comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
formide. Unde conicere facile ẽ. quantum
poss& in aerus corporib sensus. eẽ. acrior
nec ido tamen dȩmones qui eo prȩdictisint
bonis hominib p̃ponendos prudens quisq cen¬
suerit. hoc & de corporũ celeritate dicimus. Et
hac eñĩ prȩstantia non solum auoluerib homi¬
nes. uerũ &iam amultis quadrupedibus ita suꝑan.¬
tur. ut meoꝵ comparatione plũbei deputandi
sunt. nec tam̃ idõ sibihȩc animantiũ genera
existimant p̃ponenda. quib capiendis & man.¬
sue faciendis atq in suȩ uoluntatis usum com¬
modumq redigendis non incorporis sed rati-¬
onis impitant. illã uõ terciam dȩmonũ poten¬
tiam. qđ diurna rerũ exꝑientia quẽ admo¬
dum p̃noscant atq p̃nuntient multa didicer̃.
ita contẽpnunt qui hȩc uigilanter curant a
uerissimȩ lucis ueritate discernere. ut nec
malos senes plura exptos. & obhoc quasi doc¬
tores. idõ ꝓbi adolescentes sibi ante cellere

Expanded text:
formidet. unde conicere facile est, quanto formidet. unde conicere facile est, quanto possit in aeriis corporibus sensus esse acrior. nec ideo tamen daemones, qui eo praediti sunt, bonis hominibus praeponendos prudens quisque censuerit. hoc et de corporum celeritate dixerim. et hac enim praestantia non solum a uolucribus homines, uerum etiam a multis quadrupedibus ita superantur, ut in eorum conparatione plumbei deputandi sint; nec tamen ideo sibi haec animantium genera existimant praeponenda, quibus capiendis, mansuefaciendis atque in suae uoluntatis usum commodumque redigendis non ui corporis, sed rationis imperant. Illam uero tertiam daemonum potentiam, quod diuturna rerum experientia quemadmodum praenoscant atque praenuntient multa didicerunt, ita contemnunt, qui haec uigilanter curant a uerissimae lucis ueritate discernere, ut nec malos senes plura expertos et ob hoc quasi doctiores ideo probi adulescentes sibi antecellere
Abbreviated transcription (Latin):
semꝑ ẽ. cuiꝰ partiapatiohe beati sint. primũ
considerant. ñ idõ sibi prȩponendos eẽ. dȩmo¬
nes quod acriore sensu corporis p̃ualent aeris
terrenis corporibus bestias sibi p̃ponendas
putant. quȩ acruis multa ꝑsentiunt. ut luti
sagacrm ca nem. quialatentem ferã olfactu
acerrimo sic inuenit. ut ad eam capiendani
ducatũ quendam homini p̃beat. non utiq
ꝓdentiore intellectu animi. sed acutiore
corporis fensu. ł uulturem. quia ꝓiecto cada.¬
uere exinꝓuisa longinquitate adluolat. nec
aquilã quia sublimiter uolans. de tanto int̾¬
uallo natantẽ sub fluctul piscem dr̃ ꝑuidtre :¬
& grauiter in lesi exertis pedibus atq u̾nguib
rapere. nec alia multa animantium genera
quȩ interherbas saluti suȩ noxias pascendo circũ¬
errant. nec aliquid earum quo lȩdantur ad¬
tingunt. cũ eas homo uix exꝑiendo cauere
didicerit & multa mnocia quod sint in exꝑta

Expanded text:
semper est, cujus participatione beati sint, primum semper est, cujus participatione beati sint, primum considerant non ideo sibi praeponendos esse daemones, quod acriore sensu corporis praevalent aeris terrenis corporibus bestias sibi praeponendas putant, quae acrius multa persentiunt: veluti sagacem canem, quia latentem feram olfactu acerrimo sic invenit, ut ad eam capiendam ducatum quemdam homini praebeat: non utique prudentiore intcorporis sensu; uel uulturem. quia proiecto cadauere ex inprouisa longinquitate aduolat: nec aquilam, quia sublimiter uolans de tanto interuallo natantem sub fluctibus piscem dicitur peruidere et grauiter aquis inlisa exertis pedibus atque unguibus rapere; nec alia multa animantium genera, quae inter herbas saluti suae noxias pascendo circumerrant nec aliquid earum, quo laedantur, adtingunt, cum eas homo uix experiendo cauere didicerit et multa innoxia, quod sint inexperta,
Abbreviated transcription (Latin):
naturam. ut acrei corporis sensli terrȩ¬
nõru̾m sensum corporum facile p̃cedant.
rem mobilitatem. ñ solum cursus quorum¬
liba hominũ ł ferarũ. uerũ &iam uolatus
ainum incomparabiliter uincant. Quibus
duabus reb quantum ad aerium corpus
attine p̃diti. boc ẽ. acrimonia sensus & cele.¬
ritate motus multo ante cogti ita p̃nuntiant.
ł nuntiant qđ homines ꝓsensus terreni tra¬
ditate mirentur. Accefit &iam demonib
p tam longum tempꝰ quo eoꝵ uita ꝓtenditur.
rerum longͦx maior expientia. quã potest
hominib ꝓpter breuitatẽ uite puenire. ꝑ
has efficatias quas acru corponis natura
sortita t̃. ñ plum multa futura p̃dicunt
eos dignos quid in quib seruant. & quib
honores diuinos deferant arbitrantur. insti.¬
gante maxime uicio curiositatis. ꝓpt̃ aniorẽ
felicitatis false atq terrenȩ. & excellentie
temporalis. Qui adut̃ se ab eis cupiditatib mun-
sed inquirunt & amant aliquid ȩxcłȩ modo

Expanded text:
naturam, ut aerii corporis sensu terrenorum corporum sensum facile praecedant, rem mobilitatem non solum cursus quorumlibet hominum uel ferarum, uerum etiam uolatus auium inconparabiliter uincant. quibus duabus rebus, quantum ad aerium corpus attinet, praediti, hoc est acrimonia sensus et celeritate motus, multo ante cognita praenuntiant uel nuntiant, quae homines pro sensus terreni tarditate mirentur. accessit etiam daemonibus per tam longum tempus. quo eorum uita protenditur, rerum longe maior experientia, quam potest hominibus propter breuitatem uitae prouenire. per has efficacias, quas aersortita est, non solum multa futura predicuntre, eos dignos quidam quibus serviant et quibus honores divinos deferant arbitrantur instigante maxime vitio curiositatis propter amorem felicitatis false atque terrene et excellentie temporalis. Nunc sed inquirunt et amant aliquid quod eodem modo
Abbreviated transcription (Latin):
płr dic̃. Neq maledici regnũ dĩ possi¬
debunt. Siquis hoc peccatũ admiferit. tam
grande pęuiteat. quã grande ꝑ petrauitꝰ
ne pęnam murmurantium incurrat dequa
apłs dicit. Neq murmuraueritis. sicut quidã
eorum murmurauerunt & ꝑierunt ab exter¬
minatore. Iuxta mensuram opusq procati qͥa
in hoc stntentia apłi pleniter declaratur:
sacerdotis uidicio pęniteat. De eadem Re.
ui contentiosus aut murmurans extite.¬
Lrit. scd̾m arbitriũ prioris ita pęniteat
qualiter culpe qualitas extat. De cađ re¬

