comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tes timouia congregantos: simplicum corelor
decipuint: Aiunt eium: Ecceds las pro¬
pbeiarumn uide equalis sit: Ego inqiuabo
& ponest quieruat demanibus meis: Audiunt
occidan. & ponaudiunt iuiui ficabo: Audurat
ꝑ cutiam  & audire contempnunt & ego sapa¬
bo Istius modi occasio nibus creatorem caluroꝓ¬
uianturi. Igitur aptequan lnter preteiquẽ
sensum habeant Ego interficia &uiuuifica¬
bo sꝑcutiam &scnabo opponam eis testimo nĩ
euuan gelii Dicamq aduersum her&icos. In¬
nume rabiles quippe here ses sunt: quȩ ȩuuangr¬
lium secundum lucam recipiunt : Si propterea
eruentus & tantum ludex & crudelis est conditor.
Quia dicit Ego interficiam & uiuificabo Eper¬
cutiam & sapꝰ abo. manifestis simum est & ilm̃
ipsius .ce filium eadem siquidem de eoscriptas.
Eccehicpositus est ipriunam: & in resur rectio¬
nem multorum in irł: Non in resurrectionẽ
tantum: sedhp i ruinam: Simalum est intersi¬
cere mmalun sit ex in terruinam uenire: quid

Expanded text:
telligunt congregantes, simplicium corda decipiunt. Aiunt enim: Ecce Deus legis et prophetarum, videte qualis sit: Ego, inquit, et non est qui se eruat de manibus meis . Audiunt occidam, et non audiunt vivificabo; audiunt percutiam, et audire contemnunt et ego sanabo. Istiusmodi occasionibus Creatorem calumniantur. Igitur antequam interpreter quem sensum habeant, ego interficiam et vivificabo, percutiam et sanabo, opponam eis testimoniam Evangelii, dicamque adversum haereticos. Innumerabiles quippe haereses sunt quae Evangelium secundum Lucam recipiunt. Si propterea cruentus et tantum judex, et crudelis est Conditor, quia dicit: Ego interficiam et vivificabo, percutiam et sanabo, manifestissimum est et Jesum ipsius esse Filium. Eadem siquidem de eo scripta sunt: Ecce positus est hic in ruinam et in resurrectionem multorum in Israel. Non in resurrectionem tantum, sed et in ruinam. Si malum est interficere, malum sit et in ruinam venire. Quid
Abbreviated transcription (Latin):
brauriam ido latriam uenificianunditi a
Huorum emruuam utilis rtupa factuest & dobacru¬
uadicitur Vbi cunque fuerit cada uer ibaccon¬
goegabuntur aquile cadauerquippe a casu
fiomentaccopnt bona est hec ripar atd quas
primum uepitibs̃ nec potest facere resurratio¬
pem iusiriuua precesserit: Vepit apte dertru¬
ere quod in memalum fuit ut illo destructo & mor¬
tificato consurgathume : & uiuific&ur id quod bo¬
pium est. Vt consequanur in co regnum cadoru

Expanded text:
iam, idololatriam, veneficia, etc. . Horum omnium utilis ruina facta est. Et de hac ruina dicitur: Ubicunque fuerit cadaver, illic congregabuntur aquilae . Cadaver quippe a casu nomen accepit. Bona est haec ruina, ad quam primum venit Jesus, nec potest facere resurrectionem, nisi ruina praecesserit, Venit ante destruere quod in me malum fuit, ut, illo destructo et mortificato, consurgat in me, et vivificetur id quod bonum est, ut consequamur in eo regnum coelorum.
Abbreviated transcription (Latin):
eorum meditabitur mendatum Quile uant
manus suas admandatadi quediligunt qui
ab omon inalo prohibent pedos suos utcustodi¬
aut uerbundĩ. Istionĩs suos sensus peraspi¬
ritalis exercituse ostendunt habere circum ei¬
sos. Parinis quidem cultris circum cisiouem
ficri legimus p&ra autom erat xp̃s: Cuius
fido ⁊ spe& caritate non solum in baptis ma¬
te sed inomni prorsus actione de uota puri¬
ficantur cordabonorum: Quae & ipsa coti¬
diaua nrã circumcisio id est contipua cordis
mundatio semꝑ octaua die sacramentum ce¬
lebraro non desistit: Quia nos in exem plũ
domipicae resurrectionuis que octaua diȩ
idest post septimam sabbati facta est scĩ ficare
consueuit : Vt quomodo surrexit xpsamor¬

Expanded text:
eorum meditatur mendacium, qui levant manus suas ad mandata Dei quae diligunt, qui ab omni via mala prohibent pedes suos ut custodiant verbum Dei, isti omnes suos sensus petra spiritualis exercitii se ostendunt habere circumcisos. Petrinis quippe cultris circumcisionem fieri legimus: petra autem erat Christus, cujus fide, spe et charitate, non solum in baptismate, sed in omni prorsus actione devota purificantur corda bonorum. Quae et ipsa quotidiana nostra cirmundatio, semper octavae diei sacramentum celebrare non desistit, quia nos in exemplum Dominicae resurrectionis, quae octava die, id est post septimam sabbati facta est, sanctificare consuevit, ut quomodo resurrexit Chris
Abbreviated transcription (Latin):
num cui cori d diedur: Tuam quoq ipsius asuꝰ¬
nam piraosbit gladiur ut rouelentur demultis
corlibur cogitationes: quid sibi uuist hoc quodait:
scdi nobia pnemscriptum repperi: Ipiidieiuo
Ego inmundum istum ueni ut quinonꝰ uident uidarit
& quiiudeit cecifiant qubm ocsoergo niudit¬
quiprius uidebant de irł cecifiant  sic uepit
in ruuam & in resurrectionem multorum
paduentu eumdĩ saluatoris quiprius stcte¬
raru corruerunt & qui ceciderant ꝓesurre¬
xerunt  Vna haec est interpraaatio deco quod
dictum est: Eeee hic positus est inriuiia quod¬
& iresur rcedonem multorum uurb: Est aute¬

Expanded text:
num cui contradicetur. Tuam quoque ipsius animam pertransibit gladius, ut revelentur de multis cordibus cogitatiosecundum Joannem scriptum reperi: In judicium ego in mundum istum veni, ut qui non vident videant, et qui vident caeci fiant . Quomodo ergo in judicdebant de Israel caeci fierent: sic venit in ruinam et resurrectionem multorum. In adventu enim Domini Salvatoris, qui prius steterant, corruerunt, et qui ceciderant, surrexerunt. Una haec est interpretatio de eo quod dictum est: Ecce hic positus est in ruinam et resurrectionem multorum
Abbreviated transcription (Latin):
ui est exdo uerbum di audit propterea uos
non duditis quia exdo nonestis: Incircum¬
cisi sunt duribus Incircumcisis lingua &
mapibus: Quorum os locutum est uapita¬
tem & dexteracorum dextera lniquitatis:
Quilocuntur pacem cum proximo suo mala
autem sunt In cordibus corum: E dextera
corum repl& a est muneribus: Incircum cisi
sunt gusci: quos proph&a redarguit di¬
cens: Uac qui poten estis adbibendum ui¬
uum & uiri sortes ad miscendam a ebriaeta¬
tem: In circumcisi olfati & tactu qui un¬
guento & uaris odoribus sunt delibuti: qui so¬
cuntur amplexus mer&ricis aspargentis
cubilesuum merra & aloe & cynamomo
ucircum cisi gressibus dequibus pralnis ta
commemorat᷑: Contritio & ui felicitas hiui¬
is corum : & uiam pacis poncogno uerunt:
Adqui omnicustodia seruant suum cor qui auer¬
tunt oculos suos peuideant uapitatem.
qui sepiunt aures suas spinis peaudiant lin¬
guam nequam: qui gustant & iudent

