comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
no et aqua ꝑmixtus
debet offerai. quia indenius ĩ
aqua populũ inteiligi. ĩ uno
uero ostendi sangniuẽ uerũ¬
xp̃i. Ergo cũ ĩcalice uinũ aqͣ
ꝑmĩsceatur: in xp̃o populus
aductur. et crrdẽtiũ plebs ei

Expanded text:
no et aqua permixtus debet offerri, quia videmus in aqua populum intelligi, in vino vero ostendi sanguinem Christi. Ergo, quum in calice vino aqua miscetur, Christo populus adunatur, et credent
Abbreviated transcription (Latin):
trũ subfigura an sub
ueritate hoc misticũ cali¬
cis sacranientũ fiat: u̾tas ait
Caro mea uere ẽ cib. et sanguus
m̃s uere ẽ potus. alioqͥn quo
rari detib non ẽ. uoluit dominꝰ
hũc panẽ ⁊ unul in nnst̾io uete
carnem suam ⁊ sanguine suũ

Expanded text:
trum sub figura, an in veritate hoc mysticum calicis sacramentum fiat. Veritas ait: Caro mea vere est cibus, et sanguis meus est vere potus. Alioqui quomrari dentibus fas non est, voluit Dominus hunc panem et vinum in mysterio vere carnem suam
Abbreviated transcription (Latin):
tatũ est. ac si homo xp̃i filiꝰ effe¬
ctus: et xp̃s hominis in mente
formatus est. sicut ergo sine cor¬
deposita. subito nouã inductꝰ
es dignitatem. Et sicut hor qd
diluit maculata detersic. nõ
tare cibis sprritualib satiand
mente. contĩge corde manu su¬
scipe et maxime mẽte. totũ hau¬
stum interioris hoi̾s assume. bi¬
In xp̃o semel oblata est ho¬
stia ad salutẽ sẽpituã po¬
tens. Quid ergo nes dicimus
ts et una est hostia nõ młte
Quom᷑ una ⁊ nõ multe. Qͥa
semel oblatus ẽ xp̃s. Hec aũt
sacritiaũ. exemplũ est aliud

Expanded text:
tatum est: ac sic homo Christi filius effetatum est: ac sic homo Christi filius effectus, et Christus in hominis mente formatus est. Sicut ergo sine cordeposita, subito novam indutus es dignitatem: et sicut hoc quod diluit, maculata detersit; non tare cibis spiritualibus satiandmente continge, cordis manu suscipe, et maxime totum haustu interioris hominis assume io semel oblata est hostia ad salutem sempiternam potens. Quid ergo nos? Nonne prtis ejus, et una est hostia, non multae. Quomodo una et non multae? Quia semel oblatus est Christus. Hoc autem sacrificium exemplum e
Abbreviated transcription (Latin):
secreta potestate conu̾cit. ita
hoc ẽ corpꝰ meũ. Et scĩficatio¬
ne repetita. accipite ⁊ bibite:
hic est sanguis m̃s: ergo sic
pente ex nichilo substiter̃t
excelsa celorum ꝓfũda tlu¬
ituũ. uasta terraꝵ. ita pari
potestate in spiritualib sa¬
cramẽtis: ubi p̾cepit uirtꝰ
serui effectus. miͨ lecon
uanta itaq et quã
celebranda bñficia.
uix diuine bñdritionis oꝑe
tur. Et qũo tibi nouũ ⁊ imi¬
possibile esse nõ debeat. qd̾ in
xp̃i subftantiã terrena ⁊ mor¬
dum alienus a uita ꝑegrimus
secus mortuus excusabat. subi¬
tarib m̾isteriis ĩnouatus in
corpus eccł̃ie non uidendo sed
credendo transilisti. et de filio
ꝑditionis adoptionis dei fieri-
ecculta puricate meruistu. uͤ.¬
n mensura uisibili per-¬
manẽs maiorfactus es
¶eip̃o ĩuisibiliter sine ꝙͣtitatis
augmẽto. Cum idẽ atq ip̃e
ẽẽt mulro alter fidei ꝓcessib
extitistt In ext̾iori nichil adie¬
ctum est et totũ in interior mu¬

Expanded text:
ite et enim corpus meum; et sanctificatione repetita: Accipite, et bibite, hic est sanguis meus. Ergo sicut pente ex nihilo substiterunt excelsa coelorum, profunda fluctuum, vasta terrarum: ita pari potestate in spiritualibus sacramentis, ubi praecipit virtus, servit effectus. § 2. uanta itaque et quam celebranda beneficia vis divinae benedictionis ope ut tibi novum et impossibile videri non debeat, quod in Christi substantiam terrena et mordum alienus a vita, peregrinus secus mortuus exsulabas; subitaribus mysteriis innovatus, in corpus ecclesiae non videndo, sed credendo transsiluisti, et de filio perditionis adoptivus Dei filius fieri occulta puritate meruisti; in mensura visibili permanens major factus es te ipso invisibiliter sine quantitatis augmento; quum ipse atque idem esses, multo alter fidei processibus exstitisti; in exteriori nihil additum est, et totum in interiori mu
Abbreviated transcription (Latin):
mchi dicis. quomodo ergo
melchisedech panẽ ⁊ umũ tã¬
tum obtulit: Quid sibi uult
admixnio aque rationẽ acci¬
pe. Primo õim figura fuit qͥ¬
ante precessit cp̃e moisi. Qa¬
murmurart ꝙ aquã ĩueĩre
nõ possee. iussit dñs moisi ue
tangeret petram. cũ iurga te¬
tigit᷑ petram. et petra undã
maximã fudit sicut dixit
apls. Bibebant ãt de spũali
conseq̃ti eos petra. petra aũt
erat xp̃s. Inimobilis petra

Expanded text:
mihi dicis: Quomodo ergo Melchisedech panem et vinum obtulit? Quid sibi vult admixtio aquae? Rationem accipe. 3. Primum omnium figura quae ante praecessit tempore Moysi, qmurmuraret quod aquam invenire non possent, jussit Deus Moysi ut tangeret petram de virga. Tetigit petram, et petra undam maximam fudit, sicut Apostolus ait: Bibebant autem de spiritali consequenti eos petra: petra autem erat
Abbreviated transcription (Latin):
la non possit separari. Nai si
omiũ tantum offerat quis.
sanguis xp̃i incipit ẽẽ sine
nobis. si uero aqua sit sola
plebs mapit esse sine xp̃o
Ergo qũ uotius solus offrit
nĩ quo uini substantia tantũ
designatur. salutis nr̃e sacra¬
mentũ negligitur qd̃ aqua
significatur. La ĩͦ lecon

Expanded text:
la non possit separari. Nam si vinum tantum quis offerat, sanguis Christi incipit esse sine nobis; si vero aqua sit sola, plebs incipit esse sine Christo. Ergo quando botrus solus offertur, in quo vini efficacia tantum designatur, salutis nostrae sacramentum negligitur, quod aqua significatur. Non en
Abbreviated transcription (Latin):
et illaturis syderib necessariũ
erat ut in die cene sacramẽtũ¬
nobis corporis ⁊ sangu̾is dñi
consecraret. ut coleretur iugit
ꝑ misteriũ. qd̃ semel offerebat᷑
in p̾ciũ. Ut quia cotidiana ⁊
indefessa currebat ꝓ hor̃m sa¬
lute redemptio. perpetua esset
redemptionis oblatio. et per¬
memoria: et semꝑ presẽs ẽee
in gr̃a. uera unicã ⁊ ꝑfecta ho¬
stiã fide existimandã nõ specie.
rito celestis cõfirmat auito¬
nitas quia caro mea uere est
cib et sãgius m̃s uere ẽ potꝰ
ecedat ergo omne inͤ¬
infidelitatis ambign¬
s uin: qm̃ quidem qui auctorẽ
ẽ numeris. ip̃e est testis u̾ita¬

