comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
s̃ .a. crspino. Ex actores tributoꝵ tanto tp̃a qͣnͣ¬
co rationem tribiltariam tractauerunt. ⁊̃ solũ ab
tus ut a donis his cituseris q̃ pupilli tui in alia
prouincia qmͣ uñ es. uͥq moraris possidet. intra qͥn¬
quagesiium diem postulare debiusti. ꝙ si fatere ces

Expanded text:
 A. Crispino. Exactores tributorum tanto tempore, quanto rationem tributariam tractaverunt, non solum ab  ut a bonis his excuseris, quae pupilli tui in alia provincia quam unde es ubique moraris possident, intra quinquagesimum diem postulare debuisti. Quod si facere ces
Abbreviated transcription (Latin):
sibi ut naqi ermpiat largitate alut tr̃s eis
indugeatur. s ⁊ si suĩt datum pronc hilo hã¬
tar. semel emĩ. ⁊ ñ sepins eã peti conoedinis
¶õm autem hoc alquis foc̾it. ⁊ inuentaũm
conicͥp set̃o. necc̃e ẽ enĩ omnimodo delib̾antes

Expanded text:
sibus, ut neque ex imperiali largitate aliud tempus eis indulgeatur, sed et, si fuerit datum, pro nihilo habeatur: semel enim et non saepius eam peti concedimus. Sin autem hoc aliquis fecerit et inventarium conscripserit necesse enim est omnimodo deliberantes
Abbreviated transcription (Latin):
publice sollicitudinis cura ꝓdur̃it statim de
pari. Interea uͦ eruito ũ ferreas mamois ⁊ inħͣ¬
entes ossu mitti oportet s ꝓliriores cathenas
si cͥminis qͣntas ⁊̃ cathenaꝵ a cerbitatem postu¬
laĩnt ut crutiatõ desit. ⁊ ꝑmaneat sub si da cus¬
codi. Nec uͦ sedis intinue tenebras pati debebit
inclusus. s musurpata luce negetan .i sub le¬
uan ⁊ uͥ nor geminauĩt custcoiam: uestibulis
carem̃ ⁊ salultb locis recipiat᷑. Reũtente itm̃
die ad pͥmimi solis ortum allico ad pui licui lu¬
iũ redno. Ne penis caroeris puiatur ꝙ innocẽ
guntur ostõ neq irimistris etꝵ liceat crudelita¬
cem suam accusatatib uendes ⁊ in uorentes mtͣ
carcerimi septa lcto dire ant siuatinctis andientia
langa tabe consumere. Non enĩ estimotõms tm̃ s
liꝯnis stintorum er hamĩit ⁊ ñ statim eum penes
quam ossicium eustodie z atq ciꝰ imistros auipita

Expanded text:
publicae sollicitudinis cura perduxerit, statim debari. Interea vero exhibito non ferreas manicas et inhaerentes ossibus mitti oportet, sed prolixiores catenas, si criminis qualitas etiam catenarum acerbitatem postulaverit, ut et cruciatio desit et permaneat fida custodia. Nec vero sedis intimae tenebras pati debebit inclusus, sed usurpata luce vegetari et, ubi nox geminaverit custodiam, vestibulis carcerum et salubribus locis recipi ac revertente iterum die ad primum solis ortum ilico ad publicum lumen educi, ne poenis carceris pguntur officio, neque ministris eorum liceat crudelitatem suam accusatoribus vendere, et innocentes intra carcerum septa letho dare, aut subtractos audientiae longa tabe consumere. Non enim existimationis tanliquis stratorum exhauserit, et non statim eum, penes quem officium custodiae est, atque ejus ministros capita
Abbreviated transcription (Latin):
omor̃m pͥns quam conuncat᷑ ommno iũciatur.
ex longuiquo siquis est acciendin ñ pͥus nsi
erit ad dũponendas res suas conponendos ꝙ mes¬
cos penates spatium loci aram iudice: aut etiã
ꝙ pͥquam ad iudiõe uenent: ad hibita ad uocõne
ins deuedit explocare quesitimi ac tamdiu paz
tãm accusatore fectuna retineni doneo reꝑerit

Expanded text:
rem prius quam convincatur omnino vinciatur. Ex longinquo si quis est acciendus, non prius ierit ad disponendas res suas componendosque maestos penates spatium coram Qui posteaquam ad iudicem venerit, adhibita advocatione ius debebit explorare quaesitum ac tamdiu pari cum accusatore fortuna retineri, donec reppererit
Abbreviated transcription (Latin):
cusandas ippores certa temp̃a que utilit̃ ꝯputa¬
ti solent p̃scͥpta sunti ssigͥ ꝑ aocupatõues picbli¬
cas accusatõnes institurre ñ potinsti:᷑ nͨ aut̃ eͤ¬
ditimm cͥ minus p̃scͥpta tempara trans acta ĩ.
pꝰ de positam sollicitu dinem qͣ decim̃s in tegnã
acousandi potestateni habebis. ad qͣ cum udu
spem̃ pretend

Expanded text:
cusandas uxores certa tempora, quae utiliter computari solent, praescripta sunt. Si igitur per occupationes publicas accusationem instituere non potuisti nec ante creditum tibi munus praescripta tempora transacta sunt, post depositam sollicitudinem qua detineris integram accusandi potestatem habebis. Ad quam, cum vspeciem praetend
Abbreviated transcription (Latin):
liam matrem familias mprountiam reliquis¬
s sollititauit adnptias. crimen ⁊̃ stipͥ a ꝯͦ tu
remotti es ꝙ unuem ce eẽ credeliis ab aceusa¬
tiie legitimo sollenpit̃ inferet᷑ Eẽtte res
cuas om̃i quas ab eo interenptas mat̾moni
sumilatõne deploris: restitui tͥ om̃i eictons

Expanded text:
liam matrem familias in provincia reliquisset, sollicitavit ad nuptias, crimen etiam stupri, a quo tu remota es, quod uxorem te esse credebas, ab accusatore legitimo sollemniter inferetur. Certe res tuas omnes, quas ab eo interceptas matrimonii simulatione deploras, restitui
Abbreviated transcription (Latin):
iinis de latir atq accusator eiũserit eiꝰ exntima¬
tõneni ⁊ cap̃ atq foctuuas petiturus cꝰ stunitiau̾¬
tati uł cominio inhescrit: añ exibitõnem cestiũ
añ : examinatõnem uidicii ipã expoite erminꝰ¬
atq accusatõnis exardio: ułtire gladio fenatur
uõe .ii. sumestam intercidi opͭ pociꝰ quam audiri
maiestatis añt cm̃ crimen excipius.
dil atõnis exoedum.

Expanded text:
minis delator atque accusator exstiterit, ejus aestimationem, caput atque fortunas petiturus cujus familiaritati vel dominio inhaeserit, ante exhibitionem testium, ante examinationem judicii, iatque accusationis exordio ultore gladio feriatur. Vocem enim funestam intercidi oportet potius quam audiri. Majestatis autem crimen excipimus.delationis exordium.
Abbreviated transcription (Latin):
tatem adire presidem pot̾. ꝙ eximinatis ꝑtiũ
allegõmm ⁊ inquisita fide ueri. si ꝙͣ id ꝙabe
o ꝙ inoceus est ob illati eritiinis timorem da
heat exeuidenti uiris placitis instruetur.
sm uõ constit̾it orrupti matmonii uelud iñce¬
dem ad ciptandam ipunitatem solutitu eẽ
eum qui etiam adu̾sus senatꝰ consulti cens urã
cum fedissimo flagitio accepit ꝓnniti uibebͣ.
cum est cã cum ancillas conp̃bendisse ⁊ ñ libas
stuprsse decectum sit: ex hꝰ modi sũa grauatau
potuus opnuonem tuam quam uifamia afflictã
cẽ manifestum est.

