comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
rius cõmissam sibi diuinitus ec̃¬
clesiani efficacitꝰ gub̾nabat. Iam
liguros uenetos. hyberos.aliosq
a scismate sub libello confessos: calcetonensez
synodum uen̾ari conpellens. ad unitatem sc̃e
eclie reuccarat Iam barbariciuos sardos. et
uerberib emendatos: apaganisandi uauita¬
te remou̾at: Iaui donatistaꝵ heresini penes
africaui. in anicheoꝵ penes ciciliam. arriau¬
orum. penes yspaniam. agnoytaꝵ u̾o peues
alexandriam: scriptoꝵ suoꝵ ualidissimis auc¬
toritatib. ĩ por tuuissimis q legaconib a¬
corpore macris ecłie seque strarac. Sola pe¬
nes galliam neophitoꝵ heresis. quot symo¬
cheodericum quoq. et theo de bertum frau¬
coꝵ reges fortiter expugnauit: donec col¬
lecta gen̾ali synoto hauc heresimi sub ana¬
theniate dampnandam penicꝰ impetiaret
Nec aute syagrio ep̃o augustudimẽsi regi¬
na et regib pallium multis precib flagi¬
suo ip̃i ꝙ de ꝓpellendis heresib moniti fue¬

Expanded text:
rius commissam sibi divinitus Ecclesiam studiis efficaciter gubernabat. Jam Ligures, Venetos, Iberos, aliosque a schismate sub libello confessos, Chalcedonensem synodum venerari compellens, ad unitatem sanctae Ecclesiae revocarat. Jam Barbaricinos, Sardos, et verberibus emendatos, a paganizandi vanitate removerat. Jam Donatistarum haeresim penes Africam, Manichaeorum penes Siciliam, Arianorum penes Hispaniam, Agnoetarum vero penes Alexandriam, scriptorum suorum validissimis auctoritatibus importunissimisque legationibctae matris Ecclesiae sequestrarat. 2. Sola penes Galliam Neophytorum haeresis, quot simoTheodericum quoque, et Theodebertum Francorum reges, fortiter expugnavit, 80 donec, collecta generali synodo, hanc sub anathemate damnandam penitus impetraret. Nec ante, Syagrio episcopo Augustodunensi, regina et regibus, multis precibus flagiuod de propellendis haeresibus moniti fue
Abbreviated transcription (Latin):
uertentes. qr non legitur ꝓ traiano gregoriꝰ
orasse: s tantum fleuisse Sic eñi cũ nõ ora¬
uerit gregorius plangendo potuit exaudi¬
ri. sicuci moyses cũ dolendo taceret potuit
clamasse uiden. eui dus tacenti la biis ait: Oed
corda hominũ reuesꝙ sciutat᷑ Et frequent
ea mistus coucedit: que homo ꝙͣius ut carna¬
lis tesideret tauien petete nõ p̾siuit: Uude
psalmista ait De siter paupuni exaudi¬
uit dñs: et desideria cordis eoꝵ auidunt auris

Expanded text:
ertentes quia non legitur pro Trajano Gregorium exorasse, sed tantum flevisse. Sic enim cum non oraverit Gregorius, plangendo potuit exaudiri, sicuti Moyses cum dolendo taceret, potuit clamasse videri, cui Dominus tacenti labiis: Quid clamcorda renesque scrutatur, et frequenter ea misertus concedit, quae homo quamvis ut carnalis desideret, tamen petere non praesumit. Unde Psalmista: Desiderium pauperum exaudivit Dominus, et desideria cordis
Abbreviated transcription (Latin):
cur audes pauꝑtatem tuam gregorii diuitis
cõꝑare. qui magis illam cacani quam hẽs
cotidie palpando nulliq cõferendo diligere
conprobaris ꝙͣ ille qui taucas diuitias non
auianto s contempnẽdo cũctisq libalitꝰ lar¬
giendo disꝑit: Ita solitanus ĩ crepatus. deo
gr̃as retulit. et qui mericũ suum decreuisse
putauerat si gregorio conferret᷑. orare uehe¬
mentiꝰ cepit ut cuui eo mausionem. qũq ꝑ¬

Expanded text:
cur audes paupertatem tuam Gregorii divitiis comparare, qui magis illam gattam quam habes, quotidie palpando, nullique conferendo, diligere comprobaris, quam ille qui tantas divitias non amando, sed contemnendo, cunctisque liberaliter largiendo, dispergit? » Ita Solitarius increpatus Deo gratias retulit; et qui meritum suum decrevisse putaverat, si Gregorio conferretur, orare vehementius coepit ut cum eo mansionem quand
Abbreviated transcription (Latin):
gere uł petere forte pre sumpserit. ĩ distric¬
to. dei omĩpotẽtis examine reatui sb̾iacebit¬
Ed astuca tipissime cupiditatis in¬
iquitas nõ sufferens tancis se como¬
dis licet turpissimis ac ꝑiculosissims an¬
gustari: comentũ sacis artificiosum roꝑit:
Quo scilicet illos sac̾tocio sublimaret: qͥ
sibi post consecratõnem tanto sẜiectõres
ẽẽ debuissent. quanto ĩ diuino qͥn potius
humano iuditõ se fuisse ꝓ motos ip̃i ꝓcul¬

Expanded text:
gere, vel petere forte praesumpserit, in districgere, vel petere forte praesumpserit, in districto Dei omnipotentis examine reatui subjacebited astuta turpissimae cupiditatis iniquitas non sufferens tantis se commodis, licet turpissimis, imo periculosissimis angustari, commentum satis artificiosum reperit: quo scilicet illos sacerdotio sublimaret, qui sibi post consecrationem tanto subjectiores esse debuissent, quanto non divino, quin potius humano judicio se fuisse promotos ipsi procul
Abbreviated transcription (Latin):
Uni ueit quosdam cognosc̾et ad eui¬
tandum symoniace heresis crimina
pestifere negctiatõnis numera pastellaticũ
callide eccitare: ac huiꝰmodi mutato noĩe sue
cupiditatis auariciam uelle contegere. prudẽs
dector gregorius sentenciam quai ĩ primor¬
dio sui poncificatus coran synodo ꝓmiulga¬
uerat. iterato ꝓtulit dicens:
Ntiquam patrum regulam sequens
tradicõne cartaꝵ. neq ex ea quani uoua per
ambitõnem simulatõ ĩuenit apellacõne
pastelli Quia eñ ordinando ep̃o ponti fex
manũ ĩponit. euangelicam uero lectõnez
mĩster legit. cõfirmacõnem aũt eius epła
notarius scribit. sicut poncificem nõ decet
manũ quam ĩponit uendere. Ita mĩster uł
notariꝰ nõ debet ĩ ordinacone eius uoceni
suam uł calanũ uenũdare Pro ordinatio¬
ne ergo uł usupallii sen cartis atq pastellis
eũdem qui ordinandus est uł ordinat᷑. oĩo
aliquid dare ꝓhibeo. ex quib p̾dcĩs rebus
siquis huic aliquid comodi appellatõne exi¬

