comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
litu die excludimus. ñ diu̾sita¬
tem uł multiplicitatẽ tbi poĩm̾.
qiͣ dẽetur. sine solituctine. apłe¬
ꝯͣfitemur. Uñ hylari. inauli.
sibi locutum. existimes. an hũc
sermoem eꝰ antiligas ad alterũ
extitisse. Sisolu flusse clicis.
ip̃i uoce argueris dicentis fati¬
aniris. ⁊ nr̃am. Sustulit enĩ
singłatitatis ac sositucsims ĩ
solitario n solitudo solitarii.
recip̃. faciamꝰ. nec alieno a se
dr̃et nr̃ami. Attã de lector his

Expanded text:
litudinem excludimus, nec diversitatem nec multiplicitatem ibi ponimus, quasi diceretur: Sine solitudine aconfitemur. Unde Hilarius in lib. sibi locutum existimes, an hunc sermonem ejus intelligas ad alterum extitisse. Si solum fuisse dicis, ipsius voce argueris, dicentis: Faciamus, et nostram. Sustulit enim singularitatis ac solitudinis intsolitario, neque solitudo solitarii recipit faciamus; nec alieno a se diceret, nostram. Attende, lector, his
Abbreviated transcription (Latin):
tas pene: No enĩ par d ẽẽ fc̾tus
boni oꝑis cius ꝗ nichil uł minꝰ
peccaiit᷑. ⁊ eiꝰ ꝗ granius cecidit.
Id̾o discretõ penitenti ualde ne¬
cessana ẽ ut illa gerat q̃ aug̃.
tradit dicens. Consid̾ent qua

Expanded text:
tas poenae. Non enim par debet esse fructus boni operis ejus qui nihil vel minus peccavit, et ejus qui gravius cecidit. Ideo discretio poenitenti valde necessaria est, ut illa gerat quae tradit Aug. dicens: Consideret qua
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ꝑ tͣctet secũ qmͣ mt̾fiplici actõe
uitũ deletabilit̃ peccauit. Oĩs
ista uaneras ꝯfłtenda ẽ ⁊ d̾flen
Incognoscendo augm̃tũ pecc̃i
istis. ⁊ sentiat modũ cͥminis.
purgans latͥmis oẽm qͣlitatẽ
uitu. Defleat uirtutẽ ꝗͣ ĩterĩ
caruit. dolend̾ ẽ enĩ ñ solũ ꝗa
Ingratꝰ esũ extitit. ꝗ plenus
uirtutib. deũ oĩno ñ timuit
In hoc enĩ ꝗsq pecc̃or fit cuł¬
pabilior. quo est do acceptid̾.
Ido̾ enĩ adĩ pł peccauit. quia
oĩbono habundauit. alio ⁊̃mͦ
offendens inimo. fes̃ ẽ om̃iũ¬

Expanded text:
tant secum quam multiplici actione vitii delectabiliter peccent. Omnis ista varietas confitenda est et deflendIn cognoscendo augmentum peccati, istis, et sentiat modum criminis: purgans lacrymis omnem qualitatem vitii, defleat virtutem qua interim caruit. Dolendum est enim, et dolore Ingratus enim exstitit, qui plenus virtutibus Deum omnino non timuit. In hoc enim quisque peccator fit culpabilior, quo est Deo acceptior. Ideo enim Adam plus peccavit, quia omni bono abundavit. Etiam alio modo offendens in uno, re
Abbreviated transcription (Latin):
dũ audeat sume quẽ multũ
desidat cibũ salutarẽ. Cohibãt
⁊̃ se aludis ⁊ aspectacłis scłi
grãm. Isti sũt digni fuictus
penit̃. aĩam captiuã elaq̃ãtes

Expanded text:
dum audeat sumere quem multum desiderat cibum salutarem. Cohibeat etiam se a ludis, a spectaculis seculi, gratiam. Isti sunt digni fructus poenitentiae, animam captivam e
Abbreviated transcription (Latin):
altm solui ꝑsac̾dotẽ. patitur
enĩ ꝑ pect̃m quasdã tenebras
int̾iores ⁊ macłas. aꝗb uisi li¬
beretũ. ꝓhitiet᷑ intenebras ex¬
t̾iores. Cũ aũt lib̾atur abhis.
suscitat᷑ amorte pect̃i. Unde
apłs. S̾ urge ꝗ dormis ⁊ illumi¬

Expanded text:
alterum solvi per sacerdotem. Patitur enim per peccatum quasdam tenebras interiores et maculas, a quibus nisi liberetur, projicietur in tenebras exteriores. Cum autem liberatur ab his, suscitatur a morte peccati. Unde Apostolus: Surge qui dormis, et illumi
Abbreviated transcription (Latin):
dm̃ nõ eẽ fcũrũ illud. nͨ illud fi̾ uo¬
lebat affcũ roĩs. ł uoluntate dĩ¬
tatis.¶Ad ꝗd gͦ petiit: ut m̃bsͥ
formã p̃ħ̾e̾t ĩminente turbatõe
clamandi ad dñm. ⁊ subitiendi uo¬
luntatẽ suã diuine uoluntati. Ut
sipulsãte molestia tͥstant᷑: peiꝰdem
ãmonitõe orẽt. S sineq̃ ut uita re:

Expanded text:
illud fieri volebat affectu rationis vel voluntate divinitatis. Ad quid ergo petiit? Ut membris formam praeberet imminente turbatione clamandi ad Dominum, et subjiciendi voluntatem suam divinae voluntati; ut si pulsante molestia tristentur, pro ejusdem amotione orent. Sed si nequeunt vitare,
Abbreviated transcription (Latin):
cuit uitã inse. ꝑuiuuentẽ patrẽ
mẽẽ. Ege hic habes ꝗa flliꝰ na¬
filio declit uitam hr̃e ĩsemetip̃o.
oĩa tuua sua. exiuente testutꝰ ẽ.
Qd̾ aut̃ ex uiuꝰ. uuiũ natũ est:

Expanded text:
cuit vitam in se per viventem Patrem inesse. Ecce hic habes quia Filius naFilio dedit vitam habere in semetipso; omnia viva sua ex vivente testatus est. Quod autem ex vivo vivum natum es
Abbreviated transcription (Latin):
Reterea diligent̃ notandũ ẽ
ꝙ ea ratt̃e qua pater ñ dicitur
sapiens eẽ sapiã quã genuit.
uidetur fce̾ dicendũ ꝙ pate̾
ñ diligat filiũ. uł filius pa¬
ẽ ei dilig̾e ꝙ esse. Idoq sicut
negatur. patẽ ẽẽ sapiẽs sa¬
pientia quã genuit.ꝗa siea
dret᷑ sapiens. ñ ip̃a abeo .s ip̃e
abea intellig̾ẽtur eẽ. Ita u¬

Expanded text:
eterea diligenter notandum est quod ea ratione qua Pater non dicitur sapiens ea Sapientia quam genuit, videtur fore dicendum quod Pater non diligat Filium, vel Filius Paei idem diligere quod esse. Ideoque sicut negatur Pater esse sapiens sapientia quam genuit; qui si ea diceretur sapiens, non ipsa ab eo, sed ipse ab ea intelligeretur esse; ita v
Abbreviated transcription (Latin):
ssit eodẽ mͦ accipi. ꝯgruentius.
tñ exrcẽ dicti alia. uai̾at᷑ in¬
tur hy postasis patris. abypo¬
stasi filii. ⁊ypostasis filiu fili¬
ali ꝓp̾etate disc̾nit᷑ apat᷑.⁊ sps̃.¬

Expanded text:
ssit eodem modo accipi, congruentius tamen ex ratione dicti alia variatur intur hypostasis Patris ab hypostasi Filii; et hypostasis Filii filiali proprietate discernitur a Patre:
Abbreviated transcription (Latin):
penã. Alicꝗͥ p̃misse auctoi̾tati
augi ħ obiuaret. Et br̃a igit᷑
te facta. q̃ comitat᷑ mortał cul¬
ꝑa ꝗͣ non delet seq̃ns penĩa.
ad sensum mitõris pene ꝓfi¬
ciunt. ñ aduite fructum.¬

