comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dns̃ ÷ Sin autem interpraetationẽ srmmachi
&theodotionis sequimur. quorum alterait
& uul nerabote siue confodiam: alter contamina¬
bott in conspectugentium: ad malam pastem
cuncta referenda sunt: Quanquam illud huic
sensui contrarium sit. quod supradicitur. & de¬
ficcre faciam inmunditiãtuam ate. Defectio enĩ
inmunditiae. restitutiopuritatis est: utrãq
editionem parit̃ disserui. ut librorum magni¬
tud inẽ declinarem: Et factum est uerbum
dni ad medicens: Fili hominis: uersa est mihi
domus i srł inscoriam: Omnes istia es. & stag¬
num & ferrum & plumbum in medio fornacis
scoria argenti facti sunt: Propterea haecdi¬
cit dns ds̃: Eo quod uersi estis omnes inscoriam:
id circo ecce ego congregabouos in mediohie¬
Srusalem congregatione argenti & aeris & fer¬
Iri & stagni & plumbi in medium fornacis: ut
succendam in ca ignem ad conflandum. sic con¬
gregabo infuroremeo & in ira mea: Et requi¬

Expanded text:
Dominus. Sin autem interpretationem Symmachi Dominus. Sin autem interpretationem Symmachi et Theodotionis sequimur, quorum alter ait: Et vulnerabo te, sive confodiam: alter: Contaminabo te in conspectu gentium, ad malam partem cuncta referenda sunt: quamquam illud huic sensui contrarium sit, quod supra dicitur: Et deficere faciam immunditiam tuam a te. Defectio enim immunditiae, restitutio puritatis est. Utramque editionem pariter disserui, ut librorum magnitudinem declinarem. Et factum est verbum Domini ad me dicens: Fili hominis, versa est mihi domus Israel in scoriam. Omnes isti, aes, et stannum, et ferrum, et plumbum in medio fornacis: scoria argenti facti sunt. Propterea haec dicit Dominus Deus: Eo quod versi estis omnes in scoriam: idcirco ecce ego congregabo vos in medio Jerusalem congregatione argenti, et aeris, et ferri, et stanni, et plumbi in medium fornacis, ut succendam in ea ignem ad conflandum. Sic congregabo in furore meo, et in ira mea, et requi
Abbreviated transcription (Latin):
derent: Nec essitatem pauperem uesterunt
inlucrũ ut usuram acciperent & suꝑ ab undan¬
tiam & propt̃ a uaritiam: amicoscalumniatis
Hoc autem inquit fecisti ohierusalem. quia mer
oblita es: memoria enim dĩ excludit cuncta
flagitiã unde habitum dnĩ irascentis ad sup̃¬
si & complosimanus meas contra auaritiam
tuam & contrasanguinem qui effusus est
in mediotui: ut intellegas & mente cognos cas
utrum uł animo uel manib: possis meam ira¬
cundiam sustinere: Ego enim dñs locutus sum
& ego faciam: Post quam capta fueris hierusa¬
lem disꝑdamte innationes: & uentilem in aerẽ
quasi in utiles paleas huc illucq rapiendas.
tanteq clementiae sum: ut sacuitia mea uer¬
tatur in miseri cordiã: Omnia enimfaciam
ut deficiat inmunditia tuaate: & recipias pris¬
tinam puritatẽ: Quam cum receperis. possi¬
debote inconspectu omniumgentium: ut cum a
me possessa fucris. tunc intellegas quod ipsesim¬

Expanded text:
derent, necessitatem pauperum verterunt derent, necessitatem pauperum verterunt in lucrum, ut usuram acciperent et superabundantiam, et propter avaritiam amicos calumniati sunt. Hoc autem, inquit, fecisti, o Hierusalem, quia mei oblita es: memoria enim Dei excludit cuncta flagitia. Unde habitum Domini irascentis assumpsi, et complosi manus meas contra avaritiam tuam, et contra sanguinem, qui effusus est in medio tui, ut intelligas et mente cognoscas utrum vel animo vel manibus possis meam iracundiam sustinere. « Ego enim Dominus locutus sum, et ego faciam, » ut postquam capta fuerit Jerusalem, dispergam te in nationes, et ventilem in aerem quasi inutiles paleas huc illucque rapiendas. Tantaeque clementiae sum, ut saevitia mea vertatur in misericordiam. Omnia enim faciam ut deficiat immunditia tua a te, et recipias pristinam puritatem, quam cum receperis, possidebo te in conspectu omnium gentium, ut cum a me possessa fu
Abbreviated transcription (Latin):
lege ꝑ missum est. Viride tractato¬
res siue iuxta symmachum & theodo¬
tionẽ dolosi: quod in hebreo dicitur
racħił & homicidae erant inte utblas¬
phemarent dm̃ siue sx̧ta dola agerent
aut uiolentia. & comederunt in monti¬
bus alta sapientes & eleuati contradm̃
suꝑbia: scelus siue in cestum operati sunt
inmedio tui. Vt quod in angulis quoq¬
& secroto raro fit: quando amalis consci¬
entiae hominum deuitantur hoc ti iri
ꝓpatulo feceris Quod sit autem incestũ
sequens sermo significat. Vere cundio¬
ra patris nudauer̃ inte . nouerce contra
fas & licitum copulasti. & in munditia mens¬
truate humilia uer̃ inte. non parcentes
naturae. nec indutias dantes turpitudini. &
ad uxorem proximisui adhinnientes: quod¬
que hoc sceleratius est: socer exarsit innurum.
& frater sororis iura nesciuit . ut non uterinã :
sed deeodem patre uio lar& sororem: Accepe¬
runt munera ut innocentem sanguinem fun¬

Expanded text:
lege permissum est. « Viri detractolege permissum est. « Viri detractores, sive juxta Symmachum et Theodotionem, dolosi, quod in Hebraeo dicitur RACHIL  , et homicidae erant in te, ut blasphemarent Deum, sive cuncta dolo agerent, aut violentia. Et comederunt in montibus alta sapientes, et elevati contra Deum superbia, scelus, sive incestum, operati sunt in medio tui: et secreto rare fit, quando a malis conscientiae hominum devitantur, hoc tu in propatulo feceris. Quid sit autem incestum sequens sermo significat: « Verecundiora patris nudaverunt in te, » novercae contra fas et licitum copulati, « et immunditiam menstruatae humiliaverunt in te, » non parcentes naturae nec inducias dantes turpitudini, et ad uxorem proximi sui adhinnientes. Quodque hoc sceleratius est, socer exarsit in nurum, et frater sororis jura nescivit, ut non uterinam, sed de eodem patre violaret sororem. Acceperunt munera ut innocentem sanguinem fun
Abbreviated transcription (Latin):
teritu: ut quanto sublim ioreras: tanto
fostius rueres. Et interim ut c&era
praetermittam: pauca numerabo
quae intefuerint i princepstui non
iustitias. sed roboris & brachii fostitu¬
dine iudicantes: fuderunt inte noxi¬
um sanguinem : Alii patrem & matrẽ
contum eliis adfecerunt. siue maledi¬
xerunt parentib scriptura dicente.
quimaledixerit patri & matri mostemorie¬
tur ÷ Aduenam & peregrinum oppresse¬
rint in mediotui quasi non illis sufficeret
pomni angustia pcreginatio & exiliũ patri¬
ae : pupillum &uiduã contrista uerunt
siue oppresserunt apudtt. ut quorũ om¬
ne pracsidium est in legum iustitia Non
solum contristarentur. sed opprim eren¬
tur atẽ sanctuaria mea siuescã contemp¬
sistis & sabbatamea polluistis. ut non
discerneretis interscm & pollutum. int̃
decr&um religioni diem otiumque sab¬
bati adculturam dĩ. & c&eros dies quib
operari & seruire carnis nec essitatib:

