comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
rit. Ilri autẽ ad antixpm̃ ista referentes diet
qd̃ pͥmum pugnaturus sit contra regẽ austri
ia ẽ. egipti. & postea libias & ethiopas suꝑa¬
turus. que de decẽ comib tria contrita cornua
supra legimus. & qr uenturus sit in terram
isrł. & multe ei uł urbes uł ꝓuintie dature
manus. Heẽ autẽ sole saluabuntur de manib
eius edom. & moab. & pͥncipiũ filiaͦrũ ammon.
Antiochus aiunt festinans contra ptolomeũ re
patus alio plio ptolomeũ readder& fortiorẽ. An¬
tixp̃c quoq idumeã & moabitas. ac filios ammon
id ẽ. arabiã relinquet intaetã qͥa illuc seĩ ad
deserta confugient. & emittet manũ suã in
terrã: & terra egipti ñ effugi&. Et dñatur
thesauroꝵ auri atq argenti. & in om̃ĩb p̾ci
bit. Hec antiochũ ex parte fecisse legimꝰ. Sea
nr̃i asserunt antixp̃o conuenire. Antiochus
enm libiam quã pleriq̃ affricã intelligunt.
ethiopiãq ñ tenuit. Ilisi focte qr abipso elima

Expanded text:
tri autem ad Antichristum et ista referentes, dicunt quod primum pugnaturus sit contra regem Austri, id est, Aegypti, et postea Libyas, et Aethiopas superaturus: quae de decem cornibus tria contrita cornua supra legimus; et quia venturus sit in terram Israel, et multae ei vel urbes, vel provinciae daturae manus. Hae autem solae salvabuntur de manibus ejus, Edom, et Moab, et principium filiorum Ammon. Antiochus, aiunt, festinans contra Ptolemaeum repatus alio praelio, Ptolemaeum redderet fortiorem. Antichristus quoque Idumaeam, et Moabitas, ac filios Ammon, id est, Arabiam relinquet intactam: quia illuc Sancti ad deserta confugient. Et mittet manum suam in terras, et terra Aegypti non effugiet: et dominabitur thesaurorum auri atque argebit. Haec Antiochum ex parte fecisse legimus. Sednostri asserunt Antichristo convenire. Antiochus enim Libyam quam plerique Africam intelligunt, Aethiopi
Abbreviated transcription (Latin):
si&. Et introibit interrã gloriosam. & multi cor¬
ruent. ꝓ qͦ int̾pretatus ẽ. sẏminacꝰ. & multa mi¬
lia corruent. Theodotio: & multi infirmabunt᷑.
Multas autẽ corruere uxta aqͥlã uł urbes uł
regiones uł ꝓuintias intellige. & hec porphiruis
ad anthiochũ refert : qđ undecimo anno regni
stu rursus contra sororis filiũ ptolomeũ philo¬
metora dimicauit : qͥ audiens uenire antiochũ
congregauit multa popłoꝵ milia. s antiochus
quasi tempestas ualida in curribus & in eqͥtib
& in classe magna ingressus sit in terras pluri¬
mas. & transeundo uniuersa uastauerit. ueneritq
ad terrã inclitã id ẽ. uideã quã simmac̾us t̾ram¬

Expanded text:
siet. Et introibit in terram gloriosam, et multi corsiet. Et introibit in terram gloriosam, et multi corruent. Pro quo interpretatus est Symmachus: et multa millia corruent: Theodotio, et multi infirmabuntur. Multas autem corruere juxta Aquilam, vel urbes, vel regiones, vel provincias intellige. Et haec Porphyrius ad Antiochum refert: quod undecimo anno regni sui rursus contra sororis filium Ptolemaeum Philometorem dimicaverit. Qui audiens venire Antiochum, congregavit multa populorum millia. Sed Antiochus quasi tempestas valida in curribus, et in equitibus, et in classe magna ingressus sit terras plurimas, et transeundo universa vastaverit: veneritque ad terram inclytam, id est, Judaeam, quam Symmachus t
Abbreviated transcription (Latin):
gnouit. & multiplicabit gloriã. & dabit eis
potestatẽ & terrã diuid& gratuito: theodotio¬
ita interp̾tatꝰ ẽ. &ag& hec ut mimiat p̾sidia
cũ dõ alieno. & cũ aliis ostenderit: muttipli¬
cabit honorẽ. & dñari eos multis faci& : &
terrã diuid& gratis. o p̾sidiis confugia int̾¬
p̃tatus siminachus: qđ porphirius ita edisserit:
faci& hec omĩã. ut muniat arcẽ ierłm. & in
ceteris urbib ponat p̾sidia. & iudeos doceat
signific&. Quẽ cum illis ostenderit. & adoran¬
dũ eẽ. ꝑsuaserit : tunc dabit deceptis hono¬
rẽ & głiam plurimã. & faci& ceteris qͥ in
xp̃c quoq multa deceptis munera largietur.
& terrã suo exercitui diuid&. Quosq terrore
non qͥuerit : subiugabit auaricia. Et intẽpre
p̃finito p̃liabitur aduersus eũ rex austri: et
quasi tempestas ueni& contra illũ rex aqͥlo¬
nis in currib & in equitib & in classe ma¬
gna. & ingrediet᷑ terras. & contera& et ꝑtran¬

Expanded text:
gnovit: et multiplicabit gloriagnovit: et multiplicabit gloriatis, et terram dividet gratuito, Theodotio interpretatus est: Et aget haec ut muniat praesidia cum deo alieno: et cum eis ostenderit, multiplicabit honorem, et dominari eos multis faciet, et terram dividet gratis. Pro praesidiis, confugia interpretatus est Symmachus: quod Porphyrius ita edisserit: faciet haec omnia ut muniat arcem Jerusalem, et in caeteris urbibus ponat praesidia, et Judaeos doceat significet. Quem cum illis ostenderit, et adorandum esse persuaserit: tunc dabit deceptis honorem, et gloriam plurimam, et faciet caeteris, qui in christus quoque multa deceptis munera largietur, et terram suo exercitui dividet: quosque terrore non quiverit, subjugabit avaritia. Et in tempore praefinito praeliabitur adversum eum rex Austri: et quasi tempestas veniet contra illum rex Aquilonis in curribus, et in equitibus, et in classe magna: et ingredietur terras, et conteret, et pertran
Abbreviated transcription (Latin):
patrũ suorũ ñ intellig& & suꝑ concupiscentiã
feminarũ. & suꝑ omem̃ dm̃ ñ intellig&. Qͥb uer¬
bis intelligitur & habere eũ concupiscentiã fe¬
minarũ & non habere. Si legerimus & intellexe
tatio ẽ. Qđ idõ simul& castitatẽ : ut plurimos
decipiat. Sin autẽ ita legerimus & suꝑ con¬
cupiscentiã feminarũ ut sub audiatur erit.
antiochi ꝑsone magis coaptabit᷑ qͥ luxuriosissimꝰ.
fiusse dr̃. & in tantũ dedecꝰ ꝑ stupra & corrup¬
telas
uenisse regie dignitatis: ut mimis quoq & seor¬
tis publice ungeretur. & libidine̾ suã popło
p̾sente compler&. Dm̃ maorim ridicule porphi¬
rius interp̃tatꝰ ẽ. ut dicer& in uico modim un¬
sqr̃ & dm̃ quẽ ignorauerłnt patres eiꝰ col&: hoc
magis antrxp̃o quã antiocho conuenit. Legimꝰ
enim antiochũ idolorũ grecie habuisse cultum.
Quideos atq samaritas aduenerationẽ suoꝵ
dorũ compulisse. Nec non & hoc qđ infert. &
faci& ut muntat maorim cũ dõ alieno quẽ co¬

