comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
mors sepultura. Itaq cui rei ioħs cauisset. ostendit. dicens betitos eos qͥb
scandalizatꝰ eẽt in xp̃o : ab euntib illis adtͣbcis deeo locutꝰ ẽ. Quid existis
indeserto uidere : arundinẽ uento moueri: Desertũ scõspũ uacuũ sen¬
tiendũ ẽ : in quo habitatio dĩ nulla sit. In harundine enĩ . hꝰ ttđ ostendit᷑:
degła scłi utae sue inanitate speciosus ꝓpse aũ fructus uerittis cauus ex¬
teior placens & nullus interior a domẽm uentoꝵ metũ i. in mundorũ souu
fladũ mouendus neq ad consstendi firmittatẽ ualens &a nimi medulł irans

Expanded text:
mors, sepultura. Itaque cui rei Joannes cavisset ostendit, dicens beatos eos, quibus mors, sepultura. Itaque cui rei Joannes cavisset ostendit, dicens beatos eos, quibus scandalizatus esset in Christo; abeuntibus illis, ad turbas de eo locutus est: Quid existis in desertum videre? Arundinem vento moveri ? Desertum sancto Spiritu vacuum sentiendum est, in quo habitatio Dei nulla sit. In arundine enim homo talis ostenditur, gloria saeculi vitae suae inanitate speciosus, in se autem fructu veritatis cavus; exterior placens, et nullus interior; ad omnem ventorum motum, id est, immundorum spirituum flatum movendus, neque ad consistendi fir
Abbreviated transcription (Latin):
soluatur. Taligͥ iobs exemplo ñsuȩ scd discipłorũ ignorcintiȩ consulit: ipse
enĩ uenturũ in remissionẽ peccatorũ p̃dicauit: sut scirent ñ aliũ a se
p̃diccitũ ad oꝑa eiꝰ intuenda discipłos suos misit & uctoritatẽ dictis sus
illiꝰ oꝑa conferrent: heq xp̃c aliꝰ expeccaret᷑ ꝗ cui testimoniũ oꝑa p̃sti
tissent : et cũ totũ sedñs rerũ miraculis prodidisset: cacorũ scilicet uiss. dau¬
dorũ cursu. lae prosorũ curatione surdorũ auditu. uoce mutorũ uittimor¬
trine suae cursu & oꝑis morabat᷑ : s suꝑioris sententide eiꝰ etꝓpriectis contuen¬
da e : qͥd illud sit qđ pauꝑes bene ñticent᷑ : ÷ qͥ ꝑ diderit animã qͥ erucẽ suam
accepint & sequent᷑ q humiles sp̃u fient quoꝵ regnũ p̃parite᷑ incaelõ łrgo
qr idño boec passionũ uniũ sitas conueniret: futuraq eẽt. crux sua plurimis
scandalũ. becitos eos ꝓfessus ẽ. quorũ sideinichil tẽpitũti deferret crux

Expanded text:
tur Joannes exemplo, non suae, sed discipulorum ignorantiae consulit: ipse enim venturum in remissionem peccatorum praedicavit. 722 Sed ut scirent non alium a se praedicatum, ad opera ejus intuenda discipulos suos misit: ut auctoritatem dictis suis illius opera conferrent, neque Christus alius exspectaretur, quam cui tetus. --Et cum totum se Dominus rerum miraculis prodidisset, caecorum scilicet visu, claudorum cursu, leprosorum curatione, surdorum auditu, voce mutorum, vita mortrinae suae cursu et operis morabatur. Sed superioris sententiae vis et proprietas contuenda est, quid illud sit quod pauperes bacceperint et sequentur, qui humiles spiritu fient, quorum regnum praeparatur in coelo. Ergo quia in Domino haec passionum universitas conveniret, futuraque esset crux sua plurimis scandalum; beatos eos professus est, quorum fidei nihil tentamenti afferret crux,
Abbreviated transcription (Latin):
uos me recipit. Et qͥ me recipit: recipit eũ qͥ me misit. Vnuĩsis doctrine af¬
fectũ et p̃ceptorũ sȩdulitatẽ impendit : & qui ꝑiculũ non recipientiũ apłos
excussi pulueris testimonio denunciasset recipientiũ meritũ ultrat grãm
sperati officii cõmendat : docetq inse etĩ mediatoris officiũ qͥcũ sit receptꝰ
a nob atq ille ꝓfeltus exdõ sit dsꝑillũ trins fusus in nob sit atq ita qͥ apłos

Expanded text:
versis doctrinae affectum et praeceptorum sedulitatem impendit. Et qui periculum non recipientium apostolos excussi pulveris testimonio denuntiasset, recipientium, meritum ultra gratiam sperati officii commendat: docetque in se etiam mediatoris officium, qui cum sit receptus a nobis, atque ille profectus ex Deo sit, Deus per illum tran
Abbreviated transcription (Latin):
uoluntate Niam ut corpori anima data ẽ: tat & poteftis utriq ute ndine
ut uellet indultoi e. atq obid lex ẽ. ꝓpostti uoluntati ẜ hoc onilł dephedi¬
dtni q porini adõ figurci tus an qͥb coertȩ originis ortus effectuse nicradue
tus aliunde: s expeccato atq in fidelitaite p̾mi parentis se quentibi gene¬
rationib coepit ẽ. corporis nr̃i pat peccatũ mat animȩ in fideletus
Abiscni urtũ ꝑtrtins gressionẽ pͥmi ꝑcerentis accepiimꝰ: na uoluntus¬

Expanded text:
oluntatem. Nam ut corpori anima data est, ita et potestas utrique utendi se ut vellet indulta est: atque ob id lex est proposita voluntati. Sed hoc in illis deprehenditur, qui primi a Deo figurati sunt, in quibus coeptae originis ortus effectus 719 est, non traductus aliunde. Sed ex peccato atque infidelitate primi parentis, sequentibus generationibus coepit esse corporis nostri pater peccatum, mater animae infidelitas; ab his enim ortum
Abbreviated transcription (Latin):
itor nunciciuit : consistentẽ ut ꝓpħa agnouit. ad euntẽ ut confessor uenera¬
tus ẽ : unde tã uariae et tũ abundanti eiꝰ scientiȩ error obrebsit : h c̃sequers
głam ĩ carcere posito defiusse. Cũ apłis uirtutis suae lum̃ eẽt incarcere po¬
or & cum facti efficientia gr̃a ĩeo expressa sentit᷑ : ut ꝓpħ ipse ipso
qͦq c̃ditionis sua genere ꝓp̃haret : qa in eo forma legiselata ẽ : Xp̃m e¬
nim lex adñticiuit : et remissionẽ peccatorũ p̃dicciuit : & regnã celorũ
spopondit : & ioħs totũ hoc opus legis expleuit. Igit cessante iã lege¬

Expanded text:
ta agnovit, adeuntem ut confessor veneratus est. Unde tam variae et tam abundanti ejus scientiae error obrepsit? Sed consequens  sancti gloriam in carcere posito defuisse, cum Apostolis virtutis suae lumen esset in carcere poor; et cum facti efficientia, gratia in eo expressa sentitur: ut propheta ipse, ipso quoque conditionis suae genere prophetaret, quia in eo forma legis elata est. Christum enim lex annuntiavit, et remissionem peccatorum praedicavit, et regnum coelorum spopondit
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ abinfidelettte duusa iussuũ om̃e concedit ibtqs crlt ielets uslaun ftas
deinceps animȩ set potesatis : fitq grtuus in domouna dissensso & lomesciea
a quadam ꝓsapiȩ antiq̃ ate dedicta csstere inbis qͥb oblerattas concupis¬
cent & origo carnis et origo animae & libtis potestutis induos duidentur
aninã scilieet & corpus hominis nouiq̃ unũ atqridẽ uelle coꝑunt diusq
tresduob sib iacebunt indominatũ eorũ desps̃ nountite potiorib &id¬
cureo illi qͥd o mesticas nominũ carittes dilectioni esꝰ p̃tuler infitoram¬