Expanded text:
em adire praesidem potest, qui examinatis partium adlegationibus et inquisita fide veri, si quid ab eo qui innocens est ob illati criminis timorem datbeat, evidentibus iuris placitis instruetur. Sin vero constiterit corrupti matrimonii velut mercedem ad captandam impunitatem solutam esse, eum, qui etiam adversus senatus consulti censuram cum foedissimo flagitio accepit, puniri iubebit. tum est, tamen cum ancillam comprehendisse et non liberam stuprasse detectum sit, ex huiusmodi sententia gravatam potius opinionem tuam quam infamia adflictam esse manifestum est.
Abbreviated transcription (Latin):
ra conitituũ sernari inlenus ut quicumq ĩ
discreͥineu capitis accersit᷑: ñ statim rens ꝙ accu¬
sati potuit estinetur nesub iectam innorentiã
feriamus. S si qͥsꝯuis ille est ꝙ cͥm̃ intenait ĩ
inditun ueniat. Nom̃ rei iudicet. uincilum¬

Expanded text:
 institutum servari iubemus, ut, quicumque in discrimen capitis accersitur, non statim reus qui accusari potuit aestimetur, ne subiectam innocentiam faciamus. sed quisquis ille est qui crimen intendit, in iudicium veniat, nomen rei indicet, vinc
Abbreviated transcription (Latin):
que ap̃dc̃is sii insihos p logem dum tauit latata. sine
inflias sim̃t collate: ñ ualeant dotes donatõnes qua¬
rimm liret pͥtremo uerum ahenõnes guas ex eo temp̃r
memoniti de meunda factione ac societate cogita¬
ũnt nulluis statumius eẽ moinenti.
res sane p̃den̾tum recuꝑata dote cum in ea donditõ¬

Expanded text:
quae a praedictis sive in filios post legem dumtaxat latam sive in filias fuerit conlata, non valeat. Dotes donationes, quarumlibet postremo rerum alienationes, quas ex eo tempore memorati de ineunda factione ac societate cogitaverint, nullius statuimus esse momenti. Vxores sane praedictorum recuperatas dotes, si in ea condi
Abbreviated transcription (Latin):
b quet᷑ grauora ab adu̾satio tuo obienmt᷑
cedis atq uulnerum respondeas. ⁊ tunc exe¬
uentu cãe: uidex estimabit antͥ ꝑmttend̃
sit euuidem aocusare tam ⁊ si pͥr niscͥptõ¬
scd̾nus solutam ingenuo peciniam ꝓbare
se dicit cutoris uł cunitores tui suspecdas aut
fuisas hũt. pͥo nonine c̃ ñ liceat afieno. ñ ꝓ¬
hibentur nicͥmine falsi subsctlere. Noc .ix
faene cutores uł cumtores ꝙ officio ⁊ ꝑiculo

Expanded text:
bi ut graviora ab adversario tuo obiciuntur, caedis atque vulnerum respondeas, et tunc ex eventu causae iudex aestimabit, an tibi permittendum sit eundem accusare, tametsi priosecundinus solutam ingenuo pecuniam probare se dicit, tutores vel curatores tui suspectas ut falsas habent, proprio nomine, cum non liceat alieno, non prohibentur in crimine falsi subscribere. Nec enim facile tutores vel curatores, qui officio et periculo
Abbreviated transcription (Latin):
Sĩ qͥs gͦ pͥuacoꝵ eiꝰmͦi roscptõe nitat᷑ cassa eadẽ
sit¶ uectigaliũ .n. ñ parua functõe ẽ. q̃ deb ab
omnib qͥ negociatõis scu tnͣsferendar̃ m̃ciũ hñt
curã. equa ratõne dependi exceptis nauicularuͭ
ẽ ł̾rem gerere probabunt᷑.an¬

Expanded text:
itatur, cassa eadem sit. Vectigalium enim non parva functio est, quae debet ab omnibus, qui negotiationis seu transferendarum mercium habent curam, aequa ratione dependi: exceptis naviculariis, cum sibi rem gerere probabunt
Abbreviated transcription (Latin):
inindegrum restitutõnem postiilare iã
bone possessionemꝰ mpat̾nis reb omissã
minares mintegnaim restitutõnis admitti
bũfitio iam peidem placint restituti aut᷑
decreto bona que habnerꝰ mactis temp̃r p¬
tris debent conferre. Ĩ¬

Expanded text:
in integrum restitutionem postulare iam  possessionem in paternis rebus omissam minores in integrum restitutionis admitti beneficio iam pridem placuit. Restituti autem decreto bona, quae habuerunt mortis tempore patris, debent conferre. DI
Abbreviated transcription (Latin):
stimabit. an auriliitii qui mpseatis con¬
ferii inuos debeat. quisi adũsus siscum id
postulatis intelligitis ꝓcinutirens meum
ima cum p̃side p̃seute fissi patrono adire
uos debere.¬

Expanded text:
stimabit, an auxilium quod imploratis conferri in vos debeat. Quod si adversus fiscum id postulatis, intellegitis procuratorem meum una cum praeside, praesente fisci patrono, adire vos debere
Abbreviated transcription (Latin):
licet ⁊ errorem uitis aminore sołuto. re¬
petionem ei docerm si necdui tempꝰ qͣ
restitutõins tribnit᷑ aurilium excessent:
rõns est.
dicis sororenituam omnia bona indotẽ
dedisle. anueritus allegatõni assistat.
si adte ħroitas saoeis tue: uł bonoeum
possessio ꝑtiniit ⁊ cemꝑa nũdum p̃t̃e

Expanded text:
licet per errorem iuris a minore soluto, repetitionem ei decerni, si necdum tempus, quo restitutionis tribuitur auxilium, excesserit, rationis est.dicis sororem tuam omnia bona in dotem dedisse, an veritas adlegationi adsistat, si ad te hereditas sorosis tuae vel bonorum possessio pertinuit et tempora nondum prae
Abbreviated transcription (Latin):
ainit ẜ iste uir scd̃i  qͣuem conditioni n
paruisse conquereris manumissus ñ est
etas tua litis instamatõne i admittit.
ꝙ si lib̃tatem quamis iueebitam dedili
ñ pꝰse ĩ eam reuaran intelligis. s dampnũ
ꝙ aͦb eani causam illatgm est. iuditio
unta minit᷑ nec optentii quidem etatis res¬
so seslieet sarciende. abeo euiꝰ uiris oitõ est

Expanded text:
avit, secundus, quem condicioni non paruisse conquereris, manumissus non est, aetas tua litis instaurationem admittit. Quod si libertatem quamvis indebitam dedisti, non posse eam revocari intellegis, sed damnum, quod ob eam causam illatum est, iudicioiusta munitur, nec obtentu quidem aetatis resso scili
Abbreviated transcription (Latin):
scͥpcõnis m̾illam admittint questionem
s quomam ꝑ oolusionem siui fiudem cue
cio fimidum tuum cum mancipus uenuda¬
tum asseuenis si aditꝰ rationalis nr̃ tuit al¬
logtitõiunb ad eẽ fidem. nec seruatii solẽ¬
pnntatemi asturum aĩ ad u̾tĩt: sisco te satis¬
fatiẽte reuoaata uenditõne sundimit resti ͥ¬

