comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dulcedine decepti sumꝰ. amaritudine pęnarũ erudiamͦ. Nã ita &̃ nr̃a supplicia diui¬
na ꝓuidentia moderata ẽ. ut & in hoc corpore tã corruptibili ad iusticiã tendere
licer&. ⁊ deposita om̃i suꝑbia. uni dõ uero collũ subdere. nichil de se ipso fidere. ll
uni se regendũ tuendũ q: cõmittere: Ita ipso duce homo bonȩ uoluntatis molestias
huiꝰ uitȩ in usũ fortitudinis uertit. In copia uͦ uoluptatũ ꝓsperisq successib tẽp¬
raliũ. tẽꝑantiã suã ꝓbat. ⁊ roborat. Acuit in tẽptationib prudentiã. ut ñ solum
in eas non inducat᷑. s fiat etiã uigilantior. & in amorem ueritatis que sola ñ fallit
rdentior. Sed cũ om̃ib modis medeat᷑ animis ds ꝓ tẽpoꝵ oportunitatib quȩ¬
mira sapientia eiꝰ ordinant᷑. de quib aut non est tractandun. aut int̾ pios ꝑfectosq

Expanded text:
dulcedine decepti sumus, amaritudine poenarum erudiamur. Nam ita etiam nostra supplicia dividulcedine decepti sumus, amaritudine poenarum erudiamur. Nam ita etiam nostra supplicia divina providentia moderata est, ut et in hoc corpore tam corruptibili ad justitiam tendere liceret, et deposita omni superbia uni Deo vero collum subdere, nihil de seipso fidere, illi uni se regendum tuendumque committere. Ita ipso duce homo bonae voluntatis molestias hujus vitae in usum fortitudinis vertit: in copia vero voluptatum prosperisque successibus temporalium, temperantiam suam probat et roborat; acuit in tentationibus prudentiam, ut non solum in eas non inducatur, sed fiat etiam vigilantior, et in amorem veritatis, quae sola non fallit, ardentior. CAPUT mira sapientia ejus ordinantur, de quibus aut non est tractandum, aut inter pios perfectosque
Abbreviated transcription (Latin):
eutũ ẽ iipsũ ẽ. qr non ẽ factũ s genitũ. Illa uero quȩ facta sunt. eiꝰ bono ĩdigeni
sumo seslice bono id ẽ sũma essentia Omꝰ autẽ sunt ꝗͣ erant. cũ ꝑ animȩ peccatum
minus ad alum mouent᷑ nec tam̃ penitus separant᷑. nam om̃ino nulla essent. Qđaut̃
asfeciso contingi anime : hoc locis corpor. slã illa mouet᷑ uoluntate. corpꝰ autẽ spatio.
Et aute honim a ꝑuerso angło ꝑfuasum dicit᷑. ad hoc utiq uoluntate consensit: Nã si
necessitate id fecis&. nullo peccati erinine teneret̃. Qd uero corpꝰ hominis cum ante¬
peccatũ eẽt in suo genere optimũ. post peccatũ factũ ẽ mbecillosũ. ⁊ morti destinatũ
quanꝗͣ iusta uindicta peccati sit. plus tam̃ clemĩtiȩ dñi ꝗͣ seueritatis ostendit: Ita enĩ
nobis a corporis uoltptatib ad ȩternã essentiã ueritatis amorem nr̃m oportere c̃uerti.
Et est uisticie pulchritudo cũ benignitatis gr̃a. concordans. ut q̃m bonoꝵ inferiorũ

Expanded text:
nt, ejus bono indigent, summo scilicet bono, id est summa essentia. Minus autem sunt quam erant, cum per animae peccatum minus ad illum moventur: nec tamen penitus separantur; nam omnino nulla essent. Quod autem affectibus contingit animae, hoc locis corpori: nam illa movetur voluntate, corpus autem spatio. Quod autem homini a perverso angelo persuasum dicitur, etiam ad hoc utique voluntate consensit. Nam si necessitate id fecisset, nullo peccati crimine teneretur. CAPUT peccatum esset in suo genere optimum, post peccatum factum est imbecillosum et morti destinatum, quanquam justa vindicta peccati sit, plus tamen clementiae Domini quam severitatis ostendit. Ita enim nobis suadetur a corporis voluptatibus, ad aeternam essentiam veritatis amorem nostrum oportere converti. Et est justitiae pulchritudo cum benignitatis gratia concordans, ut quoniam bonorum inferiorum
Abbreviated transcription (Latin):
exerceat. aut dãpnito noceat: & om̃e corpꝰ suȩ animȩ seruiat qͥntũ ꝓ eiꝰ meritis & ꝙ̃
rerũ ordinatione sinit᷑: nullũ malũ ẽ naturȩ unuersȩ. s sua euiq cuslpa sit maluꝰ

Expanded text:
exerceat, aut damnato noceat; et omne corpus suae animae serviat, quantum pro ejus meritis, et pro exerceat, aut damnato noceat; et omne corpus suae animae serviat, quantum pro ejus meritis, et pro rerum ordine sinit
Abbreviated transcription (Latin):
sentire nullus hominũ potist. buic aecedit qđ carminis ñ sumꝰ partes. scłoꝵ ũ partes dãpnar.¬
ne facti suiꝰ alud gͦ canit᷑ sub iudicio nr̃o ista ꝑagunt᷑ de labore ño Nulli autẽ uicto
ludi agonistici placent. s tam̃ cum eius delecors decori sunt &e bȩc em̃ quedi mutatio ue¬
ritutas est. nec ob aliuid ꝓbibemur a talib spectaculis. nisi ne umnbris rerũ decepti. adbapis
reb quarũ unibrȩ illȩ sunt aberremꝰ ita uniuersitatis huiꝰ conditio atq amininstratios
solis impus animis dãpnatisq ñ placet. s etiã cum miseria carũ multis uel i t̾ra uictries¬
om̃is anima rationalis aut peccatis suis misera sit aut recte factis beata. om̃as aute ir¬
rationalis aue cedat potentiori aut pareat meliori. aut cõparet equali aut certantẽ

Expanded text:
sentire nullus hominum potest. Huc accedit quod carminis non sumus partes, saeculorum vero partes damnatisentire nullus hominum potest. Huc accedit quod carminis non sumus partes, saeculorum vero partes damnatione facti sumus. Illud ergo canitur sub judicio nostro, ista peraguntur de labore nostro. Nulli autem victo ludi agonistici placent, sed tamen cum ejus dedecore decori sunt: et haec enim quaedam imitatio veritatis est. Nec ob aliud a talibus prohibemur spectaculis, nisi ne umbris rerum decepti, ab ipsis rebus quarum illae umbrae sunt, aberremus. Ita universitatis hujus conditio atque administratio, solis impiis animis damnatisque non placet; sed etiam cum miseria earum, multis vel ia rationalis aut peccatis suis misera sit, aut recte factis beata; omnis autem irrationalis aut cedat potentiori, aut pareat meliori, aut comparetur aequali, aut certantem
Abbreviated transcription (Latin):
tollentem. Propt̃ea tam̃ pulchrũ: qr extrema uestigia illius pulehritudinus ostentat:
quã constant̃ atq incõnutabiliter ars ipsa custodit. Itaq ut nonnulli ꝑuersi magis
amant uersum ꝗͣ ipsam artem qua conficit᷑ uersus. qr plus se aurib ꝗͣ intelligentiȩ
dediderunt: ita multi tẽporalia. diligunt. conditricẽ uero ac moderatricẽ tẽporũ
diuinã ꝓuidentiã non requirunt. atq in ipsa dilectione tẽporaliũ nolunt transire
qđ amant. & tã sunt absurdi. ꝗͣ si quisquã in recitatione p̃dari carminis unã aliqͥ
sillabam solam ꝑpetuo uellet audire. S tales auditores carminũ non inueniunt᷑.
talib autẽ rerum. existimatorib plena sunt onũa. ꝓpterea qr nemo ẽ qͥ non facile
non modo totum uersũ. s etiã totum carmen possit audire. totũ autẽ ordmẽ scł̃oꝵ

