comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
fate̾nt᷑ ꝙ erat uerũ. O si
hoc cõstat int̾ ipõs ex ho¬
mĩb deos fcõs cur gͦ non
credũt poetis s qñ illoꝵ fu¬
gas et uulnera ⁊ mortes
ac bella et adult̾i̾a descͥbũt
quib de reb intelligi datur
nõ potuisse ullo facto fieri
deos qͥ ne hoĩes qͥd̾ probi fu¬
erũt eaq in bita sua gesse¬
rint q̃ mortẽ pauũt sẽpit̾nã
ais rõnoꝵ religiones
qm̃ de coĩb dixi Romulũ
nutrix lupa honorib est af
simłacrũ eqͥd̃ nõ corꝑis sed
mẽtis ã moꝵ fuit em̃ fau¬
stuli uxor Et ꝓpter uulgati
orẽ corꝑis iulitatẽ lupa ĩ¬
ter pastores id ẽ meretrix
nuĩcupata ẽ Unde ec̃ lupa¬
uar dr̃ exemplũ scil athe¬
mensiũ ĩ ea figuranda roͣ¬
ni secuti lũt apd̾ quos m̾e¬
trix quid̃ noĩe leena cũ tyͣ¬
rannũ occidisset qr nephas
tui ĩ tẽplo aĩalis effigiẽ
posu̾nt cuiꝰ nomẽ gerebat
Ita ꝙ ut illi monumentũ
ex noĩe sit isti ex ꝓfessione
fecerũt hꝰ noĩe etiã dies

Expanded text:
at uerum. quodsi hoc constat inter ipsos, ex hominibus deos factos, cur ergo non credunt poetis, si quando illorum fugas et uulnera et mortes et bella et adulteria describunt? quibus de rebus intellegi datur non potuisse ullo pacto fieri deos, quia ne homines quidem probi fuerunt eaque in uita sua gesserunt quae mortem pariunt sempiternam. prias Romanorum religionesm de communibus dixi. Romuli nutrix lupa honoribus est affsimulacrum, et quidem non corporis, sed mentis ac morum. Fuit enim Faustuli uxor, et propter vulgati corporis vilitatem, lupa inter pastores, id est, meretrix nuncupata est; unde etiam lupanar dicitur. Exemplum scilicet Atheniensium in ea figuranda Romani secuti sunt; apud quos meretrix quaedam nomine Leaena, cum tyrannum occidisset, quia nefas  in templo, animalis effigiem posuerunt cuius nomen gerebat. itaque ut illi monumentum ex nomine, sic isti ex professione fecerunt. huius nomini etiam dies
Abbreviated transcription (Latin):
scli huiꝰ extremi pios ac¬
fideles a notẽtib se grega¬
tos ait cũ fletu et genu¬
tu extẽsuros ẽẽ ad celum
manus et ĩploraturos
fidẽ iouis Iouẽ respectuꝵ
ad terrã et audituũ uo¬
ces hoũn atq impios ex¬
stincturũ ¶Que omĩa
uera sũt preter unũ ꝙ
iouẽ dixit illa facturũq
deus faciet S et illud
nõ siue demonũ fraude
sub tractũ ẽ missum ii
a pr̃e tũc filiũ dei qͥ dele¬
tis omib malis pios li¬
beret qd̵ hermes tñ nõ
dissisauit In eo em̃ libͦ¬

Expanded text:
saeculi huisaeculi huifideles a nocentibus segregatos, ait cum fletu et gemitu extenturos esse ad coelum manus, et imploraturos fidem Jovis; Jovem respecturum ad terram, et auditurum voces hominum, atque impios extincturum. Quae omnia vera sunt, praeter unum, quod Jovem dixit illa facturum quae Deus faciet. Sed et illud non sine daemonum fraude subtractum est, missum iri a Patre tunc Filium Dei, qui deletis omnibus malis, pios liberet. Quod Hermes tamen non dissimulavit. In eo enim lib
Abbreviated transcription (Latin):
ta duob Id erit tp̃s quo
iusticia ꝓiciet᷑ et ĩ nocen¬
cia odio erit quo mali bo¬
nos hostilit̾ predabũtur
¶Nõ lex aut ordo ã mi¬
licie disciplina seruabit᷑
Nõ cauos quilꝙͣ reu̾ebit᷑
nõ officiũ pietatis agnos¬
cet nõ sexus ã infancie
miserebitur ¶ Eonfundẽ¬
terra umu̾sa uastabitur
Umi hec ita erunt
tũc iusti et sectato¬
res ueritatis se gregabũt
se a malis et fugiẽt ĩ so¬
litudĩes ¶Nuo audito
ĩpius ĩ flãmatus ira ue¬
niet cũ ex̾citu magno et
admotis omĩbus copiis
circũdabit montẽ in quo
iusti morabũtur ut eos
conp̃hendat Illi uõ ubi
se clausos bndiq atq ob¬
sessos uideũt erclamab̃t
ad dm̃n uoce magna ⁊ auxi¬
liũ celeste implorabũt et
exaudiet eos deus et mit¬
tet regem magnũ de celo
q̃ eos eripiat ac libe̾t om̃s¬
q impios ferro igniq dis
monũ cecinerũt ¶Hy¬
daspes em̃ quẽ suꝑnus no¬
m̃ani descripta ĩ iquitate

Expanded text:
ta duobus. id erit tempus quo ta duobus. id erit tempus quo iustitia proicietur et innocentia odio erit, quo mali bonos hostiliter praedabuntur. non lex aut ordo aut militiae disciplina seruabitur, non canos quisquam reuerebitur, non officium pietatis adgnoscet, non sexus aut infantiae miserebitur: terra uniuersa uastabitur. cum naec iacta erunt, tum iusti et sectatores ueritatis segregabunt se a malis et fugient in solitudines. quo audito inpius inflammatus ira ueniet cum exercitu magno et admotis omnibus copiis circumdabit montem in quo iusti morabuntur, ut eos conprehendat. illi uero ubi se clausos undique atque obsessos uiderint, exclamabunt ad deum uoce magna et auxilium caeleste inplorabunt, et exaudiet eos deus et mittet regem magnum de caelo, qui eos eripiat ac liberet omnesque inpios ferro ignique dismonum cecinerunt. Hystaspes enim, quem superius nominaui, descripta iniquitate
Abbreviated transcription (Latin):
terciũ reuiuiscet atq in¬
spectantib et mirãtibus
cũctis rapiet᷑ in celũ Rex
et ip̃e sed mẽdacioꝵ ꝓph̾a
et se ip̃m constituet ac uo¬
cabit dm̃i se coli iubebit
ut dei filiũ et dabitur ei
p̃tas ut faciat signa et
ꝓdigia quibus bisis irre
ciat ut adorent eũ Iube¬
bit ignẽ descendere de ce¬
lo et solem a sius cursib
stare et ymaginẽ loqui
et fient hec sub uerbo eiꝰ
¶Quib miraculis eni¬
am sapientiũ plum alli¬
cient᷑ ab eo ¶ Qũc erue¬
re dei templũ conabitur
et iustũ ppłm ꝑsequetur
et erit pressura et contri¬
tura qͣlis nũꝙͣ fuit a pn¬
cipio mũdi ¶ Quicũq
crediderĩt atq accesserint
ei signabũtur ab eo tãꝙͣ
pecudes ¶ Nui aũt re.¬
cusauerĩt notã eius ã ĩ
montes fugiẽt cõprehẽsi
exqͥsitis cruciatib necabũ¬
tur Idẽ iustos homines
abuoluet libris ꝓphetarũ
atq ita cremabit Et da¬
bitur ei dissolare orbẽ ter¬
re mensibus quadringĩ¬