Expanded text:
n intelliget, et super concupiscentiam feminarum, et super omnem Deum non intelliget. Quibus verbis intelligitur habere eum concupiscentiam feminarum, et non habere. Si legerimus, et intellexetatio est: quod ideo simulet castitatem, ut plurimos decipiat. Sin autem ita legerimus, et super concupiscentiam feminarum, ut subaudiatur erit, Antiochi personae magis coaptabitur, qui luxuriosissimus fuisse dicitur, et in tantum dedecus per stupra et corruptelas venisse regiae dignitatis, ut mimis quoque et scortis publice jungeretur, et libidinem suam, populo praesente, compleret. Deum MAOZIM ridicule Porphyrius interpretatus est, ut diceret in vico Modin, unsequitur, et deum quem ignoraverunt patres ejus, colet, hoc magis Antichristo quam Antiocho convenit. Legimus enim Antiochum idolorum 720 Graeciae habuisse cultum, et Judaeos atque Samaritas ad venerationem suorum deorum compulisse. Necnon et hoc quod infert, et faciet ut muniat MAOZIM cum deo alieno quem co
Abbreviated transcription (Latin):
nullus ambigit quin pugnaturus sit aduersũ
testamentũ scm̃. & pͥmũ contra rege̾ egipti di¬
mieans romanorũ ꝓ eis auxilio terreatur.
Hec autẽ sub antiocho epiphane in iagine pre¬
cesserunt : ut rex sceleratissimus qͥ ꝑsequutus

Expanded text:
nullus ambigit quin pugnaturus sit adversus nullus ambigit quin pugnaturus sit adversus Testamentum sanctum, et primum contra regem Aegypti dimicans, Romanorum protinus auxilio terreatur. Haec autem sub Antiocho Epiphane in imagine praecesserunt, ut rex sceleratissimus, qui persecutus
Abbreviated transcription (Latin):
ut alus interp̃tatꝰ ẽ. & cõminabit᷑ ei. & gre¬
ca & romana narrat hystoria: post quã re-¬
uersus ẽ. antiochus expulsus abegiptiis ue¬
nisse eum in iudeã. hoc ẽ. aduersũ testamentũ
scm. & spoliasse templũ & auri tulisse quã¬
plurimũ. Positoq in arce p̃sidio macedonum:
reuersum in terrã suã. & post bienniũ rursũ
contra ptoloineũ exercitũ congregasse. & ue¬
nisse ad austrũ. Cumq duo fr̃s ptolomei cle¬
opatre filii quorũ auunculus erat obsideren¬
tur alexanarie legatos uenisse romanos. Quoꝵ
unus marcus popilius lenas. cũ eũ stantẽ in¬
ueniss&e in littore. & senatus consultũ dedisse
quo iubebatur ab amicis popli romani recedẽ.
& circũ scripsisse rege̾: atq dixisse. Senatus
quid consilii geras. Quib dictis ille ꝑterritꝰ :
ait. Si hoc placet senatui & popło romano: re-¬
cedendũ ẽ. Atq ita timens mouit exercitum.
arrogantie ꝑdiderit magnitudinẽ. De antrxp̃o

Expanded text:
ut alius interpretatus est: et comminabuntur ei. Et Graeca, et Romana narrat historia, postquam reversus est Antiochus expulsus ab Aegyptiis, venisse eum in Judaeam, hoc est, adversus Testamentum sanctum, et spoliasse templum, et auri tulisse quamplurimum, positoque in arce praesidio Macedonum, reversum in terram suam. Et post biennium rursum contra Ptolemaeum exercitum 715 congregasse, et venisse ad Austrum. Cumque duo fratres Ptolemaei, Cleopatrae filii, quorum avunculus erat, obsiderentur Alexandriae, legatos venisse Romanos: quorum unus Marcus Popilius Lenas, cum eum stantem invenisset in littore, et senatusconsultum dedisset, quo jubebatur ab amicis populi Romani recedere,et circumscripsisse regem atque dixisse: Senatus quid consilii geras. Quibus dictis ille perterritus ait: Si hoc placet senatui et populo Romano, recedendum est, atque ita statim movit exercitum. arrogantiae perdiderit magnitudinem. De Antichristo
Abbreviated transcription (Latin):
regum sirie ita uastauit egiptũ: & om̃s eoꝵ
diuitias dissipauit. E& tã eallidus fuit ut
prudentes cogitationes eorũ qͥ duces erant
pueri sua fraude subuerter&. Hec porphiruis
sequens sittariũ sermone lacionisissimo ꝓsequu¬
tus ẽ. quȩ nos brei compendio dicimꝰ. Ilr̃i
autẽ & melius interp̾tantur & reetius qd̃ m
fine mundi hec sit facturus antexpẽ. qͥ con¬
surgere hab& de modica gente id ẽ. popło
iudeorũ. & tam huimlis erit atq despectus ut
ei ñ donet᷑ honor regius. & ꝑ insidias & frau¬
dulentiã obtineat pͥncipatũ. & brachia pugnan¬
tis roman expugnentur abeo & conterant᷑.
& hoc faci& qr simulabit se eẽ. ducẽ federis.
hoc ẽ. legis & testamenti dei. Et ingrediet᷑ ur¬
bes ditissimas. & faci& quę non fecerunt pa¬
tres eius & patres patrũ illius. Nullus enĩ
ideorũ absq antixp̃o in toto unquã orbe

Expanded text:
regnum Syriae ita vastavit Aegyptum; et omnes eorum regnum Syriae ita vastavit Aegyptum; et omnes eorum divitias dissipavit; et callidus fuit, ut prudentes cogitationes eorum qui duces pueri erant, sua fraude subverteret. Haec Porphyrius sequens, Sutorium sermone laciniosissimo prosecutus est, quae nos brevi compendio diximus. Nostri autem et melius interpretantur, et rectius: quod in fine mundi haec sit facturus Antichristus, qui consurgere habet de modica gente, id est, de populo Judaeorum, et tam humilis erit atque despectus, ut ei non detur honor regius, et per insidias et fraudulentiam obtineat principatum, et brachia pugnantis populi Romani expugnentur ab eo, et conterantur: et hoc faciet quia simulabit se ducem esse foederis, hoc est, Legis et Testamenti Dei. Et ingredietur urbes ditissimas, et faciet quae non fecerunt patres ejus, et patres patrum illius. Nullus enim Judaeorum absque Ant
Abbreviated transcription (Latin):
obtuliss& pacẽ ptolomeo & fussae diye fe¬
deris : postea  ẽ. molitus infidias. Ptolomotm
autẽ hic non epiphanen significat qͥ qͥntus
regnauit in egiptũ.s ptolomeũ philometorẽ
filiũ eleo patre sororis antiochi ciuꝰ hio auun¬
culus erat. & cũ pꝰ mortẽ cleopatre sororis¬
antiochi eulasus eunuchus nutricius philo¬
metoris & leneus egiptum regerent. & repe¬
terent fyriam quã antiochus fraude occupa¬
uerat : ortũ ẽ. int̾ auunculũ & puerũ pto¬
lomeũ p̃lium. Cũq int̾ pelusiũ & montẽ cas¬
siũ p̃liũ commisissent: uicti sunt duces pto¬
lomei. Porro antiochus parcens puero. & ami¬
eicias simulans ascendit memphim & ibi ex mo¬
re regnũ egipti regnũ accipiens. pueriq rebꝰ
ꝓuidere se dicens cum modico popło om̃em egi¬
ptũ subugauit. & abundantes atq uberrimas
ingressus ẽ. ciuitates. fecitq quę ñ fecerunt
patres eius. & patres patris illiꝰ. Ilullus enĩ