Expanded text:
 ab infidelitate divisa, jus suum omne concedit: ut quod erat libertas voluntatis, deinceps animae sit potestas. Fitque gravis in domo una dissensio, et domestica a quadam prosapiae antiquitate deducta, consistere in his quibus oblectata sunt concupiscent. Et origo carnis et origo animae et libertas potestatis in duos dividentur, animam scilicet et corpus hominis novi, quae unum atque idem velle coeperunt: divisique tres duobus subjacebunt, in dominatum eorum de Spiritus novitate potioribus. Et idcirco illi, qui domesticas nominum charitates dilectioni ejus praetulerint
Abbreviated transcription (Latin):
documto spũũ firmaũ opinionẽ aũ habitꝰ futuri iudicio cõmunis intelligen¬
tiae dereliqͥt. Cũ enĩ uniũ sonĩ corporũ quae uitt̃ auxerint diũ sitatẽ in unum
consũmatũ uirũ ꝑfectũq sit excitaiturꝰ solus qu epotens sit ad uniꝰ cuiq ꝓce¬
ritaitẽ cubitũ unũ & alterũ tertiũue prȩstare : deuestitu .i. despecie corpoꝵ
cũ tanta eiꝰ c̃tumelia ambigemꝰ. qͥ ut aeqͣlẽ atq un formẽ omẽm hominẽ ef-¬
ficiat tantũ m̃ sura sit humanis corporib: additurꝰ Consi dercite lilia agri-

Expanded text:
documento spirituum firmavit: opinionem autem habitus futuri, judicio communis intelligentiae dereliquit. Cum enim universorum corporum, quae vitam hauserint, diversitatem in unum consummatum virum perfectumque sit excitaturus, solusque potens sit ad uniuscujusque proceritatem cubitum unum et alterum tertiumve praestare, de vestitu, id est, de specie corporum, cum quanta ejus contumelia ambigimus ! qui ut aequalem atque uniformem omnem hominem efficiat, tantum mensurae sit humanis corporibus add
Abbreviated transcription (Latin):
annuȩ licet huiꝰ uiriditatis exẽplo uirtutẽ caelestis substtintiae ȩmulat᷑ :
cũ exeo tuntũ qđ intra se acceptũ habeat alat᷑ in florȩ gͦ lilici ñ laborcinT

Expanded text:
annuae licet hujus viriditatis exemplo, virtutem suae coelestis substantiae aemulatur: annuae licet hujus viriditatis exemplo, virtutem suae coelestis substantiae aemulatur: cum ex eo tantum, quod intra se acceptum habeat, alatur in florem. Ideo ergo li
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. sicut uñiexistis. Lilit ñ labortnt neq nent : & salomonco oꝑtus eorũ gła
ñ fuit : ꝓpħa magnꝰ & merito dilectȩ sapientiȩ dõ carus : s lilia nascuntur
humanȩ intelligentiȩ refert᷑ c̃olorẽ lilii uelam̃ti candor potuerat aemulari :
s lilia ñ laborantia neq nentia significare intelligenda sint angloꝵ cȩles¬
& cũin resurrectione similes om̃s angłis er̃ sꝑare nos cael estis głae uoluit oꝑi-¬
mentũ exẽplo anglicȩ clarittitis . Est aũ innaturi istiꝰ germinis ut aptissime
cȩlestib angłorũ subsitintiis cõparet̃: hoc enĩ efflorescens cũ astirpe deten¬
tȩ humi radicis auellit᷑ naturȩ sure uirtutẽ. licet aruisse putet᷑ occultcit: &¬
redeunte tẽpr̃ rursũ lilii sui honore uestit̾: ex se gͥ efflorescit acreddit᷑. et
qđ ẽ. nec radici potest debe nec t̾ra cũ ille qͥse subeat sucus ex se sit: atq uti.

Expanded text:
ex istis, etc. . Lilia non laborant, neque nent: et Salomon coopertus eorum gloria non fuit, propheta magnus, et merito dilectae sapientiae Deo carus. Sed lilia nascuntur humanae intelligentiae refertur, colorem lilii, velamenti candor potuerat aemulari. Sed lilia non laborantia neque nentia significari intelligenda sunt angelorum coelesEt cum in resurrectione similes homines Angelis erunt, sperare nos coelestis gloriae voluit operimentum, exemplo angelicae claritatis. Est autem in natura istius germinis, ut aptissime coelestibus Angelorum substantiis comparetur. Hoc enim efflorescens, cum a stirpe detentae humi radicis avellitur, naturae suae virtutem licet aruisse putetur occultat, et redeunte tempore rursum lilii sui honore vestitur. Ex se enim efflorescit ac redditur; et quod est, nec radici potest debere nec terrae: cum ille qui se subeat succus, ex se sit. Atque ita
Abbreviated transcription (Latin):
peccatorũ p̃tio uenditis ĩnaturã corporũ anunae subtilitas ingrauescit.
& trenã contrait exuitiorũ sorde materiẽ : sitq uñ ex illis qđ tradatur
int̃ram Plurimis aũi eos antẽ scre passerib: cũ dicit ostendit multitudi¬
ni infidelĩ electionẽ fideliũ p̃eẽ : quia his casus int̾rã sitilł uolatus
qr multo passerib: meliores sumꝰ ipso capillorũ nr̃orũ supputcitorũ
numero indicat᷑ salius nob̵ ex solido futuris cũ qđ innumeraibile ĩ nob
sit c̃seruandi & affectu eqotescate numeret᷑. Nullus ÷ corporũ nr̃ ou

Expanded text:
animae subtilitas ingravescit, et terrenam contrahit ex vitiorum sorde materiem, fitque unum ex illis quod tradatur in terram. Plurimis autem eos ante stare passeribus cum dicit, ostendit multitudini infidelium electionem fidelium praesse: quia his casus in terram sit, illis volatusia multo passeribus meliores simus; ipso capillorum nostrorum supputatorum numero indicatur, salvis nobis ex solido futuris : cum quod innumerabile in nobis sit, conservandi et affectu et potestate numeretur. Nullus igitur corporum nostrorum
Abbreviated transcription (Latin):
ambitiosa addm̃ patrona ẽ nouis simũ poenae qua drantẽ soluemis
nisi p̃tio ipsius aliquantorũ criminũ culpa redimat᷑. Quid aũ aplu¬
rib inhoc ccipite sensũ sit : ñ puttu eẽ. tractandũ. hoc enĩ qđ ad¬
uersario reconciliaribeniuolentia iubem᷑ ad corporis & sp̃s ad¬
uersantiũ sibi c̃cordicim retuler̃: s nos ordinẽ doctrinȩ tenentes eto pꝰ¬

