comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
qͦq fuit qd̾ hunc inferno tradidit. quia in sua felicitate tuudꝰ fuit: qr ꝑcepta doã
eciã cũ sibi habundaret preciũ noluit. Et sunt nõnulli qui cultũ subtiliũ precio¬
sarũq uestiũ nõ putant esse pectatũ: qd̾ si uidelicet culꝑa nõ esset. ueqͣqmͣ sermo
dei tã uigilant᷑ expͥmẽt: qd̾ diues qui torq̃batur. apud inferos: bysso et pipina ĩ¬
ductus fuisset. Nenio qͥppe uestimenta p̃cipua nisi admanẽ głam querit: iudelicet
q̃ritur: ⁊es testaturͥ qd̾ nemo iuilt ibi p̃ciosis uestibꝰ indui. ubi ab aliis nõ possit
mẽti uirtus nõ esset: enãgłista uigilater de iohãne nõ dicet. Erat indutis pillis
qnͣtus sit ordo narrationis. Ecce euĩ dicitur. Homo quidã eiat diues. Et ꝓtinꝰ
subinfertur: et erat quidã mẽdicꝰ noĩe lazarus. Certe in ppło magis solent noiã

Expanded text:
quoque fuit quod hunc inferno tradidit, quia in sua felicitate timidus non fuit, quia accequoque fuit quod hunc inferno tradidit, quia in sua felicitate timidus non fuit, quia acceetiam cum sibi abundaret pretium noluit. Et sunt nonnulli qui cultum subtilium pretiosarumque vestium non putant esse peccatum. Quod si videlicet culpa non esset, neqDei tam vigilanter exprimeret, quod dives qui torquetur apud inferos, bysso et purpura indutus fuisset: nemo quippe vestimenta praecipua nisi ad inanem gloriam quaerit, videlicet quaeritur res ipsa testatur, quod nemo vult ibi pretiosis vestibus indui, ubi ab aliis non possit menti virtus non esset, evangelista vigilanter de Joanne non diceret: Erat indutus pilis chumili paupere quantus sit ordo narrationis. Ecce enim dicitur: Homo quidam erat dives; et protinus subinfertur; Et erat quidam mendicus nomine Lazarus. Certe in populo plus solent nomina
Abbreviated transcription (Latin):
quidã mẽdicꝰ noĩe lazarus: qui iacebat añ ianuã diuitis. ulceribꝰ plenus. Nõmilli
putant p̃cepta ueteris testamenti districtiora esse ꝙͣ noui: sed hii ninirũ imꝑiuda cõ¬
sideratione falliuitur. In illo enĩ non tenacia: sed rapina multatur. Ibi res inuiste sub¬
lata restitutione quadiupli pinitur: hic aũt diues iste nõ abstulisse aliena rep̃hen¬
ditur sed ꝓpria nõ dedisse nec dicitur. quia ui quẽpiã oppressit. sed qr in acceptis rebꝰ
se extulit. Hinc gͦ huic sumo oꝑe colligendũ est. qua pena multandꝰ sit qui alieã
dipit. si inforui dampnatõe ꝑcutitur qui ꝓpͥa nõ largitur. Nemo itaq securũ se esti¬
met dicrus: ecce aliena nõ rapio sod cõcessis licite rebus fruor: qr diues iste nõ idcto
pũitus est. qũ alieua abstulit. sed qr acceptis rebus semetipm male dereliquit. Hͦ

Expanded text:
quidam mendicus, nomine Lazarus, qui jacebat ante januam divitis, ulceribus plenus. Nonnulli quidam mendicus, nomine Lazarus, qui jacebat ante januam divitis, ulceribus plenus. Nonnulli putant praecepta Veteris Testamenti districtiora esse quam Novi; sed hi nimirum improvida consideratione falluntur. In illo enim non tenacia, sed rapina multatur . Ibi res injuste sublata 1655 restitutione quadrupli punitur . Hic autem dives iste non abstulisse aliena reprehenditur, sed propria non dedisse. Nec dicitur quia vi quempiam oppressit, sed quia in acceptis rebus se extulit. Hinc ergo summopere colligendum est qua poena multandus sit qui aliena diripit, si inferni damnatione percutitur qui propria non largitur. Nemo ergo securum se aestimet, dicens: Ecce aliena non rapio, sed concessis licite rebus fruor, quia dives iste non idcirco punitus est quoniam aliena abstulit, sed quia acceptis rebus semetipsum male dereliquit. Hoc
Abbreviated transcription (Latin):
spiritalẽ intelligẽciã nõ assurgere in inferuo positus gemit: petit ut ad eos laza¬
rus mittat᷑. cui qͥa moysen et ꝓphetas habeant dicitur. Sed ait qr nõ credẽt: ni¬
si si quis ex mortuis resurrexerit. Cui ꝓtinꝰ respondetur. Si moysen et ꝓpħas
non audiunt: neqz si quis ex mortuis resurre perit credent ei. Cer te de moyse uitas
dicit. Gi crediditis moysi: crederetis utiq et michi. De me enĩ ille scpsit. Implet᷑ gͦ
qr moysi credere noluit: ei eciã qui resurrexit ex mortuis credẽ cõtempsit. Cum-¬
q moysi uerba sprritalit᷑ intelligere cõtempfit: ad eũ de quo moyses locutus fuerat
risse sufficiat. nũc ad intuẽdã latius rei geste moralitatẽ aniniꝰ recurrat. Hõ quidã
erat diues: qui iuduebatur p̃pura et bisso. et epulabat᷑ cotidie splendide. Et erat

Expanded text:
spiritalem intelligentiam non assurgere in inferno positus gemit, petit ut ad eos Lazaspiritalem intelligentiam non assurgere in inferno positus gemit, petit ut ad eos Lazarus mittatur. Cui quia Moysen et prophetas habeant dicitur. Sed ait: Quia non credent, nisi quis ex mortuis resurrexerit. Cui protinus respondetur: Si Moysen et prophetas non audiunt, neque si quis ex mortuis resurrexerit credent ei. Certe de Moyse Veritas dicit: Si crederetis Moysi, crederetis utique et mihi. De me enim ille scripsit . Impletur ergo lle populus, quia Moysi credere noluit, ei etiam qui resurrexit ex mortuis credere contempsit. Cumque Moysi verba spiritaliter intelligere contempsit, ad eum de quo Moyses locutus fuerat risse sufficiat; nunc ad intuendam latius rei gestae moralitatem animus recurrat: Homo quidam erat dives, et induebatur purpura et bysso, et epulabatur quotidie splendide. Et erat
Abbreviated transcription (Latin):
sanctis desidiis estuant: bona miniine iudẽtir. Dñ dauid ꝓpħ̃a qui regui di¬
uiciis multisq obsequiis fulciebat᷑: quãuis hec ad necessitatẽ bona eciã cõspicẽt.
uni tamen singularit bono. inhiant estriabat dicẽs. Michi aũt adherẽ dõ bonĩ est
Inter hec uero notandũ est ꝙ ei dicitur. memẽto fiłi. Ecce em̃ abrahã filiũ uocat.
quẽ tamen a tormẽtis nõ liberat. qñ huiꝰ infideli ppłi p̃cedentes piẽs fideles qr
młtos a sua fide deuiasse cõfiderant. eos nulla cõpassiõe a tormentis er ipiũt. qͥͦs
tñ ꝑ carnẽ filios recognoscũt. In tormẽtis aũt diues positus quĩq frẽs se hr̃e ꝑ hibe
suos qͦs suꝑ terrã reliquit. qͥnq libris moysi carualit᷑ intellectis uel quinq sensibꝰ
corꝑis deditos nouit. Quinario gͦ nuumero frẽs quos reliq̃rat expͥmit. qr eos ad

