comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ut nichil cuiusꝙͣ ꝓpͥum sit. uł¬
lus int̾ eos diues. nullus pauꝑ
patͥmonia egentib diuidant᷑.¬
trine quoq ⁊ ꝯtinencie: qualeꝰ
⁊ lucas refert pͥmũ ihosolime
fuisse credentes. Aunt hũc sb̾
gaio caligula rome pielitatũ
quo legatus gentis sue m̾issuse¬
rãt: cum scdã uice ueniret ad
claudiũ. in cadem urbe locutũ
esse cum apło petro. eiusq ha¬
buisse amicitias: ⁊ ob hanc cau¬
sam etiam marti discipłi petͥ
apud alexaudriã sectatores or¬
nasse laudib suis. Extant huiꝰ
p̃̾clara ⁊ ĩmuabilia oꝑa: in qͥn¬
q libros moysi. De ꝯfusione lin¬
guaꝵ lib̾ unus. De natura ⁊ in¬
uentõne lib̾ inus. De hus que
sensu precam̃ ⁊ decestam᷑ lib̾ u¬
nus. de eruditõne lib̃ uus. De
herede diuinaꝵ rerũ lib̃ imiꝰ. De
diuisione equaliũ ⁊ ꝯͣrioꝵ liber¬
unus. De trib uͥcutib lib̾ unus
libri duo. De uita sapientis lib̾
uinis. De gygancib lib̾ unꝰ. Q

Expanded text:
ut nihil cujusquam proprium sit, nulut nihil cujusquam proprium sit, nullus inter eos, dives, nullus pauper. Patrimonia egentibus dividunttrinae quoque et continentiae, quales et Lucas refert , primum Hierosolymae fuisse credentes. Aiunt hunc sub Caio Caligula Romae periclitatum, quo legatus gentis suae missus fuerat. Cum secunda vice venisset ad Claudium, in eadem urbe locutum esse cum apostolo Petro, ejusque habuisse amicitias, et ob hanc causam, etiam Marci, discipuli Petri, apud Alexandriam sectatores ornasse laudibus suis. Exstant hujus praeclara et innumerabilia opera, in quinque libros Moysi, de Confusione linguarum liber unus, de Natura et Inventione liber unus, de His quae sensu precamur et detestamur liber unus, de Eruditione liber unus, de Haerede divinarum rerum liber unus, 849 de Divisione aequalium et contrariorum liber, de Tribus virtutibus liber unus,libri duo, de Vita sapientis liber unus, de Gigantibus liber unus, Quod
Abbreviated transcription (Latin):
nace redit ephesum: ibiq us ad
traianũ principem ꝑseu̾ans: to¬
tas asye fundauit rexitq eccłi¬
as. Et confectus semo. sexagesi¬
no octauo post passionẽ diũ an¬
no mortus: iuxta eand̾ urbez
sepultus est.
ad romanos scribens memi
patroban. herman.⁊ qui sunt
cũ eis frẽs: asserunt auctorem
esse libri qui appellat᷑ pastor: ⁊
apud quasdã grecie eccłias: eci¬
am publice legit᷑. Re uera util
lib̾: multiq de eo scͥptoꝵ uete¬
rũ usurpauere testimonia: s
aꝑud latinos pene ignotꝰ est.
hilon iudeus. na¬
tõne alexandrmꝰ. de gn̾e sa¬
cerdotũ. idcirto a nob̾ int̾ scripto¬
rẽs eccãsticos ponit̾: quia librsi
de pͥma marci euangłiste apud
alexandriã scribens eccłia. ĩ nr̃o¬
rũ laude u̾satus est. nõ solũ eoᷤ
ibi sed in multis quoq proum¬
cus esse memorans. ⁊ hĩtacła e¬
oꝵ diceus monastĩa. De quo appa¬
iet talem pͥmũ xp̃o credentium
fuisse eceli̾am: quales nũc mo

Expanded text:
e redit Ephesum, ibique usque ad Trajanum principem perseverans, totas Asiae fundavit rexitque Ecclesias, et confectus senio, sexagesimo octavo post passionem Domini anno mortuus, juxta eamdem urbem sepultus est. ad Romanos scribens meminPatroban, Hermen, et qui cum eis fratres sunt , asserunt auctorem esse libri, 847 qui appellatur Pastor, et apud quasdam Graeciae Ecclesias jam publice legitur. Revera utilis liber, multique de eo Scriptorum veterum usurpavere testimonia. Sed apud Latinos pene ignotus est.Philo Judaeus, natione Alexandrinus, de genere sacerdotum, idcirco a nobis inter scriptores ecclesiasticos ponitur, quia librum de prima Marci evangelistae apud Alexandriam scribens Ecclesia, in nostrorum laude versatus est, non solum eos ibi, sed in multis quoque provinciis esse memorans, et habitacula eorum dicens monasteria. Ex quo apparet talem primum Christo credentium fuisse Ecclesiam, quales nunc mon
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ sub alus iudicib. De agricul¬
tura duo. De ebrietate duo. Et̃
⁊ alia eius momimĩta ingenii:.
que in nr̃as manus non ꝑuene¬
runt. De hoc nulgo apud grecoᷤ
plato philomi sequit᷑. aut placo¬
nem philo. tanta est sili̾tudo sẽ¬
suum ⁊ eloquii.
ucius annaeus. seneca cor¬
dubensis fitionis stoici dis¬
cĩpłs. ⁊ patriuis lucani poett̃.
coutinentissime uite fuit: quẽ
non pon̾en in cathalogo scõꝵ.
insi me ille epłe ꝓuocaret᷑. que
legunt᷑ a płimis pauli ad sene¬
cã. ⁊ senece ad paulũ in quibꝰ
cum esset neronis magist̾. et
illius temporis potentissimꝰ.
optare se dicit eius ẽẽ loci ap̃
nos. Hic ante byennũ ꝙͣ pe¬
trus ⁊ paulus martirio corona¬
rent᷑: a nerone int̾fectus ẽ.¬
Osephus mathie
filius ex iħosolunis sacerdos.
a uespasiano captus: cum ty¬
to filio eius relicrus est. Hic
romã ueniens. septẽ libros in¬
patri filioq obtulit: qui et
bibliot hece publice traditi st̃.
⁊ ob ingenu gloriam statuã

Expanded text:
t sub aliis indicibus, de Agricultura duo, de Ebrietate duo. Sunt et alia ejus monumenta ingenii, quae in nostras manus non pervenerunt. De hoc vulgo apud GraecosPlato Philonem sequitur, aut Platonem Philo: tanta est similitudo sensuum et eloquii.ucius Anneus Seneca Cordubensis, Stocionis stoyci discipulus et patruus Lucani poete, continentissime vite fuit, quem non ponerem in cathalogo sanctorum, nisi me ille epistule provocarent que leguntur a plurimis Pauli ad Senecam et Senece ad Paulum; in quibus, cum esset Neronis magister et illius temporis potentissimus, optare se dicit eius esse loci apud nos. Hic ante biennium quam Petrus et Paulus martirio coronarentur, a Nerone interfectus eosephus Mathiae filius ex Hierosolymis sacerdos, a Vespasiano captus, tum Tito filio ejus relictus est. Hic Romam veniens, septem libros Jupatri filioque obtulit, qui, et bibliothecae publicae traditi sunt, et ob ingenii gloriam statuam
Abbreviated transcription (Latin):
teris cooꝑatorib meis. quoru
nomĩa scripta sunt in libro iu¬
te. quartꝰ post petrũ rome ep̃c.
siquidẽ scd̾s limis fuit. t̾cus
fuisse clementẽ: scripsit ex ꝑ¬
sona romane ecrlie. ad eccãm
corinthioꝵ ualde utilem epła.
⁊ que in non nullis locis eciã¬
publice legit᷑. Que mͥ uidetur
caracteri epłe que sb̾ pauli no¬
mĩe ad hebreos fert᷑ ꝯuenire:
sed ⁊ multis de eadem epła nõ
solũ sensib sed iuͣx u̾boꝵ quoq
ordĩem abutit᷑ : ⁊ oĩno grãdis
in utraq siłitudo est. Fert̾ ⁊ se¬
cunda ex eius nomĩe epła: que
tri ⁊ appionis longo ẜmone cõ¬
scripta: quam eusebius nni ter
coarguit. Obut t̾cio traiani ã¬
no: ⁊ nomĩs eius memoriã usq
hodie rome extructa ecelia cus¬
codit.

