comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
habitun ñ eẽnt cibũ uitee. Infide enĩ resurrectionis saeram̃tũ panis celes¬
tis accipit᷑: & quisq sine xp̃o ẽ inuitae cibi ieiunio relinquqt᷑. Vt aũ intel
mitti. cõꝑationis posuit exeplũ. pannũ rude uestim̃to ueteri ñ a s
suiqr uetustatis infirmitatẽ uirtus assuti rudis dissoluat. & iunũ
nouũ ueterib utrib: ñ in fundi feruentqͥs enĩ muscicalor utres ueceres
abrũ pet : in firmas uide licet uetustate peccatorũ & animas et corpo¬
ra nouȩ grãe sacram̃ta ñ cape : fiet enĩ scissura peior effusoq: uino
utres ueteres ꝑibunt: duplex enĩ taliũ erit reticus. si prȩt̾ uetustatẽ
peccatorũ suorũ uirtutẽ nouȩ gr̃ae ñ sustinebunt : atq idõ & pharisȩ¬
mulieris turbae indomo c̃uentus. eecorũ dũ clamor. muti & surdi et
emoniaci oblatio : ex suꝑiorib: dictis conexae sibi intelligentie ter
ordinẽ. Princeps hic lexeẽ intelligit᷑ quae dnm̃ orct: pͣleb ꝗ ipsa¬

Expanded text:
fide enim resurrectionis sacramentum panis coelestis accipitur: et quisquis sine Christo est, in vitae cibi jejunio relinquetur. 708 4. Hunc mitti, comparationis posuit exemplum. Pannum rudem vestimento veteri non adsui, quia vetustatis infirmitatem virtus adsumenti rudis dissolvat: et vinum novum veteribus utribus non infundi; ferventis enim musti calor utres veteres abrumpit : infirmas videlicet vetustate peccatorum et animas et corpora, novae gratiae sacramenta non capere. Fiet enim scissura pejor, effusoque vino utres veteres peribunt. Duplex enim talium erit reatus, si praeter vetustatem peccatorum suorum virtutem novae gratiae non sustinebunt: atque ideo et Pharisaemulieris, turbae in domo conventus, et caecorum duum clamor, muti et surdi et daemoniaci oblatio, ex superioribus dictis connexae sibi intelligentiae tenent ordinem. Princeps hic, lex esse intelligitur; quae Dominum orat pro p
Abbreviated transcription (Latin):
te fidẽ s ꝑ fidem salutẽ expectandã. Caci enĩ qe erediderant ui¬
der̃ s qr uiderant crediderint ex qͦ intelligendũ ẽ. fide merendũ eẽ
pis srnago gt̃ uidelicet cui in canticis legis hr̃mnꝰ luctuã ꝑsono¬
cuiꝰ apđ semors erat sonus retrtx aduitã Neq ut rarus hic eẽ ex
lege credentiũ dectionis numerꝰ intelligi posset: turba om̃is expulsa ẽ.
ꝗ utiq saluari dñs opttisset: s ifͣridendo dicta gesttq eius resurrectio¬
nisn suit digna c̃sortio : & exeunte fama in uniuĩsam trã illã electionus

Expanded text:
te fidem, sed per fidem salutem exspectandam caeci enim quia crediderant viderunt, non quia viderant crediderunt : ex quo intelligendum est fide merendum esse pis, synagogam videlicet, cui in canticis legis hymnus luctuum personacujus apud se mors erat somnus, retraxit ad vitam . Atque ut rarus hinc esse ex lege credentium electionis numerus intelligi posset, turba omnis expulsa est: quam utique salvari Dominus optasset; sed irridendo dicta gestaque ejus, resurrectionis non fuit digna consortio. Et exeunte fama in universam terram illam , pos
Abbreviated transcription (Latin):
cationũ mom̃ta ẽsistunt: ẽbarũ dñs misere t̃ uexattirũ & iacentiũ tanꝗ
gregis sine pastore disꝑss & at messem multã paucos oꝑarios sortindum
dnm̃ messis ut oꝑ crios plures imesse eiciat Etdiscipłis conuocatis dedit
potestatẽ ciciendorũ spuum ĩmundorũ : curandaeq cunctȩ in firmiaiis
om̃sq languores haec gͥ licet in p̃sens gesta sint : qͥd itim̃ in futurũ signi¬

