comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
feruorũ dĩ reuerentissimo & scissimo raduldo
mundi partibus credentium agmina principis
apłorum liminib ꝓperant: quidã uir nomine
thnothart uenit. ure beatitudinis epłam gerens.
quã nr̃o contulit presulatui. cuiꝰ paginã plegen.¬
tes: matricidam illum eẽ. cognouimus. quõ
facto multis fletibus lacrimisq ꝓfusis. ualde
doluimus. Idairco p̃cipimus. o pͥatrũ almorũ
censuris statuimus. ut sub penitentiȩ uigo
diatur. sed ante fores basilieȩ orans. ac dep̃oans
dm̃ ꝑstuere qualiter tanto eipnatur. praculo.
Completo uõ anni curculo. introrundi in ꝑocłam
licentiã habrat. tam̃ int̾ audientes st&. & ñ dũ
cõmunic&. Completis aut̃ triũ annoꝵ cutulis
sacrȩ cõmunionis illi gr̃a concedatur. Oblatio
nes uõ ñ offerat. nͥ ꝯipostꝗ aliorũ .uii. annorũ
curricula expleantur. In his autẽ omĩb annis
atq temporib carnem non manduc&. nec ui¬
num prȩsumat bibere. exceptis festis diebus

Expanded text:
servorum Dei, reverendissimo et sanctissimo Radulpho mundi partibus credentium agmina Principis apostolorum liminibus properant, quidam vir nomine Thiothart, venit, vestrae beatitudinis epistolam gerens, quam nostro contulit praesulatui, cujus paginam perlegentes matricidam illum esse cognovimus. Quod facto multis fletibus lacrymisque profusis valde doluimus. Idcirco praecipimus, et Patrum aliorum censuris statuam non ingrediatur, sed ante fores basilicae orans, et deprecans Deum perseveret, qualiter tanto eripiatur piaculo. Completo vero anni circulo introeundi in ecclesiam licentiam habeat; tamen inter audientes stet, sed nondum communicet. Completis autem trium annorum curriculis sacrae communionis illi gratia concedatur. Oblationes vero non offerat, nisi postquam aliorum septem annorum curricula expleantur. In his autem omnibus annis atque temporibus carnem non manducet, nec vinum bibere praesumat, exceptis festis diebus
Abbreviated transcription (Latin):
quatenus adeligendũ sibi antistitẽ concordi ꝓuisione
concurrant. hortamur gͦ ut frat̃nitas urã cũ quem
uno consensu om̃s elsgerent. & sicut ipsi a nobis
poposcisse noscuntur ad se faciat euocari. Quim
cauta exom̃ib examinatione discutite & sita in to
quȩ intextu epiatiti morte multata sunt. minime
dño fuerint opitulante repta. atq fideliũ ꝑsonarũ
relatione cius nobis qua uita placuerit ad nõs tum

Expanded text:
quatenus ad eligendum sibi antistitem concordi provisione quatenus ad eligendum sibi antistitem concordi provisione concurrant. Hortamur igitur ut fraternitas vestra eum quem uno consensu omnes elegerint, sicut et ipsi a nobis poposcisse noscuntur, ad se faciat evocari; quem cauta ex omnibus examinatione discutite. Et si ea in eo quae in textu Heptatici morte mulctata sunt minime Domino fuerint opitulante reperta, atque fidelium personarum relatione ejus vobis quidem vita placuerit, ad nos eum
Abbreviated transcription (Latin):
fraternitas ur̃a cognonit. Quẽ dũ habitatorẽ
loci illiusirȩcibus ꝓmoti sepus hortaremur: ut si
de tadem capitis qua decinebatur molestia melio¬
ratum se eẽ. sentir& ad suam auxibante dõ reũte¬
retur ꝑocłam. Qui datis inducus. in hoc quadroen
nientium nosq precib arguentium instantius
hortaremur. ut si ualer& cum eis dõ auxiliante
remearee datisscriptis supplicationt nos petit. ut
quia ad euisdem ȩccłe regimen ł susceptũ officiũ.
pro tabem qua decinetur molestia assurgere nulla¬
tenus posso: ȩccłẽ ipsi ordinare ep̃m deberemus.
Unde quia cunctarum ȩccłarum in iuncta nos
sollicitudinis cura constringit. ne diucius gregi
sidelium desit custodia postoralis. illorum precib
huiusq ex sui possibilitate renuntiatione cõpullis
uisum nobis ẽ eidem ariminensi eccłȩ deberi
cpm̃ ordinari. Et datis exmore prȩceptis. clerũ
plebemq eiusdem ꝓccłe ñ destitimus ammonere.

Expanded text:
fraternitas vestra cognovit. Quem dum, habitatorum loci illius precibus permoti, saepius hortaremur ut si de eadem capitis, qua detinebatur molestia melioratum se esse sentiret, ad suam, auxiliante Domino, reverteretur Ecclesiam, datis induciis in hoc quadriennumque illinc venientium, nosque precibus urgentium, instantius hortaremur ut si valeret cum eis auxiliante Domino remearet, data scriptis supplicatione, nos petiit ut, quia ad ejusdem Ecclesiae regimen vel susceptum officium pro eadem qua detinetur molestia assurgere nullatenus posset, Ecclesiae ipsi ordinare episcopum deberemus. Unde quia cunctarum Ecclesiarum injuncta nos sollicitudinis cura constringit, ne diutius gregi fidelium desit custodia pastoralis, illorum precibus hujusque ex sui impossibilitate renuntiatione compulsis, visum nobis est eidem Ariminensi Ecclesiae debere episcopum ordinari; et datis ex more praeceptis, clerum plebemque ejusdem Ecclesiae non destitimus admonere,
Abbreviated transcription (Latin):
t siquis ep̃s in infirmitate aut ialiquam ha¬
bitudinem sensus inciderit. aut officiũ oris amisent.
ta quȩ tp̃is oꝑari conueniunt. presbiterũ agere ñ
ꝑmittat fed ep̃m qui uitinus ẽ. uoce. cui quod inxccła
agendum fuerit mponat. De ep̃o qui ꝓpter dolo

Expanded text:
t si quis episcopus in infirmitatem aut aliquam hebetudinem sensus inciderit, aut officium oris amiserit, ea quae episcopis operari conveniunt, presbyterum agere non permittat, sed episcopum qui vicinus est vocet, cui quae in Ecclesia agenda fuerint, imponat.
Abbreviated transcription (Latin):
auartcia ut superus digestũ ÷ orumt᷑ homicidia.
fecie ut arbitror censuimꝰ de ipsos uicio pͥmũ
qualit̃ sacerdotali udicio canonicȩ penitus
stt corrigendũ ostendere. ac demdt scđ̃m or dimt̃¬
uitioꝵ itaremediũ sub sequatur. quo facilius unde¬
cumq penitens purgari uoluerit. sint dilati.¬
De illis qͥ soli đo peccita sua confitendade
Espgita. Quidã do solumodo confiteri debert dicinł
peccatã ut greri: quidã uͦ sactrdotib confi¬
tenda etͣ ꝑcensent ut tota scã ȩcda. Ođd utrũq
non sine magno fructu intra scam sit ȩcłam.
ita dũ taxat᷑ ut & do qͥ remissor: peccatoꝵ.
conficeam᷑ peccata nrã. & hoc ꝑfectoꝵ ẽ.

