comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ppͣ inqͥens. parentele gradus
dum effiaimius. Qursum fiuꝰ
siones. Int̾ illos u̾o qͥ .ui. ⁊pu¬
tant gradus ⁊ illos qͥ uu: nil̾a
insensu existit du̾sitas. qmͣ¬
tas uideatur. ultima .n. gn̾o si
a fr̾ib sumat initium num̾ã¬
gradus ⁊putet ysidorus: ip̃e aꝑ¬
it dicens. fonsanguinitas dũ
se paulatim ꝓpaginũ ordinib
diri dimens usq adultimũ gͣ¬
dũ ꝓtxͣerit. ⁊ ꝓpinquitas eẽ desi¬
erit. tunc pͥmumũ lex in nrĩo

Expanded text:
 ibid.: Parentelae gradus dum efficimus. Rursus, filius siones. Inter illos vero, qui sex computant gradus, et illos qui septem, nulla in sensu existit diversitas, quatas videatur. Ultima enim generatio, si a patribus sumat initium numerangradus computet Isidorus, ipse aperit, dicens: « Consanguinitas, dum se paulatim propaginum ordinibus dirimens usque ad ultimum gradum protraxerit, et propinquitas esse desie
Abbreviated transcription (Latin):
requisitus utrum augͦ. scripse¬
talem recłlidit rõm. Quod scripsi¬
rum genti q̃ nuꝑ ad fidem uen̾¬
at ne a bono qd̃ ceꝑat: metuendo
int solidati. si infra ꝓpͥam ⁊san¬
gͥnitatem inuenti fu̾int: no se¬
ꝑentur. aute infra affinitatis

Expanded text:
requisitus, utrum Augustino scripsetalem reddit rationem: « Quod scripsirum genti, quae nuper ad fidem venerat, ne a bono quod coeperat metuendo rint solidati, si infrapropriam consanguinitatem inventi fuerint, non separentur, aut in
Abbreviated transcription (Latin):
uł seorsum seuunctis. ex radice
illiꝰ trunci: eg̾dimrtur isti ram¬
uscłi nepos ⁊ neptic pͥmus ꝓ ne¬
pos ⁊pueptis. scd̃s. ab nepos ⁊
abneptie.t̾tius. ad neptos ⁊ ad¬
neptis. qrͣtus. tͥnepos ⁊ tͥneptis:

Expanded text:
illis seorsum sejunctis, ex radice illius trunci egrediuntur isti ramusculi, nepos et neptis primus, pronepos proneptis secundus, abnepos et abneptis tertius, adnepos et adnep
Abbreviated transcription (Latin):
iuii. gradũ ꝓhibent. prẽm
ponunt inpͥmo gradu. Illeu̾o
q̃usq ad sextum gradum ꝓ¬
hibũt. pͥmum gradum filios
appellant. atq ita fit ut hoc¬
dem ꝑsone sccłm hnͣc diu̾sita¬
tem iueniantur in uiͦ ł uu ͦ¬

Expanded text:
um gradum prohibent, patrem ponunt in primo gradu. Illi vero qui usque ad sextum gradum prohibent, primum gradum filios appellant. Atque ita fit, ut eaedem personae secundum hanc diversitatem i
Abbreviated transcription (Latin):
u̾o liceat sponse monast̾ium eli
ellam non b ꝑentib Alii uiro tͣ¬
It gͥgͥ decreta legalia desponsatã
si ruti nolu̾it. ulło penitus sen¬
suerunt dampno młctari. Sefeit
uio cum uesꝑe thalamum ee̾t in¬
gressurus: ex urbe egrediens tnͣs
ex nuptiis diuina gr̃a uocatus
ta nequeant continenciam sũ¬

Expanded text:
o liceat sponsae monasterium eligellam non licet parentibus alii viro tr 2: Decreta legalia desponsatam, si converti voluerit, nullo penitus consuerunt damno mulctari. Refert vio, cum vespere thalamum esset ingressurus, ex urbe egrediens transmasimiliter ex nuptiis divina gratia vocatus, ta nequeant continentiam pro
Abbreviated transcription (Latin):
gumi non contrahi. añ tra¬
ductõm ⁊ carnalem copulam nͦ
u̾e ⁊iuges ẽẽ aliquos añqmͣ in¬
c̾cedat ⁊mixtio sexus. s apͥma
fide desponsat̾onis uir spon sus
⁊ mulier sponsa ẽ: ñ runix. spõ¬
sos autem ⁊sponsas ꝯiges fre¬
quent̾ appeslan dñt: non qr sĩt.
s quia fut᷑i sint cuiꝰi et sonsi¬
oneminuicem ferunt. ⁊ sin hu
ba p̾missaꝵ auctoͣtum. intelli¬
genda fore tradunt.
carualem coplam nesulto. ł
noiente sponso monast̾um e¬
ug̾e. quo fc̃o: sponso ⁊̃ l aliam

Expanded text:
gium non contrahi ante traductionem et carnalem copulam: nec vere conjuges esse aliquos antequam intercedat commixtio sexus; sed a prima fide desponsationis vir sponsus, et mulier sponsa est, non conjux. Sponsos autem et sponsas conjuges frequenter appellari dicunt, non quia sint, sed quia futuri sunt; cujus rei sponsionem invicem fecerunt. Et secuba praemissarum auctoritatum intelligenda fore tradunt. carnalem copulam inconsulto vel nolente sponso monasterium eligere; quo facto, sponso etiam licet aliam
Abbreviated transcription (Latin):
tium diliectonis ⁊ ꝓrimi. ⁊̃ dilectõ
ꝑtineat angeloꝵ. Nam qd̾ nullũ.
hominem exceꝑit qui p̾cepit ꝑx¬
nnũ dilig̾e. dñs mnꝑabola semi̾ui¬
ui relicti oñdͣit eum dicens ꝓxim̃.
qui erga illum extirit misericors
demde subdit. uade ⁊ tu fac simili¬
t̾. uteum ꝑximũ inteiligamꝰ cui
uel exhibend ẽ offitium mĩe si ĩ¬
diget. ł exhibend̾ eẽt sumdig̾et.
Nullum u̾o exceptum ẽẽ cui mĩe
uideat. cum usq admimicos ⁊̃ mã¬
datum porrectũ sit dño dicente.
diligite inimicos nr̃os bñfacite
hiis qui oderunt nos: Mani fm̃

Expanded text:
tum dilectionis proximi, etiam dilectio pertineat angelorum. Nam quod nullum hominem exceperit qui praecepit proximum diligere, Dominus in parabola semivivi relicti ostendit, eum dicens proximum, qui erga illum extitit misericors. Deinde subdit: Vade, et tu fac similiter. Et eum proximum intelligamus, cui vel exhibenddiget, vel exhibendum esset si indigeret. Nullum vero exceptum esse cui miservideat, cum usque ad inimicos etiam porrectum sit Domino dicente: Diligite inimicos vestros, et benefacite his qui o
Abbreviated transcription (Latin):
dum est. qr cum mala ꝯmittimꝰ.
sinecausa ad memoriam tũsacta
lorum. nullad eẽ fidutia bonoꝵ
p̾t̾itoꝵ. Intelligend̾ ẽ hic aduitã
ꝑcipiendam bona p̾tita non da¬
re fidutiã ⁊ si ad mitiorem penã.
alio qͥn p̾misse auctoti aug̾: ob¬
uiaret. ⁊ bona gͥ sine caritate. fc̃a.

