comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Uichil ita offendit deũ quã despe¬
ratione inelioꝵ herere peioribus lic
et ip̃a desperatio incredulitatis in¬
ditum sit Qui enĩ desperat sa¬
lutem. nõ putat futuꝵ esse iudi¬
tiũ. Quod si metueret utiq honis
operibus se uidici prepararet. An¬
dianuis per iherxmiam. loquẽtez
deũ. Conuerte pedem tuũ auia
Et per esaian. Quando cõuerlui
ingemueris func saluus eris et sgi¬
essibi fueris. Scire nõ possumns
egrotationis mala. insi tuerit sa¬
nitas cõsequta. et quantũ boni
mrtus habeat uicia demonstrat
clariusq fit lumen cõparatione
tenebraꝵ. Ez echiel quoq hisdem
uerbis quia et eodem spũ. Conuer¬
tͣmuniquit et redite ab iniqui¬
tatibus uris donius ifrł. et non
erut nobis intorimentũ impie¬
tares. Proicite om̃es impietates
nr̃as quibus impie egistis aduer¬
sum me et facite uobis cor nouũ
et spnĩ nouũ. Et quare morie¬
nmi domis isrb: Nolo enĩ mor¬
tem ꝓc̾toris dicit dñs. Unde et

Expanded text:
nihil ita offendit deum quam despenihil ita offendit deum quam desperatione meliorum haerere peioribus, licet et ipsa desperatio incredulitatis indicium sit. qui enim desperat salutem, non putat futurum esse iudicium. quod si metueret, utique bonis operibus se iudici praepararet. audiamus per Hieremiam loquentem deum: conuerte pedem tuum a uia et per Esaiam: quando conuersus ingemueris, tunc saluus eris et scies, ubi fueris. scire non possumus aegrotationis mala, nisi cum fuerit sanitas consecuta, et, quantum boni uirtus habeat, uitia demonstrant clariusque fit lumen conparatione tenebrarum. Hiezechiel quoque isdem uerbis, quia eodem et spiritu: conuertimini, inquit, et redite ab iniquitatibus uestris, domus Israhel, et non erunt uobis in tormentum inpietatis. proicite omnes inpietates uestras, quibus inpie egistis aduersum me, et facite uobis cor nouum et spiritum nouum. et quare moriemini, domus Israhel? nolo enim mortem peccator i s, dicit dominus. unde et
Abbreviated transcription (Latin):
crunis de lere nolebant. Unde et
czechiel librũ deuorat scriptũ in¬
tus et foris carmine planctu et
ue. carmine suꝑ lande iustoꝵ. plãt¬
tũ suꝑ penitẽtibus .ue. super his
de quibus scriptũ est. Cum uenerit
npnis inprofundũ maloꝵ cõtemp¬
mit. Quoł ostendit ysaias dicens.
hocauit dñs sabaoth in dieilat fle¬
tium et planctũ. et decaluationẽ
et accictionẽ cilitioꝵ . ip̃i ante
fecerũt liticiam et exultationem
mactantes iitulos et occidentes
oues ut comederent carnes. atq di¬
centes ianduceius et bibe̾mus. cras
eñ moriemur. De quibus et ezechi¬
el loquitur. Et tu fili homiiis dic
domili isrł. Sic loquti estis dicen¬
tes. Errores iñ er mi quitates urẽ
super uoseruut. et in ip̃is contabescimꝰ.
et quoniõ salui esse poterimus: Dic
eis. Uno ego dicit dñs. uolo mortẽ
impii sedut conuertatur a uia sua.
Et iteꝵ. Reuertimimi recedentes auia
ur̃a: quaremoriemim domiis iszł.

Expanded text:
crimis delere nolebant. unde et crimis delere nolebant. unde et Hiezechiel librum deuorat scriptum intus et foris carmine et planctu et uae: carmine super laude iustorum, planctu super paenitentibus, uae super his, de quibus scriptum est: cum uenerit inpius in profundum malorum, contemnit. quos ostendit et Esaias dicens: uocauit dominus sabaoth n dieet decaluationem et accinctionem ciliciorum; ipsi autem fecerunt laetitiam et exultationem mactantes uitulos et occidentes oues, ut comederent carnes, atque dicentes: manducemus et bibamus; cras enim moriemur. de quibus et Hiezechiel loquitur: et tu, fili hominis, dic domui Israhel: sic locuti estis dicentes: errores nostri et iniquitates nostrae super nos erunt et in ipsis contabescimus; et quomodo salui esse poterimus? dic eis: uiuo ego, dicit dominus; nolo mortem inpii, sed ut conuertatur a uia sua. et iterum: reuertimini recedentes a uia uestra; quare moriemini, domus Israhel?
Abbreviated transcription (Latin):
nahel xp̃i ad seloquentis testimõmo
subleuctur. Etce uere iszahelita in
quo dolus uon est. Optauerat quon¬
dami et hoth cũ filiabus saluare con¬
iugem suam. et iuicendio sõdoine et
gomorre pene semistus erumpens.
educere cam. que pristinis uicus tene¬
batur astricta. sed et trepida despe¬
ratio respitiensq post tergũ eteruo
nifidelitatis titulo cõdẽpnatur. et
ardeus fiders prouna niuliere ꝑdita
totã segor liberat ciuitatẽ. Deniq
postꝙͣ sodomiticas ualles ac tenebras
dere linquens. ad iontana cõscẽdit.
orfus est ei sol i segor. que interpre¬
catur ptriula. ut parua fides loth
quia iuaiora nõ poterat. saltem nui¬
hcun amicus dĩ cũ angelis suscepit
deu. et ioseph fratres pastit in egipto.
sponsusq audita sponsa. ubi pascis.
ubi cubas in meridie: Samuel quon¬
dam plangebat saul. quia superbie
iilnera penitentie medicamine cu
rantur. Et paulus lugebat corin¬
thos qui forncationis maculas la¬

Expanded text:
nahel — Christi ad se loquentis testimonio nahel — Christi ad se loquentis testimonio subleuetur: ecce uere Israhelita, in quo dolus non est. optauerat quondam et Loth cum filiabus saluare coniugem suam et de incendio Sodomae et Gomorrae paene semiustus erumpens educere eam, quae  pristinis uitiis tenebatur adstricta; sed et trepida desperatio respiciensque postergum aeterno infidelitatis titulo condemnatur et ardens fides pro una muliere perdita totam Segor liberat ciuitatem. denique, postquam Sodomiticas ualles ac tenebras derelinquens ad montana conscendit, ortus est ei sol m Segor, quae interpretatur \'paruula\', ut parua fides Loth, quia maiora non poterat, saltim miham, amicus domini, cum angelis suscepit deum et Ioseph fratres pascit in Aegypto sponsusque audit a sponsa: ubi pascis, ubi cubas in meridie? Samuhel quondam plangebat Saul, quia superbiae uulnera paenitentiae medicamine non curabat, et Paulus lugebat Corinthios, qui fornicationis maculas la
Abbreviated transcription (Latin):
zophilatiũ cunctis prefertir dii¬
tibus. qui a totũ quod habuit dedit
sed quęsita iam tribur ut fortisse¬
nũ tẏrunculũ suũ xpũs agnosc̃at.
ut lenis tibi de longisaua ⁊egio
neuienti occurrat pater ut sto¬
unniolet prote uitulsi saginatũ.
ut expeditũ cũ scõ fratre quĩtili¬
auo ad nos cito faciat nauigate.
Pulsani amiciciar fores si aperu¬
xris nõs erebro habebis hospites
penitentem.
uod ignotus ad ignotũ audeo
sororis ex coniũge. atq conserue fecit
deprecatio. que uequaꝙͣ ꝓpria salute
contenta tuã et ante quenuit in patria.
et nuĩc in sauctis locis querit salutem.
uintari cupiens audree et philippi apło¬
rũ beniuolentiam. quoꝵ uterq muẽ¬
tus a xpõ sr atreni sriuonẽ et aiuicum
nathanaheb muenire desiderat ut
alter eoꝵ mereatur audire. tues srmõ
filius iohãnis. tu uocaberis zephas
quod uniterpretatur petriis. alter douũ
dei hoc enĩ i lugna ur̃a sonat natha¬

