comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
curritur Plena est ciuitas uniuersi generis hominibus et taen¬
tia utrisq sexus constippectio : ut quod alibi ex paorte fugiebas.
hic totum sustinere cogaris : Quia igitur frater nat inter¬
rogas per quam uicm incedere debeas reuelata tetum
futiae loquer si officiumuis exertere praesbiteru si cpisco¬
patus teuel opus uel honos forte delectat uiue inurbibus et
castellis. et edicrum scltem fuc lucrum animac tuac SIN
itutemi cupis esse quod diceris monachus id est solus quio ficcis
murbibus quaeutiq: non sunt solorum hadittcculo sedusulto¬
rumbabet unum quoq propositum principes suos romconi dit¬
cesimitentur cemillos stcbricos regulos scipiones plalo sophipo¬
nant sibi pitacgortem. socrutem planem a ristotelemt  poctit.
aemulentur homerum uirgilium menan drum terrentiũ
historici thscididem sidustium hero docum libium: oratores lisram.
gracos demosthenem tulli d̃s : etut cadnostra ueniamus. ẽpis copi

Expanded text:
curritur; plena est ciuitas uniuersi generis hominibus et tancurritur; plena est ciuitas uniuersi generis hominibus et tanta utriusque sexus constipatio, ut, quod alibi ex parte fugiebas, hic totum sustinere cogaris. Quia igitur fraterne interrogas. per quam uiam incedere debeas, reuelata tecum facie loquar. si officium uis exercere presbyteri, si episcopatus te uel opus uel honos forte delectat, uiue in urbibus et castellis et aliorum salutem fac lucrum animae tuae. sin autem cupis esse, quod diceris, monachus, id est solus, quid facis in urbibus, quae utique non sunt solorum habitacula, sed multorum? habet unumquodque propositum principes suos: Romani duces imitentur Camillos, Fabricios, Regulos, Scipiones; philosophi proponant sibi Pythagoram, Socraten, Platonem, Aristotelen; poetae aemulentur Homerum, Uergilium, Menandrum, Terentium; historici Thucydiden, Sallustium, Herodotum, Liuium; oratores Lysiam, Gracchos, Demosthenen, Tullium; et ut ad nostra ueniamus, episcopi
Abbreviated transcription (Latin):
monte cum iħu. scõrumque tantum locorum uicinitatibus ꝑfru¬
aris id est ut et urbecarecs et propositum monachi non amittas :
quod loquor Nonde episcopis. Non de praes byteris non dedericis
loquor : quorum aliud officium est : sed demona cho quondam apud
saetuld̃ nobili: Quid id circo praecium possessionum succrum cid
pedes a postolorum posuit docens pecunicm essecadcandam : Et
humiliter secreto uictitans semꝑ contemnat :  Quod semel con¬
tempserit: sicrucis. et resurrectionis loca nonceleberrima in
quaccurico in qua a lamilitum inquascortamimi scurrae et
omnic sunt quacesolentesseinceteris urbibus uel si mona chorũ
solum modo turbis frequentaretur : expetendum reuera hu¬
uscemodi cunctis monachis esset habitaculum : nunc uero
summae stultitiue ÷ renuncicre sacculo dimittere patriã
Vrbes deserere mona chumprofiteri : et intermaiores populos
peregre uiuere quam era suicturus in patria: dõcte hdc orbecon¬

Expanded text:
monte cum Iesu sanctorumque tantum locorum uicinitatibus perfruaris, id est, ut et urbe careas et propositum monachi non amittas. quod loquor, non de episcopis, non de presbyteris, non de clericis loquor, quorum aliud officium est, sed de monacho et monacho quondam apud saeculum nobili, qui idcirco pretium possessionum suarum ad pedes apostolorum posuit docens pecuniam esse calcandam, ut humiliter et secreto uictitans semper contemnat, quod semel contempserat. si crucis et resurrectionis loca non essent in urbe celeberrima, in qua curia, in qua ala militum, in qua scorta, mimi, scurrae et omnia sunt, quae solent esse in ceteris urbibus, uel si monachorum solummodo turbis frequentaretur, expetendum reuera huiusce modi cunctis monachis esset habitaculum; nunc uero summae stultitiae est renuntiare saeculo, dimittere patriam, urbes deserere, monachum profiteri et inter maiores populos peregre uiuere, \'quam eras uicturus in patria. de toto huc orbe con
Abbreviated transcription (Latin):
quc puer sucitussum: pelusicccas nos a ppellcent ecluteos elidet e¬
ses st acernios quod non recipiamus ect quae sp̃ssunt Villis cilicetibe¬
tum intestrm puris simam regnat inccelo⁊ ettamenmm foueant
curndettebentes iuiuant cacrnaliter: et inimiecem suuni fodueonte
ctnutri cent belicest a oisuisi forte in plereuolunt soaturam decentno
a matae irumi cos uestros etbene facite his qui ꝑse quun tuouios aoni
cuinem castamos uirginem leiun antem amocurtus pioneperasit
substantĩ ÷ amouie nem qua eiudictindam scesenioritia nbib¬

Expanded text:
qua puer renatus sum. Pelusiotas nos appellant et luteos et animaqua puer renatus sum. Pelusiotas nos appellant et luteos et animales et carneos, quod non recipiamus ea, quae spiritus sunt, illi scilicet Hietum in testam purissimam regnat in caelo, et tamen miror, cur carni detrahentes uiuant. carnaliter et inimicam suam foueant et nutriant delicate, nisi forte inplere uolunt scripturam dicentem: amate inimicos uestros et benefacite his, qui persequuntur uos. amo carnem castam, uirginem, ieiunantem; amo carnis non opera, sed substantiam; amo carnem, quae iudicandam esse se nouit; amo i
Abbreviated transcription (Latin):
quna ieau demur eum ponsui merito seo aliorum eprore deftro¬
Pereq hoc non est in quies ex cuscore omgenemseo accusare catrros
a posetlum paculum aut angelum deccclo audiendum crederem¬
nunc uero cum simpliciter errorem eius fate ar. sic legam uteȩ¬
teros quic sic errecuit utceteri dicas simultorum cõmunis ẽ error
cursolum ꝑ sequimini : quiccuos solum lacudatis ut capostolum tol¬
nitudinem cȩterorum uitico delibrissuis adhoctantum ex cerpi¬
tis uthuus defendatis errorem: origenem sic fertis incuelum ua
nibileun erras sedicctis quis quis es ces sertor nouorum dogmia¬
nune quae sote utpcercas romanis curibus partas fiderquatore
postoliuocolaudata .ẽ : quur post quadingentos annos docere
pos interis quod ante nesciuimus turprosers in medium. quod
paulus et petrus edereud uerunt : usq adbanc diepo sinerstee
dociusct mundus xpianius fuit illcam senex tenebosesetanim

