comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uirginem nec iinus ueracit̾ in uirgitatis
pposito ꝑmauentera. Quis amplius queri.
An ad huic desponsationis nomen aliqͥs
⁊ dubitatis relinquit: audieras enĩ ad del¬
ponsatam iurginem iusum fuisse angelum:
sed adconiugatam ñ audieras. forsitan et di¬
eas. Desponsata erat iam tunc maria io seph:
ses adhue conuinx non erat. quia nec clum
eam insuam susceꝑat. Nam si eam ex tu̾c
insuam acceꝑat: eur ei post ea dictum est
Ioseph fili dauid ne timeas accipere mari a
coniugem tuani: Ilondum gͦ coniunx erat qn¬
do ad eam missiuis est angłs. sed tñ desponsata
erat᷑ et iccireo fieri potuit ut non mutarit
ꝓpositum uͥginitatis qñ desponsata est: et mul¬
tau̾it quando corunx facta est: hoc fortasis
adhue ꝓparte tua obpones. S absit a nobil
ut credamus eam post qͣm se celesti partu fe¬
cuudaudam audierat ullatenus ad carnale cõmer¬
tium assensum p̾buisse: que et pͥus ꝓͣdiuuini archanũ
sacramenti quod uise complendũ erat didicisset. ui

Expanded text:
inem, nec minus veraciter in virginitatis proposito permanentem: quid amplius quaeris? An adhuc desponsationis nomen aliquid tibi ambiguitatis relinquit? Audieras enim ad desponsatam virginem missum fuisse angelum; sed ad conjugatam non audieras. Forsitan ergo dicas, desponsata erat jam tunc Maria Joseph; sed adhuc conjux non erat, quia necdum eam in suam acceperat. Nam si eam extunc in suam acceperat, cur ei postea dictum est: Joseph, fili David, noli timere accipere Mariam conjugem tuam? Nondum ergo conjux erat, quando ad eam missus est angelus, sed tantum desponsata erat; et idcirco fieri potuit, ut non mutaverit propositum virginitatis, quando desponsata est, et mutaverit, quando conjux facta est. Hoc fortassis adhuc pro parte tua oppones. Sed absit a nobis, ut credamus eam, postquam se coelesti partu fecundandam audierat, ullatenus ad carnale commercium assensum praebuisse, quae et priusquam divini arcanum sacramenti quod in se complendum erat didicisset, votum
Abbreviated transcription (Latin):
manente ꝑꝑo sito ãrel ꝓpositum moletur si unple¬
at ꝓuuisio Non enĩ posibilitas nature ad hos
sufiest alit ratio humana comp̾henar. uepa¬
uiat uirgto intacta filiuni generet. ⁊ sine opene
carius cauo procedat ex carne. Iccrceo iru raplse
qͥm fiet istud. qm̃ urũ non eoguoscis. lam
intm quia quartũ inice est nichil inuenire potes.
cur de tua ꝑseueraritia debeas dubicare:⁊ ob hoc
queris qͥm̃ de mea possis ꝓmissione confidẽ. Nuo¬
mn fiet istuo quia uirum non cognosco : Sp̃e
saletis superueniet inte ⁊ uirtꝰ altisimi ob¬
uinbrabit tͥ. Noli ꝓpt̾ propositum deꝓmissio¬
ne diffidere. qr sp̾c sanctus suꝑueniet inte.

Expanded text:
e proposito, vel propositum violetur, si impleatur promissio. Non enim possibilitas naturae hic sufficit, aut ratio humana id comprehendit, ut pariat virgo, intacta filium generet, et sine opera carnis caro procedat ex carne. Idcirco miraris quomodo fiet istud, quia virum non cognoscis. Nam interim, quantum in te est, nihil invenire potes, cur de tua perseverantia debeas dubitare; et ob hoc quaeris, quomodo de mea possis promissione confidere. Quomodo fiet istud, quia virum non cognosco? Spiritus sanctus superveniet in te, et virtus Altissimi obumbrabit tibi. Noli propter propositum de promissione d
Abbreviated transcription (Latin):
ñ cognosco: hoc est quod querebamꝰ uerbum
uirgin is marie. in quo ip̃a confircaret emulos
sine urguitatis. Sumam̃ gͥ oe ip̃a testimo nũ
ꝓ ipa. Suomͦ ĩͥt fictistuidhoc est ut filium paria
em̃ fiet istuo: qm̃ uirum non cognoseo: on alt
turum non cognõui: hoc enĩ nicħ impediret iͥ

Expanded text:
non cognosco? Hoc est quod quaerebamus verbum virginis, in quo ipsa confutaret aemulos suae virginitatis. Sumamus igitur de ipsa testimonium per ipsam. Quomodo igitur fiet istud? Hoc est, ut filium pariam, quomodo fiet, quia virum non cognosco? Non ait, virum non cognovi. Hoc enim nihil impedir
Abbreviated transcription (Latin):
ri ueritassic uialt confutari iniquitas. Uideamꝰ
quale sit iuquo notandam putas uirginem.
Scilicet ais quia inꝑꝑosito uirginitatis maleclie¬
tionem sterilitatis incurrit. Quanta gͦ maledis¬
tio sterilitas: Tanta utiq qnͣta et benedlictio
fecuditas. Et ip̃a itaq benedictio fecunditattꝰ
qñta est: Pinos illos nr̃i generis parentes cun

Expanded text:
ri veritas, sic vult confutari iniquitas. Videamus ergo, ri veritas, sic vult confutari iniquitas. Videamus ergo, quale sit, in quo notandam putas virginem. Scilicet, ais, quia in proposito virginitatis, maledictione sterilitatis incurrit. Quanta ergo est maledictio sterilitatis? Tanta utique, quanta et benedictio fecunditatis. Et ipsa itaque benedictio fecunditatis quanta est? Primos illos nostri generis paren
Abbreviated transcription (Latin):
dicens. Non dieat eunuchiis. ece ego lignum
aricum: quia hec dieit dñs eunuchis qui cus¬
tocdierĩt sabba mea et eleg̾ĩt que uolui. et tenus¬
eruit fedus meũ: dabo eis in domo mea ⁊ inmil¬
rismeis locuni et nomen meluis a filiis ⁊ filiab.
nom̃ sempttnum quod non ꝑibit. Qiuis est ergo
iste uicontiuentia sterilitatem maledicens. eon¬
tinentie puritatem non uidẽs. et fruelum non
intelligens: At tamen auciia mꝰ quid paret.
Maria ait maledictionem non effũgit que per
iuirginitatis ꝓpositum sterilitatem ineurrit: a¬
plius aũ. Quare nubere uoluit post qͣm conci¬
uentiam nouerat: Duo sunt. Aut ꝑpter maledis¬
donem sterilitatis uirgiuitatem non ꝓponeret.
aut ppter uotum castitatis uirgo permansuu
non nuberet. Nunc gͦ si ĩiquũ uiuere dr. ma¬
ledictionem potuis qͣm beneclictionem eligere:
quale dicendum est uotum fecisse in tegͥtatis et
nubere: libenter accipios quos extua ꝑuicatia la¬
us uirginitatis cumulatur. Sic uist manifesta¬

Expanded text:
dicens: Non dicat eunuchus, ecce ego aridum lignum, quia hec dicit Dominus eunuchis qui custodiunt sabbata mea et elegerunt, que uolui et tenuerunt fedus meum: Dabo eis in domo mea et in muris meis locum et nomen melius a filiis et a filiabus nomen sempiternum quod non peribit . Quis est ergo iste in continentia sterilitatem maledicens, continentiae puritatem non videns, et fructum non intelligens? At tamen audiamus, quod paret. Maria, ait, maledictionem non effugit, quae per virginitatis propositum sterilitatem incurrit. Amplius autem. Quare nubere voluit, postquam continentiam voverat? Duo sunt. Aut propter maledictionem sterilitatis virginitatem non proponeret; aut propter votum castitatis virgo permansura non nuberet. Nunc vero si iniquum jure dicitur maledictionem potius quam benedictionem eligere: quale dicendum est votum fecisse integritatis et nubere? Libenter accipio, quod ex tua pervicacia laus virginis cumulatur. Sic vult manifesta
Abbreviated transcription (Latin):
tegritas tua.W̾tus altissimi obumbrabit tibi
ne ꝑ libidiunem polluatur castitas tua. Spiri
trabis sub̾am: et non senties concupiscentiã.
Non suscipies semen ex uiro: fecunda frus¬
tum uent̾s geuerabis infilio. Noli gͦ clicere quo¬
ni fiet istud. qm̃ uirum non cognosco: quia ꝑ
enĩ sanctus suꝑueniet inte. ⁊ uͥtus altissimi