Expanded text:
teritu, » ut quanto sublimior eras, tanto teritu, » ut quanto sublimior eras, tanto fortius rueres. Et interim ut caetera praetermittam, pauca numerabo quae in te fuerint, principes tui non justitia sed roboris et brachii fortitudine judicantes, fuderunt in te innoxium sanguinem. Alii patrem et matrem contumeliis affecerunt sive maledixerunt parentibus, Scriptura dicente: « Qui maledixerit patri et matri, morte morietur. » Advenam et peregrinum oppresserunt in medio tui, quasi non illis sufficeret pro omni angustia peregrinatio et exsilium patriae, pupillum et viduam contristaverunt sive oppresserunt apud te, ut quorum omne praesidium est in legum justitia, non solum contristarentur, sed opprimerentur a te. Sanctuaria mea sive sancta contempsistis, et sabbata mea polluistis, ut non discerneretis inter sanctum et pollutum, inter decretum religioni diem, otiumque sabbati, ad culturam Dei, et caeteros dies, quibus operari et servire carnis necessitatibus
Abbreviated transcription (Latin):
bote uel iuxta symmachum. & uulnerabore
in cons pectu gentium. & scies quia ego dns:
Ettuait filihominis. utarenim consue¬
to ad te uocabulo iudicaciuitatem sangui¬
nẽm. &ostende illiom nes ab ominatio¬
nessuas. ut sciat se inminentem captiuita¬
temmerito sustinere : & inmultisscn¬
guinib ad duxisse tempus ruinȩ suae
Primum omnium scelerum. prodõ idola
uenerata es. & ad orastio pera manuum tua¬
rum. & ad propinquare fecisti tempus
annorum tuorum. quod multotem pore
dicebatur & differebatur ut ageres pę¬
nitentiam: Tuautem secundum in paeni¬
tens cortuum thesauritastibiiram in
diem irae. Id circo dedite obprobrium
gentib: & in lusionẽ uniuersisterris quȩ
incircuitutuo sunt. tam iuxta quamꝓ
cul: quaetrium phabunt d&e. siue in lu¬
dent tibi. sordida nobilis. grandis interi¬
tus Sordida: quia munda esse: Nobilis
inmalo: quae quondam in bono cunctas
urbes nobilitate superabas: qrandis in¬

Expanded text:
bo te: vel juxta Symmachum: Et vulnerabo te bo te: vel juxta Symmachum: Et vulnerabo te in conspectu gentium: et scieEt tu, ait, fili hominis, utar enim consueto ad te vocabulo, judica civitatem sanguinum, et ostende illi omnes abominationes suas, ut sciat se imminentem captivitatem merito sustinere, et in multis sanguinibus adduxisse tempus ruinae suae, primum omnium scelerum pro Deo idola venerata es, et adorasti opera manuum tuarum, et appropinquare fecisti tempus annorum tuorum, quod multo tempore dicebatur et differebatur ut ageres poenitentiam: « Tu autem secundum impoenitens cor tuum thesaurizas tibi iram in diem irae . » Idcirco dedi te opprobrium gentibus et illusionem universis terris, quae in circuitu tuo sunt, tam juxta quam procul, quae triumphabunt de te sive illudent tibi. « Sordida nobilis, grandis interitu. » Sordida, quia munda esse desisti; « nobilis » in malo, quae quondam in bono cunctas urbes nobilitate superabas; « grandis in
Abbreviated transcription (Latin):
incestum operati s unt in mediotui.. uerecun
diora patris discoperłerunt inte. & in mun¬
ditia menstruate. humilia uer̃ inte.ctunus¬
quisq: inuxorem proximisui operatus est
ab ominationem. et socernurum suam pol¬
luit nefariae. fratersoro remsuam filiam
patris sui oppressit siue humiliauit in temu¬
nera acceperunt apudte adeffundendũ
sanguinem usuram & suꝑ ab undantiam
accepisti. & auare ꝓximos tuos calumni¬
ata es siue & complebo consummationẽ
malitia e tuae in opprȩssione tua meique
oblita es. ait dnĩ ds̃ Ecce complosi manus
meas suꝑ auaritiatua quam fecisti: & suꝑ san¬
guine qui effusus est in mediotui. Numquid
sustinebit cortuum aut p̃ualebunt manus
tuae indieb: quos ego faciam tibi ego dns
locutussum & faciam & disꝑdamte innatio¬
nes. & uentilabote interras. & deficere facia
inmunditiamtuam ate. & possidebote in cons¬
pectugentium siue iuxta aquilȩ primam
editionem & theodotionem & contamina¬

Expanded text:
incestum operati sunt in medincestum operati sunt in meddiora patris discooperuerunt in te, inmunditiam menstruatae humiliauerunt in te. et unusquisque in uxorem proximi sui operatuabominationem, et socer nurum suam polluit nefarie. Frater sororem suam, filiam patris sui, oppressit sive humiliavit in te. Munera acceperunt apud te, ad effundendum sanguinem. Usuram et superabundantiam accepisti, et avare proximos tuos calumniata es sive et complebo consummationem malitiae tuae in oppressione tua; meique oblita es, ait Dominus Deus. Ecce complosi manus meas super avaritiam tuam quam fecisti, et super sanguinem qui effusus est in medio tui. Numquid sustinebit cor tuum, aut praevalebunt manus tuae in diebus quos ego faciam tibi? Ego Dominus locutus sum, et faciam. Et disperdam te in nationes, et ventilabo te in terras, et deficere faciam immunditiam tuam a te, et possidebo te in conspectu gentium sive juxta Aquilae primam editionem, et Theodotionem: Et contamina
Abbreviated transcription (Latin):
tu fili hominis non neiudicas ciuitatem sangui¬
nem. & ostendisci omnes ab ominationes suas
& dices hacc dicitdñs ds̃, ciuita s effundens
sanguinem in medio sui. ut ueniat tempus
eius & quȩ fecit idola contrasem& i psam
ut pollucretur sanguine suo quia te effusus
Iẽ deliquisti. & inidolistuis quae fecisti pollu¬
taes & ad ꝓpinquare fecisti diestuos. & ad¬
duxisti tempus annorum tuorũ : ꝓpterea
Idedite ob probrium gentibus: ut in risionẽ
uni uersis terris quae iuxta sunt & quae pro
culate trium phabunt dete siue in ludent¬
tibi sordida nobis grandis interitu:. Ecce
princtps isr ł singuli inbrachiosuo fuerunt
inte adeffundendum sanguinẽ : patrem
& matrem contum eliis ad fecerunt inte¬
siue patri & matrimaledixerint. aduenam
calumniati sunt inmediotui. pupillum
& uiduam contristauer̃ siue obpraesserunt
nes fuerunt inte ad effudendum sanguinem
& suꝑ montes comederunt intescelus siueut
significantius in hebreo hab& zemma hoc est

