comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Hoc recte diceretur. si dis¬
trictus iudex non corda hominũ. sed facta pensard:
Iniqui enĩ ideo cũ fine deliquerunt. quia cum fine
uixerunt. Nã uoluissent utiq si potuissent sine fine
uiuere. ut potuissent sine fine peccare. Ostendunt
enĩ quia inpeccato semꝑ uiuere cupiant. qui numquã
desinunt peccare dũ uiuunt: Ad magnã ergo iustitiã
iudicantis ꝑtin&: ut nũquã careant supplicio. quia in
hac uita nũquã uoluerunt carere peccato.

Expanded text:
Hoc recte diceretur, si districtus judex non corda hominum, sed facta pensaret. Iniqui enim ideo cum fine deliquerunt, quia cum fine vixerunt. Nam voluissent utique, si potuissent, sine fine vivere, ut potuissent sine fine peccare. Ostendunt enim, quia in peccato vivere semper cupiunt, qui nunquam desinunt peccare, dum vivunt. Ad magnam ergo justitiam judicantis pertinet, ut nunquam careant supplicio qui in hac
Abbreviated transcription (Latin):
docibiles deseruit. quantos in locis aliis ab
ta esse ut doces. & manifesta ratio. & prolatum
congruũ testimoniũ declarat. sed quȩso ut de
uita tanti patris ad narrationis ordinem reideas.
GREGORIUS: C¬
um sc̃s uir diu in eadem
solitudine uirtutib signisq succrescer&. multi
abeo in loco eodẽ ad omĩ potentis di sunt seruitiũ¬
corigregati. ita ut illic duodecĩ monasteria cum
omĩ potentis iħu xp̃i dnĩ opitulatione construer&.
In quib statutis patrib duodẽnos monachos depu¬
tauit. paucos uero secũ retinuit. quos ad huc
in sua p̾sentia aptius erudiri iudicauit. Cepere
&iã tunc ad eum romanȩ urbis nobiles & religi¬
osi concurrere. suosq ei filios om̃i potenti driõ
nutriendos dare : Tunc quoq bonȩ spei suos
soboles euitius maurũ. tertullus uero p̃atricus
placidũ tradidit. Equibus maurus iuuenior
cũ bonis poller& moribus. magistri ad iutor
coepit existere. Placidus uero puerilis
ad huc indoles annos gerebat.¬

Expanded text:
dociles deseruit, quantos in locis aliis a ta esse ut doces, et manifesta ratio, et prolatum congruum testimonium declarat. Sed quaeso ut de vita tanti Patris ad narrationis ordinem redeas. Gregor. Cum sanctus vir diu in eadem solitudine virtutibus signisque succresceret, multi ab eo in eodem loco ad omnipotentis Dei sunt servitiucongregati: ita ut illic duodecim monasteria cum omnipotentis Jesu Christi Domini opitulatione construeret, in quibus statutis Patribus duodenos monachos deputavit; paucos vero secum retinuit, quos adhuc in sua praesentia aptius erudiri judicavit. Coepere etiam tunc ad eum Romanae urbis nobiles et religiosi concurrere suosque ei filios omnipotenti Deo nutriendos dare. Tunc quoque bonae spei suas soboles, Equitius Maurus, Tertullus vero patricius Placidum tradidit; e quibus Maurus junior cum bonis polleret moribus, magistri adjutor coepit existere; Placidus vero puerilis adhuc indolis gerebat
Abbreviated transcription (Latin):
loci in colas necessitas urguer&. dato studio operis.
eumꝑ loca alia diriuare conati sunt. Sed quãuis diutius
laboratũ fuisse. a proprio alueo deflecti non potuit.
Tunc uir dnĩ frigdianus rastrũ sibi paruulum fecit.
ad alueũ fluminis accessit. & solus orationi incubuit.
atq eidẽ flumini p̃cipiens ut sequere tur . per loca
quȩq ei uisa sunt rastrũ ꝑterrã traxit. Quẽ relicto
ꝓprio alueo. tota fluminis aqua secuta est. ita ut fun¬
ditus locũ consueti cursus deserer&. & ibi sibi alueum
ubi tracto ꝑterrã rastro uir dni signũ fecerat uendicar&.
x quȩ essent alimentis hominũ profutura sata. uel

Expanded text:
loci incolas necessitas urgeret, dato studio operis, loci incolas necessitas urgeret, dato studio operis, eum per loca alia derivare conati sunt. Sed quamvis diutius laboratum fuisset, a proprio alveo deflecti non potuit. Tunc vir Domini Frigdianus rastrum sibi parvulum fecit, ad alveum fluminis accessit, et solus orationi incubuit; atque eidem flumini praecipiens ut se sequeretur, per loca quaeque ei visa sunt rastrum per terram traxit. Quem relicto alveo proprio 296 tota fluminis aqua secuta est, ita ut funditus locum consueti cursus desereret, et ibi sibi alveum, ubi tracto per terram rastro vir Domini signum fecerat, vindicaret, et quaeque essent alimentis hominum profutura sata vel
Abbreviated transcription (Latin):
eius. qui quondã in stabulis itinerũ. cursũ seruauerat
equorũ: Atq hoc ex hac uita subducto ad episco¬
patus ordinẽ lobinus ascitus est. qui in ea dẽ urbe
fullo fuerat. Quo adhuc suꝑstite ita cuncti ir¬
habitatores ciuitatis illius & barbarorũ gladiis
& pestilentiȩ immanitate uastati sunt. ut post
mortẽ illius nec quis ep̃s fier&. nec quib fieri potuiss&
ed neq hoc sileã. quod narrante¬
uiro uenerabili uenantio lunensi epõ. me antebiduũ
contigit agnouisse. Lucanȩ nãq ȩxclesiȩ sibim& pro¬
pinquȩ fuisse mirȩ uirtutis uirũ frigdianũ nomiNe
narrauit ep̃m. Cuius hoc opinatissimũ acunctis illic
habitantibus testatur memorari miraculũ. quod auserah
fluuius qui iuxta urbis illius muros influebat. sepe
in undatione cursus sui facta. alueũ egressus ꝑ agros
diffundi consueuerat. & quȩ sata ac plantata reppe¬
rir& euerter&. Cũq hoc erebro fier&. & magna eidẽ

