comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nandu conspicit. socios sͥ multiplicet. cũ qͥb
gehenne ignib addicat᷑. Quanto bieue tempꝰ
uidet sͥ restare diabolus ut dampnet᷑: tanto
in magna ꝑsecutionis ira mouetur: diuina
iusticia ꝑmittente ut głificent᷑ iusti. sordi-¬
dentur iniqͥi e ut diabolo durioe crescat damp¬
nationis sententia atxyii.. De resurrectione.
Nchoatio pacis scõꝵ est in hac uita: ñ ꝑfectio.
Tune autẽ erit plenitudo pacis: dum ad dĩ
contemplationẽ absorta carnis infirmitate ꝯ¬
ualuerint. Resurrectio mortuoꝵ ut apłs ait. in
xp̃i futura est: in etate scilicet iuuentutis quȩ
ꝓfectu ñ inliget: & absq in elinatione defectꝰ
in ꝑfectione ex utraq parte & plena est & ro¬
busta. Quamuis nunc filioꝵ di nomine hõies
fideles riocentur: tam̃ ex eo quod hanc serui¬
tutẽ corruptionis patiuntur. ad huc uigo ser¬
uitutis addicti sunt: accepturi plenam fili¬

Expanded text:
nandum conspicit, socios sibi mulnandum conspicit, socios sibi mulgehennae ignibus addicatur. 9. Quanto breve tempus videt sibi restare diabolus, ut damnetur, tanto in magna persecutionis ira movetur, divina justitia permittente, ut glorificentur electi, sordidentur iniqui, et ut diabolo durior crescat damnationis sententia. 183 CAPUT XXVI. De resurrectione. 1. Inchoatio pacis sanctorum est in hac vita, non perfectio. Tunc autem erit plenitudo pacis, dum ad Dei contemplationem absorpta carnis infirmitate convaluerint. 2. Resurrectio mortuorum, ut Apostolus ait, in utura est: in aetate scilicet juventutis quae profectu non indiget, et absque inclinatione defectus in perfectione ex utraque parte et plena est et robusta. Quamvis nunc filiorum Dei nomine homines fideles vocentur, tamen ex eo quod hanc servitutem corruptionis patiuntur, adhuc jugo servitutis addicti sunt: accepturi plenam fili
Abbreviated transcription (Latin):
uenerit antixp̃e: ut etiam electis qđda cordis
gignatur scrupułu: qͦd tam̃ cito exsuꝑat in illis
iatio. ꝑ quam scient in deceptione reꝓboꝵ &
ꝑ patientiam gloriosi erunt sc̃il. ñ ꝑ miracula:
sicut martires fuerunt pͥores. Illi eñ & ꝑsecu¬
tores sustineburł: ⁊ facientes ꝓdigia. Promde
& duriꝰ belłi sustinebunt: qͥa ñ solu contra
ꝑsequentes: s etiam contra miraculis chorus.
cantes cdimicaturi sunt. Grauius sub antix p̃i
temporib contra ȩccłiam deseitiet sinagoga.
qͣm in ipso aduentui saluatoris xp̃ianos est ꝑ¬
secuta. Dum in martyres diabolus iam erer-¬
cuerit magnam crudelitatẽ etiam ligatus:
crudelior tam̃ erit sub antixp̃i temporib. qͣndo
iam erit soluendꝰ. Nam si tanta ligatus facere
potuit: quanta solutꝰ faciet: Quanto ꝓpinquiꝰ
finẽ mrundi diabolus uidet: tanto crudelius
ꝑsecutiones exercet: ut qͥa se continuo damp-¬

Expanded text:
venerit Antichristus, ut etiam electis quidam cordis venerit Antichristus, ut etiam electis quidam cordis gignatur scrupulus, quod tamen cito exsuperet in illis ratio, per quam scient in deceptionem reproborper patientiam gloriosi erunt sancti, non per miracula, sicut martyres fuerunt priores. Illi enim et persecutores sustinebunt, et facientes prodigia. Proinde et durius bellum sustinebunt, quia non solum contra persequentes, secantes dimicaturi sunt. Gravius sub Antichristi temporibus contra Ecclesiam desaeviet Synagoga, quam in ipso adventu Salvatoris Christianos est persecuta. Dum in martyres diabolus jam exercuerit magnam crudelitatem etiam ligatus , crudelior tamen erit sub Antichristi temporibus, quando etiam erit solvendus . Nam si tanta ligatus facere potuit, quanta solutus faciet? Quanto propinquius finem mundi diabolus videt, tanto crudelius persecutiones exercet, ut quia se continuo dam
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓfessionis suȩ norman aut ñ uunt. aut
alit̾ docet: antixp̃c est. Pleriq autẽ antixpĩ
tempora non uisuri sunt: e tam̃ in membris
antixͥ inueniendi sunt. Anteqͣm ueniat anti-¬
xp̃c. multa eius membra precesserunt: & pra¬
uȩ actionis merito caput ꝓpͥum p̃uenerunt:
sed̾m apłi sententiã q̃ iam iniqͥtatis misteriũ
oꝑari illum affirmat. etiam anteqͣm reueletur:
Magnitudo signoꝵ facienda est sub antixp̃o: ut
electi si fieri potest in errorẽ mittantur. S si
electit̃ qͦmodo sunt in errorem mittendi. Er̃go
in errorẽ titubationis ibunt ad modicum pre
multitudine ꝓdigioꝵ: ñ tam̃ deiciendi sunt.
ab stabilitate sua. terroꝵ impulsu atq signoꝵ.
Unde & ido ponitur s̃ fieri potest: qͥa electi ꝑtre
non possunt: s cito resipiscentes. coidis errorẽ
religione cohercebunt: scientes p̃dictũ a dño
eẽ. ut dum hoc fecerint adu̾sariĩ. ñ conturbent᷑
seĩ. Tam mira facturus est ꝓdigia & signa dumn

Expanded text:
ssionis normam aut non vivit, aut aliter docet, Antichristus est. 2. Plerique autem Antichristi tempora non visuri sunt, et tamen in membris Antichristi inveniendi sunt. 3. Antequam veniat Antichristus, multa ejus membra praecesserunt, et pravae actionis merito caput proprium praevenerunt, secundum Apostoli sententiam, qui jam iniquitatis mysterium operari illum affirmat, etiam antequam reveletur . 4. Magnitudo signorum faciet sub Antichristo ut electi, si fieri potest, in errorem mittantur . Sed si electi, quomodo sunt in errorem mittendi? Ergo ibunt in errorem titubationis ad modicum prae multitudine prodigiorum, non tamen dejiciendi sunt a stabilitate sua terrorum impulsu atque signorum. Unde et ideo ponitur si fieri potest, quia electi perire non possunt, sed cito resipiscentes cordis errorem religione coercebunt: scientes praedictum 182 a Domino esse, ut dum hoc fecerint adversarii, non conturbentur sancti. 5. Tam mira facturus est prodigia et signa, dum
Abbreviated transcription (Latin):
pro suis meritis m̃tis cecitate ꝑcutit᷑ ne ue¬
ritatẽ indeat: aut du in fine dampnabitur.
ut debitas penas exsoluat. Gemimũ est diumũ
iudicium. U nũi qͦ & hie iudicant᷑ homines. &
in futuro: altm̃ qͦ ꝓptẽa hic iudicant᷑. ne illuc
iudicent᷑. Idoq quibda ad purgationẽ tẽ¬
poralis ꝓficit pena: quibdã uͦ hic inchoat
dampnatio. & illuc ꝑfecta sperat᷑ ꝑditio. In
iudicio reꝓbi humanitatẽ xp̃i. in qua iudicatꝰ
est uidebunt ut doleant: diumitatẽ uͦ eiꝰ non
uidebunt ne gaudeant. Quib enĩ dunnitas
ostenditur: ad gaudiũ utiq demonstratur.
ꝑdiu̾sitate conscientiarum & mitis apparebit.
in iudicio xp̃c electis: & t̾ribilis reꝓbis. Nam
quałe quisq conscientiam tulerit. tałe & iudi¬
cem habebit: ut manente in sua tranquillitate
xp̃o. illis solis t̾ribilis appareat. qͦs conscientia
in malis accusat. Duȩ sunt differentiȩ uł or¬