Expanded text:
nguinum et ostendes ei omnes abominationes suas et dices haec dicit Dominus Deus civitas effundens sanguinem in medio sui ut veniat tempus eius et quae fecit idola contra semet ipsam ut pollueretur in sanguine tuo qui a te effusus est deliquisti et in idolis tuis quae fecisti polluta es et adpropinquare fecisti dies tuos et adduxisti tempus annorum tuorum propterea dedi te obprobrium gentibus et inrisionem universis terris quae iuxta suncul a te, triumphabunt de te: sordida, nobilis, grandis interitu. Ecce principes Israel singuli in brachio suo fuerunt in te, ad effundendum sanguinem. Patrem et matrem contumeliis affecerunt in tesive patri et matri maledixerunt. Advenam calumniati sunt in medio tui. Pupillum et viduam contristaverunt sive oppresserunt nes fuerunt in te ad effundendum sanguinem, et super montes comederunt in te. Scelus sive ut significantius in Hebraeo habet ZEMMA  , hoc est,
Abbreviated transcription (Latin):
canus pontifex. diademacapitisuo inposuit
f. rustra sibi & hoc& illud uoluit usdicare cũ
regnu mei nondeber&ur post sedechiam sed illi
cui repositum erat. & qui fuit expectatio gen̾iũ.
de quibus loquitur et malachias: Vos sacerdo¬
tes qui conitaminatis nomen meum: & post
paululum: non est uoluntas mea in uobis. &
uictimas non suscipiam demanib: ur̃is. Ab ostu
enim solis usq ad occasum. magnum est nomen
meum ingentib: & in omniloco sacrificatur & of

Expanded text:
canus Pontifex diadema capiti suo imposuit, canus Pontifex diadema capiti suo imposuit, frustra sibi et hoc et illud voluit vindicare, cum regnum ei non deberetur post Sedeciam, sed illi cui repositum erat, et qui fuit exspectatio gentium, de quibus loquitur et Malachias: « Vos sacerdotes, qui contaminatis nomen meum . » Et post paululum: « Non est voluntas mea in vobis, et victimas non suscipiam de manibus vestris. Ab ortu enim solis usque ad occasum magnum est nomen meum in gentibus, et in omn
Abbreviated transcription (Latin):
mel: nec iuxta septuaginta bis. sed tertio in iqui¬
tatem ponam tibi in ꝑp&uum. Quae non statim
cium et tradat ei pater regnum & sacerdotium
uel ecclesiam degentibus congregatam: Non enĩ
iudicat paterquemquam: sed omne iudicium
dedit filio. Et in alioloco ds̃ait iudiciumtuũ
regida & iustitiam tuam filio regis Iste est cui
repositum est imperium & sacerdotium sempit̃¬
num: de quolo quebatur &ia cob: Non defici&
princeps exiuda neq dux defemorib eius do¬
nec ueniat cuirepositum est : & ipse erit expecta
tio gentium. In eo loco ubinosinterp̃tati sumus
non ne hec est: pulchre atranstulit symmachus
neq: hoc noque illudi quia enimdixerat. Aufer
cidarim tolle coronam subiunxit. neq hoc neq
illud est id est regnum cessabit & sacerdotium
unde qui postea usq ad ad uentum xp̃i reges fu¬
erunt pariter & sacerdotes. quorum unus hrr¬

Expanded text:
mel, nec juxta Septuaginta bis, sed tertio iniquimel, nec juxta Septuaginta bis, sed tertio iniquitatem ponam tibi in perpetuum, quae non statim est judicium, et tradat ei Pater regnum et sacerdotium, vel Ecclesiam de gentibus congregatam: Non enim judicat Pater quemquam; sed omne judicium dedit Filio . Et in alio loco: Deus, ait, judicium tuum regi da, et justitiam tuam filio regis . Iste est cui repositum est imperium, et sacerdotium sempiternum, de quo loquebatur et Jacob: Non deficiet princeps ex Juda, neque dux de 251 femoribus ejus, donec veniat cui repositum est: et ipse erit exspectatio gentium . » In eo loco ubi nos interpretati sumus, « Nonne haec est, » pulchre transtulit Symmachus « neque hoc, neque illud. » Quia enim dixerat, « aufer cidarim, tolle coronam, » subjunxit, « neque hoc, neque illud est, » id est, regnum cessabit et sacerdotium. Unde qui postea usque ad adventum Christi reges fuerunt pariter et sacerdotes. Quorum unus Hyr
Abbreviated transcription (Latin):
tatu sest. Tuautem ꝓphane. iniquedux isrł cuiꝰ
uenit dies intem pore iniquitatis constitutus:
Hacedicit dni dr̃. Abstulit cidarim & tulit coro¬
nam neq hoc neque illud humilem sub leuauit
& sublimem humiliauit: iniquitatem in iquita¬
tem iniquitatem faciam illud & hoc non
fuit iste cuius iudicium est quem daturus sũ.
Post urbis hierusalem sub uersionem & captiui¬
tatem populi adducem istł secmo dirigitur:
quem nemini dubium e significari sedechiam.
in quoregum isrł destirpe dauid imperium fini¬
tum est, Uenit inquit tibidies. quae longotẽ¬
pore praefinita est inte. & propterte sacerdo¬
tium & regum interiit populi iudȩorum. Cida¬
risenim in signe pontificis est: Corona hoc est
dii dema regis indicium: Nonne haec est cida¬
ris & haeccorona quaenihil fecit iudicio : sed
adimitationem regis babrlonii quosuolebat exalta
& quos uolebat humiliabat. propterea non se¬

Expanded text:
etatus est: Tu autem, profane, inique dux Israel, cujus etatus est: Tu autem, profane, inique dux Israel, cujus venit dies in tempore iniquitatis constitutus: Haec dicit Dominus Deus: Abstulit cidarim, et tulit coronam: neque hoc neque illud: humilem sublevabit, et sublimem humiliabit. Iniquitatem, iniquitatem, iniquitatem faciam illud. Et hoc non fuit iste, cujus judicium est, quem daturus sum. Post urbis Jerusalem subversionem et captivitatem populi, ad ducem Israel sermo dirigitur, quem nemini dubium est significari Sedeciam, in quo regum Israel de stirpe David imperium finitum est. Venit, inquit, tibi dies, quae longo tempore praefinita est in te, et propter te sacerdotium et regnum interiit populi Judaeorum. Cidaris enim insigne pontificis est: corona, hoc est, diadema, regis indicium. Nonne haec est cidaris, et haec corona quae nihil fecit judicio; sed ad imitationem regis Babylonii, quos volebat exaltabat, et quos volebat humiliabat? Propterea non se
Abbreviated transcription (Latin):
non in sua fortitudine: sed in iniquitate populicon¬
fisurus est quacosscit offendissedm̃ & peccata pa
nes eorum omnib patuisse: Et id circo non dubi¬
tabit deuictoria: quia confidit demiquitate
hierusalem: Hhacc iuxta hebraicum a quo septua¬
gita nontam sensu quam uerbis in.plerisq discor¬
dant: Tuautem ꝓphane impiedux isr ł cuius
uenit dies intempore iniquitatis p̃finito
Haecdicit dñsds̃. Aufercidarim. tolle coronamu
non ne haec est quaehumilem subleuauit. & sub¬
Slimem humiliauit: iniquitatem. in iquitatem
iniquitatẽ ponam cam: & hoc non fi& donec ueni
at cuiusẽ. iudicium &tradam ei:
cuius uenit dies intẽm pore iniquitatis finis hac
dicit dñs ds̃. Abstulisticidarim & posuisti coronã
hacc non eritsimilis. humiliasti excelsum & sub¬
leuasti humilem: iniquitatem. iniquitatem ponã
cam: Nec haec tali serit donecueniat cuideb&ur
& deboci: Srmmachus hunc locum ita interp̃¬