Expanded text:
quaestionem. Sed quoniam per collusionem sive fraudem tunc etio fundum tuum cum mancipiis venumdatum adseveras, si aditus rationalis noster tuis adlegationibus adesse fidem nec servatam sollemnitatem hastarum animadverterit, fisco te satisfaciente revocata venditione fundum tibi resti
Abbreviated transcription (Latin):
anctetutem. ne iuxilium inintegrimi
restitutionis in hac re nocessarnum est.
In aliis nõ reb que ⁊̃ sine decreti recitatõ¬
ne alienati possunt. si postequam sibi do¬
nata᷑ sum̃t posteꝗ alii donanti eandem pa¬
tͥ uoluntatem inminoreͥ etate acõ mo¬
danit. nͨ prestituta temꝑa restitirõnis ex¬
cessit hoc aurilum implorare pot̾̃a si adñsꝰ uõ¬

Expanded text:
auctoritatem, nec auxilium in integrum restitutionis in hac re necessarium est. In aliis vero rebus, quae etiam sine decreti recitatione alienari possunt, si, postquam sibi donatae fuerint, postea alii donanti eandem patri voluntatem in minore aetate accommodavit nec praestituta tempora restitutionis excessit, hoc auxilium implorare potest. DI
Abbreviated transcription (Latin):
emptos quaruncumq mobilium ĩmno¬
bilium rerum preter eas que ad elimoni¬
as uel uestes pertinet. et edificationes
licet sacri apices aliquid eoꝵ permiserint.
penitꝰ int̾dĩs. nec ratũ sit quidem his do

Expanded text:
s quarumcumque mobilium vel immobilium rerum praeter eas, quae ad alimonias vel vestem pertinent, et aedificationes, licet sacri apices aliquid eorum permiserint, penitus interdicimus. nec ratum sit, quod his do
Abbreviated transcription (Latin):
agat aut mplita sollenpuitate uũs e̾m̃ molenti¬
c opponat ñ ignarꝰ. eam sese sentñam subitu
si c̾men obiectum ñ pomĩt conpbare quam reus
debet reciꝑe. Quod si omissa interpellatõne uĩ
possicenti intułit. aũ onnia cam̃ molentio exami¬

Expanded text:
at aut impleta sollemnitate iuris crimen violentiae opponat, non ignarus eam se sententiam subiturum, si crimen obiectum non potuerit comprobare, quam reus debet excipere. Quod si omissa interpellatione vim possidenti intulerit, ante omnia violentia
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ pena sac̾iegii. cohibentess ꝓutia¬
liemim temporib inuias sieĩ religiis desũc¬
torum al his qui debitorem sibi eẽ mactuit
cogendꝰ his ad quossumis mocti ꝑtinet suatu
iuira ꝑde. ea quidem que moctuo poĩts añ sepul¬

Expanded text:
poena sacrilegii cohibentes. Ialienum temporibus iniuriam fieri reliquiis defunctorum ab his, qui debitorem sibi esse mortuumcogendis his ad quos funus mortui pertinet sua iura perdere, ea quidem, quae mortuo po
Abbreviated transcription (Latin):
eiꝰ ꝑ  qui dr̃ seruus alignd dicatur dñt ab¬
ripnisse. pͥ ᷤ considerati placet. utr̃ deposiõne
seruitutis inlb̾tutem reclamand̾ putet. an
flagitare. añ d̾tidi stitus conuenit cam̃ atq
ẽẽ contenditur. Si modo saluam rẽ suturam
ꝑidoneco fide uissores ꝑmisĩt. Nam si tales ñ¬
ũsia sopiatur ita ut ͤ cis dem si aliqua facui¬
tus eẽ ũ poterit. tantum litis sonptibs ⁊ alno¬
de restĩtuenda possõne rerum lata. ille ne sñe
satissieret. d ͤ statu controũsiam mouit. neoc̃¬
tatem hẽbit. ⁊ sñ satndõne easdem res redde.¬

Expanded text:
i dicitur servus aliquid dicatur dominus abripuisse, prius considerari placet, utrum de possessione servitutis in libertatem reclamandum putet an flagitare, ante decidi status convenit causam atque esse contenditur , si modo salvam rem futuram per idoneos fideiussores promiserit. Nam si tales nversia sopiatur, ita ut ex iisdem si aliqua alia facultas esse non poterit tantum litis sumptus, et alimode restituenda possessione rerum lata ille, ne sententiae satisfieret, de statu controversiam movit, necessitatem habebit et sine satisdatione easdem res redde
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯuestu ac fructi congregata s̃ ⁊ que
defrutuns conpendiis obiecure aipta aci
ratu sunt cũm lib̃n cẽ. ñ opoeteat qd̾ a¬
pud seruimi cominꝰ peculii nontine collo¬
cau̾at. Ea uõ que cestamento uł conoẽ q̃

Expanded text:
estu ac fructibus conciliata sunt et quae de furtivis compendiis obscure capta ac parata sunt, cum liberum esse non oporteat, quod apud servum dominus peculii nomine collocaverat. Ea vero, quae testamento
Abbreviated transcription (Latin):
olasse dñã suam ⁊ turpis ꝯuinationis maculã
excagitande ingenintatis collusione. ac fal¬
se captiuitatis uelamento apud conpeten¬
tem iindicem ob teg̃t uoiusse ꝓponas. iec li¬
b̃tatem ei mr̃e cuam dedisse. s insolam i¬
genintatem eum nude uoluntatis m̃aatõ
praducere emx̾am asseũes. seruum ẽe palam

Expanded text:
olasse dominam suam et turpis coniunctionis maculam excogitandae ingenuitatis collusione ac falsae captivitatis velamento apud competentem iudicem obtegere voluisse proponas nec libertatem ei matrem tuam dedisse, sed in solam ingenuitatem eum nudae voluntatis mendacio producere enisam adseveres, servum esse palam
Abbreviated transcription (Latin):
miam eẽ dicis. añ lib̾alis oã suo ordine agide¬
bet. cognntuntõnem suam p̃side p̃bñte. quĩ
necẽẽ ⁊̃ añ sciti si delictum prodatum si̾t¬
utrum inlibam. ⁊ ingenuam. an łi ancillã
constitui oporteat

Expanded text:
am esse dicis, ante liberalis causa suo ordine agi debet, cognitionem suam praeside praebente, quoniam necesse est ante sciri, si delictum probatum fuerit, ut in liberam et ingenuam an ut in ancillam constitui oportet
Abbreviated transcription (Latin):
eius qui dissmmulata
ꝯ ditõne sua distrahi se passus ÷. ⁊ eun̾s qui
⁊ si cuns m̃amis sit. ⁊ participatus p̃cia. li¬
b̾tas denegatur. eamdemq in co distineti¬
onem ad hibendam cui sidei ꝯmissana lis̾¬
tas debr᷑ enitissumm uitis auctores resp̃d̾ñt.

