comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nobis penes cum manentibus
uel eo in nobis manente : per¬
uigil custodia est & indefessa
munitio. Nerum si per te¬
porẽ fidei domiamus : dormu¬
ipse in nobis. Non enim in
xterna uirtute somnus
aut requies est : ciius angeli
& nomine & natura uigilante
sunt Hac enim terrenis sui
corporibus necessaria. Sed qr
secuindums nostram aut uigilan¬
tem aut dormientem. dei au¬
xilium nobiscum aut̾ iugila¬
bit aut dormi& ideirco dñs
frequenter & uigilans signi¬
ficatur & dormiens. Quo exẽ¬
plo illud in hoc eodem pro¬
pheta dictum est Cum sc̃o ses
eris & cum ꝑuerso ꝑuerteris
Niunquid deus non semper
sanctus est ut etiam aliquando
ouersus sit: Non utique
Non enim quicquam nisi bonũ
in eo & xternum est Sed qui&
secundum unius cuiusq mores
aestudium unictuq obadia ctt:
idcirco & peruersis auersus. &
anctus insanctis est. At que
ut ostenderet ex nostra potus
id fidem dormitione somnũ
esse custodiae. neque innatura

Expanded text:
nobis penes eum manentibus nobis penes eum manentibus uel eo in nobis manente peruigil custodia est et indefessa munitio. uerum si per teporem fidei dormiamus, dormit et ipse nobiscum. non enim in aeterna uirtute somnus aut requies est, cuius angeli et nomine et natura uigilantes sunt; hsec enim terrenis sunt corporibus necessaria: sed quia secundum fidem nostram aut uigilantem aut dormientem dei auxilium nobiscum aut uigilabit aut dormiet, idcirco dominus frequenter et uigilans significatur et dormiens. quo exemplo illud in hoc eodem propheta dictum est: cum sancto sanctus eris et cum peruerso subuerteris. numquid deus non semper sanctus est, ut etiam aliquando peruersus sit? non utique. non enim quidquam nisi bonum in eo et aeternum est: sed quia secundum uniuscuiusque mores ac studium unicuique deus adiacet, idcirco et peruersis auersus est et sanctus in sanctis est. Atque ut ostenderet ex nostra potius ad fidem dormitatione somnum esse custodiae neque in naturam
Abbreviated transcription (Latin):
Mei autem pene moti sunt
Nunquid in pede dextro scan¬
dalum est Minus scandalita¬
bit sinister Aut quid illa pars
corporis potest temptationis
afferre cum ipsa absque aliqͦ
appetitionis affectu solum in
re habeat ministerium neces¬
sariae seruitutis. Irgout ocu¬
limentis ita & pedes in telligen¬
disunt: habentes inse & intel¬
ligentiae usum . & uoluntatis
motionem Non est autem in¬
telligendum. quod ideo ista be¬
nedictiosit. ne det in comio¬
tionem pedem tuum. tamꝗ
deus aliquos tradat inuitia.
inqua pelibus corruptaemen¬
tis inuehimur. non ille nos
tradit Sed cum. abscedimus.
nobis: quia nos ab eo per pec¬
cata discedimus. & discedente
eo a nobis in omnes delictorũ
foueas incidimus. & per am¬
plissimam mortis uiam cur¬
rimus : dominatui dȩmonũ
subditi quibus nos dei a nob̃
abscessio derelinquit: It de¬
solatio eius idcirco traditio
est: quia peceatores obtinere
diabolus nisi deo ab his absce¬
dente non poterit Coeterũ

Expanded text:
mei autem paulo minus moti sunt mei autem paulo minus moti sunt numquid si in pede dextro scandalum est, minus scandalizabit sinister? aut quid illa pars corporis potest temptationis adferre, cum ipsa absque aliquo adpetitionis affectu solum in se habeat ministerium necessarise seruitutis? ergo ut oculi mentis, ita et pedes intellegendi sunt habentes in se et intellegentiae uisum et uoluntatis motionem. Non est autem intellegendum, quod ideo ista benedictio sit: ne det in commotionem pedem tuum, tamquam deus aliquos tradat in uitia, in quae pedibus corruptae mentis inuehimur. non ille nos tradet: sed cum ab nobis, quia nos ab eo per peccata discedimus. et discedente eo a nobis in omnes delictorum foueas incidimus et per amplissimam mortis uiam currimus dominatui daemonum subditi, quibus nos dei a nobis abscessio derelinquit. et desolatio eius idcirco traditio est. quia peccatores obtinere diabolus nisi deo ab his abscedente non poterit. Ceterum
Abbreviated transcription (Latin):
eius qui leuauit oculos in mon¬
tes & quid confessus est
quod auxilium eius esset a
domino Sed & illud ned&:
optantis & benedicentis affe¬
ctus est & quis optat  ille
scilic& qui nobis est prater do¬
minum alius aduocatus. De
quo ait & alium aduocatum
mittet uobis. Qui & loquitur
in prophetis. Quid ergo aduo¬
catus hic loquitur Confes¬
sorem scilic& fidei huius speiq
benedicit Ned& in commoti¬
onem pedem tuum : neque
dormitet qui custodit te
Sed utraque haec indigna dõ
sunt: ut & commotioni tra¬
dat & dormitet : & post custo¬
diae uigiliam ex quadam labo¬
ris continuatione requiescat
Sed ante quam id attingamus.
quid in pede significationissto
tractandum est Pes est parscor¬
poris : omne corpus in res effici¬
endas agendas que circũferer
It quia scriptura spiritualiaꝰ
ꝑcorporalia docet. & inusibili¬
a per uisibilia de monserat.
sub pedis nomine motus men¬
tis nostrae incessus que signi fi¬
cat ut in hoc eodem propheta

Expanded text:
eius, qui leuauit oculos in moneius, qui leuauit oculos in montes et qui confessus est, quod auxilium esset a domino. sed et illud, ne det, optantis et benedicentis affectus est. et quis optabit? ille scilicet, qui nobis est praeter dominum alius aduocatus, de quo ait: et alium aduocatum mittam uobis, qui et loquitur in prophetis. quid ergo aduocatus hic loquitur? confessorem scilicet fidei huius speique benedicit: ne det in commotionem pedem tuum, neque dormitet, qui custodit te. sed utraque haec indigna deo sunt, ut et commotioni tradat et dormitet et post custodise uigiliam ex quadam laboris continuatione requiescat. sed antequam id attingimus, quid in pede significationis sit, tractandum est. Pes est pars corporis omne corpus in res efficiendas agendasque circumferens. et quia scriptura per corporalia spiritalia docet et inuisibilia per uisibilia demonstrat, sub pedis nomine motus mentis nostrae incessusque significat. ut in hoc eodem propheta:
Abbreviated transcription (Latin):
sua lumen intendens. red¬
didit sensui suo contempla¬
te speciei integram per¬
fectam que naturam. et
totum id quod cogitatione
uiderat mente continuit.
ata confessione respondi
Auxilium ntum a dño
qui fecit caelum & t̃rti
Ad montes quidem oculi e¬
leuantur. quia per eos est
doctrinae ministerium. ꝓ¬
fectus ascensus: sed cum
confitendum sit unde ue¬
niat auxilium. Auxilium¬
meum a domino. qui fecit
caelum & terram. Haec fe¬
lix fides est haec uera confes¬
sio : hac spes aterna & cele¬
stis benedictionis digna mu¬
neribus. Denique quia pro¬
phecia omnis inspiritu est :
statim beatam hanc eius con¬
fessionem in persona ꝓpħae
sancti sp̃s consecuta benedictio
est Ne d& in commotio¬
nem pedem tuum : Neq
dormitet qui cus toditte
Sensus ipse signifieat conuer¬
sionem factam esse persone
Ad eum enim qui superus
locutus est sermo conuersus
est Ne det in commotionem
Quis Nempe qui fecit cre¬
lum & terram: Pedem tuũ
cuius quaerimus nanque