Expanded text:
avaritia, ut superius digestum est, oriuntur homicidia: recte, ut arbitror, censuimus, de ipso vitio primum qualiter sacerdotali judicio canonice penitus sit corrigendum, ostendere. Ac deinde secundum ordinvitiorum ita remedium subsequatur, quo facilius undecunque poenitens purgari voluerit, sine dilatiDe illis qui soli Deo peccata sua confitenda esse affirmant. Quidam Deo solummodo confiteri debere dicunt peccata, ut Graeci: quidam vero sacerdotibus confitenda esse percensent, ut tota sancta Ecclesia. Quod utrumque non sine magno fructu intra sanctam fit Ecclesiam, ita duntaxat, ut et Deo qui remissor est peccatorum confiteamur peccata nostra, et hoc perfect
Abbreviated transcription (Latin):
mumont̃ petunt : placuit ñ dandã eis cõmu¬
nionẽ. nisi reuelauerint eox rectã fidt̃. &¬
egerint fruotus dignos penitentit.¬
XX.U. Dgillis qͥ xpĩana mancipia captiuautrint¬
tt Si quiscũq hominẽ quolib& ingemo captiua¬
nerit aut transimstrit: trib anmis peniteat.
enitent. S iquis domũ uel arcã cuiuscũq uoluntariȩ
ĩgne cremauerit: sublata uel incensa omma
XXXUII. De illis qͥ libidinose obtrectauerint puelła
Siquis obtractauerit puellȩ aut muliereͥs
pectusul turpitudinẽ earũ. siclericus est:
⁊ dies. Silaicus iii. dies pęnit̃. Monachus uel
sacerdos aministerio diumo suspensi : si aliqͥd
tale fecerint .xx. dies pęniteant. Scriptũ enĩẽ.
Neq tetigeritis neq obtrecta ueritis turpitu:¬

Expanded text:
tunt communionem, placuit non dandam eis commutunt communionem, placuit non dandam eis communionem, nisi revelaverint eorum rectam fidem, et egerint fructus dignos poenitenti.-- De illis qui Christiana mancipia captivaverint. Si quiscunque hominem quolibet ingenio captivaverit aut transmiserit, tres annos poeniteat. int. Si quis domum vel aream cujuscunque voluntarie igne cremaverit, sublata vel incensa omnia 137.-- De illis qui libidinose obtrectaverint puellam Si quis obtrectaverit puellae aut mulieris pectus, vel turpitudinem earum: si clericus est, quinque dies: si laicus, tres dies poeniteat. Monachus vel sacerdos, a ministerio divino suspensi, si aliquid tale fecerint, viginti dies poeniteant. Scriptum est enim: Neque tetigeritis neque obtrectaveritis turpitu
Abbreviated transcription (Latin):
uel quolib& mͦ inferunt mortẽ. nulla ꝓ illisin
oblatione cõmemoratio fiat. neq cũ psalmis.
ad sepulturã eoꝵ cadauera deducantur. Muiti
enĩ sibi hoc ꝑignorantiã usurparunt. Similit¬
& de his placuit fieri qui ꝓ suis scelerib pum
aut collũ ligauerit. aut de arbore p̃cipitauerit.
aut ferro ꝑcusferit. aut cuilib& uoluntarit se
morti tradiderit: istius oblatio non recipiatur.
uel fidelis cũ iudȩis orbũ sumpserit. placuit eũ
acd̃munione abstinertͥ ut debeat emendari
& idoloꝵ cultu a sacrificioꝵ contaminatione
ꝓfanatos. quos axp̃i corpore & sanguint quo
dudũ redempti fuerant: renascendo iubemus
abscidi. & si resipiscentes forte aliquando fue¬
rint ad lamenta conuersi. his quãdui uiuunt
agenda penitentia ẽ. & multimo fine suo re¬
conciliatiomis grã tribuenda. dicente dño. lolo
c his qui apostatant &rarose ad ȩccłam
representant. nec quidt̃ penitentiã agere
quęrunt. & postea in infirmitate arrepti cõ¬

Expanded text:
olentam inferunt mortem, nulla prorsus pro illis in oblatione commemoratio fiat, neque cum psalmis ad sepulturam eorum cadavera deducantur. Multi enim sibi hoc per ignorantiam usurpant. Similiter et de his plaaut collum ligaverit, aut de arbore praecipitaverit, aut ferro percusserit aut cuilibet voluntarie se morti tradiderit, istius oblatio non recipiatur. ua communione abstineri, ut debeat emendariet idolorum cultu ac sacrificiorum contaminatione profanatos, quos a Christi corpore et sanguine, quo dudum redempti fuerant renascendo, jubemus abscindi, et si resipiscentes forte aliquando fuerint, ad lamenta conversi, his, quandiu vivunt, agenda poenitentia est: et in ultimo fine suo reconciliationis gratia tribuenda, dicente Domino: Nolre. De his qui apostatant, et raro se ad Ecclesiam repraesentant, nec quidem poenitentiam agere quaerunt, et postea in infirmitate arrepti pe
Abbreviated transcription (Latin):
lierem de matriculis contra ordinẽ sacerdocu
cedi crudeliter fustib deputasti. quã licae post¬
octo menses ecinde minime arbitremur fuisst
defunctã. tam̃ quia ordinis tui noluisti habere¬
respectum ꝓpt̃a duob te mensib ab adminis¬
tratione missarũ statuimꝰ abstinere. Inquibus
ab officio tuo suspensum. flere te conuenit qđ
fecisti. Nam ualde dignũ ẽ. ut posta te ad
utȩ istuis tranquillã rectitudinẽ laudabiliũ¬

Expanded text:
lierem de matriculis contra ordinem sacerdotii lierem de matriculis contra ordinem sacerdotii caedi crudeliter fustibocto menses exinde minime arbitramur fuisse defunctam, tamen quia ordinis tui habere noluisti respectum, propterea duobus te mensibus ab administratione missarum statuimus abstinere. In quibus ab officio tuo suspensum flere te convenit quod fecisti. Nam valde 657 dignum est, ut postquam te ad vitae istius tranquillam rectitudine
Abbreviated transcription (Latin):
quis quis reatͦ sui conscuiꝰ. digna cũ modo
penitentia placare contendit. Habuisse te
siquidem concubinã. manifesta ueritate cõpe¬
ranus. dequa ciã contraria ẽ. quib dã nata
suspicio. Sed quia i reb ambiguis absolutã
non debae ec̃. uidiciũ. hoc tue consciencie tligimꝰ
commttendum. Quade re si insicro ordine
constitutꝰ eiꝰ te ꝑmixtione eẽ recolis maculatũ.
sacerdoci honore deposito. ad administrandũ
nullomͦ p̃sumas accedere. sciturꝰ in animȩ tuȩ
piculo ministrare. & dõ nr̃o te sine dubio reddere
rationẽ. sihuiꝰ modi sceltris conscuis: in to quo es
ordine celans ueritatem. ꝑmanere uolutris.
Unde iterũ adhorcamur. ut site decxptum
hostis antiqui calliditate cognoscis. cõpetenti
eũ dũ lic& penitentia supare festines. ne cũ co
particeps qđ ñ optamꝰ indie iudicu deputeris
Si uõ huiꝰ reatus tibi conscius ñ es. ureo te ne¬
cesse ẽ quo esordine ꝑmanere. Pret̃a qm̃ mu¬