Expanded text:
obtulisset pacem Ptolemaeo, et fuisset dux foeobtulisset pacem Ptolemaeo, et fuisset dux foederis, postea est ei molitus insidias. Ptolemaeum autem hic non Epiphanen significat, qui quintus regnavit in Aegypto, sed Ptolemaeum 713 Philometorem, filium Cleopatrae sororis Antiochi, cujus hic avunculus fuit. Et cum post mortem Cleopatrae Eulaius eunuchus nutritius Philometoris, et Leneus Aegyptum regerent, et repeterent Syriam quam Antiochus fraude occupaverat, ortum est inter avunculum et puerum Ptolemaeum praelium. Cumque inter Pelusium et montem Casium praelium commisissent, victi sunt duces Ptolemaei. Porro Antiochus parcens puero, et amicitias simulans, ascendit Memphim, et ibi ex more Aegypti regnum accipiens, puerique rebus se providere dicens, cum modico populo omnem Aegyptum subjugavit sibi, et abundantes atque uberrimas ingressus est civitates. Fecitque quae non fecerunt patres ejus, et patres patrum illius. Nullus enim
Abbreviated transcription (Latin):
uatore ꝑfectius implerentur. Sicut gͥ salua¬
tor hab&̃ salomonẽ & ceteros scõs in tẏpũ
aduentus sui: sic & antixp̾e pessimũ regẽ
antiochũ qͥ scos ꝑsequutus ẽ. tepłũq uiola¬
uit. recte typũ sui habuisse credendus ẽ.
Sequamur gͥ expositionis ordinẽ ut iuxta utrãq
expositionẽ qͥd aduersariis qͥd nr̃is uideat᷑
breuit̃ annotare. Stabit inqͥuat in loco sele¬
uci fr̃ eiꝰ antiochus epiphanes cui pͥmum
abhis qͥ in syria ꝑtolomeo fauebant non da¬
batur honor regius. s postea simulatione
clementie obtinuit regnũ fyrie & brachia
pugnantis ptolomei & unuiersa uastantis
expugnata sunt a facie antiochi atq con¬
trita. Brachia autẽ fortitudinẽ uoeat. Unde
& manus appellatur exercitus multitudo. &
ñ solũ ait ptolomẽu uicit in fraudulentia.
s ducẽ quoq federis hoc ẽ. iudã machabetĩ
suꝑauit dolis. Sine quod dic̃ hoc ẽ. Cũ ipse

Expanded text:
vatore perfectius implerentur. Sicut igitur Salvavatore perfectius implerentur. Sicut igitur Salvator habet, et Salomonem, et caeteros sanctos, in typum adventus sui: sic et Antichristus pessimum regem Antiochum, qui sanctos persecutus est, templumque violavit, recte typum sui habuisse credendus est. Sequamur igitur expositionis ordinem, et juxta utramque explanationem, quid adversariis, quid nostris videatur, breviter annotemus. Stabit, inquiunt, in loco Seleuci, frater ejus Antiochus Epiphanes, cui primum ab his qui in Syria Ptolemaeo favebant non dabatur honor regius, sed postea simulatione clementiae obtinuit regnum Syriae. Et brachia pugnantis Ptolemaei, et universa vastantis, expugnata sunt a facie Antiochi atque contrita. Brachia autem fortitudinem vocat: unde et manus appellatur exercitus multitudo. Et non solum, ait, Ptolemaeum vicit fraudulentia, sed ducem quoque foederis, hoc est, Judam Machabaeum superavit dolis. Sive quod dicit hoc est: Cum ipse
Abbreviated transcription (Latin):
uenerit ad alexanarũ regẽ nracedonũ. & hãc
eẽ. seripture scẽ consuetudinẽ ñ uniuersa
narrare s ea quȩ maiora uidentur expone¬
re. Cũq multa quę postea lecturi & exposi
in illo ex parte p̃cesserint in antixp̃o ex toto
eẽ. cõplenda: & hunc eẽ. morẽ scripture scẽ
ut futuroꝵ ueritatẽ p̾mittat in typis: uxe¬
ta alu quoa de año saluatore in septuagesi¬
mo pͥmo psalmo dicitur qͥ p̃notatur salomonis
& omia quȩ deo dicuntur salomoni ñ ualexł
conuenire. Neq enim ꝑmansit ille cũ sole &
ante lunã in generationes gn̾ationũ. Neq
dñatus ẽ. amari usq ad mare. & a flumine
usq ad fluminos orbif terrȩ nec om̃s gts¬
ei seruierunt. neq ante solẽ ꝑmausit nomen
eius. nec benedicte sunt in ipso om̃s trib t̾re
neq om̃s gentes magnificauerunt eũ. Ex par¬
te autẽ & quasi in umbra & imagine ueri¬
tatis in salomone p̾missa sunt. ut in dño sal¬

Expanded text:
venerit ad Alexandrum regem Macedonum: et hanc venerit ad Alexandrum regem Macedonum: et hanc esse Scripturae sanctae consuetudinem, non universa narrare, sed ea quae majora videantur exponere. Cumque multa quae postea lecturi et expositin illo ex parte praecesserint, in Antichristo ex toto esse complenda. Et hunc esse morem Scripturae sanctae, ut futurorum veritatem praemittat in typis, juxta illud, quod de Domino Salvatore in septuagesimo primo psalmo dicitur, qui praenotatur Salomonis, et omnia quae de eo dicuntur, Salomoni non valent convenire: Neque enim permansit ille cum sole et ante lunam generationis generationum : neque dominatus est a mari usque ad mare, et a flumine usque ad terminos orbis terrarum, nec omnes gentes servierunt ei, neque ante solem permansit nomen ejus: nec benedictae sunt in ipso omnes tribus terrae, neque omnes gentes magnificaverunt eum. Ex parte autem et quasi in umbra, et imagine veritatis in Salomone praemissa sunt, ut in Domino Sal
Abbreviated transcription (Latin):
absq ira & p̾lio. Hebrei uilissimũ & indignum
decore regio triphonẽ intelligi uolunt: qͥ tu¬
tor pueri arripuit tiramidẽ. & stabit in lo¬
eo eius despectus : & non tribuet᷑ ei honor re¬
gus. Q uem & clam : & obtinebit regnũ in
& int̾ porphiriũ ac nos nulla contentio ẽ. Cȩ¬
tera que sequunt᷑ usqi ad finẽ uoluminis.
ille interpͣtatus ẽ. sub ꝑsona antiochi qͥ co¬
gnominatus ẽ. epiphanes frẽ seleuei fluo an-¬
tiochi magni. Qui post seleucũ undecĩ annis
regnauitꝰ in fyria obtinuitq uideã. sub qͦ
legis dĩ ꝑsequutio & machabeorũ bella nar¬
rantur. Ilr̃i autẽ hec om̃a de antixp̃o ꝓpħa¬
ri arbitrantur qͥ uitimo tẽprẽ futurus ẽ.
Cũq eis uideatur illud oppomi quare tantos
in medio reliquerit sermo ꝓpħicus a sel eueo
usq ad consuminationẽ mundi: respondent
qđ & in pͥori historia ubi de regib ꝑscis di
posuerit & multis in medio transilitis repente

