comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
aĩam de uiri aĩa ꝓpagatam. ⁊ om̃is
ecc̃a: nec simł nͨ ex traduce factas
ẽẽ animas: docet. S in corꝑib ꝑ coi¬
tum seminatis. atq formatis. ĩ fundi.
⁊ infuidendo c̾ari. Uñ. in ecc̃asticis¬
tio: int̾ cet̾as intlłcuales naturas:
nͨ simł c̾atas: sic̃ origenes fingit. dm̃s¬
n in corꝑib ꝑ coitum seminari. sic̃
luciferiani. ⁊ ꝙyrillus: ⁊quidã lat i¬
noꝵ p̾simiptores affirmant. S dñis:
Creationẽ u̾o aĩe. solum c̾atorem
nosse. eiusq udicio: corꝰ coagulari
ĩ uulua. ⁊ ꝯpingi. atqr formari.
atq formato iam in corꝑe: aĩam c̾ari.

Expanded text:
imam de viri anima propagatam, et omnes Ecclesia nec simul ex traduce factas esse animas docet, sed in corporibus per coitum seminatis atque formatis infundi, et infundendo creari. Unde Aug. in ecclesiasticistio inter creaturas intellectuales naturas, nec simul creatas, sicut Origenes fingit, neque in corporibus per coitum seminari, sicut Luciferani et Cyrillus, et quidam Latinorum praesumptores affirmant. Sed dicimucreationem vero animae solum Creatorem nosse, ejusque judicio corpus coagulari in vulva, et compingi atque formari; ac formato jam corpore animam c
Abbreviated transcription (Latin):
nrõ p̾sulatus ĩ not uit: ꝙ filiũ suũ ĩ
extͤmo iute poĩtum: nͨ dũ bapina mida
lotũ: absentia sat̾dotum cogente bap¬
tiiauit. eq eũq ꝓpͥis manib suscopit
atq ꝓ hꝰmodi negotio: reu̾entia tua
p̾fatũ hoĩem asua ꝯuige iudicauit eẽ

Expanded text:
sulatui innotuit, quod filium suum in extremo vitae positum, necdum Baptismi unda lotum, absentia sacerdotum cogente, baptizavit, eumque propriis manibus suscepit. Atque pro hujusmodi negotio, reverentia tua praefatum hominem a sua conjuge judicavit esse
Abbreviated transcription (Latin):
tentialẽ mlłs sac̾dos accedat. qr scͥptũ est.
õs quos in pñia accipimꝰ. itanrĩ filii sũt
ut in bapnio suscepti. quoꝵ oĩm flagicio¬
sa ẽ ꝯmixtio. ¶ uod a̾ cõpat̾ ⁊ cõmat̾
sibi uingi neq̃ant: nͣ pat̾ spũał: uł mat̾¬

Expanded text:
tentialem nullus sacerdos accedat, quia scriptum est: Omnes quos in poenitentia accipimus, ita nostri filii sunt, ut in Baptismo suscepti; quorum omnium flagitiosa est commixtio. Quod autem compater et commater sibi jungi nequeant, nec pater spiritu
Abbreviated transcription (Latin):
quasdĩ feminas desidiose: qͣsdam u̾o
frandisẽt᷑ ut auiris suis seꝑarent᷑ ꝓpͥos
filios. coram ep̃is ad ꝯfirnand̾ tenuisse.
Uñ: nos dignũ duxiꝰ ut si qua młier
filiũ suũ desidia aut frande aliq̃ coram

Expanded text:
quasdam feminas desidiose, quasdam vero fraudulenter ut a viris suis separentur proprios filios coram episcopis ad confirmandum tenuisse. Unde nos dignum duximus, ut si qua mulier filium suum desidia aut fraude al
Abbreviated transcription (Latin):
de aquis fcũs est. Si quẽ u̾o mouet quo¬
modo aque nat᷑a fluide. ⁊ in yma labi¬
les: suꝑ celum possint ꝯsift̾e: de d̾o scͥp¬
tum esfe. memm̾it. Qui ligat aquas ĩ
nubib suis. Qui enĩ infra celim ligat
aquas ad tp̃c uaporib nubiũ reten
suspend̾e: ne labant᷑. Quales a̾: ⁊ ad
quid ꝯdite sint: ip̃e nouit qͥ ꝯdidit.
Ecre oñsum ẽ hũs u̾b̾: ꝙ celum fcm̃

Expanded text:
de aquis factus est. Si quem vero movet quomodo aquae naturae fluidae et in ima labiles super coelum possint consistere, de Deo scriptum esse meminerit: Qui ligat aquas in nubibus suis. Qui enim infra coelum ligat aquas ad tempus vaporibus nubium retentsuspendere, ne labantur. Quales autem et ad quid conditae sunt, ipse novit qui condidit. Ecce os
Abbreviated transcription (Latin):
aĩam corꝑeam p̃̾ꝑasse lingnã: ⁊ stillana
de laꝑari digito cupisse. S meliꝰ est
dubitare deocłtis: ꝙͣ litigare de ĩc̾tis.
Diuitẽ in supplicio: pauꝑem ĩ refg̾io
eẽ nõ dubito. S quomͦ intlłigatur¬

Expanded text:
animam corpoream praeparasse linguam, et stillam de Lazari digito cupisse. Sed melius est dubitare de occultis, quam litigare de incertis. Divitem in supplicio, pauperem in refrigerio esse non dubito. Sed quomodo intelligatur
Abbreviated transcription (Latin):
tansa extitit. Nostra gͥ sunt suꝑiora.
⁊ equalia. nrã ⁊̃ sunt inferiora: quia
ad seruiend̾ nob̾ fc̃a.
Quare amnt

Expanded text:
causa extitit. Nostra ergo sunt superiora et aequalia. Nostra etiam sunt inferiora, quia ad serviendum nobis facta. 10. Quare it
Abbreviated transcription (Latin):
sio: bonum fuit. et cansa nr̃e sa¬
lutis. Cum autem dicitur uole¬
bat pati nel occidi a uideit: hic
dist inguendum est. Si enin in¬
telligitur sic. uolebat eum susi¬
nere passionem: sue crucifixio¬
nem a indeis illatam: Uerus est
sensus. Si uero intlłigitur sic.
uolebat ut uidei occiderent
eum: falsum est. Non enim nole¬
bat deus actionem iudeorum que
mala erat. s nolebat passionẽ
bonara. ⁊ hec uoluntas per malas
uideorum uoluntates impleta ẽ.
quasdam uoluntates suas uitiq
bonas: implet per malorum ho¬
minum uolmitates malas. sicut
per maliuolos iuideos hona uo¬
linitate patris. xp̃c pro nobis oc¬
cisus est. qd̾ tantum bonum fuit:
ut apłs petrus. quando id fi¬
eri nolebat: sathanas ab ipso
qui octisus est diceretur. stce
manifeste habes: magnirm lo¬
num fuisse qd̾ xp̃c occisus est.
et hoc bonum petrus nolebat¬
et ideo redargutus
placirerit niris sanctis quod
Placuit quidem intuitu nr̃e
liberationis. sed nem ipsius

Expanded text:
sio bonum fuit, et causa nostrae sasio bonum fuit, et causa nostrae salutis. Cum autem dicitur: Volebat eum pati vel occidi a Judaeis, hic distinguendum est: Si enim intelligitur sic: Volebat eum sustinere passionem sive crucifixionem a Judaeis illatam, verus est sensus; si vero intelligitur sic: Volebat ut Judaei occiderent eum, falsum est. Non enim volebat Deus actionem Judaeorum quae mala erat, sed volebat passionem bonam; et haec voluntas per malas Judaeorum voluntates impleta est,quasdam voluntates suas utique bonas implet per malorum hominum voluntates malas: sicut per malevolos Judaeos bona voluntate Patris Christus pro nobis occisus est; quod tantum bonum fuit, ut apostolus Petrus, quando id fieri nolebat, Satanas ab ipso qui occisus est diceretur. Ecce manifeste habes magnum bonum fuisse quod Christus occisus est; et hoc bonum quia Petrus nolebat, ideo redargutus est. placuerit viris bonis quod placuit quidem intuitu nostrae redemptionis, sed non ipsius
Abbreviated transcription (Latin):
bona uoluntate mori uoluit. iu.¬
dei u̾o: impia uolurtate enm cru¬
cifixerunt. Et uolebant uidei ma¬
la uoliuitate quiddam: qd̾ deus
pateretur. moreretur : sed uo¬
qd̃ fuit. mala actiꝯ et pectatum.
aictum quippe iudeorum nõ uo¬
luit deus: passionem uero xp̃i:
ouem meam .i. uoliusti et ap¬
probasti passionem meam. ti¬
bi enim placuit. Uoluit itaq
tota trinitas ut xp̃c patere¬
tur. nec tamen uoluit ut iude¬
ĩ occiderent: quia uoluit penã
orum. nec tamen uoluit. Si enĩ
roluiset: nec fuisset. oppositio
Sed. ad hoc opponitur sic. Si uo¬
luit deus ut xp̃c pateretur. uolu¬
it utiq ut pateretur auideis:
uł non. Sa uoluit ut non pate¬
retur a iuden tum passus sit. fac¬
tum est itaq. qd̾ deus uoluit nõ
fieri. Si autem uoluit eum pa¬
ti a iudeis. ergo uoluit eum oc¬
cidi auideis. uoluit itaq ut d¬
uidei occiderent eum. Ad̾ ꝗd
respondentes dicinns simplitit᷑
concedendum esse qd̾ deus uolu¬
it xp̃m pati.mori. quia eius pas¬

