comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quidẽ que p̾dicta st̃ extͥusecꝰ uisa
hȩc deforis apparentia signa fuert̃. Intꝰ
em̃ beati apłi mundo corde dm̃ uidebãt
aĩarũ suarũ secreta magna cũ maiesta¬
te subeuntẽ. suãq fortitudinẽ iargiflua
dulcedine tẽꝑantẽ. ut ad hue fragilia
mottaliũ hominũ pectora ñ tã miracl̃o
potentie t̾reret. qmͣ intimo sensu grẽ

Expanded text:
quidem quae dicta sunt extrinsecus visa haec deforis apparentia signa fuerunt. Intus enim beati apostoli mundo corde Deum videbunt animarum suarum secreta magna cum majestate subeuntem, suamque fortitudinem largiflua dulcedine temperantem, ut adhuc fragilia mortalium hominum pectora, non tam miraculo potentiae terreret quam in
Abbreviated transcription (Latin):
nec patrẽ nec filiũ fateant᷑ eẽ dm̃. eo qd̃
⁊ cũ fumo suo eũ qͦ de puteo abyssi tãꝗͣ
locustȩ exiert̃ enentilatis: hoc potiꝰ in
argum̃tũ ueritatis catholica fides arri
humano spũ capabilis sit qd ꝓpͥum diui

Expanded text:
nec Patrem nec Filium fateantur esse Deum, eo quod et cum fumo suo, quod de puteo abyssi tanquam locustae exierunt eventilatis , hoc potius in argumentum veritatis catholica fides arriphumano spiritui capabilis sit; quod proprium divi
Abbreviated transcription (Latin):
filiũ ẽẽ minorẽ spm qͦ filio minorẽ ẽẽ:¬
hinc asserere uoluert̃ qd̃ in nob̾ sit atq
humanaꝵ patiat᷑ ꝯtagia aĩaꝵ S hoc di¬
cendo peccatores errauert̃. ⁊ falsa locuti
st̃. Conseqͥtur enĩ eos. ut nec patrẽ nec
filiũ confiteant᷑ eẽ dm. paria nãq im
mo eadẽ de ilis dicta st̃ sic̃ exempli grã¬

Expanded text:
 Filio minorem huic asserere voluerunt quod in nobis sit, atque humanarum patiatur contagia animarum. Sed hoc dicendo, peccatores erraverunt, et falsa locuti sunt . Consequitur enim eos, ut nec Patrem nec Filium confiteantur esse Deum. Paria namque, imo 126 eadem dicta sunt, sicut exempli gra
Abbreviated transcription (Latin):
dm̃ ꝑrexit helias: cũ multȩ induȩ essent i
isrł. Sic enimecłia de gentib legis ꝓpħ̃arir:
doctrinã missã sͥ a d̾o fid̃i hospitio fuscepit.
remanente a put sẏnagogã ficcitate e stern¬
tate: qi ficut alibi comminatus fuerat dñs
tta hȩc humilians se xp̃o dñ colligit duolig¬
na crucis. ut faceret sͥ subcinericium panen
penitentiȩ exaltata ẽ . ñ defitiente apitt eã ycr
farmȩ. nec imminuto lechito olei .i. ꝑseuerau¬
tiȩ scientia. legis parit̾ & gr̃a eiĩngłii: illa ait̃
se exattans humiliata sit a dõ. ut minc legil
farmam molitores enis pharisei molere scus
nec oleũ eũngłii inphilacteriis suis & magn¬
ficis fimbriis suꝑbe ambulantes queant in¬
uenire.¬

Expanded text:
 essent in Israel . Sic enim Ecclesia de gentibus, legis prophetarumque doctrinam missam sibi a Deo, fidei hospitio suscepit, remanente apud Synagogam siccitate et sterilitate, quia sicut alibi comminatus fuerat Dominus ita haec se humilians, a Christo, dum colligit duo ligna crucis, ut faceret sibi subcinericium panem, panem poenitentiae, exaltata est, non deficiente apud eam hydria farinae, 49 nec imminutio lecytho olei , id est perseverante scientia legis, pariter et gratia Evangelii. Illa autem se exaltans humiliata sit, adeo ut nec legis farinam molitores ejus Pharisaei molere sciant, nec oleum Evangelii in phylacteriis suis et magnificis fimbriis ambulantes , invenire
Abbreviated transcription (Latin):
ona quoq hora uire inlaudẽ
dei clamamus. quando clamais
ꝙ uenia qm̃uis sero ueracit᷑ penitentib
ꝙ. confitentib dedicata. & recisso uelo
legis & ꝓpħarum. cepimꝰ reuelata
facie contẽplari głam dm̃. Tunc &e̾
mur: aqua qua abliumͣ.¬

Expanded text:
ona quoque hora, jure in laudem Dei clamamus, quando « clamanet venia, quamvis sero, veraciter poenitentibus et confitentibus dedicata, et rescisso velo legis et prophetarum, coepimus revelata facie contemplari gloriam Domini. Tunc etiam imur, aqua qua ablu
Abbreviated transcription (Latin):
dunt dicentẽ dñm. in semine tuo benedicen¬
t᷑ om̃s tͥb t̾re: hoc implet᷑ in hac xͥ gen̾atiõe.
Od̾ &e uere dnimꝰ eiuͣglista respitiens. raab me¬
retͥcẽ. & ruth moabitẽ. gen̾atiõi huic nomi¬
natĩ inseruit: uidelicet mnens hoc qd̃ ꝙͤ.
qd̾ ꝓpħȩ ante testati sunt. dicente dd̃. Memi
estoraab & babylonis scientiñ te .i. latituduiꝰ
ꝯfusarum gentiũ. raab enĩ latitudo. Uabyl
deserti ad montẽ filie syon. Acsi aꝑte diceret.
E mitte dñe agnũ tiũ xp̃m de medio gentu
estimatiõi eiꝰ hoc manifeste repugnet. qd̾ tu
eundẽ xp̃m degentib emiites ad montem
filiȩ syon. Nam ꝑ petrã deserti designat᷑
ruth moabitis. q̃ stans firmit᷑ in petra sol¬
dȩ fidi. patͥos dõs ppłmq siñ oblita. uenit
cũ noemi. nincta uiro booz bethleemite. ge¬
nuit obed auum regis dđ: in qͦ facta ẽ pa
& gentili patres ꝓgeniti. tanqͣm duob sea
nent. egressũ a sũmo celi. om̃sq angłi sci

Expanded text:
um: « Atque in semine tuo benedicentur omnes tribus terrae , » hoc impletur in hac Christi generatione. Quod et vere divinus evangelista respiciens, Raab meretricem et Ruth Moabitem, generationi huic nominatim inseruit; videlicet intuens hoc quod prophetae ante testati sunt, dicente David: « Memor ero Raab et Babylonis , » id est latitudinis confusarum gentium. Raab enim latitudo, Babylodeserti, ad montem filiae Sion , » ac si aperte diceret: Emittes, Domine, Agnum tuum Christum de medio gentium, estimationi ejus hoc manifeste repugnet, quod tu eumdem Christum de gentibus emittes ad montem filiae Sion. Nam per petram deserti designatur Ruth Moabitis, quae, stans firmiter in petra solidae fidei, patrios deos populumque suum oblita, venit cum Noemi, juncta viro Booz Bethleemitae genuit Obed avum regis David , in quo facta est et  gentili, patres progeniti, tanquam duobus scinum sustinent, egressum a summo coeli, omnesque angeli sancti
Abbreviated transcription (Latin):
imbram ł fig̾am fut̃oꝵ quȩ insompnis
inderat: qnͣtomagis nos ꝑactã rei ueritatẽ
intuentes exctrari deberemꝰ in laudẽ. &e uo¬
care locũ hunc .i. scãm eccł̃iam bethel .i. do
mũ di. uͥ uere ñ ẽ aliud nͥ domꝰdi & porta
cei. scił ñ aliud qmͣ beata ꝓgenies: & gl̃osa¬