Expanded text:
tegritas. Virtus Altissimi obumbrabit tibi, ne per libidinem polluatur castitas tua. Spirittrabis substantiam, et non senties concupiscentiam. Non suscipies semen ex viro, et fecunda fructum ventris germinabis in filio. Noli ergo dicere: Quomodo fiet istud, quia virum non cognosco; quia hoc enim sanctus superveniet in te, et virtus Altissimi
Abbreviated transcription (Latin):
qͥdã occulto nat᷑e sinu in aꝑtũ germinancia
educ̃: rursũq eadẽ marcentia. illuc unde ue¬
nerant reũti fac̃: Satis ħ diligent̾ intuentibꝰ¬
Imirabilia apparebt̃.

Expanded text:
dam occulto naturae sinu in apertum germinantia educit, rursumque eadem marcentia illuc unde venerant reverti facit? Satis haec diligenter intuentibmirabilia appareb
Abbreviated transcription (Latin):
non de ẽẽ conspitio. Complacui inquit inue¬
ritate tua. elegantur dictum. laudabiliter
dictum imitatione dignissimũ complacui
me amore correptionis. Cur eni̾ mͥ intua u̾ita¬
te non placeam. qͥ in mea pͥus falsitate male mͥ

Expanded text:
non deesse cognosco. Complacui, inquit, in venon deesse cognosco. Complacui, inquit, in veritate tua . Eleganter dictum, laudabiliter dictum, dictum imitatione dignissimum, complacui me amore correctionis. Cur enim mihi in tua veritate non placeam, qui in mea prius falsitate male mihi
Abbreviated transcription (Latin):
tia non repellit: Perueritatẽ pecc̃a puniens
causam non ꝑsonam respicit. Quisquis gͦ ad
sa lutem puenire desiderat: hec duo necesse est
medicine dei remedia non contempnat. Sine
misedia eni̾ ueniam nou consequim᷑: Si ne
ueritate ñ emundam᷑. Sunt gͦ non nulli qͥ
dum culpas suas ꝑmiscd̃iam temeraria qͥdã
presumptione a deo relaxari expetunt: diui
ne correptionis flagella sustinere nolunt. et
si fortassis aliqua se ꝓpeccatis suis ad uersa ꝑtu¬
lisse cognoueriunit: statim tipo suꝑbie erigun¬
tur. eoq muuis misediam dei necessariã existi¬
mant: quo sua se satisfactione apud diuinũ
examen plene purgatos putant. Quo cont᷑ quid¬
iste oicat audiamꝰ. Miscd̾ia inquit tua ante ꝯcłoꝰ
meos est ⁊ complacui inueritate tua. Ac si dic̾et.
Miscd̾iam tuam ubiq mͥ necessariã ẽẽ uige¬
o: ec tũ correptionis uerb̾a quib pecc̃a meã
districte punis. non solũ non repello sed⁊ gau¬
dens suscipio. ĩmo etiã inipsis miscd̃ĩam tuã

Expanded text:
tia non repellit; per veritatem peccata puniens, causam, non personam respicit. Quisquis ergo ad salutem pervenire desiderat, haec duo necesse est medicinae Dei remedia non contemnat. Sine misericordia enim veniam non consequitur; sine veritate non emendatur. Sunt vero nonnulli, qui, dum culpas suas per misericordiam temeraria quadam praesumptione a Deo relaxari expetunt, divinae correctionis flagella patienter sustinere nolunt. Et si fortassis aliqua se pro peccatis suis adversa pertulisse cognoverunt, statim typo superbiae eriguntur, eoque minus misericordiam Dei necessariam existimant, quo sua se factione apud divinum examen pleniste dicat, audiamus. Misericordia, inquit, tua ante oculos meos est, et complacui in veritate tua . Ac si diceret: Misericordiam tuam ubique mihi necessariam esse video; et tamen correctionis tuae verbera, quibus peccata mea districte punis, non solum non repello, sed et gaudens suscipio, imo etiam in ipsis misericordiam tuam
Abbreviated transcription (Latin):
tandũ ẽ qͥn a nob̾s ipse uelit retbui: q pͥor ipse nob̃ uo¬
luit ĩꝑtiri. Sic̃gͦ ipse ut nr̃a in se ⁊ ꝑse salutẽ oꝑaret᷑
tres dies hab̾e uoluit: ita nob̃ ut nr̃a in nob̃ ꝑ ipsũ
salutẽ oꝑem᷑ tres dies dedit. S qr illd̾ q̃ in ipso gestũ
ẽ ñ tm̃ remediũ s ⁊ exẽplũ fuit ⁊ sacm̃tũ: oportuit
ut uisibilit foris fieret. qͣtinꝰ illd̾ q̃ in nob̾ inuisibi¬
lit̃ fieri debuit sig̾caret. Dies gͦ eiꝰ extͥnsecꝰ fuer̃t:. nr̃i
dies intͥnsecꝰ q̃ rendli st̃. Tres gͦ dies habemꝰ intͥnsecꝰ.¬
ad scd̾m sepult᷑a. ad t̾ciũ resurrõ. Pmꝰ dies ẽ timor̾. scds :
ueritas. t̃ ciusẽ caritas. Dies timoris ẽ dies potentiȩ:
dies patͥs. dies ueritatis ẽ dies sapĩȩ: dies filii. Dies cari¬
tatis ẽ dies benignitatis dies sp̃s scĩ. Dies qͥdem pat̾s.⁊ di¬
es filii ⁊ dies sp̃s scĩ in claritate diuinitatis unꝰ dies ẽ.s

Expanded text:
e veli retribui, quod prior ipse nobis voluit impertiri. Sicut ergo ipse ut nostram in se et per se salutem operaretur, tres dies habere voluit ita et nobis ut nostram in nobis per ipsum salutem operemur, tres dies dedit. Sed quia illud quod in ipso gestum est non tantum remedium, sed etiam exemplum fuit et sacramentum, oportuit ut visibiliter foris fieret; quatenus illud quod in nobis invisibiliter fieri debuit significaret. Dies ergo ejus extrinsecus fuerunt, nostri dies intrinsecus quaerendi sunt. Tres ergo dies habemus intad secundum sepultura, ad tertium resurrectio. Primus dies est timor, secundus est veritas, tertius est charitas. Dies timoris est dies potentiae, dies Patris; dies veritatis est dies sapientiae, dies Filii; dies charitatis est dies benignitatis, dies Spiritus sancti. Dies quidem Patris, et dies Filii, et dies Spiritus sancti, in claritate divinitatis unus dies; sed
Abbreviated transcription (Latin):
liũ dep̾tico: nec ꝓpositũ de fut᷑o. Sic qͦq cogniti¬
one immutabił eẽ credendus est. Tribꝰ enim
modis mutabilitati sub iacet humana cognitio
ꝑaugm̃tũ ꝑ dimunutionẽ. ꝑ uicissitudinem.
tionẽ qͣn qđ scimꝰ obliuiscim̃. Nitissitudo aut̃
quadriꝑtita est. In essentia. in forma. in loco.
in tẽpore. In essentia uicissitudinẽ patit᷑ humana
cognitio: q̃n nc̃ hoc nc̃ iłld̃ cogitamꝰ. qͥa simul omĩa
nr̃o sensu ꝯp̃hende ñ possumꝰ. In forma: ut qͣn
id ipsũ ñc tale nc̃ uͦ tale attendimꝰ. qͥa utrũq
simul ñ ualemꝰ. In loco: ut qͦndo nc̃ huc nc̃
illuc cogitationẽ ducimꝰ: q simul ubiq cogi-¬