Expanded text:
um vero quosdam cognosceret, ad evitanda simoniacae haeresis crimina, pestiferae negotiationis munera pastellaticum callide vocitare, ac hujusmodi mutato nomine, suae cupiditatis avaritiam velle contegere, prudentissimus doctor Gregorius sententiam, quam in primordio sui pontificatus coram synodo promulgaverat, iterato protulit, dicens: « Antiquam Patrum regulam sequens,traditione chartarum, neque ex ea, quam nova per ambitionem simulatio invenit, appellatione pastelli. Quia enim in ordinando episcopo pontifex manum imponit, Evangelii vero lectionem minister legit, confirmationis autem ejus epistolam notarius scribit: sicut pontificem non decet manum, quam imponit, vendere; ita minister, vel notarius non debet in ordinatione ejus vocem suam, vel calamum venundare. Pro ordinatione ergo, vel usu pallii, seu chartis, atque pastellis eumdem qui ordinandus est vel ordinatur, omnino aliquid dare prohibeo. Ex quibus praedictis rebus si quis hinc aliquid commodi appellatione exi
Abbreviated transcription (Latin):
Deinde ab orone surgens: i ciedulos legatos
ꝓpius stare p̾cepit. cultellum petiit more scĩs¬
simm pp̃e leonis prandeum pupugit. de cuius
punctonib sangius ꝓtinꝰ emanauit. Quo
miraculo tam legaci confusi. ꝙͣ om̃s qui ad¬
erant treme facti: uissu gregorii cũ eo terre ꝓ¬
stiati sunt. nec aute ab orone cessauerũt qͣm
cũcta prandeor foramina clauderentur.¬
Uidam p̾t̾ea diuitũ romanoꝵ relicta cõ¬
nione priuacusz Quod ille molestissime ferẽs
et auctorit atem tanti poncificis euacuare non
p̾ualens: magorum suffiagia requisut Q
magnis mun̾ib ꝑsuasi. posse se suis carmini¬
bus ag̾e. ut ĩ misso demone cam diu caballus
pontificis uexaretur. quousq cũ sessore suo peri¬
clitaretui. fiducialit̾ ꝓmiserũt Ista incestus
udex pollicicatone lecatus: magos uix̃ uiam¬
ꝑ quam pontifex ad statonem ꝓfectumꝰ erat in
edito stare ꝑmisit. ut uidex transeuntes. ⁊ nõ

Expanded text:
Deinde ab oratione surgens, incredulos legatos Deinde ab oratione surgens, incredulos legatos propius astare praecepit. Cultellum petiit, more sanctissimi papae Leonis, brandeum pupugit, de cujus punctionibus sanguis protinus emanavit. Quo miraculo tam legati confusi, quam omnes qui aderant tremefacti, jussu Gregorii cum eo terrae prostrati sunt, nec ante ab oratione cessaverunt, quam cuncta brandeorum foramina divinituQuidam praeterea divitum Romanorum, relicta connione privatus. Quod ille molestissime ferens, et auctoritatem tanti pontificis evacuare non praevalens, magorum suffragia requisivit. Qui, magnis muneribus persuasi, posse se suis carminibus agere ut, immisso daemone, tandiu caballus pontificis vexaretur quousque cum sessore suo periclitaretur, fiducialiter promiserunt. Hac incestus judex pollicitatione laetatus, magos juxta viam qua pontifex ad stationem profecturus erat in edito stare permisit, ut videre transeuntes, non
Abbreviated transcription (Latin):
prandeum solico more cõc ludens. desuꝑ sigil¬
lasset. legacis largitus est: Illi susceptas reli¬
quias uen̾atõne cõgrua deferentes: postꝙͣ aliq̃
itineris miliaria cõ sũpserũt. stulte se tantũ
uiaticũ itineris cõfecisse murmurare cepũt.
Si nesciant utrũ sc̃oꝵ ossa au magis earnes
a romano pontifice suscepissent: Itaq ꝯmu¬
ni cõsilio. remoto ponti ficali signaculo. resera¬
Mox ad urbem cũ furore in mio reu̾tentes
ꝑ archidiaconem gregorio se de luso finsse
ut ꝓ reliquiis uilem pãnũ suscipent flebili¬
terquerebantur.dicentes dños suos pulcherri¬
mis palliis habundate. ac ꝑhoc romanorum
Ouc gregorius missaꝵ sollempina cele¬
brabat Quib expletis. ab eiscem le¬
gatis prandea coram cũctis recipieus super al¬
tare conposuis. Se ꝙ cuni omĩb ĩ oronem de¬
dit.ut deus omĩpotens utrũꝙ aliminib apos¬
colorum de more transmissũ est. pro reliquiis
martirũ uen̾ari deberet. ꝙͣ tecius indicaret

Expanded text:
brandeum solito more concludens, desuper sigillasset, legatis largitus est. Illi susceptas reliquias veneratione congrua deferentes, postquam quaedam itineris milliaria consumpserunt, stulte se tantum viaticum confecisse murmurare coeperunt, si nesciant utrum sanctorum ossa an magis carnes a Romano pontifice suscepissent. Itaque communi consilio, remoto pontificali signaculo, reserarore nimio revertentes, per archidiaconum a Gregorio delusos fuisse, ut pro reliquiis vilem pannum susciperent, flebiliter querebantur, dicentes dominos suos pulcherrimis palliis abundare, ac per hoc Romanorum Forte tunc Gregorius missarum solemnia celebrabat. Quibus expletis, ab eisdem legatis brandeum coram cunctis recipiens, super altare composuit, seque cum omnibus in orationem dedit, ut Deus omnipotens utrum quod a liminibus apostolorum de more transmissum est pro reliquiis martyrum venerari deberet quantocius indicaret.
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃i ꝯẜuet aĩani tuã ad uita ec̾nã: ip̃a lasciua
stisit Ille uero cõtinuo dext̾am ab eiꝰ ore cõ¬
uertẽs: ꝑtem illa dñici corporis suꝑ altaie de¬
posuit Expletis u̾o missaꝵ sollẽpinis. ma¬
tronam corã ppło ĩquisunt. ꝙͣ obrem corpꝰ
om̃cũ susceptura ridere p̾sũpsit Ac illa diu
queni ꝓpriis mauibz me fecisse cegnoueram
tu corpus ẽẽ diũcũ ꝑhibebas: Sunc gregoriꝰ
ꝓ ĩ credulitate muliens cũ tota plebe se ĩ oro¬
ne ꝓstrauit. et post paululum surgẽs: parti¬
culam panis que suꝑ altare posuerat. carnẽ
fcãm repit. Quam coran cũctis ĩ credule
matione demonstrans: ad credulicatis grã
tam illam reuccare pocuit. ꝙͣ totũ ppłm con¬

Expanded text:
a subrisit. Ille continuo dexteram ab ejus ore convertens, partem illam dominici corporis super altare deposuit. Expletis vero missarum solemniis, matronam coram populo inquisivit quam ob rem corpus dominicum susceptura ridere praesumpserit. At illa diu quem propriis manibus me fecisse cognoveram, tu corpus dominicum perhibebas. Tunc Gregorius, pro incredulitate mulieris, cum tota plebe se in orationem prostravit; et post paululum surgens, particulam panis quam super altare posuerat, carnem factam reperit: quam coram cunctis incredulae matronae demonstrans, ad credulitatis gratiam tam illam revocare potuit, quam totum populum con
Abbreviated transcription (Latin):
Maior me mesticia tenuit. ꝙ illa p̾cipitis:
que facere nec possum nec auteo: Nam cor¬
pora scoꝵ pecri et pauli apłor tantis ĩ ecłiis
suis coruscant miraculis atq t̾rorib ut neq
ad orandin sine magno illie tunore possit ac¬
dña quia rouanis cõsuetudo nõ est. quando
scoꝵ reliquias dant. ut quicquam p̾sumant
deum mittit᷑. atq ad sacratissima scoꝵ corpora
ponit᷑. qd̾ inde leuatuni ĩ ecłia que est dedicã¬
da. tebica cuu uenacõne recondidͤ Et taute
pro hec ibidem uirtutes fiunt: ac si illic spetia¬
licer eor uni corpora de feranturz
Ade contigit ut beate recordac̃õnis leo¬
nis pp̃e tp̃re. sicut a maiorib tradicur
dum quidam greci de talib reliquiis dubica¬
rent: predictꝰ poncifex hoc ip̃m prau deum al¬
lacis forficib incidic. et ex ip̃a incisione san¬
guis effluxit. In romanis nam ꝙ uł tecius
occitentis ꝑtib oĩno ĩcolerabile est. acq sa¬
crilegum: si sc̃oꝵ corpora tang̾e quisꝙͣ fortas¬

