comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
qm̃ spc̃ ẽ qui iuiuificat. Deniq si sapere
scd̾m carnẽ mors ẽ: ñ dubium quin
illi quos iuuere letabamur. qͣmdiu fa¬
cta carnis sp̃u mortificabant᷑: scd̃m car¬
nem uiuentes plangendi sunt tanqͣm
mortui. Unde et in codem apło legis. Si
pore. s enam eos qui corde redeunt in
egyptũ scłi huiꝰ oblectam̃ta sectantes:
ac ꝑinde fidei uitam que ẽ caritas ñ
habentes. Siquis enĩ diligit mundũ:
non ẽ caritas patris in eo. Quis magiᷤᷤ
mortius eo qui fouet ignem in sinu.
peccatum in conscientia: nec sentit. nec
in sepulchro: fides mortua ẽ in animo.
Quid faciemꝰ ei: Quid fecert̃ sc̃e muli¬
eres: que sole ex omĩb suis ampliori te¬
nebantur affectu: Emerunt aromata:
ut uenientes ungerent iħm. Nunqͥd ut
Cur hoc: Nempe ne feceat qui hunis¬
modi ẽ: ne sit ceteris odor mortis: ne ꝑ¬
effluat et penit̾ dissoluat᷑ Emant ꝓ¬
inde aromata sua tres mulieres. mens.
lingua manus. De his enim ut arbit᷑r

Expanded text:
s est qui vivificat . Denique, si sapere secundum carnem mors est ; non dubium quin illi quos vivere laetabamur, quandiu facta carnis spiritu mortificabant, secundum carnem viventes plangendi sint tanquam mortui. Unde et in eodem apostolo legis: Si,pore, sed etiam eos qui corde redeunt in Aegyptum, saeculi hujus oblectamenta sectantes, ac proinde fidei vitam, quae est charitas, non habentes. Si quis 900 enim diligit mundum, non est charitas Patris in eo . Quis magis mortuus eo, qui fovet ignem in sinu, peccatum in conscientia; nec sentit, nec hristus in sepulcro, fides mortua est in animo. Quid faciemus ei? Quid fecerunt sanctae mulieres, quae solae ex omnibus suis ampliori tenebantur affectu? Emerunt aromata, ut venientes ungerent Jesum. Nunquid ut Cur hoc? Nempe ne feteat qui hujusmodi est ne sit caeteris odor mortis, ne pereffluat, et penitus dissolvatur. Emant proinde aromata sua tres mulieres, mens, lingua, manus. De his enim, ut arbitror,
Abbreviated transcription (Latin):
posse tamdu xp̃m in nobis inuere:
in nobis. Porro fidei uitã oꝑa attestan¬
tur: sicut scͥptum ẽ. Oꝑa que dedit mͥ
pater. ipsa testimoniũ ꝑhibent de me.
Nec discrepare uidet᷑ ab hac sententia:
qui fidem sine oꝑib mortuã asserit in
semet ipsa. Sicut enim corporis huius
uitam ex motu suo dinoscimꝰ: ita et fidei
uitam ex oꝑib bonis. Itaq uita qͥdẽ
corporis anima ꝑ quam mouet᷑ &e sen¬
tit: uita uͦ fidei caritas ẽ. quia ꝑ illam
oꝑatur: sicut in apło legis fides que
ꝑ dilectionẽ oꝑatur. Unde & frigescen¬
te caritate fides morit᷑. sicut corpꝰ anima
recedente. Tu gͦ si uideris hominẽ in
bonis oꝑib strenuum. & feruore con¬
uersationis hylarem: uiuere in eo fidẽ
ue dubites. indubitata tenens uitȩ il
rint: heu carne postea consummant᷑.
Scimus autẽ qͥa iam tunc ñ ꝑmaneat
in eis sp̃c uitȩ: quia scriptum ẽ. Non
ꝑmanebit sp̃c meus in homine inet¬
num: qͥa caro ẽ. Qd̾ si ñ ꝑmanet sp̃c haud¬

Expanded text:
posse, tandiu Christum in nobis vivere, mortuus est in nobis. Porro fidei vitam opera attestantur, sicut scriptum est: Opera, quae dedit mihi Pater, ipsa testimonium perhibent de me . Nec discrepare videtur ab hac sententia, qui fidem sine operibus mortuam asserit in semetipso . Sicut enim corporis hujus vitam ex motu suo dignoscimus, ita et fidei vitam ex operibus bonis. Itaque vita quidem corporis est anima, per quam movetur et sentit; vita vero fidei charitas est, quia per illam operatur, sicut in Apostolo legis: Fides quae per dilectionem operatur . Unde et refrigescente charitate fides moritur, sicut corpus anima recedente. Tu ergo si videris hominem in bonis operibus strenuum, et fervore conversationis hilarem; vivere in eo fidem non dubites, indubitata tenens vitae illirint, heu! carne postea consummantur. Scimus autem quia jam tunc non permaneat in eis spiritus vitae, quia scriptum est: Non permanebit spiritus meus in homine in aeternum, quia caro est . Quod si n
Abbreviated transcription (Latin):
ea constituat quisqͣm fiduciã impetran¬
ut ab ea miscd̃ia que tribuit hec sꝑent
etiam ampliora. Sit gͦ oratio que pro
temporalib ẽ cura solas necessitates re¬
strita: sit oratio que ꝓ uirtutib amimȩ
est ab omni impuritate aliena. et cir¬
ca solum beneplacitũ dĩ intenta: sit ea
que fit ꝓ uita eterna in omĩ humilita¬
te p̃sumens de sola ut dignum ẽ mise¬
ratione diuina

Expanded text:
ea constituat quisquam fiduciam impetranea constituat quisquam fiduciam impetranut ab ea misericordiae quae tribuit haec, sperentur etiam ampliora. Sit ergo oratio quae pro temporalibus est, circa solas necessitates restricta; sit oratio quae pro virtutibus est animae, am ab omni impuritate libera, et circa solum beneplacitum Dei intenta; sit ea quae fit pro aeterna vita, in omni humilitate, praesumens de sola ut dignum est miseratione divina.
Abbreviated transcription (Latin):
reris qͦd bona corporis a dõ dixerim ẽẽ
querenda: qm̃ eiꝰ sunt corporalia omĩa.
sicut et spiritalia bona. Ab eo gͦ ẽ ꝑeten¬
dum et sꝑandum nobis: unde possimꝰ
in eius seruitio sustentari. uerumptam̃
ꝑ necessitatib animȩ orandũ nobis ẽ.
ce frequentiꝰ et feruentius : id est ꝓ obti¬
nenda gr̃a dĩ. animeq uircutib. Sic c
ꝓ uita eterna tota pietate. toto nobis
orandum ẽ desiderio: ubi nimirũ et¬
corporis et animȩ plena et ꝑfecta ẽ bea¬
titudo. In his gͦ trib ut cordis petitiões
sint: tria nobis sunt obseruanda. Nam
et in pͥma qͥdem suꝑfluitas: ce in soda ĩ¬
ꝑe solet in tercia. Nonnunqͣm enĩ tem¬
poralia queri solent ad uoluptatẽ: uir¬
tutes ad ostentationẽ. S & uitam et̾nã
fortassis aliqui. s ñ in humilitate quert̃:
s tanqͣm in fiducia suoꝵ meritoꝵ. Nec
hoc dico. quin accepta gr̃a fiduciã do¬
net orandi: s omĩno ñ oportet ut in