Expanded text:
poenam; alioquin praemissae auctoritati Augustini obviaret. Et bona ergo te facta, quae concomitatur mortalis culpa, quam non delet sequens poenitentia, ad sensum mitioris poenae proficiunt, non ad vitae fructum.
Abbreviated transcription (Latin):
utr̃ õs sili celestes sp̃s ad ext̾iora
nuntianda nutant᷑. Ꝙ dam
prtãt aliqͦs in illa multitudĩe
ẽ indanele. Milia miliũ mĩ¬
stiubant ei. ⁊ decies centena nu¬
lia assistẽbat̃ ei. Itẽ dionisiꝰ

Expanded text:
um omnes illi coelestes spiritus ad exteriora nuntianda mittantur. Quidam putant aliquos in illa multitudine est in Dan., c. 7: Millia millium ministrabant ei, et decies centena millia assistebant ei. It
Abbreviated transcription (Latin):
T erciã mͥ plac̾e̾ faceor. ut homo
p̃sentis eccłe. ł fut̾e typũ ten.
adlitt̾am tñ intellig̃nd̾ ẽeẽ loc̃
amenissimũ. fructuosis a hoĩb
magnũ.⁊ magno fonte fecũdũ.
ꝙ dixiꝰ apͥncipio antiqͣ t̾ns latõ¬
dicit adonenten. Uñ uolunt
inorientali parte ẽẽ ꝑadisũ. lõ¬
go int̃ iacente spatõ ł maris
ł tr̃e. a regionib qͣs ĩcolũt ho¬
miẽs secretũ. ⁊ ĩalto sitũ usq
adlunarẽ cirtulum ꝑtĩgẽtẽ.

Expanded text:
Tertiam mihi placere fateor, ut homo praesentis Ecclesiae vel futurae typum tenet, ad litteram tamen intelligendum est esse locum amoenissimum fructuosis arboribus, magnum et magno fonte foecundum. Quod dicimus a principio, antiqua translatdicit ad Orientem. Unde volunt in orientali parte esse paradisum, longo interjacente spatio vel maris vel terrae a regionibus quas incolunt homines secretum, et in alto situm, usque ad lunarem circul
Abbreviated transcription (Latin):
mu̾ent. eeruit ꝗdẽ m̃bris
redẽptõem ad iaboło. apectato.
apena.  regni reseratioẽ. Ut
amota ĩgnea rõpheas libe̾ pat̾e̾t
introitus. s ⁊sͥᷤ metuit impa¬
ssibilitatis ⁊ ĩmortalitatis głã:
sic̃ ait apłs xpͣs ẜ ẽ ꝓ.o .u. a.

Expanded text:
uerit. Meruit quidem membris redemptionem a diabolo, a peccato, a poena, et regni reserationem; ut, amota ignea romphea, liber pateret introitus; sed et sibi meruit impassibilitatis et immortalitatis gloriam, sicut ait
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ. at ip̃a siłitudo. nullumͦ
exaliq̃ parte p ẽẽ dissimilis
Uñ fit ut ꝯsimilitudo patͥs
filiꝰ sit exnulla parte patri po
⁊ illa p̾sũt recipe dissimilitu¬
dinẽ: Nichil est aũt ꝙ hõsẽ

Expanded text:
nem. At ipsa similitudo nullo modo ex aliqua parte potest esse dissimilis. Unde fit ut cum similitudo patris filius sit, ex nulla parte patri poset illa possunt recipere dissimilitudinem. Nihil est autem
Abbreviated transcription (Latin):
corruat ne uiste ꝑdat iudicia¬
acꝗrẽ gr̃am. ñ tñ mox restituit᷑
ĩpotestatẽ pͥmã. Et sipetrus
post lapsũ restitutꝰ fu̾it. ⁊ sepe
Lapsis sile̾dotib tedcłita sit di¬
gnitatis potãs. ñ tñ ẽ necẽẽ
ut õib ꝯcedat᷑. qͣsi exauctõĩta¬
te. Inuenit᷑ auctõitas q̃ ꝯcedit¬

Expanded text:
corruat, ne juste perdat judiciairere gratiam, non tamen mox restituit in potestatem primam. Etsi Petrus post lapsum restitutus fuerit, et saepe lapsis sacerdotibus reddita sit dignitatis potestas, non tamen est necesse ut omnibus concedatur quasi ex auctoritate. Invenitur auctoritas q
Abbreviated transcription (Latin):
mã. qualẽ mͦ c̾nimꝰ. facta ẽ
gͥ illa mat̾ia ĩ forma ꝯfusiõĩs:
ante formã dispõnis. Infor¬
ma ꝯfusioniᷤ prius oĩa corpalia
mat̾i ałr siul ⁊ semel st̾ cͣreata
post mod̾ ĩ forma dispõnis. sex
dieb sunt ordinata. Ecce ab¬
solũtum ẽ ꝙ pͥmo in discͣisione

Expanded text:
mam, qualem modo cernimus. Facta est ergo illa materia in forma confusionis ante formam dispositionis. In forma confusionis prius omnia corporalia materialiter simul et semel sunt creata; postmodum in forma dispositionis sex diebus sunt ordinata. Ecce absolutum est quod primo in discussione
Abbreviated transcription (Latin):
oẽm eoꝵ ꝗ angłos c̾atos fu¬
isse malos putant. auctoi̾¬
tate ⁊rõe ꝓbat bonos fuisse
illi ꝓse ĩducebãt. qͦm᷑ sĩt in¬
telligenda aꝑit.ita dicens
suꝑ geness. O miã inꝗd fec̃

Expanded text:
onem eorum qui angelos creatos fuisse malos putant, auctoritate et ratione probat bonos fuisse illi pro se inducebant, quomodo sint intelligenda aperit, dicens, s
Abbreviated transcription (Latin):
cũ prãtur scĩs eoꝵ tẽptatõe
antiꝗta te. ⁊ pͥncipatu malitie.
ħ autem illusio fit angłis ma
subdit eis angłos malos ⁊ ho¬
mines malos.ut ñ qͣntũ in¬
tuntũ. s qͣntũ sinuntũ. p̾sĩt.¬

Expanded text:
cum praestatur sanctis eorum tentatione antiquitate et principatu malitiae. Haec autem illusio fit angelis masubdit eis angelos malos et homines malos, ut non quantum nituntur, sed quantum sinuntur, possint
Abbreviated transcription (Latin):
laboris ⁊ sustinentie ĩhac uita to¬
llerat᷑. qĩ in leua portatur donec
inõi matrice eccͣa. uirdi acones
tes in apocalipsi. ꝗ quales ẽẽ debe¬
ant. apłs docr timotheo scͥbens.
hii cũ orinant᷑ soł ep̃s eis mañ
humeꝵ ut ꝑ ħ intelligat se acce¬
pisse iugũ dñi su̾aue. qͦ ad situst̃
ꝑtinentia. cliuino timori subitiãt.
accipiũt ⁊ textũ euangłii. ut in¬

Expanded text:
laboris et sustinentiae in hac vita toleratur, quasi in laeva portatur, donec in omni matrice ecclesia septem diacones ba canentes in Apocalypsi, qui quales esse debeant Apostolus docet Timotheo scribens. Hi cum ordinantur, solus episcopus per hoc intelligant se accepisse jugum Domini suave; quo ad sinistram pertinentia, divino timori subjiciant. accipiunt et textum Evangelii, ut in
Abbreviated transcription (Latin):
quuti iꝗd adꝙͣ ꝑtinet ĩsinua¬
iumꝰ. Eumq om̃s spuales sit
⁊ sac̾. excellent̃ tñ canões tm̃
duos sacros ordines appellari
nabuisse. dehis soł p̃ceptũ apłi¬

Expanded text:
neat insinuavimus. Cumque omnes spirituales sint et sacri, excellenter tamen canones duos ntum sacros ordines appellari habuisse, et de his solis praeceptum Ap
Abbreviated transcription (Latin):
tis faciant. ⁊ ꝑ exorcisinos acceta̾
etc̃astice discipline munimina
nunistͥ ecce tales sanare ꝓcurẽt.
Qd̾ si nõ potu̾int. seꝑari ua lebt̃.
S pꝰꝙͣ alias nuptias expetient

Expanded text:
tisfaciant, et per exorcismos ac caetera ecclesiasticae disciplinae munimina ministri Ecclesiae tales sanare procurent. Quod si non potuerint, separari valebunt. Sed postquam alias nuptias expetierint
Abbreviated transcription (Latin):
sub̾ie. atq nat̾e: uł ut exp̃ssius
q̃ ut ag̾ ait. in eodẽ .l. dicebat
trinitas nominũ sine subsistẽt  u
pͣrum. Utramq pestem ut ait
aug̾ suꝑ ioħm. elidit iũtas di¬
cens. ego ⁊ pat̃ unũ sum. ut̃tq
ripdi. ⁊ ascilla libab̾is. Qd̾ enĩ cliẽ¬

