comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Quin potuis confusione non sunt confusi: & erubes¬
cere nescierunt. Pressius hoc legendũ ẽ. iuxta he
numquid erubuerunt in scelerib suis: qui potius
peccatũ auxere contentu. & erubescere nesciert᷑.
Nescierunt autẽ hic posuit ꝓnoluert: siue nimio con¬
temptu & uitio inoliti mali. ne intelligere qͥdẽ¬
non potuerunt. Quã obrẽ cadent inter ruentes.
ait erubescere nescierunt : & ñ solũ opꝰ s nec scien¬
tiã quidẽ habuere. & sensũ penitentiȩ. ołpterea
cadent qui pͥus stabant : int̾ eos qͥ uituis suis
corruent. Q& cũ uisttacionis & pene eoꝵ tepus
aduenerit : cunctis ruentib sotiabunt᷑. Orandis
autẽ impietas non solũ ñ cauere s nec intellige¬
re uelle peccata : & nullã habere distantiã bo¬

Expanded text:
quin potius confusione non sunt confusi et erubesquin potius confusione non sunt confusi et erubescere nescnunquid erubuerunt in sceleribus suis? quin potius peccatum auxere contemptu, et erubescere nescierunt? » Nescierunt autem hic posuit pro noluerunt, sive nimio contemptu et vitio inoliti mali ne intelligere quidem potuerunt. « Quamobrem cadent inter ruentes, ait, erubescere nescierunt, et non solum opus, sed ne scientiam quidem habuere et sensum poenitentiae: propterea cadent qui prius stabant inter eos, qui vitiis suis corruent, et cum visitationis et poenae eorum tempus advenerit, cunctis ruentibus sociabuntur. Grandis autem impietas non solum non cavere, sed nec intelligere velle peccata, et nullam habere distantiam bo
Abbreviated transcription (Latin):
peccatores siue habitatores terre: apua lxxͣ. sẽp
eleuabo seribitur. qͥ ut̃q ꝑcutientis ẽ. habitus.
uxeta illud qđ scriptũ ẽ. &adhuc manus dnĩ
extenta siue excelsa. Habitatores autẽ terrȩ: seꝑ
ui uitio sunt. Unde & in apocalipsi frequentius
dicitur. Uae habitatorib terre. Aminorẽ usq ad
maiorẽ : om̃s student auaritiȩ : scđm illud apłicũ.
Radix omĩum malorũ. auaricia. Et aꝓpħa usq ad
sacerdotẽ: cuncti faciunt dolũ. Alii in ꝓpħando m̃¬
datiũ: alii ꝑuersae int̾pretando legẽ dĩ. Dic̃ enĩ
& in alio loco ꝓpb̃a. Querite lege̾ asacerdotib. Et
cũ inquit tanta facerent ꝓsꝑa queq meo popło
nuntiabant. & quasi curare cupiebant uulnꝰ. et
ignominiã filiȩ meȩ dicentes. pax.pax. cũ pax om̃i¬
no non eẽt. Hoc ꝓp̾e de sacerdotib & doctorib in¬
telligendũ: qui diuitib & ebs quos uident in hono¬
p̃parantes. Confusi funt: qͥ ab hominationẽ fecert᷑.

Expanded text:
 apud LXX semper \'eleuabo\' scribitur, qui uterque percutientis est habitus iuxta illud, quod scriptum est: et adhuc manus domini extenta siue excelsa. habitatores autem terrae semper in uitio sunt; unde et in Apocalypsi frequentius dicitur: uae habitatoribus terrae! a minore usque ad maiorem omnes student auaritiae secundum illud apostolicum: radix omnium malorum auaritia. et a propheta usque ad sacerdotem cuncti faciunt dolum, alii in prophetando mendacium, alii peruerse interpretando legem dei; dicit enim et in alio loco propheta: quaerite legem a sa-cerdotibus. \'et cum\', inquit, \'tanta facerent, prospera quaeque meo populo nuntiabant et quasi curare cupiebant uulnus et ignominiam filiae meae dicentes: pax, pax, cum pax omnino non esset\'. hoc proprie de sacerdotibus et doctoribus intellegendum, qui diuitibus et eis, quos uident in honopraeparantes. Con fusi si sunt, quia abominationem fecerunt?
Abbreviated transcription (Latin):
dixerunt. Non ambulabimꝰ: siue ñ ibimus. & con¬
stitui suꝑ uos speculatores. Audite uocẽ tube. Et
dixerunt. Non audiemꝰ. Ideo audite siue audiert̃
gentes: & cognosce congregatio siue qͥ pasertis gre¬
ges. Aut iuxta simmachũ. & cognoscite testiꝰ¬
monũ qđ in eis ẽ: quanta ego faciã eis. Audi t̾ra
Euangłica parabola si fuerit intellecta huius loci
p̃bebit intelligentiã : in qͣ negotiator bonus om̃s
uendere dr̃ margaritas. ut de p̾cio earũ unã emat
p̃ciosissimã margaritã. Quoa scilic& ꝑ patriarchas
& ꝓpħas. ueniamꝰ ad eũ qui dic̃ ego sum uia. Stan

Expanded text:
 siue non ibimus — . et constitui super uos speculatores; audite uocem tubae! et dixerunt: non audiemus. ideo audite — siue audierunt — gentes et cognosce, congregatio - siue qui pascitis greges aut iuxta Symmachum: et cognoscite testimonium, quod in eis est—, quanta ego faciam eis! audi terra! Euangelica parabola, si fuerit intellecta, huius loci praebebit intellegentiam; in qua negotiator bonus omnes uendere dicitur margaritas, ut de pretio earum unam emat pretiosissimam margaritam, quod scilicet per patriarchas et prophetas ueniamus ad eu
Abbreviated transcription (Latin):
eos de terra egipti in t̾rã quã ꝓuiderã eis fluen¬
tẽ lacte & melle: quȩ ẽ. egregia int̾ om̃s t̾ras.
lxxͥ. Hȩc̃ dic̃ dñs dĩ. Eocqua die elegi domũ ifrł & notus
factus sum seniorib domus iacob. & cognitus eis
in terra egipti : & suscepi eos dicens ego dñs ds̃
tr̃  in die illa apprehendi eos manu mea dicens.
ut educerẽ eos de terra ȩgipti quã paraui eis

Expanded text:
ideram eis, fluentem lacte et melle: quae est egregia inter omnes terras. LXX: Haec dicit Dominus Deus: Ex qua die elegi domum Israel, et notus factus sum semini domus Jacob, et cognitus eis in terra Aegypti, et suscepi eos dicens: Ego Dominus Deus vester: in die illa apprehendi eos manu mea, dicens: ut educerem eos de terra Aegypti in terram
Abbreviated transcription (Latin):
tobi filiũ charee duetũ in egiptũ. Q quomͦ fugienᷤ
cũ paucis leo appellandꝰ sĩt: scire ñ possum. & alte¬
rũ leonẽ sedechiã: qͥ & ipse ductus in babilonẽ sit.
Nos autẽ istiusmodi explanationes lectoris arbi¬
trio relinquentes : dicemꝰ captiuitate uicina. ꝓ¬
pħam ñ tã futura uaticinari. quã narrare pre¬
terita. Postsenim sedechiȩ annũ siquidẽ statĩ in con¬
sequentib legimus : & factũ ẽ. in anno septimo in