Expanded text:
bona voluntate mori voluit, Iuei vero impia voluntate eum crucifixerunt. Et volebant Judaei mala voluntate quiddam quod Deus  Christus pateretur, moreretur; sed vom, quod fuit mala actio et peccatum. Actum quippe Judaeorum non voluit Deus, passionem vero Christonem meam, id est, voluisti et approbasti passionem meam, tibi enim placuit. Voluit itaque tota Trinitas ut Christus pateretur, nec tamen voluit ut Judaei occiderent; quia voluit poenam orum nec tamen noluit, si enim noluisset, nec fuisset. 3. Oppositio. Sed ad hoc opponitur sic: Si voluit Deus ut Christus pateretur, voluit utique ut pateretur a Judaeis, vel non. Si voluit ut non pateretur a Judaeis, cum passus sit, factum est itaque quod voluit Deus non fieri. Si autem voluit eum pati a Judaeis, ergo voluit eum occidi a Judaeis: voluit itaque ut Judaei occiderent eum. Ad quod respondentes, dicimus simpliciter concedendum esse quod Deus voluit Christum pati et mori; quia ejus pas
Abbreviated transcription (Latin):
Q uomodo u̾b̾ temptatoris cred̾et
mulier: dm̃ se a re bona ⁊ utili ꝓ¬
hibuisse: nͥ in eẽt eius menti: amor
ille ꝓpͥe potestatis. ⁊ de se suꝑba p̾¬
sumptio: que ꝑ temptatõm fuerat
tenta suasione serpentis: aspexit
lignũ bonũ esu. decoꝵ aspectu. nec
credens se inde posse mors. forte pu¬
tauit d̾m alicꝰ cã significõis ina
dixisse. Idõ manducauit: ⁊ dedit
uiro suo: fortassis cum aliqua su¬
asione. qmͣ scͥpturã intlłigendã
reliqͥt. uł forte nõ suit tn suad̾
ncc̃e cum eam mortuã ẽẽ illo cĩ¬
bo nõ uideret. Sicut gͦ ñ ẽ
ꝑmissus diabłs temptare feĩam
minam. Ut sic̃ p̾ceptum d̾i ꝑ ui¬
rum uenit ad mulierẽ: ita di¬
aboli temptatio ꝑ mulierẽ tͣnsi¬
ret ad uirũ. In młiere u̾o q̃ rõ¬
nalis erat: nõ est ip̃e locutus.
ut inserpẽte: s ꝑsuasio eius
ꝙͣuis instinctu adiuuaret in¬
t̾ius : ꝙ ꝑ s̾pentẽ g̾ebat ext̾ius.

Expanded text:
Quomodo verba tentatoris crederet mulier, dum se a re bona et utili prohibuisset, nisi inesset ejus menti amor ille propriae potestatis, et de se superba praesumptio, quae per tentationem fuerat tenta suasione serpentis aspexit lignum bonum esu, decorum aspectu; nec credens se inde posse mori, forte putavit Deum alicujus causa significationis illa dixisse; ideo manducavit, et dedit viro suo fortassis cum aliqua suasione, quam Scriptura intelligendam reliquit. Vel forte non fuit suaderi necesse, cum eam mortuam esse illo cibo non videret vir. Sicut ergo non est permissus diabolus tentare feminam, minam; ut sicut praeceptum Dei per virum venit ad mulierem, ita diaboli tentatio per mulierem transiret ad virum. In muliere vero quae rationalis erat, non est ipse locutus ut in serpente, sed persuasio ejus, quamvis instinctu adjuvaret interius, quod per serpentem gerebat exterius .
Abbreviated transcription (Latin):
dinẽ iudicioꝵ d̾i cogitare conantes. in
fabulas uanitatis abierunt. dicentes.
quia anime sursum in celo peccãt. ⁊ ẜm
sua pcc̃a ad corꝑa ꝓ m̾itic dirigunt᷑. ⁊¬
dignis sibi: qͣͣ carcerib indudunt᷑. Ier̃t
hii tales post cogitatõnes suas ⁊ uolen¬
tes disputare de dei ꝓfundo: u̾si sũt in
ꝓfundũ dicentes aĩas in celo añ ꝯu̾sa¬
tas ⁊ ibi aliquid boni uł mali egisse. ⁊
ꝓ m̾itis ad corꝑa t̾rena detrusas ẽẽ. hoc
a̾ respuit catholica fides: pp̃ euidentẽ
apłi seutãtiam. qua ait. Cum nõ dũ
nati eẽnt: aut aliquid boni uł małi e¬
gissent. ⁊c̾. Melior ⁊ gͦ fidelis ignoran¬
tia qm̃ temeraria scĩa Elegit gͦ quos

Expanded text:
dinem judiciorum Dei cogitare conantes in fabulas vanitatis abierunt, dicentes quia animae sursum in coelo peccant, et secundum sua peccata ad corpora pro meritis diriguntur, et dignis sibi quasi carceribus includuntur. Ierunt hi tales post cogitationes suas, et volentes disputare de Dei profundo, mersi sunt in profundum, dicentes animas in coelo ante conversatas, et ibi aliquid boni vel mali egisse, et pro meritis ad corpora terrena detrusas esse. Hoc autem respuit Catholica fides propter evidentem Apostoli sententiam qua ait: Cum nondum nati essent, aut aliquid boni vel mali egissent. Melior ergo est fidelis ignorantia, quam t
Abbreviated transcription (Latin):
sic̃ d̾r elegisse quosdam ut boni fi̾ent
⁊ tideles. ita ⁊̃ ꝯcedi debeat reꝓbasse quos¬
dam ut mali ẽẽnt: ⁊ nnfideles. ⁊ obdura¬
re ut peccent. ꝙ nlłatenus concedi opor-¬
tet. Non enĩ reꝓbatio ita est cã mali:
sic̃ p̃destmatio causa boni nec obdu¬
ratio. ita facit hoĩem malum: quẽad
an ea q̃ seł
scit d̾s ⁊ p̃scit. semꝑ sciat ⁊ p̾sciat. ⁊ seꝑ

Expanded text:
icitur elogisse quosdam ut boni fierent et fideles, ita etiam concedi debeat reprobasse quosdam ut mali essent et infideles, et obdurare ut peccent; quod nullatenus concedi oportet. Non enim reprobatio ita est causa mali, sicut praedestinatio est causa boni; neque obduratio ita facit hominem malum, quemadmAn ea quae semel scit Deus vel praescit, semper sciat et praesciat, et se
Abbreviated transcription (Latin):
Dixit d̾s. Fiat lux ⁊ fc̃a est lux.
Quia pꝰ agit᷑ de creatione spũał
nature informis. postea de forma¬
tione enud̾. Natio quo obui¬
at illis qui dñt angłos c̾atos fu¬
isse malos. Nõ eĩ pot᷑uit c̾ator op¬
timꝰ: auctor mali eẽ. ⁊ iõ totũ boñ
grat: qm̃ ex ip̃o totũ erat. Et hoc