Expanded text:
e atque naturae, vel, ut expressius quae, ut ait Aug. in eodem libro, dicebatTrinitas nominum sine substantia personarum. Utramque pestem, ut ait Aug. super Joannem, elidit Veritas dicens: Ego et Pater unum sumus. Utrumque rybdi et a Scylla liberaberis. Quod eni
Abbreviated transcription (Latin):
paripassiam. ꝗa dicũt patrem
fuisse passum. Arrianiuo dñt
aliũ patrẽ ẽt̃. aliud filiũ. ñ unã
sub̾iam s duas. patrẽ maioe̾n:
filiũ minorẽ. Noli ħ dr̃e. tu ca¬
tholite. In medio gͦ nauigaũtr̃¬
que picłosum latus deuita. er
dic pat̃ pat̃ ẽ. ⁊ flliꝰ flliꝰ ẽ. Alius
ĩmo ħ ip̃m. ꝗa unus d̾o. Etce os¬
tensum ẽ qrunitas ĩpatre eẽ
dicatur. crumtres illi unũ sint.
sit una eqͣlitas trium.

Expanded text:
Patripassiani, quia dicunt Patrem fuisse passum. Ariani vero dicunt aliud esse Patrem, aliud Filium: non unam substantiam, sed duas: Patrem majorem, Filium minorem. Noli tholice. In medio ergo naviga, utrumque periculosum latus devita: et dic: Pater Pater est, Filius Filius est; alius hoc ipsum, quia unus Deus. Ecce ostensum est quare unitas in Patre esse dicatur, cum tres illi unum sint. sit una aequalitas trium.
Abbreviated transcription (Latin):
pccm pͥmi homĩs tm̃̃ luce¬
bit pꝰ iudiciũ. Namora
enĩ fuit lux solis ⁊ lune
piet sol m̾cedeꝰ suni labo¬
ris qr septemplr̃ lucebit
et tunc nõ er̃ incissitudo
diei ⁊ uoctis. s tm̾̃ dies. un

Expanded text:
m primi hominis, tantum lucebit post judicium. Minorata enim fuit lux solis et lunapiet sol mercedem sui laboris, quia septempliciter lucebit; et tunc non erit vicissitudo diei et noctis, sed tantum dies. Unde
Abbreviated transcription (Latin):
recte subgetĩali iudicio ñ tenẽ¬
tur s iudices ueniũt̃. ꝗa tp̃cep¬
ta genãlia uiuendo uicͥet. et
oĩb relictis xͫ secuti sũt. Recte
paupib iudiciũ cribuit. ꝗ qͣnto
huio mundo magna humilita¬
te despecti sũt. tanto tr̃ maiori
culmine potestatis ext̾scẽt. De

Expanded text:
tenentur, sed judices veniunt, quia et praecepta generalia vivendo vicerunt, et omnibus relictis Christum secuti sunt. Recte pauperibus judicium tribuit, qui quanto huic mundo magna humilitate despecti sunt, tanto tunc majori culmine potestatis excrescent. De
Abbreviated transcription (Latin):
alitͥ se usq ad tẽpꝰ placitũ illa
ductuꝵ.⁊ illa ꝓmittat ł uiret
se illi nupturam. nũꝗd tał spõ¬
sio eos ꝯiuges fecit: Simuta to
ꝓposito alter ł utq ad alienam
copłam tͣnsit: numꝗd eb pͥorẽ
sponsicẽm iunm̃to sub iuxam
scd̾e fed̾a̾tõis pactũ scindet᷑.con¬
sida ꝗa longe aliud ẽ ꝓmittere.¬

Expanded text:
alicui se usque ad tempus placitum illam ducturum, et illa promittat vel juret se illi nupturam, numquid talis sponsio eos conjuges facit? Si mutato proposito alter vel uterque ad alienam copulam transit, numquid ob priorem sponsionem juramento subnixam, secundae foederationis pactum scindetur? Consid
Abbreviated transcription (Latin):
ꝗa delectãt sui possessores. sincera.
⁊ scã delectatõe. ⁊ ineis pariũt gau¬
dlium spũale. Uerũtñ ñ est hic cõ¬
sistãdumis ult̾ gradiendũ. Nõ ħ
heat dilectioĩs grestꝰ. n hic sit cli

Expanded text:
quia delectant sui possessores sincera et sancta delectatione, et in eis pariunt gaudium spirituale. Verumtamen non est hic consistendum, sed ultra gradiendum, non hic haereat dilectionis
Abbreviated transcription (Latin):
d̾. Nã sapĩa illa que d̾ est
c̾ata ñ est. Filius ẽ sapĩa ꝑa
tris ẽ. genita ñ fiã n c̾ata et
tota trinitas una sapĩa ẽ que
cedẽs. De angłica gͥ uita illud
accipiend̾ est. deq̃ dicit sc̃pt̾a.¬

Expanded text:
. Nam sapientia illa quae Deus est, creata non est. Filius enim sapientia Patris est genita, non facta nec creata, et tota Trinitas una sapientia est, quae procedens. De angelica ergo vita illud accipiendum est, de qua dicit Script
Abbreviated transcription (Latin):
Ꝙ uult ꝯfit̾i pecc̃a ut ĩuẽiat gr̃a.
q̃rat sacdotẽ ꝗsciat ligare ⁊ soluẽ.
ne cũ negligens cͥrca se extit̾it.
negligatur abillo ꝗ eũ miseĩcor¬
dit̃ mõẽt. ⁊ petit ne aͣmbo ĩ foueã
cadãt. qm̃ stult̾ euitare noluit.
Tantaq uis ꝯfessionis ẽ ut si de¬
ẽ sac̾dos. ꝯfiteatur ꝓxĩo. Sepe mũ

Expanded text:
 vult confiteri peccata ut inveniat gratiam, quaerat sacerdotem qui sciat ligare et solvere, ne cum negligens circa se extiterit, negligatur ab eo, qui eum misericorditer monet et petit; ne ambo in foveam cadant, quam stultus evitare noluit. Tanta itaque vis confessionis est, ut si deest sacerdos
Abbreviated transcription (Latin):
dat. rep̃sentet uitã suã do ꝑ sa¬
c̾dotẽ. preueniat idiciu di
ꝑ ꝯfessiõe. ꝑ recepit enĩ dñs
mundandis ut ostendẽt ora
sac̾dotib docẽs corꝑali p̃sentia
festanda. Dixit enĩ. ora mon
bescatis. Erubescentia enĩ ip̃a.
dicit sac̾doti ⁊ etubescentia uin¬
cit tuce offensi. fit uenia cͥmĩs
miserat mortale. M ultũ enim
satis fatõĩs obtulit. ꝗ erubescẽtie
dei negauit. Ds enum qmuisicõs¬

Expanded text:
dat; repraesentet vitam suam Deo per sacerdotem, praeveniat judicium Dei per confessionem. Praecepit enim Dominus mundandis, ut ostenderent ora sacerdotibus; docens corporali praesentia festanda. Dixit enim: Ora monsis, per vos erubescatis. Erubescentia enim ipsa dicit sacerdoti, et erubescentiam vincit timore offensi, fit venia criminimiserat mortale. Multum enim satisfactionis obtulit qui erubescentiae Dei denegavit. Deus enim miserico
Abbreviated transcription (Latin):
filie archisinagogi. panci ĩt fuer᷑
ꝗ uide̾nt. Nõ dum enĩ erat sepul
dũex̃ domum innoritiã portata
Intus resuscitauit qm̃ int̾ in¬
uenit. Relictis solis pet᷑ ia cobo¬

Expanded text:
filiae principis pauci interfuerunt qui viderent. Nondum enim erat sepultdum extra domum in notitiam deportata. Intus resuscitavit, quam intus invenit, relictis solis Petro et Jo
Abbreviated transcription (Latin):
genã ꝑ .ui. dieꝵ uolumĩa distĩc¬
tim sint formatassaliis autẽ
sint. s simul ita formata adesse
iiiͦiͦ. ita formata. sic̃ mͦ apparẽt.
abinitõ extitisse.⁊ celũ sideribꝰ or