Expanded text:
absque ira et praelio? Hebraei vilissimum et indignum absque ira et praelio? Hebraei vilissimum et indignum decore regio Tryphonem intelligi volunt, qui tutor pueri arripuit tyrannidem. Et stabit in loco ejus despectus: et non tribuetur ei honor regius, et veniet clam, et obtinebit regnum in  nostros  Al. nos, nulla contentio est. Caetera quae sequuntur usque ad finem voluminis, ille interpretatur super persona Antiochi qui cognominatus est Epiphanes, frater Seleuci, filius Antiochi Magni, qui post Seleucum undecim annis regnavit in Syria, obtinuitque Judaeam, sub quo Legis Dei persecutio et Machabaeorum bella narrantur. Nostri autem haec omnia de Antichristo prophetari arbitrantur qui ultimo tempore futurus est. Cumque eis videatur illud opponi: quare tantos in medio dereliquerit sermo propheticus, a Seleuco usque ad consummationem mundi: respondent quod et in priori historia ubi de regibus Persicisposuerit, et 712 multis in medio transilitis, repente
Abbreviated transcription (Latin):
Et stabit in loco eius uilissimꝰ & indignus deco¬
re regio. & in paucis dieb conteret᷑ : ñ infurore
nec inp̾lio. Seleucũ dicit cognom̃to philopato¬
rẽ. filiũ magni antiochi. qͥ dignũ nichil syrie
& patris gessit imperio. & absq ullis pliis in¬
glorius periit. Porro porphiruis hunc ñ uult ẽẽ.
seleueũ. s ptolomeũ epiphanen qͥ seleuco sit mo¬
insidias. & aduersum eum exercitũ p̃pararit. &
icctreo ueneno sit int̾fectus a ducib suis. Qã
ber& peccuniã respondit amicos sibi ẽẽ. di¬
uitias. Quod cũ diuulgatũ eẽt. in popłos
timuerunt duces ne eorũ auferr& substan¬
tias. & iccirco eũ maleficis artib occidert᷑.
Sed qͦmͦ potest in locũ magni antiochi stare
ptolomeus qͥ hoc omĩno ñ fecit. maxime cũ
lxexx. int̾p̃tati sunt. & stabit de radice eius pla¬
tacio id ẽ. de germine eius. & semine ꝑcutiens
dignitatẽ imꝑii. & in paucis dieb conteretur

Expanded text:
Et stabit in loco ejus vilissimus, et indignus decoEt stabit in loco ejus vilissimus, et indignus decore regio: et in paucis diebus conteretur, non in furore, nec in praelio. Seleucum dicit cognomento Philopatorem 711 filium Magni Antiochi, qui nihil dignum Syriae et patris gessit imperio, et absque ullis praeliis inglorius periit. Porro Porphyrius non vult hunc esse Seleucum, sed Ptolemaeum Epiphanen, qui Seleuco sit moinsidias, et adversum eum exercitum praepararit, et idcirco veneno sit interfectus a ducibus suis. Quoberet pecuniam? respondit, sibi amicos esse divitias. Quod cum divulgatum esset in populis, timuerunt duces ne auferret eorum substantiam, et idcirco eum maleficis artibus occiderunt. Sed quomodo potest in loco Magni Antiochi stare Ptolemaeus, qui hoc omnino non fecit: maxime cum LXX interpretati sunt, et stabit de radice ejus plantatio, id est, de germine ejus, et semine, percutiens dignitatem imperii: et in paucis diebus conteretur
Abbreviated transcription (Latin):
gis uiri partes quã parentis fouit. Unde uertit
se ad asiã & nauali certamine aduersus pluri¬
mas insulas dimieans cepit rhodũ. & samum.
las. Sed occurrit ei scipio nasica cũ frẽ suo
publio scipione affricano qͥ annibalẽ uicerat.
Cũ enĩ consul nasica fr̃ affricam auidioris eẽt.
ingenii. & contra regẽ potentissimũ senatus
noll& ei bellũ credere: spontaneã legationem
obtulit affricanus ꝓ frĩs miuria. Uictus gͦ an-¬
tiochus : intra staurũ regnare uissus e̾. &inde
fugit in palamia & susã. & ad ultimas regni
sui penitrauit urbes. Cũq aduersum elimeos
pugnare : cũ omĩ ẽ. deletus exercitu. E hoc
ẽ. qđ nunc seriptura dicit. qđ multas insulas
ceperit. & uincente romano exerertu. regnũ
asie ꝑdiderit. & opꝓbriũ eiꝰ conuersũ sit in
caput eius. Et ad extremũ de asia fugiens re¬
uersus sit ad imꝑiũ terrȩ suȩ. & impegerit
atq corruerit. & locꝰ illius non sit inuentus.

Expanded text:
gis viri partes, quam parentis fovit. Unde venit gis viri partes, quam parentis fovit. Unde venit se ad Asiam, et navali certamine adversum plurimas insulas dimicans, cepit Rhodum  Al. Hrodlas. Sed occurrit ei L. Scipio Nasica cum fratre suo Publio Scipione Africano, qui Annibalem vicerat. Cum enim consul Nasica frater Africani hebetioris esset ingenii, et contra regem potentissimum senatus ei bellum nollet credere, spontaneam legationem obtulit Africanus pro fratris injuria. Victus ergo Antiochus, intra Taurum regnare jussus est, et inde fugit ad Apamiam, ac Susam, et ultimas regni sui penetravit urbes. Cumque adversum Elimaeos pugnaret, cum omni est deletus exercitu. Et hoc est, quod nunc Scriptura dicit, quod multas insulas ceperit: et vincente Romano, regnum Asiae perdiderit: et opprobrium ejus conversum sit in caput ejus: et ad extremum de Asia fugiens, reversus sit ad imperium terrae suae, et impegerit atque corruerit, et locus ejus non sit inventus.
Abbreviated transcription (Latin):
susceptus eos qͥ partiũ scope erant ꝓsecutꝰ ẽ.
ꝓterra inclita qđ int̾p̃tatꝰ ẽ. aqͥla quẽ nos
in hoc loco secuti sumꝰ. theodotio ipsũ hebraieũ
uerbũ posuit sabir.  quo siminacꝰ uertit terrã
fortitudinis. Et pon& faciẽ suã: ut ueniat ad
& liciã. & alias ꝓuncias quę ptolomei fuerant
partiũ possidere. s in egiptũ quoq regnũ suũ
extendere filiam suã cleopatrã ꝑ euclenrodiũ
septimo anno regni adolescenti despondit pto¬
lomeo. & tercio decimo anno tradidit data ei
dotis nomine onmi fenice. fyria & iudea. filia
Et non stabit: nec illius erit. & conuert& faciẽ
suam ad insulas : & capi& multas. Et cessare
faci& pͥncipẽ opꝓbrii sui. & opꝓbriũ cuiꝰ con-¬
uertetur in eũ. Et conuertet faciẽ suã ad im¬
ꝑiũ terre sue : & imping& et corru&. et non in¬
uenietur. Neq enim obtinere potuit egiptũ
qr ptoloneus epiphanes. & duces erus sentien¬
tes dolũ cautius se egerunt : & deopatra ma-¬