Expanded text:
pro suis meritis mentis caecitate percutitur, ne vepro suis meritis mentis caecitate percutitur, ne veritatem videat; aut dum in fine damnabitur, ut debitas poenas exsolvat. 7. Geminum est divinum judicium: unum quo et hic judicantur homines, et in futuro; alterum, quo propterea hic judicantur, ne illic judicentur. Ideoque quibusdam ad purgationem temporalis proficit pdamnatio, et illic perfecta speratur perditio. In judicio reprobi humanitatem Christi, in qua judicatus est, videbunt ut doleant; divinitatem vero ejus non videbunt, ne gaudeant. Quibus enim divinitas ostenditur, utique ad gaudium demonstratur. Pro diversitate conscientiarum et mitis apparebit in judicio Christus electis, et terribilis reprobis. Nam qualem quisque conscientiam tulerit, talem judicem habebit, ut, manente in sua tranquillitate Christo, illis terribilis solis appareat, quos conscientia in malis accusat. Duae sunt differentiae vel or
Abbreviated transcription (Latin):
uidicis nec iusticia iusti secina ẽ nͥ pietate di-¬
uma: ut & ipsa iusticia qua quisq iustꝰ est.
deo iustificante iustificet᷑. Alioquin: apud dm
& ipsa peccatũ est. Inde est qͦd ait iob. & inno-¬
centẽ & ĩpium ipse consumet. Consumit᷑ qͥppe a
d̃o in nocens qnͣdo ipsa innocentia liqͥdiꝰ reqͥsi-¬
ta & diuinȩ innocentiȩ comparata nehil es-¬
Consumit᷑ itẽ a do impsꝰ. qͣndo examinis diui-¬
ni subtilitate reqͥrit᷑: eiuisq detecta impie-¬
tas udicata dampnat᷑. C onsumnit᷑ umocets
&e impiꝰ simul fine carnis. ñ pena dãpnatio¬
mis: doetus parit᷑ & indoctꝰ moriunt̾. s moete
carnis. ñ pena dampnationis. Omĩa autẽ ꝑ
gunt ad unũ locũ: du ꝑ mortẽ corporalem
in t̾ram & iustꝰ & impiꝰ reu̾tunt᷑. Retͥbutio
autẽ dissimilis: sicuti ꝑ eunde salomonẽ d̾r
Quid plus habet sapiens ab stulto: nͥ qͦd illue
redeunt: nam uͥ uita est ñ parit̾ ꝑgunt. Oe¬
mina punitur sententia impiꝰ. dum aut hie

Expanded text:
ecura est, nisi pietate divina, ut et ipsa justitia, qua quisque justus est, Deo justificante, justificetur. Alioquin apud Deum et ipsa peccatum est. Inde est quod ait Job: Innocentem et impium ipse consumit. Consumitur quippe a Deo innox, quando ipsa innocentia liquidius requisita, et divinae innocentiae comparata nihil efConsumitur iterum a Deo impius, quando examinis divini subtilitate requiritur, ejusque detecta impietas judicata damnatur. Consumuntur innocens et impius simul fine carnis, non poena damnationis. Doctus pariter et indoctus moriuntur, sed morte carnis, non poena damnationis. Omrporali in terram justus et impius revertuntur; retributio autem erit dissimilis sicut per eumdem Salomonem dicitur: Quid plus habet sapiens ab stulto . . . nisi quoredeunt; nam ubi vita est, non pariter pergunt. Gemina punitur sententia impius, dum aut hic
Abbreviated transcription (Latin):
intelligit᷑. quȩ hic cepta illuc ꝑficit᷑: ut in hiꝰ
qui om̃ino ñ corrigunt᷑. p̃cedentiũ ꝑcussio
flagelloꝵ. sequentiũ sit initiũ tormentoꝵ.
Hinc est qͦd in psalmo scͥptũ ẽ. O ꝑiant᷑ sicut
diploide confusione sua. Diplois.enĩ du

Expanded text:
intelligitur, quae hic coepta illic perficitur, ut in his intelligitur, quae hic coepta illic perficitur, ut in his qui omnino non corriguntur praecedentium percussio flagellorum sequentium sit initium tormentorum. 9. Hinc est quod in psalmo scribitur: Operiantur, sicut diploide, c
Abbreviated transcription (Latin):
linquentes aspicit: qͦsq ũ iam sub disciplina
ut filios pat̾. s districta damꝑnatione ut hos¬
tes adũsarius ꝑcutit. De qualib dicit. fla¬
gello inimici ꝑcussite: castigatione crudeli.
Et iterũ. Quid clamas ad me suꝑ contritione
tua: Insanabilis est dolor tiuis. Unde unus¬
quisq festinet & timeat: ne simul feriatur
uita eiꝰ cum culpa. Flagellũ namq tunc di¬
luit culpam: cum mutauerit uitã. Nam cuiꝰ
mores non mutat: actiones non expiat.
Om̃is diuina ꝑcussio. aut purgatio uitȩ pre¬
sentis est: aut initium penȩ. sequentis. Nã
quibdã flagella ab hac uita inchoant: ut
in ȩt̃na ꝑcussione ꝑdurent. Qnde ꝑ moy¬
sen dñs dicit. Ignis exarsit iu ira mea: & ar¬
debit usq ad inferos deorsum. Aquib dam
dici solet. Mon iudicat ds bis hominẽ in
id ipsum. Qui tam̃ ñ attendunt. qͦd alias
scriptũ est. Ihe ppłm de terra egypti liberais.

Expanded text:
linquentes aspicit, quosque non jam sub disciplina, linquentes aspicit, quosque non jam sub disciplina, ut filios pater, sed districta damnatione, ut hostes adversarius, percutit. De quibus dicit: Flagello inimici percussit te castigatione crudeli . Et iterum: Quid clamas ad me super contritione tua? insanabilis est dolor tuus . Unde unusquisque festinet, et timeat ne simul feriatur vita ejus cum culpa. Flagellum namque tunc diluit culpam, cum mutaverit vitam. Nam cujus mores non mutat, actiones non expiat. 7. Omnis divina percussio aut purgatio vitae praesentis est, aut initium poenae sequentis. Nam quibusdam flagella ab hac vita inchoant, et in aeterna percussione perdurant. Unde per Moysen Ddebit usque ad inferos deorsum . » A quibusdam dici solet: « Non judicat Deus bis in idipsum . » Qui tamen non attendunt illud, quod alias scriptum est: « Jesus populum de terra liberans,
Abbreviated transcription (Latin):
idest ad dampnationẽ reprobos: ad purgatio-¬
nẽ quos errare uidet electos: ad ꝓpagandam
meritoꝵ głam iustos. Primo namq modo
egyptus cesa est ad dapnationẽ: scdo modo
lazarus ad purgationẽ: t̃cio mͦ ꝑcussus est
iob ad ꝓbationem. Flagellatur plerumq¬
homo a do ante peccatum ne malus sit ut
paulus: qui sathanȩ angło instigante car-¬
nis tolerabat stimulos. Flagellatur etiam
post peccatũ ut corrigatur: sicut ille in apło
qui traditꝰ est sathanȩ in interitũ carnis.
murmurat: etiam qui nescit cur uapulat.
Nam ds ido plerumq iustum flagellat: ne de.
iusticia suꝑbiens cadat. In hac uita tantoma-¬
gis studet d̾s ut parcat: quantomagis expec-¬
tando flagellat. S alios feriendo corrigit.
alios uͦ feriendo int̾ficit. feriendo corrigit:
de quib dicit. Ego quos amo arguo & cas-¬
tigo. Feriendo punit. qͦs incorrigibilit᷑ de¬