Expanded text:
 dierum volumina distinctim sint formata. § Aliis autem sint; sed simul ita formata, ad essquatuor ita formata sicut modo apparent, ab initio extitisse, et coelum sideribus or
Abbreviated transcription (Latin):
dñt õs actiis eẽ incliffe̾ntes. ut
ñ bõi nͭ mali ꝑ se sint. s exĩtñ¬
tiõe bc̃a bonꝰ. exmala mał sit
oĩs actꝰ. Scd̾ quos ꝗslibet actus
mali sint. ita ut non possent

Expanded text:
s, ut nec boni nec mali per se sint, sed ex intentione bona bonus, et ex mala malus sit omnis actus. Secundum quos quilibet actus mali sint, ita ut non possint
Abbreviated transcription (Latin):
fine. ł excã bõa sũt. ł mala. ad il¬
la refert scõꝵ testimoĩa. ꝗb ex
affectu uł intñtõe uidiciũ oꝑm
pensaridñt. Triꝑtitã edũt isti

Expanded text:
illa referunt sanctorum testimonia, quibus ex affectu vel intentione judicium operum pensari dicunt. Tripartitam edunt isti
Abbreviated transcription (Latin):
le. adcustodiendã uiam ligni
stes potestates ĩꝑadiso uisibi¬
li factũ ẽẽ credẽnd̾ ẽ ut ꝑan
głicũ ministlũ ibi eẽt quedã
ignea custodia. ñ tñ frustra .s¬
G ladius aut̃ flãme̾ pene
tꝑales sunt. q̃ u̾satilessuntꝰ
qm̃ tẽꝑa uolubilia sũt. Illa
gͥ ad cũstodiã ligni uite ĩõ
posita st̃ ante ꝑadisũ ꝗa ad
uitã ñ raddit᷑ nsi ꝑchetubĩ

Expanded text:
viam ligni stes potestates in paradiso visibili factum esse credendum est, ut per angelicum ministerium ibi esset quaedam ignea custodia; non tamen frustra, sGladius autem flammeus poenae temporales sunt, quae versatiles sunt, quia tempora volubilia sunt. Illa ergo ad custodiam ligni vitae ideo posita sunt ante paradisum, quia ad vita
Abbreviated transcription (Latin):
S mͦ ꝑꝑ inobediam ĩdign̾
ẽ comed̾e ⁊ sirut u̾bo dixit
ita oꝑe exibuit. Emisit enĩ
cũ int̃ bonos uiu̾e ceꝑit si ĩ
meliꝰ mutari noluerit de
bonoꝵ ꝯgregatõe pelłr põde̾¬

Expanded text:
 inobedientiam indignus est comedere. Et sicut verbo dixit, ita opere exhibuit. Emisit enim cum inter bonos vivere coeperit, si in melius mutari noluerit, de bonorum congregatione pellitur, ponde
Abbreviated transcription (Latin):
cẽꝙ saꝑe.⁊ ea illi ẽentia q̃ sapi¬
entia. nõ filiꝰ apatre ꝙ ueru
ẽ. s afilio potius pater habẽt
falsissimũ ẽ. Est gͦ d̾s pater
sapiens. ea q̃ ip̃e ẽsuas apiẽtia.
⁊ filiꝰ sapĩa patris. ẽ sapiens de
sapĩa que ẽ pat̃. ⁊ de quo est.
genitus filĩ. Ita ⁊ pat̃ ẽ ĩtelligeo
ea q̃ ip̃e ẽ sua intelligentia. nõ¬

Expanded text:
e, et ea illi essentia quae sapientia, non Filius a Patre quod verum est, sed a Filio potius Pater habet falsissimum est. Est ergo Deus Pater sapiens, ea quae ipse est sua sapientia; et Filius sapientia Patris est sapiens, de sapientia quae est Pater de quo est genitus Filius. Sic et Pater est intelligens ea quae ipse est sua intelligentia,
Abbreviated transcription (Latin):
in .xuͦ. li. detͥ. Si solusibi filius
ad illam redditur absurditatẽ.
ut pat̃ ũ sit sapiẽs dese ip̃o s de
filio. Net sapĩa sapiã genuerit.
s ea sapĩa pat̃ dicatur sapiẽs

Expanded text:
in., c. 7: Si solus ibi Filius ad illam reditur absurditatem, ut Pater non sit sapiens de seipso, sed de Filio: nec Sapientia Sapientiam genuerit, sed ea Sapientia Pat
Abbreviated transcription (Latin):
ingenita.⁊ sapĩa genita ẽ. desa¬
pĩa ingenita ł asapĩa ĩgenita.
⁊ cũ idem sit ibiẽẽ ꝙ sapientẽ
ẽẽ. relinꝗt᷑ ut sapĩa genita sit
sapiẽs desapĩa ingenita. Non

Expanded text:
ingenita; et Sapientia genita est de Sapientia ingenita, vel a Sapientia ingenita. Et cum idem sit ibi esse quod sapientem esse, relinquitur ut Sapientia genita sit sapiens de Sapientia ingenita. Non
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ diu̾sis adiuncta adue̾bus. eñdẽ
fatiunt sensũ. Ut mͦ loq̃ntes di¬
cimꝰ. Iste pͭ leg̾e hodie. Cras añ
⁊ dicentes cras.iste pͭ hodie legẽ.
ñ idẽ. s diu̾sa dm̃s eũ posse.
semel potuit .i. habe̾ cẽm ĩllam¬

Expanded text:
 diversis adjuncta adverbiis, eumdem faciunt sensum, ut modo loquentes dicimus: Iste potest legere hodie, cras auteie, et dicentes cras: Iste potest hodie legere, non idem sed diversa dicimus eum posse. semper po
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ carnandi uł resurgendi. lic nõ
p̾sit mͦ intãnari uł resurg̾e. Sic̃
enĩ potuit olim ĩca̾nari. ita ⁊ pt̃
mͦ in carnatꝰ eẽ. inqͦ eiꝰ dẽ rei potñ¬
tia monstrat᷑. Ut enĩ olim sciũ
se resurectuꝵ. ⁊ mͦ scit se resuͣre¬
xisse. nec ẽ alia scĩa illud olĩ sci¬
olim uoluit resurge. ⁊m̃ resũrexi¬
sse. in qͦ uniꝰ rei uoluntas expͥmit᷑:
ita potuit olim nasti ⁊ resurg̾e. ⁊ mͦ¬

Expanded text:
incarnandi vel resurgendi, licet non possit modo incarnari vel resurgere. Sicut enim potuit olim incarnari, ita et potest modo incarnatus esse; in quo ejusdem rei potentia monstratur. Ut enim olim scivit se resurrecturum, et modo scit se resurrexisse. Nec est alia scientia illud olim scivoluit olim resurgere, et modo resurrexisse, in quo unius rei voluntas exprimitur; ita potuit olim nasci et resurgere,
Abbreviated transcription (Latin):
diligam. diligat fr̃ẽm. ⁊ diligat
eandẽ ctilectõem. Mag̾ eͥ nouit
dilectõẽm qͣ dilig̃: quã fre quẽ
diligit. Ecce iam pt̃ notiorẽ
rem. Amplettere dilectioem d̾mi.¬
⁊ dilectõe amplect̾e. dm. Ip᷑a est
dilectõ q̃ os bouos d̾i angłos. et

Expanded text:
diligat fratrem et diligat eandem dilectionem. magis enim nouit dilectionem, qua diligit, quam fratrem, quem diligit. ecce iam potest notiorrem. amplectere dilectionem deum et dilectione amplectere deum. ipsa est dilectio, quae bonos omnes angelos et
Abbreviated transcription (Latin):
casset. Decausa institutois
Ausa uõ institutoĩs bapti ẽ in¬
ꝗsq hõ nouus. cũ abolitis pec¬
catis ornatur uitutib: abolitõ
pecc̃oꝵ pellit seditatẽ. app̃o uir¬
tucum affert decoem. Et ħ est¬

Expanded text:
casset. 11. De causa institutionis. Causa vero institutionis Baptismi est inquisque novus homo, cum abolitis peccatis ornatur virtutibus. Abolitio peccatorum pellit foeditatem: appositio virtutum affert decorem, et hae
Abbreviated transcription (Latin):
tñ corꝑa xͥ. sed unũ corp̾.⁊ unꝰ san¬
gius. Id̾oq siue plꝰ siue minꝰ quis
gerrime sumũt. post ꝯsec̃tõem
gͣ. ñ est ĩbi subia panis ł uini. li¬
cet spẽs remaneãt. Est enĩ ibi sp̃eᷤᷤ
panis ⁊ uni sicut ⁊ sapor. Uñ aliud
uidet᷑. aluid intelligitur.