Expanded text:
umbram vel figuram futurorum, quae in somnis viderat, quanto magis nos peractam rei veritatem intuentes, excitari debemus in laudem, et vocare locum hunc, id est sanctam Ecclesiam, Bethel, id est domum Dei, ubi vere non est aliud nisi domus Dei, et porta coeli, scilicet non aliud quam beata progenies, et g
Abbreviated transcription (Latin):
ac nocte ante missarum sollempnia
legitur nob̃. liber generationis ihu
xp̃i: quod pulchro satis ordine. & mystica
sc̃ȩ eccłie traditum ẽ institutione. E cce
enimueri qiini structores ordinis ꝑ huiꝰ
seriem lectioĩs scalam illam nob rep̾sentail̃
ꝓfundo noctis tempore. quam nocte dor-¬
miens iacob uidit. cin summitate sua
cȩlos tangenti dñs innixus eidem iacob
apparuit: ac semini ens t̾rã hereditariã
repinisit qndo ꝓ eiꝰdẽ ꝓpagatiõe seminis ibat uis¬
su patͥs si. ut acciꝑet uxorẽ de domo ac cognatiõe
pat̾s ac matͥs. Nam itt de moralitate nc taceam.¬

Expanded text:
ac nocte ante missarum solemnia legitur nobis Liber generationis Jesu Christi , quod pulchro satis ordine et mystica sanctae Ecclesiae traditum est institutione. Ecce enim vere divini structores ordinis, per hujus seriem lectionis, scalam illam nobis repraesentant profundo noctis tempore, quam nocte dormiens Jacob vidit, cui summitate sua coelos tangenti Dominus innixus, eidem Jacob apparuit, et semini ejus terram haereditariam repromisit, quando pro ejusdem propagatione seminis ibat jussu Patris sui, ut acciperet uxorem de domo et cognatione patris et matris. Nam, ut de mortalitate n
Abbreviated transcription (Latin):
gradui dominus paruulus innixus est ca
An non illi beato innixus est qnͣdo pupillꝰ
eius cum puerpera matre sustentari dig
ł cet̾is inueniretur qͥ quesit᷑i erant animã
eiꝰ. i egyptũ ab eodẽ nuttͥce suo deportat᷑ ẽ
one dormientes. iuxta qd̾ sponsadic̃ in canti¬
cis: ego dormio & cormeũ uigilat. cũ inqmͣ
gen̾atioe̾m illã audimꝰ. t̾c p̃dictã scalã ñ tã sõp¬

Expanded text:
gradui Dominus parvulus innixus est. An non illi beato innixus est, quando pupillejus cum puerpera matre sustentari dignvel caeteris inveniretur, qui quaesituri erant animam ejus, in Aegyptum ab eodem nutritio suo deportatus est, one dormientes, juxta quod sponsa dicit in Canticis: « Ego dormio, et cor meum vigilat ; » cum, inquam, generationem illam audimus, tunc praedictam scalam non tam somn
Abbreviated transcription (Latin):
qntomag̾ nos confestim ubi nod hec ge¬
natio recitata ẽ attollere debemꝰ summnis
landib lapidem summum angularem
p̃tiosum quem supposunmus capiti .i.
cordi nr̃o: ut stabile fundamentum. &
suꝑillũ fundere oleum piȩ confessionis
ac denote gr̾arum actionis.Bene gͦ statĩ
missarum sollempnia celebramꝰ. Et sicut
usisunt angłi descendentes & ascenden¬
tes: nosq ascendimus ꝑfidem. primam
missam ut dictũ ẽ in laudem diime
natinitatis: sccłam cantantes in confes¬
sionem &e honorem humanȩ quã ꝓpt̃
nos subiit generationis. Cur euugłista ͥ¬

Expanded text:
nto magis nos confestim, ubi nobis haec generatio recitata est, attollere debemus summis laudibus lapidem summum, angularem, pretiosum , quem supposuimus capiti, id est cordi nostro, ut stabile fundamentum et super illum fundere oleum piae confessionis et devotae gratiarum actionis? Bene ergo statim missarum solemnia celebramus, et sicut visi sunt angeli ascendentes, et descendentes, nos quoque ascendimus per fidem, primam missam, ut dictum est, in laudem divinae nativitatis, secundam cantantes in confessione et honore humanae quam propter nos subiit generationis. CAPUT XIX. C
Abbreviated transcription (Latin):
& lucas innuere uidentur: dũ alt eorum
descendendo. alt̃ uͦ ascendendo xͥ gen̾at¬
onẽ contexuit: qi uidelicet factꝰ hõ cds al
nagit in cunis. muteat nos ut humiliem̃
eremplosuȩ humilitatis: baptrzat᷑ aut̃
dim celestib incipit choruscare miracłis
humiles suscitat ad intelligendam De
ecta tandẽ p̾dicta gen̾atiõe .xͥ. ꝓtinꝰ¬

Expanded text:
alter eorum descendendo , alter vero ascendendo Christi generationem contexuit , quia videlicet factus homo Deus, dum vagit in cunis, invitat nos, ut humiliemur exemplo suae humilitatis, baptizatus autem dum coelestibus incipit coruscare miraculis, humiles suscitat ad intelligendam gloriam ecta tandem praedicta generatione Christi
Abbreviated transcription (Latin):
ditam̃ ex narratione eĩigłica lectionẽ hãt illi
ũ dicte captiuitati ppłi di uerissime consonantẽ
Nam qd significauerat illa captuatio nabu¬
godionosor plebẽ cdĩ t yrannice de illa nobili sy¬
on & I tẽplo dm̃ abstrahente & barbaricisti¬
mili imꝑio molent̃ fatigante. hoc icde sign¬
ficat᷑ in eiuigłio p̾sentis dñice demonio uexan¬
te filũ chananeȩ. scił humanas animas pasioĩb
mali desicłii nequit̾ a diabolo ꝯflãmari. & longo
fune peccatoꝵ ad miserã seruitutẽ uoluntatis
eiꝰ mala consuetudine uolent̃ tͣhi. Ciamabat
qͦt dñm mulier chananea int̾ueniebat fides
patarcharũ meritũq dameł. &. socioꝵ. eius:
ut solueret captiuitas babilonlȩ. Clamat & nc̃
supna mat nr̃a ierłm ait pentientib det perca

Expanded text:
evangelica lectionem habet, illi jam dictae captivitati populi Dei verissime consonantem. Nam quod significaverat illa captivatio, Nabuchodonosor plebem Dei tyrannice de illa nobili Sion et templo Domini abstrahente et barbarici stimuli imperio violenter fatigante, hoc idem significatur 46 in Evangelio praesentis Dominicae, daemonio vexante filiam Chananaeae, scilicet humanas animas passionibus mali desiderii nequiter a diabolo conflammari et longo fune peccatorum ad miseram servitutem voluntatis ejus, mala consuetudine violenter trahi. Clamabat post Dominum mulier Chananaea , interveniebat fides patriarcharum, meritumque Danielis et sociorum ejus, ut solveretur captivitas Babylonica ; clamat et nunc superna m
Abbreviated transcription (Latin):
qd̃ filiã chanancȩ. uas utiq creatoris sp̃s ĩmindꝰ
ienmii sũpta: cunctis ꝯsonant sensib his q̃ dictaft᷑.
Nam qd̃ in ititu rogamꝰ dñm reminisci mise¬
rationũ suarũ ne uiqm dnẽnt nob̃ iminici
nr̃i. x in colła. ut a cunctis adu̾sitatib munra¬
mͣ in corꝑe. & a pͣuis cogitationib mundem in

Expanded text:
d filiam Chananaeae, vas utique Creatoris, spiritus immundus jejunii sumpta, cunctis consonant sensibus his quae dicta sunt. Nam quod in introitu rogamus Dominum reminisci miserationum suarum, ne unquam dominentur nobis inimici nostri . Et in collecta aut cunctis adversitatibus muniamur in co
Abbreviated transcription (Latin):
ñiea quadragesimȩ scdã quȩ in ordine
ae ratione dñcarũ . uii. supͣdictarum
qunta ẽ. pulchra ⁊ rõnabili dispositione ua¬
t tanqm̃ ñ habeat ȩccł̃iȩ pontifex iã defestꝰ
cator quȩ ł qͥb aut ubi u̾ba canticoꝵ dñi
alrantet: aut certe infructuosos fastidientes
aucitores organa sua suspenderit ad salices.

