quȩ magist̃ docuit
et fecit discipłos quoq obseruare et fac̾e
deb̾e. constancius et fortius alio in loco be¬
atus apłs docet dicens. Miror quod sic
tam cito demutatarni ab eo qui uos uo¬
caitit in gr̃ãm ad altud euͣgłium quod

Expanded text:
conmemorationem. quotienscumque enim ederitis panem istum et calicem biberitis, mortem Domini adnuntiatis quoad usque ueniat. quod si a Domino praecipitur et ab apostolo eius hoc idem confirmatur et traditur, ut quotienscumque biberimus, in commemorationem Domini hoc faciamus quod fecit et Dominus, inuenimus non obseruari a nobis quod man\'datum est, nisi eadem quae Dominus fecit nos quoque faciamus et calicem pari ratione miscentes a diuino magisterio non recedamus. ab euangelicis autem praeceptis omnino non recedendum esse et eadem quae magister docuit et fecit discipulos quoque obseruare et facere debere constantius et fortius alio in loco beatus apostolus docet dicens: miror quod sic tam cito demutamini ab eo qui uos uocauit ad gratiam, ad aliud e
Abbreviated transcription (Latin):
ta eiꝰ obseruare debemus: quia et ipse
alio in loco mittens apłos dix̃. Data est
michi om̃is potestas in cęlo et in terra.
Ite gͦ docete om̃s gentes. tingentes eos ĩ
nomine patͥs et filii et sp̃s scĩ. docentes
eos seruare om̃ia quecumq p̃cepi uobis.
Qitare si in lumine . xp̃i ambulare uolu.¬
mus a p̃ceptis et monitis eiꝰ ñ recedamus.
agentes grãs quod dum instruit in fu¬
turum quid facere debeamꝰ. de p̃tento
ignoscit quod simplicit̃ errauimꝰ. ⁊ qͥa
iam scds eiꝰ aduentus nobis appropinqͣt.
magis ac magis benigna eius ⁊ larga
dignatio corda nr̃a luce ueritatis illu¬
minet. Religioni gͥ nr̃e congruit et ti
ferendo custodire traditionis dñicȩ ueri¬
tatem et quod pꝰ apud quosdam uidet᷑
erratum dño monente corrig̾e. ut cum
in claritate sita & maiestate cȩlesti uenire
ceꝑit inuentat nos tenere quod monuit.
obseritare quod docuit. facere quod fecit.

Expanded text:
ta ejus observare debemus, quia et ipse in alio loco, mittens Apostolos, dixit: Data est mihi omnis potestas in coelo et in terra. Ite ergo et docete omnes Gentes, tingentes eos in nomine patris et filii et spiritus sancti, docentes eos obseruare omnia quaecumque praecepi uobis. quare si in lumine Christi ambulare uolumus, a praeceptis et monitis eius non recedamus agentes gratias, quod dum instruit in futurum quid facere debeamus, de praeterito ignoscit quod simpliciter errauimus. et quia iam secundus eius aduentus nobis propinquat, magis ac magis benigna et larga dignatio corda nostra luce ueritatis inluminat. Religioni igitur nostrae congruit et timferendo custodire traditionis dominicae ueritatem et quod prius apud quosdam uidetur erratum Domino monente corrigere, ut cum in claritate sua et maiestate caelesti uenire coeperit, inueniat nos tenere quod monuit, obseruare quod docuit, facere quod fecit.
Abbreviated transcription (Latin):
popłm ꝑtinebat. Nam si abraham dõ
credidit. et deputatum est ei ad iusticiã:
utiq quisq dõ eredit et fide uruit iustꝰ
inuenit᷑. et iam pridẽ in abrabam fideli
benedictus et tustificatus ostenitur. siẽ
beatus apłs paulus ꝓbat dicens. Credidit

