comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
qui ferre nesciebas. reus deputa¬
beris: At si mitem te tranquilliꝙ
pectoris eius improbitas inuene¬
rit. & ille ad penitentiam moue¬
bitur: & tu penitentiȩ p̃mio dona¬
beris: quia cecum uidente oculo.
hoc ẽ corde sereno ducere curabas
ad lumen. Non ẽ discipłs super
magistrum. Perfectus autem om¬
nis erit: sisit sicut magister eus.
Si magister qui utiq quasi ds
potuit suas ulcisci in uirias. sed
ipsos maluit insecutores pacien¬
do reddere mitiores. eandem neces¬
se ẽ discipłi qui puri homines st̃
regulam ꝑfectionis sequantur.
Quid autem uides festueam in
oculo frĩs tui: trabem autem quȩ
inoculo tuo ẽ non consideras: Et
hoc ad suꝑiora respicit. ubi cecum
a ceco duci. id est peccantẽ a pecca¬
tore castigari non posse p̃monuit.
Multi enim suꝑbia uel odio. filar¬
giria. uel auaritia. uel alio quo¬
libet crimine p̃uenti: Leuia hȩc
aut nulla iuidicantes acerrime
corripiunt eos quos subita uide¬

Expanded text:
qui ferre nesciebas reus deputaqui ferre nesciebas reus deputaberis? At si mitem te tranquillique pectoris ejus improbitas invenerit, et ille ad poenitentiam movebitur, et tu patientiae pberis, quia caecum vidente oculo, hoc est, corde sereno ducere curabas ad lumen. Non est discipulus super magistrum; perfectus autem omnis erit, si sit sicut magister ejus. Si magister, qui utique quasi Deus potuit non suas ultum ire injurias, sed ipsos maluit insecutores patiendo reddere mitiores, eamdem necesse est discipuli, qui puri homines sunt, regulam perfectionis sequantur. Quid autem vides festucam in oculo fratris tui, trabem autem quae in oculo tuo est, non consideras? Et hoc ad superiora respicit, ubi caecum a caeco duci, id est, peccantem a peccatore castigari non posse praemonuit. Multi enim superbia, vel odio φιλαργυρία, vel avaritia, vel alio quolibet crimine praeventi, levia haec aut nulla judicantes, acerrime corripiunt eos, quos subita vide
Abbreviated transcription (Latin):
re: cum uel egentes misere uel im¬
probe seuientes. fortiorum sunt ꝙ
tolerati patientia. & beneficio su¬
stentati ꝙ ad ipsam aliquoties fidẽ
dulci gr̃a prouocati. Cadem quip¬
pe mensura qua mensi fueritis re¬
metietur uobis. Et apłs ad elemo¬
sinam corinthios hortans. inter
alia dicit. Qui parce seminat. par¬
ce & metet. Et qui seminat in bene¬
dictionib. de benedictionib & me¬
tet. Potest autem & de omnib quȩ
mente. manu. lingua. gerimus acci¬
pi: quia tureddes singulis inquit
scđm oꝑa eorum. Dicebat autem illis
ꝙ similitudinem. N unquid potest
cecus cecum ducere: Nonne ambo
infoueam cadunt: Sensus huius¬
cemodi. sententiȩ pendet ex suꝑio¬
rib ubi dedanda elemosina & in¬
uiria dimittenda precipitur. Si
te in quit ira contra uiolentum. &
contra petentẽ fil argiria cecauerit
nunquitd tua mente uiciata uiciũ
eius curare poteris. aut ille solus
qui inuriam fecit. & non tu etiã

Expanded text:
re, cum vel egentes misere, vel imre, cum vel egentes misere, vel improbe saevientes, fortiorum sunt et tolerati patientia, et beneficentia sustentati, et ad ipsam aliquoties fidem dulci gratia provocat. Eadem quippe mensura, qua mensi fueritis, remetietur vobis. Et Apostolus ad elesynam Corinthios hortans, inter alia dicit, qui parce seminat, parce et metet, et qui seminat in benedictionibus de benedictionibus et metet. Potest autem de omnibus, quae mente, manu, lingua, gerimus accipi, quia tu reddes singulis, inquit, secundum opera eorum. Dicebat autem illis et similitudinem. Nunquid potest caecus caecum ducere, nonne ambo in foveam cadent? Sensus hujuscemodi sententiae pendet ex superioribus, ubi de danda eleemosyna, et injuria dimittenda praecipitur. Si te, inquit, ira contra violentum, et contra petentem φιλαργυρία caecaverit, nunquid tua mente vitiata, vitium ejus curare poteris? Aut ille solus qui injuriam fecit, et non tu etiam,
Abbreviated transcription (Latin):
Horum autem ueniet tempꝰ ut iuidicen¬
tur: cum dñs illuminabit abscondita
tenebrarum. & manifestabit cogita¬
tiones cordis. Duo sunt autem inquibꝰ
temerariũ iudicium cauere debemus.
cum incertum est quo animo quidq
fit uel cum incertum ẽ. qualis futurꝰ
sit. qui nunc uel malus uel bonus ap¬
paret. Dimittite & dimittemini: da¬
te & dabitur uobis. Dimittere nos
iniuirias. dare beneficia iubet. ut et
nobis peccata dimittant᷑ ꝙ uita de¬
tur ȩterna. Qua sententia breui. sed
eximia: cuncta quȩ latissime de con¬
uersa ndo cum inimicis mandauerat.
comphendendo concludit. Mensu¬
ram bonam & confertam. & coagi¬
tatam. & suꝑ effluentẽ dabunt insi¬
num ur̃m. Huic simile ẽ quod alibi
dicit. ut ꝙ ipsi recipiant uos ineter¬
na tab̾nacula. Non enu pauꝑes
ipsi. sed. xp̃c mercedem his qui ele¬
mosinam fecere redditiuꝰ est. Quã
tamen insinum dare dicuntur: qͥa
ꝓmerendȩ illius occasionem dede¬

Expanded text:
Horum autem veniet tempus ut judicenHorum autem veniet tempus ut judicentur, cum Dominus illuminabit abscondita tenebrarum, et manifestabit cogitationes cordis. Duo sunt autem in quibus temerarium judicium cavere debemus, cum incertum est quo animo quidque factum sit, vel cum incertum est qualis futurus sit, qui nunc vel malus vel bonus apparet. Dimittite, et dimittemini; date, et dabitur vobis. Dimittere nos injurias, dare beneficia jubet, ut et nobis peccata dimittantur, et vita detur aeterna. Qua sententia brevi, sed eximia, cuncta quae latissime de conversando cum inimicis mandaverat, comprehendendo concludit: Mensuram bonam, confertam et coagitatam et supereffluentem dabunt in sinum vestrum. Huic simile est quod alibdicit, ut et ipsi recipiant vos in aeterna tabernacula . Non enim pauperes ipsi, sed Christus mercedem his, qui eleemosynam fecere redditurus est, quam tamen in sinum dare dicuntur, quia promerendae illius occasionem dede
Abbreviated transcription (Latin):
nim scriptum ẽ ex fructib eorum eog¬
noscetis eos. de manifestis dictum est.
quȩ non possunt bono animo fieri
sicuti sunt stupra. uel blasphemiȩ
uel furta. uel ebrietates. & siqua st̃
talia. de quib nobis iudicare ꝑmit¬
titur. De genere autem ciborum qͥa
possunt bono animo & simplici cor¬
de sine uicio concupiscentiȩ quicũꝙ
humani cibi. indifferenter sumi: pro¬
hibet apłs uidicari eos qui carnib
uescebant᷑ & uinum bibebant: ab eis
qui se huiusmodi alimentis tempera¬
bant. Qui manducat inquit. non man¬
diccantem non sꝑnat. & qui non man¬
ducat manducantẽ non iudicet. Ad
hoc ꝑtinet etiam illud: qđ alio loco dic̃.
Nolite ante tempꝰ udicare. quo ad
usꝙ ueniat dñs. & illuminet abscon¬
dita tenebrarum. & manifestabit co¬
gitationes cordis. Sunt ergo quȩd̃a
facta media quȩ ignoramus quo ani¬
mo fiant quia & bono & malo fie¬
ri possunt. De quib ẽ temerarium
uidicare: marime ut condempnemꝰ