Expanded text:
 illaturus; necessarium erat ut nobis in hac die sacramentum corporis et sanguinis consecraret, ut coleretur jugiter per mysterium, quod semel offerebatur in pretium; ut, quia quotidiana et indefessa currebat pro hominum salute redemptio, perpetuo etiam esset redemptionis oblatio, et permemoria, et semper praesens esset in gratia. Vere unica et perfecta hostia, fide aestimanda, non specie: rito coelestis confirmat auctoritas quia « caro mea vere est cibus, et sanguis meus vere est potus. » Recedat ergo omne infidelitatis ambiguum: quandoquidem qui auctor est muneris, ipse etiam testis est
Abbreviated transcription (Latin):
lis possunt obesse. boms
sunt ad salute̾: malis ad iudi¬
cium. Unde apłs. Qui man¬
ducat et bibit indigne: indi¬
ciũ sibi mãducat ⁊ bibit. Nõ

Expanded text:
lis possunt obesse; bonis sunt ad salutem, malis ad judicium. Unde Apostolus: Qui manducat et bibit indigne, judicium sibi manducat et bibit, non
Abbreviated transcription (Latin):
karistie cõmumonẽ
acupere nec laudo nec uitu¬
pero. Ommbz tamen diebz
dm̃cs cõmunicandũ hortor
Si tamen mẽs ĩ affectu
pecrandi est grauari mag̃¬
dico eukaristie ꝑceptione imͣ
purificari. Et ideo ꝙͣuis qus
pctõ mordeatur: peccandi can.
de cetero nõ heat uolũtatem:¬
et cõmunicaturus satifaciat
lacrimis ⁊ oronib et cõfidẽs
de diũ miseratione: accedat
ad eul anstiã intrepidus et
securs: s hoc de illo dico quẽ
mortalia pct̾a nõ grauãt miͦ¬

Expanded text:
haristiae communionem accipere nec laudo, nec vitupero, omnibus tamen diebus Dominicis communicandum hortor. Si tamen mens in affectu peccandi est, gravari magdico eucharistiae perceptione, quam purificari. Et ideo quamvis quis peccato mordeatur, peccandi tamen de caetero non habeat voluntatem, communicaturus satisfaciat lacrymis et orationibus, et confidens de Domini misericordia accedat ad eucharistiam intrepidus et securus. Sed hoc de illo dico, quem mortalia peccata non gravant
Abbreviated transcription (Latin):
tradidit xp̃s. nõ malũ accipi¬
endo: s bonũ male accipiẽdo:
erat in illis: quibꝰ dicebat a¬
postolus. Qui mãducat et
bibit ĩdigne: iudiciũ sibi
mãdricat et bibit. Multi¬
licem dnĩ indigne. iudiciũ
sibi mãducat ⁊ bibit. Sed

Expanded text:
tradidit dominus, non malum accipiendo sed male accipiendo erat etiam illis quibus dicebat apostolus: qui manducat et bibit indigne, iudicium sibi manducat et bibit. licem Domini indigne, judicium sibi manducat et bibit. Per
Abbreviated transcription (Latin):
m̃ sacramenta cõfi-¬
ciantur. cuius enĩ potentia
bo ad melius ꝓcreantur. feli¬
qua ommna que sacerdos di¬
cit aut clerus caiit. nichil a¬
bite actiones sunt ant certe
obsecrationes et fideliũ pati¬

Expanded text:
 sacramenta conficiantur. Cujus enim potentia bo ad melius procreantur. § 3. Reliqua omnia, quae sacerdos dicit, aut clerus chori cantat, nihil aarum actiones sunt, aut certe obsecrationes et fidelium peti
Abbreviated transcription (Latin):
et sanguis post consecratio¬
nde ip̃a u̾itas ad disci¬
pules. Hec inq̃t caro
mea est pro mũdi uita. Et ut
mirabilius loquar. nõ alia
plane quã que nata est de
maria ⁊ passa ẽ in cruce. et re¬
surrexit de sepulcro. Hec inꝙͣ
passa est. et ideo xp̃i ẽ caro q̃
offertur. et cũ digne ꝑcipit
uita utiq eterna ĩ nob̃ repata¬
ratur. Parẽ quidẽ illũ quẽ
sumimus ĩ misterio: illum
utiq intelligo panẽ qui uir¬
tute sp̃s sc̃i formatus et ĩ ut̾o
uirginis. ⁊ igne passioms de¬
catus in ara crucis. Panis eĩ
Unde p̾e ait. Egosũ panis
brius qui decelo descendi.
⁊t iterum. Panis quem ego

Expanded text:
et sanguis post consecrationde ipsa veritas ad discipulos: Haec, inquit, caro mea est, pro mundi vita. Et, ut mirabilius loquar, non alia plane, quam quae nata est de Maria, et passa in cruce, et resurrexit de sepulcro; haec, inquam, ipsa est. Et ideo Christi caro estoffertur, et, quum digne percipitur, vitam utique aeternam in nobis operatur. Panem quidem istum, quem sumimus in mysterio, illum utique intelligo panem, qui manu S. Spiritus formatus est in utero Virginis, et igne passionis decoctus in ara crucis. Panis enim unde ipse ait: Ego sum panis vivus, qui de coelo descendi et item
Abbreviated transcription (Latin):
mũdari. discant nichil ad e¬
mundationẽ ꝓficere. Dicente
ꝓph̾a. Quid est qd̃ dilectus m̃s
fecit ĩ domo mea. scelera multa
Nũquid carnes sc̃e auferũt
a te malicias tuas. Et apłs.
Probet inquit seip̃m lomo.
et sic de pane illo edat ⁊ de cali¬

Expanded text:
mundari, discant nil ad emundationem sibi proficere, dicente Propheta: Quid est, quod dilectus meus fecit in domo mea scelera multa? Numquid carnes sanctae auferent a te malitias tuas? et Apostolus: Probet, inquit, se ipsum homo, et sic de pane illo edat, et de cali
Abbreviated transcription (Latin):
icut ergo celestis panis¬
qui uere xp̃i caro est suo
modo uocatur corpus xp̃i cũ
reuera sacramentũ sit corꝑis
ce est positum. uocaturq ip̃a
mors crucifixio. non rei ueri¬
tate. s significanti misterio
sicut sacramentũ fidei quod
luptismus intelligitur fides

Expanded text:
icut ergo celestis panisque uera Christi caro est suo modo uocatur corpus Christi cum revera sit sacramentum corporis ce est positum, vocatur ipsa camors, crucifixio, non rei veritate, sed significante mysterio: sic sacramentum fidei, quod baptismus intelligitur, fides
Abbreviated transcription (Latin):
Et rationabilem ꝑ quã a be¬
stiali sensu exuamur. accepta¬
cemus ꝑ hanc acceptabiles eiꝰ
unicofilio sumus. Nichil rati¬
onabilius yt quia nos iam si¬
militudinẽ mortis eius ĩ bap¬
desit in sacramẽto. et ridicu¬
lũ nullũ fiat a paganis: qd̃
cruorẽ eccisi hp̃is nõs bibamꝰ i¬

Expanded text:
r, rationabilem, per quam a bestiali sensu exuamur, acceptaer hanc acceptabiles ejus unico Filio simus. Nihil rationabilius ut quod similitudinem mortis ejus in baptas non desit in sacramento, et ridiculum nullum fiat paganis, quod cruorem occisi hominis bibam
Abbreviated transcription (Latin):
est de quoqui mãducat
buut metemũ. De que ipsemet.
dixit. Et paius quam ego Dabo.
caro mea est ꝓ mũdi uita. Deter¬
minat quomodo sit panis. nori
mũde unita ĩcorporata pnũ
cũ illa effecta uiuit de sp̃u eiꝰ.
sieut puut corpus desuo spũ
ui uero non ẽde corpo n ͤ¬