Expanded text:
tollentem; propterea tamen pulchrum, quia extrema vestigia illius pulchritudinis ostentat, tollentem; propterea tamen pulchrum, quia extrema vestigia illius pulchritudinis ostentat, quam constanter atque incommutabiliter ars ipsa custodit. 43. Itaque, ut nonnulli perversi magis amant versum, quam artem ipsam qua conficitur versus, quia plus se auribus quam intelligentiae dediderunt: ita multi temporalia diligunt, conditricem vero ac moderatricem temporum divinam providentiam non requirunt; atque in ipsa dilectione temporalium nolunt transire quod amant, et tam sunt absurdi, quam si quisquam in recitatione praeclari carminis unam aliquam syllabam solam perpetuo vellet audire. Sed tales auditores carminum non inveniuntur; talibus autem rerum aestimatoribus plena sunt omnia; propterea quia nemo est, qui non facile non modo totum versum, sed etiam totum carmen possit audire; totum autem ordinem saeculorum
Abbreviated transcription (Latin):
Nunc uͦ corpus qđ corrũpit᷑ aggrauat animã. & depͥmit t̃̾rena inhabitatio sensũ multa
cogitantẽ. qr rapitur in ordmem successionis extrema corporũ pulchritudo. Nã ideo
extrema ẽ. qr simul non potest habere om̃ĩa. S dum alia cedunt atq succedunt. tẽpo¬
malum qr transit. Sic enĩ & uersus in suo genere pulcher ẽ. quãuis duȩ sillabe simi
dici nallomodo possuit. Nec enĩ scda enuntiat᷑. nisi pͥma transierit. atq ita ꝑ ordinẽ
ꝑuenit᷑ ad finẽ. ut cũ sola ultima sonat ñ secum sonantib suꝑiorib. formã tamen
& decus metri cum p̃teritis contexta ꝑficiat. Nec ideo tamen ars ipsa qua uersus
fabricatur sic tẽpori obnoxia ẽ: ut pulchritudo eiꝰ ꝑ m̃suras morarum digeratur.
s simul hab& om̃ia quib efficit uersum ñ simul habentẽ onũa. s posteriorib pͥora

Expanded text:
Nunc vero corpus quod corrumpitur aggravat animam, et deprimit terrena inhabitatio sensum multa Nunc vero corpus quod corrumpitur aggravat animam, et deprimit terrena inhabitatio sensum multa cogitantem , quia rapitur in ordinem successionis extrema corporum pulchritudo. Nam ideo extrema est, quia simul non potest habere omnia; sed dum alia cedunt atque succedunt, tempomalum, quia transit. Sic enim et versus in suo genere pulcher est, quamvis duae syllabae simul dici nullo modo possint. Nec enim secunda enuntiatur, nisi prima transierit; atque ita per ordinem pervenitur ad finem, ut cum sola ultima sonat, non secum sonantibus superioribus,formam tamen et decus metricum cum praeteritis contexta perficiat. Nec ideo tamen ars ipsa qua versus fabricatur, sic tempori obnoxia est, ut pulchritudo ejus per mensuras morarum digeratur: sed simul habet omnia, quibus efficit versum non simul habentem omnia, sed posterioribus priora
Abbreviated transcription (Latin):
uanitantiũ. ⁊ om̃ia uanitas. Quȩ habundantia homini in om̃i labore eiꝰ quo ipse labora
sub sole: Neq enĩ frustra ẽ additũ uanitantiũ. ꝙ si uanitantes detrahas qui tanꝗͣ pͥma
sectant᷑ extrema. non erit corpꝰ uanitas. s in suoꝰ quauis extrenã pulchritudinẽ sine
ullo errore monstrabit. Temporaliũ enĩ specierũ multiformitas ab unitate dĩ hominẽ
lapsum ꝑ carnales sensus diuerberauit. & mutabili uarietate multiplicauit eiꝰ affectũ.
Ita facta ẽ habundantia laboriosa. & si dici potest. copiosa egestas. dñ aliud ⁊ aliud seqͥ
ꝙ nichil eũ eo ꝑmanet. Sic a tẽpore frum̃ti uini ⁊ olei sui multiplicatus ẽ: ut ñ ĩueniat
id ipsum. id ẽ naturã incõmutabilẽ ⁊ singularẽ. quã secutus ñ err&. & assecutꝰ ñ doleat:
Habebit enĩ etiã consequentẽ redẽptionem corporis sui. qđ iam non corrumpetur.

Expanded text:
vanitantium, et omnia vanitas. Quae abundantia homini in omni labore ejus, quo ipse laborat vanitantium, et omnia vanitas. Quae abundantia homini in omni labore ejus, quo ipse laborat sub sole ? Neque enim frustra est additum, vanitantium, quia si vanitantes detrahas, qui tanquam prima sectantur extrema, non erit corpus vanitas; sed in suo genere, quamvis extremam, pulchritudinem sine ullo errore monstrabit. Temporalium enim specierum multiformitas ab unitate Dei hominem lapsum per carnales sensus diverberavit, et mutabili varietate multiplicavit ejus affectum: ita facta est abundantia laboriosa, et, si dici potest, copiosa egestas, dum aliud et aliud sequitur, et nihil cum eo permanet. Sic a tempore frumenti, vini et olei sui multiplicatus est, ut non inveniat idipsum , id est naturam incommutabilem et singularem, quam secutus non erret, et assecutus non doleat. Habebit enim etiam consequentem redemptionem corporis sui , quod jam non corrumpetur.
Abbreviated transcription (Latin):
inĩnsa spatia cogitatione format inanit᷑. & hanc spẽ sibi futurȩ habitationis pollicet᷑. nescieis
oculoꝵ concupiscentiã se trahere. & cũ hoc mundo ire uelle extra mundu̾. quẽ ꝓptea ipsũ
cẽ non putat: qr eiꝰ clariorem pariẽ ꝑ infiniũ falsa cogitatione distenait. qđ non solun
de hac luce. s etiã de aqua. postremo de uino. de melle. de auro. de argento. de ipsis deniq
pulpis ł sanguine. ł ossib quordib& animaliũ. & ceteris huiꝰcemodi reb facillime fieri
potest: Nichil enĩ ẽ corporis. qđ non uel unũ uisum possit innumerabilit̃ cogitari. uel
in paruo spatio uisim possit eadẽ imaginandi facultate ꝑ infinita distenai. S faciłlnĩ ł diffunoi
ẽ execrari carnẽ. difficillimũ autẽ non carnalit̃ sapere. Hac gͦ ꝑuersitate animȩ quȩ
contigit peccato atq supplicio. fit om̃is natura corporea illud qđ ꝑ salomonẽ dicit᷑. uanitas

