comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Inferias ceso sparsuros sangĩe flãmas.
Indutosq iubet trũcos hostilibus armis
I põs ferre duces ⁊ miuucaq nõmĩa fingi᷑
Ducit᷑ innfelix euo confectus a cestesi
ꝓ ectora nũi fedaus pugnis: nũt ungnib eeai
teruit᷑ in toto proiectus corpore terre:
Ducũt et rictulo ꝑfusos sangiuẽ currat
Post bellator equus põĩtus insignib ethon
It lac̾iuans. guttisq humectat grãdib ora
h astã alii galcãq ferũt : nã cetera turiuis
Uictor h. tũ inesta phalax̃ tent̾q secĩctu
Trrremq duces: et uersis archades acnis
Postꝙͣ om̃ĩs longe comictũ p̃cesserat ordo
Substitit eneas. gemittuq h addidit alto.
Mos alias luic ad lat̾mas eadẽ horrida belli
Focta uocant: salue et̾uũ mͦ maoime palla:
Eternũq uale: nec plura affactus: ad altos
Tendebat muros. gressũq in castra ferebat.
Iamq oratores aderant ex urbe latina
Uelacti ramis olee. uemã q rogantes.

Expanded text:
inferias, caeso sparsuros sanguine flammas, inferias, caeso sparsuros sanguine flammas, indutosque iubet truncos hostilibus armis ipsos ferre duces inimicaque nomina figi. Ducitur infelix aevo confectus Acoetes: pectora nunc foedans pugnis, nunc unguibus ora sternitur et toto proiectus corpore terrae.~.~. Ducunt et Rutulo perfusos sanguine currus. Post bellator equus positis insignibus Aethon it lacrimans guttisque umectat grandibus ora. Hastam alii galeamque ferunt, nam cetera Turnus victor habet. Tum maesta phalanx Teucrique sequuntur Tyrrhenique omnes et versis Arcades armis. Postquam omnis longe comitum praecesserat ordo, substitit Aeneas gemituque haec addidit alto: Nos alias hinc ad lacrimas eadem horrida belli fata vocant: salve aeternum mihi, maxime Palla, aeternumque vale. Nec plura effatus ad altos tendebat muros gressumque in castra ferebat. Iamque oratores aderant ex urbe Latina, velati ramis oleae veniamque rogantes:
Abbreviated transcription (Latin):
M ille iuros qui supͬmũ comttent᷑ houorẽ:
Int̾suitq patris lac̾nus solacia luctus
Exigua ingentis misero sed debita patri:
Haud segnes aliĩ crates et molle feretrũ
Arbuteis texũt iurgis et uimint quernoꝰ.
E otiuctos q torci obtentu Pendis mũbrat
Hic iuuenẽ a gresti sublimẽ stramĩe ponut:
Quale uirgmeo demessũ pollice florem
Seu mollis uiode seu languẽtis yacincti¬
Cui neq fulgor adhuc : nec dũ sua forͣa c̾cessit
Non iam mater alit tellus: iuresq mĩstrat.
Tũ gennãs uestes auroq ostroq rigentes
Extulit eneas : quas illi leta laborum
I pã suis quondã mambus sidoma dido
Feccrat. et tenui telas distreuerat auro.
Harũ unã iuuem supmũ mestus honorẽ
Induit. arsurasq cõmas obnubit amictu:
Multaq pret̾ea laurẽtis pͥmia pugne
A ggerate et longo predã iubet ordine duci
A ddit eq̃uos et tela: quib poliauerat hostẽ.
Umuxerat et post terga manus qͣs nutt̾et ũbris

Expanded text:
mille viros, qui supremum comitentur honorem mille viros, qui supremum comitentur honorem intersintque patris lacrimis, solacia luctus exigua ingentis, misero sed debita patri. Haud segnes alArbuteis texunt uirgis ac uimine querno Exstructosque toros obtentu frondis inumbrant. Hic iuuenem agresti sublimem stramine ponunt, Qualem uirgineo demessum pollice florem Seu mollis uiocui neque fulgor adhuc necdum sua forma recessit: non iam mater alit tellus viresque ministrat. Tum geminas vestes auroque ostroque rigentis extulit Aeneas, quas illi laeta laborum ipsa suis quondam manibus Sidonia Dido fecerat et tenui telas discreverat auro. Harum unam iuveni supremum maestus honorem induit arsurasque comas obnubit amictu, multaque praeterea Laurentis praemia pugnae aggerat et longo praedam iubet ordine duci. Addit equos et tela, quibus spoliaverat hostem. Vinxerat et post terga manus, quos mitteret umbris
Abbreviated transcription (Latin):
p ectoribus: mestoq inimugit rcͣgia luctu:
I pẽ caput niuei fultũ pallãtis et ora
Ut iidit: lemqz patens in pectore uulnus
Cuspidis ansomie. lat̾mis ita fatur ab orte.
Tene inquit miserande puer. cũ leta ueniss
I nuidit fortuna .iͦ: regna ne uideres
Nra: neq adsedes uictor ueherẽ paternas :
Non hec euandro de te promissa parente Atab eo¬
Discedens dederã: cũ me complexus emuits
Mitteret in magnũ imꝑiũ: metueus mouer
Aores esse uiros tũ dura plia gente.
Et mũ ille quidẽ spe multũ captus mani
Fors et nota facit: cumulatq altaria doniso
Nos iuuenẽ examinũ. et nl iã celestib ułt
Debentẽ nauo mesti comitani᷑ honore.
Infelix nocti funꝰ crudele iundebis :
Hi nri reditus expectatiq triũphi :¬
H et mea magna fides: at nõ euãdre pudedis
Uulneribus pulsũ aspicies: nec sospite durũ
Hec ubi defleuit: tolli muserabile corpus
I mperat: etitoto lectos ex agmĩe mittit

Expanded text:
pectoribus, maestoque immugit regia luctu. pectoribus, maestoque immugit regia luctu. Ipse caput nivei fultum Pallantis et ora ut vidit levique patens in pectore vulnus cuspidis Ausoniae, lacrimis ita fatur obortis. Tene, inquit, miserande puer, cum laeta veniret, invidit Fortuna mihi, ne regna videres nostra neque ad sedes victor veherere paternas? Non haec Evandro de te promissa parenti discedens dederam, cum me complexus euntem mitteret in magnum imperium metuensque moneret acris esse viros, cum dura proelia gente. Et nunc ille quidem spe multum captus inani fors et vota facit cumulatque altaria donis: nos iuvenem exanimum et nil iam caelestibus ullis debentem vano maesti comitamur honore. Infelix, nati funus crudele videbis! Hi nostri reditus expectatique triumphi!ec mea magna fides! At non, Evandre, pudendis vulneribus pulsum adspicies nec sospite dirum Haec ubi deflevit, tolli miserabile corpus imperat et toto lectos ex agmine mittit
Abbreviated transcription (Latin):
P rucie: manibusq meis mezeutius hic est:
Nũt iter ad regem nobis: murosq latines
oa rina parate anmus⁊ et spe p̃sumite bellũ.
Ne qua mora ĩgnaros: ubi pͥmũ uellẽ signa
Amiuerint suꝑi : pubẽq educere castris
Impediat: segnesq metu scͣutencia tardet:
Interea socios ihuiata q torpora terre
Maudemus: qui solus honos acherõte sub imo ẽ:
Hanc priam peꝑere suo: decorate sup̃mis
Mumuibus: mestãq euandri p̾mus ad urbẽ
Mittatur pallas. quẽ nõ uirtictis egentẽ
Abstulit atra dies: et fune̾ mersit acerbo:
Sit ait illat̾iuans: recipitq ad lumã gressũ¬
Corpus ubi exannui positũ pallantis acestes
Seruabat senior q̃ parhasio euaudro
A riuger aute fuit. s nõ felicibus eque
Tũ comes auspiciis caro datus ibat alĩo:
Circũ om̃es famulũ q manus: tlanaq turba:
Et mestũ iliades crinem de mcre solute:
Ut uero eneas foribus sese intulit altis:
Ingentẽ genutũ tunsis ad sidera tollũt