Expanded text:
x fructibus eorum cognoscetis eos , de manifestis dictum est, quae non possunt bono animo fieri, sicuti sunt stupra, vel blasphemiae, vel furta, vel ebrietas, et si qua sunt talia, de quibus nobis judicare permittitur. De genere autem ciborum, quia possunt bono animo et simplici corde sine vitio concupiscentiae quicunque humani cibi indifferenter sumi, prohibet Apostolus judicari eos qui carnibus vescebantur, et vinum bibebant, ab eis qui se ab hujusmodi alimentis temperabant. Qui manducat, inquit, non manducantem non spernat ; et qui non manducat, manducantem non judicet. Ad hoc pertinet etiam illud, quod alio loco dicit: Nolite ante tempus quidusque veniat Dominus et illuminet abscondita tenebrarum, et manifestabit cogitationes cordis . Sunt ergo quaedam facta media, quae ignoramus quo animo fiant, quae et bono et malo fieri possunt, de quibus temerarium est judicare, maxime ut condemnemus.
Abbreviated transcription (Latin):
lumbas euertit: quia subditoꝵ qͥdẽ
eulpas ꝑ pastores ꝑcutit: sed pastoꝵ
uitia ꝑ semet ipsum feriet. Ecce mͦ ho¬
minib negari ꝑotest qđ latent᷑ agit᷑
ille eerte uidex uenturꝰ ẽ cui tacen¬
do se quisꝙ ñ potest celare: quẽ ne¬
gando n potest fallere Est aliud fr̃s¬

Expanded text:
lumbas evertit , quia subditorum quidem lumbas evertit , quia subditorum quidem culpas per pastores percutit, sed pastorum vitia per semetipsum ferit. Ecce modo hominibus negari potest quod latenter agitur. Ille certe judex venturus est, cui tacendo quisque se non potest celare, quem negando non potest fallere. 14. Est et aliud, fr
Abbreviated transcription (Latin):
uendunt: ñ qui inȩccłia precium de
impositione manꝰ accipiunt: E qui
uidelicet impositionẽ sp̃c sẽs celitus
pit᷑ ad preciũ pbetur. S redempio¬
ñr cathedras uendentiũ columbas
euertit. quia talium negotiatoꝵ sa¬
cerdotium destruit. Hinc ẽ qđ sacri
canones simoniacã heresu damp¬
nant & eos sacerdotio pͥuari p̃eipi¬
unt. qui de largiendis ordinib p̃¬
tium columbas eũtit᷑ quando hi qͥ
spitalem gr̃am uenundant. uel an-¬
te humanos uł ante d̾i oculos sacer¬
dotio pͥuantur. Et quidem multa
sunt alia p̃positoꝵ mala quȩ hum¬
nos mͦ oculos latent. & plerumꝙ s
pastores scõs hominib exhibent. ab
in occultis suis uideri turpes ante
interni arbitris ocłos ñ erubescst̃
Ueniet ueniet ꝓfecto ille dies nec
longe ẽ in quo pastoꝵ pastor appare¬
at: ꝙ uniuscuiusq facta inpublici
deducat: & qui mͦ subditoꝵ culpi
& de domo di prauos negotiatores
eiciens: cathedras uendentium eo¬

Expanded text:
vendunt, nisi qui in aecclesia precium de vendunt, nisi qui in aecclesia precium de impositione manus accipiunt, per quam videlicet impositionem Spiritus pitur, ad pretium praebetur. Sed Redemptor cathedras vendentium columbas evertit, quia talium negotiatorum sacerdotium destruit. Hinc est quod sacri canones Simoniacam haeresim damnant, et eos sacerdotio privari praecipiunt, qui de largiendis ordinibus prtium columbas evertit, quando hi, qui spiritualem gratiam vendunt, vel ante humanos oculos, vel ante Dei oculos sacerdotio privantusunt alia praepositorum mala quae humanos modo oculos latent. Et plerumque se pastores sanctos hominibus exhibent, atque in occultis suis videri turpes ante interni arbitri oculos non crubescunt. Veniet, veniet profecto ille dies, nec longe est, in quo pastorum pastor appareat, et uniuscujusque facta in publicum deducat, et qui modo subditorum culpas et de domo Dei pravos negotiatores ejiciens, cathedras vendentium co
Abbreviated transcription (Latin):
dine scientiȩ sint referta. ꝑ leones
autẽ t̾ror seueritatis. ꝑ boues uͦ pati¬
entia mansuetudinis figuratur. Itaq
inbasib nec leones sine bob nec bo¬
ues sine leonib expͥmuntur quia
semꝑ in sacerdotali pectore eum t̾ro¬
re seueritatis. custodiri debet uirtꝰ
mansuetudinis. ut & iram mansu-¬
etudo condiat. & eandẽ mansuetu¬
dinẽ. ne fortasse dissoluta sit. zelus
districtionis accendat. S ista eur
loquimur. cum adhuc plerũq gra¬
uari qͦsdam factis attrociorib uide¬
amus: Uob̃̾ enim sacerdotib lugens
loquor qui ñ nullos ur̃m eum p̾mis
peccati dampno temporalia luera c¬
mulare. Cur gͦ ad memoriã ur̃am ñ
redit. qđ uox dominica p̃cipiens int
gratis accepistis. gratis date: umi
ante mentis oculos reuocatis qđ tem¬
plum redemptor nr̃ ingressus cathe¬
dras uendentiũ columbas eu̾tit. ꝙ
nummularioꝵ effudit es: Q nas
sunt intemplo di hodie qͥ columbs

Expanded text:
dine scientiae sint referta. Per leones dine scientiae sint referta. Per leones autem terror severitatis, per boves vero patientia mansuetudinis figuratur. Itaque in basibus nec leones sine bobus, nec boves sine leonibus exprimuntur, quia semper in sacerdotali pectore cum terrore severitatis custodiri debet virtus mansuetudinis, ut et iram mansuetudo condiat, 1502, et eamdem mansuetudinem, ne fortasse dissoluta sit, zelus districtionis accendat. 13. Sed ista cur loquimur, cum adhuc plerosque gravari factis atrocioribus videamus? Vobis enim sacerdotibus lugens loquor, quia nonnullos vestrum cum praemiis peccati damno temporalia lucra cumulare. Cur ergo ad memoriam vestram non redit quGratis accepistis, gratis date? Cur non ante mentis oculos revocatis quod templum Redemptor noster ingressus, cathedras vendentium columbas evertit, et nummulariorum effudit aes? Qui namque sunt in templo Dei hodie, qui columbas
Abbreviated transcription (Latin):
exerceatur zelus rectitudinis contra-
praua acta ꝓximoꝵ: quatinꝰ infer¬
uore districtionis nullomͦ relinquat᷑
uirtꝰ mansuetudinis. Ira etenim sacer¬
dotis nequaquã debet ẽẽ preceps &
ꝑturbata: s magis exconsilii grauita¬
te mitiganda. Et portare gͥ debemus
quos corrigimꝰ & corrige quos porta¬
m᷑ ne si exutroq unum defu̾it. uł
in furore. uł inmansuetudine actio sacer¬
dotalis ñ sit. Hinc namq e qđ in tem¬
pli ministerio in basib templi. sculpto¬
rio oꝑe leones & boues. & cherubin
exp̃ssa sunt. Cherubin quippe ẽ ple¬
nitudo scientiȩ. S quid ẽ qđ in basi¬
b nec leones sine bob nec boues sine
leonib fiunt: Qd enim aliud desig¬
nant bases in templo. nͥ sacerdotes
in eccłia: Qdum sollicitudinem re¬
giminis tolerant. quasi more basiũ
suꝑ impositũ onus portant. In basib
gͥ cherubin expͥmitur: qͥa decet ni¬
mirũ ut sacerdotũ pectora plenitu¬

