comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
de sideriũ ce petentiũ arcebit alt̾a etiam extinguet si qued
est aliud remediũ urbiũ fuga est ꝙͣꝙͣ si claritas uera sit
nec fuga suffitiet sequitur claritas possesforem suũ quo¬
cũq peorexerit et ubicũꝙ ꝯstiterit secũ erit net rure uiꝙͣ
nec in siluis quidem desmet clarus esse qui in urbibus clarꝰ
fuit non p̃t fame fulgor abscondi inter tenebras eminet
Et ad se ocullos atq aĩos trahit Nũquid nõ audisti dandam̃
bragmauorũ senem p̃clarissimũ ab alexandro macedone
usq ad ultimas indoꝵ solicudines ciuicũq diogenẽ ab eod
usq ad suũ illud doliũ quo pro uolubili utebaitur officio
mĩquid nõ usq ac squalidam ac desertam literni uillula
a placatꝭ sola uirtutꝭ ueneratione latrombus scipionẽ
afforcanũ eum deniq ab ip̃is hostiũ ducibus usq trãfina¬
na Nũquũ nõ tytum liium ab uitimo gallrarũ extrema¬

Expanded text:
desiderium te petentium arcebit, altera etiam extinguet. Si quod desiderium te petentium arcebit, altera etiam extinguet. Si quod est aliud remedium, urbium fuga est, quanquam si claritas vera sit, nec fuga sufficiet. Sequitur claritas possessorem suum quocunque perrexerit, et ubicunque constiterit, secum erit; nec rure unquam, nec in silvis quidem desinet clarus esse, qui in urbibus clarus fuit. Non potest fame fulgor abscondi: inter tenebras eminet, et ad se oculos atque animos trahit. Nunquid non audisti Dandamum Brachmanorum senem preclarissimum, ab Alexandro Macedone usque ad ultimas Indorum solitudines, Cynicunque Diogenem ab eodem usque ad illud suum dolium, quo pro volubili utebatur hospitio? Nunquid non usque ad squalidam ac desertam Literni villulam, a placatis sola virtutis veneratione latronibus, Scipionem Africanum, eundemque ab ipsis hostium ducibus usque transmaria? nunquid non Titum Livium ab ultimis Galliarum extrema
Abbreviated transcription (Latin):
pellat muidiã qͣuia inter absentes mera est gloria nullꝰ
magiis eñ labor est magne custodia fame ut nõ melegã¬
ter ait quidam raͦ Amiis aut delicatus aut segnis es qͥ
sine labore magnũ aliquid speces cũ pro mĩnus tot se offe¬
rãt labores eo Ego uõ non labores respua sed tedia nã qͥs
ferat assidue uisitari obsideri posti exagitari et sui interim
negligentem totos dies ac magnã breius uite ꝑtem aliis
dare ut tua necessicate posthabita aliẽne in seruias uo¬
luptati quod malu si ab mitio maidisset mĩꝙͣ ad hãc ip̃a
fama que me couciat uentũ esfet sed et mĩc preclares-
amir conatus et egregia potens est impedire negotia
importunũ ta. id quidem ita esse nõ nego dũ certe ẜ tolle¬
rabise ym̃o et muidiosum et optabile Ceterũ ut cñq tuo
uiditio acceptũ exit pene te et in euitabile nã que ad e¬
uadend uia nisi uel superbia uel ignauia altera honescu

Expanded text:
rpellat invidia? Quia inter absentes mera est gloria: nullus rpellat invidia? Quia inter absentes mera est gloria: nullus Magnus enim labor est magne custodia fame, ut non ineleganter ait quidam. Nimis aut delicatus aut segnis es, qui sine labore magnum aliquid speres, cum pro minimis tot se offerant labores. Ego vero non labores respuam, sed tedia: nam quis ferat assidue visitari, obsideri, posci, exagitari, et, sui interim negligentem, totos dies ac magnam brevis vite partem aliis dare, ut tua necessitate posthabita, aliene inservias voluptati; quod malum si ab initio incidisset, nunquam ad hanc ipsam famam que me cruciat ventum esset; sed et nunc preclaros animi conatus, et egregia potens est impedire negotia, importunum. Id quidem ita esse non nego, durum certe sed tolerabile, imo et invidiosum et optabile; ceterum utcunque tuo iudicio acceptum erit, pene inevitabile: nam que ad evadendum via, nisi vel superbia vel ignavia? Altera honestum
Abbreviated transcription (Latin):
ma sed pecumã cogitare dixit artifices in cõibus fortass
assentiar in illustribus negem multa sut rei huiꝰ inditia
sit tũ iactura temporis dãꝑnoq etiã sepe oꝑiꝰ insistũt ac
nẽ quod fame excidat lucrũ spernũt cõprebauit hoc max ͨ
nobiłis illa cõst̾antia eorũ qliatuor artificum qui ad famo¬
sissimũ illud opus quod arthemesia cariẽ regmia delertissi¬
mi quigis meniorie extrui fecit magno precio acciti cum
an perfectũ oꝑus odiisset regina ip̃a uñ oꝑeris p̃tiũ spera¬
batur p̃stiterũt tamen unammiter in fint nil iam aliud ꝙͣ
suũ decus et facti memoria cogitantes proiide omes ho¬
mines claritaten famãq desiderat solus tu ne ꝑuo illas
tedio emptas uelis ym̃o et ego apud posteros clarus esse
cupiam inter coetaneos recusem la Quĩd ita cũ hoc mauis
eoq difficilius ac rarius sit obstante que pñtĩ famã int̾¬

Expanded text:
mam sed pecuniam cogitare dixerit artifices, in communibus fortassis mam sed pecuniam cogitare dixerit artifices, in communibus fortassis assentiar, in illustribus negem. Multa sunt rei huius indicia. Sic cum iactura temporis damnoque, etiam sepe operi insistunt, ac ne quid fame excidat, lucrum spernunt. Comprobavit hoc maxime nobilis illa constantia eorum quattuor artificum, qui ad famosissimum illud opus, quod Artemisia Carie regina dilectissimi coniugis memorie extrui fecit, magno pretio acciti, cum ante perfectum opus obiisset regina ipsa unde operis pretium sperabatur, perstiterunt tamen unanimiter in finem, nil iam aliud quam suum decus et facti memoriam cogitantes. Proinde omnes homines claritatem famamque desiderant: solus tu, ne parvo illas tedio emptas velis. Imo et ego apud posteros clarus esse cupiam, inter coetaneos recusem. Quid ita, cum hoc maius, eoque difficilius ac rarius sit, obstante que presentium famam inte
Abbreviated transcription (Latin):
poseꝙͣ alterutio falli oportet satius est in quietari somꝑ¬
iis ꝙ̃ mulceri et amara sompniare ꝙ dultia meesti eñ.
sourpim fallatia leta est leti aute mesta do dompniis fa¬
tigor Rasperne̾ totã hãc meptiam et quiesces si io nequis
hiis te solare comitibus qui siłia passisũt hnͣs duobus no¬
maxnniꝰ exoptarũt dutes ac principes pͣħi et
poete. Quid em̃ĩ tot laboribus quid tãtis bellis ac stũdiis agitur
nisi ut celebres notiq sint auet quid demũ aliũd insignes ar¬
cifices moliitur declarauit hoc phĩdias minerue statua
quod opus dĩiq hõm manibus facta sũt primiũ aut inter
prima posuertm ubi cũ aliquid instoibere uetitꝰ fuisset uul¬
tũ suũ clipeo statue sit instulpsit ut et om̃ibus nosteretur
et auelli inde nisi toto opere disfoluto. nullo posset ingenio
nosti in premium sui laboris optabat Si quis eñ nõ fa-¬