Expanded text:
e, manibusque meis Mezentius hic est. Nunc iter ad regem nobis murosque Latinos. Arma parate animis et spe praesumite bellum, nequa mora ignaros, ubi primum vellere signa adnuerint superi pubemque educere castris, impediat segnisve metu sententia tardet. Interea socios inhumataque corpora terrae mandemus, qui solus honos Acheronte sub imo est. hanc patriam peperere suo, decorate supremis muneribus, maestamque Evandri primus ad urbem mittatur Pallas, quem non virtutis egentem abstulit atra dies et funere mersit acerbo. Sic ait inlacrimans recipitque ad limina gressucorpus ubi exanimi positum Pallantis Acoetes servabat senior, qui Parrhasio Evandro armiger ante fuit, sed non felicibus aeque tum comes auspiciis caro datus ibat alumno. Circum omnis famulumque manus Troianaque turba et maestum Iliades crinem de more solutae. Ut vero Aeneas foribus sese intulit altis, ingentem gemitum tunsis ad sidera tollunt
Abbreviated transcription (Latin):
Quã pro me curam geris hanc pc̃or optime ꝓ iue
Deponas. letũq sinas pro laude pacisci
Et nes tela pr̃. serrũq haut debile dexͣ
Epargimꝰ. et nr̃o sequit᷑ de uulne̾ sangius.
Ionge illi deã mater erit q̃ nube fugatem
Feiã tegat: et uains se se occulat unibꝵ.
At regnia noua pugne conterrcta sorte
Slebat. et ardentẽ generũ moritã tenebat:
Turne per has ego te lac̾inas ꝑ si qͥs amate
Tangit honos amiuũ: spes tu nũc una senecte:
Qui te cũq manẽt isto certamine casus
Et me turue manẽt. sil hec inuisa relmꝙͣ
I uĩa: nec geneꝵ eneã captina iudebo:¬

Expanded text:
Quam pro me curam geris, hanc precor, optime, pro me deponas letumque sinas pro laude pacisci: et nos tela, pater, ferrumque haud debile dextra spargimus; et nostro sequitur de volnere sanguis. longe illi dea mater erit, quae nube fugacem feminea tegat et vanis sese occulat umbris. At regina, nova pugnae conterrita sorte, flebat et ardentem generum monitura tenebat: Turne, per has ego te lacrimas, per siquis Amatae tangit honos animum spes tu nunc una, senectae Qui te cumque manent isto certamine casus, et me, Turne, manent: simul haec invisa relinquam lumina nec generum Aenean captiva videbo
Abbreviated transcription (Latin):
I pẽ dehuic auro squalentẽ alboq oncalthoͣ
Cirrũdat loricam humu̾s. suuł aptat hũdo
Cusemq clipeũq et rubre corma criste
Eusem quẽ danno ignipotens deus ip̃s parẽti
Fecerat et stigia candentẽ tiuxerat unda
Exin qͣ mediis ingenti adiuxa colũne
Edibus astabat ualidã ui corripit hastã
Autoris oronci spoliũ cassatq trementẽ¬
Hasta meos. nũc tempus adẽ te maxiꝰ auctor
Te turui nũc dextra gerit da sterne̾ corpus
Boricãq manu ualidã lacerare reuulsã
Seminiri phriͣgis. et fedare in pulue crines
U ibractos calido ferro mirraq madentes:
dis agitur furĩs totoq ardentis ab ore
Scintille absistũt. oculis micat acai bus iguis:

Expanded text:
Ipse dehinc auro squalentem alboque orichalco Ipse dehinc auro squalentem alboque orichalco circumdat loricam umeris; simul aptat habendo ensemque clipeumque et rubrae cornua cristae. ensem, quem Dauno ignipotens deus ipse parenti fecerat et Stygia candentem tinxerat unda. Exin quae mediis ingenti adnixa columnae aedibus adstabat, validam vi corripit hastam, Actoris Aurunci spolium, quassatque trementehasta meos, nunc tempus adest: te maximus Actor te Turni nunc dextra gerit. Da sternere corpus loricamque manu valida lacerare revulsam semiviri Phrygis et foedare in pulvere crinis vibratos calido ferro murraque madentis. His agitur furiis; totoque ardentis ab ore scintillae absistunt, oculis micat acribus ignis:
Abbreviated transcription (Latin):
ẜ lagrantes ꝑfusa genas. cii płinꝰ igne
Subutit rubor et calestã per ora cucurrit¬
Indũ sangiñeo uelirti iuolauit ostro¬
Si quis ebur : aut nuixta rubẽt u lilia multã
Alba rosa tales uirgo dabat ore colores.
Illuͣ turbat amor figitq in uirgine uultus:
Ardet in arma magis. pancis affat᷑ a matã
Me queso ne me lac̾mis ne ue omme tanto
prosequẽ in duri ctamiã mortis eic̃tem:
Omater neq enĩ turno mora libera morte
Aũtius hͨ idmon phnͣigio mea dctã tirãnno
haud placitura refer. ꝯ p̾mũ crastina celo
Po uniceis inuecta rotis aurora rubebiͭ¬
Et rutulũ nro dirimanus sangue bellũ
Illo querat᷑ cõiunx lanima tampo.
ec ubi dicta dedit: rapidusq intecta recessit
poscit equos. gaudetq tuens añ ora frementes
Piliimno ques ip̃a decus dedit ouithia.
Qui candore mues anteirent et cursibus auras
Circũstant ꝓperi aurige. manibusq lacessũt
P ectora plausa canis et colla comãcia pectunt

Expanded text:
lagrantis perfusa genas, quoi plurimus ignem subiecit rubor et calefacta per ora cucurritIndum sanguineo veluti violaverit ostrsiquis ebur, aut mixta rubent ubi lilia multa alba rosa: talis virgo dabat ore colores. Illum turbat amor, figitque in virgine voltus: ardet in arma magis paucisque adfatur Amatam. Ne, quaeso, ne me lacrimis neve omine tanto prosequere in duri certamina Martis euntem, O mater; neque enim Turno mora libera mortis. Nuntius haec Idmon Phrygio mea dicta tyranno haud placitura refer: cum primum crastina caelo puniceis invecta rotis Aurora rubebitet Rutuli; nostro dirimamus sanguine bellum, illo quaeratur coniunx Lavinia campo. Haec ubi dicta dedit rapidusque in tecta recessit. poscit equos gaudetque tuens ante ora frementis, Pilumno quos ipsa decus dedit Orithyia, qui candore nives anteirent, cursibus auras. Circumstant properi aurigae manibusque lacessunt pectora plausa cavis et colla comantia pectunt.
Abbreviated transcription (Latin):
A uxiliũ. aduentũq dei . nã maximꝰ ultor
Ter gemini nece gerionis spoliisq suꝑbus¬
Alcides aderat. taurosqz hac iuctor agebat
Ingentes. ualdeqz boues annẽqz tenebant.
el t furis caci meus effera ne quid mausũ
Aut intractatũ sceleris ue doli ue fuisset
Quatuor a stabulis prestanti corꝑe tauros¬
Auertit. totidẽ forma suꝑante iuuencas
Atqz hos ne qua forent pedibus uestigia ictis

