comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
iami ꝓbra testat᷑ fetor ꝓ thure pacet᷑
ꝓd titulis moꝵ turliã gero fagitioꝵ
Et quicqͥd miserũ cadit ingems hoc
mulierum.
Meu qͣd tẽptaui quo qͣlis ⁊ uñ mig̃ni
ad mensã xp̃i m̾etrix a fornite tristi
Anis honerata malis adii loca talia
talis
bstruit hoc aditũ frustra mͥ sepe pe
pͥbra lupanaris d̾s ꝯdit ⁊ arcet ab ari
Et lordes m̃tis a uiuificis alim̃tis
Uis uote p̃ssi nec longiꝰ inde recessi
Sed stans p̃portis lacrimis ĩmer¬
gor obortis
Gerqi repulsa queror grauat ora
madentia mexor
Dissidet affectꝰ tẽptat qu̾sio pectus
uetusta.
uens eximie sub noĩe pucta marie
Nue saluatore peꝑit ceu stella nitorẽ
Manc dũ conspitio nouor intus ex̃
altera fio.
ce nexo.
Ad te uirgo ꝑa ugo sacra ugo ma
uirgo naue fortis uenio sed femi¬
na mortis.
Seomala uulgaris. sed sordida
Ses que plaraui nisi cum ploran¬
da patraiu.
Cu pbra cõmisi quasi probris ui¬
Et imestos uultꝰ hilarauit conuba

Expanded text:
bra testatur fetor pro thure paratur, Pro titulis morum, turbam gero flagitiorum, Et quidquid miserum cadit in genus hoc mulierum. Heu! Quid tentavi? Quo, qualis et unde migravi? Ad mensam Christi meretrix a fornice tristi, His onerata malis adii loca talia talis. Obstruit hoc aditum frustra mihi saepe petitum. Probra lupanaris Deus odit et arcet ab aris, Et sordes mentis a vivificis alimentis. Hinc vocem pressi, nec longius inde recessi: Sed stans prae portis lacrymis immergor obortis, Terque repulsa queror, gravat ora mentia moeror. Dissidet affectus, tentat confusio pectus, venusta Illius eximiae sub nomine picta Mariae, Quae Salvatorem peperit, ceu stella nitorem Hanc dum conspicio, novor intus et altera fio. ece vexo: Ad te, Virgo pia, Virgo sacra, Virgo Maria, Virgo novae sortis venio, sed femina mortis, Sed male vulgaris, sed sordida, e ploravi nisi cum ploranda patravi; Cum probra commisi, quasi probris inEt moestus vultus hilaravit concuba
Abbreviated transcription (Latin):
Ut sensi metũ sic aio ñ erat equũ
Ila mͥ misere mulieri tẽpla patere
Templa beatoꝵ titulis reu̾enda laboꝵ
Iic est cõfractũ mortis lacͥmabile
pactũ
Hit nr̃os actus actor luit hostia fc̃s
Hic est dãpnatus hic mortuus hic
tumulatus
Anc et surrexit et uitã morte reuexit
ad loca tã mite dulcedĩs ausa uenire
Non olee rorẽ nõ affera thuris adorẽ

Expanded text:
Ut sensi mecum, sic aio: Non erat aequum Ut sensi mecum, sic aio: Non erat aequum Illa mihi miserae mulieri templa patere, Templa beatorum titulis reverenda laborum. Hic est confractum mortis lacrymabile pactum; His nostros actus auctor luit, hostia factus, Hic est damnatus, hic mortuus, hic tumulatus, Hinc resurrexit et vitam morte revexit. Ad loca tam mirae dulcedinis ausa venire Non oleae rorem, non affero thuris odore
Abbreviated transcription (Latin):
nia scortũ
Iuncta leui turbe meror hospes et hos
IHos ego dum capto dũ me male sa¬
na coapto
Nequitie tante crucis exaltatio sc̃e
Que tũt instabat siues ad templa
Wrbs exhausta fere me cõpulrs ire
uidere
Et pudet et dicã qͥ sb̾iectaret iniqͣm
Sed scelus loc cessit pietas ꝙ suꝑna
repressit
Incentiuoꝵ ueneres estus ꝙ meox
Quippe uolẽs intrare fores ⁊ sac iud̾e
Nõ illas intrare sinor ñ istauide
porta patens ppłm uenientẽ suscipi¬
ebat
ca peccatricẽ uis celica reiciebat
ilue dũ feminea conting̾e debilitare
Suspicor eluctor qͣnta licet ĩpbitate
Sed ñ tunc potui portas ĩtrare patẽtẽ
Nmus intrarẽt p̾euntes atq seꝙ̃tes
Miror ⁊ indignor ꝙ ab ede sacra re¬
uotarer
Inseror et turmis ut ab his impulsa
Quitor ppłoꝙ manꝰ oppono p̾menti
Sed nichil istoꝵ ꝓdest intrare uolẽti
Tas quoq conatus tenet eneruatꝙ
reatus
sec patit᷑ crimẽ sacrũ conting̾e limẽ

Expanded text:
nia scortum. nia scortum. Juncta levi turbae moror hospes et hostHos ego dum capto, dum me malesana coapto Nequitiae tantae, crucis Exaltatio sanctae, Quae tunc instabat, cives ad templa Urbs exhausta fere me compulit ire videre, Et pudet et dicam, qui subjectaret iniquam. Sed secus hoc cessit, pietasque superna repressit Incentivorum veneres aestusque meorum. Quippe volens intrare fores et sacra videre, Non illas intrare sinor, non ista videre. Porta patens populum venientem suscipiebat, Me peccatricem vis coelica rejiciebat. Quae dum feminea contingere debilitate Suspicor, eluctor quanta licet improbitate; Sed nec tunc potui portas intrare patentes, Quamvis intrarent praeeuntes atque sequentes. Miror et indignor quod ab aede sacra revocarer: Inseror et turbis, ut ab his impulsa Enitor, populoque manus appono prementi. Sed nihil istorum prodest intrare volenti, Hos quoque conatus terit enervatque reatus, Nec patitur crimen sacrum contingere limen.
Abbreviated transcription (Latin):
Si de cõmuni uictus mͥ cõuenit uni.
Iis didis uuenis gͥssus ĩp̾ssit ha¬
renis¬
Et quasi u̾boꝵ sumpta leuitate me
Rautas hortat᷑ sotios uocat urgr¬
Prosequor intro ratẽ spondet mare
prosperitatẽ¬
Et paucis horis captatis utimͣ horis
fi mͥ quo labor qͣ lingua cet̾a fabr
soa ueniã misere pudor exigit ista si¬
Et trahit horrorẽ tantũ menimisse
pleuit.
Et ꝑtul a curis fuit oĩs mẽtio uiris
Quo male ꝓiecto nautas ĩ turpio flecto
Exito torpentes segnes uoco probra
Nui scelus est gratũ fortẽ puto iu
Cura fuit sonti ꝑ mille ꝑicula ponti
¶ landiri sceleri nil p̃ter honesta uerea
In uenerẽ uolui uino ꝑ sepe resolui
Escis distenda modulas uariare canodi
Om̃ib his ut q̃ sunt infesta saluti
Crede mͥ multũ miror. scelus illud ĩ¬
Nec mare nec uentũ fatinus rupisse
tonantis¬
Int̾ mlle fere mortes mala tuta fuere
Iͥamꝙ mͥ gͣtis monsrabat fũs metati
ad sicet iratꝰ differt punire reat᷑
Deferor ad portũ subeo noua me¬