Expanded text:
rum nomina scripta sunt in libro vitae , quartus post Petrum Romae episcopus: siquidem secundus Linus fuit, tertius fuisse Clementem. Scripsit ex persona Romanae Ecclesiae ad Ecclesiam Corinthiorum valde utilem Epistolam, quae et in nonnullis locis publice legitur, quae mihi videtur characteri Epistolae, quae sub Pauli nomine ad Hebraeos fertur, convenire. Sed et multis de eadem Epistola, non solum sensibus, sed juxta verborum quoque ordinem abutitur. Omnino grandis in utraque similitudo est. Fertur et secunda ejus nomine Epistola, quae tri et Appionis longo sermone conscripta, quam Eusebius in terticoarguit. Obiit tertio Trajani anno, et nominis ejus memoriam usque hodie Romae exstructa Ecclesia custodit.
Abbreviated transcription (Latin):
elito asiamis. sardensis ept̃.
librũ imꝑatori marrho an¬
tonno uero qui frontonis ora¬
toris discipłs fuit. ꝓ xpĩano dog¬
mate dedit. Ecripsit quoq et a¬
lia. de quib ista sunt que sb̃ie¬
cit: de pascha libros duos. de ui¬
A
librũ unũ. de die dĩca librum u
de aĩa ⁊ corpore librũ unũ. d̾ bap¬
tismate librũ unũ. de ueritate
librũ unũ. de gn̾atõne xpĩ librũ
unũ. de ꝓphetia sua librũ unũ.
de philoxema librũ unũ: ⁊ ali
um librũ qui clauis inscribit᷑.
De dyabolo librũ unũ: de apoca¬
gans ⁊ declamatoriũ ingemũ
t̾cullianus in seꝑtem libris qͦ
scripsit adsisum ecrłiam ꝓ mõ¬
tano cauillat᷑: dicens eum̃ a ple¬
heophilus sextus
it : qui usq hodie extat. Ferũt᷑
euis ⁊ ad antolicũ tria uoluĩa:
⁊ contra heresum hermogenis
lib̾ umus ⁊ alu breues elegan¬
tesq tractatus: ad edificatõm
ecclie ꝑtinentes. Legi sub no¬
nuĩe eius in euangeliũ ⁊ prou̾¬

Expanded text:
elito Asianus, Sardensis episcopus, librum imperatori M. Antonino Vero, qui Frontonis oratoris discipulus fuit, pro Christiano dogmate dedit. Scripsit quoque et alia, de quibus ista sunt, quae subjecimus: De Pascha libros duos, de Viia librum unum, de Die Dominica librum unet Corpore librum unum, de Baptismate librum unum, de Veritate librum unum, de Generatione Christi librum unum, de Prophetia sua librum unum, de Philoxenia librum unum, et alium 867 librum qui Clavis inscribitur; de diabolo librum unum, de Apocagans et declamatorium ingenium Tertullianus in septem libris, quos scripsit adversus Ecclesiam pro Montano, cavillatur, dicens eum a plehit, qui usque hodie exstat. Feruntur ejus et ad Autolycum tria volumina, et contra haeresim Hermogenis liber unus: et alii breves elegantesque tractatus ad aedificationem Ecclesiae pertinentes. Legi sub nomine ejus in Evangelium et in Prove
Abbreviated transcription (Latin):
dirutam. Scribit aũt de dnõ
in hunc modũ. Eod̾ tempore
Fuit ih̾c sapiens uir: si tam̃
uirũ eum oportet dice̾. Erat
enim mirabiliũ patrator ope¬
ra suscipiunt. Plurimos autem
tam de uideis qmͣ de gentib sui
huĩt secratores: ⁊ credebat᷑ esse

Expanded text:
autem de Domino in hunc modum: Eodem tempore fuit Jesus vir sapiens, si tamen virum oportet eum dicere. Erat enim mirabilium patrator opera suscipiunt: plurimos quoque tam de Judaeis quam de gentibus sui habuit sectatores, et credebatur esse
Abbreviated transcription (Latin):
u̾auerũt. Apparuit eiũ eis t̾cia
die uiuens. Multa ⁊ hec ⁊ alia
mirabilia carminib ꝓph̾aꝵ de
eo uaticinantib: ⁊ u̾sq hodie
xpĩanoꝵ gens ab hoc sortita ⁊¬
uocabulũ non defecit.
ustus tyb̾iensis de ꝓuin¬
cia galylee: conatus est ⁊ ip̃e
dã ꝯm̃tariolos de scripturis s
cii. Constat autem illũ eodem
tempore scͥpsisse quo ⁊ iosephũ.

Expanded text:
veraverunt. Apparuit enim eis tertia die vivens. Multa et haec alia mirabilia carminibus Prophetarum de eo vaticinantibus, et usque hodie Christianorum gens ab hoc sortita vocabulum, non defecit.stus Tiberiensis, de provincia Galilaea, conatus est et ipse dam Commentariolos de Scripturis compcii. Constat autem illum eo tempore scripsisse, quo et Josephus.
Abbreviated transcription (Latin):
onẽ ꝯtinente scripẜat. Alius
quoq lib̾ eius qui inscribit᷑¬
or. ualde elegans habet᷑: in
quo ⁊ machabeoꝵ sũt digesta
mo antiquitatũ libro maĩfes¬
tissime ꝯficet᷑: ꝓpt̾ magnitu¬
diẽm signoꝵ xp̃m a pharise¬

Expanded text:
ontinentem scripserat. Alius quoque liber ejus qui inscribr valde elegans habetur, in quo et Machabaeorum sunt digesta ntiquitatum libro XVIII manifestissime confitetur, propter magnitudinem signo
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓcurator uidee successit felici.
romã uinctus mctit᷑: ⁊ bien¬
mum in libera manenꝰ custo¬
dia: adu̾sum uideos de aduen¬
tu xp̃i cotidie disputauit. Sti¬
end̾ autem in pͥma satiffacti¬
one necdũ ueronis imꝑio ro¬
borato. nec in tanta erũpente
sceła qnͣta de eo uarrant ystorie:
paulũ a nerone dimissũ. ut euan¬
geliũ xpĩ in occidentis quoq ꝑti¬
bus p̃dicaret᷑. sicut ip̃e scribit in
scd̾a ad thimotheũ. Eo tempore
quo ⁊ passus est: ⁊ de uincl̾is dic¬
tat epłam. In pͥma mea sat̾ fac¬
tõne nemo michi affuit. sed om̃s¬
mne deliq̃runt : nõ eis imꝑutet᷑
Dñs autem mͥ affuit ⁊ conforta¬
uit me: ut ꝑ me p̾dicatõ ꝯple¬
ret᷑. ⁊ audirent om̃s gentes ⁊ li¬
batus sum de ore leonis: maĩfes¬
tissime leonẽ ꝓpt̾ crudelitatẽ ne¬
ronẽ significans. Et in sequen¬
tib. Lib̾auit me ab ore leonis.
Et statim. Lib̾auit me dñs ab