Expanded text:
immensa spatia cogitatione format inaniter: et hanc speciem sibi futurae habitationis pollicetur; nesciens oculorum concupiscentiam se trahere, et cum hoc mundo ire velle extra mundum; quem propterea ipsum esse non putat, quia ejus clariorem partem per infinitum falsa cogitatione distendit. Quod non solum de hac luce, sed etiam de aqua, postremo de vino, de melle, de auro, de argento, de ipsis denique pulpis, vel sanguine, vel ossibus quorumlibet animalium, et caeteris hujusmodi rebus facillime fieri potest. Nihil enim est corporis, quod non vel unum visum possit innumerabiliter cogitari, vel in parvo spatio visum possit eadem imaginandi facultate per infinita diffundi. Sed facillimum est exsecrari carnem, difficillimum autem non carncontingit peccato atque supplicio, fit omnis natura corporea illud quod per Salomonem dicitur: Vanitas
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃is: ⁊ ꝑfecta religio ẽ. A terno enĩ creatori adherentes: & nos eĩnitate afficiam̃ necẽe ẽ
S quia hȩc anima peccatis sus obruta ⁊ implicata ꝑ se ipsã uidert ac tenere ñ poss&.
nullo in reb humanis ad diuina capessenda int̾posito gͣdu. ꝑ quẽ ad dĩ similitudinẽ a t̃rena
uita bomo niteret᷑. meffabili miscdia dĩ tẽporali dispensatione ꝑ creaturã mutabilem
s tam̃ ȩternis legib seriuentem. ad cõmemorationem pristinȩ sue ꝑfectȩ q naturȩ. partĩ
singulis hominib. partĩ uͦ ipsi hominũ generi subuenitur. Ea est nr̃is tẽporib xp̃iana re.¬
ligio quã cognoscere ac sequi: securissima & certissima salus ẽ. Defendi aduersus loqͣces.
uera sunt. & ad hȩc intuenda ⁊ ꝑcipienda bonas uoluntates ꝑ bonos angl̃os ⁊ qͦslib&
homines adiuante. Po modo autẽ qͥsq utit᷑: quẽ uid&e congruere his cum qͥb agit.

Expanded text:
ris, et perfecta religio est. Aeterno enim Creatori adhaerentes, et nos aeternitate afficiamur necesse est. Sed quia hoc anima peccatis suis obruta et implicata, per seipsam videre ac tenere non posset, nullo in rebus humanis ad divina capessenda interposito gradu, per quem ad Dei similitudinem a terrena vita homo niteretur, ineffabili misericordia Dei temporali dispensatione per creaturam mutabilem, sed tamen aeternis legibus servientem, ad commemorationem primae suae perfectaeque naturae, partim singulis hominibus, partim vero ipsi hominum generi subvenitur. Ea est nostris temporibus christiana religio, quam cognoscere ac sequi, securissima ac certissima salus est. 20. Defendi autem adversuvera sunt, et ad haec intuenda et percipienda bonas voluntates per bonos Angelos et quoslibet homines adjuvante. Eo modo autem quisque utit
Abbreviated transcription (Latin):
malũ ẽ quo ita diligit᷑. fit pȩnalis dilectori fuo. & eũ mplicat erũnis ⁊ pascitis pllacibi uo¬
luptatib qi neq ꝑmanent neq saciant & torquent dolorib qr cũ orainẽ suũ ꝑagit
pulehra mutabilitas tẽpoꝵ. deserit amantẽ species concupita. & ꝑcruciatũ sentienti
discedit a sensib. & errorib agitat. ut hanc eẽ pͥmã speciem ꝓuta quȩ om̃uĩ infuna ẽ.
nature seilice corporeȩ. quã ꝑ lubricos sensus caro male dilecta nuntiauerit. ut cũ
alido cogitat intelugere se eredat imibris Desis. fantasiiatũ. Si qͣndo autẽ ñ tenens

Expanded text:
ilectori suo, et eum implicat aerumnis, et pascit fallacibus voluptatibus: quia neque permanent, neque satiant, sed torquent doloribus. Quia cum ordinem suum peragit pulchra mutabilitas temporum, deserit amantem species concupita, et per cruciatum sentientis discedit a sensibus, et erroribus agitat; ut hanc esse primam speciem putet, quae omnium infima est, naturae scilicet corporeae, quam per lubricos sensus caro male delectata nuntiaverit, ut cum aliquid cogitat, intelligere se credat, umbris illusus phantasmatum. S
Abbreviated transcription (Latin):
generis humani sine dolo tẽporalit̃ congruens ȩt̃ña meditaret᷑. unũ dm̃. colens. Qui
nisi ꝑmaner& incõmutabilis: nulla mitabilis natura remanerꝙ. Mutari aut animã
posse non qͥdẽ localit᷑. s tanĩ tẽporalit: suis affectionib qͥsq cognoscit. Corpꝰ uero &
temporib ⁊ locis eẽ mutabile: ouuus aduertere facile ẽ. fantasmata porro nichil sunt
aluid: ꝗͣ de specie corporis corporeo sensu attracta figñita. Iuę memoriȩ mandare
ut accepta. sunt. uel partiri uł multiplicare. ł conthere. ł distendere. ł ordinare. ł¬

Expanded text:
generis humani sine dolo temporaliter congruens, aeterna meditaretur, unum Deum colens; qui generis humani sine dolo temporaliter congruens, aeterna meditaretur, unum Deum colens; qui nisi permaneret incommutabilis, nulla mutabilis natura remaneret. Mutari autem animam posse, non quidem localiter, sed tamen temporaliter, suis affectionibus quisque cognoscit. Corpus vero et temporibus et locis esse mutabile, cuivis advertere facile est. Phantasmata porro nihil sunt aliud quam de specie corporis corporeo sensu attracta figmenta: quae memoriae mandare ut accepta sunt, vel partiri, vel multiplicare, vel contrahere, vel distendere, vel ordinare,
Abbreviated transcription (Latin):
s quȩ suã uitã. suã terrã. suos fȩtus ⁊ animalia. suũ postremo regnũ habuerit ĩgen
ꝑturbent animũ ea qͥb cõmoti homines in eoꝵ ceda̾nt sententiã. rationib qͣs dñs dare dignat᷑
quantũ possumꝰ demonstramꝰ. Illud sane in primis tenere te uolo. qͥ bene nosti animũ
meũ non hoc me fugiendȩ arrogantiȩ gr̃a qͣsi solłepnit̃ dicere. quicqͥs i bis litteris
erroris inueniri poterit. hoc solũ michi eẽ tribuendũ. Quicqͥd autẽ uerũ ⁊ c̃uenient̃
expositũ. uni om̃iũ bonoꝵ munerũ largitori dõ. Iuã obrẽ sit tibi manifestũ atq ꝑcept̃
nullũ errorẽ in religione ẽẽ potuisse. si anima ꝓ dõ ñ coler& aminiã. aua coipꝰ. aut phan¬
tasmata sua.aut hoꝵ aliqua. duo coniuncta. aut certe simul omia. s i hac uita societa