Expanded text:
suae lumen intendens redsuae lumen intendens reddidit sensui suo contemplatae speciei integram perfectamque naturam et totum id, quod cogitatione uiderat, mente continuit ata confessione respondit: auxilium meum adomino, qui fecitcselum et terram. ad montes quidem oculi eleuantur, quia per eos est doctrinae ministerium, profectus, ascensus. sed cum confitendum sit, unde ueniat auxilium: auxilium a domino est, qui fecit cselum et terram. hsec felix fides est, hsec uera confessio. haec spes aeterna et caelestis benedictionis digna muneribus. Denique quia prophetia omnis in spiritu est, statim beatam hanc eius confessionem per personam prophetae sancti spiritus consecuta benedictio est: non det in commotionem pedem tuum, neque dormitet, qui custodit te. sensus ipse significat conuersionem factam esse personse. ad eum enim, qui superius locutus est, sermo conuersus est: ne det in commotionem. quis? nempe qui fecit cselum et terram. pedem tuum. cuius ? quaeremus. namque
Abbreviated transcription (Latin):
reuelandi sunt oculĩ quod
cernebatur : sed ad id quod
intelligi optabatur in lege
Mentis ergo oculos prophea
eleuauit inmontes. Quos nã
inmontes Non utique in
hos lucis atque aris profana¬
tos & conuentibus impios
neque in illos siluis horridos
saxis nudos praruptis inui¬
os niuibus concretos. Quid
enim in his admirationis au
speisitum est Sed montes
accipimus propheticos librs
ex terra in altum elatos
per quos sit insuperiora con¬
scensus & gradus inaeterna
Poterimus autem & montes
existimare angelica ministe¬
ria & caelorum uirtutes & po¬
testates : quarum ministe¬
rio nobis insublimia prae¬
statur ascensus Si enim se¬
cundum danihelum dñsi¬
pse mons magnus est : non
ambigendum est montes
eos nuncupari qui pracept
eius & uoluntatis & commu¬
nicandae in nos beatitudins
sunt ministri in hos igitur
montes propheta oculos .e¬
leuans horumque intrase
omnium monita ministe¬
ria officia. dona contem¬
plans & in his intelligentiae

Expanded text:
reuelandi sunt oculi, quod reuelandi sunt oculi, quod cernebatur, sed ad id, quod intellegi optabatur in lege. Mentis ergo oculos propheta eleuauit in montes. quosnam in montes? non utique in hos lucis atque aris profanatos et conuentibus impios, neque illos siluis horridos, saxis nudos, prseruptis inuios, niuibus concretos; quid enim in his admirationis aut spei situm est? sed montes accipimus propheticos libros ex terra in altum eleuatos, per quos sit in superiora conscensus et gradus in aeterna. poterimus autem et montes existimare angelica ministeria, caelorum uirtutes et potestates, quarum ministerio nobis in sublimia praestatur ascensus. si enim secundum Danielum dominus ipse mons magnus est, non ambigendum est montes eos nuncupari, qui praecepti eius et uoluntatis et communicandae in nos beatitudinis sunt ministri. In hos igitur montes propheta oculos cordis eleuans horumque intra se omnium monita, ministeria, officia. dona contemplans et in his intellegentise
Abbreviated transcription (Latin):
namentum eius lumine men¬
tis inspexerit : oblitterata hie¬
me in qua sit atque algeat. to¬
tum ei in sensu suo uer cum
habitu suo ornatuque consistet
Adeo mentis oculi oculis corpo¬
ris praestant : ut in eunte in nos
obliuione praȩsentium totosnos
obtineat quidam quasi animo
praesumptus usus absentium
Noc igitur quo spectet mox
uidebimus. leuat in montes
propheta oculos. Quosnam o¬
culos ÷ Nempe de quibus scri¬
ptum est Reuela oculos meos
& cognoscam mirabilia exlege
tua ⁊trursum Praceptum
domini lucidum: illuminan
oculos Nunquid non isti ocu¬
li nostri corporali lumine ad
contemplandum accensi suNͦ
Nunquid non naturam ui¬
dendi sortiti sunt Quae il¬
luminatio uel quae reuelati¬
oerit necessaria: Deinde qͣ
uisurimirabilia in lege nisi
forte in casis festa frondiũ
in templo pecudum sangui¬
nem in pascha agni uictim̃a
in summa religionis sabbati
ocium Sed ut puto. fierihec
ab his qui aspectatores aderas
uidebantur. Non ergo in id

Expanded text:
namentum eius lumine mennamentum eius lumine mentis inspexerit, oblitterata hieme, in qua sit atque algeat. totum ei in sensu suo uer cum habitu suo ornatuque consistet. adeo mentis oculi oculis corporis praestant, ut ineunte in nos obliuione praesentium totos nos obtineat quidam quasi animo prsesumptus usus absentium. hoc igitur quo spectet, mox uidebimus. Leuat in montes propheta oculos. quosnam oculos? nempe de quibus scriptum est: reuela oculos meos, et cognoscam mirabilia de lege tua; et rursum: prseceptum domini lucidum, inluminans oculos. numquid non isti oculi nostri corporali lumine ad contemplandum accensi sunt? numquid non naturam uidendi sortiti sunt? quse inluminatio uel quae reuelatio erit necessaria? deinde qua? uisuri mirabilia in lege? nisi forte in casis festa frondium, in templo pecudum sanguinem, in pascha agni uictimam, in summa religionis sabbati otium? et, ut puto, fieri haec ab his, qui spectatores aderant, uidebantur. non ergo in id
Abbreviated transcription (Latin):
ECUNDVMNUNC
psa łmum cariticorũ
graduum aliqui referen¬
dum esse ad personam
domini & saluatoris nostri ex¬
istimant: aptantes maxime ei
dictum hoc Per diem sol non
uret te : neque luna ꝑnoctem
Impletam enimhanc prophe¬
tiam eo tempore putant.
quo in passione domini sole
obscurato nox intercessit Sed
uudicio eorum nichil decerpimꝰ:
Neque enim sensum intelligen¬
tiae huius arguimus: unius¬
cuiusque arbitro relinquen¬
tes quid ex his quie aut lege¬
rint aut intellexerint sequi
magis uelint: Nos tamen non
potuimus sermonem nostrũ
nisi his quae intelligebamus
aptare Leucuũ oculos
meos in montes Humanae
mentes naturae est: ut si cogita¬
tione aliquid contemplemur.
talem se nobis una quaque
species exhibeat: qualem eam
& cogitando formemus. Quoqͦ
enim mentis nostrae oculos in¬
tenderimus : id ipsum in qͦde¬
fixi sunt referunt ad sensũ
Itut planius intelligi id
quod dictum est possit: affere¬
mus exemplum. Si quis hie¬
mis die uer cogita uerit. & or¬