Expanded text:
mina, ne uideamur eum non sui merito, sed aliorum errore defenmina, ne uideamur eum non sui merito, sed aliorum errore defendere. \'hoc non est\', inquies, \'excusare Origenem, sed accusare ceteros\'. apostolum Paulum aut angelum de caelo audien-. dum crederemnunc uero, cum simpliciter errorem eius fatear, sic legam ut ceteros, quia sic errauit ut ceteri: dicas: si multorum communis est error, cur solum persequimini?\' quia uos solum laudatis ut apostolum. tolnitudinem. ceterorum uitia de libris suis ad hoc tantum excerpitis, ut huius defendatis errorem; Origenem sic fertis in caelum, ut nihil eum errasse dicatis. quisquis es adsertor nouorum dogmatum, quaeso te, ut parcas Romanis auribus, parcas fidei, quae apostoli uoce laudata est. cur post quadringentos annos docere nos niteris, quod ante nesciuimus? cur profers in medium, quod Paulus et Petrus edere noluerunt? usque ad hanc diem sine ista doctrina mundus Christianus fuit. illam senex tenebo fidem, in
Abbreviated transcription (Latin):
aduiueret origenes irtes ceretur uobis stcutoribus suis etcumi a cobdi
ceret: odio sum me fecistis in mundo: uult cliquis lccudare origenem
lecudet ut laudo magnds uirab infantico : etuere martiris filius alex¬
cendriae edesi cesticam scolam tenuit : succedens eriditissimo uiro dac
moriter tenuit : et studio explunationis ea crum diebus sud auit uc
tortibes mille et eo cemolius tractatus quos inedesia locutus est edidit
limune pabiles praeterete conmentiorios duos ipse appellat eonoate¬
nostios nune praetereo neuideas õperum cius indicomtex erto: quis
nostrum s centa potest lagere quantum ille conseripsit. : Suisar denus
isotilturis cerimm nonmretur quoo siquis iudas ⁊e lotes oboosue¬
nt nobis errores ous ciuichat lbere: incerdum masgnus dcrs ut poslio¬
merus: uerum eperi longo faset ignos cere somnum. Von i mite mio
eius uitia cuius uirtutes non possumus sequig e nidon imite muo

Expanded text:
aduiueret, Origenes irasceretur uobis, fautoribus suis, et cum aduiueret, Origenes irasceretur uobis, fautoribus suis, et cum ceret, Odiosum me fecistis in mundo . 8. Vult aliquis laudare Origenem? laudet, ut laudo: magnandriae ecclesiasticam scholam tenuit succedens eruditissimo uiro, Clemoriter tenuit et in studio explanationis earum diebus sudauit ac noctibus. mille et eo amplius tractatus, quos in ecclesia locutus est, edidit; innumerabiles praeterea commentarios, quos ipse appellat tomos et quos nunc praetereo, ne uidear operum eius indicem texere. quis . nostrum tanta potest legere, quanta ille conscripsit? quis ardentem in scripturis animum non miretur? quodsi quis ludas zelotes opposuerit nobis errores eius, audiat libere: -- interdum magnus dormitat Homerus, uerum operi longo fas est ignoscere somnum. Non imitemur eius uitia, cuius uirtutes non possumus sequi. errauerunt in fide
Abbreviated transcription (Latin):
curandos sed dimitendos naturae. ne mede leo languorem ex asperet :
centum et quinquaginta prope connisunt : ex quo origenes dormiuit
trriquilatinorum umquam ausus est trans ferre libros eius dere sur¬
rectione. ΠΕΡΙΑΡΚΟΝ strome theas quis perinstme opusseipsum
uoluit in facmarinec disertiores sumus hilacrio : nec fideliore suictorino
quitriatatus Nonut interprietes. sed ut ccuctores proprio penstrans¬
tulerunt : Muper cmbrosius sic exemeron illius compilauit ut ma¬
gis hyꝓpoliti sententias basiliique sequeretur : ego ipsecuius aemulc¬
tores esseuos dicqtis et ad ceteros tadpae. ccpreccrum imme oculos
possidetis simedo animo fuissẽ erga originem : interpraetids essem
hosipsos quos supradixi libros. ut mala eius etiam latinis Nota fa¬
cerem : sednum quam feci et multis rogantibus cadquiescere Nolui
Non enim consueui insulttere erroribus quorum miror in genia: ipsesi

Expanded text:
curandos, sed dimittendos naturae, ne medella languorem exasperet. curandos, sed dimittendos naturae, ne medella languorem exasperet. centum et quinquaginta prope anni sunt, ex quo Origenes dormiuit Tyri. quis Latinorum umquam ausus est transferre libros eius de resurrectione, περὶ ἀρχῶν, stromateas ? quis per infame opus se ipsum uoluit infamari? nec disertiores sumus Hilario nec fideliores Victorino, qui tractatus eius non ut interpretes, sed ut auctores proprii operis transtulerunt. nuper Ambrosius sic Exaemeron illius conpilauit, ut magis Hippolyti sententias Basiliique sequeretur. ego ipse, cuius aemulatores esse uos dicitis et ad ceteros talpae caprearum in me oculos possidetis, si malo animo fuissem erga I Origenem, interpretatus essem hos ipsos, quos supra dixi, libros, ut mala eius etiam Latinis nota facerem; sed numquam feci et multis rogantibus adquiescere nolui. non enim consueui eorum- insultare 4 erroribus, quorum miror ingenia. ipse, si
Abbreviated transcription (Latin):
cacusare debui cuius rogctus opuscula traonsferebam: et dicerer
inprologo hiccuius interprcaetietor libros hereticus ẽ: caue lector
ni legas fugeui percom : ccutsi legere uolueris scitõmelis hominib
et hereticis corruptt esse quae transtuli : quam quam timerenior
debeas: E go enim omnic quaesuerant uitiata : correxi: hoc est alis
uerbis dicer: ego qui interpraetor catholichus sum hic quem inter¬
praetor hereticus est: denique et uoł satis simpliciter. et in genu&e
acnonmalicios . Parui: scilicet pendentes praecepta retorieu
et praestrigias oratorum dumlibros eius ΠΕΡΙCΡΚΟΝ here¬
ticos confitemini et in clios crimentrans ferre uultis iniecistis legeri¬
tibus scrupulum ut totum auctoris uitim discuterent: et excȩte¬
ris eius libris coniecturam praesentis feccerent questiones : Ego
cillidus quiemen dacui silens quod uolui: Et dissimulans crimina
Non feci inuidiam criminoso: ciunt et medici grandes morbos non esse