Expanded text:
quisquis reatus sui conscius, digna eum modo poenitentia placare contendit. Habuisse te siquidem concubinam manifesta veritate comperimus, de qua etiam contraria est quibusdam nata suspicio. Sed quia in rebus ambiguis absolutum non debet esse judicium, hoc tuae conscientiae eligimus committendum. Qua de re, si in sacro ordine constitutus, ejus te permistione recolis esse maculatum, sacerdotii honore deposito ad administrandum nullo modo praesumas accedere, sciturus in animae tuae periculo te ministrare, et Deo nostro te sine dubio reddere rationem, si hujusmodi sceleris conscius, in eo quo es ordine celans veritatem, permanere volueris. Unde iterum adhortamur, ut si te deceptum hostis aeum dum licet poenitentia superare festines: ne cum eo particeps, quod non optamus, in die judicii deputeris. Si vero hujus reatus tibi conscius non es, in eo te necesse est quo es ordine permanere. Praeterea, quoniam mu
Abbreviated transcription (Latin):
interim tacemꝰ. Eos nõ quoꝵ consilus hꝑc egisti.
induob mensib excõmunicatos eẽ deceraimꝰ.
ita ut siquid ris intra duoꝵ mensiũ spaciũ huma¬
nitus eurnerit: benedictione uiatici ñ pͥuent᷑.
Deinceps aut̃ ab eoꝵ consilus cautꝰ exsiste. te qͦq
magister inbono tẽ. debuisti. nec simplicitati
tuȩ neculterius senectuti parcamus. De
nes mali aduersus me insurrexerunt &
debilitare uoluerunt. & miserunt suꝑme grauia
crimina. Propter quã causã iste dementissimus
ac serenissimus dominꝰ rex Larolus. uni cum sa¬
cerdotib & optimatib suis istam ꝑuenit adurbẽ
Quã obrem ego leo pontifex sc̃ę romanȩ ȩocłȩ
anemine iudicatꝰ.nreq coactus. sed spontanea
mea uoluntate. purifico me in conspectu ur̃o
corã dõ. & angłis eius qui conscientiã meã nouit.
cobtato prtro pͥncipt apłorũ incuius conspectu
consistimus. quia istas criminosas & sceleratas

Expanded text:
interim tacemus. Eos vero, quorum consilio haec egisti, interim tacemus. Eos vero, quorum consilio haec egisti, in duobus mensibus excommunicatos esse decernimus; ita tamen ut si quid eis intra duorum mensium spatium 926 humanitus evenerit, benedictione viatici non priventur. Deinceps autem ab eorum consiliis cautus exsiste, teque somtuae, nec ulterius senectuti parcamus. CAPnes mali adversum me insurrexerunt, et dilatare voluerunt, et miserunt super me gravia crimina. Propter quam causam iste clementiac serenissimus domnus Karolus una cum sacerdotibus et optimatibus suis istam pervenit ad urbem. Quam ob rem ego Leo pontifex sanctae Romanae ecclesiae a nemine iudicatus neque coactus, sed spontanea mea voluntate, purifico me in conspectu vestro coram Deo et angelis eius, qui conscientiam meam novit, et beato Petro principe apostolorum, in cuius conspectu consistimus, quia istas criminosas et s
Abbreviated transcription (Latin):
stuectute puenit. ut eam nisi adhuc humanitꝰ
pensaremus: fixa aut̃ iam maledictione feriremꝰ.
Dictũ quippe mͥ ẽ. qđ dominicoꝵ die. priusꝗ
missarũ sollẽpnia celebrares adexarandam
messem latoris p̃sentiũ prexisti. & post exara.¬
tionẽ eiꝰ missarũ sollemp̃ma celebrasti. Post
missarimi sollẽp̃ma. & iam terminos possesi¬
onis illius eradicare minime timiusti. Quod
factũ quȩ pęna debuit instqui. om̃s qͥ audiunt
sciunt. Dubu aut̃ de tanta hac ꝑuersitate
fueramꝰ.: sed fidelis nr̃ ciriacus abbas a nobis
requisitus. dũ ess choralis idest regionarius¬
ita se cogneuisse phibuit. Et quia alhuc oanis
tuis parcimus: hortamur aliquando resipisce
seuea. atq atanta ltuitate morũ & opũ pũsitate
compescere. Quanto morti uicinior efficeris.
tanto fitri sollicitior atq timidior debes. Et
quidem pena sententiȩ inte fuerat iaculanda:
sed quia simplicitatem tuã cũ sentetute nouim.

Expanded text:
senectute pervenit, ut eam nisi adhuc humanitus senectute pervenit, ut eam nisi adhuc humanitus pensaremus, fixa jam maledictione feriremus. Dictum quippe mihi est quod Dominico die priusquam missarum solemnia celebrares, ad exarandam messem latoris praesentium perrexisti; et post exarationem ejus missarum solemnia celebrasti. Post missarum solemnia etiam, et terminos possessionis illius eradicare minime timuisti. Quod factum quae poena debuit insequi, omnes qui audiunt, sciunt. Dubii autem de tanta hac perversitate fueramus; sed filius noster Cyriacus abbas, a nobis requisitus dum esset Caralis, ita se cognoviita se cognovisse perhibuit. Et quia adhuc canis tuis parcimus, hortamur, aliquando resipisce, senex, atque a tanta te levitate morum, et operum perversitate compescas. Quanto morti vicinior efficeris, tanto fieri sollicitior atque timidior debes. Et quidem poenae sententia in te fuerat jaculanda; sed quia simplicitatem tuam cum senectute novimus,
Abbreviated transcription (Latin):
dicta fuerant requirentes: in nullo inuenimꝰ
eẽ. culpabilẽ. qui insuꝑ ad scĩssimũ corpꝰ beati
petri apłi subiure uirando satis faciens : ab his
quȩ obiecta eius oppinioni fuerant. st demons¬
trauit alienũ : reuerci illũ purgatũ absolutũq
ꝑmisimꝰ. Quia sicut dignũ erat. ut si in aliquo
reus easistere. culpã in to canonice puniremꝰ.
ita dignũ non fuit. ut cũ adiuuante in nocen¬
tia diu̾tus retinere ł affligere in aliquo debe
⁊ quomͦ mali eius consiliaru excõmunicandi
Iredicator om̃ipotentis dni. paułꝰ apłs sunt:
dicit. Seniorẽ ne increpaueris. Sedhȩc
rius regula neo restruanda ẽ : cũ culpa
senioris exemplo suo non trahit adint̾itum
corda uniorum. Tbi aut̃ senior uiuentib
exemplum ad interitum ꝓbo. ibi districta
increpatione feriendus tͦ. Nam scriptũ ẽ.
Laqueus uiuenũ om̃s uos. Etrorsus ꝓpheta
dicit Exspectator centũ annoꝵ maledictus ẽ.
Tanta aut̃ nequicia ad aures meas de tua

