comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
pauloante effecerat: Necdum locum hunc aliqͣ castel¬
li uel ualli defensabat munitio. et ideo magis autem
peccatorum mole urgente huc ꝑfacilis iniquorũ irru¬
pit incursio: Nec modo semel uerum bis terq sithien¬
ses fines ꝓfligere non cessarunt. donec predicti sc̃i me¬
rius multiplicit̾ atcriti: inuaginam suam compulsi
sunt regredi. Tantis diuine ultionis cladib hanc t̾¬
ram ferme centum anis occupantib: denuo quasi
quodam diluuio diluitur his decocta tribulationib
Tantorum ergo malorũ sacerdos dei folquinus sc̃i sp̃c
illustratione premonitus dum ad huc iuxit uenera¬
bile sci sertini corpus ignoto loco et ubi minus pu¬
taretur occuluit. id nullis preter paucos cognoscen¬
tib: ac ne palam quoquomͦ detegeretur. grauib eos¬
dem interminationib ac sacramentis construxit.
sollempnemq diem hunc nobis esse sanciuit qui
est septimodetimo. kl̃ augusti: ubi usq ad hec nr̃a

Expanded text:
paulo ante effecerat? Necdum locum hunc aliqua castelpaulo ante effecerat? Necdum locum hunc aliqua castelli vel valli defendebat munitio: et ideo, magis autem peccatorum mole urgente, huc perfacilis inimicorum irrupit incursio. Nec modo semel, verum bis terque Sithienses fines profligare non cessarunt, donec praedicti sancti meritis multipliciter attriti in vaginam suam compulsi sunt regredi. Tantis divinae ultionis cladibus hanc terram ferme centum annis occupantibus, denuo quasi quodam diluvio diluitur his decocta tribulationibus. Tantorum ergo malorum sacerdos Dei Folquinus sancti Spiritus illustratione praemonitus, dum advixit, venerabile S. Bertini corpus ignoto loco et ubi minus putaretur, occuluit, id nullis praeter paucos cognoscentibus: ac ne palam quoquo modo detegeretur, gravibus eosdem interminationibus ac sacramentis constrinxit, solemnemque diem hunc nobis esse sancivit, qui est septimo decimo Kalendas Augusti: ubi usque ad haec nostra
Abbreviated transcription (Latin):
to igitur thesauro abditis locis assignato. nõ multo
post temporis interuallo omnes istius patrie natioẽs
huic surgentis grauissime famis angustia consterna¬
ti: illinc subitam normannice incursionis rabiem
suspecti. om̃is pene nobilitas istius terre preter paucos
quos opum ac fundorum copia et castellorum uel mu¬
nitionum fiducia detinuerat: post dominos suos uel
quocumq tutius eis iudebatur discedebant. Preterea
residuos in manu famis utcumq exutos periculo.
demũ rabida danorum crudeliter laniatura inuasit
insectatio: qui postquam rabiem sue tyrannidis exac¬
turi huc hostiliter irruperunt. nullum hic fratrum pret̾
quatuor palmam martirii prestolantes inuenerunt.
Quid igitur si tunc prefati sc̃i corpus eminentiorib
uel certis locatum locis debite ueneraretur. exportandũ¬
ne putatis. ni ualida manu domini eriperetur: An ñ
tantoꝵ maloꝵ p̾sagiis. ĩ conseruandis sc̃is pigneribus

Expanded text:
to igitur thesauro abditis locis assignato, non multo to igitur thesauro abditis locis assignato, non multo post temporis intervallo omnes istius patriae nationes, hinc surgentis gravissimae famis angustia consternati, illinc subitam Nortmannicae incursionis rabiem suspecti, omnis pene nobilitas istius terrae, praeter paucos, quos opum ac fundorum copia et castellorum vel munitionum fiducia detinuerat, post dominos suos vel quocunque tutius eis videbatur discedebant. Praeterea residuos in manu famis, utcunque exutos periculo, demum rabida Danorum crudeliter laniatura invasit insectatio: qui postquam rabiem suae tyrannidis exacturi huc hostiliter irruperunt, nullum hic fratrum, praeter quatuor palmam martyrii praestolantes, invenerunt. Quid igitur si tunc praefati sancti corpus eminentioribus vel certis locatum locis debite veneraretur, exportandumne putatis in valida manu Domini eriperetur? An nontantorum malorum praesagiis in conservandis sanctis pignoribus
Abbreviated transcription (Latin):
Mperatore prefato decedente a seculo. filii eiꝰ lotha¬
rius lodouicus et karolus singuli paternũ im¬
perium emulati: mox ab inuicem dissentire cepe¬
runt. Tandem pace facta. francorum regnũ sibi di¬
uiserunt:tuncq nr̃e partes orientales karolo re-¬
gi cesserunt. Cuiꝰ pacis obtentu nequaquam ma¬
la desierunt. s dum singuli ꝑ singula regna pr̃i¬
zare seq setundum paternam magnificentiam ꝓ¬
kare tercio regiminis ad alardi alb̃is anno. prefat᷑ d
presul emeritos sc̃i Bertini artus anno dñice incar¬
nationis octingentesimo quadragesimo tercio secre¬
tiori quam prius fuerat loco mire compositum lo¬
cauit. Cuiꝰ etiam sc̃am translationem distinctis tẽ¬
porum dieb a cuncto ppło diocesis sue magnificentiꝰ
celebrandã sanciit. ut quicquid in eius sc̃a deposi-¬
tione mense septembri concurrente urgente messis
necessitate minus digne celebrarent: hac sc̃a transla¬
tionis sollempnitare: liberius exsoluere possent. Tan¬

Expanded text:
mperatore praefato decedente a saeculo, filii ejus Lotharius, Ludovicus et Carolus, singuli paternum imperium aemulati mox ab invicem dissentire coeperunt. Tandem pace facta, Francorum regnum sibi diviserunt, tuncque nostrae partes orientales Carolo regi cesserunt. Cujus pacis obtentu nequaquam mala desierunt; sed dum singuli per singula regna pripari, seque secundum paternam magnificentiam prtio regiminis Adalardi abbatis anno, praefatus praesul emeritos sancti Bertini artus anno Dominicae Incarnationis octingentesimo quadragesimo sexto, secretiori quam prius fuerat loco mire compositum locavit. Cujus etiam sanctam translationem distinctis temporum diebus a cuncto populo dioecesis suae magnificentius celebrandam sancivit, ut quidquid in ejus sancta depositione, mense Septembri concurrente, urgente messis necessitate, minus digne celebrarent, hac sancta translationis solemnitate liberius exsolvere possent. Tan
Abbreviated transcription (Latin):
rmese quõ uiter.uxiͦ. sercper est uiedia. Quitita
est pararidse quasi iuxta media collocata. Septina aut dr̃ pete qu asi peate
id est inferior. hter quã necen & paramese est sexta quȩ uocatur paranete
quast uxta peten locata. Parame seuero quõ tercia ÷ anete exdem quoque
rocabulo trite id est tercia nun cupatur ut ste descriptio haec