Expanded text:
exerceatur zelus rectitudinis contra exerceatur zelus rectitudinis contra prava acta proximorum quatenus in fervore districtionis nullo modo relinquatur virtus mansuetudinis. Ira etenim sacerdotis nequaquam debet esse praeceps et perturbata, sed magis ex consilii gravitate mitiganda. Et portare ergo debemus quos corrigimus, et corrigere quos portamus, ne si ex utroque unum defuerit, vel in fervore, vel in mansuetudine actio sacerdotalis non sit. Hinc namque est quod in templi ministerio in basibus templi sculptorio opere leones et boves et cherubim expressa sunt. Cherubim quippe est plenitudo scientiae. Sed quid est quod in basibus nec leones sine bobus, nec boves sinc leonibus fiunt? Quid enim aliud, designant bases in templo, nisi sacerdotes in Ecclesia? Qui dum sollicitudinem regiminis tolerant, quasi more basium superimpositum onus portant. In basibus ergo cherubim exprimuntur, quia decet nimirum ut sacerdotum pectora plenitu
Abbreviated transcription (Latin):
toꝵr nr̃oꝵ maculis exhibet: dum
suꝑno placuerunt. intuenda nobis
celestia pcepta pbet. Qb si diligent
intendimꝰ int̾nȩ nr̃e imaginis. ma¬
culas uidemus. Uidentes autẽ ma¬
culas in penitentiȩ dolore eompun¬
gimnur compuncti uero quasi inla¬
bro despeculis mulierũ lauamur.
Est autẽ ualde necessariũ. ut de
nob in compunctione afficimur:
etiam commissoꝵ nob̾ uita ⁊ elem̃.
Sic gͥ nos amaritudo compundio¬
nis afficiat: ut tam̃ aꝑrimoꝵ eusto¬
dia. n auertat. Od enim ꝓdest si a¬
mantes nosmet ipsos. relinquamꝰ.
prinios: Uel quid rursum pro¬
dest si amantes uel zelantes ꝓxi¬
mos. relinqͣmꝰ nos metipsos. In or¬
nam̃to quippe tab̾nacłi bis tinctus
coceus offerri p̃cipit᷑. ut ante di oculos
caritas nr̃a. d̃i & ꝓximi amore colo
ligit auctorem. Te gͦ coceus bis tinẽ¬
guit᷑: quando erga se & ꝓximũ exa¬
more ueritatis animus inflammat᷑
S inter hȩc sciendum nob̾ ẽ ut sic

Expanded text:
torum nostrorum maculis exhibet, dum torum nostrorum maculis exhibet, dum sponso placuerunt intuenda nobis coelestia praecepta praebet. Quibus si diligenter intendimus, internae nostrae imaginis maculas videmus. Videntes autem maculas. in poenitentiae dolore compungimur; compuncti vero, quasi in labro de speculis mulierum lavamur. 11. Est autem valde necessarium ut cum de nobis in compunctione afficimur, etiam commissorum nobis vitam zelemus. Sic ergo nos amaritudo compunctionis afficiat, ut tamen a proximorum custodia non avertat. Quid enim prodest, si, amantes nosmetipsos, relinquamus proximos? Vel quid rursum prodest, si, amantes vel zelantes proximos, relinquamus nosmetipsos? In ornamento quippe tabernaculi bis tinctus coccus offerri praecipitur , ut ante Dei oculos charitas nostra Dei et proximi amore colorligit auctorem. Tunc ergo coccus bis tingitur, quando erga se et proximum ex amore veritatis animus inflammatur. 12. Sed inter haec sciendum nobis est ut sic
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃a inmundicia ad penetrandã seere¬
toꝵ dĩ mundiciã ñ sit indigna. Qd̾
labrum de speculis mulierũ ꝑhibet
factum quȩ ad tab̾naculi ostium ui¬
desinent excubabant Specula qͥppe
sunt mulierũ p̾cepta di. in quib sc̃ẽ
animȩ semꝑ aspiciunt: & sique in
eis sunt feditatis maculȩ dephen¬
dunt Cogicationũ uicia corrrigunt.
& qͥsi renitentes uultus uelut ex red¬
dita imagine componunt. qͥa dum
pceptis dominicis sollext̃ intencunt
in eis ꝓculdubio uel qͥd inse celesti
uerbo placeat: uł qͥd displiceat ag¬
noscunt. Que quãdiu in hac uita st.
etna tab̾nacula ingredi nequaquã
possunt. S tam̃ ad ostium tab̾na¬
culi mulieres excubant: qͥa sc̃e ani¬
mȩ etiam cum infirmitate ad huc
carnis grauant᷑: amore tam̃ condi¬
nuo ingressum et̾ni introitus obser¬
uant. Moyses gͦ labrum sacerdo¬
tib despeculis mulierũ fecit qͥa lex
d̾i lauachrũ compunctionis pecca¬

Expanded text:
nostra immunditia ad penetrandum sancnostra immunditia ad penetrandum sanctorum Dei munditiam non sit indigna. Qui bene labrum de speculis mulierum perhibet factum, quae ad tabernaculi ostium indesinenter excubant. Specula quippe sunt mulierum praecepta Dei, in quibus sese animae semper aspiciunt, et si quae in eis sunt foeditatis maculae, deprehendunt. Cogitationum vitia corrigunt, et quasi renitentes vultus velut ex reddita imagine componunt, quia dum praeceptis dominicis solerter intendunt, in eis procul dubio vel quid in se coelesti viro placeat, vel quid displiceat agnoscunt. Quae quandiu in hac vita sunt, aeternum tabernaculum ingredi nequaquam possunt. Sed tamen ad ostium tabernaculi mulieres excubant, quia sanctae animae etiam cum infirmitate adhuc carnis gravantur, amore tamen continuo ingressum aeterni introitus observant. Moyses ergo labrum sacerdotibus de speculis mulierum fecit, quia lex Dei lavacrum compunctionis pecca
Abbreviated transcription (Latin):
sacerdoti iungit᷑. quasi salis tactu
eternȩ uitȩ sapore condiat᷑ Sal et¬
eium t̾rȩ ñ sumus. si corda audienti¬
um ñ condimus. Qd̾ ꝓfecto eondim̃¬
tum ille ueracit᷑ ꝓrimo impendit
qui pdieationis uerbum ñ subtra¬
hit. S tẽ uere aliis recta p̃dicamus.
si dicta ostendimꝰ. si ipsi nos diuino
amore compungim: & humane ui¬
te que sine culpa transire nequa ꝙͣ
potest. eotidias maculas lacͥmis la¬
uamꝰ. Tc autẽ de nob̾ uere compun¬
gimur: si studiose patrum p̃ceden¬
tium acta pensamꝰ ut ex conspecta
illorum gła. in nr̃is nobis oculis
nr̃a uita sordescat. Te uere compun
mus. ꝑ quȩ iam ꝓficisse nouimꝰ qͦs
ueneram. Hinc ẽ enim qđ de moy¬
se scptum ẽ Posuit & labrum ene
de speculis mulierũ quȩ excuba¬
bant in ostio tab̾naculi. Labrum
quippe eneũ. moyses posuit. in qͦ¬
scoꝵ ingredi. qͥa lex dĩ pꝰ nos la¬
uari ꝑ compunctionẽ p̃cipit ut