Expanded text:
praeterito, nec propositum de futuro. Sic quoque cognitione immutabilis esse credendus est. Tribus enim modis mutabilitati subjacet humana cognitioicissitudinem. tionem, quando quod scimus obliviscimur. Vicissitudo autem quadripertita est, in essentia, in forma, in loco, in tempore. In essentia vicissitudinem patitur humana cognitio, quando nunc hoc, nunc illud cogitamus; quia simul omnia nostro sensu comprehendere non possumus. In forma, quando idipsum nunc tale, nunc vero tale attendimus; quia utrumque simul non valemus. In loco, quando nunc huc, nunc illuc cogitationem ducimus, quia simul ubique esse cogi
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsonarũ in distinctione oꝑũ ualeat intelligi. Qñ gͦ õi¬
potentia dĩ ꝯsid̾ata inãmirationẽ cor nr̃m excitat:
tis cor nr̃m illuminat: dies filii ẽ. Qñ aũ benignitas
dĩ attenta ad amorem cor nr̃m inflãmat.
dies spiritꝰ sancti est. Potentia terret: sa¬
pientia illuminat: benignitas letifi¬
cat. In die potentie ꝑ timorem morumir.
in die sapientie ꝑ ꝯtemplatõnẽ ui̾tatis
astrepitu huiꝰ mundi sepelim᷑: in die beni¬
gnitatis. ꝑ amorem & desid̾ium et̾̃noꝵ
bonoꝵ resurgimꝰ. Ideo enim xp̃c serco
die mortuus est. septimo die ĩ sepuleͦ
iacuit. octauo die resurrexit:. ut simłi
mͦ pͥmun potentia in die suo ꝑ timorẽ
nos a carualibꝰ desid̾is foris occidat᷑: deide
sepeliat: postremo benignitas in die
suo ꝑ desiderium diimni amoris umu¬
ficatos exurgere faciat. q sextus dies
ad laborem. septimus ad requiem. octa¬
uis pertinet ad resurrectionem.

Expanded text:
narum in distinctione operum voleat intelligi. Quando ergo omnipotentia Dei considerata in admirationem cor nostrum excitat, tis cor nostrum illuminat, dies Filii est. Quando autem benignitas Dei attenta ad amorem cor nostrum inflammat, dies Spiritus sancti est. Potentia terret, sapientia illuminat, benignitas laetificat. In die potentiae per timorem morimur. In die sapientiae per contemplationem veritatis a strepitu hujus mundi sepelimur. In die benignitatis per amorem et desiderium aeternorum bonorum resurgimus. Ideo enim Christus sexta die mortuus est, septimo die in sepulcro jacuit, octavo die resurrexit, ut simili modo primum potentia in die suo per timorem nos a carnalibus desideriis foris occidat, deinde mplationis sepeliat; postremo benignitas in die suo per desiderium divini amoris vivificatos exsurgere faciat; quia sextus dies ad laborem, septimus ad requiem, octavus pertinet ad resurrectionem.
Abbreviated transcription (Latin):
time̾ neqͦꝗ possent. sinullo mͦ agnosc̾ent. Iã gͦ aliqͥd
lucis erat ipsa agnitio. iã dies erat s necdũ clarꝰ.
qi pecci adhuc tenebris caligabat. Uenit gͦ dies
ueritatis dies salutaris qͥ pecc̃m destrueret. clarita¬
tẽ pͥoris diei illuminaret: ⁊ timorẽ ñ tolle̾t s in me¬
liꝰ cõmutaret. S necdũ plena erat claritas. donec
ad iunge̾t᷑ ueritati caritas. Nã ipsa ueritas dic̃. Mul¬
ta habeo uob̃ dice̾ s ñ potestis portare mͦ. c̃ aũ ueni̾t
ille sp̃s ueritatis docebit uos omẽm ueritatẽ. Oĩs gͦ
ueritas: ut ⁊ mala tolłet ⁊ bona reformaret. Ecce
tres dies st̃. dies timoris qͥ manifestat malũ.: dies ue¬
ritatis qͥ aufert malũ: dies caritatis qͥ restituit bo¬
nũ. Dies ueritatis clar ificat diẽ timoris. dies cari¬
tatis clarificat ⁊ diẽ timoris ⁊ diẽ ueritatis donec ꝑ¬
fecta fuerit caritas ⁊ ꝑfecte manifestet᷑ oĩs ueritas:
⁊ timor penȩ tnseat in tunorẽ reuentiȩ. Nunciate

Expanded text:
timere possent, si nullo modo agnoscerent. Jam aliquid lucis erat ipsa agnitio; jam dies erat, sed necdum clarus; quia peccati adhuc tenebris caligabat. Venit ergo dies veritatis, dies salutis, qui peccatum destrueret, claritatem prioris diei illuminaret, et timorem non tolleret, sed in melius commutaret. Sed necdum plena erat claritas donec adjungeretur veritati charitas. Nam ipsa Veritas dicit: Multa habeo vobis dicere, sed non potestis porille Spiritus veritatis, docebit vos omnem veritatem . Omnis ergo veritas ut et mala tolleret, et bona reformaret. Ecce tres dies sunt: dies timoris, qui manifestat malum; dies veritatis, qui aufert malum; dies charitatis, qui restituit bonum. Dies veritatis clarificat diem timoris; dies charitatis clarificat et diem timoris et diem veritatis; donec perfecta fuerit charitas, et perfecte manifestetur omnis veritas, et timor poenae transeat in timorem reverentiae. Annuntiate
Abbreviated transcription (Latin):
in car ne uentũ agnouit. Dicat᷑ gͦ. Hunciate de die
in diẽ salutare eiꝰ. diẽ scđm de die pͥmo in diẽ t̾ciũ.
diẽ ueritatis. de die timoris in diẽ caritatis. Primũ
unꝰ dies erat. dies timoris. Uenit dies alt̾: dies uerita¬
tis. Accessit ñ successit: qr pͥor ñ discessit. Eece duos
uenit. pͥores ñ expulit. Beati dies isti. Istis dieb ho¬
mines ĩpleri posst̃. ubi futis suꝑuenientib p̃sen¬
tes ñ tnseunt. ubi nuimerꝰ cũ auget᷑. claritas mul¬

Expanded text:
it; dicatur ergo: Annuntiate de die in diem salutare ejus. Diem secundum de die primo in diem tertium; diem veritatis de die timoris, in diem charitatis. Primum unus dies erat dies timoris, venit dies alter, dies veritatis. Accessit non successit, quia prior non discessit. Ecce duos lle cum venit, priores non expulit. Beati dies isti. Istis diebus homines impleri possunt, ubi futuris supervenientibus praesentes non transeunt. Ubi numerus cum augetur, claritas mul
Abbreviated transcription (Latin):
lucẽ diuini timoris. Si ibi uidimꝰ sapi̾am. apportemꝰ
lucẽ ueritatis. Si ibi uidimꝰ benignitatẽ. apportemꝰ lu¬
cẽ dilectioĩs. Potentia torpentes ad amorẽ excrtet. sapĩa
ignorantiȩ tenebͥs cecatos illuminet. benignitas frigi¬
dos calore ueritatis inflãmet. U idete q̃so qͥd lux sit nͥ
dies. ⁊ qͥd tenebrȩ nͥnor. E sic̃ ocłs corꝑis ht̃ diẽ suã⁊