Expanded text:
Dixit Deus: Fiat lux, et facta est lux; quia in primo agitur de creatione spiritualis naturae informis, postea de formatione ejusdem. Ratio quoque obviat illis qui dicunt angelos creatos fuisse malos. Non enim potuit Creator optimus auctor mali esse, et ideo totum bonum erat quod ex ipso illis erat; et
Abbreviated transcription (Latin):
sunt: ⁊ nat᷑e st̃. gͦ adust̾ium homi¬
cidium ⁊ similia inqnͣtũ st̃: bona
sũt. ⁊ nate̾ sunt. ⁊ d̾oͥ uolente fuĩt.
Qd̃ si ẽ: tũc illi qui faciuĩt illa: bona
agunt. qd̃ penitus ab surdum est.
His u̾o: sic illi sꝑndent. dicunt
equidẽ. adult̾ium. hoĩcidium ⁊
hꝰmodi. nõ simpłr actus denotare:
s actum uicia. Actusq ip̃os. adult̾ii.
thomicidii. in qͣnͣtũ sunt: uł in
qnͣtũ actus st̃ : ad̾o eẽ: ⁊ bonas na¬
turas ẽẽ. s nõ inqnͣtum adult̾ iũ
⁊ homicidiũ st̃. Et id̾o nõ sequi di¬
cunt: si actus qui homicidia. ⁊ ad¬
ult̾ia sũt. a doͥ sũt. ꝙ homicidia
⁊ adult̾ia a d̾o sint.
alia Illoꝵ oppõ

Expanded text:
 homicidium, et similia, in quantum sunt, bona sunt, et naturae sunt, et Deo volente fiunt. Quod si est, tunc illi qui faciunt illa, bona agunt; quod penitus absurdum est. His vero sic illi respondent: dicunt equidem adulterium, homicidium, et hujusmodi, non simpliciter actus denotare, sed actuum vitia; actusque ipsos adulterii et homicidii, in quantum sunt, vel in quantum actus sunt a Deo esse, et bonas naturas esse, sed non in quantum adulterium et homicidium sunt. Et ideo non sequi dicunt, si actus qui homicidia et adulteria sunt, a Deo sunt, quod homicidia et adulteria a Deo sunt. 9. Alia illorum oppo
Abbreviated transcription (Latin):
p̃ꝑati. Cumi itaq de aliqͦ nascat᷑ alicͥp.
⁊ nõ ita ut sit filiꝰ. nͨ rursus om̃is qui
d̾r filius. de illo sit natus tuiꝰ d̾r filius.
Profecto modꝰ iste qͦ natꝰ est xͨ de
maria sic̃ filius: ⁊ de spũ sc̃o. ñ sic̃
filius: insinuat nob̾ gr̃am d̾i. qua
homo nullis m̾itis p̾cedentib ĩ ip̃o
exordio nat᷑e sue quo ẽẽ cepit. u̾bo
d̾i copularet᷑ intantã ꝑsone unita
tem. ut id̾ ẽẽt fillius d̾i. qui filuis hoĩs.
⁊ filius hoĩs qui ẽ filiꝰ d̾i. ⁊ sic: ĩ nat᷑e
hũane susceptõne fieret. qdaui mͦ
ip̃a gr̃a illi hoĩ nat᷑alis. qua nullũ
possit admitt̾e pc̃cm Que gr̃a: id̾o

Expanded text:
praeparati. Cum itaque de aliquo nascatur aliquid, et non ita ut sit filius; nec rursus omnis qui dicitur filius, de illo sit natus, cujus dicitur filius, profecto modus iste quo natus est Christus de Maria sicut filius, et de Spiritu sancto non sicut filius, insinuat nobis gratiam Dei, qua homo nullis meritis praecedentibus in ipso exordio naturae suae quo esse coepit, Verbo Dei copularetur in tantam personae uniet Filius Dei qui filius hominis, et filius hominis qui Filius Dei. Et sic in humanae naturae susceptione fieret quodammodo ipsa gratia illi homini naturalis, qua nullum posset admittere peccatum. Quae gratia ideo
Abbreviated transcription (Latin):
de matre ilgnie genuss. Quis hoc dic̾e
audebit: Cum hoc ita sit ab surdum. ut
nulle fideliũ aures id ualeant sustin̾e
Ainde cum fateam᷑ xp̃m natum de
spũ sc̃o ex maria uirgine. quomͦ nõ
de pre. sic aͥ de illa ut dematre natꝰ ẽ.¬
nascit᷑. ꝯtinuo eiusd̾ rei filiũ nũcupã¬
dum. Nt emĩ obmittam. alit̾ de hoĩe
nasci filium : alit̾ capillum pediculũ.
comꝑant᷑. c̾te qui nascunt᷑ ex aqua
⁊ spũ sc̃o. nõ aque fĩlios eos rite dixe¬

Expanded text:
de matre Virgine genuisset? Quis hoc dicere audebit, cum hoc ita sit absurdum, ut nullae fidelium aures id valeant sustinere? Proinde cum fateamur Christum natum de Spiritu sancto ex Maria Virgine, quomodo non de patre; sic autem de illa ut de matre natus enascitur continuo ejusdem rei filium nuncupandum. Ut enim omittam aliter de homine nasci filium, aliter capillum, pediculum,comparantur, certe qui nascuntur ex aqua et Spiritu sancto, non aquae filios eos rite dixe
Abbreviated transcription (Latin):
cit. notitiã sui gignit ⁊ ẽ sola parẽs
sue notitie. Terciꝰ ẽ amor qͥ de ip̃a m̃te
⁊ noticia ꝓcedit. dũ mẽs cognosc̃es se
diligit se. Nõ eĩ poss se dilig̾e. nͥ cogͦsce¬
ret se. amat eĩ placitã ꝓlem .⁊ noticiã¬
suã. ⁊ ita amor qͥdã ꝯpłexꝰ ẽ parentis

Expanded text:
 sola parens suae notitiae. Tertius est hic amor, qui de ipsa mente et notitia procedit, dum mens cognoscens se, diligit se. Non enim posset se diligere, nisi cognosceret se. Amat etiam placitam prolem, id est notitiam, et ita amor quidem complexus est parentis
Abbreviated transcription (Latin):
surrepunt. que si collecta. contͣ nos fue¬
runt: ita grauabunt ⁊ opp̾mẽt: sic̃ unũ
aliꝙ gͣnde pcc̃m. Quid eñ int̾ ẽ : ad nau¬
fragium: an uno gnͣdi fluctu nauis
oꝑiatur. ⁊ obrnat᷑. an paulatĩ sb̾repens
aqua ĩsentinã ꝑ negligentiũ culpam
t elemosine ⁊ or̃ones in ingilent. In
quib cum dm̃s. dimitte no. debi .no.¬

Expanded text:
 contra nos fuerint, ita nos gravabunt et oppriment, sicut unum aliquod grande peccatum. Quid enim inter est ad naufragium an uno grandi fluctu navis operiatur et obruatur, an paulatim subrepens aqua in sentinam per negligentium culpam et eleemosyna, et orationes invigilent, in quibus cum dicimus: Dimitte nobis debita no
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃a .s. boni affectus: eoꝵq ꝑ gres¬
sus. at bona oꝑa. que ds remu¬
nerat in nob: ⁊ ħ ip̃a sunt d̾i
dona. Nñ aub̾. ad sixtum p̾brm
aliud coronat qmͣ mun̾a sua.
uñ: uita et̾na. q̃ in fine ad eo
m̾itis p̾cedentib reddit᷑ : qr ⁊ ead̾
m̾ita quib redd̾r. nõ a nob̾ st̃.
s in nob̾ fc̃a sunt ꝑ grãm. recte¬

Expanded text:
 boni affectus eorumque progressus atque bona opera, quae Deus remunerat in nobis; et haec ipsa sunt Dei dona. Unde August. ad Sixtum presbyterum: aliud coronat quam munera sua. Unde vita aeterna quae in fine a Deo meritis praecedentibus redditur, quia et eadem merita quibus redditur, non a nobis sunt, sed in nobis facta sunt
Abbreviated transcription (Latin):
cũ tres d̾o̾s. aut tres eẽntias ñdicumꝰ:
uia uolumꝰ ut imũ aliqd̾ uocabulũ
seruare huic significatõui: qͣ intlłr¬
tͥnitas. Ne oĩo tatemꝰ int̾rogati quid
ꝓrsus inopia huanũ laborat eloqͥum.
ne tat̾e̾tur oĩo. Nõ .n. rei meffabilis
eminẽtia. hoc uocabło explicari ualet