Expanded text:
llo invenimus eum esse culpabilem, qui insuper ad sacratissimum corpus beati Petri apostoli sub jurejurando satisfaciens, ab his quae objecta ejus opinioni fuerant se monstravit alienum; reverti illum purgatum absolutumque permisimus, quia sicut dignum erat, ut si in aliquo reus existeret, culpam in eo canonice puniremus, ita dignum non fuit, ut eum adjuvante innocentia, diutius retinere vel affligere in aliquo deber, quomodo mali ejus consiliarii excommunicandi. . Praedicator omnipotentis Domini Paulus apostolus dicit: Seniorem ne increpaveris. Sed haec ejus regula in eo reservandsenioris exemplo suo non trahit ad interitum corda juniorum. Ubi autem senior juvenibus exemplum ad interitum praebet, ibi districta increpatione feriendus est. Nam scriptum est: Laqueus juvenum omnes vos, et rursus Propheta dicit: Peccator centum annorum maledictus est . Tanta autem nequitia ad aures meas de tua
Abbreviated transcription (Latin):
cum inimicis morantur. ad accusationẽ. ł ad
testimoniũ recipiendos Placuit semꝑ inacou¬
satione cdericoꝵ. pͥmo ꝑsona fides. uita. & conũ.¬
satio blasphemantium ꝓscrutetur. Nam fides
om̃s actus hominis p̃cedere debo quia dubui
infide infidelis ẽ. Nectis om̃ino et̃. credendũ
qui ueritatis fidem ignorant. nec rectȩ conuer¬
sationis uitã ducunt. qm̃ tales facile & indest¬
rent̃ lacerant. & criminantur recte & pie uiuen¬
tes Idõ suspicio eoꝵ discucienda ẽ primo & corri¬
genda. Aeq de accusatorib suspectis ł de
mnimicoꝵ domib ꝓdeuntib credendum. Ep̃s

Expanded text:
cum inimicis morantur, ad accusationem vel ad cum inimicis morantur, ad accusationem vel ad testimonium recipiendos. Placuit ut semper in accusatione clericorum primo persona, fides, vita et conversatio blasphemantium perscrutetur. Nam fides omnes actus hominis praecedere debet: quia dubius in fide, infidelis est. Nec eis omnino esse credendum qui veritatis fidem ignorant, nec rectae conversationis vitam ducunt: quoniam tales facile et indifferenter lacerant, et criminantur recte et pie viventes. Ideo suspicio eorum discutienda est primo et corrigenda. Neque accusatoribus suspectis, vel de inimicorum domibus prodeunt
Abbreviated transcription (Latin):
unanimiter sub mouemus. nec fiat indistricta
ꝓbatione impietatis. cum recta sit iudici in
electione sententia. Siquis erga epm ł actores
ȩccłe se ꝓprium crediderit habere negocium
non prius adeat iudices. quam adeos recur¬
rat caritatis studio. ut familari colloqͥtra
cĩmoniti ea sanare debeant : quȩ inquȩri¬¬
moniam diducuntur. Quod si aliter egerit.
cõmunione priuetur. Nemo pontificum
deinceps alum epm̃ suis exspoliatum reb
aut asede pulsum ex cõmumcare. aut iudi¬
care prȩsumat: quia nonẽ priuilegiũ. quo spo¬
lari possit im nudatus. Pari tenore decernimꝰ
non credi accusatori. qui absente aduersario cau¬
sam suggent ante utriusq partis discussionei.¬
nec accusatores ł testes suscipi. qui ñ sunt idonei
Placuit Naccusatus ł dampnatus ep̃s appella¬
uerit romanũ pontificti. id statuendũ. quod
ipse iuste censuerit. Et om̃s qui aduersꝰ patres
armantur: in fames eẽ. censemus. neq tos qui

Expanded text:
unanimiter submovemus, ne fiat indistricta unanimiter submovemus, ne fiat indistricta probatione impietas, cum recta sit judicii in electione sententia. Si quis erga episcopum vel actores Ecclesiae se proprium crediderit habere negotium, non prius adeat judices, quam ad eos recurrat charitatis studio: ut familiari colloquio commoniti, ea sanare debeant quae in querimoniam deducuntur. Quod si aliter egerit, communione privetur. Nemo pondeinceps aliquem episcopum, suis expoliatum rebus aut a sede pulsum, excommunicare aut iudicare presumat, quia non est privilegium, quo spoliari possit iam nudatus. Pari tenore decernimus non credi accusatori, qui absente adversario causam suggesserit ante utriusqnec accusatores nec testes suscipi, qui non sunt idonei. Placuit, si accusatus vel damnatus episcopus appellaverit Romanum pontificem, id statuendum quod ipse juste censuerit. Et omnes qui adversus Patres armantur, infames esse censemus: neque eos qui
Abbreviated transcription (Latin):
sitioni. om̃s maiores ȩccłasticas causas &e episcopoꝵ
uidicia. antiqua apłoꝵ eorumq successorum. atq
canonum auctoritas reseruauit. quomͦ culpant᷑
sedis pape fitri placuerit. Placuit ut accusatꝰ
ł uidicatus a conꝓuincialib maliqua causa ep̃s.
licenter appella & adeat apostolicȩ sedis pon.¬
tificem. qui aut ꝑst aut ꝓuicarios suos tiꝰ retrac.¬
tari negocium ꝓcur&. Et dum iterato uidi¬
cio pontista causam suam agit. nullus aliusieiꝰ
inconsulto romano pontisice ꝑmissum ẽ. cũ
beato petro apło. nõ ab alio quã abipso dic¬
tum sit dño. quȩcũq ligaueris suꝑ terrã er̃
ligata & incęlis. & quęcumq folueris super
terram. erunt soluta &i cȩlis. Siquis puta
uerit se aꝓprio metropolitano grauari. apud
primatem diocestos aut penes apostolieg uni¬
uersalis ȩccłe papam iudicetur. Accusatores
& accusationes quas leges scłi ñ asciscunt & nos

Expanded text:
sitioni omnes majores ecclesiasticas causas et episcoporum sitioni omnes majores ecclesiasticas causas et episcoporum judicia, antiqua apostolorum eorumque successorum atque canonum auctoritas reservavit, quoniam quando sedis papae fieri placuerit. Unde placuit, ut accusatus vel judicatus a comprovincialibus in aliqua causa episcopus, licenter appellet et adeat apostolicae sedis pontificem. Qui aut per se, aut per vicarios suos, ejusdem retractari negotium procuret. Et dum iterato judicio pontifex causam suam agit, nullus alius in inconsulto romano pontifice, permissum est, cum beato Petro apostolo non ab alio quam ab ipso dictum sit Domino: Quaecumque ligaveris super terram, erunt ligata et in coelo: et quaecumque solveris super terram, verit se a proprio metropolitano gravari, apud primatem dioeceseos, aut penes apostolicae universalis Ecclesiae papam judicetur. Accusatores et accusationes quas leges saeculi non asciscunt, et nos
Abbreviated transcription (Latin):
iustam ꝑcipiat excusationẽ. Quod qui p̃sup̃st¬
rit liminib arceatur ȩccłt usq ad condig.¬
nam satis factionem. De EADẼRΕ¬
lis talit̃ consideratis atq cum reliquorum
epõꝵ decretis. tanquã om̃ium corã gereates
ppter sedis ꝓpriȩ apicem decernimꝰ ut nemo
pontificum aliquẽ suis reb ex spoliatũ ep̃m aut
asede pulsum: excõmunicare aut uidicare
p̾sumat. quia non est priuilegiũ quo expoliari
possit iam nudatus. Siquis aut̃ aliter agere
prȩ sumpserit. sciat censuram huiꝰ sedis cũ om̃ib
suis m̃bris sibi non defuturam. & sicut egerit.
ita recipi&. Sibene. bene. Si graue. graue.
Si pessime. pessime. Qm̃ dignus ẽ oꝑarius
grauiorib pulsantur ł criminantur causis.
quociens necesse fuerit. libere apostolicam
appellent sedem. atq adeam quasi ad matrem
confugiant. ut abta sicut semꝑ fuit. pie fulei¬
antur. defendantur. & liberentur. Cuiꝰ dispo¬