Expanded text:
postquam alterutro falli oportet, satius est inquietari somnpostquam alterutro falli oportet, satius est inquietari somniis quam mulceri, et amara somniare quam dulcia? mesti enim somnii fallacia leta est, leti autem mesta. Somniis fatigor. Sperne totam hanc ineptiam et quiesces; si id nequis, his te solare comitibus, qui similia passi sunt, his duobus notarunt duces ac principes, philosophi et poete? quid enim tot laboribus, quid tantis bellis ac studiis aguntur, nisi ut celebres notique sint? Aut quid, demum, aliud insignes artifices moliuntur? Declaravit hoc Phidias in Minerve statua, quod opus omnium que hominum manibus facta sunt, primum aut inter prima posuerim, ubi cum aliquid inscribere vetitus fuisset, vultum suum clipeo statue sic insculpsit, ut et ab omnibus nosceretur, et convelli inde, nisi toto opere dissoluto, nullo posset ingenio: nosci in premium sui laboris optabat. Si quis enim non fa
Abbreviated transcription (Latin):
Ompniis inquietior Roc. si uerũ est quod dolo¬
sapiens quidã ait multas curas sequũtur
sompnia qd ur̃i quoꝙ aꝓpbant auctores radite
mali amputa curas pelle sompnia quoq pe¬
puleris quo eñ que so tot curas et tã nchil profuturas in
cam breui uita de quaiã ab mitio prouisum est quod tor¬
queri uuat, et tuybida curis uitam et infestam sompnis
quietem ur̃a uobis facit amentia diuinã prouidentiam
ur̃o uultꝭ superare consilio neq sentit ut ex alto uĩe ri¬
exitum caligniosa nocte ꝑtemit deus ridetq si morta¬
lis ultra fas trepidat ome tempus in ur̃ãm trahitis ꝑ¬
intiem de pterito mesti de pñti anxii defuturo pauidi
trepidiq deq hiis curis superuacius dignos meritis ma¬
inpulos laborem uigilantes consopiti sompnia dñ illud
forte uerũ est ꝙ uacantem quoq curis animã inquieta
sompniis esse uel natura honinis uel ꝑeccatum cogit
nõne cũ ex mille sompniis nec unũ uerũ esse uerũ sit

Expanded text:
omniis inquietor. Si verum est quod sapiens quidam ait, multas curas sequuntur somnia; quod vestri quoque approbant auctores. Radicem mali amputa, curas pelle: somnia quoque pepuleris; quo enim queso tot curas, et tam nichil profuturas, in tam brevi vita, de qua iam ab initio provisum est? quid torqueri iuvat? et turbidam curis vitam et infestam somniis quietem, vestra vobis facit amentia. Divinam providentiam vestro vultis superare consilio; neque sentitis, ut ex alto vestre riexitum caliginosa nocte premit Deus ridetque si mortalis ultra fas trepidat. Omne tempus in vestram trahitis perniciem, de preterito mesti, de presenti anxii, de futuro pavidi trepidique; deque his curis supervacuis dignos metitis manipulos, laborem vigilantes, consopiti somnia. Sin illud forte verum est, quod vacantem quoque curis animam, inquietam somniis esse, vel natura hominis, vel peccatum cogit, nonne, cum ex mille somniis nec unum verum esse verum sit,
Abbreviated transcription (Latin):
Extinitũ fleo fillie ra Si fleturus eras morientẽ et nas¬
centem flesses tũc mori teperat m̃it defiit ͥ loli autem tilã
et illius sortẽ optimã luere ille iter ãbiguũ a tergo habet tu se¬
curũ añ oculos nõ iã amplius aut caro oneri timiens ut maro
ait aut lateridõCum filio uite dulcẽdo om̃is/ extincta est Ro
Magnũ fateor ac dulce solatiũ patri filius bonus sed sol¬
liatũ ac graue et seꝑe dulcissima offendũt et carissima i¬
peduit et preciosissima rerũ premũt et fortassis hic filius
obstabat altiora aĩo uoluenti iam mestior l ac liberior frꝯ̃
assiroge bona de malis elicere sapiẽtis estde Mors me filii
mestũ fecit ro dit quod restat alator exige illi uixeras uiue
iam tibi De infantis casu misero Ca ͫ 4d. Solor2

Expanded text:
Extinctum fleo filium. Si fleturus eras morientem et nasExtinctum fleo filium. Si fleturus eras morientem et nascentem flesses: tunc mori ceperat, tunc desiit. Noli autem tuam et illius sortem optimam lugere: ille iter ambiguum a tergo habet, tu securum ante oculos, non iam amplius, “aut caro oneri timens, ut Maro ait, aut alteri”. Cum filio vite dulcedo omnis extincta est. Magnum fateor ac dulce solatium patri filius bonus, sed sollicitum ac grave, et sepe dulcissima offendunt, et carissima impediunt, et pretiosissima rerum premunt. Et fortassis hic filius obstabat altiora animo volventi. Iam mestior licet ac liberior factus, assurge. Bona de malis elicere sapientis est. Mors me filii mestum fecit. At quod restat alacer exige. Illi vixeras, vive iam tibi. 49 DE INFANTIS FILII CASU MISERO Infantis fil
Abbreviated transcription (Latin):
multi sut aditꝰ morti in adolescentia infiniti do Eme
filio remansi la Et sine angoribus et sine ꝑauoribus iã
nõ eoit cui noctes in sompnes cui sollicitos dies agas cui
spes longas atq iextritabiles ordiare qui canos tuos ru¬
qas ꝙ consident hereditãtẽ extimet suptus arguat moõa
mortis intuset undiq tibi sccuritas et quies geminũ bonũ
ingens titulo l mortis asperiꝰ do acerba filii morte deiec¬
tus sun Ra ͦ An nõ anaxagoram audieras an oblitus exas:
te genusse morralem An id potius forsan luges quod qui
sequi debuerat añcessit equid cum in multꝭ mordinata
hominũ uita sit nullũ penitus ordine mors habet et se¬
nes decrepiti cuntant᷑ et festmnãt iuuenes et p̃ciꝑtãt pue¬
ei et infuntes pͥmo uite de sime retrahũtur hic tardius¬
ritur hec sũma est ubicũꝙ uero hoc est qual etat/ par¬
te quis obierit et si acerbus fuerat morte maturuit Doͬ