Expanded text:
ccusare debui, cuius rogatus opuscula transferebam, et dicere in prologo: \'hic, cuius interpretor libros, hereticus est; caue, lector, ne legas. fuge uiperam aut, si legere uolueris, scito a malis hominibus et hereticis corrupta esse, quae transtuli. quamquam timere non debeas; ego enim omnia, quae fuerunt uitiata, correxi/ hoc est aliis uerbis dicere: \'ego, qui interpretor, catholicus sum; hic, quem interpretor, hereticus est. \' denique et uos satis simpliciter et ingenue ac non malitiose, parui scilicet pendentes praecepta rhetorica et praestigias oratorum, dum libros eius περὶ ἀρχῶν hereticos confitemini et in alios crimen transferre uultis, iniecistis legentibus scrupulum, ut totam auctoris uitam discuterent et ex ceteris libris eius coniecturam praesentis facerent quaestionis; ego callidus, qui emendaui silens, quod uolui, et dissimulans crimina non feci inuidiam criminoso, aiunt et medici grandes morbos non esse
Abbreviated transcription (Latin):
quibus nititur ap probare originem fuis se catholicum: eusebius et
pampbuilus gpunitam interse hachere concordiam: ut unius anim&
tiro potuerunt. Et eusebius in toto operesuo aani dogmcuti

Expanded text:
quibus nititur adprobare Origenem fuisse catholicum. Eusebius et quibus nititur adprobare Origenem fuisse catholicum. Eusebius et Pamphilus tantam inter se habuere concordiam, ut unius animae tire potuerunt, ut Eusebius in toto opere suo Orig
Abbreviated transcription (Latin):
pamphili uolumen. quod illum testimonio martrris ab insamia
uindicaret: ec ceuos emendatis in origenis libris quod ille non scrib¬
sit et mira siedat aliquis librum quem ille non edidit : uosi naedito
opere potestis coargui allequinihil cliud edidit facilius patet cer¬
lum miaezdate quod libet cdiud opus pamphil nusquam repperigtis:
hocunum est : undeigitur sciam quodpamphili sit̃ uide licet stilus et
scllia docereme poterit: num quã credam quod doctusuir primosin¬
genii sui fructus qua estionibus et in stomiae didi acrit et ipsum no¬
men a pologitici ostendi gaccusationem: non enim defenditur nisi
quod incrimine est : num proferam cui contradicere uel stultisit
uel in prudentisi sextus liber eu sebii super origenis defensione prin¬
cipium usque admille fermeuersus liberiste qui pamphili dicitur
continet in reliquus scriptor eiusdem operis profere testimorticor:

Expanded text:
Pamphili volumen, quod illum tesPamphili volumen, quod illum tesuindicaret? ecce uos emendatis in Origenis libris, quod ille non scripsit, et miramini, si edat aliquis librum, quem ille non edidit? uos in edito opere potestis coargui; ille, qui nihil aliud edidit, facilius patet calumniae. date quodlibet aliud opus Pamphili, nusquam repperietis; hoc unum est. unde igitur sciam, quod Pamphili sit? uidelicet stilus et saliua docere me poterit. numquam credam, quod doctus uir primos ingenii sui fructus quaestionibus et infamiae dedicarit. et ipsum nomen Apologetici ostendit accusationem; non enim defenditur, nisi quod in crimine est. unum proferam, cui contradicere uel stulti sit uel inpudentis. sex librorum Eusebii super Origenis defensione principium usque ad mille ferme uersus liber iste, qui Pamphili dicitur, continet et in reliquis scriptor eiusdem operis profert testimonia,
Abbreviated transcription (Latin):
cre utat imen sllu sgnfatentur Non scriptum puegansieo secois uum
scripentis cones cillns iluo est siqua ab hereticis codita sent sdrdim¬
quasi bene dutte defendit solus scilicet inuentus est origones dauis
suasi bonedit orbeparite o sidiarentur : et quasi ciomitrioatis
settoras omnis ueritas urio die decioluminibus alius neededicor
siunus uioltu sest libertnum uniuer sic eius opere quae die rpsis
euous unelem poribibere didit ÷ simul corrumpi potuerunt ipse¬
origenes in epistola quam scrib it ad fabianum romanae urbis
ep̃mpo enitentiam agit curtalia scripserit : eccatusas temeritatis
in ambrosium refertꝰ quod secreto cedita inpublicũ protulerit.
porro quod pamphilum proferunt laudatorem eius gratias
illia gomeo nomine quod dignum meputa uerunt. quem cũ mar¬
trre calumniarentursienim ab inimicis origenis libros eius
dicitis esse uiolactos ut infama retur. quare mihi non licet dicere
ab inimicis eius et sectatoribus non positum esse subnomine

Expanded text:
sare, ut tamen illius esse fateatur; non scriptum negans, sed sensum scribentis edisserens. Aliud est, si qua ab haereticis addita sunt, aliquasi bene dicta defendit. solus scilicet inuentus est Origenes, cuius scripta in toto orbe pariter falsarentur et quasi ad Mithridatis litteras omnis ueritas uno die de uoluminibus illius raderetur. si unus uiolatus est liber, num uniuersa eius opera, quae diuersis et locis et temporibus edidit, simul corrumpi potuerunt? ipseOrigenes in epistula, quam scribit ad Fabianum, Romanae urbis episcopum, paenitentiam agit, cur talia scripserit, et causas temeritatis in Ambrosium refert, quod secreto edita in publicum protulerit: Porro, quod Pamphilum proferunt laudatorem eius, gratias illis ago meo nomine, quod dignum me putauerunt, quem cum martyre calumniarentur. si enim ab idicitis esse violatos ut infamaretur, quare mihi non liceat dicere de amicis eius et sectatoribus compositum esse sub nomine
Abbreviated transcription (Latin):
te sed potestatecibum sumere : Et itm̃ adhuc illis praegaudio trepi¬
dantib: firmamentum cordis adhibu it descis scripturis & citillis
haec sunt uerba quaelocutus sum aduos cum adhucessemuobcum

Expanded text:
te, sed potestate cibum sumere: tamen adhuc illis prae gaudio trepite, sed potestate cibum sumere: tamen adhuc illis prae gaudio trepidantibus, firmamentum cordis adhibuit de sanctis Scripturis; et ait illis, Haec sunt verba quae locutus sum ad vos, cum adhuc essem vobiscum
Abbreviated transcription (Latin):
animalia corpora : Et tmen anima ȩnon sunt sed corporte quomodo
nuncistt animalia dicuntur et anima e non sunt :sic illa spiritalia dicen
carissiminisiquia ad nutum sp̃s serui& : Nuhiltibi contradicit exto:
nihiltibi rebellat aduersuste : Nonibierit quod a postolus gemit.
uideo aliam legẽ in menbris meis repugnantem legimentis meas:
Haec bella non ibi erunt: ꝓcix ibierit pax ꝑfectit ibierit: Libiuoluens
eris seda do non recedes : Vbi uolueris eris sed quocumq eris dm̃tiuũ
moaer gumentetur : Nemosua suspicio nedeleret: quod nob ꝓmisitds̃
uenturum esse cestissimȩ ae neccmus: Quando uidebaturxp̃s fratres
mei quando sp̃sputabatur ut essecorpus ꝑsuaderst̃ non solum oculis¬
e praebebat uidendum sed &icm manib: contrectandum: quib: adex¬
hibendam fidei ueritatem incorporedignatus ẽ etiam non necessico¬