Expanded text:
zophylacium, cunctis praefertur diuizophylacium, cunctis praefertur diuitibus, quia totum, quod habuit, dedit. , sed quaesita iam tribue, ut fortissimum tirunculum suum Christus agnoscat, ut laetus tibi de longissima regione uenienti occurrat pater, ut stoimmolet pro te uitulum saginatum, ut expeditum cum sancto fratre Quintiliano ad nos cito faciat nauigare. pulsaui amicitiarum fores; si aperueris, nos crebro habebis hospitesENITENTIA. Quod ignotus ad ignotum audeo sororis ex coniuge atque conseruae, fecit deprecatio. quae nequaquam propria salute contenta tuam et ante quaesiuit in patria et nunc in sanctis locis quaerit salutem imitari cupiens Andreae et Philippi apostolorum beniuolentiam, quorum uterque inuentus a Christo fratrem Simonem et amicum Nathanahel inuenire desiderat, ut alter eorum mereatur audire: tu es Simon, filius Iohannis, tu uocaberis Cephas, quod interpretatur Petrus, alter \'donum dei\' —hoc enim in lingua nostra sonat Natha
Abbreviated transcription (Latin):
iitare ioseph. et egyptie dũc pal¬
liuĩ derelinque. ut nudus sequaris
dĩa saluatorẽ qui dicit in eĩpuãge¬
lio. Misi quis tulerit crucẽ s̃am
et sẽqutus me fuorit. uõ potest nie¬
us esse discipulus. proite sactinã
seculi. ur queras diuuiciãs que tã¬
meloꝵ prauitatibus cõparaditur.
iuduset leuis ad celũ uolane a¬
lasuiritõ tuaꝵ auri deprmniãt
pondera. Hoc autẽ dico. nõ qio
re auarũ didicerĩ sed subintesti¬
gam id circo te ad huc mrilitie o¬
peram dare ut mmipleas sacculiun
quẽ euacuare dñs precepit. Si
igitur qui habent possessiones et
diuitias iubentur onña uendere
et dare pauꝑibuis et sic sequi sas¬
uarorem dignatio ta auu diues
est et debet facere quod proceptũ
est. aut adhuc tenuus et nõ deber
querere quod errogatura est. uet
re xpũs pro animi uolũtate oña
inacceptũ ⁊efert łcio apłis pau¬
Uidua illa in enuãgelio paripe¬
cula que duo inimita misit iuga¬

Expanded text:
mitare Ioseph et Aegyptiae dominae palmitare Ioseph et Aegyptiae dominae pallium derDominum Salvatorem, qui dicit in Evangelio: Nisi quis tulerit crucem suam et secutus me fuerit, non potest meus esse discipulus. proice sarcinam saeculi, ne quaeras diuitias, quae camelorum prauitatibus conparantur. nudus et leuis ad caelum uola, ne alas uirtutum tuarum auri deprimant pondera. hoc autem dico, non quo te auarum didicerim, sed subintegam, idcirco adhuc militiae operam dare, ut impleas sacculum, quem evacuare Dominus praecepit. Si igitur qui habent possessiodiuitias, iubentur omnia uendere et dare pauperibus et sic sequi saluatorem, dignatio tua aut diues est et debet facere, quod praeceptum est, aut adhuc tenuis et non debet quaerere, quod erogatura est. certe Christus pro animi uoluntate omnia in acceptum refert. nemo apostolis pauuidua illa in euangelio paupercula, quae duo minuta misit in ga
Abbreviated transcription (Latin):
uter ouña quo nichi scĩ fratas qn¬
tiliam auticie prestiterũt hoc
uelmaximũ est qd̾ te michi igno¬
tũ corpore. mente sotiauit. Quis
eiũ nõ diligat eũ qui sub paluda¬
mento et habitu ulitari agaro¬
pera prophetaꝵ. et exteriorẽ ho¬
uiinẽ aliud pronittẽtem. uincas
interiore homine qui formatus
est adimaginẽ creatoris: Uude
prior ad officiũ prouoco littera¬
rũ et precor ut michi occasro¬
nem sepius tubuas rescribendĩ.
quo decetero scribam audatius
Illud autẽ prudentie tue brenitor
siginficasse sufficiat. ut ineni
lutus es ne queras uxorẽ. idest alli¬
gationẽ. que solutiom contraua ẽ
Quiigitur seruit officio cõuigali.
uiuctus est. Qui mnctus est. ser¬
uus est. Qui autẽ solutus est. liber.
aliud agas. aliud ieprounetasac pio¬
pemodũ in doginate sis cõstitutus
nõ debes ad tollendam fumicam rec¬
to descendere uec respitere post¬
tergũ. nec aratri seuiel arropti ste¬
uã dimittere. sẽd fieri si potest i¬

Expanded text:
a quae mihi sancti fratris Quintiliani amicitiae praestiterunt, hoc vel maximum est, quod te mihi ignotum corpore, mente sociavit. Quis enim non diligat eum, qui sub paludamento et habitu militari agat opera Prophetarum, et exteriorem hominem aliud promittentem, vincat interiori homine, qui formatus est ad imaginem Creatoris? Unde et prior ad officium provoco litterarum et precor, ut mihi occasionem saepius tribuas rescribendi, quo de cetero scribam audacius. illud autem prudentiae tuae breuiter significasse sufficiat, ut meminelutus es? ne quaeras uxorem, idest alligationem, quae solutioni contraria est. qui igitur seruit officio coniugali, uinctus est; qui uinctus est, seruus est; qui autem solutus est, liber ealiud agas, aliud repromittas ac propemodum in domate constitutus sis, non debes ad tollendam tunicam tecta descendere nec respicere postergum nec aratri semel arrepti stiuam dimittere, sed, si fieri potest, i
Abbreviated transcription (Latin):
quia egerũt penitẽtiã in predica¬
trone ioue. Non enĩ uenit uocare
iustos sed pctores ad peiitẽciã.
Pragina perit et tũ nuenitur ĩ
stercore. Nonaginta nouẽ oues
oiisqie aberrauerat pastoris hu¬
uieris reportatur. Unde et letici¬
Aaangeloꝵ est super uuo ꝑctõler
peniteuciã agente. Quata felici
pasut sa siite nrã exultent cele¬
stia de quib dicitur. Peuitẽcias
Aggite appropinquabit eiũ regnũ
teler ati iuũ in medio spatium
mors et uita cõtraria sibi sunt. et
osns fuuis tota prodege:at substã¬
ciaui et procul a patre iuix porco¬
uianibis mediam sustentabatiuo
rucuoititr ad parentem unmo¬
Ratur ei iutulios saginatus. sto¬
lam actipit et anulũ ut xp̃ire
cspuat uestiuẽtũ quod dudum
pollurrat. et audire mereaturtu
uouoida sint semꝑ uestimenta tua
iecrpto q signaculo dei preclam¬
et ad diu pater peccauui in cebã
et corate. et recociliatus osculodi¬
cat adeuui: Signatũ est supet