Expanded text:
mese, quoniam inter septem semper est media. Quinta est paramese, quasi juxta mediam collocata. Septima autem dicitur nete, quasi neate, id est inferior. Inter quam neten et paramesen est sexta, quae vocatur paranete, quasi juxta neten locata. Paramese vero quoniam tertia est a nete, eodem quoque vocabulo trite, id est tertia nuncupatur, ut sit descriptio haec
Abbreviated transcription (Latin):
emporibus diue memorie karoli filii
ludouici prius regis postea imperatoris
cum seua tyrannides paganorum emer¬
geret. fa mosa flumina sequane aclige¬
ris aduolans et ꝑ totam grassando nu¬
striam. ferro igneq non tantum circum iacentes t̾¬
minos uerũetiam armorice magnam partem con¬
sumeret. post non multorũ tandem annorũ rotatꝰ
partim in gemose ad acti. presertimq respectu misera¬
tionis duune repulsi abscedentes repatriauerunt ꝓ¬
testantes nullomodo usquam se amplius illiꝰ regni
fines uastandi lesione repetituros. Quod tamen nõ
multo post amica sibi fraude inficiati more canino.
qui quanto plus alliciuntur tanto magis insequũ¬
tur. peccunia auidi rapina usitati. preda famelici sãs¬
ne mentiebantur sitibundi. Nam anno incarnatio¬
nis domini xp̃i octingentesimo sexagesimo. inmodi¬
ca iterato coadunata nauium plurima classe iter no¬
tum repetentes: ac toto nisu alto mari uelificantes. spi-¬
mantia certatim sulcabant freta ꝑtinaciq cursu appl

Expanded text:
emporibus divae memoriae Caroli filii Ludovici, prius regis, postea imperatoris, cum saeva tyrannides paganorum emergeret, famosa flumina Sequanae ac Ligeris advolans, et per totam grassando Neustriam. ferro igneque non tantum circumjacentes terminos, verum etiam Armoricae magnam partem consumeret, post non multorum tandem annorum rotatus partim ingeniose adacti, praesertimque respectu miserationis divinae repulsi, abscedentes repatriaverunt, protestantes nullo modo usquam se amplius illius regni fines vastandi laesione repetituros. Quod tamen non multo post amica sibi fraude inficiati, more canino qui quanto plus alliciuntur, tanto magis insequuntur, pecunia avidi, rapina usitati, praeda famelici, sanguineque mentiebantur sitibundi. Nam anno Incarnationis Domini Christi octingentesimo sexagesimo immodica iterato coadunata manu, plurima classe iter notum repetentes, ac toto nisu alto mari velificantes, spumantia certatim sulcabant freta, pertinacique cursu appl
Abbreviated transcription (Latin):
Omino omnipotenti bonorũ
munerũ largitori multiplices gratie laudes¬
q sedule sunt referende. qui omniũ creatura¬
rum usibiliũ et inuisibiliũ conditor et gu
nas gentes misit ad t̾ras. Qui causa salutis humane ex
maria uirgine carnem sumens ĩmaculatam. om̃e huma¬
nũ genus aprimo homine diabolica ꝑsuasione seducto
nisq addictum. de potestate tenebrarum principis digna¬
tus est eripere. De hinc omnes homines ab adam usq
ad xp̃m demoniaca fraude peitatorum cathenis ligatos
marimis ꝙ scelerum ponderib oppressos: ex omnib orbis
climatib nunc ꝑse liberatos. uocauit ad uitam ita dues
furam uos. Qui duodecim apłos de turba tocus generis
humanũ electos alios quaꝵ alterius ordinis septuagin¬
ma. Duos factis regionib albis: ne multe operarii deeslent
messi uibet omnẽs discipulos esse suos. Hosꝙ incenacu¬
lo lyon sc̃õ spiramine repletos omniũ q linguatũ mira¬
bili diatos done. Ad decendas baptirandas q omnigenas

Expanded text:
omino omnipotenti bonorum munerum largitori multiplices gratiae laudesque sedulo sunt referendae, qui omnium creaturarum visibilium et invisibilium conditor et gunas gentes misit ad terras; qui, causa salutis humanae ex Maria virgine carnem sumens inmaculatam, omne humanum genus a primo homine diabolica persuasione seducto  poenisque perpetuis addictum de potestate tenebrarum principis dignatus est eripere, dehinc omnes homines ab Adam usque ad Christum demonica fraude peccatorum catenis ligatos maximisque scelerum ponderibus oppressos ex omnibus orbis climatibus nunc per se liberatos vocavit ad vitam, ita dicens: Qui, duobus decim apostolis de turba tocius generis humani electis, alios quoque alterius ordinis sexaginta et duos, factis regionibus albis, ne multae operarii deessent messi, iubet omnipotens discipulos esse suos hosque in cenaculo Sion sancto spiramine repletos omniumque linguarum mirabili dono ditatos ad docendas baptizandasque omnigenas
Abbreviated transcription (Latin):
nter retisere. et amemoria aboleri succedentium. Unde
quamquã simus mertes. nunc cordi ad est ꝓposita ĩchos¬
re: et inchoata summa cum deuotione ꝓpote edere.¬
et p̾facio Incipiũt miracula ⁊ pͥmo deaduentu paganorim

Expanded text:
ter reticere, et a memoria aboleri succedentium. Unde, quanquam simus inertes, nunc cordi adest proposita inchoare, et inchoata summa cum devotione pro posse edere. INCIPIUNT MIRACULA. CAP. I. De adventu paganorum
Abbreviated transcription (Latin):
Omino omnipotenti bonorũ abb¬
munerũ largitori multiplices gratie laudes¬
q sedule sunt referende. qui omniũ creatura¬
rum usibiliũ et inuisibiliũ conditor et gu
nas gentes misit ad t̾ras. Qui causa salutis humane er
maria uirgine carnem sumens ĩmaculatam. om̃e huma¬
nũ genus a primo homine dialolica ꝑsuasione seducto
nisq ad dictum. de potestate tenebrarum principis digna¬
tus est eripere. De hinc omnes homines ab adam usq
ad xp̃m demoniaca fraude pectatorum cathenis ligatos.
marimis ꝙ scelerum ponderib oppressos: ex omnib orbis
elimatib nunc ꝑse liberatos. uocauit ad uitam ita ditẽs
ficiam uos. Qui duodecim apłos deturba tocius generis
humañi electos alios quoq alterius oidinis septuagin
ta Duos. factis regionib albis: ne multe operari deeslent
messo uibet omnẽs discipulos esse suos. Hos ꝙ incenatu¬
lo lyon sc̃õ spiramine repletos omniũq linguarũ mirs¬
bui ditatos dono. ad decenclas baptizanclas ꝙ omnigenas