Expanded text:
anducat vivit in aeternum, de quo ipsemet dicit: Et panis, quem ego dabo, caro mea est, pro mundi vita, etc. Determinat, quomodo sit panis, non sejus mundae unita, incorporata, unum cum illo effecta, vivit de spiritu ejus, sicut vivit corpus de suo spiritu. Qui vero non est de corpore C
Abbreviated transcription (Latin):
crbũ suꝑnũ prodi yͨ¬
ens: nec pr̃is luquẽs
dateram: ad opus suũ exiens.
uenit ad uite uespera n
mortẽ a discipulo. suis traden¬
dus enulis: prius ĩbite fercu¬
lo. se tradidit discipłis. Qui

Expanded text:
rbum supernum prodiens, Nec Patris linquens dexteram, Ad opus suum exiens, Venit ad vitae vesperum. In morte a discipulo Suis tradendus aemulis: Prius in vitae ferculo Se tradidit discipulis. Uni
Abbreviated transcription (Latin):
uicũq raligio se gustanerie.
corruptionẽ sẽtire nõ pote¬
rit Illis aqua de petra fluxit: ti¬
bi sangus de xp̃o. Illos ad horã
satiainit aqua: te sangius dilu
it met̾nũ. Indeus bibit et sitie.
tu cũ biberis: sitire nõ poteris
Illud in umbra. hoc ĩ u̾itate
Si illud qd̃ mirris umbra
est: quantum istud ẽ cuius
mubra et miraris Audi qͥa
ombra est. que apud patres
facta esł. Bibebant ĩquie de spi¬
rituali. consequẽti eos petra:
petra aũt erat xp̃s. Sed non in
plurib eoꝵ cõplacitũ ẽ deo. Nam
prostrati sũt in deserto. Lxc autẽ
quã umbra: uecitas ꝙͣ figura:
corpus actoris. ꝙ̃ mãna de celo¬

Expanded text:
uicumque religiose gustaverit, corruptionem sentire non poterit. Illis aqua de petra fluxit , tibi sanguis e Christo : illos ad horam satiavit aqua, te sanguis diluit in aeternum. Judaeus bibit, et sitit: tu cum biberis, sitire non poteris: et illud in umbra, hoc in veritate. 49. Si illud quod miraris, umbra est; quantum istud est, cujus et umbram miraris! Audi quia umbra est quae apud patres facta est: Bibebant, inquit, de consequenti eos petra: petra autem erat Christus. Sed non in pluribus eorum complacitum est Deo; nam prostrati sunt in deserto . Haec autequam umbra, veritas quam figura, corpus auctoris quam manna de coelo
Abbreviated transcription (Latin):
manet in carne. Unde ꝑsal¬
mista. Bñdic aĩa mea Dño
qui ꝓpiciatur õĩb inqͥtatibꝰ
tius: qui sanat õs ĩfirmitates
tuas. Et ideo quia cotidie la
xp̃i ĩ nusterio traditur. ut qui
semel moriendo mortẽ uicerar
cotidie recidina delictoꝵ ꝑ hec
sacramenta corporis ⁊ sangu¬
nis peccata uelaxaret. lec.¬
nde oramus. dimitte
nobis debita nr̃a. si di¬
Apsi nos seducimus: et u̾tas
in nobis non est. Iteratur eti
am hoc misteriũ ob cõmemo¬
rationẽ passionis xp̃i. sicut
ip̃e ait. Hoc quotienscunq
agitis in mei cõmemoratio¬
nem facite. Quotienscũq
ergo hũc panẽ sumitis et
bibitis calicẽ: mortẽ dni
annũciabitis donec uemiat.
Non itaq sic accipiendũ est
ultra nõ moritur. sed donec
anda: ut discant qua caritate
dilexit suos. qui pro eis mori
dignatus est. cui õs uicẽ ĩpẽn
dere debemus caritatis. quia ad
hoc nos prior dilexit cũ eẽmus
gehẽne filii: ut diligemus eũ
a morte iã liberati. Quia mor¬

Expanded text:
Unde Psalmista: Benedic, anima mea, Domino, qui propitiatur omnibus iniquitatibus tuis, qui sanat omnes infirmitates tuas . Et ideo quia quotidie labChristi in mysterio traditur, ut qui semequotidie recidiva delictorum per haec sacramenta corporis et sanguinis peccata relaxet. Unde oramus: Dimitte nobis debita nostra, quia, si diipsi nos seducimus et veritas in nobis nonem hoc mysterium, et ob commemorationem passionis Christi, sicut ipse ait: Haec quotiescunque agitis, in meam commemorationem facite . Quotiescunque ergo hunc panem sumitis, et bibitis hunc calicem, mortem Domini annuntiabitis donec veniat . Non itaque sic accipiendum, ultra non moritur, sed donec anda est, ut discant, qua charitate dilexit suos, qui pro eis mori dignatus est, cui omnes vicem debemus rependere charitatis, quia ad hoc nos prior dilexit, cum essemus gehennae filii, ut diligeremus eum a morte jam liberati. 6.
Abbreviated transcription (Latin):
Intra catholicam eccłiam ĩ mi¬
steno corporis xp̃r: nichil a bo¬
no maius: nichil a malo mi¬
nus ꝑficitur sac̾dote: qr nõ in
mito consetrantis. s in uerbo
efficitur creatoris. et ĩmitute
sp̃s saniti. Siem̃ ĩ m̾ito ẽet si¬

Expanded text:
Intra Catholicam Ecclesiam in mysterio corporis Christi nihil a bono majus, nihil a malo minus percipitur sacerdote, quia non in merito consecrantis, sed in verbo efficitur Creatoris et in virtute Spiritus sancti. Si enim in merito esset sa
Abbreviated transcription (Latin):
potum: in xp̃o manere. et illũ
manentẽ in se habere. Ae ꝑhoc
qui nõ manet in xp̃o: et in qͦ õ
manet xp̃s. proculdubio non
manducat spiritualicer eius
carnem: licet carnalicer et ui¬
libiliter piemae dentib sacra¬
menta corporis ⁊ sanguinis ⁊p̃i
Sed magis tãterei sacramentũ

Expanded text:
manere, et illum manentem in se habere, ac per hoc qui non manet in Christo, et in quo non manet Christus, procul dubio non manducat spiritalem ejus carnem, licet carnaliter et visibiliter premat dentibus sacramentum corporis et sanguinis Christi, sed magis tantae rei sa
Abbreviated transcription (Latin):
scis indulta pribz. ost agnũ
tipicũ expletis epulis corpũs
dm̃cũ datũ discipulis sit totũ
omnib quod totũ singulis.
eius fatemur manib¶ edit
fragilib corporis fercusũ. de¬
dit ⁊ tristib sanguĩs poculũ.
dicens accipite quod trado ba¬
sculũ. õs ex eobibite Sic sa¬
crificiũ istud ĩstitiut. cuius of¬
ficiũ cõmitti uoluit. solis pres¬
biteris quib sic cõgruit. Ue su¬
mant ⁊dent cetis anis
angelicus fit panis hominũ.
dat᷑ panis celitus figuris t̾im¬
nũ. o res mirabilis mãducat
dum̃i. paup seruus ⁊ humilis
e trina deitas unaq posci.¬
mus sicut nos pisitas sicue te
colimus ꝑ tuas semitas duc
nos quotendimus. ad lucẽ
quam in habitas. Am̃. An p̾¬