Expanded text:
cationum momenta consistunt. Turbarum Dominus miseretur vexatarum et jacentium, tamquam cationum momenta consistunt. Turbarum Dominus miseretur vexatarum et jacentium, tamquam gregis sine pastore dispersi. Et ait, messem multam, paucos operarios, orandum Dominum messis, ut operarios plures in messem ejiciat . Et discipulis convocatis, dedit potestatem ejiciendorum spirituum immundorum, curandaeque cunctae infirmitatis, omnisque languoris . Haec
Abbreviated transcription (Latin):
nere monstrcũ & eecis uetere peccato qͥa xp̃mniss ad moniti ñ uidebt
in muto & surdo et daemonia cogentiũ plebsindigata totiꝰ salutis offert̃ :
om̃ib: enĩ undiq malis circũ sessal totis corporis uitii simplicabat: & in eo
rerũ ordo seruatus ÷ ram doemon priꝰ eicit᷑ & tũ reliqua corporis officia
succedunt. Dĩ qͥppe cognitione suꝑstitionũ om̃iũ uesania effugatc &uisus
et auditꝰ ec sermo salutis inuebit᷑. Cuius sticti ad mirationẽ tał turbee ẽ con¬
secuta c̃fessio Nũ ꝗ sic apparuit inifrł. Eũ cui ꝑ legem nichil afferr opis
potuerat uerbi uirtute saluari qđq laudes di ħ mutus surdusq loqreur
Salute aũ gentib: daiti. cuutate s om̃s & cistella om̃ia uirtuteetingessũ
xp̃i inluminant᷑ et omẽm ĩ firmitatẽ uetni languoris euadunt aidens aut̃
oportet introspicere ꝗrerũ q ut diximꝰ paria indictis atq in stictis si gnisi¬

Expanded text:
nere monstravit, et caecis vetere peccato, quia Christum nisi admoniti non videbant, in muto et surdo 710 et daemoniaco , gentium plebs indiga totius salutis offertur. Omnibus enim undique malis circumsessa, totius corporis vitiis implicabatur. Et in eo rerum ordo servatus est. Nam daemon prius ejicitur, et tum reliqua corporis officia succedunt. Dei quippe cognitione superstitionum omnium vesania effugata, et visus et auditus et sermo salutis invehitur. Cujus facti admirationem talis turbae est consecuta confessio, Numquam sic apparuit in Israel : cum, cui per legem nihil afferri opis potuerat, verbi virtute salvari; quodque laudes Dei homo mutus surdusque loqueretur. Salute autem gentibus data, civitates omnes et castella omnia virtute et ingressu Christi illuminantur, et omnem infioportet introspicere, quam rerum: quia, ut diximus, paria in dictis atque in factis signifi
Abbreviated transcription (Latin):
ad fuerant neq ad uocẽ tubȩ excitantis occurrerant. neq introcuntiũ comi¬
tatui ad eserant sed morantes et indignȩ introeundi adnuptias tẽpꝰ ad mise¬
Ergo inquantũ qͥs capax eẽt accep̃ et extra moderantis arbitriũ ẽ qđ e
rat inuire sum̃tis. patrẽ stimilias seipsũ eẽ . significcit: ꝑ egrinationis
tẽpus paenitentiȩ spatiũ e: quo incł ad extrisdi adsidens potestatẽ