Expanded text:
 tres deos aut tres essentias non dicamus? Quia volumus vel unum aliquod vocabulum servare huic significationi qua intelliTrinitas, ne omnino taceamus interrogati quid , magna prorsus inopia humanum laborat eloquium: ne taceretur omnino. Non enim rei ineffabilis emi
Abbreviated transcription (Latin):
iudimꝰ. Numqͥd cũ in eo imaginẽ dei
crucẽq uen̾amur. diuidimꝰ eũ : Apłs
c̾te qui de eo dix̃. qm̃ ⁊ si crucifixꝰ ẽ ex in¬
firmitate nr̃a. iuit tñ ex uͥtute dei.
ip̃e dix̃ qr nõ diuisus ẽ xp̃c. Nũquid ⁊̃

Expanded text:
vidimus? Numquid cum in eo imaginem Dei, crucemque veneramur, dividimus eum? Apostolus certe, qui de eo dixit: Quoniam etsi crucifixus est ex infirmitate nostra, vivit tamen ex virtute Dei ; ipse dixit quia non divisus e
Abbreviated transcription (Latin):
⁊i qͣ pena xp̃c nos redemit per mor
qua pena: temꝑali ⁊ et̾na. tem
ibet̾na quidẽ relaxando debitum.
⁊ tp̃rali u̾o penitꝰ nos lib̾ab ͭ infut᷑o.
qñ nouissima mors ĩimica destruet᷑. Ad

Expanded text:
 qua poena Christus nos redemit per mortem. A qua poena? temporali et aeterna. Ab aeterna quidem, relaxando debitum; a temporali vero penitus nos liberabit in futuro, quando novissima mors inimica destruetur, ad
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ pcc̃m ⁊̃ pͥuatur illo bono: cuius
ꝑticipatione set̾a bona sunt qͦ
tantomagis pͥuat᷑: qnͣtomagis
se ab eo elongat.
Qualit̾ homo se e¬

Expanded text:
 etiam privatur illo bono, cujus participatione caetera bona sunt; quo tanto magis privatur, quanto magis se ab eo elongat. 13. Qualiter homo se e
Abbreviated transcription (Latin):
suram tp̃ris magendi pm̃a. Ido̾ nõ
satis aꝑte p̾figunt canones ꝓ unoqͦ
cͥmaine e ut de singulie dicant. quałr
unũ qd̾ ꝙ em̃dandum sit. s mag̃ ĩ ar¬
bit̾o sac̾datis mlłigentis relinquend̃
statuũt. qr apd̾ deũ. nõ tam ual m̃su¬

Expanded text:
ideo non satis aperte praefigunt canones pro unoquoque crimine, ut de singulis dicant qualiter unumquodque emendandum sit; sed magis in arbitrio sacerdotis intelligentis relinquendum statuerunt, quia apud Deum non tantum valet mensu
Abbreviated transcription (Latin):
locũ Ier̃. tͣdit. unãꝙͣq aĩam ab exordi¬
o natiuitatis. hr̃e angłm. ad custodiã¬
sui depritatũ. Inquiens ita. Magna
dignitas aĩaꝵ ẽ. ut unaq̃ hẽat ab
ortu natiui ͭ ͥs incustodiam sui an
ille tñ qui deputatꝰ est. alicͥ ad cꝰdiã
custodiam: eũ sp̃ałr hortat᷑ ad bonũ¬

Expanded text:
um 12 b. tradit unamquamque animam ab exordio nativitatis habere angelum ad sui custodiam deputatum, inquiens ita: Magna dignitas animarum est, ut unaquaeque habeat ab ortu nativitatis in custodiam sui angille tamen qui deputatus est alicui ad custodiam, eum specialiter ad bonu
Abbreviated transcription (Latin):
unc ostend̾e̾ restat. quomͦ aliqͣ haꝵ ꝑ
sonaꝵ aliam nõ excellat potentia.
ut sic̃ una ⁊ indifferens ẽ magnitudo tͥũ
ita una ⁊ indift̾ens monstret᷑ potñtiatũ
Sciendum ẽ gͥ qr nõ est potentior pat̾

Expanded text:
unc ostendere restat quomodo aliqua harum personarum non excellat potentia; ut sicut una et indifferens est magnitudo trium, ita una et indifferens monstretur potentia trium: sciendum est igitur quod non est potentior Pater
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓbemꝰ incit c̾aturam ñ eẽ d̾i filiũ.
Audiuimꝰ eĩ in euͣ głio dñm man¬
dasse discipłis. Preditate eu̾ngłiũ oĩ
c̾ature. Qui innũsam c̾aturã dic̃. nlłam
excipit. Et ubi sũt. qui c̾aturã xp̃m ap¬
pellant. Iam si cͥatura ẽẽt. sibi manda¬
nitati. qr testante apło oĩs c̾atura ua¬
nitati sb̾iecta ẽ. Non gͥ ẜͣ c̾atura ẽ s¬
t̾ator. qui dorende c̾ature discipłis mã¬
d̾at officium.
De ꝑfidia ⁊ pena arrir
arrii iust̾a. ata crepuit mediꝰ ꝓstratꝰ
in faciem. ea quib xp̃m negau̾at feda
ora pollutus. His aliis q płibs destimoniis
instruim̾ nõ deb̾e fateri simpłr. xp̃m¬

Expanded text:
bemus, inquit, creaturam non esse Dei Filium. Audivimus enim in Evangelio Dominum mandasse discipulis: Praedicate Evangelium omni creaturae. Qui universam creaturam dicit, nullam excipit. Et ubi sunt, qui creaturam Christum appellant? Nam si creatura esset, sibi mandanitati: quia testante Apostolo: Omnis creatura vanitati subjecta eator; qui docendae creaturae discipulis mandat officium. 2. De perfidia et poena Arii. Arii viscera, atque crepuit medius, prostratus in faciem ea quibus Christum negaverat foeda ora pollutus. His aliisque pluribus testimoniis instruimur non debere fateri simp
Abbreviated transcription (Latin):
homines mali sũt: nõ de hoĩb
hoc ẽẽ intlłigñd̾. Sunt gͦ alique
res: quib homines mali sunt.
Id aũt quo homo fit det̾ior a deo
det̾ior. Non ẽ gͥ d̾t auctor reꝵ:
quib homo fit det̾ior. at sunt
alique res ut dcm est. quibus

Expanded text:
homines mali sunt, non de hominibus hoc esse intelligendum. Sunt ergo aliquae res quibus homines mali sunt. Id autem, quo homo fit deterior, a Deodeterior. Non est ergo Deus auctor rerum quibus homo deterior fit. At sunt aliquae res, ut dictum est, quibus
Abbreviated transcription (Latin):
caro que sine ĩpietate adorat᷑. Suscep̃
eñ de t̾ra t̾ram. qr caro de t̾ra÷ ⁊ de
carne marie carnẽ accepit. ħ sine
ĩpietate a u̾bo d̾i assumpta. a dorat᷑
a nob̾. qr nemo carnẽ eiꝰ manducat nͥ
pͥus adoret. S qui adorat . nõ t̾ram in¬
adorat. His auctoritatib p̾misse ĩuesti¬
gationis absolutio explicat᷑.

