comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
eceis opusculis que ad te nuper
elaborani fili carissime marcelli¬
ne. debaptismo paruilorum. & de ꝑ¬
fectione iustitie hominis. quod nemo
eam in hac uita uł assetutus uł assecu¬
turus uideatur excepto uno mediatore.
qui humana ꝑpessus est in similitudi¬
ne carnus peccati. sine ullo omnino pec¬
cato rescipsisti te moueri. eo quod in po¬
steriore parte duorum librorum fieri posse
dixi. ut sit homo sine pecc̃o si uoluntas
tur neminẽ fuisse uł fore. in quo hic ui¬
uente ẽẽt ista ꝑfectio. Absurdũ enim
tͥ uidetur dici aliquid fieri posse. cuiuᷤ
desit exemplum cũ sic̃ credo ñ dubites
nunqmͣ ẽẽ factum. ut ꝑforam̃ acusca
cdix̃ ẽẽ possibile. Legas etiam duodecĩ
fieri potusse ut semel gentes ext̃mina¬
rent᷑ a t̾ra que dabatur filiis isrł. dm̃
tñ paulatim fieri uoluisse: & alia sex¬
centa possunt occurrere que fieri po
tuisse uł posse fateamur. & eorum tñ
exempla quod facta sint ꝓ ferre ne¬
queamus. Uñ nõ ideo negare debe¬

Expanded text:
ectis opusculis, quae ad te nuper elaboravi, fili charissime Marcelline, de Baptismo parvulorum, et de perfectione iustitiae hominis, quod eam nemo in hac uita uel adsecutus uel adsecuturus uideatur excepto uno mediatore, qui humana perpessus est in similitudine carnis peccati sine ullo omnino peccato, rescripsisti te moueri eo, quod in posteriore duorum libro fieri posse dixi, ut sit homo sine peccato, si uoluntatur, neminem fuisse uel fore, in quo hic uiuente esset ista perfectio. absurdum enim tibi uidetur dici aliquid fieri posse, cuius desit exemplum, cum, sicut credo, non dubites numquam esse factum, ut per foramen acus ca dixit deo esse possibile; legas etiam duodecim fieri potuisse, ut semel gentes exterminarentur a terra, quae dabatur filiis Israhel, deum tamen id paulatim fieri uoluisse;et alia sexcenta possunt occurrerequae fieri uel potuisse uel posse fateamur et eorum tamen exempla quod facta sint proferre nequeamus. unde non ideo negare debe
Abbreviated transcription (Latin):
re. de semetipso nichil confidere. dei sẽp¬
auxilio omnes cõmitt̾ẽ. ante dei ogułos
semet ipsum constituere. heretica pͣuita¬
te sensum ñ maculare. catholicis ꝑ omia
consentire. Deo soli adherere. castitatem
accepta bona oꝑa mortis tantum t̾mino
finiri. p̃sentes tͥbulationes anumi fortitu¬
dine parupendere. int̾ra p̃ter ꝑrimos
nichil amare. cuncti amoris incelo the
saurum constituere. & ꝓ omni bono actu
citia ornam̃tum nobilium est. exalta¬
tio humilium. Nobilitas ignobilium.
pulchritudo ulium. ꝓsꝑitas laboranti¬
um. solamet merentium. augmentũ
om̃is pulcritudinis. decus religionis. de¬
niũ dei amicitia.

Expanded text:
re, de semet ipso nihil confidere, Dei sempre, de semet ipso nihil confidere, Dei sempauxilio res omnes committere, ante Dei oculos semet ipsum constituere, haeretica prauitate sensum consentire, deo soli adherere, castitatem opera bona mortis tantum termino finire; presentes tribulaciones animi fortitudine parvipendere, in terra preter proximos nil amare, cuncti amoris thsaurum constituere et pro omni bono actu citia ornamentum nobilium est, exaltatio humilium, nobilitas ignobilium, pulcritudo uilium, prosperitas laborantium, solamen maerentium, augmentum omnis pulcritudinis, decus religionis, denium Dei amicitia.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ uidemus oꝑa bona. Pudicitia namꝙ ẽ
corporis alienas res ñ appetere. omnemĩ¬
muditiam deuuitare. ante horam congriã
ñ gustare uelle. risum ñ excitare. uana ũ¬
ba & falsa ñ loqui. habitum ꝑ omnia or¬
dinatum. ꝓpositoq conuenientem tam ca¬
pillorum quam uestim̃torum sicut decet
habere. Cum indignis contubernia ñ in¬
ire.Suꝑcilioso intuitu neminẽ aspicere.
uagari oculos non ꝑmitt̃e. pompatico &
illecebroso gressu ñ incedere. nulli inferi¬
or in incepto bono apparere. nulli contu¬
melam aut ruborem inciitere. neminem
blasphemare. senes non irridẽre. meliori
ñ controuersari. dehis que ignoras ñ con
trectare etiam ea que cis ñ omnia ꝓfer¬
re. Hec cum ꝓximis hominẽ amabilem
redilunt. & deo acceptabilem facunt.
Pudicitia uͦ animi ẽ. plus ꝓpt̾ dei ocłos
qmͣ hominis omnia bona facere. appeti¬
tiones turpium cogitationũ conpescere.
om̃s meliores se estimare. nemini inuide¬

Expanded text:
prouidemus opera bona. pudicitia namque est prouidemus opera bona. pudicitia namque est corporis alienas res non appetere, omnem. inmunditiam deuitare, ante horam congruam non gustare uelle, risum non excitare, uerba uana et falsa non loqui, habitum per omnia ordinatum propositoque conuenientem tam capillorum quam uestium sicut decet habere, cum indignis contubernia non inire, supercilioso intuitu neminem aspicere, uagari oculos non permittere, pompatico et inlecebroso gressu non incedere., nullo inferior in incepto bono opere apparere, nulli contumeliam aut ruborem incutere , neminem blasphemare, senes non inridere, bonis non inuidere meliori non controuersari, de his quae ignoras non tractare, etiam quae scis non omnia proferre. haec cum proximis amabilem hominem reddunt, et Deo acceptabilem faciunt. pudicitia uero animae est, plus propter Dei oculos quam hominis omnia bona facere, appetitiones turpium cogitationum compescere, omnes meliores esse se aestimare, nemini inuide
Abbreviated transcription (Latin):
iuntus abusionis gradus est. femi¬
na sine pudititia. Sicut enim om̃s
mores bonos ꝓcurat & custodit inuiris
prudentia. sic & infeminis cunctos hone¬
stos actus nutrit. & fouet. & custodit pu¬
dicitia. Pudicitia namꝙ castitatem ha¬
bet. auaritiam refrenat. lites deuitat.
cupiscentias oppurgat. furtum ommno
dampnat. Quid plura: Omina uitia re
in p̃senti scło. nec remunerationẽ a ab
expectat in futuro. Pudica uͦ uita famam
bonam int̾ homines possidet. & de spe fu¬
ture beatitudinis gaudet. Presentibus se¬
met ipsam imitabilem facit. posteris memo¬
riam amabilem relinquit. Bonis semper
morib delectatur & consentit. & assidius
scͥpturarum meditationibus & eloquus a
animã uegetat. Bonorum p̃cedentium
exempla custodit. & inseparabilia ꝑfectiᷤ
contubernia nectit. Ouobus gͦ modis con¬
stat uere pudice exercitatio. id est corporis
habitu & suꝑficit & animi affectu int̾no.
Per ext̾iorem modum uxta apłm. coram
hominib exempla. ꝑ int̾iorem coram deo