Expanded text:
usceptos eos qui partium Scopae erant, prosecutus est. Pro terra inclyta, quod interpretatus est Aquila, quem nos in hoc loco secuti sumus, Theodotio ipsum Hebraicum verbum posuit σαβὶν, pro quo Symmachus vertit, terram fortitudinis. Et ponet faciem suam ut veniat ad 710 Lyciam, et alias provincias, quae Ptolemaei fuerant partium, possidere, sed in Aegyptum quoque regnum suum extendere, filiam suam Cleopatram per Euclem Rhodium septimo anno regni adolescentis, despondit Ptolemaeo, et tertiodecimo anno tradidit, data ei dotis nomine omni Coelesyria et Judaea. Filiam Et non stabit, nec illius erit. Et convertet faciem suam ad insulas, et capiet multas: et cessare faciet principem opprobrii sui, et opprobrium ejus convertetur in eum. Et convertet faciem suam ad imperium terrae suae, et impinget, et corruet, et non invenietur. Neque enim obtinere potuit Aegyptum: quia Ptolemaeus Epiphanes et duces ejus, sentientes dolum, cautius se egerunt, et Cleopatra ma
Abbreviated transcription (Latin):
sistentib potentię eius. & in diuersa fugientibꝰ.
Que hebrei in ultima euersione templi quę sub
uabuntur auxilio paruulo. & applicabunt᷑ eis
plurimi fraudulent᷑. & de eruditis ruent: ut
conflentur. & eligantur. & dealbentur. usq ad
tempus p̃finitũ qr adhuc aliud tempꝰ erit. Par¬
uui auxiliũ mathathiã significari arbitratur
qͥ uocabatur machabeus pugnans cecidit. & cet̾i
fr̃s eiꝰ aduersarioꝵ fraude decepti sunt. lege
machabeoꝵ libros. Hec autẽ ait om̃a iccirco st̃
facta : ut ꝓbent᷑ & eligantur scĩ : & dealbent᷑

Expanded text:
sistentibus potentiae ejus, et in diversa fugientibus. sistentibus potentiae ejus, et in diversa fugientibus. Quae Hebraei in ultima eversione templi, quae sub uerint, sublevabuntur auxilio parvulo, et applicabuntur eis plurimi fraudulenter. Et de eruditis ruent, ut conflentur, et eligantur, et dealbentur usque ad tempus praefinitum, quia adhuc aliud tempus erit. Parvulum auxilium, Mathathiam significari arbitratur qui vocabatur Machabaeus, pugnans cecidit, et caeteri fratres ejus adversariorum fraude decepti sunt. Lege Machabaeorum libros. Haec, ait, omnia idcirco sunt facta, ut probentur et eligantur sancti, et dealben
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. & ueniens p̾liabitur. Post multa inquiunt
tempr̃a de ipsis romanis qͥ ptolomeo uenere¬
in auxilium. & antiocho cõminati sunt consur¬
get rex uespasianus. surgent brachia eius
uel semina. titus filius cum exerettu. & pol¬
luent scũariũ. auferentq iuge sacrificiũ. &
templũ tradent ȩternę solitudini. Sic qͥppe &
hebrei tralos uolunt intelligere atq romanos.
⁊iausii in testamento simulabunt
fraudulenter. Popłs autẽ sciens dm̃
suũ: obtinebit & faci&. Et hec in ma¬
chabeis legimus. qđ quidã simulaue¬
rint se legis dĩ eẽ. custodes & postea
one qđ in antixpĩ tempr̃ib futurũ arbitror.
quando refrigese& caritas multorũ de qͥb
añs loquitur in euangłio. Pitas filius hominis
ueniens inueni& fide suꝑ terrã. & docti in po¬
pulos : docebunt plurimos. & ruent in gladio &
in flamma. & in captiuitate. & in pena dierũ.
Quanta iudei ab antiocho passi sunt machabeoꝵ
ulri referunt. & triumphi eoꝵ testimonio sunt

Expanded text:
et humiliabitur. Post multa, inquit, tempora de ipsis Romanis, qui Ptolemaeo venere auxilio, et Antiocho comminati sunt, consurget rex Vespasianus, surgent brachia ejus, et semina, Titus filius cum exercitu, et polluent sanctuarium, auferentque juge sacrificium, et templum tradent aeternae solitudini. Hebraei Italos volunt intelligi atque Romanos. . Et impii in testamentum simulabunt fraudulenter. Populus autem sciens Deum suum, obtinebit et faciet. Et hoc in Machabaeis legimus, quod quidem simulaverint se Legis Dei esse custodes, et posteone; quod et Antichristi temporibus futurum arbitror, quando refrigescet charitas multorum. De quibus Dominus loquitur in Evangelio: Putas, Filius hominis veniens inveniet fidem super terram ? Et docti in populo docebunt plurimos, et 717 ruent in gladio, et in flamma, et in captivitate, et in rapina dierum. Quanta Judaei ab Antiocho passi sunt, Machabaeorum libri referunt, et triumphi eorum testimonio sunt:
Abbreviated transcription (Latin):
Quodq ait comportabit aggerẽ. illud signifi¬
cat qđ p̃sidium scope in arce ierusolimorũ
annitentib uideis multo temprẽ oppugnauit
& cepit. &̾ alias urbes que pͥus a ptolomei
partib tenebantur. syrie. cilicie. & licie. Eo¬

Expanded text:
Quodque ait, Comportabit aggerem, illud signifiQuodque ait, Comportabit aggerem, illud significat, quod praesidium Scopae in arce Jerosolymorum, annitentibus Judaeis, multo tempore oppugnarit: et ceperit alias urbes, quae prius a Ptolemaei partibus tenebantur, Syriae, et Ciliciae, e
Abbreviated transcription (Latin):
Sed corruent: quia & tẽplũ & urbs postea de¬
struetur. Cumq antiochus tener& uideã. mis¬
sus scopas eptoli filius dux ptolomei partiũ.
aduersum anthiocbũ fortiter dimicauit. cepitq
uideã : & optimates ptolomei partiũ secũ ab¬
ducens. in egiptũ reuersus ẽ. Q uemi& rex aqͥ¬
loms. & comportabit aggerẽ. & capi&e urbes
munitissimas : & brachia austri non sustinebt̃.
Et consurgent electi eius ad resistendũ : & non
erit fortitudo. & facia ueniens suꝑ eũ uixta
placitũ suũ : & ñ erit qͥst& contra facie̾ eius.
Et stabit in terra inclita: & consũmabit᷑ in ma
& fyriȩ urbes plurimas. scopã ducẽ ptolomei
iuxta fontes iordanis ubi nune panias condita
ẽ. inito certamine fugauit : & cũ decẽ milib
armatoꝵ obsedit clausũ sidone. Ob quẽ lib̾e¬
randũ mistt ptolomeus duces inclitos. aerorũ
manus dedit : & nudus cũ sociis dimissus ẽ.

Expanded text:
e jactabunt. Sed corruent: quia et templum et urbs postea dee jactabunt. Sed corruent: quia et templum et urbs postea destruentur. Cumque Antiochus teneret Judaeam, missus Scopas Aetholus, dux Ptolemaei partium, adversus Antiochum fortiter dimicavit, cepitque Judaeam, et optimates Ptolemaei partium secum abducens, in Aegyptum reversus est. 709 Et veniet rex Aquilonis, et comportabit aggerem, et capiet urbes munitissimas, et consurgent electi ejus ad resistendum, et non erit fortitudo. Et faciet veniens super eum juxta placitum suum, et non erit qui stet contra faciem ejus: Et stabitt Syriae urbes plurimas, Scopam ducem Ptolemaei juxta fontes Jordanis, ubi nunc Paneas condita est, inito certamine fugavit, et cum decem millibus armatorum obsedit clausum in Sidone. Ob quem liberandum misit Ptolemaeus duces inclytos Eropum, manus dedit, et nudus cum sociis dimissus est.
Abbreviated transcription (Latin):
uisionẽ & corruent. Pugnantib contra se
magno antiocho & ducib ptolomei. in medio
uidea posita in contraria studia seindebat᷑: aliis
anthiocho aliis ptolomeo fauentib Deniq om¬
as sacerdos assumptis udeorũ plurimis fu
git in egiptũ : & ab ptolomeo honorifice sus¬
ceptus. accepit eã rogionẽ que beliopolis
uocabatur. & concedente rege tẽplũ extrux̃
in egipto simile templi iudeorũ. Qđ ꝑman¬
sit usq ad imꝑiũ uespastani annis .cc.L. Ipsa¬
autẽ urbs que uocabatur ome: dimicantib¬
postea aduersii romanos uideis ad solum
usq deleta ẽ : & neq urbis neq tepli restat
uestigiũ. Suboccasione igit̃ onie pontificis.
infinita examina iudeorũ ad egiptũ confugert̃.
Co tẽprẽ & cireneoꝵ multitudine repleta est.
Asserebat enĩ onias se isaiȩ impleuere uaticiniũ
scribentis. Erit altare dñi in egipto. & titulus
dñi in termminis eius. & hoc ẽ. qđ nunc dicit.
runt uolentes in alio loco p̃ter quã iussũ erat