Expanded text:
non in sua fortitudine, sed in iniquitate populi connon in sua fortitudine, sed in iniquitate populi confisurus est, qua eos scit offendisse Deum, et peccatanes eorum omnibus patuisse; et idcirco non dubitabit de victoria, quia confidet de iniquitate Jerusalem. Haec juxta Hebraicum, a quo Septuaginta non tam sensu quam verbis in plerisque discordant. 250 Tu autem, profane, impie dux Israel, cujus venit dies in tempore iniquitatis praefinita. Haec dicit Dominus Deus: Aufer cidarim: tolle coronam. Nonne haec est quae humilem sublevavit, et sublimem humiliavit? Iniquitatem, iniquitatem, iniquitatem ponam eam: et hoc non fiet dcium, et tradam ei. cujus venit dies, in tempore iniquitatis finis. Haec dicit Dominus Deus: Abstulisti cidarim, et posuisti coronam. Haec non erit similis. Humiliasti excelsum, et sublevasti humilem. Iniquitatem, iniquitatem ponam eam: nec haec talis erit, donec veniat cui debetur: et dabo ei. Symmachus hunc locum ita interpr
Abbreviated transcription (Latin):
tum & solitudinem adbiuium terrae arabiȩ
quac appellatur filiorum ammon. quarũ
unauia hieru salem ducit addextram partẽ.
sinistrauero ad rabbat filiorum ammon quȩ
ẽ ciuitas m&ro polis & hodie phila delphia
nominatur. Memor inquit internetionis
quac accidit regi afrrio quandocentum oc¬
toginta quinque milia una nocte sunt cȩsa
formidabit ad partem dexterã declinare.
&i recontramunitissimã hicrusalem. sed
stabit in ipso comp&o. & ritugentissuae oraci¬
lum consul&. ut mittat sagittas inpharetrã
& commisceat eas inscriptas siue signata s
nominib: singulorum: Vtuid eat cuius sagit¬
ta exeat & quam prius ciuitatem debeat
de appcrir& ossuum & fremitum exultan¬
tis &ululantis exercitus concitar& : Hoc in¬
quit faciens uid ebitur habitatores hicrusa¬
lem oraculum frustra consulere & quasis ab¬
batorum otium terere. ludere uidelic& &
nibiloperis ꝑpetrare: Rexautc̃ babrlonis.

Expanded text:
tum et solitudinem ad bivium terrae Arabiae, tum et solitudinem ad bivium terrae Arabiae, quae appellatur filiorum Ammon, quarum una via Jerusalem ducit ad dexteram partem, sinistra vero ad Rabbath filiorum Ammon, quae est civitas metropolis, et hodie Philadelphia nominatur: memor, inquit, internecionis quae accidit regi Assyrio quando centum octoginta quinque millia, una nocte sunt caesa, formidabit ad partem dexteram declinare, et ire contra munitissimam Jerusalem; sed stabit in ipso compito, et ritu gentis suae oraculum consulet, ut mittat sagittas suas in pharetram, et commisceat eas inscriptas, sive signatas nominibus singulorum, ut videat cujus sagitta exeat, et quam prius civitatem debeat de aperiret os suum, et fremitum exsultantis et ululantis exercitus concitaret. Hoc, inquit, faciens, videbitur habitatoribus Jerusalem oraculum frustra consulere; et quasi sabbatorum otium terere, ludere videlicet, et nihil operis perpetrare. Rex autem Babylonis,
Abbreviated transcription (Latin):
tibus. & congestione operum terrenorũ
capiat miseram hierusalem: Et primo quidẽ
miseratur ei nihilagere & frustra conari: illo
uero recordante iniquitates eorũ qui in eccłea
cõmorantur immomalisoperibus reducunt
aduersarias potestates in memoriam scle¬
rum pristinorum. patefiunt omnia peccata
populi & cogitationes eorum : & idcirco
capiuntur : quia nouis uetera delicta cumu¬
larunt: Haec alius dixerit nob̵ caepta
historiae ueritasꝑsequenda est Cum
inquit dixiss& mihi sermodiuinus. pro¬
ph&a fili hominis. & loquere ad gladiũ
& dic: gladius gladius &c& era quae pro¬
ph&ia gladii continentur: Secundo fac¬
tus est ad me sermodnĩ dicens: uis fili homi¬
nisscire quis iste sitgladius: & aꝑtius ꝑ¬
sonam discere gladii seuientis. Ausculta
quaedico: Ponc duas ut ꝑ illas gladius uem¬
atregis babrlonis. Qquic gredi&ur quidem uno
itinere chaldȩorum : sed cum uenerit ꝑ deser¬

Expanded text:
tibus et congestione operum terrenorum tibus et congestione operum terrenorum capiat miseram Jerusalem; et primo quidem, ut videatur ei nihil agere, et frustra conari. Illo vero recordante iniquitates eorum, qui in Ecclesia commorantur, immo malis operibus reducunt adversarias potestates in memoriam scelerum pristinorum, patefiunt omnia peccata populi et cogitationes eorum, et idcirco capiuntur, quia novis vetera delicta cumularunt. Haec alius dixerit, nobis coeptae historiae veritas 249 persequenda est. Cum, inquit, dixisset mihi sermo divinus: Propheta, fili hominis, et loquere ad gladium et dic: Gladius, gladius, et caetera quae prophetia gladii continentur; secundo factus est ad me sermo Domini, dicens: Vis, fili hominis, scire quis iste sit gladius, et apertius personam discere gladii saevientis? Ausculta quae dico: pone duas vias, ut per illas gladius veniat regis Babylonis, qui egredietur quidem uno itinere Chaldaeorum, sed cum venerit per deser
Abbreviated transcription (Latin):
dific& munitiones. eritq quasi consulens
frustra oraculum in oculiseorum. & sabba¬
torũ otium imitans: Ipse autem recordabi¬
tur iniquitatis ad capiendum. Idcirco haec
dicit dnĩds̃: Proco quod in memoriam reuo¬
castis iniquitatesurãs. & reuelastis praeuari¬
cationesuras. & apparuerint peccata urã in
omnib cogitationib: urĩs: proco inquam qđ¬
inmemoriam reuocastis manuca piemini
filiorum ammon referentis ad gentium popu¬
lum. Iudam uero & hierusalem: ad cos quisub
xp̃inomine congregantur & factis detur¬
pant nominis dignitatem. regemq confu¬
sionis diabolum stare in omniuiarum capi¬
te & insidiari in occulto. Impleriq illum
uersiculum iuxta semitam scandalum posu¬
erunt mihi Et starecum inbiuio ul eos qui
sui sunt tenerecupientem. uel nouum sibi ad¬
quirere seruitium : & semꝑ addexteram ꝑ
gere: ad cosscil& qui indextera paste sunt posi¬
ti: ut expugn& eos. ut exult& incede ut arie¬