Expanded text:
intus abusionis gradus est femina sine pudicitia. sicut enim omnes mores bonos procurat et custodit in uiris prudentia, sic in feminis cunctos honestos actus nutrit et fouet et habet pudicitia. pudicitia namque castitatem custodit, auaritiam refrenat, lites deuitat, cupiscentias propurgat, furtum omnino damnat. quid plura ? omnia uitia resin praesenti saeculo nec remunerationem a Deo expectat in futuro: pudica uero uita famam bonam inter homines possidet, de ope futurae beatitudinis gaudet. praesentibus semet ipsam imitabilem facit , posteris memoriam amabilem relinquit. bonis semper moribus delectatur et consentit et adsiduis scripturarum meditationibus et eloquiis animam uegetat. bonorum praecedentium exempla custodit et inseparabilia perfectis contubernia nectit. duobus ergo modis constat uerae pudicitiae exercitatio, id est corporis habitu et superficie et animi affectu interno. per exteriorem iuxta apostolum coram hominibus exempla, per interiorem modum coram Deo
Abbreviated transcription (Latin):
dilata ẽ: s in alia postea litteris nr̃is satiꝰ
qͣntum arbitror explicat᷑. Dixi etiã qͦdam
loco. Qd̾ enim est cibus ad salutẽ hominiᷤ.
hoc est concubitꝰ ad salutem generis: ⁊ u¬
trũq non est sine delectatione carnali:
que tamen modificata. et temꝑantia refrenan¬
te in usum naturalem reclacta. libido esse
non potest. Qudd icdeo dictum ẽ: qm̃ libi¬
do non est bonus et rectus usus libidinis¬
naturalis. Sicut enĩ malum ẽ male uti
bonis: ita bonũ est bene uti malis. De qua
re alias: maxime contra nouos hereticos
pelagianos diligentius disputaui. De a¬
braham qͦd dixi. ex hac obedientia pater
ille abraham qui sine uxore non fuit. ẽe
sine unico filio et a se octiso paratꝰ fuit: ñ
satis approbo. Magis enim filium ẽẽt occi¬
surus. resuscitatione mox fuisse redden¬
dum credidisse credendus ẽ: sicut in epła
legitur que est ad hebreos. Hic liber sic in¬

Expanded text:
dilata est, sed in aliis postea litteris nostris satis, dilata est, sed in aliis postea litteris nostris satis, quantum arbitror, explicatur. Dixi etiam quodam loco: quod enim est cibus ad salutem corporis, hoc est concubitus ad salutem generis, et utrumque non est sine delectatione carnali, quae tamen modificata et temperantia refrenante in usum naturalem redacta libido esse non potest. quod ideo dictum est, quoniam libido non est bonus et rectus usus libidinis. sicut enim malum est male uti bonis, ita bonum bene uti malis, de qua re alias, maxime contra nouos hereticos Pelagianos diligentius disputaui. de Abraham quod dixi: ex hac oboedientia pater ille Abraham, qui sine uxore non fuit, esse sine unico filio et a se occiso paratus fuit, non satis approbo. magis enim filius si esset occisus, resuscitatione sibi mox fuisse reddendum credidisse credendus est, sicut in epistula legitur, quae est ad Hebreos. Hic liber sic in
Abbreviated transcription (Latin):
ouiniani heresis. sacrarũ uirginũ meritũ
eqͣndo pudicitie siugali. tantum ualuit
in urbe roma: ut non nullas etiam sc̃i¬
moniales. de qͣrum impudicitia suspicio
nulla ꝓcesserat. deiecisse in nuptias dice¬
ret᷑: hoc maxime argum̃to cum eas argu¬
eret dicens. Tu gͦ melior es qm sara. melior
qͣm susanna siue annaͥ et cet̾as ꝯmemorã¬
do testimonio sc̃e scripture dm̃datissimas
dicatione frangebat. Huic monstro sancta
ecclesia que ibi est: fidelissime ac fortissi¬
me restint. Remanserant autẽ iste dispu¬
tationes eiꝰ. in quoꝵdam sermunculis et su¬
surriis quas palam suadere nullꝰ audebat:
tate qͣm donabat dñs occurrendũ fuit:
maxime qm̃ iactabatur iouiniano respon¬
deri non potuisse cum laude. s cũ uituꝑa¬
tione nuptiarũ. Propter hoc librũ edidi:
cuiꝰ inscriptio est de bono coniugali. Ubi
de ꝓpagatione filioꝵ pͥusqͣm homines mor¬
tem peccando mererent᷑. qm̃ concubitꝰ mor¬
talium corpoꝵ res uidetur. q̃stio magna

Expanded text:
ouiniani heresis sacrarum uirginum meritum aequando pudicitiae coniugali tantum ualuit in urbe Romana, ut nonnullas etiam sanctimoniales, de quarum inpudicitia suspicio nulla praecesserat, deiecisse in nuptias diceretur hoc maxime argumento, cum eas urgeret dicens: tu ergo melior quam Sarra, melior quam Susanna siue Anna?\' et ceteras commemorando testimonio sanctae scripturae commendatissimas atione frangebat. huic monstro sancta ecclesia, quae ibi est, fidelissime ac fortissime restitit. remanserant autem istae disputationes eius in quorundam sermunculis ac susurris, quas palam suadere nullus audebat. tate, quam donabat dominus, occurrendum fuit, maxime quoniam iactabatur Iouiniano responderi non potuisse cum laude, sed cum uituperatione nuptiarum. propter hoc librum edidi, cuius inscriptio est: de bono coniugali. ubi de propagine filiorum, priusquam homines mortem peccando mererentur, quoniam concubitus mortalium corporum res uidetur, quaestio magna
Abbreviated transcription (Latin):
d quem scripse¬
ram tres libros ciͦ¬
rum titulis est
de pecẽorum me¬
ritis & remissio¬
ne. ubi diligen
ter disputat᷑
etiam debap¬
tismo pariui¬
lorim. rescripsit michi se fuisse per¬
motum. quod dixerim fieri posse ut
sit homo sine peccato. si uoluntas eiꝰ
ñ desit ope adiuuante diuina: qmͣ¬
uis nemo tam ꝑfecte iustitie in hac
uita uł fuerit uł sit. uł futurug
sit. Quesiuit enim quomͦ dixerim¬
posse fieri: cuius rei desit exemplũ.
Propt̃ hanc eus inquisitionẽ scrip¬
si librum curus est titulus de sp̃u &
quo libro qnͣtum deus adiuuit: acͥ¬
ter disputaui contra inimicos grã
dei qua uistificatur impus. Cum
autẽ agerẽ de obseruationibs uideoꝵ.
aquibdam escis scđm uẽtem legem
abstinentium. dixi qͣrumdam esca¬
rum cerimonie. qd̾ nom̃ non est in
gruens uisum est. quod a carendo
appellatas cerimonias quasi carimo¬
nias memoria tenebam. eo qd obser¬
uantes careant his reb a quib se
abstinent. Qd̾ si est origo alia huiꝰ