Expanded text:
tertium reuiuiscet atque intertium reuiuiscet atque inspectantibus et mirantibus cunctis rapietur in caelum. rex et ipse, sed mendaciorum propheta; et seipsum constituet ac vocabit Deum, et se coli jubebit ut Dei filium: et dabitur ei potestas, ut faciat signa et prodigia, quibus visis, irretiat homines ut adorent eum. Jubebit ignem descendere de coelo, et solem a suis cursibus stare, et imaginem loqui; et fient haec sub verbo ejus: quibus miraculis etiam sapientium plurimi adlicientur ab eo. tunc eruere templum dei conabitur et iustum populum persequetur et erit pressura et contritio qualis numquam fuit a principio mundi. quicumque crediderint atque accesserint ei, signabuntur ab eo tamquam pecudes, qui autem recusauerint notam eius, aut in montes fugient aut conprehensi exquisitis cruciatibus necabuntur. idem iustos homines obuoluet libris prophetarum atque ita cremabit. et dabitur ei desolare orbem terrae mensibus quadragin
Abbreviated transcription (Latin):
cõficiet᷑ hũanũ genꝰ ut
uix decĩa ꝑs hoĩm reliu¬
qͣtur et uude nlle pro¬
cesserãt uix ꝓdiẽt cẽtũ
de cultorib eciũ dei due
ꝑtes int̾ibũt et tercia que
fũt ꝓbata remanebit
Ded plamiꝰ quomͦ id eue¬
mat explicamꝰ.
Mimẽte iã tẽpo¬
rũ cõclusione ꝓph̃a
magnus mittet᷑ a deo qͥ
qu̾tat hoĩnes ad dei agni¬
cionẽ et accipiet p̃t̃atem
mirabilia faciendi ubicũ¬
q homies nõ audier̃t eũ
claudet celũ et abstĩebit
ymbres aquã qu̾ͣtet ĩ sã¬
guinẽ et cruciabit illos
siti ac fame ¶Et qͥciũꝙ
conabit᷑ eñ led̾e̾ ꝓcedet ig¬
ius de ore eius atq cõburz
illũ hiis ꝓdigiis atq uir¬
tutibus qu̾tet multos ad
dei cultũ ꝑactis q oꝑibus
illius rer alter oriet᷑ ex si¬
ria malo sp̃u genitus eũ¬
q̃ reliqͥas illiꝰ pͥoris ma¬
li cũ ip̃o simł deleat hic
pugnabit adu̾sus ꝓpham
dei et uincet et interfici¬
et eũ in sepultũ iac̾e̾ pa¬
ciatui ¶ Sed post diem

Expanded text:
conficietur humanum genus, ut uix decima pars hominum relinquatur, et unde mille processerant, uix prodient centum. de cultoribus etiam dei duae partes interibunt et tertia quae fuerit probata remanebit. Sed planius quomodo id eueniat exponam. imminente iam temporum conclusione propheta magnus mittetur a deo, qui conuertat homines ad dei agnitionem, et accipiet potestatem mirabilia faciendi. ubicumque homines non audierint eum, claudet caelum et abstinebit imbres, aquam conuertet in sanguinem et cruciabit illos siti ac fame, et quicumque conabitur eum laedere, procedet ignis de ore eius atque conburet illum. his prodigiis ac uirtutibus conuertet multos ad dei cultum. peractisque operibus ipsius alter rex orietur e Syria malo spiritu genitus, euequi reliquias illius prioris mali cum ipso simul deleat. hic pugnabit aduersus prophetam dei et uincet et interficiet eum et insepultum iacere patietur, sed post diem
Abbreviated transcription (Latin):
modo aut qñ id fi̾ opor¬
teret Itaq renasa eas
putauerũt et de uͣno ad
bterũ reuolui acq ad in¬
fanciã regredi ¶Unde
eciã placo de aũa disẜẽs
ex hoc ait posse cognosci
aĩas ẽẽ ĩ mortales atq
dĩnas ꝙ in pũis mobi¬
lia sũt ingenia et ad ꝑ¬
cipiendũ facilia qd ea q̃
distant ita celeriter ra¬
piãt ut nõ tũc pͥmũ dil¬
cere illa uideant᷑ sed re¬
cognosc̾e atq reuiuisti
In quo uir lapiens poe¬
tis ĩ eptissime credidit
deo corꝑib induent᷑ et
pͥoris bite factorũ q om¬
mũ mẽores et in bonis
celestib collocati ac fru¬
entes iocũditate ĩ nua¬
biliũ copiarũ pñti deo
deleui̾t ꝙ eos sid regnũ
uitãq ꝑpetuã suscitarit

Expanded text:
omodo aut quando id fieri oporomodo aut quando id fieri oporteret, itaque  renasci eas putauerunt et denuo ad uterum reuolui atque ad infantiam regredi. unde etiam Plato de anima disserens ex hoc ait posse cognosci animas esse inmortales atque diuinas, quod in pueris mobilia sint ingenia et ad percipiendum facilia, quod ea quae discant ita celeriter rapiant, ut non tunc primum discere illa uideantur, sed recognoscere atque reminisci: in quo uir sapiens poetis ineptissime credidit.deo corporibus induentur et prioris uitae factorumque omnium memores erunt et in bonis caelestibus conlocati ac fruentes iucunditate innumerabilium copiarum praesenti deo deleuerit, quod eos ad regnum ui
Abbreviated transcription (Latin):
fanda corpoꝵ lac̾acõne co¬
gũtur nõ gͦ opportet ad
hec eadem resurg̾e ã re¬
facile tollant̃ quid pu¬
temꝰ futurũ fuisse si qͥs
ab ĩ feris rediens bicam¬
post liimio recepisset
Aluferet᷑ ꝓfc̃o ab oculis
hoĩi ne uiso eo uł au¬
dito dõs umiu̾si relinque¬
rẽt et ad uniꝰ se dei cul¬
tũ religionẽq qu̾teret᷑
¶Ergo semel fi̾ resur¬
rectõnẽ ncce est cũ ma¬
lũ fui̾t ablatũ qm eos
qui resurrererũt n ͨ mo¬
ri iã ultu̾is nec biolari
ullomiꝰ fas ẽ ut beatan
possint ag̾e̾ uitã quorũ
mors resignata ẽ Poe¬
te uo̾ cũ scirent hoc secu¬
lũ malis om̃ib redũda¬
re obliuionis aĩe indipe¬
erũt ne maloꝵ ac labo¬
rũ meniores aĩe reu̾ti
ad suꝑos recusarẽt uñ
Uirgilius ¶ O pater
an ne aliqͥs ad celũ hu¬
ic ire putãdũ est subli¬
mes aĩas iterũq ad tar¬
da reu̾ti corꝑa ¶Que
lucis miseris tã dira cu¬
pido Ignorabãt enĩ qͦ¬

Expanded text:
fanda corporum laceratione cofanda corporum laceratione coguntur. num lgitur oportet ad haec eadem resurgere aut refacile tollantur, quid putemus futurum fuisse, si & quis ab ipostliminio recepisset? Auferretur profecto ab oculis hominum; ne viso eo, vel audito, deos universi relinquerent, et ad unius se Dei cultum religionemque converterent. Ergo semel fieri resurrectionem necesse est, cum malum fuerit ablatum, quoniam eos qui resurrexerint nec mori iam ulterius nec uiolari ullo modo fas est, ut beatam possint agere uitam quorum mors resignata est. poetae uero cum scirent hoc saeculum malis omnibus redundare, obliuionis amnem induxerunt, ne malorum ac laborum memores animae reuerti ad superos recusarent. unde Vergilius: anne aliquas ad coelum hinc ire putandum est Sublimes animas, iterumqda reuerti corpora? quae lucis miseris tam dira cupido? ignorabant enim qu
Abbreviated transcription (Latin):
idcirco fuirerũt ne quis
illis opponeret Cur gͦ
nõ mẽiuerint se aliꝙͣ do
uixisse ã qui fuerũt ã
q̃ gesserĩti S nichilo¬
minꝰ tñ uerisiłe nõ pu¬
tat᷑ et res tota uelut li¬
cent̾ ac fabulose ficta
respuit ¶Nobis aũt
de resurrectione aff̾mã¬
tib atq doceutib aĩas
ad alterã uitã nõ obli¬
tas sui sed ĩ codẽ sensu
at figura ẽẽ redituras
illud opponit ¶Not iã
secula tnͣsierũt quis ũ¬
ꝙͣ unus abiferis resur
rexi̾t ut exemꝑlo eiꝰ fĩ
posse credam AAt em̃
resurrectio fieri nõ pt̃ do¬
minãte ad huc ĩ instiꝰͣ
hoc eñi seculo necantur
hõmes bi ferro insidiis
uenenis et afficiũtur ĩ¬
iuriis egestate carcĩb tor¬
mẽtis ꝓscripcõib Eo ac¬
cedit ꝙ iusticia ĩ iusa est
nõ tm̃ odio hñtur s uex¬
aut̾ om̃ib cõcumeliis et
excruciant᷑ multiplici ge¬
nere penarũ et ad ĩpios
cultus manufcõꝵ deoꝵ
nõ rõne ã ueritate s ne¬

