comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
euaderes quis homo em̃ holem nõ
decipit files exultat reguat frans
hoc ne nunt noint̾ ꝑꝑendis non
tanto studio nec tot laquere ueua¬
tores aut aucupes feras aut uo¬
lucces captant Quot uersuti ho¬
mines alios quosa simpliciores qd
uerissimũ est monstrant᷑ digito
frandum ng̃ui et ille prudentior
iudicatur qui ꝑicior est fallendi uis
ne ergo non decipi aut morere aut
fuge hom̃i consorcia O Dolo malo
Unde non timui circuuuentꝰ sũ R
Si tumusses forte deceptus tam faci¬
le non fuisses Et uũt tu cogita an
tu quemꝙͣ aliqũ fefellis. este ẽñ fe¬
re omis ad fallendinu ꝓui feres aũt
facilius ab alto tibi fierai alteri quod
feceris S nos et que facitis alis nõ
sentitis et que alus fiunt a nobis pa¬
ti non potestis derinu om̃̃i miquissini
iudicẽs &d Dolo amiai dampnũ tu¬
li RErras tu in multis. millꝯ
in amncicia dolus est. s in hoc ecĩã
uulgo erratis amicos creditis qui ñ
sunt Amiticiam q rem mextimalͤ

Expanded text:
evaderes! Quis homo enim hominem non decipit? Fides exulat, regnat fraus: hoc ne nunc noviter perpendis? Non tanto studio, neque tot laqueis venatores atque aucupes feras ac volucres captant, quot versuti homines alios quoque simpliciores; quod, verissimum est. Monstrantur digito fraudum magistri, et ille prudentior iudicatur, qui peritior est fallendi. Vis ne igitur non decipi? Aut morere, aut fuge hominum consortia. Dolo malo unde non timui circumventus sum. Si timuisses, deceptus forte tam facile non fuisses; et nunc cogita, an tu quenquam aliquando fefelleris: Estis enim fere omnes ad fallendum proni. Feres autem facilius ab altero tibi fieri, alteri quod feceris; sed vos et que facitis aliis non sentitis, et que ab aliis fiunt vobis, pati non potestis, rerum omnium iniquissimi iudices. Dolo amici damnum tuli. Erras, ut in multis: nullus in amicitia dolus est. Sed in hac etiam vulgo erratis: amicos creditis, qui non sunt, amicitiamque, rem inextimabilem
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓposint G Memoria optima est ꝑ
Oꝑtimo nichil est melius ꝙ si fidem dcõ
queus ut in optiis te meiuorem prebeas
o memento pcc̃i tui ut dolecis memĩto
mortis ut peccare desmas memento di¬
uine usticie ut turieas memento mise¬
ricordie ce desperer
de eloquẽtia.G.

Expanded text:
prosint. Memoria optima est. prosint. Memoria optima est. Optimo nichil est melius. Quod si fidem dicto queris, ut in optimis te memorem prebeas oportet, memento peccati tui ut doleas, memento mortis ut desinas, memento divine iustitie ut timeas, memento misericordie ne desperes. 9 DE ELOQUENTIA
Abbreviated transcription (Latin):
terrama ꝑagrau̾it inse met spãm nesciẽs
Reuerti quod unũ nccͣm aic salubre er at
obliuiscitur in aua et si forte aliquid de¬
lectationis interdum sepe tamen anexi¬
auxictas est plurmiũ nec in meato to¬
mistodis cum ei quidam memorandi
artem et simoinde tunc inuentam pol¬
licc̾tur malle se ait obluomis arteni
qm memorie discere/ et licet hoc ille sno
quodamaure respondisse uideatirr ut
qui nature dano illo supra fidem excel¬
lent cuiꝰ memoria in munem quidam
reruan at uerborum ymagmies p̾gra¬
narent fere tũ onmibꝰ ꝯueiit ita oẽs
et dediscenda discitis et difenda dedis¬
citis in hris tm̃ quoꝵ utilis q eẽt oblano
memoriam ex̾centes inq id nẽ finibns
non contenti insamam arte laxatig¬
¶ Memoria omipotẽs est Re T¬
tulus hac unisms est deo multipotens
insigirio quod omni curiositate meluis
fui̾t dampnosa ecmat stnggat utilia nez
tam cedule que delcent eiggreget ꝙͣ que

Expanded text:
terramque peragraverit, in se ipsam nesciens terramque peragraverit, in se ipsam nesciens reverti, quod unum necessarium ac salubre erat obliviscitur? In qua etsi forte aliquid delectationis interdum, sepe tamen anxietatis est plurimum. Nec immerito Themistocles, cum ei quidam memorandi artem a Simonide tunc inventam polliceretur, malle se ait oblivionis artem quam memorie discere; et licet hoc ille suo quodam iure respondisse videatur, ut qui nature dono illo supra fidem excelleret cuiusque memoriam innumere quidem rerum atque verborum imagines pregravarent, fere tamen omnibus convenit, ita omnes et dediscenda discitis et discenda dediscitis, in his tantum quorum utilis esset oblivio memoriam exercentes inque id nature finibus non contenti insaniam arte laxatis. Memoria omnipotens est. Titulus hic uni suus est Deo: multipotens orie vis est, quod omni curiositate melius fuerit, damnosa reiciat, stringat utilia, neque tam sedulo que delectent aggreget quam que
Abbreviated transcription (Latin):
menioria in mediis licet honoribꝰ tristis
est adeo nichil delicacius ichil incura¬
biluis qm fama E Memoria mult¬
formis est et multorum temporum ꝑ.
In recordacione multiplici multiplex mo¬
lescia quedam nempe consciãm uellicant
quedam pungunt/ quedam unluerant
alia ꝯfundunt alia extrent alia deiciuñt
Unde fit nt memoranciũ ora robur pallor¬
q uicissim in silencio occupent quõd
pessimis hominum plerumq accidit nr¬
cessus que fit uaruis mox incerta et que
sirt tuuꝰ mõi aĩ memoria laborantis
nidiçia G Memoria ꝓmpta est A.
Mallem uolintas.pia castum q desa¬
derum et honesta contilia et actus n¬
nocui et uita probri nesçia ¶ Memoria
teriax est ꝑ Unde hec igitur obbnto ebluno
celestium preceptorum que tara panca
sunt miͬo unde oblinio dei uinꝯ unde
obluno suimet. G Memoĩa ad mod̾
tenax est A Terrenarum et mutiliũ
credo ⁊erum que nam uero et qmͣ baga
het uolatilis q memoria que cum celũ