Expanded text:
id est: ad damnationem 261 reprobos, ad purgatioid est: ad damnationem 261 reprobos, ad purgationem quos errare videt electos, ad propagandam meritorum gloriam justos. Primo namque modo Aegyptus caesa est ad damnationem . Secundo modo pauper Lazarus ad purgationem . Tertio modo percussus est Job ad probationem . 4. Flagellatur homo plerumque a Deo ante peccatum, ne malus sit, ut Paulus, qui, Satanae angelo instigante, carnis tolerabat 262 stimulos. Flagellatur autem et post peccatum, ut corrigatur, sicut ille in Apostolo, qui traditus est Satanae in interitum carnis, murmurat, etiam qui nescit cur vapulat. Nam Deus ideo plerumque justum flagellat, ne de justitia superbiens cadat. 6. In hac vita Deus tanto magis studet ut parcat quanto magis exspectando flagellat; sed alios feriendo corrigit, alios vero feriendo interficit. Feriendo namque corrigit de quibus dicit: Ego quos amo arguo et castigo . Feriendo perimit quos incorrigibiliter de
Abbreviated transcription (Latin):
riurm ẽ nistũ in hac uita & uitis tepetasi
&e uerberari fagello: t dũ uitis pussctri¬
de uirtutib non suꝑbiat: dum uͦ aut animȩ
aut carnis dolore atteritur. a mundi amore
retrahatur. Temptari autẽ oportet iustum: s
temptatione plage. non temptatione luxu-¬
riȩ. Duriꝰ in hac uita circa suos electos ds
nulla oblectamenta p̾sentis uitȩ delectent:
s glestem pat̾am uͥ certa reqͥes expectatur.
indesinent̾ desiderent. Electos uitȩ istius
adu̾sitate ꝓbari: ut scdm̃ petrũ iudicium
a domo dñi incipiat: dum in hac uita elec¬
tos suos d̾s iuidicii flagello castigat: n. Be¬
Vna in bonã partẽ. qua ꝑcutimur in¬
carne ut emendemur: altera qua uulneram̃
conscientia ex caritate. ut d̾m ardentius di-¬
ligamus. G emino autẽ more ds̃ respicit:
uł ad ueniam: uł ad uindictã. Ad uemam
sic̃ petrũ: ad uidictam. scđm qͦd facta so-¬
domoꝵ se descensurũ & uisurũ testatur.
Trimoda ratione ds quos uoluerit ꝑcutit:

Expanded text:
i et verberari flagello, ut, dum vitiis pulsatde virtutibus non superbiat: dum vero aut animi aut carnis dolore atteritur, a mundi amore retrahatur. Tentari autem oportet justum, sed tentatione plagae, non tentatione luxuriae. Durius circa suos electos in nulla oblectamenta praesentis vitae delectent, sed coelestem patriam, ubi certa requies exspectatur, indesinenter desiderent. Electos hujus vitae adversitate probari, ut secundum Petrum judicium a domo Dei incipiat , dum in hac vita electos suos Deus judicii flagello castigat. Gin bonam partem, qua percutimur carne, ut emendemur; altera, qua vulneramur conscientia et charitate, ut Deum ardentius diligamus. Gemino more Deus respicit, vel ad veniam, vel ad vindictam. Ad veniam, sicut Petrum . Ad vindictam, sicut dum facta Sodomorum se descensurum et visurum testatur . 3. Trimoda ratione Deus quos voluerit percutit,
Abbreviated transcription (Latin):
alibi. & dupplici contritione contere eas.
idest gemina pena. p̃senti scilicet & futura.
Quibda secreto di iudicio hic male est. il¬
luc bene: scilicet ut da hic castigati cor¬
rigunt᷑ ab etna dampnatione liberent᷑.
Quibdam uͦ hic bene ẽ. illuc male: sicut
diutti illi accidit. qui hic potentiȩ clarita¬
te conspieuus: pt̾ mortẽ uͦ gebennȩ mnaen¬
ȩt̾ua ꝑcussione dampnant᷑. In tanto ini̾-¬
gi qͦsci̾a desꝑationis ꝓfundo: ut nec ꝑ fla-¬
gella ualeant emendari. De quib dñs rec-¬

Expanded text:
alibi: Duplici contritione contere eos , id est, gemina poena, praesenti scilicet et futura. 10. Quibusdam secreto Dei judicio hic male est, illic bene, scilicet, ut dum hic castigati corriguntur, ab aeterna damnatione liberentur. Quibusdam vero hic bene est, illic male, sicut diviti illi accidit qui, hic potentiae claritate conspicuus, post mortem gehennae incenaeterna percussione damnantur. 11. In tanto immergi quosdam desperationis profundo, ut nec per flagella valeant emendari. De quibus rec
Abbreviated transcription (Latin):
git. Languor animȩ id est peccatoꝵ infir-
mitas ꝓnitiosus est. De quo etiam dicit¬
apls̃. Quis infirmatur:de ego ñ infirmor:
Nam infirmitatẽ carnis utiłe eẽ: idem apłs
approbat dicens. Quando infirmor: tunc
urmurare in flagellis reptionis.¬
di peccator homo non debet: quia
marime ꝑ hoc quod corripitur em̃dat᷑.
Unusquisꝙ autẽ tunc leus portat qͥd ꝑatiẽ:
si sua discusserit mala ꝓ qͥb illi infert᷑ retͥbu¬
tio iusta. Diseat ñ m̃murare qͥ mala patit᷑ e
siignorat c̾mala patiat᷑: ut ꝑ ħ se pati iustr ar¬

Expanded text:
git. git. mitas, perniciosus est; de qua etiam Apostolus ait: Quis infirmatur, et ego non uror, nam infirmitatem carnis utilem esse, idem Apostolus approbat, dicens: Quando infirmor, tunc urmurare in flagellis Dei peccator homo non debet, quia maxime per hoc quod corripitur emendatur. Unusquisque autem tunc levius portat quod patitur, si sua discusserit mala pro quibus illi infertur retributio justa. 2. Discat non murmurare qui male patitur, etiam si ignorat cur mala patiatur; et per hoc juste
Abbreviated transcription (Latin):
Visita nos in salutari tuo. In małi uero.
uirta illud. In tempore uisitationissue
pibunt. Trib ex causis infirmitates ao-¬
cidunt eorpori: id est expeccato. ex temp¬
tatione: & ex in temꝑantie passione.s
huie tantũ nouissime. humana medici¬
na potest fuccurrere: illis uͥ sola pictas
diuimȩ misccłie. Qui ualentiores sunts
& sani. utile ẽ illis infirmari & ñ peccare:
ne ꝑ iugorẽ salutis. illicitis sordidentur
cupiditatũ & luxuriȩ desideriis. Duricia
quȩ mentẽ p̃mit nec sentitur. utilit̃ in car-
ne mutatur ut sentiat᷑. atq intellecta em̃¬
detur. Nam citiꝰ uulnera carnis sentunt᷑
quã animȩ: idoq ꝑ carnis flagellũ erranteᷤ
cttiꝰ corrigunt᷑. Hoc quippe indicant in
paulo squamȩ infidelttatis: quȩ dũ mu-¬
tate sunt ꝑ increpationẽ ocłis carnis: con¬
festim resoluta est duritia mentis. Eit ꝑni¬
uinam correptionẽ mentẽ a duritia fran-¬