Expanded text:
sanctis desideriis aestuant, bona minime videntur. Unde David propheta, qui regni disanctis desideriis aestuant, bona minime videntur. Unde David propheta, qui regni divitiis multisque obsequiis fulciebatur, quamvis et haec ad necessitatem bona esse conspiceret, uni tamen singulariter bono inhianter aestuabat, dicens: Mihi autem adhaerere Deo bonum est . Inter haec vero notandum est quod ei dicitur: Memento, fili. Ecce enim Abraham filium vocat, quem tamen a tormento non liberat, quoniam hujus infidelis populi praecedentes patres fideles, quia multos a sua fide deviasse considerant, eos nulla compassione a tormentis eripiunt, quos tamen per carnem filios recognoscunt. In tormentis autem dives positus quinque fratres habere se pesuos quos super terram reliquit, quicorporis deditos novit. Quinario ergo numero f
Abbreviated transcription (Latin):
lazarũ oculos leuat: qr dũ ꝑ dampͣtõĩs sue suppliꝰ infideles in ymo stͥ fide¬
les qͦsq añ diẽ extremi iudicii suꝑ se in reqͥe attendũt: qͦꝵ pꝰ gaudia cõ¬
tẽplari nullatenꝰ posst̃. Lõge uͦ est qd̾ cõspiciũt: qr illuc ꝑ mitũ nõ actiu¬
gũt. In lingua aut ampliꝰ ardere ostenditur cũ dicit. Mitte lazarũ ut in
Ibi gͦ ampliꝰ ardebat: ubi se ostendit scire: qd̾ face noluit. ꝙ ꝓpt bñ de
doctis et negligentibꝰ ꝑ psalmistã dicitur. Mĩs labor hõis in ore eiꝰ. sed aiã
illiꝰ nõ implebit᷑/ qr qͥsquis ad hoc solũ modo laborat ut sc̃iat qd loqui debeat.
ab ip̃a refectione sc̃ie mente uacua ieuinat. Ab extremo digiti se tangi deside¬
rat: qr et̾ins suppliciis datus optat oꝑatione iustoꝵ uel ultima ꝑticipari: cui res¬
Habere etem̃ hic possunt piuisti bona .nͨ tñ hec in recõpensatõe reciꝑe: qua
dũ meliora idest eternia appetunt eorũ iudicio quelibet bona affuerint cum

Expanded text:
in imo sunt, fideles quosque ante diem extremi judicii super se in requie attendunt, quorum post gaudia contemplari nullatenus possunt. Longe vero est quod conspiciunt, quia illuc per meritum non attingunt. In lingua autem amplius ardere ostenditur, cum dicit: Mitte Lazarum, ut inIbi ergo amplius ardebit, ubi se ostendit scire quod facere noluit. Quapropter bene de doctis et negligentibus per Salomonem dicitur: Omnis labor hominis in ore ejus, sed anima illius non implebitur , quia quisquis hoc solummodo laborat, ut sciat quid loqui debeat, ab ipsa refectione suae scientiae mente vacua jejunat. Ab extremo digiti se tangi desiderat, quia aeternis suppliciis datus optat operatione justorum vel ultima participari. Cui resHabere hic etenim possunt et justi bona, nec tamen haec in recompensatione recipere, quia dum meliora, id est aeterna, appetunt, eorum judicio quaelibet bona adfuerint, cum
Abbreviated transcription (Latin):
nulnus dũ lingit curat: qr et doctores sc̃i dũ in confessiõe pct̃i nr̃i
catis eripiunt: quasi tangendo uulnera ad salutẽ reducũt. Qr enĩ
canũ noĩe p̃dicatorũ lingna signatur. dñs ꝑ psaliuistã dicit. Pincn.
canũ tuorũ ex inimicꝭ ab ip̃o. Ex iudeis quippe infidelibꝰ saucti p̃di¬
catores electi st̃: qui in assertiõẽ ueritatis. contra fures latronesq
uemẽtes magnos ꝓ dño ut ita dicã latratus dederũt. Quo cõtra de
qͦriundã reꝓbatiõẽ dicit᷑. Canes młti nõ ualetes latrare. Er p̃dicatores¬

Expanded text:
vulnus dum lingit, curat, quia et doctores sancti dum in confessione peccati nostri nvulnus dum lingit, curat, quia et doctores sancti dum in confessione peccati nostri n loquendo a peccatis eripiunt, quasi tangendo vulnera ad salutem reducunt. Quia enim canum nomine, praedicatorum lingua signatur, a Domino per Psalmistam dicitur - Lingua canum tuorum ex inimicis ab ipso . Ex Judaeis quippe infidelibus sancti praedicatores electi sunt, qui, in assertione veritatis contra fures latronesque venientes, magnos pro Domino, ut ita dicam, latratus dederunt. Quo contra de quorumdam reprobatione dicitur: Canes muti, non valentes latrare . Quia e
Abbreviated transcription (Latin):
dm peccata sua cõfiteri nõ erubuit: huic uulius in cute fuit In cutis qͥpe
uulue uirus a iusceubꝰ trahit᷑. et foras erumpit. Qd est gͦ pct̃oꝵ confes¬
sio: nͥ quedã uuluerũ ruptio. Er peccati uirus salubriter aperitur
ini cõfessione: quod pestifere latebat in mẽte. Uuluera eteñĩ cutis in
suꝑficiẽ trahunt humorẽ putredinis: et cõfitendo pct̃a quid aliud agniiꝰ
uisi malũ qd in nobis latebat aperimꝰ: Sed lazarus nuluãtus cupie¬
bat saturari de micis q̃ cadebant de mẽsa diuitis et uẽo illi dabat. quia
gentile quẽq ad cognitõem legis admittere suꝑbus ille ppłs despiciebat.
Qui dũ doctrinam legis nõ ad caritatẽ habuit / ed elatõem quasi de accep¬
tis opibꝰ tinuuit: et quia ei u̾ba defluebãt de sciencia: quasi nuce cade¬
bat de mẽsa: At cõtra iacẽtis paupis nuluera lingebãt canes Nonũꝙͣ
solet in sacro elo quio ꝑ canes p̃dicatores intelligi. Canũ etem̃ lug̃

Expanded text:
a sua confiteri non erubuit, huic vulnus in cute fuit. In cutis quippe vulnere virus a visceribus trahitur, et foras erumpit. Quid est ergo peccatorum confessio, nisi quaedam vulnerum ruptio? Quia peccati virus salubriter aperitur in confessione, quod pestifere latebat in mente. Vulnera etenim cutis in superficiem trahunt humorem putredinis. Et confitendo peccata quid aliud agimus, nisi malum quod in nobis latebat aperimus? Sed Lazarus vulneratus cupiebat saturari de micis quae cadebant de mensa divitis, et nemo illi dabat, quia gentilem quemque ad cognitionem legis admittere superbus ille populus despiciebat. Qui dum doctrinam legis non ad charitatem habuit, sed ad elationem, quasi de acceptis opibus tumuit. Et quia ei verba defluebant de scientia quasi micae cadebant de mensa. At contra jacentis pauperis vulnera lisolent in sacro eloquio per canes praedicatores intelligi. Canum etenim lingua,
Abbreviated transcription (Latin):
hystorie: et postmodũ requirenda spiritał intelligẽçia allegorie. Tũt uãq al¬
legorie fructus suauiter carpitur: cũ pꝰ ꝑ hystoriã ueritatis radice solidatur.
Sed qͥa nonũꝙͣ allegoria fidẽ edificat et hystoria moralitatẽ. nos qui aucto¬
re deo iam fidelibꝰ loquini. nõ ab re credimꝰ. si ĩp̃m loꝙ̃di ordiuẽ postponamꝰ
quatinꝰ qui fidẽ firmã iam tenetis prius de allegoria aliqd breuit audire
debeatis: et qd̾ uob̃ de moraliͭe hystorie ualde est necessariũ. iii expositiõĩs
ur̃e ordiue hoc seruetur extremũ: qr ea plerũq solẽt meliꝰ recoli: q̃ cõting̾