Expanded text:
d unum corpus et unus sanguis. Ideoque sive plus sive minus quis gerrime sumunt. Post consecrationem ergo non est ibi substantia panis vel vini, licet species remaneant. Est enim ibi species panis et vini, sicut et sapor. Unde aliud videtur, aliud intelligitu
Abbreviated transcription (Latin):
hãbraiã decimatꝰ est .i decuas dedit
nũormelchi sedech ostend̾r. cui ꝑͣ lit̃
decimas soluit. ita ⁊ leuitic̾ ordo ꝗ
xͣ aũt nõ ẽ decimat̾: ꝗa licet ibi fu
braam dante decimas ꝗ ĩlũbis
eiꝰ erant detimati sunt. s ħ ñ cõ¬

Expanded text:
Abraham decimatus est, id est decimas dedit minor Melchisedech ostenditur, cui personaliter decimas solvit, ita et leviticus ordo,  autem non est decimatus; quia licet ibi fuebraham dante decimas, qui in lumbis illius erant, decimati sunt. » Sed ho
Abbreviated transcription (Latin):
ħ noĩa trans lata sũt adc̾atore.
Inꝗb pat̃ est prior filio. filius
ẽ post̾ior patre. ⁊ exantiqtate ĩ
patre defectus: exp̾t̾itate ĩfilio
inꝑfectõ sensus solet notaĩ.iõ
occurrit scͥpt̾a. dicens. patrem
potentẽ. ne uid̾atur priõ filio
rĩo min̾ potẽs.⁊ filiũ sapientẽ.
ne uidãtur p̾t̾ior patre. ⁊ideo
minus sapiens. Dict̾ ẽ ⁊̃ sp̃sde

Expanded text:
 nomina translata sunt ad Creatorem, in quibus pater est prior filio, filius est posterior patre, et ex antiquitate in patre defectus, ex posteritate in filio imperfectio sensus solet notari. Ideo occurrit Scriptura dicens Patrem potentem, ne videatur prior Filio, et ideo minus potens; et Filium sapientem, ne videatur posterior Patre, et ideo mi
Abbreviated transcription (Latin):
suũ. spm bonum noĩans. ne cru¬
deł putaretur ꝗ mutis euit. ñ eꝓ
pater solꝰ sit potens uł magis
potens.⁊ filius solꝰ sapiẽs. uel
sicut una eẽntia.Idoq sicut

Expanded text:
crudelis putaretur qui mitis erat; non quod Pater solus sit potens vel magis potens, et Filius solus sapiens vel sicut una essentia. Ideoque sicut
Abbreviated transcription (Latin):
eis placet. aliqͣtenis iuigai. ⁊̃
sic quippe intelligi põt manere
tiẽes suas. ñ ec̃no supplicia finem
dando. s leuam̃ adhibendo ł intẽ¬
poendo cruciatib. ꝗa nec psalmus
ait. ad fuiendam iram suam uł
p̾ irti suã. s inita sua. Que si n¬
idla eẽt. alienari a regnodei. carẽ
magna młtitudint qulcedines
sint nulla torm̃ta q̃ nouim̾ cõ¬
ꝑari si illa sit et̃na ista ã sit qͣm¬
llet multis scłis longa. chaneb̾
gͦ sine fine mcrs. ꝑpetua dãpna¬
maneb̾ ꝯmunit oĩum uita et̃na
scłoꝵ. Ecce ita assit hĩc penas
bat siclicatur eoꝵ supplicio aliꝙ
leuam̃ adhibẽ. Uñ non ĩꝯgrue¬

Expanded text:
his placet aliquatenus mitigari. Et sic quippe intelligi potest manere tiones suas, non aeterno supplicio finem dando, sed levamen adhibendo vel interponendo cruciatibus; quia nec psalmus ait ad finiendam iram suam, vel post iram suam, sed in ira sua. Quae si sola esset, alienari a regno Dei, et carere magna multitudine dulcedinis sint nulla tormenta quae novimus comparari; si illa sit aeterna, ista autem sit quamlibet multis seculis longa. Manebit ergo sine fine mors perpetua damnamanebit communiter omnium vita aeterna sanctorum. Ecce ita asserit hic poenas bat, si dicatur eorum supplicio aliquod levamen adhibe
Abbreviated transcription (Latin):
stributor ⁊ iudex mentoꝵ. ĩtelli¬
gi datur. I ⁊ cũ dic̾ misencors.
ẽẽntia diuina p̃dicat᷑ ⁊ insuper
ꝙ ip̃ẽ sit miseroꝵ lib̾ator ĩtelli¬
gi datur. Similt cũ de̾ bonus.
eẽnitia diuma p̃dicat᷑. ut cum

Expanded text:
stributor et judex meritorum intelligi datur. Ita et cum dicitur misericors, essentia divina praedicatur, et insuper quod ipse sit miserorum liberator intelligi datur. Similiter cum dicitur bonus, essentia divina praedicatur. Et cum
Abbreviated transcription (Latin):
enim sapiã dr̾. discipliuis te diui¬
naꝵ humanaꝵq reꝵ iustruere
ĩtelligit᷑. Qñ usticia. distributõ
⁊ iuudex mitoꝵ insinuatur. Ita
⁊ prudentia cum d̾r. doctor ⁊d̾ mõ¬
strator bonaꝵ ⁊mala¬

Expanded text:
ciplinis te divinarum humanarumque rerum instruere intelligitur; quando justitia, distributor vel judex meritorum insinuatur. Ita et prudentia cum dicitur, doctor et demonstrator bonarum
Abbreviated transcription (Latin):
metita suffragant᷑ nõb̾.⁊ affecru.
dũ uota nr̃a cupiũt inplẽi. Qdi
tñ non faciunt: nisi inuoluntate
dei implenda didiceñt. Omiꝰg
ta eoꝵ nob̃ suffragant᷑. ⁊ ut ip̃i

Expanded text:
merita suffragantur nobis, et affectu, dum vota nostra cupiunt impleri; quod tamen non faciunt, nisi in voluntate Dei implenda didicerint. Oramuta eorum nobis suffragentur, et ut ipsi
Abbreviated transcription (Latin):
sentiant. ut min̾ qm meruerũt
puniant᷑. Ꝙ dam autumãt. cos
nullam releuatoeti pene habltu¬
ios. ꝙ ꝯsimãt iacobi auctoi̾tate
dicentis. Iuͣdiciũ sine mĩa fut¬

Expanded text:
sentiant, ut minus quam meruerint puniantur. Quidam autumant eos nullam relevationem poenae habituros; quod confirmant Jacobi auctoritate dicentis, c. 2: Judicium sine miser
Abbreviated transcription (Latin):
iudicabit d̾s bis inidipm̃. uł
ut alii transtuler᷑. ñ ꝯsiurget
duplex tribulatõ. Si gͦ ĩꝗunt
ñ ꝓ illo pec̾cato ampliꝰ udicãd̾
est deqͦ satis fecit ad arbitrium
duplex tribulatõ. ¶S de his
ñ ꝯsurget duplex tribulatio.
Ꝙ uoͣ int̃ flagella duriores et
det̾iores fuint ut pħao. p̃sñtib
et̃na ꝯnectũt. ut tꝑale suppliciũ.
sit eis et̃ne pene initiũ. uñ ag̾.