Expanded text:
omino omnipotenti bonorum munerum largitori multiplices gratiae laudesque sedulo sunt referendae, qui omnium creaturarum visibilium et invisibilium conditor et gunas gentes misit ad terras; qui, causa salutis humanae ex Maria virgine carnem sumens inmaculatam, omne humanum genus a primo homine diabolica persuasione seducto enisque perpetuis addictum de potestate tenebrarum principis dignatus est eripere, dehinc omnes homines ab Adam usque ad Christum demonica fraude peccatorum catenis ligatos maximisque scelerum ponderibus oppressos ex omnibus orbis climatibus nunc per se liberatos vocavit ad vitam, ita dicens: Qui, duobus decim apostolis de turba tocius generis humani electis, alios quoque alterius ordinis sexaginta et duos, factis regionibus albis, ne multae operarii deessent messi, iubet omnipotens discipulos esse suos hosque in cenaculo Sion sancto spiramine repletos omniumque linguarum mirabili dono ditatos ad docendas baptizandasque omnigenas
Abbreviated transcription (Latin):
is itaq areuerentissimis patribus
nostris sui tempous omniũ bonorũ
studiorum non solum appetentissi¬
mis uerum etiam status sui loci tã
columnis solidissimis quam lumi¬
nibus preclarissimis non minus
ueratiter quam fideliter de uirtutib beatissimi patro¬
ni nr̃i facete prelibatis. plurima post modum non
quod absit in opia dictatorum uel defectu scriptorum:
sed multimoda insurgente aduersitate temporũ extãt
intermissa relatu dignissima. Quorum enumero¬
sitate pauca ac ne forte friuolitatis uel mende no-¬
temur noxa. solum ea que aut ipsi uidimus aut
ab idoneis ꝑsonis uisa cognouimnꝰ non ꝓprie teme¬
ritatis fisi audacia s potius illius freti fiducia qͥ
linguas infantium facit disertas. quamquã minꝰ
eliganter subinferre satagimus humiliter. Et licet
ingenio tardi sermone imperiti. hec qualiter cumq
aggredimur notificanda non uentose iactantie ua¬
nitate: sed simplicis animi deuotione ac presũp¬

Expanded text:
is itaque a reverendissimis Patribus nostris sui temporis omnium bonorum studiorum non solum appetentissimis, verum etiam status sui loci tam columnis solidissimis quam luminibus praeclarissimis non minus veraciter quam fideliter de virtutibus beatissimi patroni nostri praelibatis, plurima postmodum, non quod absit! inopia dictatorum, vel defectu scriptorum, sed multimoda insurgente adversitate temporum exstant intermissa relatu dignissima. Quorum e numerositate pauca, ac ne forte frivolitatis vel mendae notemur noxa, solum ea quae aut ipsi vidimus, aut ab idoneis personis visa cognovimus, non propriae temeritatis fisi audacia, sed potius illius freti fiducia qui linguas infantium facit disertas, quanquam minus eleganter, subinferre satagimus humiliter. Et licet ingenio tardi, sermone imperiti, haec qualitercunque aggredimur notificanda, non ventosae jactantiae vanitate, sed simplicis animi devotione, ac praesump
Abbreviated transcription (Latin):
et alius muliẽs ꝙ de illis habnt. EC C. filios et filias Iste Rx hab¬
decies millesies iiiiͦͬ elefantũ domesticoꝵ quos ita facit custodi sᵈ
int̾ nos custodĩtur bones et greges in pascuis

Expanded text:
et alias mulieres, quod de illis habuit trecentos filios et filias. Iste rex habet alias mulieres, quod de illis habuit trecentos filios et filias. Iste rex habet quatuordecim milia elephantum domesticorum, quos ita facit custodi sicut inter nos custodiuntur
Abbreviated transcription (Latin):
kassan que per terram dirigunt᷑ ut gͣmen ettin quolib modo eaꝵ
ra mulos producũt que ociã prolongantur suꝑ frã per unũ mliare
fere In hiis kannis ieperiũtur lapides quoy si quis unũ super se por¬
lapides super se Mlulti eclã facũt pueros suos dum sunt ꝓui incidi
ledi per aliqua arma ferrea. Unũ tãm̃e t̾mediũ est ꝙ aduersari illiq
gentis scientes uirtutẽ lapidum ꝓuidẽt sibi propugnacła frea ꝯͣ
spicla illoꝵ et arma uenenata de ueneno arboris/ et in manu
portant polos ligneos acutissimos et itaduros in ext̾mitate sicꝭ
esset/ ferrũ. Wimilit̾ sagictãt cũ sagittis sie ferro et sic confũ¬
dunt aliquos et ꝑforant marmnes ex lapidũ securitate Deistis
eciã kanns Cassan facũt sibi uola pro suis nauib et domiclas
ad aliquod regnũ uocatũ Camꝑa pulchrmũ ettopulentissiͫ
in om̃ibus uictualib. Cuiꝰ Rex qñ fu ĩbi tot habuit uxorest

Expanded text:
cassan, que per terram diriguntur ut gramen, et in quolibet nodo earum cassan, que per terram diriguntur ut gramen, et in quolibet nodo earum ramulos producunt que etiam prolongantur super terram per unum miliare fere. In hiis cannis reperiuntur lapides, quorum si quis unum super se por portant illos lapides super se. Multi etiam faciunt pueros suos, dum sunt parvi, incidi ledi per aliqua arma ferrea. Unum tamen remedium est quod adversarii illius gentis, scientes virtutem lapidum, provident sibi propugnacula ferrea contra spicula illorum et arma venenata de veneno arborum, et in manu portant palos ligneos accutissimos et ita duros in extremitate sicut esset ferrum; similiter sagittant cum sagittis sine ferro. Et sic confundunt alios et perforant inermes ex lapidis securitate. De istis etiam cannis cassan faciunt sibi vela pro suis navibus et domunculas ad aliud regnum vocatum Campa, pulcherrimum et opulentissimum in omnibus victualibus, cuius rex, quando fui ibi, tot habuit uxores
Abbreviated transcription (Latin):
ets eciã uenenũ ꝑ iculosius quod est in mũdo quia ꝯͣ illud nõ est r̾me¬
diũ insi unũ solũ et est illud ¶ Si a̾s illud benenũ sumpsisset̃ si belit
liberari sumat stercus homĩs et cũ aqua tẽꝑet/ et in boͣ ꝙͣtitate bibat
et statim fugat uenenũ faciens exire per inferiores ꝑtes. ffarmã
facũt iutẽ dalores hoc modo Gunt magne et blasse et qñ incidint᷑¬
cum securi prope t̾ram exit de scipite liquor quidam sicut gemme
Que m accipĩt homnies et ponũt in sacculis de foliis factis et per .xu. dies
in sole dĩctunt el in fine xu dierũ ex isto liquore desiecato hab farmã
ꝙͣͣ p̃mo ponũt in aquã maris ¶ Pustea lauant eã cum a qua dulti/ et
fit postea ualde bona et odorifera de qua faciũt sibi cibos uel panes
sicut placeteis de quibus panbus ego cõmedi. et est panis ext̾ius
quod semper crit u̾sus meidiem in quod si homo cecid̾it nũꝙͣ postea
ꝯparet ¶ In hac contͣcta iuenut ĩuemiũtur kanne longissime plu¬