Expanded text:
multi sunt aditus morti, in adolescentia infiniti. Sine multi sunt aditus morti, in adolescentia infiniti. Sine filio remansi. Et sine angoribus, et sine pavoribus. Iam non erit cui noctes insomnes, cui sollicitos dies agas, cui spes longas atque inextricabiles ordiare, qui canos tuos rugasque consideret, ereditatem extimet, sumptus arguat, moram mortis incuset. Undique tibi securitas et quies, geminum bonum ingens, titulo licet mortis asperius. Acerba filii morte deiectus sum. An non Anaxagoram audieras? An oblitus eras, te genuisse mortalem? An id potius forsan luges, quod qui sequi debuerat antecessit? Equidem cum in multis inordinata vita hominum sit, nullum penitus ordinem mors habet: et senes decrepiti cunctantur, et festinant iuvenes, et precipitant pueri, et infantes primo vite de limine retrahuntur. Hic tardritur: hec summa est. Ubicunque vero hoc est, qualibet etatis parte quis obierit, etsi acerbus fuerat, morte maturuit.
Abbreviated transcription (Latin):
senti misera et p̃terito etiã felix que contra publitã opinio¬
nem et cõsuetudinẽ miseroꝵ se felicitate p̃tebita et leti
temporis memoria solaretur grata ꝙ habuisset ꝙ ami¬
sisset eqͣmis ob hoc uñũ digna uteri prosperiore fuccessu
et illa quid mulier tot ta grauibus fortune uulneribus
incõtussa permansit tu uir uinco deiectus luges do. Amnisi
filugamisisti simul et metus multos infinitamq materia
sollicitudinũ et curarũ quibus ut careres uel tibi uel fi¬
lio moriend fuit securũ prem sola mors facit do filiũ amisi
si pi ml est iã qd̃ illi metuas in tuto est at si imp̃iũ tuo¬
l̃ mĩatorem anoꝵ tue stiiulũ senectut / extulisti Doͬ
filiũ perdidi Raͤ Si uirtutẽ p̃ditũ gaude saltẽ ꝙ amiseris¬
utrobiq nature benefitiĩ agnoste seu ꝙ talem dedit seu ꝙ
ante tempus quod om̃i tempore fieri ꝑotest In omñe etatẽ

Expanded text:
esenti misera, et preterito etiam felix, que contra publicam opinioesenti misera, et preterito etiam felix, que contra publicam opinionem et consuetudinem miserorum, se felicitate preterita et leti temporis memoria solaretur, grata quod habuisset, quod amisisset equanimis, ob hoc unum digna uteri prosperiore successu. Et illa quidem mulier, tot tam gravibus fortune vulneribus inconcussa permansit, tu vir unico deiectus luges? Amisi filum. Amisisti simul et metus multos, infinitamque materiam sollicitudinum et curarum, quibus ut careres, vel tibi vel filio moriendum fuit. Securum patrem sola mors facit. Filium amisi. Si pium, nichil est quod illi metuas: in tuto est; at si impium, tuorum numeratorem annorum, tue stimulum senectutis extulisti. Filium perdidi. Si virtute pUtrobique nature beneficium agnosce, seu quod talem dedit, seu qante tempus, quod in omni tempore fieri potest. In omnem etatem
Abbreviated transcription (Latin):
biles alii natoꝵ in mortibus habuere nec te p̃terie ut pro¬
pheta idem et rex filiũ quẽ languentẽ fleuerat nõ fleuit ex¬
tuctũ cogitas ꝙ ioreparabilia lugere superuatue demẽtie ue¬
rius ꝙͣ pietatꝭ est Quibus se uroibus exemplis int̾seoit
Illaudata que audito ꝙ filius in prelio cecidisset ideo ait illũ genui
ut esset qui mori pro patria nõ timeret P̾ar hime uirtus maio¬
asq corne lie sed clariora sũt noĩa quaꝵ prior ingentꝭ nati et
ad sũmũ spectantꝭ imperiũ ut terre trãditus fuit luctũ mox de¬
posuit nũꝙ uero memoriã int̾misit alt̾a filĩs multis ymo
om̃ibus amissis quorũ aliquos a ppło interfectos inhuma tosq
cõspexerat cõmiserãtibus et illius sortẽ femineo more de ꝑlo¬
ratibus miserãꝙ uotantibus nõ se miserã sed felicẽ esse
respondit que tales filios genuisset in signis mulier met p̃¬

Expanded text:
biles alii natorum in mortibus habuere. Nec te preterit, ut Probiles alii natorum in mortibus habuere. Nec te preterit, ut Propheta idem et rex, filium quem languentem fleverat, non flevit extinctum, cogitans quod irrecuperabilia lugere, supervacue dementie verius quam pietatis est. Quibus se virilibus exemplis interserit, ed non pariter illaudata, que audito quod filius in prelio excidisset: “Ideo, ait, illum genui, ut esset qui mori pro patria non timeret”. Par Livie virtus maiorisque Cornelie, sed clariora sunt nomina; quarum prior ingentis nati, et ad summum spectantis imperium, ut terre traditus fuit, luctum mox deposuit, numquam vero memoriam intermisit; altera filiis multis, immo omnibus amissis, quorum aliquos a populo inteferctos inhumatosque conspexerat, commiserantibus et illius sortem femineo more deplorantibus, miseramque vocantibus, non se miseram, sed felicem esse respondit, que tales filios genuisset. Insignis mulier, nec pr
Abbreviated transcription (Latin):
Ed amisi filu
d amisi filiũ Raᵈ Neluis dic p̃misi sequuturꝰ
cito quid̃ et fortasse hodie et quid scimꝰ an hac
ip̃a hora Nulla fides uite est cũ tanta sit fides
morti sequuturꝰ dixi sequẽs dice̾ debui tõtine
sequeris ñꝙͣ in uita pedẽ figere permissum homini uno sꝑ
gradu it ad mortẽ mibũ dictu seu ille unictus seu solutus
seu stans seu ambulans serr sedens seu samis seu eger seu ui¬
gilans seu sopitus ad metham fertur atq illorũ more qui
uehuntur mambus uel quiescens ꝓperat dõ Ainissi filii de
mora nõ posse pati de sideriũ ꝑui tp̃is puerile seu femineũ
est uiro enm nichil breue difficile nosti credo quibus uerbig
desideria huiꝰ mod apud platonẽ socrates apud ciceronem
cato et leluis ꝯsolentur uirtute ꝙͣuis et gloria supremi uiri
hac spe tamẽ longe impares nosti p̃terea qd añii enuliꝰ
paulus quid cato ip̃e quid pericles quid penophon ille soc¬
titus condiscipulus platonis atq enulis enulꝰ quid ĩnũa¬