Expanded text:
auxilium adventumque dei. Nam maximus ultor, auxilium adventumque dei. Nam maximus ultor, tergemini nece Geryonae spoliisque suAlcides aderat, taurosque ac victor agebat, Ingentes, vallemque boves amnemque tenebat. At furis Kaci mens effera, ne quidem inausum Aut intractatum scelerisve dolive fuisset, Quatuor a stabulis prestanti cor/ auertit, totidem forma superante iuuencas; / atque hos, nequa forent pedibus uestigia rectis
Abbreviated transcription (Latin):
Doua laborate cereris. bachũq miiustrat:¬
Uescitur enitis. finul et troiona inuentus
P expetui tergo bonis. et lustralibus gotis.
ꝑ ostꝙͣ eoempta fames. et amor ꝯpressus edendi
R ex euander ait. non hec solle ma nobis
Has ex more dapes. hanc tanti nunuĩs arã
Uana suꝑsticio neterũ q ignara deorũ
Imposuit seius hospes troiane periclis
Seruati facimꝰ. mitosq nouamꝰ honores :
Iam p̾mũ saxis suspensã haut aspice ruppẽ
Disiecte procul ut moles. de sertaq moutis.
Etat domius. et scopłi ingentẽ traxe̾ rumã
Hic spelunca fuit uasto sũ mõta recessu
Senuhonns cati. facies quã dira tegebat
Solis maccessã radiis. semꝑq recenti
Cede tepebat humꝰ foribusq adfixa suꝑbis
Ora iurũ tristi pendebant p allida tabo.
Huic monsto uulcanꝰ erat pr̃. illius atros
Ore nomons ignes. magua se molt serebat:
Attulit et nobis aliqñ optantib etas

Expanded text:
dona laboratae Cereris Bacchumque ministradona laboratae Cereris Bacchumque ministraVescitur Aeneas simul et Troiana iuventus perpetui tergo bovis et lustralibus extis. Postquam exempta fames et amor compressus edendi, rex Euandrus ait: Non haec sollemnia nobis, has ex more dapes, hanc tanti numinis aram vana superstitio veterumque ignara deorum inposuit: saevis, hospes Troiane, periclis servati facimus meritosque novamus honores. Iam primum saxis suspensam hanc aspice rupem, disiectae procul ut moles desertaque montis stat domus et scopuli ingentem traxere ruinam. Hic spelunca fuit, vasto summota recessu, semihominis Caci facies quam dira tenebat solis inaccessam radiis; semperque recenti caede tepebat humus, foribusque adfixa superbis ora virum tristi pendebant pallida tabo. Huic monstro Volcanus erat pater: illius atros ore vomens ignis magna se mole ferebat. Attulit et nobis aliquando optantibus aetas
Abbreviated transcription (Latin):
Protinus archadie gelidos iiusere fuise
Tum nͦ pͥma genas uestibat flore niuentus.
Ulirabarq duces tencros. mirabar et ip̃m
L aomedontiaden. s cunctis altior ibat
Anchises mꝰ mens inuemli ardebat amore
Compellare mꝵ et dextre comũgere deptrã.
Accessi. et cupidus phenei sub mena duxir
Ille michi insignẽ pharetrã. liciasq sagittas
Distẽdent clamude q auro dedit intectext
Frenaq bina meus q̃ mit h aurea pallae᷑
Ergo et quã petitis m̃cta est mͥ feders dexͣ.
Et lux cũ pͥmũ terris se crastina reddet
A upilio tutos dimittã. opibusq uiuabo
Interea satra het qua̾ndo huc uenistis auuce
inm̃a que difserre nephas celebrate fauentes¬
N obistũ: et iam nũt socioꝵ adsuestite mensis:
Potula : granũeo q iuros locat ipẽ sedili
Pottpuuos thioro et lullosi pelle leome uo
Tum leti nuenes certatim areq sacerdos
Uistera tosta ferut tauroꝵ. onãtq canistris

Expanded text:
protinus Arcadiae gelidos invisere finis. protinus Arcadiae gelidos invisere finis. Tum mihi prima genas vestibat flore iuventas, mirabarque duces Teucros, mirabar et ipsum Laomedontiaden, sed cunctis altior ibat Anchises: mihi mens iuvenali ardebat amore compellare virum et dextrae coniungere dextram. Accessi et cupidus Phenei sub moenia duxi. Ille mihi insignem pharetram Lyciasque sagittas discedens chlamydemque auro dedit intertextam frenaque bina meus quae nunc habet aurea Pallas. Ergo et quam petitis iuncta est mihi foedere dextra, et lux cum primum terris se crastina reddet, auxilio laetos dimittam opibusque iuvabo. Interea sacra haec, quando huc venistis amici, annua, quae difensis. cula gramineoque viros locat ipse sedili praecipuumque toro et villosi pelle leonis Tum lecti iuvenes certatim araeque sacerdos viscera tosta ferunt taurorum onerantque canistris
Abbreviated transcription (Latin):
Uobis mercurius pr̃ est. quẽ candida maia
Cillene gelido conceptũ uertice fudit.
Et maiam auditis si quiti credimꝰ athlas
I demñ athlas gũãt. celi qui sidera tollit.
Sic genus aiborũ scindit se sangniẽ au uno
hiis fretus. nõ legates neq p̾ma per artẽ
Temptamẽta tui pepigi memet ip̃e menq
Obieti caput. et supplex ad limã ueni.
Gens eadem que te crudeli dana bello
I nsequitur. nos si pellant. nichil abfore credũt
Qum̃ oem̃ hesperiã penitus sua subiuga nittat᷑.
Et mare qd supͣ teneant. qd̵q alluit infr̃a:
Accipe. daq fidenr sunt nobis fortia bello
ꝑ ectora. sunt amiui et rebus spectata inuẽtus:
Dixerat eneas / ille os oculosq loquentis
Iaindudũ et totũ lustrabat lumẽ corptis.
Tum sic pauca refert. ict te fortissime tencrũ
A ccipio. aguoseoq libens. ut uerba parentis
Et uocẽ auchise magni nultũq recordor.
I ain menũ hestont uisentẽ regna sororis
I aomedonciadem p̾amũ salamiua petentẽ.