Expanded text:
idcirco finxerunt, ne quis idcirco finxerunt, ne quis illis opponeret: \'cur ergo non meminerint se aliquando uixisse aut qui fuerint aut quae gesserint?\' sed nihilominus tamen ueri simile non putatur et res tota uelut licenter ac fabulose ficta respuitur. nobis autem de resurrectione adfirmantibus et docentibus animas ad alteram uitam non oblitas sui, sed in eodem sensu ac figura esse redituras illut opponitur: \'tot iam saecula transierunt: quis umquam unus ab inferis resur- rexit, ut exemplo eius fieri posse credamus?\' at enim resurrectio fieri non potest dominante adhuc iniustitia. hoc enim saeculo necantur homines ui ferro insidiis uenenis et adficiuntur iniuriis egestate carceribus tormentis proscriptionibus. eo accedit quod iustitia inuisa est, non tantum odio habentur, sed uexantur omnibus contumeliis et excruciantur multiplici genere poenarum et ad inpios cultus manu factorum deorum non ratione aut ueritate, sed ne
Abbreviated transcription (Latin):
cõtõnib p̃dicarẽt iudica¬
tuꝵ eẽ de mortius filiũ
dĩ et hec ãnĩciatõ non
Iouis filiũ tradiderũt s
tũ nõ appolliuẽ aut libe¬
rũ ã m̾curiũ qͥ telestes
putant̃ sed deũ qui ⁊ mor¬
talis fuerit et ĩ iustus
¶ Corrũperũt gͦ poetica
licencia qd̃ acceꝑant uł
opinio ueritatẽ ꝑ diu̾sa
ora ẜmones q barios dis¬
sipata mutauit ¶Dã
ꝙ ꝑactis apud inferos
nille ãnis rursus ad ui¬
tam restitui recinerunt
marone ita dicẽte has
om̃s ubi nulle rotã uol¬
uere ꝑ ãnos ¶Cetheũ
ad fluuiũ deus enocat
ĩ mẽores suꝑa ut ꝯuexti
reuisent ¶Rursus et
ĩ cipiant ĩ corꝑa uelle
fefellit ꝙ resurgẽt defũt¬
ti nõ post nulle annos
mortis sue s ut restitu¬
ti rursus ĩ uitam nul¬
le ãnis cũ deo regnent¬
orbe hoc ab omĩ labe p̃¬
gato rediuiuas iustoꝵ
aĩmas corꝑibus ĩ noua¬
tis ad sẽpiteruã btĩtu¬
dinẽ suscitet ¶ Itaq p̃¬
ter aquã obliuonis ua
sunt cetera ¶QQuam

Expanded text:
contionibus praedicarent iudicaturum esse de mortuis filium dei et haec adnuntiatio non Iouis filium tradiderunt, sed tamen non Apollinem aut Liberum aut Mercurium, qui caelestes putantur, sed eum, qui et mortalis fuerit et iustus corruperunt igitur poetica licentia quod acceperant, uel opinio ueritatem per diuersa ora sermonesque uarios dissipatam mutauit. nam quod peractis ad inferos mille annis rursus ad uitam restitui cecinerunt, Marone ita dicente: has omnis, ubi mille rotam uoluere per annos, Lethaeum ad fluuium deus euocat inmemores supera ut conuexa reuisant rursus et incipiant in corpora uelle fefellit, quod resurgent defuncti non post mille annos mortis suae, sed ut restituti rursus in uitam mille annis cum deo regnentorbe hoc ab omni labe purgato rediuiuas iustorum animas corporibus innouatis ad sempiternam beatitudinem suscitet. itaque praeter aquam obliuionis uera sunt cetera; quam
Abbreviated transcription (Latin):
ticia hii p̃miũ ĩ morta¬
litatis accipiẽt quorũ
aũt pcc̃a et sceła detet¬
ta nõ resurgẽt sed cum
impiis ĩ easdem tene¬
bras recondent̾ ad cer¬
ta supplicia destinati
fignẽta hec bore poeta¬
rũ quidã putant unde¬
ignorantes illa poete
acceꝑint ac uegẽt hoc fĩ
posse nec mirũ ẽ ita illis
bider ¶Aliter em̃ quã
res ht̃ traditur a poetis
qͥ licet suit młto antiqͥo¬
res ꝙͣ histõici et oratores
cio resiurectoĩs fut᷑e obscõ
ac leuit̾ auditã ĩ modũ

Expanded text:
titia, ii praemium immortatitia, ii praemium immortalitatis accipient, quorum autem peccata et scelera detecta, non resurgent, sed cum inpiis in easdem tenebras recondentur ad certa supplicia destinati. Figmenta haec esse poetarum quidam putant ignorantes unde illa poetae acceperint, ac negant haec fieri posse: nec mirum est ita illis uideri. aliter enim quam res habet traditur a poetis: qui licet sint multo antiquiores quam historici et oratores tio resurrectionis futurae obscuro ac leuiter auditam in modum
Abbreviated transcription (Latin):
git et ad celestem naturã
cũ trepidacõne mobili
est g̾ dĩnus ignis una
eademq bi ac potencia ⁊
cremabit impios ac re¬
creabit et ꝙͣtũ e corꝑib
absumet tm̃ reponẽt ac
sͥ ip̃e eternm̃ pabulũ sb̾¬
mĩstrabit ¶Qd poete
ĩ ulturẽ tyti tnͣstulerũt
Ita sñ ullo reuirescentiũ
aduret tm̃ ac sensu dolo¬
ris afficiet ¶ Sed ⁊ ius¬
tos cũ iudicauĩt deus eti¬
am igni eos exam̃abit
cũ quoꝵ pcc̃a uel ponde̾
uł nu̾o p̃ualuerint p̃strĩ¬
gent᷑ igni atq cõburent᷑
qͦs aũt plena iusticia et
matĩtas uirtucis ĩ coxit
ignẽ illũ nõ senciẽt hñt
em̃ aliqͥd in se dei qd̃ uĩ
flãme repellat ac respu¬
at ẽanta uis ẽ ĩ nocẽtie
ut ab ea ignis ille refugi¬
at ĩ noxiꝰ qui accipit a
deo hanc pt̃atem ut ĩꝑios
uret iustis obtemꝑet ¶¬
mas post mortẽ ꝓtinus
iudicari ¶Nam om̃s
ĩ una coĩ q custodia de¬
tiunent᷑ donec tẽpus ad¬
ueniet qͦ maximꝰ index