Expanded text:
provenit uni. His dictis, juvenis gressus impressit arenisEt quasi verborum spreta levitate meorum, Nautas hortatur, socios vocat, urgProsequor intra ratem, spondet mare prosperitatemEt paucis horis captatis utimur oris. Hei mihi! quo labor? qua lingua caetera fabor? Da veniam miserae, pudor exigit ista Et trahit horrorem tantum meminisse plevit. Et procul a curis fuit omnis mentio juris, Quo male projecto nautas in turpia flecto; Excito torpentes, segnes voco probra ui scelus est gratum fortem puto, juCura fuit sonti per mille pericula ponti Blandiri sceleri, nil praeter honesta vereri, In venerem volvi, vino persaepe resolvi, Escis distendi, modulos variare canendi. Omnibus his uti, quae sunt infesta saluti. Crede mihi, multum miror scelus illud iNec mare nec ventum facinus rupisse Tonantist aestus, Inter mille fere mortes mala tuta fuere.Jamque mihi gratis monstrabat fons pietatis Quod licet iratus differt punire reatus, Deferor ad portum, subeo nova moe
Abbreviated transcription (Latin):
Quid qͥd peccaui mala pessĩa młtipli
Nec sceleri metas posuit uł serior etas
Galib ⁊ cantis oculis ĩuisa tonãtis
Annos t̾cenos exegi bisq quat̾nos
Ette die qͦdam s qualr̾ hoc tͥ pdam
Quã misere cetidi uuene in litore uidi
Uidi captam quo uellẽt ire rogaui
Subridens pͥmus dixit ihxrosolimis
Sciscitor an comitẽ paterent᷑ sb̾di
Tunc egu ꝓ naui p̾tiũ tͥ naute pa
Si pretum queris me ꝓ p̾tio poueriᷤ

Expanded text:
Quidquid peccavi mala pessima justificavi, Quidquid peccavi mala pessima justificavi, Nec sceleri metas posuit vel serior aetas. Talibus et tantis oculis invisa Tonantis, Annos ter ternos exegi bisque quaternos Ecce die quodam, sed qualiter hoc tibi prodam? Quam misere cecidi! juvenes in littore vidi, Vidi, captavi; quo vellent ire rogavi. Subridens primus dixit: Jerosolymis Sciscitor an comitem paterentur. SubdTunc ego: Pro navi pretium tibi nauta paravi; Si pretium quaeris, me pro pretio po
Abbreviated transcription (Latin):
Infamis cultu uaga lumine lubri
tratior incessus et lenã sernoꝵfess.
clama uere foris pudet hanc memi¬
cl ale iauit gestus nimis est furor iste
molestus¬
Sul esbuta mei dux ⁊ uia pntiei
Mystoruis scelerũ ꝯͥsũpsi queꝙ liere¬
Quos qͦnens fregi festũ celebratius
Dilexi didici minas modulamĩe iuci
Cũq salitores exhaustos aut senioreᷤᷤ
In nullã uenerẽ iã fastidita mouerẽ
Sũ blandita nouis hos eni munere
Qt sotiis scelerũ diuisi singula rerũ
Nuas acus ⁊ fusus iite donaret ĩusꝰ
Iis instrum̃tis manꝰ accedebat egẽtis
Hhis domꝰ his uict᷑ꝰ his ẽ quesitꝰ amictꝰ
His aduota datꝰ co̾nsors heres q reat᷑
iuã male nã nemini plãcuit mͥ co¬
pia uini.
Aua captabat᷑ tybus iñ libido iuuat᷑
Quo duo magni sint hostes sexus
et anni.
Ebrietas istis fuit addita tertius
Et mͥ defendi palmã male sꝑ agẽdi.
Cũ iam nõ nossem quẽ criminẽ ũ¬
cere possem.
Cumine multiplici post omnes me

Expanded text:
Infamis cultu, vaga lumine, lubriFractior incessus, et lenam sermo professus, Clamavere foris, pudet hanc memiClamavit gestus, minus est furor iste molestuSic oblita mei, dux et via perniciei, Historiis scelerum consumpsi quosque dierQuod quoties fregi, festum celebratius e docerent, Dilexi, didici, mimas modulamine vici. Cumque salitores exhaustos, aut seniores In nullam venerem jam fastidita moverem, Sum blandita novis, hos emi munere Et sociis scelerum divisi singula rerum, 1268 Quas acus et fusus vitae donarat in usus. His instrumentis manus accedebat egentis, His domus, his victus, his est quaesitus amictus, His ad vota datus consors haeresque reatus. Quantum, nam memini, placuit mihi copia vini? Quam captabatur cibus, unde libido juvatur? Cumque duo magni sint hostes sexus et anni, Ebrietas istis est addita tertius  Et mihi defendi palmam male semper agendi. Cum jam non nossem quem crimine vincere possem, mine multiplici post omnes me
Abbreviated transcription (Latin):
Nue male feruebat penitus frigere
solebat.
pretea flentẽ miserabilit᷑ q iacentẽ
Cirtũ fulgeliat splendor totam q¬
tegebat
Missus aberrantẽ reuocare leuare
S pem conferre bonã dare uim mori¬
strare coronã
Trina triennua bina tetrenna sit
s ed noua uulnera uirgo puerꝑa¬
cũ bene fleui
Dersit ⁊ abluit inde salus fuit in¬
P tot lustra fere duo panes esca
fuere
iuos mecũ gessi simul hac ex ur¬
be recessi
Aruerant ⁊ duruerant ꝓpriũꝙ colorẽ
ꝑ diderant et desierant confre uigorẽ
Inde tamen releuare famẽ p̾parca
iuid biberẽ cũ deficerẽ iux inue¬
niebam .
Postꝙͣ stͥ longo consũpti tpre panes
Mens herens dño curas abstrinx̃
Usq modo tybus ext̾ior cũ frondib¬
herba
Usꝙ modo tyb interior celestia u̾ba
Uestes quas habui scidit triuit ꝙ
uetustas.
Nuida de huic tenui regiones sole¬
In quib algores nimios nimos q¬

Expanded text:
Quae male fervebat penitus frigere Quae male fervebat penitus frigere solebat. Praeterea flentem miserabiliterque jacentem Circumfulgebat splendor, totamqegebat Missus aberrantem revocare, levare labentem, Spem conferre bonam, dare vim, monstrare coronam. Trina triennia, bina tetrennia sic fuere. Sed nova vulnera Virgo puercum bene flevi, Tersit et abluit; inde salus fuit, inr tot lustra fere duo panes esca fuere, Quos mecum gessi simul huc ex ube recessi. Aruerant et duruerant, propriumque colorem Perdiderant et desierant conferre vigorem, Inde tamen relevare famem perparca Quid biberem cum deficerem vix inniebam. Postquam sunt longo consumpti tempore panes, Mens haerens Domino curas abstraxit Usque modo cibus exterior cum frondibherba, Usque modo cibus interior coelestia verba. Vestes quas habui, scidit trivitque vetustas, Nuda dehinc tenui regiones soleIn quibus algores nimios, nimiosq
Abbreviated transcription (Latin):
Urbib et ꝑegre uinũ discutit᷑ egre
p̾roposito moꝵ subit hostis u̾q locoꝵ
pectora firma parũ mala mentio
delitiaꝵ¬
Urget et infestat furit eua uirũq
molestat¬
Eua sbũ mortis cupit ĩ uitalibus
edamñ
Disce nichil tutũ nͥ primo carne solu
honesto
Estu nubendi desiderioq canendi
Execrandoꝵ modulos ⁊ carmẽ amoꝵ
Uror ⁊ ad mentẽ retro male respici¬
Amplexus uetiti redeunt et mille
Oscula captant᷑ ad nuptũ uota ua¬
gantur¬
Uirtus est honeri pudeo ultra lege te
Teder aq̃ iugis postpono seria nugis
Soli uagã turbis heremũ conuenti¬
b urbis¬
Hec ad defectũ pulsant fantasmata
Et g̾men moris suffocat ymago
furoris
Donec ad exumã p̾cib ꝯu̾sa matiã
a tẽptamentis reuocarẽ lũia mentis
Tuc aĩo uenio gemo lacrimor hosti¬
ILuero reformari p̾cor ĩueterata
post holocausta p̾cũ redit et stat
mens bona secum.
post fletũ cordis fugit oĩs mentio¬
sordis.
Ihis medicamentis resi debant ub̾a