Expanded text:
procurator Judaeae successit Felici, procurator Judaeae successit Felici, Romam vinctus mittitur, et biennium in libera manens custodia, adversus Judaeos de adventu Christi quotidie disputavit. Sciendum autem in prima defensione, necdum Neronis imperio roborato, nec in tanta erumpente scelera, quanta de eo narrant historie; Paulum a Nerone dimissum, ut Evangelium Christi in occidentis quoque partibus predicaret; sicut ipse scribit in secunda ad Thimoth eo tempore quo passus est et de vinculis dictat epistolam: in prima mea defensione nemo mihi affuit et me dereliquerunt: non eis imputetur. Dominus autem mihi affuit, et confortavit me, ut per me praedicatio compleretur, et audirent omnes gentes, et liberatus sum de ore leonis . Manifestissime leonem propter crudelitatem Neronem significans. Et in sequentibus: Liberatus sum de ore leonis. Et statim: Liberabit me Dominus ab
Abbreviated transcription (Latin):
de tͣribu benyamin ⁊ oppido iu¬
dee: egiscalis fuit. Quo a roma¬
nis capto: cum parentib suis
tharsũ cylicie cõnugrauit: a
quibus ob studia legis missus
ih̾osolimã: a gamaliele uiror
doctissimo cuius lucas meminit
eruditus est. Cum autem int̾¬
fuisset neci martiris stephani.
⁊ acceptis a pontifice templi e¬
płis. ad ꝑsequendos eos qui xpõ
credid̾ant damascũ ꝑgeret: re¬
uelatõne cõpulsus ad fidẽ que
in accis apłoꝵ scribit᷑. in uase¬
łccõnis de ꝑsecutore trauslat᷑
est. Cumq uero pͥmũ ad pre¬
dicatõem eius sergius paulꝰ
ꝓconsul cypri credidisset: ab
eo ꝙ eum xpi fidei sb̾egerat
bi barnaba multis urbib ꝑa¬
gratis. reu̾tensq ih̾osolima:
a petro. iacobo. ⁊ iohãne. genti¬
um apłs ordinat᷑. Et quia in
accib apłoꝵ pleuissime de eiꝰ
ꝯũsatõne scriptũ est: hoc tm̃
dicam. ꝙ post passione dĩ ui
cesimo qͥnto anno id est secũdo
neronis. eo tempore quo festꝰ

Expanded text:
de tribu Benjamin et oppido Judaeae Giscalis fuit, quo a Romanis capto, cum parentibus suis Tarsum Ciliciae commigravit , a quibus ob studia Legis missus Hierosolymam, a Gamaliele viro doctissimo, cujus Lucas meminit, eruditus est. Cum autem interfuisset neci martyris Stephani, et acceptis a pontifice templi epistolis, ad persequendos eos, qui Christo crediderant, Damascum pergeret, revelatione compulsus ad fidem, quae in Actibus Apostolorum scribitur, in vas electionis de persecutore translatus est. Cumque primum ad praedicationem ejus Sergius Paulus proconsul Cypri credidisset, ab eo quod eum Christi fidei subegerat,bi Barnaba, multis urbibus peragratis, revertensque Hierosolymam, a Petro, Jacobo et Joanne Gentium Apostolus ordinatur. Et quia in Actibus Apostolorum plenissime de ejus conversatione scriptum est, hoc tantum dicam, quod post passionem Domini vicesimo quinto anno, id est, secundo Neronis, eo tempore, quo Festus
Abbreviated transcription (Latin):
arnabas cyprius qͥ et ioseph
leuites: cum paulo gentiũ
apłs ordinat᷑. Unã ad edificatom̃
que int̾ apocriphas scripturas
cipłm qui ⁊ marchus uocabat᷑.
separat᷑ a paulo: nchiloꝰ euãge¬
lice p̾dicationis inũctum sibi o¬
p̃us ex̾cuit.
uchas medicus antyochen
sectator apłi pauli: ⁊ omĩs eiꝰ
ꝑegͥnatõnis comes. Ecripsit e¬
uangłium: de quo idem paulꝰ.
tat uos lucas medicꝰ carissimꝰ.
Et ad thimotheũ. Lucas ẽ me¬
cũ solus.. Aluid quoq edidit uo¬
lum̃ egregiũ: qd̾ titło apłica¬

Expanded text:
arnabas, Cyprius, qui et Joseph, levites cum Paulo gentium apostolus ordinatus, unam ad aedificationem quae inter apocryphas scriptcipulum qui et Marcus vocabatur separatus a Paulo, nihilominus evangelicae praedicationis injunctum sibi opus exercuit. Lucas medicus Antiochenssectator apostoli Pauli et omnis ejus peregrinationis comes, scripsit Evangelium, de quo idem Paulus tat vos Lucas medicus charissimus. Et ad Timotheum: Lucas est mecum solus. Aliud quoque edidit volum
Abbreviated transcription (Latin):
Ego eiũ iam ĩmolor: ⁊ tempꝰ
resolutõnis mee instat. Et hͥ er¬
go quarto decimo neronis ãno.
eodẽ die quo petrus: rome pro
xpõ caꝑite truncat᷑: sepultusq
est in ua hostiensi: ãno post
passione diuĩ trece simo septi¬
mo. Scripsit autem nouer ad
seꝑtem eccãs epłas: ad romanoᷤ
unã. ad cornthios duas: ad ga¬
lathas unã. ad ephesios una.
ad philippenses unã. ad colosen¬
ses unã: ad thessalonicẽses du¬
as. Pretr̾a ad discipłos suos: thi¬
motheo duas : thito unã : phi¬
lemoni unam. Epłam autem
que fert̾ ad hebreos: non eius
credit᷑ ꝓpt̾ stili ẜmonisq disso¬
nãtiam sed uł barnabe iuxta
t̾cullianũ. uł luce euangłiste
iuxta quosdã: uł clementis ro¬
mane postea eccłie ep̃i. quem
hebreos. ⁊ ꝓpt̾ inuidiam sui ap̃
cos nomiis titulũ in pͥncipio
salutatõnis amputauat: scͥpẜat
autem ut hebreus hebraice. id ẽ
suo eloquio diẜtissime÷ eaq q̃ e¬
loquent̾ scripta fuerant in he¬

Expanded text:
Ego enim jam immolor, et tempus resolutionis meae instat . Hic ergo quarto decimo Neronis anno, eodem die quo Petrus Romae, pro Christo capite truncatur, sepultusque est in via Ostiensi, anno post passionem Domini tricesimo septimo. Scripsit autem novem ad septem Ecclesias Epistolas, ad Romanos unam, ad Corinthios duas, ad Galatas unam, ad Ephesios unam, ad Philippenses unam, ad Colossenses unam, ad Thessalonicenses duas, praeterea ad discipulos suos, Timotheo duas, Tito unam, Philemoni unam. Epistola autem quae fertur ad Hebraeos, non ejus creditur, propter styli sermonisque dissonantiam, sed vel Barnabae, juxta Tertullianum, vel Lucae Evangelistae, 839 juxta quosdam, vel Clementis Romanae postea Ecclesiae Episcopi, quem Hebreos et propter invidiam sui apud eos nominis, titulum in principio salutationis amputaverat. Scripserat autem ut hebreus hebraice, id est suo eloquio disertissime et que eloquenter scripta fuerant in he
Abbreviated transcription (Latin):
post resurrectionẽ saluatoris re
fert. Dñs autẽ cum dedisset sỹn¬
douẽ seruo sac̾dotis: iuit ad ia
cobũ. ⁊ apparuit ei. Iurauerat
enim iacobus se non comessurũ
panem. ab illa hora qua bib̾at
calicem dni: donec uid̾et eum
re surgentẽ a dormientib. Nur¬
susq post paululũ. Afferte a¬
it dũs: meusam ⁊ panez. Sta¬
bñdixit ⁊ fregit. ⁊ dedit iacobo
usto: ⁊ dixit ei. Erat̾ mi come¬
de panem tuũ: qr reiurrexit
filius hois a dormentib. Tri¬
ginta itaq auns ihosolime ⁊
sepultus. titulũ usq ad obsidi¬
onez tyti. ⁊ ultimã adriam uo¬
tissimũ habuit. Quidã e nrĩs
acheus qui ⁊ le¬
ui. ex publicano apłs: pͥ
mus in iudea ꝓpter eos qui ex
circũcisione credid̾ant. euange¬
lium xp̃i hebreis litteris u̾bĩs¬
q cõposuit: quod quis postra
in grecũ transtułit: nõ satis
certũ est. Porro ip̃m hebraitũ
habet᷑ usq hodie in cesarien¬
si bibliotheca: qmͣ pamphilꝰ
martir studiosissime cõfecit.

