comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ut quis animã suã pamico ponat: Quomͦ fit boc : Res¬
pondit senex. Si qͥs audit uerbũ malũ a ꝓximosuo. & eũ
possit ipse similit̾ respondere. pugnat tñ in corde suo portare
laborem:ͥ & uim sibi facit ne forte respondeat illi maluĩ. ut
contristet illum: iste talis animã suã ponit ꝓ amico suo
Contigit aliqͣndo abbatẽ panibo iter cũ frĩb in paites egi¬
pti facere : & uidens quosdã seculares sedentes dicit eis:
Surgite ⁊ salutate. & osculamini monachos: ut benedica¬
mini. Frequent̾ enĩ cũ deo loqunt᷑ : n scã st̃ ora eor:¬
Quod ex uͥtutib uͥtutes ex uiciis uicia orunt᷑. lxxxii.
MNes uirtutes in conspectu conditoris.
uicaria ope se subleuant: ut quia una uirtꝰ sine
alia uel nulla e᷑ omnino uł minima: uicissim s a
coniunctione fulciuntur. Nulla bona st̃ cetera sioccul¬
t iudicis occulis. castitatis cestimonio nͨ approbent᷑: si uł

Expanded text:
t, quam ut quis animam suam pro amico ponat . Quomodo fit hoc? Rest, quam ut quis animam suam pro amico ponat . Quomodo fit hoc? Respondit senex: Si quis audit verbum malum a proximo suo, et cum possit ipse similia respondere, pugnat tamen in corde suo portare laborem, et vim sibi facit ne forte respondeat illi malum ut contristet illum, iste talis animam suam ponit pro amico suo. Contigit aliquando abbatem Pabo iter cum fratribus in partes Aegypti facere, et videns quosdam saeculares sedentes, dicit eis: Surgite, et salutate et osculamini monachos, ut benedicamini. Frequenter enim cum Deo loquuntur, et sancta sunt ora eorQuod ex virtutibus virtutes, et ex vitiis vitia oriantur. --1. Omnes virtutes in conspectu Conditoris vicaria ope se sublevant; ut quia una virtus sine alia vel nulla est omnino, vel minima, vicissim sua conjunctione fulciantur. Nulla bona sunt caetera, si occulti Judicis oculis castigatis testimonio non approbantur, si vel
Abbreviated transcription (Latin):
eccata carnis experti. saltĩ post naufragiũ
peccare metuant. & ꝑditionis suȩ discrimina
uel cognita ꝑhorrescant. Dicendũ: lapsis ut
p̾terita pecrata considerent. atq ĩminentia
deuitent: quatinꝰ tͣnsactas culpas ad memoriã

Expanded text:
eccata carnis experti, saltem post naufragium peccare metuant, et perditionis suae discrimina vel cognita perhorrescant. Dicendum est lapsis ut praeterita peccata considerent, atque imminentia devitent, quatenus transactas culpas ad memoria
Abbreviated transcription (Latin):
tempcationes patit᷑ : qͣsi tot flatib mouet᷑. Pleriĩq
mentẽ hominis tumultꝰ cogitationũ depͥmit. ira
turbat : & eũ recedit ira. succedit inepta leticia.
Ft̃ a quiꝰint̾rogauit qͦs dã patrũ si polluit᷑ homo:
qndo res sordidas cogitat. Et alii dicebant etiam
polluit᷑. alii dicebant non. Quia si polluit᷑ ñ pos¬
sumus saluari nos qͥ idiotȩ sumus: s hoc ꝑtinet ad
salutẽ si ea quȩ cogitamꝰ. corporalit̾ non fecerimꝰ.
Dir̃ qͥd ã sener. Non quia intrant cogitationes male
in nos condempnam᷑ ex eo: s si male utimͣ cogitatio
& idõ cogitationib coronemur de sermoNe. xxxuii.

Expanded text:
tentationes patitur, quasi tot flatibus movetur. Plerumque tentationes patitur, quasi tot flatibus movetur. Plerumque mentem hominis tumultus cogitationum deprimit, ira perturbat, et cum recedit ira, succedit inepta laetitia. Frater quidam interrogavit quosdam Patrum utrum polluitur homo quando res sordidas cogitat? Et alii dicebpolluitur; alii dicebant: Non; quia si polluitur, non possumus salvari nos, qui idiotae sumus; sed hoc pertinet ad salutem, si ea quae cogitamus, corporaDixit quidam senex: Non quia intrant cogitationes malae in nos, condemnamur ex eo: sed si male utimur cogitatioet pro cogitationibus coronemur. CAPUT XXXVII.
Abbreviated transcription (Latin):
qͦd pͥus egit in corꝑs. hoc importuna cogitatione
postmodũ uerset᷑ in m̃te. Cum nichil foris opea
gitur. s sola intꝰ cogitatione peccatur: distc̾to se
reatu mens obligat: nisi hoc sollicitis lam̃tis t̾gat.
Plerũq aũ os cordis t̾renarũ cogitationũ tͦba dũ
ꝑstrepit claudit. atq in secretariũ mentis qͣnto
minus curarũ tumultuantiũ sonꝰ cõpescit᷑: tanto
amplius uox p̾sidentis iudicis ñ audit᷑. Nonnũꝗͣ.
in ipso orationis nr̃ȩ sacͥficio importune se cogita¬
tiones ingerunt: quȩ hoc raꝑe uł maculare ua¬
leant qͦd in nob̾ dõ flentes immolamꝰ. Om̃s qͥ uel
illicita appetunt. uł in hoc mundo uideri aliqͥd
uolunt: densis cogitationũ tumultibꝰ in corde cõpri¬
munt̾. Alare significat mentẽ homis. & quasi fluctꝰ
maris st̃ cogitationes m̃tis: quȩ aliquando ꝑ iram
amaritudine defluunt. Mens qͥppe humana quot

Expanded text:
quod prius erat in corpore, hoc importuna cogitatione quod prius erat in corpore, hoc importuna cogitatione postmodum versetur in mente. Cum nihil foris opere agitur, sed sola intus cogitatione peccatur, districto se reatu mens obligat, nisi hoc sollicitis lamentis tergat. Plerumque aurem cordis terrenarum cogitationum turba dum perstrepit, claudit; atque intra secretarium mentis quanto minus curarum tumultuantium sonus compescitur, tanto amplius vox praesidentis judicis non auditur. Nonnunquam in ipso orationis nostrae sacrificio importunae se cogitationes ingerunt, quae hoc rapere vel maculare valeant quod in nobis Deo flentes immolamus. Omnes qui vel illicita appetunt, vel in hoc mundo videri aliquid volunt, densis cogitationum tumultibus in corde comprimuntur. Mare significat mentem hominis, et quasi fluctus maris sunt cogitationes mentis, quae aliquando per iram r odium cum amaritudine defluunt. Mens quippe humana quot
Abbreviated transcription (Latin):
Plerũq ex bonis oꝑib discimus. quantã uite nuiꝰ¬
diciã in cogitatione construamꝰ. Pene cuncta bo¬
na oꝑa ex cogitatione ꝓdeunt: s st̃ nonnulla co¬
gitationis acumina que ex oꝑatione nascuntur.
Nam sic̾ ab anima opus sumit᷑ : ita rursus ab oꝑe
animus erudit᷑. Ualde necesse ẽ ut cũ cogitatio extͣ
usũ ducitur: ꝓtinꝰ mentis ocłs ad oꝑa tnsacta reuo¬
eet. In sola nonnũ qͣm cogitatione delinqͥt. t& qͥa usq
ad opͥ ñ ꝑuenit culpa. nec ad erutiatũ ꝑuenit pemi¬
dentia. s cogitata afflictio mentẽ eitiꝰ erigit. qͥa ni¬
mirũ tantũmͦ cogitata iniqͥtas polluit. Sepenãq
ħoc qͦd a conspectu iudicis iã fletu int̾ueniente de¬
letũ :. ad animũ ꝑ cogitationẽ redit: & deiuicta cul¬
ꝑa ad delectatione rursus inserꝑe nitit᷑. atq in an¬
tiqͦ certamine diutina pulsatione reparat᷑: ita ut