Expanded text:
num typicum, expletis epulis, Corpus Dominicum datum discipulis, 4 Sic totum omnibus, quod totum singulis, Ejus fatemur manibus. Dedit ex frugibus corporis ferculum, Dedit ex vitibus sanguinis poculum, Dicens, Accipite quod trado vasculum, Omnes ex eo bibite. Sic sacrificium istud instituit, Cujus officium committi voluit Solis Presbyteris, quibus sic congruit, Ut sumant, et dent caeteris. Panis Angelicus fit panis hominum, Dat panis coelitus figuris terminum: O res mirabilis! manducat Dominum Pauper, servus, et humilis. Te Trina Deitas, unaque poscimus, Sic nos tu visitas, sicut te colimus: Per tuas semitas duc nos quo tendimus, Ad lucem, quam tu habitas. R\. A
Abbreviated transcription (Latin):
corporis inisteriũ. san¬
giuimsq preciosi. quẽ ĩ muim¬
di precium. fructus uentris
generosi. rex effudit gentiũ.
obis datus nobis natus
ex intatta rurgine. et ĩ mũdo
conu̾satus sparso u̾bi semine.
sui moras ĩcolatus. miro clau¬
sit ordine ¶n sup̾me note
cene recũbens cũ fratrib. obł¬
uata lege plene cibis in lega¬
lib. cibum turbe duodene. se
datsuis manib ¶Ierbum
caro panci uerum. uerbo car¬
nem efficit. fitq sangus xp̃i
merũ. ⁊ si sensus deficit: ad
firmandũ corsincerũ. sola
fides sufficit. Eantũ ergo
sacramentũ ueuerem: cerñui
et antiquũ documentũ nouo
cedat ritui. prestet fides sup¬
plementum. sensuũ defectiri
antori gantoq laus ⁊
iubilatio. salus honor untũs
quoq sit ⁊ bñdictio. proceden¬
ti abutroq cõpar sit lauda

Expanded text:
Corporis mysterium, Sanguinisque pretiosi, Quem in mundi pretium Fructus ventris generosi Rex effudit gentium. Nobis datus, nobis natus Ex intacta Virgine, Et in mundo conversatus, Sparso verbi semine; Sui moras incolatus Miro clausit ordine. In supremae nocte coenae, Recumbens cum fratribus, Observata lege plene Cibis in legalibus, Cibum turbae duodenae Se dat suis manibus. Verbum caro, panem verum Verbo carnem efficit: Fitque sanguis Christi merum, Et si sensus deficit: 2 Ad firmandum cor syncerum Sola fides sufficit. Tantum ergo Sacramentum Veneremur cernui: Et antiquum documentum Novo cedat ritui: Praestet fides supplementum Sensuum defectui. Genitori, Genitoque, Laus et jubilatio, Salus, honor, virtus quoque, Sit et benedictio: Procedenti
Abbreviated transcription (Latin):
trem. et qui manducat me: ee
ip̃e buec pp̾ me. Non enĩ filius
participatione patas fie meli¬
manducatio potatioq signi¬
ficat efficit nos meliores. ui¬
uinius ergo nos propt̾ xp̃m.
mãducantes eũ: idest ip̃m ac¬
non h̾emus ex nobis. Uuut
ãt ip̃e ꝓpt̾ pr̃em missus ab eo
quia semetip̃m exĩantuit
factus obediẽs us ad signũ
crucis. Sicut me misit uiues
pater: et ego uiuo ꝓpt̃ patrẽ¬
Et qui mãducat me: et ip̃e hi¬
uet ꝓpter me. Ac si diceret.⁊ ego
biio ppͥ patrem: id est ut ad illũ
tanꝙ̃ ad maiorẽ refcrã initam
meam exinanitio mea fecit i
qua memisit. ut aũt quisq ui¬
nat ꝓpter me participatio facit
qua mãducat me. Ego autẽ
hũiliatus uiuo pp̃ patrem. ille
rectus uurre ꝓpter me. Nonde
ea natura dyat qua semꝑ est
eualis patri:s de ea in q̃ua
minorfactus est pr̃e de qua
etiam suꝑius dixit. Sicut p̾r
ht uitam ĩ semetip̃o: sic dedis
filio uitam habere in semecip̃o

Expanded text:
trem: et qui manducat me, et ipse vivit propter me. Non enim Filius participatione Patris fit meli quod illa manducatio potatioque significat, efficit nos meliores. Vivimus ergo nos propter ipsum, manducantes eum, id est, ipsum acnon habemus ex nobis. Vivit autem ipse propter Patrem, missus ab eo, quia semetipsum exinanivit, factus obediens usque ad lignum crucis . Sicut misit me vivens Pater, et ego vivo propter Patremet qui manducat me, et ipse vivit propter me. Ac si diceret: Et ego vivo propter Patrem; id est, ad illum tanquam ad majorem refero vitam meam, quod exinanitio mea fecit; in qua me misit. Ut autem quisque vivat propter me, participatio facit qua manducat me. Ego itaque humiliatus vivo propter Patrem, ille erectus vivit propter me. Non de ea natura dixit, qua semper est aequalis Patri, sed de ea in qua minor factus est Patre. Qui etiam superius dixit: Sicut Pater habet vitam in semetipso, ita dedit Filio vitam haber
Abbreviated transcription (Latin):
si dera utrũ nĩc p̾stãtior sit panis
angelorũ. an caro xp̃i: queutiq¬
est corpus uite. Mãna illud de celo:
hoc suꝑ celũ. Illud celi: hoc domim
celorum. Illud corruptioni obno¬
xium. si in diem alteꝵ seruaret᷑.
hoc alienũ ab oĩ corrptione. R¬

Expanded text:
sidera nunc utrum prestantior sit panis angelorum an caro Christi que utique corpus est uite. Manna illud e celo, hoc supra celum. Illud celi, hoc domini celorum. Illud corruptioni obnoxium si in alterum diem seruaretur, hoc alienum ab omni 431 corruptione.
Abbreviated transcription (Latin):
ad betisiũ. et corpir
ablui. Dict fortasse aliquis
Qui sc̃s esqͣ̃re uoluit bapti¬
zari. Andergo.I deo bapti¬
zatur xp̃s. on ut sc̃ificetur
cet: et puricatione sui flu-¬
enta purtcet illa q̃ tangit
Cõ secratioĩ xp̃i: cõsecratione
maior est ementi. Cum eĩ
saluator aluitur: iã tunc
ĩ nrm bapismũ tota aqua
mũdatur  purificat᷑ foris.
nt secuturis postinedũ ppłis
lauacri gr̃a ministirtur. A u¬

Expanded text:
corpus lui. Dicet fortasse aliquis: Si sanctus est, quare voluit baptizari? Audi ergo: ideo baptizatur Christus non ut sanctificetur cet, et purificatione sui fluenta purificet illa quae tangit. consecratio enim Christi consecratio major est elementi. Cum enim Salvator abluitur, jam tunc in nostrum baptismum tota aqua mundatur, et purificatur fons, ut secuturis postmodum populis lavacri gratia ministretur.
Abbreviated transcription (Latin):
fu̾it sanctus qui baptizat: qͦ¬
modo tollit pcta alteriꝰ cũ sit
istas disputatines u̾ba nr̃a
non dicamus : legamꝰ. Ege
agnus dei: ecce in tollit pctã
mũdi. Non sup̾sũptio in ly¬
minib in homnes. Non trãs¬
migret passern montes in
dño confidat Et si leuet ocu¬
los in montes ondeauxiliũ

Expanded text:
fuerit sanctus qui baptizat, quomodo tollit peccatum alterius, cum sit istas disputationes verba nostra non dicamus, hunc legamus: Ecce Agnus Dei, ecce qui tollit peccatum mundi. Non sit praesumptio hominibus in homines: non transmigret passer in montes, in Domino confidat ; et si levat oculos in montes, unde
Abbreviated transcription (Latin):
gelista. In decpre diuinitas:
in maria intre uirginitas.
Ibi sinus xp̃est: ubi h̾itacu¬
lum est uicitũ. Ibi redinat
caput suũ: ii domiciliũ cele¬
stium ĩuem preceptorũ. Nã
ideo ptõrib  infidelib dicit
Uulpes fouas h̾nt. ⁊ uolucres