Expanded text:
git et ad caelestem naturam git et ad caelestem naturam cum trepidatione mobili igitur diuinus ignis una eademque ui ac potentia et cremabit inpios et recreabit et quantum e corporibus absumet, tantum reponet ac sibi ipse aeternum pabulum sumministrabit: quod poetae in uulturem Tityi transtulerunt. ita sine ullo reuirescentium aduret tantum ac sensu doloris adficiet. sed et iustos cum iudicauerit deus, etiam igni eos examinabit. tum quorum peccata uel pondere uel numero praeualuerint, perstringentur igni atque amburentur, quos autem plmaturitas virtutis incoxerit, ignem illum non sentient; habent enim aliquid in se Dei, quod vim flammae repellat, ac respuat. Tanta vis est innocentiae, ut ab ea ignis ille refugiat innoxius; qui accepit a Deo hanc potentiam, ut impios urat, justis obtemperetmas post mortem protinus judicari. Nam omnes in una communique custodia detinentur, donec tempus adveniat, quo maximus judex
Abbreviated transcription (Latin):
tantã dei ẽẽ potes¬
tatẽ ut eciã in corꝑalia
ꝯp̃hendat et ꝙ̃admodũ
et augeli dñi metuũt qr
castigari ab eo possũt ĩ¬
enarrabili quodãmͦ et
demones reformidãt qr
torquẽtur ab eo ac pũ¬
unt Quid g̾ mirũ si
cũ sint ĩ mortales ãine
tñ patibiles st̃ deo ¶Nã
cũ in se nichil hẽant so¬
lidũ et contrectabile a
solidis et corꝑalib nul¬
in solis sꝑitib uiiũt a
solo deo tractabiles sũt
impii luit daturi ¶Nã
rũt rursus carne ĩduẽ¬
tur ut in corꝑib piacu¬
lũ soluant et tñ nõ erit
caro illa quã deus honũ
sed in solubilis ac ꝑma¬
nens meternũ ut suffi¬
cere possit cruciatib et
igni sempit̾no cuiꝰ nã
diũsa ẽ ab hoc nr̃õ qͦ ad
nẽ fomice alatur ertĩgui¬
mixtũ habet fumũ s et
purus et liq̃dus et in aq̃
modũ fluidus ¶NNõ em̃
bi aliqͣ sursũ uersus urge¬
tur sicut noster quẽ labẽs
t̾rem corꝑis quo tenet᷑ et
fimꝰ intermixtꝰ exilire co¬

Expanded text:
otestatem, ut etiam incorporalia comprehendat, et quemadmodum et Angeli Deum metuunt, quia castigari ab eo possunt inenarrabili quodam modo; et daemones reformidant, quia torquentur ab eo ac puniuntur. Quid ergo mirum, si cum sint immortales animae, tamen patibiles sint Deo? Nam cum in se nihil habeant solidum et contrectabile, a solidis et corporalibus nulin solis spiritibus vivunt, a solo Deo tractabiles sunt,impii sint daturi. Nam runt, rursus carne induentur, ut in corporibus piaculum solvant; et tamen non erit caro illa, quam Deus homini sed insolubilis ac permanens in aeternum, ut sufficere possit cruciatibus, et igni sempiterno, cujus natura diversa est ab hoc nostro, quo ad e fomite alatur, extinguimixtum habet fumum: sed est purus, ac liquidus, et in aquae modum fluidus. Non enim vi aliqua sursum versus urgetur, sterreni corporis quo tenetur et fumus intermixtus exsilire co
Abbreviated transcription (Latin):
igni umi etiã terre motib
assidiuis et elume aqua¬
rũ et morbis freꝙ̃tibus
et fame crebra rler enĩ
biciabit᷑ et corruptus ac
pestilens fiet et m ͦ ĩ por¬
tuniis ymbrib mͦ ĩuti¬
li siccitate nũc frigorib
nc̃ estib nimiis n ͨ t̾ra
hõĩ dabit fructũ nõ seges
quicꝙͣ nõ arbor nõ bices
feret sed cũ in flore spẽ
maxĩam dederint ĩ fru¬
ge decipiẽt. ¶Fontes qͦ
cũ flũb arescent ut ne
ut ĩ amaritudinẽ mu¬
tabũtui ¶ PPter hec de¬
ficiẽt et in terra qͣdrupe¬
des et ĩ siere uolucres et
ĩ mari pisces ꝓdigia qͦ
in celo mirabilia mẽtes
hõim maxĩo terrore cõ¬
fundent et fines cometa¬
rũ et solis tenebre et co
uisa oculis astia ¶Sol
iꝑpetuũ fuscabit᷑ ut uix
inter noctẽ diẽ q disc̾nat
lua iã nõ trib deficiet
horis s ꝑpetuo sanguine
obfusa meatus exͣ ordina¬
rios ꝑaget ut nõ sit homũ
ꝓmiptũ a̾ syͣderũ cursus a

Expanded text:
igni, uerum etiam terrae motibus igni, uerum etiam terrae motibus adsiduis et eluuie aquarum et fame crebra. Aer enim vitiabitur, et corruptus ac pestilens fiet, modo importunis imbribus, modo inutili siccitate, nunc frigoribus, nunc aestibus nimiis; nec terra homini dabit fructum: non seges quidquam, non arbor, non vitis feret. Sed cum in flore spem maximam dederint, in fruge decipient. Fontes quoque cum fluminibus arescent, ut ne aut amaritudinem mutabuntur. propter haec deficient et m terra quadrupedes et m aere uolucres et in mari pisces. prodigia quoque in caelo mirabilia mentes hominum maximo terrore confundent, et crines cometarum et solis tenebrae et coluisa oculis astra. sol in perpetuum fuscabitur, ut uix inter noctem diemque discernat, luna iam non tribus deficiet horis, sed perpetuo sanguine offusa meatus extraordinarios peraget, ut non sit homini promptum aut siderum cursus
Abbreviated transcription (Latin):
cõsumendũ paciant᷑ hii
ex̾citib in ĩ mensũ auct̃
et agroꝵ cultib destitutiᷤᷤ
qd̃ est pnͥcipiũ eu̾sionis
et cladis disꝑdent omĩa
ꝯmiimuẽt et uorabũt
Tũc repẽte adu̾sus eos
hostis potentissĩs ab extͤ¬
nus fuib plage septem¬
trionalis orietur qͥ trib
ex eo ño deletis qui tũt
asiã optĩẽbunt assumet᷑
in societatẽ a cetĩs ac pnͣ¬
ceps oĩm cõstituet᷑. Hic
insustẽtabili dñacõe uex¬
abit orbem dĩna et hũa¬
na miscebit et infanda
dc̃u et exetͣbilia nomĩet᷑¬
¶ N Noua cõsilia ĩ pectore
suo uolutabit ut ꝓpriũ sͥ
cõstituat imperiũ leges
cõmutabit et suas san¬
ciet ꝯtam̃abit diripiet
spoliabit occidet. ¶ Dem¬
q ĩ mutato noĩe atq ĩ¬
perii sede tnͣslata cõfusio
tabile atq ab hoĩandum
tp̃s eristet ꝙ ulłi homũ
sit bita iocũda Euercent᷑
fũditus ciuitates atq in¬
teribũt nõ mͦ ferro atq

Expanded text:
consumendum partiantur. hi consumendum partiantur. hi exercitibus III mensum auctis et agrorum cuius destitutis. quod est principium euersionis et cladis. disperdent omnia et comminuent et uorabunt. tum repente aduersus eos hostis potentissimus ab extremis finibus plagae septentrionalis orietur, qui tribus ex eo numero deletis qui tunc Asiam obtinebunt, adsumetur in societatem a ceteris ac princeps omnium constituetur. hic insustentabili dominatione uexabit orbem, diuina et humana miscebit, infanda dictu et exsecrabilia molietur, noua consilia in pectore suo uolutabit, ut proprium sibi constituat imperium, leges commutet et suas sanciat, contaminabit diripiet spoliabit occidet: denique inmutato nomine atque imperii sede translata confusio tabile atque abominandum tempus existet, quo nulli hominum sit uita iucunda. eruentur funditus ciuitates atque interibunt non modo ferro atque
Abbreviated transcription (Latin):
restat nͥ ut seqͣtur intĩtus
senectutẽ et id futurũ bre¬
mĩciant sub ammibage a ͦ:
noĩm ne facile qͥs ĩtelligat¬
iudicio dei ꝙ nomẽ eiꝰ ha¬
bui̾t ĩ iusũ et ĩ imica ms¬
ticie alũpnũ ueritatis po¬
pulũ trucidaret. ¶ Hisi¬
daspes quoq qui fuit me¬
dorũ rex antiquissimꝰ a
quo ãns nomẽ accepit
q̃ nũc hydaspis dicitur
admirabilis oĩm sub in¬
terp̃tacõne uaticinantis
pu̾i ad memoriã posteus
tradidit sublatũ iri ex
orbe imꝑsũ nomẽ q ro¬
manũ multo añ p̃fatus
est ꝙͣ illa troiana gens
ꝯderetur. ¶ Quomõ aũt
id futurũ sit ne qͥd incre¬
dibile arbitret᷑ ostendam
Npͥmis multipli¬
tabit᷑ regnũ et sũ¬
ma rerũ potestas ꝑ plu¬
rimos dissiꝑata et cõcisa
minuetur ¶Qũc discor¬
die ciuiles ĩ ꝑꝑetuũ serẽ¬
tur nec ulla reqͥes bellis
exicialib e ͭ donec reges
detẽ ꝑiter existant qͥ orbẽ
terre nõ ad regendũ s ad