Expanded text:
 dicit: Neque maledici regnum Dei possidebunt. Si quis hoc peccatum admiserit, tam grande poeniteat, quam grande perperavit ne poenam murmurantium incurrat, de qua Apostolus dicit: Neque murmuraveritis sicut quidam eorum murmuraverunt, et perierunt ab exterminatore. Juxta mensuram opusque peccati: quia in hoc sententia Apostoli pleniter declaratur, sacerdotis judicio poeniteat. CAP. 53.-- De eadem re. Qui contentiosus aut murmurans extiterit, secundum arbitrium prioris ita poeniteat, qualiter culpae qualitas extat. CA
Abbreviated transcription (Latin):
Daliquẽ itaut ad pacem reuerti ñ
uelit. sicut scĩ patres statuerunt ex cõmuni¬
noluerit reconciliari satis faciente eo
qui contristauit. accrrimis maceret᷑ medus
frĩ suo queni odio hab&. tamdiu inpane
fitut quicũq odio aut longinquo int̃ se lite
discesserunt ut ad pacẽ reuocari diuturna
lintentione nequiuerint. dtegħ cxtã
trium rectoris modũq peccati diuturna expuet᷑
dicens q quod uerum non ẽ. tii. diesinpane
& aqua siquestratus afrateruo consortio peniteat.
coalie spirare nobis mandatum ẽ. Cuiꝰ cuninis¬
Psastutia. non solum inter ap̃ĩanos ab hominabibiꝰ
ẽ. sed oiam uiter ethnicos. & ab exteris
lege ꝓhibita. Et id eirco huiꝰ criminis reos
non polum ȩocłasticx. sed anani scłi dampnant
leges. & non solum conspirantes sed & con¬
sentientes eis. Antecessores uõ nr̃i quã plurima

Expanded text:
aliquem, ita ut ad pacem reverti non velit, sicut sancti Patres statuerunt, ex communinoluerit reconciliari satisfaciente eo qui contristavit, acerrimis maceretur ineditri suo quem odio habet, tamdiu in pane fit, ut quicunque aut longinqua inter se lite discesserunt, et ad pacem revocari diuturna intentione nequiverint, de Ecclesiaetrium rectoris modumque peccati, diuturna expieturdicensque quod verum non est, VI dies in pane et aqua, sequestratus a fraterno consortio, poeniteat. conspirare nobis mandatum est. Huius criminis astutia non solum inter christianos abhominabilis est, sed etiam inter ethnicos, et ab exteris lege prohibita. Et idcirco huius criminis reos non solum aecclesiasticae sed etiam seculi dampnant leges; et non solum conspirantes, sed etiam consentientes eis. Antecessores vero nostri, quam plurima
Abbreviated transcription (Latin):
plurib testimonus satis apparae. Cũ eni paulo
suꝑuiꝰ futuram passionẽ suam ꝓprophetã ipse
loqueretur dicens. Foderunt manus mras ope¬
des meos dinumerauerunt omĩa ossa mea. ipsi
uõ considerauerunt & conspixerunt me diui

Expanded text:
ravimus, satis apparet. Cum enim paulo superius futuram passionem suam per Prophetam ipse loqueretur dicens: Foderunt manus meas et pedes meos, dinumeraverunt omnia ossa mea, ipsi vero consideraverunt et inspexerunt me
Abbreviated transcription (Latin):
appellita cͦ. isrł. sed in om̃ib gentib coleret᷑.
& om̃s falps deos gentiũ. & atemplis eorũ &
acordib cultoꝵ flioꝵ amoliretur. Eant nẽ
isti: & adhuc contra xpĩanam religionẽ ꝯtra
uerũ dĩ cultum uanitates pristinas desensitare
audeant ut cum strepitu pereant. Nam &
hoc de illis p̃dictũ ẽ. in psalmis dicente ꝓpheta.
Sedisti sup thronum qui uidicas equitatem.
Increpasti gentes. & ꝑut impius. nomen eoꝵ

Expanded text:
appellata est Israhel, sed in omnibus gentibus coleretur appellata est Israhel, sed in omnibus gentibus coleretur et omnes falsos deos gentium et a templis eorum et a cordibus cultorum suorum amoliretur. Eant nunc isti et adhuc contra christianam religionem, contra uerum dei cultum uanitates pristinas defensitare audeant, ut cum strepitu pereant. nam et hoc de illis praedictum est in Psalmis dicente propheta: sedisti super thronum, qui iudicas aequitatem. increpasti gentes, et periit inpius; nomen eorum
Abbreviated transcription (Latin):
dictum ẽ. p̃ualebit dñpadues sus eos & bxter¬
minabit om̃s deosgentiũ terre. ineo qđ
positum ẽ. p̃ualibit satis ostendit & iam hoc
prenuntietũ qđ pagani prius oppugnaturi
uelerent ꝑsecutori. ut si fieri poss& de t̾ra
om̃io deleretur. Et quia eos patientia
martyriũ & magnitudine miraculoꝵ conse¬
quente fide populorũ erat supatus. idõ sic
dictum ẽ. p̃ualebit dñs adũsus eos. Non eni
resisterent. Vnde & inpsalmo ita ꝓphetatũ
ẽ. Ut quid fremuerunt gentes & populi
meditati sunt in ania: Adstiterunt reges
terrȩ & principes conuenerunt in unum
aduersus dnm̃ & aduersus ap̃m eius. Et paulo
post dicit. Dñs dicit adme filius m̃s estu. ego
hodie genuite. Postula ame & dabo tibi gen¬
tes hereditatem tuam. & possessionẽ tuam
fines terre his atq huiꝰmodi ꝓpheticis docum̃.¬
tis predictum ostenditur quod uidemꝰ impleri
ꝑ xp̃m. futurũ fuisse ut ds̃ isrł quẽ unũ utrũ
am̃ intellegunus. non inuna ipsa gente quȩ

Expanded text:
eualebit dominus aduersus eos, et exterminabit omnes deos gentium terrae, in eo, quod positum est \'praeualebit\', satis ostenditur etiam hoc praenuntiatum, quod pagani prius oppugnaturi ualerent, persecuturi, ut, si fieri posset, de terra omnino deleretur. et quia eos patientia martyrum et magnitudine miraculorum et consequente fide populorum erat superaturus, ideo sic dictum est: praeualebit dominus aduersus eos. non enimresisterent. unde et in psalmo ita prophetatum est: ut quid fremuerunt gentes, et populi meditati sunt inania? adstiterunt reges terrae, et principes conuenerunt in unum aduersus dominum et aduersus Christum eius. et paulo post dicit: dominus dixit ad me: filius meus es tu, ego hodie genui te; postula a me, et dabo tibi gentes hereditatem tufines terrae. His atque hujusmodi propheticis documentis praedictum ostendituper Christum, futurum fuisse, ut deus Israhel, quem unum uerum deum intellegimus, non in una ipsa gente, quae
Abbreviated transcription (Latin):
iquis uidetur contentiosus eẽ. dicente
Dapło nos talem consuetudint̃ ñ habemus.
nrq eccła dĩ. siquis hoc facit notetur usq quo
& podiũ dissidens extiterit. quousq ad
concordiam redeat a conuentu & societate
çccłe ut canones ubent alirnus existat.