Expanded text:
justam percipiant excusationem. Quod qui praesumpsejustam percipiant excusationem. Quod qui praesumpserit, liminibus arceatur Ecclesiae usque ad condignam satisfactionem. IV. AHis taliter consideratis, atque cum reliquorum episcoporum decretis, tanquam omnium curam gerentes, propter sedis propriae apicem decernimus ut nemo pontificum aliquem suis rebus exspoliatum episcopum, aut a sede pulsum, excommunicare aut judicare praesumat: quia non est privilegium quo exspoliari possit jam nudatus. Si quis autem aliter agere praesumpserit, sciat censuram hujus sedis cum omnibus membris suis sibi non defuturam, et sicut egerit, ita recipiet. Si bene, bene. Si grave, grave. Si pessime, pessime. Quoniam dignus est operarius gravioribus pulsantur vel criminantur causis, quoties necesse fuerit, libere apostolicam appellent sedem, atque ad eam quasi ad matrem confugiant, ut ab ea sicut semper fuit pie fulciantur, defendantur et liberentur. Cujus dispo
Abbreviated transcription (Latin):
fruat᷑ honorib sedique ꝓprie sit regulariter
restitutus uixta odnonicam institutionẽ accusari.
uocari. uidicari. aut dampnari potest. de radix
Nullus cnĩ ep̃oꝵ dum suis fucrit reb exspoliat᷑
Iaut a sede ꝓpria qualib& occasione pulsus
debae accusari aut aquoquã ei potest grunen
obici. priusꝗ integerrime restaurarentur. & omĩa
quȩ ei ablata quocumq sunt ingenio. legibus
redintegrentur. & ipst ꝓpͥȩ sedi & pristino statui
regulariter reddatur. ita ut om̃s possessiones
& cuncta sibi in iuste sublata atq ffuctus omnes:
ante conceptã accusationt̃. primates & sinodus
ep̃o dequo agitur. funditus restituant. quia hoc
nan solum cocłastice sed coiam seculi leges fitri
ł aestnsorum ad aliquos prius accusari
debe: quam ipse caritatiut bis. aut ter
ab tis qui se lyps estimant. uel eos ꝓ aliquib
ertantib corripere cupiunt conueniant᷑.
ut ab eis aut familiarem emendationẽ aut

Expanded text:
fruatur honoribus, sedique propriae sit regulariter fruatur honoribus, sedique propriae sit regulariter restitutus, juxta canonum institutionem accusari, judicari, aut damnari non potest. CAP. Nullus enim episcoporum, dum suis fuerit rebus expoliatus aut a sede propria qualibet occasione pulsus, debet accusari aut a quoquam ei potest crimen obici, priusquam integerrime restauretur et omnia, quae ei ablata quocumque sunt ingenio, legibus redintegrentur et ipse propriae sedi et pristino statui regulariter reddatur, ita ut omnes possessiones et cuncta sibi iniuste sublata atque fructus omnes ante coeptam accusationem primates et synodus episcopo, de quo agitur, funditus restinon solum ecclesiasticae, sed etiam saeculi leges fieri arum actorum vel defensorum ad aliquos prius accusari debet, quam ipsi charitative bis aut ter ab eis qui se laesos aestimant, vel eos pro aliquibus erratibus corripere cupiunt, conveniantur, ut ab eis aut familiarem emendationem, aut
Abbreviated transcription (Latin):
ipsi decipiunt. & idõ iuste in fames snt & me.
eum nec repixhendere. nisi arecta fide ex¬
orbitauerit debent: nec ullatenũs accusare
possunt. quia facta pastox eoꝵ gladio ferirnda
non sunt. quamquã recte reprȩbendenda
infamatos & dilaceratos epõs aciuitatib p
ꝓprus pulsos: qui alibi epi constitut nõ
possunt nisi inciuitatib non minimis. & alios
intisipsis uiuentib constitutos. Idõ hec uobis
scribimus. ut scłtis hoc sieri non licere. sed ꝓpͥos
reuocari & in tegerrant restitui debere . Illos
uõ qui adulterina feditate suassponsas quas
& uxores eoꝵ prȩshoo tenore ẽẽ intelligimus
tenent. eici ut adulteros atq infames ficris
eosq ab eccłasticis honorib arceri ubemus. Si
aut̃ aduersus eos aliquam quȩrelam habueritis
his pactis inquirendũ erit. & auctoritate huiꝰ sc̃ę
ullus cñĩ ep̃s qui slus reb ẽ expoliatus.¬
terrore pulsus. anteꝗ omĩa sibi ablata legibus
restituantur. & ipst pacifice annum ł plus sius

Expanded text:
ipsi decipiunt, et ideo juste infames sunt, et merieum nec reprehendere, nisi a recta fide exorbitaverit, debent, nec ullpossunt, quia facta pastorum oris gladio ferienda non sunt, quamquam tecte reprehendenda infamatos et dilaceratos episcopos a civitatibus propulsos quia alibi episcopi constitui non possunt, nisi in civitatibus non minimis et alios in eis, ipsis viventibus, constitutos: ideo vobis scribimus, ut sciatis hoc fieri non licere, sed proprios revocari et integerrime restitui debere. Illos vero qui adulterina foeditate suas sponsas, quas et uxores eorum praefixo tenore esse intelligimus, tenent, ejici ut adulteros atque infames fieri, eosque ab ecclesiasticis honoribus arceri jubemus. Si autem adversus eos aliquam querelam habuerint, his peractis inquirendum erit, et auctoritate hujus sanctae Nullus enim episcopus, qui suis rebus exspoliatuterrore depulsus, antequam omnia sibi ablata legibus restituantur, et ipse pacifice annum vel plus suis
Abbreviated transcription (Latin):
onem dedimus. & decreuimus urm̃ debere intra
puinciam eẽ. iudiciũ. & congregare synodũ ante
diem. Kalendarũ nouembriũ. ut si ad et̃ uolutrit
p̃sens. si confidit ad obiecta respondeat. Nadesse
neglexerit. dilationẽ sententię de abstatia nõ
lucretur Nam manifestum eũ consiteri de crimi¬
ne: qui indulto & tociens de legato iudicio. pug¬
nandi se occasione ũ utitur. Nihil eñi inter ẽ.
utrum inp̃senti ex amine omĩa quȩ dicta sunt
comꝓbentur: cum ipsa quoq ꝓ confessione ꝓcurato
totitns consta absentia. Nos aut̃ ꝑ om̃s pum.¬
cias litteras dirigemus. ne ꝰ cusatioiem sibi igno.¬
rationis obtendat. ut adpiunciam uenire cogat᷑
& illic st constituto prȩsentare udicio. Quic