Expanded text:
ulg. corruent . Pugnantibus contra se Magno Antiocho et ducibus Ptolemaei, in medio Judaea posita in contraria studia scindebatur: Aliis Antiocho, aliis Ptolemaeo faventibus. Denique Onias sacerdos assumptis Judaeorum pgit in Aegyptum, et a Ptolemaeo honorifice susceptus, accepit eam regionem quae Heliopoleos vocabatur, et, concedente rege, templum exstruxit in Aegypto simile templi Judaeorum, quod permansit usque ad imperium Vespasiani annis CCL. Sautem urbs, quę vocabatur Onię, postea dimicantibus adversum Romanos Iudeis ad solum usque deleta est et neque urbis neque templi restat vestigium. Sub occasione igitur Onię pontinfinita examina Judaeorum Aegyptum confugerunt. Eo tempore et Cyrenaeorum multitudine repleta est. Asserebat enim Onia se Isaiae implere vaticinium scribentis: Erit altare Domini in Aegypto, et titulus Domini in terminis ejus . Et hoc est quod nunc dicit:  legem Domini, volentes in alio loco praeterquam jussum erat,
Abbreviated transcription (Latin):
sum regẽ austri: in exerettu magno. & rex
austri ꝓuocabitur ad bellũ multis atixiliis
& fortib nimis. & non stabunt qr inbunt
aduersus eũ consilia. & comedentes cũ eo pa
nẽ conterent illũ. Exxercitusq eiꝰ oppͥmetur :
& cadent int̾fecti plrimi. Hec porphirius int̾¬
p̃tat᷑ de antiocho isto qͥ aduersũ ptolomeum
sororis sue filũ ꝓfectus ẽ. eũ exercitu magno.
Sed & rex austri idẽ. duces ptolomei ꝓuocabun
tur ad bellũ. muitis auxiliis & fortib nimis.
Qñ poterunt resistere antiochi consiliis frau

Expanded text:
regem austri in exercitu magno: Et rex austri provocabitur ad bellum multis auxiliis, et fortibus nimis: et non stabunt, quia inibunt adversus eum consilia. Et comedentes panem cum eo, conterent illum, exercitusque ejus opprimetur: et cadent interfecti plurimi. Haec Porphyrius interpretatur de Antiocho, qui adversus Ptolemaeum sororis suae filium profectus est cum exercitu magno. Sed et rex Austri, id est, duces Ptolemaei provocati sunt ad bellum multis auxiliis, et fortibus nimis, et non potuerunt resistere
Abbreviated transcription (Latin):
tiũ neronẽ antixp̃m fore. & reuertet᷑ & in¬
dignabitur contra testam̃tũ seũarii. & faci&
Ac reuertetur : & cogitabit de his qͥ de relique
reppulere romani. indignans uenerit contra
testam̃tuĩ scũarii & abhis inuitatus sit qui
dereliquerant legẽ dĩ. & se cerimoniis miscu¬
erant ethnicoꝵ. Qd̃ plenius cõplendũ ẽ. sub
NI antixp̃o qͥ indignabit᷑ contra testam̃tũ dei
& cogitabit aduersus illos quos uult legẽ di
relinquere. Unde significantius in terpͣtatus ẽ.
aqͥla & cogitabit ut deserat᷑ pactũ seũarii.
& brachia ex eo stabunt. & polluent sc̃ũariũ¬
fortitudins. Et auferent iuge sacrificiũ. &
dabunt abhominationẽ in desolationẽ. ꝓ bra¬
chi is alius int̾pretatus ẽ. semina: ut signifi¬
car& stirpẽ atq ꝓgeniẽ. Uolunt autẽ eos si¬
gnificari qͥ ab antiocho missi sunt pꝰ bienniũ
quã templũ spoliauerat ut tributa exigeress
a iudeis. & auferrent cultũ dĩ & in tẽplo dĩ¬

Expanded text:
tum fore. Et revertetur, et indignabitur contra Testamentum sanctuarii, et faciet ac revertetur, et cogitabit de his Vulg. adversuypto pepulerunt Romani, indignans venerit contra Testamentum sanctuarii, et ab his invitatus sit qui dereliquerant Legem Dei et se caeremoniis miscuerant ethnicorum. Quod plenius complendum est sub Antichristo, qui indignabitur contra Testamentum Dei, et cogitabit adversum illos quos vult Legem Dei derelinquere. Unde significantius interpretatus est Aquila: 716 Et cogitabit, ut deseratur pactum sanctuarii. Et brachia ex eo stabunt, et polluent Vufortitudinis, et auferent juge sacrificium, et dabunt abominationem in desolationem. Pro brachiis, alius interpretatus est semina, ut significaret stirpem atque progeniem. Volunt autem eos significari qui ab Antiocho missi sunt post biennium quam templum exspoliaverat, ut tributa exigerent a Judaeis, et auferrent cultum Dei, et in templo Jer
Abbreviated transcription (Latin):
dissolutionis & suꝑbiȩ agatocles fuit. ut sub¬
dite pͥus egipti ꝓuincie rebellarent : ipseq
aegiptiis seditionib uexaret᷑ : pbilippus quoq
rex macedonũ & magnus antiochus pace fa¬
eta aduersum agathoelẽ. & ptolomeũ epi¬
fanẽ dimicarent subhac conditione : ut ꝓpei¬
mas ciuitates regno suo singuli ablatas pto¬
lomeo iungerent. & hoc ẽ. qđ nunc dicit.
multos consurgere aduersum regẽ austri.

Expanded text:
dissolutionis et superbiae Agathocles fuit, ut subdissolutionis et superbiae Agathocles fuit, ut subditae prius Aegypto provinciae rebellarent: ipsaque Aegyptus seditionibus vexaretur. Philippus quoque rex Macedonum, et Magnus Antiochus, pace facta, adversum 708 Agathoclen et Ptolemaeum Epiphanen dimicarent, sub hac conditione, ut proximas civitates regno suo singuli de regno Ptolemaei jungerent. Et hoc est quod nunc dicit, multos consurgere adversus regem Austri,
Abbreviated transcription (Latin):
lonẽ firis ad austrum ẽ. Inito gͦ certamine
iuxta oppidũ raphiȩ qd in forib egipti ẽ. omẽm
antiochus amisit exercitu: & ꝑ deserta fugi¬
ens pene captus ẽ. Cumq cessiss& syria: ad
extremũ federe & qͥbdã conditionib pugna
finita ẽ. & hoc ẽ. qđ scriptura nunc dicit.
Deiei& multa milta ꝑtolomeus philopator:
s ñ p̃ualebit. Aduersariũ enim suũ capere
non potuit. Qđq sequitur. & conuertetur rex
aqͥlonis. & p̃parabit multitudinẽ multo maio¬
rẽ quã prius & in fine temporũ annorũq¬
nimiis & in tẽporib illis multi consurgent
aduersus regem austri. antiochũ magnũ si¬
gnificat. qͥ contempta philopatoris ptol omei
r& concubinũ quẽ postea ducẽ egipti consti¬
tuit. incredibilẽ de suꝑiorib babilonis locis
exercitũ congregauit : & ptolomeo philopa¬
tore mortuo. aduersũ filiũ eius qͥ tune .iiiiͬ.
annorũ erat & uocabatur ptolomeus epipha¬
nes. rupto federe mouit exercitũ. Tante autẽ