Expanded text:
sed quae suam vitam, suam terram, suos fetus et animalia, suum postremo regnum habuerit, ingensed quae suam vitam, suam terram, suos fetus et animalia, suum postremo regnum habuerit, ingenperturbent animum ea quibus commoti homines in eorum cedunt sententiam, rationibus quas Dominus dare dignatur, quantum possumus demonstramus. Illud sane in primis tenere te volo, qui bene nosti animum meum, non hoc me fugiendae arrogantiae gratia quasi solemniter dicere, quidquid in his litteris erroris inveniri poterit, hoc solum mihi esse tribuendum; quidquid autem verum et convenienter expositum, uni omnium bonorum munerum lanullum errorem in religione esse potuisse, si anima pro Deo suo non coleret animam, aut corpus, aut phantasmata sua, aut horum aliqua duo conjuncta, aut certe simul omnia: sed in hac vita societati
Abbreviated transcription (Latin):
cautiores simꝰ. ctiãsi eos ad salutẽ reuocare ñ possumꝰ. Credo autẽ affuturũ dm̃. ut ista
scriptura p̃cedente pietate legentib bonis non adũsus unã aliquã .s. aduersus om̃is pͣu.
& falsas opiniones possit ualere. Cont᷑ eos tam̃ potissimũ ẽ instituta. qui duas naturs
uel substantias singulis pͥncipus aduers inucẽ rebelles eẽ arbitrant᷑. Offensi enĩ qͥbid
reb. & rurs qͥb dã delectati. non earũ quib offendunt᷑. s earũ quib deloctant᷑ uolunt
ẽt̃ auctorem dm̃. Et cũ consuetudint̃ suã uincere nequeunt. iã carnalib laqueis irretit
duas animas eẽ in uno corpore existimant. unã de dõ. que naturalit̃ hoc sit qđ ipse. alterã
de gente tenebrarũ. quã ds non genuerit. nec fecerit. nec ꝓtulerit. nec abiecerit.

Expanded text:
caucauscriptura, praecedente pietate, legentibus bonis, non adversus unam aliquam, sed adversus omnes pravas et falsas opiniones possit valere. Contra eos tamen potissimum est instituta, qui duas naturas ve. substantias singulis principiis adversus invicem rebelles esse arbitrantur. Offensi enim quibusdam rebus, et rursus quibusdam delectati, non earum quibus offenduntur, sed earum quibus delectantur, volunt esse auctorem Deum. Et cum consuetudinem suam vincere nequeunt, jam carnalibus laqueis irretiti, duas animas esse in uno corpore existimant: unam de Deo, quae naturaliter hoc sit quod ipse; alteram de gente tenebrarum, quam Deus nec genuerit, nec fecerit, nec protulerit, nec abjecerit;
Abbreviated transcription (Latin):
neq de peccatis penisq: animȩ efficit᷑ ut uniuersitas ulia desormate cirpeitꝰ. qu ito¬
ualis substantia quȩ ab om̃i peccato munda ẽ dõ subiecta. subiectis sibi ceteris dominat᷑
a nłꝰ qaȩ peceauit idi ordinata ẽ ubi eẽ tales decet. ut dõ conditore atꝙ. tectore unuer¬
sitatis derora sint om̃ia. Et̃ Ẽ pulchritudo unuiersȩ creature ꝑ heatira uneue ariue¬
mediema quȩ diuina ꝓuidentia ⁊ ineffabili beneficientia geritur gradati astineias
pulcberrima e. Tribuitur enĩ in auctoritatẽ atq rationem. Auctoraitas si destiugitat
& rationi p̃parat hominem. Ratio ad intellectũ cognitionẽ q paucit. quanꝗͣ neq aueto¬
ritatẽ ratio penitꝰ deserit: eũ considerat᷑ cui credendũ sit. Et certe sũma ẽ ipst iã cagnite

Expanded text:
sque animae efficitur, ut universitas ulla deformitate turpetur, quia rationalis substantia, quae ab omni peccato munda est, Deo subjecta, subjectis sibi ceteris dominatur. Ea vero, quae peccavit, ibi ordinata est, ubi esse tales decet, ut Deo conditore atque rectore universitatis decora sint omnia. Et est pulchritudo universae creaturae per haec medicina, quae divina providentia et ineffabili beneficentia geritur, gradatim distincteque pulcherrima est. Distribuitur enim in auctoritatem atque rationem. Auctoritas fidem flagitat, et rationi praeparat hominem. Ratio ad intellectum cognitionemque perducit. Quanquam neque auctoritatem ratio penitus deserit, cum consideratur cu
Abbreviated transcription (Latin):
substantia malũ c̃. s a b ono eno ad bonũ tẽporale. a bonosmalta si bsrantũ learsꝑ auilla
a si dligat anima rationalis peccat. q infra illã ordinatũ ẽ. Iuare ipsũ peccatuim
malĩ e. hon ea substantia quȩ pecando diligit᷑ llon g arbor illamalum eiquȩ iime¬
uosta q: dãpnationẽ. contigit ex illa arbore quȩ contra uetitui tacia e. is moscene la dont
pemali. qr cũ suo peccato anima fuerit implicata. luendo pęnas discit qoset̃sit into
peeptũ qđ custodire noluit. ⁊ peccatũ qđ fecit. atq hoc modo malũ qđ cauenoo ndi

Expanded text:
substantia malum est, sed a bono aeterno ad bonum temporale, a bono spirituali ad bonum carnale, m bonum, quod si diligat anima rationalis, peccat, quia infra illam ordinatum est. Quare ipsum peccatum malum est, non ea substantia, quae peccando diligitur. Non ergo arbor illa malum est, quae in mejustam damnationem, contingit ex illa arbore, quae contra vetitum tacta est, dignoscentia boni et mali: quia cum suo peccato anima fuerit implicata, luendo poenas, discit quid intersit inter praeceptum quod custodire noluit, et peccatum quod fecit; atque hoc modo malum, quod cavendo n
Abbreviated transcription (Latin):
eẽ non posse Ergo ab eo factũ ẽ &e corpus: qͥ oñs concordiȩ caput ẽ. Hab& corp
qͥndã pacẽ suȩ formȩ. sine ꝗ prorsus nichil eẽt. Ergo ille ẽ & corporis conditor. a qͦ
pax om̃is ẽ & qͥ forma ẽ infabricata. atq om̃iũ formosissima. Hab& aliquã speciem
sine qͣ corpꝰ non ẽ corpꝰ. Si gͦ querit᷑ quis instituerit corpꝰ ille querat᷑. qui ẽ omium
speciosissinĩ. Om̃is enĩ species ad illo ẽ Quis ẽ autẽ hic nisi unꝰ ds̃. una ueritas. una. salꝰ
om̃iũ. & prima atq sũma essentia: ex qͥ ẽ omñe qͥcꝗd ẽ inqͣntũ ẽ. qͥa inqͣntũ ẽ qͥcꝗd ẽ bonũ ẽ¬
essentia facit om̃e qđ c̃. unde & essentia dicit᷑. Alors autẽ. non ẽẽ cogit quicqͥd morit᷑.¬
Nã si ea quȩ moriunt᷑ penitꝰ iorerent᷑ ad nichilũ sine dubio ꝑuenirent. S tantum

Expanded text:
et corpus, qui omnis concordiae caput est. Habet corpus et corpus, qui omnis concordiae caput est. Habet corpus quamdam pacem suae formae, sine qua prorsus nihil esset. Ergo ille est et corporis conditor, a quo pax omnis est, et qui forma est infabricata, atque omnium formosissima. Habet aliquam speciem, sine qua corpus non est corpus. Si ergo quaeritur quis instituerit corpus, ille quaeratur qui est omnium speciosissimus. Omnis enim species ab illo est. Quis est autem hic, nisi unus Deus, una veritas, una salus omnium, et prima atque summa essentia, ex qua est omne quidquid est, in quantum est; quia in quantum est quidquessentia esse facit omne quod est, unde et essentia dicitur. Mors autem non esse cogit quidquid moritNam si ea quae moriuntur, penitus morerentur, ad nihilum sine dubio pervenirent; sed tantum
Abbreviated transcription (Latin):
natus ẽ ille de uirgine. Sed in libro suo iob cũ de creaturis cȩlestib loqueretur.
quod in dĩ conspectu etiã ipsa uix munda sint: qͣntomagis inquit homo putredo
qe filius hominis ũmis.ͣ Putredinem ꝓ mortalitate posuit. quȩ iã uelut c̃ceptam
gerit moriendi necessitatẽ. in quã peccando contrusus ẽ homo. & filiũ hominis uer¬
nem natũ de pucredine qͣsi patre. hoc ẽ de mortalitate mortalem. Ac ꝑ hoc in his
uerbis psalmi aliũ sensũ nos querere admonuit. illo quidẽ psalmo neq rȩꝓbato
ut ñ solũ scrutemur quod ait. ego aut̃ sũ uermis. s eciam illud qͦd addidit &e ñ
homo. scdt illud quod de libro cõmemoraui. Tanquã diceret. ego aut̃ filius ho