Expanded text:
onem dedimus, et decrevimus vestram debere intra onem dedimus, et decrevimus vestram debere intra provinciam esse judicium, et congregare synodum ante diem Kalendarum Novembrium, ut, si adesse voluerit praesens, si confidit, ad objecta respondeat: si adesse neglexerit, dilationem sententiae de absentia non lucretur. Nam manifestum confiteri eum de crimine, qui, indulto et toties delegato judicio, purgandi se occasione non utitur. Nihil enim interest utrum in praesenti examine omnia quae dicta sunt comprobentur: cum ipsa quoque pro confessione procurata toties constet absentia. Nos autem per omnes provincias litteras dirigemus, ne excusationem sibi ignorationis obtendat, ut ad provinciam venire cogatur, et illic se constituto praesentare judicio. Qui
Abbreviated transcription (Latin):
sanitatis habuisse respectũ. quẽ furore suo &¬
insana temeritate asecularui quoq udicium
tribunali subditũ questioni. qđ inuiliꝰ psona tur¬
pissimũ ẽ.obicerent. Puenisse eũ adhomicidu
dap̃na asserunt. gestis ꝓlatis in mediũ. Et hunc
talem post tanta taliaq comissa tpiscopatus ad¬
huc sibi nom̃ insius latibulis uendicare in ꝓprig
ciuitatis infamiã. nimus dolorib conqueruntur.
& scm̃ nom uendicando sibi uelit polluere. Idõq
fr̃s lem̃i quia audiendꝰ hic p̃sentare se noluerit.
ne conuinctus forsitan ab accusantib scłis dt¬
fendere possit : digna tandem aliquando presentat
episcopali udicio. pnuntiationis congrur feriri.
sententia iudicamus. Quĩquã illi cũ hꝑc edocta
fucrint. scimus huiꝰ nominis nõ et̃ iacturã. quiꝑn.¬
dorem nũquã habuisse sacerdocu ꝑhibetur. & locũ
siuĩ nec modico quidtni tempore custodisse. dilati¬

Expanded text:
sanitatis habuisse respectum quem furore et sanitatis habuisse respectum quem furore et insana temeritate ad saecularium quoque judicium tribunalia subsidium quaestioni, quod in vili persona turpissimum est, objicerent, pervenisse eum ad homicidii damna asserunt gestis prolatis in medium. Et hunc talem post tanta taliaque commissa episcopatus adhuc nomen in suis latibulis vindicare, improprie civitatis infamia nimiis doloribus conqueruntur, et sanctum nomen vindicando sibi velle polluere. Ideoque, fratres charissimi, quia audiendus hic praesentare se noluit, ne convictus forsitan ab accusantibus se cleris defendere possit, digna tandem aliquando praesentatum episcopali judicio pronuntiationis congrue feriri sententia judicamus, quanquam illi cum haec docta fuerint, sciamus hujus nominis non esse jacturam, qui pudorem nunquam habuisse sacerdotii perhibetur, et locum suum nec modico quidem tempore custodisse, dilati
Abbreviated transcription (Latin):
iudiciũ dilationib putat. Uemo tam̃ aliquando
ille qui talis phibetur in mediũ. Nec ꝓdest illi
tociens latuisse tociens subt̃ fugisst. quẽ sui actꝰ
& cõmissa quocumq fugerit ea quȩ obiciuntur¬
illi siuera sunt crimina psecunt᷑. Debueram
quidem iã nunc dignã priꝰ accusatis in nr̃o iudicio
actib qui cognitionẽ & deeretũ indiciũ sepe de.¬
clinando crediderit illudendum dare sententiã.
At ne aliꝗd p̃co qui forsitan iudicarte. &e sibi qͥ
dicero: maluimus intercapedine temporis data
differri. cũ hocaniam tiꝰ accusatores assererent᷑. De
cuiꝰ intentionib & morib sit secretũ maximum.
tanto magis dap̃nanda cõmittere. quanto tardui
st constituto iudicio p̃sentarae. Quẽ manicheoꝵ
inuolutũ caligine arguunt. turꝑiq secta olĩ.
batione obiectaq ei gesta sẏnodalia ꝓferentes
co cõmissis inuolutũ undiq flagicus: nullũ eũ

Expanded text:
judicium dilationibus putat. Veniat tamen aliquando judicium dilationibus putat. Veniat tamen aliquando ille, qui talis perhibetur, in medium: nec prodest illi, toties latuisse, toties subterfugisse, quem sui actus et commissa, quocumqilli, si vera sunt, crimina persequuntur. Debueram quidem jam dignam pro ejus accusatis in nostro judicio actibus, qui cognitionem et decretum judicium saepe credidit, declinando illudendum, dare sententiam aliquis praeco, qui forsitan judicaret, et sibi qui se nihil dicere maluimus intercapedine temporis data differri, cum hoc etiam ejus accusatores assererent. De cujus intentionibus et moribus fit decretum Maximinum tanto magis damnanda committere, quanto tardius se constituto judicio praesentaret. Quem Manichaeorum involutum caligine arguunt, turpique secta factabatione objectaque ei gesta synodalia proferentes, et commissis involutum undique flagitiis, nullum eum
Abbreviated transcription (Latin):
Doni facius ep̃s. Patrodo Remigio neglexerat:
maximo. hilario. Seuero. ualerio. luliano. Castorio
leoncio. Constantino. lohanni. Montano. Marmo.¬
& cȩtis ep̃is ꝑgallias & ꝑseptem puincias consti¬
tutis. Ualentine nos deric ciuit᷑atis aditrunt.
ꝓponentes libellum & crimina. quȩ maximũ
tota ꝓuincia asserit cõmisisse. Delegata totiens
cognitione : illum constituta semꝑ subter fugisse
iudicia. nec consusum constientia festinasse. ut si
eẽt̃ in nocens examinatis om̃ib purgaretur. quȩ
tociens decreta exnr̃arũ quoq cartarũ instructi¬
ont cognouimus. Qui econtrario ꝓbauit de st
ipͣsã quȩ dicta sunt : quia adta confutanda cum
reñt innumera. adecessorib meis ꝓuincialis ẽ¬
delegata cognitio. Conuentꝰ &iam dicitur ui¬
tasse o adẽẽ. minime uoluisse: omullꝰdubitat.
quod ita iudiciũ nocens subtersugit: quemãdino.¬
dum ut absoluitur qui est in noctus quȩrit. Sed
astuta cauillacio toꝵ qui uersutis agendum ẽẽ.