Expanded text:
illius, qui quondam in stabulis itinerum cursum servaverat illius, qui quondam in stabulis itinerum cursum servaverat equorum. Atque hoc ex hac vita subducto, ad episcopatus ordinem Jovinus accersitus est, qui in eadem urbe fullo fuerat. Quo adhuc superstite, ita cuncti inhabitatores civitatis illius et barbarorum gladiis et pestilentiae immanitate vastati sunt, ut post mortem illius nec quis episcopus fieret, nec quibus fieret ed neque hoc sileam, quod narrantviro venerabili Venantio Lunensi episcopo me ante biduum contigit agnovisse. Lucanae namque Ecclesiae, sibimet propinquae, fuisse mirae virtutis virum Frigdianum nomine narravit episcopum: cujus hoc opinatissimum a cunctis illic habitantibus testatur memorari miraculum, quod Auseris fluvius, qui juxta illius urbis muros influebat, saepe inundatione facta cursus sui alveum egressus per agros diffundi consueverat, ut quaeque sata et plantata reperiret everteret. Cumque hoc crebro fieret, et magna ejusdem
Abbreviated transcription (Latin):
tiq sic oport&. & dedĩ nos
seꝑ miseratione confidere. & de nrã infirmitate
formidare. Ecce enĩ paradrsi cedrũ concussã audi¬
uimus sed non euulsã. quatenus infirmis nobis & de
eiꝰ concussione nascatur timor. & de ei stabilitate fidutia.
ir quoq uenerabilis uitȩ constantius aquinȩ ep̃s fuit.
qui nuꝑ predecessoris mei tẽpore beatȩ memori ar
iohannis papae defunctus est. Hunc ꝓphetiȩ spm̃
habuisse multi testantur. quieũ familiariter scire
potuerunt. Cuius inter multa hoc ferunt religiosi
ueracesq uiri qͥ p̃sentes fuerunt qđ in die obitus sui
cũ acircũ stantib ciuibus ut pote discessurus pater
tã amabilis amarissime plangeretur. eum flendo
reqͥsiuere dicentes. Iuẽ post te pater habebimus.
constantiũ mulionẽ. post mulionem fullonem.
ote aquine et hoc habes. Quib prophetiȩ uerbis¬
edi tis. uitȩ spm̃ exalauit extremũ. Quo de functo
eiꝰ ȩcclesiȩ pastoralẽ suscepit curã andreas diaconus

Expanded text:
tique sic oportet et de Dei nos semper miseratione confidere, et de nostra infirmitate formidare. Ecce enim paradisi cedrum concussam audivimus, sed non evulsam, quatenus infirmis nobis et de ejus concussione nascatur timor, et de ejus stabilitate fiducia.ir quoque venerabilis vitae Constantius Aquinae civitatis episcopus fuit, qui nuper praedecessoris mei tempore beatae memoriae Joannis papae defunctus est. Hunc prophetiae habuisse spiritum multi testantur, qui eum familiariter scire potuerunt. Cujus inter multa hoc ferunt religiosi veracesque viri qui praesentes fuerunt, quod in die obitus sui cum a circumstantibus civibus utpote discessurus Pater tam amabilis amarissime plangeretur, eum flendo requisierunt, dicentes: Quem post te, Pater, habebimus? Constantium, mulionem; post mulionem, fullonem. O te, Aquine, et hoc habes. Quibus prophetiae verbisditis, vitae spiritum exhalavit extremum. Quo defuncto, ejus Ecclesiae pastoralem suscepit curam Andreas diaconus
Abbreviated transcription (Latin):
st plane. sed sisit qui uelit imitari. Ego enim
uirtutẽ patientiae. signis & miraculis maiorem credo
uadam namq dieis qui post uenerabilis honorati
exitũ monasterii regimen tenebat. contra eundẽ
uenerabilẽ libertinũ in graui rracundia exarsit.
ita ut eũ manibus ceder&. Et quia uirgam qua
eum ferire poss& minime inuenit. comprehenso
scabello subpedaneo. ei caput ac faciem tũtudit.
totũq illius uultũ tumentem acliuidũ reddidit.
Iui ue hementer cȩsus. ad stratũ proprium tacitus
redut. Die uero altera. erat pro utilitate
monasterii causa constituta. Ex pͥletis igitur

Expanded text:
st plane, sed si sit qui velit imitari. Ego enim virtutem patientiae signis et miraculis majorem credo. Quadam namque die is qui post venerabilis Honorati exitum monasterii regimen tenebat, contra eumdem venerabilem Libertinum gravi iracundia exarsit, ita ut eum manibus caederet. Et quia virgam qua eum ferire posset, minime invenit, comprehenso scabello suppedaneo, ei caput ac faciem tutudit, totumque illius vultum tumentem ac lividum reddidit: qui vehementer caesus, ad stratum proprium tacitus recessit. Die vero altera erat pro utilitate monasterii causa constituta. Expletis igitur
Abbreviated transcription (Latin):
uid suꝑ hacre miraris petre: Nuqd
mente excidit. quia cũ danihel ꝓpheta magnã illam atq
terribilẽ uisionẽ uidit. exqua &iã uisione contremuit.
ꝓtinus ad iunxit. & ego elangui. & egrotaui ꝑdies plurumos
Caro enĩ ea quȩ sunt sp̃s capere non ual&. & id cir co non nũquã
cũ mens humana ultra sẽ ad uidendũ ducitur. necesse est ut
hoc carneũ uasculũ qͦd ferre talenti pondus non ual&. infirmet᷑.
PETRUS :

Expanded text:
uid super hac re miraris, Petre? Nunquidnam menti excidit, quia cum Daniel propheta magnam illam ac terribilem visionem vidit, ex qua etiam visione contremuit, protinus adjunxit: Et ego elangui, et aegrotavi per dies plurimos ? Caro enim ea quae sunt spiritus capere non valet; et idcirco nonnunquam cum mens humana ultra se ad videndum ducitur, necesse est ut hoc carneum vasculum, quod ferre talenti pondus non valet, infirmetur. PETR.
Abbreviated transcription (Latin):
ic cuncta esse ut asseris constat
patenter. quia uerba quȩ  posueras. rebus probað.
Sed quȩ sote ut indices. si scĩ uiri omĩa quae uolunt
possunt. & cuncta impetrant. quȩ desiderant optinere.

Expanded text:
ic cuncta esse, ut asseris, constat patenter: quia verba quae proposueras, rebus probas. Sed quaeso te, ut indices si sancti viri omnia quae volunt possunt, et cuncta impetrant quae desiderant obtinere.
Abbreviated transcription (Latin):
Duo sunt letre
mastyrii genera. unũ in occulto. alterũ quoq inpublico.
Nam &si ꝑsecutio desit exterius. martẏrii meritum in
occulto est. cũ uirtus ad passionẽ prõpta flagrat in
animo. Quia enĩ esse possit sine aꝑta passione mar tyriũ.
testatur in euangelio dñs. qui zebedei filiis adhuc p̃
infirmitate mentis maiora sessionis loca quȩsentibus
dicit. P otestis bibere calicẽ quẽ ego bibiturus sum.
Cui uidelic& cũ responderent possumus. utrisq ait. Calicẽ
quidẽ meũ bibetis. sedere autẽ ad dexterã meã ł sinistrã.
non est meũ dare uobis. Quid autẽ calicis nomen. nisi
passionis poculũ signat. Et cũ nimirũ const&. quia
ia cobus in passione occubuit. iohannes uero in pace ȩccłȩ
quieuit. incunctanter colligitur esse & sine aꝑta passi¬
one martyriũ. quando & ille calicẽ dnĩ bibiturus est.