Expanded text:
ambitiosa ad Deum patrona est; novissimum poenae quadrantem solvemus, ambitiosa ad Deum patrona est; novissimum poenae quadrantem solvemus, nisi pretio ipsius aliquantorum criminum culpa redimatur. Quid autem a pluribus in hoc capite sensum sit, non putavi esse tractandum. Hoc enim, quod adversario reconciliari benevolentia jubemur, ad corporis et spiritus adversantium sibi concordiam retulerunt; sed nos ordine
Abbreviated transcription (Latin):
uinã pacẽ iubet. indĩ caritatẽ decantate hominũ transituro
ecqͥa nullũ tẽpꝰ ucicuũ adfectu placabilitatis eẽ. ꝑmittit. cito in
om̃i uiȩ nr̃ãe uia rec̃ciliari nos adũsario benignatate p̃cepit Nem.
reditu grãe morosi in mortis tẽpꝰ ñ initi pace uenicmꝰ nosq ad ũsarus
iudici tradat & ud ex ministro et in carcere mititim᷑. et ñ ex eaimꝰ inde
donec reddamꝰ nouissimũ qua drantẽ. Inp̃ceptis dñicȩ ortionis remit¬
ti nob̵ feccata nrã orcimꝰ exẽplo & datti adũ sariis c̃ditione ueniȩ
ipsi ueniã de p̃ca ñt haec ittiq negabit᷑ nob̵. si aliis neget᷑ a nob ꝓroq
ipsindicio rei sumꝰ si iniudicii tẽpꝰ nremissis simultatib transea mus
adũsccrio tradente nos uidici: quia manens in eũ simultatis nrõe ira
nos arguit : & quia ccritas plurimũ peccatorũ tegit & erroꝵ nr̃orum

Expanded text:
divinam pacem jubet, in Dei cdivinam pacem jubet, in Dei ca nullum tempus vacuum affectu placabilitatis esse permittit, cito in omni vitae nostrae via reconciliari nos adversario benignitate praecepit: ne in reditu gratiae morosi, in mortis tempus non inita pace veniamus, nosque adversarius judici tradat, et judex ministro, et in carcerem mittamur, et non exeamus inde, donec reddamus novissimum quadrantem . In praeceptis dominicae orationis remitti nobis peccata nostra oramus exemplo, et data adversariis conditione veniae, ipsius veniam deprecamur . Haec itaque negabitur nobis, si aliis negetura nobis: nostroque ipsi judicio rei sumus, si in judicii tempus non remissis simultatibus transeamus; adversario tradente nos judici, quia manens in eum simultatis nostrae ira nos arguit. Et quia charitas plurimum peccatorum tegit , et errorum nostrorum
Abbreviated transcription (Latin):
futurũ. Propositis igͥhis quȩ in lege p̃scripta s̃ : ꝓfectu ea ñ ab¬
ueritate iudicii expicttura s male in alterũ cõmotȩ m̃tis a f¬
fectio: idem in euangłiis habet paenȩ legis homicidiũ Et qui
dixerit fr̃i suo racha.: reus erit concilio: Racha: uacuitto
madũ sione luitur : qui aũ fatuũ dixerit : reus erit gehennȩ ig¬
nis. baculi magni ꝑiculũ ẽ. quẽ salem ds̃ neupauerat. eũ con.¬
tumelici in stituati sensus lacessere : & stultorũ intelligentiã sa
ignis erit pabulũ : lta qͥcqͥd lex mipsis qͥdẽ oꝑib:dã pnauit euan¬
liorũ sides ꝓcontumeliosa tantũ uerborũ sacilittece c̃dẽnat.
mutua gͥ uniũ sos caritate deuinciens. nullã in pacificȩ orationis
fieri p̃cem patit᷑ . s aliario munera offerentes si recordent᷑ habe
secũ frib aliquid simulatũ reconciliata humana paee reũti in

Expanded text:
futurum. Propositis igitur his quae in lege praescripta sunt, profectu ea non abfuturum. Propositis igitur his quae in lege praescripta sunt, profectu ea non abveritate judicii expiatura . Sed male in alterum commotae mentis affectio idem in Evangeliis habet poenae; dixerit fratri suo racha, reus erit concilio . Racha vacuitatijudicium animadversione luiturus: Qui autem fatuum dixerit, reus erit gehennoe ignis. Piaculi magni periculum est, quem salem Deus nuncupaverit, eum contumelia infatuati sensus lacescere: et stultorum intelligentiam salignis erit pabulum. Ita quidquid lex ne in ipsis quidem operibus damnavit, evangeliorum fides pro contumeliosa tantum verborum facilitate condemnat.Mutua igitur universos charitate devinciens, nullam impacificae orationis fieri precem patitur: sed altario munera offerentes, si recordentur habere se cum fratribus aliquid simultatum, reconciliatos humana pace reverti in
Abbreviated transcription (Latin):
uenda cȩcerũ neminẽ qͥdẽ posse eẽ demanditas legis infectũ. In ipso enĩ lex
& ꝓphetia omis iplet᷑: sub passione eticm iã spm̃ traditurus magni huius
in secertus arcani. poto aceco consũmatti omĩa ẽ. ꝓfessus. Fidẽ enĩ gestoꝵ
om̃ia tũ ꝓpħarũ diciti sumebant Iitiq ne minima qͥdẽ mandatorũ dĩ nisi
cũ piaculo dĩ constituit eẽ. soluenda : futuros minimos .i. nouis simos ac pe-
ne nullos denuntians minima soluentes Nulla aũ hisminora posseẽ quȩ
tanꝗ erubescendã non c̃ficebit᷑ : erit minimꝰ. Consitenti uͦ. magnȩ in
celo uocationis głam consitet᷑. Dico aũ uob: qr nusi habundauerit
iuscitia urã plusꝗ seribarũ & pharisȩorũ non intrabitis inregnũ
colorũ Pulcherrimo ingressu opus legis coepit excedere ut ñ
dissolueret ec̃ s ꝓfectũ potiore p̃celleret: aditum apłis in cȩ¬
lũ nisi iustitiã pharisȩorũ aquitate ante issent deñtians non

Expanded text:
erum ne minimum quidem posse esse de mandatis legis infectum; in ipso enim lex et prophetia omnis impletur. Sub passione et jamjam spiritum traditurus, magni hujus in se certus arcani, potus aceto consummata omnia est professus: fidem enim gestorum, omnia tum prophetarum dicta sumebant. Itaque ne minima quidem mandatorum Dei, nisi cum piane nullos, denuntians minima solventes. Nulla autem his minora possunt esse tanquam erubescendam non confitebitur, erit minimus, confitenti vero magnae in coelo vocationisjustitia vestra plus quam Scribarum et Pharisaeorum, non intrabitis in regnum coelorum . Pulcherrimo ingressu opus legis coepit excedere, ut non dissolveret eam, sed profectu potiore praecederet: aditum apostolis in coelum, nisi justitiam Pharisaeorum aequitate anteissent, denuntians non
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑanimi nitorẽ ac uitş puritatẽ potescas sit c̃tuenda. Nonenĩ nisi
spũ ꝑfecti etiam mortclitate inmutat qđ solis mundis corde disposi-¬
tum ẽ hoc qđ indõ ẽ. in mortale cernimꝰ: Beati pacifici : qm̃ filii dĩ uo¬
cabunt᷑ Pacificoꝵ beatitudo ad optionis ẽ. merces ut filii dĩ maneant.
Parens enĩ om̃iumdsunus ÷ neq: alit̃ trunsire innuncupationẽ fami-¬
liȩ ciꝰ licebit nisi obliuione earũ rerũ a ssupta qͥbi possemꝰ offendi fra¬
ternȩ inuicẽ carittitis pace uiuamꝰ. Beati qͥ ꝑsecutionẽ patiunt᷑ ꝓpt̃ ius¬