Expanded text:
cepit enim de terra terram, quia caro de terra est; et de carne Mariae carnem accepit. Haec sine impietate, a Verbo Dei assumpta, adoratur a nobis; quia nemo carnem ejus manducat; nisi prius adoret: sed qui adorat, non terram inadorat. » His auctoritatibus, praemissae quaestionis absolutio explicatur.
Abbreviated transcription (Latin):
potiꝰ c̾ature ꝙͣ cͥatori. S illi adł repli¬
cabunt ⁊ dicent. Quid ẽ ꝙ carnẽ eiꝰ
qmͣ c̾aturam ẽẽ ñ negas. simł cũ d̾inita¬
te adoras. ⁊ ei nõ minꝰ ꝙͣ diuinitati dese¬
ruis. sgo dñicam carne̾ ĩmo ꝑfrãm ĩ¬

Expanded text:
Sed illi ad haec replicabunt et dicent: Quid est quod carnem ejus quam creaturam esse non negas simul cum divinitate adoras, et ei non minus quam divinitati deservis? Ego Dominicam carnem, imo per
Abbreviated transcription (Latin):
si quis pͤpuram uł dyadema regale iacens
ĩueniat. nũqͥd ea conabit᷑ adorare: Cũ
u̾o ea rex fu̾it indutꝰ. ꝑicłm mortis
int̾rit. si ea cũ rege adorare qͥs ꝯtẽp¬
siquis adorare ꝯtempserit. et̾ nałr mo¬
rietur. Adem. sr̃ p̃sm. nonagesimũ
octauũ uͥ d̾r. adorate scabellum pedũ¬

Expanded text:
si quis purpuram vel diadema regale jacens inveniat, nunquid ea conabitur adorare? Cum vero ea rex fuerit indutus, periculum mortis incurrit, si ea cum rege adorare quis contempsi quis adorare contempserit, aeternaliter morietur. » Idem super psalmum nonagesimum octavum, ubi dicitur: Adorate scabellum pedu
Abbreviated transcription (Latin):
d̾s ꝑfcũs. ⁊ homo ꝑfectꝰ. ꝙ̃ adoramꝰ cum
pr̃e ⁊ spũi. una adoratione cũ mꝯtami¬
nata carne eius. Non ĩ adorabilẽ car¬
nẽ dicentes. Ad orat᷑ eĩ ĩ una u̾bi yposta¬
si. que ypostasis gn̾ata ẽ. Non c̾ature
uen̾ationẽ p̾bentes. Non eĩ ut nidã
carnẽ adoramꝰ s ut unitã d̾itati ĩ
unã ypostasim d̾i u̾bi. duab redue¬
tis naturis ¶mieo carbonẽ tang̾e pp̃

Expanded text:
ctus, et homo perfectus; quem adoramus cum Patre et Spiritu una adoratione cum incontaminata carne ejus, non inadorabilem carnem dicentes. Adoratur enim in una Verbi hypostasi, quae hypostasis generata est, non creaturae venerationem praebentes. Non ergo ut nudam carnem adoramus, sed ut unitam deitati in unam hypostasim Dei Verbi duabus reductis natur
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ istd̾ uolo hr̃e uitã. Et alia quid̾
⁊ alia: qͣ panꝑi sb̾uenire uolo. S ista
ad illam ret̾tur. Nam ⁊ si ħ ita plac:
ut in eo aliqͣ cum delectatione uolũ¬
tas acquiescat: nõ dum tñ est illd̾ qͦ
tenditur. s ħ: ad aliud refert᷑. ut illd̾
reputet᷑ tãqm pat̾a ciuis. Istd̾ uero

Expanded text:
vitam. Et alia quidem et alia qua pauperi subvenire volo. Sed ista ad illam refertur. Nam etsi hoc ita placeat, ut in eo cum aliqua delectatione voluntas acquiescat, nondum est tamen illud quo tenditur, sed hoc ad illud refertur, ut illud deputetur tanquam patria civis, ist
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ sunt iste uoluitates affectꝰ siue motꝰ
m̃tis. quib qiͣ gradib uł passibus
tenditur ad pat̾am. Sic̃ gͦ alt̾a est
uolinitas uidendi fenestras ut supͣ
docente augꝰt ino didicimꝰ alt̾a. que
alia eẽ uidr uoluntas elemosinas
dandi pauꝑi: alia uolũtas hñdi us¬
tam. Alii a putant: ꝙ una sit uolũ¬

Expanded text:
 sunt istae voluntates affectus sive motus mentis, quibus quasi gressibus vel passibus tenditur ad patriam. Sicut ergo altera est voluntas videndi fenestras, ut supra docente August. didicimus, altera quae alia videtur esse voluntas eleemosynas dandi pauperi, alia voluntas habendi vitam. Alii autem putant quod una sit volun
Abbreviated transcription (Latin):
ed̾e̾nt: noluit eam ꝯtͥsare qmͣ crede.¬
bat sñ suo solat io ꝯtabesc̾e. ⁊ ase ali¬
enatã omĩo int̾ire. Non quid̃ cãnali
amicabili quadã beniuolñtia. qua pleꝵ
fit. ⁊ t osfendat᷑ d̾s: ne offendat᷑ amicus.
qd̾ enĩ fac̾e nõ debuisse: d̾me sentẽtie
iustus exitus nidicauit. ERgo alio
quodãm᷑: ip̃e: ⁊̃ deceptus est. In exꝑtus
em̃ d̾ine seu̾itatis ĩ eo falli potuit: ut
ueniale cred̾et ẽẽ ꝯmissũ. s dolo illo ser¬
pentino quo młier seducta ẽ. nlło ar
bitror illum potuisse seduci. Ex huis da¬
tur intlłigi. qd̾ młier plus pͥcau̾it: in
qua maioris timoris p̾sũptio fuit q̃ ⁊̾¬

Expanded text:
ederent, noluit eam contristare, quam credebat sine suo solatio contabescere, et a se alienatam omnino interire; non quidem carnaliamicabili quadam benevolentia, qua plerumque fit ut offendatur Deus ne offendatur amicus, quod eum facere non debuisse divinae sententiae justus exitus indicavit. Ergo alio quodam modo ipse etiam deceptus est. Inexpertus enim divinae severitatis, in eo falli potuit, ut veniale crederet esse commissum; sed dolo illo serpentino quo mulier seducta est, nullo modo arbitror illum potuisse seduci. Ex his datur intelligi quod mulier plus peccavit, in qua majoris tumoris praesumptio fuit,
Abbreviated transcription (Latin):
nesim. H ĩusibilia inquit añ qmͣ fie¬
reut nõ ẽent. Quomꝰ g ͦ d̾o nota erãt.
q̃ nõ erant: Et rursus quomͦ ea fac̾et.
q̃ sibi nota nõ erant : Non enĩ qͥcqmͣ.
ferit ignorans. Nota gͦ fecit. nĩ fc̃a cog¬
⁊ ñ erant: erant ĩ d̾i scĩa. ñ erãt
ni sua nat᷑a. Ip̃i &̾ d̾o ñ audeo dic̾e.
alio mͦ ĩnotusse: cũ ea fecisl. qmͣ

Expanded text:
ec visibilia, inquit, antequam fierent, non erant, quomodo ergo nota Deo erant quae non erant? Et rursus: Quomodo ea faceret quae sibi nota non erant; non enim quidquam fecit ignorans. Nota fecit, non facta coget non erant. Erant in Dei scientia, non erant in sui natura. Ipsi autem Deo non audeo dicere alio modo innotuisse cum ea fec
Abbreviated transcription (Latin):
resurrtionẽ clarificaret᷑. pͥus huilia¬
tus ẽ passione hũilitas: claritatis
ẽ m̾itum: claritas hũilitatis ẽ p̾miũ.
S ħ totũ fc̃m ẽ informa s̾ui In for¬
testimoniis eudens fit. ꝙ xp̃c ꝑ¬

Expanded text:
resurrectione clarificaretur, prius humiliatus est passione. Humilitas, claritatis est meritum; claritas, humilitatis est praemium, sed hoc totum factum est in forma servi. In fortestimoniis evidens fit quod
Abbreviated transcription (Latin):
nis mom̃to: De auctoritate nobis
c̾tum nõ est. S uł mox post carnis
seꝑatõmi: aĩa impassibłitate donata
est. aut in resurrectione qñ caro re¬
floruit¬
oruit Quod a ꝯceptu meruit

Expanded text:
nis momento, de auctoritate nobis certum non est. Sed vel mox post carnis separationem anima impassibilitate donata est, aut in resurrectione, quando caro refloruit. 2. Quod a conceptu meruit
Abbreviated transcription (Latin):
de quo quidam dic̾e solent ꝙ nõ
sibi s m̃bris tm̃ meruerit. Meruit
qiud̃ m̃bris redẽptionẽ a dyabło. a
pcc̃o. a pena.⁊ regni reseratõnem.
ut a mota ignea rumphea lib̾e pa¬
t̾et intͦ itus. S ⁊̃ si meruit ĩpassi¬
bilitatis ⁊ ĩ mortali ͭ ͥ ᷤ głam. sic̃ ait

Expanded text:
de quo quidam dicere solent, quod non sibi, sed membris tantum, meruerit. Meruit quidem membris redemptionem a diabolo, a peccato, a poena, et regni reserationem; ut, amota ignea romphea, liber pateret introitus; sed et sibi meruit impassibilitatis et immortalitatis gloriam, sicut ai
Abbreviated transcription (Latin):
cẽm c̾atunam. ẽẽ illũ qui ea fetit
Accedat q̃ cumq uis c̾ata ⁊ faciat
tale celũ ⁊ talẽ t̾rã. ⁊ dicã qr d̾s ẽ.
S quia nlła c̾atura talia fac̾e ual.