Expanded text:
Duo sunt, Petre, martyrii genera, unum in occulto, alterum in publico. Nam etsi persecutio desit exterius, martyrii meritum in occulto est, cum virtus ad passionem prompta flagrat in animo. Quia enim esse possit et sine aperta passione martyrium, testatur in Evangelio Dominus, qui Zebedaei filiis adhuc prae infirmitate mentis majora ses ionis loca quaerentibus dicit: Potestis bibere calicem quem ego bibiturus sum ? Cui videlicet cum responderent: Possumus; ait utrisque: Calicem quidem meum bibetis; sedere autem ad dexteram meam vel sinistram, non est meum dare vobis . Quid autem calicis nomen, nisi passionis poculum signat? Et cum nimirum constet quia Jacobus in passione occubuit, Joannes vero in pace Ecclesiae quievit, incunctanter colligitur, esse et sine aperta passione martyrium, quando et ille calicem Domini bibere
Abbreviated transcription (Latin):
carnis cũ iumento. quousq & ipsã mostalitatẽ carnis.
supplicia ꝑfecte deficit. qͥa semꝑ deficiendo sub sistit.
Utqui spũ & carne peccauerunt. semꝑ essentialiter uiuentes

Expanded text:
carnis cum jumento, quousque et ipsam mortalitatem carnis gcarnis cum jumento, quousque et ipsam mortalitatem carnis gsupplicia perfecte deficit, quia semper deficiendo subsistit, ut qui spiritu et carne peccaverunt, semper essentialiter viventes
Abbreviated transcription (Latin):
abent &iã infideles
fidẽ. sed utinã indõ. quã si utiq haberent. infideles
non essent. Sed hinc insua ꝑfidia redarguendi sunt.
hinc ad fidei grãm ꝓuocandi. qͥa si de ipso suo uisibili
corpore credunt qͦđ minime uiderunt. cur in uisibilia non
credunt quȩ corporaliter uidere non possunt. Nam
quia post mortẽ carnis uiuat anima. pat& ratio. sed
fidei amixta. Tres quippe uitales sp̃s. creauit omĩ¬
potens ds̃. Unũ qui carne non tegitur. alium qui
carne tegitur. s& non cũ carne moritur. tertiũ qui
carne tegitur. & cũ carne moritur. Dp̃s namq est
qͥ carne non tegitur. angelorum. Sp̃s qͥ carne tegitur
sed cũ carne non moritur. hominum. Sp̃s qui carfie
tegitus & cũ carne moritur iumentorũ. omniumq
brutorũ animaliũ. Homo itaq sicut in medio creatis
est ut ess& inferior angelo. superior iumento. ita
aliqͥd hab& cõmune cũ summo. aliqͥd cõmune cũ infino
Immor talitatẽ scilic& sp̃s cũ angelo. mortalitatẽ uero

Expanded text:
abent etiam infideles fidem, sed utinam in Deum. Quam si utique haberent, infideles non essent. Sed hinc in sua perfidia redarguendi sunt, hinc ad fidei gratiam provocandi: quia si de ipso suo visibili corpore credunt quod minime viderunt, cur invisibilia non credunt, quae corporaliter videri non possunt? Nam quia post mortem carnis vivat anima, patet ratio, sed fidei admixta. Tres quippe vitales spiritus creavit omnipotens Deus. Unum qui carne non tegitur, aliem qui carne tegitur, sed non cum carne moritur. Tertium qui carne tegitur, et cum carne moritur. Spiritus namque est qui carne non tegitur, angelorum: spiritus qui carne tegitur, sed cum carne non moritur, hominum: spiritus qui carne tegitur, et cum carne moritur, jumentorum brutorum omnium animalium. Homo itaque siest, ut esset inferior angelo, superior jumento, ita aliquid habet commune cum summo, aliquid commune cum infimo: immortalitatem scilicet spiritus cum angelo, mortalitatem vero
Abbreviated transcription (Latin):
ir reuerentissimus libertinus qui regis totilȩ
tẽpore eiusdẽ fundensis monasterii p̃positus
fuit. in discipulatu illius conuersatus atq esu¬
ditus est. De quo quã uis uirtutes multas
plurimorũ narratio certa uulgauesit. prae¬
dictus tamen laurentius religiosus uir qui nunc
suꝑest. & ei ipso intẽpore familiarissimꝰ fuit.
multa mihi de illo dicere consueuit. ex quibus

Expanded text:
ir reverentissimus Libertinus, qui regis Totilae tempore eiusdem Fundensis monasterii praepositus fuit, in discipulatu illius conversatus atquo cruditus est. De quo quamvis virtutes multas plurimorum narratio certa vulgaverit, praedictus tamen Laurentius religiosus vir, qui nunc superest et ei ipso in tempore familiarissimus fuit, multa mihi de illo dicere consuevit. Ex quibus
Abbreviated transcription (Latin):
ex mortis uicini sed ex ipsa eiꝰ prȩsentia & uisione turbati.¬
omnes sibim& pacẽ dederunt. corpus & sanguinẽ fedẽptoris
acceperunt. dõ se singuli cõmendantes. ut eorum animas
benigne susciper&. quorũ corpora intã pauenda morte tra¬
diderat. Sed omip̃s ds̃ qui eorũ mentes mirabiliter terruit.
eorũ quoq uitã mirabilius seruauit. Nam diebus octo
nauis eadẽ usq ad superiores. tabulas aquis plena. iter
ꝑagens propriũ enatauit. Nono autẽ die in cothronenss
castri portu deducta est. Exqua exierunt om̃s in coldmes.
qͥ cũ prȩdicto uenerabili u̾iro maximiano nauigabant:
Cũq post eos ipse quoq fuiss& egressus. mox in eiusdẽ portus
ꝓfundũ nauis demersa est. acsi illis egredientib: pro pondert
subleuatione caruiss&. Et quȩ plena hominib: in pelago¬
aquas portauerat atq natauerat. maximiano cũ frib
recedente. aquas sine hominib: in portu non ualuit portar

Expanded text:
ex mortis viciniex mortis viciniomnes, sibimet pacem dederunt, corpus et sanguinem Redemptoris acceperunt, Deo se singuli commendantes, ut eorum animas benigne susciperet, quorum corpora in tam pavenda morte tradiderat. Sed omnipotens Deus, qui eorum mentes mirabiliter terruit, eorum quoque vitam mirabilius servavit. Nam diebus octo navis eadem usque ad superiores tabulas aquis plena, iter proprium peragens enatavit; nono autem die in Cotronensis castri portum deducta est. Ex qua exierunt omnes incolumes, qui cum praedicto venerabili viro Maximiano navigabant. Cumque post eos ipse quoque fuisset egressus, mox in ejusdem portus profundum navis demersa est, ac si illis egredientibus pro pondere sublevatione caruisset; et quae plena hominibus in pelagoaquas portaverat, atque nataverat, Maximiano cum suis fratribus recedente, aquas sine hominibus in portu non valuit portare;
Abbreviated transcription (Latin):
eq hoc silendũ puto. qđ omĩpotens ds̃ suꝑ maximi anum
famulũ suũ nunc sẏracusanũ epm. tunc autẽ monasteru¬
mei patrẽ dignatus est monstrare miraculũ. Nam
dũ iussione pontificis mei in constantinopolitanȩ urbis
palatio responsis ȩcclesiasticis deseruirẽ. illic ad me
isdẽ uenerabilis maximianus caritate exigente cũ frĩb uenit.
tico nimia tẽpestate dep̾hensus. in estimabili ordine
atq miraculo in usitato erga se cunc tosq qui cum eo¬
aderant. omnipotentis dĩ &iram cognouit. & gratiam.
Nam cũ in eorũ morte uentorũ nimie tatib eleuati fluctꝰ
seuirent. exnaui claui ꝑditi arbor abscisa est. uela
in undis ꝓiecta. totũq uas nauis quassatũ nimiis fluctib
ab omĩ fuerat sua cõpage dissolutũ. Rimis itaq patentib
intrauit mare. atq usq ad superiores tabulas impleuit¬
naui. ita ut non tã nauis inter undas. quã undȩ iam intra
nauĩ esse uiderentur. Iunc in eadẽ naui residentes. non iã