Expanded text:
quis videtur contentiosus esse, dicente Apostolo: Nos talem consuetudinem non habemus, neque Ecclesia Dei : si quis hoc facit, notetus usquequo  odium dissidens extiterit, quousque ad concordiam redeat, a conventu et societate Ecclesiae, ut canones jubent, alienus existat.
Abbreviated transcription (Latin):
prȩcant᷑auerds ad fascinũ. ł qualtscũꝙ
p̃cantationes. ex cepto fanbolũ. M orationẽ
dominicam qui cantat & uicantatur.
tres quidragesimas in pane antigua peni.
ȩmoniũ incantatione liceat portarẽ.

Expanded text:
 ad fascinum, vel qualescunque praecantationes, excepto Symbolo et Oratione Dominica; qui cantat, et cui cantatur, tres quadragesimas in pane et aqua poenitsine incantatione liceat portare. E
Abbreviated transcription (Latin):
arcem aliquã. aut aliquos eoꝵ similia exer¬
centes. consulens fuerit deprehensus. ab ho¬
nore dignitatis suȩ dispositus monasteriũ
ingressus. ibiq ꝑpetuȩ penitentiȩ deditꝰ.
scclus ad muissum sacrilegu luat. De illis qui¬

Expanded text:
artem aliquam, aut aliquos eorum similia exerartem aliquam, aut aliquos eorum similia exercentes consulens fuerit deprehensus, ab honore dignitatis suae depositus, monasterium ingressus, ibique perpetuae poenitentiae deditus, scelus admissum sacrilegii luat. CAP.
Abbreviated transcription (Latin):
quã quȩrebat ñ inuenit Quaꝓpt̃ curandũ
sumope ẽ. om̃ib modis hoc ẽ. pͣrȩlatis & sub¬
ditis maiorib & minorib sacerdotib &
plebi ne aliquẽ seducat phuiꝰcemodi illa¬
sionẽ fraus dolus & nequitia hostis antiqui
ita ut amendacib uelimus dicere ueritatẽ.
& apestiferis morbis mortisq auctoribus
quȩ ramus infirmitatis nr̃ȩ remediũ. sed
magis ad dm̃ iuũ & iuiuficatorẽ oinniũ
confugiendo deuoto corde ꝓperemꝰ ꝑ orati¬
ones facras. ieuinia. & elemosinas illum
dep̃cantes. ut ipse ꝓpt̃ benignitatẽ suam
consulat struis suis eripiens nos de om̃ib
inimicis nr̃is. doceatq nos facere uoluntatẽ
fic&q nos inequitate sua. quatenꝰ ꝰ magis¬
terio onũi tempore uitȩ nr̃ȩ gratũ seruitiũ
ei exibentes. post hanc uitã ꝑꝰeius gr̃am me¬
reamur beatitudinem possidere sẽpit̃nã.
tr. ex ordine clericoꝵ magos aut aruspices. aut
ariolos ł sortilogos aut eos qui ꝓfitentur

Expanded text:
 curandum summopere est omnibus modis, hoc est, praelatis et subditis, majoribus et minoribus, sacerdotibus et plebi, ne aliquem seducat per hujuscemodi illusionem fraus, dolus, et nequicia hostis antiqui, ita ut a mendacibus velimus discere veritatem, et a pestiferis morbis mortisque autoribus quaeramus infirmitatis nostrae remedium: sed magis ad Deum vivum et vivificatorem omnium confugiendo devoto corde properemus, per orationes sacras, jejunia et eleemosynas illum deprecantes, ut ipse propter benignitatem suam consulat servis suis, eripiens nos de omnibus inimicis nostris, doceatque nos facere voluntatem ficetque nos in aequitate sua: quatenus ejus magisterio omni tempore vitae nostrae gratum servitium ei exhibentes, post hanc vitam per ejus gratiam mereamur beatitudinem possidere sempiternam.nus, vel quilibet ex ordine clericorum, magos, aut aruspices, aut ariolos, vel sortilegos, aut eos qui profitentur
Abbreviated transcription (Latin):
nasteriũ suũ ingredi ꝑmiserit. aut festutatłs
aliqͥs ibidẽ spectare tribus mensib in alio
monasterio retrudatur. & pane & aqua tan¬
tum contentus.
uod aliud sit uxor. aliud concubina. nec¬
L e err& quis quis filiam suã in matri¬
moniũ concubinã habenti tradiderit.

Expanded text:
terium suum ingredi permiserit, aut festivitates aliquas ibidem spectare, tribus mensibus in alio monasterio retrudatur, pane et aqua tantum contentus.Quod aliud sit uxor, aliud concubina, nec erret quisquis filiam suam in matrimonio concubinam habenti dederit.
Abbreviated transcription (Latin):
si usurpauerit. dimitere compellatur. De
xiI annos ꝑtatis. sponte sua sacrũ sibi uelam̃
assumit. possunt statim parentes ł tutoreseiꝰ
id factum irritũ facere siuolunt. At si annũ
& diem id dissimulando consenserint. ulteruᷤ
ne ipsa neo illi mutare hoc potuerunt. Porro
si infortiori gtate adolescentula. ł adolescens
seruire dõ elegerint. ñ ẽ. potestas parentib

Expanded text:
si usurpaverit, dimittere compellatur. De m annos aetatis sponte sua sacrum sibi velamen assumit, possunt statim parentes vel tutores ejus id factum irritum facere, si volunt. At si annum et diem dissimulando contenderint, ulterius nec illi nec ipsa mutare hoc poterunt. Porro si in fortiori aetate adolescentula vel adolescens servire Deo elegerint, non est potestestas parentibus
Abbreviated transcription (Latin):
incũq filiã suã aut neptẽ ł parentẽ dõ
om̃ipotenti offerre uoluerit: licentũ
habrat. sin aut̃. uirũ accipiat. domi infantes
suos nutriat. & ñ aliam infra monesteriũ mit¬
tere nutriendi gr̃a p̃sumat. nͥ eam quã firmit̃
in ipso loco indĩ serintio pscurrare uolutrit
scđm instituta scõrũ patrũ seu scđ̾m canonicã
auecoritatem. De cadem re

Expanded text:
icunque filiam suam aut neptem vel parentem suam Deo omnipotenti offerre voluerit, licentiam habeat. Sin autem virum accipiat, domi infantes suos nutriat, et non alias infra monasterium mittere nutriendi gratia praesumat, nisi eam quam firmiter in ipso loco in Dei servitio perseverare voluerit, secundum statuta sanctorum Patrum, seu secundum canonicam auctoritatem.
Abbreviated transcription (Latin):
in iatrimonium concubinam habenti
tradiderit
Ion omis mulasr nneta
uxor ẽ uiri : quia nec om̃is filius
heres ẽ. patris. Nuptiarũ aut̃ sȩdera
int̃ ingenuus sunt legitima: & inter
xquales & multo prius hoc ipsũ dño
constituente quã iniciũ romani uiris ecister&e.
ltaq aliud ẽ. uxor. aliud t̃ concubina: ficut ali¬
ancillĩ. & filiũ eius. non eñi heres erit filius an¬
cillȩ cum filio meo isaac. Unde cũ societas nup¬
tiarũ ita ab initio constituta sit: ut pret̃ sexuũ
sacramentũ. Dubiũ non ẽ. eã mulierẽ non ꝑ¬
tinere ad matrimoniũ: in qua docetur nup¬
tiabe ñ fusse mystercũ. Igitur euiꝰ liba loci
laicus si filiã suã uiro habe̾nti concubinã in
matrimoniũ dederit. ñ ita accipiendũ est.
quasi eã conuigato dedirit. nͥ forte illa mulier¬
& ingenua facta: & dotata legitime o publi¬
cis nuptus honestata uidedtur: qtua paterno
arbitrio uiris conuinctȩ carent cułpa: si
mulieres quȩ auiris habtantur in matrimo