Expanded text:
eius, qui dissimulata condicione sua distrahi se passus est, et eius, qet si civis Romanus sit et participatus est pretia, libertas denegatur. Eandemque et in eo distinctionem adhibendam, cui fideicommissaria libertas debetur, meritissimo iuris auctores responderunt
Abbreviated transcription (Latin):
hurilig euac a hitałm ant̃ eeiteatis ap̃ se habitas
pnrten actceis nuinamie uunit pollint inuemte
liam s an ainamt festam ei fiat quid statuens¬
eu sit ⁊ abscuta actore si eum meliorem eausam
etpensis cantummodo littis qualrens legiti¬
dis aua hanc penaera actoes meliocem cansa

Expanded text:
 autem ex gestis apud se habitis parte actoris minime inventa possit invenire viam, ex qua manifestum ei fiat, quid statuendum sit, et absente actore, si eum meliorem causam expensis tantummodo litis, quas reus legitidis, quia hanc poenam actori et meliorem causa
Abbreviated transcription (Latin):
dies solis. quos dominicos ntedperum maieres
qui repectito uise caleulo reuoliniit᷑ prrem nece¬
eẽ est halere reu̾entiam. ut ne ap̃ ipsos arbits
uł auidiens flagitatos. uł sponte electos ulla
ospitia uł artiis imꝑii obtulerim In quindei̾

Expanded text:
dies solis, quos dominicos rite dixere maiores, qui repetito in se calculo revolvuntur. Parem necesse est habere reverentiam, ut ne apud ipsos arbitros vel a iudicibus flagitatos vel sponte delectos ulla auspicia vel ortus imperii protulerunt. In quindecim
Abbreviated transcription (Latin):
latum dan conuemt .ꝙ. hac rõne arbitram᷑
eẽ moderand̾. ut si exoa ꝓuintia uͥ ls agit᷑
uł ꝑsona. uł instrumenta poscent᷑ ñ ampli¬
us quam tres m̃ses in dulgeant᷑. Si uͦ excon¬
cinentib ꝓuneiis sexmenses custodiri iustici

Expanded text:
dari conveniet. Quod hac ratione arbitramur esse moderandum, ut, si ex ea provincia ubi lis agitur vel persona vel instrumenta poscentur, non amplius quam tres menses indulgeantur: si vero ex continentibus provinciis, sex menses custodiri iustiti
Abbreviated transcription (Latin):
Si a Iohi p̃ Qtrti uiris est ꝙ concesi semns¬
aus eni oi staculi est homumu ã ciñdam rei
pitiam hñt de ea iudicare. cumscaris ⁊nu
uitares magistintꝰ ⁊ om̃s tales hommes ꝑusũ
oyͣ dianim iam eẽ approdatõ ⁊ ut audiant li¬
tes ⁊ eũm ditimant ⁊ ꝓsui ⁊ legis scientia hiuꝰ¬

Expanded text:
 A. Iohanni pp. Certi iuris est, quod concessquid enim obstaculi est homines, qui cuiusdam rei peritiam habent, de ea iudicare? cum scimus et militares magistratus et omnes tales homines per usum cottidianum iam esse approbatos, ut et audiant lites et eas dirimant et pro sui et legis scientia huius
Abbreviated transcription (Latin):
annumm ⁊ ttsintuie sententie recititõnẽ.
pͣsentiu consecnitr ermaiae᷑ p̃s̃ dio lites diri¬
met s quͥttim ꝙ ñ magis alios iudicart quĩa ip̃is
uidicint᷑ cum t̃ ipsis magis quampartibr t¬
rine inditum est silitignttires quidem sub ho

Expanded text:
tiae recitationem. praesentia consecrati ex maiore praesidio lites diriment scituri, quod non magis alios iudicant, quam ipsi iudicantur, cum etiam ipsis magis quam partibus terribile iudicium est, si litigatores quidem sub ho
Abbreviated transcription (Latin):
tur ⁊ ꝑres ⁊ facultates fugientis iuctorisatis Rã¬
c. siu̾ ip̃e iudex exsua uiruditõne hoc fac̾e pot̃.
siu ꝑ relatõnem admaiorem indicem hoc refe
si: om̃e ei contuditõnem excluidimus. um aũt
hemodiciu uentuat᷑. sui ꝓ actore sui ꝓreo examu

Expanded text:
r res et facultates fugientis victori satisfiat, sive ipse iudex ex sua iurisdictione hoc facere potest, sive per relationem ad maiorem iudicem hoc referibus omnem ei contradictionem excludimus. Cum autem eremodicium ventilatur sive pro
Abbreviated transcription (Latin):
rib conparatax replitaret᷑ ⁊ instrinũta eiuptõuis
tudexent᷑ questionem omisse euictõnis nõmo tt
net iigis semel funtam litem instarmiri ñ opoe
nider delegatꝰ iutlicis dandi ñ ht̃ potestatem.
cum ip̃e iudiciano mimere sungat ͤ: nisi apͥnci

Expanded text:
ribus comparatorum reputaretur et instrumenta emptionis traderentur, quaestionem omissae evictionis non movisti, intellegis semel finitam litem instaurari non oporiudex delegatus iudicis dandi non habet potestatem, cum ipse iudiciario munere fungatur, nisi a princi
Abbreviated transcription (Latin):
cusabili cccisione iudicium suĩt mutacura:
Tunc siꝙͥ er triemno aniale tempus uł ampłi
uiinoee ꝑfecti anni tempae litem posit sipbro¬
gatus uider cam discute quamteriuar.
NHo procul dubio obseruando ut siñt ꝙ puster
nam erigñda ⁊ suuisit̾ pͥnblicis ratõni a ggre¬
genda. ipso udelicet urtlice insua sententiah
ipsura manfestante ꝙ ꝑpatronos anise. uł fuꝰ¬

Expanded text:
ecusabili occasione iudicium fuerit mutatum, tunc, si quidem ex triennio annale tempus vel amplius minore perfecti anni tempore litem possit subrogatus iudex tam discutere quam terminare. Illo procnam exigenda et similiter publicis rationibus adgregenda, ipso videlicet iudice in sua sententia hoc ipsum manifestante, quod per patronos causae vel fu
Abbreviated transcription (Latin):
est nelites fiant pene ismiertales ⁊ uite hominũ
iio nnm es redat᷑. eiru cͥmllales quicem causas iama
ma leri iennio c̃clustt. ⁊ peciniartie cauise sre cañtis¬
res sinit. ⁊ sepx ipse materiam crimttibe creare
noscimtiur. presentem legem suꝑ his eibi tern¬

Expanded text:
est, ne lites fiant paene immortales et vitae hominum modum excedant, cum criminales quidem causas iam nostra lex biennio conclusit et pecuniariae causae frequentiores sunt et saepe ipsae materiam criminibus creare noscuntur, praesentem legem super his orbi ter
Abbreviated transcription (Latin):
centes qui honestate morim p̃diti ꝑat̾nam
srug̃e uł auorum patrimonium guhͣnare
cipiunt. ⁊ suꝑ hoc imꝑialiũ autilio indigere
ceꝑint ita demũ etatis ueniam impeture au¬
deant cum in cesi anni anni metas impleue¬
rnt. ita p impetratan etatis ueniam. idem

Expanded text:
tate morum praediti paternam frugem vel avorum patrimonia gubernare cupiunt et super hoc imperiali auxilio indigere coeperint, ita demum aetatis veniam impetrare audeant, cum vicesimi anni metas impleverint, ita ut post impetratam aetatis veniam idem
Abbreviated transcription (Latin):
petraũnt non solum asienatõnem: s ⁊ s ꝑo¬
Hecam nuntine posse sine decreti int̾posttõ¬
ne. rerum suatum imnorilium facere uile¬
mus inquarum alienatõe uł y pothea tecre¬
tum illis necessarum est ⁊ nec dum uemã¬
etatis meruer̃. ut sinuł sit mea parte condi¬
ao min& omniũ. siuc petitu siũ ñ sit eta