Expanded text:
dificet munitiones. Eritque quasi consulens dificet munitiones. Eritque quasi consulens frustra oraculum in oculis eorum et sabbatorum otium imitans: ipse autem recordabitur iniquitatis ad capiendum. Idcirco haec dicit Dominus Deus, pro eo quod in memoriam revocastis iniquitates vestras, et revelastis praevaricationes vestras, et apparuerunt peccata vestra in omnibus cogitationibecordati estis, manu capiemini.filiorum Ammon, referentis ad gentium populum: Judam vero et Jerusalem ad eos qui sub Christi nomine congregantur, et factis dent nominis dignitatem, regemque confusionis diabolum stare in omni viarum capite, et insidiari in occulto; implerique illum versiculum: Juxta semitam scandalum posuerunt mihi ; et stare eum in bivio, vel eos qui sui sunt tenere cupientem, vel novum sibi acquirere servitium; et ad dexteram semper pergere, ad eos scilicet qui in dextera parte sunt positi, ut expugnet eos, ut exsultet in caede, ut arie
Abbreviated transcription (Latin):
manud ñĩ duplicia propt̃ peccatasua : Qau¬
d& autem dñs & exultat. & hortator est
gladii saeuientis: ut uadat siue add exteram
siue adsinistram. & quocumq: eum faciei suae
tulerit appetitus: ut interfectismalis. rema¬
neant boni : Et impleatur illud quod scrip¬
tum est: Quid paleis ad frumentum dicitdns.
Et factus est sermodni ad medicens: Et tufi¬
lihominis: ponetibiduas uias. & ueniat gladi¬
Ius regis babrlonis: Deterra una egredientur
ambo : & manu capi& conieturam. incapita e
uiae ciuitatis conici&. uiam pones utueniat
gladius ad rabath filiorum ammon. et ad
iudam inhieru salem munitissimam: Ste
tit enim rexbabrlonis inbiuio incapite uiarũ
duarum diuinationem quaerens cõmiscens
sagittas. interrogauit idola exta consuluit.
add exteram ei facta est diuinatio suꝑ hierusa¬
lem ut ponat arietes ut aperiatõs incede. ut
cleuet uocem inululatu. & ponat arictes
contra postas. ut conpost& aggerem. ut ae¬

Expanded text:
manu Domini duplicia peccata sua. Gaumanu Domini duplicia peccata sua. Gaudet autem Dominus et exsultat, et hortator est gladii saevientis, ut vadat sive ad dexteram, sive ad sinistram, et quocumque eum faciei suae tulerit appetitus, ut interfectis malis, remaneant boni, et impleatur illud quod scriptum 248 est: Quid paleis ad frumentum? dicit Dominus . et factus est sermo Domini ad me dicens et tu fili hominis pone tibi duas vias ut veniat gladius regis Babylonis de terra una egredientur ambo et manu capiet coniecturam in capite viae civitatis coniciet viam pones ut veniat gladius ad Rabbath filiorum Ammon et ad Iudam in Hierusalem munittit enim rex Babylonis in bivio, in capite duarum viarum divinationem quaerens, commiscens sagittas; interrogavit idola, exta consuluit. Ad dexteram ejus facta est divinatio super Jerusalem, ut ponat arietes, ut aperiat os in caede, ut elevet vocem in ululatu, ut ponat arietes contra portas, ut comportet aggerem, ut ae
Abbreviated transcription (Latin):
alio loco hrmincus & alexander quos tradidi
satanȩ ut discant non blas phemare: et in
psalmis scriptum est : Misi furorem & iram.
& angustiam inmisionem ꝑ angelos pessimos:
huncquidam putant gladium & in manu
fuisse angeli: quando subdauid ꝑcuti ebatur
hicru salem: Alii autem & deillo dicigla¬
dio suspicatur. de quo & in euangelio serip¬
tum est: Nonueni pacem mittere suꝑ terrã
sed gladium: Etduidere interse omnem
consanguinitatis affectum : ut malicorru¬
ant & sci resurgant : sed hoc impium est cre¬
dere degladio saluatoris: & non potius de
dicibolo quid nĩ in ecclesia sceptra subuestit :
qui interficit cuncto sinpopulo. & duces&
hospitesdi Et tunc ad nõ comprobatur
quando iudam proditorem & similes eius
sub uesterit : qui post quam comedit buccellã
intrauit in illum satana s: Duplicaturque
& triplicatur gladius interfectorũ ut solua¬
tur peccatum hierusalem. quia suscepitde

Expanded text:
alio loco: Hymenaeus et Alexander: quos tradidi alio loco: Hymenaeus et Alexander: quos tradidi Satanae, ut discant non blasphemare . Et in Psalmis scriptum est: Misit furorem, et iram, et angustiam, immissionem per angelos pessimos . Hunc quidam putant gladium et in manu fuisse angeli, quando sub David percutiebatur Jerusalem . Alii autem et de illo dici gladio suspicantur, de quo in Evangelio scriptum est: Non veni pacem mittere super terram, sed gladium ; et dividere inter se omnem consanguinitatis affectum, ut mali corruant, et sancti resurgant. Sed hoc impium est credere de gladio Salvatoris, et non potius de diabolo, qui Domini in Ecclesia sceptra subvertit, qui interficit cunctos in populo, et duces, et hospites Dei: et tunc a Domino comprobatur, quando Judam proditorem et similes ejus subverterit . Qui postquam comedit buccellam, intravit in illum Satanas. Duplicaturque et triplicatur gladius interfectorum, ut solvatur peccatum Jerusalem, quia suscepit de
Abbreviated transcription (Latin):
Et secundo quando regnabat ioachim
Testio quando sedechas: Ethic est gladius
triplicatus quando facta ẽ magna occisio
et in tantum multiplicauit ruinas. ut obs¬
tupescerent animo & cordetabescerent.
et in omnib: postiscorum: daret conturba¬
tionem: Praccipitur ergo illi hocẽ gla¬
dio acuto & limato ad fulgendum. amictoq
& expedito & parato ad caedem. ut uadat
siue addextram uoluerit siue ad sinistrã
quocumq ait faciei tuae placuerit audac¬
ter ingredere. mehabens ducem mead¬
iutorem : Ego plcuidam manu admanũ.
ut seui entem te contra aduersarios meos
quasi fautortuus & exhortator instigem
Nedubites ne formides & patitimeas quod pas¬
sus est senacherib Ego dns̃ sum locutus meae
ministeres uoluntatis meam complesentiam :
Possumus iuxta ANΑΓΩrTM̃ gladium acutũ
paritum que ad cedem accipere diabolum: de
quo aitapłs: traderehuiuscemodi satanat
in interitũ carnis: ut sps̃ saluus fiat : Et in