Expanded text:
memoria in mediis licet honoribus tristis memoria in mediis licet honoribus tristis est: adeo nichil delicatius, nichil incurabilius est quam fama. Memoria multiformis est et multorum temporum. In recordatione multiplici multiplex molestia. Quedam nempe conscientiam vellicant, quedam pungunt, quedam vulnerant, alia confundunt, alia exterrent, alia deiciunt; unde fit ut memorantium ora rubor pallorque vicissim in silentio occupent, quod pessimis hominum plerumque accidit, incessusque sit varius, vox incerta et que sunt eiusmodi animi memoria laborantis indicia. Memoria prompta est. Mallem voluntas pia castumque desiderium et honesta consilia et actus innocui et vita probri nescia. Memoria apprime tenax est. Unde hec igitur oblivio celestium preceptorum, que tam pauca sunt numero, undea admodum tenax est. Terrenarum et inutilium rerum credo; quenam vero et quo vaga hec volatilisque memoria, que cum celum
Abbreviated transcription (Latin):
Ingens data est R Ampla go
damus tedn et atum fuõsarum y ma¬
giũ ubi multa displicrant GMemo¬
tia est mnultarum rerum E Multis
in rebus pauca delcant plurmia cruci¬
ant et sepe delcabiliũ mesta recordacio ẽ¬
G Rerum adest uariaruui memoiã R.
Si bonarum bene si malarum quid hĩc
gandes paiui ne tristicie est uel tulisse
mala uel uidisse/ insi nel cotidie recursẽt
nel sub o culis sint semper ¶Memoia
diuersarum rerum suppetit I Et cul¬
parum et delictorum et scelermu igno¬
minarum et repulsarni et dolorum
et laboram atii discaminũ ꝙͣius huit
ultime uolnptas quedam ut am̃t sit
admc̃ta memorie in quo cuui intelligi᷑
non tam p̾teritoꝵ maborum cogitatio ꝙͣ
pñtis bam delectatio iocurida esse Itaq
neminem labormui ac ꝑituli mem̃sse
Innat insi quictum aut securum pau¬
pertatem mei lete menũt s dines mor¬
bum s incolumis ẜnitutem s liber carce̾m
s solutus exiliũ s reuersus sola utnomune

Expanded text:
ingens data est. Ampla ergo domus tedii et atrium fumosarum imaginum ubi multa displiceant. Memoria est multarum rerum. Multis in rebus pauca delectant, plurima cruciant et sepe delectabilium mesta recordatio est. Rerum adest variarum memoria. Si bonarum, bene; si malarum, quid hinc gaudes? Parumne triste est vel tulisse mala vel vidisse, nisi vel quotidie recursent vel sub oculis sint semper? Memoria diversarum rerum suppetit. Et culparum et delictorum et scelerum et ignominiarum et repulsarum et dolorum et laborum atque discriminum, quamvis huic ultime voluptas quedam, ut aiunt, sit adiuncta memorie; in quo tamen intelligitur non tam preteritorum malorum cogitatio quam presentis boni delectatio iucunda esse. Itaque neminem laboris ac periculi meminisse iuvat, nisi quietum ac securum. Paupertatem lete meminit, sed dives; morbum, sed incolumis; servitutem, sed liber; carcerem, sed solutus; exilium, sed reversus. Sola ignominie
Abbreviated transcription (Latin):
niodum corporis turanti p̃miũ deu¬
betur quid non leuanti animi lau¬
gores ac molestias debeatur Si
quis tibi medicus t̾cianam febrem
abstulisset et gram illi habos et pre¬
tium dares quid nunt facias ꝯti¬
nim auferenti D Rapta est ux¬
or Rz Nescio quid raptori debeas
cum iniens intensum q litigiũ
una quige forsan et grane ꝑiculie
tue doniur linien excesẜit si uel rap¬
tis uel aliter ꝯuigibus caruissent
Inter iute mala ut inchil peiis
ꝙ̃ ucestma distimna D Rapta
uxor abut R Si coacta uut i¬
mioscito at si uolens⁊ uno actu duᵈ
tibi queatirr unidicta/ nam et adult̾a
suũ ad tortorem abnt et ille tuum
uirus suam tnstulit ndomiũ qua¬
lem em̃ mequo sꝑet/ que talis fuĩt
marto d Uxor cũ raptore libens
stulerit si ante flagiciũ cogitarent

Expanded text:
mmodum corporis curanti, premium demmodum corporis curanti, premium debetur, quid non levanti animi angores ac molestias debeatur? Si quis tibi medicus tertianam febrem abstulisset, et gratiam illi haberes et pretium dares, quid nunc facies continuam auferenti? Rapta est uxor. Nescis quid raptori debeas! Cura ingens indecisumque litigium, una cum coniuge, forsitan et grave periculum tue domus, limen excesto vel aliter coniugibus caruissent. Inter vite mala nichil peius quam intestina discrimina. Rapta uxor abiit. Si coacta ivit, ignoscito; at si volens, uno actu duplex tibi queritur vindicta. Nam et adultera suum ad raptorem abiit, et ille, tuum virus, suam transtulit in domum. Qualem enim mecho speret, que talis fuerit marito? Uxor cum raptore libens tulerit. Si ante flagitium cogitarent
Abbreviated transcription (Latin):
ili huit strabema utraq ꝯiũx du¬
ra atq peruersa moribus q asperis
Digna repudio Et catom censorio
paula quedam umolenta uxor ac
supciba contigit quod mireris hũ¬
li et ignota p̃rogeme ne quis hoñu
sperueret ignobilitatem uel mopi
tu ꝯnatru subter fugisse molesti as
ferendas sciat nec luctando nec
calcitrando se torqueat/ ac ꝯiugun
sponte suspectum iactabundum exis¬
pet ed importunam prorsus et ands¬
mitani firo uxorem R Bene agis
ferendum est em̃ qued depom nequit
etiam si premat E Molestissmmã
brabeo uixorem R Habes unde par¬
ue laudem queras doñde discas requẽ
optare/ unde ꝑeg̾nari ames redicũ¬
q oderis ubi uocem ex actoris ac lu¬
cilit De raptu conugis .¬
xor mcħi preripĩt R Uiolẽ¬
tum onme molestum patienti
fateor at res ip̃a si per se illam exti
tum profecto si importima est urar
eits amissio magni orui̾s sit leuamen¬
aue R apta est comũx R di incõ¬

Expanded text:
illi, huic Scribonia, utraque coniunx duilli, huic Scribonia, utraque coniunx dura ac perversa, moribusque asperis digna repudio. Et Catoni Censorio animi, cum Paula quedam violenta uxor ac superba contigerit, quod mireris, humili etiam orta progenie, ne quis hominum speret ignobilitate, vel inopitu coniugii subterfugisse molestias. ferendas sciat; nec luctando nec calcitrando se torqueat, ac iugum sponte susceptum, iactabundus exasperet. Importunam prorsus et indomitam fero uxorem. Bene agis: ferendum est etenim, quod deponi nequit, etsi premat. Molestissimam habeo uxorem. Habes unde patientie laudem queras, unde discas requiem optare, unde peregrinari ames, reditumque oderis, ubi vocem exerceas ac bacillum. 20 DE RAPTU CONIUGIS Uxor michi preripitur. Violentum omne molestum patienti, fateor, at res ipsa, si per te illam extimcum profecto si importuna est uxor, eius amissio magni oneris sit levamen? Rapta est coniunx. Si, inco
Abbreviated transcription (Latin):
cũt frustra est sola restat/ ꝑ acienca
hant amare quodq inuitus faceres
uolens fac Est uaroms satrra me¬
iispeam uocant de officio mariti
ibi de hat re illius docti uira consiliũ
breue s efficax hns uerbis exp̃ssum le¬
ges uiciũ ixoris nut tollendum ⁊ coui
affirtur Qni tollit uiciũ in quit ux¬
orem ꝯmodiorem prestat qui fert
sese meliorem facit Quod dc̃m sapi¬
enciores alu sic int̾ptati sunt Euis¬
modi uitũ bxoris si coragi non pos¬
sit ferendini est quod fieri salua a
urro possit honestate que iutia nẽp̃e
flagitus leuora sunt eamq non
caxet morsa est uxor E fer mo¬
res si mutari nequeunt et qualiter
foris uiuas doni disce cum socrate
Et si ille duas simul ꝑtulit alui
plures uin ne succumbas saicine d
Molestam uxorem habeo E Cui uo
non possit uxor molesta ꝯtrgere
nsi qui nuptus constanter abstiue¬
at cum aduano ṕnçipi et quo nil
altius ml mitius augusto sapnia