Expanded text:
Visita nos in salutari tuo . In malum vero, Visita nos in salutari tuo . In malum vero, juxta illud: In tempore visitationis suae peribunt . 4. Tribus ex causis infirmitates accidunt corporis, id est, ex peccato, ex tentatione, et ex intemperantiae passione; sed huic tantum 265 novissimae humana potest medicina succurrere, illis vero sola pietas divinae misericordiae. 5. Qui valentiores sunt, et sani, utile est illis infirmari, et non peccare, ne per vigorem salutis illicitis sordidentur cupiditatum, et luxuriae desideriis. 6. Duritia, quae mentem premit, nec sentitur, utiliter mutatur in carne, ut sentiatur atque intellecta emendetur. Nam citius vulnera carnis sentiuntur quam animae; ideoque per carnis flagella errantes citius corriguntur. Hoc quippe indicant in Pauli oculis squamae infidelitatis, quae dum mutatae sunt per increpationem in oculis carnis, confestim resoluta est duritia mentis . 7. Est pernivinam correptionem mentem a duritia fran
Abbreviated transcription (Latin):
plangit. & nescit utr̃u pro om̃ib peccatis
sius presentia paciat᷑ flagella. an pro uno
tantũ. & nescit quȩ culꝑa illa sit. pro qua
meruit eiusmodi supplicia pati: & pro ip¬
so ambiguo maxime in merore uersatur
Qu̾auis flagella p̃sentia iustũ a peccatis
absoluant: ad huc tam̃ sub metu uindic-
tȩ turbat᷑: ne instantes ei plage non suffi-
ciant ad purganda delicta. Proinde ergo
sse non nullos eiusde qualitatis homineᷤ
iqui nesciunt corrigi. nͥ alios uiderint
flagellari: sieq ꝓficiunt comparatione
maloꝵ. dii sͥ id accidere timent: in quo de¬
pue alios uident. Quosdam tudens ds̃
nolle ꝓp̾o uoto corrigi: adu̾sitatũ tangit
stimulis. Quoscd̾a etiam p̾sciens multum
peccare posse in salute. flagellat eos cor¬
poris infirmitate ne peccent: ut eis utiliꝰ
sit frangi languorib ad salutẽ. qm̃ ꝑma¬
nere incolumes ad dapnationẽ. Cisitatio
dei nec semꝑ in bonũ accipitur: nec sem
pm mału. In bonũ accipit᷑. sic̃ est illud.

Expanded text:
plangit, et nescit utrum pro omnibus peccatis suis poenitentia patiatur flagella, an pro uno tantum: et nescit quae sit culpa illa pro qua meruit pati ejusmodi supplicia, et pro ipso ambiguo maxime in moerore versatur. Quamvis flagella justum a peccatis absolvant, adhuc tamen sub vindictae metu turbatur, ne instantes ei plagae suffciant ad purganda delicta. Proinde ergo,Sunt nonnulli hujus qualitatis homines, qui nesciant corrigi, nisi alios viderint flagellari; sicque proficiunt comparatione malorum, dum sibi id accidere timent, in quo deperire alios vident. 2. Quosdam Deus videns nolle proprio voto corrigi, adversitatum tangit stimulis. Quosdam etiam praesciens multum peccare posse, in salutem flagellat eos corporis infirmitate, ne peccent, ut eis utilius sit frangi languoribus ad salutem animae quam manere incolumes ad damnationem. 3. Visitatio Dei nec semper in bonum accipitur, nec semper in malum. In bonum enim accipitur, sicut est illud:
Abbreviated transcription (Latin):
Nam & bonos hic ꝑ afflictionẽ iudicat. & illuc
remimerat ꝑ miserationẽ: & malos hic remu¬
nerat ꝑ temporalẽ clementiã: & illuc punit
ꝑ et̾nam iusticiam. In hac enĩ uita ds pareit
impiis. & tanĩ non parcit electis: in illa autẽ
parcet electis: ñ tamen paroet iniquis. Peri¬
culosa ẽ securitas in hac uita maloꝵ: & bo¬
nor dolor tranquilłꝰ Nam miquus p̾t
mortẽ ducitur cruciandꝰ: iustꝰ ũ dormit
post laborẽ securus. Non tantũ de corpo¬
ralib passionib. s etiam de spualib opoetet
intelligi: ut quantoquisq aut in corpore
aut in mente. fagella sustinet: tanto se
in finem remunerari speret. Sepe occulto
dei uidicio extra flagelli correptionẽ et
reprobi i hoc mundo: duq multa dap¬
nabilia cõmisisse uideant᷑: despecti tam̃
a do. nullo emendationis ũbere strnint᷑:.
Puis corripit᷑ nagello qͥ a do cdiligitur. si pec-¬
cauerit : dicente amos ꝓpħa. ⁊ antum uos¬

Expanded text:
Nam et bonos hic per afflictionem judicat, et illic Nam et bonos hic per afflictionem judicat, et illic remunerat per miserationem; et malos hic remunerat per temporalem clementiam, et illic punit per aeternam justitiam. In hac enim vita Deus parcit impiis, et tamen non parcit electis; in illa parcet parcet electis, non tamen parcet iniquis. 7. Periculosa est securitas in hac vita malorum, et bonorum dolor tranquillus. Nam iniquus post mortem ducitur cruciandus; justus vero dormit post laborem securus. 8. Non tantum de corporalibus passionibus, sed etiam de spiritualibus oportet intelligi, ut quanto quisque aut in corpore aut in mente flagella sustinet, tanto se in fine remunerari speret. 9. Saepe occulto Dei judicio extra flagelli correptionem sunt reprobi in hoc mundo: dumque multa damnabilia commisisse videantur, despecti tamen a Deo, nullo emendationis verbere feriuntur. 10. Plus corripitur flagello, qui a Deo diligitur, si peccaverit, dicente Amos propheta: Tantummo
Abbreviated transcription (Latin):
i. capłm. De flagellis di
iuinȩ sapientiȩ subtili¬
tas sic̃ int̾ius ut testis
uase ut uerũ sit testimoniũ ꝓphȩ. qͥa ipse est
destio e dider. Miserere chñe muiserere yi¬
doro indigua agenti & digna patienti: as¬
sidus pecranti.& tua flagdla. cotidlresu su¬
nenti. Ordinata est miseratio diꝰ: quȩ prius
hic hominẽ ꝑ flagella a peccatis emendat:÷
postea ab ȩt̃no supplitio liberat. E lectus enĩ
dei dolorib uitȩ huiꝰ atteritur: ut ꝑfectionẽ ui¬
te futurȩ lucretur. Nequaqm ds delinquẽ¬
ti parcit: qm̃ peccatorem aut flagello tempo¬
rali ad purgationẽ ferit: aut iudicio ȩt̾no
puniendũ relinquit: aut ipse in se homo pe¬
nitendo punit. qͦd male admisit. Ac proinde
est. qͦd ds̃ delinquenti ñ parcit. Iusto tempo¬
ralia flagella: ad ȩtña ꝓficiunt gaudia. Idõ¬
ꝙ & iustus in penis gaudere debet: ximpiꝰ
in ꝓsperitatib timere debet. N eq iusto neq
reprobo ds̃ miscd̾iam & iusticiã abstrahit.