Expanded text:
Plerumque ex bonis operibus discimus quantam vitae munPlerumque ex bonis operibus discimus quantam vitae munditiam in cogitatione construamus. Pene cuncta bona opera ex cogitatione prodeunt, sed sunt nonnulla cogitationis acumina, quae ex operatione nascuntur. Nam sicut ab animo opus sumitur, ita rursus ab opere animus eruditur. Valde necesse est ut cum cogitatio extra usum ducitur, protinus mentis oculus ad opera transacta revocetur. In sola nonnunquam cogitatione delinquitur, et quia usque ad opus non pervenit culpa, neque ad cruciatum pervenit poenitentia. Sed cogitata afflictio mentem citius erigit, quia nimirum tantummodo cogitata iniquitas polluit. Saepe namque hoc quod a conspectu judicis jam fletu interveniente deletum est, ad animum per cogitationem redit, et devicta culpa ad delectationem rursus inserpere nititur, atque in antiquo certamine diutina pulsatione reparatur, ita ut
Abbreviated transcription (Latin):
uacet.: ꝓsolius tñ pͣue cogitationis malitia ñ erit in¬
nocens. Uñ & dñs ꝑ isayam. Auferce inqͥt malũ cogi¬
tationũ urãrũ ab occłis meis. Non enĩ solũ factiss
&. cogitationibꝰ selinqͥmus : si eis illicite occiurrenti¬
bus delectem᷑. Sic̾ uipera a filiis in utero positis la¬
cerata ꝑimit᷑. ł ita nos cogitationes nix̾ intͣ nos enutͥ¬
te occidunt. & concepte interius uiꝑeo ueneno con¬
sumunt: animãq nrãm crudeli uulnere ꝑinunt.
Dũ unꝰqͥsq diuina illuminatione p̾uenit᷑. statĩ mo¬
lestiis turpiũ cogitationũ pulsat᷑. s dĩ seruus uidicio
timoris dĩ tẽptam̃ta a semetipso reicit: bonisq ꝯtͣ¬
obiectis cogitationib turpes a se repellit. Magna
obseruantia circa cordis ẽ custodiã adhibenda: qͥa aut
bone aut male rei ibi consistit origo. sic̃ scriptũ ẽ.
Ex corde exeunt cogitationes malȩ. Idoq si prius
pͣue cogitationi resistimꝰ. in lapsũ oꝑis ñ in currimꝰ.

Expanded text:
vacet, pro solius tamen pravae cogitationis malitia non erit innocens. » Unde Dominus per Isaiam: Auferte, inquit, malum cogitationum vestrarum ab oculis meis . Non enim solum factis, sed et cogitationibus delinquimus, si eis illicite occurrentibus delectemur: sicut vipera a filiis in utero positis lacerata perimitur, ita nos cogitationes nostrae intra nos enutritae occidunt, et conceptae interius vipereo veneno consumunt, animamque nostram crudeli vulnere perimunt. Dum unusquisque divina illuminatione pervenitur, statim molestiis turpium cogitationum pulsatur. Sed Dei servus judicio timoris Dei tentamenta a semetipso rejicit, bonisque introjectis cogitationibus turpes a se repellit. Magna observatio circa cordis est custodiam adhibenda, quia aut bonae aut malae rei ibi consistit origo. Nam, sicut scriptum est. ex corde exeunt cogitationes malae , unde si prius pravae cogitationi resistimus, in lapsum operis non incurrimus.
Abbreviated transcription (Latin):
neitaq liberatꝰ est qui ꝑ diuinã grãm ostendit᷑ etiã
de eonsusione saluat᷑: ꝓpħ̃a gͦ ad transmigͣcionẽ loqͥt᷑.
eũ illos inerepat qui ab statu rectitudinis. aderroris
uitia in tͣnsmigratione cecidert̃. Fr̃ int̾rogauit senẽ
dicens. Si incurrerit monachꝰ in peccatũ. &. affligatur
peo qͥ de ꝓfectu in deteriorem statũ ꝑuenerit. &. la¬
borat donec resurgat: Respondens aut̃ senex dirit.
Monachus tep̃tationẽ incurrens: sic ẽ tanꝗͣ. domꝰ quȩ
cecidit. Et si sobrius fuerit in cogitatione sua reedifi¬
cat eã inueniens materias ad ȩdificiũ ꝓfuturas: habẽs
ficationi necessaria: & ita uelocit̾ eiꝰ fabrica ꝓfic̃. Ita
eꝰ monachꝰ si in tẽp̾tationẽ ceciderit. & conu̾sus fuerit
ad dnm̃ habet plurimũ apparatũ. meditationẽ diui¬
nȩ legis. psalmodiã. opus manuũ. que st̃ fundam̃ta¬

Expanded text:
am de confusione salvatus. Propheta ergo ad transmigrationem loquitur, cum illos increpat, qui a statu rectitudinis ad erroris vitia in transmigratione ceciderunt. Frater interrogavit senem dicens: Si incurrerit monachus in peccatum, et affligatur pro eo quia de profectu in deteriorem statum pervenerit, et laboret donec resurgat? Respondens autem senex dixit: Monachus in tentationem incurrens, sic est tanquam domus quae cecidit. Et si sobrius fuerit in cogitatione sua, reaedificat eam inveniens materias ad aedificium profuturas, habens e sunt aedificationi necessaria, et ita velociter ejus fabrica proficit. Ita et monachus, si in tentationem ceciderit, et conversus fuerit ad Dominum, habet plurimum apparatum, meditationem divinae legis, psalmodiam, opus manuum, orationem
Abbreviated transcription (Latin):
reuocent: & pollui in futuris erubescant. Ammonen¬
di sunt peccata carnis exꝑti ut uigilanti cura con¬
spiciant: post delicta nob̾ ao se redeuntib ds quomͦ sinũ
suȩ pietatis expandat. dicens nob̃ ꝑ ꝓpħam. Erunt oclĩ
tui uidentes p̾ceptorem tuũ: & aures tue audient
uocẽ post tergũ monentis. Hec uia ambulate ꝑ eam:
& cetera. Omp̃c̃ dõ qͣsi post t̾gum nos subsequens mo¬
net: qui etiã pꝰ culpã ad se redire ꝑsuadet. Aũsum
reuocat: cõmissa ñ respicit: reuertenti sinu̾ pietatis
expandit. Uocẽ gͦ post c̾gum monentis audimꝰ: si post
peccata humili ⁊ contͥto corde reuertimur. Pebemꝰ gͥ
pietatẽ uocantis erubescere. si uisticiã noluniꝰ for¬
midare : qr tanto gͣuiori imꝓbitate ꝯtep̾nit᷑. qͣnto
& contemptꝰ adhuc uocare ñ dedignat᷑. Phieremiã