Expanded text:
id frustra est, sola restat patientia; id frustra est, sola restat patientia; hac amare, quodque invitus faceres, volens fac. Est Varronis Satyra, Menippeam vocant, de officio mariti. Ibi de hac re illius docti viri consilium breve, sed efficax, his verbis expressum leges: Vitium uxoris aut tollendum, aut feaffertur: qui tollit vitium — inquit — uxorem commodiorem prestat, qui fert, sese meliorem facit. Quod dictum scriptores alii sic interpretati sunt: “eiusmodi vitium uxoris, si corrigi non possit, ferendum esse, quod ferri a viro salva possit honestate, quod vitia nempe flagitiis leviora sint”; eamque, non ocax et morosa est uxor. Fer mores, si immutari nequeunt, et, qualiter foris vivas, domi disce cum Socrate; et si ille duas simul pertulit, alii plures, uni ne succumbas sarcine? Molestam uxorem habeo. Cui vero non possit uxor molesta contingere, nisi qui se nuptiis constanter abstineat? Cum et Hadriano principi, et quo nichil altius, nichil mitius, Augusto, Sabina
Abbreviated transcription (Latin):
xerem ꝑacior molestam R Ffe¬
litius amisisses / at qui modo
perditam querebare O uxorem pa¬
tior iuquietam ꝑ p̾mo labori ue¬
ma forsan aut miseracio secuudo nõ
insi odium debetur et quem una uxor
noen castigat dignus est pluribus
Infestam patior uxorenem alus
hoc tibi malum tu fecisti D Wxor̃e
patior procacem R Iũiditas suct̃e¬
de paleas/ tegulas frange de reliquo
prouisum tibi est ista uero cumulare
que te domo pellant aderunt fumus
stillicidiũ atq uxor  Prifidam pa¬
tior uxorem R Iam ꝑitulo res nõ
nocat uxor aga mẽnonẽ/ uxor affri¬
canũ morta dedit ut amphiataũ
ut duphebum et sampsonem sibeam
alios q quos nuĩare lengum illi quidẽ
ꝓrsus mirabiles quos uxores net mori
cogunt nec uinede patiunt᷑ dM ala
nuchi nocissima explitas ⁊edium q̃¬
ro R Erunt qui suadeant ut casti¬
ges et prauos mores ad rectũ reuo-¬
ces totima te huit negocio impendas
Ego autem castigandam uxorem
si castigando ꝓficias non nego si

Expanded text:
xorem patior molestam. Felicius amisisses! Atqui modo perditam querebare. Uxorem patior inquietam. R: Primo labori venia forsan aut miseratio, secundo non nisi odium debetur; et quem una uxor non castigat, dignus est pluribus. Infestam patior uxorem. In alihoc tibi malum tu fecisti. Uxorem patior procacem. Udas succende paleas, tegulas frange, de reliquo tibi provisum est: ita vero cumulate que te domo pellant aderunt, fumus, stillicidium, atque uxor. Perfidam patior uxorem. Iam periculo res non vacat. Uxor Agamemnonem, uxor Africanum morti dedit; ut Amphiareum, ut Deiphobum, ut Sansonem sileam, aliosque, quos numerare longum est. Illi quidem prorsus innumerabiles, quos uxores nec mori cogunt, nec vivere patiuntur. Mala michi novissima explicas: remedium quero. Erunt qui suadeant ut castiges, et pravos mores ad rectum revoces, totum te huic uni negotio impendas. Ego autem quid? castigandam uxorem, si castigando quid proficias, non nego; si
Abbreviated transcription (Latin):
ur̃ã subnuttitis ꝓude quid tu teneas
uideris si me sequi uoles espect abis
equaminis ac tranquillus/ non quid
astra de te s auid astrorum crector
et reguator sanxeriz agens ali quid
indie ardencius quo illius amore fias
dignior de euentu non tibi ueniat ni
añu sollicitare istos quibꝰ ignocior
est ueritas quam tibi deuiq sit ha¬
bebis futura nosse duxũ honuit nͭ
licere si expediat nec expedire si licea
De leto rumore.G.

Expanded text:
vestra submittitis. Proinde quid tu teneas vestra submittitis. Proinde quid tu teneas videris; si me sequi voles, expectabis equaminis et tranquillus, non quid astra de te sed astrorum creator ac regnator sanxerit, agens aliquid in dies ardentius, quo illius amore fias dignior. De eventu non tibi veniat in animum sollicitare istos, quibus ignotior est veritas quam tibi. Denique sic habebis: futura nosse durum homini, nec licere, si expediat, nec expedire, si liceat. 113 DE LETO RUMORE
Abbreviated transcription (Latin):
cat .s. quia centurio ille dyxit hꝰ optĩe
manebimus ne niũdi caput tnͣsfe̾¬
detur causa fuit ant quia ꝑsaui
ꝑrisse flens infautulus ꝓfecturo in
bellum nũcianit p̃ri uiuchi machedo¬
mũ regeni consequens iudicatum ẽ
O huuiana mens ebua et muta¬
bunda quasi in facili inpulsu erroris
in foueam rius ¶ Leta aderant cõ¬
soꝑito E Mesta aderunt exꝑrectos¬
O leta dor miens uidebam E Mesta
uigilans uidebis ¶ Ffelix eram per
quietem E Miser eris per laborem
sepe nichil sompnia denunciant et se ͤ
contrariũ ¶ Sepe uera uidentur
inisempniis R Quanto sepus fla
par est autem huiꝰ et reli quarũ hiuiꝰ¬
cemodi uontatũ racio uñũ casu in¬
cidens ueruu in anus falsis astipu¬
latur uenturo q nihians p̃terituui
mens non uidet ¶ Multa nũci¬
anit diuiui R. Imposteros ego
hos non miror quia de more suo
ꝑ ascuatur artificio s uos stupeo
qui illoruu uenter amicis et ingẽia