Expanded text:
em ac vitae puritatem potestas sit contuendi. Non enim nisi spiritu perfecti, et immortalitate immutati, quod solis mundis corde dispositum est, hoc quod in Deo est immortale cernemus. 8. Beati pacifici; quoniam filii Dei vocabuntur . Pacificorum beatitudo adoptionis est merces, ut filii Dei maneant; parens enim omnium Deus unus est. Neque aliter transire in nuncupationem familiae ejus licebit, nisi oblivione earum rerum assumpta, quibus possemus offendi, fratern
Abbreviated transcription (Latin):
xas : lex enĩ oꝑum posita ẽ. et om̃ia infidẽ eorũ quȩ in xp̃o erant re¬
uelanda conclusit : cuiꝰ & doetrina ecpassio grande & ꝓfundũ ẽ pat̾nȩ

Expanded text:
xa sunt. Lex enim operum posita est, et omnia in fidem eorum, quae in Christo erant rexa sunt. Lex enim operum posita est, et omnia in fidem eorum, quae in Christo erant revelanda, co
Abbreviated transcription (Latin):
t᷑. Sed nec luc̃na accendit᷑. recondenda submodio. qͥ enĩ fructus ÷ clau¬
so impensa lumins c̃tinere: uerũ synagogã digne dnsmodio cõpauit:
quae susceptos fruetꝰ int᷑ se tantũ receptas certũ modũ dim̃sȩ obseruan¬
ciȩ continebat : Nunc ttim̃ fructu om̃i adueniente se uacuata sst ñ tam̃
adp̃otens luminis oculendi atqr idõ iã lucerna xpi non recondenda sub
modo ẽ neq opimento occultanda synagogȩ s in ligni passione suspen¬
sa lum̃ xternũ ẽ. in accła babitantib p̃biturti. Pariet iã fulgere a plos
monet lumine : ut admiratione oꝑis eorũ dõ lausimꝑtiat᷑: ñ quod homu¬
nb o portecit głcam querere qͥuia om̃ia in ordine in honorẽ dĩ agendas
sed ut dissimulantib licet nob opus nrm his int̃ quos uiuemꝰ eluceat Noli¬
te putare qm̃ ueni dissoluere legẽ aut ꝓpħas: ñ ueni soluere s adim¬
plere Virtus & potestas ũborũ eaelestiũ grandia in se mom̃ta cõple¬

Expanded text:
Sed nec lucerna accenditur, recondenda sub modio. Qui enim fructus est, clauso impensam luminis continere? Verum Synagogam digne Dominus modio comparavit: quae susceptos fructus intra se tantum receptans, certum modum dimensae observantiae continebat; nunc tamen fructu omni, adveniente se, vacua sit, non tamen adhuc potens luminis occulendi. Atque ideo jam lucerna Christi non recondenda sub modio est, neque operimento occultanda Synagogae: sed in ligni passione suspensa, lumen aeternum est in Ecclesia habitantibus praebitura. Pari etiam fulgere apostolos monet lumine ; ut admiratione operis eorum Deo laus impertiatur: non quod ab hominibus oporteat gloriam quaerere, quia omnia in honorem Dei sunt agenda; sed ut, dissimulantibus licet nobis, opus nostrum his inter quos vivimus eluceatte putare quoniam veni dissolvere legem aut prophetas: non veni dissolvere, sed adimplere . Virtus et potestas verborum coelestium grandia in se momenta comple
Abbreviated transcription (Latin):
quã & apłorũ officiũ &ipsius salis natura monstrabit Salẽ in seuno
mͦ xternitati corpora reseruantes : s natura silis seꝑ etde ẽ. nec ĩmuta
in om̃ib: dĩ oꝑib ꝑmanserit: Idõ eossalterrae ñcupatos monet intraditȩ
sibi potestatis uirtute ꝑ sistere. nein fatuatinichil saliant : Et ipsi sensu
accepti saporis amisso uiuificare corrupta ñ possint & piect de ȩccłae
quae ȩdib: tenebras interimat luce dominante. Igͥ mundus extra cogni¬
tionẽ dĩ positus obscurde tenebat᷑ ignorantiȩ tenebris cui ꝑ apłos scren¬
tiȩ lum̃ inuebit᷑ & cognitio dĩ claret & deparuis eoꝵ corpꝰculis. quocũq
incesserint lux tenebris ministrant᷑. Ñpotest ciuitas abscondi supꝰ
montẽ aedificato : neq accendunt luc̃nã et ponunt ec̃ sub modio. etrłq
titudine c̃sistit habituntiũ : ita in eo ꝑnaturã suscepti corporis quȩdã
uniũ s̃i generis humani c̃gregatio c̃tinet᷑ Atq ita &ille ex nr̃tau in se

Expanded text:
quam et apostolorum officium, et ipsius salis natura monstrabit. Sal est in se uno modo aeternitati corpora reservantes. Sed natura salis semper eadem est, nec imin omnibus Dei operibus permanserit; ideo eos, sal terrae nuncupatos, monet in traditae sibi potestatis virtute persistere, ne infatuati nihil saliant, et ipsi sensu accepti saporis amisso vivificare corrupta non possint, et projecti de Ecclesiae que aedibus tenebras interimat, luce dominante. Igitur mundus extra cognitionem Dei positus obscurabatur ignorantiae tenebris: cui per apostolos scientiae lumen invehitur, et cognitio Dei claret, et de paines. -- Non potest civitas abscondi supra montem aedificata, neque accendunt lucernam, et ponunt eam sub modio, et relititudine consistit habitantium; ita in eo, per naturam suscepti corporis, quaedam universi generis human
Abbreviated transcription (Latin):
bogetib aetnȩ consolationis solatia repromittit ũ erbiceres dut et uno¬
lus aut da pna merentib s peccata uetera flentibo & eriminnã qͥb. ab¬
sordescum censcientea derumnosis haec sedula in caelo c̃solato pourat¬
Becies qͥ nsiruinit & sitiunt iufcitiam. qm̃ ipsi saturabunt. Sitientib &b̃e¬
surientib uistitic̃ bectatudinẽ tribuit si gnificans extentam indi doc¬
driã scosũ aiudititẽ bonis ꝑ fectȩ incelo satiecittis expleribectti nuss¬

Expanded text:
gentibus aeternae consolationis solatia repromittit. Non orbitates aut contumelias aut damna moerentibus, sed peccata vetera flentibus, et criminum quibus obsordescimus conscientia aerumnosis, haec sedula in coelo consolatio praunt et sitiunt justitiam; quoniam ipsi saturabuntur . Sitientibus et esurientibus justitiam, beatitudinem tribuit: significans extensam in Dei doctrinam sanctorum aviditatem bonis perfectae in coelo satientatis expleri. 6. Beati mise
Abbreviated transcription (Latin):
fides uͦ sacram̃ti c̃suetudinẽ remouet uitae nr̃ãe negotia inuerita¬
te constituens et ab iecto fallendi affectu siplicittitẽ loꝗdi audien¬
diq p̃ scribens: ut qđ erat eẽt. ñ esset uͦ qđ nonerat: q int̃ est et non
patens eẽt materia fallendi: & qđ ultra ẽ. id ome demalo ẽ. Qđ e¬