Expanded text:
et secundo, quando regnabat 247 Joacim: et secundo, quando regnabat 247 Joacim: tertio, quando Sedecias. Et hic est gladius triplicatus, quando facta est magna occisio, et intantum multiplicavit ruinas, ut obstupescerent animo, et corde tabescerent, et in omnibus portis eorum daret conturbationem. Praecipitur ergo illi, hoc est, gladio acuto et limato ad fulgendum, amictoque et expedito, et parato ad caedem, ut vadat sive ad dexteram voluerit, sive ad sinistram. Quocumque, ait, faciei tuae placuerit, audacter ingredere, me habens ducem, me adjutorem. Ego plaudam manu ad manum, ut saevientem te contra adversarios meos, quasi fautor tuus et exhortator instigem. Ne dubites, ne formides, et pati timeas quod passus est Sennacherib: ego Dominus sum locutus, meae minister es voluntatis, meam comple sententiam . Possumus juxta anagogen, gladium acutum paratumque ad caedem accipere diabolum, de quo ait Apostolus: Tradere hujuscemodi Satanae in interitum carnis, ut spiritus salvus fiat . Et in
Abbreviated transcription (Latin):
exceptrum filuimei: Imperium uidelic& po¬
pulii srł & omne lignum succidis: uniuersa
populi multitudinem : Dediinquit istũgla¬
dium ut tencaturmanu nabuchod onosor
& sit in manuuiri robustissimi: unde õ prophe¬
taclama & ulula & mala instantia uocis
lamentatione testare. Hicgladius nullipe¬
percit necaliquem imminentium malorũ
reliquit expestem factufinpopulo factꝰ
inducib isrł. Factus in hospitib meis ac
sacerdotib: qui habitabant in templomeo.
id circo ꝑcute femur siue manũ & habitum
plangentis ad sume : Hicenimgladius pro¬
batus ẽ mihi & hoccum sceptrum meũ regnũ¬
q: subuerteritꝰ quodutra non erit et in sedechia
rege fini&ur: Iterum tibi proph&a iubeo
utqui femur ꝑcusseras prostupore et mira¬
culo percutias & manus.: Et non solum semel.
sed secundo actestio. gladius ueniat ad in¬
terficiendum: Primo enim uenerat nabu¬
chodo nosor: quando tulit hiechoniam:

Expanded text:
sceptrum filii mei, imperium videlicet posceptrum filii mei, imperium videlicet populi Israel, et omne lignum succidis, universam populi multitudinem. Dedi, inquit, istum gladium, ut teneatur manu Nabuchodonosor; et sit in manu viri robustissimi. Unde, o propheta, clama et ulula, et mala instantia vocis lamentatione testare. Hic gladius nulli pepercit, nec aliquem imminentium malorum reliquit expertem. Factus est in populo, factus est in ducibus Israel, factus in hospitibus meis ac sacerdotibus, qui habitabant in templo meo. Idcirco percute femur, sive manum, et habitum plangentis assume. Hic enim gladius probatus est mihi, et hoc cum sceptrum meum regnumque subverterit, quod ultra non erit, et in Sedecia rege finietur. Iterum tibi, propheta, jubeo, ut qui femur percusseras pro stupore et miraculo, percutias et manus, ut non solum semel, sed secundo ac tertio gladius veniat ad interficiendum. Primo enim venerat Nabuchodonosor, quando tulit Jechoniam:
Abbreviated transcription (Latin):
plicatruinas: Inomnibus postiscorum dedi
conturbationem gladii accuti & limati ad ful
gendum a micti ad cedem ex acuere Vade ad
dexteram siue ad sinistram: quocumq faciei
ponam editionem & librorum extenditur
longitudo: maxime ubi aut nulla autpar¬
ua distantia ẽ: ponam igitur non nulla quae
discrepant: proeo quod nosdiximus quimo¬
ues sceptrum filiimei succidistiomne lignum:
illi transtuler̃ interfice. contempne repelle
omne lignum: Rursum ubinos diximus. qui
fugerant gladio traditisunt: & illi & alii
transtulerunt. hospites mei siue habitato¬
res: & ubin os diximus plaude suꝑ femur.
illi posucrunt ꝑcute manu: & ubitranstuli¬
mus & hoc cum sceptrum sub uesterit: illorũ
hab& editio trib: repulsa c̃: Loquitur autẽ
ad gladium nabuchodonosor. ut ueniat con¬
tra hierusalem. et exacuatur atq limetur
multos enim essecedendos et ad ipsum a pos¬
trofam facit . Tues quimoues atq subuertis

Expanded text:
plicat ruinas. In omnibus portis eorum dedi plicat ruinas. In omnibus portis eorum dedi contugendum, amicti ad caedem. Exacuere, vade ad dexteram sive ad sinistram quocunque faciei ponam editionem, et librorum extenditur longitudo, maxime ubi aut nulla aut parva distantia est, ponam igitur nonnulla quae discrepant pro eo quod nos diximus: Qui moves sceptrum filii mei, succidisti omne lignum. » Illi transtulerunt, « Interfice, contemne, repelle omne lignum. » Rursum ubi nos diximus, « Qui fugerant gladio traditi sunt, » et illi et alii transtulerunt, « hospites mei sive habitatores. » Et ubi nos diximus: « Plaude super femur, » illi posuerunt, « Percute manu. » Et ubi transtulimus: « Et hoc cum sceptrum subverterit, » illorum habet editio, « tribus repulsa est. » Loquitur autem ad gladium Nabuchodonosor, ut veniat contra Jerusalem, ut exacuatur atque limetur, multos enim esse caedendos; et ad ipsum apostropham facit. Tu es qui moves atque subvertis
Abbreviated transcription (Latin):
Sed haec expositio : ad prac sentem non ꝑtin& locũ :
Et factusẽ sermodnĩ ad medicens: fili hominis pro¬
ph&a &dices: haec dicitdns̃ dr̃, loquere. Gladius.
gla dius ex accutus est &limatus: ut aedat uictimas
ex accutu s est: &ut splendeat limatus est Qui
moues sceptrum filimei: succi disti omne lig¬
num: & dedicum ad leuigandum ut tencatur
manu. Is te exaccutus c̃ gladius. &istelimatus ẽ.
ut sit in manu interficientis: Clama & ulula fili
hominis: quia hic factus est inpopulomeo. hic in
cunctis ducib isrł. qui fugerant gladio traditis
cum populomeo: Id circo plaude suꝑfemur. quia
ꝓbatus est: Et hoccum sceptrum subuesterit: &¬
non erit dicitdnĩ ds Septuaginta . Tuergo fili ho¬
minis proph&a & ꝑcutemanu ad manum. & dupli¬
ceturgladius actriplicetur gladius interfecto¬
rum. hic est gladius occisionis magnae qui obs¬
Itu pescere eos facit et corde tabescere. Et multi¬