Expanded text:
Qui est ex Deo, verbum Dei audit. Propterea nos Qui est ex Deo, verbum Dei audit. Propterea nos non auditis, quia ex Deo non estis . Incircumcisi sunt auribus, incircumcisi lingua et manibus sunt, quorum os locutum est vanitatem, et dextera eorum dextera iniquitatis: qui loquuntur pacem cum proximo suo, mala autem sunt in cordibus eorum, et dextera eorum repleta est muneribus. Incircumcisi sunt gustu, quos propheta redarguit, dicens: Vae qui potentes estis ad bibendum vinum, et viri fortes ad miscendam ebrietatem . Incircumcisi olfactu et tactu, qui unguento et variis odoribus sunt delibuti; qui sequuntur amplexus meretricis, aspergentes cubile suum myrrha, et aloe et cinnamomo. Incircumcisi gressibus, de quibus Psalmista commemorat: Contritio et infelicitas in viis eorum, et viam pacis non cognoverunt . At qui omni custodia servant suum cor, qui avertunt oculos suos ne videant vanitatem, qui sepiunt aures suas spinis, ne audiant linguam nequam, qui gustant et vident
Abbreviated transcription (Latin):
ponamus secundum pristinam conuersatio¬
nem u&erem hominem qui corrumpitur se¬
cundum desideria erroris repouemur spũ
mentis praẽ: & induemus nouum hominem
quiscđm dm̃ creatus est lnius titia & scĩtatoue
ritatis: Neque audientes circum cis ionem
inuno corporis prĩ membro nos castigare
sufficere credamus sed sicut idem: alibi
mon& a postolus. Mundemus nos ab omni
labe & in qui namento carnis & spiritus pro
UI. ficientes scĩficationem intimoredi: Nele¬
gamus acta a postolorum uideamus proto
ceruicȩ & incircum cisi cordibus & auribus
uos semper spiũ scõ resistitis: Siergo iu
circumcisi cordibus & auribus sunt qui spũ
sci monitis resistunt. Est utique cordium
& aurium cirtumcisio & siest corduon lin¬
& aurium esti . & omnium exteriores luteri¬
orisquȩ homipis prĩ sensuumo cquerum
uiderit mulierom ad concupis cendum eam
q habuerit oculus sub lines huius incircum¬
cisus est uisur quibus uoce ueritatis dicitur.

Expanded text:
ponamus secundum pristinam conversatioponamus secundum pristinam conversationem veterem hominem, qui corrumpitur secundum desideria erroris, renovemur spiritu mentis nostrae, et induamus novum hominem, qui secundum Deum creatus est in justitia et sanctitate veritatis. Neque audientes circumcisionem in uno corporis nostri membro nos castigare, sufficere credamus: sed sicut idem alibi monet Apostolus: Mundemus nos ab omni labe et inquinamento carnis et spiritus, perficientes sanctificationem in timore Dei ; relegamus Actceruice et non circumcisi corde et auribus, uos semper spiritui sancto restitistis, sicucircumcisi cordibus et auribus sunt, qui Spiritus sancti monitis resistunt, est utique cordium et aurium circumcisio. Et si est cordium et aurium, est et omnium exterioris interiorisque hominis nostri sensuum. Qui enim viderit mulierem ad concupiscendam eam, qui habuerit oculos sublimes, hujus incircumcisus est visus: quibus voce Veritatis dicitur:
Abbreviated transcription (Latin):
nimode circuncisionis gloria corus cante: Non
ultra corpus quod corrum pitur ad grauat api¬
mam: Non terrena i habitatio de primit sen¬
sum multa cogitantem: sed corpusiam corrupti¬
bile la&ificat animam: & sub louat celestis in¬
habitatio totum hominem uisio nisui conditoris
inherentem: Cuius a &pi dicibeatitudinem
proph&a in illo cuius supra meminimus psalmo
consequenter exponit animam suam ipse &
omnis interioris suihominis affectus adbene¬
dicendum dnm̃ recor dandasq: om̃s eius retri¬
butionis excitans: Qui redimit deiteritu
uitam tuam qui sanat in bonis desiderium
tuum qui coronatte lnmiseratione & mi¬
sericordia. reno uabitur sicut aquilae
luuentus tua: & ideo neces seest fr̃s hemĩ.
It qui adhuius pulcherrimȩ renouationis qua¬
si sum mȩ circum cisionis desideramus pre¬
mia ꝑ tingere curemus Interim primitiuae
circum cisionis & renouationis que cotidiano
uistutum exerticio fit subire remedia. De¬

Expanded text:
nimodo circumcisionis gloria coruscante, non nimodo circumcisionis gloria coruscante, non ultra corpus, quod corrumpitur, aggravat animam; non terrena inhabitatio deprimit sensum multa cogitantem, sed corpus jam corruptibile laetificat animam, et sublevat coelestis inhabitatio totum hominem visioni sui conditoris inhaerentem. Cujus aeterni diei beatitudinem Propheta in illo, cujus supra meminimus, psalmo consequenter exponit, animam suam ipse et omnes interioris sui hominis affectus ad benedicendum Dominum recordandasque omnes ejus retributiones excitans: Qui redimit de interitu, inquit, vitam tuam, qui satiat in bonis desiderium tuum, qui coronat te in miseratione et misericordia, renovabitur sicut aquilae juventus tua. Et ideo necesse est, frt qui ad hujus pulcherrimae renovationis, quasi summae circumcisionis, desideramus praemia pertingere, curemus interim primitivae circumcisionis et renovationis, quae quotidiano virtutum exercitio fit, subire remedia. De
Abbreviated transcription (Latin):
sus ad templum dnĩ hiero solimam cum lau¬
dibus hostiarum munius acceptabile deferri
Ueracnim circumcisione purgatus tem plum
dnĩ cum nuneribus higreditur quia gloria
resur rectionis ab omni labe mostalitatis exuta
cumbonorum fructibus operum suꝑ rȩciuita¬
tis gaudia sempit na subit: Dis rupistiinqui¬
ens unculamea tibi sacrificabo hostiam laudis
Votamea dnõ reddam Iatrus domus dĩ. Ip
cons pectuomnis poplilicius: hi medio tui hieru¬
salcm: quod desiderantis simum tempus celes¬
tis itroitus illa dies octaua qua circum cisio
celebratur hdicat Sex & erim sunt huius
sdia&ates notissimis temporum distincte ar¬
ticulis iuquibus prodõ laboribus insis tere
& pro adipiscendam requiem sempiternam
ad tempus operari neces se est Septima est
a&as non in hac sedin alia uita quies centiũ
us que ad tempus resurrectionis anuimarum:
Ictaua aut̃ axas ipsa est dies resurrectiorus
sineullo temporis finebeata quando uera om¬