Expanded text:
dine et ratione Dominicarum septem supra dictarum, quinta est, pulchra et rationabili dispositione vacat, tanquam non habeat Ecclesiae pontifex, jam defessus cantor, quae vel quibus, aut ubi verba canticorum Domini decantet, aut certe infructuosos fastidiens auditores, organa suspenderit ad salices.
Abbreviated transcription (Latin):
amꝙ regis nabugodonosor diaboli t ypũ tenen¬
tis. minaci ꝓposita fornace cogebatur adorare.
Nongͦ abre s rõnabili diligentia dispositũ ẽ
ut cũ hunis temporis om̃s pͥuate queq ferie
ꝓͥs offitiis locupletate certisq st̃ stationib in

Expanded text:
amque regis Nabuchodonosor diaboli typum tenentis, minaci proposita fornace, cogebatur adorare . Non ergo ab re et rationabili diligentia dispositum est, ut cum hujus temporis omnes privatae quoque feriae propriis officiis locupletatae certisq
Abbreviated transcription (Latin):
d̾ non solũ sub silentio cantamꝰ.
ommino chorus abscondit illad signifi
ut soliti fuerant cirtiure ꝑ castella eimgłi¬
zantes & curantes ubiq. s ce nocte hac
postqm᷑ ynmo dicto exiert̃ cũ illo in mon¬
tẽ oliuarũ. diffugientes & opp̾ssi tͥsticia
cuncti a laride. cominum conticuerirã.
ccirco a cõpletorio ꝓfundum hoc inci
dormitabant: tandẽq ubi t᷑ba & qͥ uoca¬
batur uidas uenit. cñ tenerent eum re¬
licto eo omnes fugert̃. nec qͥsq ex illis ꝓpiꝰ¬

Expanded text:
 horas sub silentio cantamus.omnino chorus abscondit, illud signifiut soliti fuerant circuire « per castella evangelizantes et curantes ubique , » sed et nocte hac, postquam hymno dicto exierunt cum illo in montem Olivarum, diffugientes et oppressi tristitia, cuncti a laude communi conticuerunt. Idcirco autem a completorio profundum hoc incipdormitabant, tandemque ubi turba, et qui vocabatur Judas, venit, cum tenerent eum, « relicto eo, omnes fugerunt . » Nec quisquam ex illis
Abbreviated transcription (Latin):
nos ꝑtidem: ⁊ plebs tua letabitur inte. Le¬
tabuntur filii syon. si reddita sͥ eius p̾sentia
⁊ pͥstina tͥstitia in gaudium comi̾sa pleno
gaudebunt gaudio. Longumnimis ẽ neq
a nod̃ ppositum. exponentis more oĩa ꝓseqͥ.
Solam enim concordiam cuiusq offitii uel
compagem cuiisq corꝑis ꝑquirere ꝓpositũ
ĩ. Summa gͥ huius offitii ẽ ut ꝑegͥna ierłm¬

Expanded text:
 fidem, « et plebs tua laetabitur in te. » Laetabuntur filii sponsi reddita sibi ejus praesentia, et pristina tristitia in gaudium conversa, pleno gaudebunt gaudio. Longum nimis est, neque a nobis propositum exponentis more omnia persequi. Solam enim concordiam cujusque officii, velut compagem cujusque corporis perquirere propositum est. Summa igitur hujus officii est, ut peregrina Jer
Abbreviated transcription (Latin):
tulus inteuexit. Cu flenti ⁊ in orationib
uagienti cominiserens mat̾ totũ offitiũ
canit. iamiam imminere contestans desi¬
deranti reditum patͥs. & audiendam esse
glãm uocis eius quando dicet. uenite be¬
nedicti patͥs mei ꝑcipite regnum. In leci
niseuis fieri incipientib iuxta uocem dm̃
debeamus leuare captta nr̃a .i. ex hilarare
as: scił ut p̃̾parate sint occͣrere ilii. ñ ꝑ timo¬
rẽ suffugiendo: s cum amore aduentum
enis excipiendo. Ad hec oportune nobis hec
enim ad correctionẽ impatientis ammȩ &
nimis egre cupientis dissolui & ẽe cum xp̃o.
dum habundantiam nobis spei optando
moras uenturi dm̃ nr̃i ferre suadet cũ pa¬
eius. eoqͦd ordinauerunt testam̃tum eius
nouum suꝑ uet̾a sacͥfitia. Alla duob fecim¬
dum u̾sib. pͥmo u̾su gaudium spei p̾dicat
eius cui dictũ ẽ. indomum dm̃ ibimus: le¬
ticiãq ex re futura ubi stabunt pedes enis

Expanded text:
tulus intellexit. Cui flenti et in orationibus tulus intellexit. Cui flenti et in orationibus vagienti commiserens mater totum hoc officium canit , jamjam imminere contestans desideranti reditum patris, et audiendam esse gloriam vocis ejus, quando dicet: « Venite, benedicti Patris mei, percipite regnum in laetitnis ejus fieri incipientibus juxta Domini dictum, debeamus levare capita nostra , id est exhilarare as, scilicet, ut parata sint occurrere illi; non per timorem fugiendo, sed cum amore adventum ejus excipiendo. Ad haec opportune nobis haec enim ad correptionem impatientis animae, nimis aegrae, cupientis dissolvi, et esse cum Christo, dum abundantiam spei nobis optando, moras venturi Domini nostri ferre suadet, cum paejus, eo quod ordinaverint testamentum ejus novum super vetera sacrificia . Alleluia duobus fecundum versibus primo versu gaudium spei praedicat ejus, cui dictum est: « In domum Domini ibimus, laetitiamque ex re futuram , » ubi stabunt pedes ejus
Abbreviated transcription (Latin):
statio ad scãm ierłm. Lotum enim
offitium eiusdem dñicȩ ad letificandum cor
illius decantatur. quȩ pͥmum filii dĩ rece¬
pit aduentum: queq ꝑ fidem iustificata
& pacem hñs ad dm̃. desiderat in scdõ aduen¬
tu iudere głosum regem suum. Mulier qͥppe
casta ẽ que uiri sui absentiam plorat p̾sentiã
desiderat: & sic ad unici sponsi fun suspirat
thalamum. que madmodum desiderat cer-¬
uus ad fontes aquarum. Hunc gͦ desideran¬
ti. festinanti. atq anhelanti p̾sens offitium
letitiam designat. speminculcat: patientiã
plenȩ consolationis ⁊ pacis. consonare ui¬
dent᷑ p̃missis signis quȩ glosum illum ad¬
uentum p̾cessura sunt. His gͦ inquit dñs
fieri incipientib leuate capita ur̃a: qm̃ ap¬
ur̃a ait beatus oresorius: i. exhilarate corda.
Iuxta huius ueridici ꝓmissi consolationẽ
p̾cinnt ad intͦitum tuba ꝓpħica: ppłs syon
ecce inquiens dñs uemiet ad saluandas.
gͥna matre ⁊ ulo quem numqm indit pa¬