Expanded text:
reris quod bona corporis a Deo dixerim esse reris quod bona corporis a Deo dixerim esse quaerenda; quoniam ejus sunt corporalia omnia, sicut et spiritualia omnia bona. Ab eo ergo petendum et sperandum nobis est, unde possimus in ejus servitio sustentari. Verumtamen pro necessitatibus animae orandum nobis est et frequentius, et ferventius, id est pro obtinenda gratia Dei, animaeque virtutibus. Sic et pro vita aeterna tota pietate et toto nobis orandum est desiderio, ubi nimirum corporis et animae plena et perfecta sit beatitudo. 9. In his ergo tribus, ut cordis petitiones sint, tria nobis sunt observanda. Nam et in prima quidem superfluitas, et in secunda impere solet in tertia. Nonnunquam enim temporalia quaeri solent ad voluptatem, virtutes ad ostentationem; sed et vitam aeternam fortassis aliqui non in humilitate quaerunt, sed tanquam in fiducia suorum meritorum. Nec hoc dico, quin accepta gratia fiduciam donet orandi; sed non oportet ut in
Abbreviated transcription (Latin):
inquit in dño. Ad hoc tende ad hoc co¬
nare. ut in dño delecteris: & dabit tibi
petitiones cordis tui. S considera quod¬
id est quas approbat uiditiũ rationis:
Nec habes unde causeris: s unde magiᷤ
toto affectu in gr̃aꝵ actione uerseris:
qͣndoqͥdem tanta suꝑ te cura ẽ dõ tuo:
ut quotiens ignorans queris qͦd tͥ inuti¬
le ẽ ñ te audiat suꝑhoc: s mutet illud
utiliori dono. Sic et pater carnalis par¬
uulo querenti panem libenter porrigit:
querenti cultellum quẽ ñ necessarium
putat non consentit: s magis ipse pa¬
nem ei quem dederat frangit. uel ab ali
quo ministroꝵ frangi p̾cipit: ut ille nil
habeat ꝑicłi. nil laboris. Porro petitioẽs
cordis in trib credo constare: nec uideo
quid pret̾ illa electus quisq sibi debeat
postulare. Ouo qͥdem huius temporis sc̃.
id est bona corporis et bona animȩ: ter¬
cium uͦ ẽ beatitudo uitȩ eternȩ. Nec mi¬

Expanded text:
inquit, in Domino: ad hoc tende, ad hoc coinquit, in Domino: ad hoc tende, ad hoc conare, ut in Domino delecteris, et dabit tibi petitiones cordis tui. Sed considera quodixerit, quas approbat judicium rationis. Nec habes unde causeris, sed unde magis toto affectu in gratiarum actione verseris: quandoquidem tanta super te cura est Deo tuo, ut quoties ignorans quaeris quod tibi inutile est, non te audiat super hoc, sed mutet illud utiliori dono. Sic et pater carnalis parvulo quaerenti panem libenter porrigit: quaerenti cultellum, quem non necessarium putat, non consentit, sed magis panem ei quem dederat frangit, vel per aliquem 824 ministrorum frangi praecipit, ut nihil ille habeat periculi, nihil laboris. 8. Porro petitiones cordis in tribus credo constare, nec video quid praeter illa electus quisque sibi debeat postulare. Duo quidem hujus temporis sunt, id est bona corporis et animae, tertium vero beatitudo aeternae vitae. Nec mi
Abbreviated transcription (Latin):
delectationẽ habet. ut in eo delectemurꝰ
fr̃s mei scłares hoc dicere possunt: uoᷤ
ñ potestis. Quis enim ur̃m ẽ qui ñ sepe
exꝑtus sit conscientiȩ bonȩ delectatio¬
nẽ: qui ñ gustauerit saporẽ castitatis.
humilitatis. caritatis: Non ẽ hec delecta¬
tio cibi. neq potus: aut similis cuilibet
rei. Delectatio tam̃ ẽ. et maior. om̃ĩbus
illis. Diuina enim ẽ. et ñ carnalis dele¬
ctatio. Et cum in his delectamur: plane
delectamur in dño. S fortasse causan
lem et dulciorẽ suꝑ mel et fauum rariꝰ
exꝑiantur: nimirum quia temptatio¬
nib int̾im exercentur: multoq uiriliꝰ
agunt. si uirtutes ipsas ñ ꝓ delectatio¬
ne quam exꝑiant᷑. s ꝓ uirtutib ipsis. ce
ꝓ solo beneplacito dĩ tota intentione. et
siñ tota affectione sectantur. Nec dubi¬
um quin optime compleat. qui eiꝰmo
s de exercitio. Affectus enim ille beatitu¬
dinis ẽ: exercitiũ uͦ uirtutis. Delectare

Expanded text:
delectationem habet, ut in eo delectemur? delectationem habet, ut in eo delectemur? Fratres mei, saeculares hoc dicere possunt, vos non potestis. Quis enim vestrum est qui non saepe expertus sit conscientiae bonae delectationem? qui non gustaverit saporem castitatis, humilitatis, charitatis? Non est haec delectatio potus, neque cibi, aut similis cujuslibet rei: delectatio tamen est, et major omnibus illis. Divina enim est, et non carnalis delectatio: et cum in his delectamur, plane delectamur in Domino. 7. Sed causantlem et dulciorem super mel et favum rarius experiantur, nimirum quia tentationibus interim exercentur: multoque virilius agunt, si virtutes ipsas non pro delectatione, quam experiantur, sed pro virtutibus ipsis et pro solo beneplacito Dei tota intentione, etsi non tota affectione sectantur. Nec dubium quin optime compleat qui hujusmosed de exercitio. Affectus enim ille beatitudinis est, exercitium vero virtutis. Delectare,
Abbreviated transcription (Latin):
ex fide uiuit: Ergo iuditiũ fidei seqͤre.
&e ñ exꝑim̃tum tuum: qm̃ fides qͥdem
uerax: s ce expim̃tum fallax. Que ẽ gͦ
ueritas fidei: nisi qͦd ꝓmittit ipse filius
dic Quicqͥd orantes petitis: credite qͥa
accipietis et fiet uobis. Nemo ur̃m fr̃s
paripendat orationẽ suam: dico enim
uobis quia ipse ad quẽ oramꝰ. ñ par¬
iupendit eam. Priꝰqͣm egressa sit ab ore
aut qͦd nobis nouit utilius. Nos enim
quid oremus sicut oporcet nescimus: s
miseret᷑ ille suꝑ ignorantia nr̃a: & ora¬
tionem benigne suscipiens qͦd nobis
aut omĩno ñ ẽ utile. aut ñ tam cito da¬
ri necẽẽ est. minime tribuit: omĩno tñ
infructuosa ñ erit: ita sane si fecerimus
qͦd monemur in psalmo. id ẽ si delecte¬
mur in dño. Ait enim sc̃s dauid. Dele
mones delectari in dño: ac si ad manũ
nobis sit huiꝰmodi delectatio:. Delecta¬
tionem cibi. somni. quietis et ceteroꝵ que
in terra sunt nouimus: ds autẽ quam

Expanded text:
ex fide vivit . Ergo judicium fidei sequere, et non experimentum tuum: quoniam fides quidem verax, sed experimentum fallax. Quae est ergo veritas fidei, nisi quod promittit ipse Filius Dei: Quidquid orantes petitis, credite quia accipietis, et fiet vobis? Nemo vestrum, fratres, parvipendat orationem suam. Dico enim vobis quia ipse ad quem oramus, non parvipendit eam. Priusquam egressa sit ab ore aut quod nobis noverit esse utilius. Nos enim quid oremus sicut oportet nescimus: sed miseretur ille super ignorantia nostra; et orationem benigne suscipiens, quod nobis aut omnino non est utile, aut non tam cito dari necesse est, minime tribuit: oratio tamen infructuosa non erit. 6. Ita sane, si fecerimus quod monemur in psalmo, id est si delectemur in Domino. Ait enim sanctus David: Delecmones delectari in Domino, ac si ad manum nobis sit hujusmodi delectatio? Delectationem cibi, somni, quietis et caeterorum, quae in terra sunt, novimus: Deus autem quam
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. qͦdlicet nunqͣm ab oratione cessemus:
uix unqͣm exꝑiri udetur aliquis nr̃m.
quis sit orationis suȩ fructuss Sicut ad
orationẽ accedimus. sic et redire uidemͣ.
nemo nobis respondet uerbum: nemo
quippiã donat: s laborasse uidemur
incassum. S quid dicit in eungłio dñs:¬