Expanded text:
revocent, et pollui in futuris erubescant. Admonendi sunt peccata carnis experti, ut vigilanti cura conspiciant post delicta nobis ad se redeuntibus Deus quomodo sinum suae pietatis expandat, dicens nobis per prophetam: Erunt oculi tui videntes praeceptorem tuum, et aures tuae audient verbum post tergum monetens Deus, quasi post tergum nos subsequens monet, quia etiam post culpam ad se redire persuadet. Aversum revocat, commissa non respicit, revertenti sinum pietatis expandit. Vocem ergo post tergum monentis audimus, si post peccata humili et contrito corde revertimur. Debemus igitur pietatem vocantis erubescere, si justitiam nolumus formidare, quia tanto graviori improbitate contemnitur, quanto et contemptus a
Abbreviated transcription (Latin):
ciptatioib suis ñ decipit. s potiꝰ erudit. Sollieite
hostis insidias intelligere parit̾ &. cauere dĩseruũ
oportet: sic q in innocentia uitȩ existere sip̃licem.
ut tñ oporteat cũ simplicitate esse prudentẽ. Qui
prudentiã simplicitati ñ nuiscet: iuxta ꝓpham
prudentie est. In ocłis carnaliũ oiabolus t̾ri¬
Ab incredulis ut leo timetiut᷑ a fortib ĩ fi e ut

Expanded text:
tentationibus suis non decipit, sed potius erudit. Sollicite tentationibus suis non decipit, sed potius erudit. Sollicite hostis insidias intelligere pariter et cavere Dei servum oportet, sicque innocentia vitae existere simplicem, ut tamen oporteat cum simplicitate esse prudentem. Qui prudentiam simplicitati non miscet, juxta prophetam,prudentiae est. In oculis electorum terAb incredulis ut leo timetur; a fortibus in fide ut
Abbreviated transcription (Latin):
ris narrat. &. tñ dm̃ sibi exultationẽ nominat: ꝓcul
dubio qͣsi carmen in nocte cantat: ut ad subseqͣntis
uitȩ die felix ꝑueniat. Dix̃ qͥdam senex. Siuene¬
rit homini tẽptatio. undiq enĩ multiplicantur
tͥbulationes ut pusillanimis fiat & murmuret. tu
tam̃ si te occupauerit infirmitas corporis. noli pu¬
sillanimis fieri. neq moleste suscipias. qr ipse dñs
ꝓte cogitat de om̃ib. Nunqͥd sine ipso uiuis: Pati¬
ent̾ gͦ ferre oebes ⁊ rogare eũ ut bonet tͥ quȩ expe¬
diunt : hoc ẽ. ut qͦd uoluntas ipsius est facias: ⁊ sede
cum patiencia manducans quod habes in carita te.
unde ⁊ optat ab hoc scło funditꝰ euelli. qͦa erũnis
careat: &. firam illic securitatẽ inueniat. Non am¬
plius temptat electos chiabolus. qͣm dĩ uolit̾s per¬
muttit. Tẽptindo aut̃. scõꝵ ꝓfectib seruit łt si
nolens. utilitati tñ scoꝵ seruit oiabolus: qͣn eos

Expanded text:
ris narrat, et tamen Deum sibi exsultationem nominat, procul ris narrat, et tamen Deum sibi exsultationem nominat, procul dubio quasi carmen in nocte cantat, ut ad subsequentis vitae diem felix perveniat. Dixit quidam senex: Si venerit homini tentatio undique enim multiplicantur tribulationes ut pusillanimis fiat et murmuret, tu tamen si te occupaverit infirmitas corporis, noli pusillanimis fieri, neque moleste suscipias, quia ipse Dominus pro te cogitat de omnibus. Nunquid sine ipso vivis? Patienter ergo ferre debes, et rogare eum ut donet tibi quae expediunt, hoc est, ut quod voluntas ipsius est facias, et sede cum patientia manducans quod habes in charitate. unde et optat ab hoc saeculo funditus evelli, quo et aerumnis careat, et fixam illic securitatem inveniat. Non amplius tentat electos diabolus, quam Dei voluntas permittit. Tentando autem sanctorum profectibus servit. Etsi nolens, utilitati tamen sanctorum servit diabolus, quando eos
Abbreviated transcription (Latin):
lius. breuitatẽ huiꝰ despic̃ tͣnsitoriam. Suia dũ in
polore gͣuantur: cupiditatis ⁊ luxurię uicioꝵ q
cet̾oꝵ mala ñ appetunt. Plus prodesse saluti tẽp¬
enĩ dũ sꝑat᷑ temptatio grauat. Dure aut̃ p̃mit.
siñ sꝑata aduenerit.Sapientis ẽ cont᷑ omiã adu̾¬
sa ante melitiri: nec inueniri casus debet quẽ nͦ
consilia eiꝰ p̃ueniant. Hec causa ẽ qͦd ab iniqͥs uisti
sinunt᷑ affligi: ut scili et dũ futura audiunt bo¬
na qͣ cupiunt. patiant etiã ma a psentia que ꝑ¬
horrescunt: atq ac facliorẽ e itũ oũ amor p̾uocait.
crutiatus impellat. Dauid psalmista ait. Cu es michi
refugiuĩ a p̾ssura quȩ circundedit me: exultatiomei
redimȩ me a curundantibꝰme. Ecce quasi in nocte
p̃surã nominat : & t̾n liberatorem suũ int᷑ angusti¬
as exultationẽ uocat. foris qͥdem nox erat ĩ circim¬
datione p̾ssure : s intꝰ carmina resonabant de con¬
solatione leticiȩ. Flectꝰ qͥsq eũ cireundari se p̃ssu¬

Expanded text:
 despicit transitoriam. Quia vero qui in dolore gravantur carnis, cupiditatis et luxuriae et vitiorum caeterorum mala non appetunt, plus prodest saluti tenenim dum speratur, tentatio gravat; dure autem premit, si non sperata advenerit. Sapientis est contra omnia adversa ante meditari; nec evenire casus debet, quem non consilia ejus praeveniant. Haec causa est quod ab injustis justi sinuntur affigi, ut scilicet dum futura audiunt bona quae cupiunt, patiantur etiam mala praesentia quae perhorrescunt; atque ad faciliorem exitum dum amor provocat, cruciatus impellat. David Psalmista ait: Tu es mihi refugium a pressura quae circumdedit me, exsultatio mea, redime me a circumdantibus me . Ecce quasi in nocte pressuram nominat, et tamen liberatorem suum inter angustias exsultationem vocat. Foris quidem nox erat in circumdatione pressurae, sed intus carmina resonabant de consolatione laetitiae. Electus quisque dum circumdari se pressu
Abbreviated transcription (Latin):
eni ꝑ abstinentiã deuineunt᷑. Unde etiã dñs & sal¬
uator nr̃ eoꝵ incursus ieiunus ⁊ orationib p̃mo¬
eiunt. ubi plus uident eseã & potũ. Scĩ quãdiu
ihuiꝰ setĩ uita in habitant: de siderio suꝑniamio¬
riscorpꝰ siuĩ aridũ portant. Uñ & pslmꝰ. Situit᷑ mo
quit te anima mea: quã multiplit̾ ⁊ caro mei. Car

Expanded text:
iam devincuntur. Unde etiam Dominus Salvator noster, eorum incursus jejuniis et orationibus praemociunt, ubi plus vident escae et potus. Sancti quandiu in hujus saeculi vita inhabitant, desiderio superni roris corpus suum aridum portant. Unde et in Psalmo: Sitivit in te anima mea, quam mul
Abbreviated transcription (Latin):
a noiant ia deliquere.: gͣuius industria q̃m in¬
firmitate peccare. Industria nãq peccat: qui
tate.aũ. qui casu ł p̃cipitatione delinqͥt. Heqͥ¬
a eut̾ & de industria peccant : qui ñ solũ non
a ueritate ouĩtunt. Sunt peccata leuia que
mneipientib cotidiana satisfactione punant᷑
que tñ a ꝑfectis uiris uelut magna crimina
coritantur. Quid aut̃ homines de magnis see¬
lerib agere debent: qͣndo etiã ꝑfecti leiua q̃q
delicta qͣ si gͣuissima lugent: Exꝑim̃to mi
durius feriant᷑ ꝓmagnis scelerib qui de par¬
uis corrigi ñ nouerunt. Indicio aut̾ ouuno
in reatii neqͥore labunt᷑: qui distinguere mmi¬
nora sua facta contẽpnunt. Mlulti a crimine
corruunt in crimen.: qͥ dĩ cognitionẽ habentes.
timorem eiꝰ negligunt: &. quẽ nouert̃. pacti¬