Expanded text:
IMUM. De flagellis Dei. 1. Divinae Sapientiae subtilitas, sicut interius, ut testis, nas; ut verum sit testimonium prophetae: Quia ipse est et testis et judex . Miserere, Domine, misero Isidoro, indigna agenti, et digna patienti, assidue peccanti, et tua flagella quotidie sustinenti. 2. Ordinata est miseratio Dei, quae prius hic hominem per flagella a peccatis emendat, et postea ab aeterno supplicio liberat. Electus enim Dei doloribus vitae hujus atteritur, ut perfectior vitae futurae praemia lucretur. Nequaquam Deus delinquenti parcit: quoniam peccatorem aut flagello temporali ad purgationem ferit, aut judicio aeterno puniendum relinquit, aut ipse in se homo poenitendo punit quod male admisit; ac proinde est quod Deus delinquenti non parcit. Justi per temporalia flagella ad aeterna proficiunt gaudia. Ideoque et justus in poenis gaudere, et impius in prosperitatibus timere debet. Neque justo neque reprobo Deus misericordiam et justitiam abstrahit.
Abbreviated transcription (Latin):
reb ꝓspis utilia iustꝰ exempla prestat homi¬
nibsꝰᷤ necesse est eũ itm & adu̾sitatibrt ngui
quatiñꝰ eiꝰ patientia comprobet̃: ut denuo
fortitudmis docum̃ta ex es feimant quui
ꝓsprcatis eius tempantiam agnouerunt. &
aĩe passionib insidiante adũsario eruria.¬
tur: ñ idtioo se credat alienari as opo ca¬
cxxxiuii. talia patitur: s magis ꝑ hoc dõ cõmenda¬
biłẽ se existimet: sicdum hoc patitur. lau¬
det d̾m potius qu̾a accuset. Ad magnam
utilitatẽ diuino iuditio mens iusti diu̾sis
sit reputauerit: hoc qͦd ex passione tolerat
ei ꝓ uirtutib reputabitur: qͥa & diumam
agnoscit iusticiã: & suam intelligit culpam¬

Expanded text:
pla praestat hominibus, necesse est eum iterum et adversitatibus tangi, quatenus ejus patientia comprobetur, ut denuo fortitudinis documenta ex eo sumant, qui prosperitatis ejus temperantiam agnoverunt. 4. Qui passionibus animae insidiante adversario cruciatur, non idcirco se credat alienari a Christo, quia talia patitur; sed magis per hoc Deo commendabilem se esse existimet, si, dum haec patitur, laudet Deum potius, non accuset. 5. Ad magnam utilitatem divino judicio mens justi diversissit, deputaverit, hoc, quod ex passione tolerat, ei pro virtutibus reputabitur, quia et divinam agnoscit justitiam, et suam intelligit culpam
Abbreviated transcription (Latin):
missa plangunt. nec tamen dese¬
runt atq alit̾ qͥui deserunt nec
atq alit̾ qͥ accufant praua. nec tam̃
pentina concupiscentia suꝑant᷑.¬
atq alit᷑ qui in culpa ex consilio
ligantur.
a paruis ctiunt. s aliqñ in maiorib¬

Expanded text:
mmissa plangunt, nec tamen deserunt; aliter qui deserunt, nec t, aliter qui accusant prava nec tamen pentina concupiscentia superantur, aliter qui in culpa ex consilio ligantur; a parvis custodiunt, sed aliquando in gravib
Abbreviated transcription (Latin):
lectis: singula tribuunt᷑ dona. In spũ scõ:
om̃is gr̃a donoꝵ consistit. Ipse enĩ ꝓut uult
grãm donoꝵ largit᷑: aliis dans sermonem
sapientiȩ aliis scientiȩ aliis fidẽ: atq ita u
etiam ineffabilia docet: que ꝓferre humanꝰ
sermo ñ potest. Ante aduentũ dñ tantum
cunctis est credentib distributꝰ.: iuxta qͦd¬

Expanded text:
lectis singula dona tribuuntur. 6. In Spiritu sancto lectis singula dona tribuuntur. 6. In Spiritu sancto omnis gratia donorum consistit. Ipse enim, prout vult, gratiam donorum largitur, aliis dans sermonem sapientiae, aliis scientiae, aliis fidem, atque ita unetiam ineffabilia docet, quae proferre humanus sermo non potest. 7. Ante adventum Domini tantum us sanctus cunctis est credentibus distributus, juxta q
Abbreviated transcription (Latin):
est. & inde un̾ĩ sunt pat᷑ & filiꝰ. qͥa nichil ha¬
bet pat̾ qͦd ñ habeat filius. Non enĩ res una
& duoꝵ consubstantialis. poterit simul ab
cis ꝓcedere & simul ineẽ: nͥ unũ fuerint a¬
qͥb procedit. Sp̃m scm̃ pignus accepit ecclȩ-¬
sia: ut ꝑ eũ uno corpore unũ fierent creden¬
tes. ꝑ qu̾e pat̾ & filiꝰ unũ essentialit̾ sunt: ip¬
so saluatore ad patre dicente: ut sint unũ
te ꝓpħa. A ccedite ad me xaudite. Non a pͥn-¬
cipio in abscondito locutꝰ sum: ex tempore
sit: paraclitꝰ nuncupat᷑. Nam latine para¬
clisis consolatio dicitur. & reuera du dona
sacram̃toꝵ distribuit: consolationẽ animȩ
p̃bet. Credo eqͥdem qͦd magña leticiam sen¬
tit: qͥ aliquid reuelante sp̃u didicit. Bonũ
& in singulis singula dona tribuunt᷑. x p̃c̃
aũ omnẽ plenitudinẽ gr̾arũ habuit: de qͦ
ita legit᷑. P lenꝰ gr̃ã & ueritate. In xp̃o gͦ: om¬
nis plenitudo grãrum est. Nam singulis e¬

Expanded text:
est, et inde unum sunt Pater et Filius, quia nihil habet Pater quod non habeat Filius. Non enim res una et duorum consubstantialis poterit simul ab eis procedere et simul inesse, nisi unum fuerint quibus procedit. Spiritum sanctum pignus accepit Ecclesia, ut per eum in uno corpore unum fierent credentes, per quem Pater et Filius unum essentialiter sunt, ipso Salvatore ad Patrem dicente: Ut sint unum,te propheta: Accedite ad me, et audite hoc: Non a principio in abscondito locutus sum: ex tempore, sit, Paracletus nuncupatur. Nam latine paraclesis consolatio dicitur. Et re vera, dum dona sacramentorum distribuit, consolationem animae praebet. Credo equidem quod magnam laetitiam sentit, qui aliquid, revelante spiritu Dei, s in nitudinem gratiarum habuit, de quo ita legitur: Plenus gratia et veritate. In Christo ergo omnis plenitudo gratiarum est. Nam singulis e
Abbreviated transcription (Latin):
ut illa que secunt᷑ sint p̾̃cedentiũ pena. Pre¬
cedentiũ peccatoꝵ pena ipsa uocat᷑ induratio:
ueniens de diuma iusticia. Hinc ẽ qͦd ait ꝓ
pheta. Inclurasti cor nr̃m: ne timeremꝰ te. Neq
enĩ cłu quicũq iusti sunt a dõ impellunt᷑ ut
mali fiant: s dum mali iam sunt. indurant᷑ ut
sit illis ds sp̃m erroris. F acit gͦ d̾s qͦsdã pecca-¬
re: s in quib iam talia peccata precesserunt:
ut iusto iudicio eiꝰ mereant᷑ irȩ indeteriꝰ. Talia¬