Expanded text:
restat, nisi ut sequatur interitus restat, nisi ut sequatur interitus senectutem? Et id futurum brenuntiant sub ambage aliorum nominum, ne facile quis intelligatiudicio dei, quod nomen eius habuerit inuisum et inimica iustitiae alumnum ueritatis populum trucidarit. Hystaspes quoque, qui fuit Medorum rex antiquissimus, a quo amnis nomen accepit qui nunc Hydaspes dicitur, admirabile somnium sub interpretatione uaticinantis pueri ad memoriam posteris tradidit: sublatuiri ex orbe imperium nomenque Romanum multo ante praefatus est quam illa Troiana gens conderetur. Quomodo autem id futurum sit, ne quis incredibile arbitretur, ostendam. in primis multiplicabitur regnum et summa rerum potestas per plurimos dissipata et concisa minuetur. tum discordiae ciuiles in perpetuum serentur nec ulla requies bellis exitialibus erit, donec reges decem pariter existant, qui orbem terrae non ad regendum, sed ad
Abbreviated transcription (Latin):
rege. põmulo fuisse a qͦ
et geuita et qͣi educata
sit roins ¶Demde pue¬
riciã sub cet̾is regib a qͥ¬
bus et aucta sit et disci¬
pliis płi̾bus institutisq
formata ¶At bero tarqͥͦ¬
mo regnãte cũ iã qͣi ad¬
ulta ẽẽ cepisset seruiciũ
nõ tulisse et rco superbe
dũacionis nugo malusse
legib obtꝑrare ꝙͣ regib
Cũq eẽt adolescẽcia eius
¶ Sublata em̃ cartagi
ne q̃ diu enula imperii
fuit manus suas ĩ tocũ
orbem t̾raq mari porrex¬
iã belloꝵ materia defice̾t
uirib suis male uteret᷑
quibus se ip̃a ꝯfecit ¶P
fuit pͥma eiꝰ senectus cũ
bellis lacerata ciuilibus
atq intestino malo p̾ssa
rursus ad regnũ singla¬
ris imꝑii recidit qͣi ad al¬
terã infanciã reuoluta
Auissa enĩ libertate quã
bruto duce et auctore defẽ¬
dãt ita ꝯsenuit tãꝙͣ sustẽ¬
tare se ip̃a nõ baleret nͥ
adminicłõ regentiũ inte̾¬
turi ¶ Q si hec ita st̃ qͥd¬

Expanded text:
rege Romulo fuisse, a quo rege Romulo fuisse, a quo et genita, et quasi educata sit Roma; deinde pueritiam sub caeteris regibus, a quibus et aucta sit, et disciplinis pluribus institutisque formata: at vero Tarquinio regnante, cum jam quasi adulta esse coepisset, servitium non tulisse, et rejecto superbae dominationis iugo maluisse legibus obtemperare quam regibus; cumque esset adulescentia eius . sublata enim Carthagine, quae tam diu aemula imperii fuit, manus suas in totum orbem terra marique porrexiam bellorum materia deficeret, uiribus suis male uteretur, quibus se ipsa confecit. haec fuit prima eius senectus, cum bellis laeerata ciuilibus atque intestino malo pressa rursus ad regimen singularis imperii reccidit quasi ad alteram infantiam reuoluta. amissa enim libertate, quam Bruto duce et auctore defenderat, ita consenuit, tamquam sustentare se ipsa non ualeret, nisi adminiculo regentium niteretur
Abbreviated transcription (Latin):
nũ luet penas et sangui¬
ne belut fluĩe oꝑietur
Tunc ꝑagrabit gladius
orbẽ metẽs omĩa et tãꝙͣ
messem cũcta ꝓsternens
bis horret aĩmꝰ dice̾ S
dicã qr futurũ est tollet᷑
de terra et imꝑiũ ĩ asiã
reu̾tetur ac rursus oriẽs
d bideri si regnũ tanta
mole fũdatũ ac tam diu
ꝑ tot et tales uiros aut¬
laboratũ qd nõ ab hũa¬
nis eq biribus destrui
possit qm̃i mortalia st̃ oꝑa
mortaliũ ¶ Sit et alia
pͥꝰ regna nõ ducius floru¬
issent nichiloꝰ tñ occider̃t
¶Nã et egiptios et ꝑ¬
sas et grecos et assyros
prodicũ ẽ regnũ huisse
terrarũ quib oĩb destruc¬
tis ad rõnos quoq reuim
sũma ꝑuenit ui ꝙͣ¬
to cet̾i̾s omũbus regnis i¬
magnitudĩe autescãt tã¬
to maiore decident lapsu
qr plus ht̃ ponderis ad ru¬
mã q̃ sũt ceteus alciora.
Ou inscite leneca
rõne urbis tẽpora
distbuit in etates ¶ꝑ¬
mã enĩ dixit ĩ fanciã sb̾

Expanded text:
num luet poenas et sanguinum luet poenas et sanguine uelut flumine operietur. tum peragrabit gladius orbem metens omnia et tamquam messem cuncta prosternens.bis — horret animus dicere, sed dicam, quia futurum est — tolletur e terra et inperium in Asiam reuertetur ac rursus oriens  debet uideri, si regnum tanta mole fundatum ac tamdiu per tot et tales uiros auclaboratum quod non humanis aeque uiribus destrui possit, quoniam mortalia sunt opera mortalium. sic et alia prius regna cum diutius floruissent, nihilominus tamen occiderunt. nam et Aegyptios et Persas et Graecos et Assyrios proditum est regimen habuisse terrarum: quibus omnibus destructis ad Romanos quoque rerum summa peruenit. qui quanto ceteris omnibus regnis magnitudine antistant, tanto maiore decident lapsu, quia plus habent ponderis ad ruinam quae sunt ceteris altiora. non inscite Seneca Romanae urbis tempora distribuit in aetates. primam enim
Abbreviated transcription (Latin):
rerũ statũ ꝯmutari ncc̃e
ẽ et interius neqͥtia ĩua¬
lescentẽ ꝓlabi ut iñ nr̃a
hec tp̃ra quib ĩ iquitas
et malicia usq ad sũmũ
gradũ creuit in illius tũ
ĩ sanabilis mali ꝯꝑacio¬
nẽ felicia et ꝓpe aurea i¬
possint iudicari Ita em̃
iusticia rarescet Ita ĩpie¬
tas et auaricia et cupidi¬
tas et libido crebescẽt ut
si qui forte tũt fuer̃t bo¬
ni p̃de suit sceleratis et
diuexẽtur undiq ab in¬
iustis Soli aũt mali o¬
pulenti sint boni uero in
omib cõtumeliis atq ĩ
egestate iactent᷑ Con¬
fundef̾ om̃e us et leges
omia possidebũt nõ fides
in homib nõ par nõ hu¬
manitas nõ pudor non
uĩtas eͭ atq ita neq se¬
curitas neq reginẽ neq
reqͥes a malis ulla Omis
em̃ terra tumultuabit᷑
fremẽt ubiq bella om̃s
gentes ĩ armis erũt ⁊ se
ĩ uicẽ oppugnabũt Cimi¬
tates inter se finitiue p̃¬
liabũtur et pͥma ominũ
egiptus stultarũ suꝑsticõ¬