Expanded text:
statio ad sanctam Jerusalem. Totum enim officium ejusdem Dominicae ad laetificandum cor illius decantatur, quae primum Filii Dei recepit adventum, quaeque per fidem justificata , et pacem habens ad Deum, desiderat in secundo adventu videre gloriosum regem suum. Mulier quippe casta est, quae viri sui absentiam plorat, praesentiam desiderat; et sic unici sponsi sui suspirat thalamum, « quemadmodum desiderat cervus ad fontes aquarum . » Huic ergo desideranti, festinanti atque anhelanti, praesens officium laetitiam praenuntiat, spem inculcat, patientiam plenae consolationis et pacis, consonare probentur, praemissis signis, quae gloriosum illum adventum praecessura sunt. « His ergo, inquit Dominus, fieri incipientibus, levate capita vestravestra, ait beatus Gregorius, id est exhilarate corda; » juxta hujus veridici promissi consolationem, praecinit ad introitum tuba prophetica populo Sion: « Ecce, inquiens, Dominus veniet ad salvandas regrina matre. et illo quem nunquam vidi
Abbreviated transcription (Latin):
sante nouitatis integrascit:
& quicqͥd dicere conamͣ. collatꝰ cũ re
sermo iux ulliꝰ apparet esse mom̃ti.
Nam maxime cum ad summi sacram̃¬
ti uerticem. cum ad ipsam ꝑuenit sacͥ
ficii mentem. disparet sermo. lingua
deficit: & incircuncisa labia mentem
& impudentiȩ coarguit. Quis enim
nouit ordinẽ celi: aut ponet ratioes
eus in terra. Ordo namq cȩli p̾senti
ex capło nob̃ effulsit. cuiꝰ claritatẽ ferre
ñ ualitit sepe nominat᷑ e nominand̾
achis: abiturꝰ hic insacrariũ celi
pontifex summus ꝑuam passionis
sacͥficat mͦ mirabili scdm ordinẽ suũ
sed̃m celestis sacͥficii ritũ. accipiens pa

Expanded text:
tantae novitatis integrescit, et quidquid dicere conamur, collatus cum re sermo, vix ullius apparet esse momenti. Nam maxime, cum ad summi sacramenti verticem, cum ad ipsam perventum est sancti sacrificii mentem, disparet sermo, lingua deficit, et incircumcisa labia mentem , impudentiae, coarguunt. « Quis enim novit ordinem coeli, aut ponet rationes ejus in terra? » Ordo namque coeli praesenti ex capitulo nobis effulsit, cujus claritatem ferre non valuit saepe nominatus et nominandus Achis . Abiturus hinc in sacrarium coeli pontifex summus per viam passionis sacrificat modo mirabili secundum ordinem suum, secundum coelestis sacrificii ritum, acci
Abbreviated transcription (Latin):
cens. hoc ẽ corpꝰ meũ: accipiens p̾clarũ
calicem umi &e dicens: hic ẽ calix san¬
gumis mei. Quidgͦ  silebimus. &e silen¬
tio nr̃o uidebim̃ consentientes eẽ hiis
quorũ pollutalabia ñ tetigit seraphĩ
rubenti calculo quẽ attulit de altari
modare ꝯsueuit .i. fidẽ. spẽ. & caritatẽ:
q̃ in hoc maxime negocio necessaria ft̃.
Patit᷑ .ii. nos ñ contͣdicentes: s nosse
cupientes. Igit᷑ ne om̃ino nesciamꝰ qͦ mẽ
libet nc̃ intueri mordine tã ãmirabił
tionẽ. causam finalẽ. siue utilitatem.
Quȩ cum singla nob̃ fidi manu pulsan¬
tib gr̾ȩ clainicula secretariꝰ u̾itatis aꝑu
erit & si nondum facie ad faciem: saltẽ
ꝑspeculum &e in enignate uidebimus

Expanded text:
 Hoc est corpus meum, » accipiens praeclarum calicem vini, et dicens: « Hic est calix sanguinis mei . » Quid ergo? silebimus, et silentio nostro videbimur consentientes esse his, quorum polluta labia non tetigit Seraphim rubenti calculo , quem attulit de altari, modare consuevit , id est fidem, spem, charitatem, quae in hoc maxime negotio necessaria sunt. Patitur enim nos, non contradicentes, sed nosse cupientes. Igitur ne omnino nesciamus quomodo est, libet nunc intueri in ordine tam admirabilis utilitatem. Quae cum singula nobis, fidei manu pulsantibus, gratiae clavicula secretarius veritatis aperuit, « et si nondum facie ad faciem, saltem per speculum et in aenigmate, videbimus,
Abbreviated transcription (Latin):
turꝰ ẽ: recte filiis absentiã sponsi iugentib
⁊ cũ desiderio reditũ eiꝰ expectantib illa
consolantis u̾ba in cõmunioẽ cammꝰ. Ron
nos relinqm orphanos. ueniã ad uos itũ
⁊ gaudebit cor ur̾m.¬

Expanded text:
turus est, recte filiis absentiam sponsi deflentibus, et cum desiderio reditum ejus exspectantibus, illa consolantis verba in communione canimus: Non vos relinquam orphanos, veniam ad vos iterum, et gaudebit cor
Abbreviated transcription (Latin):
abbati offitio duoꝵ ꝯcordia ppł̃oꝵ. p̾¬
signat᷑. uidĩ uidelicet atq gentilis. qͥ
tande uno eodeq spũ se illuminatos ꝓfiten¬
tes agnitum ambo sine ꝯtͦu̾sia sequent᷑ xp̃m.
Dno nãq ceci qͥ m euu̾głio referunt᷑ illuminati.
hos duos significant ppłos: qd̃ ex p̾eunte lecti¬

Expanded text:
bbati officio duorum concordia populorum praesignatur, Judaei scilicet atque gentilis, qui tandem uno eodemque Spiritu se illuminatos profitentes, agnitum ambo sine controversia sequentur Christum. Duo namque caeci, qui in Evangelio referuntur illuminati , hos duos significant populos, quod ex praeeunte lecti
Abbreviated transcription (Latin):
atq intelligentib clarũ ẽ. uͥ longa ⁊ ualida
disputatione causat᷑ uidos atq g̾cos om̃s
sub peccato ẽẽ. nec istos excusabiles ẽẽ ꝓpter
ignorantiã di. nec illos iustificari potuisse
Instificati gͥ ex fide. ⁊cet̾a. Itaq duo cecullu¬
minati mistice duo st̃ ppłi. qͦrũ ⁊ illa uox ẽ

Expanded text:
atque intelligentibus clarum est, ubi longa et valida disputatione causatur Judaeos et Graecos omnes sub peccato esse, nec istos excusabiles esse propter ignorantiam Dei, nec illos justificari potuisse Justificati igitur ex fide , etc. Itaque duo caeci, illuminati, mystice duo sunt populi, quorum et il
Abbreviated transcription (Latin):
plenis d̃i. Qo̾ utiq sed̃m corpus accipit᷑
quia uenas neruosq uel omnes occultos
meatus corporis ñ etiam ammȩ sub̃am
ingressa febris aut ebrietas. Habitantem
alic in suis sedib fatigat animam. Igitur
dum illum sitientes muitat animas. uo