Expanded text:
udicabit Deus bis in idipsum; vel, ut alii transtulerunt: Non consurget duplex tribulatio. Si ergo, inquiunt non pro illo peccato amplius judicandus est, de quo satisfecit ad arbitrium duplex tribulatio. Sed de his non consurget duplex tribulatio. Qui vero inter flagella duriores et deteriores fiunt, ut Pharao, praesentibus aeterna connectunt, ut temporale supplicium sit eis aeternae poenae initium. U
Abbreviated transcription (Latin):
lepͣ. ł adgłam deiut decͤeto nato.
hic uideat᷑. ꝗd in infe̾no seq̃tꝰ scd̾
eundẽ locum ier̃ dicat egiptios et
et̃nũ punirent᷑. ñ est tñ de om̃ib
gen̾alit̃ intelligndũ. ait enĩ sic.¬
Qd genus humanũ cdiluuuo. sodo

Expanded text:
am Dei, ut de caeco nato; hic videatur quid in inferno sequatur, secundum eumdem locum Hieronymus dicat Aegyptios et aeternum punirentur, non est tamen de omnibus generaliter intelligendum. Ait enim: Quod genus humanum di
Abbreviated transcription (Latin):
male utens hõ. ⁊se ꝑdidit et
caretur. iutõe peccõ ãmissu
ẽ dub̃m arbituũ. Aqͦ enĩ qͣs¬
deuictus ẽ. huio seriuus addictꝰ
ẽ. Ecce lib̾m arbitnum dicit

Expanded text:
male utens homo, et se perdidit, et caretur, victore peccato amissum est et liberum arbitrium. A quo enim devictus est, huic servus addictus est . Ec
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ ysaiꝰas ait. uolauit adme
unꝰ deseraphin ꝗ ordo suꝑiõ ẽ
⁊ excellentior.Ideoq si deillo or
asserũt ꝗdã õs angłos mitti:
cẽs miitant̾ cũ ⁊ ille ꝗd̾ator ẽ¬

Expanded text:
 Isaias ait, c. 6: Volavit ad me unus de Seraphin, qui ordo superior est et excellentior. Ideoque si de illo ordasserunt quidam omnes angelos mitti. ores mittantur, cum et ille
Abbreviated transcription (Latin):
illa u̾ba anbapt̃s sit. De ħ za¬
rulerunt m̃ nuntii tui ꝙ fluͣt sa¬
c̾dos ineadem ꝓuncia ꝗ latinã
linguã penitus ignorabat. et
dum baptizaret. nesciꝰ latim
eloꝗi infringens linguã cdic̾e̾t.
baptizare. Sͥ ille ꝗbaptizaũ.
ñ error ẽ infroducens.ł he̾sim.

Expanded text:
lla, an Baptismus sit. De hoc Zatulerunt mihi nuntii tui quod fuerit sacerdos in eadem provincia, qui Latinam linguam penitus ignorabat; et dum baptizaret, nescius Latini eloquii, infringens linguam diceret: Bbaptizare. Sed si ille qui baptizavit, non errorem inducens vel haeresim,
Abbreviated transcription (Latin):
cauitaqͣ llla tna ⁊ase ĩuicẽ
determinari uidnt᷑. ⁊ inseĩfinita
sunt. Ꝙ uidetur ħ uł exparte.
deat. cognoscens dm̃ ⁊ gratias
agat. Q uõ ñ uidet: tendat ꝑ
spictatem fidei aduidendũ nõ
ꝑcecitatẽ ad calũpniandũ. qm̃
unus ẽ ds̃. s tñ trinitas. Ecce
habes. qͣłr uerba hylarii p̃missi
accipienda sunt. lic tante sũt
ꝓfunditatis. ut ⁊̃ ad hibita ex¬
positõe uix aliq̃ tenꝰ ea intłłig̾e
ualeat humanꝰ sensi̾cũ ⁊̃ ip̃a eoꝵ
ex planatõ qͣm hͥ ag̾. edidit. płis¬
mũ inse hãt difficultatis ⁊ã¬
biguitatis. O d̾ scdm hãc expo

Expanded text:
se invicem determinari videntur, et in se infinita sunt. Qui videt hoc vel ex parte, deat cognoscens Deum, et gratias agat. Qui vero non videt, tendat per pietatem fidei ad videndum, non per caecitatem ad calumniandum; quoniam unus est Deus, sed tamen Trinitas. Ecce habes qualiter verba Hilarii praemissa accipienda sunt, licet tantae sint profunditatis, ut etiam adhibita expositione vix aliquatenus ea intelligere valeat humanus sensus; cum et ipsa eorum explanatio, quam hic Aug. edidit, plurimum in se habeat difficultatis et ambiguit
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑfectũ cui nõ desit auꝗd. ⁊ ars
quedam oĩpotentis ⁊ sapientis
deiplena om̃iũ rationũ uuẽ¬
inea sic ipẽ unũ. deuno. cũ quo
ꝯplex̾ patris ⁊imagnus: ꝗ nõ
est sine ꝑfruitoẽ . sine caritate.
sine gaudio. Illa gͦ delectatio.
dilatio. felicitas. uł batitudo.
sitñ aliqͣ hũa uoce digne dicit̃.
usus abillo appellata ẽ br̃ꝯ ẽ ĩ¬

Expanded text:
fectum, cui non desit aliquid, et ars quaedam omnipotentis ac sapientis Dei plena omnium rationum vivenin ea, sicut ipsa unum de uno, cum quo complexus Patris et imaginis non est sine perfruitione, sine charitate, sine gaudio. Illa ergo dilectio, delectatio, felicitas vel beatitudo, amen aliqua humana voce digne dicitur, usus ab illo appellatus est brevi
Abbreviated transcription (Latin):
biłr mundo apparuit carne ĩ¬
dutus. ł cũ se nłaĩas ĩarãs pia
sic tͣns fert ut ab eis ꝑtipĩatur
at coenoscat᷑. hos cluos missioĩs
modos. ac̃ aꝑte distinguit. in

Expanded text:
r mundo apparuit carne indutus, vel cum se in animas pias sic transfert, ut ab eis percipiatur ac cognoscatur. Hos duos missionis modos aperte August. distinguit in
Abbreviated transcription (Latin):
tanea uoluntate. alii elegerũt
malũ alii bonũ. ⁊ ita disc̾e̾nit
ds lucẽ atenẽbris. sicut dicit scͣ
appłłauit diem: tenebras uͦ noc¬
tem.ꝗa bonos angłos grã sua

Expanded text:
spontanea voluntate alii elegerunt malum, alii vero bonum; et ita discernit Deus lucem a tenebris, sicut dicit Scriappellavit diem, et tenebras noctem; quia bonos angelos, a
Abbreviated transcription (Latin):
aridos fecundat. ⁊iã fructifican¬
tes ampliori ub̃tate donat. quia
qͣntũ cumq ꝑfidẽ ⁊ taritatẽ añt
habitã aliꝗs iuistus adbaptism̾
accedit. ub̃iorem ibi recipit gr̃am.
S nonita incircũ cisioẽ. Unde babrae
ꝑfidem iam iustificato signacłitĩu

Expanded text:
aridos fecundat, etiam fructificantes ampliori ubertate donat: quia quantumcumque per fidem et charitatem ante habitam aliquis justus ad Baptismum accedit, uberiorem ibi recipit gratiam; sed non ita in circumcisione. Unde Abrahae per fidem jam justificato signacu
Abbreviated transcription (Latin):
sũt. Et ne hĩc putet᷑ ñ ab illo
ẽẽ. Pena maloꝵ q̃ utiq malũ
ẽ his ꝗ puniunt᷑. S hoc ita dixi
mino ẽ. chaloꝵ gͥ pena q̃ ado ẽ¬
ẽ auctor mali ⁊ d̾y mõtẽ nõ
fecit. deuoluntate ⁊ fine exqͦ et ¶

Expanded text:
sunt. Et ne hinc putetur non ab illo esse poenam malorum, quae utique malum est his qui puniuntur; sed hoc ita dixi,mino est. Malorum ergo poena quaenon auctor mali, et: Deus mortem non f
Abbreviated transcription (Latin):
o let aũt̃ q̃ri utr̃ õ insto aere
caliginoso sint an aliqͥ iã sint in
inferno. ꝙ l ninferno cotitie de¬
scendant aliꝗ demonũ. inͣ simile
ẽ. ꝗ aĩas illuc crutlandas deduẽt
a ut̃ aĩe maloꝵ illuc descendãt atq
bantur educ̾ent. Si eͣ iusti illuc
descendebant. multo magis ĩ i̾ti.
⁊ sicut t̃dit auctoĩtas c̃ iusto edu¬
xit. ĩniustoᷤ ibi reliꝗd. Momõdit

Expanded text:
olet autem quaeri utrum omnes in isto aere caliginoso sint, an aliqui jam sint in inferno? Quod in inferno quotidie descendant aliqui daemonum, verisimile est, qui animas illuc cruciandas deducuntautem animae malorum illuc descendant, atqubantur educeret Si enim justi illuc descendebant, multo magis injusti; et sicut tradidit auctoritas, cum justos eduxit, iniquos ibi reliquit. M
Abbreviated transcription (Latin):
Omĩs nͨ cursus. ht̃ natales le¬
gesluꝑ hc̃ nat̾alẽ cũsũ. c̾ator
ht̃ apud se posse de oĩb facere
fruccũ gignat. ⁊ iniuuentute
sterł femĩa. ĩ senectute panat.
ut asina loq̃tũ. ⁊ h̾mõi. Bedit