Expanded text:
cat, scilicet quia centurio ille dixit: “Hic optime cat, scilicet quia centurio ille dixit: “Hic optime manebimus”, ne mundi caput transferetur causa fuit, aut quia Persam periisse flens infantula profecturo in bellum nuntiavit patri, vinci Macedonum regem consequens iudicatum est! O humana mens ebria et mirabunda, quam facili impulsu erroris in foveam ruis! Leta aderant consopito. Mesta adeunt experrecto. Leta dormiens videbam. Mesta vigilans videbis. Felix eram per quietem. Miser eris per laborem; sepe nichil somnia denuntiant et sepe contrarium. Sepe vera videntur in somniis. Quanto sepius falsa! Par est autem huius et reliquarum huiusmodi vanitatum ratio: unum casu incidens verum innumeris falsis astipulatur venturoque inhians preteritum mens non videt. Multa nuntiant divini. Impostores ego hos non miror, qui de more suo pascuntur artificio, sed vos stupeo, qui illorum ventri animas et ingenia
Abbreviated transcription (Latin):
tune spectatulum i acuere I i am nũt¬
nuc diuiuos q nates neg̃a qui tam
certa ꝓnũciant ¶ Gratum angur̃iu
notaui R Oamentiam in portuã
miser houio successuũ noticiam suoꝵ
que sibi nulla est a uolutubus sperat
quid hoc stultius fieri p̃t ama si diis
placet et deiocharum regem uisa
aquila impenderiti preripuit ruine et
agrrppe hebreio instare carceris exitũ
finem a miserie ac ꝓsperitatis miciũ
nũciauit supra uerticem fedus sedens
bubo auis alioquin infamis claꝯq
uirgilii carmine carmien ferale desta¬
bitur ¶ letum om̃e mcidit Rõe
ab ho mine ductũ nomen humane
demencie argumentũ est quo aliqua
spero non ext̾n arum modo ⁊erui sed
eorũ quoq que ini uobis sunt ammas
in erroreni trahat de liramentis aui¬
libus nulla ꝑs rerum uacet Ttaq
et sternutament a seruonuu et natoꝵ
fortiuto lapsas uotes extrahit non quo¬
uis illarum s quo ur̃a cupiditas uo¬

Expanded text:
tune spectaculum iacuere. I nutune spectaculum iacuere. I nunc divinosque vates nega, qui tam certa prenuntiant! Gratum augurium notavi. O amentiam importunam! Miser homo successuum notitiam suorum, que sibi nulla est, a volucribus sperat. Quid hoc stultius fieri potest? quia, si diis placet, et Deiotarum regem visa aquila impendenti preripuit ruine et Agrippe Hebreo instare carceris exitum finemque miserie ac prosperitatis initium nuntiavit supra verticem sedens bubo avis, alioquin infamis cuiusque Virgilii carmine carmen ferale describitur. Letum omen incidit. Omen ab homine dictum nomen humane dementie argumentum est, quo aliquid semper non externarum modo rerum, sed earum quoque que in vobis sunt animos in errorem trahat, ne deliramentis anilibus ulla pars rerum vacet. Itaque et sternutamenta servorum et natorum fortuito lapsas voces eo trahitis non quovis illarum, sed quo vestra cupiditas vo
Abbreviated transcription (Latin):
nccuis. non est ip̃i sibi sunt uates
et octursus animantiũ uolatus ꝙ aui¬
um et garritus letum m angurium
ducunt ac si quociens te ista fefelle¬
ruit recogitas si de hat re mamnioz
int̾rogas nisi nel tu ultro te fallig
uel illi ꝑticeps erroris queriit facile
dep̃hendes quorum huis prestigus cre¬
dendum sit isi tres illi sumnui hoñi
rerũ q moderatores pompenis crassus
et cesar uirati forte contrariũ dicturi
suit quibus quod constat magno qui¬
Demi onũ q familiarissimo teste mar¬
co tullio casdei ouines araspicesq
ꝓmiserant ꝙ preclaro finc ouines bt̃i
senes in patria morentur Idq quam
uerum fuerit non exspectas audire
ferro onuies dix miserabilius qua
longissane ab ytalico ⁊omano q urbe
fectis fedoq ludibrio reconditis uena¬
tis illis toto diu forundatis orbe ca¬
pitibus reliqua in humati ferarumq
et pisciũ morsibus ac uolutrum rostris
expofiti cesi et laceri muser andum for¬

Expanded text:
necessarius non est: ipsi sibi sunt vates necessarius non est: ipsi sibi sunt vates et occursus animantium volatusque avium et garritus letum in augurium ducunt. At si quotiens te ista fefellerint recogitas, si de hac re vicinos interrogas, nisi vel tu ultro te fallis vel illi participes erroris querunt, facile deprehendes quorsum his prestigiis credendum sit, nisi tres illi summi hominum rerumque moderatores Pompeius, Crassus et Cesar iurati forte contrarium dicturi sint quibus, quod constat magno quidem omniumque familiarissimo teste Marco Tullio, Chaldei omnes aruspicesque promiserant quod preclaro fine omnes beati senes in patria morerentur. Idque quam verum fuerit non expectas audire: ferro omnes, duo miserabilius quam longissime ab Italico Romanoque orbe, sectis fedoque ludibrio reconditis veneratis illis totoque diu formidatis orbe capitibus, reliqua inhumati ferarumque et piscium morsibus ac volucrum rostris expositi, cesi et laceri miserandum for
Abbreviated transcription (Latin):
pex aruspidem tuui uidisset id ad omues
eque angures aruspites sortilegos cõ¬
iectores caldeos q et i athematitos ac
totaui aua dixit manchiten trahi p̃t̃
tũ incertun est an illorum fraus
turpior an ridiculosior nr̃a deurencia
Illorum tñ argutiis at racuintulis res¬
pondere fatile s ꝓlixnui est totum q
adeo tama a notis atq illustribuo
agitatur ut non suꝑnatua tm̃ repe¬
ticio s temeraria indeatur ur̃e autẽ
ineptissime uanitati quid aliud dici
pt̃ insi dignos nos qui ab homucul
non trestribus modo s luteis et nulis
insi qua stultos ludant notutram arftie
habentibus sciencie nisiguis obtentu
et celo insuꝑ auctore fallam ¶ Per¬
suasum est michi prospera instare quoꝵ
exspectatio dulcis leta tnͣ̃quilla est¬
R ymino e quidem amara tristis tur¬
bida s nos sensu ꝑdito de obiecto sen¬
suũ iudicatis persuasum sane nullo
negotio cre diderim ꝓmptum est ꝑsua¬
dere uolentibus/ quibusdam ꝑsuasor