Expanded text:
lucem divini timoris. Si ibi vidimus sapientiam, apportemus lucem divini timoris. Si ibi vidimus sapientiam, apportemus lucem veritatis. Si ibi vidimus benignitatem, apportemus lucem dilectionis. Potentia torpentes ad amorem excitet; sapientia ignorantiae tenebris caecatos illuminet; benignitas frigidos calore charitatis inflammet. Videte, quaeso, quid lux sit, nisi dies; et quid tenebrae nisi nox. Et sicut oculus co
Abbreviated transcription (Latin):
ñ pꝰ ocło m̃tis intima penetremꝰ. Se qͥt᷑ aũ sẽpordo
ꝯditioĩs ordinẽ cognitiõĩs qr ⁊si aliqñ huniana infir¬
mitas ad int̾na ꝯtẽplanda ł tenuit̾ admissa fuerit. di
u ibidẽ stare hanc suȩ mutabilitatis flurus ñ ꝑmittit.
Dostꝗͣ gͥ nos qͣtũ ds̃ largiri dignatꝰ ẽ de usibilibꝰ
ad inuibiliũ cognitionẽ ꝑuenimꝰ: nc̃ iã mens nr̃a ad
semet ipsã redeat.⁊ qͥd s ex hac cognitione utilitatis
ꝓuenire possit attendat. Qͥd. fł nob ꝓdest si in dõ
cognoscimꝰ maiestatis celsitudinẽ. ⁊ nullã iñ nob̾ col¬
ligimꝰ utilitatẽ : S ecce dũ illo intimo diune ꝯtẽplatio¬
nis secreto reu̾tim᷑. qͥd nob̾cũ afferre pot̾imꝰ: Qͥs nͥ
lucẽ de regione luc sͦ uenientes: Hoc enĩ decens :
necessariũ ẽ. ut si aregione lucis uenimꝰ. ad fugandas
ibi fuimꝰ.si illuminati ñ redimꝰ: Appareat gͦ qͣibi fuimꝰ:
appareat qͥd ibi uidimꝰ. Subi udimꝰ potentiã. apportemꝰ

Expanded text:
nisi prius oculo mentis intima penetremus. Sequitur autem semper ordo conditionis ordinem cognitionis; quia, etsi aliquando humana infirmitas ad interna contemplanda vel tenuiter admissa fuerit, diu tamen ibidem stare hanc suae mutabilitatis fluxus non permittit. nos quantum Deus largiri dignatus est de visibilibus ad invisibilium cognitionem pervenimus, nunc jam mens nostra ad semetipsam redeat et quid sibi ex hac cognitione utilitatis provenire possit attendat. Quid enim nobis prodest, si in Deo cognoscimus majestatis celsitudinem, et nullam nobis inde colligimus utilitatem? Sed ecce, dum de illo intimo divinae contemplationis secreto revertimur, quid nobiscum afferre poterimus? quid nisi lucem de regione lucis venientes? Hoc enim decens et necessarium est, ut si a lucis regione venimus, ad fugandas edimus? Appareat ergo quod ibi fuimus, appareat quod ibi vidimus. Si ibi vidimus potentiam, apportemus
Abbreviated transcription (Latin):
dẽptor. Ipse ds mecũ uos condidit: qͥ uob̾cũ hõ solꝰ ad
uosuenit. Ipsũ audite. Ipse forma: ipse ẽ medicina: ip¬
se ẽ exẽplũ: ĩpse: remediũ. Ipsũ audite. Feliciꝰ fuisset sẽꝑ
tenuisse eiꝰ similitudinẽ: s iã minꝰ głosum ñ erit. ad eiꝰ
redire imitationẽ. Ipsũ audite. O hõ qͥd causaris igno¬
rantiã tuã: Ecce ipsate tua nat᷑a arguit: ipsa ꝯuincit.
Nosti quał sis. un uenias. quẽ foctorẽ habeas. qͦ mediatore
egeas: & tu adhuc impudent̾ te defendendo coutͣ dm̃ ela-¬
mas: Nosti qͥa maluis es. & qi abono opifice malꝰ factꝰ
ñ es. & cessas & ñ clamas adeũ qͥ te fec̃. ũ ueniat & refici¬
at. qͥ creauit u̾redimat. Noli dubitare de potentia eiꝰ:
uide oꝑa illiꝰ qͣnta suit. Noli dubitare de sapientia. iuid̃
oꝑa eiꝰ quã pulera sint: noli dubitare de beniuo
Monstrat gͦ tͥ in suo oꝑe: qͣntũ possit in tua redẽp¬

Expanded text:
demptor; ipse Deus mecum vos condidit, qui vobiscum homo, solus ad demptor; ipse Deus mecum vos condidit, qui vobiscum homo, solus ad vos venit. Ipsum audite. Ipse est forma, ipse medicina, ipse exemplum, ipse et remedium. Ipsum audite. Felicius fuisset semper tenuisse ejus similitudinem, sed jam minus gloriosum non erit, ad ejus redire imitationem. Ipsum audite. O homo, quid causaris ignorantiam tuam? Ecce ipsa natura tua te arguit, ipsa te convincit. Nosti qualis sis, unde venias, quem factorem habeas, quo mediatore egeas, et tu adhuc impudenter te defendendo contra Deum clamas. Nosti quod malus es, et quod a bono opifice malus factus non es, et cessas, et non clamas ad eum, qui te fecit ut veniat et reficiat, qui creavit ut redimat. Noli duvide opera ejus, quanta sint? Noli dubitare de sapientia; vide opera ejus, quam pulchra sint. Noli dubitare de benevolMonstrat ergo tibi in suo opere, quantum possit in tua Rede
Abbreviated transcription (Latin):
lit̃ disposui: qͥcqͥd tp̃alit̾ feci. E tanto ãpliꝰ unũ qͦdq opꝰ
me ũ diligo: ꝗ̃to ꝑfectiꝰ illd̾ pͥmȩ dispositioni.ꝯcordare
uideo. Nolite putare q ipse tm̃ sit mediator in reꝯcili
ctu meo ꝯditio oĩum c̾at᷑arũ. In ipso examino cuncta
oꝑa mea quȩ facio. ⁊ ñ amare nequeo q intueor simile
illi quẽ amo. Sołille me offendit. qͥ ab eiꝰ similitudine rece¬
dit.Si gͦ uultis mͥ placere. eisimiles estote. ipsũ audite.
Et si forte ab eiꝰ similitudine male agendo discessistis:
ipsũ umitando redite. In ipso dat᷑ p̾ceptũ: in ipso dat᷑
ꝯsiliũ. Preceptũ ut ꝑsistatis: consiliũ ut redeatis.U¬
tinam tenuissetis p̾ceptũ: s quia transg̾issi estiᷤ p̃ceptũ.
saltẽ audite consiliũ. Ipsũ audite. Magni ꝯsilii angłs
uob̃mittit᷑:. ũ qͥ conditis datꝰ fuit ad glam: itẽ ꝑdicis ueni¬
at ad medelam. Ipsũ audite. Ipse conditor: ipse : & re¬

Expanded text:
feci. Et tanto amplius unum quoque opus meum diligo, quanto perfectius illud primae dispositioni concordare video. Nolite putare quod ipse tantum sit mediator in reconciliactui meo conditio omnium creaturarum. In ipso examino cuncta opera mea quae facio, et non amare nequeo quod intueor simile illi quem amo. Solus ille me offendit, qui ab ejus similitudine recedit. Si ergo vultis mihi placere, ei similes estote, ipsum audite. Et si forte ab ejus similitudine male agendo discessistis, ipsum imitando ad ipsum redite. In ipso datur praeceptum, in ipso datur consilium. Praeceptum ut persistatis, consilium ut redeatis. Utinam tenuissetis praeceptum, sed quia transgressi estis praeceptum, saltem audite consilium, ipsum audite! Magni consilii Angelus nobis mittitur, et qui conditis datus fuit ad gloriam, idem perditis veniat ad medelam. Ipsum audite. Ipse conditor, ipse est et re
Abbreviated transcription (Latin):
ta in nob̾erit cũ ipse qͥ ẽ ueritas pꝰ huiꝰ uitȩ t̾minũ
manifestꝰ apparebit. De caritate itẽ dictũ ẽ. qr cari.¬
tas nũꝙͣ excidit. Boni dies isti qͥ nũ ꝗ tͣnseunt. Nã illi
dies mali st̃. qͥ ñ solũ ñ ꝑmanent sc̃ꝑ. s nec ad modicum
Isti dies st̃ qͦs meruit culpa. illi dies st̃ qͦs dedit gr̃a
De illis dieb dix̃ ꝓpħ̃a. In dieb meis inuocabo. Nãsi¬
cat qr alios ñ amat. sic̃ iheremias dicit. Dne diẽ hoĩs
ñ desidaui tu scis. Isti st̃ dies quib plenꝰ fuit beatꝰ tob¬
de qͦ sc̾ptũ ÷ qr mortuus ẽ sener plenꝰq dierũ. Nã de

