comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Niuicicias habeo R Fac
ut iusticie sis amicus nullũ
cernas presidium uera uirtus for
minas caltat ac despĩcit ¶Im¬
micicie michi sunt R Et taucier
eris et nocior multos immicicie
illustrarunt qui obscuri mansis¬
sent si hostibus caruissent A
Hostes undiq michi sunt E
Obstabunt ne nusibiles aiõꝵ
hostes subeant uoluptates non
tam hostes tibi sors obtulit quã
custodes mualo malum maius ar¬
cebitur ¶Hint illinit hostibus
p̾mor R Illi quoq suis p̃muntur
affectibus eque apud illos ultor tuus
Is q non unus pro te ꝑtes faciunt
ira nietus odiũ in quietudo nec dũ
pacti penam t̾mĩs exigunt sic int̾¬
duni ulcio preit offensam et fortasse
non secuturam armabuntur labo¬
sepe grauibus odiis sibi non aliis
nocuere ¶ Est michi pugna cũ
hostibus R Et illis secum et tu¬
tius aliqñ cum hostibris ꝙͣ cũ ui¬
ciis pugnatur Quisq aliũ odit
p̾mũ aĩme sue uulnus infligit
ꝓximũ non nũꝙͣ suo corpori Nnina
endi nocendi q multos incautos

Expanded text:
nimicitias habeo. Fac ut iustitie sis amicus: nullum certius presidium; vera virtus fortune minas calcat ac despicit. Inimicitie michi sunt. Et cautior eris et notior; multos inimicitie illustrarunt, qui obscuri mansissent si hostibus caruissent. Hostes undique michi sunt. Obstabunt ne invisibiles animorum hostes subeant, voluptates; non tam hostes tibi sors obtulit, quam custodes, malo malum maius arcebitur. Hinc illinc hostibus premor. Illi quoque suis premuntur affectibus, estque apud illos ultor tuus, isque non unus: pro te partes faciunt ira, metus, odium, inquietudo, necdum peracti penam criminis exigunt; sic interdum ultio preit offensam, et fortasse non secuturam. Armabuntur, labosepe gravibus odiis sibi non aliis nocuere. Est michi pugna cum hostibus. Et illis secum. Et tutius aliquando cum hostibus, quam cum vitiis, pugnatur; quisquis alium odit, primum anime sue vulnus infligit, proximum nonnunquam suo corpori: nimia endi nocendique, multos incautos
Abbreviated transcription (Latin):
bam modo et sit est alien
te c̾uiiuis dolor attingere p̃t nõ in¬
fanua. uera loquor falsa enĩnt sit
durabilis non erit et nifanua et gla
ut longeua sit tuo tu quidem exa¬
gello ãi ꝓp̾a uite false messurut¬
D Alieno c̃iiue mestus sum R Ee

Expanded text:
bam modo et sic est alieni te criminis dolor attingere potest, non infamia. Verum loquor: falsa enim, ut sit durabilis non erit; et infamiam et gloriam, ut longeva sit, tuo tu quidem ex agello animi propria vite falce messueris. Alieno crimine mestus sum.
Abbreviated transcription (Latin):
cisci multa quoꝵ si metus causa fu¬
it tu tũ agnosce fidem terre reddita
non in pune deus luditur odit ille fi¬
defragos O Fedũ nanfragiũ pas¬
sus sum ꝑ De naufragio non
querit᷑ insi qui euasit gaude igi᷑
saluus et doctior tũsacti ꝑiculi gra¬
ta solet ẽe memoria sicũt ex diu̾so
fonte ꝓsꝑitatis amara recordacio
quanti uero olmi facis uidisse cto¬
nes et e quoreos et montes sꝑumeos
a quaruui atq assurgentes luctus
in nubila et pelagi monstra na¬
taucia. habes unde briniali nocte
ante focum fabellas horrificas nai¬
res attonitis trepidulam ꝙ faĩliã
ainmiracione suspendas Iam ꝙ̃
sit poetica tempestas ẽ telligis et
qui male credulis stupor fuit Iã
noticia certa est quau bene uel me¬
tu mortis nel ractu mͬtiũ sis adep¬
publii inmofragi ipbe neptunũ
accusat qui itm n aufragiũ fact¬
D Cerribili naufragio nexatus¬
sum A. Nescio quid tribilius
adeo sit in aquis mori ꝙ̃ int̾ris

Expanded text:
cisci multa, quorum etsi metus causa fucisci multa, quorum etsi metus causa fuit, tu tamen adgnosce fidem, terre redditus, non impune Deus luditur: odit ille fedifragos. Fedum naufragium passus sum. De naufragio non queritur, nisi qui evasit: gaude igitur salvus et doctior. Transacti periculi grata solet esse memoria, sicut ex diverso finite prosperitatis amara recordatio. Quanti vero olim faceres vidisse tritones equoreos, et montes spumeos aquarum, atque assurgentes fluctus in nubila, et pelagi monstra natantia? Habes unde brumali nocte ante focum fabellas horrificas narres attonitis, trepidulamque familiam admiratione suspendas; iam quid sit Poetica tempestas intelligis, et qui male credulus stupor fuit, iam notitia certa est, quam bene vel metu mortis, vel iactu mercium sis adepapud Publii mimographi: Improbe Neptunum accusat qui iterum naufragium facit Terribili naufragio vix evasi. Nescio quid terribilius adeo sit in aquis mori, quam in terris,
Abbreviated transcription (Latin):
actatus sũ R Maris tu
memoras naufragũi aĩ uero tu siles
quas nichil grauius nichil trebrics
ullum sit Ibi est tempestas illa cu¬
pidinũ et affectuũ seu uentoꝵ repugñan
que uos tensis conaipĩe spei q uelis gub¬
naculo mentis excusso/ constantieq ã¬
coris in alto ꝑditus per om̃s litoꝵ flex¬
us perq omĩa maria arcõuoliut iᵈ
te naufragiũ in hic trahit tolle cupi¬
ditatem/. nauigacionem ip̃am aut cer¬
te ꝑiculũ nauignudꝰ magna ex ꝑte
sustuleris Illa non manes solum s
inscopulos et in mortem cogit im¬
seres. Itaq fere om̃s qui sius auspi¬
ciis in mari ꝑ eune prius in amño
ꝑiere prius q illos auaricie diu̾sit
unda quani pelagi Rara est qui¬
dem sine precipitacione cupidit ag
quid quid eñi uult ꝯfestim uultꝰ
Moras q om̃s et illaꝵ comites odͭ¬
ea breiis mexitum uia et crebri p
naufragii causa est D Magno
naufragio uexatus sum R. Didicis¬
ti deum orare uotaq facere/ et pa¬