Expanded text:
est, quod licet nunquam ab oratione cessemus, est, quod licet nunquam ab oratione cessemus, vix unquam experiri videatur aliquis nostrum quis sit orationis suae fructus? Sicut ad orationem accedimus, sic et redire videmur: nemo nobis respondet verbum, nemo quidquam donat, sed laborasse videmur incassum. Sed quid in Evangelio d
Abbreviated transcription (Latin):
ñ possum fr̃s. molesta sunt hec et ꝑicu¬
losa: s ẽ et in ipso certamine si uiriliter
tiones istas qͣm cito in nobis adu̾timus
ñ patimur remorari. s in spũ uehem̃¬
ti animus adũsus illas excitat᷑: qm̃ ini¬
micus confusus abscedet: nec tam liben¬
ter ilico reu̾tetur. S qui sumꝰ nos aut
que ẽ fortitudo nr̃a: ut tam multis tẽp
tationib resistere ualeamus: Hoc erat
certe qͦd querebat ds: hoc erat ad qͦd
nos ꝑducẽ. satagebat: ut uidentes de¬
fectum nr̃m. et qͦd ñ ẽ nobis auxilium
aliud. ad eiꝰ miscd̃iam tota humilitate
curramꝰ. Pptẽa rogo uos fr̃s. ut semꝑ
ad manum habeatis tutissimũ oratioĩs
refugium: de qua etiã paulo ante me
mini me in fine sermonis ẽẽ locutum.
uerumptam̃ quotiens de oratione lo¬
quor uerba quedam humane cogita¬
tionis audire mͥ uideor in corde ur̃o: qͣ
& ab aliis frequent̃ audiui: & ñnunꝗͣ.
exꝑtus sum in memecipso. Quid enim

Expanded text:
non possumus, fratres, molesta sunt haec, et pericunon possumus, fratres, molesta sunt haec, et periculosa: sed, et in ipso certamine, si viriliter tiones istas quam cito in nobis advertimus, non patimur remorari, sed in spiritu vehementi animus adversus illas excitatur, quoniam inimicus confusus abscedet a nobis, nec tam libenter illico revertetur. Sed qui sumus nos, aut quae fortitudo nostra, ut tam multis 823 tentationibus resistere valeamus? Hoc erat certe quod quaerebat Deus, hoc erat ad quod nos perducere satagebat: ut videntes defectum nostrum, et quod non est nobis auxilium aliud, ad ejus misericordiam tota humilitate curramus. Propterea rogo vos, fratres, ut semper ad manum habeatis tutissimum orationis refugium, de qua etiam memini me paulo ante in fine sermonis esse locutum. 3. Verumtamen quoties de oratione loquor, verba quaedam humanae cogitationis audire mihi videor in corde vestro, quae et ab aliis frequenter audivi, et nonnunquam expertus sum in corde meo. Quid enim
Abbreviated transcription (Latin):
simns. et ille ciuis: ille suam inhabitet
regionem. nos exules simus et ꝑegrini.
Magnum quoq discͥmen adu̾sus dia¬
bolicȩ fraudis astutias. tam crebros. im¬
mo continuos habere conflictus: quẽ
nec uidere qͥdem possimus : &e quem
nimis astutum fecerit tam natura sub.¬
tilis. qͣm longa exercitatio malicie hu¬
ius. Uerumptam̃ in nobis ẽ siuinq uo¬
lumus: & nemo nr̃m in hoc certami¬
ne deicietur inuitꝰ. Sub te ẽ o homo¬
appetitus. tuus: & tu dñaris illius. Po¬
test mnimicus excitare temptationis
motum: s in te ẽ. si uolueris dare. seu
negare consensum. In tua uoluntate
ẽ si uolueris inimicũ tuũ fac̾e seruũ
tuum: ut omĩa tibi coopent᷑ in bo¬
num. Eoce enim inflammat inuieus
desideriũ cibi: uanitatis aut imꝑaci¬
entiȩ cogitationes ingerit. aut excitat
libidinis motum: tu solium᷑ ne con¬
senseris: et quotiens restiteris. sic toti¬
ens coronaberis. Uerumptam̃ negare

Expanded text:
simus, et ille civis; ille suam inhabitet simus, et ille civis; ille suam inhabitet regionem, nos exsules simus, et peregrini. Magnum quoque discrimen, adversus diabolicae fraudis astutias tam crebros, imo continuos habere conflictus; quem nec videre quidem possumus, et quem nimis astutum fecerit tam natura subtilis, quam longa exercitatio malitiae ejus. Verumtamen in nobis est, si vinci nolumus: et nemo nostrum in hoc certamine dijicitur invitus. Sub te est, o homoappetitus tuus, et tu dominaberis illi . Potest inimicus excitare tentationis motum: sed in te est, si volueris, dare seu negare consensum. In tua facultate est, si volueris, inimicum tuum facere servum tuum, ut omnia tibi cooperentur in bonum. Ecce enim inflammat inimicus desiderium cibi, vanitatis aut impatientiae cogitationes ingerit, aut excitat libidinis motum: tu solummodo ne consenseris; et quoties restiteris, toties coronaberis. 4. Verumtamen negare
Abbreviated transcription (Latin):
assudue murmurat et imꝑatiens est
discipline: qͦd illicita suggerit: qd̾ nec
rationiobtemꝑat. nec inhibet᷑ ulloti¬
more. Huie accedit. hanc adiuuat. hac
utit᷑ ad impugnandos nos callidis¬
simus serpens: cui nullum aliud de¬
siderium ẽ. nullũ studium. nullũ nego¬
cium. nisi fundere sanguinẽ animarũ.
Hic ẽ qui iugiter machinat᷑ malum:
qui desideria carnis instigat. qui con¬
cupiscentiȩ ignem naturalẽ quodãmͦ
uenenatis suggestionib inflat: illicitoᷤ
motus inflammat: peccati occasiones
parat: & mille nocendi artib corda
hominũ temptare ñ cessat. Hic ẽ qui ma¬
nus nr̃as ꝓprio cingulo alligat: & ut
dicitur baculo nr̃o nos cedit: ut caro
que data ẽ in adiutorium. in runam
nobis et in laqueum fiat. S quid pio¬
dest indicasse ꝑicłã: si nulla consolatio.
nulla adhibeant᷑ remediaͤ. Grande qͥdẽ
ꝑicłm ẽ. et grauis lucta adu̾sus domesti¬
cum hostem: maxime cum nos aduene