Expanded text:
populum pertinebat. nam si Abraham Deo populum pertinebat. nam si Abraham Deo credidit et deputatum est ei ad iustitiam, utique quisque Deo credit et fide uiuit iustus inuenitur et iam pridem in Abraham fideli benedictus et iustificatus ostenditur, sicut b
Abbreviated transcription (Latin):
noȩ tẏpum futurȩ ueritatis ostendens
nõ aqitã s uinũ bib̾it. et sic imaginem
dnĩcȩ passionis exp̃sserit. Itẽ in sacerdote
melchisedech sacrifitii dnĩci facram̃tum
p̃figuratũ uidemꝰ: scd̾m quod seriptura
diuma testatur et dicit. Eece et melchi¬
sedech rex salem ꝓtulit panẽ et uinumr
fuit aũt̃ sacerdos dñi summi. et benediẽ
abraham. Quod aut melchisedech typũ
xp̃i portaret declarat in psalmis sp̃s scĩ.
ex ꝑsona patris ad filium dicens. Ante
luciferum genui te. Iurauit dñs & non
scdm ordinem melchisedech. Qui ordoutiq
hic est de facrifitio illo ueniens: &e inde
descendens quod melchisedech sacerdos
dĩ summi fuit. quod panem et uinũ obtu¬
lit. quod abraham benedixit. Nam qui
magis sacerdos tlĩ summi quam dñs nr̃
Et obtulit hoc idẽ quod melchisecdechob¬
tulerat id est panem &e uinum: suũ uide¬
lieet corpꝰ et sanguinem. Et circa abra¬
ham benedictio illa p̃cedens: ad nr̃m

Expanded text:
Noe typum futurae ueritatis ostendens Noe typum futurae ueritatis ostendens non aquam sed uinum biberit et sic imaginem dominicae passionis expresserit. Item in sacerdote Melchisedech sacrificii dominici sacramentum praefiguratum uidemus secundum quod scriptura diuina testatur et dicit: et Melchisedech rex Salem protulit panem et uinum. fuit autem sacerdos Dei summi et, benedixit Abraham. quod autem Melchisedech typum Christi portaret declarat in psalmis spiritus sanctus ex persona patris ad filium dicens: ante luciferum genui te. tu es sacerdos m ordinem Melchisedech. qui ordo utique hic est de sacrificio illo ueniens et inde descendens quod Melchisedech sacerdos Dei summi fuit, quod panem et uinum optulit, quod Abraham benedixit. nam qui magis sacerdos Dei summi quam Dominus natri optulit et optulit hoc idem quod Melchisedech optulerat id est panem et uinum, suum scilicet corpus et sanguinem. et circa Abraham benedictio illa praecedens ad nostrum
Abbreviated transcription (Latin):
do dñica traditio seruetur:. neq aliud fiat
a nob̃ quam quod pro nob̃ dñs prior fecit.
ut calix qui in commemorationẽ eiꝰ of¬
fertur. mixtꝰ uino offeratur. Nam cũ di¬
cat xp̃e ego sum uitis uera. fanguis axp̃i
nõ aqua est. utiq s uinum. Nec pocest
uid̃i sanguis eius quo redempti & inu¬
ficati sumus eẽ. in calice: quando uinum
desit calici quo. xp̃i sanguis ostendit᷑. qui
scripturarum om̃ium sacram̃to ac testi¬
monio p̃dicatur. Inuenimꝰ enĩ et ingene
si sacramentũ tirca noȩ. hoc idem p̃cucur¬
risse. & figuram dñicȩ passionis illic exti¬
tisse: quod uinũ bibit. quod inebriatꝰ est.
quod in domo sua nudatꝰ ẽ. quod fuit re¬
cubans nudis et patentib femoribꝰ quod
nuditas illa patris amedio filio denotata
est. et foras nunciata. aduob uͦ maiore
⁊ minore cõtecta: et cetera quȩ necesse ñ
est exsequi cũ satis fit. hoc complecti. qͦd