Expanded text:
ecundum hunc psalmum canticum graduum aliqui referendum esse ad personam domini et saluatoris nostri existimant aptantes maxime ei dictum hoc: per diem sol non uret te. neque luna pernoctem. inpletam enim hanc prophetiam eo tempore putant, quo in passione domini sole obscurato nox intercessit. sed iudicio horum nihil decerpimus. neque enim sensum intellegentiae huius arguimus, uniuscuiusque arbitrio relinquentes, quid ex his, quae aut legerint aut intellexerint, sequi magis uelint. nos tamen non potuimus sermonem nostrum nisi his, quse intellegebamus, aptare. Leuaui oculos meos in montes. humanae mentis natura ea est, ut. si cogitatione aliquid contemplemur, talem se nobis unaquseque species exhibeat, qualem eam et cogitando formemus. quoquo enim mentis nostrae oculos intenderimus, id ipsum, in quo defixi sunt, referunt ad sensum. et ut planius intellegi id, quod dictum est, possit, adferemus exemplum. si quis hiemis die uer cogitauerit et or
Abbreviated transcription (Latin):
nis suae creseat. Non enĩ iã xdificato
coepta ꝑfectio ẽ : sed ꝑ xdificationẽ
ꝑfectionis consũmatio cõparat᷑ Cȩcũ
in xdificandis his domibi corporim
& animarũ ciuitatib: : humanae arts
uacant In anes enĩ sunt om̃s phiyloso¬
phorũ uigiliae & ociose sollicitudines
& frustratũ in inuestigandis natura
secretis & ꝑscrutandis mundi laboribi
studiũ Sed lapsurã cito domũ oꝑitio
alis edfica inanis quoq erit matutina
aorũ resirrectio : quae quanquã om̃ib:
que in lucẽ uenerint sit constituta cor¬
prib tim̃ ea quae ñ fuerint aediffica
a ꝑ dñm ne quaquã eã quae in dño ex
nortius resuirgente iã coepta ẽ matu¬
ine resurrectionis głam consequent᷑
Ao ne aliquã pialmus opinionẽ intel¬
leentie in se trenae & corporalis ad¬
micer& : ꝑfectionis istius tẽpꝰ & xdifi¬
andorũ significationẽ ipso dictorũ suoꝵ
ordine doc& Nã humanis edificati¬
omib & t̃renis cus todis & matutinis

Expanded text:
dificatio c“pta perfectio est, sed per aedificationem perfectionis consummatio conparatur. Ceterum in aedificandis his domibus corporum et animarum ciuitatibus humanae artes uacant. inanes enim sunt omnes philosophorum uigiliae et otiosae sollicitudines. et frustratum in inuestigandis naturae secretis et perscrutandis mundi laboribus studium. sed lapsuram cito domum operatio talis aedificat. inanis quoque erit matutina eorum resurrectio. quae quamquam omnibus, quse in lucem uenerint, sit constituta corporibus, tamen ea, quae non fuerint aedificata per dominum, nequaquam eam, quae in domino ex mortuis resurgente iam c“pta est, matutinae resurrectionis gloriam consequentur. Ac ne aliquam psalmus opinionem intellegentiae in se terrenae et corporalis admitteret, perfectionis istius tempus et sedificandorum significationem ipso dictorum suorum ordine docet. nam humanis sedificationibus et terrenis custodiis et matutinis
Abbreviated transcription (Latin):
consolabunt᷑ & unus quisq quae sae¬
rit met&. oꝑũ suorũ fructus in ua¬
ciũ tã quã manipulos laturus sem¬
nandũ nob̵ ẽ cũ confessione peccacoy
cũ luctu corporalis infirmitatis cĩ
lam̃tatione ac dolore conscientiae
re. Tunc quae in lacrimis seuerinus
metemꝰ in gaudio. euntesq flentes cũ
exultatione ueniemꝰ replea frucab
nr̃is & manipulis elaboratae A nobs
messis honerati: consolati ꝑ xp̃a¬

Expanded text:
consolabuntur , et unusquisque quae seveconsolabuntur , et unusquisque quae severit metet, operum suorum fructus in judicium tamquam manipulos laturus: seminandum nobis est cum confessione peccatorum, 464 cum luctu corporalis infirmitatis, cum lamentatione ac dolore conscientiae tis explere. Tunc quae in lacrymis severimus, metemus in gaudio: euntesque flentes, cum exultatione veniemus, repleti fructibus nostris, et manipulis elaboratae a nobis messis onerati, consolati p
Abbreviated transcription (Latin):
gaudio m&et Cuntes ibanit
& flebant mittintes stninia
suci Veruentes aurm ueruon
in exultationie : portantes
maru pulos suos. Quis hic adu¬
daeos sermo ẽ ut eorũ in hoc psalmo
uideat᷑ ꝓphetata captiuitas Quȩ
uͦ ad cõmunẽ humani generis c̃¬
suetudinẽ ratio Quis enĩ unquã
serens fleuit Aut nunqͥd huius
lam̃ tabilis sationis iuidxeis usus ex lege¬
ẽ: Nequaquã igitꝰ istud scriptũ usꝗ
aut gestũ ẽ : sed ẽ ꝓphetia suꝑiorib
dictis connexa. Duas autẽ eẽ satio¬
nes scs̃ apłs paulus docuit carnis &
sp̃s demonstratis & enumeratis se¬
minib: sationis utriusq cũ caro ad¬
ulteria. ueneficia. comessationes e¬
brietatẽ a uaritiam idolatriam. &
coetera his similia serer&: sp̃s uero
pacẽ gaudiũ continentiã Kari¬
tatẽ sobrietatẽ mansuetudinẽ & qu
sunt his consequentia seminare
sata sua uno quoq messuro Cũgt᷑
optimũ dõ sacrificiũ sit corcontnu¬
latũ & beati sint lugentes qm̃ ips