Expanded text:
petraverint, non solum alienationem, sed etiam hypothecam minime posse sine decreti interpositione rerum suarum immobilium facere iubemus, in quarum alienatione vel hypotheca decretum illis necessarium est, qui necdum veniam aetatis meruerunt, ut similis sit in ea parte condicio minorum omnium, sive petita sive non sit aeta
Abbreviated transcription (Latin):
simirim que e ꝓstino ꝯtinctu incondt̃pno¬
tõnem de duccr s. cũm enĩ iam constitmꝰ
nsuarum usimis peritꝰ eẽ delẽdas nullũ
oasum relinqunuꝰ er guo hui̾mnodi machi¬
nõ possit in ducii di caĩ sine em̃datõe relui¬
quatur aliquid ab suixum atq mele¬
gans necẽẽ ÷ euenire. eum utiłr exeontẽ¬
tio descendentes plerumq mĩnores: de̾n
te s̃. ÷ necẽe ⁊̃ inmorib nsuris grͣm ei
suspom. ui enu ẽc iudicati a cooe cens esime
onĩi modo currunt usure: excontrac̾tib añ
raro contingit hoc s moapitulis lege nrã
cm̃ mado crecptis hiuiꝰ modi iiquitatem ipã

Expanded text:
u in condemnationem deductae sunt. cum enim iam constituimus usurarum usuras penitus esse delendas, nullum casum relinquimus, ex quo huiusmodi machinatio possit induci. Si enim sine emendatione relinquatur, aliquid absurdum atque inelegans necesse est evenire, cum utiliter ex contractibus descendentes plerumque minores cent et necesse est minoribus usuris graviores supponi. si enim ex iudicati actione centesimae omnimodo currunt usurae, ex contractibus autem hoc raro contingit in capitulis lege nostra tantummodo exceptis, huiusmodi iniquitatem ipsa
Abbreviated transcription (Latin):
in ciuitatibus u sacra palaçia uel p̃toria
sunt liceat. relictis his priuatoꝵ g̃ domus ad
habicandum ueluci p̃toria uendicare s sacra¬
tissima mod̾ omnib inhabitare palacia. seu
p̃toria bac neccitate q̃pellant᷑ oꝵ reꝑatõi ꝓuidere.¬

Expanded text:
in civitatibus, in quibus sacra palatia vel praetoria sunt, liceat relictis his privatorum sibi domus ad habitandum veluti praetoria vindicare, sed sacratissima modis omnibus inhabitare palatia seu praetoria, ut hac necessitate compellantur eorum re
Abbreviated transcription (Latin):
militoriũ comitũ Usꝰ nec ad rationem a¬
uqͣm pro hac cã profligari : Illustribus.
enĩ tm̃ iuris comitibus ac illustris ma¬
gistris militum si tiñ ad uoluerint hoc mi¬
nist̾i̾um indulgemiꝰ duplici pena molatai¬
bus hꝰ sauctionis uminente
mater familias deg̃. cum aliqͦ p̃cepto ex¬
timot eẽ mutendũ ut eand̾ ĩ publitum¬
Ułꝰ pro contrahat. cum certũ sit aebita
eus q̃ uit᷑ domũ eiꝰ consid̾ato sexu sem
d̾it protendaui int̾ itaximos reos aitraul¬
lam indiagenciam: capitali pena plec
s tuunꝙ᷑ niditio pro Uehunitur. honorificen¬
ciam debicam eẽ p̃standam. nec in subscͥtõi¬
BUs suis fratres audeant nominare appari¬

Expanded text:
militarium comitum usus nec adaerationem aliquam pro hac causa profligari. Illustribus enim tantum viris comitibus ac magistris militum  si tamen id voluerint hoc ministerium indulgemus: dupli poena violatoribus huius sanctionis imminentematerfamilias agit, cum aliquo praecepto aestimet esse mittendum, ut eandem in publicum protrahat, cum certum sit debita eius, quae intra domum considerato sexu semetderit protrahendam, inter maximos reos citra ullam indulgentiam capitali poena vel  iudicio provehuntur, honorificentiam esse debitam praestandam, nec in subscriptionibus suis fratres audeant nominare, appari
Abbreviated transcription (Latin):
Muꝰ libellenses que ap̾ud arbitros gesta
sunt suscipiant. cogratõnes inducant ⁊ ea
que germitur ercipiant. scbant scͥptaq
litigattib eauit. Qͥ ⁊̃ apud arbitros li¬
sone suspendi. ꝑ consultõnem nram nolu¬
iiis audientiam exp̾ectari. licet antea
pͥuato hoĩ. id̾ ñ illustri. lite a nobis delegata

Expanded text:
 libellenses quae apud arbitros gesta sunt suscipiant, cognitiones inducant et ea quae geruntur excipiant scribant scriptaque litigatoribus edant: qui etiam apud arbitros, lione suspendi, per consultationem nostram volumus audientiam expectari, licet antea privato homini, id est non illustri, lite a nobis delegata
Abbreviated transcription (Latin):
rursus transferri ad iudicia necẽ sit instłic¬
tiones ne cessanas plene actis inseri p̾cipimꝰ
ad ẽpta copia conquerendi. Qrͣ ꝑ hemnb ⁊̃¬
ro. ã.Etiam eos gi imaginem  In¬
pͥncipalis disccptõnis accipuit̃ apellõn
ãminicłã necesse est acciꝑo¬

Expanded text:
rursus transferri ad iudicia necesse sit, instructiones necessarias plene actis inseri praecipimadempta copia conquerendi. Quare peren. Etiam eos, qui imaginem principalis disceptationis accipiunt, appellationum adminicula necesse est acci
Abbreviated transcription (Latin):
ofcus uidelioet eoꝵ cum quib iut illus¬
tris questor iudicat. ereqñtib uidieata.
Sħer si apelło fiñt oblata iudici qui ñ ex
delegõne cognoscit. Cocum enĩ sñtiis ap¬
ellatõnem suspensis qui delegõne cog¬
noscunt. neoe ÷ eos erunare. iuste nec ne
sũit apellatum. qui oauisas delegau̾int
uidicandas. huic salub̃time legi illud ⁊̃
ꝯ siatissime credidimus inserendum ut

Expanded text:
officiis videlicet eorum, cum quibus vir illustris quaestor iudicat, exsequentibus iudicata. Haec, si appellatio fuerit oblata iudici, qui non ex delegatione cognoscit. eorum enim sententiis appellatione suspensis, qui ex delegatione cognoscunt, necesse est eos aestimare, iuste nec ne fuerit appellatum, qui causas delegaverint iudicandas. Huic saluberrimae legi illud etiam consultissime credidimus inserendum, ut
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsꝯ nas per quas apuo iudicem qui super
elłõne cognoscet iu̾itatem possit os¬
cendere quam eristimaiit ocultam
⁊ adfaciendi itim̾is expetitõnẽ p̃bere depetit
cum id unlicia ax̃ persua dent as co s t
cognoci. qui euocandi personas sud ut̾ eẽ
crediderit. ¶suꝑ his uͦ qui moipitalib caur¬
sis ꝯstituti appellau̾int. quos dã ⁊ ip̃os uł
qui ꝓ his prouocabt̃ ñ uisi audita oĩ oisa
todia reis opõ̾iones suas iudices ⁊ exem¬
plaꝰ apellatorib edita ac refutatirioͣs
eorum ad scͥma ꝯuoꝵ int̾ i trinsmittat
quib gestatum ir̾ sides manifesta reło¬
ne pandatur. ut rãitis eox ꝯsideratis.¬