Expanded text:
do dominica traditio seruetur neque aliud fiat do dominica traditio seruetur neque aliud fiat a nobis quam quod pro nobis Dominus prior fecit, ut calix qui in commemoratione eius offertur minus uino offeratur. nam cum dicat Christus : ego sum uitis uera, sanguis Christi non aqua est utique, sed uinum. nec potest uideri sanguis eius, quo redempti et uiuificati sumus, esse in calice, quando uinum desit calici, quod Christi sanguis ostenditur, qui scripturarum omnium sacramento ac testimonio praedicetur. Inuenimus enim et in Genesi circa sacramentum Noe hoc idem praecucurrisse et figuram dominicae passionis illic extitisse quod uinum bibit, quod inebriatus est, quod in domo sua nudatus est, quod fuit recubans nudis et patentibus femoribus, quod nuditas illa patris a medio filio denotata est sed et foras nuntiata, a duobus uero maiore et minore contecta, et cetera quae necesse non est exsequi, cum satis sit hoc solum conplecti quod
Abbreviated transcription (Latin):
plurimos eccłiis dñicis in toto
mundo diuina dignatione p̃¬
positos. euangłice ueritatis. ac dñicȩ tra-¬
ditionis tenere rationẽ. nec ab eo quod
xp̃c magister & p̃cepit et gessit. humana
et nouella institutione decedere: tamen
qm̃ quidã uł ignorant̃ uł simplicit᷑ i
calice dm̃co sẽificando & plebi ministrãdo
docitt. religiosum parit̾ ac necessarium
duxi ad te litt̾as facere: ut siquis in isto
errore adhuc tenebat᷑ ueritatis luce ꝑspec-¬
ta. ad radicẽ atq originẽ traditionis dñi-¬
cȩ reuertatur. Ne hoc nos putes fr̃ kmẽ
nea uoluntate. hoc nob̃ audacit̃ assume:
cũ mediocritatẽ nr̃am semꝑ humili et
uerecunda motłatione teneamus. Sed
q̾n aliquid dõ inspirante & mandante
p̃cipit᷑. necẽe est dño seruus fideł obtẽꝑet.
excusatꝰ apud om̃s quod nichil sibi arro¬
ganter assumat. qui offensam dni tin̾ie
compellit᷑. nisi faciat quod iubetur. Am¬
monitos aut̃ nos seias: ut inealiee offeren¬

Expanded text:
plurimos, ecclesiis Dominicis in toto mundo divina dignatione praepositos, evangelicae verita tis ac Dominicae traditionis tenere rationem, nec ab eo quod Christus magister et praecepit et gessit humana et novella institutione decedere; tamen, quoniam quidam, vel ignoranter vel simpliciter, in calice Dominico sanctificando et plebi ministrando docuit, religiosum pariter ac necessarium duxi has ad vos litteras facere; ut, si quis in isto errore adhuc tenetur, veritatis luce perspecta, ad radicem atque originem traditionis Dominicae revertatur. Nec nos putes, frater cnea voluntate hoc nobis audacter assumere, cum mediocritatem nostram semper humili et verecunda moderationquando aliquid Deo inspirante et mandante praecipitur, necesse est domino seruus fidelis obtemperet, excusatus aput omnes quod nihil sibi adroganter adsumat, qui offensam domini timere conpellitur, nisi faciat quod iubetur. Admonitos autem nos scias ut in calice offeren
Abbreviated transcription (Latin):
liquerint filii eius legẽ meam. & in iudici¬
is meis ñ ambulauerint: si iustificationes
meas ꝓfanauerint. et p̃cepta mea ñ obserua-¬
uerint: uisitabo in iuirga facinora eoꝵ.⁊ in
hȩc aũt ẽ. iita ȩt̃na. ut cognoseant te solum ue¬
rum dm̃: et quem mifisti iħm xp̃m. Ego te
clarificaui in tra. opus feci quod dedisti mͥ
ut faciamt: et nunc tu clarifica me apđ̃ te
ipsum. claritate mea quã habinapud te
prius ꝗͣ mundus fieret. Itẽ paulus ad colos¬
senses. Qui ẽ. imagodĩ inuisibił  pͥmoge¬
nitus tocius creaturȩ. Itẽ illic. Primogenitꝰ
a mortuis: ut fieret in om̃ib ipse primatũ
tenens. Itẽ in apocalipsi. Ego.a.x iu. iitiũ
et finis. Ego fitienti dabo de fonte aquȩ ute
gratis. Quodidẽ sit et sapientia et uirtus
dĩ: paulus ad corinͣthios pͥma. Qm̃ uidei signa