Expanded text:
Fides vero sacramenti consuetudinem removet, vitae nostrae negotia in veritaFides vero sacramenti consuetudinem removet, vitae nostrae negotia in veritate constituens, abjecto fallendi 687 affectu, simplicitatem loquendi audiendique praescribens; ut quod erat esset, non esset vero quod non erat: quia inter est et non, patens esset materia fallendi, et quod ultra est, id omne de malo est .
Abbreviated transcription (Latin):
tatis instinctu. Dictũ ẽ. aũ. qͥcũq dimiserit uxorẽ suã det illi repudium.
Ne qͥtatẽ in om̃s c̃cilicins manere eam maxime in c̃iugiorũ pace p̃cepit:
Legi addens plura nichil demens: nec sane ꝓfectus argui potest nam
cũ lex libtatẽ dandi repudii ex libelli auctoruate tribuisset: nc̃ ma¬
rito fides euangłic ñ solũ uoluntatẽ pacis indixit. uerũ etiam reatũ
coactȩ in adulterium uxoris iposuit. si alii exdiscessionis necessitate nu¬¬
benda sit nullã aliam causam desinendi ac̃iugio p̃seribens. quã ꝙ̃ ui¬
rum prostitutae uxoris societate pollueret. Audistisiterũ. quia dictũ¬
ẽ. Antiquis ñꝑ uirab. Etrłq Lex poenã posuercet ꝑ iurio. ut frtiudu-¬
lentiã m̃tium. sacram̃ti religio contineret : simulq plebs rudis atq
in solens frequentẽ dedõ suo m̃tionẽ habet stmiliaritate iurandi:

Expanded text:
tatis instinctu. 22. Dictum est autem: Quicumque dimiserit uxorem suam, det illi repudium, etc. . tatis instinctu. 22. Dictum est autem: Quicumque dimiserit uxorem suam, det illi repudium, etc. . Aequitatem in omnes concilians, manere eam maxime in conjugiorum pace praecepit: legi addens plura, nihil demens. Nec sane profectus argui potest. Nam cum lex libertatem dandi repudii ex libelli auctoritate tribuisset, nunc marito fides evangelica non solum voluntatem pacis indixit, verum etiam reatum coactae in adulterium uxoris imposuit, si alii ex discessionis necessitate nubenda sit: nullam aliam causam desinendi a conjugio praescribens, quam quae virum prostitutae uxoris societate pollueret. 23. Jurandiest antiquis: Non perjurabis, etc. . Lex poenam posuerat perjurio, ut fraudulentiam mentientium sacramenti religio contineret; simulque plebs rudis atque insolens frequentem de Deo suo mentionem haberet familiaritate jurandi.
Abbreviated transcription (Latin):
fertur suo cursũ ordo p̃cepti et p̃termissis legis oꝑib: iã in euange¬
liis adulterio motus tantũ oculi incidentis aequat᷑: Et cũ fornica¬
tionis oꝑe punit᷑ inlecebrosa uisus transcurrentis affectio. Qđ¬
tiȩ gradus celsior : & ꝓfectũ fides sumit: Carere enĩn solũ ꝓpͥis uitus . s
extrinsecus incedentib ad monem᷑: ñ enĩ exccusis peccantiũ m̃brorũ
corporis damna p̃ceptti s̃: Dextero enim oculoñminus sinist erraret :
certe pes sensu c̃cupiscentiȩ carens dã pno mutił ẽ : inqͣ poenȩ causa ñ in¬
cedet: s qͥa diũsa inuicẽ m̃bra. corpꝰttm̃ om̃s unũ sumꝰ abicere a nobis
ł potiꝰ eruere ꝓpinqͥtates caris simorũ nominũ ad monem᷑ si mn illis a¬
liquid tale cernamꝰ ne in c̃sortiũ criminis eorũ destimiliaritate ueniamꝰ.
Rectius utilib et maxime necessariis tanꝗ oculi et pedis m̃bris caren-
piscentiȩ efficientiȩ cõparcret᷑ dãpnũ corporis otiosũ ẽ. relicto uolun¬

Expanded text:
Fertur suo cursu ordo praecepti, et praetermissis legis operibus, jam in Evangeliis adulterio motus tantum oculi incidentis aequatur: et cum fornicationis opere punitur illecebrosa visus transcurrentis affectio. tiae gradus celsior, et profectum fides sumit. Carere enim non solum propriis vitiis, sed et extrinsecus incidentibus admonemur. Non enim ex causis peccantium membrorum, corporis damna praecepta sunt: dextro enim oculo non minus sinister erraret. Certe pes sensu concupiscentiae carens damno inutilis est, in quem poenae causa non incidet. Sed quia diversa invicem membra, corpus tamen omnes unum sumus; abjicere a nobis, vel potius eruere, propinquitates carissimorum nominum admonemur, si in illis aliquid tale cernamus, ne in consortium criminis eorum de familiaritate veniamus: rectius utilibus et maxime necessariis, tamquam oculi et pedis membris carentecupiscentia efficientiae comparetur, damnum corporis otiosum est, relicto volun
Abbreviated transcription (Latin):
iħu xp̃i. & corporalitatẽ & pcissionẽ etresurrectionẽ locutaẽ. atq: id
ita iam ante tẽpora scłaria inaetatis nrae tẽpus eẽ. dispositũ frequens
tis suspitionib anxius que ad tẽptandi erupit audacicẽ : ingens iniitu ꝑ¬
ittiq: & corporalitus eiꝰ et passio uolunttis dĩ et salus scłi ẽ : & ultra huma¬¬
nis sermonis eloqͥũ ẽ. dm̃ exdõ filiũ ex patris substantia : consistentẽ
postremo pꝰtriduũ inuitũ ex morte redeuntẽ consotiatũ spõs & substan-¬
tiȩ suȩ atermttti materi ẽ ad cȩlũ adssupti corporis retulisse negͥ ali

Expanded text:
i, et corporalitatem, et passionem, et resurrectionem locuta est: atque id ita jam ante tempora saecularia in aetatis nostrae tempus esse dispositum, frequens tis suspicionibus anxius, usque ad tentandi erupit audaciam: ingens in Jesu perItaque et 684 corporalitas ejus et passio, voluntas Dei et salus saeculi est: et ultra humani sermonis eloquium est, Deum ex Deo, Filium ex Patris substantia atque intra Patpostremo post triduum in vitam ex morte redeuntem, consociatam Spiritus et substantiae suae aeternitati materiem ad coelum assumpti corporis retulisse. 15. Qui
Abbreviated transcription (Latin):
qͣlex etꝓpħae passibile p̃dicauer. Idõ uͦ necesse eẽ ait uenire scandala : qa
adsa cram̃tũ reddendȩ nob̵ xt̃nitatis omĩs ieo passionis humilitas eẽt explen¬
da. Suꝑius eni ĩ abscidendis manu ł pede ꝓpͥnqͥtatũ ẽtineri nomina exposumꝰ¬
Atq idõ cognationẽ generis is ahelite reliqdam ueluti qͥdã menbroꝵ recisiones
lis istis qͥ eredunt ĩ ne Aptisinũ uinculũ mutui amoris inposuit: ad eos p̃cipue qͥuere
in dño eredidissent susilloꝵ enĩ angłi qͥotidie dm̃ uident. qͥa filiu hominis uenit saluare
que ꝓdita s. Ir ꝑꝰ et filiꝰ hominis saluait: &dm̃ angłi uident: et angłi pusillorũ p̃s
ac postulationes ad aeternũ et in uisibilẽ dm̃ ambitioso angłorũ stemulatu ac