Expanded text:
sonas, quo apud iudicem qui super appellatione cognoscet veritatem possit ostendere, quam existimabit occultam, ad faciendi itineris expeditionem praebere debebit, cum id iustitia ipsa persuadeat ab eo haec recognosci, qui evocandi personas sua interesse crediderit. Super his vero, qui in capitalibus causis constituti appellaverint  quos tamen et ipsos vel qui pro his provocabunt non nisi audita omni causa todia reis opiniones suas iudices exemplo appellatoribus edito ac refutatorios eorum ad scrinia quorum interest transmittant, quibus gestarum rerum fides manifesta relatione pandatur, ut meritis eorum consideratis
Abbreviated transcription (Latin):
rium eiꝰ si guid udicatis oppoñe malũit si p̾s¬
co fũit. hoc facere: ⁊ uidiciale mereri p̃sidiũ
riis aũ libellis gui solent marime insacro
citari. oaueant cauisa litigatores quaniliblo¬
rum dictatores u̾bosis uti ascͥptionib ⁊ eaq̃
Iam ꝑorata s̃. ĩtiñ resu̾citare. s ħ sola eis mse̾p
nis possint explanare. uł aliquid nou̾iꝯti¬
nent. uł add̾e qd̾ derelictura ⁊̃ scituti qd̾ si hoc
sint p̃t̾missum. ñ deenit adu̾sus libellos ꝯdi¬
tores amplissimi iudicis ꝯpetens indignatõ
qd̾ sussiciãt gesterum uolumina introducta
⁊ irrox spectabilnum magistroꝵ scͥniat bre¬
nes omnino aꝑtissime ostendere.¶ s crm scmiꝰ
legem tirar̃a eẽ ꝓmulgatam ꝑquam more

Expanded text:
rium eius, si quid iudicatis opponere maluerit, si praesto fuerit, hoc facere et iudiciale mereri praesidiuriis autem libellis, qui solent maxime in sacrocitari, caveant tam litigatores quam libellorum dictatores verbosis uti adsertionibus et ea quae iam perorataliquid novi continent vel addere quod derelictum est: scituri, quod si hoc fuerit praetermissum, non deerit adversus libellorum conditores amplissimi iudicii competens indignatio, quod sufficiant gestorum volumina introducta et virorum spectabilium magistrorum scriniorum breves omnia apertissime ostendere. Sed cum scimus legem
Abbreviated transcription (Latin):
magistratin spectari. ⁊ apellatõnẽ ercsꝰ¬
q duce uenientem ñ ut antea erat dispo¬
uitim s apud nirum sublimissmiũ ma¬
gristrum officiax. niͦ ñ uirum excellentissi¬
niũ nr̃ĩ palacu questorem eoniimi audi¬
entia ꝓposita insacro auditorio more consil¬
untilari milla uetis legis in hac cansaob¬
suõne eustodienda. s apud eod̾ cm̃ modo
eroellentissimos iudices onsa tritmanda

Expanded text:
magistratum spectari et appellationem ex quocumque duce venientem non ut antea erat dispositum, sed apud virum sublimissimum magistrum officiorum nec non virum excellentissimum nostri palatii quaestorem communi audientia praeposita in sacro auditorio more consulventilari: nulla veteris legis in hac causa observatione custodienda, sed apud eosdem tantummodo excellentissimos iudices causa trutinanda
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ fusccessor es negotionum gestona conueni
coᷤ utili acc̃ue. tam doluia quam latam eul¬
pam prũre deẜe.: uec ad eos officium admi¬
nstratioris trmsire iõ que mitiam alie¬
aliemmi gestim sumptuũ factirum nsi
prãri sides bona suasit . ꝯuło lire cẽ hos ⁊̃¬

Expanded text:
cessores negotiorum gestorum utili conventos actione tam dolum quam latam culpam praestare debere nec ad eos officium administrationis transire ideoque nullam aliealienum gestum sumptuum factorum usuras praestari fides bona suasit: quo iure co
Abbreviated transcription (Latin):
ot po as tuas aliusti seu meroedes ꝓhis
asiquas magntris expendisti. eins erraguio¬
nus ⁊ mii repetitõe. qd̾ si ut repetiturins
ea que insimptitm misisti aligid errognsti
negoticrm tibi grstrenmu nitendenda a ctẽẽ¬

Expanded text:
privignas tuas aluisti seu mercedes pro his aliquas magistris expendisti, eius erogationis tibi nulla repetitio est. quod si ut repetiturus ea, quae in sumptum misisti, aliquid erogasti, negotiorum tibi gestorum intendenda act
Abbreviated transcription (Latin):
ũ inutilem domino constitutum egrum cu¬
nͣułis. nͦggotium utilit̃ gessistis. ⁊ conpedent
uob̾ actõe sumptuis recuꝑare potestis.
N. aã herentue. Alimenta qnis̾ ꝯue filus E
tuis p̃stitisti. redoi tͥ ñ iusta ratõne postulas
cum id crigente mat̾na pietate fereris. Tigd¬

Expanded text:
non inutilem domino constitutum aegrum curastis et negotium utiliter gessistis, competenti vobis actione sumptus recuperare potestis. A. Herenniae. Alimenta quidem, quae filiis tuis praestitisti, reddi tibi non iusta ratione postulas, cum id exigente materna pietate feceris. si
Abbreviated transcription (Latin):
pr̃t ꝙ millo patimus modo. s ex gͦ die ad¬
cestatõ ad eum facta est uł inseptis uł sme
scͥptis. Sub cestificttõne cũ alienarum ꝑso¬
uar ex eo die profaciendis melioratõnib mil¬
lam ei actõneni conpetẽ. Suꝑ anterion añ¬

Expanded text:
 nullo patimur modo: sed ex quo die attestatio ad eum facta est vel in scriptis vel sine scriptis, sub testificatione tamen aliarum personarum, ex eo die pro faciendis meliorationibus nullam ei actionem competere, super anterio
Abbreviated transcription (Latin):
cuta uiris detenta exacta ñ sunt aͦ hoc
qͥd̾ nec agendi quidem ꝓpt̾ erceptõnis os ẜ¬
staculum facuitatẽ habe potinit exigiñ¬
dicis detequere tua̾m petitiones debes
uuos suos maminisser̃. hoc quos eõs ad¬
iupedim̃to liẜati sien ñ potuit. qumn aũt ⁊¬

Expanded text:
tuta iuris detenta exacta non sunt, ab hoc, qui nec agendi quidem propter exceptionis obstaculum facultatem habere potuit, exigidicis, detorquere tuas petitiones debes.rvos suos manumiserunt, hoc, quod eos adimpedimentum libertati fie
Abbreviated transcription (Latin):
¶uint᷑ͣutores filiocum cuorumꝰ supectos fa¬
ceres. enxemiͦq tũtoroi seu curatores poͣ¬
ceres munere pietatis sungebaris. que cau
petẽ possis cun ⁊̃ siquis ꝓ affectione domes¬
tioi aliquos sumptus fecerit: uulla ra¬
cione petẽ potesteos. ti¬
q si negotia eccum itrg ent. necesatũ¬
tis ratiomb utilit̃ gernntur unquantum
locupletiores facti sunt dandam accc̃nem
erutilitate ipserum receptum est. q̃ tͥ qͣuaͣ
iure decernit᷑ qd lumptꝰ inpupillum quẽ
paratum ꝓpens sbipendiis ostendent.
peccuniam solinsti: negotiorim gestieui ac¬
tione erpiri potes. sine pignaris lisandi grã de¬
bitum unũsum soluere coactus es actõncin¬