Expanded text:
sed haec expositio ad praesentem non pertinet locum. « sed haec expositio ad praesentem non pertinet locum. « Et factus est sermo Domini ad me, dicens: Fili hominis, propheta, et dices: Haec dicit Dominus Deus: Loquere: Gladius, gladius exacutus est, et limatus. Ut caedat victimas, exacutus est: ut splendeat, limatus est: Qui moves sceptrum filii mei, succidisti omne lignum. Et dedi eum ad levigandum, ut teneatur manu: iste exacutus est gladius, et iste limatus, ut sit in manu interficientis. Clama, et ulula, fili hominis, quia hic factus est in populo meo, hic in cunctis ducibus Israel qui fugerant: Gladio traditi sunt cum populo meo, idcirco plaude super femur, quia probatus est: et hoc, cum sceptrum subverterit, et non erit, dicit Dominus Deus. Tu ergo, fili hominis, propheta, et percute manu ad manum, et duplicetur gladius, ac triplicetur gladius interfectorum: Hic est gladius occisionis magnae, qui obstupescere eos facit, et corde tabescere, et multi
Abbreviated transcription (Latin):
lauerit hieru salem: tunctabesc& omnecor:
& dissoluentur uniuersȩ manus. Vt occupante
pauorementes hominum: nullus audeat repug¬
nare : Infirmabitur enim omnium bellatorum sps
& tanta cunctos occupabit trepidatio atq for¬
mido ut timore cogente. artus & uiscera dissol¬
uantur: &uesica. humorẽ tenere non ualeat
ita ut urina genua polluđtur: Naturale est enim:
ut timore cogente uesica laxetur: &aduersus ho¬
minis uoluntatẽ : humor defluat:. Quod quidem
& in morborum magnitudine accideresol& & post¬
quam uires deficerint egrotantium non solumge¬
nua sed eclectuli polluantur : Ecce inquit ue¬
nit quod sape prȩdixi: & opere compl&ur acfi&.
quod nonego : sed d ns̃ ẽ. locutus : Scio quendam
in contritione lumborum. & fluentib aquis mul¬
ta testimonia replicasse : ut proph&ȩ castita sim¬
pletur. & a maritudo animi & dolormentis in¬
ternus: quod aquae seminum genua polluant:

Expanded text:
laverit Jerusalem, tunc tabescet omne cor, laverit Jerusalem, tunc tabescet omne cor, et dissolventur universae manus: ut, occupante pavore mentes hominum, nullus audeat repugnare. Infirmabitur enim omnium bellatorum spiritus, et tanta cunctos occupabit trepidatio atque formido, ut, timore cogente, artus et viscera dissolvantur, et vesica humorem tenere non valeat: ita ut urina genua polluantur. Naturale est enim, ut timore cogente, vesica laxetur, et adversus hominis voluntatem humor defluat. Quod quidem et in morborum magnitudine accidere solet, ut postquam vires defecerint aegrotantium, non solum genua, sed et lectuli polluantur. Ecce, inquit, venit, quod saepe praedixi, et opere completur ac fiet quod non ego, sed Dominus est locutus. Scio quemdam in contritione lumborum, et fluentibus aquis multa testimonia replicasse, ut Prophetae castitas impleretur, et amaritudo animi et dolor mentis internus, quod aquae seminum genua polluant,
Abbreviated transcription (Latin):
uel stilla ad austrum. a fricum & meridiem & ad
saltum meridianum. quod quia uidebatur obscu¬
rum & dicta proph&ae populus nesciebat.
Secundo ponitur mani festius. saltum meridianũ
esse hierusalem : &omnes infructuosas arbores.
ad quarum radices securis positasit: intellegi habi¬
tatores eius: gladiumq int̃practari pro incendio
Iestio iubetur prophetȩ: ut tacentib illis nec int̃¬
rogantib curista uaticinatus sit: faciat ꝑquae
dolore moderato: sed in contritione lumborum
ut gemitustuus eximis uiscerib: & amaritudine
animi proferatur: Et hoc facies coram eis. ut
cumte in terrogauerint curtanto gemitu conte¬
raris & quid tibi mali acciderit: ut sic ingemes¬
cas. tueis meo sermone respondeas: Id circo plan¬
go & dolorem cordis mei dissimula renonualco
quia auditus qui meissemꝑ aurib in sonuerat:
opere compl&ur. &uenit inminens uidelic& ba¬
brlonii furentis exercitus : quicum uenerit & ual¬

Expanded text:
vel stilla ad Austrum, Africum et Meridiem, et ad vel stilla ad Austrum, Africum et Meridiem, et ad saltum meridianum. Quod quia videbatur obscurum, et dicta prophetae populus nesciebat, secundo ponitur manifestius, saltum meridianum esse Jerusalem, et omnes infructuosas arbores ad quarum radices securis posita sit , intelligi habitatores ejus: gladiumque interpretari pro incendio. Tertio jubetur prophetae, ut tacentibus illis nec interrogantibus, cur ista vaticinatus sit faciat per quae dolore moderato, sed in contritione lumborum, ut gemitus tuus ex imis visceribus et amaritudine animi proferatur. Et hoc facies coram eis: ut cum te interrogaverint cur tanto gemitu conteraris, et quid tibi mali acciderit ut sic ingemiscas, tu eis meo sermone respondeas: Idcirco plango, et dolorem cordis mei dissimulare non valeo, quia auditus qui semper meis auribus insonuerat, opere completur et venit: imminens videlicet Babylonii furentis exercitus. Qui cum venerit et val
Abbreviated transcription (Latin):
utrũq signific&: Quodq: ibidixerat &
uidebit uniuersa caro quia egod ñs succendi
eam hoc est siluam siue flammã nec extin¬
gu&ur Hic aliis uerbis loquitur: ut sciat
omnis caro quia ego dñs eduxigladium meũ
deuagina sua in reuocabilem: Vere enim
contra hierusalem non est flamma sopita.
Nec extinctũ incendium Nec reuocatus gla¬
dius quia modicum tempus inmedio: & hie¬
rusalem cum templosuobabilonio igne succen¬
sa est. Et tu fili hominis. ingemesce in contritio¬
ne lumborum. et inamaritudinib: inge mesce co¬
rameis: Cumq dixerint adte quaretugemis.
dicespro auditu. quia uenit et tabesc& omnecor:
Set dissoluentur uniuersae manus. & in firmabitur
Somnis sp̃s & percuncta genua fluent aquae.
minis ingemesce in contritione lumborum tuo¬
Srum & in dolorib: geme in conspectueorum:
eritque. sidixerint adte quare tugemis: & di
erit. dicit dnĩds̃: Primumdixerat uaticinare