Expanded text:
ta in nobis erit, cum ipse qui est veritas post hujus vitae terminum manifestus apparebit. De charitate item dictum est: quia charitas nunquam excidit . Boni dies isti qui nunquam transeunt. Nam illi dies mali sunt, qui non solum non permanent semper, sed nec ad modicum t dies quos meruit culpa; illi dies quos dedit gratia. De illis diebus dixit Propheta: In diebus meis invocabo ,cat, quia alios dies non amat. Sicut Jeremias dicit: Domine, diem hominis non desideravi, tu scis . Isti sunt dies quibus plenus fuit Jobde quo scriptum est, quia mortuus est senex et plenus dierum . Nam d
Abbreviated transcription (Latin):
finẽ pdũcit. lanua est. qͥa qͣdãm̾ in uisibilia
iusibilit̾ ostendit: Uia est. qi de uisibilib ꝑ in¬
dum ꝑ
ducit. Hoc insemetipso pot̾
homo. Nemo enĩ sane sapiens
ẽẽ ñ uideat. & tn homo si uere¬
io quod ipse
est attendere ceꝑit: omniũ que inse uł uident̾
ł uideri posst̃. nehil se eẽ intelligit. Illud uaq
quod in nob̾ rationis capax ẽ. qͥmuis ut ita
dicã infusũ ⁊ cõmixtũ carni sit. ipsũ tam̾ se
a substantia carnis ꝓpͥa ratione seceruit:⁊
alienũ et̃ intelligit. Cur gͦ homo inuisibilia¬
esse dubitet. qͥ id ipsũ qã uere homo eEt de cui
existentia nequaqͣm dubitat in uisibile e̾e iu¬
det ÷: lanua gͣ ꝯtẽplationis homini apit. q̃n
ipse se sua rõne ducente ad se ipsũ cognoseen¬
dum ingredit. Ingresso aut̃ uia usq ad fine
ne ita se alienũ sentit a carnis origine. Iniciũ
tñ se hr̃e in ħuerissime agnoscit. q cũ se incelligit eẽ
quẽ ñ semꝑ intellexisse cognoscimꝰ. ñ sẽꝑ fuisse ac ꝑ

Expanded text:
ducit. Janua est, quia quodammodo invisibilia visibiliter ostendit. Via est, quia de visibilibus per indum perducit. Hoc in semetipso potest agnoscere homo. Nemo enim est sane sapiens, sse non videat. Et tamen homo si ver quod ipse est attendere coeperit, omnium quae in se vel videntur, vel videri possunt, nihil se esse intelligit. Illud namque quod in nobis rationis capax est, quamvis, ut ita dicam, infusum et commistum carni sit; ipsum tamen se a substantia carnis propria ratione secernit, et alienum esse intelligit. Cur ergo homo invisibiliaesse dubitet, qui idipsum quod vere homo est de cujus existentia nequaquam dubitat, invisibile esse videtur. Janua ergo contemplationis homini aperitur, quando ipse sua se ratione ducente ad se cognoscendum ingreditur. Ingresso autem via usque ad finem ne, ita alienum se sentit a carnis origine. Initium tamen se habere in hoc verissime agnoscit, quod cum se intelligat esse, quem non semper intellexisse cognoscimus, non semper fuisse, ac per
Abbreviated transcription (Latin):
sine fine. sine mutabilitate ẽẽ ñ dubitemꝰ. ⁊ hoc
ꝗͥdẽ ũ extra nos s in nob̾ met ipsis inuenimꝰ. Cq¬
sid̾emꝰ gͦ si adhuc ampliꝰ aliqͥd eadẽ ipsa natura
nr̃a de creatore nr̃o nos docet. qr fortassis ñ solũ
unũ s ⁊tͥnũ ostendat. Certe mens rationał una ẽ
⁊ gen̾at dese intellectũ unã unũ. Quẽ ñ nunqͥm
sit: mor dilig̃ eũ ⁊ cõplacet sibi in ipso. Uid& paritꝰ
⁊stupet: ⁊ se tale aliqͥd inuenire potuisse muirat᷑.
sẽꝑ illo frui: sẽꝑ in illo delectari. Ipsũ ꝑse placet:
ipsũ ꝓpt̾ se placet: nec aliqͥd ẽ qd extra ilłõ qͥnit᷑.
q in illo totũ amat᷑. In illo ꝯtẽplatio ueritatis ad
udendũ delectabił. ad habendũ suatiis. ad fruendũ
dulcis. Cũ illo secũ m̃s reqͥescit: nec unꝙͦ secrea su

Expanded text:
utabilitate esse non dubitemus, et hoc quidem non extra nos, sed in nobismetipsis invenimus. Consideremus ergo si adhuc amplius aliquid eadem ipsa natura nostra de Creatore nostro nos doceat, quia fortassis non solum unum, sed et trinum ostendat. Certe mens rationalis una est, et generat de se intellectum, una unum. Quem nonnunquam sit, mox diligit eum, et complacet sibi in ipso. Videt pariter et stupet, et se tale aliquid invenire potuisse miratur. semper illo perfrui, semper in illo delectari. Ipsum per se placet, ipsum propter se placet, nec aliquid est quod extra illud quaeritur, quia in illo totum amatur. In illo contemplatio veritatis ad videndum delectabilis, ad habendum suavis, ad fruendum dulc
Abbreviated transcription (Latin):
tellectũ genuit. Amor uͦ nec desola mente. nec de-
solo intellectu: qr ab utͥsq ꝓcedit. Frius mens. de¬
inde mens ⁊ intellectꝰ pꝰea mens. aincellectꝰ. ⁊ amor.
⁊ hoc qͥdẽ in nob̾ sic ẽ. Uerũ in creatore longe alit̾
suadet r̃o. Qa enĩ ipsũ fuisse semꝑ credimꝰ: semꝑ
qͥq sapientiã habuisse oportet confiteam᷑. Nã si ali¬
q̃n sine sap̃ia fuisse dr. qͥs eũ pꝰmodũ sapientẽ
fecerit. aut aqͦ sapientiã acceꝑit nullomͦ inuenit᷑:
cũ ⁊ hoc absurdissimũ sit ⁊ ab omĩ ratione alienũ:
cred̾e eũ qͥ ÷ fons ⁊ origo omĩs sapientie aliqͣn sine

Expanded text:
a sola solum genuit. Amor vero non de sola mente, nec de solo intellectu, quia de utroque procedit. Prius mens, deinde mens et intellectus, postea mens, intellectus, et amor. Et hoc quidem in nobis ita est: verum in Deo lsuadet ratio. Quia enim ipsum fuisse semper credimus, semper quoque sapientiam habuisse oportet confiteamur. Nam, si aliquando sine sapientia fuisse dicitur, quis eum postmodum sapientem fecerit, aut a quo sapientiam acceperit nullo modo invenitur, cum et hoc absurdissimum sit, et ab omni ratione alienum cre
Abbreviated transcription (Latin):
nui pot̾. Qͥeqͥd enĩ semet ipso minꝰ fieri pot̃. uere
unũ ñ ẽ. qr id q in seꝑatione se diuidit: in ꝯuincti
S ꝑ fectio augeri neq unitas minui. neq in¬
m̃sitas ꝯp̾hendi: neq qͥ p̾sens ubiq ẽ localit pot̾
uariari. Nc̃ desola alt̾atione restat ut ostendamꝰ
qualit diuine natẽ ñ ꝯueniat. & qr alia ẽ alcatio
corꝑum. alia sp̃uum. cũ ex stipra dictis constet
eã attingimꝰ: ut ꝯpetentiꝰ ad alt̾ationẽ sp̃uũ pue¬
niamꝰ. Alt̾atio corꝑm fit ĩ tm̃positione partium