Expanded text:
 cursus habet naturales leges: super hunc naturalem cursum Creator habet apud se posse de omnibus facerfructum gignat, et in juventute sterilis femina, in senectute pariat, ut asina loquatur, et hujusmodi. Dedit
Abbreviated transcription (Latin):
Quoꝵ unũ erat ꝙ mulier
fc̃a est delat̾e uiri dormientis.
ñ hu̾it pͥma reꝵ ꝯditõ ut femi¬
mutabili uoluntote aliꝗd fa¬
de aĩa mulieris ꝙ
ñ est exaĩa uiri ⁊utꝗdã putͦa¬
uer᷑ dicentes aiãs ẽẽ extradutẽ

Expanded text:
quorum unum erat, quod mulier facta est de latere viri dormientis. Non habuit prima rerum conditio ut femimutabili voluntate aliquid faDe anima mulieris, quod non est ex anima viri, ut quidam putaverunt, dicentes
Abbreviated transcription (Latin):
Uñ ac̃ angłis ꝗ sunt apd̾ d̾m ĩno¬
tescunt. petitiones nr̃e ut qͦda¬
mͦ eas offerant dõ ⁊ de his ꝯsulãt
⁊ ꝙ dõ iubente ĩplendũ ẽẽ cognoᷤ¬
reportent. uñ ⁊ angłis hom̃ĩb

Expanded text:
nus: Angelis, qui sunt aput deum, innotescunt peticiones nostre, ut quodammodo eas offerant deo et de hiis consulant et, quod deo iubente implendum esse cognorepor
Abbreviated transcription (Latin):
tiare. Nonut ip̃e abeis discat᷑. s
ut abeo ip̃i ꝑuerbũ eiꝰ sine cõpili
sono. Nuntiant etiã ꝙ uoluerit
abeo missi adquos uoluĩt: totũ
ab illo ꝑ illud u̾bũ eiꝰ auctientes
i. in euis uĩtate inuenientes qd
s faciend̾. ꝗd ⁊ qb ⁊ qñ nuntiand̃¬

Expanded text:
tiare, non ut ipse ab eis discat, sed ut ab illo ipsi per Verbum ejus sine corporali sono. Nuntiant etiam quod voluerit, ab eo missi ad quos voluerit, totum ab illo per illud Verbum ejus audientes; id est, in ejus veritate invenientes quid sibi faciend
Abbreviated transcription (Latin):
Ta ⁊̃ cũ d̾r filiꝰ nõ ht̃ po¬
tentiã generandi qͣm pat̃ dupli¬
⁊ pater.i. qua potens sit ad gene
tur. sic. non ht̃ potñtiã q̃ pꝰsit gi¬
gni. uł genitꝰ ẽ. qua eadẽ pat̃ potẽs
est. ut genu̾it uł ut genẽt. falsũ ẽ.

Expanded text:
 Filius non habet potentiam generandi quam licet qua potens sit ad genertur sic, non habet potentiam qua possit gigni vel genitus esse, qua eadem Pater potens est ut genuerit, vel ut generet, falsum est.
Abbreviated transcription (Latin):
nũc sũmitas corpee nat̾e
ultͣ locũ fi̾ mam̃ti ex tñdeba¬
tur illa moles. q̃ ininfi̾ori
parte spissior atq grossior.
erat. In suꝑioi̾ uero ranor
Neuior. atq subtilior existe¬
bit. deqͣ rariori sub̾ia. putãt
ꝗdẽ fuisse aquas q̃ suꝑ fir¬
mam̃tũ ẽẽ dicuntur Talis
fuit mundi faties ĩp̃ticipio
priꝰqͣm reciꝑet formã ł di¬

Expanded text:
nunc summitas corporeae naturae ultra locum firmamenti extendebatur illa moles, quae in inferiori parte spissior atque grossior erat, in superiori vero, rarior ac lenior atque subtilior existebat; de qua rariori substantia putant quidam fuisse aquas, quae super firmamentum esse dicuntur. Talis fuit mundi facies in principio, priusquam reciperet formam vel di
Abbreviated transcription (Latin):
scd̃o ꝓponebatur explicare. ubi
uicħ temere asse̾ntes.dicimꝰ.
creata est. ibidem adẽe uidetũ
ꝓdiisse:. uͥ nunc formata sb̃si¬
stit. Eratq t̃tenũ ħ elemtũ
dem circũquaq ĩ mod̾ cuiꝰdam
nebule oppansis ita ĩuolutũ
erat. ut apparẽ ñposs ꝙ fuit.
Illa uõ tria inuna ꝑ mixtiõe
ꝯfusa cittũꝙͣ suspensa. eo usq¬

Expanded text:
oponebatur explicare, ubi nihil temere asserentes, dicimus creata est, ibidem ad esse videtur prodiisse, ubi nunc formata subsistit. Eratque terreum hoc elementum demque circumquaque in modo cujusdam nebulae oppansis, ita obvolutum erat, ut apparere non posset quod fuit. Illa vero tria in una permixtione confusa circumquaque suspensa, eousqu
Abbreviated transcription (Latin):
hoꝵ alim uencdit. sine qͥ alteꝵ
moniace aũt hẽsis iꝑtita ẽ
distictõ. alii enĩ simoniace asimo¬
niacis ordinant᷑ alii simoniace
asimõĩacis. Simonia ci simoĩate
ordinati uł or dinatoͬes ẜ canões
sinoniace añ simoĩacis oͣdinati:¬

Expanded text:
m vendit, sine quo alterum Simoniacae autem haeresis tripartita est distinctio, Alii enim simoniace a simoniacis ordinantur; Alii simoniace a simoniacis. Simoniaci simoniace ordinati vel ordinatores, secundum canones, Simoniaci etiam simo
Abbreviated transcription (Latin):
sũma ẽẽ ꝑ fectõ. Si enĩ ĩ deesset
ẽẽt sũmũ bonũ. S ꝗa ibi ẽ per¬
fecta potñtia infunta sapiẽtia
ĩ ꝯp̃hensibilis bonitas. recte dicit᷑
⁊ creclitur sĩmũ bonũ. Cumq
unũ ⁊idẽ ꝓñitus sit indõ potẽ¬
tia. sapĩa. bonitas. ĩ sac̾ tñ scͥpt̾a
freq̃nt̃ solent ħ noĩa distinete
ad ꝑsoãs referri. ut patͥ potñtia.

Expanded text:
fectio. Si enim ibi deesset esset summum bonum. Sed quia ibi est perfecta potentia, infinita sapientia, incomprehensibilis bonitas, recte dicitur et creditur summum bonum. Cumque unum et idem penitus sit in Deo potentia, sapientia, bonitas, in sacra tamen Scriptura frequenter solent haec nomina distincte ad personas ref
Abbreviated transcription (Latin):
tsti. accipi pͥst̾ scłariũ reꝵ. qͣm¬
ius licite ꝯcessaꝵ tales cupidita¬
tes ut ãmitti sine aĩ dolore nõ
p̾sint. ħ gͦ eclificat his ꝗ cogitat
q̃ muncli st̃. qͦmͦ placeat mundo¬
ꝗ circa diuitias suas qͦdã mͦ cãnali
tenet᷑ affectu. ⁊ tñ exeis multas

Expanded text:
 accipi possunt secularium rerum, quamvis licite concessarum, tales cupiditates, ut amitti sine animi dolore non possint. Haec ergo aedificat is qui cogitat quae mundi sunt, quomodo placeat mundosi circa diuitias suas quodam carnali teneretur affectu, quamuis ex eis multas
Abbreviated transcription (Latin):
u̾b̾ aug̾ ꝗdit̾e uidetur ꝙ ãgłi
õs ante ꝯfĩmatõem ł lapsu
corꝑa a enia habuer̃ depuricẽ
acsuꝑiõe aeris parte fõmata.
ad faciendum habilia. ñ adpa-¬
tiend̾. ⁊ angłis bonis ꝗ ꝑstite
tante sunt tenuitatis. ut amõ¬
talib uideri ñ uałãt nͥ suꝑ uesti¬
ta aliꝗͣ grossiori forma. qͣ as¬
sup̃ta uident᷑. depositaq uidi
desinũt. angłi  uͦ mał. mutata
sũt̃ ĩ casu corꝑa indetice̾m qͣli