Expanded text:
historiae, et postmodum requirenda spiritalis intelligentia allegoriae. Tunc namque allegoriae fructus suaviter carpitur, cum prius per historiam in veritatis radice solidatur. Sed quia nonnunquam allegoria fidem aedificat, et historia moralitatem, nos qui auctore Deo jam fidelibus loquimur, non abs re credimus si ipsum loquendi ordinem postponamus, quatenus qui fidem jam firmam tenetis prius de allegoria aliquid breviter audire debeatis; et quod vobis de moralitate historiae valde est necessarium, hoc in expositionis nostrae ordine servetur ex
Abbreviated transcription (Latin):
pͥmit dicẽs. Ds̃ manifeste ueniet: et nõ silebit. Ignis ĩ ꝯspcũ eiꝰ. ardebit:
et ĩ cͥcuitu eiꝰ tẽpestas ualida. Districtõem qͥppe tãte iusticie tẽpestas ignis¬
q cõmittãt᷑: qr tempestas examĩat. qͦs ignis exurit. Illũ gͦ diẽ frẽs carissimi¬
illũ añ ocłos ponite. et qͥtq̃d mͦ gͣue credit᷑ ĩ eiꝰ cõꝑatõe lenigat᷑. De illo eteñi
die ꝑ ꝓpham dicit᷑. Iuxta ẽ dies dñi magnꝰ iuxta et uelox nimis. Uox diei
dñi amara: tribulabit᷑ ibi fortis. Dies ire dies illa; dies tribula ͥ  et ãgustie:

Expanded text:
primit, dicens: Deus manprimit, dicens: Deus manet in circuitu ejus tempestas valida . Districtionem quippe tantae justitiae tempestas ignisque comitantur, quia tempestas examinat, quos ignis exurat. Illum ergo diem, fratres charissimi, ante oculos ponite, et quidquid modo grave creditur in ejus comparatione levigatur. De illo etenim die per prophetam dicitur: Juxta est dies Domini magnus, juxta et velox nimis. Vox diei Domini amara, tribulab
Abbreviated transcription (Latin):
dc nũe ip̃a sua senectute depͥmit᷑: et quasi ad uicinã mortẽ molestiĩs crebrescen¬
tibꝰ urget᷑. Nolite gͦ frẽs mei dilige̾ quẽ iudetis diu stare nõ posse. Precepta a¬
postolica in aĩo ponite. quibꝰ nos admonet dicẽs: nolite dilige̾ mũdũ nõ est ca
ritas patris in eo. Nudiꝰ terciꝰ frẽs agnonistis qd̾ subito turbine annosa arbusta
eruta. destructe domꝰ atq eccł̃ie a fũdamẽtis eu̾se sũt. Quãti ad uesperũ sam ꝯtq
casira tot edificioꝵ fũdamẽta ꝯcussit. Qͥd gͦ iudex iste facturꝰ ẽ. cũ ꝑsemet¬
ip̃m uenerit. et ĩ ultioẽm pct̃oꝵ ira eiꝰ exarserit: si portari nõ potest. cũ nos
triã subruit: cõcitauit aera. et tot edificia strauit. Hãc districtõem uẽturi iu¬
dicis. paulꝰ cõsid̾ãs ait. Horrẽdũ ẽ incide̾ ĩ manꝰ d̾i uiuẽtis Mĩc psal ͭͣ ex¬

Expanded text:
At nunc ipsa sua senectute deprimitur, et quasi ad vicinam mortem molestiis crescenAt nunc ipsa sua senectute deprimitur, et quasi ad vicinam mortem molestiis crescentibus urgetur. Nolite ergo, fratres mei, diligere quem videtis diu stare non posse: praecepta apostolica in animo ponite, quibus nos admonet, dicens: Nolite diligere mundum, neque ea ritas Patris in eo . Nudius tertius, fratres, agnovistis quod subito turbine annosa arbusta eruta, destructae domus, atque Ecclesiae a fundamentis eversae sunt. Quanti ad vesperum sani atque casura tot aedificiorum fundamenta concussit. Quid ergo judex iste facturus est, cum per semetipsum venerit, et in ultionem peccatorum ira ejus exarserit, si portari non potest cum nos pterram subruit, concitavit aera, et tot aedificia stravit? Hanc districtionem venturi judicis Paulus considerans, ait: Horrendum est incidere in manus Dei viventis . Hanc Psalmista ex
Abbreviated transcription (Latin):
eterntatẽ nõ est. Et oẽ qd̾ apud me trãsire cerit᷑ fixũ et sine trãsitu tenet᷑. qr
sine mutabili ͭ ͤ manẽtes sẽtencias expͥmt meͦ ẜmo qui trãsit. Et ecce frẽs mer¬
iã c̾uimꝰ qd̾ audiebamꝰ: nouis cotidie et crebrescẽtibꝰ malis mũdꝰ urget᷑. Ex illa
plebe ĩnumerabili ꝙͣti ⁊emãseritis aspicitis: et tamẽ adhuc cotidie flagella uigẽt
re pẽtim casus oppͥmũt: noue nos ⁊ ĩpiuse clades affligũt. Sĩc enĩ ĩ iuuẽtute iuget
corp . forte et incolume manet pectꝰ : torosa c̾ux: plena st̃ brachiaͬ in ãius aũt seni¬
sibꝰ statina cirruat᷑. ceriux exsictata deponit᷑: frequẽtibꝰ susprais mẽs uiget᷑: untꝰ¬
deficit: loquẽtis ueiba anhelitus int̾aidit: nã et si languor desit plerũq senibꝰ. pã
sua salus egaitudo est: ita mũdꝰ ĩ ãnis pͥoribꝰ uelut in uiuẽtute uiguit : ad ꝓpagã¬
dã hũam generis plẽ ⁊obustꝰ fuit: salute corpoꝵ uiridis: opulẽcia ⁊eꝵ pnigius.

Expanded text:
aeternitatem non est, et omne, quod apud me transire cernitur, fixum et sine transitu tenetur, quia sine immutabilitate manentes sententias exprimit mejam cernimus quod audiebamus. Novis quotidie et crebrescentibus malis mundus urgetur. Ex illa plebe innumera quanti remanseritis aspicitis, et tamen adhuc quotidie flagella urgent, repentini casus opprimunt, novae nos et improvisae clades affligunt. Sicut enim in juventute viget corpus, forte et incolume manet pectus, torosa cervix, plena sunt brachia; in annis autem senilibus statura curvatur, cervix exsiccata deponitur, frequentibus suspiriis pectus urgetdeficit, loquentis verba anhelitus intercidit; nam etsi languor desit, plerumque sensibus ipsa sua salus aegritudo est: ita mundus in annis prioribus velut in juventute viguit, ad propagandam humani generis prolem robustus f
Abbreviated transcription (Latin):
tacõe colliginꝰ. ꝙͣuis pͥusꝙͣ italia gentili gladio feriẽda traderet igueas in celo acies
uidimꝰ ipm q qui postea humãi fusus est sangiũem chorruscantẽ. Confusio autẽ ma¬
ris et fluctuũ necdũ noua exorta est. Sed cũ młta iã p̃nĩciata cõpleta st̃. dubiũ
nõ est. qd̾ sequãt᷑ etiã pauca q̃ restãt: qr sequẽtiũ ⁊eꝵ certitudo est p̃titaꝵ exhibicio
Hec nos frẽs baussimi idcto dicimꝰ ut ad cautele studiũ ir̃e mẽtes eiugilẽt: ne seauri¬
tate torpeãt.: ne ignorãtia languescãt: sed seꝑ eas tĩor ⁊ sollicitet in bono oꝑe. et solli¬
citudo cõfurmet: pẽsantes hoc qd̾ redẽptoris m̃i uoce subiũgit᷑. Arestẽtibꝰ hõĩbꝰ p̃ tĩore
et expectacõe: q̃ suꝑueĩent uniu̾so orbi. Nlã uirtutes celor mouebũt᷑. QEd cm̃i doꝰ uiitu