Expanded text:
pex aruspicem cum vidisset. Id ad omnes pex aruspicem cum vidisset. Id ad omnes eque augures, aruspices, sortilegos, coniectores Chaldeosque et mathematicos ac totam, quam dixi “manticen” trahi potest, tam incertum est an illorum fraus turpior ac ridiculosior vestra dementia; illorum tamen argutiis atque ratiunculis respondere, facile sed prolixum est notumque adeo tamque a notis ac illustribus agitatum, ut non supervacua tantum repetitio, sed temeraria videatur. Vestre autem ineptissime vanitati quid aliud dici potest, nisi dignos vos qui ab homunculis non terrestribus modo, sed luteis et nullius nisi qua stultos ludant notitiam artis habentibus, scientie insignis obtentu et celo insuper auctore fallamini? Persuasum est michi prospera instare, quorum expectatio dulcis, leta et tranquilla est. Immo quidem amara, tristis, turbida; sed vos sensu perdito de obiecto sensuum iudicatis. Persuasum sane nullo negotio crediderim; promptum est persuadere volentibus, quibusdam persuasor
Abbreviated transcription (Latin):
ut non audiendus unus et in miultis
p̾mus at maximus illomu cicero inde¬
atur certe is totum hoc illusionũ atq
fallaciarũ genus dampnat ridet ac
despitit et ad sumuiã obuussioms que
locutus est nou capit onus nõ tã¬
et que illau suo calle sequitur poeẜ
nec sancti modo s docti omnes hanc
despuñt uaintatem p̃ter illos solos q̃
uel huit uiuũt uel ab alus seducti
in eorũ tendiculas lapsi sũt quoꝵ¬
dam in suis dampuis atq erroribs
lucrum sibi ata arteni fatunt in
qua id suuuũ ac p̃cipnũ obscuri¬
tate frandem tegere et sic biceps ã¬
bignũ atq rñsum dare ut predictũ
uideri possit quid quid euenit ꝙ ommũi bꝰ
est qua in re non ars ip̃a que nulla ẽ
non ingemũ/ quod sine trĩs rerumq no¬
ticia nũdum est s illorum callidit as
et audacia et impudencia ip̃a mirabił
Unde quod festine ad modum ait catho
ills rigidus mrari se ꝙ non ridet arus¬

Expanded text:
ut non audiendus unus et in multis ut non audiendus unus et in multis primus ac maximus illorum, Cicero videatur? Certe is totum hoc illusionum ac fallaciarum genus damnat, ridet ac despicit et, ad summam, omissis que locus iste non capit, omnis non tanet que illam calle suo sequitur poesis, nec sancti modo, sedrespuunt vanitatem, preter illos solos, qui vel hinc vivunt, vel ab his seducti in eorum tendiculas lapsi sunt, quorum damnis atque erroribus lucrum sibi atque artem faciunt, in qua illud summum ac precipuum, obscuritate fraudem tegere et sic biceps ambiguumque responsum dare, ut predictum videri possit quicquid evenerit; quod omnibus rovisum est, qua in re non ars ipsa, que nulla est, non ingenium, quod sine literis rerumque notitia nudum est, sed illorum calliditas et audacia et impudentia ipsa mirabilis, unde quod festive admodum ait Cato ille rigidus, mirari se, quod non rideret arus
Abbreviated transcription (Latin):
ulla suspicione mendatii mentiri põt
oña auis quis semel potuit ñ mẽtri
Unũ eiũ illud memorat preceps infutu¬
rum preminens et p̃terti sit obluta cru¬
delitas at deceptoribus suis fauenei
Diuinis leta tredo luiciantibus R
Fruentibꝰ credere furor est certe ꝙͣnus
cicero hic uideatur sensisse aliter queni¬
entibus huit rei nomen agrecis uen¬
dicum ꝙͣ a nostris iudicio latini eum
⁊onem illam elicuint quod est manci¬
tei afurore dixeruut uos fortassis
oruacius ac illi uerius hanc sacu doc¬
tores oumes uno ore condenipn ant
ambrosus augustinꝰ cet̾i q qui si
forte nit̾ multos hic quoq mos p̃stifer
iualuit ut int̾ hos garrulos qui quõ¬
ne ueri ob ip̃ma ꝓfessienis sue nomẽ sus¬
pecti habeantur uere fidei ꝓfessores au¬
diti non erunt cum om̃ibus idem sen¬
cientibus qui sunt in nũ et ꝙͣuis di¬
uinacionen inꝓbent diuimi ui quid
taudem canse est quid ue suspicionis

Expanded text:
ulla suspitione mendacii mentiri potest ulla suspitione mendacii mentiri potest omnia quisquis semel potuit non mentiri. Unum enim illud memorat preceps in futurum prominens et preteriti sic oblita credulitas ac deceptoribus suis favens. Divinis leta nuntiantibus credo. Furentibus credere furor est. Certe quamvis hic Cicero videatur sensisse aliter, convenientius huic rei nomen a Grecis inditum quam a vestris iudico. Latini enim ionem, illi autem quod est “manticen” a furore dixerunt: vos fortassis ornatius, at illi verius. Hanc sacri doctores uno omnes ore condemnant: Ambrosius, Augustinus ceterique qui, si forte quando inter multos hic quoque mos pestifer invaluit, ut inter hos garrulos in questione veri ob ipsum professionis sue nomen suspecti habeantur, vere fidei professores auditi non erunt, cum omnibus idem sentientibus, qui sunt innumeri. Et quamvis divinationem improbent divini viri, quid tandem cause est quidve suspitionis,
Abbreviated transcription (Latin):
homines futura sola que noueruit p̾¬
teritoruiu atq pñciũ ignari et que n
celo fiant ita nũcient auasi cõsilio
interris quid inprĩa quid in domo ꝙ̾
inthalamo suo fiat nesciant/ Sic pe¬
Intus uerum est quod apud tullium
legis quod est ante pedes neno spectat
uel scrutatur plagas ¶ Magna nũ¬
ciat mathe maticus insignis et uerax¬
R Quo diuuius insigmor et meuciendi
libertas maior et fides ꝓmor mendatio
est Sepe quidem nurari soleo noster¬
q non in merito miratus est cicero ꝙ̃
liot ingn̾e̾ nouũ insuetũq accĩt itt
cum in cũctis hom̃ibus multa uera
memorabili Uno mendatio obscurent᷑
et suspect a fides inposterum loquentis
fiat In hus contra grauibus nulle
mendacus una leuis at fortuita ueri¬
tas uelinu auoddam et mendaci pub
uerum diceret nolens etiam aut igna¬
rus uni lorum ueri forte ali qua efflux¬
eriut actũ est Si casura hodie de ce¬
lo astra deuuntiet credetur deuiq suie

Expanded text:
homines, futura qui noverint prhomines, futura qui noverint preteritorum atque presentium ignari, et que in celo fiunt ita nuntient quasi consilio in terris, quid in patria, quid in domo, quid in thalamo suo fiat nesciant! Sic penitus verum est quod apud Tullium legis: Quod est ante pedes nemo spectat, celi scrutantur plagas. Magna nuntiat mathematicus insignis et verax. Quo divinus insignior, et mentiendi libertas maior et fides pronior mendacio est: sepe quidem mirari soleo nosterque non immerito miratus est Cicero, quid hoc in genere novum insuetumque accidit, ut cum in cunctis hominibus multa vera memorabili uno mendacio obscurentur et suspecta fides in posterum loquentis fiat, in his contra gravibus mille mendaciis una levis ac fortuita veritas velum quoddam et mendaci publverum diceret, nolens etiam aut ignarus —, uni horum veri forte aliquid effluxerit: actum est, si casura hodie de celo astra denuntiet, credetur. Denique sine
Abbreviated transcription (Latin):
Ruspites michi młta pollics̃¬
tur E Inuenisti ecte aluid
genus hominũ cui si credas semper
more totaberis ¶ Spem bonaui mꝰ
tribuit aruspex E Non mauis est
speni credulo quaui metum pauido .in.¬
ferre constantes animi nentram in
partem facile iuditant Multa undiz
nnchi ꝓuuttunt mathematici inl ꝓmp¬
cius quam ꝓmissis affluere hns qui ca¬
rent pudore quos mentiri autẽ ꝑudor
ad ꝓmttendum tardi siit O Leta
spondent mathematici E Eponsores
quere alios seu pignus ꝓmissi fragiẽ
grenis est nudo uerbo male creditur¬
¶ Multa ꝓ mittunt / mathe matici
Quere qui ꝓnussum imple at
satis est speni dedisse non p̃t unus
dare oñna ¶G Poromissus aruspicun
eꝓꝑrectus sum E Consopieris euenti¬
bus nichil euemiet ꝓmissorum ¶ Magͣ
iubeor sꝑare R̾ Miruin ut humanꝯ¬
animꝰ uirtuti contiuirax obediens¬
uanitati est unũ aliquod idq opti
iubeat illa contempnitire quid quid hͤ
iussent diffitile licet ac pessmũ paret᷑
EMathẽtin leta ꝓuunciant E Miri