Expanded text:
 filium Careae ductum in Aegyptum: qui quomodo fugiens cum paucis leo appellatus sit, scire non possum: et alterum leonum Sedeciam, qui et ipse ductus in Babylonem sit. Nos autem istiusmodi explanationes lectoris arbitrio relinquentes, dicemus captivitate vicina, prophetam non tam futura vaticinari, quam narrare praeterita. Post sextum enim Sedeciae annum siquidem statim in consequentibus legimus: Et factum est in anno septimo, in
Abbreviated transcription (Latin):
nurus urãs: cum mechate fuerint. Unde & peccato¬
res qͥ in ꝓfundũ uenere peccati : dimittunt᷑ ut faci¬
ant desideria cordis sui. Ab hominationes patrũ su¬
orũ ostende eis : & dices adillos. Lxtͣe. Imqͥtates
patrũ eorũ contestare eos: & dices ad eos. Si pec¬
cata patrum non redundant ad filios. quomodo
ab hominationes & inigͥtates patrũ nunc senio¬
rib ꝓponuntur : Hac uidelic& cansa ut osten¬
dantur similia parentib agere. & hereditario
malo longissimũ fune̾ trahere peccatoꝵ. ut quoꝵ
imitantur uitia eorũ supplicia ꝑtimescant. Hec
dic̃ dñs di. In die qua elegi tsrł. et eleuaui manũ¬

Expanded text:
nurus vestras, cum moechatae fuerint . Unde et peccatonurus vestras, cum moechatae fuerint . Unde et peccatores, qui in profundum venere peccati, dimittuntur ut faciant desideria cordis sui . Abominationes patrum suorum ostende eis, et dices ad illos. LXX: Iniquitates patrum eorum contestare eis, et dices ad eos. Si peccata patrum non redundant ad filios, quomodo abominationes, et iniquitates patrum nunc senioribus ponuntur? Hac videlicet causa, ut ostendantur similia parentibus agere, et haereditario malo, longissimum funem trahere peccatorum, ut quorum imitantur vitia, eorum supplicia pertimescant. Haec dicit Dominus Deus: In die qua elegi Israe
Abbreviated transcription (Latin):
peceatorib autẽ quales fuerunt senores ifsł. & qͦ
rũ scelera in consequentib ꝓpħa deseribit: ñ datur
responsio. si increpatio ꝓpeccatis. Et addit iusiuran¬
dũ iuiuo ego : ut firmior sit sententia denegantis.
Qđ autẽ dixere loxxͣ. si respondero uobis siminachus
manifestius transtulit ñ respondebo nobis Si uidi¬
eas cos si uidieas fili hominis. Loex̃. Si ultꝰ eos
fuero ultione: fili hominis. Illi quidẽ adint̾rogandũ
uenerunt. eupientes de his quib ambigunt & fu¬
tura cognoscere: tu autẽ fili hominis iudica eos:.
ut non ꝓphȩ sit responsio s sententia udicantis
ꝓ iniqͥtatib quȩ fecerunt. & patrũ sequiti sunt
scelera. Uel certe si ultus eos fuero ultione: ut sit
sensus. Tanta inqͥtate cooꝑti sunt. ut ne em̃datio¬
ne qͥdẽ & correptione sint digni. scdm illud qđ
in ꝓpħa dicitur. Nlon uisitabo ultra filias urãs &

Expanded text:
Peccatoribus autem, quales fuerunt seniores Israel, et Peccatoribus autem, quales fuerunt seniores Israel, et quorum scelera in consequentibus propheta describit, non datur responsio; sed increpatio pro peccatis: et addit jusjurandum: vivo ego, ut firmior sit sententia denegantis. Quod autem dixere LXX, si respondero vobis: Symmachus manifestius transtulit, non respondebo vobis. Si judicas eos: si judicas, fili hominis. LXX: si ultus eos fuero ultione, fili hominis: Illi quidem ad interrogandum me venerunt, cupientes de his, quibus ambigunt, et futura cognoscere; tu autem, fili hominis, judica eos, ut non prophetae sit responsio, sed sententia judicantis pro iniquitatibus quae fecerunt, et patrum secuti sunt scelera. Vel certe, si ultus eos fuero ultione, ut sit sensus: Tanta iniquitate cooperti sunt, ut ne emendatione quidem, et 224 correptione sint digni, secundum illud quod in propheta dicitur: Non visitabo ultra filias vestras, et
Abbreviated transcription (Latin):
paulo uentura sint ꝓpħare. Seriptũ ẽ. in deutero¬
nonio. Gentes quas dñs ꝑditurus ẽ. inconspectu
tuo: iste oracula & diuinationes audient. Tibi au¬
tẽ: ñ sic dedit dñs ds̃ tuus. Gentiũ enim ẽ. audire
chaldeos. ariolos. aruspices. diuinos. sortilogos. oradã
demonũ : qͥb errori earũ illudit᷑. Unde & nunc seni¬
ores isrł adeunt ꝓpħã ut int̾rogent ꝑ eũ dnm̃n. & ta¬
men de interrogatione silent: ipso qͥ int̾rogandus
erat sciente quid int̾rogarent. Ut & in eo miraculũ
sit scire cur uenerint: & ad ea respondere quę ta¬
citus sermo in ammo continebat. Et factus ẽ. sermo
dm̃ ad me: dicens. Eii hominis loquere seniorib ifrl:
& dices ad eof. Hec dicit dñs as. Numquia ad inter¬
rogandũ me uos uenistis : uiuo ego qr non responde
bo uobis: ait dñs di. Scĩs & congrue interroganti¬
b datur ꝓmissio : adhuc loquente te dicã. ecce assũ:

Expanded text:
Paulo ventura sint prophetare. Scriptum est enim in DeuteroPaulo ventura sint prophetare. Scriptum est enim in Deuteronomio: « Gentes quas Dominus perditurus est, in conspectu tuo istae somnia et divinationes audient, tibi autem non sic dedit Dominus Deus tuus . » Gentium enim est adire Chaldaeos, ariolos, aruspices, divinos, sortilegos, oracula daemonum quibus errori earum illuditur. Unde et nunc seniores Israel adeunt prophetam, ut interrogarent per eum Dominum, et tamen de interrogatione silent, ipso qui interrogandus erat sciente quid interrogarent, ut et in eo miraculum sit scire cur venerint, et ad ea respondere, quae tacitus sermo in animo continebat. « Et factus est sermo Domini ad me dicens: Fili hominis, loquere senioribus Israel, et dices ad eos: Haec dicit Dominus Deus: Nunquid ad interrogandum me vos venistis? Vivo ego, qbo vobis, ait Dominus Deus. Sanctis et congrua interrogantibus datur promissio, adhuc loquente te dicam: Ecce adsum.
Abbreviated transcription (Latin):
in .uͦ. in decima mensis. uenerunt uiri de senorib
isrł ut int̾rogarent dnm̃: & sedebant corã me.
Post undecĩ m̃ses & qͥnq dies. stiꝑioris uisionis. rur¬
sum sermo fit ad ꝓpħam: pꝰ quã uenerunt de seni¬
orib domus isrł. ut introgarent dñm. & sederuÑ
corã eo. Hanc autẽ fuisse consuetudinẽ popłi iffł.
multa exẽpla testantur. Saul querens asinas ꝑgit
ad samuel: accipitq consiliũ apuero. ut offerat ꝓ¬
pħe quartã partẽ sicli. Egrotante filio ieroboam
nuscula. panes & colliridas. uuas & lagung̾ulã mel¬
lis: ut de filii infirmitate cognoscer&. Dauid qͦq
ꝓpħa aliũ interrogat ꝓpħam nathan: utrũ templũ
año edificare debeat. & achab sciscitatur : ascendat
annon ramoth galaad. In isiaia quoq & in regũ uo¬
luminei que sennacherib uentura sint nunciatur.
Nec mirũ si inueteri testam̃to singłis que uentura
stint ꝓpħȩ adnuntient : eũ agabũ legerimus quȩ