Expanded text:
onem, Syriis ad austrum est. Inito ergo certamine juxta oppidum Raphiae, quod in foribus Aegypti est, omnem Antiochus amisit exercitum, et per deserta fugiens, pene captus est. Cumque cessisset Syria, ad extremum foedere et quibusdam conditionibus pugna finita est. Et hoc est quod Scriptura nunc dicit: Dejiciet multa millia, Ptolemaeus Philopator; sed non praevalebit. Adversarium enim suum capere non potuit. Quodque sequitur. Et convertetur rex Aquilonis, et praeparabit multitudinem multo majorem quam prius, et in fine temporum, annorumqnimiis. Et in temporibus illis, multi consurgent adversum regem Austri. Antiochum Magnum significat, qui contempta Ptolemaei Philopatoris ret concubinum, quem postea Aegypti ducem constituit, incredibilem de superioribus locis Babylonis exercitum congregavit. Et Ptolemaeo Philopatore mortuo, adversum filium ejus, qui tunc quatuor annorum erat, et vocabatur Ptolemaeus Ἐπιφανὴς, rupto foedere, movit exercitum. Tantae enim
Abbreviated transcription (Latin):
uenerit quale non fuit ex eo quo gentes
sis antiochi ducib ipsoq antiocho in ꝑfide
mortuo. saluatus ẽ. popłs isrł om̃s qͥ scripti
erant in libro dĩ. hoc ẽ. qui legẽ dĩ fortissime
defenderunt. & econtrario qͥ deleti sunt de
libro hoc ẽ. qͥ p̃uaricatores extiterunt legis
& antiochi fuerunt parciũ. Tunc ait huiqͥsi
in terrę puluere dormierant. & oꝑti erant
malorũ pondere. & quasi in sepuleris miseria¬
rũ reconditi. ad insperatã uictoriã de t̾re
puluere surrexerunt & de humo eleuauerurs
caput : custodes legis refurgentes in uitã et̃¬
tati sunt ad custodiendas cerimonias dĩ. instar astrore
splendebt̃ in ꝑpetuas et̾nitates. Ponit qͦq historiam
de machabeis in qͣ dicit᷑ multos udeorũ fub ma¬
thathia & uida machabeo ad heremũ confugisse¬
& latiusse inspeluncis & caueriis petrarũ. ac post

Expanded text:
venerit quale non fuit ex quo gentes essvenerit quale non fuit ex quo gentes esssis Antiochi ducibus, ipsoque Antiocho in Perside mortuo, salvatus est populus Israel: omnes qui scripti erant in libro Dei, hoc defenderunt, et econtrario qui deleti sunt de libro, hoc est, qui praevaricatores exstiterunt Legis, et Antiochi fuerunt partium. Tunc, ait, hi qui quasi in terrae pulvere dormiebant, et operti erant malorum pondere, et quasi in sepulcris miseriarum reconditi, ad insperatam Victoriam de terrae pulvere surrexerunt, et de humo elevaverunt caput, custodes Legis resurgentes in vitam aetetati sunt ad custodiendas caeremonias Dei, ad instar astrorum splendebunt in perpetuas aeternitates. Ponit quoque historiam de Machabaeis, in qua dicitur multos Judaeorum sub Mathathia et Juda Machabaeo ad eremum confugisset latuisse in speluncis, et in cavernis petrarum, ac post
Abbreviated transcription (Latin):
semꝑ. Qui autẽ docti fueruit: fulgebunt
quasi splendor firmam̃ti : & qͥ adiusticiã eru¬
diunt multos. quasi stelle in ꝑpetuas ȩtm¬
tates. Hactenus porphirius ut cũq se tenuit.
& tã nr̃orũ imꝑitis quã suorũ male erudi¬
tis imposuit. De hoc capło quid dicturus ẽ.
in quo mortuoꝵ describitur resurrectio. Ali¬
is suscitatis in uitã eternã. & aliis in opꝓbriũ
sempiternũ: Nec potest dicere qͥ fuerint
sub antiocho fulgentes qͣsi splendor firmam̃-¬
ti. & alii quasi stelle in ꝑpetuas ęt̾nitates.
Sed quid non faci& ꝑtinacia: Quasi contri¬
tus coluber eleuat caput : & moriturꝰ in eos
qui morituri sunt uenena diffundit. & hoc
inquit de antiocho eũ sit : qͥ uadens in ꝑsidẽ
lisie qͥ antiochie & pheniee p̾erat reliqͥt
exercitũ. ut aduersũ iudeos pugnar& urbẽq¬
eorũ ierłm subuerter&. Que om̃a narrat io¬
sephus hystorie auetor hebree : qđ talis fue¬
rit tribulatio qualis nunquã. & tempꝰ ad¬

Expanded text:
ulgebunt quasi splendor firmamenti, et qui ad justitiam erudiunt multos, quasi stellae in perpetuas aeternitates. Hactenus Porphyrius utcumque se tenuit, et tam nostrorum imperitis, quam suorum male eruditis imposuit: de hoc capitulo quid dicturus est, in quo mortuorum describitur resurrectio: aliis suscitatis in vitam aeternam, et aliis in opprobrium sempiternum? Nec potest dicere qui fuerint sub Antiocho fulgentes quasi splendor firmamenti, et alii quasi stellae in perpetuas aeternitates. Sed quid non facit pertinacia? Quasi contritus coluber elevat caput, et moriturus in eos qui morituri sunt venena diffundit. Et hoc, inquit, de Antiocho scriptum est, qui vadens in Persidem, Lysiae qui Antiochiae, et Phoeniciae praeerat, reliquit exercitum, ut aderusalem subverteret; quae omnia narrat Josephus historiae auctor Hebraeae, quod talis fuerit tribulatio, qualis numquam, et tempus ad
Abbreviated transcription (Latin):
Idõs eoꝵ & sculptilia uasa quoq p̾ciosa ar
genti & auri: captua duc& in egiptũ. Ipse
Sp̃ualebit aduersũ regẽ aqͥlonis. Et intrabit
in regnũ rex austri : & reuertetur ad terrã
sua. Dccisa ueronice. & mortuo ptolomeo
phila delpho patre eiis in egipto: fr̾ illius
ẽ ipse ptolomeus cognomento eYEAtEΙnC
tercuis successit in regnũ. de plantatione
& de germine radicis eius eo qđ̃ ẽẽt. germa

Expanded text:
ia, vasa quoque pretiosa auri et argenti captiva ducet in Aegyptum: ipse praevalebit adversus regem Aquilonis. Et intrabit in regnum rex Austri, et revertetur ad terram suam. Occisa Berenice, et mortuo Ptolemaeo Philadelpho patre ejus in Aegypto, frater illius et ipse Ptolemaeus cognomento Evergetes, tertius successit in regnum, de plantatione et de germine radicis ejus, eo quod esset g
Abbreviated transcription (Latin):
int̾pretati sumus. & erit in concupiscenciis fe¬
minarũ. laetc. tnstulerunt & concupiscentus
mulierũ non subiacebit. Rursum ꝓdeo maorim
titudinũ.lxxx. dm̃ fottissimũ. Quia uͦ in hebraico
peo ubi nos diximiis. & erit in concupiscentus fe¬

Expanded text:
i sumus, et erit in concupiscentiis feminarum, LXX transtulerunt, et concupiscentiis mulierum non subjacebit. Rursum pro Deo MAOZtitudinum; LXX, Deum fortissimum. Quia vero in Hebraico pro eo, quod nos diximus:
Abbreviated transcription (Latin):
rorib uersum in amentiã. ad postremũ morbo
interisse. & hoc ei accidisse commemorant: qr te¬
plũ diane uiolare conatus sit. Nos autẽ dicimꝰ
&iã si acciderit ei ideo accidisse : qr in scõs dĩ mul¬
tã exercuerit crudelitatẽ.: & polluerit tẽplũ eiꝰ.

