comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
patris erat filius abinitio. & ex corde patris
uerbũ bonũ eructuatus est. Quomodo non
corde paterno consistens. lucem cũ eodẽ in ac¬
cessibilẽ habitasse credendus est : Num quid
paterabsq ulla luce infilio potuit cõmanere.¬
aut in tab̾naculo filii sine eadẽ potuit requi¬
escere. cũ idem filius candorsit aeternae lucis
& speculũ sine macula dĩtatis. quã salomon
suꝑ salutẽ suã dilexisse inse dicit in cuiusspe
ciem semꝑ delectaregestiuit : Suꝑ salutẽ &
speciem inquit dilexiillã. & pluce ꝓposui ha¬
bere eã : quõ in extinguibile est lumen eius
xiusꝓclamat dicens. Emit te lucẽ tuã &
ueritatẽ tuã. Et iterũ: In lumine tuo uide¬
bimꝰ lumen. In huus igit᷑ luminis claritatẽ
filius se ipsũ in monte trib discipulis pracos.¬
tendit : qui metu mortis ꝑterritiꝓstratiq in
faciem. sibi uitae finẽ ad eẽ senserunt: Hanc
in quã lucẽ in se fuisse demonstrans filius ꝓela

Expanded text:
Patris erat Filius ab initio, et ex corde Patris Patris erat Filius ab initio, et ex corde Patris verbum bonum eructatum est; quomodo 423 non in corde paterno cum eodem consistens, lucem inaccessibilem habitasse credendus est? Nunquid Pater absqaut in tabernaculo Filii sine eadem potuit requiescere, cum idem Filius candor sit aeternae lucis, et speculum sine macula deitatis, quam Salomon super salutem suam dilexisse se dicit, in cujus spem semper delectari gestivit: super salutem et spem inquit dilexi illam, et pro luce proposui habere eam, quoniam inexstinguibile est lumen ejus xius proclamat, dicens: « Emitte lucem tuam et veritatem tuam , » et iterum: « In lumine tuo videbimus lumen . » In hujus igitur luminis claritate Filius seipsum in monte tribus discipulis praeostendit, qui metu mortis perterriti, prostratique in faciem, sibi vitae finem adesse senserunt: hanc, inquam, lucem in se fuisse de
Abbreviated transcription (Latin):
cẽ habitat in accessibilẽ.: necesse est ut seques¬
tratã patera filio habeat mansionẽ. Quod
si ita est: quodã modo idẽ filius addexteram
patris astans abeato martyrestephano dicit᷑
conspiei. si pater seeundũ cossolus dieit᷑ sedib lucis
contineri : Absit hoc asensu fideliũ xp̃o
mnunitate fidei adhȩrentiũ. Qũo sic ñ
ob est filio cũ solus pater dicit᷑ lucẽ inacces¬
sibilẽ habitare: ut non ob est patri cũ sipien¬
naque est filius gyrũ caelisola dicit᷑ encũ¬
in. Pater itaq cũ sit in uisibilis & ingenit᷑ise :¬
infilio usus apłi testimonio coꝑbat. & filio in¬
ise in enarrabilit̃ gento mansisse a crequie¬
uisse monstrat᷑. Ipso filio in ꝓph&a loquente.
Qui genuit me requieuit in tabnaculo meo
& in euangło. Pater in me manens. facit ope¬
ra haec. Et dm̃ nemo uiditumquã. nisi uni¬
genitus filius qui est in sinupatris: Si in sinu

Expanded text:
cem habitat inaccessibilem, necesse est ut sequescem habitat inaccessibilem, necesse est ut sequestratam Pater a Filio habeat mansionem; quod si ita est, quonam modo idem Filius ad dexterPatris astans a beato martyre Stephano potuit conspici , si Pater secundum vos aliis dicitur sedibus contineri? Absit hoc a sensu fidelium, Christo in unitate fidei adhaerentium? Quoniam sicut non est in Filio cum solus Pater dicitur lucem inaccessibilem habitare, ita non sufficit Patri, cum Sapientia, quae est Filius, gyrum coeli sola dicitur circuire . Quod itaque cum sit invisibilis et ingenitus, in Filio visus Apostoli testimonio comprobatur, et in Filio, a se ineffabiliter genito, mansisse ac requievisse monstraretur, ipso Filio in propheta dicente: Qui genuit me, requievit in tabernaculo meo . Et in Evangelio: Pater in me manens facit opera haec . Et; Deum nemo vidit unquam nisi unigenitus Filius qui est in sinu Patris . In sinu
Abbreviated transcription (Latin):
rere : praesũptionẽ fierinulli dubium est
Cur ergo in dignum est unitatẽ eccłae custo¬
diri: Idẽq omnes pariter. & sentiam̃ & pro¬
nuntiemus. Si aliter enĩpraesũpta fuerint.
ꝑdunt ꝓfecto ipsi transgressores se ipsos. qui
sem& ipsos decipiunt. Haec cuncta recitan¬
da ꝑomnes africanas eccłas scripta dirigite.
gia si doceant᷑ admissa. digna seueritate cor¬
ta neglegentiã. ꝑdat priuilegia quae est per
uiros uenerabiles consecuta: De his ueroqui
bus abinsidiatorib fatigamini. unde & nos
quidã qui arbitrant᷑ de patre solo dictũ eẽ.
quia ipse solus hab& in mortalitatẽ & lucem
habitat in accessibilẽ : ita eos apłicis ꝑcutite
ferulis. & diuinis redarguite praeceptis:
Non enĩ solus pater sine filio lucẽ in accessi¬
bilehabitat: quia ubi pater est. ibi etiã fili¬
um eẽ in dubitabili fide credendũ est. Nã
si solus pater sine filio qđ dicere ne fas est lu¬

Expanded text:
rere, praesumptionem fieri nulli dubium est. rere, praesumptionem fieri nulli dubium est. » Cur ergo indignum est unitatem Ecclesiae custodiri? Idemque omnes pariter et sentiamus et pronuntiemus. Si enim aliter praesumpta fuerint, perdunt profecto ipsi transgressores seipsos, qui semetipsos decipiunt. Sed da per omnes Africanas Ecclesias scripta dirigas, a, si doceantur admissa, digna severitate coeta negligentiam perdat privilegia quae est per viros venerabiles cobus ab insidiatoribus fatigamini, unde et nosquidam qui arbitrantur de Patre solo dictum esse, quia ipse solus habet immortalitatem et lucem habitat inaccessibilem, ita eos apostolicis percutite ferulis, et divinis redarguite praeceptis: Non enim solus Pater sine Filio lucem inaccessibilem habitat, quia ubi Pater est, ibi etiam Filium esse indubitabili fide credendum est; nam si solus Pater sine Filio quod dicere nefas est lu
Abbreviated transcription (Latin):
& a quib: custodit᷑ uxor p&at᷑. & aparentib ꝓpin¬
quiorib: sponset᷑. & legib d&ur. & suo tempo¬
re sacerdotalit̃ ut mos est cũ precib & oblati¬
onib a sacerdo te benedicat᷑. & a paranimfis
ut consu&udo doc& custodita & sociata. Aꝓ
ximis tempore congruo p&ita. legib d&ur
& sollẽniter accipiat᷑: & bi duouel triduo ora¬
tionib uacent. & caftitatẽ custodiant. ut bo¬
nȩ soboles generent᷑. & dñosuis in actib place¬
ant. Taliter enĩ & dño placebunt: & filios
non spurios sed legitimos atq hereditabiles
generabunt. Qua ꝓpterfilii lim̃i & meri¬
to illustres. fide catholica suffragante: iti ꝑacti
legiama scitote ẽẽ coniugia:. Aliter ueropre¬
sũpta: non conuigia. sed aut adulteria. aut
contubernia. aut stupra uel fornieitiones po¬
tius quã legitima coniugia ẽẽ non dubititeni¬
si uoluntates ꝓprias suffragauerit & uota sue¬
currerint legitima: Nã fructus diuinus est
praecepta diuina custodire. Ea quoq dese¬