Expanded text:
into, in decima mensis, venerunt viri de senioribus Israel, ut interrogarent Dominum, et sedebant coram me. Post undecim menses, et quinque dies superioris visionis, rursum sermo fit ad prophetam, postquam venerunt viri de senioribus domus Israel, ut interrogarent Dominum et sederunt cormulta exempla testantur. Saul quaerens asinas , pergit ad Samuel, accepitque consilium a puero, ut offerret prophetae quartam partem sicli. Aegrotante filio Jeroboam nuscula, panes et collyridas, uvas et lagunculam mellis, ut de filii infirmitate cognosceret . David quoque propheta alium interrogat prophetam Nathan utrum templum Domino aedificare debeat. Et Achab sciscitatur ascendat an non in Ramoth Galaad . In Isaia quoque et in Regum volumine, quae Sennacherich ventura sint nuntiantur . Nec mirum si in Veteri Tee annuntient, cum Agabum legerimus , quae
Abbreviated transcription (Latin):
& pͥncipes caꝑe festin& : scđm illud qđ scriptũ ẽ.
E scȩ euif electȩ. Palmites qͦq ȩccłiȩ qͥ dudũ florib
& rubori singuinis ȩquabantur : postea uento u¬
rentõ siccentur. Quã expositionẽ & euangłii para¬
bola sonat: nn qua sole orto ea quȩ germinauerats¬
estuauerant. & repente siccata sunt: ita ut are¬
uix remaneat unus epalmitib qui consurgat in uir¬
gã & dignus popli pͥnceps fiat. Qđ aliis uerbis
loquit᷑ issuas. Inducã famẽ & st̾tim suꝑ terrã: non
famẽ panis & sitim aque: s famẽ audiendi sermo

Expanded text:
et principes capere festinet, secundum illud quod scriptum est, et principes capere festinet, secundum illud quod scriptum est, « Escae ejus electae. » Palmites quoque ecclesiae, qui dudum floribus et rubori sanguinis aequabantur, postea vento urente siccentur. Quam expositionem et Evangelii parabola sonat aestuavevunt, et repente siccata sunt ; ita ut vix remaneat unus e palmitibus qui consurgat in virgam, et dignus populi princeps fiat. Quod aliis verbis loquitur Amos: Inducam famen et sitim super terram: non famem panis et sitim aquae, s
Abbreviated transcription (Latin):
plantata ad ierłm ꝑtinere : quȩ ꝑdidit leones et
palmites suos. & ñ remansit in ea uirga quȩ con¬
surger& in tribũ. siue in sceptra dominantium.
A planctu enĩ incipit: & finit᷑ in planctũ. Assu¬
me planctũ suꝑ pͥncipes ifrł. Hoc in pͥncipio: & nc̃
in fine planctus ẽ. & lam̃tatione. planctuq para¬
bolȩ. stirps regia ꝓsequenda. Porro sedin anago
ex ea in istam uallẽ lacrimarũ plurimos corruisse.
& reges eẽ. desisse. & umeã quondã pulcherrimã
uento urente siccatã ita ut nullus in ea uirentũ
palmitũ remanserit: quã postea sub urbis figura
plangat ieremias: nos intelligimꝰ suꝑ eccłiã eo qđ in
noussimo tẽprẽ multiplicata iniqͥtate refr̃igescat
caritas multorũ : ita ut ꝓbent᷑ si fieri potest etiã
electi dĩ. & pͥncipes eiꝰ capiantur retib diaboli qͥ ñ
sit umꝰ regis captione contentꝰ. s quotidie reges

Expanded text:
plantata, ad Jerusalem pertinere, quae perdidit leones et plantata, ad Jerusalem pertinere, quae perdidit leones et palmites suos, et non remansit in ea virga quae consurgeret in tribum, sive in sceptra dominantium. A planctu enim incipit, et finitur in planctu. Assume planctum super principes Israel. Hoc est, in principio et nunc in fine, planctus est; et lamentatione, planctuque parabolae stirps regia prosequenda. Porro secundum 222ex ea in istam vallem lacrymarum plurimos corruisse, et reges esse desisse, et vineam quondam pulcherrimam vento urente siccatam, ita ut nullus in ea virentium palmitum remanserit, quam postea sub urbis figura plangat Jeremias, nos intelligimus super Ecclesiam, eo quod in novissimo tempore multiplicata iniquitate, refrigescatcharitas multorum, ita ut probentur, si fieri potest, etiam electi Dei, et principes ejus capiantur retibus diaboli, qui non sit unius regis captione contentus, sed quotidie reges
Abbreviated transcription (Latin):
& fructuũ. tanteq pulchritudinis qͦmͦ nunc tͣns¬
plantata ẽ. in desertũ interra inuia & sicienti:
significat autẽ terrã babilonis ad quã translati
sunt. uł egiptũ quo confugerunt. aut ipsã trã
uudeã in qua pauci pauperes remanserunt. qͥb p-¬
fectus erat godolias. ut congregar& ⁊ reger& re¬
liqͥas popli. Contra que surgexit de stirpe regia
& de uirga ramoꝵ uineȩ ismael qͥ int̾fecit eũ in
masefa. & comedit omem fructũ uinee : & exinde
ñ fuit in ipsa iuinea uirga fortis. & sceptrũ domi¬
nantiũ. Nullus enĩ remansit de regib qͥ popłm gu¬
bernar& : s cũ iohanna filio caree ad egiptum
confugerunt. Iccirco planctus ẽ. &̃ in parabola
lam̃tationis: ut plangatur regiũ genus. qđ inui¬
dea ultra cessauit : donec uenire cu repositũ
ẽ. & erat ĩpse expectatio gentiũ. Eo quo ꝑspicuũ
leȩna int̾ leones cubauit. & hane inqua scriptũ
ẽ.mater tua quasi uinea in sangume tuo suꝑ aꝗͣ

Expanded text:
dinis, quomodo nunc transplantata est in desertum, in terra invia et sitienti? Significat autem terram Babylonis, ad quam translati sunt, vel Aegyptum quo confugerunt, aut ipsam terram Judaeam, in qua pauci pauperes remanserunt, quibus praefectus erat Gotholias Godolias ut congregaret et regeret reliquias populi. Contra quem surrexit de stirpe regia et de virga ramorum vineae Ismael, qui interfecit eum in Masepha, et comedit omnem fructum vineae, et exinde non fuit in ipsa vinea virga fortis, et sceptrum dominantium . Nullus enim remansit de regibus qui populum gubernaret, sed cum Joannam filio Careae ad Aegyptum confugerunt. Idcirco planctus est, et parabola lamentationis, ut plangatur regium genus quod in Judaea ultra cessavit, donec veniret cui repositum est: Et ipse erat exspectatio gentium . Ex quo perspicuum leaena inter leones cubavit? et hanc in qua scriptum est: Mater tua quasi vinea in sanguine tuo super aquam
Abbreviated transcription (Latin):
mã siue fortissimã nuncupat. ꝓfecerit in scep¬
tr dñantiũ. oł quo uertere laae. in tribũ ducũ:
ut scilicae reges ex ea fierent. Iante autẽ erat
ipsa uinea pulchritudinis: ut fplendor uiroris
eiꝰ floribꝰ mali pumci coequetur. Quod in hebraico
dicit᷑ quasi uinea in sanguine tuo : rubore floꝵ
sanguini comparato. Eoxaltata gͦ uinea & erecta.
qͥa superbis ds resistit. humilib autẽ dat gram̃:
euulsa ẽ. in furore dñi. in t̾rãq ꝓrecta: ut riunas
ierłm elegans uitis translatio custodir&. Quãuis
enĩ pulehra fit uinea. & longis ꝓpaginib extendat᷑
si hastilia calamosq subtraxeris. terrȩ iuncta ares¬
cit calore: maxime si uentus urens quẽ greci kai¬
cona uocant. siccauerit fructus eius : ut emar¬
cescat & quasi ignis cremetur ardorib. Qd̃ autẽ¬