Expanded text:
animalia corpora: et tamen animae non sunt, sed corpora. Quomodo animalia corpora: et tamen animae non sunt, sed corpora. Quomodo nunc ista animalia dicuntur, et animae non sunt: sic illa spiritualia dicuntuale corpus, charissimi, nisi quia ad nutum spiritus serviet? Nihil tibi contradicet ex te, nihil in te rebellabit adversus te. Non ibi erit quod Apostolus gemit, Video aliam legem in membris meis repugnantem legi mentis meae . daec bella non ibi erunt: pax ibi erit, pax perfecta ibi erit. Ubi volueris, eris: sed a Deo non recedes. Ubi volueris, eris: sed quocumque ieris, Deum tuum mo argumentetur, nemo sua suspicione deliret: quod nobis promisit Deus, venturum esse certissime teneamus. Quando videbatur Christus, fratres mei, quando spiritus putabatur, ut se corpus esse persuaderet, non solum praebebat oculis videndum, sed etiam manibus contrectandum. Quibus ad exhibendam fidei veritatem in corpore, dignatus est etiam non necessita
Abbreviated transcription (Latin):
facilius aguntur ec uelocius mouentur corpora leui oraquam gra¬
uiora : it ẽdicis : Responde ergomihi quare leuissima aranea
tar desemouet : et grauis equus uel ocitercurrit : De ipsis homi¬
nib: loquar : maius corpus hominis grauuis ẽ : breuius corpus
quodminus habet ponderis leuius ẽ : Itauero ẽ : Sed saliu
port& : sic̃t ipsehomo corpussuũ : uclidus currit macer languoro
iux ambulat: appende macrum et robustum hom inemillum
lanȩuoreuix paucas libellas appendentem illum salubritatẽ
corporis multa pondo in carnesua gerentem : Temitituambos
tollere grauis ẽ uelidus leu isr ẽ macilentus recede portatobo
appareat ambulator: ipsos dimitte ferant corporasua agcnt
corpora sua : Video macrum uix passum mouentem : Video uali¬
dum robustumq: currentem : si hocual& sanitas. in mosalitt quid
ual ebit dabitergods̃ mineam sticilitatem miram leui tatem : nonsine ca¬

Expanded text:
facilius moventur et velocius aguntur corpora leviora, quam grafacilius moventur et velocius aguntur corpora leviora, quam graviora. Ita est, dicis. Responde ergo mihi. Quare levissima aranea tarde se movet, et gravis equus velociter currit? De ipsis hominibus loquar: majus corpus hominis gravius est; brevius corpus quod minus habet ponderis, levius est. Ita vero est, sed si alius portet. Si autem ipse homo corpus suum portet, validus currit, macer languore vix ambulat. Appende macrum et robustum hominem; illum languore vix paucas libellas appendentem, illum salubritate corporis multa pondo in carne sua gerentem: tenta tu ambos tollere; gravis est validus, levis est macilentus. Recedat portator, appareat ambulator; ipsos dimitte sibi, agant corpora sua - video macrum vix passum moventem, video validum robustumque currentem. Si hoc valet sanitas, immortalitas quid valebit
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑ elementum quod inuentum ẽ suꝑ ordinem elementoꝵ : quan.¬
mireris: Corpora ipsa gracuissim& et tamen terrena quae mox
ut dimis safuerint suꝑ aquam continuo demerguntur. Et ad
imaꝓfundaꝑueniunt : Sicut est ferrum. postremo sicut est plum¬
bum quiden implumbo grauius : Accedit tamenmanus asti¬
ficis ad plumbum faccit in deciliquoduas concauum : et natat plũ¬
bum suꝑ aquam : Ergone non dabit ds̃ corporimeo quoddat
asti fex plũbo : De in deccquam ipsa mubi ponitis : Redite ador¬
dinem elementorum: Ceste respondebitis. quod aquasit suꝑ
terriem: Quase antequã currat interram pend& innubibus
ad ect quae dicturus sum : sidño adiuuante potuero: Quid faici¬
lius mouetur . quid uelo cius agitur . grauius corpus anleuius :
quis non respondeat leuis: leuiora enim corpora faccilius mouentur
Velocius aguntur grauiora difficilius atq tardius : Ceste regulã
fixisti ceste considertitis et circũ spatis omnib: respondisti quia

Expanded text:
 elementum, quod secundum est in ordine elementorum, quanmireris. Corpora ipsa gravissima, et tamen terrena, quae mox ut dimissa fuerint super aquam, continuo demerguntur, et ad ima profunda perveniunt, sicut est ferrum, postremo sicut est plumbum. Quid enim plumbo gravius? Accedit tamen manus artificis ad plumbum, facit inde aliquod vas concavum, et natat plumbum super aquam. Ergone non dabit Deus corpori meo, quod dat artifex plumbo? Deinde aquam ipsam ubi ponitis? Redite ad ordinem elementorum. Certe respondebitis, quod aqua sit super terram. Quare ergo antequam currant in terra, pendent nubibus ad ea quae dicturus sum, si Domino adjuvante potuero. Quid facilius movetur, quid velocius agitatur, gravius corpus, an levius? Quis non respondeat, Levius? Leviora enim corpora facilius moventur, velocius aguntur: graviora difficilius atque tardius. Certe regulam fixisti, certe considerasti, et circumspectis omnibus respondisti quia
Abbreviated transcription (Latin):
erunt adspeciem non adusum : Ad commendationem pulcritu¬
dinis non ad in digentiã necessittitis : Numquid quia uacabunt id eo
inde coraerunt : Et quidem nunc quia inperiti sumus : Et caus asrerũ
ignoramus : Siuideantur interiora nr̃a. horrentur potius quam
diliguntur : Quis enim nouit quem ad modum sibi inuicem conexa
sint membra et quib: numeris coaptata : undeuocantur etiam
armonia quoduerbum ductum ẽ demusica ubiuidemus certe iner

Expanded text:
erunt ad speciem, non ad usum; ad commendationem pulchrituerunt ad speciem, non ad usum; ad commendationem pulchritudinis, non ad indigentiam necessitatis. Numquid quia vacabunt, ideo indecora erunt? Et quidem nunc quia imperiti sumus, et causas rerum ignoramus, si videantur interiora nostra, horrentur potius quam diliguntur. Quis enim novit quemadmodum sibi invicem connexa sint membra, et quibus numeris coaptata? Unde vocatur etiam harmonia; quod verbum dictum est de musica: ubi videmus certe in
Abbreviated transcription (Latin):
adambulandum : Illa etiam membra quae puden dac dicuntur ad
generandum. Porro autem interiora etiam uiscera: quae neopre¬
rent aspectib: uoluit dr̃ esse contectat interiora inquã quae intestina
dicuntur ad quos usus ualeant : : Et multi hominum et melius medici
cognouerunt: Argumentatun ergoetdicunt nobis : sicuires habe¬
bimus ut cudiamus : Ocula sut uideamus: linguã utloquamur :
dentes quarehabebimus si non manducabimus : fauces pulmonem
stomacum intestina qua cibi transeunt ut ꝓnr̃ae ualetudinis temperiȩ
committantur postremo illa ipsa membra qua euocantur pudenda
quare inquiunt habebimus : ubinulla erit generatio nulladi gestio :
resurraturos: adsimilitudinem statuarum : nam dedentibus stici¬
leres pondetur: dentes enim non tantum nos adiuuant admanden¬
dum : uerum &iam adloquendum : sicut plectrum neruos. sic lin¬
guanr̃a ut sillabas sonet ꝓcutitdentes: cȩteraergo membra n r̃a