Expanded text:
in matrimonium concubinam habenti tradiderit. Non omnis mulier juncta viro uxor est viri, quia nec omnis filius haeres est patris. Nuptiarum autem foedera inter ingenuos sunt legitima et inter aequales, multo prius hoc ipsum Domino constItaque aliud est uxor, aliud concubina, sicut aliancillam et filium ejus: non enim haeres erit filius ancillae cum filio meo Isaac. Unde cum societas nuptiarum ita ab initio constituta sit, ut praeter sexuum sacramentum, dubium non est eam mulierem non pertinere ad matrimonium, in qua docetur nuptiale non fuisse mysterium. Igitur cujuslibet loci laicus, si filiam suam viro habenti concubinam in matrimonium dederit, non ita accipiendum est quasi de conjugato eam dederit, nisi forte illa mulier ingenua facta et dotata legitime et publicis nuptiis honestata videatur. Paterno arbitrio viris junctae carent culpa si mulieres quae a viris habebantur in matrimo
Abbreviated transcription (Latin):
qui oblationes parentum aut donatas aut
testamentis relictas retinere ꝑstiterit. aut
id quod ipsi donauerint. ȩcclis̃ ł monasterus
crediderint auferendum. sicut synodus seaneti
constituit. uelut necatores pauꝑum quo usq rel¬
dant ab ꝑccłis oecludantur. De illis qui deum

Expanded text:
qui oblationes parentum aut donatas aut testamentis relictas retinere perstiterint aut id quod ipsi Deo donaverint aecclesiis vel monasteriis crediderint auferendum, sicut synodus sancta constituit, velut necatores pauperum, quousque reddant, ab aecclesiis excludantur. XLVI. De rebus
Abbreviated transcription (Latin):
dia. & nõ quasi suis. sed quasi cõmendatis uti. De
quib om̃ib sciant se rationẽ posituros in conspectu
dĩ. & nisi tas fideliter pauꝑib & his qui ꝓmissi
sunt administrauerint. dampna passuros. Qua¬
liter uõ dispensari debrant. canones sc̃i instituunt.
Scili& ut quattuor partes inde fiant. una ad
fabricam ȩccłȩ releuandã. alt̾a paupib distribu¬
enda. tertia pbro cum suis elericis habenda quarta
ep̃o reseruanda. ut quicquid exinde uisserit. pru.¬
fuerint ad ꝑccłam deferant᷑ & ab ȩccłasticis uiris
terminentur. Et si obedire noluerint. quo uss

Expanded text:
dia, et non quasi suis, sed quasi commendatis uti. De dia, et non quasi suis, sed quasi commendatis uti. De quibus omnibus sciant se rationem posituros in conspectu Dei, et nisi eas fideliter pauperibus et his qui praemissi sunt administraverint, damna passuros. Qualiter vero dispensari debeant, canones sancte instituunt. Scilicet, ut quatuor partes inde fiant, una ad fabricam ecclesiae relevandam, altera pauperibus distribuenda, tertia presbytero cum suis clericis habenda, quarta episcopo reservanda, ut quidquid exinde jusserit, prufuerint, ad Ecclesiam deferant, et ab ecclesiasticis viris terminentur. Et si obedire noluerint, quousque
Abbreviated transcription (Latin):
sicut dudũ rationabilit̃ ẽ. dtcretum. conuenit fieri
portiones. Quarũ sit una poncifiois. Alta clericorũ.
tertia paupũ. quarta fabriais applicandi. Dequib
sicut sacerdotis inter erit. in tegrã munistris ecłit
memoratã dependere quantitatẽ. sic derus ultra
delegatam sibi summã nihil in solenter nouerit
expetendũ. Ea uõ quȩ ꝑccłasticis odificus at tributa
sunt. huic opi ueraciter p̃rogata. locorũ doctat
instauratio manufesta scõrũ. quia ntsas ẽ. s sacris
ȩdib destitutis. inlucrũ suũ presul inpend̾a his desg.¬
nata conuerta. Ipsam nihilominus asscriptã pauꝑib
portionẽ. quãiuis diuinis rationib se dispensasse mons¬
traturꝰ eẽ uideatur. tam̃ uicta quod scriptũ ẽ. ut iudt¬
ant oꝑa urã bona. & glorificcut patrẽ ur̃m. qui incęlis
ẽ. oport& onã prȩsenti testificatione p̃dicari. & bonȩ
nouerint decimas & oblationes quas afidelib acci¬
punt. pauꝑuni & hospiciũ & ꝑegrinorũ tẽ stipen¬

Expanded text:
 rationabiliter est decretum, convenit fieri portiones, quarum sit una pontificis, altera clericorum, tertia pauperum, quarta fabricis applicanda. De quibus sicut sacerdotis intererit integram ministris ecclesiae memoratam dependere quantitatem, sic clerus ultra delegatam sibi summam nihil insolenter noverit expetendum. Ea vero, quae ecclesiasticis aedificiis attributa sunt, huic operi veraciter praerogata locorum doceat instauratio manifesta sanctorum, quia nefas est, si sacris aedibus destitutis in lucrum suum praesul impendia his deputata convertat. Ipsam nihilominus adscriptam pauperibus portionem quanquam divinis rationibus se dispensasse monstraturus esse videatur, tamen juxta quod scriptum est: Ut videant opera vestra bona, et glorificent patrem est, oportet etiam praesenti testificatione praedicari, et bonae noverint decimas et oblationes quas a fidelibus accipiunt, pauperum et hospitum et peregrinorum esse stipen
Abbreviated transcription (Latin):
causam ei concedatur Et postea si necesse fue¬
rit regulariter uocatus ueniat ad causam. & si
iuste uisum fuerit. accusantium ꝓpositionibus
sustentationt fratrum respondeat. Nulla enĩ
ꝑmittit ratio dum ad tempus tius bona ł xocłȩ
ut aliquid illi obici debeat. nec quiequã potest
ci quo quomꝰ lib& maiorũ ł minorũ obiei: dum

Expanded text:
causam ei concedatur. Et postea, si necesse fuecausam ei concedatur. Et postea, si necesse fuerit, regulariter vocatus veniat ad causam, et, si injuste visum fuerit, accusantium propositionibus sustentatione fratrum respondeat. Nulla enim permittit ratio, dum ad tempus ejus bona, vel Ecclut aliquid illi objici debeat, nec quidquam potest ei quomodolibet majorum vel minorum objici, dum
Abbreviated transcription (Latin):
ipst ab eis caritatiur conuentus fuerit ut ipsam
causam emenda. & eam corrigere noluerit. nõ
olim sed tunc ad summos primates causa eius
canonier deferatur. qui incongruo loco infra
ipsam ꝓuinciam tempore congruoidest autum.¬
nali ł estiuo concilium negulariter conuocare
debebunt. ita ut ab om̃ib eiusdem puincit epĩs
mnibi audiatur. Quo & ipse regulariter cm¬
uocatus. si eum aut inflrmitas aut alia grauis
necessitas non decinuerit adet deb&. quia ultra
prouincie termunos accusandi ante licentia
non est. quã audientia rogetur. Quod si qͦ¬
quomꝰ prȩsumptunt feeret. satuerunt ut anteꝗ
& ꝓprius locus. & sua omĩa ei legib redintegrent᷑.
nullatenus aquoquam ac cusetur aut criminet᷑.
& niii sponte elegerit cuiquã ꝓtalib respondeat.
Sed postquã ut presuum ẽ. restitutus fuerit. &
sua omĩa ei legib redintegrata sunt. dispositis
ordinatisq suis magnum spacium tractandi