Expanded text:
rum statum commutari necesse est et in deterius nequitia inualescente prolabi, ut iam nostra haec tempora, quibus iniquitas et malitia usque ad summum gradum creuit, in illius tamen insanabilis mali conparatione felicia et prope aurea possint iudicari. ita enim iustitia rarescet, ita inpietas et auaritia et cupiditas et libido crebrescet, ut si qui forte tum fuerint boni, praedae sint sceleratis ac diuexentur undique ab iniustis, soli autem mali opulenti sint, boni uero in omnibus contumeliis atque in egestate iactentur. confundetur omne ius et leges omnia possidebunt. non fides in hominibus, non pax, non humanitas, non pudor, non ueritas erit atque ita neque securitas neque regimen neque requies a malis ulla. omnis enim terra tumultuabitur, frement ubique bella, omnes gentes in armis erunt et se inuicem obpugnabunt: ciuitates inter se finitimae proeliabuntur et prima omnium Aegyptus stultarum superstitio
Abbreviated transcription (Latin):
tyranni qͥ qu̾terũt orbẽ
simł cũ eo uincti addu¬
cent᷑ ad regẽ et increpa¬
bit eos et coarguet ⁊ ex¬
probrabit hiis facmora
ip̃oꝵ et dãpnabit ac me¬
ritis cruciatib tradet-
Sic extincta malicia ⁊¬
ĩ pietate cõpressa requi¬
escet orbis qui ꝑ tot se¬
cula subiectus errori ac
sceleri nefandã ꝑtulit ẜ¬
uitutẽ ¶NLõ colentur
ult̾ius dii manulacti s
a tẽplis et pulumarib
sius decurbata simłacra
igni dabũtur et cũ doĩs
sius mirabilib ardebũt
¶Qd̾ etiã sibilla cũ ꝓphe¬
tis cõgruens futurũ ẽẽ

Expanded text:
tyranni, qui contriuerunt orbem, tyranni, qui contriuerunt orbem, simul cum eo uincti adducentur ad regem, et increpabit eos et coarguet et exprobrabit iis facinora ipsorum et damnabit eos ac mentis cruciatibus tradet. sic extincta malitia et mpietate conpressa requiescet orbis, qui per tot saecula subiectus\' errori ac sceleri nefandam pertulit seruitutem. non colentur ulterius dii manu facti, sed a templis ac puluinaribus suis deturbata simulacra igni dabuntur et cum donis suis mirabilibus ardebunt: quod etiam Sibylla cum prophetis congruens futurum esse
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ nox que a nobis ꝓpter
aduentũ regis ac dei
nĩ ꝑuigil celebratur
Cuiꝰ noctis duplex raco
ẽ ꝙ in eat et uitã cũ re¬
cepit cõpassus ẽ et pꝰea
regñ orbis t̾re receptu¬
is est ¶Hic est em̃¬
liberator et nidex et ultor
dat hoc signũ dabit Ca¬
det repente gladius e ce¬
lo ut sciant iusti ducem
sce militie descensurumr
et descendet comitãtib
angelis ĩ mediũ t̾re et
añcedet eũ flãma ĩ extĩ¬
gubilis et uirtus ange¬
loꝵ tradet ĩ manus iis¬
torũ multitudinẽ illam
que montẽ cͣcũsederit ⁊¬
circũcidet᷑ ab hora tercia¬
usq in respeꝵ et fluet sã¬
guis more torrentis De¬
letis q om̃ib copiis ĩpiꝰ
solus effugiet et ꝑibit
cib eo untus suci Hic ẽ
cietur et qͣ berũ dimicabͤ
et uictus effugiet Et bel¬
lũ sepe renouabit ⁊ sepe
uincetur donec qrͣto p̃lio
ꝯfectis omibus ĩpiis de¬
bellatus et captus tãdẽ
scelerũ suoꝵ luet penas¬
¶ S et ceti pnͣcipes ac

Expanded text:
 nox quae a nobis propter aduentum regis ac dei nostri peruigilio celebratur: cuius noctis duplex ratio est, quod in ea et uitam tum recepit, cum passus est, et postea regnum orbis terrae recepturus est. hic est eliberator et iudex et ultor dat, hoc signum dabit. cadet repente gladius e caelo, ut sciant iusti ducem sanctae militiae descensurum, et descendet comitantibus angelis in medium terrae et ante-, cedet eum flamma inextinguibilis et uirtus angelorum tradet in manus iustorum multitudinem illam quae montem circumsederit et concidetur ab hora terusque ad vesperum, et fluet sanguis more torrentis; deletisque omnibus copiis, impius solus effugiet, et peribit ab eo virtus sua. Hic est tietur et contra uerum dimicabit et uictus effugiet et bellum saepe renouabit et saepe uincetur, donec quarto proelio confectis omnibus impiis debellatus et captus tandem scelerum suorum luat poenas. sed et ceteri principes ac
Abbreviated transcription (Latin):
uabitur et tnͣsforbit hõi
nes deus ĩ sili̾tudinẽ an¬
głorũ et erũt candidi sic
uir et bersabũtur semꝑ ĩ
conspectu omĩpotentis et
dño suo sacrificabũt ⁊ ser¬
uient in eternũ ¶Sodẽ
tp̃e fiet scd̾a illa et pub ͣ
oĩ resurrectio etiã ĩ qua¬
eciã extitabũtur impii ad
cruciatus sempit̾uos
Dii sũt qui manufacta
coluerũt qui dñm mũdi
ac ꝑentẽ uel nescierũt ł
abuegauerũt. ¶S et do¬
munꝰ illoꝵ cũ mĩstris siuis
cõprehendet᷑ ad penã et
dãpnabitur cũ quo ꝑiter
omis turba impioꝵ pro
suis facinorib ĩ cõspectu
angeloꝵ atq iustorũ ꝑpe¬
tuo igni cremabi᷑. in eter¬
nũ hec ẽ doct᷑na sanctoꝵ¬

Expanded text:
abitur. et transformabit deus homines in similitudinem angelorum et erunt candidi sicut nix et uersabuntur semper in conspectu omnipotentis et domino suo sacrificabunt et seruient in aeternum. eodem tempore fiet secunda illa et publica omnium resurrectio, in qua excitabuntur iniusti ad cruciatus sempiternos. hi sunt qui manu facta coluerunt, qui dominum mundi ac parentem uel nescierunt uel abnegauerunt. sed et dominus illorum cum ministris suis conprehendetur ad poenamque damnabitur, cuomnis turba impiorum pro suis facinoribus, in conspectu angelorum atque justorum, perpetuo igni cremabibitur in aeternum. Haec est doctrina sancto
Abbreviated transcription (Latin):
nũciat᷑ nouissimũ futu
rũ iudiciũ nͥ qui eisdem
lris uescio qua incredibi¬
li aĩositate seu cecitate
nõ credit q̃ iam ueritatẽ
suã orbi demõstrau̾e t̾ra¬
rũ in illo itaq iudicio uł

Expanded text:
nuntiatur, nouissimum futurum esse iudicium, nisi qui eisdem litteris nescio qua incredibili animositate seu caecitate non credit, quae iam ueritatem suam orbi demonstrauere terrarum. In illo itaque iudicio uel
Abbreviated transcription (Latin):
caturũ mortuoꝵ resurret¬
tionẽ bonoꝵ malorũ q
direptionẽ mũdi confla-¬
gracõnem eiusdem q re¬
nouacõnem ¶ue oĩa
quidẽ bent̾a ẽẽ credendũ
ẽ sed qͥb mõis et quo or¬
dĩe ueniãt magis tunt
docebit rerũ experiencia
telligẽcia ualet ꝯseqͥ Ex¬
istimo tñ eo qͦ a me quie¬
morata st̃ ordĩe ẽẽ uent᷑a