Expanded text:
ad ambulandum; illa etiam membra quae pudenda dicuntur, ad ad ambulandum; illa etiam membra quae pudenda dicuntur, ad generandum? Porro autem interiora etiam viscera, quae ne horrerent aspectibus, voluit Deus esse contecta; interiora nostra et intestina quae dicuntur, ad quos usus valeant, et multi hominum, et melius medici cognoverunt. Argumentantur ergo et dicunt nobis: Si aures habebimus ut audiamus, oculos ut videamus, linguam ut loquamur; dentes quare habebimus, si non manducabimus, fauces, pulmones, stomachum, intestina qua cibi transeunt, et pro nostrae valetudinis temperie commutantur; postremo illa ipsa membra quae vocantur pudenda, quare, inquiunt, habebimus, ubi nulla erit generatio, nulla digestio? Cresurrecturos, ad similitudinem statuarum? Nam de dentibus facile respondetur. Dentes enim non tantum nos adjuvant ad mandendum, verum etiam ad loquendum; sicut plectrum nervos, sic linguam nostram, ut syllabas sonet, percutientes. Caetera ergo membra nostra
Abbreviated transcription (Latin):
in illo latentem non intellexerunt: non benet& gerunt : quia nor
benceredider: Vis bene ttn gero intellsgexp̃m ubi est patrico edus :
et caiist si cutem hominem puitis et nihil ampluss puttistibi
pondari e scerdit adpatrem : Adhibuit ergodns ihs specient cor
porissuihum anis sensib: id confirmaendam carnis resur reccionẽ
Nihil nos eliud docere uoluit. ostendendo seuiuum incorpore postresun¬
rectionem suam : nisi ut credatur a nobis resurrectio mortuorum
Cumergo inte gra et instauranda sint omnia : quaerisolet abeis qui sci¬
redesiderant et rursus ꝓponisol& abeis quili garedesi derant quae¬
tio difficilis deusumem broꝵ : Dicunt enim corpus nr̃m habere om̃a
membrasua : et appocrere quae membra quibus sint operib necessa¬
ria : Qui s enim nesciat. quis non uideat aduidendum nos haberȩocu¬
los aures ad audiendum inguam adloquendum : nares adolsa¬
ciendum : Dentes admandendum: Manes adoperandum : pedes

Expanded text:
in illo latentem non intellexerunt. Non bene tetigerunt, quia non in illo latentem non intellexerunt. Non bene tetigerunt, quia non bene crediderunt. Vis bene tangere? Intellige Christum ubi est Patri coaeternus, et tetigisti. Si autem hominem putas, et nihil amplius putas, tibi nondum ascendit ad Patrem. poris sui humanis sensibus, ad confirmandam carnis resurrectionem. Nihil nos aliud docere voluit, ostendendo se vivum in corpore post resurrectionem suam, nisi ut credatur a nobis resurrectio mortuorum. Cum ergo integra instauranda sint omnia, quaeri solet ab eis qui scire desiderant, et rursus proponi solet ab eis qui ligitare desiderant, quaestio difficilis de usu membrorum. Dicunt enim, corpus nostrum habere omnia membra sua, et apparere quae membra quibus sint operibus necessaria. Quis enim nesciat, quis non videat, ad videndum nos habere oculos, aures ad audiendum, linguam ad loquendum, nares ad olfaciendum, dentes ad mandendum, manus ad operandum, pedes
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃m quicredit in xp̃m: namet illa mulier quae fluxum sanguinis
patiebatur dixit apud semetipsam : sitetogero finibriam uestimenti
cius salua ero : fidetetigit : et sanitas subsecita ẽ quam p̃sumpsit :p
Deniq: ut nossem̃us quid sit uere tanger e dñs continuo dixit discipu¬
lissuis: quis metetigit : et dixerunt ei discipuli curba ete conprimunt:
et dicis quis metetigit: Et ille c&igitme aliquis : qua sidicens: turba
premit fides tngit: uidet᷑ ergo ista maria cuidixitdñs nolimecton¬
gero nondum enim cscendi ad patrem ineum Ecdosiae gestast
ꝑsonani quaetunc in xp̃m eredidit cumascendissa ad patrem : Ecceuor
inte rogo quando credidistis interrogo ȩccdesiam toto terrerum orbe
ddistuscmeuius ꝑ sone ȩrat in unci femina : et unccuoce tibi respondet :
multicarnales xp̃m tantum modo hominem puttuerunt diuinitater

Expanded text:
Christum, qui credit in Christum. Nam et illa mulier quae fluxum sanguinis Christum, qui credit in Christum. Nam et illa mulier quae fluxum sanguinis patiebatur, dixit apud se ipsam: Si tetigero fimbriam vestimenti ejus, salva ero . Fide tetigit, et sanitas subsecuta est, quam praesumpsit. Denique ut nossemus quid sit vere tangere, Dominus continuo dixit discipulis suis: Quis me tetigit? Et dixerunt discipuli: Turbae te comprimunt, et dicis, Quis me tetigit? Et ille: Tetigit me aliquis . Quasi dicens: Turba premit, fides tangit. Videtur ergo ista Maria, cui dixit Dominus, Noli me tangere; nondum enim ascendi ad Patrem meum, Ecclesiae gestare personam, quae tunc in Christum credidit, cum ascendisset ad Patrem. Ecce vos interrogo, quando credidistis; interrogo Ecclesiam toto orbe terrarum diffusam, cujus persona erat in una femina: et una voce mihi respondet, Multi carnales Christum tantummodo hominem putaverunt, divinitatem
Abbreviated transcription (Latin):
uere: qua re dixerit dñs ihs̃ mulieriquaerenti corpus eius. Et eũ
iam uiuum agnoscenti nolimeaangere. nondumenim ascendi ad
patremin eum: dixi cutem uob et meminis sed ebst̃is no n omnia
omnis dicere. Sed diciab aliis quae ab aliis praeter missa sunt :
non iamen iacut interse pugnarecredantur. siabsit contentio.
etadsit pi&as intellꝑgentis : Nam sicdutlegitur apud euangelis¬
tam mattheum : postea quam resurrexit. occurrit duabus mulie¬
rib: in quib: et istaerat et dixiteis & uete: illȩ aũi accesserunt.
et tenuerunt pedes eius. et adorauer eum : Et utiq adpatrem non¬
dum ascenderat: quomodo ergo huic nuncdicitur nolme tangere.
nondum enim ascendi ad patremmeum Si c enim uerba istic uiden¬
tur sonarequasi tunc eum posset tangere maria quando a scen¬
disset incaelum : sun terra positum non tangit in caelo sedentem