Expanded text:
sos ad templum Domini Hierosolymam cum lausos ad templum Domini Hierosolymam cum laudibus hostiarum munus acceptabile deferri. Vera enim circumcisione purgatus templum Domini cum muneribus ingreditur qui gloria resurrectionis ab omni labe mortalitatis excoctus, cum bonorum fructibus operum supernae civitatis gaudia sempiterna subit. Disrupisti, inquiens, vincula mea, tibi sacrificabo hostiam laudis. Vota mea Domino reddam in atriis domus Domini, in conspectu omnis populi ejus, in medio tui Hierusalem . Quod desideratissimum tempus coelestis introitus illa dies octava, qua circumcisio celebratur, indicat. Sex etenim sunt hujus saeculi aetates notissimis temporum distinctae articulis, in quibus pro Deo laboribus insistere, et pro adipiscenda requie sempiterna ad tempus operari necesse est. Septima est aetas non in hac, sed in alia vita quiescentium usque ad tempus resurrectionis animarum. Octava autem aetas ipsa est dies resurrectionis sine ullo temporis fine beata, quando vera om
Abbreviated transcription (Latin):
datus ost nobis: ihũ id est saluatoris nomep
accepłt: Non ex positione ut a nobis possit
intellegi sed sollicita acuigili egit lntentio¬
ne : ut &iam nos possimus eiusdem nominis
pasticipatione saluari: Legimus quippe
angelo interpr&ante : quia ipse saluum fa¬
ci& populum suum apeccatis eorum & in¬
dubitanter credimus acsperamus quia pecca¬
tis saluat: ipse&iam a corruptionibus que ob
peccata contigerunt. & ab ipsa morte saluare
non obtictit. psalmista at cestante qui¬
ait Qui propitius fit omnibus luiquitatib
tius qui sanat om̃s languores tuos: Dimis¬
sis quippe omnibus iniquitatibus pris ad in¬
te grum om̃s languores prĩ sanabuntur: cũ
resur rectionis aparente gloria nouis sima
lnimica destructa fuerit mors Et haec est uera
plenaria nrã circum cisio cum indie iudicii cunc¬
tis simul auime carnisquȩ corruptio nibus exuti.
Mox ꝑ acto uidicio aduidendam ꝑp&uo crea¬
toris prĩ faciemaulam regni celestis higre¬

Expanded text:
datus est nobis, Jesu, id est, Salvatoris nomen acceperit, non expositione ut a nobis possit intelligi, sed sollicita ac vigili eget intentione, ut etiam nos possimus ejusdem nominis participatione salvari. Legimus quippe, angelo interpretante, Quia ipse salvum faciet populum suum a peccatis eorum . Et indubitanter credimus ac speramus, qui a peccatis salvat, ipse etiam a corruptionibus, quae ob peccata contigerunt, et ab ipsa morte salvare non omittit, Psalmista testante, quait: Qui propitius fit omnibus iniquitatibus tuis, qui sanat omnes languores tuos . Dimissis quippe omnibus iniquitatibus nostris ad integrum omnes languores nostri sanabuntur, cum resurrectionis apparente gloria novissima inimica destructa fuerit mors. Et haec est vera et plenaria nostra circumcisio, cum in die judicii cunctis simul animae carnisque corruptionibus exuti, mox peracto judicio ad videndam perpetuo Creatoris faciem, aulam regni coelestis ingre
Abbreviated transcription (Latin):
dominum cum uocans cuius estis filiȩ benefaci¬
entis & pontimentis ullam ꝑ turbatio nem
mus ut singuli urm meminerint. &iam se¬
ipsos ꝑcepta fidexpi cum patriarchis nomi¬
tum a nomin expĩgaudeant: mutuas se cog¬
nomen & hocus que ad finem firmum inteme¬
ratumq seruare contendant. Ca audentes
inse illudȩsaie uaticinium esse conpl&um &
soruos suos uocabit nominealio hoc est nomine
xpĩano quo nuncom̃s seruixpĩ sed delectan¬
tur insigniri: Neque enim nomon aliud sub
caelo datum est hominubus. in quo o posteat
nos saluos ficri: Vude proph&a consequenter
adiungit: inquo quibenedicendus est suꝑ terrã

Expanded text:
dominum eum vocans, cujus estis filiae benefacidominum eum vocans, cujus estis filiae benefacientes, et non timentes ullmus, ut singuli vestrum meminerint etiam seipsos percepta fide Christi cum patriarchis nomitum a nomine Christi, gaudeant mutuasse cognomen, et hoc usque ad finem firmum intemeratumque servare contendant, gaudentes in se illud Isaiae vaticinium esse completum: Et servos suos vocabit nomine alio , hoc est nomine Christiano, quo nunc omnes servi Christi se delectantur insigniri. Neque enim nomen aliud sub coelo datum est hominibus, in quo oporteat eos salvos fieri. Unde propheta consequenter adjungit: In quo benedic
Abbreviated transcription (Latin):
nis sacramentum intestimonium sue magne
fider & diuinȩ ad eum promissionis accepit
eodem die sue suorum quȩ circum cisionis
&iam nominis amplificatione simul cum sua
conuige benedici promeruit: Vt qui eatenus
abram pater excelsus dictus est. de inde abra¬
ham idest pater multarum gentium uocare¬
tur: Quia patrem inquid multarum gentiũ
constituite: Que fidelissima promis sio tã
late ꝑ orbem iam pat& impl&a. ut &iam
nos ipsi degintibus ad fidei illius de uotionem
uocati ipsum nos patrem spiritaliter babere
gaudeamus: Dicento &iam nobis a postolo:
sed sarram id est nonuocabis principem
meam sed principem: Vudelic& aꝑte do¬
cens: ut eam quetante fidoi pasticeps & so¬
cia facta est non propriȩ principem idẽ sus¬
domus sed absolutȩ principem id estompiu
castitatis & modestię Uistutem prouocans
eius dem matris praẽ sarrȩ debita cum laude
meminit sicut sarra inquiđobediebat abrahȩ