Expanded text:
quia egerunt paenitentiam ad praedicaquia egerunt paenitentiam ad praedicationem lonae. non enim ueni uocare iustos sed peccatores ad paenitentiam. dragma perit et tamen inuenitur in stercore; nonaginta nouem oues ouis, quae aberrauerat, pastoris humeris reportatur. unde et laetitia angelorum est super uno peccatore agente paenitentiam. quanta feltas ut de salute nostra exultent coelestia? De quibus dicitur: Poenitentiam agite, appropinquavit enim regnum coelorum. Nullum in medio spatium. Mors et vita sibi contraria sunt, et iosus filius totam prodegerat substantiam: et procul a patre vix porcorum cibis inediam sustentabat. Revertitur ad parentem, immolatur ei vitulus saginatus: stolam accipit et annulum , ut Christi recipiat vestimentum, quod dudum polluerat, et audire mereatur: Candida sint semper vestimenta tua ; receptoque signaculo Dei, proclamet ad Dominum: Pater, peccavi in coelum, et coram te; et reconciliatus osculo, dicat ad eum: Signatum est super
Abbreviated transcription (Latin):
entit mee . feditatẽ inilueꝵ sapito¬
unquitatẽ suã nõ prosperabitur.
Achab rex impiissunis uineam
nabuthe cruore possedit. et cum
iesabel nõ tam cõiugio sibi quam
crudelitate cũiũcta helie incre¬
patione corripitur. Ioc dicit do¬
miuus occidisti et possedisti. Et
iteꝵ. In loco quo linxerũt canessã¬
guinẽ nabuthe ibi lingent tuum.¬
ut carues ie sabel caues comedent an¬
te inuros iezrahel. Quod cũ audis¬
ser achab scidit uestimẽta sua et
posuit saccũ suꝑcaruẽ suã iciuna¬
uitq et dorminit incilino. Fac̃¬
tusq est sermo diũ ad heliam diçẽs
Quouiam reueritus est achab fa¬
tici mcã nõ inducã malũ indie¬
bus enis. Uinĩ scelus achab et ie¬
sabel et tũ cõuersi achab ad peri¬
tentiam pena differtur nposte¬
ros et le sabel in stelere perseue¬
raus. presenti iudicio cõ depnat᷑
Loquitur et dñs in emiãgelio. Uiu
inmuite singent in uidicio cũ ge¬
meratione hac. et cõdep̃nabunt eã.

Expanded text:
entiae meae, foeditatem uulnerum sanitainiquitatem suam, non prosperabitur. Achab, rex inpiissimus, uineam Nabuthae cruore possedit et cum Iezabel non tam coniugio sibi quam crudelitate coniuncta Heliae increpatione corripitur: haec dicit dominus: occidisti et possedisti. et iterum: in loco, quo linxerunt canes sanguinem Nabuthae, ibi lingent sanguinem tuum et: Iezabel canes comedent ante muros Hiezrahel. quod cum audisset Achab, scidit uestimenta sua et posuit saccum super carnem suam ieiunauitque et dormiuit in cilicio. factusque est sermo domini ad Heliam dicens: quoniam reueritus est Achab faciem meam, non inducam malum in diebus eius. unum scelus Achab et Iezabel, et tamen conuersi Achab ad paenitentiam poena differtur in posteros et Iezabel in scelere perseuerans praesenti iudicio condemnatur. loquitur et dominus in euangelio: uiri N i neuitae surgent in iudicio cum generatione hac et condemnabunt eam,
Abbreviated transcription (Latin):
quar diluuio comparetur. Quos
qua ħ abuerit et dixerit cũ hiercinia
noͣsileat pupilla oculi mei. starim
in illo complebitur. miã et ueritas
tasq seruauerint: miẜicordia et
par pnouocent ad salutẽ. Eotam
penifeciam ꝓctoris ostendit psalm̃.
quĩquagesimus. quando nigressus
est dauid ad bersabee uxore urie
ethei et nathan prophetante cor
reptus respondit dicens. peccaui.
statiq meruit audire. et dũs ab
ad lachimas. iniferere ait mei deus

Expanded text:
quarum diluuio conparetur. quos quarum diluuio conparetur. quos qui habuerit et dixerit cum Hieremia: non sileat pupilla oculi mei, statim in illo conplebitur: m i sericordia etasque terruerint, misericordia et pax prouocent ad salutem. totam paenitentiam peccatoris ostendit psalmus quinquagesimus, quando ingressus est Dauid ad Bethsabee, uxorem Uriae Cethei, et Nathan prreptus, respondit dicens: Peccavi, statimque meruit audire. et Dominus ad lacrimas: Miserere, ait, mei Deus,
Abbreviated transcription (Latin):
ieinnio et latriuis et planctu scĩ¬
dite corda urã et nõ uestimẽta urã
inisericors enĩ et miserator est dũs
et agens pemtẽtiã suꝑ malitus
Quante autem sunt nsericordie¬
fabilesq clemencie. ose ꝓpheta
nos docet perquẽ loquitur deus. Quid
regamte isrł c. Quid tibi inquam
fatiam : Sicut ad amam ponanr
te. et sicut sebomi. cõuersũ est cor
meũ in me. cõturbata est penitudo
mea. nequaꝙͣ faciam sediũ iram fu¬
rorismei. Unde et dauid loquitur
in psalmo. Non est in morte qui me¬
Mor sit tui in inferrio autẽ quiscon¬
fitebitur tibi. Et in alio loco Pec¬
catũ moũ notũ tibi feci. et iniqui¬
tatem meam nõ abscondi. Dixi pio¬
nũciabo contra me iniquitatẽ ieã
dño et tu dimisisti impietatẽ pcti
mei. Prohat or abit ad te omĩs
scũs in tpre oportimo. Uerũtaniẽ
nisi in diluuio aquaꝵ multaꝵ ad
ip̃iũ nõ appropm quabunt. Uide
quãta sit magiitudo filetuũ uta¬