Expanded text:
dum est, quia cum mala committimus, sine causa ad memoriam transacta lorum nulla debet esse fiducia bonorum praeteritorum. Intelligendum est hoc, ad vitam percipiendam bona praeterita non dare fiduciam, etsi ad mitiorem poenam; alioquin praemissae auctoritati Augustini obviaret. Et bona ergo sine charitate f
Abbreviated transcription (Latin):
penitentes ⁊ non estis uridentes:
mutate uitam ⁊ regtiliamini deo
nitet te: non es penites. Si gͦ pm̃¬
tes curfatis. q̃ malefetisti: Si fe¬
cisse penites: nolifacere si fatis
adhuc fatis: cͥte non es penitens.
It in nͣocentis. sccłs. ãmonemꝯ frẽs
nr̃os: ne faisis pñiis laicoꝵ aiãs

Expanded text:
poenitentes, et non estis irridentes, mutate vitam, reconciliamini Deo.nitet te, non es poenitens. Si ergo poenitet, cur facis quae male fecisti? Si fecisse poenitet, noli facere; si adhuc facis, certe non es poenitens. Item Innocentius II: Admonemus fratres nostros, ne falsis p
Abbreviated transcription (Latin):
demonia ꝑfitere potuit .ui. exul¬
sis. Expiit᷑ autẽ .uii. ut omĩa eͥ¬
mina sunł eicien doa doceret. le¬
gionem u̾o demonũ ab alio eici¬
ens nullum reliquid de omĩb.
qui libatum pꝰsideret. ostendẽs
qd̾ si ⁊̃ pccã sint mille. oꝑ deoĩ¬
sine amore dei ꝯseq̃ret᷑ ueniam.
sine quo nemo umqmͣ inueuit
gr̃am: hostis. eium dei ẽ: dũ offẽ¬

Expanded text:
daemonia perficere potuit, sex expulsis, expulit autem septem, ut omnia crimina simul ejicienda doceret. Legionem vero daemonum ab alio ejiciens, nullum relinquit de omnibus, qui liberatum possideret; ostendens, quia si etiam peccata sint mille opoSine amore Dei consequeretur veniam, sine quo nemo unquam invenit gratiam. Hostis enim Dei est, dum osten
Abbreviated transcription (Latin):
r hus ostenclit᷑
bona q̃ siue caritate
fuint ꝓdeẽ quidem ad tolrabi¬
lorem penam sentieudã. s ñ ad
nitam optinenda Illa ⁊̃ que ĩ cari¬
tate quis fatit:si p̾ea lapsus fu̾it
nec exurtexetit. non eẽ minemo¬
tia dei. Exechiel ditit. si au̾tent

Expanded text:
 his ostenditur bona quae sine charitate fiunt prodesse quidem ad tolerabiliorem poenam sentiendam, sed non ad vitam obtinendam. Illa enim quae in charitate quis facit, si postea prolapsus fuerit, nec exsurrexerit, non esse in memoria Dei Ezechiel dicit, c. 33:
Abbreviated transcription (Latin):
tuis. oꝑa mortua nominans: pͥo¬
ra bona significat. q̃ ꝑsequens pec¬
catum: erant mortis. qr hu peccã¬
do: pͥora bona irrita fecerunt. ħsic̃
peccando fiunt irrita: ita ꝑ pñ

Expanded text:
tuis; opera mortua nominans, priora bona significat, quae per sequens peccatum erant mortua, quia hi peccando priora bona irrita fecerunt. Haec sicut peccando fiunt irrita, ita per po
Abbreviated transcription (Latin):
oꝑa fetisse. quasi semel eodemq
tp̃r pcc̾a fecerit ⁊ iustaoꝑa. s diu̾¬
sis temꝑib utraq egisse. Nisin.
bonus foret. qñ bona fetit: non
seminasse diẽt᷑ int̾ra bona dest̾e¬
tus gͥ mar post oꝑa bona ⁊missis:
pͥora bona incaritate s. fc̃a. que se¬
quentia mala mortificau̾ant:¬

Expanded text:
isse, quasi simul eodemque tempore peccata fecerit et justa opera; sed diversis temporibus utraque fecisse. Nisi enim bonus foret quando bona fecit, non seminasse diceretur in terra bona. Destructis ergo malis post opera bona commissis, priora bona, in charitate, scilicet facta, quae sequentia mala mortificaverunt
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ ocredere fides ħ postulat ut cũ
gra xͥ in homine destruxit mala
pora. ⁊̃ remuner bona. ⁊ cum destͦ¬
it ꝙ simminon inuenit dilig̾ bo¬
nũ qd inpeccante plantauit. It¬
ielx. si qñ uideris int̾ multͣa pec¬
cata quẽqmͣ facere aliqua uis¬
ta oꝑa: non ẽ tam inuistꝰ deus
ut pp̃ młta mala: oblui̾s catur
paucoꝵ bonoꝵ s faciet eum me¬
tere: ⁊mhorrea ⁊ gregare: que ĩ
bonat̾ra seminauit ¶ S ħ dc̃ã¬

Expanded text:
et nostra fides hoc postulat, ut, cum gracia Cristi in homine destruxit mala priora, eciam remuneret bona, et cum destruit, quod suum non invenit, diligit bonum, quod in peccante plantavit. nter multa peccata quemquam facere aliqua iusta opera, non est tam iniustus deus, ut propter multa mala obliviscatur paucorum bonorum, sed faciet eum metere et in horrea congregare, que in bona terra seminavit. Istos a
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ dur remun̾ari a deo. ⁊ non da¬
ri obliuioni ñ qr ꝓficiant adui
rabiuꝰ extremi iudicii supplici¬
um sentiend̾. sic̃ de fide ⁊ cet̾isq
sine caritate huͣr. augͥ ait Si¬
ectĩa anectit᷑. maliquo scismate ⁊¬
stitutꝰ nec xp̃m neget patit᷑ tͥbu¬
lat̾onis famem ꝑsecut̾om ł flãm¬
as. ł bestias.ł ipãm crucem timo¬
re gehenne. niło mõ ista culpan¬
da sunt: ĩmo ⁊ hic laudanda ẽ pa¬
cientia. Non .n. drẽ pot̾imꝰ meliꝰ
ei fuisse: ut xp̃m negando uleoꝵ¬

Expanded text:
 Deo remunerari et non dari oblivioni, non quia proficiant ad rabilius extremi judicii supplicium sentiendum; sicut de fide et caeteris quae sine charitate habentur Aug. aitesia connectitur, in aliquo schismate constitutus, ne Christum neget patitur tribulationes, famem, persecutionem, vel flammas, vel bestias, vel ipsam crucem, timore gehennae, nullo modo ista culpanda sunt, imo et haec laudanda est patientia. Non enim dicere poterimus melius ei fuisse ut Christum negando
Abbreviated transcription (Latin):
isse satisfcĩo s infructuosa.
Sum inpcco alt̾o ꝑsistit. ꝑcipiet᷑
utrumq dimitit᷑ pcc̃m. ⁊ satisfcĩo
p̾cedens uiuificatur: que fu̾at in¬
ortua sicut bap̃s illiqui ficte ac¬
cedit tunc pͥmitꝰ ual: cumfictio

Expanded text:
isse satisfactio, sed infructuosa, dum in peccato altero persistit; percipietur utrumque dimittitur peccatum, et satisfactio praecedens vivificatur, quae fuerat mortua; sicut Baptismus illi qui ficte accedit tunc primum valet, cum fictio
Abbreviated transcription (Latin):
pp̾ pcc̃m letar ⁊ cupiscencie lex
menbris nr̃s in hesit sine qͦ car¬
naus nou fit ꝯmixtio. rep̾hesibił¬
ẽ ⁊ in alus coitus. nisi excuset᷑ ꝑbo
tum sit conugium. niminu

Expanded text:
lis concupiscentiae lex membris nostris inhaesit, sine qua carnalis non fit commixtio, reprehensibilis est malus coitus, nisi excusetur pertum sit conjugium. Pri
Abbreviated transcription (Latin):
na. Coningii autẽ institutio
ficium fc̃a ẽ ut inꝑadiso ubi
honorabiles exquib sñ ardoie
ꝯciꝑent sinedolore ꝑerent alt̾a
post pocm̃n ad remeclium fc̃a extͣ
ꝑadisum pp̃ illicitum motũ de¬
uitand̾. prima ut natura mł¬
tiplicaretur. sccłr ut natura
⁊ ante poc̃m dixit deus. Eresci¬