Expanded text:
nis sacramentum in testimonium suae magnae nis sacramentum in testimonium suae magnae fidei et divinae ad eum promissionis accepit, eodem die suae suorumque circumcisionis etiam nominis amplificatione simul cum sua conjuge benedici promeruit, ut qui eatenus Abram pater excelsus dictus est, deinde Abraham, id est pater multarum gentium, vocaretur: quia patrem, inquit, multarum gentium constitui te. Quae fidelissima promissio tam late per orbem jam patet impleta, ut etiam nos ipsi de gentibus ad fidei illius devotionem vocati, ipsum nos patrem spiritualiter habere gaudeamus, dicente etiam nobis Apostolo: Ssed Saram, id est, non principem meam, sed principem: videlicet aperte docens ut eam quae tantae fidei particeps et socia facta est, non proprie principem sudomus, sed absolute principem, id est, omncastitatis et modestiae virtutem provocans, ejusdem matris nostrae Sarae debita cum laude meminit. Sicut Sara, inquit, obediebat Abrahae,
Abbreviated transcription (Latin):
tuncalis ab soluert curabant: sine fidecnm.
in possilule est placredõ: & sicut alias scru¬
tum est  iustus autom ox fideuiurt: Sechlle¬
niens incarne dĩ filius quisolam carpis patu¬
ram Nullam autem peccati contagionem
munere gratiae nascentis. uitrum quȩ genus
purificationis subire dignatus est: & circum¬
cisus uidelic& a parentibus octauadie nati¬
uitatis. & tricesimo a cacis anno baptizatus
a iohanne: Immo&iam testium salutaris
hostiȩ munius. ipse templi dns prose pontes¬
puit offerri:. Cuius die dehinc tricesima ter¬
tia dnõ opitulante urã caritas auditura si¬
mul est & celebratura mosterium: Cuncta
lnquam & legalis & ęuuan gelicȩ purifi¬
cationis geuera qui nullo indiguit dns sur
eunda remedia: Sed& hoc quod decodẽ
die circum cisionis nomen ut ihs uocar& ur
accepit adimitationem priscȩ focit obserua¬
tionis quam ex co credimus sumptam quod
abraham patriarcha qui primus circumcisio¬

Expanded text:
vinculis absolvere curabant. Sine fide enim vinculis absolvere curabant. Sine fide enim impossibile est placere Deo: et sicut alias scriptum est: Justus autem ex fide vivit . Sed veniens in carne Dei Filius, qui solam carnis naturam, nullam autem peccati contagionem munere gratiae renascentis: utrumque genus purificationis subire dignatus est, et circumcisus videlicet a parentibus octava die nativitatis, et tricesimo aetatis anno baptizatus a Joanne, imo etiam tertium salutaris hostiae munus ipse templi Dominus pro se non respuit offerri. Cujus die dehinc tricesima tertia, Domino opitulante, vestra charitas auditura simul est et celebratura mysterium. Cuncta, inquam, et legalis et evangelicae purificationis genera, qui nullo indiguit, Dominuseunda remedia. Sed et hoc quod eodem die suae circumcisionis nomen ut Jesus vocaretur, accepit, ad imitationem priscae fecit observationis, quam ex eo credimus sumptam quod Abraham patriarcha, qui primus circumcisio
Abbreviated transcription (Latin):
nunc per ȩuuangelium suum terribiliter ac
sa lubriter clamat. nisiquis renatus suerit
ex aqua & spũ non potest introire inregnũ
đi. Ipsedudum ꝑlegem suam clamabatꝰ :
mas culus cuius preputi caro circum cisanon
fuerit. peribit anima illa depopulo suo
qui a pactum meum irritum fecit. Id est qui¬
a pactum uitae in para dyso hominibus m an¬
datum adam preuaricante trans gressus ẽ
In quo om̃s peccauerunt. peribit dec&us corũ
si nonci fuerit remedio sꝗlutari subuentu:
Vtraq er̃go purisicatio & circum cisionis uide¬
lica inlege & in euu angelio baptis matis. tollor¬
do pycuaricationis prime gratia posita ast
Et pecu scłi labentis aaat suꝑiures pectus mu¬
uerado essent. illi quoque quia mundi ex ordio
usque adtempora datecirtum cisionis. uł post
datam circum cisiouem de alnis natio fubus
do placuerunt: Uelhosciarum oblauonib
uł ceste sola fidei iustute suasssuorum que api¬
mas creatori commendantes a primireatus

Expanded text:
nunc per Evangelium suum terribiliter ac nunc per Evangelium suum terribiliter ac salubriter clamat: Nisi quis renatus fuerit ex aqua et spiritu, non potest introire in regnum Dei ; ipse dudum per legem suam clamabat: Masculus cujus praeputii caro circumcisa non fuerit, peribit anima illa de populo suo, quia pactum meum irritum fecit , id est, quia pactum vitae in paradiso hominibus mandatum Adam praevaricante transgressus est, in quo omnes peccaverunt: peribit de coetu sanctorum, si non ei fuerit remedio salutari subventum. Utraque ergo purificatio, et circumcisionis videlicet in lege, et in Evangelio baptismatis, tollendae praevaricationis primae gratia posita est. Et ne cui saeculi labentis aetati superni respectus munera deessent, illi quoque qui a mundi exordio usque ad tempora datae circumcisionis vel post datam circumcisionem, de aliis nationibus Deo placuerunt, vel hostiarum oblationibus, vel certe sola fidei virtute suas suorumque animas Creatori commendantes, a primi reatus
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ gratiam est sua largitate reducer&: Sui¬
cepit igitur circum cisionem lege decr& am
lncarue qui absque omni prorsus labe pollu¬
tions apparuit incarne: Et qui insimilitu¬
diue caruis peccati non aut incarne pecca¬
ti aduenit : Remedio quo caro peccati consuc¬
uerat mundari uonres puit : ficut & iam undã
baptis matis quanouegratiac populus a pocca¬
torum sordelauari uoluit ipse pon neces sitatis
sed exempliçausa subut: Scire & cium deb&urã
frat̃uitas: quia id salutifere curationus duxi¬
lium circumcisio. Inlege contra originalis pecca
ti uulnus agebat:. Quod nunc baptis mus agere
reuelate gratiae tempore consueuit. excepto
quod regni celestis lanuam necdum intrare po
terant. donec adueruens bene dictionemda¬
r& quilegem dedit : Vt uideripos sit ds̃
deorum lnsion. tantum insinu abrahȩ post
mostem beatarequie consolati suꝑnȩ pacis
Ingressum spe felici expectabant Qui enũ