Expanded text:
liquerint legem meam et in iudiciis meis non ambulauerint, si iustificationes meas profanauerint et praecepta mea non obseruauerint, uisitabo in uirga facinora eorum et in Haec autem est uita aeterna, ut cognoscant te solum uerum Deum et quem misisti Iesum Christum. ego te clarificaui in terra, opus perfeci quod dedisti mihi, ut faciam. et nunc tu clarifica me apud te ipsum claritate quam habui apud te, priusquam mundus fieret. Item Paulus apostolus ad Colossenses: Qui est imago Dei invisibilis et primogenitus totius creaturae. Item illic: Primogenitus a mortuis, ut fieret in omnibus ipse primatum tenens. Item in Apocalypsi: Ego Α et Ω, initium et finis. ego sitienti dabo de fgratis . Quod idem sit et sapientia et virtus Dei. Paulus ad Corinthios I: Quoniam Judaei signa
Abbreviated transcription (Latin):
netraus & in fluctib maris ambulaui: et
i om̃i t̾ra steti. et in om̃i popło et in omĩ
gente pͥmatum habur et om̃tum excellẽ¬
tium & humiliũ corda uirtute calcaui. spes
omĩs in me uite ⁊ uirtutis. Kansite ad me
om̃s qͥ cõcupiscitis me. Itẽ in psalmo.lxxxͦ.¬
iiii. & ego pͥmogenitũ ponam eũ altissi¬

Expanded text:
netraui et. in fluctibus maris ambulaui et netraui et. in fluctibus maris ambulaui et in omni terra steti et in omni populo et in omni gente primatum habui et omnia excellentium et humilium corda uirtute calcaui. spes omnis in me uitae et uirtutis. transite ad me, omnes qui concupiscitis me. Item in psalmo LXXXVIII: Et ego primogenitum ponam i
Abbreviated transcription (Latin):
Pm̃m primogenitum ẽe. et ipsum eẽ.
sapientiam dĩ. per quem omna
facta sunt: apd̃ salomonem ns
prouerbiis. Dñs condidit me iitium uarum
suarum. in oꝑa sita ante scłm fundauit me: in
pͥncipio anteqꝗͣ terram faceret.& anteqͣm abys¬
sos constitueret. Priusꝗͣ procedent fontes aqͣ¬
rum: & anteꝗͣ montes colloquarent᷑: ante
om̃s colles genuit me dñs. F ecit regiones
et inhabitabilta:  fines in habitabiles sub
celo. Cum pararet cȩlum aderam cũ illo: et
cum secerneret suam sedem. cum suꝑ uen¬
tos ualidam faceret de suꝑnubẽs: et cũ cõ-¬
firmatos ponehat montes sub cęlo. quãdo
fortia faciebat fundam̃ta t̾rȩ: eram petres
illum disponens. Ego eram. cui ad gaudebat.
Cotidie aũt iocundabar ante faciem eius
i om̃i tẽpore: eum letaret᷑ orbe ꝑfecto. Itẽ
apd eundẽ in eccłiastico. Ego exore altis
la texi omẽm t̾ram. Ego in altissimis habi¬
taui: & thronus m̃s in eolumpna nubis. Ga¬
rum cȩli circunti. et in ꝓfundo abyssi pe¬

Expanded text:
TUM ESSE, ET IPSUM ESSE SAPIENTIAM DEI, PER QUEM OMNIA FACTA SUNT. APUD Salomonem in Proverbiis: Dominus condidit me in initio viarum suarum, in opera sua ante saeculum fundavit me. In principio antequam terram faceret et antequam abyssos constitueret, priusquam procederent fontes aquarum, antequam montes collocarentur, ante omnes colles genuit me Dominus. Fecit regiones et inhabitabilia et fines inhabitabiles sub coelo. Cum pararet coelum, aderam illi, et cum secerneret suam sedem. Cum super ventos validas faceret desuper nubes, et cum confirmatos ponebat fontes sub coelo, quando fortia faciebat fundamenta terrae, eram penes illum disponens. Ego eram cui adgaudebat. Quotidie autem jucundabar ante faciem ejus in omni tempore cum laetaretur orbe perfecto . Item apud eumdem in Ecclesiastico: Ego ex ore Altisla texi omnem terram. Ego in altis habitavi, et thronus meus in columna nubis. Gyrum caeli circuiui et in profundum abyssi pe
Abbreviated transcription (Latin):
tem quod ꝓpħa alius sic̃ moyses ꝓmissus
sit. scilicet qui testam̃tum nouũ daret.
& qui magis audiri deb̃et: indeuterono¬
nuo ds̃ ad moysen. & dixẽ dñs ad moysen.
Propłiam excitaboeis de fr̃ib eoꝵ. sicut te.
et dabo uerbum meũ in ore eorum: & lo¬
quetur ad eos ea quȩ p̃ceꝑo ei: & quisq
ñ audierit quȩ loquit᷑ ꝓpħa ille innomi¬
ne meo: ego undicabo. De quo et xp̃e in
ęñgłio cataioħm. Serutamini scripturas
in qͥb putatis uos uitam ȩt̃iram habere:
& hȩ sunt quȩ. testimoniũ ꝑhibent de
me: et nõ uultis uenire ad me. ut uitã
habeatis. Nolite putare quia ego uosac-¬
cuso apd̃ patrem. E st qui uos accusat:
moyses in quo uos sꝑatis. Si enĩ credidis¬
setis moysi: eredetis et michi. De me enĩ
ille scripsit. Si aũ illiꝰ scripturis nõ ere¬
ditis: quomodo uerb̃ meis credetis: xuiiii.¬