Expanded text:
e hoc silendum puto, quod omnipotens Deus super Maximianum famulum suum, nunc Syracusanum episcopum, tunc autem mei monasterii Patrem, dignatus est monstrare miraculum. Nam dum jussione pontificis mei in Constantinopolitanae urbis palatio responsis ecclesiasticis deservirem, illuc ad me idem venerabilis Maximianus charitate exigente cum fratribus venit. tico nimia tempestate deprehensus, inaestimabili ordine atque inusitato miraculo erga se, cunctosque qui secum aderant omnipotentis Dei et iram cognovit et gratiam. Nam cum in eorum morte ventorum nimietatibus fluctus elevati saevirent, ex navi clavi perditi, arbor abscissa est, vela in undis projecta, totumque vas navis nimiis quassatum fluctibus ab omni fuerat sua compage dissolutum. Rimis itaque patentibus, intravit mare, atque usque ad superiores tabulas implevit; ita ut non magis navis inter undas quam undae jam intra navim esse viderentur. Tunc in eadem navi residentes, non jam
Abbreviated transcription (Latin):
intanta subtilitate contigit discere quod nesciui. Sed¬
quȩ sote ut me ȩquanimiter feras. si ipse quoq apudte
more ecclesiastis nrĩ infirmantiũ in me ꝑsonã susceps
ut & isdẽ infirmantib ꝓdesse ꝓpinquius quasi ꝑ eorum
inquisitionẽ possim.

Expanded text:
in tanta subtilitate contigit discere quod nescivi. Sedso te, ut me aequanimiter feras, si ipse quoque apud te more Ecclesiastis nostri, infirmantium in me personam suscepero, ut eisdem infirmantibus prodesse propinquius quasi per eorum inquisitionem possim.
Abbreviated transcription (Latin):
US U tasstruis itaest. sed suꝑ indignos nos
diunȩ misericor diȩ dispensationẽ miror. qͥa langobardorũ
seuitiã ita moderatur. ut eorũ sacer dotes sacrilegos. qͥ esse se¬
fideliũ quasi uictores uident . or thodoxorũ fidẽ per sequi
minime ꝑmittit.

Expanded text:
Ut asseris ita est, sed super indignos nos divinae misericordiae dispensationem miror, qui Langobardorum saevitiam ita moderatur, ut eorum sacerdotes sacrilegos, qui esse fidelium quasi victores videntur, orthodoxorum fidem persequi minime permittat.
Abbreviated transcription (Latin):
itaᷤ iã concionator nr̃ uelut exmente infirmantiũ humanȩ
suspitionis sententiã proponit dũdicit. unus interitus ẽ
hominũ & iumentorũ . & ȩqua utriusq conditio. Sicut
moritur homo. sic & illa moriuntur. Similiter spirant omia.
& nihil hab& homo iumentis amplius. Quitamen ex diffi¬
nitione rationis. suã postmodũ sententiã profertdicens.
uid hab& ãplius sapiens stulto. & qͥđ pauper. nisi ut
ꝑgat illuc ubiest uita: Qui igitur dix̃ nihil hab&¬
homo iumentis aplius. ipse rursũ diffiniuit. qͥa hab&
aliqd sapiens non solũ amplius iumento. sed &iã ab homine
stulto. uidelic& ut pergat illuc ubi est uita
Quib uerbis primũ indicat. qͥ ahic hominum uita non est.
quã alibi esse testatur. N ab & ergo hoc homo amplius¬

Expanded text:
ita etiam concionator noster, velut ex mente infirmantium humanae ita etiam concionator noster, velut ex mente infirmantium humanae suspicionis sententiam proponit, dum dicit: Unus interitus est hominis et jumentorum, et aequa utriusque conditio. Sicut moritur homo, sic et illa moriuntur; similiter spirant omnia, et nihil habet homo jumentis amplius . Qui tamen ex definitione rationis suam postmodum sententiam profert, dicens: Quid habet amplius sapiens a stulto, et quid pauper, nisi ut pergat illuc ubi est homo jumentis amplius, ipse rursum diffinivit, quia habet sapiens aliquid non solum amplius a jumentis, sed etiam ab homine stulto, videlicet ut pergat illuc, ubi vita est. Quibus verbis primum indicat, quia hic hominum vita non est, quam alibi esse testatur. Habet ergo hoc homo
Abbreviated transcription (Latin):
edisserit. & de domo luctus quȩ sit utilitas ostendit dicens
In illa enĩ finis cunctorũ ammonetur hominũ. & uiuens
cogitat qͥđ futurũ sit. Rursum illic scriptum est
lactare iuuenis. in adolescentia tua. Et paulo post subdit᷑.
Idolescentia enĩ & uoluptas. uanasunt. Quidũ hoc post¬
modũ uanũ esse redarguit qͦđ prius ãmonuisse uidebatur.
pitenter indicat qͥa illa quasi exdesiderio carnali uerba
intulit. hȩc uero ex iuditii ueritate subiunxit. Sicut ergo
delectationẽ prius carnaliũ exprimens curis postpositis
denuntiat. bonũ esse manducare & bibere. quod tamen
postmodũ exiuditii ratione rep̃hendit. cũ esse melius dicit
ire addomũ luctus quã ad domũ conuiuii: Et sicut lȩtari
debere iuuenẽ in ad olescentia sua quasi ex deliberatione
carnaliũ ꝓponit. & tamen postmodũ ꝑ diffinitionem sen¬
tentiȩ ad olescentiã & uoluptatẽ uanã esse redarguit.

Expanded text:
edisserit, et de domo luctus quae sit utilitas ostendit, dicens: edisserit, et de domo luctus quae sit utilitas ostendit, dicens: In illa enim finis cunctorum admonetur hominum, et vivens cogitat quid futurum sit . Rursum illic scriptum est: Laetare, juvenis, in adolescentia tua. Et paulo post subditur: Adolescentia enim et voluptas, vana sunt. Qui dum hoc postmodum vanum esse redarguit, quod prius admonuisse videbatur, patenter indicat, quia illa quasi ex desiderio carnali verba intulit, haec vero ex judicii veritate subjunxit. Sicut ergo delectationem prius carnalium exprimens, curis postpositis, denuntiat bonum esse manducare et bibere, quod tamen postmodum ex judicii ratione reprehendit, cum esse melius dicit ire ad domum luctus quam ad domum convivii; et sicut laetari debere juvenem in adolescentia sua, quasi ex deliberatione carnalium proponit, et tamen postmodum per definitionem sententiae adolescentiam et voluptatem vana esse redarguit;
Abbreviated transcription (Latin):
secũ pariter om̃s ammonebat. Qui igitur infine libri
dicit. omnes pariter audiamus. ipse sibi testis est. quia
inse multoꝵ ꝑsonas suscipiens. quasi solus locutus non est
Unde & alia sunt quȩ in libro eodẽ ꝑ inquisitionem
mouentus. atq alia quȩ ꝑrationẽ satis fatiunt. Alia
quȩ extẽptati ꝓfert animo. atq adhuc huius mundi¬
delectationib dediti. alia uero inquib: ea quȩ rati¬
onis sunt disserat. atq animũ adelectatione cõpescat.
Ibinãq ait. Hoc itaq mihi uisũ est bonũ. ut cõmedat
quis & bibat. & fruatur lȩtitia ex labore suo. Et longe
inferius sub iungit. Melius est ire ad domum luctus.
quã ad domũ conuiuii Si enĩ bonũ est manducare
& bibere. melius fuisse uidebatur ad domum conuiuii
ꝑgere. quã ad domũ luctus: Ex quare ostenditur. qua
illud exinfirmantiũ ꝑsona intulit. hoc uero exrati Honis
diffinitione subiunxit. Nã ipsas ꝓtinus rationis causas