Expanded text:
toditur, uxor petatur, et a parentibus propinquioribus sponsetur et legibus dotetur, et suo tempore sacerdotaliter, ut mos est, cum praecibus et oblationibus a sacerdote benedicatur, et a paranimfis, ut consuetudo docet, custodita et sociata a proximis, et tempore congruo petita legibus detur et solemniter accipiatur. Et biduo vel triduo orationibus vacent et castitatem custodiant, ut bonae soboles generentur et Domino suis in actibant. Taliter enim et Domino placebunt, et filios non spurios, 587 sed legitimos atque haereditabiles generabunt. Quapropter, filii charissimi et merito illustres, fide catholica suffragante, ita peracta legitima scitote esse conjugia. Aliter vero praesumpta, non conjugia, sed aut adulteria, aut contubernia, aut stupra, vel fornicationes, potius quam legitima conjugia esse non dubitate, nisi voluntas propria suffragaverit, et vota succurrerint legitima. Nam fructus divinus est praecepta divina custodire. Ea quoque dese
Abbreviated transcription (Latin):
quõ uitã adernã dedit nob ds̃. & haec uitat᷑
infilio eius. Qui hab& filiũ. hab& uitam
Qui non hab& filiũ dĩ: non hab& uitã. Haec
scribo uobis. ut sciatis quõ uitã habebitis ae¬
ternã. qui creditis in nomine filii dĩ. Et hȩc
est fidutia quã habemus ad eũ. quia qđ cũq
p&ierimus secundũ uoluntatẽ eius audit nos
Et scimus quia audit nos. quicquio p&ieri¬
mus: Scimus quõ habemus p&itiones. quas
postulamus ab eo. Quiscit fratrẽ suũ pecca¬
re peccatũ non ad mortẽ : petat & dabit᷑ eiui¬
ta peccanti non ad mortem. Est peccatum
ad mortẽ. non ꝓillo dico ut rog& quis. Om¬
nis iniquitas. peceatũ est. Et ẽ peccatũ ad
mortem. Scimꝰ quia omnis qui natus est ex
dõ non peccat. sed generatio dĩ conseruateũ.
situs est. Et scimus quõ filius dĩ uenit & de¬
dit nob̾ sensũ ut cognoscamus uerũ dm̃: &
simus in uero filio eius: Hic est uerus d̃s. &¬
nib nuntiate:. Uos uero inuicẽ exhorta

Expanded text:
niam vitam aeternam dedit nobis Deus. Et haec vita in ejus Filio est. Qui habet Filium, habet vitam: qui non habet Filium Dei, non habet vitam. Haec scribo vobis, ut sciatis, quoniam vitam habebitis aeternam, qui creditis in nomine Filii Dei. Et haec est fiducia, quam habemus ad eum: quia quodcumque petierimus secundum voluntatem ejus, audiet nos. Et scimus, quia audit nos, quidquid petierimus. Scimus quoniam habemus petitiones, quas postulamus ab eo. Qui scit fratrem suum peccare peccatum non ad mortem, petat et dabitur ei vita peccanti non ad mortem. Est peccatum ad mortem; non pro illo dico, ut roget quis. Omnis iniquitas peccatum est, et est peccatum ad mortem. Scimus quia omnis qui natus est ex Deo, non peccat: sed generatio Dei conservat eum,  maligno positus est. Et scimus quoniam Filius Dei venit, et dedit nobis sensum, ut cognoscamus Deum verum, et simus in vero Filio ejusnibus nuntiate; vos vero invicem exhorta
Abbreviated transcription (Latin):
fr̃slem̃i. quid suꝑ hisquȩ
inuestris continebant᷑ scripꝰ¬
tis uisũ cã. uel quid docilis ratio ꝑsuader&. aut
quid ab eatis apłis nobis traditũ aut custoditũ
remaner&. optante s ut r& ulistis nr̃is instrui
documentis: Si quidẽ dilectio ur̃a normã se.¬
cuta prudentiũ : ad sedẽ apłicã referre maluit
quasi ad caput quid deber& dereb dubiiscusto¬
dire. potius quã usurpatione presumere
DEORDIXE SEPTẼDIACONONÕ
IA COMOUQUASIOCULI
uident᷑ eẽ epi in una quaq ciuitate
iuxta apłorũ constituta septem de¬
bent eẽ : qui cuftodiant epmpraedicantẽ. ne
ipse aut abinsidiatorib quo quomodo infeste¬
tur. aut ledat᷑ a suis. aut uerba diuina de trahen¬
do aut insidiando polluant᷑ uel despiciant᷑. sed
ueritas sp̃itali redoleat feruore. pax praedica¬
ta labris cũ uoluntate animi concord&.
Simili ttu custoditũ & traditũ habemus¬

Expanded text:
mi, quid super his, quae in vestris continebantur scriptis visum esset, vel quid docilis ratio persuaderet, aut quid a beatis apostolis nobis traditum, aut custoditum remaneret, optantes ut retulistis nostris institui documentis. Si quidem dilectio vestra normam secuta prudentium ad sedem Apostolicam referre maluit, quasi ad caput, quid deberet de rebus dubiis custodire potius quam usurpatione praesumere. De ordinatione septem diaconorum. Diaconi qui quasi oculi videntur esse episcopi in unaquaque civitate juxta apostolorum constituta septem debent esse, qui custodiant episcopum praedicantem, ne aut ipse ab insidiatoribus quoquo modo infestetur, aut laedatur a suis, aut verba divina detrahendo aut insidiando polluantur, vel despiciantur, sed veritas spirituali redoleat fervore, pax praedicata labiis animi cum voluntate concordet. Similiter custoditum et traditu
Abbreviated transcription (Latin):
rise ambitus causa coniungat. UT UXO¬
Et sicut uxori non lic& dimittere uirũ siũ
ut alteri se uiuente eo matrimonio soci&. auto
adulter&. lic& fornicatus sit uireius. sediuati
apłm. aut uiro suo reconciliari deb&. aut mi¬
nere innupta : ita eccłae non lic& dimittereai
ab ea segregare ep̃m suũ. ut alterũ uiuente es
accipiat: sed aut ipsũ habeat. aut innuptami¬
neat. idẽ ne alterũ epm suo uiuente accipiit.
ut fornicationis aut ad ulterii sui crimen in¬
currat. Nã si adulterata fuerit. idest sise ali¬
ro ep̃ouinxerit. aut suꝑse alterũ epm̃ ad du¬
xerit. aut ẽẽ fecerit. uel desiderauerit: ꝑ aces¬
rimã poenitentiã aut suo reconcili&ur ep̃o
aut innupta ꝑmaneat. Unde & dñsin eiuns