Expanded text:
ieiunio et lacrimis et planctu; scinieiunio et lacrimis et planctu; scindite corda uestra et non uestimenta uestra. misericors enim et miserator est dominus et agens paenitentiam super malitiis. quan- taeautemsmtmisencordiaefabilisque clementiae, Osee propheta nos doceat, per quem loquitur deus: quid tegam, Israhel, quid tibi, inquam, faciam? sicut Adamam ponam te et sicut Seboim. conuersum est cor meum in me, conturbata est paenitudo mea. nequaquam faciam secundum iram furoris mei. unde et Dauid loquitur in psalmo: non est in morte, qui memor sit tui; in inferno autem quis confite bitur tibi? et in alio loco: peccatum meum notum feci et iniquitatem meam non abscondi. dixi: \'pronuntiabo contra me iniquitatem meam domino' et tu dimisisti inpietatem cordis mei. pro hac orabit ad te omnis sanctus in tempore oportuno. uerumtamen nisi in diluuio aquarum multarum ad ipsum non adpropinquabunt. Uide, quanta magnitudo sit fletuum, ut a
Abbreviated transcription (Latin):
ad me reuertore et nõ est rener sa.
et post tauta stelera nos prouocat
ad salutẽ. et nec sic quidem uolu
imisad meliora comierti Si rełi¬
querit inquit uxcor nitũ suũ et aln
nupserit et uoluerit postea reuer¬
ti ad eũ. nũquid siiscipier cauiet
nõ detestabitur. Proquo scriptũ
est. iuxta hebricam ueritatẽ qđ in
grecis et in latiuis coditibus non
habetur. Et tu rel quisti me. tñ
comiertere et suscipiam te dicit do¬
niinus. Esaias quoq in cundẽ sen¬
siu hisdem pene loquitur scrmo¬
uibus. Conuertinuim qui profr¬
dũ cõ siliũ cogitatis et imquĩ. Fili
isił ⁊euortere adiue et redimãte.
Ego deus. et nõ est alius preter me
iustus et saluator nõ est absq ine
reuertimini ad me et salui eritis q
estis in extremis terre. Recordał¬
miui hoꝵ et ingenuĩ scite et agite
peuitẽtiam qui errastis. cõuertinii¬
incorde et memẽtote prioꝵ a
tinum ad me extoto corde ur̃õ in

Expanded text:
ad me revertere; et non est reversa . 2. ad me revertere; et non est reversa . 2. et post tanta scelera nos provocat ad salutem. Et ne smus ad meliora conuerti: si reliquerit, inquit, uxor uirum suum et alii nupserit et uoluerit postea reuerti ad eum, numquid suscipiet eam et non detestabitur? pro quo scriptum est iuxta Hebraicam ueritatem, quod in Graecis et Latinis codicibus non habetur: et tu reliquisti me; tamen conuertere et suscipiam te, dicit dominus. Esaias quoque in eundem sensum isdem loquitur paene sermonibus: conuertimini, qui profundum consilium cogitatis et iniquum, filii Israhel. reuertere ad me et redimam te. ego deus et non est alius praeter me. iustus et saluator non est absque me. reuertimini <id me et salui eritis, qui estis in extremis terrae. recordamini horum et ingemescite et agite paenitentiam, qui erratis. conuertimini corde et mementote priorum rtimini ad me ex tot 0 corde uestro in
Abbreviated transcription (Latin):
de eccliã et nolunt ultra ⁊euorti
ad eam dampnatione uicioꝵ. Unde
et ad uiros eccliãsticos qui uiri et tur¬
ieseccliẽ nũcupantim loquitur ser¬
mo propheticus dicens. Muu sou
proferte lacrimas. Implentes islad
aplĩ gaudere cũ gaudẽtibus flere
cum flentibus ut dura corda pectã¬
tir̃urãs lacriiis prouocens ad flotũ
ue perseuerãtes i malitia audiaut.
Ego plantam te uineã fungifera.
omiẽ semen neꝵ. quomõ chuersa es
in amaritudinẽ intis aliena: Etite¬
rũ. Ligno dixerrit pater mcuses
terũt ad me dorsa. et nõ facies suas
Et est sensus. Noluc rũt ad me con¬
uerti ut agerent penitẽciã sed cor¬
dis duritia in inuiriam meã sua ter¬
ga uerterunt. Quã obrem et dñi
loquitur ad hierenuam. Uidisti
que fecit michi habitatio is ł
Abierũt suꝑ om̃e mõten excelsũ
et subter om̃e lignũ frondosimi
et formcati sunt ibi. Et dies post¬
quã foruicata est et fecit hec oiã

Expanded text:
de ecclesia et nolunt ultra reuerti de ecclesia et nolunt ultra reuerti ad eam damnatione uitiorum. unde et ad uiros ecclesiasticos, qui muri et turres ecclesiae nuncupantur, loquitur sermo propheticus dicens: muri Sion, proferte lacrimas inplentes illud apostoli: gaudere cum gaudentibus, flere cum flentibus, ut dura corda peccantium uestris lacrimis prouocetis ad fletum, ne perseuerantes in malitia audiant: ego plantaui te uineam fructiferam, omnem ueram; quomodo conuersa es in amaritudinem uitis alienae?et iterum ligno dixerunt: \'pater meus es  et aduerterunt ad me dorsa et non facies suas. et est sensus: noluerunt ad me conuerti, ut agerent paenitentiam, sed cordis duritia in iniuriam meam sua terga uerterunt. quam ob rem et dominus loquitur ad Hieremiam: uidisti, quae fecerunt mihi, habitatio Israhel? abierunt super omnem montem excelsum et subter omne lignum frondosum et fornicati sunt ibi. et dixi, postquam forni
Abbreviated transcription (Latin):
bore quesiu. et tibi insco appaore
nõ potii insi prius in terra deferta
anicus et mina aduersariis potesta¬
tibus et absq humore et ⁊ enmate
ullius libidinis cõmorarer. Fleuit
et dũs super ciuitatem ihrłm qr
nõ egissent penitẽciã. Et petrur
triuã negationẽ amaritudinea¬
bluit latrimaꝵ implenit ꝙ illuo
propheticũ exitus aquaꝵ de duxe¬
eũt oculi mei. Plancit et ihere¬
mias ppłm penitẽciam nõ agente
dicens. quis dabit capiti ineo aͤ¬
quam. et oculis meis fontem la¬
crimaꝵ. et plorabo populũ istũ
per dicin et noctem: Cur autẽ
plaugat et defleat. sequẽti ser¬
moue demonstrat. Nolite flere
mortuũ neq plangatis eũ flete
planctu qui egreditur quia non
reuertet᷑ ultra. Nequaꝙͣ igitur
gentilis plangendus est atq u¬
deus qui in eccli̾a nõ fierũt et se¬
mel mortui sunt. De quibus sal¬
uatordicit. dimte mortuos nt
sepeliant iuortuos suos. sed eosq̃
per scelera atq pctã egrediuntłr