Expanded text:
Urbibus et peregre vitium dediscitur aegre. Proposito morum subit hostis ubique locorum. Pectora firma parum mala mentio deliciaUrget et infestat, furit Eva, virumque molestaEva cibum mortis cupit in vitalibus edam. Disce nihil tutum nisi primo carne soluthonesto. Aestu nubendi desiderioque canendi Exsecrandorum modulos et carmen amorum Uror et ad mentem retro resipiscAmplexus vetiti redeunt, et mille mariti, Oscula captantur, ad nuptum vota vaganturrtus est oneri, pudet ultra lege teneri; Taedet atque jugis, postpono seria nugis, Solivagam turbis, eremum conventi urbisHaec ad defectum pulsant phantasmata rectum, Et germen moris suffocat imago furoris, Donec ad eximiam precibus conversa Mariam A tentamentis revocarem lumina mentis. Huc igitur venio, gemo, lacrymor, hostero reformari, precor inveterata novari. Post holocausta precum redit et stat mens bona secum, Post fletum cordis fugit omnis mentisordis. His medicamentis residebant ubera
Abbreviated transcription (Latin):
Hec zosimas eq̃ suspirat nocte᷑ dieq
T̾ermmnꝰ optat᷑ quo grex sãc egrediat᷑
Terminꝰ ecce redit cõuentꝰ ab ede recedͭ
At morbo tactꝰ iosimas ⁊ stare coactꝰ
Letus agit grates qr ꝙ sͥ femĩa uates
Dix̾at implet᷑ iacet at qͣndoq sequet᷑
Dura libens tołat qͥsqͥs sblimia sꝑat
S pes egintanti monacho lectoq cu¬
banti
Subuenit alludit gemitũ lacrimas

Expanded text:
Hoc Zosimas aeque suspirat nocte dieque. Hoc Zosimas aeque suspirat nocte dieque. Terminus optatur quo grex sacer egrediatur. Terminus ecce redit; conventus ab aede recedit: At morbo tactus Zosimas, et stare coactus, Laetus agit grates, quia quod sibi femina vates Dixerat, impletur. Jacet, at quandoque sequetur. Dura libens tolerat quisquis sublimia sperat. Spes aegrotanti monacho, lectoque cubanti Subvenit, alludit, gemitum lacrymas
Abbreviated transcription (Latin):
Rox cursu solito reditũ iubet gͦ redito
Queꝙ tͥ soli cõmisi pandere noli¬
indo monast̾iũ claustrales eg̾diẽt᷑
Et parit̾ fluuio iordanẽ tnsgrediẽt᷑
Ap̃e domi residens morbo remanebis
agente.
Quẽ tamẽ̾ euades dño t̾ subueniente
Incolumis fc̃s exi cũctamine dempto
Altarisq cyliũ decũ deferre mem̃ito
Mic mͥ canductus uector uia patria
Hoc duce tarpe uiã tͥ mi pr̃ obuia fiã
Ais ocłis iterũ te cõferet una dieꝵ
Tunc ego tunc demũ sũ te uisura su¬
premũ
Inde ualedicto zosunas fugit illa re
Ip̃e recedentẽ nͭ uel p̾ce respicientẽ.
Prosequit᷑ uisu qͣm postqͣm p̃pete nisu
Sic asportari uidet ⁊ frustra reuocari.
Conu̾tit g̾ssus redio eg̃ ditͣq recessus
Cella reu̾tenti pacet heret femia m̃ti
femina u̾sat᷑ in pectore uixq putat᷑
fẽmĩa sic suꝑis par est h̃itus młieriᷤ
Sic ẽ nõ hõis statꝰ os abiectõ crins
Hec ⁊ sola fere recolit captatq uid̾e

Expanded text:
ox cursu solito, reditum jubet: ergo redito. Quaeque tibi soli commisi, pandere nolndo monasterium claustrales egredientur, Et pariter fluvium Jordanis ingredientur, Ipse domi residens morbo remanebis agente, Quem tamen evades Domino tibi subveniente. Incolumis factus exi, cunctamine dempto, Altarisque cibum tecum deferre memento: Hic mihi conductus, vector, via, patriaHoc duce carpe viam, tibi, mi Pater, obvia fiam. His oculis iterum te conferet una dierum, Tunc ego, tunc demum sum te visura supremum. Inde valedicto Zosima fugit illa relicto. Ipse recedentem, nec vel prece respicientem, Prosequitur visu, quam postquam prepete visu Sic asportari videt, et frustra revocari, Convertit gressus, redit, egrediturque recessus. Cella revertenti patet, haeret femina menti, Femina, versatur in pectore, vixque putatur Femina sic superis par est habitus mulieris. Sic est non hominis status, os, abjectio, cinis: Hoc et sola fere recolit, captamque videre:
Abbreviated transcription (Latin):
ͥdqͥd peccauit caro tarnis iuctima
lauit.
Quid tͥ penaꝵ quał conflictus eaꝵ
ad̃ ue truces eque renouent᷑ uocte
dieq
Scit ds̃ ip̃oꝵ testis m̾cesq laloꝵ
Sepe sub ardenti cancro brumaꝙ
Frigore nocturno rigeo tremor ig¬
ne diurno luta
Et nusqmͣ tuta iaceo qͣsi morte so
addit᷑ huic pene uis pulueris ar¬
dor harene
Nec grauitas hoꝵ leuit᷑ sorte locoꝵ
Rã locus ut t̾nis uacat arbore mõ¬
te cau̾nis.
Et quib arcet᷑ canis ardor. hyemps¬
Cũ fucit aura foris p̾mit auram
feruor amoris. m̾tis
Neo niue nͨ uentis alget deuotio
Ardua nulla bonis spe syderee regi¬
onis mu
St m despondi mundũ male coscia
mantũ
Inꝙ lupunari ppło male morig̃ari
Nirꝰ discenti nullus labor erudiẽn
Sic mͥ p̃terite fluxeruĩt temꝑauite
Temꝑa que restant m̾cedis spem
michi prestant

Expanded text:
dquid peccavit caro, carnis victima lavit. Quid mihi poenarum qualis conflictus earum, Quotve cruces aeque renovantur nocte dieque, Scit Deus ipsorum testis, mercesque laborum. Saepe sub ardenti cancro, brumaque Frigore nocturno rigeo, cremor igne diurno, Et nusquam tuta jaceo quasi morte soluta. Additur huic poenae vis pulveris, ardor arenae. Nec gravitas horum lenitur sorte locorum, Nam locus, ut cernis, vacat arbore, monte, cavernis, Et quibus arcetur canis ardor hiemsCum furit aura foris, premit auram fervor amoris, Nec ve, nec ventis alget devotio mentis. Ardua nulla bonis spes sidereae regionis, Et mihi despondi mundum male consciamantum, e lupanari populo male morigerariNullus discenti, nullus labor erudiendi. Sic mihi praeteritae fluxerunt tempora vitae: Tempora quae restant mercedis spem mihi praestant,
Abbreviated transcription (Latin):
Uemũpuã cũ se cesum sentiret et põdꝰ
ictus sustinere nõ posset confestimi
brachiũ suũ retraxit et reliqũ itꝰ
Et iã sacer ille sangͥs cepit emana
mauit tanꝙͣ deuicto hoste triũphãs
tes ad hec ad or̾onẽ disꝑsi sunt secũ¬
dũ illud euuangelicũ. ꝑcutiã pasto¬
rem et disꝑgentur oues gregis. Nõ
.ii. leuẽ omnib timorẽ dñs ĩcussit
sed magnũ et qui posset cadere in
ꝙ̃uis t̃ constantissimũ. Gimens aũ
tłicus ille post uulnus uulnera pt
grauia grauiora ad altare ꝓximũ
diũtit quo ples ex fcib uitẽ metu¬
entes cõfigurant nescientes a quo
ꝑtussus fu̾at sed de auctore uuln̾is
inde conicimꝰ qd̃ will̾s de tracy coo¬