Expanded text:
E AMISSO FILIO Sed amisi filium. Melius dic “premisi”, secuturus cito quidem, et fortassis hodie, et quid scimus an hac ipsa hora? Nulla fides vite est, cum tanta sit fides morti. Secuturus dixi; sequens dicere debui: continue sequeris, nusquam in vita pedem figere permissum homini, uno semper gradu itur ad mortem; mirum dictu, seu ille vinctus, seu solutus, seu stans, seu ambulans, seu sedens, seu sanus, seu eger, seu vigilans, seu sopitus, ad metam fertur, atque illorum more qui vehuntur navibus, vel quiescens, properat. Amissi filii desmora. Non posse pati desiderium parvi temporis, puerile seu femineum est; viro enim nichil breve, difficile. Nosti, credo, quibus verbis desideria huiusmodi apud Platonem Socrates, apud Ciceronem Cato et Lelius consolentur, virtute quamvis et gloria supremi viri, hac spe tamen, longe impares. Nosti preterea quid animi Emilius Paulus, quid Cato ipse, quid Pericles, quid Xenophon ille Socraticus condiscipulus Platonis atque emulus, quid innumera
Abbreviated transcription (Latin):
Alus mea xpriste ihesu si te ad misericordiam
inclinare potest hũãna misẽria ade I̾to michi
misero et preces meas benignus exaudi fac
tus. mei et in illa supma hora mortis assistere neq renũstereis
inquitatũ mearũ sed egridiẽtẽ ex hoc corpusculo sp̃m placatꝰ
excipias ne intres in uditiũ cũ seruo tuo domine misericor¬
diarũ fons misericorditer mecũ age cẽ mee faueas et de for¬
mitates meas tõtege in die nouissimo nec patiaris haut
ammã opus maniũ tuarũ ad suꝑbũ tui et mei hostis impe¬
rium poruenire aut predam fieri spiritibꝰ ĩmũdis et fame¬
licis cambus esse ludibrio deus meus nĩa mea¬

Expanded text:
alus mea, Christe Ihesu, si te ad misericordiam inclinare potest humana miseria, adesto mihi misero et preces meas benignus exaudi; fac et in illa suprema hora mortis assistere, neque reminiscaris iniquitatum mearum, sed egredientem ex hoc corpusculo spiritum placatus excipias, ne intres in iudicium cum servo tuo domine. Misericordiarum fons misericorditer mecum age, cause mee faveas, et deformitates meas contege in die novissimo, nec patiaris hanc animam opus manum tuarum ad superbum tui et mei hostis imperium pervenire aut predam fieri spiritibus inmundis et famelicis canibus esse ludibrio, Deus meus mise
Abbreviated transcription (Latin):
quo demũ et aduerse presidia: et prosperioris fortune proue¬
mant ornamenta.hunc ego si a solitudie seludendũ arbitrer
durus sim nec uero michi uinꝙͣ amici presentia interrũpi sole¬
tudo uidebitur sed ornari. Ad postremũ si alteruteo carendum
sit. solitudine ip̃a priuari maluerim preuart ꝙͣ amico. Sic ita¬
q sblitudiue amplector ut amnicitiam non repellam neq fugrĩã¬

Expanded text:
quo demum et adverse presidia et prosperioris fortune provequo demum et adverse presidia et prosperioris fortune proveniant ornamenta? Hunc ego si a solitudine secludendum arbitrer, durus sim; nec vero michi unquam amici presentia interrumpi solitudo videbitur sed ornari. Ad postremum si alterutro carendum sit, solitudine ipsa privari maluerim quam amico. Sic itaque solitudinem amplector, ut amicitiam non repellam, neque fugia
Abbreviated transcription (Latin):
fecto unũ etiam non fugit. atq ita non nostram sed diuersã
potius dampnare sm̃am nec fuga solitudinis. in turbam iri
uelle. Sed id solũ ne amore solitudinis hũanitas fugiatur:
uide quid addit cum eñr dixisset et solitudinem fugeret. nõ
dixit et sotios. sed et sotiũ ait studii queye̾t tũ docere uellet. tũ¬
tũ audire. tũ addiscere. Cũ crgo tantis bonis ornata folitu¬
do. si participe careat, intollerabilis etiam feroabus aĩs. huma¬
nũq perosis cõmertiũ uideatur. Quid mitibꝰ et hũanitate pre¬
ditis uideri debet: Quũ si amicitie ignaris. colloquutor unus
tantũ solacii afferre creditur: Quid ueris amcitie cultoribus
fidelis amnci cõuersatio illatura sit: In quo Ie uideant: ex quo
uerũ audiant. Cum quo ut acerb aͤit. sic ommia loqui audeant
ut secum. de quo nulla su sꝑitio. sub quo nulla fraus. pro qͦ
nullus labor. non suaus. sine quo nilla sit dalcis quies. a

Expanded text:
fecto unum etiam non fugit, atque ita non nostram sed diversam fecto unum etiam non fugit, atque ita non nostram sed diversam potius damnare sententiam, nec fuga solitudinis in turbam iri velle, sed id solum ne amore solitudinis humanitas fugiatur, vide quid addidit. Cum enim dixisset «et solitudinem fugeret», non dixit «et socios», sed «et socium» ait «studii quereret, tum docere vellet, tum audire, tum discere». Cum igitur tantis bonis ornata solitudo, si participe careat, intolerabilis etiam ferocibus animis humanumque perosis commercium videatur, quid mitibus et humanitate preditis videri debet? Quod si amicitie ignaris collocutor unus tantum solatii afferre creditur, quid veris amicitie cultoribus fidelis amici conversatio allatura sit, in quo se se videant, ex quo verum audiant, cum quo, ut Cicero idem ait, sic omnia loqui audeant ut secum, de quo nulla suspicio, sub quo nulla fraus, pro quo nullus labor non suavis, sine quo nulla sit dulcis quies, a
Abbreviated transcription (Latin):
referti Cuiꝰ ea sina est nemmẽ non modo interris ꝙͣ talibus re¬
rũ affluentia. Sed ne in celo quide pñti siderũ conspcũ mũdiq
notitia felicem esse posse insi heãt cũ quo illa participet. Su
quodã loco. si omĩa nobis inquit que ad uictũ cultũq ꝑtinẽt
quã uirgula diuina. ut auĩt suppẽditarent᷑. tñ optimo quisq in¬
geno negociis om̃ibus omissis totum se in cognitione et sciã
collocaret/. demide ut yromte locutũ stires aperte ait nõ est ita.
nam et solitudinem fugerẽt Ecce ꝙͣ paucis uerbis quecũq
de solitudine loquim᷑ dampnasse uidebat: et fecerat inisi ulte¬
rius procossisset. ut nõ tã ciceronis dictum exponẽdũ nobis ꝙͣ
oratoris testimoniũ. licet in pħĩe libris scriptũ sea suspectum
abiuditio repellendũ esset Bed ut liqueat de extrema et
in humana tantũ solitudine illum lo qui quã qui fugit pro¬