Expanded text:
a quemquam delinquere, graviusque industria quam infirmitate peccare; industria namque peccat qui state autem, qui casu vel praecipitatione delinquit. Nequius autem et de industria peccant, qui non solum non a veritate divertunt. Sunt peccata levia quae ab incipientibus quotidiana satisfactione purgantur, quae tamen a perfectis viris velut magna crimina evitantur. Quid autem homines de magnis sceleribus agere debent, quando etiam perfecti levia quaeque delicta quasi gravissima lugent? Experimento t peccata, ne durius feriantur pro magnis sceleribus, qui de parvis corrigi non noverunt. Judicio autem divino in reatum nequiorem labuntur, qui distringere minora sua facta contemnunt. Multi a crimine corruunt in crimen, qui Dei cognitionem habentes, timorem ejus negligunt, et quem noverunt p
Abbreviated transcription (Latin):
Eorsi furripiat m̃tib electoꝵ diabolusinaũ
in eis reqͥescit si c̃ in cordib reprobore Nã elbr¬
m fidei mox excitit᷑: ut exeat ab eleclis. Non¬
nulli qͥs ia auido ore diabolus deuorauere
rursus diuini iudicis occulta miseratione ab
euis ore eripiunt᷑ & saluti resticuunt᷑. Nã sepe
multos quos antiquus hostis luxurie uoragi¬
ne mersos tenuit: potentia oiuna ꝑpeniden¬
ciã ab eiꝰ fauicib traxit. Multa iustus adũsa
in anima patit᷑ instigatione demonũ s talib
temptamtis perire uitȩ et̾ne ñ potest . gepiꝰ
dñs ad cdãpnationẽ culpȩ ñ reputat. quod de
suȩ ma iestatis ꝑmissu. nolens qͥ patit᷑ porcat.
Namibi peccamꝰ u̾bi ꝑ eupiditate uel uolurits¬
tem deflectimꝰ: ubi uͦ uiolent̾ addicim̃ &s si
faemꝰ aut flagitiũ non ẽ: miseriatam̃ pro
fagitio ⁊ facinore est. Sedeqͥ dm̃ ꝓ irogati lai¬
dat miseria: cõmisso ꝓculdubio caret ficior
ratuor modis de multimodis peceatis. r¬

Expanded text:
Etsi subrepat mentibus electorum diabolus, non autem in eis requiescit, sicut in cordibus reproborum, nam calore fidei mox excitatur, ut exeat ab electis. Nonnulli jam avido ore diabolus devoraverat, rursus divini judicii occulta miseratione ab ejus ore eripiuntur et saluti restituuntur. Nam saepe multos quos antiquus hostis luxuriae voragine mersos tenuit, potentia divina per poenitentiam ab ejus faucibus traxit. Multa justus adversa in anima patitur instigatione daemonum, sed talibus tentamentis perire vitae aeternae non potest, quia pius Dominus ad damnationem culpae non reputat, quod de suae majestatis permissu nolens qui patitur portat. Nam ibi peccamus ubi per cupiditatem vel voluntatem deflectimus. Ubi vero violenter addicimur, etsi facinus aut flagitium non est, miseria tamen pro flagitio et facinere est. Sed qui Deum pro irrogata laudat miseria, commisso procul dubio caret facinore. CAPUT XXXIV. De multimodis peccatis.
Abbreviated transcription (Latin):
humoris cons ꝑsionẽ adhibeat n tẽptationem.
Lege balaim qͥ  in figura diaboli contͣ popłm
dei ex ea parte p̾ce pit ꝑnciosos p̾tendere la¬
queos. ex qͦ sensit eos facilius ẽẽ lapsuros.
Nam & qͥ aquam alicubi deducit: ñ eã ꝑ aliã
partẽ mictic. n ubrĩpecũ e intendit Allutso e
patie in intem euiꝰqͣm diaboliu̾̃: aliud ͦ a habi¬

Expanded text:
humoris conspersionem adhibeat et tentationem. humoris conspersionem adhibeat et tentationem. Lege Balaam, qui in figura diaboli contra populum Domini ex ea parte praecipit perniciosos praetendere laqueos, ex qua sensit eos facilius esse lapsuros . Nam et qui aquam alicubi deducit, non eam per aliam partem mittit, nisi ubi impetum ejus intendit. Aliud est intrare in mentem cujusquam diabolu
Abbreviated transcription (Latin):
tationũ diabolicarũ inicia.fragiliast᷑. quȩ
sinͣ caueant᷑ s ꝑusũ in cõsu etudinẽ tͣnseant.
in nouissimis fortit̾ cõua lescunt: ita ut aut
nũqͣm. aut cũ difficul. tate iuincant᷑. Dũ in
preuaricari hominem
tu insidiaberis calcaneo eiꝰ. Quia nimirũ homi¬
nem quẽ diabolus in cursu p̾terite uite ñ deqip
i nouissimis supplantare disponit. Proinde qͦ uss
qͥsq sic iustus. nunqͣ̃m necesse ẽ ut sit in hac ui¬
ruat sollicitꝰ ꝑtimescat. Diabolus scõs om̃s ñ
temptando possidet: s tẽptando ꝑseqͥt᷑. Nam qͥa
ñ in eis intrinsecus regnat: eont᷑ eos extͥnsecus
pu A gnat. Et qr int̾iuis amisit oonuniũ: ext̃¬
uis Ucõmouet bellũ. Diabolus quando deri¬
perequẽquã querit. p̾us naturã uni̾cuiꝰq
ĩtendit. & inde applicat. unde hominẽ adͣ pec¬
candũ Sinspexerit. Ex ea parte homines dia¬
boludͫ ͥtẽ ptat. qua eos ꝑ exerescentẽ humoxꝰ
ficile ineli nari ad uitia conspicit: ut sed̾m

Expanded text:
tationum diabolicarum initia fragilia sunt, quae si non caveantur, sed per usum in consuetudinem transeant, in novissimis fortiter convalescunt, ita ut aut nunquam aut cum difficultate vincantur. Cum in evaricari hominem tu insidiaberis calcaneo ejus; quia nimirum hominem quem diabolus in cursu praeteritae vitae non decipit, in novissimis supplantare disponit. Proinde quamvis quisque sit justus, nunquam tamen tutum est ut sit in hac viruat sollicitus pertimescat. Diabolus sanctos homines non tenendo possidet, sed tentando persequitur. Nam quia non in eis intrinsecus regnat, contra eos extrinsecus pugnat; et qui interius amisit dominium, exterius commovet bellum. Diabolus quando decipere quemquam quaerit, prius naturam uniuscujusque intendit, et inde se applicat, unde aptum hominem ad peccandum inspexerit. Ex ea parte homines diabolus tentat, qua eos per excrescentem humorem facile inclinari ad vitia conspicit, ut secundum
Abbreviated transcription (Latin):
uiri constantia. ita portare debet aduersa: ut
srangi ñ queat. Tunc magis st̃ oĩ ocłĩ suꝑ iustos.
qͣndo cos affligi ab iniqͥs ꝓuidentia suꝑna ꝑmecat.
błam tunc eis gaudia suisponunt᷑ et̾na.: qñ p̾senti
tulatione ꝓbant᷑. Om̃s uite huiꝰ tͥbulationes.
aquis cõꝑant᷑ pret̾euntibꝰ. Proptea. qͥa siqͥd in hac
uita tͥbulationis acciderit: ñ stat. s celerit̾ tͣnsit.¬