Expanded text:
post resurrectionem salvatoris sic refert: dominus autem cum dedisset sindonem servo sacerdotis, ivicobum, et apparuit ei. Juraverat enim Jacobus, se non comesturum panem ab illa hora 833 qua biberat calicem Domini, donec videret eum resurgentem a dormientibus. Rursusque post paululum: Afferte, ait Dominus, mensam et panem. Stabenedixit, ac fregit, dedit Jacobo Justo et dixit ei: Frater mi, comede panem tuum, quia surrexit Filius hominis a dormientibus. Triginta itaque annis Hierosolymis epultus, titulum ejus ad obsidionem Titi, et ultimam Hadriani, notissimum habuit. Quidam e nostriaeus, qui et Lovi, ex publicano apostolus , primus in Judaea propter eos qui ex circumcisione crediderant, Evangelium Christi Hebraicis litteris verbisque composuit: quod quis postea in Graecum transtulerit, non satis certum est. Porro ipsum Hebraicum habetur usque hodie in Caesariensi bibliotheca, quam Pamphilus martyr studiosissime conf
Abbreviated transcription (Latin):
ymon petrus filiꝰ
lylec. iuco bethsa¬
ida. frat̾ andree a¬
antyochensu ecclie. ⁊ p̾dicatoẽm
Disꝑsionis eoꝵ qui de circũcisione
credid̾ant. in ponto. galatia.ca¬
padotia.asia.⁊ bychima. secundo
claudii anno ad expugnand̾ sy¬
monẽ magũ romã ꝑgit. ibiq¬
cerdotale tenuit.usq ad ultim̃
amisi ueronis. idest quartũ deci¬
mũ..A quo ⁊ affixus cruci mar¬
tirio coronatus est. capite ad t̾¬
ram uerso. ⁊ in sublime pedib
eleuatis. asẜens se indignum ꝙ
sic crucifiget᷑ ut dñs suus. Scͥp¬
sit duas epłas que catholice no
dissonantiã. Sed ⁊ euangeliũ
uirta marchũ. qui auditor eiꝰ
⁊ int̾pres fuit: huiꝰ dicit᷑. Libͥ
autt̃ e quib unus accoꝵ eius ĩ¬
scribit̾. alius euangłia. t̾tius p̾¬
dicatõnis. quartus apocalipsis.
qͥntus iudicũ. int̾ apocriphas
scripturas repudiant᷑. Sepultꝰ¬

Expanded text:
mon Petrus, filius lilaeae, vico Bethsaida, frater Andreae aantiochiensis ecclesie et predicationem dispersionis eorum qui de circuncisione crediderant in Ponto, Galatia, Capadocia, Asia et Bithinia, secundo Claudii anno, ad expugnandum Simonem magum Romam pergit; ibiqcerdotalem tenuit, usque ad ultimum annum Neronis, id est quartumdecimum, a quo affixus cruci martyrio coronatus est, capite ad terram verso et in sublime, pedibus elevatis, asserens se indignum quod sic crucifigeretur ut dominus suus. Scripsit duas epistolas, que catholice ndissonantiam. Sed et Evangelium juxta Marcum, qui auditor ejus et interpres fuit, hujus dicitur. Libri autem, e quibus unus Actorum ejus inscribitur, alius Evangelii, tertius Praedicationiquintus Judicii, inter apocryphas scripturas repudiantu
Abbreviated transcription (Latin):
Acobus qui appellat̾ frat̾ dm̃.
cognom̃to iustus. ut nõ nulli
existimat᷑ ioseph ex alia uxore.
ut autem mͥ uidet᷑ marie soro¬
ris matris diũ cuiꝰ ioh̾es in li¬
bro suo mennint filius. pꝰ pas¬
sionem diũ statim ab apłic sħo
quodã sub noĩe eius edita asse¬
rit̾. licet paulatim tẽpore pͥce¬
qͥnto cõmentarioꝵ libro de iaco¬
bo uarrans ait. Suscepit ectã
cobus cognom̃to iustus. Multi
siquidẽ iacobi uocabant᷑. Hic de
utero matris scũs fuit. uinũ
⁊ sicerã non bibit. carnez nul¬
lã comedit. Nũqmͣ tonsus est.
nec micrus unguento: nec u¬
sus balneo. Hiuc soli licitum
erat ingredi sca scõꝵ. Siquidẽ
uestib lancis non utebat᷑ s li¬
neis: solusq ingrediebat᷑ tem¬
plũ. ⁊ fixis genĩb pro ppło dep̃¬
cabat᷑ in tantũ ut cameloꝵ du¬
riciem traxisse euis genua cre¬
cuu̾are longũ est. Med ⁊ iose¬
phus in uicesiuo libro antiqͥta¬
tũ refert. ⁊ clemens ĩ septimo

Expanded text:
acobus, qui appellatur frater Domini , cognomento Justus, ut nonnulli existimant, Joseph ex alia uxore, ut autem mihi videtur, Mariae sororis matris Domini , cujus Joannes in libro suo meminit, filius, post passionem Domini statim ab Apostolis quodam sub nomine ejus edita asseritur, licet paulatim tempore procequinto Commentariorum libro de Jacobo narrans, ait: Suscepit Ecclesicobus, cognomento Justus. Multi siquidem Jacobi vocabantur. Hic de utero matris sanctus fuit, vinum et siceram non bibit, carnem nullam comedit, nunquam attonsus fuit, nec unctus fuit unguento, nec usus balneo. Huerat ingredi Sancta sanctorum: siquidem vestibus laneis non utebatur, sed lineis; solusque ingrediebatur templum, et fixis genibus pro populo deprecabatur, in tantum ut camelorum duritiem traxisse ejus genua creet. Sed et Josephus in vicesimo libro Antiquitatum refert, et Clemens in septimo
Abbreviated transcription (Latin):
tiñ scripsit uolumĩa: que pre¬
notauit. explanatio ẜmonu
diĩ: in quib cum in p̾facõne
asserat nõ uarias opiones seqͥ.
sed apłos habe auctores: ait. Cõ¬
sid̾abam quid andreas.quid pe¬
trus dixissent: quid philippus
quid t̾honias. quid iacobus. quid
iohãnes. quid matheus. uł alius
on⁊ senior ioh̾es. discipłĩ dnuĩ lo
quant᷑. Non enim tantũ michi
ad legend̾ libri prosũt: quantũ
uiua uox ⁊ usq hodie ĩ suis auc¬
torib ꝑsonans. Ex quo apparet
esse ioh̾em qui int̾ apłos ponit᷑
⁊ aliũ semorem ioh̾em. ꝙͣ post
aristionẽ enuat. Hoc autem di¬
cimꝰ ꝓpter suꝑiore opionẽ. qua
a plerisq retulimꝰ traditum. du¬
as post̾iores epłas ioh̾is. nõ apłi

Expanded text:
tum scripsit volumina, quae praenotavit, Explanatio sermonum Domini. In quibus cum se in praefatione asserat, non varias opiniones sequi, sed Apostolos habere auctores, ait: Considerabam, quid Andreas, quid Petrus dixissent, quid Philippus, quid Thomas, quid Jacobus, quid Joannes, quid Matthaeus, vel alius on. Non enim tantum mihi libri ad legendum prosunt, quantum viva vox, usque hodie in suis auctoribus personans. Ex quo apparet esse Joannem, qui inter Apostolos ponitur, et alium Seniorem Joannem, quem post Aristionem enumerat. Hoc autem diximus, propter superiorem opinionem, quam a plerisque retulimus traditam, duas posterior
Abbreviated transcription (Latin):
dicens. Sicut tradid̾unt nobis qͥ
a p̾ͥncipio ipĩ uid̾unt: ⁊ miuis¬
tri fucrunt ẜmonis. Igit̾ euã¬
geliũ sicut audierat scripsit:
acra uero apłoꝵ sicut iuiderat¬
ipẽ ꝯposuit. Sepultꝰ est ꝯstanti¬
nopoli: ad quĩ urbem uicesimo
ꝯstantiui anio: ossa eius cũ re¬
liquiis audree apłĩ tnͣslata st̃.¬