Expanded text:
adfuerant, neque ad vocem tubae excitantis occurrerant, neque introeuntium comiadfuerant, neque ad vocem tubae excitantis occurrerant, neque introeuntium comitatui adhaeserant: sed morantes et indignae, introeundi ad nuptias tempus amiseErgo in quantum quis capax esset accepit: et extra moderantis arbitrium est, quod erat in jure sumentis. Patremfamilias, 796 se ipsum esse significat. Peregrinationis tempus
Abbreviated transcription (Latin):
ac nogligentes psentiũ iantũ sollicitudinẽ habuerint : & in memores
ꝓmissorũ dĩ innulla spem resurrectionis extenderint Et quia ꝓdire obuict
fatuȩ extinctis lampadib: ñ possunt dep̃cant᷑ easquȩ prudentes erant.
ut oleum mutuent᷑: Quib responder̃ non posse sedare :quia ñ sit forte
qđ om̃ib satis sit Alienis scilicet oꝑib: ac meritis neminẽ adiuuandũ qͥ a
unicuiq lãpadi suȩ emere oleũ sit necesse:quas orcant᷑ ut redeant ademen¬
dũ : siuel sero p̃ceptis dĩ obsequendo cũ lampadũ luce sponsi dignȩ effi¬
ciant᷑ occursui. Quib morantib sponsus ingressus ẽ : atq una cũ eo innu¬
ptias sapientes quȩ cõꝑato lãpadũ lumine oꝑrebant᷑ introeunt: id est
incaelestem głam subipso statĩ aduentu dominicȩ claritatis incedunt.
ua iã penitentiȩ nullũ ẽ. tempꝰ. sticuȩ accurr̃. aꝑiri sibi aditum
gunt: quib respondet᷑ asponso : qr nescio uos. Non enĩ in officio aduenientis

Expanded text:
sentium tantum sollicitudinem habuerint; et immemores promissorum Dei, in nullam se spem resurrectionis extenderint. Et quia prodire obviam fatuae exstinctis lampadibus non possunt? deprecantur eas quae prudentes erant, ut oleum mutuentur . Quibus responderunt, non posse se dare, quia non sit forte quod omnibus satis sit : alienis scilicet operibus ac meritis neminem adjuvandum, quia uniquique lampadi suae emere oleum sit necesse. Quas hortantur ut redeant ad emendum: si vel sero praeceptis Dei obsequendo, cum lampadum luce sponsi dignae efficiantur occursu. Quibus morantibus, sponsus ingressus est; atque una cum eo in nuptias sapientes, quae comparato lampadum lumine operiebantur, introeunt, id est, in coelestem gloriam sub ipso statim adventu dominicae claritatis incedunt . Et quia jam poenitentiae nullum est tempus, fatuae accurrunt, aperiri sibi aditum rogant. Quibus respondetur a sponso, quia nescio vos . Non enim in officio advenientis
Abbreviated transcription (Latin):
tib: et inquinq ftitiuus fideliũ atq infideliũ ẽ. constitutta diuisio: quo exẽplo
morses decẽ uerba duab: tabulis conscriptei acceꝑat necesse enĩ erat
om̃ici ea in utraq: conscribi : et duplex pagina int̃ ꝓpͥetatẽ dexterȩ ac
sinistrȩ diuisionẽ subuno licet testtim̃tobonoꝵ maloꝵq si gnabat: Spors¬
sac̃. Deniq tuba excitante.: sponso tantũ obuiam ꝓcedit᷑ . Erant.
gressu uitȩ huiꝰ officiis occurrere in resurrectionẽ quȩ ẽ. amortiuis p̃pa¬
ram̃ Lampades gͥ animcirũ splendentiũ lum̃ ẽ : quȩ sacram̃tobap¬
tismi splenduerit Oleũ bonioꝑis ẽ. fructus : uasa humana s̃corporto :¬
ĩtra quoꝵ uiscera thesaurus bonȩ conscientiȩ recondendus e. Venden-
gentiȩ suȩ scilicet sacietate bonioꝑis nr̃i conscientia ueneuntes
enĩ indefessi luminis copiosa materies e que mis dix¬