Expanded text:
sit in mundo, quia contra ipsum non est remedium, nisi unum solum et est istud: si aliquis illud venenum sumpsisset, si velit liberari, sumat stercus hominis et cum aqua temperet, et in bona quantitate bibat; et statim fugat venenum, faciens exire per inferiores partes. Farinam autem faciunt arbores hoc modo. Sunt magne et basse, et quando inciduntcum securi prope terram, exit de stipite liquor quidam sicut gumma, quem accipiunt homines et ponunt in sacculis de foliis factis, et per quindecim dies in sole dimittunt; et in fine quindecimo diei ex isto liquore desiccato fit farina, quam primo ponunt in aqua maris, postea lavant eam cum aqua dulci. Et fit pasta valde bona et odorifera, de qua faciunt cibos vel panes sicut placet eis. De quibus panibus ego comedi; et est panis exterius quod semper currit versus meridiem; in quod si homo ceciderit, nunquam postea comparet. In illa contrata inveniuntur canne longissime, plu
Abbreviated transcription (Latin):
est pugiuis ita bene ꝯmeduntiut sicut int̾ nos houine Et lic̾et
gens sit pestifera tame optina est et habundat in õmbus boĩs
Caranbus bladis Raso liro Aegento lignis aloe Banfar et młtn
aliis ¶ Mꝯcatores autẽ cum accedint ad hant r̾egione dutũt secũ homĩes
puignes uendẽtes illos genti illius Regionis sicut gios uendiniꝰ por¬
cos qui statin ocaidunt eos et cõmedunt ¶In hac Insula usus me¬
ridiem est aliud regnũ uocatũ Symolt᷑ In quo tam uiri ꝙͣ nuiliẽs
signant se fereo calido iñ faciẽ in xii. ꝑtibus et hni semper bellãt cũ-
que uocat᷑ Iana. Quꝰ Anibitus per mare t̾u nĩłiu miliariũ et rex illiqꝰ
Insule habet fub se uii Reges coronatos et hec insula optime inha¬
bitatur et melior secunda de mũdo r̾putatur̾ ¶ In ea nascuntur
ibi et maxina habundancia om̃i uictualiũ p̃t̾ ꝙͣ uiiii ¶ Nex illius

Expanded text:
est pinguis ita bene comeduntur ibi, sicut inter nos bovine. Et licet est pinguis ita bene comeduntur ibi, sicut inter nos bovine. Et licet gens sit pestifera, tamen terra optima est et abundat in omnibus bonis, carnibus, bladis et riso, auro argento et lignis aloe, gamfare et multis aliis. Mercatores autem, cum accedunt ad hanc regionem, ducunt secum homines pingues, vendentes illos genti illius regionis, sicut nos vendimus porcos; qui statim occidunt eos et comedunt. In hac insula versus meridiem est aliud regnum vocatum Symolcra, in quo tam viri quam mulieres signant se ferro calido in facie in duodecim partibus. Et hii semper bellant cum ocatur Iava, cuius ambitus est per mare trium millium milliarium. Et rex illius insule habet sub se septem reges coronatos. Et hec insula optime inhabitatur, et melior secunda de mundo reputatur; in ea nascuntur sunt et maxima abundantia omnium victualium praeterquam vini. Rex ilius
Abbreviated transcription (Latin):
offert se mori pro deo suo / conueniunt om̃s amici eius et parẽtes
cũ hystrionibus ml̃tis facientos sib festũ magnũ et post festũ ap¬
pendunt collo eius .u. cultellos acutissimos ducentes eũ ante ydo¬
lum quo cũ ꝑuenerint simũt unũ ex cultellis et clamãt alta uoce
pro deo meo incido mnͥ de carue mea et frustũ inaisũ ꝓiciũt in faciẽ
pro deo meo ꝑmitto. quo mortuo corpus eius comburitur̾ et sc̃m
fore ab om̃ibus r̾dditut᷑ ¶Nex autẽ illus rͥgionis est ditissimꝰ
in auro et argento. et gẽmis preciosis et eciã ibi sunt margarite
tate caloris tam uiri ꝙͣ fenũe om̃s incodunt nudi in toto corpore
qui uidetes me uestitũ deridebant me. dicẽtes dm̃ Adam et̃
Quam fecisse nudos in illa regione oũis mlieres sunt cões Ita ꝙͣ
nullus pt̃ dice̾ hec est upor mea Et cũ młi aliqua parit filũ

Expanded text:
uis homo offert se mori pro deo suo, conveniunt omnes amici eius et parentes uis homo offert se mori pro deo suo, conveniunt omnes amici eius et parentes cum histrionibus multis, facientes sibi festum magnum. Et post festum appendunt collo eius quinque cultellos acutissimos, ducentes eum ante idolum; quo cum pervenerit, sumit unum ex cultellis et clamat alta voce: «Pro deo meo incido michi de carne mea». Et frustum incisum proicit in faciem pro deo meo permitto». Quo mortuo, corpus eius comburitur et sanctum fore ab omnibus creditur. Rex autem illius regionis est ditissimus in auro et argento et gemmis pretiosis; ibi etiam sunt margarite tate caloris tam viri quam femine omnes incedunt nudi in toto corpore; qui, videntes me vestitum, deridebant me, dicentes Deum Adam et Evam fecisse nudos. In illa regione omnes mulieres sunt communes, ita quod nullus potest dicere: «Hec est uxor mea». Et cum mulier aliqua parit filium
Abbreviated transcription (Latin):
de Auro purissimo et splendidissimo. et c̾ca collum habet uña
cordulam sericã tũ lapidibus p̃ciosissimis quoꝵ a̾s ualet plus ꝙͣ
unũ regnũ. ¶ Domusn doli est tota de auro et in tecto et in pa-¬
uimẽto et superficies parietũ interius et ext̾ius Ad illud ꝑdo¬
Alii cum cultello in brachio uel tibia deflixo Et si post peg̾na¬
tionẽ fiat bratiũ marcidirm illũ ũputat̃ scĩa et bene cũ deo suo
Iureta eccłiam illius ydoli est lacus unus maũfactus et maĩ¬
festus In quem ꝑegrim proiciũt aurũ et argentũ et lapidea pre¬
ciosos in honorem y doli ad edificationẽ eccliẽ sue Et iõ quãde ãd
debẽt ornari. uel r̾ꝑari uadint hoĩes ad huns lacũ et proiecta ex
modulantes ¶ ꝑegrim et multi ponũt se sub t̾ru ut tͥnseat d̾e super
eos Et om̃s super quos c̾rus tͣnsit ꝯminuit et per modiũ scuidit et
int̾ficit et per hos reputãt se mori pro deo suo sancte et secure Et om̃i

Expanded text:
de auro purissimo et splendidissimo; et circa collum habet unam cordulam sericam cum lapidibus pretiosissimis, quorum aliquis valet plus quam unum regnum. Domus idoli est tota de auro, scilicet in tecto et pavimento et superficies parietum interius et exterius. Ad istud idoalii cum cultello in brachio vel tibia defixo, et si post peregrinationem fiat brachium marcidum illum reputant sanctum et bene cum deo suo. Iuxta ecclesiam illius idoli est lacus unus manufactus et manifestus, in quem peregrini proiciunt aurum et argentum et lapides pretiosos, in honorem idoli et ad edificationem ecclesie sue. Et ideo quando aliquid debet ornari vel reparari, vadunt homines ad hunc lacum et proiecta extmodulantes; peregrini etiam multi ponunt se sub curru, ut transeat deus super ipsos. Et omnes super quos currus transit, comminuit et per medium scindit et interficit, et per hoc reputant se mori pro deo suo sancte et secure; et omni
Abbreviated transcription (Latin):
om̃s tacent. Aunc accedũt hi st̾onat̾ces ante dñm dulcit̾ modulates
quod michi plus placuit. Tunc ueniũt leones et faciũt r̾uerẽ
uno bolare per aẽrẽ et /ad hor ora hoñn se applicare. ut bibãt¬
W Cec et multa alia mĩabilia in duria illiꝰ kanis uidi que
bapsei dti dr̃ illud r̾gnũ kaloy Rascinitur pepones maxnm
qui qñ fuit maturi aperiũtur᷑ et intꝰ ibenit᷑ una bestiola siłis
uni agnicło sicut audiui ꝙ in mari ỹb̃ico stant arbores supea
Ripam maris et portãt fructũ ficut essent cucurbite q̃ c̾to
tp̃e cadunt/ in aꝙͣ et fũt aues uocate bernẽche et illud ẽ ueꝵ¬