Expanded text:
natus est ille de uirgine. sed in libro suo Iob cum de creaturis caelestibus loqueretur, natus est ille de uirgine. sed in libro suo Iob cum de creaturis caelestibus loqueretur, quod in dei conspectu etiam ipsa uix munda sint: Quanto magis, inquit, homo putredo et filius hominis uermis. putredinem pro mortalitate posuit, quae iam uelut conceptam gerit moriendi necessitatem, in quam peccando contrusus est homo, et filium hominis uermem natum de putredine quasi putrem, hoc est de mortalitate mortalem. ac per hoc in his uerbis psalmi alium sensum nos quaerere admonuit illo quidem saluo neque reprobato, ut non solum scrutemur, quod ait: Ego autem sum uermis, sed etiam illud, quod addidit: et non homo, secundum illud, quod de libro Iob commemoraui, tamqu
Abbreviated transcription (Latin):
lius dĩ est: suscipiet eũ. & liberabit eũ de manib contrarioꝵ. Hȩc uqͥt cogi¬
tauert̃ & errauert᷑. Excecauit enĩ eos malitia illoꝵ Attendentes quippe tem¬
pus ueteris testam̃ti. & illã patrũ etiã temporalem felicitatẽ. in qua illis ex hi¬
bendo demonstrauit ds̃. etiam talia dona sua e̾ẽ. non uiderunt iã ẽẽ tempus.
quo reuelaretur in xp̃õ bona ęt̃na ꝓpͥe dm̃ p̃stare iustis. qui bona tempora¬
lia p̾stat & impus. Deniq cũ dixisset. in te sꝑauerunt patres nr̃i. sꝑauert̃
& erusti eos. ad te clamauert̃ & salui facti st̃. in te sꝑauerunt & ñ sunt confusi.
uide quid adiunxerit. Ego aut̃ sum uermis & ñ homo. Quod uidet᷑ quidt᷑ ad cõmen¬
dandã humilitatẽ suuplicit᷑ dictũ. ut se in oculis ꝑsequentiũ abiectissimũ qͥldã
tasq mysteru. p̃sertim in eis uerbis quȩ tanto silnatori in ꝓphetiş p̃dicati¬

Expanded text:
lius dei est. suscipiet eum et liberabit eum de manibus contrariorum. haec, inquit, cogilius dei est. suscipiet eum et liberabit eum de manibus contrariorum. haec, inquit, cogitauerunt et errauerunt; excaecauit enim eos malitia eorum. adtendentes quippe tempus ueteris testamenti et illam patrum etiam temporalem felicitatem, in qua illis exhibenda demonstrauit deus etiam talia dona sua esse, non uiderunt iam esse tempus, quo reuelaretur in Christo bona aeterna proprie deum praestare iustis, qui bona temporalia praestat et impiis. Denique cum dixisset: In te sperauerunt patres nostri, sperauerunt et eruisti eos; ad te clamauerunt et salui facti sunt; in te speraueruntvide quid adjunxerit: Ego autem sum vermis et non homo. Quod videtur quidem ad commendandam humilitatem simpliciter dictum, ut se in oculis persequentium, abjectissimum quiddam rii praesertim in eis uerbis. quae tanto saluatori in prophetiae praedicati
Abbreviated transcription (Latin):
quando cõm̃dabas ñ nisi a te peti sperariq debere. etiam ipsam t̃renam tẽporalẽq
felicitatem: in te sꝑauert̃ patres nri. sꝑauerunt & eruisti eos. Ad te clamauerunt
& salui facti st̃ : in te sꝑauerunt & ñ sunt confusi. Illos quippe patres int̾ in inicos
suos uiuentes & diuitus implesti. & ab hostib eruisti. głosasq uictorias reportare
fecisti. & de diu̾sis eos mortib liberasti. Pro alio subiecisti ne feriretur arietem
aliũ de putredine sanũ & ei dupla quȩ amiserat reddidisti. Alium int̃ leones
esurientes. illesum itegrũq seruasti. Aliorum unt᷑ flammas deambulantium.
gͣta noce laudatꝰ es. Tale aliquid in xp̃o expectabant fieri uidei. unde ꝓbarent
si uere filius dĩ eẽt. Ex eoꝵ ꝑsona & in libro sapientiȩ dicit᷑: morte turpissi¬
ma condeninemꝰ illũ. Erit enĩ respectus in sermonib ipsius. Si enĩ uerus fi¬

Expanded text:
quando commendabas nonnisi a te peti sperarique debere etiam ipsam terrenam temporalemque quando commendabas nonnisi a te peti sperarique debere etiam ipsam terrenam temporalemque felicitatem, in te sperauerunt patres nostri, sperauerunt et eruiet salvi facti sunt; in te speraverunt, et non sunt confusi . Illos quippe patres inter inimicos suos viventes, et divitiis implesti, et ab hostibus eruisti, gloriosasque victorias reportare fecisti, et de diversis eos mortibus lialium de putredine sanum et ei dupla, quae amiserat, reddidisti; alium inter leones esurientes inlaesum integrumque seruasti; aliorum inter flammas deambulantium grata uoce laudatus es. tale aliquid in Christo expectabant fieri Iudaei, unde probarent, si uere filius dei esset. ex eorum persona et in libro sapientiae dicitur: Morte turpissima condemnemus eum; erit enim respectus in sermonibus ipsius. si enim uerus fi
Abbreviated transcription (Latin):
E non ad insipientiam mͥ. hoc gͦ dicit. Non me quiat̃ exaudies clamantẽ ꝑ diem. idẽ
in reb ꝓsperis at eas ñ omittam. & nocte idẽ in rebus adũsis. ut ꝓsꝑa quae
amissa sunt redeant. Uerum hoc mͥ non ad insipientiam facies: sed potuis ut sapi¬
am. quid iaͣ ꝑ noui testam̃ti gram a te expectare. quid desiderare. quid poscere
debeam. Clamo quippe ego ut mͥ temporalia bona ñ auferantur. tuaut᷑ u scõ habi¬
tas laus isrł. Nolo ut derelinquas concupiscentiã meã. carnalemq felicitateni. Uerũ
hȩc est in sordib uetustatis. tu aut̃ queris munditiam nouitatis. Non exaudiendo
Laus uidentiũ te. quia ñ in se landantur. sed in te. Quid enĩ habent quod ñ accepun
Ut qui gloriatur. in dnõ głetur. Hec est grã testam̃ti noui. Nam in uetere testam̃to