Expanded text:
ri se, ambitus causa, conjungari se, ambitus causa, conjungaEt sicut uxori non licet 19 dimittere virum suum, ut alteri se vivente eo matrimonio societ, aut eum adulteret, licet fornicatus sit vir ejus, sed juxta Apostolum, aut viro suo reconciliari debet, aut manere innupta: ita Ecclesiae non licet dimittere aut ab ea segregare episcopum suum, ut alterum vivente eo accipiat, sed aut ipsum habeat, aut innupta maneat, id est, ne alterum episcopum, suo vivente, accipiat, ne fornicationis aut adulterii sui crimen incurrat. Nam, si adulterata fuerit, id est, si se alteri episcopo junxerit, aut super se alterum episcopum adduxerit, aut esse fecerit vel desideraverit, per acerrimam poenitentiam, aut suo reconcilietur episcopo, aut innupta permaneat. Unde et Dominus
Abbreviated transcription (Latin):
SUIS. ET OUALITERSACEROO¬
TES SUAS ECCLESIAS. ET EC¬
CLESIME EORUM EOS DEBE¬
ANT DILIGERE DECRET̃¬
tũ dño conglutinatis
fratrib in dño saluten:
Unũ nos fr̃ssentire opi¬
t& & agere : ut sicut lo¬
mus. in nobis unũ cor &una anima eẽ ꝓb&ur.
Scimus namq sicut a patrib accepimus xp̃m
ẽẽ caput: cuius & mẽbra sumus: Ipse enĩẽ spon¬
sus. & eccła sponsa: cuius filii nossumus. & ido
unũ patrẽ habemus dm̃ in caelis. Sacerdotes
uero: uice xp̃i legatione fungunt᷑ in eccła
Et sicut ei sua est coniuineta sponsa id est eccłiꝰ
sic ep̃is iungunt᷑ eccłae unicuiq ꝓportione sue
Et sicut uir non hab& neglegere uxorẽ siam
dire. eumq diligere. & amare utanimã suam
deb&. quia illud fit carnaliter. istud sp̃italit̃
Et sicut uir non deb& adulterare uxorẽ siũ.
ita nec ep̃s eccłam suã : Id est ut illã dimittat
ad quã sacratus estabsq in euitabili necessiti¬
te aut apłica. uel regulari mutatione: &alte¬

Expanded text:
ae, et qualiter sacerdotes suas ecclesias et ecclesiae eorum eos debeant diligere. EVAptum conglutinatis fratribus in Domino salutem. Unum nos, fratres, sentire oportet et agere, ut sicut legimus in nobis unum cor et una anima esse probetur. Scimus namque, sicut a Patribus accepimus, Christum esse caput, cujus et membra sumus. Ipse enim est sponsus, et Ecclesia sponsa, cujus filii nos sumus. Et ideo unum Patrem habemus in coelis Dominum. Sacerdotes vero vice Christi legatione funguntur in Est Ecclesia, sic episcopis junguntur Ecclesiae unicuique pro portione sua. Et sicut vir non debet negligere uxorem suam, dire eumque diligere et amare, ut animam suam debet, quia illud fit carnaliter, istud spiritualiter; et, sicut vir non debet adulterare uxorem suam, ita nec episcopus Ecclesiam suam, id est, ut illam dimittat ad quam sacratus est, absque inevitabili necessitate, aut apostolica, vel regulari mutatione, et alte
Abbreviated transcription (Latin):
mi mensis cũ iudȩis pascha cęlebram
Sed& caticuminos eoiũ uel fideles non
recipi prius quã condempnent omnem
heresim. plenissi me autẽ ante omniam
qua doainebantur : Et nunc qui apudeos
fideles dicuntur. symbolũ fidei docem
tur: Atq ita unctos scõ &iam xrismate:
diuino sacramento cõmunicare conuenis.
diligentia cathecitari oport&. & bapti¬
rari ab ecclesiae catholicae ep̃is & prbis
sunt fideles in cõmunicabiles factos ad poe¬
nitentiam usq aliquot tempus redigi
Poenitentes autem eos & errasse consiten¬
tes: suscipi oport&.
appellantur. apud nos autẽ uidiue

Expanded text:
imi mensis eum Judaeis pascha celebrant, sed et catechumenos eorum vel fideles non recipi, priusquam condemnent omnem haeresim, plenissime autem ante omnia, in qua detinebantur: et tunc qui apud eos fideles ntur, atque ita unctos sancto etiam chrismate, divino sacramento communicare conveniet. diligentia catechizari oportet et baptizari ab Ecclesiae catholicae episcopis sunt fideles, incommunicabiles factos ad poenitentiam usque ad aliquod tempus redigi, poenitentes autem eos et errasse confitentes suscipi oportet. X. appellantur, apud nos autem viduae
Abbreviated transcription (Latin):
Dediaconib quos cognouimꝰ multis locis
offerre. placuit minime fieri debere:
separant᷑ ita placuit ut in quibuscũq locis fu
crant exclusi. eodẽ loco cõmunionẽ c̃sequant᷑
ediaconib urbicis. ut non aliquid xuiii
ꝑse ibi p̃sumant. sed honor prbis reseruet᷑¬

Expanded text:
De diaconibus, quos cognovimus multis locis offerre, placuit minime fieri debere. separantur ita placuit, ut in quibuscunque locis fuerant exclusi, eodem loco communionem consequantuDe diaconibus urbicis, ut non aliquid per se praesumant, sed honor presbyteris reservet
Abbreviated transcription (Latin):
t ꝑegrino ep̃o locus sacrificandi detur.
e his qui usurpant sibu qđ soli debe xxi
ant epm̃ ordinare. placuit ut nullus hoc
sibi presumat. nisi assũptis sibi aliis septẽ epĩs.

Expanded text:
egrino episcopo locus satisfaciendi detur. XXI. De his qui usurpant sibi quod soli debeant episcopum ordinare, placuit, ut nullus hoc sibi praesumat, nisi assumptis sibi aliis septem epis
Abbreviated transcription (Latin):
&dehis fiat. qui rẽ publicã agere uolunt.
Ic arrianis qui ꝓpria lege sua UIII¬
ituntur ut rebaptitentur. placuit si
d gccdam aliquid dc hac heresi uenerint.
interrogent eos nr̃ȩ fidei sacerdotes symbolũ.
scõ eos baptizatos. manus eis tantũ imponat᷑.
responderint. hanc trinitatẽ. baptizentur.