Expanded text:
ut illa quae sequuntur sint praecedentium poena. 219 5. Praeut illa quae sequuntur sint praecedentium poena. 219 5. Praecedentium peccatorum poena ipsa vocatur induratio veniens de ropheta: Indurasti cor nostrum, ne timeremus ; neque enim dum quicunque justi sunt a Deo impelluntur ut mali fiant, sed dum mali jam sunt indurantur ut sit illis Deus spiritum erroris. Facit ergo Deus quosdam peccare, sed in quibus jam talia peccata praecesserunt, ut justo judicio ejus mereantur ire in deterius. Ex li
Abbreviated transcription (Latin):
xꝑĩto minoꝵ peccatoꝵ maiora cõmitũt᷑
peccata: ut durnis feriant᷑ ꝓ magnis sede¬
rib qͥ de paruis corrigi noluerunt. Iudicio autẽ
diumo mreatũ neqͥorem labuntur: qͥ distrin¬
gere sua facta minora contẽpnunt. Multia
habentes. timorẽ eius negligunt: & qu̾e no¬
uerunt ꝑ scientiam. ꝑ actionẽ ñ uenerant᷑
Id̾oq cecant᷑ diuino uidicio punienda cõmit¬
tere: & in penam cõmissi facinoris faciuꝰ dete-¬
rius addere. Sepe peccatũ alt̾uis ꝑeccati est ca.¬
sa: qd̃ cũ cõmittit᷑. aliud ex ipso qͣsi sua sobo¬
les oritur: ficut fieri solet nasci libidinẽ ex
nimia uentris ingluine. Pena uͦ pecrati pec¬
catũ admittit᷑. qͣndo ꝓmerito cuiq pecati
deo deserente in aliud peccatũ it᷑ deteriꝰ. de qͦ
ampliꝰ qͥ admiserit sorditlat᷑. oͦ precedens pes¬
catum causa est sequentis peccati sequens uͦ
peccatũ. pena est p̃cedentis delicti. P receden¬
tia itaq peccata sequentiũ st̃ cͥminũ causa.

Expanded text:
to minorum peccatorum majora committi peccata, ut durius feriantur pro magnis sceleribus, qui de parvis corrigi noluerunt. Judicio autem divino in reatum nequiorem labuntur qui distringere minora sua facta contemnunt. 2. Multi a  ejus negligunt; et quem noverunt per scientiam, per actionem non venerantur. Ideoque caecantur divino judicio punienda committere, et in poenam commissi facinoris facinus deterius addere. 3. Saepe peccatum alterius peccati causa est, quod committitur, cum aliud ex ipso quasi sua soboles oritur, sicut fieri solet, nasci libidinem ex nimia ventris ingluvie. 4. Poena peccati peccatum admittitur, quando pro merito cujusque peccati, Deo deserente, in aliud peccatum deterius itur, de quo amplius qui admiserit sordidetur. Ergo praecedens peccatum causa est sequentis peccati: sequens vero peccatum poena est praecedentis delicti. Praecedentia itaque peccata sequentium sunt criminum causa,
Abbreviated transcription (Latin):
est tranquillitatis ostendant.:
qͥdam uͦ utilit̾ ꝓferant: in quib
ex obliquo furentis anmum
pungant. Unde & abner cum
contra ꝑsequentẽ substitit: ñ eũ¬
recta. sed auersa hasta transforauit.
Ex mucrone quippe ꝑcutere est: im¬
petu aꝑtȩ increpationis obuiare.
Auersa uͦ hasta ꝑsequentẽ ferire
est. furentẽ tranquille ex quib¬
dam tangere: & quasi parcendo
suꝑare. Asahel autẽ ꝓtinus occũ¬
bit: quia comniotȩ mentes dum
& parci sibi sentiunt. & tamen re¬
sponsoꝵs racione in intimis sub
tranquillitate tanguntur: ab eo
qd se erexerant statim cadunt.
Qui gͦ a furoris sui impetu sub
lenitatis ꝑcussione resiliunt:
quasi sine ferro moriuntur.

Expanded text:
est tranquillitatis ostendant; est tranquillitatis ostendant; quaedam vero subtiliter proferant, in quibus ex obliquo furentis animum pungant. Unde et Abner cum contra persequentem substitit, non eurecta, sed aversa asta transforavit. Ex mucrone quippe percutere, est impetu apertae increpationis obviare. Aversa vero hasta persequentem ferire, est furentem tranquille ex quibusdam tangere, et quasi parcendo superare. Asael autem protinus occumbit, quia commotae mentes dum et parci sibi sentiunt, et tamen responsorum ratione in intimis sub tranquillitate tanguntur, ab eo quod et erexerant statim cadunt. Qui ergo a fervoris sui impetu sub lenitatis percussione resiliunt, quasi sine ferro moriuntur.
Abbreviated transcription (Latin):
pe cum asahel ui incaurȩ p̃cipita-¬
tionis impeteret: scriptum est.
Locutus est abner ad asahel: dicens.
Recede: noli me sequi: ne compel¬
lar confodere te in terram. Qui
audire contempsit: & noluit de-¬
clinare. ꝑcussit gͦ eum abner
auersa hasta in inguine. & trans¬
fodit eum : & mortuus est. Cuiꝰ
enim asahel typum tenuit. ni-¬
si eoꝵ quos uehement arripiens
furor in preceps dediicit: qui in
codem furoris impetu tanto cau¬
te declinandi sunt. quanto & in¬
sane rapiuntur: Unde & abner
qui sermone nr̃o patris lucer¬
na dicit᷑ fugit: quia doctorum
lingua quȩ suꝑnum d̃ĩ
lumen indicat. cũ ꝑ ab¬
rupta furoris mentem
cuiiispiam ferri conspicit.
cumq contra irascentẽ dissimulat
uerboꝵs iacula reddere. quasi ꝑ¬
sequentem non uult ferire.
S cum iracundi nulla considera¬
tione se mitigant. s qͦsi asahel
ꝑsequi & insanire non cessant.
necesse est. ut hi qui furentes
se in furorẽ erigant. sed quicqͥd