Expanded text:
am esse illum qui ea fecit, Accedat quaecumque vis creatura, et faciat tale coelum et terram; et dicam quia Deus est. Sed quia nulla creatura talia facere valet
Abbreviated transcription (Latin):
hũisse credit᷑. Cognouit eĩ aquo.
creatꝰ fu̾at nõ eo modo cognoscẽdi
quo: ex auditu solo ꝑcipitur. quo
modo acredentib absens querit᷑. s
quadam int̾iori aspiratione: qua
d̾i p̾sentiã ꝯtẽplabatur. nõ tũ ita
excellãt̾. sic̃ post hac uitã sc̃i ui¬
suri sunt. n ita in enigniate. quałr
in hac uita uidemꝰ.

Expanded text:
uisse creditur. Cognovit enim a quo creatus fuerat; non eo modo cognoscendi quo ex auditu solo percipitur, quo modo a credentibus absens quaeritur, sed quadam interiori aspiratione qua Dei praesentiam contemplabatur; non tamen ita excellenter sicut post hanc vitam sancti visuri sunt, neque ita in aenigmate qualiter in hac vita videmus.
Abbreviated transcription (Latin):
aliquis: uł dyabłs aliquid uisserit. uł
suaserit ꝯͣ deũ: tũc resistend̾ est. Uñ
ausꝰ. det̾minans. qñ sit resistendũ.
potestati. in libro de nat᷑a boni: ait.
Si illud iubeat potestas. qd̾ nõ debe¬
as fac̾e̾. hic sane ꝯtempne potestatẽ.
timendo potestatẽ maiorem Ip̃os hu-¬
manarũ reꝵ gradus adu̾te. Si qͥd iꝰserit

Expanded text:
id jusserit vel suaserit contra Deum, tunc resistendum est. Unde August., determinans quando resistendum sit potestati, in lib. de Natura boni ait: Si aliquid jubeat potestas quod non debeas facere, hic sane contemne potestatem, timendo majorem potestatem. Ipsos humanarum rerum gradus adverte. Si quid jusserit
Abbreviated transcription (Latin):
d̾s. die.Uuiͦ. opus suũ. ⁊ requieuit
die uii. ab uniu̾so oꝑe qd̾ patrarat.
do lassus. s ab uniu̾so oꝑe requienit:
qr nouam c̾aturam fat̾e cessauit.
Requiesc̾e eĩ cessare d̾r. Uñ ĩ apoc̾.¬
Non hẽbant reqͥem dicentia. sc̃s. sc̃s.

Expanded text:
Deus die septimo opus suum, et requievit die septimo ab universo opere quod patrarat. do lassus, sed ab universo opere requievit, quia novam creaturam facere cessavit. Requiescere enim cessare dicitur, Non habebant requiem dicentia: Sanctus, San
Abbreviated transcription (Latin):
łcce ⁊ ħ hẽs xp̃m nõ deseruisse carnẽ
in morte ⁊ uitã nõ discessise a mor¬
tuo. ⁊ qd̾ sponte tͣdidi sp̃m ñ aliꝰ ex¬
cruce ⁊ oĩa ꝯmouebat. S inĩ emisit.
ex carne. Quo emisit : ad pr̃en¬

Expanded text:
es, Christum non deseruisse carnem in morte, et vitam non discessisse a mortuo; et quod sponte tradidit spiritum, non alius excruce, et omnia commovebat. Sed unde emisit? Ex carne. Quo emisit? Ad P
Abbreviated transcription (Latin):
feliciam̃. Absit. Ut xͤ sic senserit
mortẽ ut qnͣtum in se ẽ. uita uitã
ꝑdid̾it. Si eĩ hoc ita eẽt iute fons
aruisset. Sensit gͥ mortẽ ꝑticipatõe
hũani afectus: ꝙ̃ sponde susceꝑpat nõ
nature sue ꝑoidit potentiã ꝑ qmͣ cũcta¬

Expanded text:
Felicianum: Absit ut Christus sic senserit mortem, ut quantum in se est, vita vitam perdiderit! si enim hoc ita esset, vitae fons aruisset. Sensit ergo mortem participatione humani affectus, quem sponte susceperat; non naturae suae perdidit potentiam
Abbreviated transcription (Latin):
pono eam. a me ip̃o potestatẽ hẽo
ponendi eam. ⁊ it̾m simẽdi eam.
Hic aĩam dicit enussam. A qͦ enissa
ẽ : A se ip̃a nõ est emissa. qr se ip̃am
nẽ. Caro gͦ aĩam posuit. s potestate
in se mariẽtis d̾itatis. Potentiã gͦ d̾i¬
tatis: aĩa duuisa ẽ a carne. s neutr̃
a u̾bo d̾i. Uñ aug̾. Ubum ex qͦ suscepit¬

Expanded text:
tatem habeo ponendi eam, et iterum sumendi eam; hic animam dicit emissam. A quo emissa est? A seipsa non est emissa, quia seipsam nem. Caro ergo animam posuit, sed potestate in se manentis deitatis. Potentia ergo deitatis anima divisa est a carne, sed neutrum a Verbo Dei; unde Aug
Abbreviated transcription (Latin):
tia.anita sint inꝑsonis: ut ñ sint ꝑ¬
sone. Acꝑ hoc: n diusna ẽẽntia. Qd̾ eĩ
in psouis sint ꝓpͥetates. nenio infitiari
audet. cumi aꝑte clamet auctoritas.
qd̾ in ꝑsonis ẽ ꝓpͥetas. ⁊ in eẽntia uni
bulis. Cumi gͦ ꝓpͥetates ip̃e ab e¬
t̾no fu̾iut. quib ip̃e ꝑsone det̾mi nãt
⁊ differunt: quomodo in eis eẽnt. ⁊
citas : Quo cͥca: sic̃ ꝓp̾etates ẽẽ ĩ ꝑsonis
ita ⁊ eas tẽ ꝑsonas ꝯfitem᷑. sic̃ supra
auctoritate ier̃ ut nõ pigeat re¬
uocaze ad mentẽ. ꝓtestati sumus
in expõne fid̾i: ita dicentis. Sabelli
hesim declinantes tros ꝑsonas ex¬
p̾ssas ib̾ ꝓpͥotate dist ingnu. Non
enĩ noĩa tm̃ modo: s ⁊̃ troĩum ppͥe

Expanded text:
sonis, ut non sint personae, ac per hoc nec divina essentia. Quod enim in personis sint proprietates, nemo inficiari audet, cum aperte clamet auctoritas quod in personis est proprietas, et in essentia unitbulis. Cum ergo proprietates ipsae ab aeterno fuerint, quibus ipsae personae determinantur et differunt, quocitas? Quocirca sicut proprietates esse in personis, ita et eas personas esse confitemur, sicut supra auctoritate Hieronymi ut non pigeat revocare ad mentem protestati sumus, in expositione fidei ita dicentis: Sabellii haeresim declinantes, tres personas expressas sub proprietate distinguimus. Non enim nomina tantummodo, sed
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ filius ht̃ patrẽ nec ẽ p̃r ⁊ sic eẽ ĩ
natura t̾imi: ut qui ht̃. ⁊ hoc sit ht̃
ꝙ ht̃. ⁊ totum qd̾ ibi est: unũ ẽẽ.
uuã uitã ẽẽ que mͦ nõ it̾amꝰ. ne
fastidiũ lectori ingeramꝰ. Si gͦ
ꝓp̾ͥetates ibi sunt: singła eaꝵ ẽ id
inqͦ ẽ: ⁊ unũ. ead̾q uita singłe fũt.