Expanded text:
amvis prius quam Italia gentili gladio ferienda traderetur, igneas in coelo acies vidimus, ipsumque qui postea humani generis fusus est, sanguinem coruscantem. Confusio autem maris et fluctuum necdum nova exorta est, sed cum multa jam praenuntiata sint completa, dubium non est quin sequantur etiam pauca quae restant, quia seqssimi, idcirco dicimus, ut ad cautelae studium vestrae mentes evigilent, ne securitate torpeant, ne ignorantia languescant, sed semper eas et timor sollicitet, et in bono opere sollicitudo confirmet, pensantes hoc quod Redemptoris nostri voce subjungitur: Arescentibus hominibus prae timore et exspectatione quae supervenient un
Abbreviated transcription (Latin):
Tollatur nupiꝰ ne iuideat głam di. Sed qͥd si serui ĩ pͥma uigilia negligẽtes exi¬
stãt: Prima qppe uigilia: pͥmeue etatis custodia ẽ. Sed neq sic desꝑand̾ est.
et a bono oꝑe cesandũ. Nã et lõganimi ͭ ͦ sue paciẽciã insinuat dñs cũ subdit
Et si uenerit ĩ scdã iugilia. et si ĩ t̾cia uigiꝰ uenerit: bt̃ĩ sł serui ilłi. Piiia qpe¬
eloquii unũ st dicẽtis. Letare iuuenis ĩ adosescẽcia tua. Tertia aũt senect aa¬
pit᷑. Qͥ gͦ uigilare in pͥma ingiꝰ noluit. custodiat uel scd̾am. ut qͥ cõũti a suis p̃¬
uitatibꝰ ĩ pueri ꝰ neglexitͥ ad uias saltẽ ĩ tp̃e uiuẽtutis eiugilet. Et qui uigila¬
re ĩ scd̾a uigi᷑ noluerit. tercie inigilie remedia nõ aunttat: ut qui ĩ iiuẽtute ad
uias uite nõ euigilat : saltẽ in senectute resipiscat. Pẽsate frẽs lam̃i; qr cõclusit¬

Expanded text:
Tollatur impius, ne videat gloriam Dei . 5. Sed quid si servi in prima vigilia negligentes existunt? Prima quippe vigilia primae aetatis custodia est. Sed neque sic desperandum est, et a bono opere cessandum. Nam longanimitatis suae patientiam insinuans Dominus, subdit: Et si venerit in seloquii unum sunt dicentis: Laetare, juvenis, in adolescentia tua . Tertia autem, senectus accipitur. Qui ergo vigilare in prima vigilia noluit, custodiat vel secundam, ut qui converti a pravitatibus suis in pueritia neglexit, ad re in secunda vigilia noluit tertiae vigiliae remedia non amittat, ut qui in juventute ad vias vitae non evigilat saltem in senectute resipiscat. Pensate, fratres charissi
Abbreviated transcription (Latin):
iste non reꝑat: ꝓfecto ab illa eterni cõniuii refectõe mẽte uacua ieii¬
nat. Memẽtote qͥd de eodẽ spũ paulꝰ dicat. Si qͥs spm̃ xͥ nõ ht̃: hic

Expanded text:
iste non reparat, profecto ab illa aeterni convivii refectione jejuiste non reparat, profecto ab illa aeterni convivii refectione jejunat. Mementote quid de eodem spiritu Paulus dicat: Si quis s
Abbreviated transcription (Latin):
na refectione denũciat. Septem quoq diebꝰ om̃e hoc tempꝰ euoluit᷑: et
sepe septenario numero ꝑfectio designat᷑. Illi gͦ ultimo ꝯniuio de ueritatis p̃¬
sencia epulantir qui nũo ꝑfectionis studio. t̾rena transcendũt: qͦs mũdi
huiꝰ amor nõ ligatꝰ quibꝰ et si utrũq ꝑ temptamẽta obstrepit cepta tñ
corũ desid̃ia nõ retundit. De hoc enĩ extremo cõniuio. alias ꝑ ioh̃em di¬
citur. Bt̃i qui ad cenã nupciaꝵ agni uocati st̃. Idcto enĩpad prandiũ¬
sed ad cenã uocatos narrat: qr uinirũ in fine diei cõuiuiũ cena est q gͦ
funto presentie uite temꝑe ad refectoem suꝑue ꝯtemplationis uẽuint:
nõ ad agni prandiũ sed ad cenã uocãtur. Quẽ uidel cena hᵒ ultĩo ꝯuiuio
exprimitur: cui seꝑtẽ discipłi ẽẽ mẽorant᷑. qr illos ut dixiiiꝰ tt̃ int̾ria refec᷑
si ad illud cõniuiũ ꝑuenire ualeatis. Qsqͥs namq ille est quẽ nũcsp̃s

Expanded text:
ectione denuntiat? Septem quoque diebus omne hoc tempus evolvitur, et saepe septenario numero perfectio designatur. 1544 Illi ergo ultimo convivio de praesentia veritatis epulantur, qui nunc perfectionis studio terrena transcendunt, quos mundi hujus amor non ligat, quibus etsi utcunque per tentamenta obstrepit, coepta tamen eorum desideria non retundit. De hoc extremo convivio alias per Joannem dicitur: Bei convivium coena est. Qui ergo, finito praesentis vitae tempore, ad refectionem supernae contemplationis veniunt, non ad Agni prandium, sed ad coenam vocantur. Quae videlicet coena hoc ultimo convivio exprimitur, cui septem discipuli adesse memorantur, quia illos, ut diximus, tunc interna refectio si ad illud convivium pervenire valeatis. Quisquis namque ille est quem nunc spiritus
Abbreviated transcription (Latin):
et quos elige̾ possit iguorat.hͨ aũt piscatio post dñi resurrectõem frã ĩ solã
dexterã iuissa est: qr ad uidendã clari ͭ ͥ ᷤᷤ eiꝰ głam sola elcõꝵ eccł̃ia ꝑtingit : q̃¬

Expanded text:
et quos eligere possit ignorat. Haec autem piscatio post Domini resurrectionem facta, in solam et quos eligere possit ignorat. Haec autem piscatio post Domini resurrectionem facta, in solam dexteram missa est, quia ad videndam claritatis ejus gloriam sola el
Abbreviated transcription (Latin):
discipul magna difficultas piscationis: ut magistro ueniẽte fie̾t admira¬
tionis magna subliiuitas. Qͥ ꝓtinꝰ dixit. Mittite in dext̾am nauigii re-¬
the: et inuenictis. Bis in sc̃o euãgłio legitir qr dñs iussit ut ad piscã¬
dũ rethia mitte̾nt᷑: añ passionẽ uidelic et post resurrectõem. S pͥusꝙͣ
redemptor nr̃ pateret᷑ et resirgẽt mitti quidẽ rethe ad piscãdũ iubet᷑: sed
utrũ in dexterã an in sinistrã mitti debuisset nõ iubet: post resurrectionẽ
uero discipulis apparens mitti rethe in dext̾am iubet. In illa piscatoe tã¬
ti capti st̃. ut rethia rũꝑent᷑. in ista aũt et multi capti st et rechia rupta
nõ st̃. Qͥs uͦ nesciat bonos dexta: et malos siuistra figurari: Illa gͦ pisca¬
tio in qua speciałr in quã ꝑtẽ mitti rethe debeat nõ iubetur p̃sẽtẽ eccle¬
siã designauit: q̃ bonos suul̃ ac malos colligit nec elegit qͦs trahat: qr