Expanded text:
major me moestitia tenuit quod illa praecipitis quae facere nec possum nec audeo. Nam corpora sanctorum Petri et Pauli apostolorum tantis in ecclesiis suis coruscant miraculis atque terroribus, ut neque ad orandum sine magno illuc timore possit acdomina quia Romanis consuetudo non est, quando sanctorum reliquias dant, ut quidquam tangere pdeum mittitur, atque ad sacratissima sanctorum corpora ponitur: quod levatum in ecclesia quae est dedicanda, debita cum veneratione reconditur; et tantae per hoc ibidem virtutes fiunt ac si illic specialiter eorum corpora deferantur. Unde contigit ut beatae recordationis Leonis papae tempore, sicut a majoribus traditur, dum quidam Graeci de talibus reliquiis dubitarent, praedictus pontifex hoc ipsum brandeum allatis forficibus incidit, et ex ipsa incisione sanguis effluxit. In Romanis namque vel totius Occidentis partibus omnino intolerabile est atque sacrilegum, si sanctorum corpora tangere quisquam fortas
Abbreviated transcription (Latin):
ket̾ea cũ arrianoꝵ basilica ĩ regione urbis
que sb̾ura dicit᷑. clausa usq ad gregorii
pontificatus ꝙ̃ra remansisset: placuicei ue ĩ
fide cacholica ĩtroductis illic beati sebastiani
et sc̃e agache martirum reliquiis dedieari de

Expanded text:
erea cum Arianorum basilica in regione urbis hujus quae Suburra dicitur clausa usque ad Gregorii pontificatus tempora remansisset, placuit ei ut in fide catholica, introductis illuc beati Sebastiani et sanctae Agathae martyrum reliquiis, dedicari de
Abbreviated transcription (Latin):
scriptuui est: Nisi quis renatus fuerit ex aqua
et spũ sco: uõ intrabit ĩ regnũ celoꝵ Sed sim¬
plicit̾ dicit᷑ ab inferni solĩmnodo cruciatibꝰ libͤ
leat auima ĩniferno existere. et inferni cru¬
ciatꝯ ꝑ dei musicordiam nõ seutire. sicuti uuꝰ
geennie ignis Salet om̃s pẽcores part̾ deciñe.¬

Expanded text:
Nisi quis renatus fuerit ex aqua et Spiritu sancto non intrabit in regnum coelorum ; sed simpliciter dicitur, ab inferni solummodo cruciatibus libeleat anima in inferno existere, et inferni cruciatus per Dei misericordiam non sentire, sicuti unus gehennae ignis valet omnes peccatores pariter detine
Abbreviated transcription (Latin):
Scio qr omĩpotens deus ꝑdilectõnem tuam ĩ
gente quam elige̾ uoluit: magna miracula
ostendit: Unde necesse est ut de eodem dono
celesti et tunẽto gauteas. ⁊ gandendo perti¬
mescas. gandeas uidelicet. qr anglor aĩe ꝑ
ext̾iora miracula. ad int̾iorem gr̃am ꝑthũt᷑

Expanded text:
quod omnipotens Deus per dilectionem tuam in gente, quam eligi voluit, magna miracula ostendit: unde necesse est, ut de eodem dono coelesti et timendo gaudeas, et gaudendo pertimescas; gaudeas videlicet, quia Anglorum animae per exteriora miracula ad interiorem gratiam
Abbreviated transcription (Latin):
bera contradicit. post aliqua ita scribens̃:
Eoce claues regni celestis: nec dubiũ qͥn
petrus acceperit: Potestas ei ligandi et
soluendi tribuit Cura ei tociꝰ ecłie et prin¬
cipatus cõmtit᷑. et tamen uniuersalis

Expanded text:
bera contradicit, post aliqua scribens: « Ecce claves regni coelestis haud dubium est quin Petrus accepit, potestas ei ligandi atque solvendi tribuitur, cura ei totius Ecclesiae et principatus committitur, et tamen universalis
Abbreviated transcription (Latin):
gorius laudes cauendo ꝑueĩens ba silicam pre¬
facam ĩgressus est Cũq uen̾abilis pontifex
iam missarum sollempina cele braret. ac ꝓpt̾
enistem loci angustias ppłi se turba ꝯprimeret:
quidam exhus qui extra sacratiũ stabant. por¬
cum subito int̾ suos pedes huc illuc discurre¬
re sensenĩtz Quem dũ unus quisꝙ sentiret.
et uxta se stantib indicaret: isdem poreus
ecłie ianuas petiit. et oñĩs ꝑ quos transiit ĩ
habicator exiret..
Eracta igit᷑ missaꝵ celebracõne. ppͣ. cũ
plebe recessit Sed ad huc nocte eadem
magnus ĩ enistem ecłie tectis strepitꝰ factus
est: ac si in ea aliquis iam errando discurreret.
Sequenti aũt nocte granior sonitus excreuit
Cum subito canto terrore ĩ sonuit: ac si omĩs
dies ĩ magna seremtate aeris. suꝑ altare euis¬
dem ecłie nubes celitus descendit: suoq illud
te odoris ĩpleuit. die uero alia ĩ ea sine lumi¬
ne lampates sũt accense: Post paucos ite¬

Expanded text:
do perveniens, basilicam praefatam ingressus est; cumque venerabilis pontifex jam missarum solemnia celebraret, ac propter ejusdem loci angustias populi se turba comprimerent, quidam ex his qui extra sacrarium stabant, porcum subito inter suos pedes, huc et illuc discurrere senserunt. Quem dum unusquisque sentiret, et juxta se stantibus indicaret, idem porcus ecclesiae januas petiit, et omnes, per quos transiit, inhabitator exiret. 32. Peracta igitur missarum celebratione, papa cum plebe recessit; sed adhuc nocte eadem magnus in ejusdem Ecclesiae tectis strepitus factus est, ac si in ea aliquis errando discurreret. Sequenti autem nocte gravior sonitus excrevit, cum subito tantus terror insonuit, ac si omnis dies in magna serenitate aeris super altare ejusdem ecclesiae nubes coelitus descendit, suoque illud  odoris trahebant. Die vero alia in ea lampades sine lumine sunt accensae. Post paucos ite
Abbreviated transcription (Latin):
Nciquissimũ ecliastice cõsuetudinis
ordinem gregorius ab apłis tradicũ
s ad sua usq tp̃ra sollempinit̾ cõẜuatũ. ad eo
studiosissime retinebat. ut nullum qͣntali¬
bet scĩtate sapientia nobilitate ue polleret.
anteriorib elericis ĩ cõuentu. cõsen ssu statõe

Expanded text:
ntiquissimum ecclesiasticae consuetudinis ordinem Gregorius ab apostolis traditum et ad sua usque tempora solemniter conservatum adeo studiosissime retinebat, ut nullum, quantalibet sanctitate, sapientia, nobilitateve polleret, anterioribus clericis in conventu, conses
Abbreviated transcription (Latin):
futurum quicquid a nob̾ fuerit ĩ eiꝰ admoui¬
tõne cõpletum: Omĩpotens deus sua uosgr̃a
ꝓtegat. et uestrilaboris fructum in et̾na me
patria uidere concedat: quatiꝰ et si Sob̾cun
laborare nequeo. sinuil ĩgaudio recributõis
ĩueniar. qr laborare scilicet uolo Hec gregori:¬

Expanded text:
turum, quidquid a vobis fuerit in ejus admonitione completum. Omnipotens Deus sua vos gratia protegat, et vestri laboris fructum in aeterna me patria videre concedat; quatenus etsi vobiscum laborare nequeo, simul in gaudio retributionis inveniar, quia laborare, scilicet, volo. Deus vo
Abbreviated transcription (Latin):
Ante hospitalitatis gregoriꝰ in ip̃o etiã
prĩarchio seu pp̃tu ꝑmansit: ut excep
Int̾ quos die quadam unꝰ accessit ĩ cuiꝰ mambꝰ
dũ ip̃e ex humilitatis inĩsterio aquam fin¬
dere uellet: cõuersus uiteñ accepit. S repen¬
te eũ ĩ cuiꝯ manib a quam fund̾e uoluerat.