Expanded text:
vere, quare dixerit Dominus Jesus mulieri quaerenti corpus ejus, et eum vere, quare dixerit Dominus Jesus mulieri quaerenti corpus ejus, et eum jam vivum agnoscenti: Noli me tangere; nondum enim ascendi ad Patrem meum. Dixi autem vobis, et meminisse debetis, non omnia omnes dicere; sed dici ab aliis, quae ab aliis praetermissa sunt. Non tamen ita, ut inter se repugnare credendi sint, si absit contentio, et adsit pietas intelligentis. Nam sicut legitur apud evangelistam Matthaeum, posteaquam resurrexit, occurrit duabus mulieribus, in quibus et ista erat; et dixit eis, Avete. Illae autem accesserunt, et tenuerunt pedes ejus, et adoraverunt eum : et utique ad Patrem nondum ascenderat. Quomodo ergo huic nunc dicitur, Noli me tangere; nondum enim ascendi ad Patrem meum? Sic enim verba ista videntur sonare, quasi tunc eum posset tangere Maria, quando ascendisset in coelum. Si in terra positum non tangit, in coelo sedentem
Abbreviated transcription (Latin):
tur modo latum ẽ : Tunc cperuit illis sensum intellegerent scriptu¬
iras edixiteis : qui a scriptum .e. et sic opostebat xp̃mpati. et resur¬
gere amostuis terciadie : et praedicarun nomine eius paenitentiã
& remissionem peccatorum ꝑ omnesgentes incipientib: ab hreru¬
salem ͥllum non uidimus sed hocu i demus: quando isto ꝓmittedan¬
turinondum uidebantur: a postoli xp̃m praesentem postresurre¬
tionem uidebant sed toto orbeterrarum diffuscam ecclesam nonui¬
debant : Clidebant capub: ei decorpore credebaa : Habemus uices
n rũs : habenus gratiam dispensatiotiis distributionis nr̃e ad cre¬
dendum cestissimis documentis: Tempora nob̵ inuna fide sunt distr¬
uittigilli uideb ant caput. ec credebant decorpore : Nosuidemuscor¬
pus csedamus de capite: DE DIEQUINTA
itim ioh annem hodie legi coepit : hocenim suitis et comit̃ decuen
uobis secundum omnes quattuor euan gelistas istis diebus resurre¬
tionem dñi recitatri: in hisergo quaecudiuimus. illud tantum solet mo¬

Expanded text:
 de me. Tunc aperuit illis sensum, ut intelligerent Scripturas, et dixit eis: Quia sic scriptum est, et sic oportebat Christum pati, et resurgere a mortuis tertia die, et praedicari in nomine ejus poenitentiam et remissionem peccatorum per omnes gentes, incipientibus ab Jerusalem . Illud non vidimus, sed hoc videmus. Quando ista promittebantur, nondum videbantur. Apostoli Christum praesentem videbant: sed toto orbe terrarum diffusam Ecclesiam non videbant: videbant caput, et de corpore credebant. Habemus vices nostras, habemus gratiam dispensationis et distributionis nostrae: ad credendum certissimis documentis, tempora nobis in una fide sunt distributa. Illi videbant caput, et credebant de corpore: nos videmus corpus, credamus de capite. SERMO vangelistam Joannem hodie legi coepit. Hoc enim scitis, et commendaveram vobis, secundum omnes quatuor Evangelistas istis diebus resurrectionem Domini recitari. In his ergo quae audivimus, illud tantum solet mo
Abbreviated transcription (Latin):
unus homoquun causa sua defecit : consilium ꝑdidit deuia sanementis
erreuit : Ihescurizat& nescit cui congregabit ea: quid dementius quid
infelicius cersteenim sibi Non quare sibi nonq̃ui amoriturus eiquiabituis ẽ
homini scuutam quiat dies aurus indurat et cito transit qui congregit:
Ideorniseratus hominem i maginem ambulantem : Vera fcitentem
umna sercuntene: ulaneinquit conturbatur: doleo eum: Thescurirat
rib: : Vt sacellustuus impleaturnummis animatua febrit curis:

Expanded text:
unus homo, qui in causa sua defecit, consilium perdidit, de via sanae mentis erravit: Thesaurizat, et nescit cui congreget ea. Quid dementius? quid infelicius? Certe enim sibi? Non. Quare sibi non? Quia moriturus est, quia brevis vita hominis est; quia thesaurus durat, et cito transit qui cengregat. Ideo miseratus hominem in imagine Dei ambulantem, vera fatentem, vana sectantem: Vane, inquit, conturbabitur. Doleo: thesaurizat, ribus. Ut saccellus tuus impleatur nummis, anima tua febrit curis.
Abbreviated transcription (Latin):
quaero quiꝰ isteorans gemens magnoflau᷑ mostemrogat inimici sui:
etiam si ciamplorat ᷑ siciam rogat : iamorat: locus inmundus fnitus
ut moriatur in imicus ipsius in cidit inmaledictum udẽ Oratio eius
ficit in peccatum rursus inspexi alium gementem flente nii&orantem:
Egodixidñe miserere mei : sana animam meam qm̃ peccuitibi geme
peccatum agnosco a grum s̃pero fnictumdo gratias boneloco seruu
mesticiae ut conditio mosttilitatis tirae abundantiã tenstitionum
sobitonionem peccuton eidue setatibũ scupidi tatum ruimas concupiscentiarum

Expanded text:
 si iste orans, gemens, magno fletu mortem roget inimici sui? Etiamsi sic jam plorat, jam rogat, jam orat; locus immundus, fructus ut moriatur inimicus ipsius, incidit in maledictionem Judae: Oratio ejus fiat in peccatum . Inspexi alium rursus gementem, flentem, orantem: Ego dixi: Domine, miserere mei; sana animam meam, quoniam peccavi tibi . Gemit peccatum: agnosco agrum, exspecto fructum. Deo gratias: bono loco est us fructuosae moestitiae, ut conditionem mortalitatis nostrae, abundantiam tentationum, subreptiones peccatorum, adversitates cupiditatum, rixas concupiscentiarum
Abbreviated transcription (Latin):
psalmus nos admonet quomodo faccti fuerimus & quo ꝑueneio¬
mus atenim quam quam inimagine ambulat homo: eccegno
fuctus ẽ: Quoꝑuenit audiquod sequitur: tamen uepetu¬
turbatur inimaginem ambulat ueritatis et conturbatiar
consilio uanitotis : deniq uide conturbationẽ eius : Cuide
& camquam inspeculo displic&tibi : quam quam inquit in imagini ambu¬
lath omo & ideo magnaris ẽ homo ̃tamen ua nec onturbatur & quaisiquae¬
reremus : undero gate undeuane conturbatur : Thesccuritat anescit