Expanded text:
d quem scripseram tres libros, quorum titulus est De peccatorum meritis et remissione, ubi diliter disputatur etiam de baptismo paruulorum, rescripsit mihi se fuisse permotum, quod dixerim fieri posse, ut sit homo sine peccato, si uoluntas eius non desit ope adiuuante diuina. quamuis nemo tam perfectae iustitiae in hac uita uel fuerit uel sit uel futurus sit. quaesiuit enim, quomposse fieri, cuius rei desit exemplum. propter hanc eius inquisitionem scripsi librum, cuius est titulus De spirituquo libro, quantum deus adiuuit, atrociter disputaui contra inimicos gratiae dei, qua iustificatur inpius. cum autem agerem de obseruationibus Iudaeorum a quibusdam esabstinentium, dixi: quarundam escarum ceremoniae. quod nomen non est in gruens uisum est, quod a carendo appellatas ceremonias quasi carimonias memoria tenebam eo, quod obseruantes careant his rebus, a quibus se abstinent. quod si est origo huius
Abbreviated transcription (Latin):
nrͣ paulus. scłm eam que data est ei sa¬
pĩam scͥpsit uob̾. ut et in om̃ib epłis. lo
quens meis de his. in quib sunt quedam
difficilia intellectu: que indocti & insta
biles homines ꝑuertunt sicut ã cet̾as
scͥpturas ad ꝓpͥum suum int̾itum. Caue
& ubi sentitis ñ uos intelligere. it̾im cre¬
dite diunis eloquiis: quia & liberũ est¬
homĩs arbitͥum. & gr̃a dei. sine cuius
aduitorio lib̾um arbitͥum nec conũti
potest addm̃. nec ꝓfucere potest indeo.
Et quod pie creditis etiam ut sapient̾
intelligatis orate: & ad hoc ipsum enĩ.
id est ut sapient̾ intelligamus. est utiꝙ
liberum arbitrium. Nisi enĩ ub̾o arbit̾o
intellig̾emus atꝙ saꝑemus: ñ nob̾ p̃ciꝑe¬
tur dicente scͥptura. Intelligite gͦ qui
insipientes estis in ppło: & stulti aliqͣndo
sapite. Et ipso quippe quo p̃ceptum at¬
ꝙ imꝑatum est. ut intelligamꝰ atq
sapiamus. obedientiam nr̃am reqͥrit:

Expanded text:
noster Paulus secundum eam, quae data est ei, sanoster Paulus secundum eam, quae data est ei, sapientiam scripsit uobis ut et in omnibus epistulis loquens in eis de his. in quibus sunt quae dam difficilia ibiles homines peruertunt, sicut et ceteras scripturas, ad proprium suum interitum. Cauet ubi sentitis non uos intellegere, interim credite diuinis eloquiis, quia et liberum hominis arbitrium et gratia dei, sine cuius adiutorio liberum arbitrium nec conuerti potest ad deum nec proficere in deum, et quod pie creditis, ut etiam sapienter intellegatis, orate. et ad hoc ipsum enim, id est ut sapienter intellegamus, est utique liberum arbitrium. nisi enim libero arbitrio intellegeremus atque saperemus, non nobis praeciperetur dicente scriptura: intellegite ergo quiinsipientes estis in populo, et stulti aliquando sapite. Eo ipso quippe quo praeceptum atque imperatum est ut intelligamus atque sapiamus, obedientia nostra requiritur,
Abbreviated transcription (Latin):
& ñ imꝑꝑat: & dabit᷑ ei. Potens ẽ autẽ
dñs qui & uob̾ donet & nobis: ut de ur̃a
pace. & pia consensione nunciis celerri¬
mis gaudeamus. Saluto uos ñ solum meo
nomine. s etiam fr̃m qui mecum sunt: &
rogo ut ꝓ nob̾ concordit᷑ atꝙ instanter

Expanded text:
 et dabitur ei . Potens est autem Dominus qui et vobis donet et nobis, ut de vestra pace et pia consensione nuntiis celerrimis gaudeamus. Saluto vos, non solum meo nomine, sed etiam fratrum qui mecum sunt, et rogo ut pro nobis concorditer atque instanter
Abbreviated transcription (Latin):
ut tanto quisq caueat. ne suꝑbia de¬
cipiatur: quanto sanctiꝰ aliquid ꝓfite¬
tur. Proinde uos quoꝙ lauclate eum
qui uob̃ prestat. ut in ardore medio se¬
culi huuis qmͣuis coniugio non copu¬
lemin. ñ tam̃ uramini. & orantes etiã
ꝓ nob̾. benedicite sc̃i ⁊ humiles corde
dim̃: Hẏmnum dicite & suꝑ exaltate

Expanded text:
ut tanto quisque caueat, ne superbia deut tanto quisque caueat, ne superbia decipiatur, quanto sanctius aliquid profertur. proinde uos quoque laudate eum, qui uobis praestat, ut in ardore medio saeculi huius, quamuis coniugio non copulemini, non tamen uramini, et orantes etiam pro nobis benedicite, sancti et humiles corde dominum, hymnum dicite
Abbreviated transcription (Latin):
spicitis. nec habetis quod rep̃hendatis:
nec enĩ metuitis. nede falso forsitanof¬
fendatis. Si gͦ magnum amorem cõ¬
uigib deberetis. eum ꝓpt̾ quẽ con-¬
iuges habere noluistis. qnͣtum amarx
debetis: Toto uob̾ figat᷑ incorde: qui ꝓ
uob̾ ẽ fixus incruce. Totum teneat in aĩo
ur̃o: quicquid nolustis occupari conu¬
bio. Parum uob̾ amare non licet: ꝓpt̾
quem ñ amastis & quod liceret. Sic amã¬
tibus mitẽ & humilem corde: nullam
nob̾ suꝑbiam ꝑtimesco. ꝓ modulo ita
dicimini. & humilitate qua conseruat᷑
quicquid magnum dicimini: satis lo¬
cuti sumus. Dignius autem tres pueri¬
illi quib refrigerium in igne p̃bebat.
quem corde feruentissimo diligebant.
nos de hoc opuscło nr̃o. uerborum qui¬
dem numero longe breuuis: s ponde
auctoritatis multo grandiꝰ in hymno
quo ab eis deus honorat᷑. ammoneant
Nam scĩtati humilitatẽ in dei laudatori¬
b conuingentes aꝑtissime docuerũt.

Expanded text:
spicitis, nec habetis uerum quod reprehendatis, spicitis, nec habetis uerum quod reprehendatis, nec eum metuitis, ne de falso forsitan offendatis. si ergo magnum amorem coniugibus deberetis, eum, propter quem coniuges habere noluistis, quantum amare debetis! toto uobis figatur in corde, qui pro uobis est fixus in cruce; totum teneat in animo uestro, quidquid noluistis occupari conubio. parum uobis amare non licet, propter quem non amastis et quod liceret. sic amantibus mitem et humilem corde nullam uobis superbiam pertimesco. Pro modulo itaque dicimini, et de humilitate, qua conseruatur quidquid magnum dicimini, satis locuti sumus. dignius autem illi tres pueri, quibus refrigerium in igne praebebat, quem corde feruentissimo diligebant, uos de hoc opusculo nostro uerborum quidem numero longe breuius, sed pondere auctoritatis multo grandius in hymno, quo ab eis deus honoratur, admoneant. nam sanctitati humilitatem in dei laudatoribus coniungentes apertissime docuerunt,
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃m quod ineo derident suꝑbi: inspi¬
cite qmͣ pulchrum sit int̾ns luminibꝰ.
Inspicite uulnera pendentis. cicatͥtes
resurgentis sanguinem morientis. p̃¬
cium credentis. cõmertium redim̃tiᷤͤ
hec qnͣti ualeant cogitate:. hec insta-¬
tera caritatis appendite: & quicquid
amoris innuptias ur̃as impendendũ
habebatis illi rependite. Bene quod
interiorem ur̃am pulchritudinem q̃¬
rit: ubi uob̃is dedit potestatem fili¬
os dei fieri. Non querit a uob̾ pulchrã
carnem: s pulcͦs mores quib refre¬
natis et carnem. Non ẽ cui de uob̾
quisqmͣ mentiat᷑. & fatiat seiure ze¬
lantem. Uidete cum quanta securita¬
te ametis: cui displicere falsis suspi¬
cionib ñ timetis. Uir & uxor amant
se qm̃ uident se. & quod ñ uident ti¬
ment in se: nec certi gaudent ex eo qd̃
in manifesto est. dum inocculto sus¬
picantur plerumq quod ñ est. Nos
inisto quem oculis ñ idetis & fide cõ¬