Expanded text:
ruspices michi multa pollicentur. Invenisti ecce aliud genus hominum, cui si credas semper more rotaberis. Spem bonam michi tribuunt aruspices. Non maius est spem credulo quam metum pavido inferre; constantes animi neutram in partem facile inclinant. Multa undique michi promittunt mathematici. Nichil promptius quam promissis affluere iis qui careant pudore; quos mentiri autem pudet ad promittendum tardi sunt. Leta spondent mathematici. Sponsores quere alios seu pignus: promissifragum genus est, nudo verbo male creditur. Multa promittunt mathematici. Quere qui promissum impleat: satis est spem dedisse, non potest unus dare omnia. Promissis aruspicum experrectus sum. Consopieris eventibus: nichil eveniet promissorum. Magna iubeor sperare. Mirum ut an obediens: unum aliquid idque optimum iubeat illa contemnitur, quicquid hec iusserit, difficile licet ac pessimum, paretur. Mathematici leta pronuntiant. Miri
Abbreviated transcription (Latin):
co fuit ignorancia lr̃arun de quoꝵ
iuiditus ꝓ nũciare difficile est io
de quo constat extreñt accipe nẽõ
te fallat nec te uulgi stupor nec
stultorũ uoces moneant Mauio
tius q est uirtute nec lris clarũ
fieri itaq semper optabile illud
sepe istud formidabile res ostendit
Qui si ad iurtutem aĩ lr̃ãrnui lux
accesserit tunt deniũ ꝯsummatũ
quoddam ata perfectum est Ea
quidem si qua in rebus humanis
infirma memoria dolor

Expanded text:
co fuit ignorantia literarum, de quorum co fuit ignorantia literarum, de quorum iudicio pronuntiare difficile est. Id de quo constat extremum accipe, nemo te fallat, nec te vulgi stupor, nec stultorum voces moveant: maius tutiusque est virtute, quam literis, clarum fieri. Itaque semper illud optabile, sepe istud formidabile res ostendit, quod si ad virtutem animi literarum lux accesserit, tum demum consummatum quiddam atque perfectum est, ea quidem, si qua in rebus humanis  INOPI ET INFIRMA MEMORIA
Abbreviated transcription (Latin):
metus est tollerabilius multo ẽ
fieri ingloriũ quam infaniẽ
Ingemo segni sum E Quod eqͥs
seginbus fieri solet stimulos ad¬
hibe non hinc tibi corporis excu¬
satio s laboris occasio est datri
sunt qui statim quod nõ ultro ꝓ¬
uenit/ deserendum putent At tu
sum am̃ui difficultas erigit alit
labor Illit maxiie intitur id ꝙ
pluris estimat ubi resistencie plꝰ
inuenit frm̃ studio iugẽiosnm
socratem legis disertum q al decre¬
tum q demoschenẽ Et ꝙͣ multis
ĩdem accidit singulare quidẽ nͣ
pauci occupant Rarior est fama
ꝙͣ meritim̃ O. Ingenio ebes sũ¬
E Non quia prouectꝰ iõ spẽs e¬
repta s nidustrie muecta al euecta¬
ncc̃itas gloriosius auten tanto ẽ
ꝓposito boni aliquid agere ꝙ cãũ¬
D iugemo tardor prsus et in¬
ualido sum R Si luteris non po¬
tes untutibus scude uenio non ad
illam satis ngenosus ubi non
esse enam opinati sunt Ideoq de¬
dines abie̾ et exinne illis scie lo¬

Expanded text:
metus est, tolerabilius autem multo est metus est, tolerabilius autem multo est fieri inglorium, quam infamem. Ingenio segni sum. Quod equis segnibus fieri solet, stimulos adhibe, non hinc tibi torporis excusatio, sed laboris occasio data est. Sunt qui statim quod non ultro provenerit deserendum putent; at tu sum animum difficultas erigit, alit labor, illic maxime nititur, idque pluris extimat, ubi resistentie plus invenit. Factum studio ingeniosum Socratem legis, disertumque Demosthenem; et quam multis idem accidit! Singulare quidem nomen pauci occupant; rarior est fama quam meritum. Ingenio hebes sum. Non tibi provectus, ideo spes erepta, sed industrie inventa necessitas. Gloriosius autem tanto est satius proposito boni aliquid agere quam casu. Ingenio tardo prorsus et invalido sum. Si literis non potes, at virtuti stude: nemo non ad illam satis ingeniosus, ubi non esse etiam opinati sunt. Ideoque dedines abiiere, et eximie illis scientie lo
Abbreviated transcription (Latin):
E graui duroq sum inge¬
mo R Grauẽdo molestior
s hec quoq mimiutur s diligen¬
ter intendis D At pigro obtuso¬
q sum ingemio R Quid tu ĩ
huic morbo iidignacione at la¬
mentis succurrendum putas lon¬
ge alio reuiedio res eget non est
nidulgendum sompno non libi¬
dini non cibo non uio non mãibꝰ
fabulis non captauda excus a¬
cionũ causa et reflex ain nãm
culpa mon inhertie succũbendũ
s cogitandum uigilandum sus¬
pirandum anhelaudum enitan¬
dum assurgendum incitanda uis
animni excuriendus torpor ꝓpellen¬
da segiicies abstinendo uolupta¬
tibus incumbendũ studiis Nil
tam graue quod non leuet in¬
tencio nil tani durũ quod non
lemat nil tam obtusum quod
non acuat nil tam pigrũ quod
non urgeat nil deuq tam de¬
fessumm tamq obscurum quod
non eruat tam sopitum quod
ni laudem dicunt tarditatem
dicturos infanniam certe scio
inalmi tũ ingemũ tardũ ac
molestim qm uelox et p̾rptũ
Nan ut inde nõ insignis glie