Expanded text:
en illo, cum se caesum sentiret et pondus ictus sustinere non posset, confestim brachium retrahente, reliquum ictus Et jam sacer illemavit tanquam devicto hoste triumphans:tes adhuc ad orationem dispersi sunt, secundum illud evangelicum: « Percutiam pastorem, et dispergentur oves gregis. » Non enim levem omnibus timorem Dominus incussit, sed magnum, et qui posset cadere in quemvis etiam constantissimum. Timens autem clericus ille post vulnus vulnera, post gravia graviora, ad altare proximum divertit, quo plures ex fratribus vitae meentes confugerant, nescientes a quo percussus fuerat. Sed de auctore vulneris inde conjicimus, quod Willelmus de Traci coo
Abbreviated transcription (Latin):
gͥ de pͥmo ictu refre tropheũ ⁊ defesti¬
na ꝑdit̃one suũ luccũ ꝓsiliit. et toto
conamine suo capin ꝓtenso uulnꝰ
inferre nitens. tlerico cuidã in bra¬
chio gladio graue uulnus inflixit.

Expanded text:
 de primo ictu referre tropaeum, et de festina proditione sua lucrum posiliit, et toto conamine suo capiti protenso vulnus inferre nitens, clerici cujusdam brachio gladio grave vulnus inflixit.
Abbreviated transcription (Latin):
Ꝙͥ .ni. gladii adu̾sarioꝵ confractõ nisi
ribile est ituecto ĩ sacratissimũ caput
eiꝰ gladio iam defuncto cerebrũ eicet
et ꝑ pauimentũ crudelissime sparg̾et
scełis euisdẽ ꝑncipib clamans. mor¬
tuus est: qͣmtociꝰ eamus huic. Uñ ti¬
muisse illos conici pͣ ne suꝑueniẽtes
aliqͥ de sc̃i mariyt̾ militib uel famuł
dñ sui sanguinẽ uindicarẽt. Exeũ¬
tes aũ de monast̾io sicut in p̾lio fi̾ so¬
let ĩ insignis uictorie signũ clama¬
bãt. Negales milites regales. Alii
insultabãt dicentes. Uoluit ẽe rex.
uoluit ẽe plusqm rex. Modo sit rex.
modo sit rex. Et in hoc similes illis qͥ
dũo in cruce pendenti insulrabant p̾¬
tereuntes et capita mouẽtes ⁊ int̾ ce¬

Expanded text:
Quid enim gladii adversariorum confractio, nisi Quid enim gladii adversariorum confractio, nisi ribile est, injecto in sanctissimum caput ejus gladio, jam defuncto cerebrum ejiceret, et per pavimentum crudelissime spargeret, sceleris ejusdem participibus clamans: « Mortuus est, quantocius eamus hinc. Unde timuisse illos conjici potest, ne supervenientes aliqui de sancti martyris mrent. Exeuntes autem de monasterio, sicut in praelio fieri solet, in insignis victoriae signum clamabant: « Regales milites, regales! » Alii autem insultabant dicentes: « Voluit esse rex; voluit esse plus quam rex; modo sit rex, modo sit rex. » Et in hoc similes illis, qui Domino in cruce pendenti insultabant, praetereuntes et capita sua moventes, et inter cae
Abbreviated transcription (Latin):
ata ꝑficeret᷑ oblatio sic ĩmobilit̾ sic
imiformit̃ et sicit equanimit sic e¬
qualit̃ flexis genib uncdis ut dixi¬
mus manili collũ semꝑ extendit᷑
et caput exposut ut ip̃a corpis cõpo¬
hit manꝰ cõunctas dissoluit ñ hac
uel illac inlinat caput uel declinat
quo minus uim iduũ ĩ caput suũ
terioris hõĩs tã constans fortitudo
et constantia tã fortis q̃ ext̾ioris ho¬
minis actus sic cõponebat ⁊ arcus.¬
bñdc̃s Et indinato capite suo scd̾i uul¬
neris p̃stolabatur aduentũ. Scd nͣ
uulnere capiti suo inflicto recto corpe
quasi ad oronem ꝓstratus in t̾ram
corruit. T̃ercius aũ plurimã teste
porrõnem amputando uulnus p̃ce¬
dens horribilit̾ ampliauit. Quartꝰ &
ab uno eoꝵ qd̃ ferire tardaret correptꝰ
in idem uulnꝰ ĩmanẽ gladiũ ibrauit
gladioq ĩ pauĩto marmoreo ꝯfcto
tam cuspidẽ qm gladii sui capulil teli¬
quit ec̃ce. Satis q u̾itan congiuũ ẽẽ
uidet᷑ qd̃ nõ nichil res ista portendecit

Expanded text:
ata perficeretur oblatio, sic immobiliter, sic uniformiter, et sicut aequanimiter, sic aequaliter, flexis genibus, junctis, ut diximus, manibus collum semper extendit et caput exposuit, ut ipsa corporis compohit, non manus conjunctas dissolvit, non hac vel illac inclinat caput vel declinat, quominus vim ictuum in caput suum terioris hominis tam constans fortitudo et constantia tam fortis, quae exterioris hominis actus sic componebat et artus Et inclinato capite secundi vulneris praestolabatur adventum. Secundo vero vulnere capiti ejus inflicto, recto corpore quasi ad orationem prostratus in terram corruit. Tertius autem plurimam testae portionem amputando vulnus praecedens horribiliter ampliavit. Quartus autem ab uno eorum quod ferire tardaret correptus, in idem vulnus in manu gladium vibravit, gladioque in pavimento marmoreo confracto, tam cuspidem, quam gladii sui capulum reliquit ecclesiae. Satisque veritati congruum esse videretur, quod non nihil res ista portenderit.
Abbreviated transcription (Latin):
filioꝵ ⁊ ebedei scil maioris iacoli ed io¬
hamus enuangłiste tres sorores fuero
Maria mat̾ dñi filia ioachim et anne
phei a pr̃e scil desponsauit aũ cleophaᷤ
filiastrã suã scilic scãm mariã matrẽ

Expanded text:
iorum Zebedaei , scilicet Majoris Jacobi, et Johannis evangelistae tres sorores fuerunt. Maria mater Domini, filia Joachim et Annae phaei a patre. Desponsavit autem Cleophas filiastram suam, scilicet sa
Abbreviated transcription (Latin):
tam᷑ uestigiis quoꝵ astruit fidẽ conu̾¬
sacio sc̃a cõmendat uitã cõsũmatio
felix ⁊ głam nob̾ u̾tutũ insignia cla¬
manr. Neq enĩ xp̃iane ꝓfessionis est
ab hus uiuendi formã contrahere. qͦs
uel spus ĩualidũ reddio infames. aud
imꝑftã uoluntas cõpellit a ꝓpoĩto rela.
noris uite uias tẽporis ut assolet int̾¬
iecu ueterũ minꝰ accendit auctoritas
uti cõsulit ac medetͣ indeuetõni nr̃e
misericors ꝓuidenͣ saluatoris ut si ue-¬
deiũ fr̃a fastidimꝰ. uł hunc pudeat imi¬
tari nolle quẽ licuit intueri. Auctor gͥ
humane salutis dũ multoꝵ refcigescẽ¬
t̾e caritate et habundãte malitia quasi
minꝰ turasse credit᷑ tp̃ralia: siut semel
assumpte humanitatis exibit̾one uisi¬
tauit et fecit redẽptõm plelus sue. sic
ꝑ suos inuisibilis oꝑatione maiestatis