Expanded text:
sacerdoti jungitur, quasi ex salis tactu, sacerdoti jungitur, quasi ex salis tactu, aeternae vitae sapore condiatur. Sal etenim terrae non sumus, si corda audientium non condimus. Quod profecto condimentum ille veraciter proximo impendit qui praedicationis verbum non subtrahit. 10. Sed tunc vere aliis recta praedicamus, si dicta rebus ostendimus, si nosipsi divino amore compungimur, et humanae vitae, quae sine culpa transire nequaquam potest, quotidianas lacrymis maculas lavamus. Tunc autem de nobis vere compungimur, si studiose patrum praecedentium facta pensamus, ut ex conspecta illorum gloria, in nostris nobis oculis nostra vita sordescat. Tunc vere compungmus, per quae jam profecisse novimus quos veneramur. Hinc est enim quod de Moyse scriptum est: Posuit et labrum aeneude speculis mulierum quae excubabant in ostio tabernaculi . Labrum quippe aeneum Moyses ponit, in qsanctorum ingredi; quia lex Dei prius nos lavari per compunctionem praecipit, ut
Abbreviated transcription (Latin):
tum ualet quisq in quantum sif¬
ficit: ꝙ trorem uenturi uidici.
& dulcedinem regni suscepte ȩe¬
clesiȩ insinuare contendat. Et ͥ
una eademq exhortationis uoce
non sufficit. simul cunctos am¬
monere: debet singulos in qͣntũ
ualet instruere. pͥuatis loquutio¬
nib ȩdificare: exhortatione sim¬
pliei fructũ infilioꝵ suoꝵ cordib¬
¶ querere
Debemꝰ namq pensare continuo
Uos estis sal t̾re. Si gͥ sal sumꝰ. condure
mentes fidelium debemꝰ. Uos gͥ qui
pastores estis. pensate qͥa di animalia
pascitis de qͥb ꝓpfecto ammalib do
ꝑ psalmistã đr. Animalia tua habita¬
bunt in ea. Et sepe uidemus qđ petra
salis brutis animalib ponit᷑. ut exea¬
dem salis petra lambere debeant
& meliorari. Quasi gͦ int̾ bruta
animalia petra salis. debet ẽẽ sacer¬
dos inpopłis. Curare namꝙ saccrdo¬
di necesse ẽ quȩ singłis dicat: unum¬
quemq qualit̾ moneat. ut quisꝗs

Expanded text:
tum valet quisque, in quantum suftum valet quisque, in quantum sufficit, et terrorem venturi judicii, et dulcedinem regni, susceptae Ecclesiae insinuare contendat. Et qui una eademque exhortationis voce non sufficit simul cunctos admonere, debet singulos, in quantum valet, instruere, privatis locutionibus aedificare, exhortatione simplici fructum in filiorum suorum cordibus quaerere. Debemus namque pensare continuo os estis sal terrae . Si ergo sal sumus, condire mentes fidelium debemus. Vos igitur, qui pastores estis, pensate quia Dei animalia pascitis. De quibus profecto animalibus Deo per Psalmistam dicitur: Animalia tua habitabunt in ea . Et saepe videmus quod petra salis brutis animalibus ponitur, ut eamdem salis petram lambere debeant, et meliorari. Quasi ergo inter bruta animalia petra salis debet esse sacerdos in populis. Curare namque sacerdotem necesse est, quae singulis dicat, unumquemque qualiter admoneat, ut quisquis
Abbreviated transcription (Latin):
tia manducare: & nichil contra pre¬
cata peccantium agere. Audiamꝰ
quid beati iob uoce d̃r. Si aduer¬
sum me t̾ra mea clamat: & cum
ipsa sulci eius deflent: si fructus
eiꝰ cõmedi absq pecunia. Terra
etenim contra possessorem clamat
quando pastorem suum iuste et¬
clesia murmurat. Cuuis etiam
sulci deflent: si corda audientiũ
quȩ ap̃cedentib sunt patrib.
p̃dicationis uoce & uigore inue¬
ctionis exarata: uident aliquid
quod lugeant de uita pastoris.
Cuius uidelicet terrȩ fructus.
possessor bonus sine pecunia nõ
manducat: quia discretus pastor
p̾rogat talentum uerbi: ne ad dãp¬
nationẽ suam de eccłiȩ stipendio
sumat alimenta. Tunc enim de
terra nr̃a cum ꝑecunia fructus
comedimꝰ. quando sumentes et¬
clesiastica subsidia inp̃dicatio¬
ne laboramus. Precones namꝙ
uenturi iuidicis sumus. Qs ergo
uenturum iudicẽ mundi nunti¬
et: si preco tacet: Proin de con¬
siderandum nobis ẽ: ut inquan¬

Expanded text:
tium manducare, et nihil contra pectium manducare, et nihil contra peccata praedicando agere. Audiamus quid beati Job voce dicitur: Si adversum me terra mea clamat, et cum ipsa sulci ejus deflent, si fructus ejus comedi absque pecunia . 1500 Terra enim contra possessorem suum clamat quando contra pastorem suum juste Ecclesia murmurat. Cujus etiam sulci deflent, si corda audientium, quae a praecedentibus sunt patribus praedicationis voce et vigore invectionis exarata, vident aliquid quod lugeant de vita pastoris. Cujus videlicet terrae fructus possessor bonus sine pecunia non manducat, quia discretus pastor praerogat talentum verbi, ne ad damnationem suam de Ecclesia stipendium sumat alimenti. Tunc enim de terra nostra cum pecunia fructus comedimus, quando sumentes ecclesiastica subsidia in praedicatione laboramus. Praecones namque venturi judicis sumus. Quis ergo venturum judicem nuntiet, si praeco tacet? 9. Proinde considerandum nobis est ut, in quan
Abbreviated transcription (Latin):
laboris. Ecce ex oblatione fideli¬
um uitmus: sed nunquid pro
animab fidelium laboramus :
ꝓ redimendis peccatis suis fideles
obtulerunt: nec tamen contra
peccata eadem uel orationis stu¬
dio. uel p̃dicationis ut dignũ
ẽ insudamus. Uix ꝓculpa sua
quempiam aꝑta rep̃hendimus:
& adhuc qd grauius ẽ aliquan¬
do siꝑsona in hoc mundo potẽs
sit. eius forsitan errata laudan-¬
tur: ne si aduersetur ꝑ iracundi¬
am: munus subtrahat quod im¬
pendebat. Sed debemus sine ces¬
satione meminisse: quod de qͥbꝰ¬
dam in oseȩ seriptum est. Pecca¬
ta popłi mei comedent. Cur autẽ
peceata popłi mei dicuntur come.
dere. nͥ quia peccata delinquen.¬
tium fouent: ne temporalia sti¬
mndlia amitant. Sed et
nos qui ex oblatione sulelium uiui¬
mus: quas illi. ꝓ suis peccatis obui
lerunt. si comedimus & tacemuo
eorum procul dubio peccata man¬
ilucamꝰ. Pensemus ergo cuius sit
apud dm̃ criminis peccatoꝵ pre¬