Expanded text:
 conjugii institutio ficium facta est in paradiso, ut honorabiles , ex quibus sine ardore conciperent, sine dolore parerent; altera post peccatum ad remedium facta extra paradisum, propter illicitum motum devitandum. Prima, ut natura multiplicaretur; secunda, ut natura et ante peccatum dixit Deus Ge
Abbreviated transcription (Latin):
integͥtatem uͥgmnitatis seruauit
inmatre. Et paulo pꝰ hͥ deus hu¬
manam ñm ĩ unitatem ꝑsone
suscepit qui se humilians ꝑmi
sericordiam incorrupte uͥgiis u¬
am accepit ille deus ꝑͣm. Idem ds̃
n. u̾bum non accepit ꝑsonam ho¬
minis s nm̃. Item dei fuius uni¬
genitus ut carnem homĩs aĩam¬
q mundaret suscept̾one carnis

Expanded text:
integritatem virginitatis servavit in matre; et paulo post: Sic Deus humanam naturam in unitatem personae suscepit, quod se humilians per misericordiam, incorruptae Virginis uam accepit ille Deus personam. Item: Deus Verbum non accepit personam hominis, sed naturam. Item: Dei Filius unigenitus, ut carnem hominis animamque mundaret, susceptione carnis
Abbreviated transcription (Latin):
niaturam łnͣ ꝑionã assumpserst ⁊
an ita ⁊uensat dici diuinamnͣm
eẽ incrͣnatam. sicut deus iicrͣuatꝰ
⁊ubum incarnatum sane d Hec
inquisitõ. siue q̃rendi rõ iuxta Sa¬
craꝵ auctd̃tum. testimonia ꝑtim

Expanded text:
natura personam assumpserit. Et an ita conveniat dici divinam naturam esse incarnatam, sicut Deus incarnatus, et Verbum incarnatum sane dicitur. Haec inquisitio sive quaerendi ratio, juxta sacrarum auctoritatum testimonia, partim
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ dare dicit meodem spm̃ sa¬
li. subcens dexͦ. scriptum ẽ uctũ¬
ꝙ acceperit a prẽ ꝓmissiouemda
sp̃c sc̃i. ⁊ effuderit᷑. in quo utraqre.
effudit ut deus. Nos aũt acciꝑe
quidem ħ donum pꝰsumꝰ ꝓmodu¬
lo nr̃o. E sfund̾e uo st̃ aliõs: non
utiq possumus s ut ħ fiat dñi st̃
eos a quo id efficitur in uocanius.
hus u̾bis exp̾sse dicit. uos sp̃m̃
scm̃ non p̾se sr̃ alios effund̾e̾ .i. a
lus dare.¬

Expanded text:
 dare dicit in eodem lib. subdens: De Christo scriptum est quod acceperit a Patre promissionem Spiritus sancti, et effuderit: in quo utraque neffudit ut Deus. Nos autem accipere quidem hoc donum possumus pro modulo nostro; effundere vero super alios non utique possumus, sed ut hoc fiat, Deum super eos a quo id efficitur invocamus. His verbis, expresse dicit nos Spiritum sanctum non posse super alios effundere, id est aliis dare.
Abbreviated transcription (Latin):
mentum. quare institutũ. in qͥ¬
o esistat ⁊ ꝯficiatur ⁊ que sit dis¬
tantia int̾ sacramenta uetis et
noue legis.
Quid sit sacram̃tũ

Expanded text:
amentum, quare institutum, in quibus consistat et conficiatur, et quae sit distantia inter sacramenta veteris et novae legis. 2. Quid sit sacramentu
Abbreviated transcription (Latin):
iu̾o q̃ritur au ħdescͥtõ spei
eueuiat. sane ⁊cedi põt utr̃¬
lib si aũt dicat᷑ ⁊ uenire: sunt
⁊ alia pra quibz differunt fides
⁊spes. s non impbe diti pͭ soli fi¬
dei eueniret non spei qi fides sola

Expanded text:
 descriptio spei conveniat, sane concedi potest utrumlibet. Si autem dicatur convenire, sunt et alia plura quibus differunt fides et spes; sed non improbe dici potest soli fidei convenire, non spei, quia fides sola
Abbreviated transcription (Latin):
fides pͥus teneat᷑. nullatenus ad
spũalem amorem attingit᷑. Nõ
enĩ caritas fidem s fides caritatẽ
p̾ceoit. qr nemo p̾ amare qd non
crediderit. si c̃ nec sꝑare. s ħ accipi
põt dcm̃ detide que uͥtus non ẽ. ip̃a
eium spem ⁊ caritatem frequent
p̾cedit ł de actu fidei qui forte nͣłr
actum caritatis p̃cedit sicut actũ
spei qd̾ u̾ba pͥmissa dili gent̾ no
ris: ad amand̾ ea q̃ audis uõ in¬

Expanded text:
prius fides teneatur, nullatenus ad spiritualem amorem attingitur. Non enim charitas fidem, sed fides charitatem praecedit, quia nemo potest amare quod non crediderit, sicut nec sperare. Sed hoc accipi potest dictum de fide, quae virtus non est: Ipsa enim spem et charitatem frequenter praecedit; vel de actu fidei, qui forte naturaliter actum charitatis praecedit, sicut actum spei, quod verba praemissa diligenter notris, ad amandum ea quae audis non in
Abbreviated transcription (Latin):
qmͣ faceret᷑ a pͥncipio ab et̾no ordi¬
nata sum añqmͣ t̾ra fieret nec¬
dum erant ab issi: ⁊ ego iam ⁊cẽp¬
ta eram. nec clum fontes. nec dũ
montes aut colles. ⁊ ego ꝑturie¬
bar. Ad huc t̾ram non fecatꝰ ⁊ car¬

Expanded text:
m faceret a principio, ab aeterno ordinata sum; antequam terra fieret, necdum erant abyssi, et ego jam concepta eram: necdum fontes, necdum montes aut colles, et ego parturiebar; adhuc terram non fecerat, et car
Abbreviated transcription (Latin):
scm̃. nec genitum nec ingẽĩ in¬
tum deb̾e dici. uñ. au. ad orosi¬
ni ait. spm̃ scm̃ nec genitum
nec ingenitum fides cta declarat.
qr si diximus ingenitum duos
pamur. sic̃ enim solus fuius dĩ
genitus. ita ⁊ solus p̾r d̾r ingẽi¬
tus. eo qd̾ ab alio non sit. Uñ au
genitus. non quidem inscriptu¬
ris s masuetudinem disputã¬
tium ⁊ de retanta sermonẽ qͣlẽ
uali̾unt ꝓferentiũ. filius autẽ

Expanded text:
 nec genitum, nec ingenitum debere dici. Unde Aug. ad Orosium ait: Spiritum sanctum nec genitum, nec ingenitum fides certa declarat, quia si dixerimus ingenitum, duospamur. Sicut enim solus Filius dicitur genitus, ita et solus Pater dicitur ingenitus, eo quod ab alio non sit; unde Augenitus, non quidem in Scripturis, sed in consuetudine disputantium, et de re tanta sermonem qualem valuerint proferentium. Filius autem
Abbreviated transcription (Latin):
explicare quic põt: Non omme ꝙ
at qd̾ nascit᷑ Sic̃ quid̾ nõ om̃e bi
pes ẽ ho ẽ qm̃uis bipes sit omĩs
nem: nescio. non ualeo. non lusfi¬
cio. ac ꝑħ̾ quia ⁊ illa ⁊ ista ẽ mesta¬

Expanded text:
 Non omne quod at quod nascitur; sicut non omne quod bipes est homo est, quamvis bipes sit omnis nem nescio, non valeo, non sufficio. Ac per hoc quia et illa et ista est
Abbreviated transcription (Latin):
coet̾na. ⁊ qd pr̃: id qd̾ ip̃e ẽ. genu¬
it. Id aũt qd̾ ip̃ẽ ẽ: diuina eentia
tate loqrͣ: ex ħ sensu dicta pꝰsũt
accips. Natura coet̾na de deo est
.i. filiꝰ coet̾nus patri. de prẽ ẽ iͣ¬
qd̃ ẽ eadem cum eo nͣ ł eiusdem
nature ꝙ̃ sin sum ⁊ firmat. au.
ioitem subitiens ⁊ qd̾ dix̾at: qi
explanans. dicto enum natura coet̾¬
na de deo est: addiclit. non ẽ aliud
fuiꝰ qmͣ ills dequo est .i. unꝰ et¬