Expanded text:
actatus sum. Maris tu memoras naufragium, animi autem siles, quasi vero vel gravius vel crebrius ullum sit: ibi est tempestas illa cupidinum et affectuum, seu ventorum repugnantia, que vos tensis concupiscentie speique velis, gubernaculo mentis excusso, constantieque ancoris in alto perditis, per omnes litorum fluxus perque omnia maria circumvolavit. Illud te naufragium in hoc traxit; tolle cupiditatem, navigationem ipsam aut certe periculum navigandi, magna ex parte sustuleris. Illa non in naves solum, sed in scopulos et in mortem cogit miseros. Itaque fere omnes, qui suis auspiciis in mari perierunt, prius in animo periere, priusque illos avaritie demersit unda quam pelagi. Rara est quidem sine precipitatione cupiditas. Quicquid enim vult, confestim vult, morasque omnes et illarum comitesea brevis in exitium via, et crebri prima naufragii causa est. Magno naufragio vexatus sum. Didicisti Deum orare, votaque facere, et pa
Abbreviated transcription (Latin):
pulchra est. honestatꝰ atq insignitꝰ
uiri quidem fortis ꝓ iusticia magnũ
aliquid aggressi durumq aliquid ꝓpes¬
si non fẽdius frons. sulcata uulmb
iuderi deb. s notis. stellata fulgen¬
tibus neq uero cicat᷑tes aut bul¬
nera s uirtutis dicenda sunt uesti¬
gra et p̾clarie infiba frontibꝰ sigͣ
meritoꝵ Pro inde si cesareñ illum
centurionẽ tesiũ scenã nure uirũ
fortitudnus s insticie nullius nulle
laceruin perfossum q uulneribus
tutis ãmiraçionẽ uulu̾a ip̃a deoscr¬
lantes armoꝵ fragnima et sagitas
tepenti cãd auere eductas deoꝵ tr tẽ¬
plis sen sacrũ aliquid affligebãt
Quid de fortis iusti q uiri p̃ciosis
uuluerib ꝯ sentiendũ sit intelligiõ¬
D uulueribus multis infrruus atqi
deformis sum R Curate miẜie unl¬
nera. que nisi muit sauentur hesura
ꝑꝑetuo de hus eñi terra uiderit que illa
conteget ꝯsumetq cicatritosa q corꝑa

Expanded text:
pulchra est, honestatus ac insignitus. pulchra est, honestatus ac insignitus. Viri quidem fortis, pro iustitia magnum aliquid aggressi, durumque aliquid propessi, non fedis frons sulcata vulneribus videri debet, sed notis stellata fulgentibus, neque vero cicatrices aut vulnera, sed virtutis sunt dicenda vestigia, et preclaris affixa frontiCesareum illum quoque centurionem Cesium Scevam mire virum fortitudinis, sed iustitie nullius, mille lacerum perfossumque vulneribus, virtutis admirationem vulnera ipsa deosculantes, armorum fragmina et sagittas et tepenti cadavere eductas, Deorum templis ceu sacrum aliquid affigebant; quid de fortis iustique viri pretiosis vulneribus sentiendum sic intelligi. Vulneribus multis infirmus ac deformis sum. Curate, miseri, vulnera: nisi nunc sanentur, hesura perpetuo; de his enim terra viderit, que illa conteget consumetque, cicatricosaque corpora
Abbreviated transcription (Latin):
mento cungeri athemenẜ qui post
maratomani pugna opus in morͣle
melchiãdiis hostibus ad naues ꝓfugis
nuuinens ab truncata manu dextͣ
qua una naiũ fuge plenam st̾uxe¬
dat simstram mox adhibut qua rursq
abscissa fere ab in more morsu ꝓosti
aiffixo sit tenuit quos alit̾ non uale¬
bat. Nec tibi nules canenẜ excidit qui
uulneribus usu manuũ pͥnatur contͣ
mambus usus est ceruicemqz eus ar¬
rept am ulius implicuit net lax auit
prius ꝙͣ auribus triicis at manib
hostis os laterum tuens seq uitus
moriens aam letior exspiraret feroir¬
era hec illa suauiora mtibus aĩs
iptior a remẽdia ut semꝑ tutẽ fragiłe
tadutam q te nelociter deẜtur am
corpus aspicias ut cũ id enenerit nc
concidas net nurerie quidem et sed
extiõre memibroꝵ misterio amisso ĩ
ip̃os aĩe suiꝰ intuuos te conu̾te ubi
muemes ad quod magnifice loquẽd̃
agendum q nec lingua opus esse
net maiibus dd uulueribꝰ deforto¬

Expanded text:
mento Cinigeri Atheniensis qui post mento Cinigeri Atheniensis qui post Marathoniam pugnam, opus immortale Miltiadis, hostibus ad naves profugis imminens, obtruncata manu dextra, qua unam navium fuge plenam strinxerat, sinistram mox adhibuit, qua rursus abscissa, fere in morem morsu post affixo sic tenuit, quos aliter non valebat. Nec tibi miles ille Cannensis exciderit, qui vulneribus usu manuum privatus, contra manibus usus est, cervicemque eius arreptam ulnis implicuit, nec laxavit prius, quam auribus truncis ac naribus, os hostis lacerum tuens, seque ultus moriens iam letior expiraret. Ferociora hec, illa suaviora mitibusque animis aptiora remedia, ut semper ceu rem fragilem caducamque teque velociter deserturam corpus aspicias, ut cum id evenerit, nec concidas nec mireris quidem, sed exteriore membrorum ministerio amisso, in ipsos anime sinus intimos te convertas, ubi invenies aliquid magnifice loquendum agendumque, nec lingua opus esse nec manibus. Vulneribus deformatu
Abbreviated transcription (Latin):
nere unde clandus mansit inter
ruendinu accepto natando ad suos
corpore relinquo incolumis ꝑ uẽiss
Nq uiciũ sibi post tempus in pe¬
titione honoris obiteret᷑ sic ulusit
dico si ita dii in mortales uoluert
ut ꝑ singulos passus meminer nn
triphi mei preclarum plane factis¬
q par dictũ O Manũ uuluere
per didi R Si leuam. dampnum
leuiꝯ. at si dexteram marchn ẜgu
uiri fortissimi ⁊ emedio nt̃i licet
qui hat mana bello punico A¬
missa sibi ferrram subrefecit cũ
qua multis ac trucibus preliis ũ
ociosus bellator int̾fuit id si parũ
succesẜit dextre officiũ in sinistram
tñsfer Nosti ut cesarus nules ałtiliꝰ
bello massiliensi tũ miectam puppi
hostili dextram amisisset. leua pre¬
hensam tenuit donec pelago merget᷑¬
D Utraq manus ferro abscissa ẽ R
ubi plue leticie fortima ibi plus ne¬
gocu uirtus habet fortuue tñ oñns a¬
culeus uirtute ꝯtunditur ac armatꝰ
eciam sine manibus fortis erit Me¬

Expanded text:
nere, unde claudus mansit, inter nere, unde claudus mansit, inter ruendum accepto, nando ad suos, corpore reliquo incolumis pervenisset, idque vitium sibi post tempus in petitione honoris obiceretur, sic elusit dico, sed ita dii immortales voluerunt, ut per singulos passus meminerim triumphi mei”. Preclarum plane factisque par dictum. Manum vulnere perdidi. Si levam, damnum levius, at si dexteram, Marci Sergi viri fortissimi remedio uti licet qui hac manu bello Punico amissa, sibi ferream fabrefecit, cum qua, multis ac trucibus preliis, non otiosus bellator interfuit: id si parum successerit, dextre officium in sinistram transfer. Nosti ut Cesareus miles Attilius, bello Massiliensi, cum iniectam puppi hostili dexteram amisisset, leva prehensam tenuit, donec pelago mergeretur. Utraque manus ferro abscissa est. Ubi plus licentie fortuna, tibi plus negotii virtus habet: fortune tamen omnis aculeus virtute contunditur; hac armatus, etiam sine manibus, fortis erit. Me
Abbreviated transcription (Latin):
ne de nichilo scriptuu sit hr̃iliasti
sicut uulueratũ suꝑbum bonũ unl¬
nus et utile ꝙ pluriũ ac maiorum
uul ueriuu medicua est do Uulm̾b
deformatꝯ sum R An adolescentis
illius obliuisteris cuiꝰ mentio bis in
hoc ẜmone inicidit sero quidem sponte
fateris quod ab alio fri genus o
Tñsuso nulue̾ facies exarata est
Nen uulu ꝯ s cam̃ uulueris attendo
iusto citatrix bello parta muris mo¬
dis honestat faciem uiri fortis spe¬
ciesimi pro iusticia acceptuni uulnꝰ
multo q speciosior est mor̃s e uul¬
ne̾ accepto claudus sum R Dictũ
tenes oratii cocli tes qui idie illo
quo mirabili magis q incrẽdibili
fortitudine atq ꝯstancia solus Thusti
regis ex citum sublicio ixonte sus¬
tinuit testudine muroꝵ per suos
a tergo fracta et collapsa bostib
cl ausui iter sentiens ut q erat
armatus et milte hinc atq illuit
mssibilibus tircũnentus ex alto
se in tybĩm proieciss uno q cũ unl¬