Expanded text:
esiui et tibi in sancto apparere non potui, nisi prius in terra deserta a uitiis et inuia aduersariis potestatibus et absque humore et reumate ullius libidinis commorarer. fleuit et dominus super ciuitatem Hierusalem, quia non egisset paenitentiam, et Petrus trinam negationem amaritudine abluit lacrimarum inpleuitque illud propheticum: exitus aquarum deduxerunt oculi mei. plangit et Hieremias populum paenitentiam non agentem dicens: quis dabit capiti meo aquam et oculis meis fontem lacrimarum et plorabo populum istum per diem et noctem? cur autem plangat et defleat, sequenti sermone demonstrat: nolite flere mortuum neque plangatis eum. flete planctu, qui egreditur, quia non reuertetur u 11 r a. nequaquam igitur gentilis plangendus est atque Iudaeus, qui in ecclesia non fuerunt et semel mortui sunt, de quibus saluator dicit: dimitte mortuos, ut sepeliant mortuos suos, sed eos, qui per scelera atque peccata egrediuntur
Abbreviated transcription (Latin):
tur ab inmũdis s̃piritibus. Demõ¬
strandũ est itaq quoniõ ista sine ulla
niala causa iuste patiantur Non
enĩ dici fas est. aut ista ignorante d̾o
lia mrationabilia rec̾te diciuuis in
usus dari naturis excellentioribus.
et si niciosis sicut apertissue in eu¬
nangelio uidemis porcos adusum
desideratũ concessõs ec̃ deiuonibus:¬

Expanded text:
tur ab inmundis spiritibus. demontur ab inmundis spiritibus. demonstrandum est utique, quo modo ista sine ulla sua mala causa iuste patiantur. non enim dici fas est aut ista ignorante. deo lia inrationabilia recte dicimus in usus dari naturis excellentioribus > etsi uitiosis, sicut apertissime in euangelio uidemus porcos ad usum desideratum concessos esse daemonibus
Abbreviated transcription (Latin):
piam ꝙ considerationẽ: in essabile
laudem creatori excitat quãto ina¬
gis creatio nõ cuuislibet aniualis
red hominis: ¶Si autẽ causa
creandi queritur: milla citius
et ielius respondetur nisi quia
om̃is creanuira bona est. Et quid
digunis quã ut bona faciat bonus
deus. que nemo potest facere nisi
solus deus: Hec et alia que possũ:
sicut possium dico aduersus eosqui¬
ni hac opinione qua creduntur a¬
nime: sicuti illa anima singulis
fieri labefactare conantur. Sed
cũ ad penas uentũ est pariuiloꝵ.
magis michi crede coartor angustũs
nec quid respondeam prorsus iuuenio
Non soluuieas penas dicoquas habet
post hauc iutam illa dauipnatio: cui
sed eas ipsas que u hac uita dolentib
nobis uersantur aute oculos: quas
euumerare si uelim prius tpũs ꝙͣ ex¬
empla deficiunt. Lauguescunt egn¬
tudinibus: torquẽtur doloribut.
faie et sĩti cruciantur: debilitãtur
nembris. pnuantur sensib: uexã¬

Expanded text:
piumque consideratorem, ineffabilem piumque consideratorem, ineffabilem laudem creatori excitat, quanto magis creatio non cuiuslibet animalis sed hominis! si autem causa creandi quaeritur, nulla citius et melius respondetur, nisi quia omnis creatura dei bona est; et quid dignius, quam ut bona faciat bonus deus, quae nemo potest facere nisi deus ? Haec et alia, quae possum, sicut possum, dico aduersus eos, qui hanc opinionem, qua creduntur animae sicut illa una singulis fieri, labefactare conantur. sed cum ad poenas uentum est paruulorum, magnis, mihi crede, coartor angustiis nec, quid resnon solum eas poenas dico, quas habet post hanc uitam illa damnatio, quo sed eas ipsas, quae in hac uita dolentibus nobis uersantur ante oculos, quas enumerare si uelim, prius tempus quam exempla deficiunt. languescunt aegritudinibus, torquentur doloribus, fame et siti cruciantur, debilitantur membris, priuantur sensibus, uexan
Abbreviated transcription (Latin):
iam nõ moritur et morsilsi ultya
nõ dñabitur. Illud uero quod in
libro aduersus rufinũ posiusti.
quosdam huic sentencie calũpui¬
ari quod diu dare auimas adulteri¬
nis conceptibus iudeatur in dignũ.
unde conatur astruere meritis geste
aute caruẽ uite auinias quasi ad erga¬
scului huiusmũdi iuste posse per¬
duci Non me mouet multa cogi¬
tantem quibus hec possit calũpina
refutari. et quod ipẽ respondisti nõ
esse uitium semẽtis intritico. quod
furto dicitur esse. sublatum. Sed
in eo qui frumẽta furatus est nec
idcirco terram nõ debuisse greuuo
suo semina cõfouere. quia sator in¬
munda ea proiecerit mamii. ele¬
gantissima siunlitudo est. quã et
auteꝙͣ legerem nullasmichi obiec¬
tio ista de adulteriuis fetibus que¬
in hac questione faciebat angnsti¬
as: generaliter intuerti: multa
bona deũ facere etiam de nr̃is ma¬
lis nr̃isq pct̃is. Ammalis autẽ cu¬
iustũq treatio si habeat prudẽte

Expanded text:
iam non moritur et mors ei ultra iam non moritur et mors ei ultra non dominabitur. Illud uero, quod in libro aduersus Rufinum posuisti, quosdam huic sententiae calumniari, quod deum dare animas adulterinis conceptibus uideatur indignum, unde conantur adstruere meritis gestae ante carnem uitae animas quasi ad ergastula huius modi iuste posse perduci, non me mouet multa cogitantem, quibus haec possit calumnia refutari. et quod ipse respondisti non esse uitium sementis in tritico, quod furto dicitur esse sublatum, sed in eo, qui frumenta furatus est, nec idcirco terram non debuisse gremio suo semina confouere, quia sator inmunda ea proiecerit manu, elegantissima similitudo est. quam et antequam legerem, nullas mihi obiectio ista de adulterinis fetibus in hac quaestione faciebat angustias generaliter intuenti multa bona deum facere etiam de nostris malis nostrisque peccatis. animalis autem cuiuscumque creatio, si habeat prudentem
Abbreviated transcription (Latin):
per quã facit onña longe om̃ibus
artibus preferenda est. Honuulla
in naturis uastentibus et occiden¬
tibus tempoꝵ sp̃atia: quetãꝙͣ sil¬
labe ac uerba ad particulas huiꝰ
sclĩ pertinent in hoc labentuis
reꝵ tãꝙͣ mirabili cãticouł breus̾
uel productius quam modulatio pre¬
cognita et prefiuita deposcit: pre¬
torire ꝑmittit. Hoc cũ etiam de ar
boris folio dixeri et de nr̃o num̾o
capilłoꝵ. ꝙͣtouagis de hoñis ortu
et occasu cuius tpralis uta breuĩ
productuis ue nõ tenditur quã dẽ
dispositor tempoꝵ nouit unuersi¬
tatis moderanune consonare: Io
etiam quod aiunt omẽ quod intr̃po¬
re cepit niuortale esse nõ posse: qr
onna orta occidunt et aucta sene¬
scunt. Ut comodo credi cogant
auimũ huãnũ ideo esse immorta¬
lem quod aute omĩa tpr̃a sit creatus.
non monet fideui nrãm. Ut enim
alia taçeam cepit eẽ. in tẽpore im¬
mortalitas carnis xp̃i. que tamẽ