Expanded text:
vobis Mercurius pater est, quem candida Maia Cyllenae gelido conceptum vertice fudit; at Maiam, auditis si quicquam credimus, Atlas, idem Atlas generat, caeli qui sidera tollit. Sic genus amborum scindit se sanguine ab uno. His fretus non legatos neque prima per artem temptamenta tui pepigi: me, me ipse meumque obieci caput et supplex ad limina veni. Gens eadem, quae te, crudeli Daunia bello insequitur; nos si pellant, nihil afore credunt, quin omnem Hesperiam penitus sua sub iuga mittant et mare quod supra teneant quodque adluit infra. Accipe daque fidem: sunt nobis fortia bello pectora, sunt animi et rebus spectata iuventus. Dixerat Aeneas. Ille os oculosque loquentis iamdudum et totum lustrabat lumine corpus. Tum sic pauca refert: Ut te, fortissime Teucrum, accipio agnoscoque libens! Ut verba parentis et vocem Anchisae magni voltumque recordor! Nam memini Hesionae visentem regna sororis Laomedontiaden Priamum, Salamina petentem,
Abbreviated transcription (Latin):
Ferte faces ꝓpei fedusq reposcite flãmis.
Dixerat atq annnus parcter t̃tantib om̃s.
Dant tnneũ. deusaq ad muros mole ferũt᷑
Sqͣuale imꝑuso subitusq apꝑuit ignis :
Discurrũt aliĩ ad portas. ꝓ̾mos q trucidat.
Ferrũ alii torquẽt et obũbrant ethã telis.
I pẽ int̾ pͥmos dextmͣ sub menia tendit
Eneas magnaq incusat uoce latrut
Testat᷑q deos iarũ se ad prelia cogi.

Expanded text:
ferte faces propere foedusque reposcite flammis. Dixerat, atque animis pariter certantibus omnes dant cuneum densaque ad muros mole feruntur. Scalae improviso subitusque apparuit ignis. Discurrunt alii ad portas primosque trucidant, ferrum alii torquent et obumbrant aethera telis. Ipse inter primos dextram sub moenia tendit Aeneas magnaque incusat voce Latinum testaturque deos, iterum se ad proelia cogi
Abbreviated transcription (Latin):
Inde lupe fuluo nutricis tegmine letus
Romulus excipiet gentẽ et mauortia condet
Menia. romanosqz suo de nomine dicet
Bis ego ne methas rerũ nec tempora pous
Imperiũ sine fine dedi quin aspera uino
Que mare nũc terras ꝙ metu celũ ꝙ fatigat
Consilia in melius referet mecũqz fouebit
R omanos rerũ dominos gentem q togatam
Sic placitũ ueinet lustris labentibus etas
Cum domus assaraci phitiã clarasq miscenas
peruicio premet ac uictis dominabit᷑ argis
Mascetur pulcer troianus origine cesar
Imperiũ occeano famã qͥ terminet astris
Iulius a magno demissũ nomen uilo¬

Expanded text:
Inde lupae fulvo nutricis tegmine laetus Inde lupae fulvo nutricis tegmine laetus Romulus excipiet gentem, et Mavortia condet moenia, Romanosque suo de nomine dicet. His ego nec metas rerum nec tempora pono; imperium sine fine dedi. Quin aspera Iuno, quae mare nunc terrasque metu caelumque fatigat, consilia in melius referet, mecumque fovebit Romanos rerum dominos gentemque togatam: sic placitum. Veniet lustris labentibus aetas, cum domus Assaraci Phthiam clarasque Mycenas servitio premet, ac victis dominabitur Argis. Nascetur pulchra Troianus origine Caesar, imperium oceano, famam qui terminet astris,— Iulius, a magno demissum nomen Iulo
Abbreviated transcription (Latin):
Maiubus infandũ amissis unius ob iram
Bic pietatis houos. sic nos in scept᷑ reponis
Olli subridens hominũ sator atq deorum
Uultu quo celum tempestates qz serenat
Fata tibi cernes urbem ac promissa lauini
Menia sublimẽ q feres ad sidera celi
Magnanimũ enrea neq me sẽtencia uertit
Sic tibi fabor eniꝰ quin hͦ te cura remordet
Longuus et uoluens fatorũ archana mouebo¬
S ellum ingens geret italia populos q ferocis
Contuudet moresqz uiris et mema poiet
Nercia dum latio regnãtem uiderit estas
Ternaq transierint rutilis hib̾na subactis
At puer ascanius cui nũs cognommne iulo
A dditur ilus erat dum res stẽtit ilia regno
Trignita magnos uoluendis mẽsib orbes
Imperio explebit regnũq ab sede lauini
Tranfferet et longã multaui muniet albam
Sic iam ter centũ totos regnabitur annos
Gente sub hectorea donec regina sacerdos
Marce grauis genimã partu dabit ilia prolẽ

Expanded text:
navibus infandum! amissis, unius ob iram navibus infandum! amissis, unius ob iram ur oris. Hic pietatis honos? Sic nos in sceptra reponis? Olli subridens hominum sator atque deorum, voltu, quo caelum tempestatesque serenat,fata tibi; cernes urbem et promissa Lavini moenia, sublimemque feres ad sidera caeli magnanimum Aenean; neque me sententia vertit. Hic tibi fabor enim, quando haec te cura remordet, longius et volvens fatorum arcana movebo bellum ingens geret Italia, populosque feroces contundet, moresque viris et moenia ponet, tertia dum Latio regnantem viderit aestas, ternaque transierint Rutulis hiberna subactis. At puer Ascanius, cui nunc cognomen Iulo additur,—Ilus erat, dum res stetit Ilia regno,— triginta magnos volvendis mensibus orbis imperio explebit, regnumque ab sede Lavini transferet, et longam multa vi muniet Albam. Hic iam ter centum totos regnabitur annos gente sub Hectorea, donec regina sacerdos, Marte gravis, geminam partu dabit Ilia prolem.
Abbreviated transcription (Latin):
Eternis regis imperiis et fulmine terres
Quid meus eneas in te cõmitteye tantum
Quid troes potuere quibus tot funt̾a passis
Cunctus ob ytaliã terrarum claudit᷑ orbis
Certe hinc romanos olim uoluentibus annis¬
Hinc fore ductores reuocato a sanguine teucri
Qui mare qui terras ommi ditione tenerẽt
P ollicitus qͥte genitor sentencia uertit
Soc equidẽ ob casum troie tristisqz ruina
Solabar fatis contraria fata rependens
Runc eadẽ fortuna uiros tot casibus actos
Insequit᷑ ꝙ̃ das finẽ rex magne laboꝵ
Anthenor potuit mediis elapsꝰ achiuis
Illiricos penetrare sinus atq intima tutus
Regna liburnorũ et fontẽ superare timaui
Unde per hora nouẽ uasto cũ murmure mõtꝭ
Idmare proruptũ pelago premit arua sonãti
hic tamen ille urbemi pectaui sedesqz locauit
Tencrorũ et genti nomẽ dedit armaq fixit
Aroia nũc placida compotus pace quiescit
Nos tua progenies celi quibz amniuis arcem