Expanded text:
pe cum Asael vi incautae praecipitape cum Asael vi incautae praecipitationis impeteret, scriptum est: Locutus est Abner ad Asael, dicens: Recede, noli me persequi, ne compellar confodere te in terram. Qui audire contempsit, et noluit declinare. Percussit ergo eum Abner aversa hasta in inguine, et transfodit eum, et mortuus est . Cujus enim Asael typum tenuit, nisi eorum, quos vehementer arripiens furor in praeceps ducit? Qui in eodem furoris impetu tanto caute declinandi sunt, quanto et insane rapiuntur. Unde et Abner, qui nostro sermone patris lucerna dicitur, fugit, quia doctorum lingua quae supernum Dei lumen indicat, cum per abrupta furoris mentem cujuspiam ferri conspicit, cumque contra irascentem dissimulat verborum jacula reddere, quasi persequentem non vult ferire. Sed cum iracundi nulla consideratione se mitigant, et quasi Asael persequi et insanire non cessant, necesse est ut hi qui furentes se in furore erigant, sed quidquid
Abbreviated transcription (Latin):
illi ab aliis illata non tolerant:
isti autem etiam quȩ tolerentur
imponunt. Ham iracundi sepe
etiam se declinantes insequnt᷑
rixȩ occasionem commouent: la¬
bore contentionis gaudent. Qs
tamen melius corrigimus: si in
ipsa irȩ suȩ commotione de¬
clinainus. ꝑ turbati qͥppe quid au-¬
diant ignorant: sed ad se redu-¬
cti tanto libentius exhortationis
uerba recipiunt: quan¬
to se tranquillius tole-¬
ratos erubescunt. Men-¬
ti autem furore ebriȩ:
omne rectum qđ dicitur. ꝑuer¬
sum uidecur. Unde. & nabal
ebrio culpam suam abigail tam¬
laudabiliter tacuit: quam digesto
uino laudabilit̃ dixit. Idcirco
malum quod fecerat cognoscere
potuit : quia hoc ebrius non
audiuit. Cum uͦ ita iracundi
alios impetunt. ut declinari
omnino non possint: non aꝑ¬
ta exprobatione. sed sub quadã
sunt cautela reuerentiȩ par-¬
cendo feriendi. Qđ melius os¬
tendimus: si abner factum ad
niedium deducamus. Hunc quip¬

Expanded text:
illi ab aliis illata non tolerant, illi ab aliis illata non tolerant, isti autem etiam quae tolerentur important. Nam iracundi saepe etiam se declinantes insequuntur, rixae occasionem commovent, labore contentionis gaudent; quos tamen melius corrigimus, si in ipsa irae suae commotione declinamus. Perturbati quippe quid audiant ignorant, sed ad se reducti tanto liberius exhortationis verba recipiunt, quanto se tranquillius toleratos erubescunt. Menti autem furore ebriae, omne rectum quod dicitur, perversum videtur. Unde et Nabal ebrio culpam 58 suam Abigail laudabiliter tacuit, quam digesto vino laudabiliter dixit . Idcirco enim malum quod fecerat, cognoscere potuit, quia hoc ebrius non audivit. Cum vero ita iracundi alios impetunt, ut declinari omnino non possint, non aperta exprobratione, sed sub quadam sunt cautela reverentiae parcendo feriendi. Quod melius ostendimus, si Abner factum ad medium deducamus. Hunc quip
Abbreviated transcription (Latin):
imperio. Quid est qđ doctrinã
suam tanta arte. dispensat. ut
in exhibenda hac. alteri imꝑium.
atq alteri patientiam aꝓponat: nͥ
qđ mansuetioris sp̃s titum. &
paululum feruentioris uidit ẽẽ
timotheum: Illum ꝑ emulatio¬
nis studium imflaminat: hunc
ꝑ lenitatem patientiȩ temperat.
Illi quod deest iungit: huic qđ
suꝑest subtrahit. Illum stimulo
impellere nicitur. hunc freno mo-¬
deratur. Uagnus quippe susce-¬
ptȩ ecclȩ colonus. alios palmites
ut crescere debeant irrigat: alios
cũ plus cͤscere conspicit resecat: ne aut
ñ crescendo fructꝰ ñ ferant: aut immo¬
derate c̾scendo. qͦs ꝓtulerint amittant.d:
longe alia ẽ ira. q̃ sub emulationis
specie subrepit: alia quȩ ꝑturba-¬
tum cor. & sine iusticiȩ pretextu
confundit. Illa autem in hoc qđ
debet in ordinate. excenditur: hȩc
autem simꝑ in his quȩ non de¬
bet imflammatur. Sciendum
quippe est. quia hoc ab impati-¬
entib iracundi differunt. quod

Expanded text:
imperio . Quid est quod doctrinam imperio . Quid est quod doctrinam suam tanta arte dispensat, ut in exhibenda hac, alteri imperium, atque alteri patientiam proponat, nisi quod mansuetioris spiritus Titum, et paulo ferventioris vidit esse Timotheum? Illum per aemulationis studium inflammat, hunc per lenitatem patientiae temperat. Illi quod deest jungit, huic quod super est subtrahit. Illum stimulo impellere nititur, hunc freno moderatur. Magnus quippe susceptae Ecclesiae colonus, alios palmites ut crescere debeant rigat; alios cum plus justo crescere conspicit resecat, ne aut non crescendo non ferant fructus, aut, immoderate crescendo, quos protulerint amittant. Sed longe alia est ira quae sub aemulationis specie subripit, alia quae turbatum cor et sine justitiae praetextu confundit. Illa enim in hoc quod debet inordinate extenditur, haec autem semper in his quae non debet inflammatur. Sciendum quippe est quia in hoc ab impatientibus iracundi differunt, quod
Abbreviated transcription (Latin):
rem dampnent: iracundi ꝑtur¬
bationem. Ammonendi sunt man¬
sueti. ut habere etiam emulatio¬
nem iusticiȩ. studeant: ammo-¬
nendi sunt iracundi. ut emulatio¬
ni quam habere se estimant.
mansuetudinem subiungant.
Idcirco namq sp̃s sc̃s in columba
nobis est & in igne monstratus:
quia uidelicet omnes quos im¬
plet. & columbȩ simplicitate
mansuetos. & igne zeli ardentes
exhibet. Hequaquam ergo sp̃u scõ
plenus est. qui aut in tranquillitate
mansuetudinis feruorem emulatio¬
nis deserit: aut rursum in emula-¬
tionis uirtute. uim mansuetudinis
amittit. Qdđ fortasse melius osten-¬
dimus. si in medio pauli magiste-¬
rium ꝓferamus: qui duob disci-¬
pulis. & non diuersa caritate pre-¬
ditis. diuersa tamen adiutoria
predicationis impendit. Limo¬
theum namq ãmonens: ait. Ar-¬
gue. obsecra. increpa: in omni pa-¬
tientia & doctrina. Litum quoq
ammonet dicens. Hȩc loquere.
& exhortare: & argue cum omni

Expanded text:
 damnent iracundi pertur damnent iracundi perturbationem. Admonendi sunt mansueti, ut habere etiam aemulationem justitiae studeant; admonendi sunt iracundi, ut aemulationi quam se habere existimant, mansuetudinem subjungant. Idcirco namque Spiritus sanctus in columba nobis est et in igne monstratus, quia videlicet omnes quos implet, et columbae simplicitate mansuetos, et igne zeli ardentes exhibet. Nequaquam ergo sancto Spiritu plenus est, qui aut in tranquillitate mansuetudinis fervorem aemulationis deserit, aut rursum in aemulationis ardore virtutem mansuetudinis amittit. Quod fortasse melius ostendimus, si in medium Pauli magisterium proferamus, qui duobus discipulis et non diversa charitate praeditis, diversa tamen adjutoria praedicationis impendit. Timotheum namque admonens, ait: Argue, obsecra, increpa in omni patientia et doctrina . Titum quoque admonet dicens: Haec loquere, et exhortare, et argue cum omni
Abbreviated transcription (Latin):
liter ammonendi sunt man-¬
sueti: atq alit̾ iracundi.
Honnunquam namq mansueti
cum presunt. uicinũ & quasi
iuxta positum torporẽ desidiȩ
patiuntur : & plerumq nimia
resolutione lenitatis ultra qͣm
necesse est uigorem districtio¬
nis emolliunt᷑. At contra ira¬
cundi dum regiminum loca ꝑ¬
cipiunt. quo impellente ira in
mentis uesaniam deuoluuntur:
eo etiam subditors uitam. dissipa¬
ta quietis tranquillitate confun-¬
dunt. Qͦs cũ furor agit in p̃ceps. igno¬
rant qͥcqͥd irati faciunt: ignorant qͥe¬
quid a semet ipsis irati pa̾ciuntur.
Et ñnunquã uero qͦd est grauiusarȩ
suȩ stimulum iusticiȩ zelum pu¬
tant: & cum uitium uirtus cre¬
ditur: sine metu culꝑa cumulat᷑.
Sepe gͦ mansueti dissolutionis tor¬
pescunt tedio: sepe iracundi rec¬
titudinis falluntur zelo. Illors
namq uirtuti. uicium latenter
adiungitur: his autem suum
detur. Ammonendi sunt igitur
illi. ut fugiant quod iuxta illos
est: isti quod in ipsis attendant.