Expanded text:
ipsum, quod in eo derident superbi, inspiipsum, quod in eo derident superbi, inspicite quam pulchrum sit; internis luminibus inspicite uulnera pendentis, cicatrices resurgentis, sanguinem morientis, pretium credentis, commercium redimentis. Haec quanti ualeant cogitate, haec in statera caritatis adpendite et quidquid amoris in nuptias uestras inpendendum habebatis, illi rependite. Bene, quod interiorem uestram pulchritudinem quaerit, ubi uobis dedit potestatem filios dei fieri, non quaerit a uobis pulchram carnem, sed pulchros mores, quibus refrenatis et carnem. non est cui de uobis quisquam mentiatur et faciat saeuire zelantem. uidete, cum quanta securitate ametis, cui displicere falsis suspicionibus non timetis. uir et uxor amant se, quoniam uident se, et quod non uident, timent in se; nec certi gaudent ex eo, quod in manifesto est, dum in occulto suspicantur plerumque quod non est. uos in isto, quem oculis non uidetis et fide con
Abbreviated transcription (Latin):
bitus: non tumidus. aut fluxxis in¬
cessus. Iam non redditis malum ꝓmaa¬
lo: us maledictum ꝓ maledicto. Iam
postremo illam m̃suram dilectionis
tis. Hec ad dita uirginitati: angłicam
uitam hominib & celi mores exhibent
t̾ris. s qnͣto magni estis. quicumq
ita magni estis. tanto humiliate uos
momnib. ut coram deo inueniatis gra¬
tiam: nestiꝑbis resistat: ne se exaitã¬
tes humiliet: ne ĩ flatos ꝑ angꝰtiã por¬
tam ñ traiciat. Qmͣqmͣ fuꝑflua sit
sollicituo: seruate ne uͥ feruet caritaᷤ.
desit humilitas. Si gͦ nuptias contẽp¬
sistis filiorum hominum. ex quibꝰ gig¬
neretis filios hominũ: toto corde ama¬
te speciosum forma pre filiis hominũ.
uacat uob̾ lib̾um est cor a coniugalibꝰ
uinculis: inspicite pulcͥtudinẽ ama¬
toris ur̃i. Cogitate equalem patͥ. sub¬
ditum & matͥ. etiam inceł dñantem.
& int̾ris seriientem: creantẽ omnia.
omnia creatum inter omnia. Illud

Expanded text:
bitus, non tumidus aut fluxus inbitus, non tumidus aut fluxus incessus; iam non redditis malum pro malo nec maledictum pro maledicto; iam postremo illam mensuram dilectionis  esse debetis. haec addita uirginitati angelicam uitam hominibus et caeli mores exhibent terris. sed quanto magni estis, quicumque ita magni estis, tanto humilate uos in omnibus, ut coram deo inueniatis gratiam, ne superbis resistat, ne se exaltantes humilet, ne inflatos per angusta non traiciat: quamquam superflua sit sollicitudo, ne ubi feruet caritas, desit humilitas.. Si ergo nuptias contempsistis filiorum hominum, ex quibus gigneretis filios hominum, toto corde amate speciosum forma prae filiis hominum: uacat uobis, liberum est cor a coniugalibus uinculis. inspicite pulchritudinem amatoris uestri, cogitate aequalem patri, subditum et matri, etiam in caelis dominantem et in terris seruientem, creantem omnia, creatum inter omnia. illud
Abbreviated transcription (Latin):
tanto dant᷑ facilrus: qnͣto desid̾antur¬
humiltus. ꝑ seuerantes innumero
ur̃o p̃beant᷑ uob̾ exemplum: caden¬
tes autem augeant timorem ur̃m.
Illucd amate ut imitemini: hoc lu¬
gete ne in flemini. Iustitiam urãm
nolite statuere: deo uos ustificanti
sublite. Ueniam peccatis donate ali¬
enis: orate ꝓ ur̃is. futura ugilando
cauete: p̃terita confitendo delete. Ee¬
ce iam tales estis: ut ꝓfesse atꝙ serua¬
te uirginitati. cet̾is etiam moribus
congruatis. Ecce iam ñ solum homi¬
cidiis. sacrificiis diabolicis. ꝙ ab homi¬
nationib. furtis. rapinis. ꝑ uiriis. frau¬
dib. ebriositatibus omnꝙ luxuria
& auaritia. simulanionib emulatiõi¬
b impitatibus. crudelitatib abstine¬
tis: uerum etiam illa que lemiora nel
sunt uel putant᷑. ñ in ueniuntur. nec
orunt᷑ in uob̾. Non imꝓbus unltꝰ. non
nagi ocłi. ñ infrenis lingua. nõ petulãs
risus. nõ scurrilis iocus. ñ indecens ha¬

Expanded text:
tanto dantur facilius, quanto desiderantutanto dantur facilius, quanto desiderantuhumilius. perseuerantes in numero uestro praebeant uobis exemplum; cadentes autem augeant timorem uestrum. illud amate, ut imitemini, hoc lugete, ne inflemini. iustitiam uestram nolite statuere, deo uos iustificanti subdite. ueniam peccatis donate alienis, orate pro uestris; futura uigilando uitate, praeterita confitendo delete. Ecce iam tales estis, ut professae atque seruatae uirginitati ceteris etiam moribus congruatis. ecce iam non solum homicidiis, sacrificiis diabolicis et abominationibus, furtis, rapinis, fraudibus, periuriis, ebriositatibus omnique luxuria et auaritia, simulationibus, aemulationibus, inpietatibus, crudelitatibus abstinetis, uerum etiam illa, quae leuiora uel sunt uel putantur, non inueniuntur nec oriuntur in uobis: non inprobus uultus, non uagi oculi, non infrenis lingua, non petulans risus, non scurrilis iocus, non indecens ha
Abbreviated transcription (Latin):
quẽ seqmini uenite: & discite qm̃ miti
est ⁊ humilis corde. Humilit̾ ad humi¬
lem uenite si amatis: & ne discedatis
ab ilo ne cadatis. Qui enim timet ab
humilit̾ sequentes: quem descendere
non pignit ad iacenteᷤ. Dona euis illiser¬
uanda cõmittite: fortitudinem ur̃am ad
ip̃m custodite. Quicquid mali ipso custo¬
diente ñ cõmutitis. tanqmͣ remissum ab
illo deputate. ne mocdicum uob̾ existimã¬
tes dimissum. medicum diligatis: et
tondentes pectora. publicanos rumo¬
sa iactantia contempnatis. De uiribus
ur̃is exꝑtis cauete. ne quia ferre aliqͥd
potiustis inflemini: de in exꝑtis autẽ
orate. ne supͣ qmͣ potestis ferre tempte¬
mini Existimate aliquos in occulto suꝑ¬
iores: quib estis inmanifesto meliores.
Cum aliorum bona forte ignota uobis.
benigne credunt᷑ a uob̾: nr̃a nob nota
ñ cõparatione minuuntur. s dilectiõe
firmant᷑. Et que forte adhur desunt.