Expanded text:
plenus dicitur. Quod utique secundum corpus accipitur, plenus dicitur. Quod utique secundum corpus accipitur, quia venas nervosque vel omnes occultos meatus corporis, non etiam animae substantiam ingressa febris aut ebrietas, habitantem illic in suis sedibus fatigat animam. Igitur dum illum sitientes invitat animas, quo
Abbreviated transcription (Latin):
i prudenter uerba dñi suꝑius posita
adu̾timus. qui loquens de sp̃u quẽ
accepturi erant credentes in eum. si quis
sitit inquit ueniat ⁊ bibat ⁊ cęt̾a. uerã
⁊ ꝑfectam sc̃i sp̃c diuinitatem in his quoq
agnoscimus: de qua numqmͣ arrius ali¬
quid ⁊ manis bibit macedomus. om̃sq
alii quicumq blasphemando in spm scm̃
ȩt̾m delicti rei conuncuntur Quod ut ma¬
infestius fiat. pͥmo ponendum ẽ illud de
quo nemo dubitat. scił potum hunc non
carne s sp̃u ꝑcipi. ñ ore s corde. ñ palato. s
ratione discerm. Qd̃ autem bibitur: ꝓfecto
bibentis interiora penetrat: suaq sub¬
tilitate capabili crassiora. atq id̃o sin ca¬
patia complet receptacula. Constat gͥ qd̾
penetret int̾iora: ut pote quem illabibit
lus implec animam sp̃c. Nam qd̃ homo
atus ẽ: neuter ab altero adeo subtilior. ut
alter alt̾i capabilis. alternisue capax sit.
S ita plenus demone quis ẽẽ potest: qͦmͦ
mero aut febri int̾dum non incongrue

Expanded text:
i prudenter verba Domini superius posita advertimus, qui loquens de Spiritu quem accepturi erant credentes in eum: Si quis sitit, inquit, veniat et bibat , etc., veram et perfectam sancti Spiritus divinitatem in his quoque agnoscimus, de qua nunquam aliquid aridus et inanis bibit Macedonius, omnesque alii quicunque blasphemando in Spiritum sanctum aeterni delicti rei convincuntur. Quod ut manifestum fiat, primo ponendum est illud, de quo nemo dubitat, scilicet potum hunc non carne, sed spiritu percipi, non ore, sed corde, non palato, sed ratione discerni. Quod autem bibitur, profecto bibentis interiora penetrat, suaque subtilitate capabile, crassiora atque ideo sui capacia complet receptacula. Constat igitur penetret interiora, utpote quem illa bibitlus implet animam spiritus. Nam quod homo atus est, neuter altero adeo subtilior, ut alter alteri capabilis, alteriusque capax sit: sed ita plenus daemone quis esse potest, quo modo mero aut febri interdum non incongrue
Abbreviated transcription (Latin):
mensis pͥmi touet umisquisq agnum
ꝑ familias & domos suas. & sernabitis eñ
usq in quartãdecimam diem mensis eiꝰ¬
dẽ: & immolabit eum unu̾sa multitu¬
do filiorum isrł ad uesꝑum. Nota ce ce¬
iebris est mirabilium hẏstoria quȩ ante fue¬
rant gesta scił qd̃ decẽ plagis pharaonem
&e totam eg yptum moyses inuirga manꝰ
sue ꝑcusserit: quib pharao qmiuis afflictꝰ.
uictus tñ ñ ẽ. donec agnis immolaretur¬

Expanded text:
ensis primi tollet unusquisque agnum per familias et domos 59 suas, et servabitis eum usque ad quartum decimum diem mensis ejusdem, et immolabit eum universa multitudo filiorum Israel ad vesperam . » Nota et celebris est mirabilium historia, quae ante fuerant gesta, scilicet quod decem plagis Pharaonem et totam Aegyptum Moses in virga manus suae percusserit: quibus Pharao, quamvis afflictus, victus t
Abbreviated transcription (Latin):
erat contͣ ipsos. ut asinã illic alligatã ce¬
pullum soluentes sͥ adduce̾nt. & cet̾a.
In his ꝓfecto que utilitas in sanguine
suo qͥs fructus sue passionis ad qm ue¬
mebat m ystice p̾signauit. Ascensurus
eminerat ꝓpt̾ passionẽ mortis gła & ho¬
nore coronatus ad dext̾am patͥs qui est
origo luminis. atq inde dandodona
catisq omnib absoluerent. & adducto si¬
bi humano genere ꝑ fidẽ ipse suꝑsedens
iuxta qd̾ scͥptũ ẽ. & equitat᷑ tius saluatio
incelestẽ ierłm animas induceret. turbi
angłorum cum laude occurrentib pai¬
masq uictoriarũ cũ ramis oliuarũ que
sunt pacis insignia subleuantib.¬

Expanded text:
erat contra ipsos, ut asinam illic alligatam erat contra ipsos, ut asinam illic alligatam pullumque ejus solventes sibi adducerent , etc. In his profecto, quae utilitas in sanguine suo, quis fructus suae passionis, ad quam veniebat, mystice praesignavit. Ascensurus enim propter passionem mortis, gloria et honore coronatus , ad dexteram Patris, qui est et origo luminis, atque inde dando catorumque oneribus absolverent, et abducto sibi humano genere per fidem, ipse supersedens, juxta quod scriptum est: « Et equitatus tuus salvatio , » in coelestem Hierusalem animas induceret, turbis angelorum cum laude occurrentibus, palmasque victoriarum cum ramis olivarum, quae sunt pacis insignia, sublevantib
Abbreviated transcription (Latin):
S sicut pharao decẽ plagis ñ adeo uictꝰ
ẽ. ut filios ifrł dimitteret: ita diabolus
decẽ p̃ceptoꝵ legis obseruatione ñ adeo
suꝑatꝰ ẽ. ut homo inparad isũ rediret
Igit᷑ sicutt post mefficatẽ uirrgam moy si
tandem agnus immolari uissus ẽ &e tunc
mortua sunt pͥmogenita eg ypti: & hac
una plaga tactus pharao dimisit ppłm
& ipse cumreliquis egyptiis ꝑsequens tͣn¬
seuntes in mari rubro subm̃sus ẽ: sic pꝰ¬
qmͣ constitit qd nich ad ꝑfectũ duceret
letum est: & in mari rubro baptisim xp̃i
sanguine rubentis. auctualia qͦ peccata
cũ diabolo penitꝰ absorta sunt: lunagͦ
patris obediens. cuutatẽ illã passurus
ierłm ingredit᷑. S nec qd̾ ipse ingressus
sol procedit. similitudines eius qm oꝑat᷑
salutis. quasi umbras int̾iecto corpori
dissimiles reddit Ueniens gͥ ad passio¬
nem iudeamus quas iaciat umbras ful
ti duos mittit discipłos in castellũ qd̾

Expanded text:
Sed sicut Pharao decem plagis non adeo victus Sed sicut Pharao decem plagis non adeo victus est, ut filios Israel dimitteret, ita diabolus decem praeceptorum legis observatione non adeo superatus est, ut homo in paradisum rediret. Igitur sicut post inefficacem virgam Mosi tandem agnus immolari jussus est, et tunc mortua sunt primogenita Aegypti, et hac una plaga tactus Pharao dimisit populum, et ipse cum reliquis Aegyptiis persequens transeuntes, in mari Rubro submersus est; sic postquam constitit, quod nihil ad perfectum adduceret letum est, et in mari Rubro baptismi Christi sanguine rubentis actualia quoque peccata cum diabolo penitus absorpta sunt . Luna ergo Patris obediens, civitatem Hierusalem passurus ingressus est. Sed nec ipse ingressus sol procedit, similitudines ejus quam operatur salutis, quasi umbras interjecto corpori similes reddit. Veniens igitur ad passionem, videamus quas jaciat umbras fulgti duos mittit discipulos in castellum, quod
Abbreviated transcription (Latin):
Pharao diaboli eg ẏptus mundi: fini isrł̃
omnnum qͥ ad uitam p̾ordinati sunt. &
ppłs di uocant᷑ t ypum gesserunt. Captuntas
seruitꝰq filioꝵ isrł captiuitatẽ illam desig¬
nat: qua diabolꝰ hominẽ in paradysi liber¬
tate conditum ꝑp̾uaricationẽ intenebris
hinus scł̃i captinum. & morti obnoxiũ fecit.
Stetit moyses cum a aron coram phara¬
one: tenensq uirgam in manu dixit.
Hec dicit dñs. Dimitte ppłm meũ. Num¬
rum in uͥga moysi legis disciplinã: in
aaron eniscdẽ legis agnoscimꝰ sac̃dotium.
Hec enim duo data sunt. ut ppłm di a ser¬
uitute pharaonis .i. diaboli eriꝑent. Decẽ
plage quib ꝑcussus ẽ. decẽ legis p̾ceptoꝵ
quib ppłs dĩ diabolo captiuatori huma¬
nigeneris repugnare uissus ẽ similitu¬
dinem p̾tulerunt: Nam tunc pͥmum
mors que regnauit ab adam usq ad mo¬
Y sen cepit audire in regnosuo contͣdictio¬
nem. dõ debitum sͥ exigente ab hominib
cultum: & suorum obedientiam p̾ceptoꝵ.