Expanded text:
ipse ab eis charitative conventus fuerit, ut ipsam ipse ab eis charitative conventus fuerit, ut ipsam causam emendet, et eam corrigere noluerit, non olim, sed tunc ad summos primates causa ejus canonice deferatur. Qui in congruo loco infra ipsam provinciam tempore congruo, id est autumnali vel aestivo, concilium regulariter convocare debebunt, ita ut ab omnibus ejusdem provinciae episcopis mihi audiatur. Quo et ipse regulariter convocatus, si eum aut infirmitas aut alia gravis necessitas non detinuerit, adesse debet: quia ultra provinciae terminos accusandi ante licentia non est quam audientia rogetur. Quod si quaesumptum fuerit, statuerunt ut, antequam et proprius locus et sua omnia ei legibus redintegrentur, nullatenus a quoquam accusetur aut criminetur: et nisi sponte elegerit, cuiquam pro talibus respondeat. Sed postquam, ut praefixum est, restitutus fuerit, et sua omnia ei legibus redintegrata sunt, dispositis ordinatisque suis, magnum spatium tractandi
Abbreviated transcription (Latin):
libenter uiolantes. & om̃s qui aduers patres ar¬
mantur qui inom̃i mundo insamia notantur.
Similit̃ & incestuosos. homicidas. ꝑuiros. rapto¬
res malesicos. ueneficos. adulteros. de bellis
fugientes. & qui indigna sibi petunt loca tenere
aut facultates ꝑecte abstrahunt in iuste. & qui
fr̃s calumpniantur. aut accusant & ñ ꝓbant ł
qui contra in nocentes pͥcipũ anmos ad ira¬
cundiã ꝓuocant. & oñs anatbematuatos ł ꝑro
suis scelerib ab ꝑccłã ecpulsos. & om̃s quos eccłas
ante legiimam lib̾tatem. nec penitentes. nec
digamos. nec eos qui curie deseruunt. ł qui ñ
sunt integri corpore. aut sanam non habent
menten. ł intellectũ. aut in obedientes scõrũ
debent ꝓuthi. necisti. nec lib̾ti neq suspecti. neq
rectam fidem ł dignam conuerpationem habentes.
summos sacerdotes non possunt accusare. De ep̃o
qui sunt recipiendi fuerit accusatus. postꝗ

Expanded text:
libenter violantes, et omnes qui adversus patres arlibenter violantes, et omnes qui adversus patres armantur, qui in omni mundo infamia notantur. Similiter et incestuosos, homicidas perjuros, raptores , maleficos, veneficos, adulteros, de bellis fugientes, et qui indigna sibi petunt loca tenere, aut facultates Ecclesiae abstrahunt injuste, et qui fratres calumniantur aut accusant, et non probant; vel qui contra innocentes principum animos ad iracundiam provocant; et omnes anathematizatos, vel pro suis sceleribus ab Ecclesia pulsos, et omnes quos ecclesante legitimam libertatem, nec poenitentes, nec digamos, nec eos qui curiae deserviunt, vel qui non sunt integri corpore, aut sanam non habent mentem vel intellectum, aut inobedientes sanctorum debent provehi; nec isti, nec liberti, neque suspecti, nec rectam fidem, vel dignam conversationem non habentes, summos sacerdotes possunt accusare. » Et qui recipiendi sunt fuerit accusatus, postquam
Abbreviated transcription (Latin):
Ilacint ut accusatus. ł udicatꝰ eps a conp¬
uncialib in aliqua causa ep̃is : licenter ap¬
pello & adeat apostolicȩ sedis pontificem. qͥ
aut ꝑse aut ꝑuicarios suos eius retractari nego.¬
cuim ꝓcur&. Et dum iterato uidicio pontisex
causamꝰ suam agit: nullus alius in eiꝰ loco ponat᷑
non tamen desinire inconsulto romano ponti.¬

Expanded text:
lacuit, ut accusatus vel judicatus a comprovincialibus in aliqua causa episcopus licenter appellet, et adeat apostolicae sedis pontificem: qui aut per se aut vicarios suos ejus retractari negotium procuret, et dum iterato judicio pontifex causam suam agit, nullus alius in ejus loco ponatunon tamen diffinire, inconsulto Romano ponti
Abbreviated transcription (Latin):
biliter eẽ. dampnatum. & ꝓprio carere ppetum
honore eosq qui absq huiꝰ sedissententia sunt
eiecti ł dap̃nati. huiꝰ sĩ sedis auctoritate scito¬
te pristinam recipere cõmunionem. & inꝓprus
morata nicrna sẏnodo propter prauorũ ho¬
minũ infestationes atq hereticorum ꝑsecutio.¬
nes. & insidiantium molimina frum̃. sunt con¬
corditer ab om̃ib roborata ut magis singuli prę.¬
uideant.ne talia audeant ꝑpetrare. Ui¬

Expanded text:
biliter esse dampnatum et proprio carere perpetim honore: eosque qui absque hujus sedis sententia sunt ejecti vel damnati, hujus sanctae sedis auctoritate scitote pristinam recipere communionem, et in propriis morata Nicaena synodo propter pravorum hominum infestationes, atque haereticorum persecutiones, et insidiantium molimina fratrum, sunt concorditer ab omnibus roborata, ut magis singuli praevideant ne talia audeant perpetrare.
Abbreviated transcription (Latin):
iout gͦ electis ignis ardere nouet ad
solatiũ : & tam̃ ardere ad suppliciũ
nescit: ita e diuerso gehennȩ flammna
repbis. & nequaquã luco ad consola¬
t̾ionis grãm: & tam̃ luc & ad pxnã: ut
dampnatoꝵ oculis suppliciũ & nulla¬
claritate candeat: & ad doloris cumulũ
qualit̃ crucientur ostendat. Quid hio mi¬
rum sigehenne ignẽ credimꝰ habere sup¬
pliciũ simulobscuritatis & lumiras: Qđ
ex perim̃to nouimꝰ quia & nunc dura flã¬
ma luc& obscura. Tunc edax flamina cõ¬
burit. quos nuc carnalis delectatio polluit
Tunc infinite patens inferni baratrũ deuorat.
quos nunc manis elatio exaltat tq qui
quolib& ex uicio hio uoluntatẽ callidi
ꝑsuasoris expleuerunt tuncͣ suo duce
repbi ad tormenta ꝑuemunt. Et quãuis
angłoꝵ atq hominũ longe sit natura
dissimilis: unatam̃ pȩtia implicat. quos
imus in crimine reatus ligat.
Quod humana anima ita in mortalis sit¬
t & mori possit & non possit
uia gͦ nr̃ȩ inmortalitatis hoc tẽpꝰ¬