Expanded text:
ne de nichilo scriptum sit: “Humiliasti ne de nichilo scriptum sit: “Humiliasti sicut vulneratum superbum”. Bonum vulnus et utile, quod plurimum ac maiorum vulnerum medicina est. Vulneribus deformatus sum. An adolescentis illius oblivisceris, cuius mentio bis in hoc sermone incidit? Sero quidem sponte faceres, quod ab alio factum gemis. Transverso vulnere facies exarata est. Non vulnus sed causam vulneris attendo: iusto cicatrix bello parta, miris modis honestat faciem viri fortis. Speciosum pro iustitia susceptum vulnus, multoque speciosior est mors. Vulnere accepto claudus sum. Dictum tenes Horatii Coclitis, qui cum die illo, quo mirabili magis quam credibili fortitudine atque constantia, solus Tusci regis exercitum Sublicio in ponte sustinuit, testudine suorum manibus a tergo fracta, et collapsa, hostibus clausum iter sentiens, utque erat armatus, et mille hinc atque illinc missilibus circumventus, ex alto se in Tiberim proiecisset, unoque cum vul
Abbreviated transcription (Latin):
Eutior grauissimis e O si
aĩe tre uulnus aspicias ꝙͣ tibi het
lema uiderent᷑ s nos delicatissiã
corpora in sensibiles pene aiãs
habetis Altera uestri parte nchil
flictis afficior R Hostis mucro
loricam penetrat. non ani Ille
nisi ultro suis sese armis spoliet
inuiolabilis ferro est disputatĩ
ledi posse nisi ledatur a se ip̃o. cui sine
ꝙͣuis ab opinione hõmĩ uehement̾ ab¬
horreat pro ẜ ueritate subscripsermi¬
D Granissimis multisq unlneribꝰ
lamatus sum R Nullũ uulnus gͣ¬
mus esse potest ꝙͣ ad mortẽ talia
uero in uno corpore multa ẽẽ non
non ampluis letcile habuit. ut
sane cuncta letalia fuerint plus
ne ꝙͣ semel mori potint multa l
at profunda sint uulnera unus ẽ
in torpus extnictũ in humana ⁊epe¬
ticio non uuluerati penã s seuiciã
uulnerantis exaggerat D Unlne¬
⁊ ibus debilitas sum R Sit utina
debilitata suꝑbia cum sororibus sius
et accesẜ̾it uulneꝵ tomes hm̃ilitas

Expanded text:
ucior gravissimis. O, si anime tue vulnus aspicias, quam tibi hec levia videantur! Sed vos delicatissima corpora, insensibiles pene animas habetis, altera vestri parte nichilneribus inflictis afficior. Hostilis mucro loricam penetrat, non animum: ille, nisi ultro suis sese armis spoliet, inviolabilis ferro est. Disputatumne, neminem ledi posse nisi ledatur a se ipso. Cui sententie, quamvis ab opinione hominum vehementer abhorreat, pro veritate subscripserim. Gravissimis multisque vulneribus laniatus sum. Nullum vulnus gravius esse potest quam ad mortem. Talia vero uno in corpore multa esse non non amplius letale habuit; ut sane fuerint cuncta letalia: plus ne quam semel mori potuit? Multa licet ac profunda sint vulnera, unus est in corpus extinctum, inhumana repetitio non vulnerati penam, sed sevitiam vulnerantis, exaggerat. Vulneribus debilitatus sum. Sic utinam simul debilitata superbia cum sororibus suis, et accesserit vulnerum comes humiltas,
Abbreviated transcription (Latin):
tandi q studiũ excit abis O ꝙͣ fa¬
cile erat tranquillam serenain qz
uitam agere in uos eam in quietã
ac turbidam fecissetis omĩa ferme et
rentes Ad quid eni arces iste insi
ad ur̃am siue alienam molestiam
ad inst ar arranearum mustas cap¬
tanciũ p̃te̾mitibus insultetis ac¬
qui cunctis aiãntibus lustra suffici¬
unt at indi solus homñcio artes q̃¬
rit quo nullum amito suꝑbius ul¬
lumq tumdius
De lenectute. Dolor

Expanded text:
tandique studium excitabis. O quam fatandique studium excitabis. O quam facile erat, tranquillam serenamque vitam agere, ni vos eam inquietam ac turbidam fecissetis, omnia ferme et rentes! Ad quid enim arces iste, nisi ad vestram simul alienamque molestiam,, instar aranearum muscas captantium, pretereuntibus insultetis; atqui cunctis animantibus lustra sufficiunt ac nidi: solus homuncio arces querit, quo nullum animal superbius nullumque timidius. 83 DE SENECTUTE
Abbreviated transcription (Latin):
metuit᷑ nam et cicero enuiũ secuts
Qui se mauit metui uolent a
quibus metuent᷑ eesdem metuent
ip̃i ncc̃e est Sepe idem repeto qr
ita se ⁊ es habet nec ad uirtutes
in hoc reci ut in reliquis dũ supͣ
ommes ẽẽ nitinũ infra eos estis
Quid eñi est tinore dep̾ssuis sit
conatus omĩs nr̃ maduersum
desmit O Arcem michi carissi/¬
mam amnsi E Fut tibi carierẽ
ciliam quam non ꝑdas circũualla
añu piis intencionibꝰ honestis ui-¬
tam accibus prudenciam at for¬
titudinem ante fores loca iusticiã
atq modestiam in ꝓpugnatulis
humanitatem et mansuetiomẽ
undia in niuris spem fidem ca¬
ritatem arcis in medio ꝓuiden¬
tiam sup̾me turris muertice bo¬
nam famam nic̾tutu dei atq
honũ assit amor absit metꝰ dig¬
nos cole ceteros p̾teriti neq cultos
ueq offensos ita nec alius te
nec tu alium ꝯtremisces et in do¬
mo humili tucius uiues quã in
arce uixisti hanc tibi artem nẽo