Expanded text:
es, in Deo Patre divinitas, in Maria matre virginitas. Ibi sinus Christi est, ubi habitaculum est virtutum. Ibi reclinat caput suum, ubi domicilium coelestium invenit praeceptorum. Nam ideo peccatoribus et infidelibus dicit: Vulpes foveas h
Abbreviated transcription (Latin):
ih̾m uenientẽ ad se. et
ait. E cce agnus dei: ecce qui
sibi arirget. et dicat qͥa
Sipse auferat ptã mũdi. Iam
intendite contra quos suꝑboᷤ
Nũdũ erant nati heretici et
quos modo cdamat ĩ ennͣge¬
lio. Uenit ih̃s. Et quid dicit
ille. E cre agnus dei. Si
agnus ĩn ccens. Et iolỹs agnꝰ
aut non et ipemnocens: Sed
quid m̃ocens: aut quantũ
niuocens. Om̃s enĩ ex illa
radice ueniũt et ex illa pro¬
pagne: de qua cãtat gemẽs
dauid. Ego in inquitatib
conceptus sum: et in pctĩs
mea mater ĩ uto me aluit
olus ille magnus: ui¬
qui non sic uenit.
non enimin iniquitate cõ¬
ceptus est. qui non de morta¬
litate conceptus est. Nec eũ ĩ
pctĩs mater eiis in utero alii¬
it: quẽ uirgo concepit uirgo
peperit. quia fide consepit fe
de suscepit. Ecre agnus dei.
Nõ h̃t iste traducem de adq̃
C arnem tantũ assũpsit de adã
pctm̃ nõ assumpsit. Qui nõ
assumpsit de nr̃a massa pc̃m.
ip̃e est qui tollit pctm̃ nr̃m

Expanded text:
e, et ait: Ecce Agnus Dei, ecce qui sibi arroget, et dicat quia ipse auferat peccatum mundi. Jam intendite, contra quos superbos Nondum erant nati haeretici, et quos modo clamat ex Evangelio. Venit Jesus; et quid dicit ille? Ecce Agnus Dei. Si agnus innocens, et Joannes agnus. An non et ipse innocens? Sed quis innocens? quantum innocens? Omnes ex illa traduce veniunt et ex illa propagine, de qua cantat gemens David: Ego in iniquitate conceptus sum, et in peccatis mater mea in utero me aluit olus ergo ille Agnus, qui non sic venit. Non enim in iniquitate conceptus est; quia non de mortalitate conceptus est: nec eum in peccatis mater ejus in utero aluit, quem virgo concepit, virgo peperit; quia fide concepit, et fide suscepit. Ergo ecce Agnus Dei. Non habet iste traducem de Adam: carnem tantum sumpsit de Adam, peccatum non assumpsit. Qui non assumpsit de nostra massa peccatum, ipse est qui tollit nostrum
Abbreviated transcription (French):
ripam iordams stabat b̃s ioħes
indutus est splendore baptiz ãs
saluatorẽ. baptiza me iohes la¬
ptiz a. bñdicam te ⁊ tu iordams
ugandens suscipe me. ors¬

Expanded text:
ripam Jordanis stabat beatus Joannes; indutus est splendore baptizans Salvatorem. Baptiza me, Joannes. Baptizo, benedico te, et tu, Jordanis, congaudens suscipe me.
Abbreviated transcription (Latin):
dicens. Princeps regm ꝑsaꝵ
restitit michi. Qd uero ange¬
li a suꝑiorib angłoꝵ pote¬
statib dispensentur. Sacha¬
rias phibet ꝓph̃a qui ait.
Ecce angelus qui loq̃batur
in me egrediebatur ⁊ alius
angelus egrediebatur in-
arursũ eius. et dixit ad eũ.
Curre et loq̃re ad puerum
istum dicens. absq muro

Expanded text:
dicens: Princeps regni Persarum restitit mihi. Quod vero angeli a superiorum angelorum potestatibus dispensentur, Zacharias perhibet propheta, qui ait: Ecce angelus qui loquebatur in me, egrediebatur et alius angelus egrediebatur in occursum eius et dixit ad eum: Curre et loquere ad puerum istum dicens: Absque muro
Abbreviated transcription (Latin):
atura angelica et si cõ¬
tẽplatiom autori in he¬
rendo in statu suo ĩmutabi¬
liter ꝑmanet. eo ip̃o tamen
quo creatura est in semet ip̃a
uicissitudinẽ mutabilitatis
habet. Mutari autẽ ex alio
ad alind ire est. et in semet¬
ip̃a stabilẽ non esse. una q̃q
enĩ res tot passib ad aliud
tendit quot mutabilitatis sue
motib subiacet. Sola autẽ
natura in comprehensibilis
a statu suo nescit moueri. q̃
ab eo qd̃ semꝑ idẽ est nescit
ĩmutari. Nam si angelorũ
substãtia a mutabilitatis¬
sue motu fuisset aliena bene
ab auctore condita nequaꝙͣ
in reprobris spiritib a sue
beatitudims arce cecidisset.

Expanded text:
atura angelica etsi contemplationi auctoris inhaerendo, in statu suo immutabiliter permanet; eo ipso tamen quo creatura est, in semetipsa vicissitudinem mutabilitatis habet. Mutari autem, ex alio ad aliud ire est, et in semetipso stabilem non esse. Unaquaeque enim res quasi tot passibus ad aliud tendit, quot mutabilitatis suae motibus subjacet. Sola autem natura incomprehensibilis a statu suo nescit moveri, quae ab eo quod semper idem est, nescit immutari. Nam si angelorum substantia a mutabilitatis motu fuisset aliena, bene ab auctore condita, nequaquam in reprobis spiritibus a beatitudinis suae arce cecidisset.
Abbreviated transcription (Latin):
Auteas quippe domos hĩtam̃
qui in corpora terrena sub¬
lib dicumis. Quid de sensi
q aere fecũdatur. aer eĩ ex
celi qualitate disponitur.¬
Sic iumentis homines ho¬
minib angeli archangeli
uero angelis presunt. R¬

Expanded text:
Luteas quippe domos habitamus, qui in corpora terrena sublibus discimus quid de sensibque aere fecundatur, aer autem ex coeli qualitate disponitur. Jumentis quippe homines, hominibus angeli, archangeli vero angelis praesunt;
Abbreviated transcription (Latin):
ur autẽ om̃ps deus na¬
bonã sed mutabilẽ condidit
ut qui ꝑmanere nollent ru¬
erent. ⁊ qui inconditione cõ¬
sisterent tanto in ea iam di¬
gnius quanto ⁊ ex arbitrio
starent ⁊ eo maioris apud
deum meriti fierent quo mu¬
tabilitatis sue motũ uolũta¬
tis sue studio fixissent. Quod
ergo ip̃a quoq natura ange¬
sermũt ei non sunt stabiles
at eiusdẽ ꝓtinus documẽtũ
mutabilitatis subiũgitur