Expanded text:
laboris. Ecce ex oblatione fidelilaboris. Ecce ex oblatione fidelium vivimus, sed quid pro animabus fidelium laboramus? Iuae pro redimendis peccatis suis fideles obtulerunt, nec tamen contra peccata eadem vel orationis studio, vel praedicationis, ut dignum est, insudamus. Vix pro culpa sua quempiam aperta voce reprehendimus. Et adhuc quod est gravius aliquando si persona in hoc mundo potens sit, ejus forsitan errata laudantur, ne, si adversetur, per iracundiam munus subtrahat quod impendebat. Sed debemus sine cessatione meminisse quod de quibusdam scriptum est: Peccata Populi mei comedent . Cur autem peccata populi comedere dicuntur, nisi quia peccata delinquentium fovent, ne temporalia stipendia amittant? Sed et nos qui ex oblationibus fidelium vivimus, quas illi pro peccatis suis obtulerunt, si comedimus et tacemus, eorum procul dubio peccata manducamus. Pensemus ergo cujus sit apud Deum criminis peccatorum pre
Abbreviated transcription (Latin):
p̃dicator. non idõ p̃dicare debet.
ut in hoc tempore mercedem re-¬
cipiat: sed ideo mercedem reciꝑe
ut p̃dicare subsistat. Quisqͥs
namq ideo p̃dicat ut hic uel
laudis uel muneris mercedem
recipiat. eterna ꝓculdubio mer-¬
cede se priuat Quis quis
uero uel ea quȩ dicit ideo place¬
re hominib appetit. ut dum pla-¬
cet quod dicitur ꝑ eadem dicta
non ipse sed dominus ametur: uł
idcirco terrena stipendia inpre-¬
dicatione consequitur ne ap̃dica¬
dionis uoce ꝑ indigentiam lasse¬
tur huie ꝓ cul dubio ad recipien¬
dam mercedem nil obstat in pa¬
tria: quia sumptus sumpsit in
uia. S ed quid nos quod tamen
quid nos opastores agimus. qui
& mercedem consequimur. ꝙ
tamen oꝑarii nequam sumus:
fructus quippe scȩ̃ eccłiȩ insti¬
pendio cotidiano ꝑcipimus. sed
tamen ꝓ ȩterna ȩccłia minime in
predicatione laboramus. Pense¬
mus cuius dampnationis sit. si¬
ne labore hic ꝑcipere mercedem

Expanded text:
praedicator non ideo praedicare debet, praedicator non ideo praedicare debet, ut in hoc tempore mercedem recipiat, sed ideo mercedem recipere, ut praedicare subsistat. Quisquis namque ideo praedicat ut hic vel laudis vel muneris mercedem recipiat, aeterna procul dubio mercede se privat. Quisquis vero vel ea quae dicit, ideo placere hominibus appetit, ut, dum placet quod dicitur, per eadem dicta non ipse, sed Dominus ametur, vel idcirco terrena stipendia in praedicatione consequitur, ne a praedicationis voce per indigentiam lassetur, huic procul dubio ad recipiendam mercedem nil obstat in patria, quia sumptus sumpsit in via. 8. Sed quid nos quod tamen quid nos, o Pastores, agimus, qui et mercedem consequimur, et tamen operarii nequaquam sumus? Fructus quippe sanctae Ecclesiae in stipendio quotidiano percipimus, sed tamen pro aeterna Ecclesia minime in praedicatione laboramus. Pensemus cujus damnationis sit sine labore hic percipere mercedem
Abbreviated transcription (Latin):
sequitur. In eadem autem domo
manete:edentes & bibentes quȩ
apud illos sunt. Dignus ẽ enim
oꝑarius mercede sua. Si pax no¬
stra recipitur: dignum ẽ enim
ut in eadem domo maneamus
edentes & bibentes quȩ apud
illos sunt: ut ab eis trena stipen¬
dia consequamur. quib p̃mia
etiam paulus hȩc ipsa promini¬
mo suscipiens dicit. Sinos uobis
sp̃italia seminauimus. magnũ
ẽ si ur̃a carnalia metamus: Et
notandum quod subditur. Dig-¬
nus ẽ oꝑarus mercede sua: qͥa
iam de mercede sui oꝑis sunt ipsa
alimenta sustentationis: ut hic
merces de labore p̃dicationis
inchoetur: quȩ illic de ueritatis
uisione ꝑficitur. Qua in re cõ-¬
siderandum ẽ: quod uni nr̃o oꝑi
duȩ mercedes debentur. Una
in iua. altera in patria. Una qͦ
nos in labore sustentat. alia qͣ
nos in resurrectione remune¬
rat. Merces itaq quȩ in presen¬
ti recipitur. hoc in nobis debet
ut ad sequentem mercedẽ robu-¬
stius dendatur. Uerus gͦ quisq

Expanded text:
sequitur: In eadem autem domo sequitur: In eadem autem domo manete, edentes et bibentes quae apud illos sunt. Dignus est enim operarius mercede sua. Si pax nostra recipitur, dignum est ut in eadem domo maneamus edentes et bibentes quae apud illos sunt, ut ab eis terrena stipendia consequamur, quibus praemetiam Paulus haec ipsa pro minimo suscipiens, dicit: Si nos vobis spiritalia seminavimus, magnum est si vestra carnalia metamus? Et notandum quod subditur: Dignus est operarius mercede sua, quia jam de mercede sunt operis ipsa alimenta sustentationis, ut hic merces de labore praedicationis inchoetur, quae illic de veritatis visione perficitur. Qua in re considerandum est quod uni nostro operi duae mercedes debentur, una in via, altera in patria; una quae nos in labore sustentat, alia quae nos in resurrectione remunerat. Merces itaque quae in praesenti accipitur: hoc in nobis debet agere, ut ad sequentem mercedem robustius tendatur. Vetus ergo quisque
Abbreviated transcription (Latin):
mortuoꝵ animalium munire pel¬
lib conantur: Omnis uero qui
salutat in uia occasione itineri
salutat non exstudio optandȩ
eiusdem salutis. Q gͥ ñamore eter-¬
nȩ patriȩ sed p̃miorum ambitu
salutem audientib p̃dicat: qͣsi
initinere salutat: quia ex occasto-¬
ne & non intentione. salutẽ au¬
dientib exoptat. Sequitur. Inꝗͣ¬
cumq domum intraueritis: pri
mum dicite. Pax huic domui. Et
si ibi fuerit filius pacis: requies¬
cet suꝑ illum pax ur̃a. Sin autẽ.
aduos reuertetur. Pax quȩ ab
ore p̾dicatoris offertur. aut requi¬
escit indomo. si mea filius pacis
fuerit. aut ad eãndem predicato¬
rem reuertitur: quia aut erit qͥs
aut sinullus audire uoluerit. ip¬
se p̃dicator sine fructu non erit.
quia ad eum par reuertitur. qm̃
ei adño merces pro labore sui o¬
ꝑis recompensatur. Eece autem
qui ꝑam & sacculum portare ꝓ¬
hibuit: sumptus & alimenta ex
eadem p̃dicatione concedit. Ña