Expanded text:
quem lex et prophetae passibilem praedicaverunt. Ideo vero necesse esse ait venire scandala: quia quem lex et prophetae passibilem praedicaverunt. Ideo vero necesse esse ait venire scandala: quia ad sacramentum reddendae nobis aeternitatis, omnis in eo passionis humilitas esset explenda. 4. Superius autem in abscindendis manu vel pede propinquitatum contineri nomina exposuimuatque ideo cognationem generis Israelitae 758 relinquendam veluti quadam membrorum recisione lis istis, qui credunt in me . Arctissimum vinculum mutui amoris imposuit, ad eos praecipue qui vere in Domino credidissent. Pusillorum enim angeli quotidie Deum vident : quia filius hominis venit salvare quae perdita sunt. Ergo et filius hominis salvat, et Deum angeli vident, et angeli pusillorum sunt. ac postulationes ad aeternum et invisibilem Deum ambitioso angelorum famulatu ac
Abbreviated transcription (Latin):
oporteat quȩrendũ ẽ. M&lȩ opꝰ. labor ẽ. execitatis Nã clausis ium̃torũ ocuł aguidđ in
girum : & sub a sini qͥdem nomine frequent̃ gentes cognominattis repperimis.
Igitur gentes qđ agunt nescuint : et inuita sude oꝑe decentȩ: caeci laboris ignortin
uerint rectiꝰ inligata collo mola asinaria demersi in mari fuissent: Igentiũ labore
de pressi inignorantia scłi demorarent᷑ qr ilł tolerabiliꝰ fuerit nescisse xp̃m ꝗistis ꝓ-¬
phetatũ non recepisse. Vaebiuc mundo abscandalis. Necesso ẽ. enĩ uenire scan¬
dala ueruntam̃ uae homini illi ꝑquẽ scandalũ uenit. Humilittis passionisscan-¬
dalũ mundo ẽ inhenĩ maxime ignorantia detinet̃ humana. qđ sub deformitate
crucis aternȩ gła dñm noluit acciꝑe Et quid mundo tũ ꝑiculosũ ꝗnon rece¬
pisse xp̃m uerũ tam̃ subhominis ñcupatione auctorẽ scandali huuis. iudaicũ
popłm designat: ꝓq om̃e hoc mundo ꝑiculũ cõparat᷑ ut xp̃m in passione ab negeas

Expanded text:
oporteat, quaerendum est. Molae opus, labor est caecitatis: nam clausis jumentorum oculis aguntur in gyrum. Et sub asini quidem nomine, frequenter gentes cognominatas reperimus. Igitur gentes quod agunt, nesciunt: et in vitae suae opere detentae, caeci laboris ignorantiscandalizarent, rectius illigata collo mola asinaria demersi in mare fuissent, id est, gentium labore depressi in ignorantia saeculi demorarentur: quia illis tolerabilius fuerit nescisse Christpericulosum. -- Vae huic mundo ab scandalis. Necesse est enim venire scandala; verumtamem vae homini illi, per quem scandalum venit . Humilitas passionis scandalum mundo est. In hoc enim maxime ignorantia detinetur humana, quod sub deformitate crucis aeternae gloriae Dominum nolit accipere. Et quid mundo tam periculosum, quam non recepisse Christum? Verumtamen sub hominis nuncupatione, auctorem scandali hujus Judaicum populum designat, per quem omne hoc mundo periculum comparatur, ut Christum in passione abnegent,
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ om̃s unũ sumꝰ caelestis glae numerꝰ explendꝰẽ . Atq idõ & creciturit om̃is reuela¬
tionẽ filiorũ dĩ expecctt :idõ congemiscit & cdolet ut numerus qͥ ꝑ alstem abraȩ

Expanded text:
lestis gloriae numerus explendus est. Atque ideo et creatura omnis 759 revelationem filiorum Dei exspectat: et ideo congemiscit et dolet, ut numerus, qui per alpha Abrahae a
Abbreviated transcription (Latin):
sec et errantẽ unã reqi ssec qua inuenta plusgtudii sit ꝗh abebat᷑ in non aginit
nouẽ conseruatione lxtitiȩ Ouis una hꝰ intelligendꝰ ẽ Et subhomine uno. uniũsi-¬
ttissentienda ẽ. sed inunꝰ adae errore : om̃e homiñ genꝰ ab errtiũ. Ergo non aginia
nouẽ nonerrante sinulttudo angłorũ caelestiũ opinanda ẽ : qͥb: incaelo ẽ. lacti¬
tia ec oura salutis humana : Igit᷑ et quȩrens hominẽ xp̃o ẽ et ñaginiti nouẽ relictis

Expanded text:
ta plus gaudii sit, quam habebatur in nonaginta et novem conservatione laetitiae . Ovis una, homo intelligendus est, et sub homine uno, universitas sentienda est. Sed in unius Adae errore omne hominum genus aberravit; ergo nonaginta novem non errantes, multitudo angelorum coelestium opinanda est, quibus in coelo est laetitia et cur
Abbreviated transcription (Latin):
poscit : dñs silet: discipłi pro ea rogant: qͥb: se ꝑditis ouib: domꝰ isrł missũ
eẽ respondit. Illa uͦ ad orcins adiuuari se postulat: cui dñs ait inlicitũ esse
panem filiorũ canib: offerre. uicis simqulla respondet decimtib: dem̃sa

Expanded text:
poscit. Dominus silet, discipuli pro ea rogant: quibus se perditis ovibus domus Israel missum poscit. Dominus silet, discipuli pro ea rogant: quibus se perditis ovibus domus Israel missum esse respondet. Illa vero adorans, adjuvari se postulat: cui Dominus ait, illicitum esse panem filiorum canibus offerre. Vicissimque illa respondet, decidentibus de mensa
Abbreviated transcription (Latin):
unc accesser̃ ad eum scribre etpbarifaei ab hierusolimis dicentes. etrłq:
fuerant. ipse respondit : Omẽm plantationẽ quoe non a patre sit ercidican-¬
dadicens ÷ traditionẽ hominũ eruendã cuiꝰ stiuore legis p̃cepta trans¬
gressis : etidõ eẽ eos duces caecos uita ȩtͥnȩ it̃ qđ noniudeant pollicentes coaxcis
sis et ducib: caecorũ casum infoueam eẽ. cõmunẽ. Et egressus in deiħc. se¬
cess in partes trri et sydonis. Et ecce mulier chananea a finib: illis egressa :¬
damauit. Et rełq Diuersa curationũ generit diũsos ccuuisarũ complectunt᷑ ef¬
fectus sed rẽs atq sermo ordinẽ ex suꝑiorib sumit. infidelitatẽ enim pharisȩ-¬
orum et op ꝓbriũ caecorũ ducũ ethumanarũ traditionũ sũꝑstitionis co¬
arguit : et pꝰ haec ad regionis trri & sidonis uenit : et chananeti a finib: illis e-¬
gressa clamat atq orat: addñm dauid filiũ confitet᷑ et filiae fuat opem

Expanded text:
unc accesserunt ad eum Scribae et Pharisaei ab Jerosolymis, dicentes, etc. . fuerant, ipse respondit, omnem plantationem, quae non a Patre sit, eradican, id est, traditionem hominum eruendam, cujus favore, legis praecepta transgressi sunt: et ideo esse eos duces caecos, vitae aeternae iter quod non videant pollicentes, caecisque ipsis et ducibus caecorum casum in foveam esse communem. 2. Et egressus inde Jesus secessit in partes Tyri et Sidonis. Et ecce mulier Chananaea a finibus illis egressa, clamavit, et reliqua . Diversa curationum genera diversos causarum complectuntur effectus: sed res atque sermo ordinem ex superioribus sumit. Infidelitatem enim Pharisaeorum, et opprobrio caecorum ducum, et humanarum traditionum superstitionibus coarguit. Et post haec ad regiones Tyri et Sidonis venit, et Chananaea a finibus illis egressa clamat atque orat, et Dominum David filium confitetur, et filiae suae opem
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓom̃ib: om̃iũ peccata soluebat ineo sociũ admittt qͥc qͥd uniũ sitati prȩstat᷑
ab uno ittcũ eẽt ipse redẽptio uniũ sorũ : erat etiam petrus ante redim̃dus ad
tues filius dĩ uiui primus passionẽ dũ malũ puttit decestatꝰ est: pͥmus et moritu
tus adueniet recte ad mirantes unũsi locutis. Vere filius dĩ ẽ. Confessio erlim
uniũ sorumtũ et absalutti et publicai erit dĩ filiũ niã in humilittite corporet