Expanded text:
icut ergo electis ignis ardere novit ad solatium, et tamen ardere ad supplicium nescit: ita e diverso gehennae flamma reprobis, et nequaquam lucet ad consolationis gratiam, et tamen lucet ad poenam: ut damnatoclaritate candeat, et ad doloris cumulum qualiter crucientur ostendat. Quid hic mirum si gehennae ignem credimus habere supplicium simul obscuritatis et luminis, quando experimento novimus, quia et taedarum flamma lucet obscura? Tunc edax flamma comburit quos nunc carnalis delectatio polluit. Tunc infinite patens inferni barathrum devorat quos nunc inanis elatio exaltat; atque qui quolibet ex vitio hic voluntatem callidi persuasoris expleverunt, tunc cum suo duce reprobi ad tormenta perveniunt Et quamvis angelorum atque hominum longe sit natura dissimilis, una tamen poena implicat, quos unus in crimine reatus ligat. CAP. 92. - Quod humana anima ita immortalisut et mori possit et non possit. Quia ergo nostrae immortalitatis hoc temp
Abbreviated transcription (Latin):
chasius dicitur detulisse. Nam si zelus in
nobis rectitudins inguissa. facilius uni amultis
rationabiliter suadari. quã multi ab uno po¬
terant sine causi differri. Qura gͦ tante ne¬
quiciȩ malũ sine digna ñ deb& ultione tran¬
sire. supra scriptũ frem nr̃m paschasium
uolumus ad moneri. ut eundem hilarum pͥus
subdiaconatus quo indignus si̾ngitar pͥuet
officio. atq uerberib publice castigatum
faciat mexilium deportari. ut unius pyta
multoꝵ possit eẽ correctio.De eccłasticis si

Expanded text:
chasius dicitur detulisse. Nam si zelus in chasius dicitur detulisse. Nam si zelus in vobis rectitudinis viguisset, facilius uni a multis rationabiliter suaderi, quam multi ab uno poterant sine causa differri. Quia ergo tantae nequitiae malum sine digna non debet ultione transire, suprascriptum fratrem nostrum Paschasium volumus admoneri ut eumdem Hilarum prius subdiaconatus, quo indignus fungitur, privet officio, atque verberibus publice castigatum faciat in exsilium deportari, ut unius poena multorum possit esse eorrectio. CAP. CCI
Abbreviated transcription (Latin):
tem placuit quotienscumq dericis ab accusa¬
torib multa crimina obiciuntur. & unũ ex
ipsis de quo prius egerint ꝓbare nõ ualuetiũt.
adcȩt̃a iam non admittantur: de ep̃o aut
i ep̃o aut pb̃ro causa criminalis homi¬
cidum. adult̾ium. & maleficiũ reputatũ fuẽ¬
rit. in singulis missam tractare debe. & sacꝰ¬
crãtã publice dicere & cõmunicare. & at
singulis sibi reputatis in nocentẽ st ostonde.¬
re. Qđ si ñsecerit. quinquenno aliminib
ȩccłe extraneus habeatur.
nclericoꝵ causa huiꝰ modi forma seruetur.
ñ ꝓbantẽ uerbib puplice castigandum
I in exilim deportandum.
um fortius punienda sint crimina quȩ
in sontib & maorime sacratis oredinib ingerunt᷑
quã sitis culpabiles om̃s qui in causa iohannis
diaconi resedistis. aitendice. ut hlarum cri¬
minatorẽ ipsius: nulla ex desinitione ur̃a pęna
uenens castigar&. Nec illud ad excusationem
urãm ẽẽ credatis idontum. quod uobis quasi

Expanded text:
trorum: Quotienscumque clericis ab accussatoribus multa crimina obiciuntur et unum ex ipsis, de quo prius egerit, probare non potuerit, ad cetera iam non admittantur. Sed t presbytero causa criminalis, homicidium, adulterium, et maleficium reputatum fuerit, in singulis missam tractare debet, et secretam publice dicere, et communicare, et de singulis sibi reputatis innocentem se ostendere. Quod si non fecerit, quinquennio a liminibus ecclesiae extraneus habeatur.orum causis huiusmodi forma servetur, non probantem, verberibus publice castigandum, et in exilium deportandum. Cum fortius punienda sint crimina quae insontibus et maxime sacratis ordinibus ingeruntur, quam sitis culpabiles, omnes qui in causa Joannis diaconi resedistis, attendite, ut Hilarum criminatorem ipsius, nulla ex definitione vestra poena veniens castigaret. Nec illud ad excusationem vestram esse credatis idoneum, quod vobis quasi
Abbreviated transcription (Latin):
ertum nãq ẽ. nõ uos ante exercituiducẽ
prȩponere: nisi nobis labor eiꝰ fidesq compla¬
cero. & nisieũ ante actȩ uitȩ uirtꝰ & sollicitu¬
do aptum cẽ monstrauerit. Siuõ ñ alis nisi.
huiꝰmodi uiris cõmitutur gub̃nandus exercit᷑
qualis dux debae eẽ animarũ istuis bone
rei cõparationt colligitur. Sed uerecundũ
nobis ẽ. & dicere pud&. quia sacerdotes sibi¬

Expanded text:
ertum namque est non vos ante exercitui ducem praeponere, nisi vobis labor ejus fidesque complaceret, et nisi eum anteactae vitae virtus et sollicitudo aptum esse monstraret. Si vero non aliis nisi hujusmodi viris committitur gubernandus exercitus, qualis dux esse debeat animarum, ex istius bonae rei comparatione colligitur. Sed verecundum nobis e
Abbreviated transcription (Latin):
pauli apłi duo ł tria testimonia requirantur ab
illo. Qđ si non potuerit datis testimonus appro¬
hare qł docit. ex cõmunicationt̃ accusati.

Expanded text:
Pauli apostoli legitima testimonia requirantur ab illo. Quod si non potuerit datis testimoniis adprobare quod dixit, excommunicationem accusati
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ scripturam accusari ł reconciliari iubetur.
Et sic incȩt̃ĩs buimos intantũ scriptura
deposcitur. Ut sicut beatꝰ gregoruiꝰ in cõmo¬
nitorio ad iohannt̃ desensorẽ ex romanis
legib sumtͥns scribit: serefitia quȩ sine scrip¬
tura ꝓfertar. nee noniea sententue habere
scoundum ȩccłasticam auetoritatẽ reclama¬
tiontm urãm libelli serit alligare. camq
manib ur̃is roboratam: s̾ nodo sacrę porri¬
gere ut conuenient̃ & canonice uobis uatat
respanden. Et tunc ipsi fr̃s libellũ conser¬
bentes ciq sua nomina de scribentes. porteet¬
erunt bincinaro ep̃o qui tunc una uuenilone
sen nelisi archiepõ & cũ amalricho turontssi
arque  archi ep̃o sub p̃sentia gloriosi regis laaroli
bitusso ad aliũ migrans. nequaquã recd¬
piatur anisi suȩ iigationis oiusã dixerit.
se imicenter uicisst in parrodna inqua
ordinatꝰ e sub destibus ꝓbauerit. literas
ceiam habeb. inquib sint nomina tp̃i