Expanded text:
viri constantia ita portare debet adversa, ut viri constantia ita portare debet adversa, ut frangi non queat. 3. Tunc magis sunt Dei oculi super justos, quando eos affligi ab iniquis providentia superna permittit. Nam tunc eis gaudia disponuntur aeterna, quando praesenti tribulatione probantur. 4. Omnes vitae hujus tribulationes aquis comparantur praetereuntibus; 353 propterea, quia si quid in hac vita tribulationis acciderit, non stat, sed celerit
Abbreviated transcription (Latin):
poris ñ possimus starẽ ad orandũ aut psallendimn.
ad uocem. Hec aut̃ omia nob ꝓficient ad destru¬
enda corpis desideria: qm̃ ieiunia ⁊ labores ꝓpt̾
turpes delectationes nob̾ consticuta st̃. Si igit᷑
egritudo ista retundat suꝑflua: de his obseruan¬
ois oratio est. Sicut enĩ iagno & forti medieami¬
ne egritudo: ita egritudine corporss uitia reei¬
duntur. &. hec ẽ magna uͥtus qͣndo infirmitati¬
bus tolerantia fuerit ad hibita: & gra̾rũ actio dõ¬
fuerit missa. Si amittimꝰ oculos: ñ feramꝰ gͣuiter.
Extollentiȩ enĩ instrum̃tũ amisimus: & interiorib
oculis głam diĩ speculam᷑. Surdi facti sumꝰ. non¬
curemus. quia auditũ uanum amisimꝰ. Manꝰ
nrẽ ex aliqͣ passione debilitatȩ st̃: s interiores
paratas habemus. ad u̾sus inimici tẽp̾tationes. In¬
firmitas totũ corpus nrm̃ tenet. s interioriho
Niriscĩ plus formidant prosꝑa qͣm adu̾sa: qͥa dĩ
seruos psꝑa deiciunt. adũsa uͦ erudiunt. Idõq scĩ

Expanded text:
poris non possumus stare ad orandum aut psallendum ad vocem. Haec autem omnia nobis proficient ad destruenda corporis desideria, quoniam jejunia et labores propter turpes delectationes nobis constituta sunt. Si igitur aegritudo ista retundit sudis ratio est. Sicut enim magno et forti medicamine aegritudo, ita aegritudine corporis vitia reciduntur. Et haec est magna virtus, quando in infirmitatibus tolerantia fuerit, et gratiarum actio mittitur ad Deum. Si amittimus oculos, non feramus graviter. Extollentiae enim instrumentum amisimus, sed interioribus oculis gloriam Domini speculemur. Surdi facti sumcuremus, quia auditum vanum amisimus. Manus nostrae ex aliqua passione debilitatae sunt, sed interiores paratas habemus adversus inimici tentationes. Infirmitas totum corpus nostrum tenet, sed interiori ho2. Viri sancti plus formidant prospera quam adversa, quia Dei servos prospera dejiciunt, adversa vero erudiunt. Ideoque sancti
Abbreviated transcription (Latin):
gua habeto: io÷. castigans castigauit oñs. & morti
non tͣdidit me. Si ferrũ es: per adhibitũ cibi ignẽ
amictes eruginem. Qd si iustꝰ es. ⁊ hec pateris: de
magnis ad maiora proueheris. Aurũ es: sed ꝑ igne̾

Expanded text:
gua habeto, id est, Castigans castigavit me Dominus, et morti gua habeto, id est, Castigans castigavit me Dominus, et morti non tradidit me . Si ferrum es, per adhibitum tibi ignem amittes aeruginem. Quod si justus es et haec pateris, de magno ad majora promoveris. Aurum es, sed per ignem
Abbreviated transcription (Latin):
Qui ualentiores st̃ & sani. utile est illis infirmari ⁊ ñ
peceare: ne ꝑ uigorem salutis illicitis sordident᷑ eupi¬
biditatũ ⁊ luxuriȩ desideriis. Est ꝑniciosa sanitas:
quȩ adin obedientiã hominẽ oucit. Est ⁊ salubris
infirmtas: ꝗͣ ꝑ suunã correctionem m̾tem a duri¬
eia frangit. Dixit scã sincletice. Qiua diabolus in¬
firmitaces qͣstã expecendo aduersus eĩ qͥ temptan¬
ous ẽ adhibet: ut ꝑ eas pusillanimes faciens mona¬
chos. conturbet caritatẽ eoꝵ quam habent ad dm̃.¬
Sed quã̾ius coneidat᷑ corpꝰ & febrib ualidis ĩ flãmet᷑.
insuꝑ etiã si incolerabili siti affligatur: si qͥdem pec¬
cator es qͥ hec sustines recordare futuri scłi penas &
et̾num ignẽ & iudicialia corm̾ta: & ita ñ deficies
ab eis quȩ in p̾senti ꝯtingunt. insuꝑ ⁊ gaudebis qͥa
usitauit te s̾s. Et illud fam osissimũ dictũ in lin¬

Expanded text:
Qui valentiores sunt et sani, utile est illis infirmari et non Qui valentiores sunt et sani, utile est illis infirmari et non peccare, ne per vigorem salutis illicitis sordidentur cupiditatum et luxuriae desideriis. Est perniciosa sanitas quae ad inobedientiam hominem ducit, est et salubris infirmitas, quae per divinam correptionem mentem a duritia frangit. Dixit sancta Syncletica, quia diabolus infirmitates quasdam expetendo adversus eum qui tentandus est adhibet, ut per eas pusillanimes faciens monachos, conturbet charitatem eoruSed quamvis concidatur corpus, et febribus validis inflammetur, insuper etiam intolerabili siti affligatur, siquidem peccator es qui haec sustines, recordare futuri saeculi poenas, et aeternum ignem, et judicialia tormenta; et ita non deficies ad ea quae in praesenti contingunt; insuper et gaude, quia visitavit te Deus. Et illud famosissimum dictum in lin
Abbreviated transcription (Latin):
sonitu ponerentur. Quia uidelicet nc̃ foris ꝑ fla¬
gella cundiii: ut intꝰ in tẽplo oĩ pꝰmodũ sine dis¬
ciplina n ꝑcisssione disponam᷑: quatinꝰ qͥcqͥd ĩno¬
bis ẽ suꝑfluũ. mͦ ꝑcussio resecet. ⁊ & tunc sola nos
in edificio concordia caritatis liget. Ammo¬
nen dist̾ egri ꝯtͣinꝰ patientiȩ uͥtutẽ seruent in
cessant̾: quanta redẽptor nr̃ ab his qͦs ereauerat
ꝑtulit mala considerent. Cur itaq asꝑũ creditur
ut a deo homo coleret flagella ꝓmalis:⁊ si tanta d̃s
ab hominib ꝑtulit mala ꝓbonis : Aut qͥs sane ĩtel¬
ligentiȩ de ꝑcussione sua ĩgratꝰ existat: supse hinic
sine flagello n᷑ exiit. qͥ huc sine peccato uenit :
stimulis: quosoã etia presciens. multũ peccare pos¬
se cont᷑ͣ salutẽ. flagellat eos corporis infirmitate ne
peccent : ut eis utilꝰ sit frangi langoribus ad salu¬
tem qua manere in columes ad dampnationem:

Expanded text:
sonitu ponerentur : quia videlicet nunc foris per flasonitu ponerentur : quia videlicet nunc foris per flagella tundimur, ut intus templo Dei postmodum sine disciplina et percussione disponamur, quatenus quidquid in nobis est superfluum, modo percussio resecet, et tunc sola nos in aedificio concordia charitatis liget. Admonendi sunt aegri quatenus patientiae virtutem servent, ut incessanter quanta Redemptor noster ab iis quos creaverat pertulit mala considerent. Cur itaque asperum creditur, ut a Deo homo toleret flagella pro malis, si tanta Deus ab hominibus pertulit mala pro bonis, Aut quis sanae intelligentiae de percussione sua ingratus existat, si ipse hinc sine flagello non exiit, qui huc sine peccato venit. Cstimulis; quosdam etiam praesciens multum peccare posse in salutem, flagellat eos corporis infirmitate, ne peccent, ut eis utilius sit frangi languoribus ad salutem, quam manere incolumes ad damnationem.
Abbreviated transcription (Latin):
mentiã. & illie punit ꝑ et̾nam iusticiã. In hac enĩ
uita dͥs parcit ĩpus: & tñ non pareit electis. In illa
parcet electis: non tñ parcet iniqͥs. Plus corri¬
pit flagello qͥa dõ diligit᷑ sipe xauerit.
dicente amos propħa. Tantũ mͦ uos cognoui ex oĩb
nationib terrȩ: iccuxo iusitabo suꝑuos om̃s iniqͥta¬
aut omnẽ filiũ qͦm recipit. Ualde ꝑnecessariũ est
uistũ in hacuita & uiciis cẽptari. & uerberari flagel¬
aut animi aut carnis uolore atterit᷑: a mundi a mo
os agit: ut oũ fortiorib flagelli stimulis feriunt᷑.
nulla oblectam̃ta p̾sentis uitȩ delectent. s cele¬
stem patͥam uͥ certa reqͥes expectat᷑ in desinenter
pesiderent. Ammonendi st̾ egri ut eose dĩ filios
sentiane. qͦ illos discipline flagella castigant. Nisi enĩ
correctis filiis hereditatẽ disponeret: erudire
eos ꝑ molestias ñ curaret. Lapides scũarii onĩ extra
cunsist᷑: ut in constructionẽ templi absq mallei

Expanded text:
mentiam, et illic punit per aeternam justitiam. In hac enim vita Deus parcit impiis, et tamen non parcit electis; in illa parcet electis, non tamen parcet iniquis. Plus corripitur flagello, quia a Deo diligitur, si peccaverit, dicente Amos propheta: Tantummodo vos cognovi ex omnibus nationibus terrae, idcirco visitabo super vos omnes iniquitaat omnem filium quem recipit . » Valde necessarium est justum in hac vita vitiis tentari et verberari flagelaut animi aut carnis dolore atteritur, a mundi amoreDeus agit, ut, dum fortioribus flagelli stimulis feriuntur, nulla oblectamenta praesentis vitae delectent, sed coelestem patriam, ubi certa requies exspectatur, indesinenter desiderent. Admovendi sunt aegri, ut eo se Dei filios sentiant, quo illos disciplinae flagella castigant. Nisi enim correptis filiis haereditatem dare disponeret, erudire eos per molestias non curaret. Lapides sanctuarii Domini extra tunsi sunt, ut in constructione templi absque mallei
Abbreviated transcription (Latin):
mens ñ solũ ꝑpendit. quot tolerat: s etiã pauet
qͦd restat. Uioet qͣlia in hac uita patit᷑: metuit.
ne pꝰ hȩc gͣuiora patiat᷑ Luget qͥa in huiꝰ cecititis
exilio a paradisi gaudiis cecidit. timet ne &. eũ exili¬
um relinqͥtur. mors et̾na subseqͣtur. Iam gͦ sententiã
tolerat in pena : s minas adbuc et̾ni iudicis formidat
ex culpa. Recte gͦ ꝑ psalmistã dr̃. In me ꝑtͣnsierũt᷑
ire tuȩ : &. terrores tiu contꝰbauer᷑ me. Int̾ni qͥppe
qͥa ia alius pe dampnatione patim᷑. &. ad huc aliud
de et̾na ultione formidamꝰ. Głatio aut̃ monachi:¬
I patientia in tͥbulationib eiꝰ & lorganimitas eum
caritate. Sciꝰ uiri qͣntomagis se ext̾uis despiciendo¬

Expanded text:
dit quod tolerat, sed etiam pavet quod restat. Videt qualia in hac vita patitur, metuit ne post hanc graviora patiatur. Luget, quia in hujus caecitatis exsilio, a paradisi gaudiis cecidit, timet ne cum exsilium relinquitur, mors aeterna subsequatur. Jam ergo sententiam tolerat in poena, sed minas adhuc venturi judicis formidat ex culpa. Recte ergo per Psalmistam dicitur: In me transierunt irae tuae, et terrores tui conturbaverunt me. Interni quippe quia jam aliud de damnatione patimur, et adhuc aliud de aeterna ultione formidamus. Gloriatio autem monachi patientia in tribulationibus ejus, et longanimitas cum charitate. Sancti viri q
Abbreviated transcription (Latin):
no supplicioliberat. Flectus enĩ dĩ. dolorib uite huiꝰ
atterit᷑ ut ꝑfectior. uite futiure p̾mia lucretur.
Nequaqͣm d̾s pelinqͣnti parcit. qm̃ peceatorem aut
flagello temporali as purgationẽ ferit. aut iu¬
dicio et̾no puniendũ relinqͥt. aut ipse iise homo
penitendo punit qͦs male admisit: ac proinde est
quod ds̃ oelinquenti ñ pareit. Iusti ꝑ tẽporalia flagel¬
la ad et̾na ꝓficiunt gaudia. Idoq &. iustus in pe
reprobo ũs miscd̃iam & iusticiã abstrait. Hã ⁊ bonos
hic ꝑ afflictionẽ iudieat: & illic remiinerat ꝑ mise

Expanded text:
no supplicio liberat. Electus enim Dei doloribus vitae hujus atteritur, ut perfectior vitae futurae praemia lucretur. Nequaquam Deus delinquenti parcit: quoniam peccatorem aut flagello temporali ad purgationem ferit, aut judicio aeterno puniendum relinquit, aut ipse in se homo poenitendo punit quod male admisit; ac proinde est quod Deus delinquenti non parcit. Justi per temporalia flagella ad aeterna proficiunt gaudia. Ideoque et justus in poenreprobo Deus misericordiam et justitiam abstrahit. Nam et bonos hic per afflictionem judica
Abbreviated transcription (Latin):
cor tuũ. de tolerantia diuinȩ correctionis . xxix.¬
Prmurare in flagellis dĩ peccator homo ñ deb&:¬
quia mariine ꝑ hoc quob corripit᷑ emendatur.
Unus qͥsq aut̃ tẽ leuius portat qͦdpatit᷑: si sua dis¬
cusserit mala ꝓ qͥb illi infert᷑ retͥbutio iusta. Dis¬
cat ñ murmurare qͥ male patit᷑. etiã siignorat cur
mala patiat᷑: & ꝑ hoc iuste se pati arbitret᷑: ꝑ qͦd ab¬
sustinet & cont᷑ dm̃ murm᷑at: iusticiã iudicantis
accusat. Quiuͦ sẽ cognoscit a iusto iudice pati quod
sustinet: etiã si ꝓ qͦ patit᷑ ignorat. ꝑ hoc iam iꝰtificat᷑.
ꝑ qd̾ ce se ipsũ accusat. & dĩ iusticiã laudat. Nd ma¬
gnam utilitatẽ diuino iudiciomens iusti diu̾sis
passionũ tẽptationib agitat᷑. ꝓ qͥb si dõ grãs egerit.
sueq culpe qd̾ talia pati dignꝰ sit reputauerit. hoc qͦd
ex passione tolerat. &̾ ꝓu̾tutib reputabit᷑: qͥ ⁊ diuinã