Expanded text:
mam, sive fortissimam nuncupat, profecerit in scepmam, sive fortissimam nuncupat, profecerit in sceptra dominantium. Pro quo vertere Septuaginta, in tribum ducum, ut scilicet reges ex ea fierint. Tantae autem erat ipsa vinea pulchritudinis, ut splendor viroris ejus, floribus mali punici coaequaretur, quod in Hebraico dicitur quasi vinea in sanguine tuo, rubore florum sanguini comparato, exaltata 221 ergo vinea erecta: Quia superbis Deus resistit, humilibus autem dat gratiam , evulsa est in furore Domini in terramque projecta, ut ruinas Jerusalem, elegans vitis translatio custodiret. Quamvis enim pulchra sit vinea, et longis propaginibus extendatur, si hastilia calamosque subtraxeris, terrae juncta, arescit calore, maxime si ventus urens, quem Graeci καύσωμα vocant, siccaverit fructum ejus, ut emarcescat, et quasi ignis cremetur ardoribus. Quod aute
Abbreviated transcription (Latin):
plantata : fructus eius & germ̃ illius. factũ ẽ. ex
aqͣ multa. & facta ẽ. ei uirga fortitudims in tri¬
bũ ducũ : & exaltata ẽi magnitudine sua in medio
ꝓpaginũ. Et uidit magnitudinẽ suã in multitudi¬
ne palmitũ suoꝵ: & confracta infurore in terrã
piecta ẽ. Et uentus urems are fecit electa eiꝰ : uin¬
dicati sunt & arefacta ẽ uirga fortitudinis eius.
ignis consumpsit eã. & nunc plantauerunt eã
in deserto: in terra sine aqua. Et ęxiuit ignis
de uirga electoꝵ eius. & comedit eã : & non erat
in ea uirga fortitudinis. Trib in parabola lam̃ta¬
tionis ẽ : & erit in planctũ. Diuersis fermonib
una res dicitur. & quomͦ in suꝑiorib legimus
ierłm pulchre mulieri comparatã: & rursũm
leenȩ quȩ in cubieulo suo leones nutrierit : sic
nunc uiti uł uineȩ pulcherrimȩ comparatur.
Que suꝑ aquas plantatu sit multas:  iccireo
humore nutriri palmites intantũ creuerint.
ut unus palmes quẽ scriptura uirgã solidissi¬

Expanded text:
factum est ex aqua multa. Et facta est ei virga fortitudinis in tribum ducum: et exaltata est magnitudine sua in medio propaginum. Et vidit magnitudinem suam in multitudine palmitum suorum, et confracta est in furore: in terram projecta est, et ventus urens arefecit electa ejus. Vindicati sunt, et arefacta est virga fortitudinis ejus. Ignis consumpsit eam, et nunc plantaverunt eam in deserto in terra sine aqua, et exivit ignis de virga electorum ejus, et comedit eam, et non erat in ea virga fortitudinis. Tribus in parabolam lamentationis est, et erit in planctum. Diversis sermonibus una res dicitur. Et quomodo in superioribus legimus Jerusalem pulchrae mulieri comparatam, et rursum leaenae quae in cubili suo leones nutrierit, sic nunc viti vel vineae pulcherrimae comparatur, quae super aquas plantata sit multas, et idcirco humore nutriti palmites in tantum increverint, ut unus palmes, quem Scriptura virgam solidissi
Abbreviated transcription (Latin):
ena inter leones cubauit : Planctus gͥ suꝑ pͥncipes
ẽ : om̃s uidelic& qͥ de iosiȩ stirpe generati sunt.
Mat̾ pͥncipũ ierłm: leena appellat᷑. Quȩ leunculos
genuit & mitriuit: unũq de leunculis suis edux̃.
& fecit leonẽ.: loachar significans filiũ iosie quẽ
nechao pharao duxit in egiptũ : & ꝓeo constituit
ioachim. Quo mortuo iechonias filius eius yex con¬
stitutus: cũ matre & optimatib ciuitatis anabu¬
chodonosor ductus ẽ. babilonẽ. De quo nascitur
salathiel pater zorobabel: qͥ ex eo qđ in babilone
natus ẽ. nomen accepit. Espicuiq ẽ. sub metapho¬
ra leene. leunculoꝵ. & leonis. rursũq alterius
leons illa describi: quę eo tẽpr̃e iã facta erañ
qͦ hec ꝓpħa dicebat. Post quã enim ierłm eduxit
de stirpe regio ioachaꝵ filiũ iosie & constituit
in regẽ : tã crudelis in breui extitit tẽpre ut tro¬
police cepisse p̾das. & homines deuorasse memoret᷑.

Expanded text:
cipes est, omnes videlicet, qui de Josiae stirpe generati sunt. Mater principum Jerusalem leaena appellatur; quae leunculos genuit et nutrivit, unumque de leunculis suis eduxit. « Et fecit leonem, » Joachaz significans filium Josiae, quem Nechao Pharao duxit in Aegyptum, et pro eo constituit Joachim. Quo mortuo Jechonias filius ejus rex constituitur, cum matre et optimatibus civitatis a Nabuchodonosor ductus est in Babylonem. De quo nascitur Salathiel pater Zorobabel, qui ex eo quod in Babylone natus est, nomen accepit . Perspicuumque est sub metaphora leaenae, leunculorum, et leonis, rursumque alterius leonis, illa describi quae eo tempore jam facta erant, quo haec propheta dicebat. Postquam enim Jerusalem eduxit de stirpe regia Joachaz filium Josiae, et constituit in regem, tam crudelis in brevi exstitit tempore, ut tropologice cepisse praedas, et homines devorasse memoretur.
Abbreviated transcription (Latin):
aio rxplosti thesuimos tuos & aporhecas tuas
ad sensũ mentẽq referentes: qđ cogitatio eiꝰ diui¬
nis patuerit sacram̃tis. & congregauerit sibi di¬
uicias sp̃̾uales. de quib dñs p̾cepit. Thesauriza¬
te uobis thesauros in celo : ubineq tinea neq

Expanded text:
o replesti thesauros tuos et apothecas tuas, ad sensum mentemque referentes, quod cogitatio ejus divinis patuerit sacramentis, et congregaverit sibi divitias spirituales, de quibus Dominus praecepit: Thesaurizate vobis thesauros in coelo: ubi nec ae
Abbreviated transcription (Latin):
meo iacob. & habitabitnt in ea securi siue in
spẽ. & ȩdificabunt domos. & plantabunt ui¬
neas & habitabunt confident̾. siue in spẽ. cum
autẽ pꝰ tyrũ sermo fit ad sidonẽ : unius enĩ

Expanded text:
t in ea securi sive in spe: et aedificabunt domos, et plantabunt vineas, et habitabunt confidenter sive in spe cum autem post Tyrum, sermo fit ad Sidonem; unius eni
Abbreviated transcription (Latin):
Quom̾ obscurauit dñs in ira fla filiã syon. piecit
de celo i t̾ra gliã isrł : diectus es autem in
conspectu omiũm regũ ut tuo terrerentur
exemplo: uł bonoꝵ regũ quoꝵ eor in mami dĩ ẽ. uł
malorũ quorũ regna ostendit diaboꝰ saluatori : qͥ oc¬
currerunt regi babilonio dicentes. &tu captus
es sic̃ & nos. atq int̾ nos reputatus es. Quã obrẽ
polluit & scĩficationẽ suã. quã habuerat quando
babitabat in monte. & conuersabat᷑ in medio igni