Expanded text:
caturum, mortuorum resurrectionem, bonorum malorumque diremtionem, mundi conflagrationem eiusdemque renouationem. Quae omnia quidem uentura esse credendum est; sed quibus modis et quo ordine ueniant, magis tunc docebit rerum experientia, intellegentia ualet consequi. Existimo tamen eo quo a me commemorata
Abbreviated transcription (French):
D in fine serti mil¬
absorbebitur de terra
le iusticia transquilitaᷤᷤ
et requies a laboribus
quos mũdus du ꝑtu

Expanded text:
 in fine sexti milaboleatur e terra, le justitia; sitque tranquillitas, et requies a laboribus, quos mundus jamdiu
Abbreviated transcription (Latin):
benã s uberrimũ dei fon¬
tẽ nouit quo irrigatus
omĩa scire nos cõueĩt et
sc̃i corꝑis rũꝑent ac mo¬
nuisse ut sũma pruden¬
cia caue̾mus ne quãdo
ĩ laq̃os et fraudes illius
adu̾sarii nr̃i cũ quo nos
luctari deus boluit ĩcide¬
remꝰ cc̃ decidisse c̾ta mã¬
data q̃ inꝑpetuũ custodi¬

Expanded text:
venam, sed uberrimum Dei novvenam, sed uberrimum Dei noverit fontem, quo irrigatus omnia scire nos convenit, etsancti corporis rumperent, ac monuisse, ut summa prudentia caveremus, ne quando in laqueos et fraudes illius adversarii nostri, cum quo nos Deus luctari voluit, incideremus. Tum dedisse certa mandata, quae in pe
Abbreviated transcription (Latin):
rex isrł et qͥ erit em̃ deus
eternꝰ. ¶ Ego p̾mus et
dei pris qͥ eũ post passionẽ
ab inferis excitauit sicut
seꝑacõnem tante necessi¬
tudiuis fieri ¶ Dnꝰ ẽ em̃
solus liber deus sũmus ca¬
rens origine qr ip̃e ẽ ori¬
go rerũ et in eo simł et fi¬
lius et omĩa continent᷑
lũtas alterius ĩ altõ sic
nichil pocius una ĩ bt᷑q
merito unꝰ deus ut̃q appel¬
lat̾ qr quidqͥd est in pr̃e
ad filiũ transfluit ⁊ qͥd
ille ac singlaris deus nͥ
ꝑ filiũ coli qͥ solũ patrem
se cołe putat sic̃ filiũ nõ
colit ita nec pr̃em qͥdẽ co¬
lit Qui ãt filiũ suscipit
gatus et nũtius ac sac̾¬
dos sũmi prĩs est filius
hic tẽpli maxĩ iamua ẽ
hic lucis uia hic dux sa
ses extiterũt et in¬
stinctib demonũ populuᷤ
dei scissus est det̾minãda
ẽ nobis ueritas breuiter
⁊ suo ꝓpͥo domicilio collo¬
cãda ut si qͥs aquã uite cu¬
pit haurire nõ ad retritoᷤ
lacus deferat᷑ qͥ nõ habent

Expanded text:
rex Israhel et qui eruit eum deus aeternus: ego primus et dei patris, qui eum post passionem ab inferis excitauit, sicut separationem tantae necessitudinis fieri. unus est enim, solus, liber, deus summus, carens origine, quia ipse est origo rerum et in eo simul et filius et omnia continentur. luntas uel potius una in utroque, merito unus deus uterque appellatur, quia quidquid est in patre, ad filium transfluit et quiille ac singularis deus nisi per filium coli. qui solum patrem se colere putat, sicut filium non colit ita ne patrem quidem. qui autem filium suscipit gatus et nuntius et sacerdos summi patris est filius. hic templi maximi ianua est, hic lucis uia, hic dux salses extiterunt et instinctibus daemonum populus dei scissus est, determinanda est nobis ueritas breuiter suo proprio domicilio collocanda; ut si quis aquam vitae cupiet haurire, non ad detritos lacus deferatur, qui non habent
Abbreviated transcription (Latin):
tabo hec diligent̾ nec quẽ¬
ꝙͣ paciar errare Illa em̃
magna ⁊ mirabili rõne
sũt facta ¶2 Uͣ quicũq
ꝑcepit nõ tiu mirari desi¬
uet dm̃i ab hõibus ẽẽ cru¬
ciatũ uerũ etiã facile per¬
uidebit ne deũ qͥdẽ potuis¬
se credi si ea ip̃a q̃ argu¬
it fc̃a nõ eent ¶ Nuicũ¬
q p̃cepta dat honũb ad
uitam¬
uitã mors q fingit alio¬
rũ quero dẽat ne face̾ ip̃e
q̃ p̃cepit an nõ debeat
Si nõ feci̾t solita p̃cepta
sũt Si em̃ boua sũt que

Expanded text:
tabo haec diligenter, nec quemtabo haec diligenter, nec quemquam patiar errare. Illa enim magna et mirabili ratione sunt facta; quam quicumque erit, non tantum mirari desinet deum ab hominibus esse cruciatum, uerum etiam facile peruidebit ne deum quidem potuisse credi, si ea ipsa quae arguit facta non essent. Quicumque praecepta dat hominibus ad uitam moresque fingit aliorum, quaero debeatne ipse facere quae praecipit an non debeat. si non fecerit, soluta praecepta sunt. si enim bona
Abbreviated transcription (Latin):
disẜendi locũ relinqͣmus
Egant fieu potuis¬
le ut nature ĩ mor¬
tali ꝙͣꝙͣ decederet negãt
demq deo ĩ dignũ ut hõ
fieri uellet seq ĩ firmita¬
te carins ornaret ut pas¬
siomb ut dolori ut mor¬
ti se ip̃e subice̾t qͣi nõ fa¬
cile sibi eẽt bt citͣ corꝑis
nubecillitatẽ se hom̃ibus
oñderet eos q iusticiã do¬
ceret si quidẽ id bolebat
maiore auctoritate ut ꝓ¬
fessi dei tũc enĩ cũctos fu¬
isse p̃ceptis celestib ꝑitu¬
ros sed ad ea birtus ac
pcãs dei p̃cipientis acci¬
deret. ¶Cur gͦ aũt ad
docendos hoĩes nõ ut deuͤ
ueint cur se tã hũilem ĩ¬
becillũ q cõstituit ut ab
ua affici posset. ¶ Cur uĩ
ab ibecillis et mortali¬
bus passus est cur nõ ia¬
nus hoñu aut bͥtute repu¬
lit ã dĩuitate uitauit cur
nõ maiestatẽ suã sub ip̃a
saltẽ morte patefecit s ut
ĩ ualidus ĩ iudiciũ ductus
est ut nocẽs dãpnatus ut
mortalis occisus ¶ Refu¬