Expanded text:
 autem omnipotens Deus nabonam, sed mutabilem condidit, ut et qui permanere nollent, ruerent, et qui in conditione persisterent, tanto in ea jam dignius, quanto et ex arbitrio starent; et eo majoris apud Deum meriti fierent; quo mutabilitatis suae motum voluntatis statione fixissent. Quia ergo ipsa quoque natura angeserviunt ei, non sunt stabiles. Atque ejusdem protinus documentum mutabilitatis adjungitur
Abbreviated transcription (Latin):
quaꝙͣ potestates sũme dispo¬
nerent nullo modo hoc quod
homini diceret angelus ab
angelo cognouisset. Quia
igitur cunctoꝵ conditor oĩa
psemet ip̃m tenet. ⁊tamen
ad distinguendũ pulchre u¬
mu̾sitatis ordinẽ alia aliis
dispensantib regis. non in¬
merito reges angl̾oꝵ spũs
acapinss. qui primo aucto¬
⁊i oĩ familtarius ẜuuũt¬

Expanded text:
quam potestates summae minimas disponerent, nullo modo hoc, quod homini diceret, angelus ab angelo cognovisset. Quia igitur cunctorum conditor omnia per semetipsum tenet, et tamen ad distinguendum pulchrae universitatis ordinem, alia aliis dispensantibus regit, non immerito reges, angelorum spiritus accipimus, qui quo auctori omnium familiarius
Abbreviated transcription (Latin):
a duersus hanc uocem
tyramius infremnt dicens.
eũ me tu pugne qua postera
die erat futura non religioĩs
gratia detractare miliciam.
ac martinus intrepidus ĩmo
illato sibi terrore constãtior
si hoc inquit ignamie ascabi¬
tur non fidei crastina die añ
faciẽ in ermmis nasabo. ⁊ mi
ss non clipeo ꝓtectus aut ga¬
lea hostium cuncos penetrãbo
securus. Retrudi ergo in custo¬
dia in betur facturus idem di¬
ctis. ut in ermis barbaris o¬
biceretur postera die hostes le¬
gatos de pace miserunt ouña
seq reddentes. Unde qui du¬
bitet hanc uere beati iri fuis¬
se uictoriã cui p̾stitũ sit ue ĩ¬
ermis ad p̾liũ mitteretur. Et
ꝙͣuis pius dñs scruare mili¬
tem suũ inter hostiũ gladios
et tela potuisset tamen ue il¬
lis alioꝵ morte sancti mola¬
rentur obtutus exeunt pugne
necessitate. Neq euĩ aliã pro
milite suo xp̃o debuit p̾stare
uictoriã quã ut subactis sine
sanguĩe hostibz nemo more¬
retur. Exin de relicta milicia

Expanded text:
aduersus hanc uocem tyrannus infremuit dicens, eum metu pugnae, quae postero die erat futura, non religionis gratia detractare militiam. at Martinus intrepidus, immo inlato sibi terrore constantior, si hoc, inquit, ignauiae adscribitur, non fidei, crastina die ante aciem inermis adstabo et in is, non clipeo protectus aut galea, hostium cuneos penetrabo securus. retrudi ergo in custodiam iubetur, facturus fidem dictis, ut inermis barbaris obiceretur. postero die hostes legatos de pace miserunt, sua omnia seque dedentes. unde quis dubitet hanc uere beati uiri fuisse uictoriam, cui praestitum sit, ne inermis ad proelium mitteretur. et quamuis pius Dominus seruare militem suum licet inter hostium gladios et tela potuisset, tamen ne uel aliorum mortibus sancti uiolarentur obtutus, exemit pugnae necessitatem. neque enim aliam pro milite suo Christus debuit praestare uictoriam, quam ut subactis sine sanguine hostibus nemo moreretur. Exinde relicta militia
Abbreviated transcription (Latin):
si adhuc ꝓpło tuo sũ necessa¬
rius non recuso laborẽ. fiat
uoluntas tua. nimirũ inter
spem amorẽqz positus dubi¬
taint pene quid mallet. qr
nec hoc desere nec a xp̃o uole¬
bat diucins separari. nichil
tamen in noto suo ponens
aut uolũtati relinquens to-¬
tum se dm̃ arbitris potesta¬
bilẽ nec labore uitũ nec mor¬
te uincendũ qui in nullam
nec mori timuerit nec uiuẽ
recusauent. Itaq cũ iã ꝑ ali¬
quot dres ui febriũ teneret
liis fatiscentes arcus spĩn
seruire cogebat nobili illo st̃¬
tu suo in ciere et cilicio re¬
cubũs. Et cũ a disaplis irga¬
retur. ut saltẽ ulia sibi sĩne¬
ret stramenta supponi. Nou
si in cuiere mori. Ego si ali¬
ud nobis exemplũ relinquo¬
ip̃e pecco. Sculisq ac manib
in celũ semꝑ intentus ũnctũ
ab orone sp̃m non relaxabat.
Et cum a presbrĩs qui tune
ad eum conflurerant roga¬
ietur ut corpusculũ lateris
mutatione reuelaret sinite
inquit sunte me fr̃es celũ

Expanded text:
adhuc populo tuo sum necessarius, non recuso laborem: fiat uoluntas tna.nimirum inter spem maeroremque positus dubitauit paene quid mallet, quia nec hos deserere nec a Christo uolebat diutius separari. nihil tamen in uoto suo ponens ant uoluntati relinquens, totum se Domini arbitrio potestabilem, nec labore uictum nec morte uincendum, qui in nullam nec mori timuerit nec uiuere recusauerit. itaque cum iam per aliquot dies ui febrium teneretuliis fatiscentes artus spiritui seruire cogebat, nobili illo strato suo in cinere et cilicio recubans. et cum a discipulis rogaretur ut saltim uilia sibi sineret stramenta subponi, non si in cinere mori: ego si aliud uobis exemplum relinquo, peccaui. oculis tamen ac manibus in caelum semper intentis inuictum ab oratione spiritum non relaxabat. et cum a presbyteris, qui tunc ad eum conuenerant, rogaretur ut corpusculum lateris mutatione releuaret, sinite, inquit, sinite me, fratres, caelum
Abbreviated transcription (Latin):
no inso nir beatissim
ion ingloria est ela¬
tus hmuana. sed bonitass
dei insuo opere cognossens
Cm contubernũ familiare
p̾stabat. ẽ ransacto autẽ tribu¬
natus sin tẽpore reuũsiatux
se seculo pollicebatur. Qua ex
pectatione suspensus ꝑ bien¬
mũ fere post ea ꝙͣ est baptismũ
consecutus solo scilicet nomĩe
militauit. Interea irruentib
intra gallias barbaris. inlia¬
nus cesar coacto in unũ excitu
apud uaugionensẽ ciuitatẽ
donatiuũ cepit erogare militi¬
b. ⁊ ut est consurtudinis sin¬
guli ctabantur donec ad mr̃¬
tiriũ uentũ est. Tunc uero õ¬
portiũ tẽpus existimãs q ͦ
petrret remissionẽ neq enum¬
sibi integrũ fore arbitrabat
si donatiuũ non militatur
accipet hactenus in quit ad
cesarem militaui tibi patere
ut mĩc militẽ deo. Donatiuũ
tuũ pugnaturus accipias xͥ¬
enĩ ego miles sum pugnare
michi non licet. R Beatus mr̃

Expanded text:
o uiso uir beatissimus non in gloriam est elatus humanam, sed bonitatem Dei in suo opere cognoscens,cui contubernium familiare praestabat: etenim transacto tribunatus sui tempore renuntiaturum se saeculo pollicebatur. qua Martinus expectatione suspensus per biennium fere posteaquam est baptismum consecutus, solo licet nomine, militauit. Interea inruentibus intra Gallias barbaris Iulianus Caesar coacto in unum exercitu apud Vangionum ciuitatem donatiuum coepit erogare militibus, et, ut est consuetudinis, singuli citabantur, donec ad Martinum uentum est. tum uero oportunum tempus existimans, quo peteret missionem — neque enim integrum sibi fore arbitrabatur, si donatiuum non militaturus acciperet —, hactenus, inquit ad Caesarem, militaui tibi: patere ut nunc militem Deo: donatiuum tuum pugnaturus accipiat, Christi ego miles sum: pugnare mihi non licet. tum
Abbreviated transcription (Latin):
uico illo uel in ecclĩa ad quã
ierat cõmoratus pace inter
dericos restituta cum tam re¬
gredi ad monasternĩ cogita¬
uet uirib corporis cepit repẽ¬
te destitui. Dum uero meror¬