Expanded text:
et non ad insipientiam mihi. hoc ergo dicit: Non me quidem exaudies clamantem per diem, id est et non ad insipientiam mihi. hoc ergo dicit: Non me quidem exaudies clamantem per diem, id est in rebus prosperis. ut eas non amittam, et nocte, id est in rebus aduersis. ut prospera, quae amissa sunt, redeant, uerum hoc non mihi ad insipientiam facies, sed potius ut sapiam, quid iam per noui testamenti gratiam a te eipectare, quid desiderare. quid poscere debeam. clamo quippe ego, ut mihi bona temporalia non auferantur, tu autem in sancto habitas, laus Israhel. nolo, ut derelinquas concupiscentiam meam, qua carnalem felicitatem requiro; uerum haec est in sordibus uetustatis, tu autem quaeris munditiam nouitatis; non exaudiendo to habitas, laus Israhel, laus uidentium te, quia non in se laudantur sed in te; quid enim habent, quod non acceperunt, ut, qui gloriatur, in domino glorietur? Haec est gratia testamenti noui. nam in uetere testamento
Abbreviated transcription (Latin):
potius uoce̾ carnis. quȩ facta ẽ intͣ omiã. qmͣ u̾bũ caro factũ est. & habitauit
in nob̃. Audi potuis medicinȩ uocẽ qua sanaris. ut uideas dm̃ quẽ tibi uidendũ
distulit. bominẽ aut̃ uidendũ attulit. occidendũ optulit. imitandũ contulit.
credendũ transtulit. ut ista fid Ad idendũ dm̃ mentis ocalus sanaretur. Quid erg
dedignamur andire nocet ccrporis ex ore capitis:  Ecclesia in illo patiebatur. qͣndo
sanle quid me ꝑsequeris Cũ itaq non exaudimur ad temporalia bona retinen¬
da uł adipiscenda qͣndo ꝓhis dep̃camur dm̃. in eo quod nos ñ exaudit derelinqͥt
nos: sed ad potiora quȩ uult ut intelligamꝰ & p̃ferauiꝰ & concupiscamꝰ. non
nos derelinquit. Unde sequit᷑ psalmus & dicit. Clamami ad te ꝑdiem nec ex¬
audies. & nocte. Etiam hic subauditur. nec exaudies. Sed uide quid adiuingat.

Expanded text:
potius uocem carnis, quae facta est inter omnia, quoniam uerbum caro factum est et habitauit potius uocem carnis, quae facta est inter omnia, quoniam uerbum caro factum est et habitauit in nobis; audi potius medicinae uocem, qua sanaris, ut uideas deum, quem tibi uidendum distulit, hominem autem uidendum adtulit, occidendum obtulit, imitandum contulit, credendum transtulit, ut ista fide ad uidendum deum mentis oculus sanaretur. quid ergo dedignamur audire uocem corporis ex ore capitis? ecclesia in illo patiebatur, quando Saule, quid me persequeris? Cum itaque non exaudimur ad temporalia bona retinenda uel adipiscenda, quando pro his deprecamur deum, in eo, quod nos non exaudit, derelinquit nos; sed ad potiora, quae uult, ut intellegamus et praeferamus et concupiscamus, non nos derelinquit. unde sequitur psalmus et dicit: Clamaui ad te per diem nec exaudies et nocte — etiam hic subauditur nec exaudies\' —: sed uide\\ quid adiungit:
Abbreviated transcription (Latin):
diceret. relinquendo me hoc est ñ me exaudiendo. longe factus es a salute mea. prȩ¬
senti scilic& salute huiꝰ uitȩ. ut alius sensus sit ũba delictoꝵ meoꝵ. idest ista
quȩ dixi ũba st̃ delictorũ. quia ũba st̃ carnaliũ desideriorũ. Hȩc xp̃c ex ꝑsona
sui corporis dicit. qͦd est ecclesia. Hȩc ex ꝑsona dicit infirmitatis carnis peccati.
quam transfigurauit in eam quã assũpsit ex uirgine. similitudinem carnis peccati.
Dec sponsus ex ꝑsona sponsȩ loquit᷑. quia uniuit eam sibi quodãmͦ. & apuid isaiam
ubi dicit. sicut sponso alligauit mͥ mitram. & sic̃ sponsam ornauit me ornam̃to.
Alligauit mͥ & ornauit me tãquã unuis toxẽ. & tam̃ sponsũ & sponsã. xp̃m intelliginꝰ
clesia. Igitur iam ñ duo. s una caro. Si gͦ caro una. ꝓfecto cõpetent᷑ etiam uox
una. Quid hic queris humana infirmitas uocẽ ũbi. ꝑ qͦd facta st̃ omĩa: Audi

Expanded text:
diceret: Relinquendo me, hoc est non me exaudiendo longe factus es a salute mea praediceret: Relinquendo me, hoc est non me exaudiendo longe factus es a salute mea praesenti scilicet salute huius uitae, ut alius sensus sit \'uerba delictorum meorum\', id est ista, quae dixi, uerba sunt delictorum, quia uerba sunt carnalium desideriorum. Haec Christus ex persona sui corporis dicit, quod est ecclesia; haec ex persona dicit infirmitatis carnis peccati, quam transfigurauit in eam, quam sumpsit ex uirgine. similitudinem carnis peccati; haec sponsus ex persona sponsae loquitur, quia uniuit eam sibi quodam modo. et apud Esaiam, ubi dicit: Sicut sponso alligauit mihi mitram et sicut sponsam ornauit me ornamento, \'alligauit mihi\' et \'ornauit me\' tamquam unius uox est et tamen sponsum et sponsam Christum intellegimus clesia; igitur non iam duo sed una caro. si ergo caro una, profecto competenter etiam uox una. quid hic quaeris, humana infirmitas, uocem uerbi, per quod facta sunt omnia? audi
Abbreviated transcription (Latin):
possit. ñ uult expoliari s suꝑuestiri. ut absorbeat᷑ mortale a uita. idest ab infir¬
mitate ad unmortalitatẽ etiam ipsũ corpus sine morte media transferatur. Sed
hȩc u̾ba quib humanus dies & uitȩ huiꝰ ꝓlixitas concupiscit᷑: ũba sc̃ delictorũ.
& longe st̃ ab ea salute. cinꝰ nondũ rem. s iam spem gerimꝰ. De qua scriptũ est:
quia spe salui facti sumꝰ. Spes aut̃ quȩ uidet᷑ ñ ẽ spes. Ideoq & in isto psalmo cum di¬
xisset. as̃ asͣ mĩ respice me. quare me dereliquisti. continuo subiunxit. Longe a sa¬
lute mea ũba delictoꝵ meoꝵ. idest hȩc u̾ba delictoꝵ meoꝵ st̃. & longe st̃ ab illa sa¬
lute mea. quã mͥ ñ ueteris sed noui testam̃ti gratia pollicetur. Quãquã etiam sic
distingui potest. asͣ as̃ ms respice me. quare me dereliquisti. longe a salute mea. tãquã