Expanded text:
diaboli, Aegyptus, mundi, filii Israel, omnium qui ad vitam praeordinati sunt et populus Dei vocantur, typum gesserunt. Captivitas servitusque filiorum Israel, captivitatem illam designant qua diabolus hominem in paradisi libertate conditum, per praevaricationem in tenebris hujus saeculi captivavit, et morti obnoxium fecit. Stetit Moses cum Aarone coram Pharaone, tenensque virgam in manu, dixit: « Haec dicit Dominus: Dimitte populum meum . » Nimirum in virga Mosi legis disciplinam, in Aaron ejusdem legis agnoscimus sacerdotium. Haec enim duo dicta sunt, ut Dei populum a servitute Pharaonis, id est diaboli eriperent. Decem plagae, quibus percussus est, decem legis praeceptorum, quibus populus Dei diabolo captivatori humani generis repugnare jussus est, similitudinem praetulerunt. Nam tunc primum « mors, quae regnavit ab Adam usque ad Mosen , » coepit audire in regno suo contradictionem, Deo debitum sibi exigente ab hominibus cultum, et suorum obedientiam praeceptorum.
Abbreviated transcription (Latin):
sapite ñ quȩ suꝑterram. Mortui emm
ind̾o. O fidei ꝓcuratores: elegans facuim¬
dia: &e offitiosa sedulitas. Mortui inquit
estis: quia iudelicet mortiumẽ muob
quicquid suꝑterram sapiebatis. Quid
enim pruis sapiebat uie filius desertor
patris luxuriosus &e prodigus: nisi cum
meretricib conuiuia eonstruere. sua dis¬
sipare. alienis inhiare: porcos alienos pa¬
scere. Totum hoc mortuum. & inbaptis¬
mo xp̃i consepultum ẽ. Uita aut̃ no¬
na quȩ de eodẽ baptismo surrexit. quȩ si¬
liũ talẽ longe altum fecit. uita inqͣm

Expanded text:
pite, non quae super terram. Mortui enim in Deo . » O fidi procuratoris elegans facundia, et officiosa sedulitas: « Mortui, inquit, estis, » quia videlicet mortuum est in vobis, quidquid super terram sapiebatis. Quid enim prius sapiebat ille filius desertor patris, luxuriosus et prodigus, nisi cum meretricibus convivia struere, sua dissipare, alienis inhiare, porcos alienos pascere? Totum hoc mortuum, et in baptismo Christi sepultum est; vita autem nova, quae de eodem baptismo surrexit, quae filium
Abbreviated transcription (Latin):
gaudium spei uocatoꝵ qd̃ inminuit
sollicitudo eorumde adhuo a do ꝑegn¬
dam usq ad sabbatũ qͦ albas ipsi depo¬
nunt. eadẽ ꝓcausa gͣdale cantatur. qui
cantus ẽ laborantium. nec insippt̾ eos
ꝑtineret ad dies pentechostes: qͣd tẽpꝰ tu¬
turȩ requiei pacisq & głe signum ẽ
Namce incanone ꝑhanc ebdomadam
hoc pro ipsis additum est. Hanc gͥ obla¬
tionẽ seruititis nr̃e s & cunctȩ familiȩ
tue quantͥ offerimus. ꝓ his qͦ qͦs rege¬
nerare dignat᷑ es ex aqua & sp̃n sc̃o tri¬
buens eis remissionem om̃ium peccat¬
one sollẽpnitatẽ sc̃i celebrans baptisti
rii. Cur anudiusc̾cus omissum nuns
reddatur pacis osculum.

Expanded text:
gaudium spei vocatorum, quod imminuit sollicitudo eorumdem adhuc a Deo peregrdam usque ad Sabbatum, quo albas ipsi deponunt, eadem pro causa Graduale cantatur, qui cantus est laborantium, nec nisi propter eos pertineret ad dies Pentecostes, quod tempus futurae requiei, pacisque et gloriae signum est. Nam et in canone per hanc hebdomadam hoc pro ipsis additum est: Hanc igitur oblationem servitutis nostrae: sed et cunctae familiae tuae, quam tibi offerimus pro his, quos regenerare dignatus es ex aqua et Spiritu sancto, tribuens eis remissionem omnium peccatoione solemnitatem sancti celebrans baptisterii. CAPUT XII. Cur a nudius tertius omissum nunc reddatur pacis osculum.
Abbreviated transcription (Latin):
monib: &e tunc reliquiȩ ifrł saluȩ fieñ.
Interini donec illud fiat plenũ & inte¬
grum ñ erit pat̾ne domus .i. p̾sentis eccł̃ie
gaudium: qi licet iudaictis ppłs semꝑ
gentium oderit salutem. gentium tamen
eccłia dolet. qd ppłs iste stat foris. qd̃q sua
salus uu inscandala sit. Igitur huius
diei sacrificio uesꝑtino tam festiuo tãq
iocundo conuementer quedam orna¬
menta detracta sunt. scił. intitus. gͦdale.
offerenda. cominuno. que de psalmis
nendum institutis ante sacrificium ex¬
cerpta. & cum suaui modulatione in
romana eccłia cantari instituta sunt.
Interea dum uitulus adducitur. conul¬
uium p̾ꝑatur accedit coram ille ministroꝵ
pͥmus atq fidelissimus paulus. filiũq
uium qui reu̾sus ẽ iam habentem anu¬
lum in manu. iam calciatum. iamq
stola pͥma indittum. gratulabundus

Expanded text:
monibus, et tunc reliquiae Israel salvae fient. monibus, et tunc reliquiae Israel salvae fient. Iuterim, donec illud fiat, plenum vel integrum non erit paternae domus, id est, praesentis Ecclesiae gaudium: quia licet Judaicus populus semper gentium oderit salutem , gentium tamen Ecclesia dolet, quod ille populus stat foris, quodque sua salus illi in scandala sit. Igitur hujus diei sacrificio vespertino, tam festivo, tamque jucundo convenienter quaedam ornamenta detracta sunt, scilicet Introitus, Graduale, Offerenda atque Communio, quae de Psalmis nendum institutis ante sacrificium excerpta, et cum suavi modulatione in Romana Ecclesia cantari instituta sunt. Interea, dum vitulus adducitur, convivium praeparatur, accedit coram ille ministrorum primus atque fidissimus Paulus, filiumque illum, qui reversus est, jam habentem annulum in manu, jam calceatum, jamque stola prima indutum, gr
Abbreviated transcription (Latin):
t̾na pennte letama in honore sc̃e & indi¬
uiduiȩ tͥnitatis: incuis nomine tͥnobap¬
tizatus. hic filius de quo loquimur qui
mortuus fuerat & reuixit: ꝑierat & in¬
uentus ẽ. concrepant signa quȩ hactenꝰ
fuerant muta: &e ꝑsonante sẏmphonia
chorus exultat. Gaudent nob̾cum angłi.
&ꝓpter uliorum gaudium nos repetimꝰ
omissum a septuagesima ymnum ipsoꝵ
carnem manducare &e sanguinem bibe¬
re debemus. qui id̃o uitulus dicitur. qr
homo pro nob̃ sacrificatus ẽ. & ido sa¬
ginatus: quia impso habitat plenitu¬
do diuinitatis corꝑaltter. S huic con¬
phoniam ce chorum detrahit fr̃i suo
inuidia tortus & odio: patͥsq clem̃tiã
rep̾hendens. tristicia maiuilt & fame
consumi: qmͣ cum fr̃e gaudẽ & epulari.
Exibit autem pat̾ quandoq & faciem
letam au̾so ac tͥsti filio dignanter inge¬
rens. ꝑsuadebit ce precabitur illum opor¬
tumus int̾esse gaudiis & epulis tenens
manum euis & blandis consulens ser¬