Expanded text:
de his fiat qui rempublicam agere volunt. de his fiat qui rempublicam agere volunt. VIII. De Arianis qui propria lege sua utuntur, ut rebaptizentur placuit. Si ad ecclesiam aliqui de hac haeresi venerint, interrogent eos nostrae fidei sacerdotes symbolum, itu sancto eos baptizatos, manus eis tantum imponatur,responderint hanc Trinitatem, non baptizentur.
Abbreviated transcription (Latin):
episcopoꝵ qui adunati fu¬
erunt in oppido arelaten¬
se quȩ decreuimꝰ cõmuni
consilio. caritatiue significamus: ut om̃s sci¬
ant quid infuturũ obseruare debeant.
e obseruatione paschȩ: dominici. ut u
tu dirigas.
e his qui in quibuscũq locis ordinati
ucrunt ministri. in ipsis locis ꝑseuerent.
e his qui arma piciunt inpace.I
placuit abstinere cos acõmunione. un
Ie agitatorib qui fideles sunt. placuit
ds quãdiu agitant: a cõmunione separari.
Ie teatricis. & ipsos placuit quãdiuU
agunt acõmunione separari:U
Ie his qui in infirmitate credere uolunt.
placuit debere his manũ imponi. Uii
epresidib qui fideles ad presidatũ pro¬
iliunt: ita placuit ut cũ ꝓmoti fuerint. lit¬
teras accipiant excłasticas cõmunicatorias.
ta tamen ut in quib cũq locis gesserint. ab
epõ eiusdẽ loci cura de illis agat᷑. ut cum
sperint cũ disciplina publica agere. tunc
ulemũ a cõmunione excludant᷑. Similit̃

Expanded text:
episcoporum qui adunati fuerunt in oppido Arelatensi. Quid decreverimus communi consilio, charitati tuae significamus, ut omnes sciant quid in futurum observare debeant.e observatione Paschae Dominici; ut untu dirigas. II. De his qui in quibuscunque locis ordinati fuerint ministri, in ipsis locis perseverent. III. De his qui arma projiciunt in pace, placuit, abstinere eos a communione. IV. De agitatoribus qui fideles sunt, placuit eos quandiu agitant a communione separari. V. De theatricis, et ipsos placuit quandiu agunt a communione separari. VI. De his qui infirmitate credere volunt, placuit debere his manum imponi. 89 VII. De praesidibus qui fideles ad praesidatum prosiliunt ita placuit, ut cum promoti fuerint litteras accipiant ecclesiasticas communicatorias, ita tamen ut quibuscunque locis gesserint ab episcopo ejusdem loci cura de illis agatur, ut cum coeperint cum disciplina publica agere, tunc demum a communione excludantur, similiter et
Abbreviated transcription (Latin):
simili cũ ipso dãpnatione dispereat & pęna
tabescat. Nã siquis legis huius seriẽ exofficio
palatino male uolendo ul detrahendo lace¬
rare uoluerit. aut euacuandã quandoq uel si¬
lent̃ musitans. uel aꝑte resultans ꝓloqui detec¬
tus extiterit: cunctis palatinȩ dignitatis consor¬
tiis & officus mox nudatus. om̃iũ rerũ suarum
dimidiã partẽ amittat. & indeputato sibi lo¬
co redactus. totius palacu maneat societate se¬
clusus. Religiosus etiã qui se in hac culpa deuol¬
ucrit: simili rerũ ꝓprictatis suȩ dispendio sub¬
nib ꝓhibet᷑. Si quid uero qđ utilitatẽ ñ grauat.

Expanded text:
simili cum ipso damnatione dispereat, et poena simili cum ipso damnatione dispereat, et poena tabescat. Nam si quis legis hujus seriem ex officio palatino malevolendo, aut detrahendo lacerare voluerit, aut evacuando quandoque ut silenter insultans vel aperte resultans, proloqui detectus exstiterit, cunctis palatinae dignitatis consortiis et officiis mox nudatus, omnium rerum suarum dimidiam partem amittat, et in deputato sibi loco redactus totius palatii maneat societate seclusus. Religiosus etiam qui se in hac culpa devolverit, simili rerum proprietatis suae dispendio subnibus hoc prohibetur. Si quid vero quod utilitatem non gravet,
Abbreviated transcription (Latin):
eadt̃ conquisitio ꝑtinebit. Nã deillis reb quȩ
idem princcps ante regnũ aut exꝓprio aut
ex iustissimo conquisito dinoscitur habuisse: in¬
reuocabili ordine aut faciendi qđ uoluerit po¬
testas manebit. aut ccrit filus eius successio ple¬
na patebit. Qđ si filii defuerint: legitimis he¬
redib exhis quȩ mnordinate reliquerit heredita¬
rio ure adire licebit. Huius sane legis senten
tia insolis erit principũ negociis obseruanda:
atq ita ꝑpetim ualitura. ut ñ ante quispiam
soliũ regale conscendat. quã iuram̃ti federe
hanc legt̃ se in om̃ib implere ꝓmittat. Quẽ¬
cũq uero aut ꝑtumultuosas plebes aut ꝑ abscon¬
sã dignitatẽ publice machinatã adeptum et̃
constiterit regni fastigia: mo idem cũ om̃ib
tã nefarie sibi consentientib & anathema fiat
& xp̃ianorũ cõmunionẽ amittat. tam dirae
dinis cultor qui illi cõmunicare p̃sumpserit.

Expanded text:
eadem conquisitio pertinebit. Nam et de illis rebus qeadem conquisitio pertinebit. Nam et de illis rebus qidem princeps ante regnum, aut ex proprio, aut ex justissimo conquisito dignoscitur habuisse, irrevocabili ordine aut faciendi quod voluerit potestas manebit, aut certe filiis ejus successio plena patebit. Quod si filii defuerint, legitimis haeredibus ex his quae inordinata reliquerit, haereditario jure adire licebit. Hujus sane legis sentia in solis erit principum negotiis observanda, atque ita perpetim valitura, ut non ante quispiam solium regale conscendat, quam juramenti 447 foedere hanc legem se in omnibus implere promittat. Quemcunque vero aut per tumultuosas plebes, aut per absconsa dignitati publicae machinamenta adeptum esse constiterit regni fastigia, mox idem cum omnibus tam nefarie sibi consentientibus et anathema fiat, et Christianorum communionem amittat, tam dirae dinis cultor qui illi communicare praesumpserit,
Abbreviated transcription (Latin):
De reb autẽ om̃ib a tẽpore sintilani regis.
hucusq aprincipib ad quisitis aut deinceps
si ꝓuenerit ad quirendis. quȩcũq forsitan prin¬
ceps inordinata siue reliquit siue reliquerit.
quȩ ꝓregni apice ꝓbantur ad quisita fuisse: ad
successorẽ tantundẽ regni discernimꝰ ꝑtinere
ita habita potestate. ut quicquid exhis elegerit
facere. liberũ habeat uelle. In illis autẽ rebus
quȩ ipsi aut dcbonis parentũ aut de quorũ cũq
ꝓuenerint successionib pocimorũ: ita eidem
ptincipi cuisq sifili defucrint heredib legitimiᷤ
hereditatis iura patebunt. sicut etiã ccteris le¬
ꝗt uel concessione paterna patuisse noscuntur
morũ ñsolũ successione sedetiã qualibet colla¬
tione aut quocũq contractu ad ius ipsius ꝑue¬
nisse patuerit: si contingat. hȩc inordinata it¬
linqui. non ad successorẽ regni sed adfilios uel
heredes cuis quȩ conquisiuit specialit᷑ omnis