Expanded text:
Quomodo obscuravit Dominus in ira sua filiam Sion: projecit de coelo in terram gloriam Israel ? Projectus es autem in conspectu omnium regum, ut tuo terrerentur exemplo, vel bonorum regum, quorum cor in manu Dei est , vel malorum, quorum regna ostendit diabolus Salvatori : qui occurrerunt regi Babylonio, dicentes: Et tu captus es sicut nos, atque inter nos reputatus es. Quamobrem et polluit sanctificationem 337 suam quam habuerat, quando habitabat in monte, et conversabatur i
Abbreviated transcription (Latin):
prudens lector intelligit. Et factus ẽ. sermo dm̃
ad me dicens. Fili hominis pone siue obfirma fa¬
ciẽ tuã contra sidonẽ. & ꝓphabis de ea & dices.¬
Ecce ego ad te sidon & glificabor in te fiue in me¬
dio tũi. & seient quia ego dñs cũ fecero in ea siue
in te udicia. & scĩfieatus fuero in te siue in ea
& inmittã ei siue in te pestilentiã & sanguinẽ
in plateis eius siue tuis. & corruent int̾fecti
siue uulnerati in medio eiꝰ. in gladio siue in
gladiis ꝑ circuitũ & seient qͥa ego dñs & non
erit ultra domui ifrł offendiculũ amaritudi¬
nis. & spina. doloris inferens undiq ꝑcircuitũ

Expanded text:
prudens lector intelligit. Et factus est sermo Domini prudens lector intelligit. Et factus est sermo Domini ad me, dicens: Fili hominis, pone sive obfirma faciem tuam contra Sidonem, et pEcce ego ad te, Sidon, et glorificabor in te sive in medio tui: et scient quia ego Dominus, cum fecero in ea sive in te judicia, et sanctificatus fuero in te sive in ea. Et immittam in eam sive in te pestilentiam, et sanguinem in plateis ejus sive tuis: et corruent interfecti sive vulnerati in medio ejus in gladio sive in gladiis per circuitum, et scient quia ego Dominus. Et non erit ultra domui Israel offendiculum amaritudinis, et spina
Abbreviated transcription (Latin):
pisse regẽ tyrũ. & nichili factũ eẽ. ñ in multis
sclis s in uno uł certe in ꝑpetuũ : ut impleatur il¬
lud qđ seriptũ ẽ. Non pareã tͥ: & ñ miserebor.
Solent bebrei int̾ cȩteras fabulas suas. & genealo¬
gias atq interminabil es questiones hec contͣ hirã
regẽ tyri dicta intelligere cũ a solomone usq
ad iezechielẽ anni sint plurimi qͦs eo temprẽ
homines ñ uixisse ꝑsp̃icuũ ẽ & sic ꝓnuntiare qͣsi
ꝑ hironã ꝓpħa ad eũ ioquat᷑. Numquid tues si¬
gnacłm similitudinis dĩ plenus sapientia & ꝑfectꝰ
decore. tu cunctis ordinatus lapidib tu cherub uł
ereatus cũ cherub. cũ econtrario peccaueris. & inei¬
nerẽ dissoluendus sis: Adduntq fabule suȩ mi¬
radm: ut contra scripturã mmo sine scripture
auctoritate dicãt hyrã mille uixisse annis. Uerũ
hec quã uolenta sit int̃pͣtatio: absq nrõ iudicio

Expanded text:
perisse regem Tyrium, et nihili factum esse, non in multis perisse regem Tyrium, et nihili factum esse, non in multis saeculis, sed in uno, vel certe in perpetuum, ut impleatur illud quod scriptum est: Non parcam tibi, et non miserebor. Solent Hebraei inter caeteras fabulas suas et genealogias atque interminabiles quaestiones, haec contra Hiram regem Tyri dicta intelligere, cum a Salomone usque ad Ezechielem anni sint plurimi, quos eo tempore homines non vixisse perspicuum est: et sic pronuntiare, quasi per ironiam propheta ad eum loquatur: Numquid tu es signaculum similitudinis Dei, plenus sapientia, et perfectus decore: tu cunctis ornatus lapidibus, tu Cherub, vel creatus cum Cherub: cum econtrario peccaveris, et in cinerem dissolvendus sis? Adduntque fabulae suae miraculum, ut 338 contra Scripturam, immo sine Scripturae auctoritate, dicant, Hiram mille vixisse annis. Verum haec quam violenta sit interpretatio, absque nostro judicio
Abbreviated transcription (Latin):
igni loquitur isaias. Ambulate in lumine ignis
urĩ. & in flama quã suecendistis: ut foras egre¬
diens deuor& possidentẽ. urxta illud quod in
eode ysaia scriptũ ẽ. Deuorauit sic̃ fenũ materiã.
In die illa extinguentur montes & colles: & salt̃
deuorabit ab anma usq ad carnes. Hunc ignem
qͥ aliemis appellatur nadab & abiu ad altare dñi
obtulerant: & iccirco diuino igne consumpti st̃.
Unde & moyses ait. Hoc ẽ uerbũ qđ doxit dñs. In
his qui appropinquant mͥiscificabor. Sefficatio au¬
tẽ di ẽ: pena peccantiũ. Post hec dr̃. Et dabo te
in cinerẽ : ut om̃a quę suꝑ ędificasti male consci¬
entiȩ tuȩ ignis absumat. Uui cũ deberes in reqͥe
& sabbato nequaquã opus facere seruile. ligna
sabbato collegisti: ut haberet quod in pectore tuo
deuorar& incendiũ. &dest quoq omã mala oꝑa
conuerti in cinerẽ. ut ignis noxius penitus ex¬
tinguat᷑: ut om̃s conspiciant. & obstupescant

Expanded text:
igne loquitur et Isaias: Ambulate in lumine ignis vestri, et in flamma quam succendistis , ut foras egrediens, devoret possidentem, juxta illud quod in eodem Isaia scriptum est: Devoravit sicut fenum materiam . In die illa exstinguentur montes, et colles, et saltus, et devorabit ab anima usque ad carnes. Hunc ignem qui alienus appellatur, Nadab et Abiu ad altare Domini obtulerant, et idcirco divino igne consumpti sunt . Unde et Moyses ait: Hoc est verbum quod dixit Dominus: In his, qui appropinquant mihi sanctificabor. Sanctificatio autem Dei est poena peccantium. Post haec dicitur: Et dabo te in cinerem, ut omnia quae superaedificasti, malae conscientiae tuae ignis absumat. Qui cum debueras requiescere in sabbato, et nequaquam opus facere servile, ligna in sabbato collegisti: ut haberet quod in pectore tuo devoraret incendium. Perdet quoque omnia mala opera, convertens in cinerem, ut ignis noxius penitus exstinguatur, ut omnes conspiciant et obstupescant
Abbreviated transcription (Latin):
tia quã acceꝑat. nec potestate eui ppositus erat
repͥeuit cellaria & interiora pectoris sui. ut satu¬
ratus & in erassitus calcitr& contra creatorẽ siuĩ.
Manducauit enim iacob & saturatus ẽ. & recateitra¬
uit dilectus: merassatus & inpinguatus & dilata
tus : & dereliquit dm̃ qui fecerat eũ. & de cor-¬
de ꝓcedunt cogitationes pessime: ꝓpter qͣs dicit
ds̃ Peccasti et eieci te de monte dĩ: siue uulne¬
ratus es amonte dĩ. Qđ legentes. ⁊imere cõpelli¬
mur. Si enum cherub extentus & ꝓtegens positꝰ
in monte scõ dĩ. & in medio ignitoꝵ lapidũ ꝑfe¬
etus atq immaculatus. ꝓpt̾ multitudine̾ nego¬