Expanded text:
 Filius habet Patrem, nec est Pater; et sic esse in natura trium, ut qui habet, hoc sit quod habet: et totum quod ibi est, unum esse, unam vitam esse, quae modo non iteramus, ne fastidium lectori ingeramus. Si ergo proprietates ibi sunt, singula earum est id in quo est, et unum eademque vita singulae sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
glificato ad ꝯsortium illoꝵ qui ĩ sua
nus ex dispensatõne c̾atoris sui acce¬
ꝑet głificatus. Sic g ͦ ꝯditor d̾s: rõna
les sp̃c. uaria sorte: ꝓ arbitͥo uolũta¬
tis sue. disponẽs illis. quos ĩ sua puri¬
tate. relinq̃rat: sursũ in celo man¬
sionẽ. Illis u̾o quos corꝑib t̾renis so¬
ciau̾at: deorsum in t̾ra hĩtationem
ꝯstituit. ut̾sq regłam imponẽs obedĩe
quatinꝰ ⁊ illi ab eo ubi erant. ñ cade¬
rent. ⁊ isti ab eo uͥ erarit. ad id: uͥ nõ
erant astend̾ent fecit itaq d̾s hoĩem
ex dupplici sb̾a: corpꝰ de t̾ra fingens:
aĩam u̾o denichiloi faciens. iõ ⁊̃ uni
te sunt aĩe corꝑib. ut ĩ eis: d̾o famulã¬
tes maiorẽ m̾eant᷑ coronam. po
sacram̃tum tͥnitatis. de creatura tri¬
ꝑtit agendum ẽ ⁊ pͥus. de digniori .i.

Expanded text:
glorificato, ad consortium illorum qui in sua glorificato, ad consortium illorum qui in sua nus ex dispensatione Creatoris sui acceperet glorificatus. Sic ergo conditor ia sorte pro arbitrio voluntatis suae disponens, illis quos in sua puritate reliquerat sursum in coelo mansionem; illis vero quos corporibus terrenis sociaverat, deorsum in terra habitationem constituit, utrisque regulam imponens obedientiae, quatenus et illi ab eo ubi erant non caderent, et isti ab eo ubi erant ad id ubi non erant ascenderent. Fecit itaque Deus hominem ex duplici substantia, corpus de terra componens, animam vero de nihilo faciens. Ideo etitae sunt animae corporibus, ut in eis Deo famulantes majorem mereantur coronam. 11. Post sacramentum Trinitatis de creatura tripartita agendum est, et de digniori, i
Abbreviated transcription (Latin):
cur imita sit corꝑi. Ad qd̾ pͥmo dici
pot̃. qr d̾s uoluit. ⁊ uoluntatis eius
cã qrenda nõ est. Scd̾o aũt pot̃ dici:
deũ ⁊ sp̃m. in quadiligit᷑ ex toto cor¬
de. ⁊ udet᷑ facie ad faciem. putaret
eĩ creatura se nõ posse uniri c̾atori
suo: tanta ꝓpinqͥtate ut eum tota
mente dilig̾et. ⁊ cognosc̾et. nisi ui¬
deret sp̃m qui ẽ excellũtissima cre¬
tura:tam infine i cãni qui de t̾ra
est: nõ tanta diłctõne uniri. ut nõ
nidumentis. ⁊ t̾renis mansiombus
copulauit luteaniq mat̾iam fec̃.
aduite sensũ agitare. negetare. ut
sciret homo: qr si potuit d̾s tam
disparem natam corꝑis ⁊ aĩe. in fe¬
deratione imam. ⁊ ĩ amicitiã tantam
rõnalis cͥature humilitatẽ licz longe.
inferiorem: ad sue głe ꝑticipationẽ
sblimare. Quia gͦ ꝓ exemplo. rõnalis
sp̃c: in parte. us ad consortium t̾rem
corꝑis humiliatus est: ne forte ĩ hoc
minis dep̾ssus uderet᷑. addidit d̾i ꝓ¬
uidentia. ut postmod̾ cũ eod̾ corꝑe

Expanded text:
dici potest: Quia Deus voluit, et voluntatis ejus causa quaerenda non est. Secundo autem potest dici Deum et spiritum, in qua diligitur ex toto corde, et videtur facie ad faciem; putaret enim creatura se non posse uniri Creatori suo tanta propinquitate, ut eum tota mente diligeret et cognosceret, nisi videret spiritum, qui est excellentissima creatura, tam infimae, id est, carni, quae de terra est, in tanta dilectione uniri, ut non indumentis et terrenis mansionibus copulavit; luteamque materiam fecit ad vitae sensum vegetare, ut sciret homo quia, si potuit Deus tam disparem naturam corporis et animae in foederationem unam et in amicitiam tantam rationalis creaturae humilitatem, licet longe inferiorem, ad suae gloriae participationem sublimare. Quia ergo, pro exemplo, rationalis spiritus in parte usque ad consortium terreni corporis humiliatus est; ne forte in hoc nimis depressus videretur, addidit Dei providentia ut postmodum, cum eodem corpore
Abbreviated transcription (Latin):
liatus. Uuln̾atus quid̃: in irat᷑ali¬
hus bonis quils nõ est pͥuatus. Alio¬
qͥn nõ poss fi̾ reꝑatio. Spoliatꝰ
fit distinctio. cũ gr̃e uotabulũ: ad
sp̃em nõ ad genus refert᷑. Corrup¬
ta est gͦ lib̾tas arbitrii ꝑ pcc̃m ⁊¬

Expanded text:
. Vulneratus quidem in naturalibus bonis, quibus non est privatus, alioquin non posset fieri reparatio; spoliatusfit distinctio, cum gratiae vocabulum ad speciem, non ad genus refertur. Corrupta est ergo libertas arbitrii per
Abbreviated transcription (Latin):
cuncta eueniunt. Si u̾o alit̾: pot̃ gͥ dei
p̃scientia falli ułmutari. S pot̃ alit̾. fieri
qr pot̃ alit̾ fieri qmͣ fiat. ita aũt fit. ut pre
Ad qd̾ dñs illam locutionẽ młtiplicẽ fac̾e
ẽ non ẽẽ p̃scita om̃ia que fiuat ⁊ hmodi.
Possunt eĩ ħ ꝯiunctim intłłi ut conditio
sit implicita ⁊ disiunctĩ. Si enĩ ita intlłi

Expanded text:
nt; si vero aliter, potest ergo Dei praescientia falli vel mutari. Sed potest aliter fieri, quia potest aliter fieri quam fiat, ita autem fit ut praeAd quod dicimus illam locutionem multiplicem facere est non esse praescita omnia quae fiunt et hujusmodi. Possunt enim haec conjunctim intelligi, ut conditio sit implicita, et disjunctim. Si enim ita intelli
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ disiunctionẽ intlłigas ut dicas ħ ałr nõ
posse euenire qm̃ euenit. quomꝰ futurũ
d̾i p̾sciuit. falsum est. hoc aũt alit̾ pot᷑
euenire. qmͣ euenit. ⁊ tñ d̾c hoc modo fu¬
turum p̾sciuit. Simłr ⁊ alia det̾mina.¬

Expanded text:
disjunctionem intelligas, ut dicas hoc aliter non posse evenire quam evenit, et quomodo futurum Deus praescivit, falsum est. Hoc enim aliter potest evenire quam evenit, et tamen Deus hoc modo futurum praescivit. Similiter et alia determina
Abbreviated transcription (Latin):
paulatĩ formant᷑ in ut̾o. ⁊ tã diu nõ
reputat᷑ homicidiũ: don᷑ elem̃ta ꝯfec¬
ta: suas imiagmes m̃bͣq ꝯꝰcipiant. Ex¬
his apparet tũc homicidas eẽ qͥ abor¬
tum ꝓcurant : cum formatũ ẽ ⁊ aĩatũ
De excusatione roitꝰ q̃ fit ꝑ

Expanded text:
paulatim formantur in utero; et tamdiu non reputatur homicidium, donec elementa confecta suas imagines membraque suscipiant. Hic apparet tunc eos homicidas esse, qui abortum procurant cum formatum est et animatum De excusatione coitus, quae fit
Abbreviated transcription (Latin):
assim̾e aliquid in facultatẽ uolũta¬
tis. frui & est uti cũ gaudio ñ adhͨ
spei. s iam rei Idoq oĩs qui fruitur
utit᷑. Assumit eĩ aliqͥd in facultatem
uolũtatis cũ fine dełctationis. Nõ
& oĩs qui utit᷑ ⁊ fruit᷑. si id ꝙ in facul¬

Expanded text:
assumere aliquid in facultatem voluntatis: frui est autem, uti cum gaudio, non adhuc spei, sed jam rei. Proinde omnis qui fruitur, utitur; assumit enim aliquid in facultatem voluntatis, cum fine delectationis: non autem omnis qui utitur, fruit
Abbreviated transcription (Latin):
bonꝰ danus accedẽte caritate roma¬
neat ⁊ fiat urtus: an ip̃a elimine¬
t᷑. ⁊ alia qualitas succedat. q̃ uͥtus
sit. utrũlib sñ ꝑicło dici pͭ. Michi
tñ uidet᷑ ꝙ illa qͣlitas q̃ pͥus erat
remaneat. ⁊ accessu caxitatis uirtꝰ
fiat. Ex qͦ sensu ditat᷑ una fĩdes.