Expanded text:
De rebus autem omnibus a tempore Simitillani regis De rebus autem omnibus a tempore Simitillani regis huc usque a principibus acquisitis, aut deinceps si provenerit acquirendis, quaecunque forsitan princeps inordinata sive reliquit, sive reliquerit, quae pro regni apice probantur acquisita fuisse, ad successorem tantummodo regni decernimus pertinere, ita habita potestate, ut quidquid ex his elegerit facere, liberum habeat velle. In illis autem rebus quae ipsis aut de bonis parentum, aut de quorumcunque provenerint successionibus proximorum, ita eidem principi ejusque si filii defuerint haeredibus legitimis haereditatis jura patebunt, sicut etiam caeteris lege vel concessione paterna patuisse noscuntur. morum non solum successione sed etiam qualibet collatione aut quocunque contractu ad jus ipsius pervenisse patuerit, si contingat haec inordinata reliqui, non ad successorem regni sed ad filios vel haeredes ejus qui conquisivit specialiter omnis
Abbreviated transcription (Latin):
qđ male contraxit: aut certe post eius mortẽ
adeũ cui exacta est scriptura uel heredes eius
rts ipse sine cunctatione debeant. reuocari.
Illȩ auit̃ res quȩ remota om̃i cõprehensionis
argumentatione directo modo transierint.
in principis potestatẽ: in cius ꝑhennit᷑ iure
ꝑdurent: & quicquid ex reb ipsis idem prin¬
ceps ordinart uoluerit: suȩ potestatis arbi¬
trio subiacebit. Uerũ ut omne huius negociũ
actionis roboret sinceritas ueritatis: cũ qua¬
rũcũq rerũ scripture in principis nomine
gentissime ꝑquiratur. si ñ aliquod iudicium
aut de impressione principis aut de fraude
scripturã facientis modo quocũq cognoucruã
Ac sic aut rite facta series scripturȩ ꝑmaneat :
aut irrite confecta uanescat. Similis quoq
sententia de terris. uineis. atq famulis obser¬
uetur: sisine scripturȩ textu tantũ modo
corã testib quolibet. pacto fuerit definitio

Expanded text:
quod male contraxit, aut certe post ejus mortem quod male contraxit, aut certe post ejus mortem ad eum cui exacta est scriptura, vel ad haeredes ejus, res ipsae sine cunctatione debeant revocari. Illae autem res quae seclusa omni compressionis argumentatione directo modo transierint in principis potestatem, in ejus perenniter jure perdurent; et quidquid ex rebus ipsis idem princeps ordinare voluerit, suae potestatis arbitrio subjacebit. Verum ut omne hujus negotium actionis roboret sinceritas veritatis, cum quarumcunque rerum scripturae in principis nomine gentissime perquirantur, si non aliquod indicium aut de impressione priscripturam facientis modo quocunque cognoverint. Ac sic aut rite facta series scripturae permaneat, aut irrite confecta vanescat. Similis quoque sententia de terris, vineis atque famulis observetur, si sine scripturae textu tantummodo coram testibus quolibet pacto fuerit definitio.
Abbreviated transcription (Latin):
quoq excessib retinaculũ tẽperantię pone¬
remus. Proinde sincera mansuetudinis delibe¬
ratione tã nobis quã cunctis nrãe głȩ succes¬
sorib affuturis. dõ mediante legẽ ponimus
decretũq diualis obseruantiȩ ꝓmulgamus:
ut nullus regũ impulsionis suȩ quibuscumq
motib aut factionis scripturas de quib libet
reb alteri debitis ita extorqueat uel extorquan¬
das instituat. quatinus iniuste ac uiolent̾ inde¬
bitarũ sibi quisq ꝓbart possit dominiũ rerũ
Qđ si alicunis gratissima uoluntatt quippiam
dereb a quocuq ꝑceperit. uel prouidenti
prȩstatione lucratus aliquid fuerat in eadem
scriptura patens uoluntatis p̾stiti conditio ad¬
notetur. ꝑquã aut impressio principis. aut con¬
ferentis fraus eindentissime detegatur. Et si
patucrit anolente: fuisse scripturã exactam:
aut resipiscat imꝓbitas principis. & euacuet

Expanded text:
quoque excessibus retinaculum temperantiae ponequoque excessibus retinaculum temperantiae poneremus. Proinde sincera mansuetudinis deliberatione tam nobis, quam cunctis gloriae nostrae successoribus affuturis, Deo mediante, legem ponimus, decretum divalis observantiae promulgamus, ut nullus regum impulsionis suae quibuscunque motibus aut factionis, scripturas de quibuslibet rebus alteri debitis ita extorqueat, vel extorquendas instituat, quatenus injuste ac violenter indebitarum sibi quisque probare possit dominium rerum. Quod si alicujus gratissima voluntate quidpiam de rebus a quocunque perceperit vel pro evidenti praestatione lucratus aliquid fuerit, in eadem 446 scriptura patens voluntatis ac praestiti conditio annotetur, per quam aut impressio principis aut conferentis fraus evidentissime detegatur: et si patuerit a nolente fuisse scripturam exactam, aut resipiscat improbitas principis et evacuet
Abbreviated transcription (Latin):
lucri sũma ꝑficit᷑. Ipse autẽ quia priuati cõ¬
modi fructus appetit᷑. ñ satis est si unius be¬
neficii p̃miũ conquiratur. Hinc &illa re¬
gendarũ. tantundt̃ salus est plebiũ. quȩ ñ
suos fines priuata uoluntate concludit. sed
quȩ uniuersitatis limites cõmune pietatis
lege defendit. Quappt̃ ne salutaris ordo
imperialib uideatur uerbis potius obtine¬
ri quã pactis. de sublimitatis obtentu decli¬
namus ad uota supplicũ tranquille uisionis
aspectũ: ut inde salutaris cõpassio habeat cõ¬
modũ. unde plebes adeptę fucrint suppli¬
cationis effectũ. Cũ igitur p̃cedentiũ serie
tẽporũ immoderationis auiditas principum
sese pna diffunderet in spolus populorũ. &
augeret eis ꝓprictatis censũ. erumna flebilis
subiectorũ: tandẽ suꝑnȩ respectionis affec¬
tu nobis est diuinitus inspiratum. ut quia sub¬
iectis regib reuerentiã dederamus. principũ