Expanded text:
aeternis regis imperiis, et fulmine terres, aeternis regis imperiis, et fulmine terres, quid meus Aeneas in te committere tantum, quid Troes potuere, quibus, tot funera passis, cunctus ob Italiam terrarum clauditur orbis? Certe hinc Romanos olim, volventibus annishinc fore ductores, revocato a sanguine Teucri, qui mare, qui terras omni dicione tenerent, pollicitus, quae te, genitor, sententia vertit? Hoc equidem occasum Troiae tristisque ruinas solabar, fatis contraria fata rependens; nunc eadem fortuna viros tot casibus actos insequitur. Quem das finem, rex magne, laborum? Antenor potuit, mediis elapsus Achivis, Illyricos penetrare sinus, atque intima tutus regna Liburnorum, et fontem superare Timavi, unde per ora novem vasto cum murmure montis it mare proruptum et pelago premit arva sonanti. Hic tamen ille urbem Patavi sedesque locavit Teucrorum, et genti nomen dedit, armaque fixit Troia; nunc placida compostus pace quiescit: nos, tua progenies, caeli quibus adnuis arcem,
Abbreviated transcription (Latin):
Talia uoce refert curis q ingẽtib eger
S pem uultu simulat pͥmit alto corde dolorẽ
Illise p̾de accĩgt̃ dapib q futuris
Tergora diripuit costis et uiscrã nudant
Pars in frustra secat uerub ꝙ t̾mẽtia figut
L ittore aena locãt alnĩ flãmasq miuistrãt
Tum uictu reuocãt uires fusiq per herbã
A missos longo socios sermoue r equirunt
S pem q metũq int̾ dubii feu uiue̾ credant
Sue ext̾ma pati nec iã exaudire uotatos
P recipue pius eneas nuĩc ac̾s orontis
N unc amici casũ gemit et crudelia secum
Fata lici fortemq gian fortemq cloantum¬
¶ Et iam finis erat cũ iuꝑiter ethere summo
Bespitiens mare ueliuolum terrasq iacentis
Littora qz et latos populos sic uertice celi
Constitit et libie de fixit lumina regnis
Atq illum tał iactantẽ pectore curas
Tristior et lacrimis oculos suffusa nitentis
Alloquitur uenus oqͥdes hominũqz deum q

Expanded text:
Talia voce refert, curisque ingentibus aeger Talia voce refert, curisque ingentibus aeger spem voltu simulat, premit altum corde dolorem. Illi se praedae accingunt, dapibusque futuris; tergora deripiunt costis et viscera nudant; pars in frusta secant veribusque trementia figunt; litore aena locant alii, flammasque ministranttum uictu reuocant uires fusique per herbamamissos longo socios sermone requirunt, spemque metumque inter dubii, seu vivere credant, sive extrema pati nec iam exaudire vocatos. Praecipue pius Aeneas nunc acris Oronti, nunc Amyci casum gemit et crudelia secum fata Lyci, fortemque Gyan, fortemque Cloanthum. Et iam finis erat, cum Iuppiter aethere summo despiciens mare velivolum terrasque iacentis litoraque et latos populos, sic vertice caeli constitit, et Libyae defixit lumina regnis. Atque illum talis iactantem pectore curas tristior et lacrimis oculos suffusa nitentis adloquitur Venus: O qui res hominumque deumque
Abbreviated transcription (Latin):
Corripuit fidus q tela gerebat achates
Ductores q rp̃os pͥmũ capita alta ferẽtes
Cormbus arboreis steruit tũ uulgus et onnirẽ
Miscet agens telis nemora int̾ frondea turbã
Net p̾us absistit ꝙͣ .uni. ingentia uictor
Corpora fundat humi et numerũ cũ nauib eq̃t
Buc portũ petit et socios partit᷑ in omnes
Uina uons q̃ deinde cadis onerarat acestes
L ittore tinacrio dederatꝙ ab eũtibus heros
Diuidit et dictis merentia pectõa mulcet
O socii neq enĩ ignari sumus ante malorũ
O passi grauiora dabit deus hũs qͦ finem
Uos et scilleã rabrẽ penitus q sonantis
A crestis scopulos uos et nclopea saxa
Experti. reuocate auimos mestũq timorẽ
Mictite forsan ħ olim memĩsse iuuabit
Per uarios casus per tot distrimiã rerũ:
Tendimus in laciũ sedes ubi fata ꝯuietas
Ostendũt illic fas regna resurgẽ troie
Durate et uos met rebus seruate secundis

Expanded text:
corripuit, fidus quae tela gerebat Achates; corripuit, fidus quae tela gerebat Achates; ductoresque ipsos primum, capita alta ferentis cornibus arboreis, sternit, tum volgus, et omnem miscet agens telis nemora inter frondea turbam; nec prius absistit, quam septem ingentia victor corpora fundat humi, et numerum cum navibus aequet. Hinc portum petit, et socios partitur in omnes. Vina bonus quae deinde cadis onerarat Acestes litore Trinacrio dederatque abeuntibus heros, dividit, et dictis maerentia pectora mulcet: O socii—neque enim ignari sumus ante malorum— O passi graviora, dabit deus his quoque finem. Vos et Scyllaeam rabiem penitusque sonantis accestis scopulos, vos et Cyclopea saxa experti: revocate animos, maestumque timorem mittite: forsan et haec olim meminisse iuvabit. Per varios casus, per tot discrimina rerum tendimus in Latium; sedes ubi fata quietas ostendunt; illic fas regna resurgere Troiae. Durate, et vosmet rebus servate secundis.
Abbreviated transcription (Latin):
Nupharũ domus ħ fessas nõ uiniclã nauis
Olla teuẽt unco nõ illigat anchora morsu
Buc septe̾ encas collectis nauibus omni
Exnuniero subiit ⁊ magnr telluris amore
Egressi optata petĩtur troes harena
Et sale tabentis artus in littore ponũt
Ac p̾mũ silicis scintillã excudit achates
Suscepit q ignẽ foliis atq arida circum
Autrimẽta dedit rapuit q in fomite feamã
Cũ cererẽ corrupta undis cerealiaq arma
Expeduit fessi ierũ frugesq receptas
Et torre̾ parãt flãmis et frangẽ sapo
¶Eneas scopulũ interea coustendit ⁊ onnẽ
P rospectũ late pelago petit autea si quẽ
Iactatũ uento uideat phrigeas q biremes
Aut capir aut celsie in puppib arma caĩti
A auĩ in conspectu nullã tris uittore ceruos
Prospicit errãtis hos tota armc̃ta sequũt᷑
A tergo et longũ ꝑualles pascit aginen
Constitit hic arcũq maũ ccleĩs q sagittas

Expanded text:
nympharum domus: hic fessas non vincula navis nympharum domus: hic fessas non vincula navis ulla tenent, unco non alligat ancora morsu. Huc septem Aeneas collectis navibus omni ex numero subit; ac magno telluris amore egressi optata potiuntur Troes harena, et sale tabentis artus in litore ponunt. Ac primum silici scintillam excudit Achates, succepitque ignem foliis, atque arida circum nutrimenta dedit, rapuitque in fomite flammam. Tum Cererem corruptam undis Cerealiaque arma expediunt fessi rerum, frugesque receptas et torrere parant flammis et frangere saxo. Aeneas scopulum interea conscendit, et omnem prospectum late pelago petit, Anthea si quem iactatum vento videat Phrygiasque biremis, aut Capyn, aut celsis in puppibus arma Caici. Navem in conspectu nullam, tris litore cervos prospicit errantis; hos tota armenta sequuntur a tergo, et longum per vallis pascitur agmen. Constitit hic, arcumque manu celerisque sagittas
Abbreviated transcription (Latin):
Atq rotis sũmas lenibus ꝑlabit᷑ undas
Ie ueluti magno in pplo cũ sepe coorta est
Seditio seuit qz anmis ignobile uulgus
Iam q faces et saxa uolãt furor arma mistrat
Tum pietate grauẽ ac mritis si forte uix quẽ
Conspexe silent arectisq aurib astãt
Ille regit dictis anmos et pectr̃a mulcet
Sic cunctus pelagi cetidit fragor eqra postꝙͣ
Prospiciens genitor celoq inuectus aꝑto
Flectit eauos curru q uolas dat lora sido
D efessi eueade que proxiã littora cursu¬
Contendũt pete et libie uertutur ad oras
Est in secessu longo locus insula portum
Efficit obiectu laterũ quibus om̃ius ab alto
Fraugit᷑ inq sinus scindit sese unda Reductos
B mc atq huit uaste rupes gemuiq minat᷑
In celũ scopuli quorũ sub uertice late
Equora tuta silent tune siliuis scena coruscis
Desuper horrenti atrũ nemus ĩmiuet umbra
Froute sus aduersa scopulis pendentib atrũ
Intus aque dulces uiuoq sedilia sayo