Expanded text:
quem sequamini, uenite et discite, quoniam mitis quem sequamini, uenite et discite, quoniam mitis est et humilis corde. humiliter ad humilem uenite, si amatis, et ne discedatis ab illo, ne cadatis. qui enim timet ab humiliter sequentes. quem descendere non piguit ad iacentes. dona eius illi seruanda committite, fortitudinem uestram ad illum custodite. quidquid mali ipso custodiente non committitis, tamquam remissum ab illo deputate, ne modicum uobis existimantes dimissum modicum diligatis et tundentes pectora publicanos ruinosa iactantia contemnatis. de uiribus uestris expertis cauete, ne, quia ferre aliquid potuistis, inflemini; de inexpertis autem orate, ne supra quam potestis ferre temptemini. existimate aliquos in occulto superiores, quibus estis in manifesto meliores. cum aliorum bona forte ignota uobis benigne creduntur a uobis, uestra nobis nota non conparatione minuuntur, sed dilectione firmantur; et quae forte adhuc desunt,
Abbreviated transcription (Latin):
untur agnum. & si ñ quocumq ierit.
certe quotisq potuerint. coniugati
humiles. qmͣ suꝑbientes uirgines. E¬
mͦ enim sequitur. ad quem ñ uult ac¬
cedere: Aut quomͦ accedit. ad quem
non uenit ut discat qm̃ mitis est et
humił corde: Illos ꝓuide sequentes
agnus quocũq ierit ducit: inquibu
pͥus ipse uͥ caput inclinet inuenerit.
Nam & quidam suꝑbus & dolosus:
hoc ei dix̃at. Domine seqͣr te quocũꝙ
ieris. Cui respondit. Nulpes foueas
yñt & uolatilia celi nidos: filius autẽ
hominis non ht̃ uͥ caput suum reclinet.
Arguebat nomine uulpium astrtam
dolositatem. & nomine uolucrum uẽ¬
tosam elationem: inquo ubi reqiuiesce¬
ret ꝑiam ñ inueniebat humilitatem.
Ac ꝑhoc nusqmͣ omnino secutus est
dnm: qui se ꝓmiserat ñ usq ad quendã
ꝯuentũ s õnino q̃cꝙ ierit secuturũ. Q ꝓpt̃
agite uͥgines dei. hoc agite: sequimini
agnum quocumꝙ ierit. S pͥus adeum

Expanded text:
untur agnum, etsi non quocumque ierit, untur agnum, etsi non quocumque ierit, certe quousque potuerint, coniugati humiles quam superbientes uirgines. quomodo enim sequitur, ad quem non uult accedere? aut quo modo accedit, ad quem non uenit, ut discat, quoniam mitis est et humilis corde? illos proinde sequentes agnus quocumque ierit ducit, in quibus prius ipse ubi caput inclinet inuenerit. nam et quidam superbus et dolosus hoc ei dixerat: domine, sequar te quocumque ieris. cui respondit: uulpes foueas habent et uolatilia caeli nidos; filius autem hominis non habet, ubi caput suum inclinet. arguebat nomine uulpium astutam dolositatem et nomine uolucrum uentosam elationem, in quo ubi requiesceret piam non inueniebat humilitatem. ac per hoc nusquam omnino secutus est dominum, qui se promiserat non usque ad quendam prouectum, sed omnino quocumque ierit secuturum. Quapropter hoc agite, uirgines dei, hoc agite: sequimini agnum quocumque ierit. sed prius ad eum,
Abbreviated transcription (Latin):
enim magni sint: ñ ẽ seruus maior
tͤdita sunt a patre meo. Et ille est magi¬
ster: qui dicit. Uenite ad me om̃s qui
laboratis: & discite ãme. Et tñ quid
discimus: Qm̃ mitis sumrinquit: ⁊ hu¬
milis corde. Hic dicet aliquis. Non est ħ
iam de uirginitate: s de humilitate
scͥbere. Quasi uͦ quecunq uirginitas. ac
ñ illa que scd̃m dm̃ est: a nobis p̃dican¬
da suscepta sit. Quod bonum quanto
magnum uideo: tanto ei ne ꝑeat. fu
bonum uirginale: nisi deus ipse qui de¬
dit. Et. Deus caritas ẽ. Custos gͦ uir¬
ginitatis: caritas. Locus autem huius
custodis: humilitas. Ibi quippe habitat
qui dĩ: suꝑ humilem & quietum et
trementem ũba sua. requiescere sp̃m
suum. Quid itaꝙ alienum feci. si bonũ
quod laudaui uolens tutius custodire.
curaui etiam locum p̃parare custodi:
fĩdent̃ enim dico. nec michi ut irascan¬
tur timeo. quos ut mecum sibi ti¬
meant sollicitus moneo: feliciꝰ sequ¬

Expanded text:
enim magni sint, non est seruus maior enim magni sint, non est seruus maior tradita sunt a patre meo, et ille est magister, qui dicit: uenite ad me omnes, qui laboratis, et discite a me. et tamen quid discimus? quoniam mitis sum, inquit, et humilis corde. Hic dicet aliquis: non est hoc iam de uirginitate. sed de humilitate scribere. quasi uero quaecumque uirginitas, ac non illa, quae secundum deum est, a nobis praedicanda suscepta est. quod bonum quanto magnum uideo, tanto ei, ne pereat, bonum uirginale nisi deus ipse, qui dedit, et deus caritas est. custos ergo uirginitatis caritas; locus autem huius custodis humilitas. ibi quippe habitat, qui dixit super humilem et quietum et trementem uerba sua requiescere spiritum suum. quid itaque alienum feci, si bonum, quod laudaui, uolens tutius custodiri, curaui etiam locum praeparare custodi? fidenter enim dico nec mihi ne irascantur timeo, quos ut mecum sibi timeant sollicitus moneo: facilius sequ
Abbreviated transcription (Latin):
nẽorum. Nemo᷑ itaꝙ a peccato tanqͣ
rediturus abscedat. nec se huiꝰcemodi
quasi societatis pacto cum iniquitate
constringat: ut eam confiteri magis¬
qmͣ cauere delectet. S quia etiam sata¬
gentib uigilantib ꝙ nepeccent
sub repunt quodãm ex humana fra¬
gilitate peccata qmͣ uis parua qmͣiuis
pauca. ñ tam̃ nulla: eadem ipsa fiunt
magna & gͣuia. si eis suꝑbia increm̃tum
& pondus adiecerit. Asacerdote autem
quem habemus in celis. si pia humilita¬
te ꝑimant᷑ : tota facilitate p᷑gantur.
s ñ contendo cum eis qui asserunt ho¬
minẽ posse in hac uita sine ullo pecc̃o
uiuere: non contendo. ñ contradico. for¬
tasus enim ex nr̃a miseria magnos me¬
tim᷑: & comparantes nosmetipsos nob̃¬
met ipsis ñ intelligimus. Unum scio
quod isti magni quales non sumus.
qͣles ñdum exꝑti sumus. qnͣto magni
sunt. tanto humilient se momĩb: ut
coram deo inueniant gr̃am. Qmlibet