Expanded text:
ibant et flebant mittentes semina sua. uenientes autem uenient in exultatione, portantes manipulos suos. quis hic ad Iudaeos sermo est, ut eorum in hoc psalmo uideatur prophetata captiuitas? quse uero ad communem humani generis consuetudinem ratio? quis enim umquam serens fleuit? aut numquid huius lamentabilis sationis Iudest? Nequaquam igitur istud scriptum usquam aut gestum est: sed est prophetia superioribus dictis connexa. Duas autem esse sationes sanctus apostolus Paulus docuit, carnis et spiritus : demonstratis et enumeratis seminibus sationis utriusque, cum caro adulteria, veneficia, comessationes, ebrietatem, avaritiam, 463 idololatriam, et caetera his similia sereret ; spiritus vero pacem, gaudium, continentiam, caritatem, sobrietatem, mansuetudinem et quae sunt his consequentia seminaret ; et sata sua uno quoque messuro. Cum igitur optimum Deo sacrificium sit cor contribulatum , et beati sint lugentes, quoniam ipsi
Abbreviated transcription (Latin):
rat. sed moras odit & ipsam non
potiendiiam desideri tanti do¬
let dilationem dicens. Heu me
quod incolatus meus prolonga¬
tus est Querelam istuis modi
a plurimis sanctis frequenter
audiuimus detarditate spei
sua: morosa corporum dissoluti¬
onẽ deflentium. Dominus in
euangeluis docuit : acceleratio¬
nem regni caelestis orandam
impatientem enim Haritatem
esse corum quae amet conuenit
Atque ideo dici oportet : quod
ut dicamus a domino precipitꝰ
Adueniat regnum tuum fiat
uoluntas tuã. Paulus beatus
in habitationem corporis sui con¬
gemiscit: per incolatum carni
pcregrinari sea deo conqueren
Quo contra peregrinandum
in carne scit sibi esse: ut ei cum
deo sit incolatus. Sed tamenme¬
lius ei esset: dissolui & cum xp̃o
esse. Acclesia stes uit Et lauelaui
omnes qui mortui sunt: super
omnes qui uiuunt usque nunc
liberata scilicet per dissolutionẽ
anima onere atque consortiocã
esse infirmie huius & periculo¬

Expanded text:
rat. sed moras odit et ipsam illam non rat. sed moras odit et ipsam illam non potiundi iam desiderii tanti dolet dilationem dicens: heu me! quod incolatus meus prolongatus est. Querellam istiusmodi a plurimis sanctis frequenter audiuimus, tarditatem spei suae morosa corporum dissolutione deflentium. dominus in euangeliis docuit accelerationem regni cselestis orandam. inpatientem enim caritatem esse eorum, quae amet, conuenit; atque ideo dici oportet, quod ut dicamus a domino praecipimur: adueniat regnum tuum, fiat uoluntas tua. Paulus beatus in habitatione corporis sui congemescit, per incolatum carnis peregrinari se a deo conquerens. ex quo contra peregrinandum in carne scit sibi esse, ut ei cum deo sit incolatus: sed tamen melius ei esse dissolui et cum Christo esse. Ecclesiastes ait: et laudaui omnes, qui mortui sunt, super omnes, qui uiuunt usque nunc: liberata scilicet per dissolutionem corporis anima, onere atque consortio eam esse infirmis huius et periculo
Abbreviated transcription (Latin):
& uitia uulnerantes : sit que uel
deuastans carbo uel purgans.
dum modo abnegantes deum
perpoenam absumat : purget
autem ad perfectam in nocen¬
tiam consitentes. Sed quae ad
superiora dicta sequens pro¬
phetae responsio est Heu me
quod incolatus meus pro¬
Ilongatus est Bona non
possunt uere bona a nobis iudicari:
nisi expetantur . Nam quo modo
fidem iudicu nostrinisi eorum
de quibus bene iudicauerimus
efficientia praestabimus. Bo¬
nam pudicitiam existimamus
Qui ergo opinionis nostrae fru¬
ctus nisi in ipsã pudicitiae appe¬
titione consistet Bona inno¬
centia sed nisi festinantes atq
exercentes eam: uere ita senti¬
re non intelligemur. Aman¬
tium enim udicia non uerbi
significanda sunt: sed rebus ex¬
plenda Conuenit igitur pro¬
phetam expectantem post sa¬
gittas dñi & illos cambones de¬
solationis beati illuis regni & ae¬
terni temporis gloriam: id qđ
expectat desiderare. Et deside¬
rat plane Neque solum deside¬

Expanded text:
et uitia uulnerantes: sitque uel et uitia uulnerantes: sitque uel deuastans carbo uel purgans, dummodo abnegantes deum per poenam absumat, purget autem ad perfectam innocentiam confitentes. Sed quse ad superiora dicta sequens prophetae responsio est? heu me! quod incolatus meus prolongatus e s t! bona non possunt uideri uere bona a nobis iudicari, nisi expetantur. nam quomodo fidem iudicii nostri, nisi eorum, de quibus bene iudicauerimus, efficientia prsestabimus ? bonam pudicitiam existimamus: qui ergo opinionis nostrae fructus, nisi in ipsa pudicitiae adpetitione consistet? bona est innocentia: sed nisi festinantes atque exercentes eam uere ita sentire non intellegemur. mentium enim iudicia non uerbis significanda sunt, sed rebus explenda. conuenit igitur prophetam, expectantem post sagittas domini et illos carbones desolationis beati illius regni et aeterni temporis gloriam, id, quod expectat. desiderare. et desiderat plane. neque solum deside
Abbreviated transcription (Latin):
terram & quid uolo siiam accen¬
sus est Non est autem dubiũ:
peccatorum eum ablutionem &
remissionem attulisse. Quam
ignemiam accensum esse dixe¬
rit quuia per eam uitiorum om̃i¬
um fiat sordium que purgatio
Accommodant autem ad hoc illud
quod dictum ad isaiam est: cum ꝑ
forcipem carbone comprehenso
labia eius contacta sunt Ecce abstu¬
li iniustitias tuas & peccata tua
purgaui Sagittam autem ipsum
dominum nuncupatum in eodẽ
isaia meminimus hoc modo¬
It posuit me tam quam sagittam
clectam: & pharetra sua abscon¬
ditme & ait. Grande tibi est h.
uocari tepuerum meum Esse
ita que intelligimus etiam banc
utilem sigitam & potentem:
confixis uitiorum nostrorum
aculcis salubri nos uulnere uti¬
lique penitrantem Dequa sa¬
giita sponsa illa in canticis dixe¬
rit Vulnerata dilectionis egosũ
Sint ergo ha sagittae utrunꝰque
in modum expectatae. uel in
poenam conscientia iniquos ac
dolosos configentes uel in dile¬
ctorum sibi corporibus peccata