Expanded text:
mortuorum animalium munire pelmortuorum animalium munire pellibus conantur? Omnis vero qui salutat in via, ex occasione salutat itineris, non ex studio optandae ejusdem salutis. Qui igitur non amore aeternae patriae, sed praemiorum ambitu salutem audientibus praedicat, quasi in itinere salutat, quia ex occasione, et non ex intentione, salutem audientibus exoptat. 6. Sequitur: In quamcunque domum intraveritis, priPax huic domui. Et si ibic fuerit filius pacis, requiescet super illum pax vestra; sin autem, ad vos revertetur. Pax quae ab ore praedicatoris offertur, aut requiescit in domo, si in ea filius pacis fuerit, aut ad eumdem praedicatorem revertitur; quia aut erit quisaut si nullus audire voluerit, ipse praedicator sine fquia ad eum pax revertitur, quoniam ei a Domino pro labore sui operis recompensatur. Ecce autem qui peram et sacculum portari prohibuit, sumptus et alimenta ex eadem praedicatione concedit. Nam
Abbreviated transcription (Latin):
dicationis ꝑgere debeat ostinda¬
tur. Quȩ siquis uerba etiam ꝑ
allegoriam uelit intelligi: insas
culo pecuna clausa ẽ sapientia
occulta. Qgͥ sapientiȩ uerbum
habet &e hoc erogare prorins
neglexit: quasi pecuniam in saccu-¬
lo ligatam tenet. Unde scriptum
est. Sapientia abscondita & thes¬
aurus occultus: quȩ utilitas inu¬
trisꝙ: Quid uero ꝑ peram: nisi o¬
nera seculi: Et quid hoc loco ꝑ cal-¬
ciamenta: nisi mortuoꝵ oꝑum ex¬
empla signantur. Qergo officiũ.
predicationis suscipit: dignum
non ẽ ut onus scłarium negotioꝵ.
portet: ne dum colla eius hoc de¬
pͥmit: ad p̃dicanda cȩlestia non
assurgat. Ñ ec debet stultoꝵ o
perum exempla conspicere: ne sua
oꝑa quasi ex mortuis pellib cre¬
dat munire. S unt etenim multi
qui prauitatẽ suam ex alienis pͣ¬
uitatib tuentur: quia enim alios
talia fecisse considerant: se hȩc fa-¬
cere licenter putant. Hi quid ali¬
ud faciunt: nisi pedes suos ex

Expanded text:
raedicationis pergere debeat ostendaraedicationis pergere debeat ostendatur. Quae si quis verba etiam per allegoriam velit intcunia vero clausa est sapientia occulta. Qui igitur sapientiae verbum habet, sed hoc erogare proximo negligit, quasi pecuniam in sacculo ligatam tenet. Unde scriptum est: Sapientia abscondita, et thesaurus occultus, quae utilitas in utrisque? Quid vero per peram, nisi onera saeculi; et quid hoc loco per calceamenta, nisi mortuorum operum exempla signantur? Qui ergo officium praedicationis suscipit, dignum non est ut onus saecularium negotiorum portet, ne dum hoc ejus colla deprimit, ad praedicanda coelestia non assurgat. Nec debet stultorum operum exempla conspicere, ne sua opera quasi ex mortuis pellibus credat munire. Sunt etenim multi qui pravitatem suam ex alienis pravitatibus tuentur. Quia enim alios talia fecisse considerant, se haec facere licenter putant. Hi quid aliud faciunt, nisi pedes suos ex
Abbreviated transcription (Latin):
seuientium mitiget. & peccatoꝵ
uulnera in aliis ipse afflictionib
uulneratꝰ sanet. Quem & si quan¬
do zelus rectitudinis exigit ut er¬
ga subiectos seuiat. furor ipse de
amore sit non de crudelitate qua¬
tinus & iura discipline foris exhi¬
beat. & intus paterna pietate di-¬
ligat: quos foris quasi in sequendo
castigat. Quod tunc bene rector ex¬
hibet cum se ipse diligere ꝑ amo¬
rem pͥuatum nescit: cum nulla qͥ
mundi sunt appetit: cum terre¬
nȩ cupiditatis onerib nequa ꝗͣ
mentis colla subponit Unde ꝙ
subditur. Nolite portare sacculũ
neꝙ peram. neq calciam̃ta: & ne¬
minem ꝑuiam salutaueritis. fr¬
dicatori enim tanta debet in der
eẽ fiducia: ut p̾sentis uitȩ sump.¬
tus. quamuis non prouideat ta¬
men sibi hos non deesse certissimne
sciat. nedum mens eiꝰ occupatur
ad temporalia: minus aliis pre¬
uideat ȩterna. Cui etiam ꝑ uall
neminem salutare conceditur ul
sub quanta festinatione initerp¬

Expanded text:
saevientium mitiget, et peccatorum saevientium mitiget, et peccatorum vulnera in aliis ipse afflictionibus vulneratus sanet. Quem et si quando zelus rectitudinis exigit ut erga subjectos saeviat, furor ipse de amore sit, non de crudelitate, quatenus et jura disciplinae foris exhibeat, et intus paterna pietate diligat, quos foris quasi insequendo castigat. Quod tunc bene Rector exhibet, cum seipsum diligere per amorem privatum nescit, cum nulla quae mundi sunt appetit, cum terrenae cupiditatis oneribus nequaquam mentis colla supponit. 5. Unde et subditur: Nolite portare sacculum, neque peram, neque calceamenta, et neminem per viam salutaveritis. Praedicatori etenim tanta debet in Deo esse fiducia, ut praesentis vitae sumptus quamvis non provideat, tamen sibi hos non deesse certissime sciat, ne dum mens ejus occupatur ad temporalia, minus aliis provideat aeterna. Cui etiam per viam neminem salutare conceditur, ut sub quanta festinatione iter p
Abbreviated transcription (Latin):
semꝑ autem subiectis noceat: cer-¬
tissime scitur. S ed utinam si ad p̃-¬
dicationis uirtutẽ non sufficimus.
loci nr̃i officium in innocentia ui¬
tȩ teneamus. Nam subditur. Cece
ego mitto uos. sicut agnos inter
lupos. Multi autem cum regimi-¬
nis uitã suscipiunt. ad lacerandos
subditos in ardescunt. Terrorem
potestatis exhibent: & quib pro¬
desse debuerant nocent. Et quia
caritatis uiscera non habent. do¬
mini uideri appetunt: patres se
ẽẽ minime recognoseunt. Humi¬
litatis locum in elationẽ domi¬
nationis immutant. & si quando
extrinsecus blandiuntur. intrin¬
secus seuiunt. De quib alibi ueri¬
tas dicit. Ueniunt ad uos inuesti¬
mentis ouium. intrinseeus auten
sunt lupi rapaces. Contra que on¬
nia considerandum nobis ẽ qui
sicut agni inter lupos mitimur
malitiȩ. non habeamus. Qui enĩ
locum p̃dicationis suscipit. mala
inferre non debet sed tolerare. ui
exipsa sua mansuetudine iram