Expanded text:
tradiderunt nobis, qui a principio ipsi viderunt, et ministri fuerunt sermonis. Igitur Evangelium sicut audierat, scripsit. Acta vero Apostolorum sicut viderat, composuit. Sepultus est Constantinopoli, ad quam urbem vicesimo Constantii anno, ossa ejus cum reliquiis Andreae apostoli translata s
Abbreviated transcription (Latin):
Emach. quͣ transierunt
exploratores qui ab ihesu
missi sunt.¬
rina. ubi pars ppłi cesa ẽ
urłis ab amalech. ⁊ a chana¬
neo quem in deuterononno
amorreũ scͥptura uocat.
E sebon. cuutas seon regis
amorreoꝵ in terra galaad.
que cum fuisset moabitaꝵ.
ab amorreis belli iure pos¬
sessa est. Memunt huiꝰ ih̾e¬
mias ysaias quoq in iusi¬
one contͣ moab. Porro nĩc
uocat̾ esbus. urbs insignis
arabie in montib qui sunt
contra iherico. iuginti ab
iordane milib distans. Fuit
autem in tribu ruben sepa¬
rata leuitis.
drai. ubi int̾fectꝰ est og
rex basan. gygas ⁊ poteñs.
omĩs q illiũs cesus est exer¬
citus. Nũc autem est adra
insigius arabie ciuitas. in
uicesimo quarto lapide a boᷤ
Eleale. ciuitasra
amorreoꝵ in galaad. que ce¬
cidit in sorcem tribꝰ ruben.
Meminit huiꝰ ⁊ ysaias in
uisione contͣ moab. ⁊ ihere¬
mias. Sed ⁊ usq hodie ul¬
la grandis ostendit̾ in pͥmo
ab esbus miliario.
imia. que est iuxta deẜ¬
tũ cades.

Expanded text:
Emath, quam transierunt exploratores, qui ab Jesu missi sunt.rma, ubi pars populi caesa est Israelis ab Amalec et Chananaeo, quem in Deuteronomio Amorrhaeum Scriptura vocat. Esebon, civitas Seon regis Amorrhaeorum in terra Galaad: quae cum fuisset ante Moabitarum, ab Amorrhaeis belli jure possessa est. Meminit hujus Jeremias, Isaias quoque in visione contra Moab. Porro nunc vocatur Esbus, urbs insignis Arabiae, in montibus qui sunt contra Jericho, viginti a Jordane millibus distans. Fuit autem in tribu Ruben separata Levitis. Edrai, ubi interfectus est Og rex Basan, gigas et potens, omnisque illius caesus exercitus. Nunc autem est Adra insignis Arabiae civitas in vicesimo quarto lapide a Bostra. Eleale, civitas Amorrhaeorum in Galaad, quae cecidit in sortem tribus Ruben. 203 Meminit hujus et Isaias in visione contra Moab, et Jeremias: sed et usque hodie villa grandis ostenditur in primo ab Esbus milliario. Euna, quae est juxta destum Cades.
Abbreviated transcription (Latin):
Remina. uel ruma. uidens
aliquod uel excelsa.
cipium. uł uisio sceleris. si¬
ue uidens deum. Hoc autẽ
scd̾m accentoꝵ ⁊ litterarũ
euenit diu̾sitatem. ut tam
in contrarias significatões
nomina cõmucent᷑.¬
Ruben. uidens filius uel
uidens in medio.
Raguel. pastor dei. uel pa¬
bulum eius deus.
cipio dixeramꝰ in uocalib
litteris obyuandũ eo ꝙ a
pud uos int̾dũ unia sit lit¬
tera. ⁊ apud hebreos uarii uo¬
cibus ꝓferat᷑: hoc nũc quoq
in.s. littera sciendũ est. si¬
quidem apud eos tres .s. st̃
littera. una que dr samech.¬
⁊ simpłr legit᷑ quasi ꝑ nos¬
trã litt̾am describat᷑. Alia
sin. in qua stridor quidam
nitus reformidant. Sicubi
ergo euenit ut eadem no¬
mina alit̾ atq alit̾ int̾pre¬
tent᷑: illud in causa est qd̾
diusis scripta sunt litteriᷤ
Hoc autem qd̃ in genesi
diximꝰ: in omĩb libris si¬
milit̾ obẜuandũ.
ela. umbra eius.
tas. uł certe conu̾tens.
Sabacatha. cirtũiens.

Expanded text:
Remma, vel Ruma , videns aliquid, vel excelsa. cipium, aut visio sceleris, sive videns Deum. Hoc autem secundum accentuum et litterarum evenit diversitatem, ut tam in contrarias significationes nomina commutentur. , videns filius, vel videns in medio. Raguel, pastor Dei vel pabulum eius Deus. cipio dixeramus in vocalibus litteris observandum: eo quod apud nos interdum una sit littera, et apud Hebraeos variis vocibus proferatur: hoc nunc quoque in S littera sciendum est. Siquidem apud Hebraeos tres sunt S litterae: una quae dicitur SAMECHiter legitur, quasi per S nostram litteram describatur: alia SIN  , , in qua stridor quidam nitus reformidant. Sicubi ergo evenerit, ut eadem nomina aliter atque aliter interpretentur, illud in causa est, quod diversis scripta sunt litteris. Hoc autem quod in Genesi diximus, in omnibus libris similiter observandum. 16 Sela, umbra ejus. tas, vel certe convertens. Sabathacha, circumiens
Abbreviated transcription (Latin):
dilatauit me. uł certe ĩpli¬
cauit me.
Naech. i xͦ quiesceus.
Nacmian. fidelis uł motꝰ eoꝵ.¬
reth. longitudo.
Ochorath. teneus.
Oolibama. tab̾nacłin meum
in aliquo. uł tab̾nacłi altiᵈͦ
Odollamites. ꝯtestans aliquẽ
uł testimoniũ in aqua.

Expanded text:
dilatavit me, vel certe implicuit me. Naeth, requiescens. Neman, fidelis, vel motus eorum. , longitudo. Ochozad, tenens. Olibama, tabernaculum meum in aliquo, vel tabernaculi altitudo. Odollamites, contestans aliquem, vel testimonium in aqua.
Abbreviated transcription (Latin):
mabsar. mmunita.
Magda bel. de pmissione dei.
siue turris dẽi. uel magnifi¬
cat me deus.
Manasse. oblitꝰ. uł uccĩtas.

Expanded text:
Mabsar munita. Magdiel, de repromissione Dei, sive turris Dei, vel magnificat me Deus. Manasse, obitus, vel necessitas.
Abbreviated transcription (Latin):
Seruc. corrigia siue ꝑfecrꝰ.
S arai. princeps mẽa.
Sychem. humeri ł labor.
Eoor. parua uł midiana.
Gennaab. dentes pater siue
fecor patrie.
sciend̾ quia .s. litram in me¬
dio non habeat. scribat᷑q ap̃
hebreos ꝑ uocalem am.¬
Sau. siue saue. digne uel e
hispidus. Sara. pͥnceps.
Sur. murus uł directus uł
concinens.
Saba. conu̾sio siue recre.
Sue. loqũs. siue cantilena.
Symeon. exauditio uel no¬
men hĩtaculi.
Salem. pax uł i
⁊ grecum sonũ uertit᷑.
Sebeon. stante iniquitate.
Sofar. speculator eius uł bu¬

Expanded text:
er. , corrigia, sive perfectus. Sarai, princeps mea. Sichem, humeri, vel labor. Soor, parva, vel meridiana. Sennaab, dentis pater, sive fetor patris. sciendum, quia G litteram in medio non habeat, scribaturque apud Hebraeos per vocalem A sive Save, digne, vel elevatio. hispidus. Sara  , princeps. Sur, murus, vel directus, aut continens. Saba  , conversio, sive rete. Sue, loquens, sive cantilena. Simeon, exauditio, vel nomen habitaculi. Salem, pax, vel et Graecum sonum vertitur. Sebeon, stante iniquitate. Sophar, speculator ejus,
Abbreviated transcription (Latin):
fecrio. aut certe cõpressus.
Mesraimi. hostes eorũ siuc
mensura. Sed sciend̾ q meᷤ¬
raim egiptus appellet᷑.¬
Melcha. trgina eius.
Masech. potũ dansam.
Medan. metientẽ siue respon¬
dicio siue de causa.
Massan. de iocunditatib.
Masmnae. exaudientem.
Massa. leuãs siuc pondꝰ aut bonꝰ.
Melethi. chorꝰ siuie a pͥncipio.