Expanded text:
per gratiam est, sua largitate reduceret. Susper gratiam est, sua largitate reduceret. Suscepit ergo circumcisionem lege decretam in carne, qui absque omni prorsus labe pollutionis apparuit in carne, et qui in similitudine carnis peccati, non autem in carne peccati advenit, remedium quo caro peccati consueverat mundari non respuit: sicut etiam unda baptismatis, qua novae gratiae populos a peccatorum sorde lavari voluit, ipse non necessitatis, sed exempli causa subiit. Scire etenim debet vestra fraternitas, quia idem salutiferae curationis auxilium circti vulnus agebat, quod nunc baptismus agere revelatae gratiae tempore consuevit, excepto quod regni coelestis januam necdum intrare pterant, donec adveniens benedictionem daret, qui legem dedit, ut videri posset Deus deorum in Sion, tantum in sinu Abrahae post mortem beata requie consolati supernae pacis ingressum spe felici exspectabunt. Qui enim
Abbreviated transcription (Latin):
namque dispensatione piaaatis. ad redemptio¬
uem geueris humauids̃ pater pon angelum.
uon archangelum. sed filium suum upugepatũ
mittere dignatus est: quom quia indiuifutatis
suae specio uidoronequiuius: Magnarur¬
sum dilectionis aste prouidit. ut hunc factũ
exmuliere hoc ost exmaternȩ carns sub stan¬
tia sine uirili admextione conceptum. ad
humanuos uerum hominem proserr&as pactus:
Qui indiuina uistute ac subs tantia manens. ꝑ
omnia quod erat: ueram naturȩ mostalis in¬
firmitatem quam pon habebat induer& :
Etut nobis neces sariam obocdi endi uirtu¬
tem precipuo commendar& exem plo: fac¬
tum sublege filium suum mis it ds̃ imundũ:
Nonquia ipselegi quicquam debenit: qui
unus magisternrt unus est legis lator
& iudex Sed ut eos qui sub lege positilegis
opera postare nequiuerant sua conpassio¬
ne uiuar&. ac de scruili conditione quȩ sublo¬
geerat ȩreptos. in adoptionem filiorum quȩ

Expanded text:
namque dispensatione pietatis ad redemptionamque dispensatione pietatis ad redemptionem generis humani Deus Pater non angelum, non archangelum, sed Filium suum unigenitum mittere dignatus est. Quem quia in divinitatis suae specie videre nequimus, magna rursum dilectionis arte providit ut hunc factum ex muliere, hoc est ex maternae carnis substantia, sine virili admixtione chumanos aspectus hominem verum protulit, qui in divina virtute ac substomnia quod erat, veram naturae mortalis infirmitatem quam non habebat, indueret. Et ut nobis necessariam obediendi virtutem praecipuo commendaret exemplo, factum sub lege, Filium suum misit Deus in mundum: non quia ipse legi quidquam debeat, qui unus magister noster, unus est legislator et judex, sed ut eos qui sub lege positi legis onera portare nequiverant, sua compassione juvaret, ac de servili conditione, qui sub lege erant, ereptos in adoptionem filiorum, quae
Abbreviated transcription (Latin):
cam uenerandamque presentis festi
memoriam paucis quidem uerbis
ȩuuange lista conprehendit : sed
non pauca celestis mysteru ustu¬
te grauida reliquit:. Exposita
namquȩ natiuitate dominica cuius
gaudia mox angeli dignis laudibus ex¬
tulerunt. pastores deuota uis itatio ne cele¬
brarunt. omnes qui tunc audire mirati sunt:
Nos quoquȩ promodulo nro prout potuimus
proxime dño largiente congruis missarũ
hym norum quȩ sollempnis exegimus. sub¬
luncxit. atque ait: Et postquã consum ma¬
tisunt dies octo ut circum cider&ur puer .
uocatum est nomen eius ibs quod uocatum
est ab anigelo. prius quam luutero concipe¬
r&ur: Haec sunt festiui tatis hodierne gau¬
dia ueneranda. haec sacrae sollemppitas
diei: haccilla suꝑ nȩpia&atis mupera sacro¬
sca. que fidelium cordibus commendans apos¬
tolus ait Quia ubiuenit plorutudo temporis.
misit ds̃ filium suum factum exmuliere. factum
sublege ut cosqui sub lege erant redimer&.
ut adoptionem filiorum reciperemus: magna

Expanded text:
tam venerandamque praesentis festi memoriam paucis quidem verbis evangelista comprehendit, sed non pauca coelestis mysterii virtute gravidam reliquit. Exposita namque nativitate Dominica, cujus gaudia mox angeli dignis laudibus extulerunt, pastores devota visitatione celebrarunt, omnes qui tunc audiere mirati sunt, nos quoque pro modulo nostro, prout potuimus, Christo Domino largiente, congruis missarum hymnorumque solemniis exegimus, subjunxit atque ait: Et postquam consummati sunt dies octo ut circumcideretur puer, vocatum est nomen ejus Jesus, quod vocatum est ab angelo, priusquam in utero conciperetur. Haec sunt festivitatis hodiernae gaudia veneranda, haec sacrae solemnitas diei, haec illa supernae pietatis munera sacrosancta, quae fidelium cordibus commendans Apostolus ait: Quia, ubi venit plenitudo temporis, misit Deus Filium suum factum ex muliere, factum sub lege, ut eos qui sub lege erant, redimeret, ut adoptionem filiorum reciperemus . Magna
Abbreviated transcription (Latin):
est lotas & iam de albas sestolas in sanguineag¬
ni: Id eo sunt inquid antethronumdi & ser¬
uiunt ei die acnocte intemploeius Non est la¬
boriosa sed amabilis & optanda seruitus indi
laudibus perp&uo adsistere: Dies quippe &
nox nonuicis situdinem temporis propriae. scu
ꝑ p&uitatem tropice significant: Noxenim
uon eritillic sed dies una melor iuatrii: xnĩ
suꝑ milia. Inqua nonplorat rachel filios suos.
sed absterg& ds̃ omnem lacrimam ab oculis corũ:
Dantq uocem la&itiae & saliitis a & pę lntaber¬
naculis uistorum: quiuiuit & regnatds per¬

Expanded text:
est etiam lotas habuisse stolas in sanguine Agest etiam lotas habuisse stolas in sanguine Agni. Ideo sunt, inquit, ante thronum Dei, et serviunt die ac nocte in templo ejus. Non est laboriosa, sed amabilis et optanda servitus in Dei laudibus perpetuo assistere . Dies quippe et nox non vicissitudinem temporis proprie, sed perpetuitatem tropice significant. Nox enim non erit illic; sed dies una melior in atriis Christi super millia. In qua non plorat Rachel filios suos, sed absterget Deus omnem lacrymam ab oculis eorum, datque vocem laetitiae et salutis aeternae in tabernaculis
Abbreviated transcription (Latin):
separandi acuius hic amore nec ꝑsupplicia
poterant separari Stolis fulgent albis & pal¬
mas iumanibus habent quia premia inoperi¬
ipia dis solui urigulis abradi omnimodo pepa¬
rum genere passi sunt dissipari. perresur¬
rectionem glorificata recipiunt: Et cla¬
mabant inquiduoce magnadicentes: salus
do nro qui sed & superthronum &agno: Mag¬
na uoce salutemdo decantant. qui magna gra¬
tiarum actionerecolunt ponsuase uistute sed
ipso auxiliante tribulationum inpugnantium
superas se cestamina: Dicit iterum eorum &
preteritos agones & coronas describens per¬
p&uas: Hi sunt quiuenerunt detribulatiope
magna: & lauerunt stolas suas & dealbauer
eas hnsangui neagni. ICtolas quippe mastyres
In sanguineagni lauerunt dum membrasua
quȩ oculis insipientium uisa sunt poenarum
squalore foedari sic potius fuso proxpo sapi¬
guine ab omnibus mundauere contagus In suꝑ
& beata lum ortalitatis luce digna reddidere qđ