Expanded text:
antae hospitalitatis Gregorius in ipso etiam patriarchio permansit, ut except. Inter quos die quadam unus accessit, in cujus manibus dum ipse ex humilitatis ministerio aquam fundere vellet, conversus urceum accepit, sed repente eum in cujus manibus aquam fundere voluera
Abbreviated transcription (Latin):
multicudinẽ: quidam heremicaꝵ uir
magne uirtutis qui nichil ĩ mũdo posside¬
bat pret̾ unam eatani quam blandies cre¬
bro quasi cohĩ tatricem ĩ suis gremiis refo¬
uebat eegnoscens. orasse feit᷑ ad deuui. ut
sibi ostendere dignaret᷑ ꝙ̃ future reniunera¬
tõnis mansionem sꝑare debuisset. qui ꝓ illi
amore scłm deserens. nil ex eius diuicus̃
possiteret. & umꝙ nocte quadai tormiret.
ccgnouit reuelatũ si bi fuisse ut cũ gregorio ro¬
mano pontifice mansionem sibi. preparaudã
speitire debuisset, At ille forciter ĩ genusceus:
parum sibi ꝓfuisse uoluntariam rex ĩ opiani

Expanded text:
multitudinem quidam eremitarum, vir magnae virtutis, qui nihil in mundo possidebat praeter unam gattam, quam, blandiens crebro, quasi cohabitatricem in suis gremiis refovebat, cognoscens, orasse fertur ad Dominum ut sibi ostendere dignaretur quam futurae remunerationis mansionem sperare debuisset, qui pro illius amore saeculum deserens, nil ex ejus divitiis possideret. Cumque nocte quadam dormiret, sibi revelatum fuisse ut cum Gregorio Romano pontifice mansionem sibi praeparandam sperare debuisset. At ille fortiter ingemiscens parum sibi profuisse voluntariam rerum inopiam,
Abbreviated transcription (Latin):
cimiteria sollicitus ordinauit. ꝑ quas et ip̃e
simul discurrẽs. dũ ad huc lequi p̾ualeret. Ui¬
gnti omelias euangelii coram ecłia diu̾so
tp̃re de clamauit. reliquas u̾o einstem numeri
diccant quidem: Sed lacescente stomaco lan

Expanded text:
it, sollicitus ordinavit: per quas et ipse simul discurrens, dum adhuc eloqui praevaleret, viginti homilias Evangelii coram Ecclesia diverso tempore declamavit; reliquas vero ejusdem numeri dictavit quidem, sed, lassescente stomacho l
Abbreviated transcription (Latin):
subinissionẽ cegnoscens: facto crucis signa¬
culo tam caballum ap̾senti rabie liberauit.
ꝙͣ maleficos exlacenti culmine uibens de¬
ponere. ppetua cecitate młtauit. quos reatũ
suũ suggestione in cesti udicis confitendes.
ac post multũ tp̃ris ad sacri bapcismi gr̃am
magieam relegerent artem. eos tamen ec¬
clesi astiea scipe nuturi precepit:

Expanded text:
submissionem cognoscens, sancto crucis signaculo, tam caballum a praesenti rabie liberavit, quam maleficos ex latente culmine jubens deponere, perpetua caecitate multavit. Quos reatum suum suggestione incesti judicis confitentes, ac post multum temporis ad sacri baptismatis gratiam magica relegerent, reddere noluit, eos tamen ecclesiastica stipe nutriri praecepit.
Abbreviated transcription (Latin):
ad herere pontifici religiosissimo. ⁊ diu̾sis ꝓfes
tũc sub gregorio penes urben romanã ecłia
qualem hanc fuisse sb̾ apłis lucas. et sẜ mar¬
cho euangelista penes a lexandriam philo con¬
nimo usq ad maxiniu barbarũ quolibet in
ẜmone uł hĩcu p̾ferebat. sed togata quiritũ
more seu tͣbeata latinitas suu latiumi in ip̃o
laciari palaco singulantꝰ obcinebac Re florue¬
rant ibi diu̾saꝵ artiũ studia. ut qui uł scimo¬
nia uł prudentia forte carebat. suo ip̃ius iudi¬
to subsudendi coram poncifice fiduciam nõ hẽ¬
uł ecłia sticum patrimoniũ inĩstrabati sed oĩa
ecłiastici uiris munia ecłiastici siri subibant:
Ed et gelasianũ codicem de missaꝵ sol¬
lempniis multa sb̃tiahens. pauca ꝯuer¬
tens: nõ nlła uero suꝑ adiciens ꝓ exponendis e¬
uangelicis lectõnib ĩ uniꝰ libri uolumine co¬
artauit. In canone misse a posuit. diesq nrõs

Expanded text:
adhaerere pontifici religiosissimi monachi, et in dadhaerere pontifici religiosissimi monachi, et in dtunc sub Gregorio penes urbem Romam Ecclesia, qualem hanc fuisse sub apostolis Lucas, et sub Marco evangelista penes Alexandriam Philo comnimo usque ad maximum, barbarum quodlibet in sermone vel habitu praeferebat, sed togata, Quiritum more, seu trabeata Latinitas suum Latium in ipso Latiali palatio singulariter obtinebat. Refloruerant ibi diversarum artium studia, et qui, vel sanctimonia, vel prudentia forte carebat, suo ipsius judicio subsistendi coram pontifice fiduciam non habvel ecclesiasticum patrimonium procurabat, sed omnia ecclesiastici juris munia ecclesiastici viri subibant, ed, et Gelasianum Codicem de missarum solemniis, multa subtrahens, pauca convertens, nonnulla vero superadjiciens, pro exponendis evangelicis lectionibus in unius libri volumine coarctavit. In canone apposuit: « Diesque nostros
Abbreviated transcription (Latin):
sibi prutencissimos familiares q de legit: In¬
ter quos petrũ dyaconẽ coecaneũ suũ cum
ip̃ius aliqua utilłliia de florauit. Monachoꝵ¬
uero scĩssimos familiares elegit: int̾ quos
marumianũ monast̾ii sui abbatem. que ni
sy racusis ep̃m fecit. ei ꝙ ꝑ ciciliam uices suas
cõmisit. augustinũ eiusdem mona st̾n sin p̾po¬
nũq enisdem monast̾ii monachũ quem ĩ ra¬
uennate metropoli: ep̃m consecrauit: Probũ¬
uero quem subito abbatem spũ reuelante ꝯsti¬
tuens: ꝓ cõstruendo xenodochio iero solimis
destinanit. Si mul q claudiũ classitane ci¬
uitatis atbatem qui de ꝓu̾bus. de canticis
canticor. de ꝓphetis. de libris regum. et de ep¬
tatico. ppͣ. disputante: multa licet nõ eodem
sen su conposuit:
Ui quib gregorius die nectu q cõu̾¬
satus. nichil monastice ꝑfectõis ĩpala¬
tõ. nicħ poncificalis ĩsticutõnis ĩ ecłia dere li¬
quit Uidebant᷑ passim cũ eiudicissinus cl̾icis