Expanded text:
fectio, aut certe compressus. Mesraim, hostes eorum, sive mensura. Sed sciendum quod Mesraim, Aegyptus appellatMelcha, regina ejus. Masec  , potum dans, Maedan  , metientem, sive respondicio, sive de causa. , de jucunditatibus. Masmae, exaudientem. Massa, levans, sive pondus, aut onus. Meleth  , chorus, sive a principio.
Abbreviated transcription (Latin):
Salama. uestim̃tũ cifica.
Saua. eloqñtia uł clamor.
Selo. ut ei. uł dimissio eius
toꝵ repertor. Porro ab egipti¬
ic didicimꝰ ꝙ in lingͣ eorũ
resonet saluator mũdi.tos.
Semron. nom̃ uidens aut cͦ
Sarad. ut descend̾et
Sefion. eg̾ssũ est os tͥsticie.

Expanded text:
Salama, vestimentum, vel pacifica. Sava  , eloquentia, vel clamor. Sela  , ut ei, vel dimissio ejus,orum repertor. Porro ab Aegyptiis didicimus, quod in lingua eorum resonet, salvator mundi. Semron, nomen videns, aut custos. Sarad, ut descenderet. Sephion, egressum est os tristitiae.
Abbreviated transcription (Latin):
Isinael. auditio dei.
Isaac. risus uel gaudiũ.
Iedfal. manũ tollens. ł ma¬
num ad om̃s.
Iexan. durus siue duricies.
le sboch. est cinis siue tactꝰ.
tens. aut iudea.
Iacob. supplantator.¬
Isachar. est merces.
Ioseph. augmentum.
Iordanem. descensio eoꝵ.

Expanded text:
Ismael, auditio Dei. Isaac, risus, vel gaudium. Jedlaph, manum tollens, vel manum ad os. Jexan  , durus, sive durities. Jesboc, est cinis, sive tactus. tens, aut Judaea. Jacob, supplantatorIssachar, est merces. Joseph, augmentum. Jordanis, descensio eorum
Abbreviated transcription (Latin):
ad id locarum inauditũ: nõ
ꝙ studiũ meũ ũsolenter ex¬
tollam: sed ꝙ sudoris ꝯscius
ad lectõem eoꝵ puocẽ nes¬
ciences. Si quĩs igit᷑ et il¬
los ⁊ presens uolum̃. librũ
quoq locoꝵ quem editur
det ructũ ⁊ nauseam uide¬
oꝵ. ¶Ac ne forte ꝯsũmato
edificio quasi extrema dees¬
set manus. noui testamẽti
uerba ⁊ nomĩa int̾pretat᷑
sum: imitari uolens ex ꝑ¬
te origenem. quem post
apłos eccli̾aꝵ magistrũ ne¬
mo nisi imperitus negat.
Int̾ cetera enim ingemi
sui p̾clara monum̃ta. etiã
in hoc laborauit. ut qd̾ phi¬
lo quasi uideus omiserat:
littera que apud hebre¬
os dĩcit᷑. a leph. ponũt̾ nomi¬
ua: estimand̾ est ip̃am sola
esse que ponit᷑. Nam int̾dũ
qmͣ ex. hech. litteris que as¬
piratõnes suas uocesq cõ¬
nuitant: habent exordium.
Eciendũ igit̾ ꝙ tam ĩgene¬
si qm̃ in cẽteris libris. ũbi a
uocali lictera nomẽ incipit:
apud hebreos a diũsis ut supͣ

Expanded text:
ad id locorum 3-4 inauditum. Non ad id locorum 3-4 inauditum. Non quo studium meum insolenter extollam, sed quod sudoris conscius, ad lectionem eorum provocem nescientes. Si quis igitur et illos, et praesens volumen, librum quoque Locorum, quem editurus det ructum et nauseam Judaeorum. Ac ne forte consummato aedificio quasi extrema deesset manus, novi Testamenti verba et nomina interpretatus sum: imitari volens ex parte Origenem, quem post Apostolos Ecclesiarum magistrum, nemo nisi imperitus negabit. Inter caetera enim ingenii sui praeclara monumenta etiam in hoc laboravit, ut quod Philo quasi Judaeus omiserat, littera quae apud Hebraeos dicitur ALEPH  , ponuntur nomina, aestimandum est, ipsam solam esse, quae ponitur. Naquam ex HETH   litteris, quae aspirationes suas vocesque commutant, habent exordium. Sciendum igitur, quod tam in Genesi, quam in caeteris libris, ubi a vocali littera nomen incipit, apud Haebreos a diversis, ut supra
Abbreviated transcription (Latin):
hilo uir disertis¬
simus iudeorũ
origenis quoq
testimonio ꝯp¬
bat᷑ edidissẽ li¬
bru hebralcoꝵ nominũ: eo¬
rũq ethimologias iuxta
ordiẽm literaꝵ e latere co¬
pulasse. qui cũm uulgo ha¬
beat᷑ a grecis. ⁊ bibliothecas
orbis impleuit: studu mͥ fu¬
it in latinã eum lingm̃ u̾t̾e.
rerũ tam dissona int̾ se exẽ¬
plaria repperi.⁊ sic confusũ
ordĩem: ut tace melius iudi¬
cauim. qmͣ rep̾hẽsione quid
dignum scribe. Itaq horta¬
tu frm lupiliani ⁊ ualeri¬
ani qui me putant aliquid
in bebree lingue noticia pro¬
fecisse. ⁊ rei ip̃ius utilitate
cõmotus: singula ꝑ ordĩe
scripturaꝵ uolumina ꝑcu¬
curri ÷ ⁊ uetus edificiũ no¬
ua cura instaurans: fecisse
me reor qd̃ a grecis quoq
appetendũ sit. ¶Pret̾ea et il¬
lud in p̾fatione cõmoneo.
ut si qua hic pret̾missa st̃.
alteri sciat lector operi reẜ¬
uata. Libros enum hebrai¬
carũ questionũ nũc in ma¬
nib habeo: opus nouũ et

Expanded text:
hilo vir disertissimus Judaeorum, Origenis quoque testimonio comprobatur, edidisse librum Hebraicorum Nominum, eorumque etymologias juxta ordinem litterarum e latere copulasse. Qui cum vulgo habeatur a Graecis, et bibliothecas orbis impleverit, studii nostri fuit in Latinam linguam eum vertere. Verum tam dissona inter se exemplaria reperi, et sic confusum ordinem, ut tacere melius judicaverim, quam reprehensione quid dignum scribere. Itaque hortatu fratrum Lupuliani et Valeriani, qui me putant aliquid in Hebraeae linguae notitia profecisse, et rei ipsius utilitate commotus, singula per ordinem Scripturarum volumina percucurri; et vetus aedificium nova cura instaurans, fecisse me reor, quod a Graecis quoque appetendum sit. Praeterea et illud in Praefatione commoneo, ut si qua hic praetermissa sunt, alteri sciat lector operi reservata. Libros enim Hebraicarum Quaestionum nunc in manus habeo, opus novum, et
Abbreviated transcription (Latin):
uel accruus lapidum. uł uauꝰ
aut frustra. campestris. aut¬
Enain. oculi siue fontes.
ison. os pupille. sue o¬
ris mutatio.
Fut. lybie. siue oris declinatio.
Eechrusim. dissoluẽs m̃sura.¬
Felesthum. cadentes siue riui¬
na poculi. aut cadentes potõe.
Ferezei. sepa seminati.¬

Expanded text:
vel acervus lapidum, seu vanus, aut frustra. , regio campestris, autEnaim, oculi sive fontes. Fison, os pupillae, sive oris mutatio. Fut, Libya, sive oris declinatio. Fetrusim, dissolvens mensuram. , cadentes, sive ruina poculi, aut cadentes potione. Ferezaei, sepa
Abbreviated transcription (Latin):
Amarafal. dixit ut cad̾et.
Arioch. ebrius uł ebrietas.
Astaroth. ouilia. uel faciunt.¬
agar. aduena uel comu̾sa.
abrabam. pat̾ uidens ppłm.¬
Amon. filius ppłi mei uel
pls memorie.
abimelech. pat̾ meus rex.
Arbe. quarta. uł quatuor.
assurum. nemus.
A fer. humꝰ siue puluis.
ahidahe. pat̾ meus sciens.
Aser. beatitudo.
deus.
Aima. responsio siue respõ
Aluham. despiciens.
ahie. umbraculum.¬
adama. desiderabilis.