Expanded text:
separandi, a cujus hic amore nec supplicio separandi, a cujus hic amore nec supplicio poterant separari. Stolis fulgent albis, et palmas in manibus habent, quia praemia in opericipitia dissolvi, ungulis abradi, omnimodo poenarum genere passi sunt dissipari, per resurrectionem glorificata recipiunt. Et clamabant, inquit, voce magna dicentes: Salus Deo nostro, qui sedet super thronum, et Agno . Magna voce salutem Deo decantant, qui magna gratiarum actione recolunt, non sua se virtute sed ipso auxiliante tribulationum impugnantium superasse certamina. Dicit iterum eorum et praeteritos agones et coronas describens perpetuas: Hi sunt qui venerunt de tribulatione magna, et laverunt stolas suas, et dealbaverunt eas in sanguine Agni. Stolas quippe martyres in sanguine Agni laverunt, dum membra sua, quae oculis insipientium visa sunt poenarum squalore foedari, sic potius fuso pro Christo sanguine ab omnibus mundavere contagiis, insuper et beata immortalitatis luce digna reddidere; quod
Abbreviated transcription (Latin):
interpiteacur: Quia nimirum sca eclesia
quo ardentiore desiderio ab his quaelnterris
uid& ad celestia promerenda transmigrat.
co maiore spiritalium habundat flore acger¬
quia primitias mastyrum hodierria festiutate
festiuiaato sedulo cogitemus : eorumq uestigia
hpscui anitum possumus sequendo & ipsie iusdo
fostuutats supuȩ pasticipes existere cit¬
pus intestanto apło quia si socupassio num
paline perceptione la&emur: Siquidem sin¬
gulos corum cum percormenta pellorentur
sediam hinc expulsos suꝑ nahicrusalem que
est mater omnium prm̃ moxinaliam uitam
obuiis laitiaeminiscris excepit: Atque
inigaudium cbñ sui ꝑp&uocoro pandos ir¬
troduxit undedicit lohannes: Stabant
ante bronum ini cons pectu agni amictistolis
albis & palme inmarubus corim . Scant enin
modo ante throriumdi coronati. qui quoncla
ante thronos ludicum terre porum lacebant
pocuis adtriti. Stant in cons pectu agnipul¬
la ratioue illica contem planda eius gloria

Expanded text:
interpretatur. Quia nimirum sancta Ecclesia, quo ardentiore desiderio, ab his qui in terris vidit ad coelestia promerenda transmigrat, eo majore spiritualium abundat flore ac gerquia primitias martyrum hodierna festivitate festivitate sedulo cogitemus, eorumque vestigia in quantum possumus sequendo, et ipsi ejusdem festivitatis supernae participes existere curemus, testante Apostolo: quia si socii passionum fpalmae perceptione laetemur. Si quidem singulos eorum cum per tormenta pellerentur, sed jam hinc expulsos superna Hierusalem, quae est mater omnium nostrum, mox in aliam vitam obviis laetitiae ministris excepit, atque in gaudium Domini sui per petuo coronandos introduxit. Unde dicit Joannes: Stabant ante thronum, et in conspectu Agni amicti stolis albis, et palmae in manibus eorum . Stant enim modo ante thronum Dei coronati, qui quondam ante thronos judicum terrenorum jacebant poenis attriti. Stant in conspectu Agni nulla ratione illic a contemplanda ejus gloria
Abbreviated transcription (Latin):
ih iñ aliquatenus transeuntem sentimus:
sum uero orationi uebementor insistimus
stat ihs̃ ut lucem restituat. quiads̃ incorde
figitur. & lux amissa reparatur: quata¬
men hre & aliud aliquid nobis dñs in¬
nuit quod intellegi dehumaputate acdi¬
uinitate illius utiliter possit: Clamantẽ
& epim cecum transiens audiuit: sed
stans miraccilum in luminationis ex hibuit
Transire namque hum auitatis .e. stare di¬
uiuitatis: Pȩr humauitatem quippe ha¬
buit asci crescere: mori resurgero de
loco ad locum uenuire: Qui a ergo in diuini¬
tate mutabilitas nonest: atque hoc ipsum
mutare transire est: profecto iste transitus
excarne .e. non ex diuinitate Perdiui puta¬
tem uero ei semꝑ stare ẽ. quiaubiq presens

Expanded text:
Jesum aliquatenus transeuntem sentimus. Jesum aliquatenus transeuntem sentimus. Cum vero orationi vehementer insistimus, stat Jesus ut lucem restituat, quia Deus in corde figitur, et lux amissa reparatur. 6. Qua tamen in re aliud aliquid nobis Dominus innuit, quod intelligi de humanitate ac divinitate illius utiliter possit. Clamantem etenim caecum Jesus transiens audivit, sed stans miraculum illuminationis exhibuit. Transire namque humanitatis est, stare divinitatis. Per humanitatem quippe habuit nasci, crescere, mori, resurgere, de loco ad locum venire. Quia ergo in divinitate mutabilitas non est, atque hoc ipsum mutari transire est, profecto ille transitus ex carne est, non ex divinitate. Per divinitatem vero ei semper stare est, quia ubiq
Abbreviated transcription (Latin):
reremei: Eccequem turba increpat utta¬
ccat magis ac magis clamabat: quia quan¬
to grauiora tumultu cogitationum car¬
palium promimur. tanto orationi insis¬
tere ardentius debemus: Contradicit
turba neclamemus : quia pec catorum
urorũm fantasmata plerumq & lnora¬
tone patimur: Sed uimirum neces seest
ut uox cordis prĩ quodurius repellitur ale¬
tius insistat: quatenus cogitationis inlicite
tui uiltum supera utque adpia aurer
dnĩ pinia &ate suȩ in porcuritatir erũ¬
pat Inse ut suspicor recognoscit unur¬
quis que quod dicimus quiadum ab hoc
mundo anumum ad dñ mutamus dum adora¬
tionis opus conuestimur ipsaque prius de¬
letabiliter gessimus : in postuna postea
tatio manu scĩ desideru ab oculis cordis abꝰ¬
icitur uix corum fantas mata ꝑ paepiten¬
tiac lamenta superantur: Sedcum inora¬
doue pra uehementer insistimus transe¬
untem ihinfigimus uude illic subditur:
stat qui ante tran siebat: quiacum adhuc
turbas fantas matum in oratione patimur.:

Expanded text:
rere mei. Ecce quem turba increpat ut taceat magis ac magis clamat, quia quanto graviori tumultu cogitationum carnalium premimur, tanto orationi insistere ardentius debemus. Contradicit turba, ne clamemus, quia peccatorum nostrorum phantasmata plerumque et in oratione patimur. Sed nimirum necesse est ut vox cordis nostri 1442 quo durius repellitur, eo valentius insistat, quatenus cogitationis illicitae tumultum superet, atque ad pias aures Domini nimietate suae importunitatis erumpat. In se, ut suspicior, recognoscit unusquisque quod dicimus, quia dum ab hoc mundo animum ad Deum mutamus, dum ad orationis opus convertimur, ipsa quae prius delectabiliter gessimus importuna postea tatio manu sancti desiderii ab oculis cordis abigitur, vix eorum phantasmata per poenitentiae lamenta superantur. 5. Sed cum in oratione nostra vehementer insistimus, transeuntem Jesum menti figimus. Unde illic subditur: stat qui ante transibat, quia dum adhuc turbas phantasmatum in oratione patimur,
Abbreviated transcription (Latin):
barumpul los & pasturturum adsacrificium
mater iuuenut : prosperarilp mnundo poluit ob¬
probria birisionesq tolerauit: Sputa÷
flagella alapas spineam coronam crucem
sustipiuit : & quiarerum corporalium delecta