Expanded text:
tamur vestigiis, quorum astruit fidem convetamur vestigiis, quorum astruit fidem conversatio sancta, commendat vitam consummatio felix et gloriam nobis virtutum insignia clamant. Neque enim Christianae professionis est ab his vivendi formam contrahere, quos vel opus invalidum reddit infames, aut imperfecta voluntas compelltioris vitae vias temporis ut assolet interjectu veterum minus accendit auctoritas, ubique consulit, ac medetur indevotioni nostrae misericors providentia Salvatoris. Ut si veterum facta fastidimus, vel hunc pudeat imitari nolle quem licuit intueri. Auctor igitur humanae salutis, dum multorum refrigescente charitate et abundante malitia, quasi minus curasse creditur temporalia, sicut semel assumptae humanitatis exhibitione, visitavit et fecit redemptionem plebis suae, sic per suos invisibilis operatione
Abbreviated transcription (Latin):
scl̃i ꝓprios singuli conatꝰ¬
nñt᷑. quib ad altiora contẽ¬
dunt. ⁊ qͥd emoluiñti ferat
ꝑfc̃io disciplinie qmͣ ꝓfessi
sunt infarigabili ꝑpendentes inturiu
dũ ex finis ꝓuentu conatus sui leniũt
in tlementiam qͣi quodã aĩati cõpendio
uie robustiꝰ ad ꝓposita consurgũt. Et hii
quidẽ ut iransitoriã qͣndoq laudẽ conse¬
quant᷑. quos labores q̃ artamina subt̃
am q̃ mũdo militauit: tũ mũdo ꝑire
nullus ambigat nemo aliuid affirma¬
re conet᷑. Cũ gͥ nr̃a sit causa dissiłis qͥb¬
xp̃o ꝓponit᷑ uia laboꝵ finis et̾na ꝓmittit᷑
uita: qͣnta q̾so int̾ uarios ac multipli¬
ces mũdi casus opus est uigilãtia. Non
nos a ꝓposito uite remissioris leotinia
labefactent: nõ reuocent a recto tramite
latioris ĩ cõmodo uie quib felici cõmer¬
tio ꝓ cadutis et̾na ꝓ t̾renis celestia p̃pa¬
rantur. Et ad ħ quid̃ ut alacrior aspirei
tõne contẽpta illoꝵ gradiamꝰ uia inni¬

Expanded text:
guli conatuhabent, quibus ad altiora conscendant, et quid emolumenti ferat perfectio disciplinae, quam professi sunt, infatigabili perpendentes intuitu, dum ex finis proventu conatus sui leniunt inclementiam, quasi quodam animati compendio viae robustius ad proposita consurgunt. Et hi quidem, ut transitoriam quandoque coronam consequantur, quos labores, quae certamina subteriam qui mundo militant, cum mundo perire nullus ambigat, nemo aliud affirmare conetur. Cum igitur nostra sit causa dissimiproponitur via, laborum finis aeterna promittitur vita, quanta, quaeso, inter varios ac multiplices mundi casus opus est vigilantia! Non nos a proposito vitae remissioris lenocinia labefactent: non revocent a recto tramite laboris incommoda viae, quibus felici commercio pro caducis aeterna, pro terrenis coelestia praeparantur. Et ad haec quidem ut alacrior aspiret tione contempta, illorum gradiamur via, inni
Abbreviated transcription (Latin):
dit et audiuit testatur. amore magr̃i iͥ¬
to ꝓlixior metas compendii excessit. Io¬
hãnes uͦ publite pocestatis turbine mo¬
to suitincta utens u̾itate cura ꝑfectũ
calamũ ext̾sit reliqui etiã duo q non
palne satifecere rei geste sũmã scire si¬
tientibi studendi nausea ministrar̃t et
fastiouĩ nichomꝰ studiosis generars. cr
disficie. s ut credimꝰ posteris acceptabile
breuitatẽ cõpetenti studuimꝰ consulere
delicatis et u̾itate plena satisfac̾e studio¬
sis. Nec m̃ adeo ꝓlixitati detraximꝰ gr̃a
cõplacendi ut ailiꝙͣ de ncͣcio contingetib
omittamꝰ aut qd̾ cupidos plene hystorie
fraudare uelimꝰ uel ĩ modico ueritatẽ.
Nimis enĩ est ablurdũ ut qͥs de p̃coniis
et oꝑa ꝓponit ad imitandũ. Nimis in¬
qm absurdũ in ꝑte edificium diruere
ciuꝰ cõsu̾matoĩs finẽ ꝑfcm̃ intendis mag¬
nifice ꝓpalare. Głosigͥ m̃t̃is m̾ius et õ

Expanded text:
dit et audivit testatur, amore magistri judit et audivit testatur, amore magistri justo prolixior metas compendii excessit. Joannes vero publicae potestatis turbine moto, succincta utens veritate citra perfectum calamum extorsit: reliqui etiam duo quia non plene satisfecere rei gestae summam scire sitientibus studendi nauseam ministrarunt et fastidium nihilominus studiosis generarunt. Odifficile, sed ut credimus, posteris acceptabile, brevitate competenti studuimus consulere deficatis: et veritate plena satisfacere studiosis. Nec tamen adeo prolixitati detraximus gratia complacendi, ut aliquid de necessario contingentibus omittamus: haud quod cupidos plenae historiae fraudare velimus vel in modica veritate. Nimis enim est absurdum ut quis de praeconiis et opera proponit ad imitandum. Nimis, inquam, absurdum est in parte aedificii diruere, cujus consummationis finem perfectum intendit magni
Abbreviated transcription (Latin):
nitatis pͥuatõm rerũ oĩm ꝓscriptionem.
et ꝙ. hiis altiꝰ insedto aĩo et uehementũ af¬
flixit caroꝵ lacrimas et desolatõm. s hec
unuisa alui m̃te tnscendens deuotior in
cui psaluusui improꝑat. Qm̃ confitebit᷑
tͥ cum lmsrrets ei. Pie gͥ parere cupiẽtes
quoxdã deuot qui esta mr̃is p̾ciosi ple¬
tẽn wilłi tantuariensis ⁊ alani ablñs
theuskesb̾ie qͥ mr̃is p̾ciosi stilo luculenti
uniu̾sa deprox̾ant ut pote qui ꝑ toiũ im¬
periose nobilitans sue tẽpus ꝑit̾ et ab¬
iecte ultimitatis sc̃o familiati᷑ adhesere.
sub uniꝰ narratõis serie historialit̾ texe¬
mus: id sũmoꝑe p̾cauentes ne de sb̾stã¬
tia negocii sue de ueritate tociꝰ rei geste
a pͥmordiõ ꝑfecte uitilis incoatõis us-¬
q in diem quo ꝓ deo suo et ecc̃e lib̾tate
quã ꝑ silentiũ deꝑiret. Sane uti pluris¬
q uidetur. Herebertꝰ qui singula dicere
pͥotuit ex sententia ut pote quiq ea q̃ ui¬

Expanded text:
privationem rerum omnium, proscriptionem et, quod altius insedit animo et vehementer afflixit, charorum lacrymas et desolationem; sed haec universa alta mente transcendens, devotior in cui psalmus improperat quoniam confitebitur tium, etc. Pie igitur parere cupientes quorumdam devotioni, qui gesta martyris pretiosi pletensis, Willelmi Cantuariensis, et Alani abbatis Theuskesberiae, qui martyris pretiosi stylo luculento universa depinxerant utpote qui per totum imperiosae nobilitatis suae tempus pariter et abjectae humilitatis sancto familiarius adhaesere, sub unius narrationis serie historialiter texeremus: id summopere praecaventes ne de substantia negotii sive de veritate totius rei gestae, a primordio perfectae virilis inchoationis usque in diem quo pro Deo suo et Ecclesiae liberdquam per silentium deperiret. Sane uti plerisque videtur, Herebertus qui singula dicere potuit ex scientia utpote qui ea quae vi
Abbreviated transcription (Latin):
horã indulsimꝰ. ut et cõpendiosa ꝓlixi¬
tas et tediosis tollat fastidiũ et studi¬
osis lectorib maiorẽ ꝓuocet appetitũ.
Nr̃e gͥ deuotoni lineas rectitudis nusꝙͣ
mur intentõ¬