Expanded text:
assidue murmurat, et impatiens est assidue murmurat, et impatiens est disciplinae, quod illicita suggerit, quod nec rationi obtemperat, nec inhibetur ullo timore. 2. Huic accedit, hanc adjuvat, hac utitur ad impugnandos nos callidissimus serpens, cui nullum aliud desiderium est, nullum studium, nullum negotium, nisi effundere sanguinem animarum. Hic est qui jugiter machinatur malum, qui desideria carnis instigat, qui concupiscentiae ignem naturalem quodammodo venenatis suggestionibus sufflat, illicitos motus inflammat; peccati occasiones parat, et mille nocendi artibus corda hominum tentare non cessat. Hic est qui manus nostras proprio cingulo alligat, et, ut dicitur, baculo nostro nos caedit, ut caro quae data est in adjutorium, in ruinam nobis et in laqueum fiat. 3. Sed quid prodest indicasse pericula, si nulla consolatio, nulla adhibeantur remedia? Grande quidem periculum est, et gravis lucta adversus domesticum hostem: maxime cum nos advenae
Abbreviated transcription (Latin):
aritas qua ꝑ uobis sollicitꝰ sum
fr̃s mei. cogit ut loquar uobis:
et urgente ea multo sepuis loqͤ¬
rer. nisi tam multis occupationib impe¬
direr. Nec mirum si sollicitus sum pro
uobis: cum inueniã in memecipso ma¬
teriã multam. et occasionẽ sollicitudiniᷤ.
Quotiens enim ꝓpͥam miseriã et multi¬
ad meipsum conturbet᷑ anima mea. Nec
minor mͥ sollicitudo ẽ ꝓ singulis qͥbq
ur̃m: si tam̃ diligo uos tanqͣm meipsũ.
Nouit ipse qui scrutat᷑ corda: quotiens
in corde meo ꝓpͥe sollicitudim p̃ponderat
sollicitudo ur̃a. Nec mirum si multa mͥ ẽ
sollicitudo et timor magnus conturbat
me suꝑ om̃ib uobis: quos uideo in tan¬
ta miseria et in tantis constituros esse
ꝑiculis. Ipsi enim ut manifestum ẽ ge¬
stamus laqueum nr̃m: nob̃cum ubiq
ꝓpͥum circumferimꝰ inimicũ. Carnem
hanc loquor de peccato natam. in pec¬
cato nutritam: corruptã nimis ipsa¬
origine: s multo amplius praua con¬
suetudine uiciatam. Hinc ẽ qd tam

Expanded text:
aritas, qua pro vobis sollicitus sum, fratres mei, cogit ut loquar vobis: et urgente ea multo saepius loquerer, nisi tam multis occupationibus impedirer. Nec mirum si sollicitus sum pro vobis, cum inveniam in me ipso materiam multam et occasionem sollicitudinis. Quoties enim propriam miseriam et multiad me ipsum conturbetur anima mea. Nec minor mihi sollicitudo est pro singulis quibusque vestrum, si tamen diligo vos tanquam me ipsum. Novit ipse qui scrutatur corda, quoties in corde meo propriae sollicitudini praeponderat sollicitudo vestra. Nec mirum si multa mihi sollicitudo est, et timor magnus conturbat me super omnibus vobis, quos video in tanta miseria et in tantis constitutos esse periculis. Ipsi enim, ut manifestum est, gestamus laqueum nostrum, ubique proprium circumferimus inimicum: carnem hanc loquor de peccato natam, in peccato nutritam; corruptam nimis ipsaorigine, sed multo amplius prava consuetudine vitiatam. Hinc est quod tam
Abbreviated transcription (Latin):
lecari cum malefeceris: & in reb pessimiᷤᷤ
exultare: S & ea quoq que scdm car¬
nem ẽ tͥstitia: mortẽ oꝑatur. Siꝓ tuo siue
ꝓxiii peccato doles benefacis:. & hec tri¬
stitia ẽ ad salutem. Si gaudeas ad mune¬
ra gr̃e. hoc gaudium scm̃ ẽ: et securum
gaudiũ in sp̃u scõ. Debes & in dilectione
xp̃i frat̃nis congaudere ꝓsꝑitatib. adũ¬
sitatib condolere: sicut scͥptum ẽ. Gau¬
dere cum gaudentib: flere cum flentibꝰ.
uerumne ipsa qͥdem corporalis ẽ par¬
iupendenda conũsio: quia spiritał huiꝰ
ãminiculũ noscit᷑ ẽẽ ñ paruum. Inde ẽ
qͦd in loco hoc dñs cum dixisset in toto
corde. addidit ꝓtinus in ieuinio: qͦd utiq
corporis ẽ. uolo tam̃ ammonitos ẽẽ fr̃s
meos. obseruandũ illud ñ ab escis tantũ:

Expanded text:
agis, quam laetari cum male feceris, et in rebus pessimis agis, quam laetari cum male feceris, et in rebus pessimis exsultare? Sed et ea quoque quae secundum carnem est tristitia, mortem operatur. Si pro tuo sive proximi peccato doles, bene facis, et haec tristitia est ad salutem . Si gaudeas ad munera gratiae, hoc gaudium sanctum est, et securum gaudium in Spiritu sancto. Debes et in dilectione Christi fraternis congaudere prosperitatibusitatibus condolere, sicut scriptum est: Gaudere cum gaudentibus, flere cum flentibus . 4. Verum ne ipsa corporalis quidem est parvipendenda conversio, quia spiritualis hujus adminiculum noscitur esse non parvum. Inde est quod in hoc loco Dominus cum dixisset: In toto corde, adjunxit protinus: In jejunio: quod utique corporis est. Volo tamen vos admonitos esse fratres meos, obser
Abbreviated transcription (Latin):
rauit. Exteriorẽ quippe suꝑficiem intu¬
ens. salua sibi omĩa suspicat᷑: ñ sentiens
uermẽ occultũ. qui interna corrodit. Ma¬
net tonsura: uestis necdum mutata est:
ieuinioꝵ regła custodit᷑: statutis psalli¬
tur horis: s cor longe ẽ a me dicit dñs.
Attende sollerter quid diligas. quid
metuas: unde gaudeas. aut contͥsters:
& sub habitu religionis animũ scłarem:
sub panuis conũsionis inuenies cor ꝑuer¬
sum. Totum enim cor in his quatuor af¬
fectionib ẽ: & de eis accipiendũ puto qd
dicitur ut in toto corde tuo conũtaris
ad dñm. Conũtatur ꝓinde amor tuus:
ut nichil omim̃no diligas nisi ipsum. aut
certe ꝓpter ipsum. Conũtatur eciã ad
ipsum timor tuus: quia ꝑũsꝰ ẽ tunor
omnis quo metuis aliquid p̃ter eum aut
ñ ꝓpter eum. Sic et gaudium tuum et
tristitia: eque conũtant᷑ ad ipsum. Hoc
autẽ ita fiet: si ĩmnisi sod̾m eum doleas.

Expanded text:
ravit . Exteriorem quippe superficiem inturavit . Exteriorem quippe superficiem intuens, salva sibi omnia suspicatur, non sentiens vermem occultum, qui interiora corrodit. Manet tonsura, vestis necdum mutata est, jejuniorum regula custoditur, statutis psallitur horis; sed cor longe est a me, dicit Dominus . 3. Attende solerter quid diligas, quid metuas; unde gaudeas, aut contristeris; et sub habitu religionis animum saecularem, sub pannis conversionis invenies cor perversum. Totum enim cor in his quatuor affectionibus est; et de his accipiendum puto quod dicitur, ut in toto corde tuo convertaris ad Dominum. Convertatur proinde amor tuus, ut nihil omnino diligas nisi ipsum, aut certe propter ipsum. Convertatur etiam ad ipsum timor tuus; quia perversus est timor omnis, quo metuis aliquid praeter eum, aut non propter eum. Sic et gaudium tuum, et tristitia tua aeque convertantur ad ipsum. Hoc autem ita fiet, si nonnisi secundum eum doleas,
Abbreviated transcription (Latin):
cusabiles: ut ne tenue qͥ dem nobis ue¬
lam̃ p̃tendere liceat. S iam ad hunc
paruulum. ad mansuetudinis &e humi¬
litatis magistrũ. quonanimꝰ conuerti
necẽe sit: uideamꝰ. Conũtimini inquit
ad me in toto corde ur̃o. fr̃s: si dixissec
conũtimini nichil addens: ẽẽt uobis
forsitan libere respondere. factum ẽ iã.
aliud ꝓpone mandatũ. Nunc autem
sp̃ualis ut audio comĩsionis nos ammo¬
net. que ñ una die ꝑficitur: utinã uł in
omni uita qua degimus in hoc corpore
ualeat consummari. Corporis nempe
conũsio. si sola fuerit: erit nulla forma
am uirtute gerens speciem piecatis. Mi¬
ser homo. qui totus ꝑgens in ea que foris
sunt. & ignarꝰ interioꝵ suoꝵ. putans se¬
aliquid ẽẽ cum nichilsit: ipse se seducit.
Sicut aqua effusus sum ait psalmista in
ꝑsona hominis huiꝰcemodi: & disꝑsast̃
omĩa ossa mea. Et alius qͥdam ꝓpħa. Co¬
medert̃ inquit alien robur eiꝰ ce igno¬