Expanded text:
 Quod propheta alius sicut Moyses promissus sit, scilicet qui testamentum nouum daret et qui magis audiri deberetmio Deus ad Moysen: Et dixit Dominus ad me: prophetam excitabo eis de fratribus eorum sicut te et dabo uerbum meum in ore eius, et loquetur ad eos ea quae praecepero ei. et quisque non audierit quae loquetur propheta ille in nomine meo, ego uindicabo. De quo et Christus in euangelio cata Iohannem: Scrutamini scripturas, in quibus putatis uos uitam aeternam habere. haec sunt quae testimonio sunt de me: et non uultis uenire ad me, ut uitam habeatis. nolite putare, quia ego uos accuso apud patrem. est, qui uos accuset, Moyses, in quem uos speratis. si enim credidissetis Moysi, crederetis et mihi. de me enim ille scripsit. si autem illius scripturis non creditis, quomodo uerb
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃õ pueroꝵ innocens etas: quȩ mextasi tuui¬
det in ocłis & audit. et loquitur. ex quib
nos dñs monere et instruere dignat᷑. Et
audietis omĩa quando me aduos reducẽ
fecerit dñs. qui ut sedem aussit interim
morari: & in cauti et tumidi quidã int̃
uos. qui hominẽ nõ cogitant. uł dñm
timeant: scientes qm̃ si ultra in hisdem
ꝑseuerauerint: utar ea ammonitione
re: acturi ⁊ apud nos. et apud confesso¬
resipsos. et apud plebem uniu̾sam cau¬

Expanded text:
sancto puerorum innocens aetas, quae in ecstasi uisancto puerorum innocens aetas, quae in ecstasi uidet oculis et audit et loquitur ea quibus nos Dominus monere et instruere dignatur. et audietis omnia quando me ad uos reducem fecerit Dominus, qui ut secederem iussit. interim temerarii et incauti et tumidi quidam inter uos, qui hominem non cogitant, uel Deum timeant, scientes quoniam si ultra in isdem perseuerauerint, utar ea admonitione re, acturi et apud nos et apud confessores ipsos et apud plebem uniuersam cau
Abbreviated transcription (Latin):
direx̾int et petierint tũc̃ desidia singl̃o
rum.examinari. et pacẽ dari:. quando
ipsa ante mat̾ nr̃a pacem de miscdia dñs
prior sumpserit. & nos diuina ꝓtectio
reduces ad ȩccłiam suã fecerit: hii sublato
honore. quẽ nob beati mr̃es cũ confesso¬
ribus seruant. contempta dnĩ lege & ob¬
seruatione. quã idẽ martyres et cõfessores
tenendam mandant. ante extinctũ ꝑse¬
cutionis metumͣ. ante redicum nr̃m. ante
ipsum pene martyrũ excessum. commu¬
nicent cum lapsis et offerant. heubaristi¬
am tradant: quando ȩtiã si mr̃es ꝑ calo¬
rem glę minus scripturam contemplan¬
tes contra legemdnĩ plus aliqͥd cuꝑent:
a prb̃is & diaconis fuggerentib ad moneri
deberent. sicut semꝑm preteritũ factũ est.
Castigare nos itaq diuina cenfura nec noc¬
tib desinit. nec dieb. Pret̃ nocturnas enĩ
uisiones. ꝑ diesquoq implet᷑ apud nos sp̃u