Expanded text:
horam, ut et compendiosa prolixitas et taediosis tollat fastidium, et studiosis lectoribus majorem provocet appetitum.r devotioni lineas rectitudinis nunqumur intent
Abbreviated transcription (Latin):
b efficatie tribuenda st̃: sed deo: Bñ. Nec
da: sed uitam consid̾a mrio plenã confẽ¬
plare mores mitare hoĩem ĩt q̃s mundi
diuitias et qͥcqͥd p̃ciosũ estimatio h̃t huͣa
tantã aĩ tenuisse constantiã. ut nͨ ꝓspera
illũ ad amorẽ mũdi mollesc̾ent nec ad u̾¬
sa que ius ab amore conditoris ut pͥmũ
sensib eiꝰ cognito sese u̾itatis in fudit. ali¬
quatenꝰ retardarẽt. Uñ furdatꝰ et ip̃e supͣ
firmã petrã. uire cũ apło ꝓclamabat. ¶ͥs¬

Expanded text:
ed Deo? Bene: non da, sed vitam considera martyris plenius, contemplare mores, mirare hominem, inter omnes mundi divitias, et quidquid pretiosum aestimatio habet humana, tantam animi tenuisse constantiam, ut nec prospera illum ad amorem mundi mollescerent, nec adversa quaevis ab amore Conditoris, ut primum sensibus ejus cognitio sese veritatis infudit, aliquatenus retardarent. Unde fundatus et ipse supra firmam petram, jure cum Apostolo proclamabat:
Abbreviated transcription (Latin):
d̾s scit id me nolente. Nota .n. mͥ fuit
infirmitas mea et mag̾ ꝓ suo qm ꝓ
dei amore acqui eui. Id sacis hodie pa¬
lã est dũ deus et se m̃ substraxit ⁊ ip̃m
regẽ. Uerũptũ in mea ꝓmotõe dũ elcĩo
fieret pñte henrico rege filio et hede

Expanded text:
s scit, me id non volente. Nota enim mihi fuit infirmitas mea. Et magis pro suo, quam pro Dei amore acquievi. Id satis hodie palam est, dum Deus et se mihi subtrahit, et ipsum regem. Verumtamen in mea promotione, dum electio fieret prae
Abbreviated transcription (Latin):
niens̃ regi suggesserat. Adiecit archi¬
ep̃c. Adhuc fili mi id attende. Quanto
dignior est al̃a qmͣ corpus tanto mag̾
deo et mͥ teneris obedire qmͣ t̾reno re¬
gi. Nec lex nͨ rõ ꝑmũtit ut filiĩ patrẽ
uidicent uel ꝯdempnẽt Uñ et reg̃ et
tuũ et alioꝵ declino iudiciũ sub dõ so¬
lo a dño pͣ iudicandus cuiꝰ corã uob̾
om̃ib presentiã appello eccłia cantuar̾
oidine et dignitate mea cũ adhuc ꝑ¬
tinentib sub sua ⁊ dei ꝑtectõne posits.

Expanded text:
niensis regi suggesserat. » Adjecit archiepiscopus: « Adhuc, fili comes, id attende. Quanto dignior est anima quam corpus, tanto magis Deo et mihi teneris obedire, quam terreno regi. Nec lex nec ratio permittit, ut filii patrem judicent vel condemnent. Unde regis, et tuum, et aliorum declino judicium, sub Deo a solo domino papa judicandus, cujus coram vobis omnibus praesentiam appello, Ecclesia Cantuariensi, ordine et dignitate mea, cum ad haec pertinentibus, sub Dei et sua protectione positis.
Abbreviated transcription (Latin):
mitanda uisu spectacula ducẽtib
indoꝵ senib it̾ artipuimꝰ qui nos ut
deduxerunt usq u̾pximi oratuli se¬
dẽ. De quib feris et serpentib qr in¬
num̾i et indica lingua erant uoci

Expanded text:
mirabilia visuri spectacula ducentibus Indorum senibus iter arripuimus; qui nos, utdeduxerunt in proximam oraculi sedem. De quibus feris et serpentibus, quia innumerae et Indica lingua erant vocit
Abbreviated transcription (Latin):
et̾na bñdictõne sint quiu tanta tẽ¬
pestate int̾ tot mũdi maris uoragi¬
nes pr̃i laboriose nichominꝰ ⁊ ꝑuulo¬
se nauẽ suã ducenti nauigii cradiu¬
tores exstit̾ant ipõꝵ inqͣm tanꝙͣ uiroꝵ
illustriũ noĩa in hystorie hꝰ calte expri¬
mere cõmendabile dicimꝰ. In pͥmꝰ gͥ
et supͣ om̃s eruditos hos oĩm eruditi
or thomas et sicut eruditior. ita et in¬
signior roseus et rubicũdus lauans
ĩuino stolã suã et in sanguine uue

Expanded text:
aeterna benedictione sint, qui in tanta tempestate inter tot maris voragines patri laboriose nihilominus et periculose navem suam ducenti navigii coadjutores exstiterant; ipsorum, inquam, tanquam virorum illustrium, nomina in historiae hujus calce exprimere commendabile duxi. 1. In primis igitur et supra omnes eruditos hos omnium eruditior ipse Thomas: sicut eruditior, ita et insignior, roseus et rubicundus, lavans in vino sto
Abbreviated transcription (Latin):
nõ dubitemꝰ. Nespondit rex S i om̃s
excõicatoni subiacẽt coronatõi filii cõ
sentientes ego ꝑ ocłos dei nõ excludor
Et subintulit eboraceñ. Equanimit᷑ fe¬
renda tẽpestas est qmͣ declinare ñ potes
aut ex quieta mẽte et modestia rolerã¬
cie lacessitus et passus ĩurias uideri
m̾eatis qd̾ facile fieri p̃t si dissimilare
potes in p̾sentiar̾ irragata ⁊ ĩuiriantẽ
quasi securũ dimittis ad tẽpus. ꝑ hec¬
et hiis similia et maiora hiis ductĩ
ꝑ se et complices suos rege̾ in archip̃¬
rex cõmotus ĩmo in qualẽ et qͣntũ

Expanded text:
non dubitemus. » Respondit rex: « Si omnes non dubitemus. » Respondit rex: « Si omnes excommunicationi subjacent coronationi filii mei consentientes, ego, per oculos Dei, non excludor. » Sed intulit Eboracensis: « Aequanimiter ferenda tempestas est, quam declinare non potes, ut ex quieta mente et modestia tolerantiae lacessitus et passus injurias videri merearis. Quod facile fieri potest, si dissimulare potes inpraesentiarum irrogata, et injuriantem quasi securum dimittis ad tempus. » et his similia et majora his diatim per se et per complices suos regem in archiprrex commotus, imo in qualem et quantum
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑbe archiep̃t in aduentus sui u̾tio
regnũ turbau̾it et sac̾doniũ pace de re¬
gia miseratõe ꝯcessa sibi ⁊ suis abu¬
meis hiis quili aqua ⁊ igni uti inter¬
dictũ est cõfabulari nemo potest nisi
siña dãpnatõis eadẽ qua feriunt᷑ et
ip̃e colloqñs inuoluat᷑ quã ingratus
ille ꝑmisse reu̾sionis ĩmemor ĩ illos
et in om̃s coronarõi filii tui consenti¬
entes effudit. Nunc aũ prĩa potitus
p̾cauens ne dẽ cet̾o ꝓscribat᷑ multo co¬
mitatu equitũ ped̾itũ q p̃euntiũ et
subseqñtiũ stipatũ incedit circuiens
et q̃rens ut in p̾sidia recipiat᷑. Nos
nas dñe rex usq a deo uexatõnes as¬
sidue mouent: nõ labores frangiuit
nͨ dãpna enomua sollicitant que pro
seruata placeam᷑. Sed freq̃ntes exactõ¬
nes sed offitii nr̃i mnutilata dignitas
sed fame ꝑicłitatis diminuto quasi
flagitiũ ꝑpetrauimꝰ spectacuũ fc̃ sumꝰ
reiq iudicam᷑ cũ de puritate conscĩe