Expanded text:
coaeterna, et quod Pater id quod ipse est genuit. Id autem quod ipse est, divina essentia tate loquar, ex hoc sensu dicta possunt accipi: Natura coaeterna de Deo est, id est, Filius coaeternus Patri de Patre est, itaque est eadem cum eo natura, vel ejusdem naturae. Quem sensum confirmat Aug. ibidem subjiciens, et quod dixerat quasi explanans. Dicto enim: Natura coaeterna est de Deo, addit: Non est aliud Filius quam illud de quo est, id e
Abbreviated transcription (Latin):
diuina eeñtia: urͣ qd̾ ip̃ã diuina
ta est non tenere nͣm. Nec enim
aliud qmͣ deus subsistit: qd̾ ñ
alunde qmͣ de deo subsi stit. Et¬
ce hic clicit natiuitatem dei ꝓfͤ¬
tam ex natura. ⁊ itauidetur ex
hiic u̾s ato p̾dictis natura dei
forme serure ã naturam dĩne
unitatis refiuudnmꝰ nec rure
corꝑali iusinuatõne. premi fi¬
sio pͥdicamꝰ s ex eo euis dem ge¬
uenc geuitam natũram nlit
neus. formͣ nature ⁊ infirmita¬

Expanded text:
divina essentia, videtur quod ipsa divina ta est non tenere naturam, nec enim aliud quam Deus subsistit, quod non aliunde quam de Deo subsistit. Ecce hic dicit nativitatem Dei provectam ex natura; et ita videtur ex his verbis atque praedictis natura Dei formae servilis in naturam divinae unitatis refundimus, nec rursum corporali insinuatione Patrem in Filio praedicamus, sed ex eo ejusdem generis genitam naturam naturaliter nens, formam naturae atque infirmita
Abbreviated transcription (Latin):
nam nͣm aiõ dicunt hil: int̾rog¬
asse ħeticum. Utr̃ ꝑ sp̃m d̾i puta¬
ret sig̾catam eẽ naturam. an rem
nature. ut sic oñdet distinguend
eẽ int̾ naturam ⁊rem nature .i. ꝑ¬

Expanded text:
Et ideo dicunt Hilarium interrogasse haereticum utrum per Spiritum Dei putaret significatam esse naturam, an rem naturae; ut sic ostenderet distinguendum esse inter naturam et rem naturae, id e
Abbreviated transcription (Latin):
endum qd̃ quidam ꝑu̾si sensꝰ
homines intantain ꝓsilier̃ in sãi¬
am ut dicerent non idem eẽ nͣm d̾i
andem ceñtiam. non posse ẽẽ prẽm
a fiuiũ ineꝑsonarum ⁊ fusionesai¬
tis eẽ prẽm. ⁊ aliam q̃ re qũ dicas
fiium. Sisio aliam non q̃sieris s
eãdem dixis. idem genuit ⁊ genitꝰ
dunt. ita ut non recipiant nͣm d̾i¬
tatis unam ⁊ simplicem. ẽẽ tres ꝑt.
Id qr testimonio hil. cefendere ni¬

Expanded text:
uod quidam perversi sensus homines in tantam prosiluerunt insaniam, ut dicerent non idem esse naturamamdem essentiam non posse esse Patrem et Filium sine personarum confusionecis esse Patrem, aliam quaere quam dicas esse Filium. Si vero aliam non quaesieris, sed eamdem dixeris, idem genuit et genitudunt, ita ut non recipiant unam deitatis naturam et simplicem esse tres personas. Idque testimonio Hilarii defendere ni
Abbreviated transcription (Latin):
ñ obuigent᷑. ñ ẽ tñ diffitend̃ pͦ¬
cata ꝑentũ infilios redundare sic̃
sum deus fortis eesotes uilitans
iniqͥtates pr̃i infllios usq ad
derunt me. hus u̾bis aꝑte ĩsnua
t᷑ ꝙ deus reddit poc̃a prm̃ sr̃ filios.

Expanded text:
n obligentur, non est tamen diffitendum peccata parentum in filios redundare, sicusum Deus fortis, zelotes, visitans iniquitates patrum in filios usque in derunt me. His verbis aperte insinuatur quod Deus reddit peccata patrum super filios
Abbreviated transcription (Latin):
u h̾ dicit non intelligit ⁊̃
cẽ. ut sit coet̾nus prĩ filius. sic̃
spiendor qui gnitur ab igne.
atq diffunditur. ooeuus ẽ iri
⁊ eẽt coet̾nus: si ignis eẽt eternꝰ
Oppositõ augꝰtini ⁊tͣheticum.

Expanded text:
it, non intelligit etiam esse, ut sit coaeternus Patri Filius; sicut splendor qui gignitur ab igne atque diffunditur, coaevus est illi, et esset coaeternus si ignis esset aeternus. 5. Oppositio Augustini contra haereticum.
Abbreviated transcription (Latin):
unt: qr p̾ceptumidei ⁊tempsit.
nec prudentiam: qrsͥ non ꝓui¬
dit. n temꝑantiam:qr aliena
appetiit nec fortitudnẽ: qr pͣ¬
ue suggestioni cessit. Quib Re¬
dentes duimꝰ eum quidẽ nõ tt̃¬

Expanded text:
uia praeceptum Dei contempsit; nec prudentiam, quia sibi non providit; nec temperantiam, quia aliena appetiit; nec fortitudinem, quia prave suggestioni cessit. Quibus respondentes, dicimus eum quidem non t
Abbreviated transcription (Latin):
ost ħ ꝯsiderand ẽ utrum hd̃ añ
pcc̃m eguerit gr̃a oꝑante ⁊ co¬
oꝑante. Ad ꝙ breuiter clm̃s quia
suam: q̃ poc̃i seru᷑ non fu̾ant s ut
prepararet ad uoiend̾ efficatiter
bonum. qd ꝑse non pot̾at. Nõ . n.
pot̾at bonum meri sine gr̃a: ut
ĩ quid ĩ mortalitatẽ in qua pot̾¬
at nõ morinatura humana ꝑ¬

Expanded text:
onsiderandum est utrum homo ante peccatum eguerit gratia operante et cooperante? Ad quod breviter dicimus, quia suam, quae peccati serva non fuerat; sed ut praepararet ad volendum efficaciter bonum, quod per se non poterat. Non enim poterat bonum mereri sine gratia, uinquit, immortalitatem in qua poterat non mori natura humana, p
Abbreviated transcription (Latin):
qui ista fecerunt laudati sunt.
mpleant gͥsz choĩes erga suos.
officiales postremi numeris.
⁊ sui humani lenimenta me¬
roris u̾m illa q̃ adiuuant sp̃c¬
obseruantius procurent. de

Expanded text:
qui ista fecerunt, laudati sunt. Impleant igitur homines erga suos officia postremi muneris, et sui humani lenimenta moeroris. Verum illa quae adjuvant spobservantius procurent. 4.
Abbreviated transcription (Latin):
e pompis u̾o exequiaꝵ id
as. ita dicit. pompa fune¬
ris agmina exequiaꝵ. sumptuo¬
sa diligentia sepult᷑e niuorũ
sunt qualiacumq solacia. nõ
ad uitoria mortuoꝵ. si aliquid
pdest impio sepultura p̾ciosa:
quias mespectu hominũ purp᷑¬
ato uuidiuiti exibuit turba fa
iust̾ium exhibuit angeloꝵ qͥ
eum extulerunt al i marmo¬
mortuos sepelendi a sepłcra ⁊¬

Expanded text:
e pompis vero exequiarum, idem August. ita dicit: Pompa funeris, agmina exequiarum, sumptuosa diligentia sepulturae, vivorum sunt qualiacumque solatia, non adjutoria mortuorum. Quia si aliquid prodest impio sepultura pretiosa,quias in conspectu hominum purpurato illi diviti exhibuit turba famnisterium exhibuit angelorum, qui eum extulerunt non in marmomortuos sepeliendi, et sepulcra c
Abbreviated transcription (Latin):
utrum melius aliquid meliꝰ qmͣ¬
deus p̾sit fac̾e qmͣ facit solẽt fac̃.¬
enim illi scrutatores dĩe qd ea
q̃ facit deus non põt meliora fa¬
cere. qr si pꝰs face ⁊ non fac̾et n¬
uidus eẽt ⁊ non sũme bonusa
ħ ex simili astruere conant᷑. ait
segenerare non potuit. nl eñ
deo meliꝰ genuit equalem . Si .n.
uoiuit ⁊ non potuit infirmus ẽ
sipotuit ⁊noluit muidꝰ. Ex quo¬