Expanded text:
Bonifacius episcopus Patroclo, Remigio, Maximo, Hilario, Severo, Valerio, Juliano, Castorio, Leontio, Constantino, Joanni, Montano, Marper Gallias et septem provincias constitutis. 1. Valentinae nos clerici civitatis adierunt, proponentes per libellum crimina, quae Maximum teste tota provincia asserunt commisisse; delegata toties cognitione, illum constituta semper subterfugisse judicia, nec confisum conscientia festinasse, ut si esset innocens, examinatis omnibus purgaretur; quae toties decreta, ex nostrarum quoque chartarum instructione cognovimus. Qui econtrario probavit de se illa quae dicta sunt, qui ad ea confutanda, cum essent innumera, a decessoribus meis provinciali delegata cognitione, conventus, etiam dicitur evitasse, et adesse minime voluisse . Et nullus dubitat, quod ita judicium nocens subterfugit, quemadmodum ut absolvatur qui est innocens quaerit. Sed astuta cavillatio eorum, qui versutis agendum credun
Abbreviated transcription (Latin):
ut nec ipsi adimatur facultas cause pagendȩ. sise
epõꝵ iudicio : si fuerit accusatoris ꝑsona culpabilis.
ad arguendũ ñ adnuitat᷑. insi pprias causas ñ tam̃
ecclesiasticas asserere uolurrit. De maximo ep̃o¬

Expanded text:
ut nec ipsi adimatur facultas causae peragendae, si se ut nec ipsi adimatur facultas causae peragendae, si se erit in episcoporum judicio, si fuerit accusatoris persona culpabilis, ad arguendum non admittatur, nisi proprias causas, non tamen ecclesiasticas, asserere voluerit. CAP.
Abbreviated transcription (Latin):
urelius ep̃s docit. Quisquis epõꝵ accusatur
ad priatem ꝓuincie ipsius causã deserat
accufator. nec acõmunione suspenditur ciu crim̃
intenditur. nisi si ad causam flam dicendã elec¬
torũ uidicum die statuta litteris euocatꝰ. mimime
occurrerit. hoc t̃. infra spaciũ mensis exta die qua
tum lit teras accepisse constecerit. Quod si aliquas
utras necessitatis causas ꝓbauerit. quib eũ oc¬
currere ñ potuisse manisestã sit. cause sux dicendȩ
intra alterũ mensem. in tegrã habeat facultait̾.
anni spacium occurrere nolutrit. ut ł ibi causa
ciꝰ terminetur. ipse inst dapnationis sententiam
dixisse iudicetur. Tempore sine quo ñ cõmunicat.
nec insua ģecłã uel parrochia cõmunice accusator
aut̃ ciꝰ. si nũquã ditb cause dicende defuerit: a
cõmunione ñ remoneatur. Siuõ aliquando de.¬
furrit subtrabens se. restituto incõmunione ep̃o.
ipse remouratur acõmuniont accusator: ita tam̃

Expanded text:
Aurelius episcopus dixit: Quisquis episcoporum accusatur, Aurelius episcopus dixit: Quisquis episcoporum accusatur, ad primatem provinciae ipsius causam deferat accusator, nec a communione suspendatur cui crimen intenditur, nisi si ad causam suam dicendam, electorum judicum die statuta litteris evocatus, minime occurrerit, hoc est, infra spatium mensis ex ea die qua eum litteras accepisse coras necessitatis causas probaverit, quibus eum occurrere non potuisse manifestum sit, causae suae dicendae intra alterum mensem, integram habeat facultatem. anni spatium occurrere noluerit, ut vel ibi causa ejus terminetur, ipse in sedamnationis sententiam dixisse judicetur. Tempore sane quo non communicat, nec in sua ecclesia vel paroecia communicet: accusator autem ejus, si nunquam diebus causae dicendae defuerit, a communione non removeatur; si vero aliquando defuerit subtrahens se, restituto in communione eipse removeatur a communione accusator: ita tamen
Abbreviated transcription (Latin):
sut primatem non exordine loci post positis
uitȩ meritis faciat: qnĩ apud dnm̃ ñ gradus elt¬
gantior sed uitȩ melioris actio comprobatur. Ipse
uõ primas nõ passim sicut moris ẽ ꝑ uillas. seo
in ima uxta eoꝵ electionẽ ciuitate resideat
firent gentiũ. quis inter eos primus eẽt. qua¬
tenus adeum potior eoꝵ sollicitudo ꝑtinero.
petrus principatum tener& apostolatus. Qui
& eandem formã suis successoribus &e reliquis
ep̃is tenendam tradiderunt Et ñ solũ hoc
in nouo testamento est constitutũ stl&iam
inurteri fuit. Unde scriptum ẽ. Morses
& aaron insacerdotib eius. idest primiin¬
ter eos fiuerunt. Et quamuis itasit ordinatũ.
nemo tamen quos suum t̃. quȩrat. sea qđ alaus.
Tlnde ait bratus apłs paulus. Unusquisq placae
praximo suo inbonũ. ad ȩdificationẽ. Et sicut ipse
aluator sts ait discipulis. qui maior ẽ. urm̃. erit
minister ur̃. &r̃. łt ep̃s accusatus nõ cõmuni
None pͥuccur. nͥ die statuta uenire noluerit.

Expanded text:
ut primatem non ex ordine loci postpositis vitae meritis faciat, quoniam apud Dominum non gradus elegantior, sed vitae melioris actio comprobatur. Ipse vero primas non passim sicut moris est, per villas, sed in una, juxta eorum electionem, civitate resideat.scirent gentium quis tenus ad eum potior eorum sollicitudo pertineret. Petrus principatum teneret apostolatus. Qui et eamdem formam suis successoribus et reliquis episcopis tenendam tradiderunt. Et non solum hoc in Novo Testamento est constitutum, sed etiam in Veteri fuit. Unde scriptum est: Moses et Aaron in sacerdotibus ejus, id est, primi inter eos fuerunt. Et quamvis ita sit ordinatum, nemo tamen quod suum est quaerat, sed quod alterius. Unde ait beatus apostolus Paulus: Unusquisque placeat proximo suo in bonum ad aedificationem. Et sicut ipse Salvator suis ait discipulis: Qui major est vestrum, erit minister one privetur, nisi die statuta venire noluerit.
Abbreviated transcription (Latin):
decus succreuit ȩccłarũ. Nr̃is enĩ dieb qui serui
patrissamilias suniꝰ. ne decus matris ȩcołe in¬
minuatur. sed magis cumuletur & amplificet᷑.
statuimꝰ ut deinceps nullꝰ sacerdos sacrũ myste
neis uasculis ullomodo conficere p̃sumat. ne c
unde placari deb& iude trascatur ds̃. De

Expanded text:
mporum decus succrevit ecclesiarum. Nostris enim diebus, qui servi mporum decus succrevit ecclesiarum. Nostris enim diebus, qui servi patrisfamilias sumus, ne decus matris ecclesiae imminuatur, sed magis cumuletur et amplificetur, statuimus, ut deinceps nullus sacerdos sacrum mysterneis vasculis ullo modo conficere praesumat, ne, unde placari debet, inde irascatur De
Abbreviated transcription (Latin):
statutum ẽ. quatenus eccłt quorũcũq
monacborũ in singulis parrochus sie ep̃orũ
ut dece diumitus subdantur reginuni. eisq
debita obsequia inerercendis eocł asticȩ curȩ
negotus sollicite exhibeant. ipsi ꝓcul dubio¬
monachi ep̃is suiꝰ. inom̃ib obediant. De laicis¬
ꝓprias habuerint. a ratione & auctoritate
alienum habetur. ut ipsi decimas accipiant.¬
& inde canes aut genitiarias suas pascant.
restaurationẽ eccłarũ. & luminaria. & hos¬
piciũ ac pauꝑum receptionẽ exhibeant. &e ꝓ
implorent. De uasculis quib mysteria sacra¬
mysteria calices funt & patenȩ. Dequib
bonifacius martyr & ep̃s in terrogatus silicer&
muasculis lugneis sacramenta conficere. respon¬
dit. Quondam sacerdotes aurei. ligneis calicib
utebantur. Nc̃ econtra lignei sacerdotes aureis
utuntur calicib Tepheruꝰ. xui. romanꝰ eps̃
patenis uitreis missas celebrare constituit. Tum
sacra fecit argentea. In hoc enĩ sicut & in reli