Expanded text:
disserendi locum relinquamus. disserendi locum relinquamus. Negant fieri potuisse, ut naturae immortali quidquam decederet. Negant denique Deo dignum, ut homo fieri vellet, seque infirmitate carnis oneraret; ut passionibus, ut dolori, ut morti se ipse subjiceret: quasi non facile illi esset, ut citra corporis imbecillitatem se hominibus ostenderet, eosque justitiam doceret siquidem id volebat majore auctoritate, ut professi Dei. Tunc enim cunctos fuisse praeceptis coelestibus parituros, si ad ea virtus ac potestas Dei praecipientis accederet. Cur igitur aiunt ad docendos homines non ut Deus venit? Cur se tam humilem imbecillemque constituit, ut ab na affici posset? cur vim ab imbecillis, et mortalibus passus est? cur non manus hominum, aut virtute repulit, aut divinitate vitavit? cur non majestatem suam sub ipsa saltem morte patefecit? sed ut invalidus in judicium ductus est, ut nocens damnatus, ut mortalis occisus. Refu
Abbreviated transcription (Latin):
rent ĩ manus hostiũ et
ĩ conspectu suo bexari ac̃¬
bissime quiges suas cer¬
nerent uiolari ac ꝓster¬
ni uirgines diripi pu̾os
alidi ꝑuulos omĩa deniq
igni ferroq bastari cap¬
tiuos ĩ ꝑpetuũ t̾ris sus
extĩari eo ꝙ exultauerũt
suꝑ amantissi ͫ ꝓbatissi¬
nũ dei filiũ Itaq post
illoꝵ obitũ cũ eos uero
int̾emisset iudeoꝵ nͫ. et
gentẽ laspasianꝰ extiux¬
it fecit q omĩa que illi
futura p̃dixerant confir¬
mata sũt ut opinor que
falsa et ĩ credibilia pu
tant᷑ ab hiis quos bera
celestiũ licterarũ doctri¬
na nõ iubuit ¶
tũ ut refellant᷑ a nobis
malo suo sapĩit rebus q
dñus fidẽ detrahũt argu¬
mentis quoq illoꝵ coar¬
ri opportuisse sicut osten¬
bonos iudices satis habe¬
aut firmitatis uł testimo¬
nia sũ argumẽtis uel ar¬
guuẽta sũ testĩoniis nos
tñ nõ cõtenti alterutro i¬
sumꝰ cũ suppetat nob̾ utꝵ¬
non ĩ telligendi aut cõtͣ

Expanded text:
rent in manus hostium et rent in manus hostium et in conspectu suo uexari acerbissime coniuges suas cernerent, uiolari ac prostitui uirgines, diripi pueros, allidi paruulos, omnia denique igni ferroque uastari, captiuos in perpetuum terris suis exterminari, eo quod exultauerint super amantissimum et probatissimum dei filium. itaque post illorum obitum, cum eos Nero interemisset, Iudaeorum nomen et gentem Vespasianus extinxit fecitque omnia quae illi futura praedixerant. Confirmata sunt ut opinor quae falsa et incrtantur ab iis, quos vera coelestium litterarum doctrina non imbuit: sed tamen ut refellantur a nobis malo suo sapiunt, rebusque divinis fidem detrahunt, argumentis quoque illorum coarri oportuisse, sicut nos ostenbonos judices satis habeant firmitatis vel testimonia sine argumentis, vel argumenta sine testimoniis; nos tamen non contenti alterutro sumus, cum suppetat nobis utrnon intelligendi, aut contra
Abbreviated transcription (Latin):
ad sciuit ..
Rdiuato bero dis¬
cipulis sius euã¬
gelio ac uoĩs sui p̃dica¬
tione ccũfudit se repẽte
mibes eũq ĩ celũ sustu¬
lit quadragesimo post
passionẽ die sicut damel
fore ostenderat dicens
Et ecce ĩ mbibus celi ut
filius homĩs ueniẽs usq
ad betustũ dierũ ꝑueĩt¬
¶ Discipłĩ bero ꝑ ꝓuĩ
cĩas disꝑsi fundamẽta
ecc̃e bbiq posuerũt faci¬
entes et ip̃i in noĩe ma¬
gistri dei magna et pe¬
ne ĩ credibilia miracu¬
la qr discedẽs instruxa̾t
eos birtute ac pt̃ate qͣ
posset noue ãnũciacõnis
rõ fundari et cõfirmari¬
¶ Sed et fut᷑a aꝑuit
illis omĩa q̃ petrus ⁊ pau¬
lus rome p̃dicauerũt.
ea p̃dicatio ĩ mẽoriã scͥp¬
dixit ut post breue tp̃s
nutteret deus regẽ qͥ ex¬
pugnaret indeos et ciui¬
tates eoꝵ solo adequaret
Ip̃os autẽ faine siti ꝯfec¬
tos obsideret ¶Cunc fore
ĩ corꝑib suoꝵ bescerent᷑
⁊ cõsumerẽt se inuicem
postremo aũt capti ueni¬

Expanded text:
adsciuit. Ordinata uero discipulis suis euangelii ac nominis sui praedicatione circumfudit se repente nubes eumque in caelum sustulit, quadragesimo post passionem die, sicut Daniel fore ostenderat dicens: et ecce in nubibus caeli ut filius hominis ueniens et usque ad uetustum dierum peruenit. discias dispersi fundamenta Ecclesiae ubique posuerunt, facientes et ipsi in nomine magistri Dei magna, et pene incredibilia miracula; quia discedens instruxerat eos virtute ac potestate, qua posset novae annuntiationis ratio fundari, et confirmari: sed et futura aperuit illis omnia, quae Petrus et Paulus Romae praedicaverunt, et ea praedicatio in memoriam scripdixerunt, ut post breue tempus inmitteret deus regem, qui expugnaret Iudaeos et ciuitates eorum solo adaequaret, ipsos autem fame sitique confectos obsideret. tum fore ut corporibus suorum uescerentur et consumerent inuicem, postremo ut capti ueni
Abbreviated transcription (Latin):
qr sciũt se facile seꝑari
Et id c̾co deseptatõe subla¬
ta pellit̾ e medio sapĩa ĩ
gerit᷑ res ut ait eninꝰ Et
qr studẽt dãpnare tanꝙͣ
nocẽtes qͦs utiq scuĩt in¬
nocẽtes ꝯstare de ip̃a ĩ no¬
cẽtiai uolũt qiͣ bõ maior

Expanded text:
quia sciunt se facile superari. quia sciunt se facile superari. et idcirco disceptatione sublata pellitur e medio sapientia, ui geritur res, ut ait Ennius. et quia student damnare tamquam nocentes quos utique sciunt innocentes, constare de ipsa innocenti
Abbreviated transcription (Latin):
lars ille rex cõditor et
si qͥs actigerit ex istis in¬
epte religiosis ut sũt in¬
mia suꝑsticione ĩ pacien¬
tes ĩ sectet᷑ etiã maledit¬
tis ⁊ bix lectõ fortasse i¬
ꝑn̾cipio affigat ꝓiciat ex¬
ccretur seq ĩ expiabili
scelere ꝯtanũau atq as¬
tringi putet si hec aut le¬
gat pacient̃ aut audiat
ab hoc tñ si fĩ p̃t hũam¬
tatis iure postulamꝰ ut
sa cognouit ¶Nã li
sacrilegis et ꝓditoribus¬
et beneficis pt̃as defendẽ¬
di sui dat᷑ nec p̃dãpnari
quẽꝙͣ ĩ cognita cã licet
nõ ĩ iuste pet̾e̾ bidemur
ut si qͥs erit ille q̃ ĩ ciderͤ
ĩ hec si leget ꝑlegat si
audicit sñam differat
ĩ extremũ ¶ Sed no¬
impetͣbiuiꝰ timent em̃ ne
a nobis reuicti manꝰ da¬
re alũ clamãte ip̃a ueri¬
tate cogant ¶bstre¬
pũt gͦ et intercidũt ne
i¶uo plane ip̃i de¬
fidentiã sue ꝑdite rauo¬
ns oñdũt cũ neq ꝯgnos¬
cere neq cõgredi audiãt

Expanded text:
laris ille rerum conditor et laris ille rerum conditor et si quis attigerit ex istis inepte religiosis, ut sunt nimia superstitione inpatientes, insectetur etiam maledictis et uix lecto fortasse principio adfligat proiciat exsecretur seque inexpiabili scelere contaminari atque adstringi putet, si haec aut legat patienter aut audiat. ab hoc tamen si fieri potest humanitatis iure postulamus, ut rsa cognouerit. nam si sacrilegis et proditoribuset ueneficis potestas defendendi sui datur nec praedamnari quemquam incognita causa licet, non iniuste petere uidemur, ut si quis erit ille qui inciderit in haec, si leget, perlegat, si audiet, sententiam differat in extremum. sed noinpetrabimus. timent enim ne a nobis reuicti manus dare aliquando clamante ipsa ueritate cogantur. obstrepunt igitur et intercedunt, ne plane ipsi diffidentiam suae perditae rationis ostendunt, cum neque cognoscere neque congredi audent,