Expanded text:
per scripturam accusari vel reconciliari jubetur. per scripturam accusari vel reconciliari jubetur. Et sic in caeteris hujusmodi in tantum scriptura deposcitur, ut, sicut beatus Gregorius in Commonitorio ad Joannem defensorem ex Romanis legibus sumens scribit: Sententia quae sine scriptura profertur, nec nomen sententiae habere secundum ecclesiasticam auctoritatem reclamationem vestram libelli serie allegare, eumque manibus vestris roboratum synodo sacrae porrigere, ut convenienter et canonice vobis valeat responderi. Et tunc ipsi fratres libellum conscribentes, eique sua nomina suscribentes, porrexerunt Hincmaro episcopo, qui tunc una cum Wenilone Senonensi archiepiscopo, et cum Amalrico Turonensi aeque archiepiscopo, sub praesentia gloriosi regis Caroli dimisso ad alium migrans nequaquam recipiatur, nisi suae migrationis causam dixerit, et se innocenter vixisse in paroecia in qua ordinatus est sub testibus probaverit. Litteras etiam habebit, in quibus sint nomina episcopi
Abbreviated transcription (Latin):
incmarus archiep̃s remorũ sius accus.¬
torib dicit. Qux ẽ. petitio ur̃a ftatres:¬
. mifericordiã in quiunt petimꝰ nobis aur̃a pat̃.¬
nitate impendi de ministratione ordinum
ȩxcłasticoꝵ. ad quos ad omĩno ebone quondam
ꝓuecti. aur̃a auctoritate suspensi sumꝰ. binc¬
marꝰ ep̃s dixit. habetis libellum reclamatio¬
nis. aut postulationis. sicut ȩccłaspica se hab&
tradicio : Illi aut̃ responderunt. se premanib
nullum habere libellũ. Hincpparus ep̃s dic̃.
Legũ ȩccłasticarũ auctoritas talis ẽ. ut in causis
gestorũ semp scripturã requirat. adeo ut qui
ad sacrum fontem accedit. Nũ dare nomen
p̃cipiatur. qui ad summũ scerdotiũ ꝓuehit᷑.
decreto manib om̃ium rosprato eligitur.
Ordinatus aut̃. asuis ordinatorib litteras
accipere iubetur. Qui &rã ab ꝑocłastica soci¬
etate quolib& excessu discinditur. libellari
scriptiont aut retipiꝗir. aut deicitur. Sꝑd
qui accusatur᷑ ex cõmumicatur. stu reconcilut᷑

Expanded text:
incmarus, archiepiscopus Remorum, suis accusatoribus dixit: Quae est petitio vestra, fratres?--Misericordiam, inquiunt, petimus nobis a vestra paternitate impendi, de ministratione ordinum ecclesiasticorum, ad quos a domino Ebone quondam provecti, a vestra auctoritate suspensi sumus. Hincmarus episcopus dixit: Habetis libellum reclamationis aut postulationis, sicut ecclesiastica se habet traditio? Illi autem responderunt se prae manibus nullum habere libellum. Hincmarus episcopus dixit: Legum ecclesiasticarum auctoritas talis est ut in causis gestorum semper scripturam requirat: adeo ut qui ad sacrum fontem accedit, suum dare nomen praecipiatur; qui ad summum sacerdotium provehitur, decreto manibus omnium roborato eligitur; ordinatus autem a suis ordinatoribus litteras accipere jubetur; qui etiam ab ecclesiastica societate quolibet excessu discinditur, libellari scriptione aut recipitur aut dejicitur; sed qui accusatur, vel excommunicatur seu reconciliatur,
Abbreviated transcription (Latin):
pi INERΟTEDENDIS PΡłs¬
acdefendendis. impositam adõ
sibi curam non ambigant. Idoq dũ conspici¬
unt uidices ac potentes pauꝑum oppresso¬
res ecistere. prius eos sacerdotalis ammoni¬
tionit redarguant. & sic contempseruit em̃¬
dare. anatbematixentur̃. De illis qui in¬
episcopiis predam fecerint.
monente epo non reddiderit. excommuni
pauperes non opprimant.
unł opprimunt. si cõmonitia pontifice suo non
ticas preuidere. regere. & gub̾nare¬
III.Uatq dispensare. sedmꝰ canonum auctori¬
tatem. Uolumus ut laici in eorũ ministerio
obediant ep̃is ad regendas eecdãs dĩ. uiduas
& orphanas defendendos. & ut obedientes
fint eis ad torũ xpĩanitatem seruandam.
& ep̃i consentientes comitib & iudicib
ad iusticias faciendas. ut nullatenus ꝑ
aliquorũ mendatiũ ł salsum testimoniũ.
neq ꝑiucrium. aut ꝑ premiũ. lexiusta¬

Expanded text:
pi in protegendis pdefendendis, impositam a Deo sibi curam non ambigant. Ideoque dum conspiciunt judices, ac potentes pauperum oppressores existere, prius eos sacerdotali admonitione redarguant: et si contempserint emendare, anathematizentur. episcopiis praedam fecerint. monente episcopo non reddiderit, excommunicpauperes non opprimant.  opprimunt, si commoniti a pontifice suo non iasticas praevidere regere et gubernare, atque dispensare, secundum canonum auctoritatem. Volumus ut laici in eorum ministerio obediant episcopis ad regendas Ecclesias Dei, viduas et orphanos defendendos, et ut obedientes sint eis ad eorum Christianitatem servandam, et episcopi consentientes comitibus, et judicibus ad justitias faciendas, et ut nullatenus per aliquorum mendacium, vel falsum testimonium, neq
Abbreviated transcription (Latin):
fidelibus auhereticis factũ fuerit. om̃ino¬
cassabitur. It nemo contra canones eẽ¬
t constitutiones presumat¬
contra canones & decerta presulum
romanorũ. ł bonos mores. nullius sint
uIͥ sed subtus. Quando canonica uentilant᷑
ap̃u. nisi sint religiosi laici non intersint.
oporta & nisi hos tantũ modo. qui inꝓpria

Expanded text:
fidelibus aufidelibus aucassabitur. CAP. 10. - Ut nemio contra canones et constitutiones contra canones et decreta praesulum Romanorum, vel bonos mores nullius sint i, sed subtus. ur, nisi sint religiosi, laici non intersint. oportet, nisi eos tantummodo qui in propria
Abbreviated transcription (Latin):
clericum in iuste calũpniantibus:
Icdericũ fatigare teniptauerit & uictus
fuerit. ab eccłr liminib & catholicorum cõ¬
t laici con temptores canonũ excom¬
municentur. clerici honore puentur
preuaricitar: ł ꝓmanifestis criminib scõrũ
canonũ contemptor reptus suerit. ac scõrũ
patrũ constitutionib contradoctor. & si moni¬
tionib cpiscopalib obtempere distulerit. ana-¬
thematuctur. Qđ non liceat imperatori¬
ł cuiquã potentiũ aliquid agere contra
diuinum mandatuni.
on licae gͦ imꝑatori ł cuiꝗ pietati
custodienti. aliquid contra mandata diuini¬
tatis p̃sumert. nequicquã quo euangelicis
ꝓpheticisq stu apostolicis regulis obuetur
agere. In uistumm tñi udicium & desinitio
in iusta. regio metu ł iussu auidicib ordi.¬
nata non ualeat. Nec quicquã quod contra
euangelicã & ꝓpheticã aut apostolicã doc¬
trinam constitutionemq eoꝵ siue scõrum
patrũ actum fuerit stabit. Et quod ab in¬