Expanded text:
Amaraphal, dixit ut caderet. Arioch, ebrius, vel ebrietas. Astaroth, ovilia, vel faciunena, vel conversa. Abraam, pater videns populum. , filius populi mei, vel populus moeroris. Abimelech, pater meus rex. Arbee, quarta, vel quatuor. Assurim, nemus. Apher, humus, sive pulvis. Abidahe, pater meus, sciens. , grex. Aser, beatitudo, atus. Ana, responsio, sive respondens. Aluam, despiciens. Ahie  Aja , umbraculum. desiderabilis.
Abbreviated transcription (Latin):
Iod. inclitus.
amol. partens.
agoi. festiuitas mea.
aheri. declinans.
Aroech. iĩdeniator suffici
arieli. leo dei mei.
achi. frater meus.
Arad. descendens.
Atad. testimoniũ łramnꝰ
abylon. confusio.
Uethel. domus dei.
Biala. in malicia. siue cre¬
pitans. siue deuorans.
Barad. grando.
Uuz. despiciens siue ꝯteỹnens.
Bat huel. uirgo dei. tri.
Beri. puteus meus. siue pu
Basemoth. in noĩb. siue de¬
Balaam. sine ppło uel absq
sb̃ stantia eoꝵ. siue in eis.
denyamm. Filius dextere.
Bahor. in pelle.tia.
Uaria. in clamore eius.
Lochor. pͥmogenitus. uł im
ditellis. aut ing̾ssus ẽ agnꝰ¬
Camnam. la mentatio
uel possessio eorũ.
Citii. amentes ł stupentes.
Cam naimi. cornua.
Cades. scã siue mutata.
Cmei. possidentes.
Cenezei. zelotipi. siue posses¬
tiqua t̾sticia. siue orientales.
Camuel. resurrectõ dei. siue¬
Cedar. te statio dei.
nebre uel meror. dens¬
Cedma. orientał. uel autece
Caath. molares dentes. siue
patientia. Huc usq ꝑ sim¬

Expanded text:
 inclytus. 6 Amul, parcens. Aggi, festivitas mea. Acheri  , declinans. Aroedi, vindemiator sufficiens. Arieli, leo Dei mei. Achi , frater meus. , descendens. Atad, testimonium, vel rhamnus. Babylon, confusio. Bethel, domus Dei. Bara  , in malitia, sive crepitans, sive devorans. Barad, grando. , despiciens, sive contemnens. Bathuel, virgo Dei. Beri  , puteus meus, sive putei mei. Basemoth, in nominibus, sive deBalaam, sine populo, vel absque substantia eorum, sive in eis. Benjamin, filius dexterae. Beor, in pelle. guis. Baria  , in clamore ejus. Bochor, primogenitus, vel in clitellis, aut ingressus est agnuCainan, lamentatio, vel possessio eorum. , amentes, vel stupentes. Carnaim, cornua. Cades, sancta, sive mutata. , possidentes. Cenezaei, zelotypi, vel possesntiqua tristitia, sive orientales. Camuel, resurrectio Dei, sive statio Dei. , tenebrae, vel moeror. Cedma, orientalis, vel antecedens. Caath, molares dentes, sive patientia. Hucusque per sim
Abbreviated transcription (Latin):
orũ. aut sufficientẽ defectom̃.
delicie. uel ornatus.
Euila. dolens siue ꝑturiens.
Eufrates. frugifer siue cres
Eua. calamitas¬
aut ue. uel uita.
Enoch. dedicatio. uolentꝰ.¬
Elmodad. ad matrem eiꝰ pre¬
cipuã. siue dei mensura.
Ellasar. dei declinatio siue hãc

Expanded text:
orum, aut sufficientem defectionem. orum, aut sufficientem defectionem. deliciae, vel ornatus. Evila, dolens, sive parturiens. Euphrates, frugifer, sive crescens. Eva, calamitasaut vae, vel vita. Enoch, dedicatio. Elmodad, ad matrem ejus praecipuam, sive Dei mensura. Ellasar, Dei declinatio, sive hanc
Abbreviated transcription (Latin):
Ceceus. mentis cappadoces.
incipit a ꝯsonanti lictera. sed¬
uerũ ab. hech. de qua iam su¬
pra diximꝰ demosa. uel qͣsi
charram. foramina siue ira.
uł fodiens eos. Sed ⁊ ħ nomẽ
p. heth. hebraicũ incipit.
Chebron. ꝯiugiũ siue incan¬
tator. aut iusio sempiterna.
Et hoc. heth. hab in pͥncipio.
chodor lagomer.quasi gene¬
racio mamipuli. siue quast de¬
corum mnampulũ.¬
Chobal. condempnatio.
ẽhased. quasi populantes. st̃
autem chaldei.
Chabratha. quasi electum si¬
an. iuidiciũ. aut iudicãs.
dedan. solitarius. siue
fratruelis eorũ.
damascus. sanguis potus.si¬
ue sangnis osculũ. uł sangͥs
duma.tacens.
dina. iudicium istud.
Debora. apes uel loquentia.
Deson. fortis pupilla. siue cal¬
cauit eam. sed hoc syro ẜmo¬
ne dicit᷑. ceterũ hebraice pin¬
guedo int̾pretat᷑ auteiis. id
est fauilla holocaustoꝵ.
Desan. siłit̾ ut supra. licet qui¬
tum int̾pretari.
Denaba. iudiciũ afferens.
dochaim. pabulũ uł iridee¬

Expanded text:
ed melius Cappadoces. incipit a consonanti littera, verum ab heth, de qua jam supra diximus.  , quasi Charran  , foramina, sive ira, vel fodiens eos. Sed et hoc nomen per heth Hebraicum incipit. Chebron  , conjugium, sive incantator, aut visio sempiterna, et hoc heth habet in principio. Chodorlagomer  , quasi generatio manipuli, 8 sive quasi decorum manipuluChobal  Hoba , condemnatio. Chased, quasi populantes. Sunt autem Chaldaei.Chabrath, quasi electum, siDan, judicium, aut judicans. Dedan, solitarius, sive fratruelis eorum. Damascus  , sanguinis potus, sive sanguinis osculum, vel sanguis Duma, tacens. Dina, judicium istud. Debbora, apis, sive eloquentia. , fortis papilla, sive calcabit eam: sed hoc Syro sermone dicitur: caeterum Hebraice, pinguedo interpretatur, aut cinis, id est, favilla holocaustorum. Desan, similiter ut supra: licet quitum interpretari. Dennaba, judicium afferens. Dothain  , pabulum viride e
Abbreviated transcription (Latin):
eon. pectꝰ sine p̾ruptũ.
Gomer. assumptio siue
ꝯsũmatio uel ꝑfectio.
Gergeseũ. colonũ eiciens. si¬
ue aduenam ꝓpinqnͣtẽ.
Gerara. ruminatõem iidit.
siue maceria. Sed sciendũ q
gerara int̾pretat̾ incolatus.
gedera uero macĩa siue sepe ᷤ
Gazam. fortitudĩem eius.
ditio. Eciendũ ꝙ .G. licrerã¬