Expanded text:
t. Quidquid enim semetipso minus fieri potest, vere unum non est, quia id quod in separatione se dividit, in conjunctioue igitur perfectio augeri, neque unitas minui, neque immensitas comprehendi, neque qui praesens utrumque est localiter potest variari. Nunc de sola alteratione restat, ut ostendamus qualiter divinae naturae non conveniat. Et quia alia est alteratio corporum, alia spirituum, cum ex supradictis constet eam attingimus, ut competentius ad alterationem spiritum perveniamus. Alteratio corporum fit
Abbreviated transcription (Latin):
habuit. qͥ semꝑ sapiens fuit. Sẽꝑ ab illo sapĩa.
qr sapientiã quã ht̃ ipse genuit. Sẽꝑ cũ illo sapĩa:¬
qr genita se agignente ñ diuidit. Sẽꝑ genita ẽ:
⁊ semꝑ gignit᷑. nec cũ gignit᷑ inchoans. nec cũ
genita ẽ cessans. Semꝑ gignit̾. qi et̾na: sc̃ꝑ genita¬
pat̾ ẽ: qͥ genitꝰ ÷ filiꝰ ẽ. & qi qͥ genuit semꝑ genuit:

Expanded text:
habuit; semper sapiens fuit. Semper ab illo sapientia, quia sapientiam quam habet, ipse genuit. Semper cum illo sapiquia genita se a gignente non dividit. Semper genita est, et semper gignitur: nec cum gignitur, inchoans, nec cum genita est, cessans. Semper gignitur, quia aeterna: sempPater est: qui genitus est, Filius est. Et quia qui genuit semper genuit,
Abbreviated transcription (Latin):
plena ẽ. Neq enĩ nesare pot̾ omĩa: qͥ creat qͥ gu¬
b̾uat. qͥ penett᷑. qͥ portat omĩa. & qͥ omib psen
ẽdeicate: ab seus cẽ ñ pot̾ uisione. Minui ñ pot
qͥa aliunde ẽ qͥequid est: s idẽ ipsũ qͥeqd est
ab ipso est ab uno. & unũ cotũ qd ẽ. Quid deiues¬
situdine dicã: E mͦ uicissitudinẽ recipere posit
sapientia. q̃ omĩa simul & semel sub uno uisio

Expanded text:
qui creat, qui gubernat, qui penetrat, qui portat omnia. Et qui omnibus praesens est deitate, absens esse non potest visione. Minui non potest qui aliunde non est quidquid est, sed idemipsum quidquid est, ab ipso est, ab uno et unum totum quod est. Quid de vicissitudine dicam? Quomodo vicissitudinem recipere possit sapientia, q
Abbreviated transcription (Latin):
tanto de formiores st̃ lutere q̃ expͥmuntur.Secã
⁊ itilitas pulcritudini obsistit. Nam ⁊ in formãdis uesisi
diligunt sepe utilitatẽ ꝑdunt: ⁊ qͥ utilitatem
litatẽ tollit. s sic facta st̃ omĩa quasi facta
Punafortassis qͥntũ ad cõpendiũ t̾ractandi ꝑ¬
Uunuit plurima uidebunt᷑. s attendere debet
qd̾ tã oposa mati̾a ñ facile paucis u̾bis expliat᷑
agnicionẽ in uisibiliũ ꝑuenire desid̾at. priꝰ
ipsa uisibilia agnoscat. Propt̾ qd̃ & ego cũ
hec ꝓposse meo in uestigare ꝓponerẽ. trib
inuisibilib in exordio enumeratis. ⁊ tͥb it dẽ
iusibilib ꝯtra hec dispositis. ratꝰ sũ hc̃ e̾ẽ
ꝯpetentissimũ narrandi ordinẽ: ut priuc
ipsoꝵ. uisibiliũ aliquã notitiã in mediũ affer

Expanded text:
tanto deformiores sunt litterae quae exprimuntur. Nam tanto deformiores sunt litterae quae exprimuntur. Nam  nimis pulchritudindiligunt, saepe utilitatem perdunt; et qui utilitatem litatem tollit, sed sic facta sunt omnia, quasi facta fortassis quantum ad compendium tractandi pertinuit plurima videbuntur, sed attendere debet quod tam operosa materia non facile paucis verbis explicatur. agnitionem invisibilium pervenire desiderat, prius ipsa visibilia agnoscat. Propter quod et ego cum haec pro posse meo investigare proponerem, tribus invisibilibus in exordio enumeratis; et tribus itidem visibilibus contra haec dispositis, ratus sum hunc esse competentissimum ordinem narrandi, ut prius ipsorum visibilium aliquam notitiam in med
Abbreviated transcription (Latin):
ex de utilitate cͥat᷑aꝵ bre uit̃ dicta
ufic iant. s lib& adhuc ad cumulũ
Siuine laudis paulisꝑ actendere: quã irare tͥa
hec simul in oꝑe suo ꝯseruauerit ds. Qd qͣnta
ad miratione dignũ sit. sic faciliꝰ fortasse cognos¬
cumꝰ: si priꝰ hec qͥlit̾ in oꝑe humano simul ẽẽ
ñ possint ꝯsid̾emꝰ. Certe homo eũ multa fac̾e
desid̾at. magna fac̾e ñ potestͥ qͥa tanto minus
pͥualet in singłis: qͥnto plura st̃ ꝑ que intenti¬
onis sue conatꝰ diuidit. Rursũ cũ ad magnitu¬
dinẽ nicit᷑. amultitudine retardat᷑: qͥa multis
p̾stare ñ sufficit uires qͥs adunius rei effectũ
specialit̾ effundit. Simili modo minor diligen.¬
tia de cori oꝑis impendit᷑: quosciens ad multitu¬
dinẽ solã siue ad magnitudinẽ ꝑficiendã ani¬
mus occupat᷑. Uidemꝰ qͥa scriba eas figuras q̃
exiles st̃ prõptiꝰ format: in magnis sigurandis
ꝓpensuis desudat: & calamꝰ qͥnto uelociꝰ trabit̃.

Expanded text:
ec de utilitate Scripturarum breviter dicta sufficiant; sed libet adhuc ad cumulum divinae laudis paulisper attendere, quam mire tria haec simul in opere suo conservaverit Deus. Quod quanta admiratione dignum sit; sic facilius fortasse cognoscemus; si prius haec qualiter in opere humano simul esse non possint consideremus. Certe homo cum multa facere desiderat; magna facere non potest, quia tanto minus praevalet in singulis, quanto plura sunt per quae intentionis suae conatus dividit. Rursus cum ad magnitudinem innititur, a multitudine retardatur, quia multis praestare non sufficit vires quas ad unius effectum specialiter effundit. Simili modo minor diligentia decori operis impenditur, quoties ad multitudinem solam sive ad magnitudinem perficiendam animus occupatur. Videmus quod scriba eas figuras quae exiles sunt, promptius format, in magnis figurandis propensius desudat, et calamus quanto velocius trahitur,
Abbreviated transcription (Latin):
intẽpore fuit in uisione: ⁊ qd̾ p̾tit intẽpoie.
ꝑmanet inuisione. Quẽ ad moduĩ si tocũ corpꝰ
tuũ eẽt̃ ocłs. nec aliud tͥ ẽẽt̾ e̾e. ⁊ aliud uid̾e
uno uisionis ictu immobił ꝑmanens ꝯp̾hendes qͥe¬
qͥd qͥqͣ u̾sũ in respectu hab̾es. immo ñ nͥ ante te
cerneres. qͥcqͥd circũqͥq ꝯtra positũ haberes. Res
transiret ⁊ staret uisio: ⁊ qͦcũq se sua mobilitate
u̾teret: stanti ñ nͥ p̾sens eẽt̃. Nc̃ aut̃ qr ex parte
uides. mutabilit̾ uides: & cũ res uidenti transit.
aut uideri desinit. aut secũ mutabilit̾ usionẽ
trahit. Qd̾ si totꝰ ocłs eẽs. sic mutabilit̾ ñ ui¬
des. Quicqͥd gͥ ex parte ẽ mutabile ẽ: nqͥeqͥd
ex parte non ẽ. immutabile ẽ. Ds̃ aut̃ cui idem
ẽ. eẽ. uiuere. ⁊ intelligere. cũ ꝑ essentiã ex parte ñ
sit. nec ꝑsapientiã exparte ẽẽ pot̾it: s sic̃ immu