Expanded text:
possit, non uult expoliari sed superuestiri, ut absorbeatur mortale a uita, id est ut ab infirpossit, non uult expoliari sed superuestiri, ut absorbeatur mortale a uita, id est ut ab infirmitate ad inmortalitatem etiam ipsum corpus sine morte media transferatur. Sed haec uerba, quibus humanus dies et uitae huius prolixitas concupiscitur, uerba sunt delictorum et longe sunt ab ea salute, cuius nondum rem sed iam spem gerimus, de qua scriptum est, quia spe salui facti sumus; spes autem quae uidetur, non est spes. ideoque et in isto psalmo cum dixisset: Deus, deus meus, respice me; quare me dereliquisti? continuo subiungit: Longe a salute mea uerba delictorum meorum, id est haec uerba delictorum meorum sunt et longe sunt ab illa salute mea, quam mihi non ueteris sed noui testamenti gratia pollicetur. quamquam etiam sic distingui potest: Deus, deus meus, respice me; quare me dereliquisti longe a salute mea? tamquam
Abbreviated transcription (Latin):
spare iam disceret. In illis aut̃ ueteris testamenti bonis ad ueterem hominẽ ꝑtinentib
pcipue concupiscit᷑ uitȩ huiꝰ ꝓductio temporalis. ut aliquanto dutius teneatur. quia
semꝑ ñ potest. Idõ mortis diem om̃s quidẽ affuturũ sciunt. & eũ tam̃ om̃s aut pene om̃s
differre conant᷑. etiã qui post mortẽ s beatius credunt e̾e uicturos. Tantam hab& iũ.
carnis & animȩ dulce consortiũ. Nemo enĩ uiquã carnẽ suam odio habuit. & ꝓpterea
ñ uult anima uł ad tempus ab eiꝰ eciam infirmitate discedere. quãuis eam se sine in¬
firmitate in aet̾nũ recepturã e̾ẽ confidat. Proinde mente seruens legi dĩ. carne aut̃
trahens ddesideria peccati. quib obȩdire uetat apłs: mentis qͥdem ratione concupiseit
homo pius dissolui & esse cũ xp̃o. sed id sensu carnis recusat & refugit. Et si fieri

Expanded text:
sperare iam disceret. In illis autem ueteris testamenti bonis ad ueterem hominem pertinentibus sperare iam disceret. In illis autem ueteris testamenti bonis ad ueterem hominem pertinentibus praecipue concupiscitur uitae huius productio temporalis, ut aliquanto diutius teneatur, quia semper non potest. ideo mortis diem omnes quidem adfuturum sciunt et eum tamen omnes aut paene omnes differre conantur, etiam qui post mortem se beatius credunt esse uicturos; tantam habet uim carnis et animae dulce consortium. nemo enim umquam carnem suam. odio habuit et propterea non uult anima uel ad tempus ab eius etiam infirmitate discedere, quamuis eam se sine infirmitate in aeternum recepturam esse confidat. proinde mente seruiens legi dei carne autem trahens desideria peccati, quibus oboedire uetat apostolus, mentis quidem ratione concupiscit homo pius dissolui et esse cum Christo, sed id sensu carnis recusat et refugit et, si fieri
Abbreviated transcription (Latin):
ad formam serui actinet. in qua nrã portabatur infirmitas. Dixit enim & de illo¬
& isaias. Ille infirmitates nrãs portat. & ꝓ nobis in doloribus ẽ. Ex huiꝰ igit᷑ infirmi¬
tatis uoce. de qua paulus in eo qͦd petebat ñ exauditus: & idõ quodiniũ derelistus.
udit tam̃ a dno. sufficit łͥ grã mea. nam uirtus ii uisir nitate ꝑficitur. ex uoce gͦ huiꝰ
infirmitatis nr̃ẽ quã in se transfigurauit caput nrm. dicit᷑ in hoc psalmo. Dis̃ ds̃ mi
respice in me. quare me dereliquisti: In eo quippe derelinquit᷑ dep̾cans. u quo ũ ex¬
audit᷑. Hanc in se uocẽ transfiguratut iħo : uocem scilicoe corporis sui. hoc est exclesiae
suȩ. a uetere homine in nouũ hominẽ reformandȩ. uocẽ scilico infirmitatis humanȩ
eui deneganda fuerant bona ueteris testam̃ti. ut bona noui testamenti optare atq

Expanded text:
ad formam servi attinet, in qua portabatur nostra infirmitas. Dixit enim et de ilload formam servi attinet, in qua portabatur nostra infirmitas. Dixit enim et de illo Isaias: Ille infirmitates nostras portat, et pro nobis in doloribus est . Ex hujus igitur infirmitatis voce, de qua Paulus in eo quod petebat non exauditus, et ideo quodam modo derelictus, audit tamen a domino: Sufficit tibi gratia mea; nam uirtus in infirmitate perficitur, ex uoce ergo huius infirmitatis nostrae, quam in se transfigurauit caput nostrum, dicitur in hoc psalmo: Deus, deus meus, respice me: quare me dereliquisti? in eo quippe derelinquitur deprecans, in quo non exauditur. hanc in se uocem transfigurauit Iesus, uocem scilicet corporis sui, hoc est ecclesiae suae a uetere homine in nouum hominem reformandae, uocem scilicet infirmitatis humanae, cui deneganda fuerant bona ueteris testamenti, ut bona noui testamenti optare atque
Abbreviated transcription (Latin):
in hac uita contemnendũ. & quid in alia sꝑandũ ẽẽt. in ipsa passione in quasibi euis
inuici magni uictoresq uidebant᷑. suscepit uocẽ infirmitatis nrȩ qua simul eruci¬
figebat᷑ uetus homo nr̃. ut euacuaret᷑ corpꝰ peccati et dixit. ds̃ as ms̃. utqͥa me
dereliquisti: Et hoc unũ de qͥnq ꝓpositis tuis. Sic incipit psalmꝰ uicesinus et
pͥmus. qui de passione ipsius & reuelatione grẽ quã fidelib faciendis liberandisq attulit.
in ꝓphetia tanto ante cantatus est. Prouide eundẽ psalmũ cuiꝰ ꝓphetiam dñs add
se ꝑtinere demonstrans. pͥmũ u̾sũ eiꝰ exclamauit cũ penderet in ligno. cõmemo
rando exponendoq ꝑcurram. ut ex hoc intelligas quẽ admodũ grã testam̃ti noni
nec eo tempore tacebat᷑. quando in uecere uelabatur: Dicitur enĩ ex ꝑsona xp̃i qͦd

Expanded text:
in hac uita contemnendum et quid in alia sperandum esset, in ipsa passione, in qua sibi eius in hac uita contemnendum et quid in alia sperandum esset, in ipsa passione, in qua sibi eius inimici magni uictoresque uidebantur, suscepit uocem infirmitatis nostrae, qua simul crucifigebatur uetus homo noster, ut euacuaretur corpus peccati, et dixit: Deus, deus meus, ut quid me dereliquisti? et hoc unum de quinque propositis tuis. sic incipit psalmus uicesimus et primus, qui de passione ipsius et reuelatione gratiae, quam fidelibus faciendis liberandisque adtulit, in prophetia tanto ante cantatus est. Proinde eundem psalmum, cuius prophetiam dominus ad se pertinere demonstrans primum uersum eius exclamarando exponendoque percurram, ut ex hoc intelligas quemadmodum gratia Testamenti Novi nec eo tempore tacebatur, quando in Vetere velabatur. Dicitur enim ex persona Christi, quod
Abbreviated transcription (Latin):
beneficentissima ꝓuidentia omp̃s as̃ terrenam felicitatẽ concessit & impus. ne ꝓ
magno quereret᷑ abonis. Hinc ille psalmus septuagesimꝰ & secundus inducit. ho¬
minem penitentem qͦd aliquando corde ñ recto ꝓ hac dõ mercede seruierit. quia
cũ pollere atq excellere impios uideret. turbatus cȩꝑat cogitare. quod deus
humana ñ euret. Et cũ ab ista cogitatione eũ scõrũ ad dm̃ ꝑtinentiũ reuoca¬
ret auctoritas. suscepit atq intendit agnoscere tam grande secretũ. quod ei
laboranti ñ patefactũ est : donec intraret in sanctuariũ di. & uitelligeret in no¬
uissuna. hoc ẽ donec accepto spũ scõ disceret desiderare potiora. & ꝓspiceret quȩ
pęna futura sit impus. etiã qͥ fęnea quadam temporalit̃ felicitate floruissent.
Hunc psalmũ septuagesimũ & secundũ nocte qua illucescebat sollemuitas beatissimui