Expanded text:
secum pariter omnes admonebat? Qui igitur in fine libri secum pariter omnes admonebat? Qui igitur in fine libri dicit: Omnes pariter audiamus, ipse sibi testis est quia in se multorum personas suscipiens, quasi solus locutus non est. Unde et alia sunt quae in libro eodem per inquisitionem moventur, atque alia quae per rationem satisfaciunt; alia quae ex tentati delectationibus dediti; alia vero, in quibus ea quae rationis sunt, disserat, atque animum a delectatione compescat. Ibi namque ait: Hoc itaque mihi visum est bonum, ut comedat quis et bibat, et fruatur laetitia ex labore suo . Et longe inferius subjungit. Melius est ire ad domum luctus, quam ad domum convivii . Si enim bonum est manducare et bibere, melius fuisse videbatur ad domum convivii pergere quam ad domum luctus. Ex qua re ostenditur quia illud ex infirmantium persona intulit, hoc vero ex rationis definitione subjunxit: nam ipsas protinus rationis causas
Abbreviated transcription (Latin):
alomonis liber in quo hȩc scripta
sunt. ecclesiastes appellatus est. Ecclesiastes autem.
ꝓpriȩ concionator dicitur. In contione uero sententia
ꝓͥmitur. ꝑ quã tumultuosae turbȩ seditio cõprimatur.
Etcũ multi diuersa senti nt. ꝑ concionantis rationẽ.
ad unã sententiã ꝑducuntur. Hic igitur liber
idcirco concionator dicitur. qͥa salomon in eo quasi
tumultuantis turbe suscepit sensũ. ut ea ꝑ inquisiti¬
onẽ h dicat. quȩ fortasse ꝑtẽptationẽ imperita mens
sentiat. Nã quot sententias quasi ꝑ inquisitionem
mou&. quasi tot inse personas diuersorum suscipit.
Ded contionator uerax uelut extensa manu omĩum
tumultus sedat. eosq ad unam sententiã reuocat.
cũ in eiusdẽ libri termino ait. finẽ loquendi omes pariter
audiamus. Dmñ time. & mandata eiꝰ obserua. hoc est enĩ
omnis homo. Sienĩ in libro eodẽ ꝑlocutionẽ suã multoꝵ
ꝑsonas non susceperat. cur ad audiendũ finem loquendi

Expanded text:
alomonis liber in quo haec scripta sunt, Ecclesiastes appellatus est. Ecclesiastes autem proprie concionator dicitur. In concione vero sententia promitur, per quam tumultuosae turbae sedi io comprimatur. Et cum multi diversa sentiunt, per concionantis rationem ad unam sententiam perducuntur. Hic igitur liber idcirco concionator dicitur, quia Salomon in eo quasi tumultuantis turbae suscepit sensum, ut ea per inquisitionem dicat, quae fortasse per tentationem imperita mens sentiat. Nam quot sententias quasi per inquisitionem movet, quasi tot in se personas diversorum suscipit. Sed concionator verax velut extensa manu omnium tumultus sedat, eosque ad unam sententiam revocat, cum in ejusdem libri termino ait: Finem loquendi omnes pariter audiamus: Deum time, et mandata ejus observa; hoc est enim omnis homo . Si enim in libro eodem per locutionem suam multorum personas non susceperat, cur ad audiendum loquendi finem
Abbreviated transcription (Latin):
facere. instanter operare. qͥa nec opus. nec ratio.
nec scientia. nec sapientia erit apud inferos. quotu ꝓperad.
Quomodo ergo unus interitus est hominis & iumenti. &
ȩqua utriusq conditio. Put quomodo nihil hab& homo
iumentis ãplius. cũ iumenta post mortẽ carnis ñ uiuunt
hominũ uero sp̃s ꝓmalis suis operib: post mortemcarniss
ad inferos deducti. nec ipsa morte moriuntur.: Sro
in utraq tã dispari sententia demonstratus. quia
concionator uerax. & illud extẽptatione carriali
intulit. & hoc postmodũ spũ ali ueritate diffiniuit.

Expanded text:
r operare, quia nec opus, nec ratio, nec sapientia, nec scientia erit apud inferos, quo tu properas . Quomodo ergo unus interitus est hominis et jumenti, et aequa utriusque conditio? aut quomodo nihil habet homo jumentis amplius, cum jumenta post mortem carnis non vivunt, hominum vero spiritus, pro malis suis operibus, post mortem carnis ad inferos deducti, nec in ipsa morte moriuntur. Sed in utraque tam dispari sententia demonstratur quia concionator verax, et illud ex tentatione carnali intulit, et hoc postmodum ex spiritali veritate definivit.
Abbreviated transcription (Latin):
Iitȩ nãq uenerabilis ualentio qͥ post in hac urbe romana
mihi sicut nosti & meo monasterio p̃fuit. prius in ualeri
prouintia suũ monasteriũ rexit. In quodũ langobardi
seuientes uenissent. sicut eiꝰ narratione didici. duos ri
monachos in ramis unius arboris suspenderunt. qͥ sispen
eodẽ die defuncti sunt. Pacto autẽ uespere. utrorunq
eorũ sp̃s claris illic apertisq uocib psallere ceperiun
ita quoq ut ipsi qͥ eos occiderant cũ uoces psallentum
audirent. nimiũ mirati terrerentur. Quas uidelic& ue
captiui quoq oñis qͥ illic aderant audierunt. aco. eor

Expanded text:
itae namque venerabilis Valentio, qui post in hac Romana urbe mihi, sicut nosti, meoque monasterio praefuit, prius in Valeriae provincia suum monasterium rexit. In quo dum Langobardi saevientes venissent, sicut eius narratione didici, duos eius monachos in ramis unius arboris suspenderunt. Qui suspensi eodem die defuncti sunt. Facto autem vespere, utrorumque eorum spiritus claris illic apertisque vocibus psallere coeperunt, ita ut ipsi quoque qui eos occiderant, cum voces psallentium audirent, nimium mirati terrerentur. Quas videlicet voces captivi quoque omnes, qui illic aderant, audierunt atque eorum
Abbreviated transcription (Latin):
dies defunctȩ sunt. ati in exclesia sepultȩ. Cũq in eadẽ
ȩcclesia missarũ sollẽpnia celebrarentur atq ex more
diaconus clamar&. siquis non cõmunicat d& locum.
nutrix earũ quȩ pro eis oblationẽ dnõ deferre consueuerat.
eas de sepulchris suis progredi. & exire ȩcclesiã uidebat
Q uod dũ sepius cerner&. quia ad uocẽ diaconi clamantis
exibant foras. atq intra ȩcclesiã ꝑmanere non poterant.
ad memoriã rediit. quȩ uirdĩ illis ad huc uiuentibus
mandauit. eas quippe se cõmunione priuare dixerat.
nisi mores suos & uerba corrigerent: Tunc seruo dĩ
cũ graui merdre indicatũ est. qui manu sua protinus
oblationẽ dedit dicens. Ite . & hanc oblationẽ pro eis
offerri dnõ facite. & ulterius excõmunicatȩ non erunt.
uȩ dũ oblatio ꝓ eis fuiss&c immolata. & adiacono iuxta
morẽ clamatũ est. ut non cõmunicantes ab ȩcclesia exi¬