Expanded text:
utrum melius aliquid possit facere quam facit? Solent enim illi scrutatores dicere quod ea quae facit Deus, non potest meliora facere, quia si posset facere, et non faceret, invidus esset, et non summe bonus. Et hoc ex simili astruere conantur; aitse generare non potuit nihil enim Deo melius, debuit aequalem. Si enim voluit et non potuit, infirmus est; si potuit
Abbreviated transcription (Latin):
insũma cecitate: Siquidem deꝰ
hĩtat iucem maccessibuem. hee
& tenebre hic iam nicipiunt in
peccante. cum ab int̾iori dei luce
se cludit᷑ s non pũitus. dum in

Expanded text:
in summa caecitate? Siquidem Deus habitat lucem inaccessibilem: hae autem tenebrae hic jam incipiunt in peccante, cum ab interiore Dei luce secluditur; sed nondum penitus, dum in
Abbreviated transcription (Latin):
an ꝑ dissimłitudinem qnͣ facit
ꝑ gͣuia pcc̃a elongant᷑ a deo. an
qr deumodiunt ⁊ itaut uelint
rum qui te oderunt ascendit sꝑ.
Que ẽ gͥ illa elongatõ: sane ext̾i¬
ores tenebre intelligi pͦsunt: q̃¬
dam malignitas odii ⁊ uolun¬
tatis q̃ tunc excrescet inmenti
bunt᷑ ut abilł ad cogitand̾ aͥd
de deo. uix ⁊ raro. ł nũquiͣ m̃tem
reuocent. ut qͥ nimio pondere p̾¬
mũt᷑ a deo stupescunt ⁊ t̾bant᷑:
ut ntt̾im maliam cogitatonẽ
ñ extendat᷑. s illuc tendit ĩpetꝰ
egitons uͥ sentit᷑ ius doloris s ĩ
hac uita nullus adeo malus ẽ
ut penitus secludat᷑ acogit̾oe
derquenec ꝑdit appetitũ bĩtu¬
dinis.⁊qndam boiamorẽ quẽ

Expanded text:
ssimilitudinem quam facit per gravia peccata elongantur a Deo. An quia Deum odiunt, ita ut velint rum qui te oderunt, ascendit semper. Quae est ergo illa elongatio? Sane exteriores tenebrae intelligi possunt, quaedam malignitas odii et voluntatis, quae tunc excrescet in mentibuntur, ut ab illis ad cogitandum aliquid de Deo vix, vel raro, vel nunquam mentem revocent. Ut qui nimio premuntur pondere, adeo stupescunt et turbantur, ut interim in aliam cogitationem non se extendant; sed illuc tendit impetus cogitationis, ubi sentitur vis doloris. Sed in hac vita nullus adeo malus est, ut penitus secludatur a cogitatione Dei, quia nec perdit appetitum beatitudinis, et quemdam boni amorem quem
Abbreviated transcription (Latin):
ttende hus cliligenter. qr tro¬
po quodam utitur nͥ aug qͦ
solent res sig̾cantes rerumsortiri
uocabła quas significanit. hͥ .n. ui¬
sibie spẽs panis: uocatur nomĩe
carnis ⁊ uisibilis spẽs nini nomĩe
sangͥnis. Innisibir u̾o ⁊ intelligi

Expanded text:
ttende his diligenter quia tropo quodam utitur hic Aug., quo solent res significantes rerum sortiri vocabula quas significant. Hic enim visibilis species panis vocatur nomine carnis, et visibilis species vini nomine sanguinis
Abbreviated transcription (Latin):
ita ⁊ de sanguine accipi d Quem
ip̃a immolatõ que sit manibus
sac̾dotis: uocatur xͥ passio non rei
u̾ita s sigͥcanti nsterio. ⁊ sicut sa¬
cramentũ fideid̾r fides. Satis sysũ
ẽ ħ̾etitis. ⁊ obiectonib eoꝵ qui ne¬

Expanded text:
Ita et de sanguine accipi debet. Quem ipsa immolatio quae fit manibus sacerdotis, vocatur Christi passio, non rei veritate, sed significandi mysterio; et sicut sacramentum fidei dicitur fides. Satis responsum est haereticis et objectionibus eorum qui ne
Abbreviated transcription (Latin):
e a ignores quid fati qͥd sit¬
at heticum ł quid sit ħereticꝰ¬
ficus. Audi br̃ quid inde sc̃ĩ docto¬
res tradant. hilrait. Extit̾unt p¬
iures qui celestium u̾boꝵ simpli¬
citatẽ. non u̾itatis ip̃i ab solutõe

Expanded text:
em ignores quid faciat haereticum, vel quid sit haereticus, audi breviter quid inde sancti doctores tradant. Hilar. ait: Extiterunt plures qui coelestium verborum simplicitatem, non veritatis ipsius absolutione
Abbreviated transcription (Latin):
uiliꝰ ppͣ. si quis desponsau̾it ux¬
orem e subatrau̾it. ẽp̾uemiente
die mortis. xirruentib quibus¬
dam causis eam non ꝯgnou̾it.
nec fr̾ er nec ullus de⁊ sangui¬
nitate eiꝰ eandem sͥ tollat in
ma sit ip̃e ⁊ ommes ⁊sencientes
ei. qr ẜ in legem dei mori decernit᷑
Nam diuine legis ẽ mos sponc¬
as appellare ⁊uiges: uit in enͣn¬
gͣlio. accipe maniaui ꝯugem

Expanded text:
ulius papa: « Si quis desponsaverit uxorem vel subarrhaverit, vel praeveniente die mortis, vel irruentibus quibusdam causis eam non cognoverit; nec frater ejus, nec ullus de consanguinitate ejus eamdem sibi tollat in ma sit ipse et omnes consentientes ei, quia secundum legem Dei mori decernitur. § 1. Nam divinae legis est mos, sponsas appellare conjuges, ut in Evangelio: Accipe Mariam conjugem
Abbreviated transcription (Latin):
ni sui molauit. Non que iai
uxor erat s que aꝑentib uxor
fier debea̾t. Exhiis colligit᷑. qd̾
sponse q̃dam ruges sunt añ
ꝯmixtionem sexuum. s forte
uid̃ mouet qd̃ infine capłi dͤ¬
traducta fu̾at nec res uxoria ĩt̾¬

Expanded text:
lavit; non quae jam uxor erat, sed quae a parentibus uxor fieri debebat. Ex his colligitur quod sponsae quaedam conjuges sunt ante commixtionem sexuum. Sed forte illud movet quod in fine capitraducta fuerat, nec res uxoria inte
Abbreviated transcription (Latin):
telligentib uttũq inueuit᷑ in
singuls. qr qui diligit dm̃ nõ
duigi. et qui diligit ꝓximum ꝙͥ
nreo diligit nͥ deum: Ip̾a ẽ oilec¬
tõ ab omni mundana dilectõne
discreta qmͣ distinguẽs dut ait.
Sicut duexi nos. Qd .n. nisi deũ
qmͣ cupit reuocare. morbum ꝙ̃
uenit expelle. sic ⁊ nos inuicein
piligaius. iit qnͣtum p̾sumꝰ in¬
nicem ad hñdum in nobis deũ
Que cantate diigenda suit.