Expanded text:
atque rotis summas levibus perlabitur undas. Ac veluti magno in populo cum saepe coorta est seditio, saevitque animis ignobile volgus, iamque faces et saxa volant—furor arma ministrat; tum, pietate gravem ac meritis si forte virum quem conspexere, silent, arrectisque auribus adstant; ille regit dictis animos, et pectora mulcet,— sic cunctus pelagi cecidit fragor, aequora postquam prospiciens genitor caeloque invectus aperto flectit equos, curruque volans dat lora secundo. Defessi Aeneadae, quae proxima litora, cursucontendunt petere, et Libyae vertuntur ad oras. Est in secessu longo locus: insula portum efficit obiectu laterum, quibus omnis ab alto frangitur inque sinus scindit sese unda reductos. Hinc atque hinc vastae rupes geminique minantur in caelum scopuli, quorum sub vertice late aequora tuta silent; tum silvis scaena coruscis desuper horrentique atrum nemus imminet umbra. Fronte sub adversa scopulis pendentibus antrum, intus aquae dulces vivoque sedilia saxo,
Abbreviated transcription (Latin):
Cludũtur belli porte furor impius intus¬
Seua sedens super arma et centũ uictus aenis
Post tergum nodis fremet horridꝰ ore cruẽto
Chic ait et maia genitũ dimittit ab alto

Expanded text:
claudentur Belli portae; Furor impius intuaeva sedens super arma, et centum vinctus aenis post tergum nodis, fremet horridus ore cruento. Haec ait, et Maia genitum demittit ab alto
Abbreviated transcription (Latin):
Uelũ aduersa ferit feuctũ ꝙ ad sidẽa tollit
Frangũtur remi tũ prora auertit ⁊ undis
Pat latus inseqͥtur cumulo p̾ruptus aq̃ mons
Sn sumo infeuctu pendet̾ hiis uerba de hiscens
Terrã int̾ feuctus apert furit estus auenis
Tris nothus abreptas in saxa latẽtia torquet
Saxa uorãt ytali mẽdnis ꝙ in fluctib aras
D orsum nͣmane maĩ sumo t̾s euxꝰ ab alto
I n breuia et sirtis urget miserabibe uisu
Illidit q uadis atq aggere cingit harene
Bnã ꝙ licios fidũꝙ uehebat orontem
Ipsins ante oculos ingens a uertice poutus
In puppim ferit excutit᷑ prouusq magister
Uoluitur in caput ast illã ter feuitꝰ ibidem
Torquet agens circũ et rapidꝰ uorat eqre uortex
d pcirent rari uantes in gnrgite uasto
Arma uirũ tabule q et troita gazã ꝑudas

Expanded text:
elum adversa ferit, fluctusque ad sidera tollit. Franguntur remi; tum prora avertit, et undis dat latus; insequitur cumulo praeruptus aquae mons. Hi summo in fluctu pendent; his unda dehiscens terram inter fluctus aperit; furit aestus harenis. Tris Notus abreptas in saxa latentia torquet— saxa vocant Itali mediis quae in fluctibus aras— dorsum immane mari summo; tris Eurus ab alto n brevia et Syrtis urguet, miserabile visu, inliditque vadis atque aggere cingit harenae. Unam, quae Lycios fidumque vehebat Oronten, ipsius ante oculos ingens a vertice pontus in puppim ferit: excutitur pronusque magister volvitur in caput; ast illam ter fluctus ibidem torquet agens circum, et rapidus vorat aequore vortex. Adparent rari nantes in gurgite vasto, arma virum, tabulaeque, et Troia
Abbreviated transcription (Latin):
Impuit inimicũ ymbrẽ riiis q fatiscunt᷑
Aterea magno nuiscẽi muriure pontũ
Enissã ꝙ haemẽ sensit neptimꝰ et imis
Stagna refusa uadis grauit̾ ꝯmotus ⁊ alto
P rofpiciens sũma placidũ caput extulit unda
Disiectã enes toto uidit equõt lassem
Seuctibus oppressos troas celĩq ruina ᷤ
Aec latuere doli fratrẽ iunonis et ire
Turũ ad se zephirũ q u̾otat dehinc tliã fat᷑¬
Iam celũ terrãq meo sine nimie̾ uenti
Miscere et tantas audetis tollẽ moles
Quos ego s motos prestat ꝯpone fluctus
P ost michi nõ sumili peã ꝯmissa luetis
Maturate fugã regiq hec dicite uestro
Ron illi imperiũ pelagi seuũq tridentẽ
S michi sorte datũ tenet ille ĩmania saxa
Destras eure domos, illa Ie iactet in aula
Colus et clauso uentorũ carcẽ regnet
Bic ait et dicto citius tumida equora placat
Collectas q fugat nbes solẽq ⁊ educit
Cunothoe fimul et triton anmixus acuto
Detrudũt naues scopulo leuat ip̃e tridẽti

Expanded text:
iunt inimicum imbrem, rimisque fatiscunt. Interea magno misceri murmure pontum, emissamque hiemem sensit Neptunus, et imis stagna refusa vadis, graviter commotus; et alto prospiciens, summa placidum caput extulit unda. Disiectam Aeneae, toto videt aequore classem, fluctibus oppressos Troas caelique ruina, nec latuere doli fratrem Iunonis et irae. Eurum ad se Zephyrumque vocat, dehinc talia fatIam caelum terramque meo sine numine, venti, miscere, et tantas audetis tollere moles? Quos ego—sed motos praestat componere fluctus. Post mihi non simili poena commissa luetis. Maturate fugam, regique haec dicite vestro: non illi imperium pelagi saevumque tridentem, sed mihi sorte datum. Tenet ille immania saxa, vestras, Eure, domos; illa se iactet in aula Aeolus, et clauso ventorum carcere regnet. Sic ait, et dicto citius tumida aequora placat, collectasque fugat nubes, solemque reducit. Cymothoe simul et Triton adnixus acuto detrudunt navis scopulo; levat ipse tridenti;
Abbreviated transcription (Latin):
p audite nũt helicona dee cantusq moucte :
Queͣ manus mnt̾ea tuscis comitet᷑. ab oris
E neã. armetq rates: pelagoq uehatur.
Massicus erata p̾nceps secat equora tigri¬
Sub quo nlle manus muenũ: qͥ menia clussi
Quiq urbẽ liquẽ cosas: quis tela sagitte
Choritiq leues huns: et letifer arcus
U na toruus abas. huͣic totũ insignib armis
A gnie et aurato fulgebat apoliue puppis:
Sexcentos illi dederat populonia mater
Expertos uelli muenes, ast ilua tricentos
Insula mexaustis calibũ generosametallis:

Expanded text:
Pandite nunc Helicona, deae, cantusque movete, Pandite nunc Helicona, deae, cantusque movete, quae manus interea Tuscis comitetur ab oris Aenean armetque rates pelagoque vehatur. Massicus aerata princeps secat aequora tigrub quo mille manus iuvenum, qui moenia Clusi quique urbem liquere Cosas, quis tela sagittae gorytique leves umeris et letifer arcus. Una torvus Abas: huic totum insignibus armis agmen et aurato fulgebat Apolline puppis. Sescentos illi dederat Populonia mater expertos belli iuvenes, ast Ilva trecentos insula inexhaustis Chalybum generosa metallis
Abbreviated transcription (Latin):
A ggere murorũ sublimẽ gloria tollit: qr qilioeꝰ pues¬
Et capis hinc nomẽ campane ducit᷑ urbi:
Illi inter sese duri iamina belli
Contulerant / media eucas freta nocte secabat.
Namq ut ab euaudro castris ing̾ssus etrustis
Wegẽm adit: et regi meuorat nomiẽq genꝰq
Quid ue petat qͥt ue ip̃e ferat. iezenciꝰ arma
Que sibi conciliet: molentaq pectora turui
Edocet humanis que sit fiduciã rebus s. ꝙ poppt rliugue nos¬
A diuouet. innuisizq p̃ces haud fit mora tarchõ
Iũgit opes. fedusq ferit. tũ libera factit
Classem conscendit uissis gens lidia diuad
Externo cõmissa duci eneia puppis
Primia tenet rostro phrigios subiucta leones.
mminet ida super profugis gratissima teritris:
Hic magnus fedet eneas: secũq uoluctat
Quentus belli uarios: pallas ꝙͣ sinistro
Adfixus lateri: iani querit sidera opace
Noctis iter. iamq passus terraq mariq:

Expanded text:
aggere moerorum sublimem gloria tollit, eaggere moerorum sublimem gloria tollit, et Capys: hinc nomen Campanae ducitur urbi. Illi inter sese duri certamina belli contulerant: media Aeneas freta nocte secabat. Namque ut ab Euandro castris ingressus Etruscis egem adit et regi memorat nomenque decusque, / quidue petat quidue ipse ferat, Mezentius arma / quae sibi conciliet, uiolentaque pectora Turni / edocet, humanis quae sit fiducia rebus / admonet, inmmiscetque preces: haud fit mora, Tarchon iungit opes foedusque ferit; tum libera fati classem conscendit iussis gens Lydia divom, externo commissa duci. Aeneia puppis prima tenet, rostro Phrygios subiuncta leones, imminet Ida super, profugis gratissima Teucris. Hic magnus sedet Aeneas secumque volutat eventus belli varios, Pallasque sinistro adfixus lateri iam quaerit sidera, opacae noctis iter, iam quae passus terraque marique.
Abbreviated transcription (Latin):
Lasius ymbrasides. ħ et omus q thimoctes.
A ssarãtiq duo et semor cũ castore tibris
Prima acies / hos germani sarpedõuis ambo¬
Et clarus ethemõ licia comitantur ab alta:
Fert ingeus toto compus corpore saxum
Haud partẽ exiguã montꝭ. hirnesius agnon¬
A et dicio genitore nũor. nec frẽ muesteo¬
H II iaculis, illi  certant defende̾ saxis
Moliriq ignẽ: neruoq aptare sagittas:
I p̃e inter medies ueneris iustissima cura
D ardãnius caput ecce puer detectus honestũ:
Qualis genimia micat: fuluũq diuidit aurũ
A utͣ ollo decus aut capiti uel qͣle per actẽ
Inclusũ buxo. a ormthia terebinto
Iucet ebur fusos ceruix cui lactea crmes
Accipit̃. et molli subuectens circulus auro
¶quoq magnamine iuderitt ismare genctes
Ouluera dirige̾. et calamos armare ueneno
Mronia generose domo. ubi puignia culta
Exertentq uiri pactolusq irrigat auro:
A dfuit et iuestiꝰ. quẽ pulsi p̾stina turu

Expanded text:
Asius Imbrasides Hicetaoniusque Thymoetes Asius Imbrasides Hicetaoniusque Thymoetes Assaracique duo et senior cum Castore Thymbris, prima acies; hos germani Sarpedonis amboet Clarus et Thaemon Lycia comitantur ab alta. Fert ingens toto conixus corpore saxum, haud partem exiguam montis, Lyrnesius Acmon, nec Clytio genitore minor nec fratre Menestheo. Hi iaculis, illi certant defendere saxis molirique ignem nervoque aptare sagittas. Ipse inter medios, Veneris iustissima cura, Dardanius caput ecce puer detectus honestum, qualis gemma micat, fulvum quae dividit aurum, aut collo decus aut capiti; vel quale per artem inclusum buxo aut Oricia terebintho lucet ebur; fusos cervix cui lactea crinis accipit et molli subnectens circulus auro. Te quoque magnanimae viderunt, Ismare, gentes volnera dirigere et calamos armare veneno, Maeonia generose domo, ubi pinguia culta exercentque viri Pactolusque inrigat auro. Adfuit et Mnestheus, quem pulsi pristina Turni
Abbreviated transcription (Latin):
Tũ zephiri posue / p̃uit platida eq̃ra pontꝰ
A ccipite auimĩs. atq hec mea figcte detã
Quando quidẽ ansonios ꝯuĩgi fede tencris
haud licitũ: nec ura capit discordia fuiẽ
Que cuiq est fortuã hodie. quã qͥsq secat spe
Tros rutulus ue fuat. nullo discruie hẽbo:
Seu fatis ytalũ castra obsidione tenent᷑
Suit errore malo troie. mouctꝭq sinists:¬
ui et rutulos soluo/ sua cuiq ẽxorsa laborẽ
f ortunãq ferent. rex in pp̃r̃ omibus idem
facta uiã ĩuemant stigii per fluiã fr̾atris
Penpice torrentes atraq uoragine rippas
a duuit et totũ nctu tremefect olimpũ:¬
Hic finis faudi: solio tũ in ppr aureo
Surgit. celicole mediũ qͣuẽ ad lumiã ducut:
Ĩ ntea rictuli portis cireũ omĩb instant
Sternẽ cede uiros et menia cinge̾ flãmis.
At legio enradũ. uallis obsessa tenetur.
Nec spes ulla fuge miseri st turrib altis
Ne quitꝙͣ et rara murtos ciuxere corona.