Expanded text:
beneficentissima prouidentia omnipotens deus terrenam felicitatem concessit et impiis, ne pro beneficentissima prouidentia omnipotens deus terrenam felicitatem concessit et impiis, ne pro magno quaereretur a bonis. hinc ille psalmus septuagesimus et secundus inducit hominem paenitentem, quod aliquando corde non recto pro hac deo mercede seruierit, qua cum pollere atque excellere impios uideret, turbatus coeperat cogitare, quod deus humana non curet. et cum ab ista cogitatione eum sanctorum ad deum pertinentium reuocaret auctoritas, suscepit atque intendit agnoscere tam grande secretum, quod ei laboranti non patefactum est, donec intraret in sanctuarium dei et intellegeret in nouissima, hoc est donec accepto spiritu sancto disceret desiderare potiora et prospiceret, quae poena futura sit impiis, etiam qui faenea quadam temporaliter felicitate floruissent. hunc psalmum septuagesimum et secundum nocte, qua inlucescebat sollemnitas beatissimi C
Abbreviated transcription (Latin):
unus bomo. sic ñ augetꝰ numerus ꝑsonarũ cũ homo accedit ũbo. ut sit uitius
xpc̃. Legit᷑ itaq uibũ caro factũ. ut intelligamꝰ huiꝰ ꝑsone singularitatem.
non ut suspicemur in carne mutatam diunitatẽ. Itaq apc̃ homo ut ꝑeum reue¬
laret᷑ noui grã testamenti. quȩ ñ ad temporalem sed ad et᷑uam cutã ꝑtinet. ñ ntiq
terrena felicitate cõuĩdandus fuit. Inde subiectio. ude passio. inde flagella. sputa
contumeliȩ. crux. uulnera. & tãquã suꝑato subiectoq mors ipsa. ut fideleseiꝰ disce¬
renit. quale pietatis p̾miũ ab illo cuiꝰ filii facti essent petere atq sꝑare deberent.
ne ad hoc ꝓ magno seruiretur dõ. ut t̾renam felicitatẽ adipisci quererent qͥ serui¬
rent ipsi. abicientes & conculcantes fidem suã. estimando eũ mercede uilissima. Unde

Expanded text:
unus homo, sic non augetur numerunus homo, sic non augetur numerChristus. Legitur itaque Deus homo, ut intelligamus hujus personae singularitatem, non ut suspicemur in carnem mutatam divinitatem. Non enim in laretur noni gratia testamenti, quae non ad temporalem sed ad aeternam uitam pertinet, non utique terrena felicitate commendandus fuit. inde subiectio, inde passio, inde flagella, sputa, contumeliae, crux, uulnera et tamquam superato subiectoque mors ipsa, ut fideles eius discerent, quale pietatis praemium ab illo. cuius filii facti essent, petere atque sperare deberent, ne ad hoc pro magno seruiretur deo, ut terrenam felicitatem adipisci quaererent, qui seruirent ipsi, abicientes et conculcantes fidem suam aestimando eam mercede uilissima. unde
Abbreviated transcription (Latin):
refugisse uideret᷑. carnem ꝓhomine posuit. Neq enim quia scriptũ ẽ uudebit ũs
caro salutare dĩ. animȩ ibi non stͣ intelligend. Nichil ꝓmat aliua dictũ est tibc̃
caro factũ ẽ. quã si diceret᷑. filius dĩ filius hominis factas ẽ. Qui eũ in forma aĩ
esset sicut dicit apłs. ñ rapina arbitratus est c̾e equalis do. Nleq enĩ ufirpationis
erat ut rapina diceret᷑. s natarȩ inerat. ut e̾e̾t ȩqualis. Semet ipsĩ tam̃ exinani¬
iut. si fornam dĩ amittens. s formã serui suscipiens: Huiiliauit semet ipfã
factus obȩdiens usq ad mortẽ. mortẽ aut̃ crucis. Uide quẽ ad inodũ eundem ho¬
minẽ quẽ dĩ cõm̃dat. ut ꝑsona una sit: ne ñ trinitas sed quaternitas indu¬
catur. Sicut enĩ ñ augetur nimmerus ꝑsonarũ cũ caro accedit auime. ut sit

Expanded text:
refugisse uideretur, carnem pro homine posuit. neque enim, quia scriptum est: Videbit omnis refugisse uideretur, carnem pro homine posuit. neque enim, quia scriptum est: Videbit omnis caro salutare dei, animae ibi non sunt intellegendae. nihil proinde aliud dictum est: Verbum caro factum est, quam si diceretur: Filius dei filius hominis factus est. qui cum in forma dei esset, sicut dicit apostolus, non rapinam arbitratus est esse aequalis deo: neque enim usurpationis erat, ut rapina diceretur, sed naturae inerat, ut esset aequalis; semet ipsum tamen exinaniuit non formam dei amittens sed formam serui suscipiens; humiliauit semet ipsum factus oboediens usque ad mortem, mortem autem crucis. uide, quem ad modum eundem hominem quem deum commendat, ut persona una sit, ne non trinitas sed quaternitas inducatur. sicut enim non augetur numerus personarum, cum caro accedit animae, ut sit
Abbreviated transcription (Latin):
statim subiunxit. Et u̾bũ caro factũ est: & habitauit in nob̃. Itod unũ ẽ ex quinq
illis. quȩ tͥ exponi uoliusti. Tanquã diceret. Ohomunes. nolite deꝑare uos fieri pos¬
se filios dĩ. quia & ipse filus dĩ hoc ẽ ũbũ dĩ caro factũ ẽ. & habitatut i nob̃. sseq
enĩ iam desꝑandũ ẽ participatione ũbi fieri posse homines filios dĩ. quando filius dĩ par¬
ticipatione carnis factus ẽ filiꝰ hominis. Nos itaq mutabiles in melius cõmutandi. pa¬
ticipes efficimur ũbi. Uerbũ autẽ incõmutabile nichil in decerius cõnutatũ particeps
carnis effectum ẽ : rationali anima mediante. Neq enim homo xp̃e ut apollonaristat
heretici putauerunt. aut ñ habuit animã. ant ñ habuit rationaleta. sea more suo
scriptura ut xp̃i humilitatẽ magis ostenderet. ne carnis nom̃ quasi indignũ aliquid

Expanded text:
statim subiunxit: Et uerbum caro factum est et habitauit in nobis, quod unum est ex quinque statim subiunxit: Et uerbum caro factum est et habitauit in nobis, quod unum est ex quinque illis, quae tibi exponi uoluisti qui caro factus est et habitauit in nobis. neque enim iam desperandum est participatione uerbi fieri posse homines filios dei, quando filius dei participatione carnis factus est filius hominis. Nos itaque mutabiles in melius commutandi participes efficimur uerbi; uerbum autem incommutabile nihil in deterius commutatum particeps carnis effectum est rationali anima mediante. neque enim homo Christus, ut Apollinaristae haeretici putauerunt, aut non habuit animam aut non habuit rationalem; sed more suo scriptura. ut Christi humilitatem magis ostenderet. ne carnis nomen quasi indignum aliquid