Expanded text:
tibus et in quinque fatuis, fidelium atque infidelium est constituta divisio: quo exemplo tibus et in quinque fatuis, fidelium atque infidelium est constituta divisio: quo exemplo Moyses decem verba duabus tabulis conscripta acceperat. Necesse enim erat, omnia ea in utraque conscribi: et duplex pagina, inter proprietatem dexterae ac sinistrae, divisionem sub uno licet testamento bonorum malorumque signabat. sa est. Denique tuba excitante, sponso tantum obviam proditur; erant eprogressu, vitae hujus officiis, occurrere in resurrectionem quae est a mortuis praeparamur. Lampades igitur, animarum splendentium lumen est, quae sacramento baptismi splenduerunt. Oleum, boni operis est fructus. Vasa, humana sunt corpora, intra quorum viscera thesaurus bonae conscientiae recondendus est. Vendentegentiae suae scilicet satietate, boni operis nostri conscientiam veneuntes. Haec enim indefessi luminis copiosa materies est, quae miseri
Abbreviated transcription (Latin):
tumq suo sollicitudinẽ mandat. Hunc enĩ seruum fidelẽ atq pru¬
dentẽ p̃positũ samiliȩ significat: cõmoda atq utilitates cõmissi
.rł. curantem. Qui si dicta audiens & p̃cepto oboediens eritꝰ id÷
sidoctrinȩ oportunitate ac ueritate infirma . sidi scupta con¬
solidet : deprauata conũtet : & uerbũ uitȩ inat̾nitatis ibũ alendȩ fa¬
extenditur adũ sum conseruos in solescat & scłi malis uiti isq setradit
p̃sentiũ tantũ curc̃ incultu uentris exercens desꝑata dies dnĩ adue¬
niet eũq abonis q̃ spoponderat diuidet portionẽq eiꝰ cũ bypocrits im
pici &et̾nitite constituet: qr aduentũ desꝑauerit: qͥa mandatis ñ obtẽ¬
perauerit qa p̃sentib studuerit : quia uita gentiũ uixerit. qͥ adesꝑatione
humanarũ cogitationũ diuini iudicii cognitione ꝓbent᷑. & uera expectati
dĩ fides ñ ambigucespei meritũ consequet᷑ . Ab solute enĩ inqͥnq pruden¬

Expanded text:
servum fidelem atque prudentem, praepositum familiae significat, commoda atque utilitates commissi sibi populi curantem. Qui si dicto audiens et praeceptis obediens erit, id est, si doctrinae opportunitate et veritate infirma confirmet, disrupta consolidet, depravata convertat, et verbum vitae in aeternitatis cibum alendae faextenditur; adversum conservos insolescet, et saeculi malis vitiisque se tradet, praesentium tantum curam in cultu ventris exercens: desperata die Dominus adveniet, eumque a bonis quae spoponderat dividet, portionemque ejus cum hypocritis in poenae aeternitate constituet, quia adventum desperaverit, quia mandatis non obtemperaverit, quia praesentibus studuerit, quia vita gentium vixerit, quia desperatione humanarum cogitationum divini judicii cognitione prodentur, et vera exspectati Dei fides non ambiguae spei meritum consequetur. Absolute enim in quinque pruden
Abbreviated transcription (Latin):
id circo ex duob: in lccto. alius relinquit᷑. & alius ad sumtt᷑ qr fidem
confessionis utriusq in uno adsum̃do et alio relinquendo diuini arbitrii
iudiciũ comꝓbabit. Atq utignorantiã illã diei om̃ib taciti ñ sine utilis
silentii ratione eẽ . scirem: Vigilare nos ꝓpt̃ aduentũ futuris ad monu-¬
it. et orationũ assiductite detentos om̃ib p̃ceptorũ suorũ oꝑib in ȩ¬
rere. Furem enĩ eẽ. ostendit ⁊ abulũ : ad detrendahenda ex nob spo¬
lia ꝑ uigilẽ & corporũ nr̃orũ domib in sidiantẽ. ut et incuriosis nobis
et sonno deditis consiliorũ suorũ atqͥ lecebrarũ iaculis ꝑ fodiat
Paratos gͥ eẽ nos conuenit. qr diei ignoratio intentã sollicitudinem
suspensa expectationis exagitet.