Expanded text:
refert, cuius ea sententia est: neminem non modo in terris quantalibet rerefert, cuius ea sententia est: neminem non modo in terris quantalibet rerum affluentia, sed ne in celo quidem presenti siderum conspectu mundique notitia felicem esse posse, nisi habeat cum quo illa participet; sicquodam loco «Si omnia nobis» inquit «que ad victum cultumque pertinent, quasi virgula divina, ut aiunt, suppeditarentur, tum optimo quisque ingenio negotiis omnibus omissis totum se in cognitione et in scientia collocaret». Deinde ut ironice locutum scires, aperte ait: «Non est ita; nam et solitudinem fugeret». Ecce quam paucis verbis quecunque de solitudine loquimur damnasse videbatur! Et fecerat, nisi ulterius processisset, ut non tam Ciceronis dictum exponendum nobis, quam oratoris testimonium, licet in philosophie libris scriptum, ceu suspectum ab hoc iudicio repellendum esset. Sed ut liqueat de extrema et inhumana tantum solitudine illum loqui, quam qui fugit pro
Abbreviated transcription (Latin):
et suaire. nou insolers sit solitudo tranquilla nõ ferox sit
demq solitudo nõ ĩmanitas in quã qui uenerit miretur hũanita¬
tem que ab urbibus exulat. siluas incolere seq ursos in ppłis ac
leones in solitudine, angelicũ hominẽ muenisse. Ita plane sen¬
tio atq hunc mediũ int̾ ext̾ͥma callẽ teneo/ Ilter nõ nisi inter
aucte premis tua inclinaturus forsitan inisi alter obsisteret nõ te
nimor et si maiorem dixero credo non indigitabere/ A larca
aicers auntitie legem tractans non hos tantum quibus amcitia post uir¬
tutẽ iocundissima rerũ est. Sed asperos etiam et immanes humanã¬
ꝙ sotietatem atq congrossum fugientes quorũ uix unicũ exẽplũ
toto orbe repperit. pati mbn posse ait nisi acquirant aliquẽ. non
dixit amicũ / natura autem obstabit. Sed apud quem euomant
uirus sue acerbitatis. sumptaq hũic occasio tarentini archite dc̃m

Expanded text:
et suave, non insolens; sit solitudo tranquilla, non ferox; sit et suave, non insolens; sit solitudo tranquilla, non ferox; sit denique solitudo non immanitas, in quam qui venerit miretur humanitatem, que ab urbibus exulat, silvas incolere, seque ursos in populis ac leones, in solitudine angelicum hominem invenisse. Ita plane sentio, atque hunc medium inter extrema callem teneo. Alter nonnisi inter autoritate premis tua, inclinaturus forsitan, nisi alter obsisteret non te minor, et si maiorem dixero credo non indignabere. Marcus Cicero amicitie legem tractans, non hos tantum quibus amicitia post virtutem iucundissima rerum est, sed asperos etiam et immanes, humanamque societatem atque congressum fugientes — quorum vix unicum exemplum toto orbe repperit — pati non posse ait, nisi «acquirant aliquem» non dixit amicum, natura enim obstabat, sed «apud quem evomant virus sue acerbitatis». Sumptaque hinc occasione, Tarentini Archite dictum
Abbreviated transcription (Latin):
eñi ego aliis ꝙͣ lrãrũ et uirtutum studiosis loquor. Reliquis sa¬
lubre consiliũ nllam habeo. inisi ut ante ommia uitam mutẽt
cum de loci oportiuntate uidebimꝰ. Ceterũ hiis ip̃is que solitudi¬
nem. oportinã dixi. nũꝙͣ suasi ut studio solitudinis aimcitie
uira contempnerent trrebas. non amicos fugiendos dito. Ꝙ si¬
quis esse fibi amncorũ tuebas extunat. pͥmũ uideat ne fallat᷑.
s̃o uero maxime deteget repentina necessitas mutatioq fortune.
que sicut optanda non est experiendi cupidine. sic si accidat
experiendis in discutiendis erroubus multũ cõfert. Derude se
ut reliquarũ rerũ sit amicitiarũ alter altero dicior fuerit non
mouebor Nec tam amicos fugere solitariũ monebo. quẽ opta¬
re ut ad se uisendũ singulatim potius ꝙͣ catheiuatim ueniant
non otio tediũ. scd solamẽ et auxiliũ laturi Sitotiũ modestũ

Expanded text:
enim ego aliis quam literarum et virtutum studiosis loquor; reliquis saenim ego aliis quam literarum et virtutum studiosis loquor; reliquis salubre consilium nullum habeo, nisi ut ante omnia vitam mutent; tum de loci oportunitate videbimus. Ceterum his ipsis, quibus solitudinem oportunam dixi, nunquam suasi ut studio solitudinis amicitie iura contemnerent: turbas non amicos fugiendos dico. Quod siquis esse sibi amicorum turbas extimat, primum videat ne fallatur. Id vero maxime deteget repentina necessitas mutatioque fortune que, sicut optanda non est experiendi cupidine, sic si accidat experientie et discutiendis erroribus multum confert. Deinde si ut reliquarum rerum sic amicitiarum alter altero ditior fuerit, non movebor; nec tam amicos fugere solitarium monebo, quam optare ut ad se visendum singulatim potius quam catervatim veniant, non otio tedium sed solamen et auxilium laturi. Sit otium modestum
Abbreviated transcription (Latin):
ulterius tradas. ad extremã solitũdinẽ cohortasti. Quid eñ restat
insi ut me ip̃m fugiam. Sed et tunc cũ unũ fugero non habeo cũ
quo te cõmicatum uelim. Mirũ. Ego uero habeo cũ quote. et fortas¬
se plures. Sed profecto unũ habeo. O si ñt tale alcquid amico cõ¬
sulam exclamabunt undiq solitudinis ac uireutis aduersarii
meq saxeum et inhumanũ dicent. Atqui feneca tantus uir ca¬
rissimo omniũ amnco precepit unũ etiam fugere ac peofecto cõ¬
sumatoq uiro loquitur. hoc si quis dixerit cum bona uemia nega¬
bo/ profitientiũ potius ꝙͣ per fectorum ex numero fuisse lucilliũ
uiratus testis seneca ip̃e fatebitur. quẽ et si frequenter laudet qͥ
amantur mos. Si perfectum tamen, nosset nec totiens hortare¬
tur nec aliĩ reprehenderet. At studiis saltem uirtutiq dedito. di¬
cat aliquis hoc fatebor. Sed eo plane reuertimur quo uolebã. neq

Expanded text:
ulterius trudas, ad extremam solitudinem coarctasti. Quid iam restat ulterius trudas, ad extremam solitudinem coarctasti. Quid iam restat nisi ut me ipsum fugiam, si et tunc tamen unum fugero? «Non habeo cum quo te comunicatum velim». Mirum: ego vero habeo cum quo te, et fortasse plures, sed profecto unum habeo. O si nunc tale aliquid amico consulam, exclamabunt undique solitudinis ac virtutis adversarii, meque saxeum et inhumanum dicent; atqui Seneca, tantus vir, carissimo omnium amico precipit unum etiam fugere. At perfecto consummatoque viro loquitur. Hoc siquis dixerit, cum bona venia negabo; proficientium potius quam perfectorum ex numero fuisse Lucilium iuratus testis Seneca ipse fatebitur, quem etsi frequenter laudet, qui amantium mos est, si perfectum tamen nosset, nec totiens hortaretur, nec aliquando reprehenderet. At studiis saltem virtutique dedito, dicat aliquis; hoc fatebor, sed eo plane revertimur quo volebam. Neque
Abbreviated transcription (Latin):
illa ut criminũ ninistros. sic et scrutatores habet et uiudices
hec impunitatis et la tebrarũ spe reicit legũ metũ et reuerẽ¬
tiam honestatis. Ceterũ altera libertatemi et pudentiãq pec¬
candi. Altera fautores scelerum atq instrumẽta suppeditat
utrũq pestiserum. uerũ ea nature peruersitas non solitudiuis culpa est
Quod ut prorsus ita esse nec aliud senecã uolusse prouideas/ cadem
epestola illam ip̃am solitudinẽ mestis ac parudis et imprudentibus
interdicta lacilio suo nõ modo permittit. sed suadet ac precipit Sit
est inquit non muto sententiam. fuge maltitudinẽ. fuge pau¬
acatem. fuge etiam unũ nõ habeo cũ quo te cõicare ueliiii. Et inde
quod iuditiũ hẽo audeo te tibi credere. dignũ nisi fallor ac pretio¬
sum dogna fuge inquit multitudinem libenter id quĩdem. fuge
paucitatem / patior no moleste fuge etiam unũ il est quo me