Expanded text:
nostrorum. nemo itaque a peccato tamquam nostrorum. nemo itaque a peccato tamquam rediturus abscedat nec se huius modi quasi societatis pacto cum iniquitate constringat, ut eam confiteri quam cauere delectet. Sed quoniam etiam satagentibus uigilantibusque, ne peccent, subrepunt quodam modo ex humana fragilitate peccata, quamuis parua, quamuis pauca, non tamen nulla, eadem ipsa fiunt magna et grauia, si eis superbia incrementum et pondus adiecerit; a sacerdote autem, quem habemus in caelis, si pia humilitate perimantur, tota felicitate purgantur. Sed non contendo cum eis, qui adserunt hominem posse in hac uita sine ullo peccato uiuere, non contendo, non contradico. fortassis enim ex nostra miseria magnos metimur, et conparantes nosmet ipsos nobismet ipsis non intellegimus. unum scio, quod isti magni, quales non sumus, quales nondum experti sumus, quanto magni sunt, tanto humilant se in omnibus, ut coram deo inueniant gratiam. quamlibet
Abbreviated transcription (Latin):
catum ñ habemus nof ipsos decipimꝰ:
& u̾itas in nobis nõ ẽ. Quod si confessi
fuerimꝰ delicta nr̃a. fidelis est & iustuͤ
ut dimitat nob̾ pecc̾a nr̃a: & purget
nos ab omni mniquitate. Quod si dixe¬
rimus qm̃ ñ peccauimꝰ. mandacẽ facie¬
nius eum: & uerbum eus ñ erit in nob̾.
Hoc certe ñ illis aut illis. s xp̃ianis oĩbꝰ
dicitur: uͥ & nirgmes se debent ag¬
noscere. Sic enim erunt sine m̃datio:
quales in apocalipsi apparuerunt. Ac
ꝑ hoc quam dui nondum est incelesti s¬
sublimitate ꝑfectio: inuituꝑ abiles fac̃
in humilitate confessio. S rursus ne ꝑ
occasionem huiis sententie quisquam
cum mortifera securitate peccaret. seꝙ
tͣhendum ꝑmitt̾et. tanqmͣ mox delen¬
dis facili confessione peccatis: continuo
sub iecit. filioli mei. hec scͥbo uobis ut
ñ peccetis. & siquis peccaũit. ad uoca¬
tum habemus apud patrem ih̾m rͫ¬
uistum: & ipse ꝓpitiator ẽ peccatorũ

Expanded text:
ccatum non habemus, nos ipsos decipimus, ccatum non habemus, nos ipsos decipimus, et ueritas in nobis non est. quodsi confessi fuerimus delicta nostra, fidelis est et iustus, ut dimittat nobis peccata nostra et purget nos ab omni iniquitate. quodsi dixerimus, quoniam non peccauimus, mendacem faciemus eum, et uerbum eius non erit in nobis. hoc certe non illis aut illis, sed christianis omnibus dicitur, ubi et uirgines se debent agnoscere. sic enim erunt sine mendacio, quales in Apocalypsi apparuerunt. ac per hoc quamdiu nondum est in caelesti sublimitate perfectio, inuituperabiles facit in humilitate confessio. Sed rursus, ne per occasionem huius sententiae quisquam cum mortifera securitate peccaret seque trahendum permitteret tamquam mox delendis facili confessione peccatis, continuo subiecit: filioli mei, haec scripsi uobis, ut non peccetis. et si quis peccauerit, aduocatum habemus ad patrem Iesum ustum; et ipse propitiator est peccatorum
Abbreviated transcription (Latin):
eis debitis que totuis p̃t̾ite uite in bap¬
tismo. ꝑ eius pacem nob̾ dimissa eẽ cõ¬
fidimus: nos p̃cepit orare dicentes.
Dimitte nob̾ debita nr̃a: sicut & noᷤ
dimittimus dibitorib nr̃is. Alioquin:
hanc orationem cathecumini potius
usꝙ ad baptismum orare deberent.
Cum uͦ eam baptizati orant. p̃positi et
plebes. pastores & greges: satis ostendi¬
tur in hac uita que tota temptatio ẽ.
neminem se tanqm᷑ ab omnib peccatiˢ
immunẽ deb̾e głari. ꝓ inde etiam uͥ¬
gines di. irrep̃hensibiles quidem se¬
euntur agnum quocũꝙ ierit: pecca¬
toꝵ purgatione ꝑ fecta. & urginitate
seruata. q̃ ñ rediret amissa. S quia
eadem ipsa apocalipsis. ubi tales tali
reuelati sunt: etiam eos laudat quod
in ore eorum non est inuentum m̃da¬
tium meminerint etiam in hoc eẽ ue¬
races: ne se audeant dicere ñ habere
peccatum. Idem quiꝓpe ioh̾es qui illd̃
uidit: hoc dixit. Si dixerimuᷤ quia pͦ¬

Expanded text:
eis debitis, quae totius praeteritae uitae in bapeis debitis, quae totius praeteritae uitae in baptismo per eius pacem nobis dimissa esse confidimus, nos praecepit orare dicentes: dimitte nobis debita nostra, sicut et nos dimittimus debitoribus nostris; alioquin hanc orationem catechumeni potius usque ad baptismum orare deberent. cum uero eam baptizati orant. praepositi et plebes, pastores et greges, satis ostenditur in hac uita, quae tota temptatio est, neminem se tamquam ab omnibus peccatis inmunem debere gloriari. Proinde etiam uirgines dei inreprehensibiles quidem sequuntur agnum, quocumque ierit, et peccatorum purgatione perfecta et uirginitate seruata, quae non rediret amissa; sed quia eadem ipsa Apocalypsis, ubi tales tali reue. lati sunt, etiam hinc eos laudat, quod in ore eorum non sit inuentum mendacium, meminerint etiam in hoc esse ueraces, ne se audeant dicere non habere peccatum. idem quippe Iohannes, qui illud uidit, hoc dixit: si dixerimus, quia pe
Abbreviated transcription (Latin):
nabunt se non fallaci s ueraci humi¬
litate. honore mutuo p̃uenientes: & alt̾
alt̾um existimantes suꝑiorem sibi. Eͥd
iam dicam de ipsa cautela ⁊ ugilantia
ñ peccandi: Quis głabitur castum se ha-¬
bere cor. aut quis głabitur mundum
se eẽ apecc̃o: Integͣ est quidem ab ut̾o
matͥs sc̃a uirginitas: s nemo inquit
mundus in conspectu tuo. nec infans
cuius est unius diei uita suꝑ t̾ram. Ser¬
uatur & infide inuiolata quedam casti-¬
tas uirginalis qua eccłia uni iuro uir¬
go casta coaptat᷑: s ille unus uir non
tantum fideles mñte et corpore uirgineᷤ.
s om̃s omnino xp̃ianos. asp̃ualibus
usq ad carnales. ab apłis usq ad ulti¬
mos penitentes. tanqmͣ a sũmis celo¬
rum usꝙ ad t̾minos eorum. docuit
orare. & in ipsa oratione dicere ammo¬
nuit. Dimite nob̾ debita nr̃a: sicut
& nos dimitimus debitorib nr̃is. Ubi
ꝑ hoc quod petimus: quid etiam nos
ẽẽ meminerimus ostend̃. Neꝙ enim ꝓ