Expanded text:
omnes tacent. Tunc accedunt histrionatrices ante dominum dulciter modulantes, omnes tacent. Tunc accedunt histrionatrices ante dominum dulciter modulantes, quod michi plus placuit. Tunc veniunt leones et faciunt reverenteos plenos vino volare per aerem, et ad ora hominum se applicare ut bibant. Hec et multa alia mirabilia in curia istius canis vidi, que Capsei et dicitur illud regnum Caloi, nascuntur pepones maximi; qui, quando sunt maturi, aperiuntur et intus invenitur una bestiola similis uni agniculo, sicut audivi quod in mari Hibernico stant arbores super ripam maris et portant fructum sicut essent cucurbite, que certo tempore cadunt in aquam et fiunt aves vocate bernak. Hoc est ce
Abbreviated transcription (Latin):
CCoronatiois et festũ desponsatiois sue. Et ad ista festa quotat/ om̃es
barones et hystriones et om̃s de parẽtela sua Tunc dno kano In
C rono suo sedente accedunt barones cũ c̾tulis et coronis in capite
de dentibus elephantũ ⁊ cuigunt᷑. cigłis aureis uno semisse
latis/ Et stant pedibus filencũ tenẽtes Cirͣ illos stant hyseriões
cum suis instrumẽtis ¶In uno autẽ Angulo cuiꝰ dã magni palacii
resident pħi om̃s / et ad c̾tas horas et puncta actẽdentes Eacum
t̾ram / et it̾m clamat furgite oñis. et illi statim surg̾ũt It̾m pħi
ponite in ore digitũ et statim dicit extͣhite ip̃m sIt̾m ad alium
punctum clamat ruracate farmã et m̃lta alia faciũt q̃ om̃ia
sunt et frĩli digna ¶dum aute ꝑuentũ fuit ad hor̃a hisconum
Lunc phi dicunt facite festum dño Et om̃s pulsant instriuueta
et faciũt maxiͫ sonitũ. Et statim alius clamat Tateant oñis et

Expanded text:
s, et desponsationis sue; et ad ista festa convocat omnes barones, et histriones, et omnes de parentela sua. Tunc, domino cane in suo throno sedente, accedunt barones cum circulis et coronis in capite, de dentibus elephantum, et cinguntur cingulis aureis uno semisse latos, et stant pedibus silentium tenentes. Circa istos stant histriones cum suis instrumentis. In uno autem angulo cuiusdam magni palatii resident philosophi omnes, ad certas horas et puncta attendentes. Et cum terram. Et iterum clamat: «Surgite omnes»; et illi statim surgunt. Iterum ph«Ponite digitum in aurem». Et statim dicit: «Extrahite ipsum». Iterum ad aliud punctum clamat: «Buratate farinam». Et multa alia faciunt, que omnia sunt omnia et risu digna. Cum autem perventum fuerit ad horam histrionum, tunc philosophi dicunt: «Facite festum domino»; et omnes pulsant instrumenta sua et faciunt sonitum maximum. Statim alius clamat: «Taceant omnes»; et
Abbreviated transcription (Latin):
et u sonare mĩabilit̾ audiui Cum u̾o̾ fui intacuimẽ montib
mueni ib Argentũ in maxima ꝙͣtitate quasi fuissent squame
pisciũ Rongreg̾ans autẽ inde in gremio meo pro mĩabili oñ
et sic per gͥraciã dei liber̾ exiiii. Cum autõ homĩes illius cõ¬
tite sc̃iuint me uniũ exisse reuerebãt me młtũ dicẽtes.
me baptiz atũ et sanctim. Et corpora illa hom̃ĩes demonũ

Expanded text:
et resonare mirabiliter audivi. Cum vero fui in cacumine montis, et resonare mirabiliter audivi. Cum vero fui in cacumine montis, inveni ibi argentum in maxima quantitate quasi fuissent squame piscium, congregans autem, inde posui in gremio meo pro mirabili osteecum reservans, et sic per gratiam Dei liber exivi. Cum autem homines illius contrate sciverunt me vivum exisse, reverebantur me multum, dicentes me
Abbreviated transcription (Latin):
expulsus sum et peristũ modũ flẽs maxĩam młtitudinẽ baptizant
uid̃i et in illa audmi sonos musicos et diu̾̃sos et max̾ de cytharis
unde multũ tini ¶ ¶ec uallis hab longitudine dun. uel unꝵ
miliaria aut plus In ꝙͣ si quis mtt moritur et nũꝙͣ unius potest¬
ayaius tͣnsire per modũ illius ballis. Et ⁊deo om̃s de ꝯͣcta declinãt
a lat̾e. Et temptatus er̃a int̾re eti bide quid hos esset landem
orans et deo meo ꝯm̃edans et cruce signans et in noĩe Ihũ int̾i
Et uidi toti corpora mortua ibi ꝙ nullꝰ crede̾t insi uid̾e̾t. In kac
ualle ab uno ẽius latẽ in unosaxo unã faciẽ homĩs uidi qui Ita
fribilit me rspexit ꝙ om̃imno credidi ib fuisse mortuus Sed
piti ausus fui Ini autẽ fugiens ud aliud capuo uallis et super
unũ monticł̾i crenosum ascendi In qͣ undiq c̃ꝯspiciẽs niehil
undi msi ciatharas illas quas perse ut michi uidebat᷑ pulsaꝵ