Expanded text:
is magna difficultas, ut magistro veniente fieret admirationis magna sublimitas. Qui protinus dixit: Mittite in dexteram navigii rete, et invenietis. Bis in sancto Evangelio legitur, quia Dominus jussit ut ad piscandum retia mitterentur, ante passionem videlicet, et post resurrectionem. Sed priusquam Redemptor noster pateretur et resurgeret, mitti quidem rete ad piscandum jubet, sed utrum in dexteram, an in sinistram mitti debuisset, non jubet; post resurrectionem vero discipulis apparens, mitti 1542 rete in dexteram jubet. In illa piscatione tanti capti sunt, ut retia rumperentur; in ista autem et multi capti sunt, et retia rupta non sunt. Quis vero nesciat bonos dextera, et malos sinistra figurari? Illa ergo piscatio, in qua specialiter in quam partem mitti rete debeat non jubetur, praesentem Ecclesiam designat, quae bonos simul ac malos colligit, nec eligit quos trahat, quia
Abbreviated transcription (Latin):
piscibꝰ petrus ad terrã ducat. Ipẽ eiũ ad soliditatẽ litoris ꝑtrahit: qr sce p̃di¬
cationis uoce stabilitatẽ eterne prĩe fidelibꝰ ostendit. Hoc egit uerb: hoc e¬
pistolis: hoc agit coti ͤ niracłoꝵ signis. Quotiẽs ꝑ eũ ad amorẽ quietis et̾ne
cõutimur: quotiẽs ad terrenarũ reꝑ tuml̃tibꝰ seꝑani: qͥd aliud ꝙͣ missi intͣ rethe
fidei pisces ad littus tralimur. Sed cũ rethe magnis piscibꝰ plenũ dicit᷑ ad¬
ditur et quãtis: scilicet centũ quĩquaginta tribꝰ. A magno mystĩo numerus
non uacat: sed intentos nos tãti mysteriĩ ꝓfunditas expectat. Neq enĩ ꝙͣ¬
titatis sũmã sollerter euãgelista expͥme̾t: nͥ hãc sacramẽto plenã esse in¬
p̃cipitur. In nouo aũt eiꝰ dẽ oꝑationis uirtꝰ ꝑ septiformẽ grãm sc̃i sp̃s młti

Expanded text:
piscibus Petrus ad terram ducat. Ipse enim pisces ad soliditatem littoris pertrahit, quia sanctae praedicationis voce stabilitatem aeternae patriae fidelibus ostendit. Hoc egit verbis, hoc Epistolis, hoc agit quotidie miraculorum signis. Quoties per eum ad amorem quietis aeternae convertimur, quoties a terrenarum rerum tumultibus separamur, quid aliud quam missi intra rete fidei pisces ad littus trahimur? Sed cum rete magnis piscibus plenum dicitur, additur et quantis, scilicet centum quinquaqinta tribus. A magno mysterio numerus non vacat, sed intentos vos tanti mysterii profunditas exspectat. Neque enim quantitatis summam solerter evangelista exprimeret, nisi hanc sacramento plenam esse juandata praecipitur, in Novo autem ejusdem operationis virtus per septiformem gratiam sancti Spi
Abbreviated transcription (Latin):
qui hic afflictionẽ ꝓueritate suscipiũt: illic dulcediue uͥa satiãtur. Notãd̃
quoq qd̾ ultimũ conuiuũ dñs cũ septem discipłis habuisse describitur. ꝓ.

Expanded text:
qui hic afflictionem pro veritate suscipiunt, illic dulcedine vera satiantur. 6. Notandum qui hic afflictionem pro veritate suscipiunt, illic dulcedine vera satiantur. 6. Notandum quoque quod ultimum convivium Dominus cum septem discipulis habuisse describitur
Abbreviated transcription (Latin):
ius appe mel in cera est: mel uͦ in cera est diuinitas in huantate. ¶dd ab̾
hac qͦq scõne nõ discre pat: nã piscẽ comedit et panẽ. Qͥ eni assari ut piscis
potuit ex humaĩtͤ Pane nos refecit ex diuini ͭ ͤ qͥait. Ego sũ panis uii
qͥ de celo descendi. Assũ gͥ piscem comedit et panẽ: ut ip̃o suo cibo nob̾ ostende¬
ret quia et passionẽ ex nr̃a humani ͭ ͤ ꝑtulit: et refectionẽ ñam exsua diui
m ͭ ͤ ꝓcurrauit. Qd si uigilãt᷑ inspicimꝰ. nob̃ qͦq qualiter ad niutãdũ cõgru¬
at uidemꝰ. Sic enĩ sua redemptor indicat: ut nuitacõis uiã nob̃ seꝙ̃tib
sternat. E cce ini cibo suo dominꝰ ĩr pisci asso cõiungeᷤ fauã noluit. qr indelis
illos in suo corꝑe ad et̾uã quietẽ suscipit. qui cũ hic tribulatioes ꝑ deo sonsi¬
ũt ab amore interne dulcedinis nõ recedũt. Cũ asso pisce fauus suitur: ꝙ

Expanded text:
divinitas in humanitate. Quod ab divinitas in humanitate. Quod ab hac quoque lectione non discrepat: nam comedit piscem et panem. Qui enim assari ut piscis potuit ex humanitate, pane nos reficit ex divinitate, qui ait: Ego sum panis vivus, qui de coelo descendi . Assum ergo piscem comedit et panem, ut ipso suo cibo nobis ostenderet quia et passionem ex nostra humanitate pertulit, et refectionem nostram ex sua diviravit. Quod si vigilanter inspicimus, nobis quoque qualiter ad imitandum congruat videmus. Sic enim sua Redemptor indicat, ut imitationis viam nobis sequentibus sternat. Ecce in cibo suo Dominus noster pisci asso conjungere favum voluit, quia videlicet illos in suo corpore ad aeternam quietem suscipit, qui cum hic tribulationes pro Domino sentiunt, ab amore internae dulcedinis non recedunt. Cum asso pisce favus sumitur, quia
Abbreviated transcription (Latin):
cũ p̃am claritatem triitatis agnoscimiꝰ. quã ĩ unitate dĩnitatis esse
cortũ teneneamꝰ. Quĩquaginta et inũ ter dicimꝰ: et elcõꝵ sũmã in
suꝑna prĩa quasi centũ quĩquaginta et triũ psciũ inimerũ tenemus.
Post resurrectõem gͦ do nussũ rethe dignũ fuit ut tot pisces capet qͥt solũ¬
hodierua nos admonet: ut iugilant debeamiꝰ iuspicere. cir doꝰ et redẽp̃tor no¬
ster post resurrectionẽ suã piscem assũ legiuiꝰ comedisse. NNõ eñĩ uacat. anii¬
sterio. qd iteratir in facto. In hac etenĩ lcõne panẽ et assĩ piscẽ: ĩ illa u q̃ he¬
t̃ a quis generis humani: capi uoluit laq̃o mortis nrr̃e: et quasi tribla ne asatꝰ
est temꝑe passionis sue. Sed qui piscis assus fieri dignatꝰ est in pasioe: fals
mellis nob̃ extitit in resurrectiõe. Nani qui in pisce asso fignrari uoluit tabla¬
nem passionis sue: in fauo mell̃ utiãq naturã ꝑsone sue exprime̾ uoluit sfa¬

Expanded text:
itate divinitatis esse certum tenemus. Quinquaginta et unum ter ducimus, et electorum summam in superna patria, quasi centum quinquaginta et trium piscium numerum tenemus. Post resurrectionem vero Domini missum rete dignum fuit, ut tot pisces caperet, quot solumhodierna nos admonet, ut vigilanter debeamus inspicere cur Dominus et Redemptor noster post resurrectionem suam piscem assum legitur comedisse. Non enim vacat a mysterio quod iteratur in facto. In hac etenim lectione panem et assum piscem, in illa vero quae hedignatus est in aquis generis humani, capi voluit, laqueo mortis nostrae, et quasi tribulatione assatus est tempore passionis suae. Sed qui piscis assus fieri dignatus est in passione, favus mellis nobis exstitit in resurrectione. An qui in pisce asso figurare voluit tribulationem passionis suae, in favo mellis utramque naturam exprimere voluit
Abbreviated transcription (Latin):
Hĩc ruisũ admonet dicẽs. Qͥ mͥ nũstrat. me seqͣt᷑. Cõside̾mꝰ gͦ qͣ gͣdit᷑. ut sequi
me̾am̃. Ecce cũ sit dñs et cieator angłorũ suscepturꝰ naturã ur̃am quã cõdidit.
Uude ⁊ agnꝰ qͥ ꝓ illo offerret᷑ defuit: colũbarũ pullos et par turturũ ad sacaficium
mat᷑ ĩueĩt. Prosꝑari ĩ mũdo noluit: oꝓpbria uoisionesq tolerauit: sputa flagella.
alapas. spineã coronã crucẽ sustinuit. Et qͥa rerũ corꝑaliũ delecta ͥ ͤᷤ a gaudio et¬
no cecidimꝰ : cũ qͣ amaritu ͤ illuc redeat᷑ ostẽdit. Qd itaq homo pati prose de
sectat᷑. ĩ suꝑbia honoris extollit᷑. ĩuidie facibꝰ ĩ ardescit. libidĩs se ĩmũdicia pol