Expanded text:
ligentibus utrumque invenitur in singulis, quia qui diligit Deum, non diligi; et qui diligit proximum, quid in eo diligit nisi Deum? Ipsa est dilectio ab omni mundana dilectione discreta, quam distinguens Dominus ait: Sicut dilexi vos. Quid enim nisi Deum quam cupit revocare, non morbum quem venit expellere? Sic et nos invicem diligamus, ut quantum possumus invicem ad habendum in nobis Deum ex Quae charitate diligenda sint.
Abbreviated transcription (Latin):
nnistant dicentes. so ħ duo
legis mandatorum p̾uaricatões
sunt. Alio .n. mandato legis ꝓhibe¬
tur actio furti. s nͨͦoͦnͨ furaberis. Ali
duo diu̾sa mandata sint.quib
illa duo ꝓbibent᷑ patz illa duo
pcc̃ata. Ad ꝙ ⁊̃ illi dicunt du̾sa
quidem ẽẽ mandata quib illa
duo distinctim ꝓhibentur: ut ac¬

Expanded text:
instant, dicentes haec duo ideo legis mandatorum praevaricationes sunt. Alio enim mandato legis prohibetur actio furti, scilicet, Non furaberis: alioduo diversa mandata sint quibus illa duo prohibentur, patet illa duo peccata. Ad quod etiam illi dicunt, diversa quidem esse mandata quibus illa duo distinctim prohibentur, ut A
Abbreviated transcription (Latin):
ed ad huc eisdem obicit᷑ si
cum quis de uolun tate maia priꝰ
ꝯcepta: deuide opus patrau̾it. ñ
ꝓ aliquo reus est: nͥ ꝓ quo añ opꝰ
reus erat. cum ad huc insola uo¬
luntate poc̃m ⁊ sistebat. Nullus
.ii. reus ẽ et̾ne mortis: nͥ ꝓ poc̃o. S¬

Expanded text:
ed adhuc eisdem objicitur: Si cum quis voluntate mala prius concepta deinde opus patraverit, non pro aliquo reus est, nisi pro quo ante opus reus erat, cum adhuc in sola voluntate peccatum consistebat; nullus enim reus est aeternae mortis, nisi pro
Abbreviated transcription (Latin):
diu̾sa duo pcc̃a dnͣr. aut duo diu̾¬
duo diu̾sa eẽ non peccata. Non .ii.
adinittit᷑ siuie qũ uult. siue qñ a¬
git. ⁊ unus est ibi etemptus s iui¬
nor cum inuoluitate solum pec¬
catum ⁊tinetur. Maior u̾o cũ uo¬
fit peccatũ s non pła. cum uolũ

Expanded text:
diversa duo peccata dicuntur, aut duo diveduo diversa esse, non peccata. Non enim admittitur, sive quando vult, sive quando agit: et unus est ibi contemptus, sed minor cum in voluntate solum peccatum continetur, major vero cum vofit peccatum, sed non plura, cu
Abbreviated transcription (Latin):
sip̾s eodem mo accipt ꝰ gruentiꝰ
tñ exrone dicti alia uanatur in¬
tesligentia. ut ꝑsone nominẽ ꝓ¬
prietas ꝑsone intelligatur. ut
sit sensus talis. aliuic ẽ inꝑsona

Expanded text:
sit eodem modo accipi, congruentius tamen ex ratione dicti alia variatur intelligentia, ut hic personae nomine proprietas personae intelligatur; ut sit sensus talis: Alius est in persona
Abbreviated transcription (Latin):
eẽt recte credere s id ag̾e qd gerit᷑
ab aliis. dum illõ ⁊ficitur. ⁊ sicad¬
hibet᷑ intent̃o. ⁊ sintent̾o cdicat᷑
ex quo intendit ea drẽ ⁊ ag̾e que
ab aliis gerunt᷑. implet᷑ mist̾ͥiũ.
Ild̾ ⁊̃ sane clici po̾t qd abrutis aĩa¬
lib corpus xͥ non sumit᷑ ⁊ si uide¬
at᷑. Qͥd gͦ sumit: ł quid mandu

Expanded text:
esset recte credere, sed id agere quod geritur ab aliis dum conficitur, et sic adhibetur intentio, et si intentio dicatur ex quo intendit ea dicere et agere quae ab aliis geruntur, impletur mysterium. Illud etiam sane dici potest, quod a brutis animalibus corpus Christi non sumitur, etsi videa
Abbreviated transcription (Latin):
tui in sublime altare tuum. ⁊c̃.
Id c̾co nͥ angelus uen̾it: mis¬
sa nequa qmiͣ iure uocari põt.
Nũquiquid .n. si ħ mist̾ium ħe¬
lum de ceł mittit deus oblom
eiꝰ ⁊secrare: maxume cum eis
bñdictonib¬

Expanded text:
tui in sublime altare tuum, etc. Idcirco nisi angelus venerit, missa nequaquam jure vocari potest. Numquid enim si hoc mysterium haelum de coelo mittit Deus oblationem ejus consecrare? maxime cum eisdenedictionib
Abbreviated transcription (Latin):
sio ⁊ au̾sio qua dinisi sunt. qr
natura boni erant. ut sunt uli
supͣ ilid bonum ꝑiustitiam boĩ
alii tio corup̃to: ꝑ culpam mali.
Conu̾sio: uistos fecit. ⁊ au̾sio: ĩ¬
ustos utraꝙ fuit uoluntatis.
⁊ uoluntas utͥusq lib̾tatis. D¬

Expanded text:
sio et aversio, qua divisi sunt qui natura boni erant, ut sint alii supra illud bonum per justitiam boni, alii illo corrupto per culpam mali. Conversio justos fecit, et aversio injustos. Utraque fuit voluntatis, et voluntas utriusque libertatis.
Abbreviated transcription (Latin):
sensificantem ꝙ ad huc erat aĩa¬
le uion spũale qd egebat cibis ut
tamenta ciboꝵ. ⁊ tũc erat corpus
mortale ⁊ inmortale qr pot̾at mo
no fcm̃ ẽ mortuũ sic̃ dicit apł  cor¬
mori s ⁊̃ qd̾ nou poterit non mo¬
ri. uñ auoꝰ. stͣ gen apłs ait̃. corpo¬

Expanded text:
sensificantem, quod adhuc erat animale, non spirituale, quod egebat cibis ut endi impossibilitas, quod ex gratia erit, non ex natura. In primo statu fuit niis ciborum. Unde et homo factus dimori, sed etiam quod non poterit mori. Unde August
Abbreviated transcription (Latin):
detͥ utrius: natura non differt.
mentinatiutai ut iplectatur
inse. ⁊ nomen ⁊ natinam ⁊ pot¬
tatem. quia natiuitas non põt
non ẽẽ natura uñ nascatur. Idẽ¬

Expanded text:
t: Utriusque natura non differt; menti nativitas, ut complectatur in se et nomen, et naturam, et potestatem, quia nativitas non potest esse ea natura unde nascitur
Abbreviated transcription (Latin):
adet. si .n. ꝑuulis ñ ualentib cre¬
dere ꝑuulis sufficit bap̃s. multo
mag̾ sufficit fides adutis uolẽ¬
tib s ñ ualentib baptizari. uñ
aug̃. Qris quid sit maius fides

Expanded text:
adet. Si enim non valentibus credere parvulis sufficit Baptismus, multo magis sufficit fides adultis volentibus, sed non valentibus baptizari; unde Aug.: Quaeris quid sit majus, fides
Abbreviated transcription (Latin):
s quõ ⁊ inqua forma dicatur:
adute hõis sub̾am gerit. hoĩs
assũpsit affectum. Non gͦ qiͣ t̃s
s qiͣ homo loquit᷑. suscepit qui¬
dem uoluntatem mͤam. mea ẽ
uolntas: qmͣ suam dixit. cum
ait. Non sic̃ ego uolo. s scut tu
uis. ẜum autem dixit aniniã¬

Expanded text:
uomodo et in qua forma dicantur adverte. Hominis substantiam gerit, hominis assumpsit affectum. Non ergo quasi Deus, sed quasi homo loquitur. Suscepit quidem voluntatem meam. Mea est voluntas, quam suam dixit cum ait: Non sicut ego volo, sed sicut tu vis. Cum autem dixit, Joa
Abbreviated transcription (Latin):
uoluit ⁊ petiit. ꝙ nou impetra¬
uit. nec iõ peciit. uit impetrarz.
qr sciebat dm̃i non cẽ fcũrum. il¬
lid. nec illud. fieri uolebat affec¬
tu rõns uł uoluntate diuinita¬
tis. Ad quid gͦ petiit᷑ ut menbͥs
formam p̃beret niminente tur¬
bat̾one clamẽndi ad dũm. ⁊ subi¬
ciendi uoluntatẽ suam cliuine
uoluntati.ut si pulsante moles¬
tia tristantur ꝓeiusdem admo¬
nitone orent.sz si nequeuut ui¬
lem. bonum qurd̃am petiit. ẜma
ut non moreret᷑. s melius erat