Expanded text:
um tutores filiorum tuorum suspectos faceres eisdemque tutores seu curatores peteres, munere pietatis fungebaris: quae caupetere possis, cum etiam, si quis pro adfectione domestica aliquos sumptus fecerit, nulla ratione eos petere potest. que, si negotia eorum urguentibus necessitatis rationibus utiliter gerantur, in quantum locupletiores facti sunt, dandam actionem ex utilitate ipsorum receptum est. quae tibi quoque iure decernetur, quod sumptus in pupillum, quemparatam propriis impendiis ostenderit.pecuniam solvisti, negotiorum gestorum actione experiri potes, sive pignoris liberandi gratia debitum universum solvere coactus es, acti
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ becillitate sexꝰ elig̾int ẽ cõpocenti mod̾atõe
sublenandos eẽ censemꝰ minime ꝙ eis spom
melioris condicõis adimeir. Ut ad eã respi¬
centes ĩ ꝓuidã ⁊ rmitiꝰ honestã clectõnen
faciliꝰ dereliꝗͣnͣt. Nã iͣ dĩ credimꝰ bñuolenci

Expanded text:
imbecillitate sexus elegerint, cum competenti moderatione sublevandos esse censemus minimeque eis spem melioris condicionis adimere, ut ad eam respicientes improvidam et minus honestam electionem facilius derelin
Abbreviated transcription (Latin):
delictũ nudicris uoluntas repugnat pris
ctoĩb sanctit᷑̃ ÷. habendo exauiiii auctori¬
tatem quoq iudiciarle cognitõis adiungi ut
si pares sint gu̾e ac morib potitores is pocior
estimet᷑  qomi s consuleus mulier approba
successiones uocantur ⁊̃ honestas nupcias iin¬
pediant. si hꝰmͦi rei sustucio ꝓcesserit eoꝵ no¬
untiꝰ auctoritatẽ iudiciũq succedere ad qͦs ⁊̃ si¬

Expanded text:
delectum mulieris voluntas repugnat sentectionibus sanctum est, habendo examini auctoritatem quoque iudiciariae cognitionis adiungi, ut, si pares sunt genere ac moribus petitores, is potior aestimetur, quem sibi consulens mulier adprobasuccessiones vocantur, etiam honestas nubtias inpediant, si huius rei suspicio processerit, eorum volumus auctoritatem iudiciumque succedere, ad quos
Abbreviated transcription (Latin):
cedat: eestam̃to sus exͣneis nicħ relinqͣt. s sine tes¬
cato siue intestato sedͦib ei ⁊ uire succedant. si cui
forte ex iusto ⁊ logitiõ ñin̾uo editi fuu̾it ħ ÷ de deᷤ¬
cendentib filus filia. uepos neptis pronepos ꝓnep
ht̃ faciltat̃e ut his it̃m᷑ ꝑsonis ꝓiuris ac legũ
eẜ uolu̾it arditͥo relinait᷑ qͣs succed̾e imꝑialis pre¬
cept tences mandauimꝰ. iͣ tr̃ ut ab heroditate
defancti penitꝰ arceat᷑ sicͥs ex his qͦs memormi
aꝰ mt̾thendis incestis nupcus esaliuĩ misse mons¬
trabit᷑ successuro ĩ loc̃ aliꝰ qͥ pꝰ eũ gͣdũ ꝑximꝰ ĩ ue¬

Expanded text:
stamento suo extraneis nihil relinquat, sed sive testato sive intestato legibus ei et iure succedant, si qui forte ex iusto et legitimo matrimonio editi fuerint, hoc est de descendentibus filius filia nepos neptis pronepos pronehabeat facultatem, ut his tantum personis pro iuris ac legum quod voluerit arbitrio relinquat, quas succedere im tenore mandavimus: ita tamen, ut hereditate defuncti penitus arceatur, si quis ex his quos memoravimus in contrahendis incestis nuptiis consilium inisse monstrabitur, successuro in locum illius, qui post eum gradum proximus inve
Abbreviated transcription (Latin):
d̾ aã. alex̃. Ẽ ĩuita detuict᷑ ixor nia a parẽcib
hereuolintatẽ eiꝰ secutꝰ desid̾io tuo medebit᷑
dã uxoeẽ cogi logũ disciplina permutit / Tͥ sicͤ
desid̾as obseruantis iuris p̃coꝑtis sociare tõug¬
dis nuꝑcũs pr̃is cui cõscusꝰ accedat.
d̾. aã. ⁊ ccͣ. Onefmo. Dcq sũ impciis ai

Expanded text:
a a parentibus liere voluntatem eius secutus desiderio tuo medebitur. dam uxorem cogi legum disciplina permittit. igitur, sicut desideras, observatis iuris praeceptis sociare coniugdis nuptiis patris tui consensus accedat. D
Abbreviated transcription (Latin):
ł dotis inslrum̃ta defim̃t pompa ⁊̃ aliaq tnꝑ¬
ciar̃ celebritas c̾itateat᷑ nullus existimetob id
deer̃ tecte alias inuito tat̃mionio firmitatẽ ł
ex eo natis lib̾is iura posse iegitamoꝵ aufer¬
ri it̃ pares honestate pͦs nulla lege ĩpedi⁊¬
ence cõsorciũ ꝙ ip̃oꝵ cõsensu acq amicoꝵ
fide firmatur.

Expanded text:
vel dotis instrumenta defuerint, pompa etiam aliaque nubtiarum celebritas omittatur, nullus aestimet ob id deesse recte alias inito matrimonio firmitatem vel ex eo natis liberis iura posse legitimorum auferri, inter pares honestate personas nulla lege inpediente consortium, quod ipsorum consensu atque amicorum fide firmatur.
Abbreviated transcription (Latin):
rei ixorie iꝰ ꝙ digñ cẽ ualẽ censemus. ot ludentes.
ces ꝑ exstipłatu accõnem exigi. siĩ septa fũt sti¬
płatõ siue ñ ut intelligatur re ppñ stipłatio eẽ
subsocuta eod̾ q mͦ. ⁊ si ĩ utilr̾ ftã ÷ stipłatõ ad ni¬
uari eam magis qmͣ euanescere oportet. si .u.
c̃ una iustrum̃to stipla̾itio ualida ĩueniatur. ⁊ a¬
uis ĩucilib suam noscitur prãre fortitudinem. ep̃
esfici. ⁊ ut plenius dotibus subueniatur. quem

Expanded text:
e ius, quod dignum esse valere censemus, concludentes. tes per ex stipulatu actionem exigi, sive scripta fuerit stipulatio sive non, ut intellegatur re ipsa stipulatio esse subsecuta. Eodemque modo et si inutiliter facta est stipulatio: adiuvari enim eam magis quam evanescere oportet. si enim, cum una in instrumento stipulatio valida inveniatur, et aliis inutilibus suam noscitur praestare fortitudinem, quare dam eam effici. Et ut plenius dotibus subveniatur, quema
Abbreviated transcription (Latin):
d̾. ã. aquiie. Ocdm ratienem ur̃is existimas
restitu tͥ dedere dotem afisco qͥ bona dampnati pa¬
tr̃is titi suscepit. lcet eñ niro cͦdam tuo pater
tiuis heres excit̃it. at mm̃i iuri cuo ħ derogari nõ
accipere dotem poterat.t¬