Expanded text:
cusabiles, ut ne tenue quidem nobis vecusabiles, ut ne tenue quidem nobis velamen praetendere liceat. 2. Sed jam ad hunc parvulum, ad mansuetudinis et humilitatis magistrum quonam modo converti necesse sit, videamus. Convertimini, inquit, ad me in toto corde vestro. Fratres, si dixisset: Convertimini, nihil addens; esset nobis forsitan liberum respondere: Factum est, jam aliud propone mandatum. Nunc autem spiritualis ut audio conversionis nos admonet, quae non una die perficitur: utinam vel in omni vita, qua degimus in hoc corpore, valeat consummari! Corporis namque conversio, si sola fuerit, nulla erit. Forma as, vacuam virtute gerens speciem pietatis. Miser homo, qui totus pergens in ea quae foris sunt, et ignarus interiorum suorum, putans aliquid se esse, cum nihil sit, ipse se seducit! Sicut aqua effusus sum, ait Psalmista in persona hominis hujuscemodi, et dispersa sunt omnia ossa mea . Et alius quidam propheta: Comederunt, inquit, alieni robur ejus, et igno
Abbreviated transcription (Latin):
gnitudo illius: ñ etiã imitabilis. Eleuata
ẽ magnificentia eiꝰ: & ñ poteris ad eam.
Nec si te ruꝑis: app̃hendes. Ascendet in¬
quit homo ad cor altum: & exaltabit᷑
ds. Excelsus siqͥdem dñs s humilia res¬
picit: et alta a longe cognoseit. Humili¬
are: & app̾hendisti. Hȩc plane lex pieta¬
tis: & ꝓpter hanc legem sustinui te dñe.
Si forte sublimitatis ẽẽt uia ꝓposita. et il¬
lic iter quo ostenderet᷑ salutare dĩ: qͣnta
facerent homines ut exaltarent᷑: Qm
crudelit̾ inuicem sternerent. inuicẽ con¬
culcarent: qͣm impudent̾ reꝑent mani¬
bq et pedib conarent᷑ in altum. ut ĩ¬
ponerent sese homines suꝑ capita ali¬
ena: Et certe qui contendit suꝑ gredi
multos habebit emulos: multos patiet᷑¬
contradictores. ascendentes equidem
ex aduerso. Nichil uͦ facilius ẽ uolenti:
qͣm humiliare semecipsũ. Hoc ũbum ẽ
dilectissum. qͦd omĩno nos reddit in ex¬

Expanded text:
gnitudo illius, non etiam imitabilis. Elevata gnitudo illius, non etiam imitabilis. Elevata est magnificentia illius, et non poteris ad eam: nec si te ruperis, apprehendes. Accedet, inquit, homo ad cor altum, et exaltabitur Deus . Excelsus siquidem Dominus et humilia respicit, et alta a longe cognoscit . Humiliare, et apprehendisti. Haec plane lex pietatis, et propter hanc legem sustinui te, Domine. Si forte sublimitatis esset via proposita, et illic iter quo ostenderetur salutare Dei, quanta facerent homines ut exaltarentur? Quam crudeliter invicem sternerent, invicem conculcarent! Quam impudenter reperent, manibusque et pedibus conarentur in altum, ut imponerent sese homines super capita aliena! Et certe qui contendit supergredimultos habebit aemulos, multos patietcontradictores, ascendentes equidem ex adverso: nihil vero facilius est volenti, quam humiliare semetipsum. Hoc verbum est, dilectissimi, quod omnino nos reddit inex
Abbreviated transcription (Latin):
me ũtamꝰ: ut conũtar ad te dñe d̾s m̃s:
Si ascendero in celum tu illic es: si descen¬
dero in infernum ades. Quid iubes. quo
conũtar ad te supra an infra: ad dex¬
teram. an ad sinistram: Consiliũ istud
ẽ fr̃s mei: secretum ẽ qͦd solis credatur
amicis. Mysterium regnidi ẽ: apłis reue¬
lat᷑ in aure: nam turbis nichil dicitur
absq parabola. Nisi conũsi fueritis inqͥt.
& efficiamini sicut paruulus iste: non
intrabitis in regnũ celoꝵ. Agnosco ꝑla¬
ne: qua uelit ut conũtamur. Ad paruu¬
lum conũti necẽẽ ẽ : ut discamꝰ ab ipso
quia mitis ẽ. et humilis corde. Ad hoc
siqͥdem paruulus datus ẽ nobis. Sane
idem et magnus ẽ: s in ciuitate dñi.
cui et dicitur. Exulta et lauda habita¬
tio syon: quia magnus in medio tui
sc̃s isrł. Quid tu inflaris o homo. qͥd
extolleris sine causa: Quid altũ sapis.
et ocłi tui omne sublime uident: qͦd tͥ
ñ cedet in bonum: Sublimis qͥdem
dñs: s ñita ꝓponit᷑ tibi. laudabilis ma¬

Expanded text:
me vertam, ut convertar ad te, Domine Deus meus? Si ascendero in coelum, tu illic es: 817 si descendero in infernum, ades . Quid jubes? quo convertar ad te? Supra, an infra? ad dexteram, an ad sinistram? Consilium istud est, fratres mei; secretum est, quod solis credatur amicis. Mysterium regni Dei est; Apostolis revelatur in aure, nam turbis nihil dicitur absque parabola. Nisi conversi fueritis, inquit, et efficiamini sicut parvulus iste, non intrabitis in regnum coelorum . Agnosco plane quo velit ut convertamur. Ad Parvulum converti necesse est, ut discamus ab eo quia mitis est et humilis corde: ad hoc siquidem parvulus datus est nobis. Sane idem et magnus est, sed in civitate Domini, cui et dicitur: Exsulta et lauda, habitatio Sion, quia magnus in medio tui sanctus Israel . Quid tu inflaris, o homo? quid extolleris sine causa? quid alta sapis, et oculi tui omne sublime vident, quod tibi non cedet in bonum? Sublimis quidem Dominus, sed non ita proponitur tibi: laudabilis ma
Abbreviated transcription (Latin):
es effluat: Quid n scindat᷑ cor. ut uis¬
cerib affluat pietatis: Utilis ꝓrsꝰ utraq
scissio: ut nec clausum lateat peccati ui¬
rus in corde. nec indigenti ꝓximo clau¬
damus uiscera miscdiȩ: ut et ipsi m̃ĩam¬