Expanded text:
s archiepiscopus in adventus sui initio regnum turbaverit et sacerdotium, pace de regia miseratione concessa sibi et suis abumeis his, quibus aqua et igni interdictum est, confabulari nemo potest, nisi sententia damnationis eadem qua feriuntur, et ipse colloquens involvatur, quam ingratus ille, permissae reversionis immemor, in illos et omnes coronationi filii tui consentientes effudit. Nunc autem patria potitus praecavens ne de caetero proscribatur, multo comitatu equitum peditumque praeeuntium et subsequentium stipatus incedit, circuiens et quaerens, ut in praesidia recipiatur. Non nos, domine rex, usque adeo vexationes assidue movent, non labores frangunt, non damna enormia sollicitant, quae pro servata placeamus, sed frequentes exactiones, sed officii nostri mutilata dignitas, sed famae periclitantis diminutio. Quasi flagitium perpetraverimus, spectaculum facti sumus, reique judicamur, cum de puritate conscientiae
Abbreviated transcription (Latin):
oparii nõ minus cupiditatis siti labo¬
rantes qmͣ sargiũs innocẽns effusiõe
uiolent᷑ extrahentib aliis famłos illiꝰ
cedentib aliis reuoluentibi omnẽ do¬
niũ suꝑlectilẽ ⁊ clitellas et scͥnia demo¬
lientibi qͥtqͣm auri uel argenti uestiũ
se ꝑ uoluntate ꝓpͥa diuiserũt. Sic enĩ
diuine placuit pietati potent̃ ⁊ sapiẽ¬
ter disponenti om̃ia ut eoꝵ qui xp̃i ues¬
tunenta partiti sũt initatores effecti
passnẽ serui passionẽ dñi pleniꝰ assi¬
milarent qͣtinus manifesta rerũ simi¬
litudĩe cunctis ĩnotesceret fidelib ita
eripiendã ẽẽ et̾cam ꝑ sanguinẽ mr̃is
a seruitute mũdi sicut ꝑ mortẽ xp̃i re¬
dempta est a potestate dyaboli Porro
scͥpta om̃ia et pͥuilegia qui malitiosi
illi reꝑierũt filio ꝓdit̾onis. Nanulpho
de broc tradira st̾ ad regẽ in normãniã
transferenda. ut ea uidelic qͥ regni sui
consuetudinili uid̾ent᷑ aduersari. uel

Expanded text:
arii, non minus cupiditatis siti laborantes, quam sanguinis innocentis effusione violenter extrahentibus, aliis famulos illius caedentibus, aliis revolventibus omnem domus supellectilem et clitellas, et scrinia demolientibus, quidquid auri vel argenti, vestium se pro voluntate propria diviserunt. Sic enim divinae placuit pietati, potenter et sapienter disponenti omnia, ut eorum, qui Christi vestimenta partiti sunt, imitatores effecti passionem servi passioni Domini plenius assimilarent: quatenus manifesta rerum similitudine cunctis innotesceret fidelibus, ita eripiendam esse Ecclesiam per sanguinem martyris a servitute mundi, sicut per mortem Christi redempta est a potestate diaboli. Porro scripta omnia et privilegia, quae malitiosi illi repererunt, filio perditionis Ranulpho de Broc tradita sunt, ad regem in Northmanniam transferenda; ut ea videlicet, quae regni sui consuetudinibus viderentur adversari, et vel
Abbreviated transcription (Latin):
cũ int᷑ alia duo ĩuenissent cilitia q̃ qͣsi
quedã uestiũ mutatoria athleta xp̃
suꝑ nudo induere cõsueuerat non sũt
ꝑtĩti illa int̾ se sed nͨ sorticicius sunt s
illa tanqm uilia ⁊ sͥ in officiosa abie
ligionis cernerẽt argumentũ. Unde ⁊
mox pluriq de cohorte cũ centurione il¬
lo euuangelico tatite tñ p̃ timore loq̃¬
bant᷑. Uere homo iste iustus erat. Et ꝑ¬
gͥ uͦ unꝰ carnificũ militũ penitẽs qd̾
egisset sic dyocesano ep̃o suo cõfitens
secretius reuelauit qd̾ cum ip̃ pͥus ar¬
denti aĩo et qͣsi cum quodã accidenti
tripudio ad uiri dei accelerarẽt occisi¬
sionẽ mox patrato flagitio in recessu
suo quasi tremulus iam et tremebũdꝰ
uidebat᷑. Singulis quibi incedebant

Expanded text:
cum inter alia duo invenissent cilicia, quae quasi quaedam vestium imitatoria athleta ille Christi super nudo induere consueverat, non sunt partiti illa inter se, sed nec sortiti, cujus essent, sed illa tanquam vilia et sibi inofficiosa abjecligionis cernerent argumentum. Unde et mox plerique de cohorte, cum Centurione illo evangelico, tacite tamen prae timore, loquebantur sibi: Vere homo iste justus erat . Et p vero carnificum militum, poenitens quod egisset sic, dioecesano episcopo suo confitens secretius revelavit, quod cum ipsi prius ardenti animo et quasi cum quodam accidenti tripudio ad sancti viri accelerarent occisionem, mox peracto flagitio in recessu suo, quasi tremulis jam et tremebundis videbatur singulis, quibus incedebant,
Abbreviated transcription (Latin):
nus Quidentes eũ in necessitatibi
expediendis prudent᷑ agentẽ et in con¬
silio ꝓuidũ: cũ eo sotiale fedus inie¬
runt cõdicentes ut ĩ petendis sͥ eccłias¬
ticis bñficiis suffragiũ suũ cõitarẽt.
Erant aũ tres rogerꝰ neustriensis Ioh̃s
cantuariẽn ⁊ homas londoniensis. ho¬
rũ quidẽ respectu duoꝵ thomas minꝰ
lr̃atus erat. sed longe quidẽ altior est
ralitati et prudentie intende ut inter
tior et acceptior appareret. postinod̾ uͦ
p eccłia dei lĩs thomias ꝑtułit quoti¬
lici exitu que sibui ĩuncta fu̾ant. expe¬
dierit nequaqm dictu facile ẽ. Ut uero¬

Expanded text:
ui videntes eum in necessitatibus expediendis prudenter agentem, et in consilio providum, cum eo sociale foedus inierunt, condicentes, ut de impetendis sibi ecclesiasticis beneficiis suffragium suum communicarent. Erant autem tres: Rogerius Neustriensis, Joannes Cantuariensis, Thomas Londoniensis. rum respectu Thomas minus litteratus erat; sed longe quidem altior est ralitati et prudentiae intendere; ut intertior et acceptior appareret: postmodum enim pro Ecclesia Dei labores pertulerit, quotilici exitu, quae sibi injuncta fuerant, expedierit, nequaquam dictu facile est, pr
Abbreviated transcription (Latin):
pus admonet libet int̾im qd̃ occurrit
expedire. Erat in uilla staffordie usq
regales delicias mulier pulcra. ad qͣm
rex consuetudinẽ habuisse dicebatur
Q̾ qr cancellario eo loco aduentanti
exenia tnͣsmittebat sepe et multa. es¬
timabat oppidanꝰ qui eum hospito sus¬
ceperat qd mulier eũ ꝓuocaret ad am¬
plexum. nouũq sibi ꝓcuracet amato¬
rẽ. qr ꝓpe ꝯtemptũ minus solito frueba¬
tur amore. De quo uolens certiorari.
intẽpeste noctis silentio sũpta lucerna
clam ad hospitis sui tubitulũ ing̾ssus ẽ
Qd̃ uidens inmotũ suspicabat᷑ qd̃ ad
eam transisset. et extollens lumẽ iudit
ante lectũ uirũ ꝓcumbentẽ pedes q et
tybias discooꝑtum. qui post genitula¬
tõnes et or̃ones lapsus fu̾at in sompnũ
Et fcm est ut religiosus inueniret᷑ qui
luxuriosus putabat᷑. Corsan ostendente
dño temeritatẽ nr̃am qui facile uidica¬
mus hoĩem nescientes quid sit in hoĩe