Expanded text:
expulsus sum». Et per istum modum fratres maximam multitudinem baptizant,expulsus sum». Et per istum modum fratres maximam multitudinem baptizant,vidi; et in illa valle audivi sonos musicos dulces et diversos et maxime de cytharis, unde multum timui. Hec vallis habet longitudinem septem vel octo milliaria ad plus. In quam, si quis inttransire per medium illius vallis, et ideo omnes de contrata declinant a latere. Et temptatus eram intrare et videre quid hoc esset; tandem orans et Deo me recommendans et cruce signans, in nomine Iesu intravi et vidi tot corpora mortua ibi quod nullus crederet nisi videret. In hac valle ab uno eius latere in uno saxo unam faciem hominis vidi, que ita terribiliter me respexit, quod omnino credidi ibi fuisse mortuus; sed piti ausus fui. Ivi autem fugiens ad aliud caput vallis, et super unum monticulum arenosum ascendi, in quo, undique circumspiciens, nichil vidi nisi cytharas illas, quas per se, ut michi videbatur, pulsari
Abbreviated transcription (Latin):
istumͣ senem et dñm illiꝰ ꝑadisi ab eo ubstulert qui multos
sycarios de ꝓadiso illo emisit/ et nobiliores tarturoꝵ int̾fici fecit. Cartari
autẽ hoc uidẽtes ciuitatẽ in qua e̾ati senex obstidert et cũ ceperãt et
pessima morte int̾fecẽrt. ¶ Hanc gram frẽs ibide habẽt ꝙ citissime ꝑ
u̾tutem nom̃is ꝓp̃i shũ et in u̾tute illiꝰ sangĩis p̃ciosi quẽ effudit in cruce
pro salute gĩs huãm demonia ab obfessis corporib cxpellat Et quia m̃lti
ibidẽ obpessi sunt ducunit᷑ perx dictas ad fres ligati qui libatistãti cre¬
uideat deos uicinor suoꝵ comburi. Et frẽs corã pplo y dola m igne
proiciũt et illa pͥma uice de ine exierũt łunc frebignẽ tũ aq bñdc̃a
consperserunt et it̾m ydola in igne proiẽcert et de mones in effigie
nig̾nm fugerut / etry dola r̾mansẽrt et combustast̾ pbostea au¬
ditur clamor per aerẽ talis. uide E uide Quom̃õ de habitatiõe mea

Expanded text:
istum senem et dominium illius paradisi ab eo abstulerunt; qui multos sicarios de paradiso illo emisit et nobiliores Tartarorum interfici fecit. Tartari autem, hoc videntes, civitatem in qua erat senex obsederunt, eum ceperres ibidem a Deo, quod citissime per virtutem nominis Iesu Christi et in virtute illius sanguinis pretiosi, quem effudit in cruce pro salute generis humani, demonia ab obsessis corporibus expellunt. Et quia multi sunt ibidem obsessi, ducuntur per decem dietas ad fratres ligati. Qui liberati statim crevideat deos vicinorum suorum comburi. Et fratres coram populo idola in ignem proiiciunt et illa prima vice de igne exierunt; tunc fratres ignem cum aqua benedicta asperserunt et iterum idola in ignem proiecerunt et demones in effigie fumi nigerrimi fugerunt, et idola remanserunt et combusta sunt; postea auditur clamor per aerem talis: «Vide, vide quomodo de habitatione mea
Abbreviated transcription (Latin):
culis ponũt t̾ca se cingentes et alit morirẽtur In hac tra homnes
utunt᷑ n auigio que uocat᷑ ꝯafe siccũ solum spago. Ego aute ascẽ
nii ͬ martrazati sunt. Hec t̾ra est optime situata et in ea est habũ¬
dancia pamis ⁊ un et aliorum uictualiũ. Hec t̾ra antiq̾tus fuit
ualde mag̾na et fuit Regt Iori qui cũ Rhye ilexadro pliũ magͣ.
cõmisit Hiius terre ppłs y do lacrat. adoraus Iguem Eeapentes et
arbores . Et istam t̾ram regunt arrazeni q̃ uiolent̾ eam occeperũt
et subiacent Imꝑio Regis Baldili Ibi sunt diuersa gña bestiarũ. leo¬
nes ingri in maxĩa ꝙͣtitate. Guulleciã ibi Byie et gati maymões
et noctue magne ficut hic habentur columbe ibi mures megm ficut
sunt sc̃pi det ideo canes capĩt ibi mures ꝯͥa nurelegi nõ ualent ad h ͤ
in illa t̾ra Ruilibet hõ habet ante domũ suã unũ pedẽ passiolaꝵ Ita

Expanded text:
culis ponunt, circa se cingentes, et aliter morerentur. In hac terra homines culis ponunt, circa se cingentes, et aliter morerentur. In hac terra homines utuntur navigio que vocatur Iase, sutum solum spago; ego autem ascenatribus nostris martyrizati sunt. Hec terra est optime situata et in ea est abundantia panis et vini et aliorum victualium. Hec terra antiquitus fuit valde magna et fuit regis Pori, qui cum rege Alexandro prelium magnum commisit. Huius terre populus idolatrat, adorans ignem, serpentes et arbores. Et istam terram regunt saraceni, qui violenter eam acceperunt, et subiacent imperio regis Daldili. Ibi sunt diversa genera bestiarum, leones nigri in maxima quantitate; sunt etiam ibi simie et gati maimones et noctue magne sicut hic habentur columbe. Ibi sunt mures magni sicut sunt hic scerpi; et ideo canes capiunt ibi mures, quia murelegi non valent ad hoc. In illa terra quilibet homo habet ante domum suam unum p
Abbreviated transcription (Latin):
magna dampna intulit Romie antiqͥotpibus In ea sut palana mnte gia
sunt pascua multa pro aĩalibus Ibi manria pro magna copia r̃ꝑit᷑
A capite Caldee uersus tͣnsmontana ¶ Inde tͣnsiui in Caldeam que¬
est regnum maxinũ et transim iuxͣ t̾rim Bbabel. Hec regio suani
luiguam ꝓpau hab et ibi homñes formosi et fem̃e turpes, et homĩes
illius regionis uadunt compti comibus et ornati ut hic mulieres
et portant super capita sua fassiola aurea cũ gẽmis es margarites.
Mulieres uero solui unam uilem camisiara accingentẽ us ad genia
habentẽ manncas longas et largas que usq ad t̾rani protendinitur¬
et alia multa mĩabilia sunt ibidẽ ¶ Inde ueni in Indiam que infͣ
Ultra transuu per multas dietas ad mare dcceanũ. Et p̾ma t̾ra ad
quã applicui uocat᷑ Ormes. Que est optinie mirrata et młta merci¬
monia et diuicie sunt in ea. Tautus calor est ꝙ uirilia honñ exeunt
uiue̾ faciunt unxione et ungunt illa et sic uncta in quibusdã sac-¬

Expanded text:
magna damna intulit Romanis antiquis temporibus. In ea sunt palatia integra sunt pascua multa pro animalibus; ibi manna in magna copia reperitur. a capite Caldee versus tramontanam. De regno Caldee, uest regnum maximum, et transivi iuxta turrim Babel. Hec regio suam linguam propriam habet. Et ibi homines sunt formosi et femine turpes. Et homines illius regionis vadunt compti crinibus et ornati, ut hic mulieres, et portant super capita sua fasciola aurea cum gemmis et margaritis. Mulieres vero solum unam vilem camisiam attingentem usque ad genua, habenteEt alia multa et mirabilia sunt ibidem. Inde veni in Indiam, que infra Ultra transivi per multas dietas ad mare occeanum, et prima terra ad quam applicui vocatur Ormes, que est optime murata; et multa mercimonia et divitie in ea sunt. In ea tantus calor est, quod virilia hominum exeunt vivere faciunt unctionem et ungunt illa; et sic uncta in quibusdam sac
Abbreviated transcription (Latin):
a trapefunda per tres dietas. Hee perdices illus condicõis erant. cum
et per illum modum duxit eas usq ad trapesindam et usq ad palaciũ
qmͣd̾am ciuitatem que uotat᷑ azaion queerat młcum epilenta antiqͥtus
Sod tartaui eani pro magna ꝑte destrueerunt ⁊̃Inea erat habadana
Panis et caruis et alioꝵ oim uictualũ uimi et fructiũ. Lec cuutas