Expanded text:
 pectus, sive praeruptum. Gomer, assumptio, sive consummatio, vel perfectio. Gergesaeus, colonum ejiciens, sive advenam propinquantem. Gerara  , ruminationem vidit, seu maceria. Sed sciendum quod Gerara interpretatur, incolatus: Gedera vero  , maceria, sive sepes. Gaza, fortitudo ejus. ditio. Sciendum
Abbreviated transcription (Latin):
amech. huĩliatũ aut ꝑ¬
cutientẽ siuc ꝑcussum.
Ludum. nati si uo st̃ fortit̾.
labum. deusti siue flãmãte ᷤ
Lasa. in salutem.
Lud. utilis.
Loth. uictꝰ siue declinatio.
Laban. candidus.
Latusim. malleatores.
Laomim.tribꝰ siue matres.
Lia. la boriosa.
Leui. additꝰ siue assumptꝰ¬
Lotan. uincłm eoꝵ. siue ip̃e
conclusus.
ahuhiahel. quis est doͭ
deus. uł ex uita deus.
Mathussale. mortis emissio.
uł mortuus ẽ.⁊ int̾rogauit.
Maallelel. laudans deũ.
magog.quo. Acnia. id est

Expanded text:
liatum, aut percutientem, sive percussum. Ludiim, nati, sive prosunt fortiter. Laabim, deusti sive flammantes. Lasa, in salutem. Lud, utilis. 13 Lot, vinctus, sive declinatio. Laban, candidus. Latusim, malleatores. Loommin, tribus, sive matres. Lia, laboriosa. Levi, additus, sive assumptLotan, vinculum eorum, sive ipse conclusus. Mahuiael, quis est Dominus Deus? vel ex vita Deus. Mathusale, mortis emissio, vel mortuus est, et interrogavit. Maleleel, laudans Deum. Magog, quod δῶμα, id est
Abbreviated transcription (Latin):
Anamim. respõdentes aq̃.¬
aruceũ. circũ rodentem me.
Asenneum. leuantem me.
Aradiũ. uindemiator meꝰ suf
siue terrena.
Arfaxad. sauans deppłatom̃.
aram. excelsus.
a sarmoth. atriũ mortis.
Adoram.gen̾atio excelsa.

Expanded text:
Anamim, respondentes aquAruchaeum, circumrodentem me. Asennaeum, levantem me. 5 Aradium, vindemiator meus sufficiens. sive terrena. Arphaxad, sanans depopulationem. Aram, excelsus. Asarmoth, atrium mortis. Adoram, generatio excelsa.
Abbreviated transcription (Latin):
circuitus ut uult iose phꝰ in
mare rubrũ influens. uoca¬
tur aucem hoc nomĩe pꝑter
uelocitate instar bectie n¬
mia ꝑnicitate currentis.
Therebintꝰ. in sychimis.
sub qua abscondit lacob y¬
dola iuxta neapolim.
de libꝰ

Expanded text:
Josephus, in mare Rubrum influens. Vocatur autem hoc nomine propter velocitatem, instar bestiae nimia pernicitate currentis. Terebinthus, in Sicimis, sub qua abscondit Jacob idola, juxta Neapolim. DE LIB
Abbreviated transcription (Latin):
patruic do̾: ꝯsiliariꝰ. Ip̃e ẽ
nathan ꝓph̃a. Patruus u̾o:
honoris ⁊ ꝓpinqͥtatis causa
uocat᷑. Iahiel filiꝰ achamo¬
ni: erat cũ filiis regis. Iahi¬
el est filius doͬ qui in regũ
chilab noĩat᷑. Achamoni sa¬
pientissimꝰ ip̃e est doͬ Gau¬
ros mille: cũ libamĩb sui
id est cũ uino. Unx̾unt sciu̾
salomonẽ filiũ dd̾. uux̾unt

Expanded text:
onsiliarius ipse est Nathan propheta. Patruus vero honoris et propinquitatis causa vocatur. Jahiel filius Achamoni erat cum filiis regis. Iste Jahiel est filius David, qui in Regum Chilab nominatur. Achamoni, sapientissimus: ipse est David. Taurus mille cum libaminibus suis: id est, cum vino. Unxerunt secundo Salomonem fil
Abbreviated transcription (Latin):
ro int̾ obos ⁊ iabes. introdu¬
cunt᷑ cognatõnes a arhel.
filii arũ: hec causa est. Aa¬
hel: ip̃e est obab. qui int̾pre¬
tat᷑ post ex̾citũ. Filius arũ:
ip̃e est ietro. Arum: int̾pre¬
tat᷑ exaltatꝰ. Quia gͦiabes
docebat eos hĩtantes in ten¬
ideo introducunt᷑ in eius ꝓ¬
ienie. quasi a maiorib eiꝯ
ꝓgeniti sint. Hunc iabeᷤ fe¬
runt nõ nulli adhuc uiuere.
prestitit deus que p̾catus ẽ.¬

Expanded text:
ro inter Chus et Jabes introduro inter Chus et Jabes introducuntur cognationes Aharhel filii Arum, haec causa est: Aharhel, ipse est Obab, qui interpretatur, post exercitum. Filius Arum, ipse est Jethro. Arum interpretatur, exaltatus. Quia ergo Jabes docebat eos habitantes in tenideo introducuntur in ejus progenie, quasi a majoribus ejus progeniti sint. Hunc Jabes ferunt nonnulli adhuc vivere, praestitit ei Deus quae precatus e
Abbreviated transcription (Latin):
Phares: int̾prctat᷑ diiisio.⁊
Esrom: int̾pretat᷑ atͥũ. zara:
ortus. Charini: ip̃e est her.
Charmi: int̾pretat᷑ uinea ⁊¬
mea. Her: iugilaus. Hur.
ip̃e est onan. Hur: int̾pretat᷑
fenestra. Onan: murimur.itõ.
Eubal: ip̃e est sela. Cubal ge¬
nit rabia. Rabia geniit ia¬
ad. Iaad genuit aumai. ⁊ la¬
ad. Laad genuit etham. Eth¬
am genuit iezrahel. a quo¬
urbs nom̃ accepit: in qua r¬
naboth hĩtabat. Mobal: ⁊pẽ
genuit rabia. qui alio noĩe
her nomĩat᷑. idciito ꝙ her ⁊
ouan: in pcc̃o suo mortiust
cobal: int̾pretat᷑̾ spica. che¬
la: missus. Quod uo pͥus ali¬
is noĩb.⁊ modo aliis noĩbꝰ
nomĩant̾: ad inist̾ium ꝑti¬
net. Fanuel: pat̾ gedor. et e
zer.usam. filii fuerunt ur.
frĩc uri. filii marie. Gedor ue¬
ro ⁊ usam: noĩa sunt locor.
Assubur: genit et huan.
et nom̃ matris eiꝰ alaa. Ecħ¬
uan: genuit ohos. Ohos: ge¬
nuit sobaba. Gobaba: gen¬
uit iabes. qui fuit doctor qͥ
suꝑius dictus est. Quod ue¬

Expanded text:
Pharez interpretatur, divisio; Esron interpretatur, atrium; Zara, ortus; Charmi ipse est Er. Charmi interpretatur, vinea mea; Er, vigilans. Hur qui et Onan. Hur interpretatur, fenestra; Onan, murmuratio. Subal ipse est Sela. Subal genuit Raiha, et Raiha genuit Jahad, Jahad genuit Ahumai et Laad: Laad genuit Etham, Etham genuit Jezrahel, a quo nomen accepit urbs, in qua Naboth habitabat. Sobal ipse genuit Raiha, qui alio nomine Er nominatur: idcirco quod Er et Onan, in peccato suo mortui sunt. Sobal interpretatur, spica; Sela, missus. Quod vero prius aliis nominibus et modo aliis nominibus nominantur, ad mysterium pertinet. Phanuel pater Gedor, et Ezer pater Husa, filii fuerunt Hur; fratres Huri filii Mariae: Gedor vero et Husi nomina sunt locorum. Ashur genuit Ethan, et nomen matris ejus Hala. Ethan genuit Chus, Chus genuit Soboba; Soboba genuit Jabes, qui fuit doctor, de quo superius dictum est. Quod ve