Expanded text:
tia quam acceperat, nec potestate qui praepositus erat, tia quam acceperat, nec potestate qui praepositus erat, replevit cellaria, et interiora pectoris sui: ut saturatus, et incrassatus calcitraret contra Creatorem suum. Manducavit enim Jacob, et saturatus est, et recalcitravit dilectus, incrassattus, et dereliquit Deum qui fecerat eum ; et: « De corde procedunt cogitationes pessimae ; » propter quas dicit Deus: « Peccasti, et ejeci te de monte Dei, » sive vulneratus es a monte Dei: quod legentes timere compellimur. Si enim cherub extentus et protegens positus in monte sancto Dei, et in medio ignitorum lapidum perfectus atq
Abbreviated transcription (Latin):
& milia angłoꝵ: uł certe mons ses dĩ paradis
ut dximius intelligendus ẽ. Ambulauit quoq
in medio ignitoꝵ lapidũ: de qͥb seriptũ ẽ. Q fac̃
anglos suos sp̃s.: & ministros suos ignẽ urentẽ.
ñ solũ dĩꝰ qͥ uocatur ignis consamens. fenũ. stipu¬
lã lignaq consumat: s & angli qͥ uocant᷑ igniti
culatꝰ in diebꝰ tus. a die qua conditus es. donec
inuenta ẽ. iniqͥtas inte: ostendit omem ereaturã
bonã a dõ conditã. & ꝑfectã habuisse uirtutẽ
& ꝑ hoc pͥncipẽ quoq tiri fuisse immaculatum.
ut denceps macda sit non naturȩ s uoluntatis.
Donec inuenta eͣ. iniqͥtas in te. Intuenta a dõ: que
in thesauris pectoris tui ꝑ suꝑbiã & abusionẽ
potestatis quã acceperas tenebatur inclusa. In
multitudine quoq negotiationis eius: repleta
sunt interiora illius: siue cellaria iiqͥtate. Dũ
enim multa conquirit. & ñ ẽ. contentus scien-¬

Expanded text:
et millia angelorum . Vel certe mons sanctus Dei, paradisus et millia angelorum . Vel certe mons sanctus Dei, paradisus ut diximus intelligendus est. Ambulavit quoque in medio ignitorum lapidum, de quibus scriptum est: Qui facit angelos suos spiritus, et ministros suos ignem urentem . Et non solum Deus qui vocatur ignis consumens, fenum, ligna, stipulamque consumat : sed et angeli qui vocantur igniti culatus in diebus tuis, a die qua conditus es, donec inventa est iniquitas in te, ostendit omnem creaturam bonam a Deo conditam, et perfectam habuisse virtutem, et per hoc principem quoque Tyri fuisse immaculatum, ut deinceps macula non naturae sit, sed voluntatis. Donec inventa est iniquitas in te. Inventa a Deo, quae in thesauris pectoris tui per superbiam et abusionem potestatis quam acceperas, tenebatur inclusa. In multitudine quoque negotiationis ejus repleta sunt interiora illius, sive cellaria, iniquitate. Dum enim multa conquirit, et non est contentus scien
Abbreviated transcription (Latin):
ni & alexandri ꝑ quoꝵ occasionẽ. gneus q̃ñ. pompe¬
ius cepit ierłm. & romane ditioni subdidit: peaq
sub tito & uespasiano urbs capta. tẽplũq subuer¬
sũ & pꝰ qͥnqͣginta annos stib helio adriano usq
ad solũ incensa ciuitas atq deleta ẽ : ita ut pͥstinũ
quoq nom̃ amiserit. Quomꝰ aute in cesarie &
barba pulehritudinis ac uirilitatis indiciũ eͥ. quę
si radant᷑ feda nuditas apparescit. & umuersi
corporis pars extrema atq ut ita dicã emortua
tie cedi & gladio captiuitati ac disꝑsioni tradit᷑.
De qua diꝑsione sub figura capilloꝵ aliqͣ pars
ligat᷑ in suminitate pallii ut modicũ quisutrã

Expanded text:
ni et Alexandri, per quorum occasionem Cnaeus Pompeius cepit Jerusalem, et Romanae ditioni subdidit: posteaque sub Tito et Vespasiano urbs capta, templumque subversum, Et post quinquaginta annos sub Aelio Adriano usque ad solum incensa civitas atque deleta est, ita ut pristinum quoque nomen amiserit. Quomodo autem in caesarie et barba pulchritudinis ac virilitatis indicium est, quae si radantur foeda nuditas apparescit, et universi corporis pars extrema, atque, ut ita dicam, emortua, tiae, caedi et gladio, captivitati ac dispersioni traditur. De qua dispersione sub figura capillorum aliqua pars ligatur in summitate pallii, ut modicum quid r
Abbreviated transcription (Latin):
ficitur. & qͣnto plus me maledixerint : tanto mea
in ulis amplius defici& fortitudo. Iungitq uł ꝓpħa¬
uł dñs. & ait. Fat dnẽ dirigentib illis. Hoc ẽ. eue¬
mant mͥ maledieta que loquuntur inimici. & illi
dirigantur in bonũ: si non intẽpre tribulatioms
eoꝵ & angustie qͣndo eos uastabat inimcꝰ & cape
festinabat steti inconspectu tuo. & rogaui te ꝓillis:
& dpxi. Pater ignosce eis: qđ enim faciunt nesci¬
unt. S & ieremiã : sepe deprebendimꝰ in hoc uo¬
lumine rogasse ꝓ poplo. Ilũquia federabit᷑ ferrũ
ferro. ab aqͥlone & es: Simmachus. Ilunquid no¬
cebit ferrũ ferro abaqͥlone & es: loxx. & theo docio.
Sie cognoseet ferrũ & oꝑim̃tũ eneũ. Uarietatis causa

Expanded text:
ficitur, et quanto plus mihi maledixerint, tanto mea in illis amplius deficit fortitudo\'. iungitque us et ait: fiat, domine, dirigentibus illis! hoc est: \'eueniant mihi maledicta, quae loquuntur inimici, et illi diligantur in bonum, si non in tempore tribulationis eorum et angustiae, quando eos uastabat inimicus et capere festinabat. steti in conspectu tuo et rogaui te pro illis et dixi: pater, ignosce eis; quod enim faciunt, nesciunt\'. sed et Hieremiam saepe deprehendimus in hoc uolumine rogasse pro populo. Numquid foederabitur ferrum ferro ab aquilone et aes? Symmachus: numquid nocebit ferrum ferro ab aquilone et aes? LXX et Theodotio: si cognoscet ferrum et operimentum aeneum? Uarietatis causa
Abbreviated transcription (Latin):
Neq in isrł tantã fidẽ inuem. Domus autẽ isrł
nolunt audire te : qr nolunt audire me. Omĩs qͥp¬
pe domꝰ isrł attrita fronte ẽ: & duro corde. Ne
contristeris ait si te audire noluerint: iccirco¬
ñ audient. qr me audire contemnent.: iuxta qđ
& saluator aiebat. Q uos non recipit: me non re