Expanded text:
direxerint et petierint tunc desideria direxerint et petierint tunc desideria sua examinari et pacem dari quando ipsa ante mater nostra pacem de misericordia Domini prior sumpserit et nos diuina protectio reduces ad ecclesiam suam fecerit, hi sublato honore quem nobis beati martyres cum confessoribus seruant, contempta Domini lege et obseruatione quam idem martyres et confessores tenendam mandant, ante extinctum persecutionis metum, ante reditum nostrum, ante ipsum paene martyrum excessum, communicent cum lapsis et offerant et eucharistiam tradant, quando etiam si martyres per calorem gloriae minus scripturam contemplantes contra legem Domini plus aliquid cuperent, a presbyteris et diaconis suggerentibus admoneri debereCastigare nos itaque divina censura nec noctibus desinit nec diebus. Praeter nocturnas enim visiones, per dies quoque impletur apud nos Spiritu
Abbreviated transcription (Latin):
ciam: iusto temp̃ore et sedm disciplinȩ
ordinem ad exomologesin ueniant. & ꝑ
manus impositionẽ ep̃i et clerici. uiscom¬
nrunicationis accipiant: nũc crudo tp̃r¬
ꝑsecutione ad huc ꝑseuerante. nõdum
restituta excłie ipsiꝰ pace. ad cominunica¬
tionẽ admittunt᷑. & offertur nom̃ eorum.
Et nondum penitẽcia acta. ñdum exo¬
mologesin facta. nõdum eis ab ep̃o aut
clero manu imposita. eube aristia illisda¬
tur: cum scriptum sit. Qui ederit panẽ
aut bib̃it calicem dm̃ indigne: reus erit
corporisce sanguinis dñi. S nunc illi rei
nonsũt: qui minus scͥpturȩ legem noue¬
runt. Erunt aũt rei qui pressunt qr hec
fr̃ib nõ suggert̃. ut instructi a p̃positis.
faciant omia cum dĩ timore. et cum data
ab eo et p̃scripta obseruatione. E xponũt
deinde inuidie beatos mr̃es. & glosos ser¬
uos dĩ cum dĩ facerdote commutunt:
ut cũ illi memores loci nr̃i ad me litt̾as

Expanded text:
tiam iusto tempore, et secundum disciplinae tiam iusto tempore, et secundum disciplinae ordinem ad exomologesin ueniant, et per manus inpositionem episcopi et cleri ius communicationis accipiant, nunc crudo tpersecutione adhuc perseverante, nondum restituta Ecclesiae ipsius pace, ad communicationem admittuntur et offertur nomen eorum, et, nondum poenitentia acta, nondum exomologesi facta, nondum manu eis ab episcopo et clero imposita, Eucharistia illis datur, cum scriptum sitaut biberit calicem Domini indigne reus erit corporis et sanguinis Domini. Sed nunc illi rei non sunt qui minus scripturae legem tenuerunt. erunt autem rei qui praesunt et haec fratribus non suggerunt ut instructi a praepositis faciant omnia cum Dei timore et cum data ab eo et praescripta obseruatione. exponunt deinde inuidiae beatos martyras, et gloriosos seruos Dei cum Dei sacerdote committunt, ut, cum illi memores loci nostri ad me litteras
Abbreviated transcription (Latin):
quidum sine ratione restituende falitis
plausabiles eẽ. cupiunt: magis lapsis ob¬
sunt. Suminũ enim delictum ẽẽ. qđ
ꝑsecutio committi coegit: seuint ȩtram¬
ipsi qui cominisert̃. cũ dixerit dñs et
iudex nr̃. Q in me confessus fuerit corã
patre ineo: qͥ in cęlis ẽ. Qui aũt me nega¬
uerit: et ego illum negabo. Et iterum
dic̃. Omĩa peceata remitentur filiis
hominum: &e blasphemiȩ. Qui autem
blasphemauerit in sp̃m sc̃m. non haboe
remissam: sed reus est ȩt̃ni peccati. Item
beatꝰ apłs dicit. Non potestis calicem dñi
bibe: & calicem demonioꝵ. Non potes-¬
tis mense dñi communicare : & mense
demonioꝵ. hȩc qui subtrabit frĩb nr̃is
decipit miseros: ut qui possunt agentes
penitẽciam ueram dõ patri. ad miscdĩ
am p̃cib et oꝑib suis satisfacere seducã¬
tur ut magis ꝑeant. & qui erigere se
possunt. plus cadant. Nam cum in mi¬
norib peccatis agant peccatores penitẽ¬