Expanded text:
idcirco ex duobus in lecto alius relinquetur, et alius assumetur: quia fidem idcirco ex duobus in lecto alius relinquetur, et alius assumetur: quia fidem confessionis utriusque in uno assumendo, et alio relinquendo, divini arbitrii ilantiae necessitas. --Atque ut ignorantiam illam diei omnibus taciti, non sine utilis silentii ratione esse sciremus; vigilare nos propter adventum furis admonuit, et orationum assiduitate detentos omnibus praeceptorum suorum operibus inhaerere . Furem enim esse ostendit diabolum, ad detrahenda ex nobis spolia pervigilem, et corporum nostrorum domibus insidiantem ut ea, incuriosis nobis et somno deditis, consiliorum suorum atque illecebrarum jaculis perfodiat. Paratos igitur esse nos convenit: quia diei ignoratio intentam sollicitudinem suspensae exspectationis exagitet.
Abbreviated transcription (Latin):
cligat᷑ & ex duob: qͥ uilecto er̃ adbȩrecit unus ali deserat᷑ in fideliũ enim & fide¬
lium discrimen in relinquendis aliis & aliis ad sum̃dis docet Dĩ enĩ irciingra¬
uescente sci ut ꝓpha ait in pmptuariis recondent᷑ : ꝑfidi uͦ ad cȩlestis ignis
adsũpto Demolentib: qͦq par ratio ẽ. Mola opꝰ legis e. Sedq parsiudȩoꝵ¬
ut ꝑ apłos credidit itu ꝑhelium ẽ creditura et iustificanda ꝑfidẽ idõ una
ꝑeandẽ fidẽ bomi cpis a sp̃bendet᷑ alica uͦ in infructuoso legis oꝑe relinquȩt᷑
molens inccissũ et ñ stictura caelestis aibi panẽ. Duo aũ sinlecto eandem¬
passionis dominicȩ requiem p̃dicantes : circa quã ethereticorũ & catholicoꝵ
eadẽ atq unci confessio ẽ. Sed qr unitatẽ patris & filii et cõmunionẽ eoꝵ
theotettm quã dĩcatem nuncupans̃ catholicorum ueritas p̃dicahit:
et etindẽ rursum plurimis contumelis hereticorũ falsitas inpugnabit

Expanded text:
ligatur; et ex duobus qui in lecto erunt, adhaereat unus, alter deseratur. Infidelium enim et fidelium discrimen in relinquendis aliis et aliis assumendis docet. Dei enim ira ingravescente sancti ut propheta ait in promptuariis recondentur; perfidi vero ad coelestis ignis assumpto. De molentibus quoque par ratio est. Mola, opus legis est. Sed quia pars Judaeotolos credidit, ita per Eliam est creditura, et justificanda per fidem: ideo una per eamdem fidem boni operis apprehendetur, alia vero in infructuoso legis opere relinquetur, molens in cassum, et non factura coelestis cibi panem. Duo autem sunt in lecto, eamdempaeadem atque una confessio est. Sed quia unitatem Patris et Filii, et communem eorum theoteiam, quam deitatem nuncupamus, catholicorum veritas praedicavit, et eamdem rursum plurimis contumeliis haereticorum falsitas impugnavit,
Abbreviated transcription (Latin):
ad nõ munus amboꝵ ẽ. ut gentiũ fidẽ ex aquatt̃ credentiũ exlege sci-¬
entiȩ noscerem: Nam conlaudatione eadẽ iubem᷑ in gaudiũ dnĩ introrre:
Est aut̃ duplicatio suptȩ pecuniȩ: oꝑationem fidĩ ad didisse: & quȩ opini¬
recondidit popłs ẽ. inlege ꝑsistens totus carnalis et stupidus et nichil
spitale intelligens et quẽ uirtus p̃dicationis euangelicȩ ñ subecit s ꝓpt̃
inuidiam saluand drũ gentium in tra acceptũ talentũ ab sconderit::
neq ipse utens neq utendũ aliis dispenset : s sufficere sibi legem existi¬
met ad salucẽ : atq idõcum ab eo ratio expostularetur itti ait ximui cẽ cinq
preuerentiam ac metũ ueterum p̃ceptorum usus euangelicȩ libittis abs¬
tincat dicatq Ecce qđ tuum ẽ. uelut in his q̃ ad ñõ p̃ceptti s̃ fuerit ĩmoratis