Expanded text:
terram; etquiduolo, si iam accenterram; etquiduolo, si iam accensus est? non est autem dubium, peccatorum eum ablutionem et remissionem attulisse; quem ignem iam accensum esse dixerit. quia per eum uitiorum omnium fiat sordiumque purgatio. accommodant autem ad hoc illud, quod dictum ad Esaiam est, cum per forcipem carbone conprehenso labia eius contacta sunt: ecce abstuli iniustitias tuas et peccata tua purgaui. Sagittam autem ipsum dominum nuncupatum in eodem Esaia meminimus hoc modo: posuit me ut sagittam electam et in pharetra sua abscondit me et ait: grande tibi est hoc, uocari te puerum meum. esse itaque intellegimus etiam hunc utilem sagittam et potentem. confixis uitiorum nostrorum aculeis salubri nos uulnere utilique penetrantem; de qua sagitta sponsa illa in Canticis dixerit: uulnerata dilectionis ego sum. Sint ergo hse sagittae utrumque in modum expectatse. uel in poenam conscientise iniquos ac dolosos configentes uel in dilectorum sibi corporibus peccata
Abbreviated transcription (Latin):
a postolos reuelande in psalmo
altero meminit : dicens : Sagitte
paruulorum factae sunt plagae
corum Has potentes sagittas hos
carbones desolationis dari sibi
fidelis quisque orati & ad linguam
dolosam expectat appͥoni: emen¬
dendis his qui tribulant. uel do¬
ctrine telo uel meti poenae
Sed & beatus iob hostem suum
quo confixus fuerat ignorans
eruciatus corporis sui & dolores
sigittas dñi esse dixit dicens Sa¬
gitae enim domini incorpore
meo sunt: quarum indignatio
ebibit sanguinem meum Et
forte has quoque ultricium poe¬
narum sagittas aduersum labia
iniqua & linguam dolosam im¬
precetur propheta : quibus con¬
fixa cum lingua dolosa uniuer¬
sa labia iniqua perurantur
Quanquam sint plures qui spria¬
liter suscepta a fidelibus caelestis
doctrinae praecepta sagittas uelis
exstimari : & carbones de solations
peccatorum emundationem atq
ita accipiendum putent carbo¬
nes de solationis quia dominus
dixerit ignem ueni mittere in

Expanded text:
apostolos revelandae in psalmo apostolos revelandae in psalmo altero meminit, dicens: Sagittae parvulorum factae sunt plagae eorum . Has potentes sagittas, hos carbones desolationis dari sibi fidelis quisque orat, et ad linguam dolosam exspectat apponi, emendandis his, qui tribulant, uel doctrinae telo uel metu p“nse. Sed et beatus Iob hostem suum. quo confixus fuerat, ignorans cruciatus corporis sui et dolores sagittas domini esse dixit dicens: sagittae enim domini in corpore meo sunt, quarum indignatio ebibit sanguinem meum. et forte has quoque ultricium poenarum sagittas aduersus labia iniqua et linguam dolosam inprecetur propheta, quibus confixa eum lingua dolosa uniuersa labia perurantur. Quamquam sint plures, qui spiritaliter suscepta a fidelibus caelestis doctrinae praecepta sagittas uelint existimari et carbones desolationum peccatorum emundationem, atque ita accipiendum putent carbones desolationis, quia dominus dixit: ignem ueni mittere in
Abbreviated transcription (Latin):
terrogationis est facta conuer¬
sio: sed fidei digna consecuta re¬
sponsio est Adid enim quod qua¬
situm est. quid detur tibi & quid
aꝓponatur tibi ad linguam do¬
losam. quid tibi aduersus falsitat
eus praȩsidii afferatur: respon
potentes & acutae sagiitae : quae
linguam dolosam ualeant con¬
figere habentes in seuirtutem
perurendae fraudulentie aq
uastande De quibus inseptimo
psalmo ait Sagittas suas arsuris
operatus est. Qua sibi ut raque
conueniunt. Dei enim uerbum
omnem nequitiam configit. &
omnem sensum petulantiae
coniulnerat: & ipsum illum ue¬
hementissimum mortis acule¬
um compungit Manque pecca¬
tor cum audiat deum & ternũ
deum munditorem. deum u¬
dicem. seseque hominem intelliga
deo debere quod natus sit quanto
doctrinae telo conscientia eius er¬
rorque ferietur. cum seigni in¬
ex tinguibili separatum ut pale¬
as atritico & desolatum bonorũ
fructuum consortio. cognoscatu¬
rendum: Cuius doctrinae per

Expanded text:
terrogationis est facta converterrogationis est facta conversio: sed fidei digna consecuta responsio est. Ad id enim quod quaesitum est, Quid detur tibi, et quid apponatur tibi ad linguam dolosam? id est, Quid tibi adversus falsitatem hujus praesidii afferatur? responspotentes sunt et acutae sagittae, quae linguam dolosam valeant configere, habentes in se virtutem perurendae fraudolentiae atque vastandae; de quibus in septimo psalmo ait, Sagittas suas arsuris operatus est : quae sibi utraque conveniunt. Dei enim verbum omnem nequitiam configit, et omnem sensum petulantiae convulnerat, et ipsum illum vehementissimum mortis aculeum compungit. Namque peccator cum audiat Deum aeternum, Deum mundi conditorem, Deum judicem, seseque hominem intelligat Deo debere quod natus sit; quanto doctrinae Dei telo conscientia ejus errorque ferietur, cum se igni inextinguibili, separatum ut paleas a tritico, et desolatum bonorum fructuum consortio, cognoscat urendum? Cujus doctrinae per
Abbreviated transcription (Latin):
pleatur quod a domino dictum
est ecce assum tibi Tam quam
in ipso puncto imprecationis.
haec domini uox refertur¬
Et quid detur tibi & quid appona¬
tur tibi. ad linguam dolosam
Frequenter autem interrogantis
domini personam legimus & in
nouo & in ueteri testamento.
ut ad adam. ubi es adame ut ad
cain. ubi est frater tuus: ut ad
turba scum mulier fimbrias at¬
tigisset quis me tetigit: ut ad disci¬
pulos quem me dicunt homines
uos autem quid dicitis: Non il¬
le doceri uult qui scrutans corda &
renes deus est & cogitationum no¬
strarum inspector est: sed per
confessionem interrogatorum
aut peccatis ueniam aut fidei ho¬
norem redditurus interrogat
Denique: adam confessus: ueniae
reseruatus & glorificatus in xp̃o ẽ
Cain negans: maledicto diaboli ad¬
xquatus est Est enim iam a prin
cipio designatus homicich& Con¬
fessa mulier fide sana est Atq
in confessione consistit: ut ea qua
consequi nos posse credidimus
consecuturos esse testemur. Et

Expanded text:
pleretur, quod a domino dictum pleretur, quod a domino dictum est: ecce adsum tibi, tamquam in ipso puncto imprecationis hsec domini uox refertur: quid detur tibi et quid adponatur tibi ad linguam dolosam? frequenter autem interrogantis domini sermonem legimus et in nouo et in ueteri testamento, ut ad Adam: ubi es Adam? ut ad Cain: ubi est frater tuus? ut ad turbas, cum mulier fimbriam attigisset: quis me tetigit? ut addiscipulos: quem me dicunt homines? uos autem quid dicitis? non ille doceri uult, qui scrutans corda et renes deus est, cogitationum nostrarum inspector est, sed per confessionem interrogatorum aut peccatis ueniam aut fidei honorem redditurus interrogat. denique Adam confessus uenise reseruatus et glorificatus in Christo est: Cain negans maledicto diaboli adaequatus est; est enim iam a pricipio designatus homicida, . Confessa mulier fide sanata est: rein confessione consistit: ut ea quae consequi nos posse credidimus, consecuturos esse testemur. 5.
Abbreviated transcription (Latin):
one dei profectum. sed solum
hoc sibi bonum esse quod luxui
& corporiuiuant: adimentes dõ
curam. prouidentiam. arbitriũ
potestatem. Horum ergo labia
sunt iniqua. Dolosae autem lin¬
guae opus fallax est & per simu¬
lationem noxium: quod subre¬
ligionis nomine euertat religi¬
onem & per uitae spem deducat
in mortem. Hereticorum quoq
ista mendacia sunt: prophetarũ
dictis & euangeliorum uirtuti¬
bus & a postolorum praescriptio¬
nibus mendacio occultatis. alit̃
omnia tradere & docere quam
scripta sunt. Ab his igitur per
dei misericordiam orantes libe¬
ramur : & inter eorum tribula¬
tiones clamantes exaudiemur
sequitur. Quid detur ⁊ ibi¬
et quid apporiatur tibi.
ad linguam dolosam.
Bene ad id quod dictum est. ad
te domine cum tribularercla¬
maui & exaudistime domine
libera animam meam alabi is
iniquis alingua dolosa. subiei¬
tur. & quid detur tibi & quid
apponatur tibi ad linguam do¬
losam : ut per prophetam im¬