Expanded text:
us, Antoninus . Secundum rationem iuris existimas restitui tibi debere dotem a fisco, qui bona damnati patris tui suscepit. Licet enim viro quondam tuo pater tuus heres extiterit, attamen iuri tuo hoc derogari non accipere dotem poterat
Abbreviated transcription (Latin):
idonec lege falcidia si exrauisla legatis fuoces¬
sio ꝓbetur ꝑ quarte retentõnem ꝓspectum
ciente patre tuo quem asseũas cestatori sue¬
ceffisse ⁊ bonos possessionem accipisse relic¬
ca s legata uł fidei ꝯmissa detinuit. ẜ sua̾m
sennaña int̾dicti qd̾ adu̾sus legatã ñ scͥptis

Expanded text:
tis successio probetur, per quartae retentionem prospectum tiente patre tuo, quem adseveras testatori successisse et bonorum possessionem accepisse, relicta sibi legata vel fideicommissa detinuit, secundum sententiam interdicti, quod adversus legatarios scriptis
Abbreviated transcription (Latin):
orp̃. ã. Si ex eonto soroeis patiruelis in¬
cestate sine liberis desimete recte petita bo
ue malo feoerimt᷑ qͦmagis defientit possid̾e
cͥ pector ꝓuintie restitin essiciet.
um cum prudentium oiã responsa. ⁊ lex ip¬
sa nature successores oos faciat. ¶Ergo uibe¬
nis. ut omnib frustõib amputantis ꝑĩ¬

Expanded text:
 . Si ex edicto sororis patruelis intestato sine liberis defunctae recte petita bonve malo fecerint, quo magis desierint possidere, tibi rector provinciae restitui efficiet.um, cum prudentium omnium responsa et lex ipsa naturae successores eos faciat. Ergo iubemus, ut omnibus frustrationibus amputatis
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ ut maneat inoimiud: honoe ꝑaentib ꝑatͤ ͥ¬
no uri patione illibatꝰ attr intactus sanetiis
nuiłlo mͦ ueq adu̾siis parentes utriusq sũ serus
noq adũsis patronim uł patronam dari res¬
⁊tutõnem. Iã ꝑsonarum reu̾entia omem̃ eii
ercludit restitutionera cum ꝓculdubio est.

Expanded text:
 ut maneat in omnibus honor parentibus et patrono vel patronae illibatus atque intactus, sancimus nullo modo neque adversus parentes utriusque sexus neque adversus patronum vel patro nam dari restitutionem. Nam personarum reverentia omnem eis excludit restitutionem, cum procul dubio est
Abbreviated transcription (Latin):
pͥ ꝑ accepti lacõnem lulasti: s cã receptam ex eosd
auna debitam quantitatem falso scͥꝑ sisti: fignĩ¬
lata minstrimento maiorẽ geste rei ꝓbõneni
continet ꝙͣ si cẏngraphum accepte pecunie nui¬
tue suisset readitum¬

Expanded text:
post acceptilatione liberasti, sed tantum receptam ex eadem causa debitam quantitatem falso scripsisti, figmenlata instrumento maiorem gestae rei probationem continet, quam si chirographum acceptae mutuae pecuniae fuisset redditum
Abbreviated transcription (Latin):
ti sermi ꝓ pecimia sumpta cͤonditan s̃ iudeti¬
tõnis prestitis demancipio restituendo pacti
tr̃ ne spe future nũãtõiis suscepisie ce ꝙ in¬
strumento continetur sqͥpsisti. anaccepta nui¬
nore quantitate. tm̃ ciuantum lectio ꝓlut
in scͥptura conferri placint uam suꝑiore ꝙͣ
calu residui peticõ debiti manet in tegni.¬

Expanded text:
ti servi pecunia sumpta creditorem sibi in debitionis fidem praestitis de mancipio restituendo pactiutrumne spe futurae numerationis suscepisse te quod instrumento continetur scripsisti, an accepta minore quantitate tantum quantum lectio probat in scriptura conferri placuit. Nam superiori quidem casu residui petitio debiti manet integ
Abbreviated transcription (Latin):
stipulatu neq ey duplo neq eyempto actõ¬
nem contua uenditorem uł sideuissarem eiꝰ hãt.
s ⁊ si iudicio emptor ñ afflunit aut presens pen
iniuriam udicis euctus ÷ absente actire uł
si deuissore regressum adũsus eum ñ ht̃.

Expanded text:
stipulatu neque ex dupla neque ex empto actionem contra venditorem vel fideiussores eius habet. Sed et si iudicio emptor non adfuit aut praesens per iniuriam iudicis victus est absente auctore vel fideiussore, regressum adversus eum non habet
Abbreviated transcription (Latin):
que m̃octa es. si aliqͣ auenditire obligata ⁊ pꝰ¬
dum tͥ cradita sunt: exept̃o accione conseq̃¬
ris ut ea a creditͥre liberentur. Lẜ .ii. ficretꝰ A¬
⁊ si adũsus uenditorem exum̃dito accõne pre¬
tium petentem dol eyceptõnem opposueris

Expanded text:
quae mercata es, si aliqua a venditore obligata et necdum tibi tradita sunt, ex empto actione consequeris, ut ea a creditrice liberentur: id enim fiet, si adversus venditorem ex vendito actione pretium petentem
Abbreviated transcription (Latin):
res si dñi abẽ seu pͥmates possessionis ustro eos
offerant. aut scͥlentes hoc spõre ñ fecennt ꝯ¬
ueniantur a cnili iudicio. ut cunidant ꝓuinti¬
ali offõ eos qui requirunt᷑ ꝓ ut uũs ẽ lub ena¬
mine iudicis arguendos ⁊ penas post docĩ¬

Expanded text:
res, si dominus abest, seu primates possessionis ultro eos offerant aut, si scientes hoc sponte non fecerint, conveniantur a civili officio, ut tradant provinciali iudicio eos qui requiruntur, prout iuris est sub examine iudicis arguendos et poenas post docum
Abbreviated transcription (Latin):
coꝵ manifestauit sciat se qͣi auctorem huiꝰ¬
modi delicti oipitali sententie sub iugundimi
Rane si quis de uotõuis sue ant salirtis pubat¬
ce custodiam gerit nom̃ suum ꝓfiteatur.
ore pͥo edieit. itant absas utla trepiattõne ac

Expanded text:
 manifestaverit, sciat se quasi auctorem huiusmodi delicti capitali sententia subiugandum. Sane si quis devotionis suae ac salutis publicae custodiam gerit, nomen suum profiteatur ore proprio edicat, ita ut absque ulla trepi
Abbreviated transcription (Latin):
mento cumerit̃oicto detabui erwbendis sĩt
actum nichoninus ex lege crnelia cestam̃taĩa
potit᷑ ermien inserre. Et cum lib̾tus se dicit inge¬
nuum. tam de moꝑis ciuilit̃ quam ⁊̃ lege uitia¬
uiscellia crinimalit̃ pocit᷑ peruigiũ quo ugñe
habet᷑ fuiti actio intentate sit ⁊ legis faiui con

Expanded text:
mento cum ex interdicto de tabulis exhibendis fuerit actum, nihilo minus ex lege Cornelia testamentaria poterit crimen inferri; et cum libertus se dicit ingenuum, tam de operis civiliter quam etiam lege Visellia criminaliter poterit perurgueri. Quo in genere habetur furti
Abbreviated transcription (Latin):
in qualibxet prouintia nñdite ułi
lo alio pacto alienate sunt al his qui
penani atq contua leges eas decaent:
mus restitm. ita ut n p̾ciũ ꝯiud̾ ingͣs
conpairatorib rep̃osoere lioeat d̃i¬

Expanded text:
in qualibet provincia venditae vel ullo alio pacto alienatae sunt, ab his, peram atque contra leges eas detinent,mus restitui; ita ut nec pretium quidem iniquis comparatoribus reposcere liceat. D