Expanded text:
vabitur non fallaci, sed veraci humivabitur non fallaci, sed veraci humilitaalterum existimantes superiorem sibi. Quid iam dicam de ipsa cautela et uigilantia non peccandi? quis gloriabitur castum se habere cor? aut quis gloriabitur mundum se esse a peccato? integra est quidem ab utero matris sancta uirginitas; sed nemo. inquit, mundus in conspectu tuo, nec infans cuius est unius diei uita super terram. seruatur et in fide inuiolata quaedam castitas uirginalis, qua ecclesia uni uiro uirgo casta coaptatur; sed ille unus uir non tantum fideles mente et corpore uirgines, sed omnes omnino christianos ab spiritalibus usque ad carnales, ab apostolis usque ad ultimos paenitentes tamquam a summis caelorum usque ad terminos eorum docuit et in ipsa oratione dicere admonuit: dimitte nobis debita nostra, sicut et nos dimittimus debitoribus nostris, ubi per hoc quod petimus, quid etiam nos esse meminerimus ostendit. neque enim pro
Abbreviated transcription (Latin):
catur. quia infirmitas eius temptatiõe
ñ int̾rogatur. fidelis enim cleus ait apħ
illi nel ille coniugał uite retinentes in suo
gñe laudabilem modum iam possint ꝯͣ
mimicum adiniquitatẽ cogentem. etiam
ianiatu uscerum & effusione sangͥnis
dimicare: illi autem uł ille apueritia cõ¬
tinentes. seꝙ castrantes ꝓpt̾ regnum
celorum. ñ lum tam̃ ualeant talia. uel
ꝓuistitia uel ꝓ ip̃a pudititia sustinere.
Aid est enim ꝓueritate acꝓposito scõ
ñ consentire suadenti. atꝙ blandienti:
aluid ñ ceclere etiam torquenti atqy fe¬
rienti. Latent ista infacultatib se uiri¬
l animorum temptatione panduntur:
exꝑientia ꝓpalant᷑. Ut gͦ quisꝙ ñ infle¬
tur ex eo quod se ꝑuidet posse. humilit̾
cogitet quod ignorat aliquid p̃stantiꝰ
se forte ñ posse: aliquos autem qui illd
quo sibi głose notus ẽ. nec hñt nec ꝓfitẽ¬
tur hoc quod ipse ñ põt posse. Ita ser¬

Expanded text:
catur, quia infirmitas eius temptatione catur, quia infirmitas eius temptatione non interrogatur. fidelis enim deus, ait aposilli uel illi coniugalis uitae retinentes in suo genere laudabilem modum iam possint contra inimicum ad iniquitatem cogentem etiam laniatu uiscerum et effusione sanguinis dimicare; illi autem uel illi a pueritia continentes seque castrantes propter regnum caelorum nondum tamen ualeant talia uel pro iustitia uel pro ipsa pudicitia sustinere. aliud est enim pro ueritate ac proposito sancto non consentire aliud non cedere etiam torquenti atque ferienti. Latent ista in facultatibus et viribus animorum, tentatione panduntur, experientia propalantur. Ut ergo quisque non infletur, ex eo quod se pervidet posse, humiliter cogitet quod ignorat aliquid praestantius se fortasse non posse; aliquos autem qui illud quo sibi gloriose notus est, nec habent nec profitentur, hoc quod ipse non potest posse. Ita ser
Abbreviated transcription (Latin):
imꝓpbasse uł ignorasse. ac ñ potuis intel¬
ligenda reliquisse: S ut dicere ceꝑam
siue centenus fructus sit deo deuoto uir¬
ginitas. siue alio aliquo mͦ. uł quem com¬
memorauimꝰ uł quem ñ cõmemorauimꝰ
sit illa fertilitatis intelligenda distantia.
nemo cam̃ qnͣtum pcito ausus fuerit
uirginitatẽ p̃ferre mr̃io: ac nemo dubi¬
taũit hoc donum occultum eẽ. si exami¬
natͥx desit temptatio. Habet itaꝙ quod
cogitet. qđ ei ꝓsit ad seruandam hu¬
militatẽ. ne uolet illam que suꝑemines¬
in donis om̃ib caritatẽ. sine qua utiꝙ
quecunq alia uel pauca uł plura uel
magna uł parua habuerit nichil sunt:
habet in quam quid cogitet ut ñ infle¬
tur & ñ emuletur. Ita se sciat bonum
uirginale conuigali bono multo ampliꝰ
& meluis ꝓfit̾i. ut tam̃ nesciat utrum
illa uł illa coniugata iam pati ꝓ xp̃o pꝰ¬
sit. ad huc uͦ ipsa ñ pꝰsit: & in hoc ei par¬

Expanded text:
inprobasse uel ignorasse ac non potius intelinprobasse uel ignorasse ac non potius intellegenda reliquisse? Sed, ut dicere coeperam, siue centenus fructus sit deo deuota uirginitas siue alio aliquo modo, uel quem commemorauimus uel quem non commemorauimus, sit illa fertilitatis intellegenda distantia, nemo tamen, quantum puto, ausus fuerit uirginitatem praeferre martyrio ac nemo dubitauerit hoc donum occultum esse, si examinatrix desit temptatio. Habet itaque uirgo, quod cogitet, quod ei prosit ad seruandam humilitatem, ne uiolet illam, quae supereminet donis omnibus, caritatem, sine qua utique quaecumque alia uel pauca uel plura uel magna uel parua habuerit, nihil est: habet, inquam, quod cogitet, ut non infletur, non aemuletur, ita se scilicet bonum uirginale coniugali bono multo amplius et melius profiteri, ut tamen nesciat, utrum illa uel illa coniugata iam pati pro Christo possit, adhuc uero ipsa non possit, et in hoc ei par
Abbreviated transcription (Latin):
in celo. & uen sequere me. nec audeant
eorum cohabitationi sotiari. in quib
nemo dicit aluqͥd ꝓpͥum. s sunt eisoĩa
communia: Nichilne putamus fructifica¬
tionis accedere uirginib dei. cum hoc faci¬
unt: Aut sine ullo tructu ẽe uirgines
clĩ. si etiam hoc nõ fatiunt: Multa gͦ st̃
dona. & aliis alia clariora: ac suꝑiora sin¬
głis iingła. Et alicñ alt̾ fructuosus ẽ.
donis paueiorib s potiorib: ait̾ inferi¬
oribus. s plurib. Et queaminodũ int̾
se uel coequent᷑ uel distinguantur. inac¬
cipiendis et̾nis honoribus quis homnũ
audiat uidicare. dum tam̃ constet et
multum eẽ ista diũsa. & ñ ad presens
tempus. s met̾num ꝓdesse meliora : s
dñn tres arbitror uoluisse fructificati¬
onis cominemorare differẽtias: cet̾as in¬
telligentib reliquisse. Nam & alius euã¬
gelista: solum cõmemorauit centuplum
Nunquid ideo putandus est alia duo ues