Expanded text:
one dei profectum; sed solum one dei profectum; sed solum hoc sibi bonum esse, quod luxui et corpori uiuant adimentes deo curam, prouidentiam, arbitrium, potestatem. horum ergo labia sunt iniqua. dolosae autem linguae opus fallax est et per simulationem noxium. quod sub religionis nomine euertat religionem et per uitse spem deducat in mortem. hsereticorum quoque ista mendacia sunt, prophetarum dictis et euangeliorum uirtutibus et apostolorum perscriptionibus mendacio occultatis aliter omnia tradere et docere quam scripta sunt. ab his igitur per dei misericordiam orantes liberamur et inter eorum tribulationes clamantes ad deum exaudiemur. Sed sequitur: quid detur tibi quid adponatur tibi ad linguam dolosam? bene ad id, quod dictum est: ad te, domine, cum tribularer clamaui, et exaudisti me: domine, libera animam meam a labiis iniquis et alingua dolosa, subicitur: quid detur tibi, et quid adponatur tibi ad linguam dolosam? ut perprophetam im
Abbreviated transcription (Latin):
rum pentibus illis in sensum no¬
strumui & fraude dominatum
tm quam e media tribulatione
damemus ad dominum. ut con¬
uersio nostra ad eum conflictanti¬
bus calamitatibus. totis fidelis cla¬
moris uiribus audiatur lamau¬
tem ipse clamor ad eum noster
erit requies: & ipsa conuersio de¬
precandi maxima pars est salu¬
tis Et idcirco ait Ad te dñe cum
tribularer clamaui: & exaudisti
me ipse enim solitus est precan¬
tibus dicere Ecce assum Et quia
ad est: de his qua consequuntur
rogandus est domine libera
auimam meam a labiis
iniquis: a lingua dolosa
Hac enim sola tribulatio iuistis
periculosa est : malte adbortatio¬
nis societas & pestifera consilu
consuetudo A qua animus refe¬
rendus est : & aures obstruenda
sunt. Distinxit autem labia iniqua
& linguam dolosam Et quidem
iniquitas inuerecunda est Palam
aud& palam molitur : palam
perficit. Hũ sunt qui abne gantes
deum. nullum humanis rebus
asserunt reliquum eẽ in religi¬

Expanded text:
rumpentibus illis in sensum norumpentibus illis in sensum nostrum vi, fraude, dominatu, tamquam e media tribulatione clamemus ad dominum, ut conuersio nostra ad eum, conflictantibus calamitatibus, totis fidelis clamoris uiribus audiatur. iam autem ipse clamor ad eum noster erit requies et ipsa confessio deprecandi maxima est pars salutis. et idcirco ait: ad te, domine, cum tribularer clamaui, et exaudisti me. ipse enim solitusest precantibus dicere: ecce adsum. Et quia adest, de his, quae consecuntur, rogandus est: domine libera animam meam a labiis iniquis et a lingua dolosa. haec enim sola tribulatio iustis periculosa est, malae adhortationis societas et pestiferi consilii consuetudo. a qua animus referendus est et aures obstruendae sunt. distinxit autem labia iniqua et linguam dolosam. et quidem iniquitas inuerecunda est, palam audet, palam molitur, palam perficit. hi sunt, qui abnegantes deum nullum humanis rebus adserunt relicum esse in religi
Abbreviated transcription (Latin):
tur. cum xp̃i consortium
mors adquirat in opia pecuniae
praestet inopiam peccato nostro¬
rum abscessio spet commuinis sit
accelerata properatio sed si
iste non sunt. qua ergoerunt
tribulationes obquas clametur
ad dominum Sunt plane &
maximae: trabentes nos in pro¬
fundum peceati Propheta enĩ
ex persona sua formans: quib
maxime malis cauere deben
docet: His nanque. qua consilio¬
rum auctorieatibus & hortatio¬
num impulsibus & blanditiarũ
illecebris in infernum demer¬
gunt : cum alius nos hortatur
ad honores. alius ocio. somno gu¬
la luxu. ad prx̧sentem uitam
detin& alius adfalsarum reli¬
gionum superstitionem dedu¬
cit alius hortatur ad scis mata
alius adberesim sollicitat: De
quibus scriptunꝗ est subuertus
mores bonos colloquia mala
Nanque aduersus haec omnia
animi nostriimbecilla natura ẽ
Circum cursant enim undique
ac uarus nos blandimentorum
suorum aculeis compungunt
Ac prima illa spes uitae est ut ir¬

Expanded text:
tur, cum Christi consortium tur, cum Christi consortium mors adquirat, inopia pecuniae praestet inopiam peccati, nostrorum abscessio spei communis sit accelerata properatio? Sed si istae non sunt, quse ergo erunt tribulationes, ob quas clametur ad dominum ? sunt plane et maximae, trahentes nos in profundum peccati. propheta enim ex persona sua formans, a quibus maxime malis cavere debeat docet; his namque, quae consiliorum auctoritatibus, et hortationum impulsibus, et blanditiarum illecebris nos in infernum demergunt; cum alius nos hortatur ad honores, alius otio, somno, gula, luxu ad praesentem vitam detinet, alius ad falsarum religionum superstitionem deducit, alius hortatur ad schismata, alius ad haeresim sollicitat: de quibus scriptum est, subvertunt mores bonos colloquia mala . Namque adversus haec omnia animi nostri imbecilla natura est. Circumcursant enim undique, ac variis nos blandimentorum suorum aculeis compungunt. Ac prima illa spes vitae est, ut ir
Abbreviated transcription (Latin):
ficata nanq ꝑ zorababel ciuita ssli
hodie ex se conflagrationis suaȩ cintr̃
& deformiũ ruinarũ praeb& foed¬
tatẽ & has sedes regũ quas se adifio¬
tores regni aet̃nigłam restaurare
arbitrabant᷑ uastatio iterata subue¬
tit : sede adhuc etiã coeterorũ sub¬
uertenda regnorũ: Bene autẽ in im
uigilias: scit in cassũ eẽ consurggi
matutinas sollicitudines. Ciuitas &
se instituta & ab aliis restituta : ã sl¬
la ẽ Non ꝓfecit xdificatio uel pͥm
uel consequens. & recte ipse ille e¬
uertende ciuitatis ꝓpħa ẽ : qui auto
fuerat extruendaȩ. Adõ gͦ domꝰ ẽ ao¬
ficanda quae maneat : quia nisi qua
adnõ xdificata sit ñ manebit Ad
ciuitas ẽ custodienda ne ꝑeat: qua
nͥ a dõ custodita sit ciuitas dirueus
stimũ quaẽ domꝰ dĩ sit intelligamꝰ ut ꝑ
d cogrosei possit quatinꝰ Geore difican
iaonsura sit . Domus ẽ habitantis ha¬