Expanded text:
siliarios familiaresque delegit, inter quos Petrum Diaconum coaetaneum suum, cum ipsius aliqua utillima defloravit; et Jovero sanctissimos sibi familiares elegit, 49 inter quos Maximianum, monasterii sui abbatem, quem postea Syracusis episcopum fecit, eique per Siciliam vices suas commisit; Augustinum ejusdem monastnum ejusdem monasterii sui monachum, quem in Ravennati metropoli episcopum consecravit; Probum, quem subito abbatem spiritu revelante constituens, pro construendo xenodochio Jerosolymam destinavit; simulque Claudium Classitanae civitatis abbatem, qui de Proverbiis, de Canticis canticorum, de Prophetis, de libris Regum, deque Heptateucho, papa disputante, multa, licet non eodem sensu, composuit . 12. Cum quibus Gregorius diu noctuque versatus, nihil monasticae perfectionis in palatio, nihil pontificalis institutionis in Ecclesia dereliquit. Videbantur passim cum eruditissimis clericis
Abbreviated transcription (Latin):
michi fateor ĩ dubietatem maximã pduxistis
Considero nainq qui sũ: et nichil ĩ me ex hiꝰ
boni signo dep̾hendo Consid̾o aũt qui estis.
et uos mentri posse nõ arbitror. Cũ ergo cre¬
dere uolo qd̾ dicitis: contradicit michi in fir¬
micas mea Cum dispucare uolo qd̾ ĩ laude
mea dicit᷑. contradicit michi scĩtas ur̃a: Sed
queso uir sc̃e. nob̾ aliquid de hoc cercamine
nr̃o cõueniat: ut si nõ qd̾ dicitis ita est. sit

Expanded text:
meam fateor in dubietatem maximam perduxistis. meam fateor in dubietatem maximam perduxistis. Considero namque qui sum, et nihil in me ex hujus boni signo deprehendo. Considero autem qui estis, et vos mentiri posse non arbitror. Cum ergo credere volo quod dicitis, contradicit mihi infirmitas mea; cum disputare volo quod in laude mea dicitur, contradicit mihi sanctitas vestra. Sed, quaeso, vir sancte, nobis aliquid de hoc certamine nostro conveniat, ut et si non quod dicitis ita est, sit
Abbreviated transcription (Latin):
templum sũmꝰ pontifex cõsecratur:
Regorius anastasio prĩarche anchicreuo¬
ut fessus requiem: sal utẽ eger. fontem Si¬
tiens. Umbram estuans. ĩuem Neq eĩ illa
uerba plingam carnis intebant᷑ expressa.
quia sic spintalem amorẽ suũ quem gesta¬
bat aperuit. ac si mens ꝑ semet ip̃am loque¬
retur: Sed diuimi ualde fuit qd̾ sequtum est
qr amor uester tenena me portare on̾a p̾cepitz¬
Se quit᷑ infra Tanta quippe eccupacone onem
deprimũt. ut adsuꝑna aniniꝰ nlłatenꝰ engat᷑
Multis causaꝵ fluccib quatior: et post illa qͥe¬
tis otia cumultuose uite tempestatibꝰ affligor
ita ut recte dicam: Ueni ĩ altitudine maris.:
et tempesdas demer sit me: Peuelitanti igitur
michi orõnis ur̃e manũ tendite. qui ĩ uirtutũ
litore statis: Quod uo me os dnii. qd̾ luenan
dicitis. qd̾ loquendo młtis ꝓtesse. multis ꝙ
posse lucere phibetis: estimaconem meant

Expanded text:
templum summus pontifex consecratur. templum summus pontifex consecratur. regorius Anastasio patriarchae Antiouti fessus requiem, salutem aeger, fontem sitiens, umbram aestuans inveni. Neque enim illa verba per linguam carnis videbantur expressa, quia sic spiritalem amorem suum quem gestabat aperuit, ac si mens per semetipsam loqueretur. Sed durum valde fuit quod secutum est, quia amor vester terrena me portare onera praecepit Tanta quippe me occupationum onera deprimunt, ut ad superna animus nullatenus erigatur. Multis causarum fluctibus quatior; et post illa quietis otia, tumultuosae vitae tempestatibus affligor, ita ut recte dicam: Veni in altitudinem maris, et tempestas demersit me . Periclitanti igitur mihi orationis vestrae manum tendite vos, qui in virtutum littore statis. Quod vero me os Domini, quod lucernam dicitis, quod loquendo multis prodesse, multisque posse lucere perhibetis, aestimationem mihi
Abbreviated transcription (Latin):
nem leuite gregorii die cõstituta din regatur¬
cõuenisset. in tantũ lues ip̃a indicõ diuino de¬
seuit. ut intra uniꝰ hore spatiuui dũ plebs ad
dimm supplicatõnis ueces enutt̾e̾t. octogita ho¬
mines ad t̾ram corruẽtes sp̃m exalarent: Sed
ne quaꝙͣ desticit facũdissimꝰ doctor ppło p̾dicare
ne ab orõne cessarẽt: donec miẜacone diuina
pestis ip̃a quiesceret
pucaret se principem a consensu ꝯsecratõ¬
nis suepenicus a uertisse: crgnouit tandem suas
litteras a germano p̾fecto uibis inc̾ceptas fius¬
sez Cuiꝰ rei gr̃am imꝑiale responsum qd uide li¬
cet uoluntati sue contrariũ ferebat᷑ preueĩens:
qr palam egredi porcas ciuitatis nõ poterat. a
negeciatorib exponendũ se dissinulato ut fert᷑
hĩtu callidus impetranit. Giluar salcus expe¬
tiit. cauernaꝵ lacibula requisinit: In quib dũ
ab omĩb sũma sollicitudine queieret᷑: indicio co
captus trahitur. et apud beati petri a płoꝵ pͥncipis

Expanded text:
nem beati Gregorii die constituta Dominum rogatura venisset, in tantum lues ipsa divino judicio desaeviit, ut intra unius horae spatium, dum voces plebs ad Dominum supplicationis emitteret, octoginta homines ad terram corruentes spiritum exhalarent. Sed nequaquam destitit facundissimus rhetor populo praedicare, ne ab oratione cessarent, donec miseratione divina pestis ipsa quiesceret.es putaret se principem a consensu consecrationis suae penitus avertisse, cognovit tandem suas litteras a Germano praefecto urbis interceptas fuisse. Cujus rei gratia imperiale responsum, quod videlicet voluntati suae contrarium rebatur, praeveniens, quia palam egredi portas civitatis non poterat, a negotiatoribus exponendum se, dissimulato, ut fertur, habitu, callidus impetravit, silvarum saltus expetiit, cavernarum latibula requisivit. In quibus dum ab omnibus summa sollicitudine quaereretur, indicio colcapitur, trahitur, et apud beati Petri apostolorum principis
Abbreviated transcription (Latin):
quas contra priscani tradicõnem apłica no¬
iuter pululasse cegnou̾at. uidelicet de mĩstris
cantorib. de laycis poncifici familiariter ad
pontificum. ⁊ te nõ ad mittendis passun lay
a romane ecłie. postmodũ ueio collectis cir¬
int̾positõne anachematis tam gen̾aliter ꝙ̃
perpetualiter condempnauit
Eniq ĩ domo dnii more sapiẽtissimi
salomonis ꝓpt̾ musice cõpunctõneni
dulcedinis antiphonarium cancu studiosi¬