Expanded text:
barum pullos et par turturum ad sacrificium barum pullos et par turturum ad sacrificium mater invenit Prosperari in mundo noluit; opprobria irrisionesque toleravit; sputa, flagella, alapas, spineam coronam, crucemque sustinuit; et quia rerum corporalium delecta
Abbreviated transcription (Latin):
bopum quo ditellegit operatur: Vid&
autem & non sequitur. quibonum quidem
Iutellegit. sedbeneo perari opi contẽr¬
gripationis agnoscimus sic redendo
in redemptoris nriꝰ mysterium iuxtauiam
sedemus si exorando cotidiȩ ab auctore prõ
lucem p&imus sieddem luce lamꝑ intellectũ
uidendo inluminati postcecitatem sumus.
ihm̃ quem mente cernimus. opere sequa¬
mur: Aspiciamus qua graditur & eius
uestigia imitando teneamus: Ihm̃ enm
sequitur qui imitatur: Hinc namq: dicit.
Sequereme & dimitte mortuos Miser¬
lire mortuos suos: Sequere onim dicitur
lmitare: Hincrur sum ammon& dicens:
quimihiministrat: mesequatur: Conside¬
remus ergo quagraditur . ut sequi merea¬
mur: Eccecum sit dns & creator angelorum.
sus ceptarus uaturam pram̃ quam condidit ip
utno uirginis uenut nascitam en in hoc mundo
ꝑ diuuitatẽ uoluit parenter pauperes elegit :
unde& agnus qui pro illo offerur de fuit colũ¬

Expanded text:
bonum, quod intelligit, operatur. Videt bonum, quod intelligit, operatur. Videt autem, sed non sequitur, qui bonum quidem intelligit, sed bene operari contegrinationis agnoscimus, si credendo in Redemptoris nostri mysterium, juxta viam sedemus, si exorando quotidie ab auctore nostro lucem petimus, si eamdem lucem jam per intellectum videndo illuminati post caecitatem sumus, Jesum quem mente cernimus opere sequamur. Aspiciamus qua graditur, et ejus vestigia imitando teneamus. Jesum etenim sequitur qui imitatur. Hinc namque dicit: Sequere me, et dimitte mortuos sepelire mortuos suos . Sequere enim dicitur imitare. Hinc rursus admonet, dicens: Si quis mihi ministrat, me sequatur . Consideremus ergo qua graditur, ut sequi mereamur. Ecce, cum sit dominus et creator angelorum, suscepturus naturam nostram quam condidit, in uterum Virginis venit. Nasci tamen in hoc mundo per divites noluit, parentes pauperes elegit. Unde et agnus qui pro illo offerretur defuit, colum
Abbreviated transcription (Latin):
tium inchoat nec finis angus tat. ad quã
profecto lucemuia fides est : underecte
& in luminato ceco protinus respondeur
Res pice fides tua tesaluum fecit Sedadhȩc
cogitatio carnalis dicit: quomodo possũ
lucem spiritalem querere : quam uidere
nonpos sum  Vnde mihi cestum est si
sit quocorporeis oculis non in fulget.
Cui scilic& cogitationi .ẽ quod breuit᷑̃
quis que respondeat: Quia& haec ipsa
que sentis. non ꝑ corpus sed ꝑ animam co¬
gitat & nemo suam animam iud&. pec
tamen sedubitat animam habere quã
nonuid& Exuiuis ibili anima: uis ibile
regitur corpus : siauferatur quod est in¬
uis ibile protinus cotruit hoc quod uisibile
st areudebatur: Ex in uisibiliergo substan¬
tia: in hacuita uisibili uiuitur. & es seuita
inuis ibilis dubitatur: Sediam petenti ceco
quid factum est: uł quid ipse. O fecit
audiamus: Sequitur: Consestim iudit
& sequebatur cum Videt &e sequitur qui

Expanded text:
tium inchoat, nec finis angustat. Ad quam tium inchoat, nec finis angustat. Ad quam profecto lucem via fides est. Unde recte et illuminando caeco protinus respondetur: Respice, fides tua te salvum fecit. Sed ad haec cogitatio carnalis dicit: Quomodo possum lucem spiritalem quaerere, quam videre non possum? Unde 1443 mihi certum est si sit, quae corporeis oculis non infulget? Cui scilicet cogitationi est quod breviter quisque respondeat, quia et haec ipsa quae sentit, non per corpus, sed per animam cogitat. Et nemo suam animam videt, nec tamen dubitat se animam habere, quam non videt. Ex invisibili namque anima visibile regitur corpus. Si autem auferatur quod est invisibile, protinus corruit hoc quod visibile stare videbatur. Ex invisibili ergo substantia in hac vita visibili vivitur, et esse vita invisibilis dubitatur? 8. Sed jam petenti caeco quid factum est, vel quid ipse fecerit, audiamus. Sequitur: Confestim vidit, et sequebatur illum. Videt et sequi
Abbreviated transcription (Latin):
stans inlum inauit: quiaꝑ hum apitatem suã
uocibus prae cecitatis conpaciendo misestus. ẽ.
sedlum en nobis gratiae ꝑ diuinitatis poten¬
tiã infudit: & notandum qui dceco uerienti
dicat: quid tibi uis faciamifium quid quilum̃
reddere poterat. quiduellit cecus ignor abat.
sed p&iuult. hoc quod & nos p&ere & secence¬
derepre noscit: In postune namque ꝗ dora¬
tionem nos am mon&. & tamen dicit: Scit uam
ad hocrequirit utcor adorationem excit &
unde & cecus protinus adiungit :: tonẽ utui¬
deam: Ec cececus ad nõ pon aurum sedlu¬
cem querit pariu pend& extralucem aliquid¬
querere quia & sibabere cecus quoe lib&
potests̃ ineluce non potestii dere quodha¬
falsas diuitias non terrena dona non
fugitiuos honores ad nõ sedlucem quera¬
mus nec lucem que lo coclauditur. que tem¬
pore finitur. que noctiu interuptione ua¬
riatur. quea nobis communiter cũ peccoribus
ceruitur. sed lucem queramus quam uide¬
recunsolis angelis possimus: quam pec lui¬