Expanded text:
lucri summa perficitur. Ipsi autem, quia privati comlucri summa perficitur. Ipsi autem, quia privati commodi fructus appetitur, non satis est si unius beneficii praemium conquiratur. Hinc et illa regendarum tantumdem salus est plebium, quae non suos fines privata voluntate concludit, sed quae universitatis limites communi pietatis lege defendit. Quapropter ne salutaris ordo imperialibus videatur verbis potius obtineri quam pactis, de sublimitatis obtentu declinamus ad vota supplicum tranquillae visionis aspectum, ut inde salutaris compassio habeat commodum, unde plebes adeptae fuerint supplicationis effectum. Cum ergo praecedentium serie temporum immoderatior aviditas principum sese prona diffunderet in spoliis populorum et augeret eis proprietatis censum aerumna flebilis subjectorum, tandem supernae respectionis affectu nobis est divinitus inspiratum, ut quia subjectis regibus reverentiam dederamus, principum
Abbreviated transcription (Latin):
rege maneat diuisio libera. & possessio pace
plenissima. Sed illȩ res quas predictus prin¬
ceps de nistis ꝓuentib filis suis uel quiblibet
iustissime uisus est contulisse uel reliquisse:
om̃s ieorũ iure mancant in conuulsȩ. illa
regocii huius ueritate seruata. ut quia grata
uoluntas gloriosi domini nr̃i reccsiunti regis
poddere deccrnit unicuiq iustissima debita.
remo inuasionis calũpniã moucat. aut dam¬
Na requirat. p̃ter quȩ gloriosȩ memoriȩ ge¬
storẽ eiꝰ quȩdã indebite habuisse constutrat.
LEX EPITA INGDDE COXCILIO INPAN
IE ORINCIDE GLORIOSO
UNonine pr̃ flauius recces¬
uintus rex. Eminentiȩ celsitudo terrenȩ
tunc salubrius sublimia ꝓbat᷑ appetert: cũ
saluti ꝓximorũ pia cernitur compassione
prodesse. Unde solet contingere. ut plus
commodi dealiena salute conquirat: quã de
propria humilitatt quisq ꝓficiat. In multis
enĩ quia multorũ salus attenditur. maioris

Expanded text:
rege permaneat et divisio libera et possessio pace rege permaneat et divisio libera et possessio pace plenissima: sed et illae res quas praedictus princeps de justis proventibus filiis suis vel quibuslibet justissime visus est contulisse vel reliquisse, omnes in eorum jure maneant inconvulse, illa negotii hujus veritate servata, ut quia grata voluntas gloriosi domini nostri Reccesvinthi regis reddere decernit unicuique justissime debita, nemo invasionis calumniam moveat aut damna requirat, propter quod gloriosae memoriae genitorem ejus quaedam indebite abstulisse constiterat. Lex edita in e principe glorioso. In nomine Domini Flavius Reccesvinthus rex. Eminentiae celsitudo terrenae tunc salubrius sublimia probatur appetere, cum saluti proximorum pia cernitur compasprodesse, unde solet contingere ut plus commodi de aliena salute conquirat, quam de propria humilitate quisque proficiat. In multis enim quia multorum salus attenditur, majoris
Abbreviated transcription (Latin):
minima iura defendit. atq cũ om̃i palatino
officio simulq cũ maiorũ minorũq conuen¬
tu. nos om̃s tã pontifices quã etiã sacerdotes
& uniuersi sacris ordinib famulantes concordi
definitione decernimus &optamus: ut om̃is
osȩ memoriȩ cindasiunto rege adie quo in
regnũ dinoscitur conscendisse. reꝑta quolibet
modo extiterit: omĩa uscrenissimi atq clem̃¬
tissimi domini nr̃i reccesuinti principis phen¬
ni transeant potestate. & ppetuo deputentur
iniure. ñ habenda parentali successu. sed possi¬
denda regali congressione. ita ut iustt sibi de¬
bita quisq ꝑcipiat. & de reb ad remedia subiec¬
torũ quȩcũq clegerit principis uoluntas ex¬
erceat: illis tantundẽ exceptis. quȩ memora¬
tus diue memoriȩ cindasuintus princeps an¬
te regnũ aut exppriis aut ex iustissime con¬
quisitis uisus est habuisse. In quibus. cunctis fi
lus una cũ glorioso domino nr̃o reccesunto

Expanded text:
minima jure defendit. Adeo cum omni palatino minima jure defendit. Adeo cum omni palatino officio simulque cum majorum minorumque conventu nos omnes tam pontifices quam etiam sacerdotes et universi sacris ordinibus famulantes concordi definitione decernimus et optamus, ut omnis osae memoriae Chindasvintho rege a die quo in regnum dignoscitur conscendisse repertus, quolmodo exstiterit, omnia in serenissimi atque clementissimi domini nostri Reccesiunthi principis perenni transeant potestate et perpetuo deputentur in jure, non habenda parentali successione, sed possidenda regali congressione, ita ut juste sibi debita quisque percipiat, et de reliquis ad remedia subjectorum quaecunque elegerit principis voluntas exerceat, illis tantumdem exceptis quae memoratus 445 divae memoriae Chindasvinthus princeps ante regnum aut ex propriis aut ex justissime conquisitis visus est habuisse; in quibus cunctis filiis ejus una cum glorioso domino nostro Reccesvintho
Abbreviated transcription (Latin):
simulac prȩdia ita conspicimus prorsus eems¬
nita. ut nec fisci usib cõmoda. nec palatins
officuis reperiantur. inrtmediũ salutare col¬
lata. Cauius rei scric exutroq concurrent
dũ & iudicatos sententia iudiciorũ clisit. in
corũ bonis adipsorũ uict̃. munificatus nemo
surrexit : penc ñ tenuisse disciplinã in ordinc
sed defectũ potusse pensantur ingente. illo
maiori salutis dispendio cumulato. qđ tami
hȩc quȩ aiudiciis uigor iudiciorũ abstraxerat
quã illa quȩ qualiscũq ꝓuentus ordine ꝓfli¬
gationis contererat. tota ꝓprietatis principũ
amplitudo. insinũ suç receptionis incluserat.
Sicq solo principali uentre supplcto. cunc¬
ta totius mẽbra gentis uacuata languesce¬
rent ex defuncto. Unde uenit ut nec subsidiũ
mediocres: nec dignitatẽ ualeant optinere
maiores: quia dum solius potestatis uigor
maxima occupauit: totius plebis status nec

Expanded text:
simul ac praedia ita conspicimus prorsus exinasimul ac praedia ita conspicimus prorsus exinanita, ut nec fisci usibus commoda, nec palatinis officiis reperiantur in remedium salutare collata. Cujus rei serie ex utroque concurrente, dum et judicatos sententia judiciorum elisit, in eorum bonis ad ipsorum vicem munificatus nemo surrexit, pene non tenuisse disciplinam in ordine, sed defectum posuisse pensantur in gente, illo majori salutis dispendio cumulato, quia tam haec quae a judiciis vigor judiciorum abstraxerat quam illa quae qualiscunque proventus ordine profligationis contriverat, tota proprietatis principum amplitudo in sinum suae receptionis incluserat. Sicque solo principali ventre suppleto, cuncta totius membra gentis vacuata languescerent ex defuncto. Unde venit ut nec subsidium mediocres nec dignitatem valeant obtinere majores, quia dum solius potestatis vigor maxima occupavit, totius plebis status nec
Abbreviated transcription (Latin):
tis honore. Quȩ ergo honori debeant. honori
descriuant: & quȩ reges accumulant: regno re¬
linquant: ut quia eos regni gła decorat: ipsi
Habeant deinceps ure conditi reges in regendo
iudicia iusta. inpartendo pectora prompta.
inconquirendo studia parca. inconseruando
uota sincera: & tanto głam regni cũfelicitate
retentent: quanto iura regiminis & mansue¬
tudinis conseruauerint. & ȩquitate direxerins.
ꝓmissȩ p̃miũ ditionis. Nenon ꝓdisse putet᷑
ex fomite. rationis. reuelare conuenit euiden¬
tissima specie operis. ut exillo nos idoncos asser¬
tores habeat ꝓbitas ueritatis. ex quo semꝑ sem&¬
ipsã reseruauerit qualitas actionis. Ecce enĩ
ita exgentis nr̃e mediocrib maiorib personis
multos hactenus corruisse reperimus & defle¬
mus: ut eorũ agnitis ruinis non aliud possi¬
mus quã diuunȩ iudicia considerare. ꝓmissionis.
quorũ domorũ spolia. & potentiarũ duntus