Expanded text:
illa ut criminum ministros sic et scrutatores habet et vindices, illa ut criminum ministros sic et scrutatores habet et vindices, hec impunitatis et latebrarum spe reicit legum metum et reverentiam honestatis. Ceterum altera libertatem impudentiamque peccandi, altera fautores scelerum atque instrumenta suppeditat, utrumque pestiferum; verum ea nature perversitas, non solitudinis culpa est. Quod ut prorsus ita esse nec aliud Senecam voluisse pervideas, eadem epystola illam ipsam solitudinem, mestis ac pavidis et imprudentibus interdictam, Lucilio suo non modo permittit sed suadet ac precipit. «Sic est» inquit «non muto sententiam: fuge multitudinem, fuge paucitatem, fuge etiam unum; non habeo cum quo te comunicatum velim, et vide quod iudicium habeo: audeo te tibi credere». Durum, nisi fallor, ac precisum dogma. «Fuge» inquit «multitudinem», libenter id quidem; «fuge paucitatem», patior non moleste; «fuge etiam unum», nil est quo me
Abbreviated transcription (Latin):
suadere. Et rursus alio loco mala ibi consilia agitari. Cupidi¬
tates improbas ordinari audatiã acui. libidinẽ irritari. iracũdiã
iustigari ait. Que si indefinite aut uniuersaliter diceret. haud¬
dubie. uel senece resistendum uel solitudinis patrocumũ deseren¬
dum erat Sed non ita est. Ea eñ non insi de stultis et qui
passiombus uincuntur dicta esse luce clarus in ip̃is senece
uerbis apparet lugentem inquit tuuentẽq custodire solemus
ne solitudine mala utatur. Audis aliquem solitudinem prohi¬
beri. Sed aduerte causam luctum .s. et tumorẽ acerrimas ãi
passiones, quod ip̃m latius extendens. Nemo est inquit ex
imprudentibꝰ qui relinqui sibi debeat. Id utiq uerũ esse quis
non uidet. Qui enĩ ip̃os sui est mox ut sibi relinquitur opor¬
tet ut ruat. Talibus quidem ego non mimicam modo solitu¬
dinem sed nec amicam urbem iudico, eo tamen amitiorem ꝙ

Expanded text:
suadere; et rursus alio loco, mala ibi consilia agitari, cupidisuadere; et rursus alio loco, mala ibi consilia agitari, cupiditates improbas ordinari, audaciam acui, libidinem irritari, iracundiam instigari ait. Que si indefinite aut universaliter dicerentur, hauddubie vel Senece resistendum, vel solitudinis patrocinium deserendum erat. Sed non ita est. Ea enim non nisi de stultis et qui passionibus vincuntur dicta esse, luce clarius in ipsis Senece verbis apparet. «Lugentem» inquit «timentemque custodire solemus, ne solitudine male utatur». Audis aliquem solitudine prohiberi, sed adverte causam: luctum scilicet et timorem, acerrimas animi passiones. Quod ipsum latius extendens, «Nemo est» inquit «ex imprudentibus, qui relinqui sibi debeat». Id utique verum esse quis non videt? Qui enim impos sui est, mox ut sibi relinquitur, oportet ut ruat. Talibus quidem ego non inimicam modo solitudinem, sed nec amicam urbem iudico, eo tamen amiciorem, quod
Abbreviated transcription (Latin):
tecta fecerunt. Ecce quam porticũ et quã sedem uir sanctus et
eloquons appetebat / uites. paliuites. frondes. arundines. et int̾ hec
studiosis semper amabile secretum. quõd utiq non optaret. si pre¬
ter mutos ac tectum nullis bene secessibus ingemiũ crederetur.
Posse nunic apud alios hoc ip̃m querere et pluriũ testimonio
rem ffirmare in uererer ne aut fidei ninus habuisse tantis testibus
aut nire amplius suscepisse dicerer quã oportet. hactenus ea lege
nillam ingeniis legem imposuisse me sentiãt, qui hec legunt.
Si quis adeo habundans otio erit. ut otiũ nostrum legat. singu-¬
la ergo examinent. de ueritate rerum non tai michi uel aliis ꝙͣ
experientie credituri Iam uero qui solitudinẽ uirtutibus mi¬
micã uolunt ascipulatorẽ uidentur inter ceteros senecam habe̾
qui eplarum suarum quodam loco omnĩa nobis mala solitudinẽ ꝑ¬

Expanded text:
tecta fecerunt». Ecce quam porticum et quam sedem vir sanctus et tecta fecerunt». Ecce quam porticum et quam sedem vir sanctus et eloquens appetebat: vites, palmites, frondes, arundines, et inter hec studiosis semper amabile secretum, quod utique non optaret, si preter muros ac tectum nullis bene secessibus ingenium crederetur. Possem nunc apud alios hoc ipsum querere et plurium testimonio rem firmare, ni vererer ne aut fidei minus habuisse tantis testibus, aut cure amplius suscepisse dicerer quam oportet. Hactenus ea lege llam ingeniis legem imposuisse me sentiant qui hec legent, siquis adeo abundans otio erit ut otium nostrum legat; singula igitur examinent de veritate rerum, non tam michi vel aliis quam experientie credituri. Iam vero qui solitudinem virtutibus inimicam volunt, astipulatorem videntur inter ceteros Anneum Senecam habere, qui epystolarum suarum quodam loco, omnia nobis mala solitudinem per
Abbreviated transcription (Latin):
cacumina. fagos/ assidue uemens solus in montibus et siliis
illud faceret platonem secuti ambo qui inter sꝑaͣtib capreseta
et spatia siluestria de institutis rerum publicarũ deq optinus¬
legibus disputarat
clarus nec obscurus eloquio. Tale quidem et sensisse uidetur et scriꝑsse
qd unũ ex multis ingens mrator eius Augustiꝰ in libris suis
quasi illuis ingenii experimẽtum et eloquẽtie gustum pomis que in
eo ꝙͣta esse potuerit insi grauitati rerum deditus. Uerborũ neglexis¬
set ornatũ loci illius cõmemoratione notũ nobis esse uoluit ubi
ingeniũ exercens uero ait. hurc talamonũ loco abditum: cuictũ
muris / cõmunitũ seris mariorea opacũ celatũq testũdine aut
tale inquid aliquid. Red quid petanius inquit hanc sedem. dant
secessum uictna secreta ubi dum erratici palinitũ lapsus pendu¬
lis nexibus per acundines bauilas repunt uiteam porticũ frondea