Expanded text:
es effluat? Quidni scindatur cor, ut vises effluat? Quidni scindatur cor, ut visceribus effluat pietatis? Utilis prorsus utraque scissio, ut nec clausum lateat peccati virus in corde, nec indigenti proximo claudamus viscera misericordiae: ut et ipsi
Abbreviated transcription (Latin):
de peccatorib. Coagulatũ ẽ sicut laccor
eoꝵ: ego uͦ legem tuã meditatus sum Ind̾
enim cordis duricia. inde animi obstina¬
tio: quia meditat᷑ quis ñ legem dñi. sed
ꝓpͥam uoluntatẽ. Scindamꝰ itaq corda
nr̃a dilectissimi: quatinꝰ integra ꝓinde
uestuñta seruemus. Uestes enim nr̃e uir¬
tutes sunt. Bona uestis caritas: bona
uestis obedientia ẽ. Beatus qui custodit
uestim̃ta hec: ut ñ ambulet nudus. De¬
niq beati quoꝵ tecta sunt peccata: et
caritas oꝑit multitudinẽ peccatorum.
et talarẽ eam facit et polimitã: qualẽ
a scõ patͥarcha iacob accepit filius qui p̃
ceteris amabat᷑. Hinc nempe uirtutum
ꝑseuerantia: hinc conũsationis pulchre
discolor unitas: hinc illa ẽ gła filiȩ regi ᷤ
in fimbriis aureis. cirtumamicta uarie¬
tatib. Potest tam̃ et aliter hec scissio cor¬
dis intelligi: ut siqͥdem pranũ fuerit. scin
passionẽ. Quid n scindat᷑ ulcusꝰ ut sam¬

Expanded text:
de peccatoribus: Coagulatum est sicut lac cor de peccatoribus: Coagulatum est sicut lac cor eorum; ego vero legem tuam meditatus sum . Inde enim cordis duritia, inde mentis obstinatio, quia meditatur quis non legem Domini, sed propriam voluntatem. 6. Scindamus itaque corda nostra, dilectissimi, quatenus integra proinde vestimenta servemus. Vestes enim nostrae virtutes sunt. Bona vestis, charitas; bona vestis, obedientia est. Beatus qui custodit vestimenta haec, ut non ambulet nudus. Denique: Beati quorum tecta sunt peccata ; et, Charitas operit multitudinem peccatorum . et talarem eam facit et polymitam, qualem a sancto patriarcha Jacob accepit filius, qui prae caeteris amabatur . Hinc nempe virtutum perseverantia, hinc conversationis pulchrae discolor unitas. Hinc illa est gloria regis filiae in fimbriis aureis, circumamicta varietatibus . Potest tamen et aliter haec scissio cordis intelligi, ut si quidem pravum fuerit, scindpassionem. Quidni scindatur ulcus, ut sani
Abbreviated transcription (Latin):
nec circumcidi: Seindite inquit cor¬
da ur̃a et ñ uestim̃ta ur̃a Quis in uob
ẽ. cuiꝰ uoluntas circa unum aliquid
solet obstinatior inueniri: Scindat cor
ꝑtiri. Alioquin: ñ ẽ conũti ad dñm in
toto corde nisi scisso corde. Donec enim
unam illam accipias iniherłm. cuiꝰ est
participatio in idipsum multa tͥ int̾im
p̃cipiunt᷑: &e si in uno offenderis factus
es omĩum reus. Sp̃c dñi multiplex ait
sapiens: nec potes sequi multiplicẽ sine
multiplici scissione. Audi deniq homi¬
nem: quẽ scd̃m cor suum inuenerat
d̾s. Paratum inquit cor meũ ds̃ para¬
tum cor meũ. Paratum ad adũsa. para¬
tũ ad ꝓsꝑa: paratũ ad humilia. pa¬
ratum ad sublimia: paratũ ad uniũsa
quecũq p̾ceꝑis. Uis pastorẽ ouiũ facere:
uis constituere regem popłoꝵ: Paratũ
cor meũ d̾s: paratum cor meũ. Quis ut
dauid fidelis: egrediens et ingredien ᷤᷤ &e¬
ꝑgens ad imꝑium regis: Et dicebat

Expanded text:
nec circumcidi? Scindite, inquit, cornec circumcidi? Scindite, inquit, corda vestra, et non vestimenta vestra. Quis in vobis est, cujus voluntas circa unum aliquid solet obstinatior inveniri? Scindat cor tiri. Alioquin non est converti ad Dominum in toto corde, nisi scisso corde. Donec enim illam unam accipias in Jerusalem, cujus est participatio in idipsum, multa interim tibi praecipiuntur; et si in uno offenderis, factus es omnium reus. Spiritus Domini multiplex, ait Sapiens , nec potest sequi multiplicem sine multiplici scissione. Audi denique hominem, quem secundum cor suum invenerat Deus. Paratum, inquit, cor meum, Deus, paratum cor meum . Paratum ad adversa, paratum ad prospera; paratum ad humilia, paratum ad sublimia; paratum ad universa quaecunque praeceperis. Vis pastorem ovium facere? vis constituere regem populorum? Paratum cor meum, Deus, paratum cor meum. Quis ut David fidelis ingrediens, et egrediens, et pergens ad imperium regis? Et dicebat
Abbreviated transcription (Latin):
corporis uoluptate. Inmo uͦ ieuinandũ
ẽ longe ampliꝰ a uitiis ꝙͣ a cib̾. S ẽ paniᷤᷤ i
quo uos ieuinare nolo. ne forte deficiatiᷤ
in uia: ce si nescitis panẽ. dico lacrimaꝵ.
Sequit᷑ enim. In ieiunio. & flecu: ce plan¬
ctu. Exigit enim planctum a nobis con
fletum desideriũ futurȩ beatitudinis.
necdum uetera plangit. necdũ plangit
admissa pecrata: necdum plangit tempꝰ
amissum. Si ñ plangis: plane ñ sentis
animȩ uulnera: conscientiȩ lesionem.
S nec futura satis gaudia concupiscis:
siñ cotidie postulas ea cum lacrimis.
Minus tibi nota sunt: si ñ renuit con¬
solari anima tua donec ueniant. Ad¬
dit deinde ꝓph̾a: et scindite corda ur̃a.
&e ñ uestim̃ta ur̃a. Quib uerbis: ma¬
nifeste pͥor ille ppłs iudeoꝵ et duriciȩ
cordis. et uanȩ suꝑsticionis arguitur.
Crebra siquidem apud eos scissio uesti¬
um: s ñ cordium ẽẽ solebat. Qnͣdo enĩ
scinderent᷑ corda lapidea: que ñ pot̾ant

Expanded text:
rporis voluptate; imo vero jejunandum est longe amplius a vitiis, quam a cibis. Sed est panis a quo vos jejunare nolo, ne forte deficiatis in via: et si nescitis, panem dico lacrymarum. Sequitur enim: In jejunio, et fletu, et planctu. Exigit enim planctum a nobis poenfletum desiderium futurae beatitudinis. necdum vetera plangit, necdum plangit admissa peccata, necdum plangit tempus amissum. Si non plangis, plane non sentis animae vulnera, conscientiae laesionem. Sed nec futura satis gaudia concupiscis, si non quotidie postulas ea cum lacrymis: minus tibi nota sunt, si non renuit consolari anima tua, donec veniant. 5. Addit deinde Propheta: Et scindite corda vestra, et non vestimenta vestra. Quibus verbis manifeste prior ille populus Judaeorum et duritiae cordis, et vanae superstitionis arguitur. Crebra siquidem apud eos scissio vestium, sed non cordium esse solebat. Quando enim scinderentur corda lapidea, quae non poterant
Abbreviated transcription (Latin):
tenet. qui miscdiam ubi uere ẽ ñ agnos¬
cit: nec uera ẽẽ sine ueritate miscłia po¬
test. Itaq ubi miscdia et ueritas obui¬
auert̃ sibi: ibi sese etiã iustitia & paxos¬
culant᷑: nec abeẽ is potest. cuiꝰ in pace
factus ẽ locus. Quanta audiuimꝰ. et cog¬
susceꝑunt me. ait ꝓpħa. Et alio loco.
Misod̾ia inquit tua aute ocłos meos ẽ:
& complacui in ũitate tua. S ce dñs
ipse de eõ. ueritas mea & miscdia mea
cum illo. S considera etiã manifestos
aduentus dñi: quẽadmodũ scilicet in eo¬
as saluatorem: porro in eo qui in
fine ꝓmissus. ueracẽ sustineas retͥbu¬
torẽ. Nam et hinc forte uidebit᷑ di¬
ctum: qͥa miscd̃iam et ueritatẽ dili¬
git dñs: gr̃am & głam dabit dñs Qm
uis et in pͥore quoq aduentu recorda¬
tus sit miscdiȩ suȩ et ueritatis suȩ do¬
mui isrł: ce in posteriori qͣmuis licet
iudicaturꝰ sit orbem terre in eqͥtate. &