Expanded text:
litania in honorem sanctae et individuae Trinitatis , in cujus nomine trino baptizatus filius hic, de quo, loquimur, qui « mortuus fuerat et revixit, perierat et inventus est , » concrepant signa, quae hactenus fuerant muta, et personante symphonia chorus exsultat. Gaudent nobiscum angeli, et propter illorum gaudium nos repetimus omissum a Septuagesima hymnum ipsorcarnem manducare, et sanguinem bibere debemus: qui ideo vitulus dicitur, quia homo pro nobis sacrificatus est: ideo saginatus, quia in ipso habitabat plenitudo divinitatis corporaliter . Sed huic conphoniam et chorum, detrahit fratri suo, invidia tortus et odio, patrisque clementiam reprehendens, tristitia mavult et fame consumi, quam cum fratre gaudere et epulari. Exibit autem pater quandoque, et faciem laetam averso et tristi filio dignanter ingerens, persuadebit, et precabitur illum opportunis interesse gaudiis et epulis, tenens manum ejus, et blandis consulens ser
Abbreviated transcription (Latin):
ruerit uita ur̃a: tunc & uos apparebitis
cum ipso in gła. Uitam eandẽ diuina
nouitate conditam. significant in enu¬
głio consequenti uestimenta angłi. que
erant candida sicut nix. Ecce int̾ea cano¬
re celestis ꝑsonat symphoma quo lecifi¬
centur conuiue. tanqm de celo remissũ
&e ori nr̃o redditum alla. qd̃ a septuagesi¬
ma nr̃a non cecinerunt organa. indeli¬
cet quia dieb his captiuitas p̾sentis u¬
tȩ significata ẽ ce ido qd̾ future uite io¬
cunditatem significet alła. tacendo ue¬
lut salices babilonis huius flentib nob̃
pependerunt. At nunc qr nox illa sacra¬
tissima iam incumbit qua xp̃c lib̾tatiꝰ
auctor resurrexit. in qua iam ut dictũẽ
pͥma resurrectione resurgunt qui bapti¬
zantur nom ecclie filii. ꝓtinus tanqmͣ
de salicib direpta nr̃a certatim organa
ꝑsuttant alła. dicuntq confitemim dño
causamq subiciunt qm bonus: qd̾ ab
effectu comprobatur: qm̃ in scłm miscd̃ia

Expanded text:
ruerit, vita vestra, tunc et vos apparebitis cum illo in gloria . » Vitam eamdem, divina novitate conditam, significant et in Evangelio consequenti vestimenta angeli, quae erant candida sicut nix. Ecce interea canore coelestis personat symphonia, quo laetificentur convivae, tanquam de coelo remissum et ori nostro redditum alleluia: quod a Septuagesima nostra non cecinerunt organa, videlicet, quia diebus his captivitas praesentis vitae significata est, et ideo quod futurae vitae jucunditatem significat alleluia, tacendo velut ad salices Babylonis hujus flentibus nobis pependerunt. At nunc, quia nox illa sacratissima jam incumbit, qua Christus libertatis auctor resurrexit, in qua jam, ut dictum est, prima resurrectione resurgunt, qui baptizantur novi Ecclesiae filii, protinus tanquam de salicibus direpta nostra certatim organa persultant alleluia, dicuntque: Confitemini Domino , causamque subjiciunt: quoniam bonus , quod ab effectu comprobatur, quoniam in sa
Abbreviated transcription (Latin):
qͣ uectigales sunt gr̃arũ actiones. Sol
habens horas sp̃uales & sempiterne
secum stantes. has .uii. horas tempo¬
raliter currentes clarissimis miscdiȩ
suae radiis illustrauit. atq dedicauit.
rima hora creatori nr̃o laudes
referre debemus ante omnem
curam corporis: qua scilicet hora
uñs nrͣ iam consputus & illusus atq
alapis cesus & adhuc obpbriis satu¬
randus. pilato ꝓpt̾ nos ligatus astitit.
itemq rediuiuus stans in littore cũ in
captura piscium a quib retia rupta
non sunt significasset ecclam qualis
futura ẽ in resurrectione mortuorũ
mellitum cum septem discipulis celebra-¬
uit conuiuium. Quia gͦ pͥmum que¬
rendum ẽ regnum dĩ. & cet̾a adicien¬
tur nobis. ꝙ in lege iubet dñs omne
sͥ pͥmitiuum offerri. pͥmam offeramꝰ
horam diei nr̃o redemptori: & quera¬
mus regnum eius qui passus est ꝓpt̾¬

Expanded text:
si vecitgales sunt gratiarum actiones. Sol , duodecim habens horas spirituales, et sempiterne secum stantes, has septem horas temporaliter currentes clarissimis misericordiae suae radiis illustravit atque dedicavit. rima. Prima hora Creatori nostro laudes referre debemus, ante omnem curam corporis, qua scilicet hora Dominus noster jam consputus et illusus, atque alapis caesus, et adhuc opprobriis saturandus Pilato propter nos ligatus astitit . Itemque, redivivus stans in littore, cum in captura piscium, a quibus retia rupta non sunt, significasset Ecclesiam, qualis futura est in resurrectione mortuorum, mellitum cum septem discipulis celebravit convivium . Quia ergo primum quaerendum est regnum Dei, et caetera adjicientur nobis ; et in lege jubet Dominus omne sibi primitivum offerri , primum offeramus horam diei nostro Redemptori, et quaeramus regnum ejus, « qui passus est pro
Abbreviated transcription (Latin):
eẽt creat᷑. ñ ce̾t ereator eoꝵ Regis aũ debi¬
tũ aclegitinũ offitiũ ẽ ut subditis lan¬
da ł clata p̾cepta pͥor ipse actib impleat:
ne dũ militib laboriosã mandat militiã
ipse indelitiis sua potestate abutendo eau-¬
sã p̾beat. eoꝵ murmuratiõi ꝓculdubio
dicentiũ. deliciosũ ẽẽ ducẽ. qͥ subditis ea
p̾cipiat quȩ facere fugiat aut ñ possit.
Igit᷑ ⁊ ħ dignũ fuit. ut ea quȩ pceꝑat ł p̃ep¬