Expanded text:
roribus versum in amentiam, ac postremum morbo roribus versum in amentiam, ac postremum morbo interiisse, et hoc ei accidisse commemorant, quia templum Dianae violare conatus sit. Nos autem dicimus, etiamsi acciderit ei, ideo accidisse, quia in sanctos Dei multam exercuerit crudelitatem, et polluerit templum ejus.
Abbreviated transcription (Latin):
loquatur magnifica ita ut sedeat in templo dĩ
& se ipsum faciat dm̃. & dirigat᷑ uoluntas eiꝰ
donec compleatur ira dĩ. qr in ipso erit consum¬
matio. qđ quidẽ & nos de anti xp̃o intelligimꝰ.
Porphirius autẽ & cet̾i qͥ secunt᷑ eũ & de antiocuo
epiphanen diei arbitrant᷑ qđ erectus sit contra
cultũ dĩ. & in tantã suꝑbiã uenerit ut in tem¬
plo ierusolimis simulachrũ suũ pom iusserit.
Qđq seqr̃. & diriget donec compleatur ira qͥa in
ipso erit consummatio. sic intelligunt tã diu eũ
possẽ donec irascat᷑ ei ds. & ipsũ int̾fici iubeat.
Siqͥdẽ pholybius & diodorus qͥ bibliothecarũ scri¬
bunt historias. narrant eũ ñ solũ contra dm̃
fecisse udee s auaricie facib accensum etiã
tẽplũ diane in elymaide qđ erat ditissimũ spo¬
liare conatũ. opp̃ssũq acustodib tẽpli & uici¬
nis circũgentib & quibusdã phantasiis atq ter¬

Expanded text:
loquatur magnifica: ita ut sedeat in templo Dei, loquatur magnifica: ita ut sedeat in templo Dei, et seipsum faciat Deum, et dirigatur voluntas ejus, donec compleatur ira Dei, quia in ipso erit consummatio. Quod quidem et nos de Antichristo intelligimus. Porphyrius autem et caeteri qui sequuntur eum, de Antiocho Epiphane dici arbitrantur quod erectus sit contra cultum Dei, et in tantam superbiam venerit, ut in templo Jerosolymis simulacrum suum poni jusserit. Quodque sequitur: et diriget, donec compleatur ira, quia in ipso erit consummatio, sic intelligunt, tam diu eum posse, donec irascatur ei Deus, et ipsum interfici jubeat. Siquidem Polybius et Diodorus qui Bibliothecarum scribunt historias, narrant eum non solum contra Deum fecisse Judaeae, sed avaritiae facibus accensum, etiam templum Dianae in Elimaide, quod erat ditissimum, spoliare conatum: oppressumque a custodibus templi et vicinis circum gentibus, et quibusdam phantasiis atque ter
Abbreviated transcription (Latin):
qi uera nictoria in aduentu xpĩ erit. Hebre¬
orum quidã hȩc de seuero & antonio pͥncipib
intelligunt : qͥa udeos plurimũ dilexerunt.
Alii uͦ de uiliano imꝑatore : qđ quando oppres¬
si fuerint agallo cęsare. & in captiuitatis
angustiis multa ꝑpessi. ille consurgat uideos
amare se simulans. & in tẽplo eorũ immolatu¬
auxilii. & applicabunt᷑ illis gentiliũ plurimi
nͣ inueritate s in mendatio. Pro idolorũ enĩ cul¬
tu eis simulabunt amicicias. & hec facient:
ut qͥ ꝓbati sunt manifesti fiant. Tempꝰ enim
uere salutis eorũ & auxilii futurũ ẽẽ. xpm̃:
quẽ falso putant eẽ. uenturũ. cũ sint recepturi
anti xepm̃. & facie iuxta uoluntatẽ suã rex.
& eleuabit᷑ & magnificabit᷑ aduersus omẽm
in ipso enim erit consummatio. Abhoc loco he¬
brei dictũ de antixp̃o putant : qđ pꝰ iuliani
paruum auxiliũ surrecturꝰ sit rex qͥ faciat
iuxta uoluntatẽ suã. & eleuet᷑ contra omẽ qđ

Expanded text:
oria in adventu Christi erit. Hebraeorum quidam haec de Severo, et Antonino principibus intelligunt, qui Judaeos plurimum dilexerunt. Alii vero de Juliano imperatore: quod quando oppressi fuerint a Caio Caesare, et in captivitatis angustiis multa perpessi, ille consurgat, Judaeos amare se simulans, et in templo eorum immolatuabebunt, et applicabuntur illis 718 gentilium plurimi, non in veritate, sed in mendacio. Pro idolorum enim cultu, ejus simulabunt amicitias. Et hoc facient, ut qui probati sunt, manifesti fiant. Tempus enim verae salutis eorum, et auxilii futurum esse Christum, quem falso putant esse venturum: cum sint recepturi Antichristum . Et faciet juxta voluntatem suam rex, et elevabitur, et magnificabitur adversum omnem in ipso enim erit consummatio. Ab hoc loco Judaei dici de Antichristo putant, quod post Juliani parvum auxilium surrecturus sit rex qui facjuxta voluntatem suam, et elevetur contra omne quod
Abbreviated transcription (Latin):
bere se dicens. & laodicen in concubine locum:
post muitũ temporis amore supatus. laodicen
cũ liberis sus reduxit in regiã. Quȩ metuens
ex antiocho natus erat: icadiomi & genneo an¬
tiochiȩ pͥncipib occidendã tradidit. Filiũq
suũ maiorẽ seleueũ callinicũ : in patris lo¬
cũ regẽ constituit. & hoe ẽ. qđ nunc dicit᷑.
Post multos annos.: ꝑtolomeus philadel phus
& antiochus theos facient amicicias. Et filia
regis austri hoo ẽ. ptolomei ueni& ad re-¬
gẽ aqͥlonis id ẽ. ad antiochũ. ut int̾ patrẽ
ac uirũ iungat amicicias. Et non poterit
inquit obtinere. nec semen ulius stare in re¬
gno syriȩ : s ipsa beronice & qͥ eã adduxe¬
ruit int̾ficientur. Rex quoq antiochus qui
confortabat eam. hoc ẽ. ꝑ quẽ poterat pua¬
lere : ueneno uxoris occisus ẽ. & stabit de¬

Expanded text:
bere se dicens, et Laodicen in concubinae locum, post multum temporis amore superatus, Laodicen cum liberis suis reducit in regiam. Quae metuens ex Antiocho natus erat, Icadioni et Genneo Antiochiae principibus occidendam tradidit: filiumque suum majorem Seleucum Callinicum in patris loco regem constituit. Et hoc est quod nunc dicitur: Post multos annos Ptolemaeus Philadelphus et Antiregis Austri, hoc est Ptolomei, veniet ad regem Aquilonis, id est Antiochum, ut inter patrem ac virum jungat amicitias, et non poterit, inquit, obtinere, nec semen illius stare in regno Syriae, sed et ipsa Berenice et qui eam adduxerint interficientur. Rex quoque Antiochus, qui confortabat eum, id est per quem poterat praevalere, veneno uxoris occisus est.