Expanded text:
utrumque significet. Quodque ibi dixerat: Et utrumque significet. Quodque ibi dixerat: Et videbit universa caro, quia ego Dominus succendi eam, hoc est, silvam, sive flammam, nec exstinguetur, hinc aliis verbis loquitur: Ut sciat omnis caro, quia ego Dominus eduxi gladium meum de vagina sua irrevocabilem. Vere enim contra Jerusalem non est flamma sopita, nec exstinctum incendium, nec revocatus gladius, quia modicum tempus in medio, et Jerusalem cum templo suo, Babylonio igne succensa est. Et tu, fili hominis, ingemisce in contritione lumborum, et in amaritudinibus ingemisce coram eis. Cumque dixerint ad te: Quare tu gemis? dices: Pro auditu, quia venit, et tabescet omne cor, et dissolventur universae manus, et infirmabitur omnis spiritus, et per cuncta genua fluent aquae. minis, ingemisce in contritione lumborum tuorum, et in doloribus geme in conspectu eorum. Eritque si dixerint ad te: Quare tu gemis? et dicerit, dicit Dominus Deus. Primum dixerat: vaticinare,
Abbreviated transcription (Latin):
isrł. Haecdicitdns. Ecce ego adte et educã
gladium meum deuagina sua et interficiam¬
S exte iniquum etiustum sic egredietur gla¬
diusmcus deuagina sua super omnẽ carnem
ameridie usq adaquilonẽ & cognosc&
omnis caro quia egodñs eduxi gladiũ meũ
de uagina sua. non reuestetur ultra:
Quia superius dixerat ipsidicunt deme num¬
quid non ꝑ parabolas loquituriste. &aꝑ¬
tam populus sententiam flagitabat.
Id circodñs id qđ permeta foram siue para¬
bolam et ut alii uertere ꝓuerbiũ ẽ locutis
nunc mani festius loquitur saltus nageb
et darõm et thẽman esse hierusalem et
templum illius & scã scõrũ & omnem trã.
iud cae flammãq quae combustura sit
siltum intellegi: Gladium deuorantem
qui eductus ẽ. deuaginasua ut interficiat ius¬
tũ & impium: hoc est enim lignum uiride
& aridum: unde & dñs: siinligno ait uiridi
tanta faciunt. insicco quid facient : proquo
nescio quid uolentes septuaginta iniquum et
iustum interpretati sunt : quasi non idem

Expanded text:
s Deus: Ecce ego ad te, et educam gladium meum de vagina sua, et interficiam ex te iniquum et injustum. Sic egredietur gladius meus de vagina sua super omnem carnem a Meridie usque ad Aquilonem, et cognoscet omnis caro quia ego Dominus eduxi gladium meum de vagina sua: non reverteQuia supra dixerat: Ipsi dicunt de me, nunquid non per parabolas loquitur iste? et apertam populus sententiam flagitabat, idcirco Dominus id quod per metaphoram sive parabolam, et, ut alii vertere, proverbium, est locutus, nunc manifestius loquitur, saltus Nageb et Darom et Theman esse Jerusalem, et templum illius sancta sanctorum, et omnem terram Judeae flammamque quae combustura sit saltum, intelligi gladium devorantem, qui eductus sit de vagina sua, ut interficiat justum et impium. Hoc est enim lignum viride et lignum aridum. Unde et Dominus: Si in ligno, ait, viridi tanta faciunt: in sicco quid facient ? Pro quo, nescio quid volentes, LXX iniquum et injustum interpretati sunt: quasi non idem
Abbreviated transcription (Latin):
tia leb&is. & urbis potuit auferri. & ꝑ man&
in ca in munditia scelesta & ex secrabilis: hoc
enim tem̃ma significat.
Et a postropham ad ipsum leb&em id est ad
ipsam urbem ftcit: munda reteuolui & non
esmundata sordibustuis: nec ultra poteris
emundari: donec inte compleam indignatio¬
nemieã: Ego dns locutussum: & sententia
mea non potest praeteriri : Uenit iam urb
obsidio faciam quodminatus sum i nec tran¬
sibo sicut sae pefeci sceleratua: & ultra non
parcam nec placabortibi. &iam simulti plica¬
ueris pracces : sed uiastuas & ad inuentiones
tuas reddam tibi: immo iudi cabote iux¬
ta opera & cogitationes suas i in hoc quo¬
q: ostendam clementiam meam in starme¬
dici: qui putridis non parc& carnibus:
ut sana membra saluentur : Non parcit
ut parcat: crudelis est ut misereatur I Nec
considerat patientis dolorem: sed uulncris
sanitatem: Iuxta illud euangelicum:
magis uolens unum perire membrum:

Expanded text:
tia lebetis et urbis potuit auferri, et permanet tia lebetis et urbis potuit auferri, et permanet in ea immunditia scelesta et exsecrabilis. Hoc enim Zemma significat, et apostropham ad ipsum lebetem, id est, ad ipsam urbem, facit « mundare te volui, et non es mundata sordibus tuis, » nec ultra poteris emundari, donec in te compleam indignationem meam. Ego Dominus locutus sum, et sententia mea non potest praeterire. Venit jam urbis obsidio, faciam quod minatus sum: nec transibo, sicut saepe feci, scelera tua; et ultra non parcam, nec placabor tibi etiam si multiplicaveris preces; sed vias tuas, et adinventiones tuas reddam tibi, immo judicabo te juxta opera et cogitationes tuas, ut in hoc quoque ostendam clementiam meam instar medici, qui putridis non parcit carnibus, ut sana membra salventur: non parcit, ut parcat; crudelis est, ut misereatur; nec considerat patientis dolorem, sed vulneris sanitatem, juxta illud Evangelicum magis volens unum perire membrum,
Abbreviated transcription (Latin):
humorem sanguinis uel paulatim terra o¬
periatur & puluere : Cum autem suꝑlim¬
pidissimam petram & nullam habentem
foueam sanguis fuerit effusus. labitur&
latam optin& sedem : Hoc autem indicat
quod non occulta sed publica fecerit homi¬
cidia ÷ Secundum illud quoddicitur ad
cain: sanguis fratristui clamat ad me :
propterea dicciuitati sanguinum. non u
nius sanguinis sedmultorum: Ecceego gran¬
dem inte prram faciam siue educam torrẽ
quem uulgus titionem uocat: & non solũ
carnes intemolles & teneras: sed durissi¬
ma ossa quoq: succendam: ut nihil inte
remaneat: quod noncreme. tur incen¬
dio: Cumq: carnes &ossa comsumpta fue¬
rint & cremata: ipsum lebetem uacuum
pone suꝑ prunas: ut aes quoq illius tabes¬
cat. & consumatur : &aere consumpto:
rubigo quoq illius pereat : Id est ciuita¬
te incendio concremata: malitia cum urbe
dispereat: Sed quid ꝓd est fecisse quod ius¬
sum est : nec ꝑignem quidem rubigo atq: mali¬

Expanded text:
humorem sanguinis, vel paulatim terra ohumorem sanguinis, vel paulatim terra operiatur et pulvere. Cum autem super limpidissimam petram et nullam habentem foveam, sanguis fuerit effusus, labitur et latam obtinet sedem. Hoc autem indicat, quod non occulta, sed publica fecerit homicidia, secundum illud quod dicitur ad Cain: Sanguis fratris tui clamat ad me : propterea dic civitati, non unius nius sanguinis, sed multorum: « Ecce ego grandem in te pyram faciam, » sive, educam torrem, quem vulgus titionem vocat, et non solum carnes in te molles et teneras, sub durissima ossa quoque sic succendam, ut nihil in te remaneat quod non cremetur incendio. Cumque et carnes et ossa consumpta fuerint et cremata, ipsum lebetem vacuum pone super prunas, ut aes quoque illius tabescat et consumatur: et aere consumpto rubigo quoque illius pereat, id est, civitate incendio concremata, malitia cum urbe dispereat. Sed quid prodest fecisse quod jussum est, ne per ignem quidem rubigo atque mali