Expanded text:
PUT XXIX. De tolerantia divinae correptionis. Murmurare in flagellis Dei peccator homo non debetquia maxime per hoc quod corripitur, emendatur. Unusquisque autem tunc levius portat quod patitur, si sua discusserit mala, pro quibus illi infertur retributio justa. Discat non murmurare qui mala patitur, etiamsi ignorat cur mala patitur; et per hoc juste se pati arbitretur, pro sustinet, et contra Deum murmurat, justitiam judicantis accusat. Qui vero se cognoscit a justo judice pati quod sustinet, etiamsi pro quo patitur ignorat, per hoc jam justificatur quod et seipsum accusat et Dei justitiam laudat. Ad magnam utilitatem divino judicio mens justi diversis passionum tentationibus agitatur, pro quibus si Deo gratias egerit, suaeque culpae quod talibus dignus sit, imputaverit, hoc quod ex passione tolerat ei pro virtutibus reputa
Abbreviated transcription (Latin):
uo quã carnalia sacͥficia dõ.potenti oño exibemꝰ: Sic̃
ꝑ paulũ dr̃. Ut exibeatis corpora ur̃a hostiã inuen¬
tem. E geegius psalmista dauit. nullã ee abstinentiã
sine concordia designansãit. Laudate dnm intỹmpa¬
no & choro. In tympano & enini: coriũ resonas. In cho¬
diro aut̃: uoces concordit̾ cantant. Quid enĩ ꝑ tỹpanũ
nͥ abstinentia: & qͥd ꝑchorũ. uͥ caritatis concordia de¬
signat᷑: Dui itaq sic ab̾stinentiã tenet ut concordiã
oeserat : laudat qͥdem in tympano: s n̾laudat in
choro. Dix̃ quidã senex ꝓpteres. amputo ame pele¬
ctationes carnalesit ut m iracundię occasiones absci¬
dam. Scio enĩ eã semꝑ adu̾sus me pugnare ꝓ delec¬
tationib & conturbare mentẽ meã: & intellectũ
meũ expellere. Dix̃ abbas iohannes pusille stature.
Qa si uoluerit rexaliqͥsciuititẽ in unicoꝵ tenere. pͥus
a qͦm tenet & escas eoꝵ: & sic inimici fame ꝑiclitantes

Expanded text:
ficia omnipotenti Domino exhibemus? Sicut per Paulum dicitur: Ut exhibeatis corpora vestra hostiam viventem . Egregius psalmista David nullam esse abstinentiam sine concordia designans, ait: Laudate eum in tympano et choro . In tympano etenim corium siccum resonat, in choro autem voces concorditer cantant. Quid enim per tympanum, nisi abstinentia, et quid per chorum, nisi charitatis concordia designatur? Qui itaque sic abstinentiam tenet, ut concordiam deserat, laudat quidem in tympano, sed non laudat in choro. Dixit quidam senex: Propterea amputo a me delectationes carnales, ut etiam iracundiae occasiones abscindam. Scio enim eam semper adversus me pugnare pro delectationibus, et conturbare mentem meam, et intellectum meum expellere. Dixit abbas Joannes pusillae staturae. Quia si voluerit rex aliquis civitatem inimicorum tenere, prius aquam tenet et escas eorum, et sic inimici siti et fame
Abbreviated transcription (Latin):
int̾no pulsat᷑. Gemunũ est bonũ uirginitas: qͥa & in
hoc mundo sollicitudinẽ scłi amitat. &. in futuro eter¬
num castitatiꝰ p̾miũ ꝑcipit. Uirgines feliciores esse
ĩ uita ęc̾na : isaẏa discimꝰ testante qͥait. Hȩc dicit dñ
eunuchis. Dabo eis in domo mea & ĩ muris meis locũ.
& nomen meliꝰa filiis ⁊ filiabus: nom̃ sẽpiternũ tabo
eis qͦd ñ ꝑibit. Nec dubiũ qd qͥ cisti ꝑseuerant ⁊ uginiꝰ
angłis dĩ efficiunt᷑ ȩquales. Amanda ẽ puleͥtudo casti¬
tatis: cuiꝰ degustata delectatio dulcior inuenit᷑ quã
cirnis. Casticas enĩ fructꝰ suauitatis est: puleh̾tudo
inuiolata scõ. Castitas securitas ÷ m̃tis : & sanitas
corporis. Hichil pdest incorruptio carnis : ubi ñ ẽ in¬
tegritas m̃cis. Nichilq ualet mundũ esse corpore
eũ qͥ pollutꝰ est m̃te. Dix̃ senex: quia securitas ꝯ taci¬
turnitas & oculta meditatio. parant castitatẽ. Gta¬
tio monachi abstinentia escarũ. & a mul¬

Expanded text:
interno pulsatur. Geminum est bonum virginitas, quia et in hoc mundo sollicitudinem saeculi amittit, et in futuro aeternum castitatis praemium percipit. Virgines feliciores esse in vita aeterna Isaias testatur, qui ait: Haec dicit Dominus eunuchis: Dabo eis in domo mea et in muris meis locum, et nomen melius a filiis et filiabus, nomen sempiternum dabo eis, quod non peribit . Nec dubium quod qui casti perseverant et virgines, angelis Dei efficiantur aequales. Amanda est pulchritudo castitatis, cujus degustata delectatio, dulcior invenitur quam carnis. Castitas enim fructus suavitatis est, pulchritudo inviolata sanctorum. Castitas securitas est mentis, et sanitas corporis. Nihil prodest incorruptio carnis, ubi non est integritas mentis, nihilque valet mundum esse corpore ei qui pollutus est mente. Dixit senex, quia securitas et taciturnitas et occulta meditatio, pariunt castitatem; gloriatio monachi, abstinentia escarum et a mul
Abbreviated transcription (Latin):
ham coniugẽ suã in sepulero duplici. Actiua qͣsi
sepulerũ est : qͥa apͣuis oꝑib mortuos tegit: s
contẽplatiua ꝑfectiꝰ sepelit: quia a cunctis mũ¬
diactionib funditꝰ diuidit. Fr̃ qͥdã abiit adcellã
abbatis arsenii & attendit ꝑfenestm: &. uidit sene̾ in
contẽplatione totũ qͣsi igneũ. Erat aut̃ fr̃ ille dignꝰ.
qui talia intueret᷑. Dicebant aut̾ de abbate sisoyo:
qͥa nisi cito deponeret manꝰ suas qnͣdo stabat as o¬
rationẽ: rapiebat᷑ eiꝰ mens in suꝑioribus. Si gͦ contin¬
gebat cũ eo aliquẽ frẽm orare. festinabat cito depo¬
nere manus: ne raꝑet᷑ mens eiꝰ &. moraret᷑. Pix̾ qͥdã
senex: qͥa assidua oratio.cito corrigit m̾tẽ. Dicebat
qͥdam patrũ. Quia sic̃ impossibile: ut uideat qͥs ĩ aqͥ
t᷑bida faciẽ suam: sic & anima nͥ purgata fuerit a co¬
gitationib alienis. contẽplatiue ñ pocest orare deuo¬