Expanded text:
omus autem Israel omus autem Israel nolunt audire te, quia nolunt audire me. Omnis quippe domus Israel attrita fronte est et duro corde. Ne contristeris, ait, si te audire noluerint. Idcirco te non audient: quia me audire contemnent: juxta quod et Salvator aiebat: Qui vos non recipit, me non re
Abbreviated transcription (Latin):
ñ possũ loqͥ ad eos qr linguę alteriꝰ sunt. & inuicẽ
nob̾ barbari sumꝰ. nec mutuũ possumꝰ audire ser¬
monẽ. Quid loquar de uno popło: si addiuersas
te mitterẽ nationes. tam̃ auetoritas & potentia
mea. om̃em difficultatẽ iuncer&. Atq utmã tẽpꝰ
instar&. quo ad om̃s missurus sũ nationes. qͦ &
linguarũ daturus sũ grãs: ut p̾dicent apłi mei.
& totũ mundũ adiuersitate linguarũ una fide
meo fubdant iugo. faciliꝰ illi audirent qͥ ꝓfundi
sunt altiq sermonis: & nichil habent de leuitate
uidaica : s graui & solido ingrediunt᷑ pede. Et eũ
ignote sint lingue: notȩ fidei sunt. Unde seqͥt᷑.
Et si ad illos mitterẽ te: ipsi audirent te. Deniq
pꝰea misit : & om̃s parit̾ crediderunt. Unde paulꝰ
& barnabas loquunt᷑. ad udeos. Uobis qͥdẽ oportu¬
erat p̾dieari uerbũ: s qr noliustis susciꝑe illud¬

Expanded text:
Non possum loqui ad eos, quia linguae alterius sunt, et iNon possum loqui ad eos, quia linguae alterius sunt, et inobis barbari sumus. Nec mutuum possumus audire sermonem, quid loquar de uno populo? Si ad diversas te mitterem nationes, tamen auctoritas et potentia mea omnem difficultatem vinceret. Atque utinam tempus instaret, quo ad omnes missurus sum nationes, quo et linguarum daturus sum gratias ut praedicent Apostoli mei, et totum mundum a diversitate linguarum una fide meo subdant jugo, facilius illi audirent, qui profundi sunt, altique sermonis, et nihil habent de levitate Judaica, sed gravi et solido ingrediuntur pede, et cum ignotae sint linguae, notae fidei sunt. Unde sequitur: « Et si ad illos mitterem te, ipsi audirent te. » Denique postea misit, et omnes pariter crediderunt. Unde Paulus et Barnabas loquuntur ad eos: « Vobis quidem oportuerat praedicari verbum Dei, sed quia noluistis susciper
Abbreviated transcription (Latin):
manu dñ sedentis suꝑ thronũ quę missa ẽ. & ex¬
tenta. Deqͦ & in psalmis dicit᷑. In capło libri seriptũ
ẽ. de me. Capłm: intellegamꝰ exordiũ. Iste liber imio¬
tutꝰ atq signatꝰ scriptq intꝰ & foris uł ante & pꝰ.
tante difficuitatis fuit ut nullus potuerit neq
in celo neq in terra neq suꝑ terrã aꝑire illũ & le¬
gere: isi solus leo de tribu iuda radix dauid et
iesse quẽ ioħs in apocalipsi deuorasse se dixit :
non totũ. s in capło id ẽ. in pͥncipio. Neq enĩ fie¬
ri potest ut humana natura totos libri huiꝰ thes¬
auros deuor&. Et expandit illũ corã ꝓpħa et
legendũ cognoscendũq p̾buit: qͥ in isaia popło
ñ credenti dicit᷑ ẽe. signatus. Usq hodie enim
Uel certe foris in historie littera: intꝰ intelligentia
spiritali: de qua & psalmista: omĩs inqͥt głia filie
regis abintus. Seripteq erant in eo tã intus
quã foris. lam̃tationes & carm̃ & ue. Lam̃tati¬

Expanded text:
manu Domini sedentis super thronum, quae missa est et extenta. » De quo et in psalmis dicitur: « In capitulo libri scriptum est de me . » Capitulum intelligamus exordium. Iste liber involutus atque signatus scriptusque intus et foris, vel ante et post, tantae difficultatis fuit, ut nullus potuerit neque in coelo, neque in terra, neque super terram aperire illum et legere, nisi solus leo de tribu Juda, radix David et Jessae, quem Joannes in Apocalypsi devorasse se dixit, non totum, sed in capitulo, id est, in principio. Neque enim fieri potest ut humana natura totos libri hujus thesauros devoret. Et expandit illum coram propheta, et legendum cognoscendumque praebuit, qui in Isaia populo non credenti dicitur esse signatus. Usque hodie enimvel certe foris in historiae littera, intus, intelligentia spirituali, de qua et Psalmista: Omnis, inquit, gloria filiae regis ab intus . Scriptaeque erant in eo tam intus quam foris lamentationes, et carmen, et vae. Lamentati
Abbreviated transcription (Latin):
autẽ abhis qͥb loqͥtur ꝑ ꝓpħã. Ilũqͥd adbreuiata
& contracta ẽ. manꝰ dni: Et in psalmo. Ut qͥd auer¬
tis
manũ tuã. & dexteram tuã de medio sinu tuo in finẽ
Deniq extendit in passione pennas suas. suscepitq
discipłos & portauit illos in humeris suis. & locu¬
tus ẽ. Totadie expandi manus meas ad popłm non
credentẽ. Ut congregar& filios ierłm sic̾ gallina¬

Expanded text:
aaet contracta est manus Domini ? » Et in psalmo: « Ut quid avertis manum tuam, et dexteram tuam, de medio sinu tuo in finem? » Denique extendit in passione pennas suas, suscepitque discipulos, et portavit illos in humeris suis. Et locutus est: « Tota die expandi manus meas ad populum non credentem » , ut congregaret filios I
Abbreviated transcription (Latin):
sam totadie. & dixi. Non recordabor eius siue ñ
nominabo diñ: nec loquar ultra in nomine illius.
Et factus ẽ. in corde meo quasi ignis exestuans. dau¬
susq in ossib meis: & defeci siue dissolutꝰ sũ ferre
ñ sustinens. Audiui enĩ contumelias siue uituꝑa

Expanded text:
sum tota die. et dixi: non recordabor eius — siue non nominabo dominum — nec loquar ultra in nomine illius. et factus est in corde meo quasi ignis exaestuans claususque in ossibus meis et defeci — siue dissolutus sum — ferre non sustinens; audiui enim contumelias — siue uitup
Abbreviated transcription (Latin):
sitationẽ transtulerunt. ut in scis dĩ fuisse p̾sen¬
tiã demonstrarent. Et inrũpent in ea impii & pe¬
stilentes terre: que exceptis sacerdotib soloq pon¬
tifice nullus alius audebat intrare. Qđ̃ scimus &
a babiloniis. & a rege antiocho Gñq pompeio &
ad extremũ factũ eẽ. sub uespasiano & tico: qͣn¬
do templũ captũ atq fubuersũ ẽ. & om̃a ꝑpe¬
trata quȩ sequens ꝓpħe sermo complectitur. Aa
nr̃a qͦq mala oꝑa: auertit ds faciẽ suã. Et quia
auersa ẽ. facies. ideo dĩ uolatur archanũ: ut
psacerdotib & scĩs dĩ pestilentes ingrediant᷑ et
uniuersa contaminent: ut qͥ locꝰ eẽ. debuit scĩta¬
tis. fiat locꝰ immundicie. iuixta illud euangłiũ
domus patris domus orationis uocabitur. uos au¬
tẽ fecistis illã speluncã latronũ. Fac conclusio