Expanded text:
in tempore, fuit in visione, et quod praeterit in tempore, permanet in visione. Quemadmodc aliud tibi esset esse et aliud videre, uno visionis ictu immobilis permanens comprehenderes quidquid quoquoversum in conspectu haberes; imo non nisi ante te cerneres quidquid circumquaque contra te positum haberes. Res transiret et staret visio, et quocunque sua se mobilitate verteret, stanti non nisi praesens esset. Nunc autem quia ex parte vides, mutabiliter non vides, et cum res videnti transit, aut videri desinit, aut secum mutabiliter visionem trahit. Quod si totus oculus esses, sic mutabiliter non videres. Quidquid igitur ex parte est, mutabile est; et quidquid ex parte non est, mutabile non est. Deus autem cui idem est esse, vivere et intelligere, cum per essentiam ex parte non s
Abbreviated transcription (Latin):
sapientes. Duo uͦ st̃ p̾cipue que affectũ oꝑantis mu¬
tare solent. io: siue qͥa aliqͥd penitendũ fecerit
in p̾t̾ito: siue aliqͥd in ordinatũ ꝑ ponat defutõ.
S qd̾ ds̃ de facto ñ peniteat satis euident̾ ostendit.
immutabit iste cursꝰ rerũ oĩum: q̃ sic lege ꝑpetua

Expanded text:
sapientes. Duo vero sunt praecipua quae affectum operantis mutare solent, id est, sive quia aliquid poenitendum fecerit in praeterito, sive aliquid inordinatum proponat de futuro. Sed quod Deus de facto non poeniteat satis evidenter ostendit immutabilis iste cursus rerum omnium, qui s
Abbreviated transcription (Latin):
dit initiũ. Idẽ motꝰ localis ꝓbat. Quasdã nãq
ciraturas ꝑpetuo motu agitari cernimꝰ. quasca
uͦ sed̾m tẽpꝰ moueri uidemꝰ: & alias sic atq ali¬
as sic. & licet ita dissimilit̾ res moueant᷑. nuis¬
quã tã ordo rerũ confundit᷑. Unde ñ est dubiũ
quini intꝰ sit dispositio p̾sidentis: qͥ certa le
ge cuncta mod̾at᷑. Qua ratione gͦ nega mus
ꝓiudentiã. si omis naturał appetitꝰ natura¬
lit̃ sibi p̾paratã inuenit alimoniã. neq un¬
quã omĩno hoc fieri ꝯtingat. ut qd in uno
nac᷑a appetit. in alt̾o natura ñ habeat: Simi¬
lit̾ cũ motꝰ & increm̃tũ ita uarie ⁊ dissimilit̾
foris currentia nusq̃ tñ ꝯfundant ordinẽ. qͥm¬

Expanded text:
dit initium. Idem motus localis probat. Quasdam namque dit initium. Idem motus localis probat. Quasdam namque creaturas perpetuo motu agitari cernimus, quasdam vero secundum tempus moveri videmus; et alias sic atque alias sic. Et licet ita dissimiliter res moveantur, nusquam tamen ordo rerum confunditur. Unde non est dubium quin intus sit disposimoderatur. Qua ratione ergo negamus providentiam si omnis rationalis appetitus naturaliter sibi praeparatam invenit alimoniam; neque unquam omnino hoc fieri contingat, ut quod in uno natura appetit, in altero natura non habeat? Similiter cum motus et incrementum ita varie et dissimiliter foris currentia, nunquam tamen confundant ordine
Abbreviated transcription (Latin):
locał. In aĩali nãq motu st̃ sens. appetit᷑. Dis
aũ nat᷑ał appetitꝰ in reb ex plem̃tũ inuenit. neq
aliqͥs ẽ ordinat᷑ affectꝰ. quẽ suus effectꝰ ꝯseqͥ ñ
possit. Uerbi gr̾a. Esuriunt aĩantia. inueni¬
unt qͥd comedant. sit iunt: inueniunt qd
bibant: algent: inueniunt qͦ caleant. Constat
ne q̃ nẽ indigentiis rerũ necessariũ p̃sidiũ de¬
sit. Qͥ enĩ appetitꝰ instituit: ipse appetitib alim̃¬
ta p̃parauit.: neq ullomͦ fieri posset si rerũe¬
uent᷑ fortuiti ee̾nt: ut sic ꝑ oĩa cunctis affectib
sui effectꝰ respond̾ent. Idẽ motꝰ nat᷑ał ꝓbat. Sic̃
enĩ ĩpossibile ẽ ut ꝑ se aliqͥd de nichilo fiat: sic¬
increm̃tũ. Qͥcqd enĩ crescenti in augm̃tũ uenĩt.
it. Si gͦ nil cresc̾e̾ pot̃ nͥ addat᷑ ⁊i q̃ pͥus ñ habuit:
patet qr nulla res crescens ꝑ se increm̃tũ sumit.
Qui gͥ crescentib dat erem̃tũ. ipse existentib de¬

Expanded text:
ppetitus. Omnis autem naturalis appetitus in rebus explementum invenit, neque aliquis est ordinatus affectus, quem suus effectus consequi non possit. Verbi gratia: Esuriunt animantia, inveniunt quod comedant; sitiunt, inveniunt quod bibant; algent, inveniunt quo calefiant. Constat ne quod nunc indigentiis rerum necessarium praesidium desit. Qui enim appetitus instituit, ipse appetitibus alimenta praeparavit. Neque ullo modo fieri posset, si rerum eventus fortuiti essent, ut sic per omnia cunctis affectibus sui effectus responderent. Idem motus naturalis probat. Sicut enim impossibile est, ut per se aliquid de niincrementum. Quidquid enim crescenti in augmentum veneritit. Si ergo nil crescere potest nisi addatur ei quod prius non habuerit, Pater quod nulla res crescens per se incrementum sumit. Qui ergo crescentibus dat crementum, ipse non existentibus de
Abbreviated transcription (Latin):
tũ. unũ dicta st̃. qͥa qͦdãmͦ ad unitatẽ accedt᷑.
fãs gͦ ñ ẽ ut existimemꝰ creatorẽ rerũ aut
collectione diu̾sorũ. aut ꝯpositione partium
aut similitudine pluriũ unũ ẽẽ: cũ illud
ñ quod in nob rõnale ẽ horuꝰ omniũ inse¬
met ipso nichil possit in uenire. Ittd ñ nr̃m
qd partiũ multicudine ꝯpositũ cernit᷑ ñ
rationale. s rõnali ꝯiunctũ ẽẽ ipsa nr̃a ra-¬

Expanded text:
nitatem accedunt. Fas ergo non est ut existimemus Creatorem rerum, aut collectione diversorum, aut compositione partium, aut similitudine plurium unum esse, cum illud etiam quod in nobis rationale est, horum omnium in semetipso nihil possit invenire. Illud enim nostrum quod partium multitudine compositum cernitur, non rationale sed rationali conjunctum e
Abbreviated transcription (Latin):
teodunt. Q qđ aut̃ ad babitũ ꝑtinet magis ppui
esE magis certũ. quã io qđ ꝑcinet ao actũ: qui¬
⁊thabitũ natã indidit: accũ ũ inlacitio aouu¬
eit. Si mulachrũ gͦ decorsimm emitate oacr
Sutilitatẽ in cognitione p̾cedit. ⁊ ꝓpe̾ea iucog
nudione prius est: quia in manifestatione est
eiudentius. In boc gͥ simulacro pͥmun uestiguꝰ
oeplationis ponere debemꝰ. ut dii pͥmũ inqe¬
tionis ingressũ recte tenuerimꝰ ipso quẽ qde¬
rimus duec in offenso pede adreliqua pcedamꝰ.¬
Pulere aut̾ in querenda sapientia ab ipso sapĩe
simillachro inqͥsitionis exoidiũ sumit̾. q ꝑ sapi:¬
entiã suã pat̾ manifestat᷑. ñ solũ qͥudo sapiencia¬