Expanded text:
 gravi duroque sum ingenio. Gravedo molestior, sed hec quoque minuitur si diligenter intenderis. At pigro obtusoque sum ingenio. Quid tu igitur, huic morbo indignatione an lamentis succurrendum putas? longe alio remedio res eget. Non est indulgendum somno, non libidini, non cibo, non vino, non inanibus fabulis, non captande excusationum cause, et reflexa in naturam culpa inertie succumbendum, sed vigilandum, cogitandum, suspirandum, anhelandum, enitendum, assurgendum, incitanda vis animi, excutiendus torpor, propellenda segnities, abstinendum voluptatibus, incumbendum studiis. Nil tam grave quod non levet, nil tam durum quod non leniat, nil tam obtusum quod non acuat, nil tam pigrum quod non urgeat, nil denique tam defossum tamque obstrusum, quod non eruat, tam sopitum quod em ingenii laudem dicunt, tarditatem dicturos infamiam certe scio; malim tamen ingenium tardum ac modestum quam velox et preruptum. Nam ut inde non insignis glori
Abbreviated transcription (Latin):
lit et tñfferre non possit iude aũt
ne p̾ter tñsferentis uolunt atem
que sola sufficiens est alie eciam
cause fuerint tñffendi ille sicut
quas quidam sapiens nir exp̃ssiti
Regnũ inquit a gente ingentẽ
tñffertur ipter inustitias et inui¬
rias et otumelias et diu̾sos dolos¬
Do Rex ẽẽ desii R Momo esse
mcpis ea est eñi regã insoleuna
ut quod deus dignatus est dia se

Expanded text:
lit et transferre non possit? Vide autem lit et transferre non possit? Vide autem ne preter transferentis voluntatem, que sola sufficiens est, alie etiam cause fuerint transferendi; ille, scilicet, quas quidam sapiens vir expressit: “Regnum, inquit, a gente in gentem transfertur, propter iniustitias et iniurias et contumelias et diversos dolos.” Rex esse desii. Homo esse incipis: ea est enim regum insolentia, ut quod esse dignatus est Rex re
Abbreviated transcription (Latin):
p̃terut Anthiocum qui om̃i que
pulo q Romano graçias agebat
quod enni magna minis sollicitudĩe
liberatum ad medioc̾a eedigissent
facete al. fateris quidem illesi fic¬
te sapienter grauit̾ que fi uere cił¬
siueris . O Legni esolio descendi¬
R. Di cebam suꝑbie inpudentis ad¬
dam et amencie negligentis ẽẽ con¬
ditorum oblitun fastidire quod scis
esse nelle quod nequeas nõ pñt õẽs
hoiẽs ⁊eges ẽc̃ sic satis ẽẽ homĩes
quid non sui regni auidis sua sord
humanitas¶Qmescite useri bene
secim agi putent hũ qui reges ẽc̃
et nita muocens labori et scelerã
infamie atꝙ utraq ꝑitulis expo¬
sita quo cumq se uerterit difficul¬
tatum scopulos rerum q naufra¬
gia cirta se idet huic erupisse
tu miserum ducis nil umꝙͣ tibi
felicuis accidit quam quod miso¬
runn arbitraris  Regnũ meuz
ad aliũ tnͣslatum doleo R Nlori
tuum certe s fortune que si donare
id tibi potuerat cur anferre cũ ue¬

Expanded text:
preterit Antiochum, qui omni que preterit Antiochum, qui omni que puloque Romano gratias agebat, quod eum magna nimis sollicitudine liberatum, ad mediocria redigissent. Facete quidem ille si ficte, sapienter graviterque si vere. Regni e solio descendi. Dicebam superbie impudentis, addam et amentie negligentis esse, conditionis oblitum, fastidire quod sis, esse velle quod nequeas. Non possunt omnes homines reges esse; sit satis esse homines. Quid non sui regni avidis sua sordet humanitas? Quiescite, miseri. Bene secum agi putent hi, qui reges esse et vita innocens labori, et scelerata infamie, atque utraque periculis exposita, quocunque se verterit difficultatum scopulos, rerumque naufragia circa se videt. Hinc erupisse tu miserum ducis: nil unquam tibi felicius accidit, quam quod miserrimum arbitraris. Regnum meum ad alium translatum doleo. Non tuum certe, sed fortune; que, si donare illud tibi potuerat, cur auferre cum ve
Abbreviated transcription (Latin):
Do Regnũ amisi A ynimo quid̃
euasisti et nudus ȩxnigenti nau-¬
fragio enatisti solent terre redditi
querelas p̾me̾ nota q soluerẽ D¬
Regni felicitatem perdidi E Sen
felicitatem ueram miseriam dici seu
felicem miseriam dici manis hanc
fateor ꝑdidisti seu utrunq siuil
falsam felicitatem ueram q amnse¬
riam O Regnũ simul et potẽ¬
çiam regias q opes perdidi E
te potuissent E Regni ptatem
tareo R. Et regni curis et cãĩb
quorũ tedio atq odio quidam so¬
leo excere uoluerunt ad quod ut
uellet augustum modestia In al¬
metus impulit Non nullli eciã
excerunt ut paulo ante me mora¬
ui id qui nelle non potest Sũt
namq ꝑuitates et in domite uo¬
luitates ncñtati saltem uittori¬
q suas gr̃as agat ad enm statũ
ni redactus quem oꝑtasse de bu¬
erit p̾mũ boni ammi uotũ esse
debet honesta consilia libenter
amplecti ꝓximũ uel co acte quod
magnũ illum syrie regem nd̃

Expanded text:
e. Regnum amisi. Immo quidem e. Regnum amisi. Immo quidem evasisti, et nudus ex ingenti fastigio enatasti: solent terre redditi querelas premere, votaque solvere. Regni felicifelicitatem miseram, seu felicem miseriam dici mavis, hanc fateor perdidisti, seu utranque simul falsam felicitatem veramque miseriam. Regnum simul ac potentiam, regiasque opes perdidi. re potuissent. Regni potestate careo. Et regni curis et casibus, quorum tedio atque odio quidam solio excedere voluerunt; quod ut vellet Augustum modestia, metus impulit. Nonnulli etiam excesserunt, ut paulo ante memoravi. Id qui velle non potest sunt namque pervicaces et indomite voluntates, necessitati saltem victorique suo gratias agat, ad eum statum vi redactus, quem optasse debuerit. Primum boni animi votum esse debet, honesta consilia libenter amplecti, proximum vel coacte. Quod magnum illum Syrie regem non
Abbreviated transcription (Latin):
habet qui dinuissum uitro admi¬
periũ ⁊enocatꝰ spreuit opes turbi¬
das anceps q fastigiũ et quesi¬
tum ab aliis querendumq tantis
tẽdibus xursis oblatũ exꝑtus hor¬
iotaus oleribus que ni ortulo suo
p̾uatus sibi ip̃e plantauerat post
habendura censiit d Regia
uec minꝰ urgentibus qmĩ fulgi¬
dis manicis ac pedibus tenebͣs
quibꝰ nũc solut ꝯ lũie ⁊eddito qd̾
fortuma suis afferre sequatibus
solita est illis circulatacis insta¬
tatem nobilissimi sensus quam
diuitem cecitatem at qui non
minꝰ nobilis est sed sit comꝑ acõe
nobilior aĩ uisus est qmͣ corporis
illum gaude regni mut antis impen¬
dio ⁊edemisse Rem magnam ꝑuo
precio que re in unam tñi non m̃o
eñĩ cecitas cum regno abiit s lib̾tas
reduit pnblico seriicio liberatus es D.
Negia exuor maiestate Re Clamis
regia ceptrum q et dyadema crede ex¬
pertis ponderosissima eerimi sunt iul¬
tiplici releuatus faste quea desme¬