Expanded text:
a distans per tres dietas. Et per istum modum duxit eas usque ad Trapesundam usque ad palatium quandam civitatem que vocatur Azaron, que erat multum opulenta antiquitus, sed Tartari pro magna parte eam destruxerunt. In ea erat abundantia panis et
Abbreviated transcription (Latin):
el magnũ in quos int̾iuinꝰ. Eeim illo uradario stat unus monticłs sicͦ
unur campamile repletus amenis herbis et arboribus et diun staremꝰ
Ibr ip̃e sumpsit cymbalãd et incepit ꝑtute̾ ip̃m sicut ꝑcutit᷑ qũ moihi
int̾nt refectoriũ  Ad tuꝰ sonitũ multa aĩalia diu̾sa descenderũt de
monte illo alliqua ue Oymie Aliqͣ uti cati marmones aliqͣ ue faciẽ
hom̃i s hñcia et dum sic̃ starẽ ꝯg̾gauert c̾ca ip̃m .Cc .iiᵒ. de illis aĩalib¬

Expanded text:
um maximum in quod intravimus. Et in illo viridario stat unus monticulus sicut unum campanile, plenus amenis herbis et arboribus. Et dum staremus ibi, ipse sumpsit cimbalum et incepit percutere ipsum sicut percutitur quando monachi intrant refectorium, ad cuius sonitum multa animalia diversa descenderunt de monte illo: aliqua ut simie, aliqua ut cacti maimones, et aliqua faciem hominis habentia. Et dum sic staremu
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ sic Et ascendimꝰ unã barchani. Iuimꝰ ad unũ moͣstediũ mapr ͫ
de quo uocauit unũ r̾ligiosum sib notũ / et dixit sib de me.
Iste Raban fñtꝰ i. r̾ligiosus uenit de India ubi sol orituit et nc̃
uadit kiambaloch ut dep̃cetur uitã pro magno bane Et ido
ostendas sibi aliquid si r̾uertatur ad contͣctas suas possit ifterue ui

Expanded text:
 sic; et ascendimus unam barcam, et ivimus ad unum monasterium maximum. De quo vocavit unum religiosum sibi notum, et dixit sibi de me: «Iste raban franchus, idest religiosus, venit deinde ubi sol oritur et nunc vadit Cambalech, ut deprecetur vitam pro magno cane. Et ideo ostendas sibi aliquid, ut si rever
Abbreviated transcription (Latin):
bombicis qui unũ florenũ tũ dimidio ualẽt et decẽ uel .xii.
suꝑlectiles facũt donũ igñe et sic pro unorgnte Igne soluũt¬
facit Neliqui autẽ de ppło tĩtatis sunt alii ꝓ xp̃iam Alii m̾tatoe̾s
et alii tͣnseũtes per t̾ram. Un de maxͤ funi miratꝰ quomõ tot
corpora homiuũ pot̾ant sinuil habitare In ea est maxima co-¬
pia uictualiũ soi panis et uini risi et caruũ de porco p̃cpue

Expanded text:
bombicis, qui unum florenum cum dimidio valent; et decem vel duodecim superlectiles faciunt unum ignem, et sic pro uno igne solventfacit. Reliqui autem de populo civitatis sunt alii christiani, alii mercatores et alii transeuntes per terram. Unde maxime fui miratus quomodo tot corpora hominum poterant simul habitare. In ea est maxima copia victua
Abbreviated transcription (Latin):
te maiores ut estimo ꝙͣ est ciuitas uenetiaꝵ et padua hec nĩtas
est fita in aquis que semper stant et nec fluũt nec ñfliuĩt. Undat
t anẽ ꝓptee uentũ sicut ciuitas ueneciaꝵ In ea plusꝙ decies nul¬

Expanded text:
te maiores ut estimo quam est civitas Venetiarum et Padua. Hec civitas te maiores ut estimo quam est civitas Venetiarum et Padua. Hec civitas est sita in aquis que semper stant et nec fluunt nec refluunt; undas tamen habet propter ventum sicut civitas Venetiarum. In ea sunt plus qu
Abbreviated transcription (Latin):
particas ad quoꝵ gulam ubi ille ligauit unũ filũ ne illi capiẽ
tes ꝯmede̾nt eos postea int̾ brachia sua posuit tres cistas mag¬
nas et tunc dissoluit ni̾gos de ꝑticis qui stati in aꝙͣ intͣuer̃t
et pistes ceperũt et cistas illas r̃pleuer̃t in ꝑua hora quibus
repletis. ubi ille dissoluit filũ a collis eoꝵ et ip̃i ieintͣntes flu¬
niẽ se de piscibus r̾tͤauert et r̾cieati ad ꝑticas r̾dierũt et
se ligari sicut p̾ns ꝑmiser̃t Ego autẽ de illis piscibus ꝯmedi
et optimi michi uidebantur ¶ Inde tͣnsiens per multas
eñ eius continet. Cmiliaria nec in ea uidi spaciũ qñ bñ in hĩtare̾¬
ỹ mo uidi multas domos habentes .x. uel xni solaria unũ supͣ
aliud ¶Ihes habet suburbia maxĩa continẽcia maiorẽ pplm̃ yͣ
ip̃a ciuitas contineat. Decẽ portas habet pñcipales et in uia
de qualibet portarũ illarũ ad xiii. miliaria sunt cĩtates fre for-¬

Expanded text:
perticas, ad quorum gulam vir ille ligavit unum filum, ne illi, capienperticas, ad quorum gulam vir ille ligavit unum filum, ne illi, capientes pisces, comederent eos; postea in barca una posuit tres cistas magnas. Et tunc dissoluit mergos de perticis, qui statim in aquam intraverunt, et pisces ceperunt et cistas illas repleverunt in parva hora. Quibus repletis vir ille dissoluit fila a collis eorum et ipsi reintrantes flumen se de piscibus recreaverunt, et recreati ad perticas redierunt, et se ligari sicut prius permiserunt. Ego autem de illis piscibus comedi, et optimi michi videbantur. Inde transiens per multas enim eius continet centum miliaria. Nec in ea vidi spatium quin bene inhabitaretur; immo vidi multas domos habentes decem vel duodecim solaria unum super aliud. Hec habet suburbia maxima continentia maiorem populum quam ipsa civitas contineat. Duodecim portas habet principales, et in via de qualibet illarum portarum ad octo miliaria sunt civitates for
Abbreviated transcription (Latin):
ltrra u̾sus oriẽtem uem ad cĩtatem que uocat᷑ fuco Quius
circuitus continet .xxx. miliare In qua sunt galli magͥ
habẽtes sicut pecudes  sec ciuitas pulcherrmia est et sita sͥ
tes et in tͣnsitu ueni ad ꝙdam monte magnũ et uidi ꝙ in
una late̾ montis om̃ia aĩalia erãt ingͣ ut carbo et homĩes et
mlieres diuersum modum uiuendi habent/. Ab alio aũte lat̾e
omĩa c̃alia e̾ant alba sicut ix et homĩes tͣolit̾ diuerse ab
aliis uixert. Ibi om̃s fennẽ q̃ funt desponsate portant in sigͥ
ꝙ habent maritos unũ magnũbarile de cornu in capite
¶ Inde tͣnsiui per ium dietas alias et ueni ad quoddam
magnũ fluiĩe et intrani tiuitatẽ unã que tͣnsu̾sũ illiꝰ flũis
habet pontẽ maxi ͫ et hospitabar in domo uiꝰ hospitarii qui
uolens in ꝯplace᷑ dixxit mn si uelis uide̾ piscari ueni metũ et
duxit me supͣ pontẽ. et uidĩ in brachiis suos i̾gos ligatos suꝑ