Expanded text:
stans illuminat, quia per humanitatem suam vocibus nostrae caecitatis compatiendo misertus est, sed lumen nobis gratiae per divinitatis potentiam infudit. 7. Et notandum quid caeco venienti dicat: Quid tibi vis faciam? Nunquid qui lumen reddere poterat quid vellet caecus ignorabat? Sed peti vult id quod et nos petere et se concedere praenoscit. Importune namque ad orationem nos admonet, et tamen dicit: Scit namqad hoc requirit, ut cor ad orationem excitet. Unde et caecus protinus adjunxit: Domine, ut videam. Ecce caecus a Domino non aurum, sed lucem quaerit. Parvipendit extra lucem aliquidquaerere, quia etsi habere caecus quodlibet potest, sine luce videre non potest quod hafalsas divitias, non terrena dona, non fugitivos honores a Domino, sed lucem quaeramus; nec lucem quae loco clauditur, quae tempore finitur, quae noctium interruptione variatur, quae a nobis communiter cum pecoribus cernitur, sed lucem quaeramus quam videre cum solis angelis possimus, quam nec ini
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑpee uo ritquien auinarum sperandar porro
inde iudieu quasi indie dominica corporun quo q̃
honedalium receptionem cẽcelebrandun iiquib
dorceis enime suꝑno gaudiosine fine frnandr
Quod dut en lectione cui angelica ditum est qutar
scemulieres uespere sabbati ueperint uidereiepuler¬
ta intellegendum ẽ quia uespere quidem ueure
obscurius posuit sedȩuuangeliste aliique ordi osit factã
ȩiudentius ostendunt : Sepulconamq: sexta seria dnõ re¬
uerse amonum̃tomulieres parauer aromata &inguenta
quadiuoperari dicebat: & sabbato quidẽ siluer scđm manda¬
tũ. sicutlucas aꝑtedesignat Cũ aut̃ transiss& sabbatũ uespe

Expanded text:
perpetuo requiem animarum sperandam: porro perpetuo requiem animarum sperandam: porro in die judicii quasi in die Dominica, corporum quoque immortalium receptionem esse celebrandam, in quibus deinceps animae superno gaudio sine fine fruantur. Quod autem in lectione evangelica dictum est, quia sanctae mulieres vespere Sabbati, quae ita intelligendum est: quia vespere quidem venireobscurius posuit, sed alii evangelistae quo ordine sit factum evidentius ostendunt. Sepulto namque sexta feria Domino, reversae a monumento mulieres paraverunt aromata et unguenta quandiu operari licebat, et Sabbato quidem siluerunt secundum mandatum, sicut Lucas aperte designat. Cum autem trans
Abbreviated transcription (Latin):
musresurrectio dni ac saluatoris
pri dedicauit: Iusteoserumn hane
peius amore iuigilus celebramus & omis quipro pra
amore lea dormire inmorte ac demorte uolur
excitari namsicut apostolusait, Mortuus est
propt̃ delicta pra eresurrexit. propt̃ iustificatio¬
uem uram. Quodipso quoq: aestatitemporis quo
uł mortuus est incruce uł amortus resurrertos¬
tendit. Circahora quippenonam cum inclinata
lamersa adues peram dies & tepesactus a meridiapo
feruoreradius solismy sterium uictoriosissime pas¬
sionis consum mauit: Euident̃ se insinuans propter
auferenda scelera quibus adiuinaluce & dilectioriẽ
inhuius noctem penegrinatioluis incidimꝰ crucis subi¬
sepatibulum: Surrexitmane prima sabbati: que
nundies dominica uocatur manisfeste docens se nios
mxsterium temporesuȩ passionis supulture & resur¬
rectiouis hutihde dirauit: Sexta quippe feriacru¬
a &ates biter pericula ꝑ secutionum boisoperi¬
bus in sudandum. Inalia aut uita quas i insabbat

Expanded text:
alvatoris nostri dedicavit. Juste etenim hanc pro ejus amore vigiliis celebramus et hymnis, qui pro nostro amore in ea dormire in mortem, ac de morte voluit excitari; nam sicut Apostolus ait: Mortuus est propter delicta nostra, et resurrexit propter justificationem nostram . Quod ipso quoque statum temporis quod vel mortuus est in cruce, vel a mortuis resurrexit, ostendit. Circa horam quippe nonam, cum inclinata jam esset ad vesperam dies, et tepefactus a meridiano fervore radius solis, mysterium victoriosissimae passionis consummavit, evidenter se insinuans propter auferenda scelera, quibus a divina luce et dilectione in hujus mortem peregrinationis incidimus, crucis subisse patibulum. Surrexit mane prima Sabbati, quae nunc dies Dominica vocatur, manifeste docens se nos amysterium tempore suae passionis, sepulturae et resurrectionis intimare curavit. Sexta quippe feria cruaetates, inter pericula persecutionum bonis operibus insudandum. In alia autem vita quasi in Sabbato
Abbreviated transcription (Latin):
tibus astruxit. Nectis sime pos illa sequentero
coniuncta .e luci. acsi temporum or dostacutus an
dies noctem sequatur: e quidom antissime
quondam diem sequel teorsho quia homo alosa
paradisi peccando lapius uiuis eđroras eru

Expanded text:
is ostendit, rectissime nox illa sequentis diei conjuncta est luci, ac sic temporum ordo statutus, ut dies noctem sequatur. Et quidem aptissime quondam diem sequebatur nox, quia homo a luce paradisi peccando lapsus, in hujus saecu
Abbreviated transcription (Latin):
ipiobapne eum querebat absentem : quattuo᷑ fuis¬
semarias iueuuangelus leginus: Vlua matren
dñ scaluators: Alte ram mater terameius : que
appellata est maria deophe testiam mariam
matrem lacobi & loseph: quasta maria
magdaleriȩ. lic& ali matrem lacobi & ioseph
mater teraneius fuis se contendant: pon¬
pulli utse liberent questione inmarco
fluo scriptorum in oleuis seuitio quod primam
euuangelista nonscripserit: Nobis dutem sim¬
plex uidur & aꝑtares ponsio scas seminas xpi
ab sentiam non serentes ꝑ totam noctom non se mel
necbis sed crebro adscpulchrum dnĩ cucurris¬
se presestim cum terremotus & saxa dis rupta
& solfugiens &rerum natura turbata. & quod
his mais est desiderium saluatoris somnum rupe¬

Expanded text:
in Iohanne eum quaerebat absentem. quattuor autem fuisin Iohanne eum quaerebat absentem. quattuor autem fuisse Marias in euangeliis legimus: unam matrem domini saluatoris, alteram materteram eius, quae appellata est Maria Cleopae, tertiam Mariam, matrem Iacobi et Ioseph, quartam Mariam Magdalenen, licet alii matrem Iacobi et Ioseph materteram eius fuisse contendant. nonnulli, ut se liberent quaestione, in Marco fluo scriptorum inoleuisse uitio, quod primum euangelista non scripserit. nobis autem simplex uidetur et aperta responsio: sanctas feminas Christi absentiam non ferentes per totam noctem non semel nec bis, sed crebro ad sepulchrum domini cucurrisse, praesertim cum terrae motus et saxa disrupta et sol fugiens et rerum natura turbata et - quod his maius est — desiderium saluatoris somnum rupe