Expanded text:
metuitur. Nam et Cicero Ennium secutus. metuitur. Nam et Cicero Ennium secutus. “Qui se, inquit, metui volent a quibus metuentur, eosdem metuant ipsi necesse est.” Sepe idem repeto, quia ita res se habet; nec advertitis, in hoc ceci, ut in reliquis; dum supra omnes esse nitimini infra omnes estis: quid est timore depressius? sic conatus omnis vester in adversum desinit. Arcem michi carissimam amisi. Fac tibi cariorem aliam quam non perdas; circumvalla animum piis intentionibus, honestis vitam actibus; prudentiam ac fortitudinem ante fores loca, iustitiam atque modestiam in propugnaculis, humanitatem ac mansuetudinem undique in muris, spem, fidem, caritatem arcis in medio, providentiam supreme turris in vertice, bonam famam in circuitu. Dei atque hominum adsit amor, absit metus; dignos cole, ceteros preteri, neque cultos neque offensos; ita nec te alius, nec tu alium contremisces, et in domo humili tutius vives, quam in arce vixisti. Hanc tibi arcem nemo
Abbreviated transcription (Latin):
stiterunt s sollicitum formidabilẽ¬
q ac modestum Qe est autẽ
hec uoluptas/ metiu nec amari
An illud labern notissmĩ non au¬
disci nccẽ est quod multos tuneat
quen multi timent hoc ille dixit
ii uiliũ Cesarem ꝙͣto id ini alios
illo ut minores et formidabilio¬
res rectus dici potest Nescio cur
tam multi cupiunt tnneri Neẽ
eñĩ gratis metuit᷑ una et metuit
et ꝑiculosius est uni multos tnueͦ
quam multis unũ Nonne sacius
multo est quod nullꝰ te metuat
et tu nullum ꝙͣ te multi metũãt
et tu multos Regregari em̃ ista
nequeũt semper ꝙ metu metus
queritur poscio hui ꝯ dicta causã
illa profecto est quam ouiduis
naso ait Quia queni metit qs
ꝑrre cupit Dictum p̾us ab Enno
quẽ metiuint inquit ederunt quẽ
quisq odit ꝑisse expedit Eras in
tua arce mẽtuendus s et metuẽs
quos non ommes metuet qui repit
metui s illos in p̾mis quibꝰ ip̃ẽ

Expanded text:
estiterint, sed, sollicitum, formidabileestiterint, sed, sollicitum, formidabilem ac molestum. Que est autem hec voluptas, metui nec amari? an illud Laberii notissimum non audisti: Necesse est multos timeat, quem multi timent? Hoc ille dixit in Iulium Cesarem: quanto id in alios, illo et minores et formidabiliores, rectius dici potest; nescio quidem, cur tam multi cupiant timeri. Nemo enim gratis metuitur, una et metuit; et periculosius uni est multos metuere, quam multis unum. Nonne satius multo est quod nullus te metuat, et tu nullum, quam quod te multi metuant, et tu multos? segregari enim ista nequeunt, semperque metu metus queritur. Poscis huius dicti causam? illa profecto est, quam Ovidius Naso ait: Quia quem metuit quisque perire cupit, dictum prius est ab Ennio: Quem metuunt, inquit, oderunt, quem quisque odit periisse expetit. Eras in tua arce metuendus, sed et metuens. quos non? Omnes metuet, qui metui ceperit, sed illos in primis a quibus ipse
Abbreviated transcription (Latin):
Alidis arcibus spoliatus sũ¬
ꝑ osdhut ergo tyramudis
suꝑerant semina que iam tan¬
deui amussis arcibus abiecisti Nõ
est satis ueuenosum stipidem p̃ci¬
disse in radicem uulseris qui in¬
arcibus fidit tyramus esse non
desut E Montana arce pͥuata
ac fulminet hns p̾uari non mõ
non flebile s optandum est Sunt
tum urgeantur quibus motibus si
obstare uirtutis ope non ualeas ꝙ
moptanda sit amissio earum reꝵ
que hos pariunt modos e Arcẽ
fortissimam amisi E Cu fortuãz
dicis fragilem probat euentꝰ Ami¬
sisti pocius reni usui meptam diffi¬
cilem a custodia reni inutilem t
uiciuis om̃ibus odiosam iam dormi¬
re noctibus incipies et dormire alios
sines O Tutissima michi are di¬
ruta est R Quõ erit tuta que pe¬
ullo prorsus oꝑoso rerum aꝑꝑatu
si uis tute uiuere beue uiue mil u̾tu¬
te securius bene auteni uiuere nõ
hoc dico superbe laute pompatice
s iuste s sobrie s modeste millꝰ
opus est arcibus non tutũ te p̃¬

Expanded text:
alidis arcibus spoliatus sum. Adhuc ergo tyrannidis supererant semina, que iam tandem amissis arcibus abiecisti? non est satis venenosum stipitem precidisse, ni radicem vulseris: qui arcibus fidit, tyrannus esse non desiit. Montana arce privatuac fulminet. His privari non modo non flebile sed optandum est. Sunt tum urgeantur; quibus motibus si obstare virtutis ope non valeas, quidni optanda sit amissio earum rerum, que hos pariunt motus? Arcem fortissimam amisi. Tu fortissimam dicis, fragilem probat eventus. Amisisti potius rem usu ineptam, difficilemque custodia, rem inutilem tibi, vicinis omnibus odiosam. Iam dormire noctibus incipies, et dormire alios sines. Tutissima michi arx diruta est. Quomodo esset tuta que peullo prorsus operoso rerum apparatu: si vis tuto vivere, bene vive. Nil virtute securius; bene autem vivere, non hoc dico superbe, laute, pompatice, sed iuste, sed sobrie, sed modeste. Nullis opus est arcibus, que non tutum te pr
Abbreviated transcription (Latin):
pensa acus et colos et si ꝙ est oꝑis
quod suaues et molles manꝯ nicas¬
sumi duret seduc eam a spectatuł
et occursu populi festis eciã dieb ꝰ
illam donii ꝯtine nullum uagis at
discolis cogitationibus luque tpũs
Occupatio et labor et incultior h a¬
bitus et uictus asperior et secessus¬
inque unũ aliquid iugis intencio ad
hec testis carus ac uerendus frequens
ammonicie duces mine et si qñq
res exigit aspere hec sunt castitatis
aduersus inpudrciciam sere et uectes
qui et insultantes non mõ amio
passiones arceant et ingressas eiciant¬
D filia iipudica est l Eccãsti¬
cuni consiliũ super filiam luxuriosã
ꝯfirma custodiam ne qũ te faciat/
in obpbrium uenire. et si aũt pene
nichil tristuis pati posẜ modo tñ pr̃¬
ni officii nichil obiuiseris Est unde
mestum ⁊ te soleris tius ẽẽ p̃t̃ eñĩ
dolor s non pudor quidem/ nec c̾mẽ
nam p̃cipitem in libidines anũ fre¬