Expanded text:
quas contra priscam traditionem apostolicam noviter pullulasse cognoverat, videlicet de ministris cantoribus, de laicis pontifici familiariter adhtico, et de non admittendis passim laica Romanae Ecclesiae, postmodum vero collectis ciris anathematis, tam generaliter quam perpetualiter condemnavit. 6. Deinde in domo Domini, more sapientissimi Salomonis, propter musicae compunctionem dulcedinis, Antiphonarium cento
Abbreviated transcription (Latin):
hactenus ĩ sẽa romana ecłia modulat᷑ consti¬
domibꝰ fabricauit. ubi usq hodie lectus eiꝰ
quo recũbens modulabat᷑. et flagellũ ip̃iꝰ
quo pueris minabat᷑ uen̾atõne cõgrua cũ
autentico antiphonariũ reẜuatur:¬

Expanded text:
us in sancta Romana Ecclesia modulatur, constidomibus fabricavit, ubi usque hodie lectus ejus, in quo recubans modulabatur, et flagellum ipsius, quo pueris minabatur, veneratione congrua cum authentico Antiphonario reservatur
Abbreviated transcription (Latin):
miẜiam Kursus uestiariũ suũ si forte uas
quodlibet aut uestimencũ hr̃ et int̾regans
andinit nich̾ penitus remansisse pret matris
quit frac hanc defer ne cristis abeat qui cõ¬
solari querit᷑ panp: icaq de latam seutellam
gregorio satis hylarit̾ largiente. panper qui
amplectit᷑ uõ iam ad expetenda. sedad conferẽ¬
da suffragia redicuri: Aquo tp̃r uidelicet ãge¬
magnis miraculis et uircutib publicari. qͦꝵ¬

Expanded text:
miseriam. Rursus vestiarium suum, si forte vas miseriam. Rursus vestiarium suum, si forte vas quodlibet aut vestimentum haberet, interrogans, audivit nil penitus remansisse praeter matris quit, frater, hanc defer, ne tristis abeat qui consolari quaerit pauper. Itaque delatam scutellam, Gregorio satis hilariter largiente, pauper, qui amplectitur, non jam ad expetenda, sed ad conferenda suffragia rediturus. A quo videlicet angeantis miraculis,
Abbreviated transcription (Latin):
obliiuscebat᷑ funditus egritudinis sue
Si u̾o rediret egricudo ad memoriam cum
cam fortẽ se ẽẽ sentiret: mirabat᷑ si nõ co
camen corpori suo cupiebat comodare quie¬
tem. quo minꝰ aut oraret aut legeret. auc
tp̃ris degente uixca portam beati pauli ĩ lo¬
sub habitu hoĩs nau fragi postulabat C ui
gregorius ex in cuno corte cõpatiens. sex nũ
mismatib dacis abire p̾cepit Nec multo
post. eadei die idem nau fragus rediit.: se qz
multa ꝑdidisse. pauca u̾o ꝑcepisse. phibuit
A quo sex pari modo nũmismatib simiptis:
letabundus abscessit:. Sed die tercia rediens.
idem ad utoriũ naufragus ĩ portunis uocibꝰ
requirebat Sui liberalissimꝰ pater a ccersito
uestiario alia sex nũmismaca dari p̾cipiens.
cegnonit ĩ uestiano nichil ĩ nũmismatibus
unde posset cosolari naufragũ: reman sisse. qͥd
fac̾et nesciebat: Estuabat deo deuoti pectoris
pietas nõ suffereus uacuan ꝓximi reliquisse

Expanded text:
obliviscebatur funditus aegritudinis suae. obliviscebatur funditus aegritudinis suae. Si vero rediret aegritudo ad memoriam, cum tam fortem se esse sentiret, mirabatur si non 25 comtamen corpori suo cupiebat commodare quietem, quo minus aut oraret, aut legeret, aut temporis juxta portam beati Pauli apostoli, losub habitu naufragi postulabat. Cui Gregorius ex intimo corde compatiens, bis ternis numismatibus datis, abire praecepit . Nec multo post, eadem die idem naufragus rediit, seque multa perdidisse, pauca vero suscepisse perhibuit. A quo, pari modo senis numismatibus sumptis, laetabundus abscessit. Sed die tertia rediens, identidem adjutorium naufragus importunis vocibus requirebat. Cui liberalissimus Pater, accersito vestiario, alia sex numismata dari praecipiens, cognovit in vestiario nihil numismatum unde posset consolari naufragum remansisse. Quid faceret nesciebat. Aestuabat Deo devoti pectoris pietas, non sufferens vacuam proximi reliquisse
Abbreviated transcription (Latin):
quodam cp̃re uisionẽ uicaliũ quaui greci
sincopim dicũt pac̾et᷑ crebris ꝙ angustiis
ꝑ horaꝵ momenca ad exitum ꝓpniquaret.
ac nisi eũ fr̃es frequenti cibo refic̾ent. uicalis
ei sp̃us funditus incc̾ipi uid̾ecur: Paschalis
sup uenit dies. et dũ sacratissimo sabbato in
quo etiam pariuili pueri ieiunãt. ip̃e ieiu¬
nare nõ posset: cepit plus merore ꝙͣ in fir¬
mitate defic̾e. Mox accrescito uiro scĩssimo
cho. a quo uidelicec audierat fuisse mortuũ
suscitatũ: oratoriũ petiit. sese cumi lacrimis
ut saltim die illo ad ieumandũ sibi uirtus
daretur in orationem dedit..
Ost paululũ aũt cõpleca or̃one digres¬
sus. cancam uirtutem suũ scomacum
pcepisse cegnouit: ut ei cib et morb de me¬
moria fundicus tolleretur Cepitq secũ mi¬
rari quis ẽẽt quis fuerit: Et cũ ad animũ
rediret ĩ firmitas: nicħ in se ex hiis q̃ me¬
minerat ocgnosc̾e p̾ualebat: Sũq indis¬
positõne monasc̾ii cccupata mens esset.

Expanded text:
nem vitalium, quam Graeci συγκοπὴν dicunt, pateretur, crebrisque angustiis per horarum momenta ad exitum propinquaret, ac nisi eum fratres frequenter cibo reficerent, vitalis ei spiritus funditus intercipi videretur, paschalis supervenit dies. Et dum sacratissimo Sabbato, in quo omnes, etiam parvuli pueri, jejunant, ipse jejunare non posset, coepit plus moerore quam infirmitcho, a quo videlicet audierat mortuum fuisse suscitatum, oratorium petiit, seseque cum lacrymis, ut saltem die illo ad jejunandum sibi virtus daretur, in orationem dedit. Et post paululum, completa oratione, digressus, tantam virtutem suum stomachum percepisse cognovit, ut ei cibus et morbus de memoria funditus tolleretur. Coepit secum mirari quis esset, quis fuerit; et cum ad animum redibat infirmitas, nihil in se ex his quae meminerat recognoscere praevalebat. Cumque in dispositione monasterii occupata mens esset,
Abbreviated transcription (Latin):
euangelii quatuor libros. sic quatuor ꝯsilia
suscipe et ueuerari me fateor. inicenũ scilicet
ĩ quo ꝑuersum arrii dogina descruit. constã¬
tinopolitanũ queq. in quo eimoniii et uia¬
cedomiani error cõmucit᷑. effesimũ etiã pͥmũ
in quo nestorii ĩpietas iudicat᷑. Calcedonẽse
uero. in quo euchicii. dyoscori ꝙ prauitas re¬
ꝓbatur. tota deuotõne cõplector. ĩtegerrima
a ꝓbatõne cuscodio. quia ĩ hiis uelut ĩ quadra¬
to lapide sc̃e fidei strutura cõsurgit. Quincũ
quoq cõ silumi parit᷑ uen̾or. in quo epistola
que ybe dicitur.erroris plena reprobatur:

Expanded text:
euangelii IIII libros, sic quatuor concilia suscipere et venerari me fateor, Nicenum scilicet, in quo perversum Arrii dogma destruitur, Constantinopolitanum quoque, in quo Eunomii et Macedonii error convincitur; Efesin quo Nestorii impietas iudicatur, Calcedonense vero, in quo Euticetis Dioscorique pravitas reprobatur, tota devotione amplector, integerrima approbatione custodio, quia in his velut in quadrato lapide, sancte quoque concilium pariter veneror, in quo epistola, quae Ibae dicitur, erroris plena reprobatur,
Abbreviated transcription (Latin):
epłis ordinari p̾cepit. Inc̾im dum ab urbe
assensus. et lues ip̃a ppłm uehemencius de¬
uastaret. uenerabilis leuita gregorius uer¬
dis nri duritiam ip̃a quam patinuir pena dis¬
mucione ꝑcucit᷑. et repentina singuli cede uas¬
tant᷑ Nec langor mortem p̾ueint: sed lan¬
goris moras ut cernitis. mors ip̃a precur¬
rit Percussus quisq aute rapit᷑. ꝙͣ ad lamẽ¬
ta penitentie cõu̾catur: Pensate ergo qͣlis
ante cõspectũ districti iudicis ꝑuenit: cui
nõ licet flere qd̾ fecit Et hĩcatores quidem
nõ ex parte sb̾trahunt᷑. sed paritꝰ corruunt
tomꝰ uacue relinqũt᷑ filioꝵ fuu̾a parentes
aspiciũcti sui eos ad inceritũ heredes p̾cedunt
Nus quisꝙ ergo nostrũ ad penicencie
lamenta cõfugiat. dum flere aute ꝑcu¬
ssionem uacat keuccemꝰ aute ceulos men¬
tis quicquid errando cõmisini: et qd̾ nequit̾
eginiꝰ. flendo puniauiꝰ: Preueniamiꝰ facieni

Expanded text:
psum ordinari praecepit. 41. Interim dum ab urbe assensus, et lues ipsa populum vehementius devastaret, venerabilis levita Gregorius vernostri duritiam ipsa jam quam patimur poena disirae mucrone percutitur, et repentina singuli caede vastantur; nec languor mortem praevenit, sed languoris moras, ut cernitis, mors ipsa praecurrit. Percussus quisque ante rapitur quam ad lamenta poenitentiae convertatur. Pensate ergo qualis ante conspectum districti Judicis pervenit, cui non licet flere quod fecit. Et habitatores quidem non ex parte subtrahuntur, sed pariter corruunt. domus vacuae relinquuntur, filiorum funera parentes aspiciunt, et sui eos ad interitum heredes praecedunt. Unusquisque ergo nostrum ad paenitentiae lamenta confugiat, dum flere ante percussionem vacat. Revocemus ante oculos mentis, quicquid errando commisimus, et quod nequiter egimus, flendo puniamus. 'Praeveniamus faciem
Abbreviated transcription (Latin):
pcooris: sed ut cõuertat᷑ et uiuac Nullus
ergo de ĩiquicatũ suaꝵ ĩmanitate desperet:
uec̾nosas namq ninuicaꝵ culpas tridua¬
na penitentia abst̾sit: et cõuersus latro ui¬
te p̾mia etiam ĩ ip̃a sm̃a sue mortis emer¬
uit Mutemꝰ igit᷑ corda et p̾sumamꝰ nos
iam ꝑcepisse qd̾ petimus Sitius ad p̾cem
index flectitur:. si a prauitate sua peccator cor¬
rigatur: In minẽte ergo cance aĩadu̾sionis

Expanded text:
convertatur et vivat . Nullus autem de iniquitatum suarum immanitate desperet. Veternosas namque 6 Ninivitarum culpas triduana poenitentia abstersit: et conversus latro vitae praemia, etiam in ipsa sententia suae mortis, emeruit. Mutemus igitur corda, et praesumamus nos jam percepisse quod petimus; citius ad precem judex flectitur, si a pravitate sua animus corrigitur. Imminente ergo tantae animadversionis
Abbreviated transcription (Latin):
tatis en adere ne quieuit: ꝯsensurũ se tandẽ
aliquando simulauit. ⁊ imꝑatori mauritõ
cuiꝰ filium ex lauacro sc̃o susceꝑat latent̾
literas destinauit. ad iurans et mulca p̾ce
nũcium anticipauit. cõp̾hensumq ac dir¬

Expanded text:
tatis evadere nequivit, consensurum se tandem aliquando simulavit, et imperatori Mauricio, cujus filium ex lavacro sancto susceperat, latenter litteras destinavit, adjurans, et multa prece nuntium anticipavit, comprehensumque ac, dir
Abbreviated transcription (Latin):
Noinde fr̃es karissinii contrito corde
correctis oꝑib crastina die primo di¬
luculo ad septiforinem lecaniam iuxta dis¬
cributõnem inferius designatam deuota
negociũ agere p̾sumat: quatuꝯ ad sc̃e¬
dei genitricis ecłiam cõuenientes qui simł
om̃s peccauimꝰ. simł onĩs mala que feamꝰ
martins marcelli. Letania monachor: ab ecłia

Expanded text:
Proinde, fratres charissimi, contrito corde, et correctis operibus crastina die, primo diluculo, ad septiformem litaniam, juxta distributionem inferius designatam, devotanegotium agere praesumat, quatenus ad sanctae genitricis Dei ecclesiam convenientes, qui simul omnes peccavimus, simul omnes mala quae fecimus martyris Marcelli, litania monachorum ab eccle
Abbreviated transcription (Latin):
descendit. Sed et subfocate bestie in t̾ saxosos
maris turbidissimi fluctus sine mora ĩ lit¬
tore deciderũt. suaꝙ pucredine tocũ aerem
cormupenint: Se quta est e uestigio elates
ĩguinaria. que romanã urbem a deo uehemẽ¬
ti pestilencia lauiauit: ut eciam corpora li ui¬
su sagitte celitus uenire. et singulos quosq
pontere uid̾entur: Que ĩ mense undecimo

Expanded text:
descendit; sed suffocatae bestiae inter salsos maris turbidissimi fluctus sine mora in littore deciderunt suaque putredine totum aerem corruperunt . 37. Secuta est e vestigio clades inguinaria, quae Romanam urbem adeo vehementi pestilentia laniavit, ut etiam corporali visu sagittae coelitus venire, et singulos quosque percutere viderentur. Quae in mense undecimo
Abbreviated transcription (Latin):
egredi nõ hẽrent. ibiq se fame ac sici deficere
formidarent: ad ecłie ianuam ueniebant ad
aũt ante ianuam ad oscendendũ cũctis mar¬
tiris meritũ: et a qua erat ad adiutoriũ. et
a qua nõ erat ad cocupandum locum:¬

Expanded text:
egredi, non haberent, ibique se fame ac siti deficere formidarent; ad ecclesiae januam veniebant, adautem ante ianuam ad ostendendum cunctis meritum martyris et aqua erat ad adiutorium, et quasi aqua non erat ad invadendum locum
Abbreviated transcription (Latin):
Unc si quidem apud ueronensem ui¬
bem flumꝰ achesis ut idem gregoriꝰ
minime ĩtrauit: Que paulisper crescens
usq ad fenestras ecłie que erant tectis ꝓxi¬
nie ꝑuenic: Sie q stans a qua ec lie ianuaz
clausit: ac si illud elemencũ liquidũ ĩ soli¬
dicatem paniecis fuisset ĩmutatũ Cumq¬