Expanded text:
apud Dominum munus amborum est, ut gentium fidem exaequatam credentium ex lege sciapud Dominum munus amborum est, ut gentium fidem exaequatam credentium ex lege scientiae nosceremus, nam cum laEst autem duplicatio sumptae pecuniae, operationem fidei addidisse, et quae opinirecondidit , populus est in lege persistens, totus carnalis et stupidus, et nihil spiritale intelligens, et quem virtus praedicationis evangelicae non subeat, sed propter invidiam salvandarum gentium, in terra acceptum talentum absconderit; neque ipse utens, neque utendum aliis dispenset, sed sufficere sibi legem existimet ad salutem. Atque ideo cum ab eo ratio expostularetur, ita ait: Timui te , tamquam per reverentiam ac metum veterum praeceptorum, usu evangelicae libertatis abstineat dicatque: Ecce quod tuum est, velut in his quae a Domino praecepta sunt fuerit immoratus
Abbreviated transcription (Latin):
popłs ex lege credentiũ ẽ exqua ꝓfectus meritũ ipsius recte ꝓbeq
ꝑ functȩ euangelicȩ fidĩ oꝑatione duplicciũ In ratione aũ ponenda
iudici excimen ẽ : qđq cȩlestis uerbi usus et redditus dispensati calenti
postulat᷑. Igit᷑ u erant quinq cõmissa adõ. reuerso dequinq decẽ
obtulit̃ alis scilicet in fide reꝑtus. qual in lege : Quid ecẽ uerborũ
quinq libris morsi p̃ceptorũ oboedientĩ ꝑ grãm euangelicue
iustificationis expleuerit Igit̾ ubent᷑ ingtudiũ dnĩ introire .i. an¬
honorem głae xp̃i recipitur Ille uero seruus cui duotalenta cõmissa s̃
gentium popłsẽ . fide atq confessione et filii iustificatus & patris dñm
de fides: et ore confessio ẽ. Haec gͦ huc sunt duo talenti cõmissa. Sed ut
prior ille om̃e sacramentũ inquinq ttilentis .i. inlege cognouerat. idque
ipsum fide euangłii dupliccuerat. ita iste incremento duorũ talentorũ

Expanded text:
populus ex lege credentium est, ex qua profectus meritum ipsius recte probeque perfunctae evangelicae fidei operatione duplicavit. In ratione autem ponenda, judicii examen est, quo coelestis verbi usus, et reditus dispensati talenti postulatur. Igitur cui erant quinque commissa, Domino reverso de quinque decem obtulit: talis scilicet in fide repertus, qualis in lege, qui decem verborum quinque libris Moysi praeceptorum obedientiam per gratiam evangelicae justificationis explehonorem gloriae Christi recipitur. Ille vero servus cui duo talenta commissa sunt, gentium populus est, fide atque confessione et Filii justificatus, et Patris, etde fides et ore confessio est . Haec ergo huic sunt duo talenta commissa. Sed ut prior ille omne sacramentum in quinque talentis, id est, in lege cognoverat, idque ipsum fide Evangelii duplicaverat, ita iste incremento duum talentorum, i
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. E xpectuntiũ sonnꝰ: credentiũ reqͥes ÷ et inpanitentie tẽporemi
tẽporaria Vniũ sorũ noncte media clamor cunctis ignorantib: Tubȩ
uox ẽ. dñi p̃cedentis aduentũ & uniũ sos ut obuiam sponso exeant exci¬
tantis. Lampadũ assũptio animarũ ẽ. reditꝰ in corporti earũq lux con¬
scientia boni oꝑis elucens quȩ ucisculis corporũ continet᷑. Prudentes¬

Expanded text:
st. Exspectantium somnus, credentium quies est, et in poenitentiae tempore mors temporaria universorum. Nocte media clamor, cunctis ignorantibus tubae vox est, Domini praecedentis adventum, et universos ut obviam 795 sponso exeant excitantis. Lampadum assumptio, animarum est reditus in corpora: earumque lux, conscientia boni operis elucens, quae vasculis corporum continetur. 5. In
Abbreviated transcription (Latin):
filii dauid filii abrabȩ: Non differt quis in originis numero atq
ordine collocetur dũ mͦ uniũ soꝵ familia coepta eẽ. intelligtit᷑ ab u-¬
no. itti cũ eiusdẽ trib sit ioseph et maria: dũ profectus eẽ. ex abraẽ
ratio seruata ẽ : ut si mortuus sine filiis familix prrinceps fuis.¬
retq ita in primogenitis successionis ordo. cũ paer eorũ qͥpost
nati eent aut nomine habent᷑ aut genere: sequens illud ÷ ut¬
diximus scđm rerũ fidẽ generationis istius or dinẽ nec numero
sibi nec successione constare. Huius quoq: ratio a ffercitur.
Non enĩ leuis causã ẽ. ut aliud innarratione sit aliud fuerit inges¬
tis et aliud referat᷑ insũma. aliud uͦ teneat᷑ innumero. Nãq ab a-¬