Expanded text:
qua graditur, ut sequi mereamur. Ecce, cum sit dominus et creator angelorum, suscepturus naturam nostram quam condidit, Unde et agnus qui pro illo offerretur defuit, columbarum pullos et par turturum ad sacrificium mater invenit Prosperari in mundo noluit; opprobria irrisionesque toleravit; sputa, flagella, alapas, spineam coronam, crucemque sustinuit; et quia rerum corporalium delectatione a gaudio interno cecidimus, cum quasectatur, in superbia honoris extollitur, invidiae facibus inardescit, libidinis immunditia se pol
Abbreviated transcription (Latin):
uinitatis. Per humaĩtatẽ qͥppe hiĩt nasci: cesce: mori. resurge. de loco ad locum
ueure. i gͦ ĩ diuini ͭ ͤ mutabili ͦ nõ est atq hoc ip̃m mutari trãsue est : ꝓfecto
nob̃ gr̃e ꝑ diuitatis potẽciã infudit. Et notãdũ qd̾ ceco nemiẽti dicat. icẽ d t ius
faciã: Nũqͣd qͥ lumẽ redde potãt. qͥd uellet cecꝰ ig̾rabat: Sed peti uult hoc qd̾
et nos pete̾. et se cõcede̾ p̃noscit. Im portũe nãq ad or̃onẽ nos admoẽt: et tñ di¬
cit. Sat nãq pr̃ ur̃ qͥd opꝰ sit bob̾. añꝙͣ petatis eũ. Ad hͦ gͦ ieqͥrit ut petat᷑. ad
hoc reqͥrit ut cor ad oratioẽm excitet. Uñ ⁊ cecꝰ ꝓtinꝰ adiũgit. Do ͤ ut udeã. Ec¬
ce cecꝰ a dño nõ aurũ sed lucẽ reqͥrit. Pariupẽdit extͣ lucẽ aliqd q̃re̾: qr et si hrẽ

Expanded text:
vinitatis. Per humanitatem quippe habuit nasci, crescere, mori, resurgere, de loco ad locum venire. Quia ergo in divinitate mutabilitas non est, atque hoc ipsum mutari transire est, profecto nobis gratiae per divinitatis potentiam infudit. Et notandum quid caeco venienti dicat: « Quid tibi vis am. Nunquid qui lumen reddere poterat, quid vellet caecus ignorabat? sed peti vult hoc, quod et nos petere et se concedere praenoscit. Importune namque ad orationem nos admonet et tamen diis, quid opus sit vobis, antequam petatis eum . Ad hoc ergo requirit ut petatur: ad hoc requirit, ut cor ad orationem excitet. Unde et caecus protinus adjunxit: Domine, ut videam. Ecce caecus a Domino non aurum, sed lucem quaerit. Parvipendi
Abbreviated transcription (Latin):
solliate pẽsate: qr cũ usiris a uob̃ exigit᷑ qd̾ a nob̾ auditis. In usira qͥppe :¬
p̾cunia usurã soluetis: et curate ut ex eo qd̾ audistis. eciã alia studeatis ĩ¬
tellige̾ q̃ nõ audistis: qͣtinꝰ alia ex aliis colligẽtes eciã illa discatis ex uobis¬
metipis agere. q̃ necdũ p̃dicatoris ore didicistis. Pigrũ u̾o ẜuũ qua sẽtẽꝰ
feriat: audiamꝰ. Tollite ab eo ta lẽtũ. et date ei qͥ ht̃ decẽ talẽta. Opporuũ
ualde uidebat᷑. ut cũ a malo seruo unũ ta lẽtũ tollit᷑: ei pociꝰ qͥ duo ꝙͣ qui

Expanded text:
sollicite pensate, quia a vobis cum usura exigitur quod auditis. In usura quippe de accepta hac verbi pecunia usuras solvetis, et curate ut ex eo quod auditis etiam alia studeatis intelligere quae non auditis, quatenus alia ex aliis colligentes, etiam illa discatis ex vobismetipsis agere quae necdum ex praedicatoris ore didicistis. Pigrum vero servum qua sententia feriat audiamus: Tollite ab eo talentum, et date ei qui habet decem talenta. 5. Opportunum valde videbatur ut cum mal
Abbreviated transcription (Latin):
ctũ curet oĩno ne taceat: habẽs rerũ affluẽ d̃ uigilet ne a m̃e largi ͭ ͤ torpescat.
habens artẽ qua regit̾. magnoꝑe studeat. ut usũ atq utili t ẽ illiꝰ cũ ꝓpĩo partiatur.¬
Hñs loquẽdi locũ apᵈ diuitẽ. dãpuatõem ꝓ retẽto talẽto timeat. si cũ ualet nõ apꝰ eũ
de talẽti sui rationibꝰ redeũte dño qͥsq sec᷑ͫ sit: cũ tmore pẽset coti ͤ qͥd accepͭ. Ecce nã¬
q iã iuxͣ est : ut ille qͥ ꝑegͭ ꝓfectꝰ est iedeat. Quasi ꝑectie qͥppe abist qͥ de hac t̾ra ĩ
qua natus est lõge discessit. Sed ꝓfecto reu̾tit᷑. ut de talẽtis rõnes ponat: qͥa si a bo¬
na actione tor pescimiꝰ : de p̃is donis q̃ cõtulit nos districtiꝰ iuditat. Cõside̾mꝰ gͦ q̃ ac¬
cepimꝰ: atq ĩ eorũ erogatione uigilem. Nulla nos a spratali oꝑe trena cirra ĩpedi¬
at: ne si ĩ t̾ra talẽtũ abscõdit᷑. tałeti dũs ad racũdiã ꝓuocet᷑. Piger ⁊ emĩ seruꝰ cũ iã¬

Expanded text:
ctum, curet omnino ne taceat; habens rerum affluentiam, vigilet ne a misericordiae largitate torpescat; habens artem qua regitur, magnopehabens loquendi locum apud divitem damnationem pro retento talento timeat, si, cum valet, non apud eum de talenti sui rationibus, redeunte Domino, quisque securus sit, cum tremore penset quotidie quid accepit. Ecce namque jam juxta est ut ille qui peregre profectus est redeat. Quasi quippe peregre abiit qui de hac terra in qua natus est longe discessit; sed profecto revertitur, ut de talentis rationes ponat, quia si a bona actione torpescimus, de ipsis donis quae contulit nos districtius judicat. Consideremus ergo quae accepimus, atque in eorum erogatione vigilemus. Nulla nos a spiritali opere terrena cura impediat, ne si in terra talentum absconditur, talenti dominus ad iracundiam provocetur. Piger etenim servus, cum ja
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. qd̾ pͥscillianste hẽtici nasci unũꝙ̃q hoĩem sb̾ ꝯstitucioĩbꝰ stelłaꝵ putãt. Et hͦ in
adiutoriũ sui erroris assumũt. ꝙ noua stella exiit cũ dñs ĩ crͣne aꝑpuit. cuiꝰ fuisse
fatum eãdẽq apparuit stellã putant. S si euãge᷑ u̾ba pẽsaniꝰ: qbꝰ de ead̃ stella
dr̃. usq dũ ueĩens staret supͣ ubi eiat puer. dũ nõ puer ad stellã. s stella ad pueꝵ
cucurrit: si dici liceat nõ stella fatũ pueri. sed fatũ stelle is qui aparuit puer fu ͭ.