Expanded text:
aham conjugem suam in sepulcro duplici . Activa quasi aham conjugem suam in sepulcro duplici . Activa quasi sepulcrum est, quia a pravis operibus mortuos tegit; sed contemplativa perfectius sepelit, quia a cunctis mundi actionibus funditus dividit. Frater quidam abiit ad cellam abbatis Arsenii, et attendit per fenestram, et vidit senem in contemplatione totum quasi igneum. Erat autem frater ille dignus, qui talia intueretur. Dicebant de abbate Sysoi, quia nisi cito deponeret manus suas quando stabat ad orationem, rapiebatur mens ejus in superiora. Si ergo contingebat cum eo aliquem fratrem orare, festinabat cito deponere manus, ne raperetur mens ejus, et moraretur. Dixit quidam senex, quod assidua oratio cito corrigit mentem. Dixit quidam Patrum: Quia sicut impossibile est ut videat turbida faciem suam, sic et anima, nisi purgata fuerit a cogitationibus alienis, contemplative non potest orare Deu
Abbreviated transcription (Latin):
ut intus dm̃ laudent ubi accepert᷑ unde foris ad
eius głam oꝑentur. Sicut aquile moris ẽ. semꝑ
oculũ in radiũ solis infigere. nec deflecte̾ nͥ escȩ so¬
iius obtentu: ita ⁊ scĩ a contẽplatione ad actualẽ
uitã interdũ reflectunt᷑. consid̾antes illa su̾ma sic
e̾eᷤᷤ utilia. ut tñ ista humilia. sint paululũ nostrȩ
indigentiȩ necessaria. Magna ẽ in contẽplatiua
uita m̃tis contentio. cũ sẽse ad celestia erigit. cũ
in reb spũalib animũ cendit. cũ qͣisgredinitit᷑
omẽ qd̾ corporalit̾ uidet᷑. cũ se angustat ut uila¬
cet: &. aliqͣndo qͥdem uincit. & reluctantes tene¬
bras sue cecitatis exuꝑat. & de in circũscripto lu¬
mine qͥddã furtĩ subtilit̾ attingit. s statĩ ap semet¬
ipsã ꝓtinꝰ reu̾berat᷑ : atq ab ea luce ad quã respi¬
rando tͣnsit. ad sue cecitatis tenebras suspirando
redit. In libro Genesi scriptũ est. Sepeliuit abͣ¬

Expanded text:
ut intus Deum laudent, ubi acceperunt unde foris ad ut intus Deum laudent, ubi acceperunt unde foris ad ejus gloriam operentur. . Sicut aquilae moris est semper oculum in radium solis infigere, nec deflectere, nisi escae solius obtentu: ita sancti a contemplatione ad actualem vitam interdum reflectuntur, considerantes illa summa sic esse utilia, ut tamen ista humilia sint paululum nostrae indigentiae necessaria. Magna est in contemplativa vita mentis contentio, cum sese ad coelestia erigit, cum in rebus spiritalibus animum tendit, cum transgredi nititur omne quod corporaliter videtur, cum se angustat ut dilatet; et aliquando quidem vincit, et reluctantes tenebras suae caecitatis exsuperat, et de incircumscripto lumine quiddam furtim subtiliter attingit: sed statim ad semetipsam protinus reverberatur, atque ab ea luce ad quam respirando transit, ad suae caecitatis tenebras suspirando redit. In libro Genesis scriptum est: Sepelivit Abr
Abbreviated transcription (Latin):
uiuemꝰ cũ eo: quia sicut in adã om̃s moriunt᷑. ita
& in xꝑo om̃s uiuificabunt᷑. Nam ⁊ si sustinemꝰ.
ꝓ illo tribulationes sicut ⁊ ille sustinuit ꝓ nob̾.
conregnabimus cũ illo: qͥa oportet nos ꝑ multas
tͥbulationes introire in regnũ dĩ. Mortui enĩ
estis: & uita urã abscondita ẽ cũ xp̃o in de o:
innocentia est oꝑũ bonoꝵ. contemplatiua.
speculatio suꝑnoꝵ. Illa cõmunis multoꝵ ẽ: ista
uͦ paucoꝵ. Actiua uita mundanis reb bene u¬
titur : contemplatiua uͦ mundo renuntians. soli
dõ uiuere delectat᷑. Qui pͥus in actiua uita ꝓficit:
ad contẽplationẽ bene conscendit. Alerito enĩ in
ista sustollit᷑ . qͥ in illa utilis inuenit᷑.Siẽ sepultꝰ
ab omi negotio t̾reno pͥuat᷑ : ita contemplationi
uacans. ab omi occupatione actuali au̾tat᷑
Uiri scĩ sicut a secreto contẽplationis eg ũ. tur
ad publicũ actionis.⁊ ita rursus ab actionis mani-¬
festo ad secretũ intimȩ contẽplationis reu̾tuntur:

Expanded text:
 cum eo : quia sicut in Adam omnes moriuntur, ita et in Christo omnes vivificabuntur . Nam et si sustinemus pro illo tribulationes, sicut et ille sustinuit pro nobis, conregnabimus cum illo: quia oportet nos per multas tribulationes introire in regnum Dei . Mortui enim estis, et vita vestra abscondita est cum Christo in Deo . innocentia est operum bonorum, contemplativa speculatio supernorum. Illa communis multorum est, ista vero paucorum. Activa vita, mundanis rebus bene utitur, contemplativa vero mundo renuntians, soli Deo vivere delectatur. Qui prius in activa vita proficit, ad contemplationem bene conscendit. Merito enim in ista sustollitur, qui in illa utilis invenitur. Sicut sepultus ab omni negotio terreno privatur: ita contemplationi vacans, ab occupatione actuali avertitur. Viri sancti sicut a secreto contemplationis egrediuntur ad publicum actionis, ita rursus ab actionis manifesto ad secretum intimae contemplationis revertuntur:
Abbreviated transcription (Latin):
da desideria minime ꝑueniunt. ut ipsa int̾ueniente
tarditate ad eadem desideria laxato m̃tis simi uilaten¬
tur: & que extenuari implicata poterant. magna uis¬
positione agit᷑. ut repulsa multiplicius creseant. Mle¬
riq monachoꝵ sic in p̾senti scło se mortificare appetũt:
ut iam ꝑfecte si liceat conditoris sui faciẽ contẽplent᷑.
Sed eoꝵ desideriũ differt᷑ ut ꝓficiat: & a tarditatis suȩ
sinu nutrit᷑ ut crescat. Bonus monachus ab huius
mundi in quieta concupiscentia se penitꝰ subtrahit.
ac t̾renarũ actionũ strepitũ deserit: & ꝑ qͥetis studiũ.
eiꝰ mens uirtutib intenta. qͣsi uigilans dormit. Unꝰ¬
qͥsq monachꝰ ad contemplanda int̾na minime ꝑdii¬
citur:  nisi abhis que exterius implieant studiose
mo põtest duob dnĩs seriure. Hinc paulus ait. Nemo
militans dõ implicat se negotiis secularibus:
ut ei pła ceit eui se ꝓbauit. ꝑpropħam oñs ãmo

Expanded text:
da desideria minime perveniunt, ut ipsa interveniente da desideria minime perveniunt, ut ipsa interveniente tarditate ad eadem desideria laxato mentis sinu dilatentur: et quae extenuari implicata poterant, magna dispositione agitur, ut repulsa multiplicius crescant. Plerique monachorum sic in praesenti saeculo se mortificare appetunt, ut jam perfecte si liceat conditoris sui faciem contemplentur, sed eorum desiderium differtur ut proficiat, et a tarditatis suae sinu nutritur, ut crescat. Bonus monachus ab hujus mundi inquieta concupiscentia se penitus subtrahit, ac terrenarum actionum strepitum deserit, et per quietis studium ejus mens virtutibus intenta, quasi vigilans dormit. Unusquisque monachus ad contemplanda interna minime perducitur, nisi ab his quae exterius implicant, studiose mo potest duobus dominis servire . Hinc Paulus ait: Nemo militans Deo, implicat se negotiis saecularibus, ut ei placeat cui se probavit . Per Prophetam