Expanded text:
facti fuerimus, et quo pervenerimus. Ait enim: Quanquam in imagine Dei ambulet homo. Ecce quod factus est. Quo pervenit? Audi quod sequitur: Tamen vane conturbabitur. In imagine ambulat veritatis, et conturbatur in consilio vanitatis. Denique vide conturbationem ejus; vide, et tanquam in speculo displice tibi. Quanquam, inquit, in imagine Dei ambulet homo; et ideo magna res sit homo: tamen vane conturbabitur. Et quasi quaereremus, Unde, rogo te, unde vane conturbabitur? Thes
Abbreviated transcription (Latin):
quem tristem in eclesia : stercus uideo locum quaero dic amice : unde tristis es:
tristitia mundũm ostẽ operatur: non solum fnctus nullus sed & magni pnicies
tur: uid eo alium tristem gementem : flentem multum stercoris uideo & ibi
locum quaero : & cumuiderem tristem gementemecflentem a spexi & ad
orantem : Nescio quidmihibonae significationis ingessit sed adhuclocũ

Expanded text:
quem tristem: stercus video, locum quaero; dic, amice, unde tristis es? Tristitia mundi mortem operatur . Non solum fructus nullus, sed et magna pernicies. est enumerare. Video alium tristantem, gementem, flentem: multum stercoris video, et ibi locum quaero. Et cum viderem tristem, flentem; inspexi et orantem. Orans nescio quid mihi bonae significationis ingessit: sed adhuc locu
Abbreviated transcription (Latin):
p̃imn conatur occidere: Eccedonatiuũ qđ militatunis acceperas. hostilia castresas pirant. Lic&
parualus e collopendeit nepos: Lic& sparso crine et scissis uestib ubera quib nugrierat
mat᷑ ostendat . lic& inlimine pat̃ iacent p calcato ꝓgepaatre: siccisoculis ad ausxilli x piuolaepiaatis

Expanded text:
Christum conatur occidere; ecce donatiuum, quod militaturus acceperas, hostilia castra suspirant. licet Christum conatur occidere; ecce donatiuum, quod militaturus acceperas, hostilia castra suspirant. licet paruulus ex collo pendeat nepos, -licet sparso crine et scissis uestibus ubera, quibus nutrierat, mater ostendat, licet in limine pater iaceat, per calcatum perge patrem, siccis oculis ad uexillum crucis uola! pietatis
Abbreviated transcription (Latin):
difficultus qui in xp̃o credis et eiuscrede sermonib: : Quaerite primum regnũ dĩ et haec om̃a ad¬
quid ago rursus in ꝓuidus obsecro: abeant p̃ces blandim̃ta discedant : deb&amor lȩsus
irasci: quirogantẽ contẽpserts forsitan audias oburgantẽ : quidagi sinpat̃ a domodelicate
miles ubiuellũ ubi fossa ubihiem sacitosib pellib: eced ȩclo cibaanito ececũmibib:
dobollacurus orbõ imperator armatus egreditur. Ecc ebisacutus gluadius exregisore ꝓ ce¬
dens obuia queqi met& : Tamihidecubiculo ad aciem tud eum bra egederis adsole corpus
ids& ctũ uinita lariegonus nonsuffert : caput optũ linte gideum retusat: mallesotio maniułdari
a asperat apulus : Audiedictũ registui quimetũ ñ ẽ aduensũ me ẽ : et quimecũ non colligit
spurgit: Rordar crrocnii tuidiem quox p̃o inbaptis mate consepultus in suc ram̃tiuerbas
irasti ꝓ nomine eius nonte matri parciturũ eẽ nom patri : Ecce aduessarius inpetor& uo

Expanded text:
difficultas. qui in Christo credis, et eius crede sermonibus: quaerite primum regnum dei, et haec omnia adquid ago? rursus inprouidus obsecro? abeant preceS, blandimenta discedant; debet amor laesus irasci. qui rogantem contempseras, forsitan audies obiurgantem. quid facis in paterna domo, delicate miles? ubi uallum, ubi fossa, ubi hiemps acta sub pellibus? ecce de caelo tuba canit, ecce cum nubibus debellaturus orbem imperator armatus egreditur, ecce bis acutus gladius ex regis ore procedens obuia quaeque metit: et tu mihi de cubiculo ad aciem, de umbra egrederis ad solem? corpus adsuetum tunica loricae onus non suffert, caput opertum linteo galeam recusat, mollem otio manum durus exasperat capulus. audi edictum regis tui: qui mecum non est, contra me est; et qui mecum non colligit, spargit. recordare tirocinii tui diem, quo Christo in baptismate consepultus in sacramenti uerba iurasti: pro nomine eius non te matri parciturum esse, non patri. ecce aduersarius in pectore tuo
Abbreviated transcription (Latin):
hoc ẽ qui sp̃sscĩ nos remunerationo ditauit si quis uero clericonĩ hocdonatiuo
contentus foste non fuerit. et quaerit amplius incipit hoc ipso carere quod
meruit. Quod specialiter contingit hereticis arrianis quidũ nescio quid
sienim non fuerit contentus stipendiis quaede altario dño iubente consequi¬
tur sed exercit mercimonia intercessiones uendit uiduarũ et deuotarũ
munera libenter amplectitur hic negotiatur magis potest uideri quã deri¬
cus nec dicere possumus nemonos inuasores arguit . uiolentiȩ nullus accusat
dummodo quoquo pacto teneat alienũ.

Expanded text:
hoc est qui Spiritus sancti nos remuneratione ditavit. Si quis ergo Christianorum hoc donativo contentus forte non fuerit, et quaerit amplius, incipit hoc ipso carere quod meruit. Quod specialiter contingit haereticis Arianis: dum enim nescio quid Si enim non contentus stipendiis fuerit quae de altari Domino jubente consequitur, sed exercet mercimonia, intercessiones vendit, viduarum munera libenter amplectitur; hic negotiator magis potest videri quam clericus. Nec dicere possumus, Nemo nos invasores arguit, violentiae nullus accusat,dummodo quoquo pacto teneat alienum.
Abbreviated transcription (Latin):
sententiã dĩ ꝑditionis eius tempus ingruer& consistentesinea. aliud nonha¬
buis sep̃sidium nisi ut abiectis copiosis aepulis ieiunia continuata susciperenitꝰ
et diuitiarũ ambitione seposita humilitate sepauꝑtatis induerent scilica
ut ex inde remediũ ꝑciperent undehis ꝑditio contingebant hoc ẽ ut inm
suꝑbia contraxerant humilitate delinirent. dicitur enĩ in illa tribulatione
ipserex deposita imperiali purpura regodi ambitione sum muta membra
suacilitio sep cinx iss& adq in saccodieb: ac noctib uoluta esse sapiens
eoĩ rexquiisciuit quẽ ammodũ aduersas ibi superare deber& sapienspla¬