Expanded text:
uico illo uel in ecclesia, ad quam ierat, commoratus, pace inter clericos restituta cum iam regredi ad monasterium cogitaret, uiribus corporis coepit repente destitui, conuo
Abbreviated transcription (Latin):
adusos: donat pcc̃a comu̾sis.
patiens ẽ suꝑ pctõres donec cõ¬
uertantur. Quandocũq comu̾¬
si fuint: p̾terita obliuiscitur.
futura ꝓmictit. Hortatur pigͦs:
cõsolatur afflictos. docet studio¬
sos. adiuuat dimicantes. ne¬
minẽ deserit laborantẽ excla-¬
mantẽ ad se. Donat unde sibi
sacrificetur: ip̃e tribuit unde

Expanded text:
aversos, donat peccata conversis: patiens est super peccatores, donec convertantur: quandocumque conversi fuerint, praeterita obliviscitur, futura promittit: hortatur pigros, consolatur afflictos, docet studiosos, adjuvat dimicantes: neminem deserit laborantem et exclamantem ad se: donat unde sibi sacrificetur, ipse tribuit unde
Abbreviated transcription (Latin):
e putetis aũt frẽs qd̾ ix.
ista a se possint ĩ deo
aliquo modo separari. Uidẽt
aũt sibi aliqñ contraria. ut
qui misercors est. non seruet
iuidiciĩ: et qui iudicii tenme
est obliuiscatur mĩa. Op̃s est¬

Expanded text:
e putetis autem, fratres, quia ista a se possunt in Deo aliquo modo separari. Videntur enim sibi aliquando contraria, ut qui misericors est, non servet judicium; et qui judicii tenax est, obliviscatur mise
Abbreviated transcription (Latin):
retur enĩ considerat ymaginẽ
suan. fragilitatẽ nr̃am. erro¬
re nr̃ui. cecitatẽ nr̃am. et uo¬
cat. et cõuersis ad se donat por¬
cata: nõ conu̾sis non donat.
Misericors est ⁊ iustus. Nũqd¬
aut iudiciũ amisit aut non
debuit iudicare inter cõuersos:
uersus ⁊ nõ com̾sus equaliter
h̾eantur: ut eo modo suscipiat᷑.
confidens ⁊ mentiens ⁊ humilis

Expanded text:
nim, considerat imaginem suam, fragilitatem nostram, errorem nostrum, caecitatem nostram, et vocat: et conversis ad se donat peccata, non conversis non donat. Misericors est injustis? Numquet judicium amisit, aut non debuit judicare inter conversos eversus et non conversus aequaliter habeantur; ut eo modo suscipiatur confitens et mentiens, humilis
Abbreviated transcription (Latin):
transeat frafs: nõ nos
otranseat. nẽturũ eit iudiciũ.
Ent ⁊ tunc penitentia s iã
ĩfructuosa. Dicẽtes ĩquit ĩtra
se penitentiã agentes: et p̾an
gustia sp̃s gementes. Certe
ista scciptẽi sũt ĩ lib̾ꝰ sapĩe.
Quid nobis ꝓfuit suꝑbia et
diuiciarũ iactantia. quid cõ¬
tulit nobis. Transierunt oĩa
fructuose transeunt: ne tũc
dicamus: infructuose oĩa trã¬
sierunt. Hoc est ergo tp̾̃s mĩe

Expanded text:
transeat, fratres, non nos transeat. Venturum est judicium: erit et tunc poenitentia, sed jam infructuosa. Dicent intra se poenitentiam agentes, et prae angustia spiritus gementes, certe ista scripta sunt in libro Sapientiae, Quid nobis profuit superbia, et divitiarum jactantia quid contulit nobidicamus, Transeunt: ne tunc dicamus infructuose, Transierunt. Hoc est ergo tempus mise
Abbreviated transcription (Latin):
et omne ꝙ ĩebriare potest non
bibi: s effudi ammiã meã in
conspectu dmi. Ne reputes an¬
allam tuã quasi unã de filia¬
bus belial: quia ex multitu¬
dine doloris ⁊ merons mei-
locuta sũ usz in presens. Tue
heli ait ei. Uade in pace. Ee ds¬

Expanded text:
ri potest: non bibi: sed effudi animam meam in conspectu Domini. Ne putes ancillam tuam: quasi unam de filiabus Belial: quia ex multitudine doloris et meroris mei locuta sum usque in presens. Tunc Heli ait ei. Vade in pace: D
Abbreviated transcription (Latin):
te sip sellam ante postes sem¬
plidm̃. cũ ẽẽt ãna amaro a¬
mmo oraurt dnñn flens lar¬
giter: et potũ uouit dicens.
Domine excituum. si respici¬
ens uideris afflictionẽ famle
tue. et recordatus mei fueris
nec oblitus ancille tue. dede¬
risq serue tue sexũ urilem
dabo eum dño omnib dieb

Expanded text:
ante postes templi Domini. Cum esset amaro animo: oravit Domino flens largiter: et votum vovit dicens. Domine exercituum si respiciens videris afflictionem famule tue; et recordatus mei fueris nec oblitus ancille tue: dederisque serve tue sexum virilem: dabo eum Domi
Abbreviated transcription (Latin):
ensate fres kĩm mãsue¬
tudinẽ dei. Relaxare
e p̃ita uenerat: ⁊ dicebat. Quis
ex bobis arguet me de pto: Non
dedignatur ex ratione oñdere
se pecratorem non ẽẽ. qui ex
urtute diuinitatis poterat
pecratores iustificare. Sed terri¬
bile est ualde qd̃ subditur. Qͥ
uos nõ auditis: quia ex deo nõ

Expanded text:
 mansuetudinem Dei. Relaxare peccata venerat, et dicebat: Quis ex vobis arguet me de peccato? Non dedignatur ex ratione ostendere se peccatorem non esse, qui ex virtute divinitatis poterat peccatores justificare. Sed terribile est valde quod subditur: Qui vos non auditis, quia ex Deo no
Abbreviated transcription (Latin):
i em̃ u̾ba dei audit qͥex dõ
est ⁊ audire uerba eiꝰ
non potest quisquis ex illo
non est interroget se unus-¬
quisq si u̾ba dei incordis au¬
re ꝑceperit: et intelliget unde
ritas iubet: carius desidena
conterere. a mundi gloria
dedinare. aliena non appetere.
propria largiri. Penset ergo
re cõualuit: et quia iã ex deo

Expanded text:
verba Dei audit qui ex Deo et audire verba ejus non potest quisquis ex illo non est, interroget se unusquisque si verba Dei in aure cordis percipit, et intelliget unde ri iubet, carnis desideria conteri, mundi gloriam declinare, aliena non appeti, propria largiri. Penset ergo re convaluit, et quia iam ex deo
Abbreviated transcription (Latin):
ater iste nõ diligit
filios suos: s odie.
ut perdat. sicut amat gluto
morcellũ ut comedat. Caue¬
te frẽs mendaciũ: quia om̃s
qui a mant mendaciũ filii
sunt diaboli qui non solum
mendax est. sz etiam et pater
daciũ est. Ergo non solũ in
uerbis falsis: s etiam in si¬
mulatis operibus mendaciũ
Mendacium est se sacerdotẽ
uel clericũ profiteri: et contͤ¬
ria huic ordini operari. R¬
In proximo ẽ trbulatio mea dñe ⁊
non ẽ qui adiunet ue fõdiãt manꝰ
meas ⁊ pedes meos libera me de ore
leois. ut narrem nomen tu uĩ