Expanded text:
dies defunctae sunt, atque in ecclesia sepultae. Cumque in eadem dies defunctae sunt, atque in ecclesia sepultae. Cumque in eadem ecclesia missarum solemnia celebrarentur, atque ex more diaconus clamaret: Si quis non communicat, de locum, nutrix earum quae pro eis oblationem Domino offerre consueverat, eas de sepulcris suis progredi et exire de ecclesia videbat. Quod dum saepius cerneret, quia ad vocem diaconi clamantis exibant foras, atque intra ecclesiam permanere non poterant, ad memoriam reduxit quae vir Dei illis adhuc viventibus mandavit. Eas quippe se communione privare dixerat, nisi mores suos et verba corrigerent. Tunc servo Dei cum gravi moerore indicatum est, qui manu sua protinus oblationem dedit, dicens: Ite et hanc oblationem pro eis offerri Domino facite, et ulterius excommunicatae non erunt Quae dum oblatio pro eis fuisset immolata, et a diacono juxta morem clamatum est, ut non communicantes ab ecclesia exi
Abbreviated transcription (Latin):
feminȩ nobiliori genere exortȩ in loco ꝓprio conuer¬
sabantur. quibus quidã religiosus uis ad exterioris
uitae usum p̃bebat obsequium. Sed sicut non nullis sol&
nobilitas generis parere ignobilitatẽ mentis. ut minus
se in hoc mundo despiciant. qui plus sece teris aliquid
fuisse meminerunt. necdũ predictȩ scĩ moniales feminȩ
ꝑfecte linguã sub habitus sui freno restrinxerant.
& eundẽ religiosũ uirũ qui ad exteriora necessaria
eis obsequiũ p̃bebat. in cautis sepe sermonib ad iracun¬
diã prouocabant. Quicũ diu ista tolerar&. ꝑ rexit
addĩ hominẽ. quantasq pateretur uerborũ contumelias
enarrauit. Uir autẽ dĩ hȩc de illis audiens. eis ꝓtinus
mandauit dicens. Corrigite linguã uestrã. quia si non
emendaueritis. ex cõmunico uos. Quã uidelic& ex cõ mu¬
nicationis sententiã non ꝓferendo intulit. sed temptando.
Illȩ autẽ apristinis morib nihil mutatȩ. intra paucos

Expanded text:
e, in loco proprio conversabantur; quibus quidam religiosus vir ad exterioris vitae usum praebebat obsequium. Sed sicut nonnullis solet nobilitas generis parere ignobilitatem mentis, ut minus se in hoc mundo despiciant, qui plus se caeteris aliquid fuisse meminerunt; necdum praedictae sanctimoniales feminae perfecte linguam suam sub habitus sui freno restrinxerant, et eumdem religiosum virum qui ad exteriora necessaria eis obsequium praebebat, incautis saepe sermonibus ad iracundiam provocabant. Qui dum diu ista toleraret, perrexit ad Dei hominem, quantasque pateretur verborum contumelias, enarravit. Vir autem Dei haec de illis audiens, eis protinus mandavit, dicens: Corrigite linguam vestram; quia si not emendaveritis, excommunico vos. Quam videlicet excommunicationis sententiam non proferendo intulit, sed minando. Illae autem a pristinis moribus nihil mutatae, intra paucos
Abbreviated transcription (Latin):
colligi potest. qͥ a hĩ quos peecata grauia deprimunt.
si insacro loco sepeliri se faciant. restat ut &iã de sua
p̃sup̃tione iudicentur. quatinus eos sacra loca non libe
rent. sed &iã culpa temeritatis accus&:
habitant plurimi testantur. quod qͥdã artis eorũ primus
cũ defunctus fuiss&. in ȩcclesia beati ianuarii martyris
iuxta portã scĩ laurentii a coniuge sua sepultus est.
Sequenti autẽ nocte. ex sepultura eadẽ audiente custode
enis cȩpit sp̃s clamare. ardeo. ardeo. Cũ uero has
diu uoces emitter&. custos hoc ri nuntiauit uxori.
Axor uero illius eos qui diligent᷑ inspicerent artis eidẽ
uiros trans misit ad ȩccłam. uolens agnoscere qualit̃
eiꝰ ess&c corpus insepulcro. dequo talia clamaret.
Qui aperientes sepulcrũ uestimenta quidẽ intacta rep¬
pererunt. quȩ nunc usq in eadẽ ȩccła ꝓ eiusdẽ causȩ
testimonio seruantur. Corpus uero illius omni no

Expanded text:
collige, quia hi quos peccata gravia deprimunt, collige, quia hi quos peccata gravia deprimunt, si in sacro loco sepelire se faciant, restat ut etiam de sua praesumptione judicentur, quatenus eos sacra loca non liberent, sed etiam culpa temeritatis accuset.habitant plurimi testantur, quod quidam artis eorum primus, cum defunctus fuisset, in ecclesia B. Januarii martyris juxta portam S. Laurentii martyris a conjuge sua sepultus est. Sequenti autem nocte ex sepultura eadem, audiente custode, ejus spiritus coepit clamare: « Ardeo, ardeo. » Cum vero has diu voces emitteret, custos hoc ejus nuntiavit uxori. Uxor vero illius eos qui diligenter inspicerent, artis ejusdem viros transmisit ad ecclesiam, volens cognoscere qualiter ejus esset corpus in sepulcro, de quo talia clamaret. Qui aperientes sepulcrum, vestimenta quidem intacta repererunt, quae nunc usque in ecclesia pro ejusdem causae testimonio servantur. Corpus vero illius omnino
Abbreviated transcription (Latin):
testantur ei rei. quã narrant nuꝑ ingenuensi urbe
contigisse. Ibi nãq ut dicunt ualentinus nomine
mediolanensis ȩccłae defensor defunctus est. uir
ualde lubricus & cunctis leuitatib occupatus. cuius
corpus in ȩccła beatimarṫris syri sepultum est
Nocte autẽ media in eadẽ ȩccła factae sunt uoces
acsi quis uiolenter ex ea repellere tus. atq trahe¬
ret̾ foras. Ad quas nimirũ uoces occurrert̃ custodes.
& uiderunt duos quosdã te terrimos sp̃s. qui eius dẽ
ualentini pedes quadã ligatura strinxerant. & eum
ab ȩccła clamantẽ ac nimiũ uociferantẽ foras trahe¬
bant. Qui uidelic& ex territi. ad sua strata reuersi st̃.
Mane autẽ facto aperientes sepulcrũ in quo isdẽ ualen¬
tinus positus fuerat. eius corpus non inuenerunt.
Cũq extra ȩccłam quȩrerent ubi proiectũ ess&. inue¬
nerunt hoc inse pultro alio positũ ligatis adhuc pedib
sicut de ȩccła fuerat abstractũ. Exquare petre