Expanded text:
liter admonendi sunt mansueti, atque aliter iracundi. Nunnunquam enim mansueti cum praesunt, vicinum et quasi juxta positum torporem desidiae patiuntur. Et plerumque nimia resolutione lenitatis, ultra quam necesse est vigorem districtionis emolliunt. At contra iracundi cum regiminum loca percipiunt, quo impellente ira in mentis vaesaniam 57 devolvuntur, eo etiam subditorum vitam dissipata quietis tranquillitate confundunt. Quos cum furor agit in praeceps, ignorant quidquid irati faciunt, ignorant quidquid a semetipsis patiuntur irati. Nunnunquam vero, quod est gravius, irae suae stimulum justitiae zelum putant. Et cum vitium virtus creditur, sine metu culpa cumulatur. Saepe ergo mansueti dissolutionis torpescunt taedio; saepe iracundi rectitudinis falluntur zelo. Illorum itaque virtuti vitium latenter adjungitur; his autem suum detur. Admonendi sunt igitur illi ut fugiant quod juxta ipsos est, isti quod in ipsis est attendant;
Abbreviated transcription (Latin):
humilitas mentis cũ lacͥmis: exoriens
de recordatione peceati. & timore iudicii. Il¬
la est conu̾sis ꝑfictior compunctionis affecto
lit: mͣtentionẽ suã toto m̃tis studio in dĩ con
templationẽ defigit. Geminã eẽ cõpunctionẽ.
uł du oꝑum suoꝵ mala considerat: uł du
desiderio ȩt̃nȩ uitȩ suspirat. Quatuor et̃ quali¬

Expanded text:
humilitas mentis cum lacrymis exoriens de recordatione peccati et timore judicii. Illa est conversis perfectior compunctionis affectio lit et intentionem suam toto mentis stutemplatione defigit. Geminam esse compunctionem vel dum operum suorum mala considerat vel dum ad desideria aeternae vitae suspirat. « Quatuor esse quali
Abbreviated transcription (Latin):
horribilis. Dies irȩ dies illa: dies te¬
nebrarum & caliginis: dies nebulȩ &
turbinis :̃ dies tubę & clangoris: suꝑ
omnes ciuitates munitas. & suꝑ omnes
angulos excelsos. Quid enim ꝑ cuuta-¬
tes munitas exprimitur: nisi suspectȩ
mentes. & fallaci semꝑ defensione circũ¬
datȩ : quȩ quotiens ears culpa corripitur:
ueritatis ad se iacula non admittunt.
Et quid ꝑ excelsos angulos. duplex qͥppe
semꝑ est paries in angulis: quid nisi
impura corda signantur: quȩ dum ue-¬
ritatis simplicitatem fiigiunt: ad semet¬
ipsa quodammodo duplicitatis ꝑuersita¬
te replicantur: & qđ est deterius apud
cogitationes suas in fastu prudentiȩ. ex
ipsa culpa se impuritatis extollunt.
Dies igitur domini uindictȩ atq ani-¬
maduersionis plena. suꝑ ciuitates mu-¬
nitas. & suꝑ excelsos angulos uenit.
quia ira extremi iudicĩ humana corda
& defensionib contͣ ueritatem clausa
destruet : & duplicitatib inuoluta dis-¬

Expanded text:
horribilis. Dies irae, dies illa, dies tehorribilis. Dies irae, dies illa, dies tenebrarum et caliginis, dies nebulae et turbinis, dies tubae et clangoris super omnes civitates munitas, et super omnes angulos excelsos . Quid enim per civitates munitas exprimitur, nisi suspectae mentes et fallaci semper defensione circumdatae, quae quoties earum culpa corripitur, veritatis ad se jacula non admittunt? Et quid per excelsos angulos duplex quippe semper est in angulis paries nisi impura corda signantur? quae dum veritatis simplicitatem fugiunt, ad semetipsa quodammodo duplicitatis perversitate replicantur, et, quod est deterius, apud cogitationes suas in fastu prudentiae ex ipsa se culpa impuritatis extollunt. Dies igitur Domini vindictae atque animadversionis plena super civitates munitas et super excelsos angulos venit, quia ira extremi judicii humana corda et defensionibus contra veritatem clausa destruit, et duplicitatibus involuta dis
Abbreviated transcription (Latin):
ligens. abscondit in tenebris de-¬
fensionis. Audiant impiiri qđ
scriptum est. Qui ambulat sim¬
plicit: ambulat confident̃. Fidu¬
cia quippe magnę securitatis ẽ:
simplicitas actionis. Audiant
quod sapientis ore dr. Dp̃s sc̃s
ant qd scriptura rursum teste
ꝑhibetur. Cum simplicib sermo-¬
cinatio eius. Dõ enim sermoci¬
nari est: ꝑ illustrationẽ suȩ p̃sen¬
tiȩ humanis mentib archana
reuelare. Cum simplicib gͦ ser-¬
mocinari dicit᷑: quia de suꝑnis
misteriis illoꝵ mentes radio suȩ
uisitationis illuminat: quos nulla
umbra duplicitatis obscurat. Est
autem speciale duplicium malum:
quia dum ꝑuersa & duplici actio¬
ne cȩteros fallunt: quasi p̾stantius
iete  ris prudentes se esse glantur.
Et quia districtionem recributionis
non considerant: de dampnis suis
miseri exultant. Audiant ergo
quam suꝑ illos ꝓpheta sophonias¬
iũ diuinȩ animaouersionis intentat:
dicens. Ecce dies dñi uenit magnꝰ &

Expanded text:
ligens abscondit in tenebris deligens abscondit in tenebris defensionis. Audiant impuri quod scriptum est: Qui ambulat simpliciter, ambulat confidenter . Fiducia quippe magnae securitatis est simplicitas actionis. Audiant quod sapientis ore dicitur: Spiriant quod Scriptura rursum teste perhibetur: Cum simplicibus sermocinatio ejus . Deo enim sermocinari, est per illustrationem suae praesentiae humanis mentibus arcana revelare. Cum simplicibus igitur sermocinari dicitur; quia de supernis mysteriis illorum mentes radio suae visitationis illuminat, quos nulla umbra duplicitatis obscurat. Est autem speciale duplicium malum, quia dum perversa et duplici actione caeteros fallunt, quasi praestantius caeteris prudentes se esse gloriantur; et quia districtionem retributionis non considerant, de damnis suis miseri exsultant. Audiant autem quomodo super illos vim divinae animadversionis intentat, dicens: Ecce dies Domini venit magnus, et