Expanded text:
tenet, qui misericordiam, ubi vere est, non agnostenet, qui misericordiam, ubi vere est, non agnoscit: nec vera esse sine veritate misericordia potest. Itaque ubi misericordia et veritas obviaverunt sibi, sese etiam justitia et pax osculantur; nec is abesse potest, cujus in pace factus est locus. Quanta audivimus et cogsusceperunt me, ait Propheta , et alio loco, Misericordia, inquit, tua ante oculos meos est, et complacui in veritate tua . Sed et Dominus ipse de eo: Veritas mea et misericordia mea cum ipso . 8. Sed considera etiam manifestos adventus Domini, quemadmodum scilicet in eoas Salvatorem; porro in eo qui in fine promissus est, veracem sustineas retributorem. Nam et hinc forte videbitur dictum, Quia misericoridiam et veritatem diligit Deus, gratiam et gloriam dabit Dominus . Quamvis et in priore quoque adventu recordatus sit misericordiae suae, et veritatis suae domui Israel et in posteriori, licet judicaturus sit orbem terrae in aequitate, et
Abbreviated transcription (Latin):
dicens: uidebitis angłos ascendentes.
& descendentes suꝑ filium hominis
Ascensio gͥ &e descensio. uie illoꝵ. As¬
censio ꝓpter se: descensio uł potiꝰ con¬
descensio ꝓpter nos. Sic beati illi sp̃c
ascendunt ꝑ contemplationẽ dĩ: des¬
cendunt ꝑ compassionẽ tui. ut custo¬
diant te in omĩb uiis tuis Ascẽdunt
ad uultum eiꝰꝰ descendunt ad nutum
eiꝰ: qm̃ angłis siuis. mandauit de te:
fraudant᷑. qͥa semꝑ uident faciẽ patͥs
Puto et dñi uias uultis audire. Multũ
p̃sumere uideor: si me illas ꝓmisero
ostensurũ. Legi autẽ de ipso: qͣm̃ do¬
cebit nos uias suas. Cin enim alteri cre¬
deret᷑: Docuit itaq uias suas: cum
los: ita ad om̃s cõmuniter uenit: in mi¬
sericordia scilicet et ueritate. Ubi enim
multa iam fuerit de miseratione p̃sump¬
tio. s obliuio ueritatis: ñ continuo ibi ds̃.
S neq ubi terror multus ex recordatiõe
ueritatis: nulla autẽ de memoria mise¬
ricordiȩ consolatio. Nam neq u̾itatem

Expanded text:
os ascendentes et descendentes super Filium hominis . Ascensio igitur et descensio viae illorum: ascensio propter se: descensio vel potius condescensio propter nos. Sic beati illi spiritus ascendunt per contemplationem 859 Dei, descendunt per compassionem tui, ut custodiant te in omnibus viis tuis. Ascendunt ad vultum ejus, descendunt ad nutum ejus; quoniam angelis suis mandavit de te. fraudantur, quia semper vident faciem Patris. 7. Puto et vias Domini vultis audire. Multum praesumere videor, si me illas promisero ostensurum. Legitur autem de ipso, quoniam docebit nos vias suas . Cui enim alteri crederetur? Docuit itaque vias suas, cum los, ita ad omnes communiter venit; in misericordia scilicet et veritate. Ubi enim multa jam fuerit de miseratione praesumptio, sed oblivio veritatis; non continuo ibi Deus. Sed neque ubi terror multus ex recordatione veritatis, nulla autem de memoria misericordiae consolatio. Nam neque veritatem
Abbreviated transcription (Latin):
sumpti ñ sumꝰ: qd̾ ñ tradidit nos in
manus inimicoꝵ nr̃oꝵ. Uigilat super
nos indefessus et ꝑuigil ille singłarsᷤ
clem̃tiȩ ocłs: ñ dormit neq dormitat
qui custodit isrt: Id qͥdem necesse. Non
enim dormit neq dormitat qui impu¬
gnat isrł: & sicut ipse sollicitꝰ nr̃i. et
ipsi cura ẽ de nobis: sic ille sollicitꝰ ẽ
ut nos mac̾tet et ꝑdat: & una ei cura.
ne forte qui au̾sus ẽ reũtat᷑. Nos autẽ
aut ñ attendimus. aut minus attendi¬
mus reuerentiã p̃sidentis: ꝓtegentiscu¬
stodiã: beneficia largientis: ingrati
gr̃e: immo tam multiplicib gratiis
quib p̃uenit nos et subuenit nobis.
Et nunc qͥdem ꝑ seipsum implet splen¬
dorib animas nr̃as. nunc ꝑ angłos ui¬
sitat. nunc ꝑ homines instruit: nunc
etiam consolat᷑ et erudit ꝑ scͥpturas.
Quecũq enĩ scͥpta sc̃. ad nr̃am doctri¬
nam scͥpta sunt: ut ꝑ pacientiã & con

Expanded text:
sumpti non sumus, quod non tradidit nos in manus inimicorum nostrorum . Vigilat super nos indefessus et pervigil ille singularis clementiae oculus; non dormit, neque dormitat qui custodit Israel. Id quidem necesse est. Non enim dormit, neque dormitat qui impugnat Israel. Et sicut ipse sollicitus est nostri, et ipsi cura est nobis: sic ille sollicitus est ut nos mactet et perdat, et una ei cura, ne forte qui aversus est revertatur. Nos autem aut non attendimus, aut minus attendimus reverentiam praesidentis, protegentis custodiam, beneficia largientis, ingrati gratiae, imo tam multiplicibus gratiis, quibus praevenit nos, et subvenit nobis. Et nunc quidem per se ipsum implet splendoribus animas nostras, nunc per angelos visitat, nunc per homines instruit, nunc etiam consolatur et erudit per Scripturas. Quaecunque enim scripta sunt, ad nostram doctrinam scripta sunt: ut
Abbreviated transcription (Latin):
bentes locum umum. s ñ infimũ: unde
& possibile sit et necessariũ ut caueant¬
sibi. Demones autẽ in pendulo huius
siqͥdem celos conscendere: ad terrã tam̃
descendere dedignant᷑. Et hodie qͥdem
ista sufficiant. Atq utinam eiꝰdem ipsiꝰ
munere sufficientes ei grãs reddere ua¬
leamus: ex quo ẽ sufficientia nr̃a. Non
enum sufficientes sumꝰ uł cogitare aliqͥd
a nobis quasi ex nobis nisi ipse dederit
nobis qui dat om̃ib affluenter: & est
suꝑ omĩa d̃s benedictus in scla¬