Expanded text:
per quam fecit omnia, longe omnibus per quam fecit omnia, longe omnibus artibus praeferenda est, nulla in naturis nascentibus et occidentibus temporum spatia, quae tamquam syllabae ac uerba ad particulas huius saeculi pertinent, in hoc labentium rerum tamquam mirabili cantico uel breuius uel productius, quam modulatio praecognita et praefinita deposcit, praeterire permittit! hoc cum boris folio dixerim, et de nostrorum numero capillorum; quanto magis de hominis ortu et occasu, cujus temporalis vita brevius productiusve non tenditur, quam Deus dispositor temporum novit universitatis moderamini consonare? » 14. « Id etiam quod aiunt, omne quod in tempore coepit esse, immortale esse non posse: quia omnia orta occidunt, et aucta senescunt, ut eo modo credi cogant, animum humanum ideo esse immortalem, quod ante omnia tempora sit creatus, non movet fidem nostram. Ut enim alia taceam, coepit esse in tempore immortalitas carnis Christi, quae tamen
Abbreviated transcription (Latin):
sed sicut illã unã. Nam quod dicit᷑
quaie frcit animas eis quos uouit
cito morituros. possumus respon¬
dere parentũ hinic petã nel cõnĩ¬
ci uł flagellari. Possinuus etian
quere quẽ scimus om̃ib tpr̃aliter
trauseuntib ubi sunt etiam aĩaliũ
ortus et obitus. cursũ ornatissĩ¬
mũ at q ordinatissimũ dare.
Sed nos ita sentire nõ possumus.
Quesi sentiremus. delectatione
in effabili mulceremur. Hon cĩ
frustra per propham̃ qui hec di¬
untus inspirata didicerat dictũ
est de deo qui profert munerose se¬
ailũ Unde musicaidest sciencia sẽsi¬
suo modulandi ad ammonicionẽ ia¬
gnerei: etiã mortalib rationales ha¬
bentib auimas dei largitate cõcessa
est. Unde si homo faciendi artifex
carnims nonit quas quib moras
uocibus tribuat: ut illud quod
Cauitur decedentib ac succedõtib
sonis pulcherrimecuat et transẽ¬
at. quãto magis deuscuiꝰ saprentia

Expanded text:
sed sicut illam unam. Nam quod dicitur: sed sicut illam unam. Nam quod dicitur: \'quare facit animas eis, quos nouit cito morituros?\', possumus respondere parentum hinc peccata uel conuinci uel flagellari. possumus etiam nquere, quem scimus omnibus temporaliter transeuntibus rebus, ubi sunt etiam animalium ortus et obitus, cursum ornatissimum atque ordinatissimum dare, sed nos ista sentire non posse, quae si sentiremus, delectatione ineffabili mulceremur. non enim frustra per prophetam, qui haec diuinitus inspirata didicerat, dictum est de deo: qui profert numerose saeculum. unde musica, id est scientia sensusue modulandi, ad admonitionem magnae rei etiam mortalibus rationales habentibus animas dei largitate concessa est. unde si homo faciendi artifex carminis nouit, quas quibus moras uocibus tribuat, ut illud, quod canitur, decedentibus ac succedentibus sonis pulcherrime currat et transeat, quanto magis deus, cuius sapientia,
Abbreviated transcription (Latin):
trrate sunt. id est cessasse. ne ultra
iam existentes nuttere nec de se ipso
tamꝙͣ suas particulas roborare uetꝰ
de illa una originaliter trahore. nec
pio delictis aute caruem cõmuissis car¬
ueis uinculis cõpedire. seduonass et
singulassingulis. suam ciuq uascẽti
nõ aliquid faceredicunt quodante
nõ fecerat. Iaui enã sexto die fecerat
hoiem adimnagniẽ suã. quodutu
sediũ aiãm iaitioualem fecisse in re¬
ligitur. Hoc et nũc facit nõ istitu¬
endo quod nõ erat. sed inultiplicando
quod erat. Uude et illi ut uerĩ est
quod a rebusque nõ eraut institueudis
re quieuit. Et hoc uerũ est quod nõ so¬
lũ gubernando que focit. ueꝵ etiam
aliqua nõ quod nõdũ sed quodiam cre¬
auerat muuerosius creando usq ñc
operatur. Uel sic ergo uel alioquõli¬
bet modo exiginius ab eo nobis obici¬
tur de requie dei aboperibus suis
ne ꝓpter ea nõ credanius nũt usq fi¬
eui animas nouas nõ ex illa una:

Expanded text:
creata sunt, id est cessasse, ne ultra creata sunt, id est cessasse, ne ultra jam existentes mittere, nec de seipso tanquam suas particulas irrorare, nec de illa una originaliter trahere, nec pro delictis ante carnem commissis carneis uinculis compedire sed nouas creare singulas singulis suam cuique nascenti, non aliquid facere dicitur, quod ante non fecerat. iam enim sexto die fecerat hominem ad imaginem suam, quod utique secundum animam rationalem fecisse intellegitur. hoc et nunc facit non instituendo, quod non erat, sed multiplicando, quod erat. unde et illud uerum est, quod a rebus, quae non erant, instituendis requieuit, et hoc uerum est, quod non solum gubernando, quae fecit, uerum etiam aliquid, non quod nondum sed quod iam creauerat, numerosius creando usque nunc operatur. uel sic ergo uel alio quolibet modo eximus ab eo, quod nobis obicitur de requie dei ab operibus suis, ne propterea non credamus nunc usque fieri animas nouas non ex illa una
Abbreviated transcription (Latin):
utiq a creandis noius credtucis m¬
telligendũ est nõ a gubernandis. qr
tunc ea que nõ erarit fecit. Aquib
faciendis requieuit. quia cõsũma¬
uerat onnã que auteꝙͣ essent uidit
esse facienda. Ut deinceps nõ ea
que nõ erant: sed exhis que iam e¬
raut crraret. et faceret que quid fa¬
ceret. Ita utrũq ueꝵ esse mõstrat᷑
et quod dictũ est̾. requient ab oꝑib
sius et quod dictũ est. usq mic o¬
peratur. quĩ genesis nõ porest essẽ¬
qui ideo dicunt noc credatur iuͦ
deus sicut illam unã nouas anuias
que nõ erant facere. sed ex illa una
tunc fecit eas uttere. facile respo¬
detur etiam illis sex diebus multa
deũ creasse exhis uatuns quasaun
crearat. Sicut ex aqui spistes. ex
quod ea quod nõ erant. tut fecerit᷑
mainfestũ est. Nulla em erat auis.
nullus piscis: iulla arbor mlłũ
animas. Et bene intelligitur ab his
creatis requieuisse que nõ crant et