Expanded text:
tum Zephyri posuere, premit placida aequora pontus: tum Zephyri posuere, premit placida aequora pontus: Accipite ergo animis atque haec mea figite dicta. Quandoquidem Ausonios coniungi foedere Teucris haud licitum, nec vestra capit discordia finem: quae cuique est fortuna hodie, quam quisque secat spem, Tros Rutulusne fuat nullo discrimine habebo. Seu fatis Italum castra obsidione tenentur sive errore malo Troiae monitisque sinistris. Nec Rutulos solvo: sua cuique exorsa laborem fortunamque ferent. Rex Iuppiter omnibus idem. at: idque ratum Stygii per flumina fratris, Per pice torrentes atraque voragine ripas Adnuit, et totum nutu tremefecit OlympuHic finis fandi. Solio tum Iuppiter aureo surgit, caelicolae medium quem ad limina ducunt. Interea Rutuli portis circum omnibus instant sternere caede viros et moenia cingere flammis. At legio Aeneadum vallis obsessa tenetur, nec spes ulla fugae. Miseri stant turribus altis nequiquam et rara muros cinxere corona
Abbreviated transcription (Latin):
Et potes in totidẽ classem conu̾tere inphãs.
Nos aliquid rictulos coͣntrã muisse nephãd̾ est :¬
Eneas ignarus abest: ignarus et absit nuq cdas¬
Est paphus ydaliũq tibi: sunt alta cithera:
Puid gramdã bellis urbẽ: et corda asꝑa tep̃tas.
Nos ne tibi fluxas phrigie res uertere fudo
Conanuire nõs an miseros qui troas achiuis
O bient que causa fuit consurge̾ in arma
Europãq asiamq. et federa soluere furto:
Ne duce dardaͬmus spartã expugnaͭ adulter e
Aut ego tela dedi: foui ue cupidins bella:
Tũ decuit metuisse tius: nut̾ sera querelis
haud iustis adsurgis: et uroita iurgia iactas
Talibus orabat uiuo. cũctiq fremebant
Celitole assensu uario. ceu flamiã p̾ma¬
Cũ depyensa frenuuat silius: et reca uolictãt
Murmura uenturos naictis ꝓdencia uẽtos:
Tũ pr̃ om̃ipotens rerũ cui sũma ptãs
Infit. eo dicente deũ domus alta silescit
Extremẽstã solo tellus. silz arduus ether

Expanded text:
tu potes in totidem classem convertere nymphas: tu potes in totidem classem convertere nymphas: nos aliquid Rutulos contra iuvisse nefandum est? Aeneas ignarus abest: ignarus et absit. Est Paphus Idaliumque tibi, sunt alta Cythera: quid gravidam bellis urbem et corda aspera temptas? Nosne tibi fluxas Phrygiae res vertere fundo conamur, nos, an miseros qui Troas Achivis obiecit? Quae causa fuit, consurgere in arma Europamque Asiamque et foedera solvere furto? Me duce Dardanius Spartam expugnavit adulter, aut ego tela dedi fovive cupidine bella? Tum decuit metuisse tuis: nunc sera querelis haud iustis adsurgis et inrita iurgia iactas. Talibus orabat Iuno, cunctique fremebant caelicolae adsensu vario, ceu flamina pcum deprensa fremunt silvis et caeca volutant murmura, venturos nautis prodentia ventos. Tum pater omnipotens, rerum cui prima potestas, infit; eo dicente deum domus alta silescit et tremefacta solo tellus, silet arduus aether,
Abbreviated transcription (Latin):
A cta furore gui. quid me alta silencia cogis
Ruꝑe et obductũ uerbis nulgae̾ dolorẽ
Eneã hom̃i quisꝙͣ diuũ q subegit
Bella sequis aut hostẽ regi se infd̾e latiuo:
Italiam peciit: fatis auctorib. esto
Tassandre impulsus furiis. nũ linque̾ cast᷑
h ortati suꝰ : aut uitã cõmitte̾ uenctis:
ilũ puero sũmã belli. nũ crede̾ muros :¬
Tirrenã ue fidẽ. aut gentes agitare qͥetas:
Quis deus in fraudẽ. q̃ dura potencia nrad
Egit: ubi ħ iuo : demissa ue nubib iuis :
Indignũ est ytalos troiã c̾cundare flãus
Mastente: et prĩa tirrnũ consiste̾ terra.
Cui piluinus auus. cui diua n̾enlia ñt¬
Quidꝰ face troianos atra uini ferre latiius:
Arua aliena iugo p̾meree atq aduerte̾ p̃das:
Quid soceros lege et gremiis abducẽ pactas
Pacem orare manu: p̃figcre puppibz arma:
Tu potes eneã mamibus subducere grayũ.
ꝑ roq iuro nebulã et uetos obtende̾ inanes:

Expanded text:
acta furore gravi: Quid me alta silentia cogis acta furore gravi: Quid me alta silentia cogis rumpere et obductum verbis volgare dolorem? Aenean hominum quisquam divomque subegit bella sequi aut hostem regi se inferre Latino? Italiam petiit fatis auctoribus, esto, Cassandrae inpulsus furiis: num linquere castra hortati sumus aut vitam committere ventis? um puero summam belli, num credere muros Tyrrhenamque fidem, aut gentis agitare quietas? Quis deus in fraudem, quae dura potentia nostra egit? Ubi hic Iuno demissave nubibus Iris? Indignum est Italos Troiam circumdare flammis nascentem et patria Turnum consistere terra, cui Pilumnus avus, cui diva Venilia matquid face Troianos atra vim ferre Latinis, arva aliena iugo premere atque avertere praedas? Quid soceros legere et gremiis abducere pactas, pacem orare manu, praefigere puppibus arma? Tu potes Aenean manibus subducere Graium proque viro nebulam et ventos obtendere inanis,
Abbreviated transcription (Latin):
Dũ fortima fuit. uincant quos uincẽ mauis
Di nulla est regio tencris. quã det tua ꝯix
Dura per euerse genitor fumãcia troit
Epordia obtestor: liceat diitte̾ ab armis
Incolumẽ astaniũ. liceat suꝑesse mpotem.
Encas sant ignotis iaccet᷑ in undis  fẽpye¬
Et quãtũq uiam dede̾rit fortuã sequat᷑
ħus tegõ et dixe ualcã subduce̾ pugus.
Est mathos est essa inꝰ yapłos ato alta cithera
I datie q domus. positis inglorius armis
Exiget hic enũ: magna ditiõe iubeto
Carthago pͥmat ausoniã: il urbibus iñ
Obstabit tiriis: quid pestẽ euade̾ belli
Iuuit et argolicos mediũ fugisse per ignẽ:
Totq maris: uasteq echausta ꝑicula ĩre.
Dũ laciũ tenta recidiũaq ꝑgania q̃runt.
Noͣni sacius tines prĩe insedisse supͥmos
Atq solũ q̃ troia fuit: pauthũ et fimoenta¬
Redde oro miseris: iterũq reuolue̾ casus¬
Da pr̃ iliasõs teucris / tũ rectia ino¬

Expanded text:
dum fortuna fuit; vincant quos vincere mavis. dum fortuna fuit; vincant quos vincere mavis. Si nulla est regio, Teucris quam det tua coniunx dura, per eversae, genitor, fumantia Troiae exscidia obtestor, liceat dimittere ab armis incolumem Ascanium, liceat superesse nepotem. Aeneas sane ignotis iactetur in undis et, quamcumque viam dederit Fortuna, sequatur: hunc tegere et dirae valeam subducere pugnae. Est Amathus, est celsa mihi Paphus atque Cythera Idaliaeque domus: positis inglorius armis exigat hic aevum. Magna dicione iubeto Karthago premat Ausoniam: nihil urbibus inde obstabit Tyriis. Quid pestem evadere belli iuvit et Argolicos medium fugisse per ignes totque maris vastaeque exhausta pericula terrae, dum Latium Teucri recidivaque Pergama quaerunt? Non satius cineres patriae insedisse supremos atque solum, quo Troia fuit? Xanthum et Simoentaredde, oro, miseris iterumque revolvere casuspater, Iliacos Teucris. Tum regia I