Expanded text:
pus admonet, libet interim quod occurrit expedire. Erat in villa Staffordiae usque regales delicias mulier pulchra, ad quam rex consuetudinem habuisse dicebatur. Quae quia cancellario eo loci adventanti xenia transmittebat saepe et multa, aestimabat oppidanus, qui eum hospitio susceperat, quod mulier eum provocaret ad amplexum, novumque sibi procuraret amatorem, quae prope contemptum, minus solito fruebatur amore. De quo volens certiorari, intempestae noctis silentio, sumpta lucerna, clam ad hospitis sui cubiculum ingressus est. Quem videns immotum, suspicabatur quod ad eam transisset. Et extollens lumen vidit ante lectum virum procumbentem, pedesque et tibias discoopertum, qui post geniculationes et orationes lapsus fuerat in somnum: et factum est, ut religiosus inveniretur, qui luxuriosus putabatur, forsan ostendente Domino temeritatem nostram, qui facile judicamus hominem, nescientes quid sit in homine
Abbreviated transcription (Latin):
diximus cancellarie offitio mã¬
c̃patus. leuitã ꝓ tp̃re exuit et cancel¬
lariũ induit. Regis siqus se q̃fm
tutiales fatetias ampledi. nurla deͣ¬
tela gaudere głam q̃rere popur s aen¬
re Ilatib delectari. Nam ut de suretui
raceã frenis utẽs argenteis. spum sio
thesaurũ lupatis inferebat mensag
expensas comitũ antecedebat. ut exib
parũ archidyaconi uideret᷑ reminisciex
alto maleficiis putaret᷑ uti. Uerũpti
cet ei mũdus in om̃ib lenociniis suia
adulari et applaudere uideret᷑ m̃ qd̃ rar
accidere solet in affluentia reꝵ mirandꝰ
et imitandus erat corꝑis sc̃itate ut scd̃m
uanitatẽ et castitatẽ derisorẽ bĩ marci¬
ni. brictiũ uideret᷑ exhibere. Suꝑ quo

Expanded text:
diximus, cancellariae officio mancipatus, levitam pro tempore exuit, et cancellarium induit. Regis siquidemcuriales facetias amplecti, numerosa clientela gaudere, gloriam quaerere, popularis aurae flatibus delectari. Nam, ut de supellectili taceam, frenis utens argenteis, spumosis thesaurum lupatis inferebat, mensas et expensas comitum antecedebat, ut ex altero parum archidiaconi videretur reminisci, ex altero maleficiis putaretur uti. Verumtamen licet ei mundus in omnibus lenociniis suis adulari et applaudere videretur, tamen quod rarius accidere solet, in affluentia rerum mirandus et imitandus erat corporis castitate, ut secundum vanitatem et castitatem derisorem beati Martini Bricium videretur exhibere.
Abbreviated transcription (Latin):
Ille mag̾ solito clamat moderatiꝰ ito
ueͥsqͥs es expecta uetor ire labore senta
Expecta fessũ ñ sũ fera supp̃me gͥssũ
Sum res parua quidẽ s ho pc̃cor ⁊ idẽ
recessus
ihic delictoꝵ ueniam suspiro meoꝵ
¶le fuge siste parũ uerearis lustra ferax
Qui non audisti saltẽ ꝓ nõie xͥ.
Nec sunt os uͥti pudor inguinis haut
Sed qr te xp̃i famulũ scio qd̃ peciisti.

Expanded text:
Ille magis solito clamat: Moderantius ito, Ille magis solito clamat: Moderantius ito, Quisquis es, exspecta, vetor ire labore, senecta: Exspecta fessum, non sum fera, supprime gressum, Sum res parva quidem, sed homo, peccator, et idem recessus, Hic delictorum veniam suspiro meorum; Nec fuge, siste parum, verearis lustra feraruQuid non audisti saltem pro nomine CNec sinit os verti pudor inguinis haud Sed quia te Christi famulum scio, quod petiisti
Abbreviated transcription (Latin):
Stratꝰ humi plorat sotiũ sͥ q̃rit ⁊ orat
Dctib instrueret suꝑans suꝑare doc̃ex
id petit asseqͥt᷑ sotiusq iue reperit᷑
sam maiore mora solita dũ psalłet
ueste carentẽ
uisu turbat᷑. signo crucis ẽ reuocat᷑
Uiribus hĩc sũptis it ĩuestigat eu̾tis
Cuitit obest ꝙ parũ labor eta ᷤ lustͣ feraꝵ
Sc̃e senex ꝓpera uisurus spe meliora
Que legis ⁊ seq̃ris uestigia st̾ młieris
femina p̾cedit q̃ nec tͥ femina cedit
Ut pede sic uita te p̃terit hec hemite
Hec metuit latebris ut ñc sit uͥq celeb̾s
In latebris didicit mundũ bene̾ un¬
cere iuitic
Imbrib infecta nigͣ phebo curua senͣta.
Iispida ꝓmũdas ꝑtes intecta regẽdas
Torrestũt illi niuei modici q tapilli
Uix attingẽtes hum̾os uix colla tegẽtes
Imperi rari solm sine lege uagari
fẽmina tota pͥus iã totũ despuit huiꝰ
Tota caro pridẽ mͦ tota rebellis eide̾
temina mortaleᷤ bene dedignata sodaleᷤᷤ
nec minus itur

Expanded text:
Stratus humi plorat, socium si quaerit et orat, Actibus instrueret, superans superare doceret. Quod petit assequitur, sociusque viae reperitur Nam majore mora solita dum psallere sed veste carentem, Visu turbatus signo crucis est revocatus. Viribus hinc sumptis, iter investigat euntis, Currit, obestque parum labor, aetas, lustra ferarum. Sancte senex, propera, visurus spe meliora, Quae legis et sequeris, vestigia sunt mulieris. Femina praecedit, quae nec tibi femina cedit: Ut pede, sic vita te praeterit haec eremita. Haec meruit latebris ut nunc sit ubique celebris, In latebris didicit mundum bene vincere, vicit, Imbribus infecta, nigra Phoebo, curva senecta, Hispida promendas partes, intecta tegendas, Horrescunt illi nivei modicique capilli, Vix attingentes humeros, vix colla tegentes, Impexi, rari, soliti sine lege vagari. Femina tota prius, jam totum despuit hujus Tota caro pridem, modo tota rebellis eidem Femina mortales bene dedignata sodales nec minus itur
Abbreviated transcription (Latin):
Et certis horis requiem modicũ ꝙ
soporis
Taliter explecis triginta nouem ꝙ
dietis.
Cella petelatur remeabant cum ce¬
lebratur
Hec et miratꝰ zosimas ⁊ ferre paratꝰ
sul ratꝰ est sacͥus ꝙͣ ritũ canonis huiꝰ
Mũt simul aduexit reuolutio tempo
Transit iordanẽ portãs ꝓ tp̃re paniẽ.
Et sic ing̾ssus larebras hemiq recessꝰ
Uota deo soluit noua cãnica pͦiore uoluͭ.¬

Expanded text:
Et certis horis requiem modicumque soporis. Taliter expletis triginta novemque diaetis, Cella petebatur, remeabant cum celebratur ec admiratus Zosimas, et ferre paratus Nil ratus est sacrius quam ritum canonis hujus. Hunc simul advertit revolutio temporTransit Jordanem, portans pro tempore panem Et sic ingressus latebras eremique recessus, Vota Deo solvit, nova ca