Expanded text:
cacumina fagos» assidue veniens, solus in montibus et silvis cacumina fagos» assidue veniens, solus in montibus et silvis id faceret: Platonem secuti ambo, qui inter otiosa cupresseta et spatia silvestria de institutis rerum publicarum deque optilegibus disputarat.clarus nec obscurus eloquio, tale quiddam et sensisse videtur et scripsisse; quod unum ex multis ingens mirator eius Augustinus in libris suis quasi illius ingenii experimentum et eloquentie gustum ponit, que in eo quanta esse potuerit, nisi gravitati rerum deditus verborum neglexisset ornatum, loci illius commemoratione notum nobis esse voluit. Ubi ingenium exercens non ait hunc thalamum loco abditum, cinctum muris, communitum seris, marmorea opacum celatumque testudine, aut tale aliquid, sed quid? «Petamus» inquit «hanc sedem. Dant secessum vicina secreta, ubi dum erratici palmitum lapsus pendulis nexibus per arundines baiulas repunt, viteam porticum frondea
Abbreviated transcription (Latin):
antur oportet. si supra hominẽ loqui uolũt. Id sane locis aper¬
tissimis expeditius fieri. Interdũ et alacrius aĩaduerti. unde
sepe montanũ carmen. quasi ediun e toto grege letissimi atq
lectissimũ uidi et intore in fito admonitꝰ originis dixi metũ
granũ alpinũ sapis ex alto uenis Equidem ut huicit
articulo finem fatiain et marcus tullius et uirgilius qͣuoͣs
eloquẽtie principes, latme nemo eloquens negabit huic consi¬
lio herobant dum alter cũ seꝑe ał tũ presertun ad tractatum
legum ciuiliũ accessurus. frondo sas quercus et delectabiles
fecessus. quodq ibl scriptum meniini ripam et umbram et pro¬
cerissimos populos et concentum auium et strepitũ fluuioꝵ
atq equas in partes scissi amnis in medio insulam paruã
et huit nr̃e simuillimã quereret. Alter autem suũ alexĩs qͥsqͣs
io est. pastorio carmine laudaturus. Inter densas umbrosa

Expanded text:
antur oportet si supra hominem loqui volunt: id sane locis aperantur oportet si supra hominem loqui volunt: id sane locis apertissimis expeditius fieri interdum et alacrius animadverti. Unde sepe montanum carmen quasi hedum e toto grege letissimum atque lectissimum vidi et, nitore insito admonitus originis, dixi mecum: «Gramen alpinum sapis, ex alto venis». Equidem ut huic tandem articulo finem faciam, et Marcus Tullius et Virgilius Maro, quos eloquentie principes latine nemo eloquens negabit, huic consilio herebant: dum alter cum sepe alias tum presertim ad tractatum legum civilium accessurus, frondosas quercus et delectabiles secessus, quodque ibi scriptum memini «ripam et umbram», et procerissimas populos, et concentum avium, et strepitum fluviorum, atque equas in partes scissi amnis in medio insulam parvam et huic nostre simillimam quereret; alter autem suum Alexim, quisquis is est, pastorio carmine laudaturus, «inter densas umbrosa
Abbreviated transcription (Latin):
et quietus labor. ut cũ sangustam illam demostens, ac secretam
aream reditũ fuerit sunãrũ sementẽ mutilibus excussis. uotua
uerborum messis equiꝑet, atq ita nullũ studio tempus inhees
aut mane preterfluãt. Quod hiĩs precipue dictum sit qui ora¬
tiones texunt aut historias. Nam qui phiãm ac maxime qui poe¬
ticam meditantur. quibus acuta potius ꝙͣ arguta ꝙͣ multa
conquirrere mens est eos libertati proprie relinquendos censeo
Impetum ingemii sequantur. Considant ubieũq est ammus
ubi locus tempꝰq suaserunt aut ubi se stimulis maioribus adi¬
gi senserut seu celo aperto seu clause tecto domus. seu solide
ripis obtentu. seu patule puius umibraculo. Non multoru sus¬
spitione uoluminũ est opus illis iam ante perlectis in amno
legunt. sepe etiam in ammo scribunt lectione preterita sed p̃¬
senti ingenio sese attollũt. Nempe supͣ humanũ modũ rapi¬

Expanded text:
et quietus labor, ut cum ad angustam illam Demosthenis ac secretam et quietus labor, ut cum ad angustam illam Demosthenis ac secretam aream reditum fuerit, sententiarum sementem, inutilibus excussis, votiva verborum messis equiparet; atque ita nullum studio tempus iners aut inane preterfluat. Quod his precipue dictum sit qui orationes texunt aut historias; nam qui philosophiam ac maxime qui poeticam meditantur, quibus acuta potius et arguta quam multa conquirere mens est, eos libertati proprie relinquendos censeo: impetum ingenii sequantur, considant ubicunque est animus, ubi locus tempusque suaserint, aut ubi se stimulis maioribus adigi senserint, seu celo aperto, sed clause tecto domus, seu solide rupis obtentu, seu patule pinus umbraculo. Non multorum evolutione voluminum est opus: illis iam ante perlectis, in animo legunt, sepe etiam in animo scribunt; lectione preterita sed presenti ingenio se se attollunt. Nempe supra humanum modum rapi
Abbreviated transcription (Latin):
tecum studiosissime pater et cum lectore cõmunico. Ille enim lau¬
Daus demostems hunc morẽ ad ertremũ ait. Ideo lucubrantes
silentiũ noctis et clausum cubiculum et lunen unã uelut rectos
teneat. Nichil horuem ut arbitror solitudini obstare. sed fauere
cuncta fateberis Ituq si niter tayitas uoces audior. consiliũq nouũ
nõ despicitur. Et hos sequitur et longius euectus. si loti opertio
integra. est. scripturũ aliquid̃ noui admoneo. quotiens se exemplo
demostomis includet: illud ante preuisum sit. ut post secundos
ingenii successus. egressu facile in siluas. et loca uirentia. quoq
nichil est musis amnitius. queruli annis ini riꝑami. grauedinẽ pos¬
sit fatigationemq depon̾e. Uec ĩdeo ininꝰ in aruũ ingen. rerũ seme¬
na lacere. et inter ip̃m quietis reparandiq aĩ tempus uenturo la¬
bore materiã p̃parare. utile simul et iocũdũ opus et actuo sa requies