Expanded text:
clericum injuste calumniantibus. clericum fatigare tentaverit, et evictus fuerit, ab Ecclesiae liminibus, et catholicorum comunicentur. Ut laici contemptores canonum excommunicentur: clerici honore priventurpraevaricator, vel pro manifestis criminibus sanctorum canonum contemptor repertus fuerit, ac sanctorum Patrum constitutionibus contradictor, et si monitionibus episcopalibus obtemperare distulerit, anathematizetur. vel cuiquam potentum aliquid agere contra divinum mandatum. Non licet ergo imperatori, vel cuiquam pietatem custodienti, aliquid contra mandata divinitatis praesumere, nec quidquam quo Evangelicis propheticisque seu apostolicis regulis obvietur, agere. Injustum enim judicium, et diffinitio injusta, regio metu, vel jussu a judicibus ordinata non valeat: nec quidquam quod contra evangelicam et propheticam, aut apostolicam doctrinam, constitutionemque eorum sive sanctorum Patrum actum fuerit stabit: et quod ab in
Abbreviated transcription (Latin):
& usq ad ꝑfectionẽ custodiretur. Hyc gͦ ego
iohannes id circo ꝑstringenda curaui: ut hi
qui occasione nouȩ dispensationis illicita
matrimonia contra hunc eruditissinum
uirũ causantur. ñ generaliter quartȩ genera¬
tionis copulam censuisse. immo uenialiter simulq
temporaliter ꝑmisisse cognoscant. Qđ extranci¬

Expanded text:
et usque ad perfectionem custodiretur. Haec ergo ego et usque ad perfectionem custodiretur. Haec ergo ego Joannes idcirco perstringenda curavi ut ii qui occasione novae dispensationis illicita matrimonia contra hunc eruditissimum virum causantur, non generaliter quartae generationis copulam censuisse, imo venialiter simulque temporaliter permisisse cognoscant. Zac
Abbreviated transcription (Latin):
tuo de consanguinitatis conunictione ipsi &
anglorũ genti quȩ nuꝑ adsidẽ uenerat. ne a
bono qđ cx̧pat metuendo hausteriora recedero:
specialiter & non generaliter certissime serip¬
sisse me cognoscas. Unde omͥ onũs romana
ciuitas testis existit: Nec ea intentione hye
illi scripsi mandata: ut postꝗ firma radice
in fide fuerint solidati. si infra ꝓpͥã consan¬
guinitatẽ inuenti furruit: ñ separentur. aut
insta affinitatis lineam idest usq ad septimã
generationẽ ungantur : sed quod adhuc illis
neo phitis existentib eis pͥmũ illicita consentire
& eos utrbis ac exemplis instruere & quȩ post
de talib egerint rationabilit̃ efideliter ꝙx¬
cludere oportere. Nã uixta apłm qui ait.
liac dedi nob potũ ñ tscam. ista illis mͦ. ñ poteris
ut p̃fixum ẽ. temporib tenenda indulsimus.
nebonũ qđ infirma ad hoc radiet plantatũ
crat exureretur : sed aliquantũ firmaretur.

Expanded text:
tuo, de consanguinitatis conjunctione, ipsi et tuo, de consanguinitatis conjunctione, ipsi et Anglorum genti, quae nuper ad fidem venerat, ne a bono quod coeperat metuendo austeriora recederet, specialiter, et non generaliter certissime scripsisse me cognoscas. Unde et mihi omnis Romana civitas testis existit, nec ea intentione haec illis scripsi mandata, ut postquam firma radice in fide fuerint solidati, si infra propriam consanguinitatem inventi fuerint, non separentur, aut infra affinitgenerationem jungantur. Sed quod adhuc illis neophytis existentibus eis primum illicita consentire, et eos verbis et exemplis instruere, et quae post de talibus egerint rationabiliter et fideliter excludere oportet. Nam juxta Apostolum qui ait: Lac dedi vobis potum, non escam , ista illis modo, non posteris, ut praefixum est, temporibus tenenda indulsimus, ne bonum quod infirma adhuc radice plantatum erat erueretur, sed aliquantulum firmaretur
Abbreviated transcription (Latin):
Contradicimus quoq ut in quarta ł qͥnta
sextaq generatione : nullus ampluiꝰ conugio
copuletur. Ubi aut̃ post int̃dictũ factũ fue¬
ritatem noue fidei ꝑmiserit
regorius papa requisitus ab augustino
anglorũ gentis episcopͦ. quota generatione
fideles debrant copulari : dispensatione sic re¬
scribit. Quȩdam lix in romana re publica sic¬
ꝑmittit. ut siue st̃ & soror seu duoꝵ frũm
germanoꝵ E duarũ sororũ filius & filia mistean¬
tur. sicut exꝑimento didicimus extali conui¬
gio sobolem non posse succrescere. Unde necesse :
ut iam quarea ł quinta generatio fideluĩ. becat᷑
erum post multũ tẽporis afelice miscene
siciliȩ presule requisitus. utrũ augustino
gregoruiꝰ scripserit ut anglorũ quarta gene¬
ratione contracta matrimonia minime solue¬
rentur. humillimꝰ pat̃ gregorius int̃ oȩt̃a talẽ
dedit rationẽ. Qđ scripsi augustino anglorũ
gentis ep̃o. alumno uidelic& tuout recorderis

Expanded text:
Contradicimus quoque ut in quarta, vel quinta, sextaque generatione, nullus amplius conjugio copuletur. Ubi autem post interdictum factum fueritatem novae fidei permiserit. Gregorius papa requisitus ab Augustino Anglorum gentis episcopo quota generatione fideles debeant copulari, dispensatorie sic rescribit: Quaedam lex in Romana republica permittit ut sive frater et soror, seu duorum fratrum germanorum vel duarum sororum filius et filia misceantur: sicut experimento didicimus, ex tali conjugio sobolem non posse succrescere. Unde necesse est ut jam quarta vel quinta generatio fidelium licenter . Ibidem. Verum post multum temporis a Felice Messanae Siciliae praesule requisitus utrum Augustino Gregorius scripserit ut Anglorum quarta generatione contracta matrimonia minime solverentur, humillimus pater Gregorius inter caetera talem dedit rationem: « Quod scripsi Augustino Anglorum gentis episcopo alumno, videlicet ut recordaris
Abbreviated transcription (Latin):
affinitatis lunitam. idẽ usq inseptomam
ꝓgenitm: consanguintã suã ducat uxorẽ. ł oiã
quoqͦmͦ meesti macula polluat. Siquis uõ hoc
temere p̃sumpserit. ut incestũ luat ac publice
uixta canonicos gradus pęniitat. de exõ Rc.
Iulli ixꝓpinquitate sui sanguinis usq ad
septunũ gradũ uxores ducant. neq sine
benedictione sacerdotis. Qui ante in nupti
erant: a sacerdote brnedicti. nubere audeant
ꝑnuttimꝰ exꝓpinquitate sui sanguinis
ł uroris usq inseptimi generis gradũ uxorem
ducere ł incesti macula cõmaculari. De Eaõ
nomina continentur. ultra quos nec affinitas
inuenitur. nec successo post ampluiꝰ p̃rogari.It¬

Expanded text:
finitatis lineam, id est usque ad sextam generationem, consanguineam suam ducat uxorem, vel eam quoquomodo incesti macula polluat. Si quis vero hoc temere praesumpserit, vel incestum luat, ac publice juxta canonicos gradus poeniteat. CAP. LXXIX. Nulli ex propinquitate sui sanguinis usque ad septimum gradum uxores ducant, neque sine benedictione sacerdotis. Qui ante innupti erant, a sacerdote benedicti nubere audeantmittimus ex propinquitate sui sanguinis, vel uxoris, usque in septimi generis gradum uxorem ducere, vel incesti macula commaculari. CAP. 15.nomina continentur, ultra quos nec affinitas invenitur, nec successio potest amplius praerogari.