Expanded text:
semper autem subjectis noceat, cersemper autem subjectis noceat, certissime scitur. 4. Sed utinam si ad praedicationis virtutem non sufficimus, loci nostri officium in innocentia vitae teneamus. Nam subditur: Ecce ego mitto vos sicut agnos inter lupos. Multi autem cum regiminis jura suscipiunt, ad lacerandos subditos inardescunt, terrorem potestatis exhibent, et quibus prodesse debuerant, nocent. Et quia charitatis viscera non habent, domini videri appetunt, patres se esse minime recognoscunt, humilitatis locum in elationem dominationis immutant, et si quando extrinsecus blandiuntur, intrinsecus saeviunt. De quibus alias Veritas dicit: Veniunt ad vos in vestimentis ovium, intrinsecus autem sunt lupi rapaces . Contra quae, omnia considerandum nobis est quia sicut agni 1498 inter lupos mittimurmalitiae non habeamus. Qui enim locum praedicationis suscipit, mala inferre non debet, sed tolerare, ut ex ipsa sua mansuetudine iram
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ nobis petite. ut digna uobis
oꝑari ualeamus: ne ab exortatio-¬
ne lingua torpeat: ne postquã
predicationis locum suscipimꝰ.
apud iustum uidicem nr̃a nos
taciturnitas addieat. Sepe enĩ
pro sua nequitia p̃dicantium
restringitur lingua. sepe uero ex
subiectorum culpa ut eis qui pre¬
sunt p̃dicationis sermo subtraha¬
tur. Ex sua quippe nequitia predi¬
cantis lingua restringitur. sicut
psalmista ait. Peccatori autem dix̃
ds: quare tu enarras iusticias
meas: Et rursum ex uitio. subiec¬
torum uox p̃dicantium ꝓhibetur:
sieut ad ierechielem dñs dicit.
Linguam tuam adherere faciam
palato tuo & eris mutus: nec qua¬
si uir obiurgans: quia domus ex¬
asꝑans ẽ. Acsi aꝑte dicat. Id circo
tͥ p̾dicationis sermo tollitur: quia
dum me in suis actib plebs exas¬
perat. non ẽ digna cui exhortatio
ueritatis fiat. Ex ciuus ergo uitio
p̃dicatori sermo subtrahatur: ñ
facile agnoscitur. Quia uero pa¬
storis taciturnitas aliquando sͥ:

Expanded text:
pro nobis petite, ut digna vobis pro nobis petite, ut digna vobis operari valeamus, ne ab exhortatione lingua torpeat, ne postquam praedicationis locum suscepimus apud justum judicem nostra nos taciturnitas addicat. Saepe enim pro sua nequitia praedicantium lingua restringitur: saepe vero ex subjectorum culpa agitur ut eis qui praesunt, praedicationis sermo subtrahatur. Ex sua quippe nequitia praedicantium lingua restringitur, sicut Psalmista ait: Peccatori autem dixit Deus: Quare tu enarras justitias meas? Et rursum ex vitio subjectorum, vox praedicantium prohibetur sicut ad Ezechielem Dominus dicit: Linguam tuam adhaerescere faciam palato tuo, et eris mutus, nec quasi vir objurgans, quia domus exasperans est . Ac si aperte dicat: Idcirco tibi praedicationis sermo tollitur, quia dum me in suis actibus plebs exasperat, non est digna cui exhortatio veritatis fiat. Ex cujus ergo vitio praedicatori sermo subtrahatur, non facile cognoscitur. Quia vero Pastoris taciturnitas aliquando sibi,
Abbreviated transcription (Latin):
am dñi rectas facite semitas dĩ
nr̃i. Hinc illis psalmista ait. Iter
facite ei: qui ascendit suꝑ occa¬
ascendit: quia unde in passione
occubuit: in de maiorem suã
głam resurgendo manifestauit.
Suꝑ occasum uidelicet ascen¬
dit. quia mortem quam ꝑtulit
resurgendo calcauit. Ci ergo
qui ascendit suꝑ oceasum iter
facimus: cum nos eius głam
ur̃is mentib p̃dicamus. ut eas
& ipse post ueniens. ꝑ amoris
sui presentiam illustret. Missis
autem predieatorib. quid di¬
cat audiamus. Messis quidem
multa. operarii autem pauci.
Rogate ergo dñm messis. ut
mittat oꝑarios in messem suã.
pauci sunt. Quod sine graui
& si sunt qui bona audiant.:
desunt qui dicant. Ecce mun¬
dus sacerdotib plenus est: sed
tamen in messe dei rarus ual¬
de inuenitur oꝑator. quia of¬
ficium quidem sacerdotale
suscepimus. sed opus officii ñ
kmi. pensate quod dicitur:
rogate dñm messis: ut mittat
oꝑarios inmessem suam. Uos

Expanded text:
am Domini, rectas facite semitas Dei am Domini, rectas facite semitas Dei nostri . Hinc illis Psalmista ait: Iter facite ei qui ascendit super occaascendit, quia unde in passione occubuit, inde majorem suam gloriam resurgendo manifestavit. Super occasum videlicet ascendit, quia mortem quam pertulit resurgendo calcavit. Ei ergo qui ascendit super occasum iter facimus cum nos ejus gloriam vestris mentibus praedicamus, ut eas et ipse post veniens per amoris sui praesentiam illustret. 3. Missis autem praedicatoribus, quid dicat audiamus: Messis quidem multa, operarii autem pauci. Rogate ergo dominum messis, ut mittat operarios in messem suam. pauci sunt, quod sine gravi etsi sunt qui bona audiant, desunt qui dicant. Ecce mundus sacerdotibus plenus est, 1497 sed tamen in messe Dei rarus valde invenitur operator, quia officium quidem sacerdotale suscepimus, sed opus officii non s charissimi, pensate quod dicitur: Rogate dominum messis, ut mittat operarios in messem suam. Vos
Abbreviated transcription (Latin):
do nos sermonib ali-¬
quando uero oꝑib
ammonet. Ipsa etem̃
facta eius precepta sunt: quia dũ
aliquid tacitus facit. quid agere
debeamus innotescit. Ecce enim
binos inp̃dicatione discipłos mit¬
tit. Quia enim duo sunt precep¬
ta karitatis dei uidelicet amor
& proximi. & minus quam int̾¬
duos haberi karitas non pocest.
nemo enim propͥe ad semet ipsũ
ctione se in alterum tendit. ut eẽ
karitas possit: binos ad p̃dican¬
dum discipłos dominus mittit.
quatinus hoc nobis tacitus in
nuat quia qui caritatem erga
alterum non habet. p̃dicationis
officium susciꝑe nullatenus de¬
bet. Bene autẽ dr̾ quia misit eos
ante faciem suam in omnẽ ciui¬
tatẽ & locum quo ipse erat uen¬
turus. Predicatores enim suos
dñs sequitur. quia p̃dicatio p̃¬
uenit: & tune ad mentis nr̃ȩ ha¬
bitaculum dñs uenit: quando
uerba exortationis precurrunt.
atq ꝑhȩc ueritas inmente sus¬
cipitur. Hinc namq isdem p̃di-¬
catorib ysaias dicit. parate ui-¬

Expanded text:
do nos sermonibus, aliquando vero operibus admonet. Ipsa etenim facta ejus praecepta sunt, quia dum aliquid tacitus facit, quid agere debeamus innotescit. Ecce enim binos in praedicationem discipulos mittit, quia duo sunt praecepta charitatis, Dei videlicet amor, et proximiduos haberi charitas non potest nemo enim proprie ad seipsum ctione se in alterum tendit, ut esse charitas possit binos ad praedicandum discipulos Dominus mittit, quatenus hoc nobis nuat, quia qui charitatem erga alterum non habet, praedicationis officium suscipere nullatenus debet. 2. Bene autem dicitur quia misit eos ante faciem suam in omnem civitatem et locum quo erat ipse venturus. Praedicatores enim suos Dominus sequitur, quia praedicatio praevenit, et tunc ad mentis nostrae habitaculum Dominus venit, quando verba exhortationis praecurrunt, atque per haec veritas in mente suscipitur. Hinc namque eisdem praedicatoribus Isaias dicit: Parate vi
Abbreviated transcription (Latin):
b implicam. ministeriũ actionis nr̃e
ab aliis maus p̃uidiciũ qͥm asacer¬
dotib tolerat ds. quando eos quos
ad aliorum correctionẽ posuit. dare
de se exempla prauitatis ceruit. qͦn¬
do ipsi peccamꝰ. qui compescere pec¬
cata debuimꝰ. plerumq si quos con¬
tinent̃ uiuere conspiciunt irrident.
Consid̾ate gͦ quid de gregib agatur
quando lupi pastores fuint. Hi em̃
custodiam gregis suscipiunt. qui
insidiare gregem dominieũ ñ metu¬
unt: contra quos dĩ greges custodi¬
ri debuerunt. Nulla animarũ luera
querimꝰ: ad nr̃a eotidie studia uaca¬
mus. Terrena conspicimꝰ. humana
głam intenta mente captamus. Et
gumentũ. Di causam relinquimus.
ad t̾rena negotia uacamꝰ: locum sei¬
tatis accepimꝰ. & t̾renis actib impli¬
quando nullo uitȩ suȩ merito uul¬
gi transcendit actionẽ. Imploremus
seremiȩ lacͥmas. consideret mortem
nr̃am: & implorans dicat. Quomͦ