Expanded text:
pensa, acus et colos, et si quid est operis, pensa, acus et colos, et si quid est operis, quod suaves ac molles manus in callum duret, seduc eam a spectaculis, a concursu populi. Festis etiam diebus illam domi contine, nullum vagis ac discolis cogitantibus tempus linque, occupatio, et labor, et incultior habitus, et victus asperior, et secessusinque unum aliquid iugis intentio. Ad hec testis carus ac verendus frequens admonitio, dulces mine et si quando res exigat aspere. He sunt castitatis adversus impudicitiam sere ac vectes, qui et insultantes otioso animo passiones arceant et ingressas eiciant. Filia impudica est. Ecclesiasticum consilium “super filiam luxuriosam confirma custodiam, ne quando faciat te in opprobrium venire.” Etsi autem nichil pene tristius pati possis, modo tamen paterni officii nichil omiseris. Est unde mestum te soleris: tuus enim potest esse dolor, sed non pudor quidem nec crimen. Nam precipitem in libidines animum fre
Abbreviated transcription (Latin):
Elicata mius est filia R Duas
te habere delicatas s ferendas
tũ rem publicam s. et niliam dicere
solitus fertur augustus cesar nilieq
am̃i letuni quidem usq ad spem ꝓ
cacitatis s reatu liberum In utraq
tr̃ ita sentiens pͥnceps sapientissimꝰ
fallebatur nam et ⁊es publica iam
pridem ab illa sua prist a uirtute for¬
incari ceꝑat et filia non tam deli¬
cata quam probris solum prẽm la¬
tentibus deformata erat que tamẽ
ut ꝑmisermi negari illud certe non
pt̃̾ ꝑliũ et breue iter ad impudiciciã
ẽẽ delicias D filia lasciure incipit¬
N Occurre pͥncipus dura ferro tene¬
⁊a digitis quellunt᷑ qui sibi uel alti
habitum indicere quert et a teneris
anuis nucipiat facile et tractantꝰ
mollia et flectunt᷑  lascuure ni¬
cipit filia E Lautas dapes uestes
illi molles ac fulgidas/ amulos q et
arnullas detrahẽ et quid quid est ad
quo et ip̃a sibi placet et placere aliis
studet . Obice illi domestitas curas

Expanded text:
elicata nimis est filia. Duas se habere filias delicatas, sed ferendas tamen, Rempublicam scilicet et Iuliam, dicere solitus fertur Augustus Cesar, Iulieque animum letum quidem usque ad speciem procacitatis, sed reatu liberum. In utraque tamen ita sentiens princeps sapientissimus fallebatur. Nam Respublica iam pridem ab illa sua prisca virtute fornicari ceperat, et filia non tam delicata quam probris, solum patrem latentibus, deformata erat, que tandem, ut permiserim, negari illud certe non potest: pronum et breve iter ad impudicitiam esse delitias. Filia lascivire incipit. Occurre principiis: dura ferro, tenera digitis convelluntur. Qui sibi vel alteri habitum querit, a teneris annis incipit: facile et tractantur mollia et flectuntur. Lascivire incipit filia. Lautas dapes et vestes illi molles ac fulgidas, anulosque et armillas detrahe, et quicquid est aliud, quo et ipsa sibi placeat et placere aliis studeat. Obice illi domesticas curas,
Abbreviated transcription (Latin):
excusatio nulla sit dat hec deus pia
D filia adultera est. R Si m̃lta
habes p̃cipitem generum doloꝵ et
touutem et ultionis exemplũ
De aduentitio de decore. S. o¬
Pieuo c̾mine infamior R Dice

Expanded text:
excusatio ulla sit: dat hoc Deus pia m. Filia adultera est. Si nupta, habes participem generum doloris; comitem, et ultionis exemplum. 24 DE ADVENTICIO DEDECORE Alieno crimine infamor. Dice
Abbreviated transcription (Latin):
anꝰ de podagra uel domitiauũ de
taluicie quaui eg̾rmie dicit᷑ tulisse
uel angustum senem desmista debi¬
litate otuli uel iuiliũ cesadem de ti¬
more nocturuo et quiete uisis tur-¬
bida uel postremo alios fortimatis¬
simos uiros de una sen alta natue̾
si diti licitum aut fortime miuria
sit querentes ut imꝑii atq opum¬
at uictoriarum ac tantoꝵ ingrati
atq ininemores sint honorũ duu
se homines meminerint quos ut ple¬
nam ꝑfectam q felicitatem hit as¬
pere dementie sit amara dulcibꝰ
temꝑare modestie hoc podagre pro¬
p̾um hoc morborũ onũ cõe remediu
inuemes sanũ q consiliũ sanctũ¬
q fatebris senis illius leta multa
adepti dura multa ꝑpessi qui bo¬
nis de manu dei lete acceptis mala
quoq patient̾ suscipienda censebat
ꝙnis mali aliquid dare uel face ce
manus illa non nou̾it s hnmuan am
⁊ espexit opimionem O Podagra
me in lectulo nodis in solubilibus
pressum tenet R Te iacente stare

Expanded text:
mus de podagra, vel Domitianum de mus de podagra, vel Domitianum de calvitio, quod egerrime dicitur tulisse, vel Augustum senem de sinistri debilitate oculi, vel Iulium Cesarem de timore nocturno et quiete visis turbida, vel postremo alios fortunatissimos viros, de una seu de altera nature, si dici licitum sit, aut fortune iniuria sic querentes, ut imperii atque opum, victoriarum ac tantorum ingrati atque immemores sint honorum, dum se homines meminerint, quos plenam perfectamque felicitatem hic sperare dementie sit, amara dulcibus temperare modestie. Hoc podagre proprium, hoc morborum omnium commune remedium invenies; sanumque consilium sanctumque, fateberis, senis illius leta multa adepti, dura multa perpessi, qui bonis de manu Dei lete acceptis, mala queque patienter suscipienda censebat, quamvis mali aliquid dare vel facere manus illa non noverit, sed humanam respexit opinionem. Podagra me in lectulo nodis insolubilibus pressum tenet. Te iacente, stare
Abbreviated transcription (Latin):
tiuud siue unicũ remedii gemis¬
est Podagre uicio curnatꝮ
sum R ad ĩter in abilis minꝰ
ydoncus ad laborem non aneptus
ad reli qua gere̾ non rei mõ fa
niliaris s ⁊ ei publite et sumin
moraudum ualde septimi seueri
romaui pñcipis dt̃m unũ qui
senex et podagritus dum ꝯuira¬
tionem nobiliũ qui se uno filiũ̃
enis qugustum dixerant dipre¬
hendisset comp̃benẜ auctoribus
sediciouis at filio oĩbꝰ ꝙ añ soliũ
eius affusus metuq ultum suppli¬
tii tremefactis at t̾ritis ip̃e mãũ ad
caput relata tandem inquit sen¬
titis taput miꝑare non pedes O
Podagra non miserũ miris moĩs
torquet R Neli solas asꝑitates
rerm flere s memento si quid dul¬
ce aut rocundum tibi obtigit qͦ
in ꝯmõdum hoc solari possis unꝮ
ex multis pessmmꝰ uulgi mos est
ut i aduersis querulum ac in paciẽs
obliuiosu in ꝓsperis et ingratimi
sit quo inthil imquius fieri p̃t nã
quis equis auribus andiet exempli
causa nel Seuerum ip̃m quem dixi¬

Expanded text:
nicum remedii genus. Podagre vitio curvatus sum. Ad iter inhabilis, minus ydoneus ad laborem, non ineptus ad reliqua gerere, non rei modo familiaris, sed reipublice et summi,morandum valde Septimii Severi Romani principis dictum unum, qui senex ac podagricus, dum coniurationem nobilium, qui se vivo filium eius Augustum dixerant, deprehendisset, comprehensis auctoribus seditionis ac filio, omnibusque ante solium eius affusis, metuque ultimi supplicii tremefactis ac territis, ipse manu ad caput relata, “tandem, inquit, sentitis caput imperare, non pedes.” Podagra me miserum miris modis torquet. Noli solas asperitates rerum flere, sed memento, si quid dulce aut iucundum tibi obtigit, quo incommodum hoc solari possis. Unus ex multis pessimis vulgi mos est, ut in adversis querulum atque impatiens, obliviosum in prosperis et ingratum sit, quo nichil iniquius fieri potest. Nam quis equis auribus audiat, exempli causa, vel Severum ipsum quem dixi
Abbreviated transcription (Latin):
uus clauo pellitur ut antiquo d̾
molestia curatur ut p̾terea tũ ho
morbo tumq aliis multis patem
habeas non batho solum sed et
ueneri bellum indixxisse ꝓfuerit
s quid agunꝰ aunnoꝵ ⁊emedia
puto uiutam morbi hiiꝯ curam