Expanded text:
qui, dum sine ratione restituendae salutis qui, dum sine ratione restituendae salutis plausibiles esse cupiunt, magis lapsis obsunt. Summum enim delictum esse quod persecutio committi coegit, sciunt ipsi etiam qui commiserunt, cum dixerit Dominus et judex noster: Qui me confessus fuerit coram patre meo qui in caelis est: qui autem me negauerit et ego illum negabo, et iterum dixerit: omnia peccata remittentur filiis hominum et blasphemiae. qui autem blasphemauerit spiritum sanctum, non habet remissam, sed reus est aeterni peccati, item beatus apostolus dixerit: non pote stis calicem Domini bibere et calicem daemoniorum. non potestis mensae Domini communicare et mensae daemoniorum. haec qui subtrahit fratribus nostris decipit miseros: ut qui possunt agentes paenitentiam ueram Deo qua patri et misericordi iam precibus et operibus suis satisfacere, seducantur, ut magis pereant et qui erigere se possunt plus cadant. nam cum in minoribus peccatis agant peccatores paeniten
Abbreviated transcription (Latin):
Yprianus prb̃is &
diaconib fr̃ibysalutem. diu
patientiam meã tenuti fr̃s limi:
nr̃m ꝓficeret adquietem. S cum quo¬
rundam immod̾ãta ce abrupta presũp¬
tio. temeritate sia & honorem mr̃m
⁊ cõfessore̾m pudorẽ. et plebis uniu̾se
tranquillitatem turbare conet᷑:. tacere
ultra nõ oportet. ne ad ꝑiłm et pleb̃ pa¬
riter &e nr̃m taciturnitas nimia ꝓcedat.¬
Quod enim non ꝑicłm metuere debemꝰ de of¬
fensa dñi quando aliqui de prb̃is nec euan¬
gelii. nec loci sui memores. sed neq futurũ
dni uiditium. neq nunc sibi p̃positum
ep̃m̃ cogitantes. qđ nũqͣm om̃ino sub an¬
tecessorib factum est: cum cõtumelia et
contemptu p̃pofiti totum sibi uindicẽt.
atq utinam nõ prostrata fr̃m nr̃orum
salute. sibi omĩa uendicarent. Contume¬
lias episcopatꝰ nr̃i dissimulare et ferre
possem: sicut dissimulaiti semꝑ et ꝑtrili.
S dissimulandi nunc locus non est: qͥn
decipitur fr̃nitas nr̃a aquibꝰdam ur̃m:

Expanded text:
yprianus presbyteris et diaconibus fratribus salutem. Diu patientiam meam tenui, fratres chaproficeret ad quietem. sed cum quorundam inmoderata et abrupta praesumptio temeritate sua et honorem martyrum et confessorum pudorem et plebis uniuersae tranquillitatem turbare conetur, tacere ultra non oportet, ne ad . periculum et plebis pariter et nostrum taciturnitas nimia Quod enim non periculum metuere debemus de offensa Domini quando aliqui de presbyteris, nec Evangelii nec loci sui memores, sed neque futurum Domini judicium neque nunc sibi praepositum episcopum cogitantes, quod numquam omnino sub antecessoribus factum est, cum contumelia et contemptu praepositi totum sibi vindicent? II. Atque utinam non prostrata fratrum nostrorum salute sibi omnia vindicarent! Contumeliam episcopatus nostri dissimulare et ferre possem, sicut dissimulavi semper et pertuli. Sed dissimulandi nunc locus non est quando decipitur fraternitas nostra a quibusdam vestrum,