Expanded text:
statutum est, quatinus aecclesiae quorumcunque monachorum in singulis parroechiis sitae, episcoporum ut decet divinitus subdantur regimini, eisque debita obsequia in exercendis aecclesiasticae curae negotiis sollicite exhibeant. Ipsi procul dubiomonachi episcopis suis in omnibus obediant. 7. Iprias habuerint, a ratione et auctoritate alienum habetur ut ipsi decimas accipiant, et inde canes aut genitiarias suas pascant, restaurationem ecclesiarum, et luminaria, et hospitum ac pauperum receptionem exhibeant, et implorent. CAP. 282. - De vasculis quibus sacrmysteria, calices sunt et patenae. De quibus Bonifacius martyr et episcopus interrogatus, si liceret in vasculis ligneis sacramenta conficere, respondit: Quondam sacerdotes aurei ligneis calicibus utebantur: nunc econtra lignei sacerdotes aureis utuntur calicibus. Zepherinus XVI, Romanus episcopus, patenis vitreis missas celebrare constituit. Tunc sacra fecit argentea. In hoc enim, sicut et in r
Abbreviated transcription (Latin):
ustũq ȩccła a complurib coheredib ob
sessa sit. concordi ima nimitate undiq
ꝓcuretur. ne ꝓpt̃ aliquas disceptationes seruitiũ
dĩ minuat᷑. & cum populi in religiose agatur.
Siuõ contingat ꝓea comparticipes dissidere
& sub imo pb̃ro nolle cã ꝓcurare. & ꝓpterea
urgia & contentiones tam int̃ipsos quã int̃
clericos incipiant frequentare : quia iuxta apłm
seruos dĩ ñ oport& litigare: ep̃s tollat inde
reliquias. & sub magna cura honorisioe collocae
signae eã. Et ut sacrũ misteriũ nullus celebrae
ĩ ea. anteꝗ conconbi unanimitate unũ om̃s

Expanded text:
unque ecclesia a compluribus cohaeredibus sit obsessa, concordia, unanimitate undique procuretur, ne propter aliquas disceptationes servitium Dei minuatur, et cura populi irreligiose agatur. Si vero contingat pro ea comparticipes diffidere, et sub uno presbytero nolle eam procurare, et propterea jurgia et contentiones tam inter ipsos quam inter clericos incipiant frequentare: quia, juxta Apostolum, servos Dei non oportet litigare, episcopus tollat inde reliquias, et sub magna cura honorifice collocet signet ea. Et ut sacrum mysterium in ea, antequam concordi unanimitate, unum omnes
Abbreviated transcription (Latin):
mulier hab& uirũ infidelem. & hic consentit
habitare cum illa : ñ dimitat uirũ. scĩficatus
enĩ erit ^ infidelis in muliere fideli & scĩficata
erit mulier infidelis ꝑuirũ fidelem. It

Expanded text:
mulier habet virum infidelem, et hic consentit habitare cum illa, non dimittat virum. Sanctificatus enim erit vir infidelis in muliere fideli, et sanctificata erit mulier infidelis per virum fidelem.
Abbreviated transcription (Latin):
Upossibibtatem fiat dos. nec sine publicis
It sponsus ac sponsa. cum p̃cib a sacerdote ben¬
Ua oblationib a sacerdote benedicantur. dicant¬
& legib sponsetur ac donetur & aparinimphe
custodiatur. & publice sollempnit᷑q acapiatur
Biduo c̃iã ac triduo abstineant se & doctant᷑
ut castitatem int̃ se custodiant. cerusq tem¬
porib nubant. ut filios ñ spurios. sed htredi
In primo conuigio deba pbr missam agͥere.¬
& benedicere anibos. & postea se abstintant ab

Expanded text:
possibilitatem fiat dos, nec sine publicis Ut sponsus ac sponsa cum precibus et oblationibus a sacerdote benedicantur, et legibus sponsetur ac donetur, et a paranymphis custodiatur, et publice solemniterque accipiatur. Biduo etiam ac triduo abstineant se, et doceantur ut castitatem inter se custodiant, certisque temporibus nubant, ut filios non spurios sed haereditIn primo conjugio debet pet benedicere ambos, et postea se abstineant ab
Abbreviated transcription (Latin):
t non liceat ep̃o principalem neglrgit.¬
cathedram suȩ parrochiȩ neglegere. & aliquã
excłam in sua diocesi magis frequentare De ep̃is
pretermitti oporta. sunt quidã fr̃s ccoep̃i rant᷑
nr̃i qui non u ea ciuitate resident in qua uident᷑
epĩ cẽ. constituti. ł certe paruã rem illic habe¬
ant. alibi autem preclia idonea habere noscun¬
tur. ł affectionẽ paimoꝵ quib indulgeant.
hactenus pmitti eis oport&. ut accedant ad
possessiones suas. & disponant ł ordinent fruc¬
tum laboris sui. ut post quattuor dies dominicos
idẽ post tres ebdomadas si morari necesse ẽ. in
facere diem dominicũ: illuc accedant. ut
neq res domestice ꝓabstinentiã eoꝵ detrim̃tũ
sustintant. & non frequenter ueniendo ad ciui¬
tatẽ in qua ep̃s moratur. suspicionem iactantiȩ
& ambitionis euadunt. Uniuersi docerunt pla¬
t singulis annis uusquisq circ unit it¬
ep̃s parrochiam circurat. populumq cofir¬
m& & docrat. & ea quȩ uitanda sunt ꝓhibrat. &¬

Expanded text:
t non liceat episcopo principalem cathedram suae paroeciae negligere, et aliam ecclesiam in sua dioecesi magis frequentare. CAP. 188ermitti oportet. Sunt quidam fratres et coepiscopi qui non in ea civitate resident, in qua videntur esse episcopi constituti, quo vel parvam rem illic habeant, alibi autem idonea praedia habere noscuntur, vel affectione proximorum, quibus indulgeant. Hactenus permitti eis oportet ut accedant ad possessiones suas, et disponant, vel ordinent fructum laboris sui, ut post quatuor dominicos dies, id est, post tres hebdomadas, si morari necesse est, in facere diem Dominicum, illuc accedant, ut neque res domesticae per absentiam eorum detrimentum sustineant, et ut non frequenter veniendo ad civitatem in qua episcopus moratur, suspicionem jactantiae et ambitionis evadat. Universi dixerunt plat singulis annis unusquisque episcopus parrochiam suam circumeat populumque confirmet ac doceat, et ea quae vitanda sunt prohibeat,
Abbreviated transcription (Latin):
t ep̃i qu plebes abi creditas aut raro aut
numꝗ ꝑse ipsos uisitant. iuxta ordinẽ euangeli¬
cum & apostolicum atq eccłasticũ. cũ dñs moysi
dicat. speculatorẽ dedite domiuisrł. & audier

Expanded text:
pi qui plebes sibi creditas, aut raro, aut nunquam per seipsos visitant juxta ordinem evangelicum et apostolicum atque ecclesiasticum, cum Dominus Mosi dicat: Speculatorem dedi te domui Israel, et audie