Expanded text:
habet, qui, dimissum ultro ad Ihabet, qui, dimissum ultro ad Imperium revocatus, sprevit opes turbidas, ancepsque fastigium et quesitum ab aliis, querendumque tantis cedibus, rursus oblatum expertus exhoriocans, oleribus, que in hortulo suo privatus sibi ipse plantaverat, post habendum censuit. Regia nec minus urgentibus quia fulgidis manicis atque compedibus, tenebaris; quibus nunc solutus, lumine reddito, quod fortuna suis auferre sequacibus solita est, illius circulatricis instatatem nobilissimi sensus, quam divitem cecitatem? Atqui non minus nobilis, sed sine comparatione nobilior animi visus est quam corporis. Illum gaude regni nutantis impendio redemisse, rem magnam parvo pretio, neque rem unam tantum: non modo enim cecitas cum regno abiit, sed libertas rediit: publico servitio liberatus es. Regia exuor maiestate. Chlamys regia sceptrumque et diadema, crede expertis, ponderosissima rerum sunt: multiplici levatus fasce, queri desin
Abbreviated transcription (Latin):
marum est qui neget Quis aũt
queso hõmi non udet int̾ bonũel
p̾ncipatum humani debitiun noni
opibus que opulentũ hominem
faciũt non humanũ magis at
ita nec meliorem certe nec hõibꝰ
altiorem s hic unus ex multis
erroribus urĩs est mexcellentie
appetitu quam ni sua sede ꝯtemp¬
tam ubi non est queritis non ui¬
dentes ꝯsequenciam rez ueram et
causaꝵ Aicut eĩ int̾ diuites
diuiciis ał opibus int̾ robustos
uiribus int̾ formosos forma int̾
disertos eloquençia sit profecto
inter homines humanitate pro¬
cellitur ¶ Regia sede cendi E
Si inicolunus perrax Solent ẽt̃¬
degnoq simul atq auimno al aĩa
spoliari quibꝰ illa ⁊elinquit᷑ tñ qͥl¬
lior gracior q si sapĩt uita est
quod illos inũue latuit qui non
collapsi aut depulsi sedent et stã¬
tes et uolentes aut imꝑio tessere
aut pontifit. itum sublumorem
degus et imꝑuis relinquere. In
quibꝰ diollesian ꝯ claruiu nomẽ

Expanded text:
marum est qui neget. Quis autem marum est qui neget. Quis autem queso hominum non videt, inter homines principatum humanitati debitum, non opibus, que opulentum hominem faciunt, non humanum magis, atque ita nec meliorem certe nec hominibus altiorem? Sed hic unus ex multis erroribus vestris, est in excellentie appetitu, quam, in sua sede contentam, ubi non est queritis, non videntes consequentiam rerum veram et causarum; sicut enim inter divites divitiis, inter robustos viribus, inter formosos forma, inter disertos eloquentia, sic profecto inter homines humanitate precellitur. Regia de sede cecidi. Si incolumis, perrarum. Solent eregnoque simul atque anima spoliari; quibus illa relinquitur, tranquillior gratiorque si sapiunt vita est. Quod illos minime latuit, qui non collapsi aut depulsi sed et stantes et volentes, aut Imperio cessere, aut Pontificatum iam sublimiorem regnis et imperiis reliquere. In quibus Diocletianus clarum nomen
Abbreviated transcription (Latin):
Egno extidi E Iam solacri
genus est filiũ non habe̾ D
Regnom excidi R Utilis casus
in p̾cipiti sẽdebas saluus in plano
depositus et ꝑiculosam altitudinez
post terga c̃espiciens uidebis te reg¬
n ał. regio solacio descendentem
ad p̃nate inite requiem ascendisse et
si nuilla est sine securitate iocundi¬
tas nulla felicitas aliqͣto locũdiꝰ
te aliꝙͣto q felicius atq ita altus
esse quam fueras d Regno depul¬
sus sum R Habeto grãm depel¬
lenti durum auribus animo liqui¬
dum quod iubeo Depulsus em̃ es
unde erat abeundum et quod spõ¬
te debueras coacte façis optanda
uis equidem non deflenda Nam
quis pudor hõm̃ie natum aut reg¬
num suꝑ homines optare aut¬
si prẽm ał pare factum homĩbꝰ
indignari si excellẽ pulchriun at
optabile quid in onn pulchruu e
rei excellencia optaudinu u̾ides sit
non suꝑbie igiturr neq licencie sed
uirtutis ex qua uera diademata re¬
gum non exgemnus auro q fieri
uemo tani auri cupidus aut gẽ¬

Expanded text:
egno excidi. Iam solatii genus est filium non habere. Regno excidi. Utilis casus: in precipiti sedebas. Salvus, in plano depositus, et periculosam altitudinem post terga respicens, videbis te, regni solio descendentem, ad private vite requiem ascendisse, et, si nulla est sine securitate iucunditas, nulla felicitas, aliquanto iucundius te, aliquantoque felicius atque ita altius esse quam fueras, cognosces. Regno depulsus sum. Habeto gratiam depellenti. Durum auribus, animo liquidum quod iubeo: depulsus enim es unde erat abeundum; quod sponte debueras, coactus facis. Optanda vis, equidem, non deflenda. Nam quis pudor, hominem natum aut regnum super homines optare, aut, se parem factum, hominibus indignari? Si excellere pulchrum atque optabile, quid ni omnium pulcherrime rei excellentia exoptanda sit? non superbie igitur, neque licentie, sed virtutis, ex qua vera diademata regum, non ex gemmis auroque fieri, nemo tam auri cupidus aut gem
Abbreviated transcription (Latin):
hec leuitas facit ut imor uenia debrat᷑
Anthoiue etas ac sexus extusabiliorem
meptiam que murenan suam tũ non
desunciani genuisse s umentem aureis
inauribus coluisse trãditur sit ut bau¬
los ĩc erat uille nouien ip̃is baianis nifi¬
nnbus multos spectatuli nouitate contͣ¬
heret fuerunt et umaria corlearum alie¬
q pasciu uanitates atq in p̾mis lupꝯ
tybermꝰ in duos p̃cipue pontes captus
s satis multa de aliems erroribusstu
qui plures hiis implicitos uides eo dili¬
gencius caue ne similibus impliceris
neq tu nunt usum piscium s unus
magnam curam rerũ uiliũ interdicto/.
De uariis ciuibꝰ loquatibꝰ et canoris
Ues uarias /¶.

Expanded text:
hec levitas facit, ut iuniori venia debeatur hec levitas facit, ut iuniori venia debeatur Antonie — etas ac sexus excusabiliorem reddit ineptiam —, que murenam suam tamen non defunctam gemuisse, sed viventem aureis inauribus coluisse traditur, sic ut Baulos — id erat ville nomen, ipsis Baianis in finibus — multos spectaculi novitate contraheret. Fuerunt et vivaria cochlearum et alie piscium vanitates atque in primis lupus tiberinus, inter duos precipue pontes captus. Sed satis multa de alienis erroribus: tu quo plures his implicitos vides, eo diligentius cave ne similibus impliceris; neque tibi nunc usum piscium, sed nimis magnam curam rerum ignobilium interdico. 64 DE AVIARIIS AVIBUSQUE LOQUACIBUS ET CANORIS Aves varias