Expanded text:
tecum, studiosissime pater, et cum lectore comunico. Ille enim, lautecum, studiosissime pater, et cum lectore comunico. Ille enim, laudans Demosthenis hunc morem, ad extremum ait: «Ideo lucubrantes silentium noctis, et clausum cubiculum, et lumen unum velut rectos teneat». Nichil horum, ut arbitror, solitudini obstare sed favere cunta fateberis. Itaque si inter tantas voces audior consiliumque novum non despicitur, et hos sequor et, longius evectus, si loci optio integra est, scripturum novi aliquid admoneo, quotiens se exemplo Demosthenis includet, illud ante provisum sit ut, post secundos ingenii successus, egressu facili in silvas et loca virentia, quoque nichil est Musis amicius, queruli amnis in ripam gravedinem possit fatigationemque deponere; nec ideo minus in arvum ingenii rerum semina iacere, et inter ipsum quietis reparandique animi tempus venturo labori materiam preparare, utile simul et iucundum opus, et actuosa requies
Abbreviated transcription (Latin):
ingemũ experiar nisꝙͣ michi paratius et magnifici sensus occue¬
rant. sicubi tamen magnificũ aliquid occurrit. et equa concep¬
tibus uerba respondeant nolum tamen quod michi forsan singula¬
re est. ad uinuersos traheus. dictũ factũ ue tantorũ honiniũ damp¬
nare. quin utrũq potius amplector et probo. Neutrum uero ꝓpo¬
sito nr̃o aduersum Ieq eñ studiosis impero ut in siluis aut mõ¬
tibus libros scelbant. sed permitto ut tali spectaculo recreatũ anii
in angustias cogant. tacitasq reconditas quas tñ mello loco ap¬
tius ꝙͣ in solitudine posse conturgere. Quis est qui non quãlibet
urbiũ amicus intelligate fuscum rarum ac silentem locum qui ad
scribendam uenit eligat. hoc eñ iubentibus non obsisto. Quod
Diurno scriptori dictum. nocturnus non respuat lucubrator.
Qua in re ip̃ius quintilliam consiliũ non in efficaꝵ expertus

Expanded text:
ingenium experiar, nusquam michi paratius et magnifici sensus occuringenium experiar, nusquam michi paratius et magnifici sensus occurrant — sicubi tamen magnificum aliquid occurrit — et equa conceptibus verba respondeant, nolim tamen, quod michi forsan singulare est ad universos trahens, dictum factum ve tantorum hominum damnare; quin utrunque potius amplector, et probo neutrum nostro proposito adversum. Neque enim studiosis impero ut in silvis aut in montibus libros scribant, sed permitto ut tali spectaculo recreatum animum in angustias cogant tacitas atque reconditas. Quas tamen nullo loco aptius quam in solitudine posse contingere quis est qui non, quamlibet urbium amicus, intelligat? Fuscum igitur ac silentem locum qui ad scribendum venit eligat; hoc enim iubentibus non obsisto; quod diurno scriptori dictum nocturnus non respuat lucubrator. Qua in re ipsius Quintiliani consilium non inefficax expertus,
Abbreviated transcription (Latin):
quo nichil prospici posset recondebat ne aluid agere mentem cogerẽt
oculi. habes o studiose siluarũ sectator miratorq. dicat aliquis qui
siluas ⁊ collos et seccessus auios non tantũ mutiles studiis oppͥmer¬
tur sed dãpnosos. Quid hic dicã : negẽ an loquutũ uera quintilli.¬
ani. aut rectum fecisse demostenẽ. ymo uero uel in sententiam horũ
ibo. uel hos in sententiam meam trahãm. Conuenire securius ꝙͣ lucta.¬
ri. Poterain nempe perfacile hos incursus auertere ꝙ oratores ambo
hic clarus ille clarissimus Nec dubiũ nulli studiosorũ gn̾i minus
siluas. et ea de quibus hic loquitur. atq omnino solitũdinẽ con-¬
uenire. Quod expressuis dicam/ cum ad exempla peruenero. Sed
non huic euadere est ammꝰ. nec fuga nec hellum placet concor¬
diam quero. Itaq ꝙͣuis ego nusꝙͣ felicius ꝙͣ in siluis ac montibꝰ

Expanded text:
quo nichil prospici posset recondebat, ne aliud agere mentem cogerent quo nichil prospici posset recondebat, ne aliud agere mentem cogerent oculi». Habes, o studiose silvarum sectator miratorque, dicat aliquis, qui silvas et colles et secessus avios non tantum inutiles studiis opinetur sed damnosos. Quid hic dicam? Negem aut locutum vera Quintilianum, aut recte fecisse Demosthenem; imo vero vel in sententiam horum ibo, vel hos in sententiam meam traham? Convenire securius quam luctari. Poteram nempe perfacile hos incursus avertere, quod oratores ambo, hic quidem clarus, ille clarissimus: nec dubium nulli studiosorum generi minus silvas, et ea de quibus hic loquitur, atque omnino solitudinem convenire quod expressius dicam cum ad exempla pervenero; sed non hinc evadere est animus; nec fuga nec bellum placet, concordiam quero. Itaque quamvis ego nusquam felicius quam in silvis ac montibus
Abbreviated transcription (Latin):
certe iocuudies hic magis ꝙͣ studiorũ hortũtoruidetur esse sũcessus. Mamꝙ.
illa ip̃a que delectant. necesse est auocent ab intentione, operis destinati
Neq em̃ se bona fide in multa simul intendere amiꝰ totum porest.
et qdcũq respexit desmit intueri/ quod propofitũ erat. Satis utiq
et tamen ut penitus lta sibi persuasum faas. insiscit ac repetit. Quare
inquit siluarũ amenitas et p̃teelabentia flumina. et inspirantes
ranuis arborũ aure. uolucrumq cantus. et ip̃a late circũspitiendo liber¬
tas ad se trahunt ut michi renuttere potius uoluntas ista uideatur co¬
gitationẽ intendere. ¶ Ecce igitur ut aduersum me nõ spernẽdus
testis in iuditiũ uenit qui uelud auctoritati ꝓprie parũ fisus demoste¬
nis haud uulgaris equidem note uiri. Sed absq emulo groaie facũdie
principis factũ profert opimioni sue consentaneũ. Et demostenes
quidem inquit melus qui se in locli ex quo nulla audiri uoy et ex

Expanded text:
certe iucundus hic magis quam studiorum hortator videtur esse secessus. Namque illa que ipsa delectant necesse. est avocent ab intentione operis destinati, neque enim se bona fide in multa simul intendere animus totum potest, et quocunque ipse respexit, desinit intueri quod propositum erat». Satis utique dixerat; et tamen, ut penitus ita sibi persuasum scias, insistit ac repetit: «Quare» inquit «silvarum amenitas et preterlabentia flumina, et inspirantes ramis arborum aure volucrumque cantus, et ipsa late circumspiciendi libertas ad se trahunt, ut michi remittere potius voluptas ista videatur cogitationem quam intendere». Ecce igitur ut adversum me non spernendus testis in iudicium venit, qui, velut autoritati proprie parum fisus, Demosthenis, haud vulgaris equidem note viri sed absque emulo graie facundie principis, factum profert opinioni sue consentaneum; et «Demosthenes quidem» inquit «melius, qui se in locum ex quo nulla audiri vox et ex