Expanded text:
ltra versus orientem veni ad civitatem que vocatur Fuco, cuius circuitus continet triginta milliaria. In qua sunt galli maximhabentes sicut pecudes. Hec civitas pulcherrima est et sita super tes, et in transitu veni ad quendam montem magnum, et vidi quod in uno eius latere omnia animalia erant nigra ut carbo, et homines et mulieres diversum modum vivendi habent; ab alio autem latere omnia animalia erant alba sicut nix, et homines totaliter diverse ab aliis vixerunt. Ibi omnes femine que sunt desponsate portant in signum quod habent maritos unum magnum barile de cornu in capite. Inde transivi per duodeviginti dietas alias et veni ad quoddam magnum flumen, et intravi civitatem unam, que per transversum istius fluminis habet pontem maximum. Et hospitabar in domo unius hospitarii, qui, michi volens complacere, dixit michi: «Si vis videre piscari, veni mecum». Et duxit me super pontem, et vidi in barcis suis mergos ligatos super
Abbreviated transcription (Latin):
in tanta ꝙͣtitate quia magnũ spaciũ maris nichil uideturꝭ insi dorsa
pisciũ et super aridam se proic̾iũt qñ prope ripã sunt et ꝑmiltunt
hoĩes per tres dies uenire. et de illis sum̾e ꝙͣtũ placu̾it eti cũ iedeũt
ad mare post, illain spem per illid modum ue alia spẽs et offert
se et sic de onũbus spẽbus semel tñ tm̃ hoc faciũt in amnio i ut
quesim a gente illa quom̃o eti qualit̾ hos posset fieri. Raderãt ꝙ hoi
modo pisces per n̾am docent᷑ uenire et Imꝑatorẽ sañ reue̾ri. IIbi

Expanded text:
in tanta quantitate, quod per magnum spatium maris nichil videtur nisi dorsa piscium. Et super aridam se proiiciunt, quando prope ripam sunt, et permittunt homines per tres dies venire et de illis sumere quantum placuerit; et tunc redeunt ad mare. Post illam speciem per illum modum venit alia species et offert se, et sic de omnibus speciebus; semel tamen tantum hoc faciunt in anno. Et quesivi a gente illa quomodo et qualiter hoc posset fieri; responderunt quod hoc modo pisces per naturam docentur venire et imperatorem suum revereri. Ibi
Abbreviated transcription (Latin):
unũ lapidẽ longitudinis umꝰ spang̾e et dũ habet illũ uidetur / ab.
aliis quasi una flãma Ignĩs et iõ nullus audet sib aꝓpinqͣre Et dr̃
ꝙ nõ est lapis in mũdo p̾ciosior illo. Magnus autẽ Imꝑator tartaroꝵ
de kathai nũꝙͣ ui. nec petũ̃a nec ingemo illum obtiue̾ potuit cũ tamẽ¬

Expanded text:
unum lapidem longitudinis unius spanse, et dum habet illum, videtur ab unum lapidem longitudinis unius spanse, et dum habet illum, videtur ab aliis quasi una flamma ignis, et ideo nullus audet sibi appropinquare; et dicitur quod non est lapis in mundo pretiosior illo. Magnus autem imperator Tartarorum de Cathay numquam vi, nec pecunia, nec ingenio illum obtinere potuit, cum tame
Abbreviated transcription (Latin):
eciaui sit Testudines Ita magnisicut est unus furnꝰ et multa alia
uidi que int̾dibilia forent inisi homo illa uidisset ¶ In illa ecĩa
toulcta homo mortuus comburitur et uxor uiia tũ eo ficut suꝑius
de alia ꝯͣcta dem̃ est quia dicũt homnes illi ꝙ illa Gadit ad alud mũd̃
ad morandum tũ eo ne ibi aliã ueorẽ accipiat ¶ Ult ͣ tͣn siui ꝑ
mare occeauũ u̾sus m̾diem et tͣnsim per multas eciã Insulas.
qua honnẽs portant facies caninas et mlieres similit̾ et unũ
honnẽs illius regionis funt maxn et fortissimi et quia uadũt
nudi quande debent bellare portant unũ scutũ de ferro quod co¬
operit eos A capite usq ad pedes Et si contingat eos alique de
adiĩ saris capere in bello qui pecumia nõ possit r᷑dimi stati ꝯmedut
en si autẽ possit se r̃ dmiẽ peciũa illũ abire ꝑmittunt Rleꝵ eorũ
portat. e ¶o. margaritas ad colłi suũ maxĩas et pulchimab/
et Ece orĩones om̃i die dicit deo suo Hic etiam portut in digito suo

Expanded text:
etiam sunt testudines ita magni sicut est unus furnus; et multa alia vidi que incredibilia viderentur nisi homo illa vidisset. In illa etiam contrata homo mortuus comburitur, et uxor viva cum eo, sicut superius de alia contrata dictum est, quia dicunt homines illi quod illa vadit ad alium mundum ad morandum cum eo, ne ibi aliam uxorem accipiat. Cap. XVI Ultra ivi per mare occeanum versus meridiem, et transivi per multas contraqua homines portant facies caninas et mulieres similiter. Et unum homines illius regionis sunt maximi et fortissimi, et quia vadunt nudi, quando debent bellare portant unum scutum de ferro, quod cooperit eos a capite usque ad pedes. Et si contingat eos aliquem de adversariis capere in bello qui pecunia non possit redimi, statim comedunt eum; si autem possit se redimere pecunia illum abire permittunt. Rex eorum portat trecentas margaritas ad collum suum maximas et pulcherrimas, et trecentas orationes omni die dicit deo suo. Hic etiam portat in digito suo
Abbreviated transcription (Latin):
Et/ ueui tandem per aꝙͣ dulcẽ ad ꝙͣdãcĩtate nouũe lencyn
que posita est super flue uocãtũ karanorau quod per mediũ katal
transit et magnũ dampnũ sib infert qñ erũpit Inde tͣnsiens perꝰ
flumẽ u̾sus orientẽ per multas dietas et cuutates. Uem ad¬
unã ciuitatẽ noĩe Guinacoto que maiorẽ copĩa habet de Berico
ꝙͣ aliqͣ tiuitas in mudo. Quando em̃i est/ maior Caristia seriq̃ ibi pl

Expanded text:
et veni tandem per aquam dulcem ad quandam civitatem nomine Lencin. Que posita est super flumen vocatum Caramoran, quod per medium Cathay transit, et magnum damnum sibi infert, quando erumpit. Inde transiens per flumen versus orientem, per multas dietas et ccivitatem nomine Sumacoto, que maiorem copiam habet de serico quam aliqua civitas in mundo; quando enim est maior caristia serici ibi qua