Expanded text:
utique a creandis nouis creaturis iutique a creandis nouis creaturis intellegendum est, non a gubernandis, quia tunc ea, quae non erant, fecit, a quibus faciendis requieuit, quia consummauerat omnia, quae, antequam essent, uidit esse facienda, ut deinceps non ea, quae non erant, sed ex his, quae iam erant, crearet et faceret, quicquid faceret. ita utrumque uerum esse monstratur, et quod dictum est: requieuit ab operibus suis, et quod dictum est: usqperatur: quoniam Genesi non potest Evangqui haec ideo dicunt ne credatur modo Deus, sicut illam unam novas animas quae non erant, facere; sed ex illa una  quem tunc fecit, eas mittere, facile respondetur etiam illis sex diebus multa Deum creasse ex his naturis quas jam creaverat, sicut ex aquis alites et pquod ea quae non erant, tunc fecerit, manifestum est. Nulla enim erat avis, nullus piscis, nulla arbor, nullum animal: et bene intelligitur ab his creatis requievisse, quae non erant, et
Abbreviated transcription (Latin):
uel cogat amias fieri peccatrites
uel pumat innocentes. neq negare
fas nobis est. cas que siue xp̃i sacra¬
mento de corporibus exierũt et iaui
paruuloꝵ. non isi ad dampnati¬
oneu trahi. Obsecro te quomõ hec
opinio defenditur qua credinitur
auime nõ ex illa una priun homis
ficri omẽs: sed sicut illa una un.
ita singuli singule. Ea uero que di¬
cintur alia contra hanc opio¬
nem facille puto me posse repellere
sicuti est. illud quod cam sibi qui¬
dam identur cirgere. Quomodo
cõsiunauerit deusomiã opera sua
sexto die et septiuio requieuit. si
nouas adhuc aminas creatr Qui¬
bus si dixerimus quod ex einãgłi
in supra dicta epła posiusti. pater
meus usq nũc operatun. respõdẽt.
Operatur dictũ est. mstitutaseas¬
ministrando nõ nouas instituendo na¬
turas: nec stripture geneseos cont᷑¬
dicatur ubi apertissime legitur.
cõsiuuasse deũ onuã opera sũa. Nas
et quod dñi scriptũ est. requieuissẽ.

Expanded text:
uel cogat animas fieri peccatrices uel cogat animas fieri peccatrices uel puniat innocentes, neque negare fas nobis est eas, quae sine Christi sacramento de corporibus exierint, etiam paruulorum, non nisi in damnationem trahi, obsecro te, quomodo haec opinio defenditur, qua creduntur animae non ex illa una primi hominis fieri omnes sed sicut illa una uni ita singulis singulae? Ea uero, quae dicuntur alia contra hanc opinionem, facile puto me posse refellere, sicuti est illud, quo eam sibi quidam uidentur urgere, quomodo consummauerit deus omnia opera sua sexto die et septimo requieuerit, si nouas adhuc animas creat. quibus si dixerimus, quod ex euangelio in supra dicta epistula posuisti: pater meus usque nunc operatur, respondent: \'operatur\' dictum est institutas administrando, non nouas instituendo naturas, ne scripturae Geneseos contradicatur, ubi apertissime legitur consummasse deum omnia opera sua. nam et quod eum scriptum est requieuisse,
Abbreviated transcription (Latin):
docennuis. uerũ a doctis quãta hũili¬
tate discamus. Doce ergo queso qd̃
doccam: doce quod teneam. et dic
michi si anime singulatim singulis
hodieq nascentibus fiunt: ubi in
pariuilis peccent ut indigeant in
sacramento xpĩ remissione pc̃ti
peccantes madam ex quo caro est ꝓ
alieuo. cũ exinde propagatis mem¬
bris mortalibus niseriuitur. ut eas
nisi perecdiãm subuentũ fuerit
dampnatio consequatur: cũ in ea¬
rũ potest ate nõ sit ut eispossit grã
baptisim subueniri. Tot igitur a¬
nmaꝵ milia que in mortibus par¬
muloꝵ siue indulgentia apĩan
sacramẽti de corporibus exeuit.
qua equitate dampnantur. Si no¬
uecreate unllo suo p̃cedẽte pcto
sed uoliutate treatoris singlares siagu¬
lis nasceutibus adheserunt: quibus
eas ammaudis ille creauit et dedit
qui utiq nouerat. qd̾ una queq caꝵ
milla sua culpa sine baptisino xpi
de corpore fuerat exitura: Qui
gitur neq deo possimius dicere quod

Expanded text:
doceamus, uerum a doctis etiam quanta humilidoceamus, uerum a doctis etiam quanta humilitate discamus? Doce ergo, quaeso, quod doceam, doce, quod teneam, et dic mihi, si animae singillatim singulis hodieque nascentibus fiunt, ubi in paruulis peccent, ut indigeant in sacramento Christi remissione peccati peccantes in Adam, ex quo caro est pralieno, cum exinde propagatis membris mortalibus inseruntur, ut eas, nisi per ecclesiam subuentum fuerit, damnatio consequatur, cum in earum potestate non sit, ut eis possit gratia baptismi subueniri ? tot igitur animarum milia, quae in mortibus paruulorum sine indulgentia Christiani sacramenti de corporibus exeunt, qua aequitate damnantur, si nouae creatae nullo suo praecedente peccato sed uoluntate creatoris singulae singulis nascentibus adhaeserunt, quibus eas animandis ille creauit et dedit, qui utique nouerat, quod unaquaeque earum nulla sua culpa sine baptismo Christi de corpore fuerat exitura? quoniam igitur neque de deo possumus dicere, quod
Abbreviated transcription (Latin):
ipẽ didisci. doce ergo quod doceã
Nam ut doceam multi a me fla¬
gitant: eisq me sicut alia nulta
et hoc ignorare cõfiteor. Et for¬
tasse quauis iuos siñ nerecunden¬
tur: tamen apud se dicunt tu es
magister in isrł et hec ignoras.
Quod quidem dñs ei dixit qui e¬
rat unus illoꝵ. quos delectabat
uocari rabbi. Unde etiã aduerũ
magistrũ uocte uenerat: que for¬
tassis erubescebat discere: que do¬
cere cõsueuerat. Me autẽ. magi¬
strũ potius audire quã uelut mag̾i¬
strũ delectat audiri. Recolo em̃
quid dixerit his quos precet̾is el eg̾
uos autẽ inquit nolite uocari abꝰ
hom̃ib rabbi. unus est enĩ magi¬
ster uester xpũs. Hec alius docuit
morsen etiam per iechro: noc alrꝰ
corueliũ etiam per priorẽ petrũ
nec alius petrũ etiã per posteriorẽ
panlũ. Aquocũq uero dicitur
illo donante dicitur. que est. ipse
ueritas. Quod si ideo adhuc ista ne
nõ solũ indoctos. quauta caritate