Expanded text:
testantur ei rei, quam narrant nuper in Genuensi urbe contigisse. Ibi namque, ut dicunt, Valentinus nomine Mediolanensis Ecclesiae defensor defunctus est, vir valde lubricus, et cunctis levitatibus occupatus, cujus corpus in ecclesia beati martyris Syri sepultum est. Nocte autem media in eadem ecclesia factae sunt voces, ac si quis violenter ex ea repelleretur ac traheretur foras. Ad quas nimirum voces currebant custodes, et viderunt duos quosdam teterrimos spiritus, qui ejusdem Valentini pedes quadam ligatura strinxerant, et eum ab ecclesia clamantem ac nimium vociferantem foras trahebant. Qui videlicet territi, ad sua strata reversi sunt. Mane autem facto, aperuerunt sepulcrum in quo idem Valentinus positus erat, ejusque corpus non invenerunt. Cumque extra ecclesiam quaererent ubi projectum esset, invenerunt hoc in sepulcro alio positum, ligatis adhuc pedibus sicut de ecclesia fuit abstractum. Ex qua re, Petre,
Abbreviated transcription (Latin):
aenihil tale adnos de eonunc usq. ꝑlatũ est. Quibus
di famulus addidit dicens. &iã mortuus est. Nã hȩsterno
de hora nona inter iohannẽ papã & simmachũ patriciũ.
in hac uicina uulcani olla iactatus est. Quod illi audientes
exitus atq suppliciũ di famulo fuerat ostensũ. Et quia
iohannẽ papã affligendo incustodia occidit. simima chũ quoq
patriciũ ferro trucidauit. ab illis iuste inignẽ mitti appi¬
ruit. quos in hac uita iniuste iudicauit

Expanded text:
et nihil tale ad nos de eo nunc usque perlatum est". Quibus et nihil tale ad nos de eo nunc usque perlatum est". Quibus Dei famulus addedit", dicens: "Etiam mortuus est; nam hesterna die hora nona inter Iohannem papam et Symachum patricium in hac vicina Vulcani olla iactatus est". Quod illi audientes, exitu atque supplicio Dei famulo fuerat ostensum'. Et quia Iohannem papam adflpatricium ferro trucidavit, ab illis iuste in ignem mitti apparuit, quos in hac vita iniuste iudicavit
Abbreviated transcription (Latin):
ostquã laboriose
gedidisti. opere p̃cium credo. siea quȩ mihi auiris
fidelib sunt digesta narrauero. Iulianus nãq huius
romanȩ ȩcclȩ cui dõ auctore deseruio secundus defensor.
qͥ ante septẽ fere annos de functus est. ad me adhuc in
monasterio posito crebro ueniebat. mecũq conloqui
de animȩ utilitate consueuerat. Hic itaq mihi quadã
die narrauit dicens. Theo derici regis tẽporibus pater
socerimei insiciliã exactionẽ canonis egerat. atq iam
ad italiã rediebat. Quius nauis at pulsa ẽ. ad insulam
quȩ liparis appellatur. Et quia illic uir quidã solita¬
rius magnȩ uirtutis habitabat. dũ nautȩ nauis arma¬
mentas pararent. uisũ est p̃dicto patri soceri mei ad
eundẽ uirũ dĩ ꝑgere. seq eiꝰ orationib: cominendare.
uos uir dnĩ cũ uidiss& eis intes alia coi loquens. dixit.
citis quia theodericus rex mortuus est: Qui illi
ꝓtinus responderunt. Absit. Nos eũ uiuentẽ dimisimꝰ.

Expanded text:
ostquam laboriose credidisti, operae pretium credo, si ea quae mihi a viris fidelibus sunt digesta narravero. Julianus namque hujus Romanae Ecclesiae, cui Deo auctore deservio, secundus defensor, qui ante septem ferme annos defunctmonasterio posito crebro veniebat mecumque colloqui de animae utilitate consueverat. Hic itaque mihi quadam die narravit, dicens: 'Theudorici regis temporibus pater soceri mei in Siciliam exactionem canonis egerat atque iam ad Italiam rediebat. Cuius navis appulsa est ad insulam quae Liparis appellatur. Et quia illic vir quidam solitarius magnae virtutis habitabat, dum nautae navis armamenta repararent, visum est praedicto patri soceri mei ad eundem virum Dei pergere seque eius orationibus commendar. Quos vir Domini cum vidisset, eis inter alia colloquens dixit: "Scitis, quia rex Theudericus mortuus est"? Cui illi protinus responderunt: "Absit; nos eum viventem dimisimus,
Abbreviated transcription (Latin):
uper nãq: est res gesta quã narro.
Quia quȩdã mulier mente capta. dũ sensum funditus
ꝑ didiss& : ꝑ montes & ualles. ꝑ siluas & cãpos die
noctuq uagabatur: ibiq. tantũ modo quiescebat.
ubi hanc qui escere lassitudo corgiss&: Quadã uero
die dũ uaga nimiũ errar&: adbeati uiri benedicti¬
patris specũ deuenit: ibiq nesciens ingressa mansit:
Facto autẽ mane. ita sanato sensu egressa est: ac si
eã numquã insania capitis ulla teriuisset
Quȩ omni uitar suȩ tempore. in eadem quam acceperat
salute permansit:

Expanded text:
uper namque est res gesta quam narro; quia quaedam mulier mente capta, dum sensum funditus perdidisset, per montes et valles, silvas et campos die noctuque vagabatur; ibique tantummodo quiescebat, ubi hanc quiescere lassitudo coegisset. Quadam vero die dum vaga nimium erraret, ad beati viri Benedicti specum devenit, ibique nesciens ingressa mansit. Mane autem facto ita sanato sensu egressa est, ac si eam nunquam insania capitis ulla tenuisset; quae omni vitae suae tempore in eadem quam acceperat salute permansit.
Abbreviated transcription (Latin):
quã matrẽ habuerit. ꝓtinus respond& illũ atq illã
uẽ sistatĩ requirã utrũne nouerit quando cori¬
ceptus sit. uel uiderit quando natus. nihil horum
se uel nosse uel uidisse fatebitur. & tamen qͦđ non
uidit credit. Nã illũ patrẽ. illãq se habuisse matrẽ
absq dubitatione testatur.
PETRUS. Fatror
qͥa nunc usq nesciui. qͦđ & infidelis haber& fidem.

Expanded text:
spondebit, illum atque illam. Quem si statim requiram utrumne noverit quando conceptus sit, vel viderit quando natus, nihil horum se vel nosse, vel vidisse fatebitur, et tamen quod non vidit, credit. Nam illum patrem illamque se habuisse matrem absque dubitatione testatur. PETR. Fateor quia nunc usque nescivi quod infidelis haberet fidem.
Abbreviated transcription (Latin):
filius hominis amortuis resurrexiss&c
uia occasio apta se p̾buit. lib& inquirese qui¬
nã sit quod redẽptor nr̃ cum duobus cȩcis luma
reddidit. iussit ut nemini dicerent. & illi abein¬
tes diffamauerunt eũ in totã terrã illã. Nũqd¬
nã unigenitus filius patris & scõ spũi coe ternus.
hac inre uelle habuit quod nori potuit implere
ut miraculũ quod taceri uoluit. minime potuis¬
sec abscondi. GREGORIV Hedẽptor nosti
ꝑ mortale corpus omne quod egit. hoc nobis
in exemplũ actionis p̃buit ut pro nrãrũ uiriũ
modulo eius uestigia sequentes. in offenso pede
operis p̃sentis uitae carpamus uiã. Miraculũ
nãq faciens & taceri iussit. & tamen taceri
non potuit. ut uidelic& electi eius exempla
doctrinȩ illius sequentes. in magnis quȩ faciunt
latere quidẽ in uoluntate habeant. sed ut
ꝓsint aliis. ꝓdantur inuiti uatinus &x
magnȩ humilitatis sit qͦd sua opera taceri
appetunt. & magnȩ humilitatis sit qͦđ eorũ