Expanded text:
Tunc siquidem apud Veronensem urbem fluvius Athesis, ut idem Gregorius minime intravit. Quae paulisper crescens usque ad fenestras ecclesiae, quae erant tectis proximae, pervenit; sicque stans aqua ecclesiae januam clausit, ac si illud elementum liquidum in soliditatem parietis fuisset mutatum
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓuntie quomiodo nũcupat᷑: Mercator respon¬
dit: Aelle uorat᷑ Et gregorius alludens
ad nomen. dixit: Bene rex dicit᷑ aelle. qr¬
alieluia. id est lautem creatoris oportet ĩ illis
Ox itaq accedens gregorius ad bene¬
dictum apłice sedis pontificem: cepit
uehement̾ expet̾e. ut in britãniam aliquos
uerbi ñstros enutt̾et Quo cũ nemnẽ ire
uelle ecgnosceret. semet ip̃m nõ dubicauit
ĩgerere. dũ modo pontifex sibi licentiam co¬
modaret: Q licet cũ magna cũe tatõne to¬
cius eleri ac ppłi gregorium sponte ꝓficisei
mani plurimũ cõturbati: deliberato conci¬
lio tripharie per loca bie cõcigua un põti fex
Petrũ offendisci. romã destruxisti. gregoriũ
np̃e secũ cõmeantib iã p̾dix̾at fore futuiũ
singulis qui escentib que dam gregorius lec¬
titabat: Quo locusta supuenieus et daus¬
pit q paululũ a legendo quiescere. et ex cõ¬

Expanded text:
provinciae quomodo nuncupatur? Mercator responprovinciae quomodo nuncupatur? Mercator respondit: Aelle vocatur. Et Gregorius alludens ad nomen, dixit: Bene, quia rex dicitur Aelle. Alleluia etenim in laude Creatoris in partibus illis Mox itaque accedens ad Benedictum, apostolicae sedis pontificem, coepit vehementer expetere ut in Britanniam aliquos verbi ministros mitteret. Quo cum neminem ire velle cognosceret, semetipsum quoque non dubitavit ingerere, dummodo sibi pontifex licentiam commodaret. Qui licet cum magna cunctatione totius cleri ac populi Gregorium sponte proficiscmani plurimum perturbati, deliberato consilio, trifarie per loca viae contigua unde pontifex Petrum offendisti, Romam destruxisti, quia Gregorium ipse sibi commeantibus jam praedixerat fore futurum. singulis quiescentibus, Gregorius lectitabat. Quem locusta superveniens coegit pauit paululum a legendo quiescere, et ex con
Abbreviated transcription (Latin):
inde p̾terire: Qui cernẽs int̾ alia pueros cor¬
pore candidos. forma pulcherrimos. uultu ue¬
nustos. capilloꝵ queq nitore ꝑspicuos ẽẽ ue¬
nales: interregat gregoriꝰ mercatorem de qͣ
pacria illos attulisset: Ille respondic. De bri¬
tannia ĩ sula: cuiꝰ in colaꝵ onũũ facies si mili
candore fulgescis: Sregorius dixis: xp̃iani
sunt iidem ĩ sulani an ad huc paganis tenẽ¬
tur errorib ĩplicati: Mercator respondit. Non
sũt xp̃iani: sed paganis tenent᷑ laqueis irre¬
citiz Sinic gregorius a criter ĩ gemiscens.: heu
ꝓhdolor in quit. ꝙͣ splendidas facies pͥnceps
qd̃ ẽẽt uocabulun gentis illiꝰ Cui nercator
respondit: Angli uocant᷑. At gregorius bene
in quic angli. qͣi angłi: quia et angelicos
nomen hr̃ec ip̃a ꝓuincia: Mercator respondit:
Prouinti ales illi: deyri uccant᷑ Sregorius be¬
ne inquit deyri. nai de ira dei sunt eruen¬
di. et ad xp̃i gr̃am cõnec audi kex aũt illius

Expanded text:
eterire: qui cernens inter alia pueros corpore candidos, forma pulcherrimos, vultu 30 venustos, capillorum quoque nitore perspicuos esse venales, interrogavit mercatorem de qua patria illos attulisset. Ille respondit: De Britanniae insula, cujus incolarum omnium facies simili candore fulgescit. Gregorius dixit: Christiani sunt iidem insulani, an adhuc paganis tenentur erroribus implicati? Mercator respondit: Non sunt Christiani, sed paganis tenentur laqueis irretiti. Tunc Gregorius acriter ingemiscens: Heu! proh dolor! inquit, quam splendidas facies princeps quod esset vocabulum gentis illius. Mercator respondit: Angli vocantur. At ille: Bene, inquit, Angli, quasi angeli, quia et angelicos nomen haberet ipsa provincia. Mercator respondit: Provinciales illi Deiri vocantur. Et Gregorius: Bene, inquit, Deiri, quia de ira sunt eruendi, et ad Christi gratiam convocandi. Rex, ait, illius
Abbreviated transcription (Latin):
exemplo ad oronis placidum litus qiͣ auchore
sime stringeret᷑. et dũ eausaꝵ scłariũ ꝯtinua¬
tis uertiginib fluctuaret. ad illoꝵ consortiũ
uelut ad tucissimi portus litora cõfugeret:
Ac licet illud eũ mĩsteriũ a monasteno ab stiac¬
tum a pristine queq quietis uita mucrone sue
cccupacõnis extuxerat. int̾ eos tamẽ ꝑ scudio¬
se lectõnis alleqͥum cotidiane cõpũc tõnis
gatus maxime ꝙ eleandro yspalensi
Ep̃o qui ꝓ cansis uoesgotor legatus eodem
cp̃re cõstantinopolim uen̾at cõpulsus ẽ ut
librum beati iob multis ĩ uolutũ misteriis
enodaret Neq ille negare pocuit opus qd̾
sibi amor frat̾ms multis utile ĩponebat fu¬
turum: sed eũdem librũ quomodo uixta lit̾¬
menta referendus. quo sensu uin cuiq fideli¬
um sit aptandus. ꝑ cripharias ĩtelligendi
sp̃es miranda rõne ꝑ decuit : In quib tamẽ
ita de uirtutib uiciisꝙ dissenut: ut nõ solũ
uideatur eade uerbis expon̾e. sed formis quo¬

Expanded text:
exemplo ad orationis placidum littus quasi anchorae fune stringeretur, et dum causarum saecularium continuatis vertiginibus fluctuaret, ad illorum consortium, velut ad tutissimi portus sinum, refugeret. Ac licet illud eum ministerium a monasterio abstractum a pristinae quoque quietis vita mucrone suae occupationis exstinxerat, inter eos tamen per studiosae lectionis alloquium quotidianae aspiratio gatus, maximeque a Leandro Hispalensi episcopo, qui pro causis wisigothorum legatus eodem tempore Constantinopolim venerat, compulsus est ut librum beati Job, multis involutum mysteriis, enodaret . Neque ille negare potuit opus quod sibi amor fraternus multis utile imponebat futurum, sed eumdem librum quomodo juxta littmenta referendus, quo sensu unicuique fidelium sit aptandus, per trifarias intelligendi species miranda ratione perdocuit: in quibus tamen ita de virtutibus vitiisque disseruit, ut non solum videatur eadem verbis exponere, sed formis quo