Expanded text:
unumquemque hominem sub constitutionibus stellarum putant; et hoc in adjutorium sui erroris assumunt, quod nova stella exiit cum Dominus in carne apparuit, cujus fuisse fatum eamdem quae apparuit stellam putant. Sed si Evangelii verba pensamus, quibus de eadem stella dicitur: Usque dum veniens staret supra ubi erat puer, dum non puer ad stellam, sed stella ad puerum cucurrit, si dici liceat, non stella fatum pueri, sed fatum stellae is qui apparuit puer fuit.
Abbreviated transcription (Latin):
gi adorãt. eciã mysticis minu̾bꝰ p̃dicãt: auro regẽ t thure d̾ii: mprra mortałe. Sũt uo
nõmilli hetici qui hũc d̾m credũt. sed ubiq regre nequaꝙͣ credũt. Hii ꝓfecto ei thus
osferũt: sed offerre eciã aurũ nolũt. E e st nõnulli qui hũc regẽ existimãt: s d̾m ne-¬
gãt Bn iudelis ei aurũ offerũt: sed offerre thꝰ nolũt. Et st̃ nõnulli qͥ hũc ⁊ dinfatẽ
t. s asũpsisse caruẽ mortalẽ negãt. Hii minrũ ei auiũ et thꝰ offerũt. sed offerre
murã assũpte mortalitatis nołũt. Nos itaq nato dño offeramꝰ aurũ: ut hunc
ubiq regnare fateam̃i. Offeramꝰ thꝰ: ut ciedamꝰ qd̾ is qͥ ĩ tp̃e apparuit. ds̃ ante
tp̃a extitit. Offeramꝰ mnyr̾rã: ut eũ quẽ credimꝰ ĩ sua dĩn ͭ ͤ impassibile. ciedamꝰ

Expanded text:
adorant etiam mysticis muneribus praedicant, auro regem, thure Deum, myrrha mortalem. Sunt vero nonnulli haeretici qui hunc Deum credunt, sed ubique regnare nequaquam credunt. Hi profecto ei thus offerunt, sed offerre etiam aurum nolunt. Et sunt nonnulli qui hunc regem existimant, sed Deum negant. Hi videlicet ei aurum  sed assumpsisse carnem mortalem negant. Hi nimirum ei aurum et thus offerunt, sed offerre myrrham assumptae mortalitatis nolunt. Nos itaque nato Domino offeramus aurum, ut hunc ubique regtempora exstitit; offeramus myrrham, ut eum quem credimus in sua divinitate impassibilem, credamus
Abbreviated transcription (Latin):
suo putresce̾ est: caruales hoĩes ĩ fetore lup̃ie uitã finire. Mirrã gͦ d̾o offeri¬
mn . qñ h mortale corpꝰ a lupurie putredine ꝑ cõdimẽtũ cõtinẽ e custodi
no m agnũ uero nobis aliqͥd magi ĩmũt: qd̾ ĩ regionẽsuã ꝑ aliã uiã
reu̾tũt᷑. In eo nãq qd̾ admoniti faciũt: nobis ꝓfecto insinuãt qͥd faciamꝰ.
Regio qͥppe nr̃a ꝑadisꝰ est: ad quã ihũ coguito. redire ꝑ uiã qͣ uenimnꝰ ꝓͥ¬
hibonĩ A regione etem̃ nr̃a suꝑbiendo. mobediẽdo. insibilia sequẽdo. cibũ¬
uetitũ gustãdo discessimꝰ. s ad eã necesse est ut fledo obediẽdo. usibłia
cõtempdo atq appetitũ carnis refrenando redeamꝰ.Per aliã gͦ mã ad

Expanded text:
o offerimus, quando hoc mortale corpus a luxuriae putredine per condimentum continentiae custodimus. 7. Magnum vero nobis aliquid magi innuunt, quod in regionem suam per aliam viam revertuntur. In eo namque quod admoniti faciunt, nobis profecto insinuant quid faciamus. Regio quippe nostra paradisus est, ad quam, Jesu cognito, redire per viam qua venimus prohibvetitum gustando, discessimus, sed ad eam necesse est, ut flendo, obediendo, visibilia contemnendo, atque appetitum carnis refrenando redeamus. Per aliam viam ad
Abbreviated transcription (Latin):
pona inꝰ añ ocłos cord̾ hinc culꝑas oꝑis. illic̃ indiciũ extienie distictionis ꝑdẽse¬
mꝰ ꝙͣ distrctꝰ iudex ueniat. qͥ indiciũ minat᷑ et latet: terrores pectato b ᷤ intẽtat.
et tñ sustinet: et idc̾to uenire ciciꝰ differt. ut ininꝰ ĩueĩat qd̾ ꝯdẽpnet. Piũ¬
est iudex qui dixit. De nob̃ qͥ ridetis nũc: qr lugebitis et flebitis. ẜĩs etẽĩ
salmon ait. Risus dolore imscebit᷑. et extrema gaudi luctus occupat. Hĩc
iterũ dicit. Risũ deputaui errorẽ.: et gaudio dixi. Quid frustia deciꝑis:
Hĩcririsꝰ ait. Cor sapiẽtiũ ubi tristicia est: et corstultorũ ubi leticia. Perti¬
mescamꝰ ig p̃cepta di: si celebramꝰ u̾acit᷑ sollẽni ͭ ͤ .d̾i. Gratũ nãq d̾o sagiim

Expanded text:
is, illinc judicium extremae districtionis. Pensemus quam districtus judex veniat, qui judicium minatur et latet; terrores peccatoribus intentat, et tamen adhuc sustinet; et idcirco venire citius differt, ut minus inveniat quos condemnet. Puniest judex qui dixit: Vae vobis qui ridetis nunc, quia lugebitis et flebitis . Hinc etenim Salomon ait: Risus dolori miscebitur, et extrema gaudii luctus occupat . Hinc iterum dicit: Risum deputavi errorem, et gaudio dixi: Quid frustra deciperis? Hinc rursus ait: Cor sapientium ubi tristitia est, et cor stultorum ubi laetitia . Pertimescamus ergo praecepta Dei, si celebramus veraciter solemnitatem Dei. Gratum n
Abbreviated transcription (Latin):
quia sub plantis eius se calcabile prebut Terra cog̾uit: qͥa eo moriẽte cõtremuͭ
Sol cog̾uit qr lucis sue radios abscondit. Saxa ⁊ parietes cog̾uerũt.qr tp̃e mor¬
tis eiꝰ scissa st̃. Inferuꝰ cognouit. qͥa hos qͦs tenebat mortuos reddidit. Et tñ
hũc quẽ d̾m oĩa ĩsesibilia elemẽta seserũt. adhuc infideliũ iudeoꝵ corda ẽẽ mĩme
cogscũt: et duriora sapis scindi ad penitẽdũ nolũt: eũq cõfiteri abnegãt. quẽ ele¬

Expanded text:
quia sub plantis eius se calcabile praebuit. Terra cognovit, quia eo moriente contremuit. Sol cognovit, quia lucis suae radios abscondit. Saxa et parietes cognoverunt, quia tempore mortis eius scissa sunt. Infernus cognovit, quia hos, quos tenebat, mortuos reddidit. Et hunc, quem Dominum omnia insensibilia elementa senserunt, adhuc infidelium Judaeorum corda Deum esse minime cognoscunt, et duriora saxis, scindi ad poenitendum nolunt; eumque confiteri abnegant quem ele
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑat. Qd ẽ gͦ dice̾. bt̃s ẽ qͥ nõ fuit scãdila atꝰ ĩ me. nͥ aꝑta uoce abiectõem mortis
sue. hũili ͭ ͤ ꝙ sigre. Ac si patẽter dicat.Mia qͥdẽ facio sed abiecta ꝑpeti nõ dedigior.
Or gͦ moriẽdo te subsequor: cauẽdũ ualde ẽ hoĩb ne ĩ me mortẽ despiciãt. qͥ sig᷑ uene¬
rãt᷑. Sed dimissis ioh̃is discipłis: qͥd de eodẽ ioh̃e t̾bis dicat audiauiꝰ. Qͥd existis iu
de̾ ĩ deftũ: Arũdinẽ uẽto agitatã. Qd̾ indelis nõ assendo s negãdo intulit. Harũdi¬
nẽ qͥppe mox ut aura cõtigit. ĩꝑtẽ alterã flectit. Et qͥd ꝑ arũdinẽ : nͥ carnał aĩmꝰ de¬
ore aura fauoris flauerit: hylarescit: extollit᷑. totũq se qͣsi ad grãm ĩflectit. S si iñ uẽ¬
tꝰ decc̃tiõĩs eruperit ũde laudis ama ueniebat: mox hũc qͣsi ĩ ꝑtẽ alterã ad ium ncħ¬