Expanded text:
in caelo, et ueni sequere me, nec audeant in caelo, et ueni sequere me, nec audeant eorum cohabitationi sociari, in quibus nemo dicit aliquid proprium, sed sunt eis omnia communia: nihilne putamus fructificationis accedere uirginibus dei, cum hoc faciunt? aut sine ullo fructu esse uirgines dei, etiamsi hoc non faciant? Multa ergo sunt dona et aliis alia clariora ac superiora, singulis singula. et aliquando alter fructuosus est donis paucioribus, sed potioribus, alter inferioribus, sed pluribus. et quemadmodum inter se uel coaequentur uel distinguantur in accipiendis aeternis honoribus, quis hominum audeat iudicare? dum tamen constet et multa esse ista diuersa et non ad praesens tempus, sed in aeternum prodesse meliora. sed dominum tres arbitror uoluisse fructificationis commemorare differentias, ceteras intellegentibus reliquisse. nam et alius euangelista solum commemorauit centuplum. numquid ideo putandus est alia duo uel
Abbreviated transcription (Latin):
continentia in sexageno sit. coniuigati
autem tͥcenum ferentes. ad sexagenum
ꝑueniant. si mres fuint: siue quod pro¬
babiluis mͥ uidetur. qm̃ diuine gr̃e ml¬
ta sunt munera. & est aluid alio mauiꝰ
ac meluis. unde dicit apłs. imitamini
autem dona meliora. intelligendum ẽ
plura eẽ. quam ut intres differentias
distribui possint. Primum. ne conti¬
nentiam uidualem aut innullo fruc¬
tu constituamus. aut ad conuigał pro¬
uidentie meritum deponamus. aut
uirginali głe coequemꝰ: aut coronam
mr̃ii uł in hoc habitu animi. etiam si
desit tẽptationis examen. uel mipsa
passionis exꝑlentia constitutã ciuilibet
illarum tͥum castitatum smne ullo in¬
crem̃to fertilitatis accedere existimemꝰ.
Deinde uͥ ponuus quod mutti ac mł¬
te ita custodiunt continentiam uirgi¬
nalem. ut tam̃ ñ faciant quod dñs ait.
siuis ẽẽ ꝑfectꝰ. uade uende omnia que
hs̃ & da pauꝑib & habebis thesaurũ

Expanded text:
ero in sexageno sit, coniugati ero in sexageno sit, coniugati autem tricenum ferentes ad sexagenum perueniant, si martyres fuerint; sine, quod probabilius mihi uidetur, quoniam diuinae gratiae multa sunt munera et est aliud alio maius ac melius — unde dicit apostolus: imitamini autem dona meliora — intellegendum est plura esse quam ut in tres differentias distribui possint. primum. ne continentiam uidualem aut in nullo fructu constituamus aut ad coniugalis pudicitiae meritum deponamus aut uirginali gloriae coaequemus aut coronam martyrii uel in habitu animi, etiamsi desit temptationis examen, uel in ipsa passionis experientia constitutam cuilibet illarum trium castitati sine ullo incremento fertilitatis adcedere existimemus. deinde ubi ponimus, quod multi ac multae ita custodiunt continentiam uirginalem, ut tamen non faciant, quae dominus ait: si uis esse perfectus, uade uende omnia quae habes et da pauperibus, et habebis thesaurum
Abbreviated transcription (Latin):
illa uͦ mulier cui se p̃ferre gestiebat. iã
possit bibere dm̃ce calicem humilita¬
tis. quem pͥus bibendum discipulis a¬
matorib sublimitatis opposuit. Unde
in qmͣ scit. ne forte ipsa ñdum tecla iam
sit illa cͥspina: Certe nͥ asuit temptatio:
niulla domi huius fit demonstratio. Hoc
autem tam magnum ẽ: ut eum fruc¬
tum centenum quidem intelligant.
Phibet enim p̃clarissimum testimo¬
niũ eccłiastica auctoritas. in qua fidelibꝰ
notum ẽ: quo loco marityres & quo
defuncte scĩmoniales ad auctoris sacͣ¬
m̃ta recitent᷑. S quid significet fecũ¬
ditatis illa diũsitas. uiderint qui hec
meliꝰ qmͣ nos intelligunt. sine uirgi¬
nalis uita incenteno fructu sit. insexa¬
geno iuiduał. in t̾ceno autẽ cõingalis.
siue centena fertilitas mr̃io potuis impu¬
tetur. seragena continentie. tͥcena conu¬
bio. siue uͥginitas accedente mr̃io. cente¬
num fructum impleat. sola uͦ udualiᷤᷤ¬

Expanded text:
illa uero mulier, cui se praeferre gestiebat, iam illa uero mulier, cui se praeferre gestiebat, iam possit bibere calicem dominicae humilitatis, quem prius bibendum discipulis amatoribus sublimitatis opposuit? unde, inquam, scit, ne forte ipsa nondum sit Thecla, iam sit illa Crispina? Certe nisi adsit temptatio, nulla doni huius fit demonstratio. Hoc autem tam magnum est, ut eum fructum centenum quidam intellegant. perhibet enim praeclarissimum testimonium ecclesiastica auctoritas, in qua fidelibus notum est quo loco martyres et quo defunctae sanctimoniales ad altaris sacramenta recitentur. sed quid significet fecunditatis illa diuersitas, uiderint, qui haec melius quam nos intellegunt: siue uirginalis uita in centeno fructu sit, in sexageno uidualis, in triceno autem coniugalis; siue centena fertilitas martyrio potius inputetur, sexagena continentiae, tricena conubio; siue uirginitas accedente martyrio centenum fructum inpleat, sola u
Abbreviated transcription (Latin):
quid quod uirgo dei ueracit᷑ cogitet.
iusde se fideli mulieri ñ tantum uidue.
uerum etiam coniugate p̃ferre ñ aude¬
ate Non ego reꝓbam clico. Nam quis ne-¬
sciat obedientem mulierem in obediẽti
uirgini p̃ponendam: S cum ambe sũt
obedientes p̃ceptis dei. itane trepidabit
scãm uirgĩtatem etiam castis nupciis.
& continentiam p̃ferre conubio. fructũ
centenum p̃ire tͥceno: Immo uͦ ñ du¬
bitet: hanc rem illi rei p̃ponere. Hec tñ
uel hec uirgo obediens & dm̃ timens:
illi uel illi mulieri obedienti & dm̃ tm̃iti
se ante ferre ñ audeat. Alioquin ñ erit
humilis: & deus suꝑbis resistit. Quid gͦ
cogitabit: Occulta scilicet dona dei: que
ñ insi int̾rogatio temptationis. etiam
in semet ipso unicuiꝙ declarat. Ut enĩ
cet̾a taceam. unde scit uirgo qmͣius solli¬
cita sit que sunt dm̃. quomͦ placeat dño.
ne forte ꝓpt̾ aliqmͣ sibi incognitam m̃tis
infirmitatem ñdum sit mat᷑a martyrio.

Expanded text:
quid. quod uirgo dei ueraciter cogitet, quid. quod uirgo dei ueraciter cogitet, unde se fideli mulieri non tantum uiduae, uerum etiam coniugatae praefen-e non audeat? non ego reprobam dico; nam quis nesciat oboedientem mulierem inoboedienti uirgini praeponendam? sed cum ambae sunt oboedientes praeceptis dei, itane trepidabit sanctam uirginitatem etiam castis nuptiis et continentiam praeferre conubio, fructum centenum praeire triceno? immo uero non dubitet hanc rem illi praeponere. haec tamen uel haec uirgo oboediens et deum timens illi uel illi mulieri oboedienti et deum timenti se anteferre non audeat; alioquin non erit humilis, et deus - superbis resistit. quid ergo cogitabit? occulta scilicet dona dei, quae nonnisi interrogatio temptationis etiam in semet ipso unicuique declarat. ut enim cetera taceam, unde scit uirgo, quamuis sollicita quae sunt domini, quomodo placeat domino, ne forte propter aliquam sibi incognitam mentis infirmitatem nondum sit matura martyrio,