Expanded text:
filii David, filii Abrahae : non differt quis in originis numero atque ordine collocetur, dummodo universorum familia coepta esse intelligatur ab uno. Ita cum ejusdem tribus sit Joseph et Maria; dum profectus esse ex Abrahae ratio servata est, ut si mortuus sine filiis familiae princeps fuisretque ita in primogenitis successionis ordo, cum patres eorum, qui post nati essent, aut nomine haberentur, aut genere. 2. Cur diximus, secundum rerum fidem, generationis istius ordinem nec numero sibi nec successione constare; hujus quoque rei ratio afferatur. Non enim levis causa est, ut aliud in narratione sit, aliud fuerit in gestis; et aliud referatur in summa, aliud vero teneatur in numero. Namque ab A
Abbreviated transcription (Latin):
tionũ adsupiti nob̵ et consuetudo et uoluntas: cae loriter ꝑuium prȩstȩt
Reũtendũ gͥ est ad simplicitatẽ insantiũ qinea collocati speciẽ humilitatis
intulerit : ex pedit eiut suspendat᷑ mola asinaria incollo eiꝰ. etdemergat᷑ in ꝓfun¬
gendus et hoc ei ex pediens cõmuni om̃iũ sensu seꝑ qđ expedit utile ẽ. Quid gͦ uti¬
litcitis ẽ. mola a sinaria collo suspensa demergi.: Mor senim tã grauis ꝓficiet
adpaenã & nescio qͦerit utile id expetere qđ ultimũ sit malorũ Quid gͦ sentiri

Expanded text:
tionum assumpta in nobis et consuetudo et voluntas, coelorum iter pervium praestat. Revertendum igitur est ad simplicitatem infantium: quia in ea collocati, speciem humilitatis intulerit, expedit ei ut suspendatur mola asinaria in collo ejus, et demergatur in profungendus, et hoc ei expediens. Communi omnium sensu, semper quod expedit utile est. Quid ergo utilitatis est, mola asinaria collo suspensa demergi? Mors enim tam gravis proficiet ad poenam: et nescio quomodo erit utile, id expetere quod ultimum sit malorum. Quid ergo sentiri
Abbreviated transcription (Latin):
p̃hensus & traditꝰ morti tanꝗ ina grosatione quadã fuit corporis con¬
sepultus ultra m̃ surt̃ om̃iũ olerũ ex crescit. & uniũsam ꝓpħarũ
głam excedit. Oleris enĩ uicȩ tanꝗ agroto isrł data ẽ. p̃dicatio ꝓpħa¬
rũ s iam exramis arboris ex solo ĩ sublime ꝓlatae creli uolucres in a-¬
bittint: apłos seilicet ex xp̃i uirtute ꝓtensos & mundũ inumbrantes

Expanded text:
hensus et traditus morti, tamquam in agro, satione quadam fuit corporis consepultus; ultra mensuram omnium olerum excrescit, et universam prophetarum gloriam excedit. Oleris enim vice, tamquam aegroto, Israeli data est praedicatio prophetarum. Sed jam ex ramis arboris ex solo in sublime prolatae, coeli volucres inhabitant. Apostolos scilicet, et Christi virtute protensos, et mundum in
Abbreviated transcription (Latin):
set : s ut reiita & dicti fuerit ratio explicanda. Idõ enĩ absconsus : thes¬
aurus qr ec agrũ emi oportebat Thesaurus enĩ ĩ a gro ut diximꝰ xp̃c intelligit᷑
ĩcarne : qmuenisse ẽ. grcitũ. Cu an geliorũ enĩ p̃dicatio : in ab soluto ẽ. Sed
utendi et possidendi huiꝰ thescuri c̃agro: ñ potest eẽ sine p̃tio qͥa cael estes