Expanded text:
detur quod angeli omnes ante confirmationem vel lapsum corpora aerea habuerint de puriori ac superiore parte formata, ad faciendum habilia, non ad patiendum: et angelis bonis qui perstiter, quae tantae sunt tenuitatis, ut a motalibus videri non valeant, nisi supervestita aliqua grossiori forma; qua assumpta videntur, depositaque videri desinunt. Angelis vero malis mutata sunt in casu corpora in dete
Abbreviated transcription (Latin):
fatiend̾. qmͣ pͥatund̾. ad patiẽ¬
dũ eͥ humor ⁊humꝰ adfaciend̾
aer ⁊ ignis aptitudinẽ p̃bent.
Trans gressores uõ angłi cũ pͥn¬
nosa tñ aeris tm̃ tenere ꝑmi¬

Expanded text:
faciendum quam ad patiendum. Ad patiendum enim humor et humus; ad faciendum, aer et ignis aptitudinem praebent. Transgressores vero angeli cum prinnosa tamen aeris tenere
Abbreviated transcription (Latin):
refe̾ndo. ꝙ exipsius u̾b̾ diuidicãe
acria animalia. ñ ait sũt. Ita
cͥ ꝗdam dicẽbãt. Dehabita tõe
uero caliginosi aeris inquẽ de¬
trusi sunt. ñ opinando s rei ui¬
tatẽ asse̾ndo. eum tͣdidisse dñt
ꝙ ip̃iꝰ locutoĩs distĩctõ ostñdit. di¬
cunt qͦ płimos catholicos tͣcta¬
toco. in ħ cõuenisse. atq id ꝯcor¬
diter docuisse. ꝙ angłi ĩcõꝑei
sĩt nͨ corꝑa hãnt sͣ unita.

Expanded text:
are aerea animalia; non ait sunt; ita enim: Quidam dicebant. De habitatione vero caliginosi aeris in quem detrusi sunt non opinando, sed rei veritatem asserendo eum tradidisse dicunt, quod ipsius locutionis distinctio ostendit. Dicunt quoque plurimos catholicos tractatores in hoc convenisse atque id concorditer docuisse, quod angeli incorporei sint, nec corpora habeant sibi unita,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑfectus ⁊ hõ ꝑfectus quẽ adca̾m̾
cum patre ⁊ spũ una adoratõe cũ
ĩtaminata carne eiꝰ. Nõ in adota¬
bilẽ carnẽ dicentes. Adorat᷑ enĩ ĩ
una u̾bi hypostasi q̃ hypostasis ge¬
nãta ẽ. Non c̾ature uenatiõem p̃¬
bentes. Non eͥ ut nuidã carnẽ ado¬
ramꝰ. s ut unitã destati inuna.
bus nat̾is.Timeo carbonẽ tãg̾e.
ꝓꝑ ligno copulatũ ignẽ. Adoro

Expanded text:
rfectus, et homo perfectus; quem adoramus cum Patre et Spiritu una adoratione cum incontaminata carne ejus, non inadorabilem carnem dicentes. Adoratur enim in una Verbi hypostasi, quae hypostasis generata est, non creaturae venerationem praebentes. Non ergo ut nudam carnem adoramus, sed ut unitam deitati in unam tis naturis. Timeo carbonem tangere propter ligno copulatum ignem. Adoro
Abbreviated transcription (Latin):
S illi ad hoc replicabt̃ ẽt di¬
c̾atam ẽẽ ñ negas simulcum
diuinitate adoras. ⁊ ei ñ min̾
cam carnẽ inmo ꝑfecta ĩxp̃o
humãitatẽ iõ adoro. ꝙ adiui¬
nitate suscepta ⁊ di̾tati unita

Expanded text:
Sed illi ad hoc replicabunt et dicreaturam esse non negas, simul cum divinitate adoras, et ei non minus cam carnem, imo perfectam in Christo humanitatem, ideo adoro, quod a divinitate suscepta et deitati unita
Abbreviated transcription (Latin):
quero. Añ penitudinẽ ꝗ ppe cor¬
dis aĩa rei macłam ht̃ fetorẽ
pecc̃orẽ pecc̃i atq etẽne ultoĩs
iundo. ligata existit. Siuõ añ
ꝑse ip̃m line minist̾io sac̾dotiᷤ
⁊ debitũ oĩo relaxat.zaĩa int̾iꝰ

Expanded text:
quaero. Ante poenitudinem quippe cordis, anima rei maculam habet et foetorem peccati, atque aeternae ultionis vinculo ligata existit. Si vero ante per seipsum sine ministerio sacerdotis et debitum omnino r
Abbreviated transcription (Latin):
ipãs tm̃ relatioes. nõ hyposta¬
zhr̃e patrẽ. ut u̾bi gra. cum
diuis d̾s ẽ pat̃. noĩe patris et
relatõem notam̾. ⁊ diuina
hypostasi sigc̃amꝰ. ut sit ĩtłłi¬
tia ẽ pat̃ulle ꝗgenuit. ẽ hy

Expanded text:
ipsas tantum relationes, non hypostare Patrem: ut, verbi gratia, cum dicimus: Deus est Pater, nomine Patris et relationem notamus, et divinam hypostasim significamus; ut sit intellitia est Pa
Abbreviated transcription (Latin):
ꝗsq habuit iniuuenił etate. uł
erat habiturͥ. si añ ẽ defunctus.
aliꝗd ꝑibit. s om̃iũ pãticłarum
ante disꝑsaꝵ collecticẽ re ĩtegͣbit᷑
natuł substantia corꝑis. Sc̃oꝵq¬
corꝑa sine õi nitio fulgida. sic sol
re surgẽt. p̃cisis cunctis defõmi¬
tatib quas hic habuerũt

Expanded text:
sque habuerat in juvenili aetate, vel erat habiturus, si ante est defunctus. aliquid peribit; sed omnium particularum ante dispersarum collectione redintegrabitur naturalis substantia corporis. Sora sine omni vitio fulgida sicut sol, resurgent, praecisis cunctis deformitatibus quas hic habuerunt
Abbreviated transcription (Latin):
in decens cogitantib resu᷑recitẽz.
carnis ⁊ iõ ñcredentib occiuit ĩl¬
mitas. S quẽ adincdũ sistatua
cꝰ libet solubił metalli igne lique
rursũ exilliꝰ mat̾ia. ⁊qͣntitate re¬
pare nichil int̃ eẽt adeiꝰ integͥta¬
tem q̃ parricła mat̾ie cui m̃bro

Expanded text:
ogitantibus resurrectionem carnis, et ideo non credentibus, occurrit infirmitas. Sed quemadmodum si statua cujuslibet solubilis metalli igne liquesrursum ex illius materia et quantitate reparare, nihil interesset ad ejus integritatem, quae particula materiae cui membro
Abbreviated transcription (Latin):
adoꝰ fcos ẽẽ. nec aliqͣm fuisse mõa
int̃ c̾atõem ⁊ lapsum. s abĩto apo¬
statasse. alios uero c̾atos fuisse ple¬
ne bãtos. Ꝙ opiniõem suã muni
pͭ ab initõ temporis diabolũ ceti¬
disse. nͨ cũ scĩs angłis pacatũ ali¬
qͣndo uixisse ⁊b̾atum. s mox apo¬
intelligamꝰ. ꝗa inũtate ñstetit.
ex qͦ c̾atus ẽ. ꝗstaret. sistare uolui

Expanded text:
a Deo factos esse; nec aliquam fuisse moram inter creationem et lapsum, sed ab initio apostatasse; alios vero creatos fuisse plene beatos. Qui opinionem suam muniuputari ab initio temporis diabolum cecidisse, nec cum sanctis angelis pacatum aliquando vixisse et beatum, sed mox apointelligamus quia in veritate non stetit ex quo creatus est, qui staret si stare volui
Abbreviated transcription (Latin):
sane ꝗa sci repugͣntes adu̾ sus
istos incentões ⁊ uincentes minu¬
ant ex̾citũ demonũ ueluti qm̃
płimos eoꝵ int̾imant nͨ ultra
nare it̾m aliũ hoĩem ħ autem

Expanded text:
sane quia sancti repugnantes adversus istos incentores et vincentes minuant exercitum daemonum, velut quam plurimos eorum interimant: nec ultra nare iterum alium hominem. Hoc autem