Expanded text:
abolus non diligit filios suos, sed odit; ut perdat; sicut amat gluto porcellum, ut comedat. 3. Cavete , fratres, mendacium; quia omnes qui amant mendacium filii sunt diaboli; qui non solum mendax est, sed etiam et pater dacium est: ergo non solum in falsis verbis, sed etiam in simulatis operibus mendacium mendacium est sacerdotem vel clericum se profiteri, et contraria huic ordini operari. In proximo est tribulatio mea, Domine, et non est qui adjuvet; ut fodiant manus meas et pedes meos. Libera me de ore leonis, ut narrem nomen tuum
Abbreviated transcription (Latin):
am cuius filiist̾. ulc
sequẽtia manifestant
¶Ait em. Uos ex pre diabolo
estis. Ac si dicat. Cur pr̃em mu¬
nõ creando s decipiendo. fugi¬
te fres talem pr̃em fugite
sicut ꝓph̾a ãmonet. Ait em̃.
Obliuiscere ppłm tuũ et do¬
mũ prĩs tui. Populũ uocat
uicia. atq peccata: domum
uero pr̃is dicit mũdũ: ĩquo
h̾itat diabolus. Ille obliuisci¬
tur populum suũ: qui uelin¬
quit uicia sua. Et ille obliui¬
scitur domũ pris sui: qui mũ¬
di huius falsas airicias cõ¬
tempuit. ꝑ quas eũ diabolꝰ

Expanded text:
am cujus filii sint, sequentia manifestant; ait enim: Vos ex patre diabolo estis . Ac si dicat: Cur patrem munon creando, sed decipiendo. Fugite, fratres, talem patrem: fugite, sicut Propheta admonet: ait enim: Obliviscere populum tuum, et domum patris tui . Populum vocat vitia atque peccata: domum vero Patris dicit mundum, in quo regnat diabolus. Ille obliviscitur populum suum, qui relinquit vitia sua: et ille obliviscitur domum Patris sui, qui mundi hujus falsas divitias contemnit, per quas eum diabolus
Abbreviated transcription (Latin):
Si filii abrahe estis: opera
habrahe facite. Qui cum ite¬
rum dixissent deũ se habere
patrem: audierũt. Si deus
pater rester ẽet: diligeretis
utiq me. His u̾bis apertis¬
sime demonstratur: quia
mali ⁊ cupidi. nec abrahe
nec dei filii sunt. R Peus meus¬

Expanded text:
Si filii Abrahae estis, opera Abrahae facite . Qui cum iterum dixissent Deum se habere Patrem, audierunt: Si Deus Pater vester esset, diligeretis utique me . 2. His verbis apertissime demonstratur quod mali et cupidi, nec Abrahae, nec Dei filii sint. Nam cu
Abbreviated transcription (Latin):
accepit testimonium. õĩs etas
et u terq sexus renturoꝵ mira¬
culor fidem astruũt. Uirgogene¬
rat sterilis parit. mutus loqui
tur. eliz abeth ꝓphetat. magus
adorat. In utero clausus iohẽs¬
exultat uidua cõfitetur. iustꝰ
expectat. et bene iustus qui nõ
suã s ppłi gr̃am requirebat
cupiens ip̃e corporee fragilita
uidere ꝓmissũ. Sciebat eĩ qͥa¬

Expanded text:
accepit testimonium. Omnis aetas et uterque sexus eventorum miracula fidem astruunt, virgo generat, stertur, Elizabeth prophetat, Magus adorat, utero clausus exsultat, vidua confitetur, justus exspectat. Et bene justus, qui non suam, sed populi gratiam requirebat: cupiens ipse corporeae vinculis videre promissum; sciebat enim q
Abbreviated transcription (Latin):
Mane ⁊ uespe posita st̃ꝓeo. as li
dicetur prius. ⁊ postra. Sic gͥ as¬
cipiamrꝰ prius rapit p̾dami. et ꝑ¬
eã diuidet escas. Astẽdite raptorẽ
Saulus ĩquit acceptis epłis a
pͥnapib sac̾cotũ ibat ut ubicũ¬
q ĩ ueniret xp̾ianos ad sac̾dotes
attraheret ⁊ adduceret utiq pu¬
lapidatus ẽ steph̃s p̾mꝰ martir
pro noĩe xp̃i euidẽtius aderae.
et saulus. Et sic. ⁊d erat lapidã¬
tib ut nõ ei suffice̾t si tãtũ sius
manib lapidaret. Ut eĩ eẽt ĩ õt¬
um lapidantiũ maĩb ip̃e oĩm
restimeta fucibat. magis seuiẽs

Expanded text:
e posita sunt pro eo ac si diceretur, Prius et postea. Sic ergo accipiamus, Prius rapiet, postea dividet escas. Attendite raptorem: Saulus, inquit, acceptis epistolis a principibus sacerdotum ibat, ut ubicumque inveniret Christianos, ad sacerdotes attraheret et adduceret, utique pulapidatus est Stephanus primus martyr pro nomine Christi, evidentius aderat et Saulus. Et sic aderat lapidantibus, ut non ei sufficeret si tantum suis manibus lapidaret. Ut enim esset in omnium lapidantium manibus, ipse omnium vestimenta servabat, magis saeviens
Abbreviated transcription (Latin):
symeon ꝓph̃at ĩ ruiuã ⁊ ĩre¬
surrectionem plurimoꝵ ueisse
nrarum qualitate opationũ
plicia decernat aut p̾mia
docet nec historia ex hac uita
mariam corporalis pocis pel¬
sione migralle. Non ei ala
sed corpus materiali gladio
transuerheratur. et ideo prudẽ¬
tiã marie haue ignaram cele¬
ubũ et ualidũ et acutius om̃i
gladio acutissimo. penetrans
usq ad diuisionẽ aĩe ac sp̃s
arcuũq et medulaꝵ cogitatio¬
nes cordis ⁊ secreta scrutat aĩoꝵ:

Expanded text:
Symeon prophetat in ruinam et resurrectionem plurimorum uenisnostrorum qualitate factorum plicia decernat aut praemi nec historia docet ex hac uita Mariam corporalis necis passione migrasse; non enim anima, sed corpus materiali gladio transuerberatur. et ideo prudentiam Mariae haut ignaram mystuerbum dei et ualidum et acutum omni gladio acutissimo, penetrans usque ad diuisionem animae et spiritus artuumque et medullarum cogitationes cordis et secreta scrutatur animorum,
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃icne post cammnũ igliis ubi
plũbo suꝑ infuse sũt post pecti-¬
nes ferreos: quibz carnes earũ
dirrupte sunt. Post ereas tumi¬
cais ⁊ candentes nouissime sen
datoq p̾cio sangiu̾s uitam
merebantur eternã. De samte¬

Expanded text:
ianae, post caminum ignis, ubi plumbo superinfusae sunt, post pectines ferreos, quibus carnes earum disruptae, post aereas tunicas excandentes, novissime data datoque pretio sanguinis, vitam merebantur aeternam. XIV KA
Abbreviated transcription (Latin):
manib recbũ dm̃ cõpleitat¬
uelut quibusdam sue fidei bra¬
chiis. ẽ ũc dimittetur ut nõ
uideat mortem qui uidecit pi¬
tam uides uberem ĩ om̃s gr̃am
diũ gn̾ationes diffusã ẽt ꝓple¬
tiam̃ incirdulis negatam ẽẽ.

Expanded text:
manibus Verbum Dei, complectatur quibusdam suae fidei brachiis. Tunc dimittetur, ut non videat mortem, qui viderit vitam. 60. Vides uberem in omnes gratiam Domini generatione diffusam, et prophetiam incredulis negatam esse,