Expanded text:
ficata namque per Zorobabel ciuitas solum hodie ex se conflagrationis suae cinerem et deformium ruinarum praebet foeditatem. et has sedes regum, quas se aedificatores ad regni aeterni gloriam restaurare arbitrabantur, uastatio iterata subuertit sede adhuc etiam ceterorum subuertenda regnorum. Bene autem inaniauigilias. scit in cassum esse consurgentium matutinas sollicitudines. ciuitas et a se instituta et ab aliis restaurata iam nulla est: non profecit aedificatio uel prima uel consequens. et recte ipse ille euertendae ciuitatis propheta est, qui auctor fuerat extruendse. a deo ergo domus est aedificanda, quae maneat, quia nisi quae a domino sedificata sit, non manebit. a deo ciuitas est custodienda. ne pereat, quia nisi a deo custodita sit ciuitas, diruetur. et primum, quae domus dei sit, intellegamus, ut per id cognosci possit, quatenus ab eo aedificanda mansura sit
Abbreviated transcription (Latin):
plicatione subiecta in his iaqd
in srna ẽ Sed ne forte cuangela
non supplem̃ta legis aliquatenu o¬
derentur : qui in illis in srna ẽ dis
hic rursum in scõ ascenedit in altõ
captiuamq cepit & captiuitatem
in eo scilic& sco cuius formã ex ferio
dĩ euacuatus accepit. Quod aut̃
sc̃s sit : cũ plures ꝓphetiae. tũ e¬
brihel angelus ad mariam te¬
statur dicens & quod ex te
nascetur scm : uocabit᷑ filius do
łtdemoncs clamant. Scimus qu¬

Expanded text:
plicatione subiecta. in his itaque deus plicatione subiecta. in his itaque deus in Sina est. Sed ne forte euangelia non supplementa legis aliquatenus uiderentur. qui in illis in Sina est dominus, hic rursum in sancto ascendit in altum captiuamque cepit captiuitatem. in eo scilicet sancto, cuius formam ex forma dei euacuatus accepit. quod autem sanctus sit, cum plures prophetiae tum Gabriel angelus ad Mariam testatur dicens: et quod ex te nascetur sanctum, uocabitur filius dei; et daemones clamant: scimus qu
Abbreviated transcription (Latin):
Sedes cius flamma ignis ardens ro÷¬
a cus flum̃ ingens ducebat ante
eũ Milia miliũ seruiebant ei de ⁊¬
namilia denũ milium astabantei ÷
Atq in his quidem siue subspecie
talis ornatus siue sub signifiexti¬
onis exemplo in curru opinio
& sensus comitatus caelestis affertꝰ
ut sub concordi iugo milib beturti¬
um obsequelam celestẽ intelligmꝰ
Et hoc ille in ssna ardentis facis colluco¬
tisq ignis ingrauescentisq tonidiru
& totius dñi aduentus terror sio¬
dit: ministeria scilic& angelorum
legem in manu mediatoris dispiei¬
tium astitisse Hic ergo currus de
decem milium multiplex ẽ milaq
lxtantiũ sunt Et quia mediator ł
hominũq sit dñs in cuius manu per
angelos ut dictũ ẽ bata lex fuemi
sequens sermo subiecit: Dominus inle
in srna in illis scilic& letantibus
milibus: currusq numero multi¬
plici decem miliũ. idest infiniton
intelligentia sub decẽ miliũ muli¬

Expanded text:
Sedes ejus flamma ignis ardens, rotSedes ejus flamma ignis ardens, rotas ejus flumen ingens ducebat ante eum: millia millium serviebant ei, et dena millia denum millium adstabant ei . Atque in his quidem, sive sub specie talis ornatus, sive sub significationis exemplo, nobis in curru opinio et sensus comitatus coelestis affertur: ut sub concordi jugo millibus laetantium obsequelam coelestem intelligamus. et hoc illae in Sina ardentes faces conlucentesque ignes, ingrauescentia tonitrua et totius domini aduentus terror ostendit, ministeria scilicet angelorum legem in manu mediatoris disponentium adstitisse. hic ergo currus dei decem milium multiplex est miliaque laetantium sunt. et quia mediator dei hominumque sit dominus, in cuius manu per angelos, ut dictum est, lata lex fuerit, sequens sermo subiecit: dominus in illis in Sina, in illis scilicet laetantibus milibus: currusque numero multiplici decem milium, id est infinitorum intellegentia sub decem milium multi
Abbreviated transcription (Latin):
legẽ dedisse iactantib: : responden¬
dũ ẽ hac ipsa psalmi ꝓphetia ꝑ
angelos potius legẽ in manu me¬
diatoris eẽ dispositã neq a nobis
quicquã eẽ mutatũ. sed in his ma¬
nere qua sola sunt idest unã ean¬
dẽq sedem di pacis in colere : cũ quando¬
eundem praedicatorẽ cuangelii dnm
beamus Post unius enĩ cõplaciti dño
montis sedem quam usq in finẽ caȩle¬
fus habitabit : ut sedes hec euangelicae
pacis praeformata ꝑ mediatorem
legis intelligeretur in lege continuo
subiecit Cũrrus dei deccꝰ miliume
multiplex milia laerantium do¬
minus in illis insyna ixsaneto
a sc&idit in altum cepit captiuio¬
tate dedit dona hominibus &¬
Num non cred&ites in habitcrro
fidem omnem breuia haec quidẽ uer¬
ba significant : sed quae uirtutibus
sius magna & infinita complexa
sunt. Hanc autẽ currus siue sedis
dĩ dignitatẽ haud dissimiliter
danihel ꝓpħa descripsit dicens