Expanded text:
omnibus omnium peccata solvebat: nec socium admittit, quidquid universitati praestatur omnibus omnium peccata solvebat: nec socium admittit, quidquid universitati praestatur ab uno. Ita cum esset ipse redemptio universorum, erat etiam Petrus ante redimendus, ad Tu es Filius Dei vivi . Primus passionem, dum malum putat, detestatus est . Primus et moriturtus adveniet, recte admirantes universi locuti sunt: Vere filius Dei est . Confessio enim universorum tum et absoluta et publica er
Abbreviated transcription (Latin):
uocauit. Igit᷑ leͣut cõmemorauimꝰ gesttis : s his om̃ib ꝑsonis effectib: cciusis nume¬
sua sũpsit extrinsecus om̃ia gesserint ĩ exemplũ hoc maiore ittopinandi re-¬
uerentia sitã diuersarũ causarũ efficientia una atq: eadẽ ĩcelligentia con
sequit᷑. Sermo gͥ ad originẽ ꝓpositionis referendus ẽ. Ioħs ut frequent̃ ad mo-¬
ge p̃nuntians hero des uͦ princeps ẽ. popłi : & popłi pͥnceps Subiectȩ si
sibi iungeret. Sunt enĩ atq: ertnt duo popłi. circuncisionis et gentiũ : s is rahelẽ
lex admonebat ne oꝑa gentiũ infidelittitẽq sibi uingeret. Gentib enĩ souia
diis: herodia dȩs filia salttiũ. Voluptas enĩ itinꝗ ex infidelitate orta ꝑ om̃ia
isrł gaudia totis in lecȩbrȩ suae cursib efferebat᷑ . cui se omem eticim sacra¬

Expanded text:
vocavit . 6. Igitur haec ut commemoravimus gesta sunt: sed his omnibus personis, effectibus, causis, numevocavit . 6. Igitur haec ut commemoravimus gesta sunt: sed his omnibus personis, effectibus, causis, numee ex natura sua sumpsit, extrinsecus omnia gesserint in exemplum: hoc 739 majore ita opinandi reverentia, si tam diversarum causarum efficientias fiat sermo ad originem propositionis referendus est. Joannes, ut frequenter admoge praenuntians; Herodes vero princeps est populi, et princeps populi subjecti sibi jungeret . Sunt enim atque erant duo populi, circumcisionis et gentium. Sed Israelem lex admonebat, ne opera gentium infidelitatemque sibi jungeret. Gentium enim socia diis, Herodiadis filia saltavit : voluptas enim tamquam ex infidelitate orta, per omnia Israelis gaudia totis illecebrae suae cursibus efferebatur. Cui se omnem etiam sacra
Abbreviated transcription (Latin):
cuci Volunt enĩ ex infirmittte corporis terũnam spiu ad ȩpere : acsi uir¬
tutem illã incorruptȩ substantiȩ in becillitatis suae sorte adsuptio can¬
uis infecerit & aet̃nutis naturã fragilitatis acceꝑit: quȩ ad metũ tristis
si ad dolorẽ infirma si ad mortẽ trepida uam eccorruptioni iubditta
erit & incidet ĩ etm totius infirmitcitis affectio: erit xͦ qđ ñ era deango¬
re mȩsta decimore sollicita. dedalor ꝓterenti : ac sic ȩcnittis demutata

Expanded text:
irmitate corporis aerumnam Spiritui adhaerere: ac si virtutem illam incorruptae substantiae, imbecillitatis suae sorte assumptio carnis infecerit, et aeternitas naturam fragilitatis acceperit. Quae si ad metum tristis est, si ad dolorem infirma, si ad mortem trepida; jam et corruptioni subdita erit, et incidet in eam totius infirmitatis affectio. Erit ergo quod non erat, de angore moesta, de timore sollicita, de dolore perterrita: ac sic aeternitas demutata
Abbreviated transcription (Latin):
alio in loco idem dñs dixerit cȩcitatẽ anatiuitate ñ expertato aut ꝓp̃o
auit patno fuissẽ contraetũ. Veritatis deinde ordo succendit ingestis
quauis faturi species expleat᷑ indictis mouet scribasremissũ ab homine
peccatũ hominẽ enĩ tuntũ in xp̃o iħu contuebant᷑ & remissi ab eo qđ lex
Lexare ñ poterat fides enĩ sola iusti ficat: deinde murmurationẽ eorã
dñs introspicit: dic̃q facle eẽ filio hominis intrit peccata dimictere: uenuĩ
nemo remittit nisi ds̃: ds in homine manens curationẽ homini prȩstabat
& nulla ei augendi elo quendi erat difficults ciu subẽ. totũ posse qđ¬

Expanded text:
alio in loco idem Dominus dixerit, caecitatem a nativitate non ex peccato aut proprio alio in loco idem Dominus dixerit, caecitatem a nativitate non ex peccato aut proprio aut paterno fuisse contractaquamvis futuri species expleatur in dictis. Movet Scribas remissum ab homine peccatum : hominem enim tantum in Jesu Christo contuebantur. Et remissum est ab eo, quod lex laxare non poterat; fides enim sola justificat. Deinde murmurationem eorum Dominus introspicit, dicitque facile esse filio hominis in terra peccata dimittere . Verum est. Quia nemo remittit nisi Deus, Deus in homine manens curationem homini praestabat: et nulla ei agendi et loquendi erat difficultas, cui subest totum posse q
Abbreviated transcription (Latin):
tus ẽ incupiditate scilicet scłaren damonũ pcipitt᷑ instinetu
inaquis multis i cũ reliquarũ gentiũ infidelitate morituri ags
etiam in hoc trpica ratio seruata ẽ. utn satis eẽt dixisse p̃cipitatos
inmareꝰ niss etiam adderet᷑. & mortius in aquis multis: quorã pͥncipes
atq pastores rerũ ttlum admiratione turbati adurbẽ ueniunt : &q
gesta snuntiant lrbsilla iudaici popłi habet speciem : quae ap̃ĩopib:
auditis dnõ suo obuiã ꝑgit. ꝓhibens nefines suos urbẽq ẽangeret req
enĩ cuangeliça lex pcepit: a qua repudiatꝰ inciuitatẽ sua reuertit: Do
in pard rtico gentiũ unũ sittis offert᷑ medenda se& curationis ipsius uer¬
Sonstunis eso fili emisa s ł peccutti tua inadã uno peccata uniũ sis genab re
sionis exuenia esent̃ paralrticũ peccasse aliquid accepimꝰ cũ psertin