Expanded text:
ipse didici. doce ergo, quod doceam. ipse didici. doce ergo, quod doceam. nam ut doceam, multi a me flagitant eisque me sicut alia multa et hoc ignorare confiteor. et fortasse, quamuis in os meum uerecundentur, tamen apud se dicunt: tu es magister in Israhel et haec ignoras? quod quidem dominus ei dixit, qui erat unus illorum, quos delectabat uocari rabbi, unde etiam ad uerum magistrum nocte uenerat, quia fortassis erubescebat discere, qui docere consueuerat. me autem magistrum potius audire quam uelut magistrum delectat audiri. recolo enim, quid dixerit eis, quos prae ceteris elegit: uos autem, inquit, nolite uocari ab hominibus rabbi; unus est enim magister uester Christus. nec alius docuit Moysen etiam per Iothor nec alius Cornelium etiam per priorem Petrum nec alius Petrum etiam per posteriorem Paulum. a quocumque uerum dicitur, illo donante dicitur, qui est ipsa ueritas. quid, si ideo adhuc ista nesnon solum indoctos quanta caritate
Abbreviated transcription (Latin):
quod omẽs creaturas sexto die cõsu¬
manerit. et septimo requieuerit ad¬
hibes testumoniũ ex euuãgelio. pa¬
ter meususq nũc oꝑatur. Sic emĩ
ad marcelłiuũ scripsisti. Inqua epi¬
stola etiã cõmemorationẽ beniuolen¬
tis si me facere dignatus es. qd̾ hic
haberer in affrica qui ei posset istã
facilius explicare smnam Quos si
potius ame nõ ille hoc abste tam
longe posito inquireret: si tamen
id tib in affrica scripsit. Nam qñ
scupserit nescio.tantũ scio qd̾ de
hoc bene coguouerit cunctationẽ
iea iuidemie n cõsulto face uoluit.
quã quã etiaui si cõsuleret. iuagis or¬
tarer et grãs agereui quod nobis cõ¬
femri om̃ibus posset: nisi tu breuiten
restribere quã respondere maluisses
Crcdo uic suꝑ fluo labore. ubi gͦ
esset quẽ putabasid. optune scĩre
quod ille quesiuerat. Ecce uolout
illa sentencia etiã mea sit: sednõ¬
dii esse confiruo. Misisti adme
discipulos ut edoceam quã nõdũ

Expanded text:
quod omnes creaturas sexto die consuquod omnes creaturas sexto die consummauerit deus, septimo requieuerit, adhibes testimonium ex euangelio: pater meus usque nunc operatur. sic enim ad Marcellinum scripsisti, in qua epistula etiam mei commemorationem beniuolentissime facere dignatus es, quod hic me haberet in Africa, qui ei possem istam facilius explicare sententiam. quod si potuissem, non ille hoc abs te tam longe posito inquireret, si tamen id tibi ex Africa scripsit. nam, quando scripserit, nescio; tantum scio, quod de hoc bene cognouerit cunctationem meam, unde me inconsulto facere uoluit. quamquam, etiam si consuleret, magis hortarer et gratias agerem, quod nobis conferri omnibus posset, nisi tu breuiter rescribere quam respondere maluisses, credo ne superfluo laborares, ubi ego essem, quem putabas id optime scire, quod ille quaesierat. ecce uolo, ut illa sententia etiam mea sit, sed nondum esse confirmo. Misisti ad me discipulos, ut eam rem doceam, quam nondum
Abbreviated transcription (Latin):
in xep̃o caritare gratissimo marcelliuo
qd̾ amma sit pars dei. Primo quia
nõ de incaruatione eius sed de natura
queritur eũ hoc queritur. Demde qr
hoc seutiũt illi contra quos agebani
et idiaxie agebam ut creatoris
inculpabilem iniolabilem q naturã
a creature uicus et labe secernerem.
cũ illi a substancia mali cui propͥũ
principiũ principesq tribuũt. ipãi
boni dei substanciã ex parte que ap¬
ta est corruptã et oppressam. et ad pͦ¬
candi uec essitate perductã esse cõ¬
tendunt. Hoc itaq ex cepto hereti¬
ce opimonis errore ex quatuor re¬
liquis opimonib que nã sit eligẽda
pariuili infantis necessariã esse libe¬
rationẽ ex obligatoẽ pc̃ti. eãq nul¬
lam esse nisi per ihm̃ xp̃iu et hunc
cuicifixũ. Proinde ne longũ facia-¬
nuis. hoc eerte sentis qd̃ suigulasa¬
nimas singulis nascentib etiam mͦ
deus faciat. Ciui sentẽtie ne obitiatur

Expanded text:
in Christi caritate gratissimo Marcellino, in Christi caritate gratissimo Marcellino, quod anima sit pars dei, primo quia non de incarnatione eius sed de natura quaeritur, cum hoc quaeritur, deinde quia hoc sentiunt illi, contra quos agebam, et id maxime agebam, ut creatoris inculpabilem inuiolabilemque naturam a creaturae uitiis et labe secernerem, cum illi a substantia mali, cui proprium principium principesque tribuunt, ipsam boni dei substantiam ex parte, qua capta est, corruptam et oppressam et ad peccandi necessitatem perductam esse contendant. hoc itaque excepto hereticae opinionis errore ex quattuor reliquis opinionibus quaenam sit eligenda,paruuli infantis necessariam esse liberationem ex obligatione peccati eamque nullam esse nisi per Iesum Christum et hunc crucifixum. Proinde, ne longum faciamus, hoc certe sentis, quod singulas animas singulis nascentibus etiam modo deus faciat. cui sententiae ne obiciatur,
Abbreviated transcription (Latin):
Non incõuenienter abste quero huc̃
reatũ anima ubi cõtraxerit uude o¬
porteat eam etiam ni illã etate per
sacranẽtũ xpĩane grẽ liberari. Ego
quidem aute aliquot anios cũ libros
quosdam scriberem de libero arbitrio
ones de annne incarnatione utrũ
ex illa una que pͥmo homini data est
cetere pro pagentur.an singulis quib¬
q noue singule etiam modo fiantłm
alicubi existentes uł mntant᷑ diuiui¬
tus uel sponte labantur in corpora.
ira putaui esse fractandas ut queli
eaꝵ uera esset nõ impedire intẽtionẽ
meã qua tuc̃ aduersus eos quãtis po¬
teram uiribus agebam qui naturã
mali suo principio p̾ditam aduersꝯ
deũ conantur iuducere. id est contra
manicheos. Nam de priscillia iristis
nichil adhuc audierã. qui nõ multũ
ab istis dissinules blaspheunas fabu¬
lantur. Ideo quĩtam opimonem nõ
addidi. quã in tua epła inter cet̾as cõ¬
memorasti. ne aliquã prefires ubi de

Expanded text:
non inconuenienter abs te quaero, hunc non inconuenienter abs te quaero, hunc reatum anima ubi contraxerit, unde oporteat eam etiam in illa aetate per sacramentum Christianae gratiae liberari. Ego quidem ante aliquot annos, cum libros quosdam scriberem de libero arbitrio,iones de animae incarnatione, utrum ex illa una, quae primo homini data est, ceterae propagentur, an singulis quibusque nouae etiam modo fiant, an alicubi iam existentes uel mittantur diuinitus uel sponte labantur in corpora, ita putaui esse tractandas, ut, quaelibet earum uera esset, non inpediret intentionem meam, qua tunc aduersus eos, quantis poteram uiribus, agebam, qui naturam mali suo principio praeditam aduersus deum conantur inducere, id est contra Manicheos. nam de Priscillianistis adhuc nihil audieram, qui non multum ab istis dissimiles blasphemias fabulantur. ideo quintam opinionem non addidi, quam in tua epistula inter ceteras commemorasti, ne aliquam praeterires, ubi