Expanded text:
bentes locum imum, sed non infimum, unde bentes locum imum, sed non infimum, unde et possibile et necesse sit ut sibi caveant. Daemones autem in pendulo hujus siquidem coelos conscendere, ad terram tamen descendere dedignantur. Et hodie quidem ista sufficiant. Atque utinam ejusdem ipsius munere sufficientes ei gratias referre valeamus, ex quo et sufficientia nostra est. Non enim sufficientes sumus, vel cogitare aliquid a nobis quasi ex nobis , nisi ipse dederit nobis qui dat omnibus affluenter, et est super omnia Deus benedictus in sa
Abbreviated transcription (Latin):
bere scilicet ꝓximo miscłiam: & rursũ
cum eodem angło leuans desideria tua.
tota animi cupiditate ascendere studeas
ad summã et ꝑpetuam ueritatẽ. Hinc enĩ
monem᷑ leuare corda cum manib: hinc
audimꝰ cotidie sursum corda. hinc quoq
negligentes arguim᷑: & dicit᷑ nobis filii ho¬
minũ usq quo graui corde: ut qͥd diligi¬
tis uanitatẽ & queritis m̃daciũ: Exone¬
ratũ enim cor et leue leuatur magis. ut
querat et diligat ueritatẽ. Nec mureris
qd̾ in uias dñi secũ nos admittere immo
& ĩmutere ñ dedignent᷑: qui custodire dig
b sibiq compecentib disposuit ds̃. Sũ¬
mam rerũ tenet ipse qui summꝰ ẽ: ultra
głos scõs ñ qͥdem in summo posuit: sed
in tuto. Quippe ei qui in sũmo stat uici¬
nius adherentes: ac ꝑinde confirmatos
uirtute ex alto. Nam homines qͥdem
nec in sũmo. nec in tuto sunt: s in cauto.
Deniq & in solido st̃. id est in terra. ha¬

Expanded text:
bere scilicet proximo misericordiam: et rursum bere scilicet proximo misericordiam: et rursum cum eodem angelo levans desideria tua, tota animi cupiditate ascendere studeas ad summam et perpetuam veritatem. Hinc enim monemur levare corda nostra cum manibus ; hinc audimus quotidie, « Sursum corda. » Hinc quoque negligentes arguimur, et dicitur nobis: Filii hominum, usquequo gravi corde, ut quid diligitis vanitatem, et quaeritis mendacium? . Exoneratum enim cor et leve levatur magis, ut quaerat et diligat veritatem. Nec mireris quod in vias Domini secum nos admittere, imo et immittere non dedignentur, qui custodire dignbus, sibique competentibus disposuit Deus! Summam rerum 861 tenet ipse qui summus est, ipsegelos suos non in summo quidem posuit, sed in tuto: quippe ei qui in summo stat, vicinius adhaerentes, ac proinde confirmatos virtute ex alto. Nam homines quidem nec in summo, nec in tuto sunt, sed in cauto. Denique et in solido sunt, id est in terra, ha
Abbreviated transcription (Latin):
uraꝵ qd̾ ad ipsos spectat sua ipsorum
beatitudo & obedientia caritatis: quod
autẽ ad nos ꝑtinet. inde qͥdem obtentꝰ
Siquidem angłis suis mandauit de te.
ut custodiant de in omĩb uiis tuis: in¬
omnib indigentiis tuis: in omib desi¬
deriis tuis. Alioquin facile tͥ incurrere¬
ẽ uias mortis: ut uidelicet aut de ne¬
cessitate in obstinationẽ. aut in p̾sump
mines obstinati: qͣm ieo qd ad neces¬
sitatẽ ꝑtinere. aut simulant aut arbi¬
trantur: Qͥ cqͥd moneas ait ille. ego
qd possum possũ ce ñ ultra qͣm possũ
Tu si hic sis: aliter sentias. Unde uͦ in pre¬
sumptione: nisi ex quodã impetu uehe¬
m̃tioris desiderii ꝓsilimus: In terum gͦ
mandauit angłis suis ds̃ ñ qͥdem ut amo¬
ueant te a uiis tuis. s ut in eis ipsis custo¬
diant: & quasi ꝑ uias suas uias tuas di¬
rigant in uias ipsius. Quonammͦ inqͥs:
Nempe ut qd̾ angłs ex sola caritate pu¬
rius agit. tu ꝓpͥa saltem necessitate am

Expanded text:
um viarum, quod ad ipsos spectat, sua ipsorum um viarum, quod ad ipsos spectat, sua ipsorum beatitudo, et obedientia est charitatis: quod autem ad nos pertinet, inde quidem obtentus siquidem angelis suis mandavit de te, ut custodiant te in omnibus indigentiis tuis, in omnibus desideriis tuis. Alioquin facile est tibi incurrere vias mortis, ut videlicet aut de necessitate in obstinationem, aut in praesummines obstinati, quam in eo quod ad necessitatem pertinere aut simulant, aut arbitrantur? Quidquid moneas, ait ille, ego quod possum, possum et non ultra possum. « Tu si hic sis, aliter sentias . » Unde vero in praesumptionem, nisi ex quodam impetu vehementioris desiderii prosilimus? 11. Interim ergo mandavit angelis suis Deus, non quidem ut amoveant te a viis tuis, sed in eis ipsis te custodiant, et quasi per vias suas, vias tuas dirigant in vias ipsius. Quonam modo? inquis. Nempe ut quod angelus ex sola charitate purius agit, tu propria saltem necessitate com
Abbreviated transcription (Latin):
me comiñdamꝰ uob̃. cordis contritionẽ.
oris confessio comitet᷑. Corde enĩ credit᷑ ad
iustitiã: ore autẽ confessio fit ad salutem
Conũsus ad cor. paruulus fiat in ocłis
suis necesse ẽ. sicut ueritas ait: nisi con¬
ũsi fueritis & efficiamini sicut paruuli.
non intrabitis in regnm celoꝵ Nongͦ
uelit dissimulare. qd̾ ñ ualet nescire: qͣm
ad nichilũ sit redactus. Non confuidat᷑
in lucem ꝓdere ueritatis: qd̾ ñ sine mise¬
rationis affectu uiderit in occulto. Sic
stum ẽ. Cum enĩ ascendunt ad contẽpla¬
tionẽ. inqͥrunt ueritatẽ: de qua & de¬
siderando saciant᷑. et saciando deside¬
rant. Cum uͦ descendunt faciunt nob̃cũ
misodiam ut custodiant nos in om̃ib
uiis nr̃is: ãministratorii enim sp̃e sunt.
missi in ministeriũ ꝓpter nos. Plane mi
ti formã imitant᷑: qui ñ uenit ministra¬
ri s ministrare: qui stetit inter discipło ᷤᷤ
tanqͣm qui ministrat. fructus angłicaꝵ

Expanded text:
me commendamus vobis, cordis contritionem me commendamus vobis, cordis contritionem oris confessio comitetur. Corde enim creditur ad justitiam, ore autem confessio fit ad salutem. Conversus ad cor parvulus fiat in oculis suis necesse est, sicut Veritas ait: Nisi conversi fueritis, et efficiamini sicut parvuli, non intrabitis in regnum coelorum . Non ergo velit dissimulare, quod non valet nescire, quam ad nihilum redactus sit. Non confundatur in lucem prodere veritatis, quod non sine miserationis affectu viderit in occulto. Sic stum est. Cum enim ascendunt ad contemplationem, inquirunt veritatem, de qua et desiderando satiantur, et satiando desiderant. Cum vero descendunt, faciunt nobiscum misericordiam, ut custodiant nos in omnibus viis nostris. Administratorii enim spiritus sunt, missi in ministerium propter nos . Plane miniti formam imitantur, qui non venit ministrari, sed ministrare : qui stetit inter discipulos tanquam qui ministrat. Fructus angelicar