Expanded text:
tis honore. Quae ergo honori debeant honori tis honore. Quae ergo honori debeant honori deserviant, et quae reges accumulant regno relinquant, ut quia eos regni gloria decorat, ipsi Habeant deinceps jure conditi reges in regendo judicia justa, in parcendo pectora prompta, in conquirendo studia parca, in conservando vota sincera, ut tanto gloriam regni cum felicitate retentent, quanto jura regiminis et mansuetudinis conservaverint et aequitate direxerint promissae praemium ditionis. Ne non prodisse putetur ex fomite rationis, revelare convenit evidentissima specie operis, ut ex illo nos idoneos assertores habeat probitas veritatis, ex quo semper semetipsam reservaverit qualitas actionis. Ecce enim ita ex gentis nostrae mediocribus majoribusque personis multos hactenus corruisse reperimus et deflemus, ut eorum agnitis ruinis non aliud possimus quam divinae judicia considerare promissionis, quorum domorum spolia et potentiarum divitias
Abbreviated transcription (Latin):
liberorũ posteritatẽ transmitti. Quã obrem
in ꝓprictatis illa conant᷑ redigere sinu: quac
psolo constat. illos imperii ꝑcepisse fastigio:
& illud iniuris ꝓprii collocant antro. qđ po¬
puli utilitatis adquisitũ ẽẽ constat obtentu.
Nã nũquid ad illos aut populorũ aduentus
aut rerũ poterat concurrescensus. nisi extitis¬
sent głş sublimati culminibus : Aut ab ȩquali¬
bus illi potuer᷑ rerũ coaceruatione: ditari. nisi
ꝑsubiectos glorioso apice potuissent attolli:
Omĩa certe totius plebis memoria subiecta
principale caput reuelat. attentũ debitȩ uisi¬
diũ. cui modo gratũ. modo debitũ irrogant
bi debere conuicit. ex quo seregẽ recognoscit.
&r inde conquisita ñ alteri quã sibi iuste defendit:
unde ñ ꝑsone sed potentiȩ subdi hȩc deberi non
ambigit. Regẽ ȩterna iura faciunt non ꝑsona:
quia nec constat sui mediocritate. sed sublimita¬

Expanded text:
liberorum posteritatem transmitti. Quamobrem liberorum posteritatem transmitti. Quamobrem in proprietatis illa conantur redigere sinu, quae pro solo constat illos imperii percepisse fastigium, et illud in juris proprii collocant antro, quod populi utilitatis acquisitum esse constat obtentu. Nam numquid ad illos, aut populorum adventus, aut rerum poterat concurrere census, nisi exstitissent gloriae sublimati culminibus, aut ab aequalibus illi potuerint rerum coacervatione ditari, nisi per subjectos glorioso apice potuissent attolli? Omnia rectae totius plebis memoria subjecta ad principale caput revelat, attentum debitae jussidium, cui modo gratum, modo debitum irrogant bi debere convincit, ex quo se regem recognoscit, et inde conquisita non alteri quam sibi juste defendit. Unde non personae, sed potentiae subdi haec debere non ambigit. Regem aeterna jura faciunt, non persona, quia non constat sui mediocritate, sed sublimita
Abbreviated transcription (Latin):
onis: &r aut inculpis lex ardua sciuiebat. aut
inspolus fauorẽ lex uoluntaria cõmodabat.¬
Inde mestos animos non spes fouebat ex mu¬
nerc. scd tolerantia uexabat infunere. Un¬
de iã increpationis occursu ñtantũ nos abire
sola ratio cogit: uerũ & ipsa cõmotio rerũ
impellit. ut ex omniũ animorũ deliberati
one concordi. illa maneat sententia dicti:
quȩ & finẽ ausib rite ponant illicitis. &
consultũ saluandis iure ferat populis: Quo¬
da naq conspeximus reges postquã fucrus
regni głam asfecuti: extenuatis uirib populoꝵ
regiȩ ꝓpriȩ congerere lucrũ. & obliti quod
reges sunt uocati. defensionẽ inuastationẽ con¬
uertunt. & uastationẽ defensione pellere de¬
fugiunt: illud grauius innectentes. qđ ca
quȩ uident᷑ adquirere. ñ regni deputant ho¬
nori uel głȩ: sed ita malunt in suo iure con¬
fundi. ut ueluti ex debito decernant hȩc in

Expanded text:
onis, et aut in culpis lex ardua saeviebat aut onis, et aut in culpis lex ardua saeviebat aut in spoliis favorem lex voluntaria coinde moestos animos non spes fovebat ex munere, sed tolerantia vexabat in funere. Unde jam in reparationis occursu, non tamen nos abire sola ratio cogit, verum et ipsa commotio rerum impellit, ut ex omnium deliberatione animorum concordi illa maneat sententia dicti, quae et finem ausibus rite ponat illicitis, et consultum salvandis jure ferat populis. Quosdam namque conspeximus reges, postquam fuerint regni gloriam assecuti, extenuatis viribus populorum regiae propriae congerere lucrum, et, obliti quod reges sint vocati, defensionem in vastationem convertunt, et vastationem defensione pellere defugiunt, illud gravius innectentes quod ea quae videntur acquirere non regni deputant honori vel gloriae, sed ita malunt in suo jure confundi, ut veluti ex debito decernant haec in
Abbreviated transcription (Latin):
fracture atq fecisse consurgere
qđ extiterat collisũ. & increm̃tũ
est huius mercedis. & plenitudo consummatȩ
ꝑfectionis. Ponderi etenĩ collidentis ruinae
si ȩqualiũ pocimorũ cura conuenit obiuare:
quando grandioris erit culpe p̃libatȩ incuriȩ
discrimen incurrere. si ñ quo ualent excõmu¬
ni onere sibi cõmissos ꝓcurent populos suble¬
uare : Properandũ ergo est inter ruinas colli¬
sionũ. cateruas eripere collisorũ. ut exhoc iu¬
giter & ultra nec uigorẽ nocendi habeat exe¬
cranda pressura: & omĩs cõpressus nouerit scȩ̃
sanctionis et̃ sibi collata remedia. Cũ decur¬
sis ergo tc̃porib durȩ dominationis sest potes¬
tas grauis attolleret. & insubiectis populis im¬
piorũ dominatus non formaret iura regiminiᷤᷤ.
sed excidia ultionis: aspeximus subditorũ sta¬
tũ non exordine uegetari rectoris. sed derci
ex grauedine potestatis. Contraxer̃ enim
reges elata fastigia in bifronti discidio moti¬