Expanded text:
t petiit, quod non impetravit. Nec ideo petiit ut impetraret, quia sciebat Deum non esse facturum illud; nec illud fieri volebat affectu rationis vel voluntate divinitatis. Ad quid ergo petiit? Ut membris formam praeberet imminente turbatione clamandi ad Dominum, et subjiciendi voluntatem suam divinae voluntati; ut si pulsante molestia tristentur, pro ejusdem amotione orent. Sed si nequeunt vilem. Bonum quidem petiit, scilicet, ut non moreretur; sed melius erat
Abbreviated transcription (Latin):
rantur u̾bailla: an bap̃s sit. tis
de ħ ⁊acharias bonefatio scmbit. sie¬
tulerunt mͥ ⁊ nuncii tui qd fuit sa¬
cdos meadem ꝓuincia. qui latmã
liguam penitus ignorabat.dũ
baptizaret nestiꝰ latini eloquii in¬
baptizane dixiss. non pꝰsuinꝰ ꝯsẽ¬
reterea sciendum ẽ qd̾ ili deqͥb
nulla extant indicia int̾ ꝓpĩ¬
os quib baptitati fuisse doceant᷑.
agendũ est ut renascant᷑ ne ꝑe¬
antinquib qd̾ ñ ostenditur ges¬
tum. rõ nou sinit ut uideat᷑ it̾at̃.
aferend eis quid ur᷑ qd collatũ cẽ¬
uescit᷑. qr non tem̾itas int̾ueñ p̾sst

Expanded text:
rantur verba illa, an Baptismus sit. De hoc Zacharias Bonifacio scribit: Retulerunt mihi nuntii tui quod fuerit sacerdos in eadem provincia, qui Latinam libaptizaret, nescius Latini eloquii inbaptizans dixisset, non possumus consenPraeterea sciendum est quod illi de quibus nulla extant indicia inter propinos a quibus baptizati fuisse doceantur, agendum est ut renascantur ne pereant; in quibus quod non ostenditur gestum, ratio sinit ut videatur iteratum. Conferendum eis videtur, quod collatum nescitur. quia non te
Abbreviated transcription (Latin):
qrẽ ⁊qd remunerator est onmi¬
sꝑancium in se s qͣr utrum hoc
credere ante aduentum uł aute
legem ad salututem suffec̾it.
Nam temꝑe gratie ꝯstat c̾tissi¬
me ħ non suffic̾e̾. oꝑtz enim uni¬
u̾sa credi que in simbolis ⁊tinẽ¬
tur. S nec añ aduentum nec
añ legem uidet᷑ ħ suffecisse. qr
sine fide mecliatoris nlłm hõiẽ.
na ẽ qua credimus nullum
hoĩem siuie maioris siue mĩo¬
ris etas uberari artagio mortis
⁊ obligatone peccati qd de pͥma
natiuitate ⁊traxit. nͥ ꝑ unum¬

Expanded text:
quod remunerator est sperantium in se. Sed quaeritur utrum hoc credere ante adventum et ante legem, ad salutem suffecerit. Nam tempore gratiae constat certissime hoc non sufficere; oportet enim universa credi quae in symbolis continentur. Sed nec ante adventum, nec ante legem videtur hoc suffecisse, quia sine fide Mediatoris nullum hominem, na est, qua credimus nullum hominem, sive majoris sive minoris aetatis, liberari a contagione mortis et obligatione peccati, quod prima nati
Abbreviated transcription (Latin):
ne omĩo membͥs xͥ multa dona q̃
sunt quibq ꝓpͥa dona. diuidunt᷑.
Non enumn singli quiz hñt omĩa: s
hii illa. Alii alia qmͣuis ip̃m donũ
aquocuiq ꝓpͥa diuidunt᷑ omnes

Expanded text:
ne omnibus membris Christi multa dona, quae sunt quibusque propria, dividuntur. Non enim singuli quique habent omnia, sed hi illa, alii alia, quamvis ipsum donum a quo cuique propria dividuntur, omnes
Abbreviated transcription (Latin):
rcessum hĩtare incelo qr cla¬
rũs locusẽ ⁊ amenus. nec int̾rano¬
biscum: nec hom̃es nimium in¬
festarent. s uixͣ apłi petri doctͥnã
in epistola canonica traclitamt ĩ
aere isto caligmoso qui eis qiͣcrͣ¬
cer usz ad tempus iuidicii deputa¬
tuc ẽ. tũc autem detrudentur in

Expanded text:
cessum habitare in coelo, quia clarus locus est et amoenus, nec in terra nobiscum, ne nos nimis infestarent, sed juxta apostoli Petri doctrinam in Epistola canonica traditam, in aere isto caligcer usque ad tempus judicii deputatus est; tunc autem detrudentur in
Abbreviated transcription (Latin):
usq assũpt̾our: uͥus hõ fuit. sic
gͦ ubi carnem ⁊ aĩamsͥ unitã
non h̾e̾bat u̾us hõ ibi non erat.
s temꝑe mortis nusquiͣ illa
duo unita hẽbat. qr nec ini se¬
pulcto nec ininferno. ne alibi.
nus quͣ gͦ erat hõ. ad qd̾ dm̃s¬

Expanded text:
usque assumptionem verus homo fuit. Sic ergo ubi carnem et animam sibi unitam non habebat, verus homo ibi non erat. Sed tempore mortis nusquam illa duo vere unita habebat, quia nec in sepulcro, nec in inferno, nec alibi; nusquam ergo erat homo. Ad quod
Abbreviated transcription (Latin):
debat et̾ne. radiabat illic lux uera
sapiẽ. illiũ a bat infernum. s in iu¬
non ẽ metũ gͦ nec intemꝑe nec in
loco sapĩa est. cui nec mors tͥbuen¬
da ẽ. In ligno .n. caro non milla oꝑ¬
atrix oĩum sub̾a diuina: pendeb
mugno. i acuisse insepulcro: s in
carne ⁊ fuisse ininferno: s ni asa
is s non totum.

Expanded text:
debat aeternae. Radiabat illic lux vera sapientiae, illuminabat infernum, sed in inNon est mecum; ergo nec in tempore, nec in loco sapientia est, cui nec mors tribuenda est. In ligno enim caro, non illa operatrix omnium substantia divina pendebain ligno et jacuisse in sepulcro, sed in carne sola, et fuisse in inferno, sed in anima sed non tot
Abbreviated transcription (Latin):
tuit gignere. ⁊ filius potuit gig¬
ni. Eadem enmpom ẽ in filio.
qua potuit gingni. que ẽ mpr̃e
qua potuit gignere. Sz ꝯtra h op¬
ponitur aliud ẽ posse gignere aᵈ
ẽ posse gigni qr aluid ẽ gignere:
aluid ẽ gigni. hic distinguendũ
ẽ sy enim cum dr aliud ẽ pꝰse gig¬
nere. ⁊ aluid posse gigni. aliam
significes pomͣ qua pr potens ẽ
gignere. ⁊ aliam que filius potẽ
ẽgigni: falsus ẽ intellectus. Si
aũt dicas prẽm pͦse hr̃e aliam
ꝓpͥetatem siue notitõm qua ge¬
am filius qua filus est

Expanded text:
tuit gignere, et Filius gigni potuit. Eadem enim potentia est in Filio, qua potuit gigni, quae est in Patre, qua potuit gignere. Sed contra hoc opponitur: Aliud est posse gignere, aliud est posse gigni, quia aliud est gignere, et aliud gigni. Hic distinguendum est: Si enim cum dicitur: Aliud est posse gignere, aliud posse gigni, aliam significas potentiam, qua Pater potens est gignere, et aliam, qua Filius potens est gigni, falsus est intellectus. Si autem dicas Patrem posse habere aliam proprietatem sive notionem, qua geam Filius, qua Filius est
Abbreviated transcription (Latin):
uti ad oñdendum unũ de uno. ꝙ
deu̾bo dicinou põt:qr non sime
ambo u̾bum. nec ymago deima¬
gine. nec filius de filio: qr non si¬
mul ambo filiusł inago. ⁊ sicut