Expanded text:
bus implicamur, ministerium actionis nostrae bus implicamur, ministerium actionis nostrae ab aliis majus praejudicium quam a sacerdotibus tolerat Deus, quando eos quos ad aliorum correctionem posuit dare de se exempla pravitatis cernit, quando ipsi peccamus, qui compescere peccata debuimus. Plerumqtinenter vivere conspiciunt, irrident. Considerate ergo quid de gregibus agatur, quando pastores lupi fiunt. Hi enim custodiam gregis suscipiunt, qui insidiari gregi dominico non metuunt, contra quos Dei greges custodiri debuerant. Nulla animarum lucra quaerimus, ad nostra quotidie studia vacamus, terrena concupiscimus, humanam gloriam intenta mente captamus. Et gumentum; Dei causam relinquimus, ad terrena negotia vacamus; locum sanctitatis accipimus, et terrenis actibus impliquando nullo merito suae vulgi transcendit actionem. 15. Imploremus Jeremiae lacrymas; consideret mortem nostram, et deplorans dicat: Quomodo
Abbreviated transcription (Latin):
ris necessitate compulsus. ualde in
his inhis inuitus iaceo. Ad exteriora
emm negocia dilapsi sumꝰ & aliud
oxhonore suscipini. atꝙ aliu officio
actionis exhibemꝰ. Ministeriũ p̃ dica¬
dionis relinquimꝰ. & ad penam nr̃am
ut uideo ep̃i uocamur: qui honoris
nom̃ n uirtutẽ tenemꝰ. Relinquunt
manum ñ tendimꝰ. Cotidie ꝑ multas
ad infernum tendere uidemus.Si
enim secularib intenti. tanto insen¬
sibiliores intus efficimur: quanto
ad ea quȩ foris sunt studiosiores ui¬
demur: Usu quippe curȩ t̾renȩ ad ce¬
leste desidium obdurescit animus.
& dum ipso suo usu durus efficitur
ꝑactionẽ scłi. ad ea emolliori ñ ualet
que ꝑtinent ad caritatẽ di. Unde
bene sca ȩccłia de membris suis in¬
firmantib dicit. Posuerunt me cu¬
stodem inuineis: uineam meã non
custodiui. Uuieȩ quippe nr̃ȩ actio¬
nes sunt. quas usu eotidiani laboris
excolimus. Sed custodes in uineis
positi nr̃am iineam minime custo¬
dimus. quia dum extraneis actioni¬

Expanded text:
ssitate compulsus, valde in his jaceo invitus. Ad exteriora enim negotia delapsi sumus, et aliud ex honore suscepimus, atque aliud officio actionis exhibemus. Ministerium praedicationis relinquimus, et ad poenam nostram, ut video, episcopi vocamur, qui honoris nomen, non virtutem tenemus. Relinquunt manum non tendimus. Quotidie per multas ad infernum tendere negligenterenim saecularibus intenti, tanto insensibiliores 1503 intus efficimur, quanto ad ea quae foris sunt studiosiores videmur. Usu quippe curae terrenae a coelesti desiderio obdurescit animus; et dum ipso suo usu durus efficitur per actionem saeculi, ad ea emolliri non valet quae pertinent ad charitatem Dei. Unde bene sancta Ecclesia de membris suis infirmantibus dicit: Posuerunt me custodem in vineis, vineam meam non custodivi . Vineae quippe nostrae actiones sunt, quas usu quotidiani laboris excolimus. Sed custodes in vineis positi, nostram vineam minime custodimus, quia dum extraneis actioni
Abbreviated transcription (Latin):
te: ommpotenti do fructũ uos redde
de negotio qđ accepistis parate. Sed
ista quȩ dicimꝰ: meliꝰ apud uos oran¬
do quam loquendo obtinebimꝰ. Ore¬
mus. Ds qui nos pastores in popło
mano ore dicim᷑: intius oculis eẽ ua¬

Expanded text:
te; omnipotenti Deo fructum vos reddere te; omnipotenti Deo fructum vos reddere de negotio quod accepistis parate. Sed ista quae dicimus melius apud vos orando quam loquendo obtinebimus. OREMUS. Deus, qui nos pastores in populomano ore dicimur, in tuis oculis esse va
Abbreviated transcription (Latin):
demꝰ: ammonendꝰ ẽ ut coniugio fre¬
nare studeat iniquitatẽ suã. quati¬
nus ꝑ hoc qđ licet. discat supare
hoc qd ñ licet. Cum conugatum ui¬
demꝰ. ammonendꝰ ẽ ut sic exerceat cu¬
ram scłi: ne post ponat amorẽ dei. Sie
placeat uoluntati coniugs. ut ñ dis¬
pliceat conditori. Cum clericum uide¬
mus. ammonendꝰ ẽ quatinus sic uiuat.
ut exemplũ uitȩ scłarib p̾beat. uesi
quid in ilo uste rephendit᷑: ex eiꝰ uitio
ipsa religionis nr̃e estimatio de gene¬
retur. Cum monachũ uidemꝰ. amimo¬
nendꝰ ẽ ut reuerentiã habitus sui. in
actu in loquutione incogitatione sua
semꝑ circumspiciat: & ea quȩ mundi
sunt ꝑfecte deserat & qđ ostendit hu¬
manis oeulis habitu hoc ante di ocu¬
los morib p̃tendat. Iste itaq iam sc̃s
e ammoneat᷑ ut creseat. Ille uero qͥ¬
ad huc iniquus e: ammoneat᷑ ut eor¬
rigatur. quatinꝰ quisq ad sacerilotẽ
cogitate: hȩc ꝓximis ur̃is impendi¬

Expanded text:
idemus, admonendus est ut conjugio freidemus, admonendus est ut conjugio frenare studeat iniquitatem suam, quatenus per hoc quod licet discat superare quod non licet. Cum conjugatum videmus, admonendus est ut sic exerceat curam saeculi, ne postponat amorem Dei; sic placeat voluntati conjugis, ut non displiceat conditori. Cum clericum videmus, admonendus est quatenus sic vivat, ut exemplum vitae saecularibus praebeat, ne si quid in illo juste reprehenditur, ex ejus vitio ipsa religionis nostrae aestimatio gravetur. Cum monachum videmus, admonendus est ut reverentiam habitus sui in actu, in locutione, in cogitatione sua semper circumspiciat, ut ea quae mundi sunt perfecte deserat, et quod ostendit humanis oculis habitu, hoc ante Dei oculos moribus praetendat. Iste itaque jam sanctus est, admoneatur ut crescat; ille vero adhuc iniquus est, admoneatur ut se corrigat, quatenus quisquis se ad sacerdotem cogitate, haec et proximis vestris impendi