Expanded text:
tus est: in cupiditatem scilicet saecularem daemonum praecipitantur instinctu, tus est: in cupiditatem scilicet saecularem daemonum praecipitantur instinctu, in aquis multis, id est, cum reliquarum gentium 705 infidelitate morituri. Atque etiam in hoc typica ratio servata est, ut non satis esset dixisse praecipitatos in mare, nisi etiam adderetur, Et mortui sunt in aquis multis. Quorum principes atque pastores rerum talium admiratione turbati ad urbem veniunt, et quae gesta sunt nuntiant . Urbs illa Judaici populi habet speciem, quae Christi operibus auditis, Domino suo obviam pergit, prohibens ne fines suos urbemque contingeret; neque enim Evangelia lex recipit: a qua repudiatus, in civitatem suam revertitur . Deo in paralytico gentium universitas offertur medenda. Sed et curationis ipsius verConstans esto fili, remissa sunt tibi peccata tua . In Adam uno peccata universis gentibus sionis ex venia est. Non enim paralyticum peccasse aliquid accepimus: cum praesertim
Abbreviated transcription (Latin):
mui sa duuse hominũ admiratiohanc labent ectusa Inex endio gone
nis humani. iatres fuit humani generis duuso. Noe selaest filaorts
dxmones detinebant : duarũ scilicet gentiũ origines intra defunctorũ
sedes & mortuorũ reliquicis obsedertint: efficientes p̃ctreuntib uiam
uita psentis infestam. Igẽ ut eẽt iureb gerendis futuri plena medi¬
tatid uemente dño duo homines occurriũt occursus eorũ concurrentũ
ad salutem uolunttas indicaret᷑. Sed in hominib: d amones ꝓelamant
cur sedẽ inudetet curante iudicii tẽpus in festet: adiacebat elsor
cis duob gentiũ popłis plebs exgenere sadducȩorã. quora heress sb
iudais negaxe resurrectionis piaculũ e uidentes gͥ da monesnsibi
tumlocũ ingentib derelinqui at patiatur habittire se in heretieis de¬
p̃cantur: qͥb: occupatis cotus in martimpetu rcipido ꝑp̃cepsgex coae¬

Expanded text:
mum reditus, et hominum admiratio, hanc habent causam. 4. Daemonemum reditus, et hominum admiratio, hanc habent causam. 4. Daemoneris humani in tres fuit humani generis divisio, Noe scilicet filios, ex daemones detinebant: duarum scilicet gentium origines intra defunctorum sedes et mortuorum reliquias obsederant, efficientes praetereuntibus viam vitae praesentis infestam. Igitur ut esset in rebus gerendis futuri plena meditatio, venienti Domino duo homines occurrunt: ut occursu eorum, concurrentium ad salutem voluntas indicaretur. Sed in hominibus daemones proclamant, cur sedem invideat, cur ante judicii tempus infestet. Adjacebat etiam eis duobus gentium populis plebs ex Sem genere Sadducaeorum, quorum haeresis ex Judaeis negatae resurrectionis piaculum est. Videntes igitur daemones, non sibi jam locum in gentibus derelinqui, ut patiatur habitare se in haereticis deprecantur: quibus occupatis, totus in mare impetu rapido per praeceps grex coac
Abbreviated transcription (Latin):
isset & a discipłis excittitũ eẽ. dixisseonẽ admiratos eẽ. homines sig
quia piciculigentił miserrimi que erroris scultitiam demonstrat
qđ eum ex humilitate passionis hominẽ potius ñcupent quã exiur¬
tutib dm̃. Et cũ uenisset trans fretũ inregione gera senorũ: oc cur¬
rerunt ei duo bomines dae monia habentes: dȩmonum̃tis exeuntes ꝑi-¬
culosi nimis. Etrłq. Duũ hominũ occursus.ddemonũ in duos homines
longa ꝓcessio & ꝑiculosa transeuntibiuia et trans fugiendi in porcos
depcatio & purgatis hominbi gregis ipsus ppcees i nan cus ss ebine
pastorã ineppidũ fugcopopłi deciutatte ꝓgresss & ne urbe dus adiret
logteto at edtaus ci i patruam eeillic paralrticĩlecto iaceras oblorio
& ꝓfidĩ merito intẽpore ipso peccatora remissid et mar uaur s mldo¬
sans eł iurtutis confessis et paralytici eaicm sub honere lectuli mdo¬

Expanded text:
isse, et a discipulis tantum excitatum esse dixisset; nunc admiratos esse homines signisse, et a discipulis tantum excitatum esse dixisset; nunc admiratos esse homines signquia piaculi gentilis miserrimique erroris stultitiam demonstrat, quod eum ex humilitate passionis hominem potius nuncupent, quam ex virtutibus Deum. 3. Et cum venisset trans fretum in regionem Gerasenorum, occurrerunt ei duo homines daemonia habentes de monumentis exeuntes, periculosi nimis, et reliqua . Duum hominum occursus, daemonum in duos homines longa possessio, et periculosa transeuntibus via, et transfugiendi in porcos deprecatio, et purgatis hominibus gregis ipsius per praeceps in mare casus, dehinc pastorum in oppidum fuga, populi de civitate progressus, et ne urbem Dominus adiret legatio, et reditus ejus in patriam, et illic paralytici in lecto jacentis oblatio, et pro fidei merito in tempore ipso peccatorum remissio, et murmur Scribarum, et virtutis confessio, et paralytici etiam sub onere lectuli in do
Abbreviated transcription (Latin):
Et ecce tẽpestas magna sticta ẽ in mari. &rłq Nauem discipłis ingressis
tẽpestas orit᷑: mare cõmouet᷑ : nauigantes turbant᷑. Ipse uͦ songio con¬
sopitus timentiũ mecu exctit᷑ orat᷑ opẽ afferat: et increpatis his qđ
modicȩ eẽnt fidẽuento &mari tranquillititẽ imꝑauit . Cum admira¬
tione hominũ p̃ceptis eiꝰ uentũ et mare oboedisse Igͥ scđm ȩcđae intq̃s¬
sed qđ sonpio nr̃o consopiat᷑ in nob̵. Maxime aut̃ illud accidit ut adõ
p̃cipue inꝑiculi meti & uexatione speremꝰ : atq utinã uł spesserit
confidat sese ꝑiculũ posse euadere ntra seuirtute uigilante : ꝓpe
tuam aũ nob̵ obiurgationis sude recordationẽ relinqͥt dicens.
Modicȩ fidĩ qͥd timidi estis: metũ scilicet motuũ scłariũ cũ qͥb apc̃
tium Qualis hic hꝰ ẽ. & qđ uenti et mare oboediunt ei Non discipłorũ
hic sermo. s gentium ẽ. Nam cũ suꝑus & discipłos tantũ nauẽ intro¬

Expanded text:
Et ecce tempestas magna facta est in mari, et reliqua . Navem discipulis introgressis tempestas oritur, mare commovetur, navigantes turbantur. Ipse vero somno consopitus timentium metu excitatur, oratur ut opem afferat. Et increpitis iis quod modicae essent fidei, vento et mari tranquillitatem imperavit, cum admiratione hominum praeceptis ejus ventum et mare obedisse. Igitur secunsed quod somno nostro consopiatur in nobis. Maxime autem illud accidit, ut a Deo praecipue in periculi metu et vexatione speremus. Atque utinam vel spes sera confidat sese periculum posse evadere, Christi intra setuam autem nobis objurgationis suae recordationem reliquit, dicens: Modicae fidei, quid timidi estis ? metum scilicet motuum saecularium, cum quibustium: Qualis hic homo est, quod venti et mare obediunt ei ? Non discipulorum hic sermo, sed gentium est. Nam cum superius et discipulos tantum navem intro