Expanded text:
legem dedisse iactantibus: respondenlegem dedisse iactantibus: respondendum est, hac ipsa psalmi prophetia per angelos potius legem in manu mediatoris esse dispositam neque a nobis quicquam esse mutatum. sed in his manere. quae? sola sunt, id est unam eandemque sedem dei pacis incolere, cum quandoeundem praedicatorem euangelii domibeamus. post unius enim conplaciti deo montis sedem, quam usque in finem caelestis habitabit, ut sedis haec euangelicae pacis praeformata per mediatorem legis intellegeretur in lege, continuo subiecit: currus dei decem milium multiplex, milia laetantium: dominus in illis in Sina, in sancto ascendit in altum, cepit captiuitatem, dedit dona in hominibus. etenim non credentes inhabitare. --Fidem omnem brevia haec quidem verba significant, sed quae virtutibus suis magna et infinita complexa sunt. Hanc autem currus sive sedis Dei dignitatem, haud dissimiliter Daniel propheta descripsit, dicens:
Abbreviated transcription (Latin):
uss& uitiorũ postea corruptio¬
ne degenerans in coagulũ densa¬
tũ eẽt atq concretũ. Referen¬
dus ergo ab his om̃ib & sensus
& studium ẽ : neq quisquam alius ma¬
gis quam hic mons pacis habitandus ẽ
Nam post ex probrationẽ caseatorũ
coagulatorũq montiũ : continuo
subiecit: Mons in quo beriepla¬
citum est dõ habitare inieo.
& enim dominus habitabit usq
in finc: in eo monte at̃nae habita¬
tionis sedem dõ ostendens cẽ compla¬
citam. qui ad sedem pacis eẽt electꝰ
Sed quia post legis tempora crcanci¬
sionisq praescripta sacrificiorumq praȩ¬
cepra. ꝑ euangelicae confessionis fidẽ
ab his qui głantur in lege idest a car¬
nali isrł quaȩdam ꝑ nos uidetur pa¬
cis dĩ facta cẽ mutatio. cognitionisq
alterius quam in legze praescripta
ẽ introdueta confessio. cũ nos om̃a¬
cepra sunt lege in spem euangelicã
adumbrata eẽ doceamus illis
contra dm̃ patrẽ secũ locutũ Ae

Expanded text:
sset, uitiorum postea corruptiosset, uitiorum postea corruptione degenerans in coagulum densatum esset atque concretum. referendus ergo ab his omnibus et sensus et studium est, neque quisquam alius magis, quam hic mons pacis, habitandus est. nam post exprobrationem caseatorum coagulatorumque montium continuo subiecit: mons, in quo beneplacitum est deo habitare: in eo etenim dominus habitabit usque in finem, in eo monte aeternae habitationis sedem deo ostendens esse conplacitam, qui ad sedem pacis esset electus. Sed quia post legis tempora cireumcisionisque praescripta sacrificiorumque praecepta per euangelicae confessionis fidem ab his, qui. gloriantur in lege, id est a carnali Israhel, quaedam per nos uidetur pacis dei facta esse mutatio cognitionisque alterius, quam in lege praescripta est, introducta confessio, cum nos omcepta sunt lege, in euangelicam spem adumbrata esse doceamus illis contra deum patrem secum locutum ac
Abbreviated transcription (Latin):
speciem hamanae prudentiaȩ cupas
posiquã rationẽ celestis sapientiae
non comp̃henderunt Ruib ut spero
alus locis ub̵ius coprosiusq responsum
ẽ Qua ergo uerx fidei una haȩc sedes
mons unus in pace sit: de susceptis
plurimis arguit nos ꝓpħa dicens
Vt quid suscepistis monites casea¬
tos ÷ Lac cũ corrumpitur densaiꝰ
& ex uitio in coaguli easeiq speciem
concrescit Nam̃ utrunq: id unus graȩ¬
citatis sermo complectitur Ergo
sicuti ex natura sua lac ipsũ uitio
accedente degenerat & quadã sui
corruptione conlescit : ita haec gene¬
ra doctrinarũ quaȩ initia cognitio¬
nis ex innoxio sinceroq liete dedu¬
cant corrũ puntur inuitia fiuntq
corruptione sui coagulata uel ca¬
seata. ne lac sint. Quod ipsũ loco alio
ta meminit. coagulauit sieut lac
cor eorũ ego uͦ legẽ tuã meditatꝰ
sũ quia consilus gestisq impietatis
cor infectũ cũ ꝑ infantiae sim¬
plicitatẽ naturã lactis habri¬

Expanded text:
speciem humanae prudentiae coaptantur, speciem humanae prudentiae coaptantur, postquam rationem coelestis sapientiae non comprehenderunt: quibus, ut spero, aliis locis uberius copiosiusque responsum est., Quia ergo uerae fidei una haec sedis mons unus in pace sit, de susceptis plurimis arguit nos propheta dicens: ut quid suscepistis montes caseatos? lac, cum corrumpitur, densatur et ex uitio in coaguli caseique speciem concrescit. nam utrumque id unus graecitatis sermo conplectitur. ergo sicuti ex natura sua lac ipsum uitio accedente degenerat et quadam sui corruptione coacescit, ita haec genera doctrinarum, quae initia cognitionis ex innoxio sincerique lacte deducant, conrumpuntur in uitia fiuntque corruptione sui coagulata uel caseata, ne lac sint. quod idipsum loco alio ita meminit: coagulauit sicut lac cor eorum: ego uero legem tuam meditatus sum; quia consiliis gestisque impietatis cor infectum, cum per infantiae simplicitatem naturam lactis habui
Abbreviated transcription (Latin):
regnũ dõ pacis est Sed pleriq sun
qui xeccła pacẽ sub hereticorum
consortio mentiuntur : dissoluentes
noui ac ueteris testam̃ti connex̃
sibi coniunctãq rationẽ dũ plem
aliũ euangeliorũ aliũ dmlegis
effingunt᷑ Nonnulli uͦ aduersũ un¬
geniti dĩ naturã nom̃q uenientes
ex tempore natũ solũ hominẽ con¬
fitentur : neq ex forma dĩ in form̃
serui eẽ deductũ. sed ex forma sor
tantũ eẽ coepisse confingunt Pl¬
res autẽ non uerae diuinitatis dm̃ neꝗ
ex paternae maiestatis naturaeq ꝓ¬
prietate subsistere disserunt : sed
ext̃naȩ substantiae deoq diuerse
quaȩ in adoptionẽ filii electa sit ex
nulla origo anterior sit confateni
Plures etiã in corpus atq ex sȩ ꝓtonsi
ꝑmanantẽq patrẽ loquuntur ut a¬
sumptio illa carnis ex uirgine fili
nom̃ acceꝑit non qui antea era d
filius idem hominis filius sit naus
in corpore Etquidem om̃a haec ad

Expanded text:
regnum deo pacis est. Sed plerique sunt, regnum deo pacis est. Sed plerique sunt, qui ecclesiae pacem sub haereticorum consortio mentiuntur, dissoluentes noui ac ueteris testamenti conexam sibi coniunctamque rationem, dum plerique alium euangeliorum, alium deum legis effingunt. nonnulli uero aduersum unigeniti dei naturam nomenque uenientes ex tempore natum solum hominem confitentur, neque ex forma dei in formam serui esse deductum, sed ex forma serui tantum esse coepisse confingunt. plures autem non uerae diuinitatis deum neque ex paternae maiestatis naturaeque proprietate subsistere disserunt: sed externae substantiae; deoque diuersae, quae in adoptionem filii electa sit, monulla origo anterior sit, constiterit. plures etiam permanantemque patrem loquuntur: ut assumptio illa carnis ex Virgine filii nomen acceperit, non qui ante erat Dei filius, idem hominis filius sit natus in corpore. Et quidem omnia haec ad