Expanded text:
fracturae atque fecisse consurgere quod exstiterat concidisse et incrementum est usitatae mercedis et plenitudo consummatae perfectionis: ponderi etenim collidentis ruinae si aequalium proximorum curam convenit obviare, quanto grandioris erit culpae praelatos incuriae discrimen incurrere, si non quo valent excommunicationis onere commissos procurent populos sublevare? Properandum ergo est inter 443 ruinas collisionum catervas eripere collisorum, ut ex hoc jugiter et, ultra nec vigorem nocendi habeat exsecranda pressura, et omnis compressus noverit sanctae, sanctionis esse sacra sibi collata remedia. Cum decursis ergo temporibus durae dominationis sese potestas gravis attolleret, et in subjectis populis imperium dominantis non formaret jura regiminis sed excidia ultionis, aspeximus subditorum statum non ex ordine vegetari rectoris, sed dejici ex gravedine potestatis: contraxerant enim leges elata fastigia in bifronti discidio moti
Abbreviated transcription (Latin):
sideratione dispergit.X¬
ERUENIT AD NOS
patres conscripti de ȩccła missa
synodũ ad cõmoda decreta ur̃i sufficiat
ordinatio sola iudicii: tamen ꝓur̃a huius¬
modi p̃sentib oraculis dedimus consulta¬
tione responsũ. ut nulli fassit ȩccłȩ cuius¬
libet antistiti sub qualibet alienatione
de ꝓprictate ꝑ contractos usufructus cõmodi¬
tate uel cleri. peregrinis debita nominibus
uel statui ȩccłȩ res debitas. Quid enĩ tan
profanũ est quã ut in hac largientis parte ui¬
oletur arbitrio. dũ qđ ad excłam quisq uolu
⁊ ptinere praue sibi umdicet ꝓusufructua
ausib inttrdicta p̃sũpserit. & ultra usũ fruc¬
tui retinere cupit. ep̃o uel clero largiente
ilienata res ꝓtinus cũ fructib auenerando
presule uindicetur. XI EXCOΝCILiO

Expanded text:
sideratione dispergit.sideratione dispergit.Pervenit ad nos, patres conscripti, de ecclesiae missa synodum ad hujusmodi decreta vestri sufficiat ordinatio sola judicii, tamen pro vestra hujusmodi praesentibus oraculis dedimus consolatione responsum; ut nulli fas sit Ecclesiae cujuslibet antistiti sub qualibet alienatione de proprietate contractus usum fructumtate vel cleri peregrinis debita omnibus vel statui ecclesiae res delata. quid enim tam profanum est quam ut in hac largientis parte violetur arbitrium, dum quod ad ecclesiam quisque voluit pertinere, privatae sibi vindicent pro usufructu ausibus interdicta praesumpserit, et ultra usumfructum retinere cupit, episcopo vel clero largiente, alienata res protinus cum fructibus a venerando praesule vindicetur. Et c
Abbreviated transcription (Latin):
tẽptauerit honoris sui amissione multet᷑. Preter¬
ea qui petierit aut acceperit. uel qui prb̃oꝵ aut
diaconorũ seu defensorũ danti subscripscrit.¬
illo quo iratus ds̃ animas ꝑcutit anathemate.
feriat᷑. Sit.q accipienti & subscribenti deꝑsons
superius cõprehensis. idest quas anathemate st¬
sibi celeri repetitione. & qui acceperit celcri
restitutione ꝓspexerit. Qđ si minori animȩ
suȩ cura sibi quisquã remediũ oblatũ forte
neglexerit: subeat genera pęnarũ. quȩ supe¬
rius tenentur asscripta. Contra fas si qđ con¬
fectũ fuerit scriptũ: uniuersis uirib quãuis
abinitio illas effetetur. sed ctiã liceat quibus¬
cũq eccłasticis ꝑsonis uocẽ contradictionis of¬
ferre. & ȩccłastica auctoritate fulciri. ita ut
cũ fructib possit data reposcere: nealiquo se
ante tribunal xp̃i obstaculo muniat. quia re¬
ligiosis animab ad substantiã pauperũ dere¬
licta. contra fas omne sine aliqua pietatis con¬

Expanded text:
tor honoris sui amissione multetur. Praeterea qui petierit aut acceperit vel qui presbyterorum aut diaconorum seu defensorum danti subscripserit, quo iratus deus animas percutit anathemate feriatur sitque accipienti vel subscribenti de personis superius conprehensis, id est quas anathemate fesibi dum repetit, et qui acceperit celeri restitutione prospexerit. Quod si minore animae suae cura quisquam remedium oblatum forte neglexerit, supra ea poenarum genera, quae superius tenentur adscripta, contra fas si quod conceptum fuerit documentum, universis viribus, quamvis ab initio nullas cumque ecclesiasticis personis vocem contra die tionis afferre et ecclesiastica auctoritate fulciri, ita ut cum fructibus possit alienata reposcere, nec aliquo se ante tribunal Christi obstaculo muniat qui a religiosis animabus ad substantiam pauperum derelicta contra fas sine aliqua pietatis con
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑmissa. His ergo ꝑpensis. mansuro cũ domini¬
nr̃i consideratione decreto. sancimus ut nulli
apostolicȩ sedis presuli ap̃senti die donec dispo¬
nente dño catholicȩ fidei manserit doctrina
salutaris. lictat alicui prediũ rusticũ quantae¬
cũq fuerit magnitudinis uel exiguitatis sub
qualibet alienatione ad cuius libetꝰ uira trans¬
ferit. Nec cuiusquã excusetur necessitatis opio¬
tu quippe cũ ñsit ꝑsonale qđ loquimur. N¬

Expanded text:
s. His ergo perpensis mansuro cum dei nostri consideratione decreto sancimus, ut nulli apostolicae sedis praesuli a praesenti die, donec disponente domino catholicae fidei manserit doctrina salutaris, liceat praedium rusticum, quantaecumque fuerit vel magnitudinis vel exiguitatis, sub qualibet alienatione ad cuiuslibet iura transferre, nec cuiusquam excusentur necessitatis obtentu, quippe cum non sit personale q
Abbreviated transcription (Latin):
quos lib& clericos aut & iam laicos xp̃ianos
ex simbolis quae uulgus cõmissalia appella
conuuua celebrareui
Non oport& prbos ante ingressum ep̃i
ingredi & sedere intribunalibus : sedeum
ep̃o ingredi. nisi forte aut egrot& ep̃s. aut
inperegrinationis cõmodo eũ eẽ consttent
Non debere inuicis & uillis epõs latii
ordinari: Seduisitatores. id est qui cũ cant
constitui:. His autẽ qui ante hoc ordinatist
nihil agere censemus. nisi conscientia ep̃i
ciuitatis. Similit̃ & iam prbi. nihil sinepre¬
cepto & consilio ep̃iagant. LUIII

Expanded text:
quoslibet clericos, vel etiam laicos Christianos quoslibet clericos, vel etiam laicos Christianos ex symbolis, quae vulgus commissalia appellat, convivia celebrare. Non oportet presbyteros ante ingressum episcopi ingredi et sedere in triepiscopo ingredi, nisi forte aut aegrotet episcopus, aut in peregrinationis commodo eum abesse constitNon debere in vicis et villis episcopos ordinari, sed visitatores, id est qui circumeant, constitui; hos autem, qui antehac ordinati sunt, nihil agere censemus sine conscientia episcopi civitatis. Similiter etiam presbyteri nihil sine praecepto et consilio episcopi agant.