Expanded text:
anus, accedente charitate remaneat et fiat virtus, an ipsa eliminetur, et alia qualitas succedat quae virtus sit; utrumlibet sine periculo dici potest. Mihi tamen videtur quod illa qualitas quae prius erat, remaneat, et accessu charitatis virtus fiat. 6. Ex quo sensu una dicatur fides.
Abbreviated transcription (Latin):
t̾ior penitudo tanta tuit ut sit suffi¬
ciens ultio poci: d̾s qui hoc noust. ab ilo
qui talit̾ penitet ult̾ius penã ñ exi¬
git. Si u̾o int̾ior penitudo ñ sufficit
iñ uiudc̃am pcc̃i ns ext̾ior pm̃a ĩplet᷑.¬

Expanded text:
ior poenitudo, ut sit sufficiens ultio peccati, Deus, qui hoc novit, ab illo, qui taliter poenitet, ulterius poenam non exigit. Si vero interior poenitudo non sufficit in vindictam peccati, nec ext
Abbreviated transcription (Latin):
minꝰ fec̾unt. Id̾ dñs ⁊ de istis ẽẽ senci¬
endũ. ⁊ de his qui in ext̾nus penitent.si
eĩ tanta fu̾t cordis ꝯt̾tio ⁊ delicti expbra¬
tiõ ut sufficiat ad puniẽnd̾ pecm. lib̾i
ab aliis penis tͣnseunt ad uitam ⁊ si in¬

Expanded text:
minus fecerunt, idem dicimus de istis esse sentiendum, et de his qui in extremis poenitent. Si enim tanta fuerit cordis contritio et delicti exprobratio, ut sufficiat ad puniendum peccatum, liberi ab aliis poenis transeunt ad vitam, etsi in
Abbreviated transcription (Latin):
illi celestes sp̃c: ad ext̾iora nũcian
listebant ei¶It̃ dyomsiꝰ in ierarchia:¬
um. Suꝑiora illa agmina: ab intimis
nũqmͣ recedunt. qm̃ ea q̃ p̾minent
usum ext̾ioris officii nũqmͣ hñt. Hiis
auctoritatib ntunt᷑. qui angłos mͣti:
nͥ nnferiores inficiantur.
Obiectio contra illos.

Expanded text:
itus coelestes ad exteriora nuntiandsistebant ei . » Item Dionysius in Hierarchia:riora illa agmina ab intimis nunquam recedunt, quoniam ea quae permanent, usum exterioriauctoritatibus innituntur qui angelos mitti, nisi inferiores, inficiantur. 2. Objectio contra illos.
Abbreviated transcription (Latin):
nõ excellit. aut et̾itate. aut magnitu¬
dine. aut potestate.
Qd̃ et̾nitas et
magnitudo. et potentia in do̾ est
imiũ licet ponat᷑ quasi diuersa.

Expanded text:
non excellit, aut aeternitate, aut magnitudine, aut potestate. 2. Quod aeternitas et magnitudo et potestas in Deo sunt unum, licet ponantur quasi diversa.
Abbreviated transcription (Latin):
postea secute. Arbor enĩ illa non
erat mala. s scĩe boni ⁊ mali. ido̾
dicta ẽ: qr post ꝓhibitionẽ: erat
nom̃: s de re tͣnsg̾ssionẽ secuta. Cog¬
nouit enĩ homo pͥusqm̃ tangeret
hoc lignũ. bonũ ⁊ malũ. s bonũ ꝑ
pͥdentiam. ⁊ exꝑientiam: malũ u̾o.
ꝑ prudentiã tantũ. Qd̾ ⁊ ꝑ exꝑien
tiam nouit: usurpato ligno uen
sit int̾ bonũ obedientie. ⁊ malũ in¬
obedĩe. Si u̾o pͥmi ꝑentes obediẽt
ẽẽnt: nͨ cͥca p̃ceptum p̾cassent: ni
id̾o: tñ min᷑ dicẽt᷑. lignũ scĩe bons
⁊ mali. quia hoc ex enis tactu accide
si usurparet᷑. Aligno gͥ homo ꝓhi¬
bitus est: qd̾ malũ nõ erat. ut ip̃a
p̾cepti ꝯseruatio: bonũ illi eẽt.
tͣnsgressio malũ nͨ meliꝰ ꝯsidatur.
qnͣtum malũ sit ĩ obedientia᷑ qmͣ hos¬

Expanded text:
on erat mala, sed scientiae boni et mali ideo dicta est, quia post prohibitionem erat nomen, sed de re transgressionem secuta. Cognovit enim homo, priusquam tangeret hoc lignum, bonum et malum; sed bonum per prudentiam et experientiam, malum vero per prudentiam tantum. Quod etitiam novit usurpato ligno vetisit inter bonum obedientiae et malum inobedientiae. Si vero primi parentes obedientes essent, nec contra praeceptum peccassent, non ideo tamen minus diceretur lignum scientiae boni et mali, quia hoc ex ejus tactu accideret si usurparetur. A ligno ergo prohibitus est quod malum non erat, ut ipsa praecepti conservatio bonum illi esset, transgressio malum. Nec melius consideratur quantum malum sit inobedientia, quam ho
Abbreviated transcription (Latin):
uiuebat. ⁊ peccat: morit᷑ iusticie. Si
peccat̾x erat. ⁊ iustificat᷑: morit᷑ pcc̃o.
ut ałias eiꝰ mutationes taceam. de qͥb
modo longũ est disputare. Et c̾at᷑ar
natura celestiũ: mori potuit qr p̾care
potuit. Nam ⁊ angłi p̾cau̾nt. ⁊ demo¬
ries fcĩ sunt. quoꝵ ẽ dyabłs p̾nceps. ⁊ qͥ
nõ pͤcau̾nt peccare potu̾nt. Et cuicũq
c̾ature rõabili p̾statur. ut pectare nõ
possit. nõ ẽ hoc nat᷑e ꝓpͥe. s d̾i gr̃e ⁊ id̾o¬

Expanded text:
ivebat, et peccat, moritur justitiae. Si peccatrix erat, et justificatur, moritur peccato, ut alias ejus mutationes taceam, de quibus modo longum est disputare. Et creaturarum natura coelestium mori potuit, quia peccare potuit: nam et Angeli peccaverunt, et daemones facti sunt, quorum est diabolus princeps. Et qui non peccaverunt, peccare potuerunt. Et cuicumque creaturae rationali praestatur ut peccare non possit, non est hoc naturae propriae, sed Dei grati
Abbreviated transcription (Latin):
uł angłos: alios mag̃. alios minꝰ dilig̾e
d̾r. nõ mutabilitatẽ caritatis eiꝰ sigͥficat.
s ꝙ alios ad maiora bona: alios ad mino¬
ra dilexit. alios ad meliores usus. alios
ad minꝰ bonos. Om̃ia eĩ bona nr̃a. ex eiꝰ
diłctione nob̾ ꝓueĩunt. Clectoꝵ gͦ: alios
magis. alios minꝰ dilexit ab et̾no. ⁊ dili¬
git ⁊̃ mĩc. qr aliis maiora. aliis minora
ex dilcõne sua p̾ꝑauit bona. alusq maio¬
ra ⁊ aliis minora bona ꝯfert intp̃r. Uñ
mag̃ uł minus d̾r. hos uł illos dilig̾e.
Qd̾ duob modis inspicienda ẽ dilec

Expanded text:
os, alios magis, alios minus diligere dicitur, non mutabilitatem charitatis ejus significat, sed quod alios ad majora bona, alios ad minora dilexit; alios ad meliores usus, alios ad minus bonos. Omnia enim bona nostra ex ejus dilectione nobis proveniunt. Electorum ergo alios magis, alios minus dilexit ab aeterno, et diligit etiam nunc, quia aliis majora, aliis minora ex dilectione sua praeparavit bona; aliisque majora, et aliis minora bona confert ex tempore. Unde magis vel minus dicitur hos vel illos diligere. 3. Quod duobus modis inspicienda est dilec