Expanded text:
n erat Creator eorum. Regis autem debitum ac legitimum est officium, ut subditis danda vel data praecepta, prior ipse actibus impleat, ne, dum militibus laboriosam mandat militiam, ipse in deliciis sua potestate abutendo, causam praebeat eorum murmurio, procul dubio dicentium, deliciosum esse ducem, qui subditis ea praecipiat quae facere fugiat aut non possit. Igitur et hoc dignum fuit, ut ea quae praecep
Abbreviated transcription (Latin):
dinẽ. quanssuꝑbiam diabolꝰ ł ipse ħ̃o appeti¬
uit ascendesi Cũ enĩ dixiss ipse. diligite mi¬
micos urõs. bene facite his qͥ odert̾ uos sta¬
tim adiecie. ut sitis filii patͥs ur̃i qͥ incelis ẽ.
Ac sidicẽt. Non magnificentia scientie de qͦ
p̾sumens sathanas in corde suo dixto sumł
cuixtt. eritis sicut dii scientes bomĩ ⁊ malũ. ñ
inqm̃ scientia s suꝑeminens scientie caritaᷤ
causa ẽ efficiens. ut altissimo similes sitis.
enĩ rapinã arbitrat᷑ sũ me eẽ eqͣlẽ dõ. s ascen¬
sũ suꝑbiȩ adu̾sor ꝑ quã cũ ascendẽt sathan¬

Expanded text:
o appetivit, ascendere. Cum enim dixisset ipse: « Diligite inimicos vestros, benefacite his qui oderunt vos , » statim adjecit: « Ut sitis filii Patris vestri qui in coelis est . » Ac si diceret: Non magnificentia scientiae de qua praesumens Satanas, dixit in corde suo: Similis xit: « Eritis sicut dii, scientes bonum et malum . » Non inquam, scientia, sed supereminens scientiae charitas , causa est efficiens ut Altissimo similes sitis: enim rapinam arbitratus sum me esse aequalem Deo , sed ascensum superbiae aversor, per quam, cum ascenderet Sat
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑiꝰ dictũ ẽ iam diumitatis dispensatio. im¬
ra dignatio. ut ille ꝯtͣ quẽ potissimũ pecca¬
tũ admissũ fuerat scił filiꝰ int̾cessor apud pa
tanea caritatate addictus tanqmͣ si Isaac
ice̾co se patiat᷑ immolari. ut is mael in grãm
pats ac mat̾s uemat siuisq eoheres fiat. qr
ido fuerat eiectꝰ qr sese ñ ipsũ patrẽ ꝑseque

Expanded text:
superius jam dictum est, divinitatis dispensatio, mira dignatio, ut ille, contra quem potissimum peccatum admissum fuerat, scilicet Filius, intercessor apud Pattanea charitate addictus, tanquam si Isaac idcirco se patiatur immolari , ut Ismael in gratiam patris ac matris veniat, suusque cohaeres fiat, qui ideo fuerat ejectus, quia sese, non ipsum patrem perseque
Abbreviated transcription (Latin):
catiois yronice nom̃ accepit. ut dicẽt᷑ ligniĩ
scientiȩ bom ⁊ mali: licet ascͥp. Etore hystoriȩ
sic uocet᷑ &̃ ante peccatũ hoĩs: qd̾ ꝑ anticipa¬
tionẽ ꝯstat fieri. Eadẽ yronia dic̃ ipsa que
unꝰ ds ẽ tͥnitas: ecce adã qi unꝰ ex nob̃ factꝰ:
sciens bonũ ⁊ malũ. Quasi unꝰ ex nob̃̾ .i. qiͣ¬

Expanded text:
cationis, ironice nomen accepit, ut diceretur lignum cationis, ironice nomen accepit, ut diceretur lignum scientiae boni et mali, licet a scriptore historiae sic vocetur, etiam ante peccatum hominis. Quod per anticipationem constat fieri. Eadem ironia dicit ipsa, quae unus est Deus, Trinitas: « Ecce Adam quasi unus ex nobis factus est, sciens bonum et malum . » Quasi unus ex nobis, i
Abbreviated transcription (Latin):
inqmͣ illũ aduenisse in carne peccator an¬
tiquus iisurrexit: eumiq ꝑsuos satelliteꝰ
patibulo crucis affirit. Nã sapĩam eiꝰ m
delicet dispositionẽ qua ꝑ mortẽ suam
redẽptiuꝰ erat humanũ genꝰ nemo pͥnci¬
Uictꝰ aũ ipsa ꝑ quã se uicisse putabat mor¬
tis infirmitate ꝑsistit ineuisdẽ filii. odio
implacabili. ꝑ iudeoꝵ ora negantiũ: ꝑhere¬
ticoꝵ blasphemias creat᷑am illũ ẽẽ asseren¬
tiũ. S ut ad pͥmi hoĩs peccatũ redeã. scien
dũ q pͥꝰqmͣ ꝑ serpentẽ diabolus de uetito
tione appetiuerant ẽẽ sic̃ dii. Alioqͥn frustra ad
ꝑpetͣndũ id qd ꝑsuadebat hac ꝓmissioe usus fuiss diceis
Neritis sic̃ dii. Nemo enĩ nͥ id̾ qd̾ sentit appeti ꝓfructu
hois qͦ tumor sese intenderit apparet. per hoo
quod addidit. scientes bonum ⁊ malum.
utiq filiũ qͥ sap̾ia patͥs ẽ suꝑbe emula ci
ti st̃ . i. patres illi se fore arbitrati siuil̃.
habendo scientiã om̃iũ: unde lignũ p̾uari¬

Expanded text:
inquam, illum advenisse in carne, peccator antiquus insurrexit, eumque per suos satellites patibulo crucis affixit. Nam sapientiam ejus, videlicet dispositionem, qua per mortem suam redempturus erat humanum genus, « nemo princi» Virtus autem ipsa, per quam se vicisse putabat, mortis infirmitate, persistit in ejusdem Dei Filii odio implacabili, per Judaeorum ora negantium, per haereticorum blasphemias creaturam illum esse asserentium. Sed ut ad primi hominis peccatum redeam, scienuam per serpentem diabolus de vetito tione appetiverant esse sicut dii. Alioquin frustra ad perpetrandum id quod persuadebat, hac promissione usus fuisset, dicens: « Et eritis sicut dii . » Nemo enim nisi id quod sentit appetit, pro fructu oque tumor sese intenderit, apparet per hoc quod addidit: « Scientes bonum et malum . » Utique Filium, qui sapientia Patris est, superbe aemulati sunt, id est pares illi sese fore arbitrati sunt, habendo scientiam omnium. Unde lignum praevari
Abbreviated transcription (Latin):
adu̾sus filiũ luiore seruilis ꝯtumatia tor¬
quebat᷑ eo qd̾ uni ⁊ soli nato ñ facto tota
celoꝵ curia eque ut patͥ ꝓ tanta differen¬
dia uire famularet᷑. Grandi qͥppe differen¬
tia sese abuno qͥ erat insimipatͥs distare
indignabat᷑: cũ se mt cet̾a ab artifice dõ
factũ. illũ ex patre dõ solũ uide̾t suꝑ oĩa
natũ. Seriuł tumor adu̾sus eundẽ uni¬
genitũ gͣssat᷑ ẽ. longe nequiꝰ qm ismael
ex ancilla ꝓcreatꝰ. dñm suũ isaac de lib̃a
utpote uͥ ⁊ longe subtilior malitia. et
multo longinquior ꝯditionis erat dif¬
ferentia q̃ suꝑbientis odiũ ꝯcitabat. ꝓptͣ
qd̾ odiũ iã erat homicida. testante eodẽ¬

Expanded text:
ia torquebatur, eo quod uni et soli nato, non facto, tota coelorum curia aeque ut Patri, pro tanta differentia jure famularetur. Grandi quippe differentia sese ab uno qui erat in sinu Patris, distare indignabatur, cum se inter caetera ab artifice Deo factum, illum ex Patre Deo solum videret super omnia natum. Tunc servilis tumor adversus eumdem unigenitum grassatus est, longe nequius quam Ismael ex ancilla procreatus, dominum suum Isaac de libera utpote ubi et longe subtilior malitia, et multo longinquior conditionis erat differentia, quae superbientis odium concitabat. Propter quod odium jam erat homicida, testante eode