Expanded text:
Filius hominis a mortuis resurgeret . PETR. Quia occasio apta se praebuit, libet inquirere quidnam sit quod Redemptor noster cum duobus caecis lumen reddidit, jussit ut nemini dicerent, et illi abeuntes diffamaverunt eum in totam terram illam . Nunquidnam unigenitus Filius, Patri et sancto Spiritui coaeternus, hac in re velle habuit, quod non potuit implere, ut miraculum quod taceri voluit, minime potuisset abscondi? GREGOR. Redemptor noster per mortale corpus omne quod egit, hoc nobis in exemplum actionis praebuit, ut pro nostrarum virium modulo ejus vestigia sequentes, inoffenso pede operis praesentis vitae carpamus viam. Miraculum namque faciens, et taceri jussit, et tamen taceri non potuit; ut videlicet et electi ejus exempla doctrinae illius sequentes, in magnis quae faciunt, latere quidem in voluntate habeant, sed ut prosint aliis, prodantur inviti; quatenus et magnae humilitatis sit quod sua opera taceri appetunt, et magnae utilitatis sit quod eoru
Abbreviated transcription (Latin):
xrerũ petre
maginib:. pensamus merita causarũ. Perpontem
quippe ad amȩna loca transire iustos aspexit . quia angusti
ualde est semita quȩ ducit aduitã. Et fetentẽ fluuium
decurrentẽ udit. quia ad ima cotidie defluit carnalium
hic putredo uitiorũ. Et quorundã habitacula fȩcoris
nebula tangebat. quorundã uero ab ea tanginon pote¬
rant . qͥa sunt pleriq qui multa iã bona opera faci
sed tamen adhuc carnalibus uitiis incogitationis delec tat¬
one tanguntur. Etiustũ ualde est. ut illic nebula foe tors
obsideat. quos hic adhuc carnis fetor delectat. Vnde &
eandẽ delectationẽ carnis esse beatus iob infetore con¬
spiciens. deluxuriosꝰ ac lubricꝰ sententiã ꝓtulit dicens.
dulcedo illius uermis. Qui autẽ ꝑfecte cor ab omĩ delecta¬
tione carnis excutiunt. constat mmirũ qͥa eorũ habiticuli
fetoris nebula non tanguntur. Et notandũ qđ is dt̃ fetos
esse & nebula uisa sit . qͥa nimirũ carnalis delectatio

Expanded text:
rerum, Petre, imaginibus pensamus merita causarum. Per pontem quippe ad amoena loca transire justos aspexit: Quia angusta valde est semita quae ducit ad vitam . Et foetentem fluvium decurrentem vidit, quia ad ima defluit quotidie carnalium hic putredo vitiorum. Et quorumdam habitacula fetoris nebula tangebat, quorumdam vero ab ea tangi non poterant: quia sunt plerique qui multa jam bona opera faciunt, sed tamen adhuc carnalibus vitiis in cogitationis delectatione tanguntur. Et justum valde est, ut illic nebula fetoris obsideat, quos hic adhuc carnis fetor delectat. Unde et eamdem delectationem carnis 437 esse beatus Job in fetore conspiciens, de luxurioso ac lubrico sententiam protulit, dicens: Dulcedo illius vermes . Qui autem perfecte cor ab omni delectatio e carnis excutiunt, constat nimirum quia eorum habitacula fetoris nebula non tanguntur. Et notandum quod idem fetor esse et nebula visa sit, quia nimirum carnalis delectatio
Abbreviated transcription (Latin):
Mirũ ualde quãuis uenerabilẽ & scĩssimũ uirũ. ad huc
tamen in hac carne corruptibili degentẽ potuisse animas
soluere. in illo iã inuisibili iuditio constitutas
GRICOR

Expanded text:
Mirum valde, quamvis venerabilem et sanctissimum virum, adhuc tamen in hac carne corruptibili degentem, potuisse animas solvere in illo jam invisibili judicio constitutas. Gregor
Abbreviated transcription (Latin):
infernus uero inferior. sub terra esse uideatur:
Et iohannis uox in ea estimatione concordat. qui
cũ signatũ librũ septẽ sigillis uidisse se dicer&. qua
nemo inuentus est dignus. neq incȩlo. neq interra
neq subtus terra aperire librũ. & soluere signacula
eĩ. adiunxit. & ego flebã multũ. Quem tamer
postmodũ librũ ꝑ leonẽ de tribu iuda dicit aperiri.
nquo uidelic& libro. qđ aliud quã sacra scriptura
signatur. quã solus redẽptor nr̃ aperuit : Qui
homo factus. moriendo. resurgendo. ascendendo
cuncta mysteria quȩ mea fuerant clausa pate fec̾it.
Et nullus in caelo. qͥ a neq angelus. nullus interra.
quia neq homo uiuens incorpore. nullus subtus t̃rã
dignus inuentus est. qͥa neq animae corpore exutȩ.
aperire nobis p̃ter dnm̃ sacrieloqͥi secreta potuerunt.
Cũ ergo ad soluendũ librũ nullus sub terra inuentus¬
esse dignus dicitur. qđ obst& non uideo . ut sub terra
esse infernus credatur
PETRUS Q¬
aeso te.

Expanded text:
infernus vero inferior sub terra esse videatur. Et Joannis vox in aestimatione ista concordat, qui cum signatum septem sigillis librum vidisse se diceret, quia nemo inventus est dignus neque in coelo, neque in terra, neque subtus terram aperire librum, et solvere signacula ejus, adjunxit: Et egpostmodum per leonem de tribu Juda dicit aperiri. In quo videlicet libro, quid aliud quam sacra Scriptura signatur, quam solus Redemptor noster aperuit, qui homo factus moriendo, resurgendo, ascendendo cuncta mysteria, quae in ea fuerant clausa, patefecit. Et nullus in coelo, quia neque angelus, nullus in terra, quia neque homo vivens in corpore, et nullus subtus terram dignus inventus est, quia neque animae corpore exutae aperire nobis, praeter Dominum, sacri eloquii secreta potuerunt. Cum ergo ad solvendum librum nullus subtus terram inventus dignus dicitur, quid obstet non video ut subtus terram esse infernus PETR. Quaeso te,
Abbreviated transcription (Latin):
maxime occupato animo. atq ad alia tendenti. Sed si sunt
quibus prodesse ualeat. uoluntatẽ meã proculdubio post¬
pono utilitati proximorũ . & in quantũ dõ largiente ualuero
quod anima post carnem uiuat. subsequenti hoc quarto
uolumine demonstrabo:¬

Expanded text:
maxime occupato animo atque ad alia tendenti. Sed si sunt quibus prodesse valeat, voluntatem meam procul dubio postpono utilitati proximorum, et, in quantum Deo largiente valuero, quod anima post carnem vivat subsequenti hoc quarto volumine demonstrabo