Expanded text:
 non fuerit scandalizatus in me, nisi aperta voce abjectionem mortis suae humilitatemque signare? Ac si patenter dicat: Mira quidem facio, sed abjecta perpeti non dedignor. Quia ergo moriendo te subsequor, cavendum valde est hominibus, ne in me mortem despiciant, qui signa venerantur. 2. Sed dimissis Joannis discipulis, quid de eodem Joanne turbis dicat audiamus: Quid existis in desertum videre? Arundinem vento agitatam? Quod videlicet non asserendo, sed negando intulit. Arundinem quippe mox ut aura contigerit, in partem alteram flectit. Et quid per arundinem nisi carnalis animus deore aura favoris flaverit, hilarescit, extollitur, totumque se quasi ad gratiam inflectit. Sed si inde ventus detractionis eruperit, unde laudis aura veniebat, mox hunc quasi partem alteram ad vim
Abbreviated transcription (Latin):
uetat. Et cuncti nouiniꝰ qd̾ dauid cõcupiscẽcie mucrone tͣns¬
fixus alienã coniugẽ et appetiuit et abstulit: cuiꝰ culpã di¬
gna uerbere sũt secuta: et malũ qd ꝑpetrauit ꝑ penitẽciẽ
lamenta correxit. Qui cũ longe post ꝯtra hostium cuneos
sederet: aquã bibere de bethleemitica cysterna ex desiderio
uoluit. Cuiꝰ electi milites inter cateruas adu̾santiũ mediãs
erupẽtes: aquã quã rex desid̾auerat illesi de tulerũt. Sed uir
flagellis eruditus semetip̃m ꝓtinꝰ cum ꝑiculo militũ aquã
desiderasse reprehendit/: eamq dño fundens libauit. sicut illic
scͥptũ est. Libauit eam dño. In sacrificio quippe dñi effusa aqua
cõuersa est:qr culpã concupiscencie mactauit ꝑ penitenciã re¬
phensionis sue. Qui gͦ quondã cõcupisce̾ alienã cõiugẽ nõ ti¬
muit. post eciam qr aquã cõcupisceret expauit. Quia enĩ se

Expanded text:
vetat. Et cuncti novimus quod David, concupiscentiae mucrone transvetat. Et cuncti novimus quod David, concupiscentiae mucrone transfixus, alienam conjugem et concupivit et abstulit . Cujus culpam digna verbera sunt secuta, et malum quod perpetravit per poenitentiae lamenta correxit. Qui cum longe post contra hostium cuneos sederet, aquam bibere de Bethlehemitica cisterna ex desiderio voluit . Cujus electi milites, inter catervas adversantium medias erumpentes, aquam quam rex desideraverat illaesi detulerunt. Sed vir flagellis eruditus semetipsum protinus cum periculo militum aquam desiderasse reprehendit, eamque Domino fundens libavit, sicut illic 1610 scriptum est: Libavit eam Domino . In sacrificium quippe Domini effusa aqua conversa est, quia culpam concupiscentiae mactavit per poenitentiam reprehensionis suę. Qui ergo quondam concupiscere alienam coniugem nequaquam timuit, post etiam, quia aquam concupisset, expavit. Quia enim se
Abbreviated transcription (Latin):
ut tamen alia cõmittat: ad huc penitẽciã age. aut ignorat aut
dissimulat. Quid enĩ ꝓdest si pcta quis luxurie defleat: et tñ
adhuc auaricie estubꝰ anhelet. Aut quid ꝓdest si ne culpas iã lu¬
geat: et tñ adhuc inuidie facibꝰ tabescat. Sed minus est ualde
qd̾ dicimꝰ: ut qui pcta deplorat plorauda minime cõmittat: et
qui plangit uiciũ ꝑpetrare uicia timeat. ã cogitãdũ sũmoꝑe est.
ut qui se ułicita meminit cõmisisse a quibusdã eciã licitis studeat
abstinere quatinꝰ ꝑ hoc conditori suo satiffaciat: ut qui cõmisit
ꝓhibita sibimetipi abscide̾ debeat eciã cõcessa: et se rep̃hendat
in minimis qui se menũt in maxĩs deliquisse. Nimia enĩ st̃¬
q̃ loquor si hec ex sacri eloquii testiinonio non affirmo. Lex cer¬
te ueteris testamenti alienã uxorẽ concupisci ꝓhibet: a rege
uero forciora iuberi militibꝰ uel desiderari aquã non penalitor

Expanded text:
ut tamen alia committat, adhuc poenitentiam agere, aut dissimulat, aut ut tamen alia committat, adhuc poenitentiam agere, aut dissimulat, aut ignorat. Quid enim prodest si peccata quis luxuriae defleat, et tamen adhuc avaritiae aestibgeat, et tamen adhuc invidiae facibus tabescat. Sed minus est valde quod dicimus, ut qui peccata deplorat, ploranda minime committat, et qui plangit vitium perpetrare vitia timeat. Nam cogitandum summopere est, ut qui se illicita meminit commisabstinere, quatenus per hoc conditori suo satisfaciat, ut qui commisit prohibita sibimetipsi abscindere debeat etiam concessa, et se reprehendat in minimis qui se meminit in maximis deliquisse. Nimia sunt quae loquor, si haec ex sacri eloquii testimoniis non affirmo. Lex certe Veteris Testamenti alienam uxorem concupisci prohibet , a rege vero fortia juberi militibus, vel desiderari aquam, non poenaliter
Abbreviated transcription (Latin):
cens gandiũ erit in celo suꝑ uno pectatore penitenciã agente. et tane
ꝑ ꝓphetam dñs dicit quia quacũq die iustus peccauerit oc̃o iusticie eius
in obliuione erũt coram ine. Pensemꝰ si possum ꝰ. oispensationẽ surpue
pietatis. Stantibꝰ si ceciderut minatur penã: lapsis u ut singe appe¬
despent in malis. Iustus es nam ꝑtimesce ne orruas. Pectator co
p̃sinue de misericordia ut surgas. Ecce aũt iam lapsi sumꝰ. sta¬
re neꝙͣꝙͣ ualiumꝰ. In prauis ñis desid̾iis iacemꝰ. s qui nos rectos
cõdidit: adhuc expectat ⁊ prouocat ut purganiꝰ Sinũ sue pie¬
tatis apperit: nosq ad se reciꝑe ꝑ penitenciã querit. Sed penitẽ¬
ciam agere digne non possum. nnsi modum quoq eiꝰ dem penitẽ¬
cie cognoscamꝰ. Penitenciam quippe agẽ est. et ꝑpetrata mala
plangore: et plangenda non ꝑpetrare. Iain qui sic alia deplorat:

Expanded text:
cens: Gaudium erit in cęlo / super uno peccatore pęnitentiam agente. Et tamen per cens: Gaudium erit in cęlo / super uno peccatore pęnitentiam agente. Et tamen per prophetam dominus dicit, quia, quacumque die iustus peccaverit, omnes iustitiae eius in oblivione erunt coram me. Pensemus, si possumus, dispensationem supernę pietatis! Stantibus, si ceciderdesperent in malis. Iustus es, iram pertimesce, ne corruas; peccator es, presume de misericordia, ut surgas. Ecce autre nequaquam valuimus, in pravis nostris desideriis iacemus! Sed qui nos rectos condidit, adhuc expectat et provocat, ut surgamus. Sinum suę pietatis aperit nosque a se recipi per pęnitentiam quaerit. Sed penitetiam agere digne non possumus, nisi modum quoque ejusdem poenitentiae cognoscamus. Poenitentiam quippe agere est et perpetrata mala plangere, et plangenda non perpetrare. Nam qui sic alia deplorat,