Expanded text:
vus clavo pellitur, ut antiquo dicvus clavo pellitur, ut antiquo dicmolestia curatur: ut preterea cum hoc morbo, cunque aliis multis pacem habeas, non Baccho solum, sed et veneri bellum indixisse profuerit. Sed quid agimus? animorum remedia puto unicam morbi h
Abbreviated transcription (Latin):
trebrius est bellum Et quid scim ꝰ
an hic ĩp̃e dolor corporis contͣ quẽ
Dumces tibi ad ex̾citiũ aĩ datus
sit S Pẽdibus ꝯsistere nequeo¬
E uide quam de reli quo edificio
spem habes tuiꝯ fundamenti
tam nnualidum sentis uigilia ne
te in tantum opp̾mat ⁊iuua tont᷑ͣ¬
he sarciũculas teq adinigrandũ
para  Podagra me ingens b¬
R Colet bic morbus ut ꝓhibent
diuicias conutes babere En tibi
remẽdiũ aliud bñ spera an lau¬
goris amaritudinũ oꝑum dilte¬
Do solabitur aut inopie pellet
asperitas ita uel solatiũ ad erit
nel finis Si hec fallunt ueniet¬
mors que non fallet illa uite mal
omibus finem dabĩt D Peduuni
p̾ mor egritudine A Si salutem
egritudine liberasse tradit᷑ ꝑ auꝑ¬
tas uera defensatrix corꝑri auos¬
dam uero frugalitas qmͣ uelini¬
tanam seu fictam et ymagmari¬
an pauꝑtatem dixerim . Uidisti
aliquos ꝑꝑetua uini abstinençia
curatos Ita sit dolor dolore cla¬

Expanded text:
crebrius est bellum. Et quid scimus, crebrius est bellum. Et quid scimus, an hic ipse dolor corporis, contra quem dimices, tibi ad exercitium animi datus sit? Pedibus consistere nequeo. Vide quam de reliquo edificio spem habeas, cuius fundamentum tam invalidum sentis. Vigila ne te incautum opprimat ruina. Contrahe sarcinulas, teque ad migrandum para. Podagra me ingens habet. Solet hic morbus, ut perhibent, divitias comites habere. En tibi remedium aliud, bene spera: aut languoris amaritudinem opum dulcedo solabitur, aut inopie pellet asperitas; ita vel solatium aderit vel finis. Si hec fallunt, veniet que non fallet; illa vite malis omnibus finem dabit. Pedum premor egritudine. Si salutem egritudine liberasse traditur paupertas, vera defecatrix corporum, quosdam vero frugalitas, quam voluntariam seu fictam et imaginariam paupertatem dixerim. Vidisti aliquos perpetua vini abstinentia curatos. Ita fit, dolor dolore, cla
Abbreviated transcription (Latin):
Nesciebas senectutis morem
in conntata non uenit magnã se ᷤ
morboꝵ aciem dicit D podogͣ
cracior molesta ꝑ Extrema et
ignobili corporis ꝑte laboras quid si¬
nobilissima laborates corde uel ca¬
ꝑtẽ  Pigra coherceor podagͣ
Puaga miens honuus freno eget
hunc pauꝑtas tenet illumi carcer
aut grauor morbus ludens te pe¬
dibus alligat fortiua non poda¬
gra s pedice sunt/ iam disce con¬
sistere O Podagra mutilis fr̃s
sum R ad cursumn credo uel ad
saltum ac choreas ad palestram
Au te autem ad hoc natũ putas
ad alia sic nescis altiora quedam
officia natus es que si caputi ñ
egrotat exequi uich ul prohib
Etudere licet artibus n nigemis
Dare oꝑam pietati ẜuare iusticĩa
et fidem fragile corpus et fugãtẽ
mũdinu sperne̾ odisse uicia amae̾
uirtutes colere anncicias tonsilio
patriam uiuare hec siuit ura bõĩ
munera quid hit pedibus loci
est DDebilitatus sum põdo¬
gra  Pugnare cum hostibi
forsitan morbus uetet non cũ
uicus quod nec facilius et certe

Expanded text:
Nesciebas senectutis morem? incomitata non venit, magnam sepe morborum aciem ducit. Podagra crucior molesta. Extrema et ignobili parte corporis laboras: quid, sinobilissimis laborares corde vel capite? Pigra coerceor podagra. Vaga mens hominis freno eget: hunc paupertas tenet, illum carcer aut gravior morbus, ludens te pedibus alligat fortuna; non podagra, sed pedice sunt: iam disce consistere. Podagra inutilis factus sum. Ad cursum credo vel ad saltum, ad choreas, ad palestram: an te autem ad hec natum putas? Ad alia, si nescis, altiora quedam officia natus es, que si caput non egrotat exequi nil prohibet. Studere licet artibus ingenuis, dare operam pietati, servare iustitiam et fidem, fragile corpus et fugacem mundum spernere, odisse vitia, amare virtutes, colere amicitias, consilio patriam iuvare; hec sunt viri boni munimina: quid hic pedibus loci est? Debilitatus sum podagra. Pugnare cum hostibus forsitan morbus vetet, non cum vitiis, quod neque facilius et certe
Abbreviated transcription (Latin):
quit lego te audire/. tum ad te scribo
tetum lo qui uideor et mox eum ad
gloue excellentiam ex hortans effit a¬
Certe i campama era anuens
Dum luailiũ sũũ in sicilia degentẽ
lrĩs alloquens ut secum studeat se¬
cum conet᷑ secũ ambulet hortat᷑
que fatere ille non posset insi amĩõ
fierent et non oculorum nec auriũ
non manuũ neq pedi misterio
nidigerent D Oculi mei cibũtem
auncũ auxie de quirunt R Nõ pos¬
sum negare quin oculis aliquid per
abũciam detrahatur cnũo aũt nchil
ĩ mo nec oculis quod ãmõ ut ꝓ̃dixi
si tũ amicicia uera est unde illud
apud euudem poetam et legnnus
ip̃is omia sunt oculis Et cito ip̃e
in epla quadam ballũ aimicum
suũ in gallus sub cesare militan/¬
teni non soluiu in animo habere
s in oculis ferre se dicit O Amicꝰ
abest meus R Intdimi nõ cog¬
noscit᷑ amitus insi ab ẽẽ seꝑit sic̃
cunctis in rebus sit in amicitus
copia ingens gustum ebetat/ penu¬