Expanded text:
sitationem transtulerunt ut in sanctis Dei fuisse praesensitationem transtulerunt ut in sanctis Dei fuisse praesentiam demonstrarent et irrumpent in ea impii et pestilentes terrae: quae exceptis sacerdotibus soloque pontifice nullus alius audebat intrare. Quod scimus et a Babyloniis, et a rege Antiocho Cneoque Pompeio, et ad extremum factum esse sub Vespasiano et Tito, quando templum captum atque subversum est, et omnia perpetrata quae sequens prophetae sermo complectitur. Ad nostra quoque mala opera avertit Deus faciem suam: et quia aversa est facies, ideo Dei violatur arcanum, ut pro sacerdotibus et sanctis Dei pestilentes ingrediantur, et universa contaminent: ut qui locus esse debuit sanctitatis, fiat locus immunditiae, juxta illud Evangelicum: Domus Patris mei domus orationis vocabitur: vos autem fecistis
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ medicina ad tẽpꝰ hab& amaritudinẽ: sed
postea fruetꝰ doloris sanitate monstrat᷑. Tale qͥd
& ꝑ amos loquitur ds̃. Qm̃ uos cognoui de uniuer¬
sis tribubꝰ terrȩ: iccirco ulciscar suꝑ uos omĩa pec
tionesq & maculas ponã in medio eiꝰ : ut ante
oculos peccatricis quę ꝓsanitate punit᷑. pͥstina
peccata ponantur. Cũq hoc fecerit dñs: scient qͥ
eruciati sunt qđ ipse sit dñs. Hoc ipsũ sonat et
illud testimoniũ : ulciscar iacob scđ̾m uias fuaᷤ.
& uixta adimientiones eiꝰ reddã illi. Hec dic̃ dñs

Expanded text:
enim medicina ad tempus habet amaritudinem, sed enim medicina ad tempus habet amaritudinem, sed postea fructus doloris, sanitate monstratur. Tale quid et per Amos loquitur Deus: Quoniam vos cognovi de universis tribubus terrae: idcirco ulciscar super omnia peccattionesque, et maculas ponam in medio ejus: ut ante oculos peccatricis quae pro sanitate punitur, pristina peccata ponantur. Cumque hoc fecerit Dominus, scient qui cruciati sunt, quod ipse sit Dominus. Hoc ipsum sonat et illud testimonium: Ulciscar Jacob secundum vias suas, et juxta ad
Abbreviated transcription (Latin):
dies: non cũ ꝑturbatione neq cũ dolorib. Theo¬
docio. Uenit tepꝰ. ꝓpe ẽ. dies famis. & non głiȩ
montiũ. Occisionis autẽ tẽpꝰ & famis. nuĩc quoq¬

Expanded text:
dies, non cum perturbatione, neque cum doloribus. Theodies, non cum perturbatione, neque cum doloribus. Theodotio: Venit tempus, prope est dies famis et non gloriae montiu
Abbreviated transcription (Latin):
atiokaa Yeuoe. ioħis debemꝰ accipere : uę suꝑ
om̃s qͥ habitant in terra. Sc̃s enim non ẽ. habita¬
tor terrȩ : s aduena atq ꝑegrinus: dicitq adue
transitorq memoratur: de presenti scło ad fut᷑a
transire festinans. Possumꝰ hunc locũ & sp̃alit̾ in¬
terpͣtari contra popłm uideoꝵ: fuꝑ quẽ uenit
finis & consũmatio a sangine abel iusti usq ad
sanguinẽ zachariȩ filii barachiȩ quẽ int̾feceruii
int̾ tẽplũ & altare. Quandui enĩ ñ miserunt
manus in filiũ dĩ : dormitauit eis sententia dĩn
& dilata ẽ. Quando uero int̾fecerunt heredẽ &
ꝑir& hereditas: tunc eiugil auit aduersũ eos
atq surrex̃ omĩs ordo imseriarũ atq ꝓplȩxio:
quia non quesserunt cȩlestia s terre herere
cupierunt. Uenit tẽpꝰ ꝓpe ẽ.dies occisiomis.
& non głie montiũ. Uerbũ hebraicũ adarim
quod nos in duo uerba diuisũ pͥmũ ad. scđ̾m
ita transtulerunt. Uenit tempꝰ: appropinquauit

Expanded text:
accipere: « Vae super omnes, qui habitant in terra ; » sanctus enim non est habitator terrae, sed advena atque peregrinus, dicitque advetransitorque memoratur, de praesenti saeculo ad futura transire festinans. Possumus hunc locum et spiritaliter interpretari contra populum Judaeorum super quem venit finis et consummatio, « a sanguine Abel justi usque ad sanguinem Zachariae filii Barachiae, quem interfecerunt inter templum et altaren Filium Dei, dormitavit sententia eis Domini, et dilata est. Quando vero interfecerunt haeredem, ut periret haereditas: tunc evigilavit adversum eos, atque surrexit omnis ordo miseriarum 66 atque perplexio; quia non quaesierunt coelestia, sed terrae haerere cupierunt. Venit tempus, prope est dies occisionis, et non gloriae montium. Verbum Hebraicum ADARIM quod nos in duo verba divisum, primum AD , secundum ita transtulerunt: Venit tempus, appropinquavit
Abbreviated transcription (Latin):
suetudinẽ. Porro qđ locoe. transtulerunt qͥa qui
emit ad uenditorẽ non reuertet᷑. eũ uyxta histo¬
riã penitꝰ non cohereat: iuxta anagogen hunc
sensũ habere potest: ut dicamꝰ eũ qͥ heretico fu¬
erat errore deceptus. cum intellexerit magistri
fraudulentiã nequaquã reuerti ad uenditorẽ id
ẽ. ad magistrũ. sed eum despicere atq contenine¬
re. Et adhuc in uiuentib uita eorũ : quia uisio
ad omem̃ multitudinẽ eius ñ regrediet᷑. Quomͦ
possessio non reuertetur ad pͥorẽ dñm euersio¬
ne urbis instante : sic uisio & cõminatio ꝓpħalis
que ad omẽm multitudinẽ urbis dirigitur. Hoc
autẽ ait. ut ostendat imminentẽ captiuitatẽ: ne
scđ̾m consuetudinẽ dicerent: uisio hȩc in longos
dies erit. & pꝰ tẽprã multa complebitur. Possumꝰ
& hoc dicere qdđ post quã recesserit a uideis uisio
Ergo regrediet᷑ ad eos qͥ ex iudeis dño crediderurs:
apłos uidelic& & reliquias popli iudaici que ex

Expanded text:
stulerunt, quia qui emet, ad venditorem non revertetur, cum juxta historiam penitus non cohaereat, juxta anagogen hunc sensum habere potest, ut dicamus eum, qui haeretico fuerat errore deceptus, cum intellexerit magistri fraudulentiam, nequaquam reverti ad venditorem, id est, ad magistrum, sed eum despicere atque contemnere. « Et adhuc in viventibus vita eorum, quia visio ad omnem multitudinem ejus non regredietur. Quomodo possessio non revertetur ad priorem dominum, eversione urbis instante: sic visio et comminatio prophetalis, quae ad omnem multitudinem urbis dautem ait, ut ostendat imminentem captivitatem, ne secundum consuetudinem dicerent: Visio haec in longos dies erit, et post tempora multa complebitur. Possumus et hoc dicere, quod postquam recesserit a Judaeis visio Ergo regredietur ad eos qui ex Judaeis Domino crediderunt, apostolos videlicet, et reliquias populi Judaici, quae ex