Expanded text:
m unum de uno, quod de Verbo dici non potest, quia non simul ambo Verbum; nec imago de imagine, nec Filius de Filio, quia non simul ambo Filius vel imago. Et sicut
Abbreviated transcription (Latin):
odio hẽmus: Eccen expͥmissis
aꝑte in sinuatur q̃ in affectu ca¬
ritatis difumctõ sit hñda ut dis¬
ferenti affectu non pari:om̃es
hoĩes diligama ⁊ ante omĩa.
inde fiuos ⁊ fr̃es post domesticix
deinde mimicos diligam. P ĩ¬
quiũt u quede ordine dilecrõ¬

Expanded text:
odio habeamus. Ecce ex praemissis aperte insinuatur quae in affectu charitatis distinctio sit habenda: ut differenti affectu, non pari, homines diligamus, et ante omnia inde filios et fratres, post domesticos, demum inimicos diligamus. Sed inquiunt illi, quae de ordine dilectio
Abbreviated transcription (Latin):
ost ħ sr̃ est inuestigare utrũ
tatus iste sũpsit exordium. Qͥb¬
dam non in docte uidetur. fidem
atutem ⁊ spem meo non fuisse. sic̃
lis non flũt. ⁊ tñ scĩ credunt i sꝑant
resurrectõm fut᷑am ⁊ angeli ean¬
resurrect̃onem futuram ideo ue¬
rum ẽ cos fidem hr̃e gͦ ea ⁊sũmat᷑a
pꝰ uidicium similit ⁊ sidem hre cre
tũc credent nectũ fidem que fideles
facit hẽbunt qr non credent abs
scĩa q̃ non erit enignatica s ꝑ¬

Expanded text:
ost hoc superest investigare utrum  unde tractatus iste sumpsit exordium. Quibusdam non indocte videtur fidem virtutem et spem in eo non fuisse, sicut lis non sunt, et tamen sancti credunt et sperant resurrectionem futuram, et angeli eamresurrectionem futuram, ideo verum est eos fidem habere; ergo ea consummata post judicium similiter et fidem habere tunc credent, nec tamen fidem quae fideles facit, habebunt; quia non credent absque scientia, quae non erit aenigmatica,
Abbreviated transcription (Latin):
lex er̃ uiro ⁊ femine. Eũ d̾r sci¬
ens iuũd seruũ dat᷑ intelligi
qd̾ si nescierit illum serũ eẽ:
ñ cogitur manere cum illo. Si
n. ⁊ditonis dolum patit᷑ ñ cogi¬
t adhere eicui fraude decipitie
si autem scient uir ⁊d̾onem ni¬

Expanded text:
lex erit viro et feminae. Cum dicitur sciens illum servum, datur intelligi quod si nescierit illum servum esse, non cogitur manere cum ipso. Si enim conditionis dolum patitur, non cogitur adhaerere ei cujus fraude decepta est. Si autem scierit vir conditionem m
Abbreviated transcription (Latin):
unc dezditone uideamꝰ
anualeat ꝯnignum diui¬
dere. ad qd̃ dñs qd̾ non nega¬
tur ingenua posse nub̾e ser¬
altuis uxorem accepit ⁊ extumn¬
at qd̃ ingenua sit. si ip̃a feĩna
fuit postea inseruitutem derec¬
ta. si eam a seruitute rediere
põt f aciat si non põt: si uolu̾¬
it alian accipiat.si u̾o eam
aucillam scierat ⁊ couaudan̾¬
ati. posteam nͥon legittunam¬

Expanded text:
unc de conditione videamus an valeat conjugium dividere. Ad quod dicimus quia non negatur ingenua posse nubere seralterius uxorem acceperit, et aestimat quod ingenua sit; si ipsa femina fuerit postea in servitutem dejecta, si eam a servitute redimere potest, faciat; si non potest, si voluerit aliam accipiat. Si vero ancillam eam scierat et collaudaverat post, eam ut legit
Abbreviated transcription (Latin):
auum aut p̾cedit et̾nitate. aut
pr. nec filius. spũ scõ. et̾num qͥp¬
te cͥdimius ⁊ dicimus dm̃i qr una
ꝓrsus etnitas una inmensitas.
tas. Ecce breuiter assignanit auꝰ
lit aut et̾nitate aut magnitu¬
dine aut põitate.

Expanded text:
ate, aut excedit magnitudine, aut Pater; nec Filius Spiritu sancto. Aeternum quipte credimus, et dicimus Deum, quia una prorsus aeternitas, una immensitas, rum divinitas. Ecce breviter assignavit Aug.lit, aut aeternitate, aut magnitudine, aut potestate.
Abbreviated transcription (Latin):
dcĩs p̾se ꝓbari sienum qd̃ dat᷑
refertur ad eum quidat. ⁊ ad
se ipõut p̾dictum ẽ. gͦ refertur
ad se ip̃m. ꝯuiꝰ q̃stionis de ter¬
minatõm inpost̾um diterimur
donec cͣcͣtemus de hus q̃relatiue
dicuntur de deo extp̃r. in quibus
datum ⁊ donatum ꝯtinetur.
unc postqmͣ coetnitate Rͥ
insinuamus: lam de carũsonaꝵ.¬
equalitate aliquid eloqui sr̃¬
ẽ. fides enu catholica sic̃ coet̾¬
nas ita ⁊ coequales tres ꝑsonas
assent. Eqͥual est eniminomib
patri filius ⁊ prĩ ⁊ filio. sp̃c sc̃s. qr¬

Expanded text:
is posse probari. Si enim quod datur refertur ad eum qui dat, et ad seipso, ut praedictum est, ergo refertur ad seipsum. Hujus quaestionis determinationem in posterum differimus, donec tractemus de his quae relative dicuntur de Deo ex tempore, in quibus datum et donatum continentur.nitatem insinuavimus, jam de earumdem aequalitate aliquid eloqui superest. Fides enim catholica sicut coaeternas, ita et coaequales tres personas asserit. Aequalis est enim in omnibus Patri Filius, et Patri et Filio Spiritus
Abbreviated transcription (Latin):
nia: non reddit᷑ anima ꝓ aĩa s
iam formato corꝑi auiꝰma dat᷑.
non inconceptu corꝑis nascit᷑ c̃
semine deruiata. Nam sicũ seĩe
⁊ auima eristit de anima: tũc
⁊̃ multe anume cotidie ꝑeunt:
cum semen fluxũ non ꝑficit
natiuitati. pͥmũ oꝑt domũ
pagmari. ⁊ sic hĩtatorem ĩ du
ẽ Euni g̾untamenta ⁊pacta nõ
⁊fecta suas ymagines membͣ
homicidas ẽẽ qui abortumꝓ
curant: cum formatum ẽ ⁊ aĩ¬

Expanded text:
nia, non redditur anima pro anima. Sed jam formato corpori anima datur, non in conceptu corporis nascitur cum semine derivata. Nam si cum semine et anima existit de anima, tunc et multae animae quotidie pereunt, cum semen fluxu non proficit nativitati. Primum oportet domum compaginari et sic habitatorem induci.  lineamenta compacta non confecta suas ymagines membraqhomicidas esse, qui abortivum procurant, cum formatum est et ani
Abbreviated transcription (Latin):
ut cͥsma e reconciuat̾o pnĩten¬
cium ⁊ puellaꝵ esecratio ap̾br̃is
non fiat. Item reconciliare quẽ¬
quͣ inpliblica missa pbr̃o non
liceat. puellaꝵ tũ ꝯsecrat̾o con¬

Expanded text:
ut chrisma vel reconciliatio poenitentium, et puellarum consecratio a presbyteris non fiat. Item, reconciliare quemquam in publica missa presbytero non liceat; puellarum tamen consecratio, con