Expanded text:
quit, lego te audire, cum ad te scribo quit, lego te audire, cum ad te scribo tecum loqui videor”, et mox eum ad glorie excellentiam exhortans. EfficaCerte in Campania erat Anneus, dum Lucilium suum in Sicilia degentem literis alloquens, ut secum studeat, secum cenet, secum ambulet hortatur; que facere ille non posset, nisi animo fierent, et non oculorum neque aurium, non manuum, neque pedum ministerio indigerent. Oculi mei absentem amicum anxie requirunt. Non possum negare quin oculis aliquid per absentiam detrahatur, animo autem nichil, immo, nec oculis quodammodo, ut predixi, si tamen amicitia vera est. Unde et illud apud eundem Poetam et legimus ipsis omnia sunt oculis. Et Cicero ipse in epystola quadam, Balbum amicum suum in Gallis sub Cesarem militantem, non solum in animo habere, sed in oculis ferre, se dicit. Amicus abest meus. Interdum non cognoscitur amicus, nisi abesse ceperit, sicut cunctis in rebus, sic in amicitiis, copia ingens gustum hebetat, penu
Abbreviated transcription (Latin):
ci abñtis dula desiderio laboro Rlt¬
qui amaris soliti estis laborare non
dulcibus accipe uero nunc quod nulgi
eciaui anncorum sepe ꝑus offendit᷑
ut quos ualde dilexeris/ quorumi ne¬
pñciami uelement optaueris non
anutoꝵ mõ s fr̃es aut filios quod
forte sollicitudinis studio aut occupa¬
tionibus tuis obstent ab ẽẽ nõ nũꝙͣ
malis in abñcia nil amaꝵ milq
pũgat p̃ter desideriũ quod dulce tũ
neq tu ip̃e quidem negas ¶Dilã
abłicia me affligit REst id quidẽ
liebriter auianciũ quarũ delectatio
quoq amicũ iudebit et audiet ñ
forte purgatiores et huiꝰ mõi iusionẽ
lascuue sunt oculi quani uirtuees
aut plus dignitatis ali ꝙͦ in sano ꝙͣ
casto tribuitur anori cui pretꝰ ho¬
nestos ac uolutres cogitatus quos ꝓ
libito uagari et ẽẽ nbi uelint nulla
an p̃ñcia ulla sit gracior Rome qdẽ
erat marcus cicero dum ad quitũ
ciceronem frem suũ pro ꝯsulatu al¬
sye ad nũstrando scrbens cui tua ni¬

Expanded text:
ci absentis dulci desiderio laboro. Atqui amaris soliti estis laborare non dulcibus. Accipe vero nunc, quod vulgi etiam amicorum; sepe parvis offenditur, ut quos valde dilexeris, quorumve presentiam vehementer optaveris, non amicos modo, sed fratres aut filios, quod forte sollicitudinis studio, vel occupationibus tuis obstent, abesse nonnumquam malis. In absentia nil amarum, nil quod pungat preter desiderium, quod dulce tamen, ne tu ipse quidem negas. Dilecti absentia me affligit. Est id, fateorliebriter amantium, quorum delectatio quoque amicum audiet et videbit? nisi forte purgatiores ad huiusmodi visionem lascivie sunt oculi, quam virtuti, aut plus aliquid dignitatis insano quam casto tribuitur amori, cui preter honestos ac volucres cogitatus, quos pro libito vagari, et esse ubi velint, nullaan presentia ulla sit gratior. Rome quidem erat Marcus Cicero dum ad Quintum Ciceronem fratrem suum proconsulatum Asie administrantem scribens: “Cum tua, in
Abbreviated transcription (Latin):
oĩbꝯ pñtia est uoluptas tũ non eadẽ
utilis sit amicis quoꝵ in uirtute lo¬
cuudit as tota est que abñtie nullce
sentit in ꝯmodum cũ ubilib pñs sit
Noli ergo desiderio succunbere s ami¬
cũ mente complecte̾ quẽ tibi ne dis¬
cessus eripiat nec mors ip̃ã Elĩa
dulcis abũciã amare fero. EPer¬
tute consolida a mariuscula hl quã
Raui naufrãgio

Expanded text:
ntia est voluptas, cur non eadem utilis sit amicis, quorum in virtute iucunditas tota est, que absentie nullum sentit incommodum, cum ubilibet presens sit? Noli ergo desiderio succumbere, sed amicum mente complectere, quem tibi nec discessus eripiat, nec mors ipsa. Amici dulcis absentiam amare fero Pertute consolida; amariuscula enim hec quam ravi naufragio
Abbreviated transcription (Latin):
bonũ R Bonũ nosce tuum
breue est ¶ Pprem̃ habeo optinñi
Ralut ille tibi luctum pariet aut
tu sibi E Indulgentissimur est m̃
paterR n natur ordo seruatur
magni fletus hereditas tecium ma¬
net illum q si ꝑuertitur ¶ Prẽm̃
adhuc habeo R Utere sedulo fugi¬
tiuo iocunditas p̃r senex O Prem
habeo grandenam E Non est locꝯ
mercie festiua carpere fruictus extre¬
mos tamꝙͣ exarbore ⁊ uinosa caro
latere in here quantumi potes cu¬
pide illum uide seu confestim habi¬
turum cupidiis q audi et extremos
moiitus memori mente retondito
desertumq uelud iter acturus aicaͣ̃ꝰ
p̾munitor/ egebrs illo ꝯsultore ques¬
q eum nec quuemes domieẜ Pr̃ez
habeo decrepitun E Pretra nomis¬
sima pietatis officia m illum cogere
dum litet si quid nunt obmiseris
dolebis semper ¶ Prem̃ pium habeo¬
R Habes qui ante te mori cupiat post
te uiuere metuat E Habeo pr̃em opti¬
mum R Habes quem pus quam
l abere desieris uix agnoscas habes
et quem perditinu suspires

Expanded text:
bonum. Bonum nosse tuum breve est. Patrem habeo optimum. Aut ille tibi luctum pariet aut tu sibi. Indulgentissimus est michi pater. Si nature ordo servatur, magni fletus hereditas te manet illumque si pervertitur. Patrem adhuc habeo. Utere sedulo, fugitiva iucunditas pater senex. Patrem habeo grandevum. Non est locus inertie: festina carpere fructus extremos, tanquam ex arbore ruinosa. Caro lateri inhere quantum potes, cupide illum vide ceu confestim abiturum cupidiusque audi et extremos monitus memori mente recondito desertumque velut iter acturus necessariis permunito: egebis illo consultore queresque eum nec invenies domi. Patrem habeo decrepitum. Propera novissima pietatis officia in illum congerere dum licet; si quid nunc omiseris, dolebis semper. Patrem pium habeo. Habes qui ante te mori cupiat, post te vivere metuat. Habeo patrem optimum. Habes quem priusquam habere desieris vix agnoscas, habes et quem perditum suspires.
Abbreviated transcription (Latin):
equam pn iudicio smam tortor senus¬
G Iustum piumi q regem habet pa¬
tua Parum benũ et ⁊ei publice fe¬
licissim ꝯ status nisi pñs gaudiũ futuri
metus rerum q feliciũ semper suspet¬
ta brenitas minueret anussi a desi¬
derumi mox uenturas tumulaturns
miserias obuersaretur anmnus humana
nascencium uolubilem q fortune ro¬
tam que iuil ꝓsperum lengum sunt
lent quidem mali sensum ꝯsuetudo
in sueta deiciurit Unde optimũ quidim
semper ꝓsperis caruisse diffimũt quad
non dicerent si ꝓsperitas duraret ¶ Ius¬
ta habemus regeni et clementem
R Illo suꝑstite mori opta ne mut a¬
tam regn fortem lugeas benũ ẽm̃ bonꝯ
raro sequitur malum eior sepe/ et pe¬
iorem pessimus¬
renus est aer at aeris G.