Expanded text:
struendi illam tempus ingrueret, consistentes in ea aliud non habuisse praesidium nisi ut, abjectis copiosis epulis, jejunia continuata susciperent, et divitiarum ambitione deposita, humilitatem se paupertatis induerent? scilicet, ut exinde remedium perciperent unde his perditio contingebat; hoc est, ut iram in eos superbia contraxerat humilitas mitigaret. Dicitur 302 enim in illa tribulatione ipse rex, deposita imperiali purpura, regali ambitione submota, membra sua cilicio praecinxisse, atque in sacco se diebus ac noctibus volutasse. Sapiens ergo rex, qui sciret quemadmodu
Abbreviated transcription (Latin):
suos uideas illos laetos & accuratos ad eclesiã ꝓperare. et dõ gratias a gere
quasi ab ipso illis hȩc pecunia conferatur. in hoc quoq peccantes quod rapinarũ sua¬
rũ dm̃ putaantesse pasticipem dicit aũt scm̃ euangeliũ interrogauer illũ & mili¬
tes quid faciemus & nos. ait illi i oħs neminẽ concutiatis neq: calumniã faciatis
sed contenti estote estipendiis ur̃ĩs. hiciã non cognoscere sed eb& omnis homo
quimilitat non enĩ taentũ dehismilitantib: scriptura loquitur qui armata
militia detinentur sed quis quis militia e suae cingulo utitur. dignitatis suae

Expanded text:
suos, videbis laetos illos et accuratos ad ecclesiam properare, et Deo gratias agere, suos, videbis laetos illos et accuratos ad ecclesiam properare, et Deo gratias agere, quasi ab ipso illis haec pecunia conferatur; illud quoque peccantes quod rapinarum suarum Deum volunt esse participem. Dicit autem sanctum Evangelium: Interrogaverunt illum et milites; quid faciemus et nos? Ait illis Joannes: Neminem concutiatis, neque calumniam faciatis; sed contenti estote stipendiis vestris . Hic jam agnoscere se debet omnis homo qui militat. Non enim tantum de iis militantibus Scriptura loquitur qui armata militia detinentur, sed quisquis militiae suae cingulo utitur, dignitatis suae
Abbreviated transcription (Latin):
exigatis sed nihilamplius exigatis unde intellegimus quod apud dm̃ nontam exac¬
tio quam ex actio iniqua damnetur. Dicit enim ipsed ñs redditequae sunt caesaris
indicit tolenindũ ẽ sed fit intolerabiledũ illũ p̃dã exactionis ad cumulat.
nã & hoc quale ẽ quod idem ipsi qui eius modi necessitates ꝓcurant peccatis suis
praedã aliis inferatur in cõmodũ nec non & illud addunt scelerib: suis ut quos
indefensus uiderint ipsõs potius ꝑsequantur. et putent se necessitates dece¬
pisse publicas nisi domus deciperent orsanaꝵ itaut quoꝵ pater antebiduũ
forsitan eis fuit amicus seu collega uel frater int̃ueniente moste eiusdẽ liberi
habeantur tã quã ignoti uiles & miseri. Uidua aũt siqua fuerit aut sic iniurus
ex agnatur ut nubat aut si uoluerit in castitatis ꝓposito ꝑmanere dando mu¬
nera in sua faccultate uix ꝑman& cũ hisergo fracudib: repleuerint sacculos

Expanded text:
exigatis, sed nihil amplius exigatis. Unde intelligimus quod apud Deum non tam exacexigatis, sed nihil amplius exigatis. Unde intelligimus quod apud Deum non tam exactio quam exactio iniqua damnatur. Dicit enim ipse Dominus: Reddite quae Dei sunt indicit tolerandum est. Sed fit intolerabile, dum illud praeda exactionis accumulat. Hoc autem quale sit quod iidem ipsi qui hujusmodi necessitates procurant, peccatis suispraeda 378 conferatur in commodum? Illud autem addunt sceleribus suis, ut quos indefensos viderint ipsos potius persequantur, et putent se necessitates decepisse publicas, nisi domos deceperint orphanorum: ita ut quorum pater ante biduum forsitan fuerat amicus, collega, vel frater, interveniente morte, ejusdem liberi habeantur tanquam ignoti, viles et miseri. Vidua autem si qua fuerit, aut sic injuriis exagitatur ut nubat, aut si voluerit in castitatis permanere proposito, dando munera sua in facultate vix permanet. Cum his ergo fraudibus repleverint sacculos
Abbreviated transcription (Latin):
scccris litteris p̃scripta ẽ nurma uiuendi om̃s adbene agendũ ꝓuocatur sexusa&as
et dignitas. nemoergose publicis excus& actib: nemode occupatione militiȩ conq¬
ratur quia apud omnẽ xp̃ianũ prima honestatis debet eẽ militia. et ut id quod
dicimus auctoritate euangelica comꝓbemus uideamus lectionẽ quae paulo
ante decursa .ẽ. ait enim euangelium uener aũt & publicani adiohannẽ ut
bapti⁊ arentur ab eo et dixer ad eum magister quid ficciemus adilledixit
nihil amplius exigatis quã quod constitutũ ẽ uobis honesta plane publica¬
nonim interrogatio ac scĩ doctores iuxta responsio illienĩ sollicite in terro¬
gabant neaut ignorantes plus exigendo peccatũ incurrerent. aut omnino¬
cessantes publicam deciperent functionẽ hic aut̃ moderate prȩcipit ut & ini¬
quitas locũ non haber& et constitutũ uectiged haber& effectũ Nonenim dixit nihil

Expanded text:
ciis praescribitur norma vivendi, omnis ad bene agendum provocatur sexus, aetas ciis praescribitur norma vivendi, omnis ad bene agendum provocatur sexus, aetas et dignitas. Igitur nemo se publicis excuset actibus, nemo de occupatione militiae conqueratur. Apud omnem Christianum prima honestatis debet esse militia Nam ut id quod dicimus auctoritate evangelica comprobemus, videamus lectionem quae paulo ante decursa est. Ait enim Evangelium: Venerunt autem et Publicani ad Joannem ut baptizarentur ab eo; et dixerunt ad eum: Magister, quid faciemus? At ille dixit: nihil amplius exigatis quam quod constitutum est vobis . Honesta plane Publicanorum interrogatio, ac sancti prophetae justa responsio. Illi enim solliciti interrogant, ne aut ignorantes plus exigendo in peccatum incidant, aut cessantes publicam decipiant functionem. Hic autem moderate praecipit ut et iniquitas locum non habeat, et constitutum habeat vectigal effectum. Non enim dixit: Nihil