Expanded text:
reddunt. Quod autem ad habitum pertinet, magis proprium est et magis certum quam id quod pertinet ad actum, quia habitum natura indidit, actum vero institutis adjunxit. Simulacrum ergo decoris immensitatem pariter et utilitatem in cognitione praenitione prius est, quia in manifestatione est evidentius. In hoc igitur simulacro primum vestigium contemplationis ponere debemus, ut, dum primum inquisitionis ingressum recte tenuerimus, ipso quem quaerimus duce pede inoffenso ad reliqua procedamPulchre autem in inquirenda sapientia ab ipso sapientiae simulacro inquisitionis exordium sumitur, quia per sapientiam suam Pater manifestatur, non solum qu
Abbreviated transcription (Latin):
quodãmͦ uita inchoat᷑. Rur-¬
sus aĩalis motus tanto nacurali p̾cellit. qͣnto
insensibili id qđ sentit. Postremo rationał cune¬
tis suꝑ ponit᷑: quia in eo ñ solũ sensus ad ani¬
mandũ. s ratio quoq ad intelligendũ mouet᷑.
Hoc simulacro nullũ in creaturis cẽ potest eui-¬
dentius qͥa in uisibilẽ sapienciã ostendit mani-¬

Expanded text:
quodammodo vita inchoatursus animalis motus tantum naturali praecellit, quantum in sensibili id quod sentit. Postremo rationalis cunctis superponitur, quia in eo non solum sensus ad animandum, sed ratio quoque ad intelligendum movetur. Hoc simulacro nullum in creaturis esse potest evidentius, quia invisibilem sapientiam ostendit cun
Abbreviated transcription (Latin):
Inuisibił benignitatis simulacrũ est creatura¬
rũ utilitas. Omĩs aut̃ creatura qͥnco uicinus
similitudim ereatoris apꝓpinquat: tanto uici¬
nius ereatorẽ suũ declarat. Illud gͦ uisioile si¬
mulacrũ inuisibile exemplar. prius ostendere
debet: qd̃ diuine similitudinis imaginẽ ꝑ fec¬
tius in se ex p̾ssã retinet. Immensitas aut̃ erea¬
turarũ magis adessentiã: decor uͦ ereaturarũ
nagis ꝑtinet aa formã: Essenta uͦ absq forna
considerata in formitas est: Qã aut̃ in forsse
in hoc qͥdẽ qđ ẽ dõ simile est:̃s in hoe quo
lnoe ꝯstat quod plus euidens simulactũ et

Expanded text:
is simulacrum est, creaturarum utilitas. Omnis autem creatura quanto vicinius similitudini Creatoris appropinquat, tanto evidentius Creatorem suum declarat. Illud ergo visibile simulacrum, invisibile exemplar prius ostendere debet, quod divinae similitudinis imaginem perfectius in se expressam retinet. Immensitas autem creaturarum magis ad essentiam; decor vero creaturarum magis pertinet ad formam. Essentia vero absque forma considerata, informitas est. Quod autem informe est, in hoc quidem quod est, Deo simile est; sed in hoc quod Unde constat quod plus evidens simulacrum est
Abbreviated transcription (Latin):
Restat gͦ ut ꝯsidemꝰ si pari mͦ dici possit qͥamor pat̾s filis
amet filiũ. q filiꝰ amet se ipsũ. Itẽ qͣ pat̾ amet se. qͣ filiꝰ
amet patrẽ. q amor patͥs. ⁊filii amet patrẽ. Itẽ qͣ amor
pat̾s ⁊ filii amet se. qͣ pat̃ amet amorẽ suũ ⁊ filii. qͦ filiꝰ
amet amorẽ suũ ⁊ patͥs. postremo si unꝰ ⁊ idem amor

Expanded text:
ilii amet Filium, quod Filius amet seipsum. Item quod Pater amet se, quod Filius amet Patrem, quod amor Patris et Filii amet Patrem. Item quod amor Patris et Filii amet se, quod Pater amet amorem suum et Filii, quod Filius amet amorem suum et Patris. Postremo utrum quod
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯteplantib in agnitione oceurrat. Et credo quod
ilud in uisibile prius in ꝯcẽplatione conphendit̃.
qd insuo uisibili simulachro ex p̃ssuis ⁊mari¬
fesuiꝰ declarat᷑. Si mulachra aut̃ in uisibilium
ipsã insibilia dicunt᷑: ut pote inusibił pocen

Expanded text:
templantibus in agnitione occurrat. Et credo quod illud invisibile prius in contemplatione comprehenditur, quod in suo visibili simulacro expressius et manifestius declaratur. Simulacra autem invisibilium ipsa visibilia dicuntur, utp
Abbreviated transcription (Latin):
nis attendat Ac̃ .h.minẽ ꝓpt̾ se fec̃ : cuncta
sepe in ope ꝯiẽm. ñ qd̾ ipse in digeret boĩe.
Sut hõĩ qr meliꝰ dare uil potuit. se ipsũ fruendĩ
Aaret. Alia uͦ cͥat᷑a sic facta ẽ ut ⁊ subiect a hõ
eẽt p oditionẽ ⁊ deser iuret ad utilitate: hos s.¬

Expanded text:
nem propter se fecit, cuncta fecit hominem, non quod ipse indigeret homine, sed ut homini quia melius dare nil potuit, seipsum fruendum daret; alia vero creatura sic facta est, ut et subjecta homini esset per conditionem, et deserviret ad utilitatem. Ho
Abbreviated transcription (Latin):
abernacłm dei est eccłia catbolica inqua
si deles laborant. ⁊ inꝑeinctu cuuisdam
spũalis militie contra aerias potestates pugna¬
turi excubant. In hoc aũt tabernaculo illos
deus abscondit quib amorem quietis inspi¬
rando astrepitu huuis inundi secretum ex¬
petere facit. Sed inabscondito tabernacli ꝓtecti

Expanded text:
abernaculum Dei est Ecclesia catholica, in qua fideles laborant; et in procinctu cujusdam spiritalis militiae contra aeras potestates pugnaturi excubant. In hoc autem tabernaculo illos Deus abscondit, quibus amorem quietis inspirando, eos a strepitu hujus mundi secretum expetere facit. Sed in abscondito tabernaculi protecti
Abbreviated transcription (Latin):
nec ꝑblanda adlascuuam emollescat. lunc gͦ
reus salutis sue ꝓtectionem nob̾ tribuit. qͣndo
anunam nr̃am dum caro foris patitur intus
illesam custoclit. ut presura qͣm caro foris tol¬
lerat intus admentis corruptionẽ non ꝑtingat.
bona sp̾ualia. Et sepe contingit ut illos u̾s
spũalib bonis habundantiꝰ repleat. quos in¬
opia rerum temporaliũ exterius coangustat.
stos gͦ qui quasi foris ꝑegestatem corruunt ⁊ int̾
uirtutum diuitiis solidati sunt: quasi sinistra
dei deseruit et dextera suscepit. Et disciplina tua correi¬

Expanded text:
nec per blanda ad lasciviam emollescat. Tunc ergo nec per blanda ad lasciviam emollescat. Tunc ergo Deus salutis suae protectionem nobis tribuit, quando animam nostram dum caro foris patitur, intus illaesam custodit, ut pressura quam caro foris tolerat, intus ad mentis corruptionem non pertingat. bona aeterna. Et saepe contingit ut illos Deus spiritualibus bonis abundantius repleat quos inopia rerum temporalium exterius coangustat. Istos ergo, qui quasi foris per egestatem corruunt et intus virtutum divitiis solidati sunt, quasi sinistra Dei deseruit, et dextera suscepit. CAP. XXX. De