Expanded text:
equam pii iudicis sententiam tortor sevuusequam pii iudicis sententiam tortor sevuus. Iustum piumque regem habet patria. Rarum bonum et reipublice felicissimus status, nisi presens gaudium futuri metus rerumque felicium semper suspecta brevitas minueret amissique desiderium mox venturas cumulaturum miserias observaretur animis humana noscentium volubilemque fortune rotam, que nil prosperum longum sinit: lenit quidem mali sensum consuetudo, insueta deiciunt. Unde optimum quidam semper prosperis caruisse diffiniunt, quod non dicerent si prosperitas duraret. Iustum habemus et clementem regem. Illo superstite mori opta, ne mutatam regni sortem lugeas: bonus enim bonum raro sequitur, malum peior, sepe peiorem pessimusrenus est aer ac
Abbreviated transcription (Latin):
discermuiti grai / secunanm ꝙ poet a
idetur de rege loquens ait pars michi
pacis erit dexteram tetegisse tyraniit᷑
apud uos aũt ut intersit non insi
ꝓpositum utiq seres facit Qni iusticia
regit at regitire ille demũ uerus est rex
at qui exaltiore nestigio non salutis
publice speculator s p̾uate libidinis
ꝓcurator uel rapinam cogitans uel
Uindictam cupiditati aut iratundie
slie paret et rapidis atq effrenis ã
motibus cedit Is malerum ẜ uus do¬
miuorum et si altior cunttis appare¬
at ceptro q anreo neste pucpurea suꝑ¬
bus incedat utiq rex non ẽ s ꝓpter
ex̃ciciũ ẜ aut supplitiũ populi ꝓ motꝰ
predo eoq locipositus unde libeuore
seuiens flagello ataz hos ꝓbans illes pu¬
niens cunctos uexaris et exagitans ig¬
narus quidera ac passiom obsequeris
mitu tñ illius qui mala bonos uertit
musus iustimi dei iudiciũ iiustis lic
ac celestis mamibus exequatur quasi

Expanded text:
discernunt Graii, secundum quod poeta discernunt Graii, secundum quod poeta vester de rege loquens ait: Pars michi pacis erit dextram tetigisse tyranni. Apud vos autem ut intersit nonnisi propositum viteque series facit. Qui iustitia regit ac regitur, ille demum verus est rex; at qui ex altiore fastigio non salutis publice speculator, sed private libidinis procurator, vel rapinam cogitans vel vindictam cupiditati aut iracundie sue paret et rapidis atque effrenis animi motibus cedit, is malorum dominorum servus. Etsi altior cunctis appareat sceptroque aureo ac veste purpurea superbus incedat, utique rex non est, sed propter exercitium aut supplicium populi promotus predo eoque loci positus unde liberiore seviens flagello atque hos probans, illos puniens, cunctos vexans et exagitans, ignarus quidem ac passioni obsequens, nutu tamen illius qui mala bonos vertit in usus, iustum Dei iudicium iniustis licet ac scelestis manibus exequatur, quasi
Abbreviated transcription (Latin):
scriptum est et em̃ appellacionem
ut maledictun et obꝓbriũ semper
ee horruit quod successorem hoc quo
titulo tñ dñationis abstimut atq ita
se inter ambicionem et uerecundĩa me¬
dium tenens/ esse dominꝰ uoluit dici
noluit ut qui sciret iniustum esse qd̾
cuꝑet saltem exprobacionis muriam
uitaret durum a suꝑbum et graue
nomen est dñs illit maxime ubi amor
libertatis. ac sernitu pudor est Secutus
horum uestictia alexander ⁊omanue p̾n¬
ceps ut p̾uato sibi non aliter scribi uo¬
luit nan ille alter macedo non dñs
modo s dens dici noluit quem secutus
anino huiꝯ temporis latronculi una
urbe uel alta uix insidiis opp̾ssa non
tm̃ domini uolunt dici s dici hoies
erubescant atq ad murriam trabant
¶dñm habeo uere oꝑtimũ R Bere
Unus est dñs quem si habes honestissi¬
ma regnis q felicior seruitus tua est
Giustum dñna regem q optimũ habe¬
mus R Inter regem et tyramiũ nõ

Expanded text:
scriptum est, et domini appellationem scriptum est, et domini appellationem ut maledictum et opprobrium semper exhorruit. Quod successorem quoque titulo tamen dominatoris abstinuit atque ita se inter ambitionem et verecundiam medium tenens esse dominus voluit, dici autem noluit, ut qui sciret iniustum esse quod cuperet, saltem exprobrationis iniuriam vitaret. Durum enim superbumque et grave nomen est “dominus”, illic maxime ubi amor libertatis ac servitii pudor est. Secutus horum vestigia Alexander hic Romanus princeps ut privato sibi, non aliter, scribi voluit. Nam ille alter Macedo non dominus modo, sed deus dici voluit. Quem secuti animo huius temporis latrunculi, una urbe vel altera vix insidiis oppressa, non tantum domini dici volunt, sed dici homines erubescunt atque ad iniuriam trahunt. Dominum habeo vere optimum. Vere unus est dominus, quem si habes honestissima regnisque felicior servitus tua est. Iustum dominum regemque optimum habemus. Inter regem et tyrannum non
Abbreviated transcription (Latin):
optin s bonum et non pocus pes¬
suũ quis dixerit qui quod habent
oꝑtinũ libertatem sũmum ac p̃ci¬
pñu uite bonũ suis ciub ꝰ euꝑit pro¬
q unius explenda uoragine que ex¬
pleri nequit tot milia miseroꝵ siccis
oculis intueri p̃t neq eum et si non
iusticia aut nira saltem pudor
tam mesto ⁊ etrahat spectaculo Sit¬
si licet affabilis sit blandiloquꝯ sit
postremo munificus in pancos de
multorum spobus Hee sunt eñĩ ar¬
tes tyrãnorum/ quos uulgus dños
uocat quos carifices exꝑitur hec
p̃stigia attonitus ingerunt lumi¬
mbus honc hamis hanc laque¬
is pteridunt hanris sic crudelos
aucupantur S Dominũ babeo
p̃potentem R Is in celo unus est
qui se iure suo do minũ dixit et dici
uoluit Nam terre dñs angustus te¬
sar edicto uetuit se dm̃n dici ille deoꝵ
deus Iste hoq̃m imꝑator ille ma¬
iestatem tenuit iste modesti am
deniq et super hoc populum ⁊oma
grauissime corripuit Sit de ip̃o em̃

Expanded text:
optimum sed bonum et non potius pesoptimum sed bonum et non potius pessimum quis dixerit, qui quod habent optimum, libertatem, summum ac precipuum vite bonum, suis civibus eripit proque unius explenda voragine, que expleri nequit, tot milia miserorum siccis oculis intueri potest? Neque eum, etsi non iustitia aut misericordia, saltem pudor a tam mesto retrahit spectaculo; sit licet affabilis, sit blandiloquens, sit postremo munificus in paucos de multorum spoliis: he sunt autem artes tyrannorum. Quos vulgus dominos vocat, carnifices experitur; hec prestigia attonitis ingerunt luminibus, hanc hamis et laqueis pretendunt escam, sic credulos aucupantur. Dominum habeo prepotentem. Is in celo unus est, qui se iure suo dominum dixit et dici voluit. Nam terre dominus Augustus Cesar edicto vetuit se dominum dici; ille deorum Deus, iste hominum imperator: ille maiestatem tenuit, iste modestiam. Denique et super hoc populum Romanum gravissime corripuit, sic enim de ipso