Expanded text:
set. Sed ut rei, ita et dicti fuerit ratio explicanda. Ideo enim absconsus est thesset. Sed ut rei, ita et dicti fuerit ratio explicanda. Ideo enim absconsus est thesaurus, quia et agrum emi oportebat. Thesaurus enim in agro, ut diximus, Christus intelligitur in carne, quem invenisse est gratuitum. Evangeliorum enim praedicatio in absoluto est, sed utendi et possidendi hujus thesauri cum agro potestas non potest ess
Abbreviated transcription (Latin):
spm̃ eiusdẽ etcuircutis et sensus. nchilq alud ab alio m̃suris xqualib:
fili & sp̃s seĩ unittitẽ s & ad trũ gentiũ uocationẽ ex sem. cham. etia feł.
tres mñsuras strinae eẽ referendas sensisse multos memini. Sed nescio
an hoc itti opinari ratio ꝑmittat. cũ tam & si om̃iũ gentiũ uocatiosit.
x que camen in his xp̃c ñ absconsus sit sed ostensus & intanta in fideliũ
multitudine ñ fermentatũ sit totũ. In patre autẽ et filio et spũ scõ ineca
ad mixti extrinsecus ferm̃ti necessitate ĩ xp̃o om̃ia unũ sint Iterũ simi¬
auri inagro spei nrãe opes intra seposiis. ostendit qͥa ds̃ in homine sit
reꝑtus in cuiꝰ p̃ciũ om̃s scłi uendendȩs facultates ut uefati cibo potuq
indigentiũ aeternas thesauri caelestis diuitias cõꝑemus. Sed c̃tuendũ ẽ.
inuentũ thesaurum et absconsum fuisse. cũ utiq qͥ iuenit & secreto et tp̃r
quo absedit auferre potuisset: & auferens emendi necessictitẽ caruis¬

Expanded text:
m ejusdem et virtutis et sensus: nihilque aliud ab alio mensuris aequalibus itus sancti unitatem, sed et ad trium gentium vocationem, ex Sem, Cham et Japhet, tres mensuras farinae esse referendas, sensisse multos meminerim. Sed nescio an hoc ita opinari ratio permittat: cum tametsi omnium gentium vocatio sit aeque, tamen in his Christus non absconsus sit, sed ostensus; et in tanta infidelium multitudine non fermentatum sit totum: in Patre autem 736 et Filio et Spiritu sancto, sine admixti extrinsecus fermenti necessitate in Christo, omnia unum sint. auri in agro, spei nostrae opes intra se positas ostendit: quia Deus in homine sit repertus, in cujus pretium omnes saeculi vendendae sunt facultates, ut vestitu, cibo, potuque indigentium, aeternas coelestis thesauri divitias comparemus. Sed contuendum est, inventum thesaurum et absconsum fuisse; cum utique qui invenit, et secreto et tempore quo abscondit auferre potuisset, et auferens emendi necessitate caruis
Abbreviated transcription (Latin):
mundos Orationẽ ꝓmiscuã horis uesꝑis c̃cursu eorũ qͦs post passionẽ
docuc recognoscimꝰ: om̃iũ peccata dimittens. om̃iũ infirmittites au¬
ferens & malarũ uoluptatũ insidentiũ incentiua depellens passione
trans frecũ : & accedens adeũ qͥdã scriba : ait Magist sequarte qͦcũq
trans fretũ dñs discipłis p̃cipit. Nexistimo cadere insaluatoris boni¬
tate : ut circũ cursantes relinquere uoluerit & secretũ qđ dã in ꝑti¬
endȩ salutis eligere. Deinde c̃sequit᷑ scriba : dicens magistrũ se quocũq
ierit ee curũ : sed nichil ascriba dictũ ftctũ uel egit᷑ qđ posset offende:
Dñs respondit uulpib eẽ foueas & cȩli uolucrib: nidos qͥescendi : filio
aũ hominis quo reclinet caput suũ. locũ eẽ nullũ et discipłm postulasse
dari sibi tẽpꝰ patris sepeliendi. hoc negatũ &piiatq humani officii
uecitã religionẽ. Ergͦ rerũ tantarũ ectã diũsarũ ratio ꝓmerenda

Expanded text:
rationem promiscuam horis vespertinis, concursu eorum quos post passionem docuit recognoscimus: omnium peccata dimittens, omnium infirmitates auferens, et malarum voluptatum insidentium incentiva depellens, passionetrans fretum. Et accedens ad eum quidam Scriba ait, Magister, sequar te quocumque trans fretum Dominus discipulis praecipit. Non existimo cadere in Salvatoris bonitatem, ut circumcursantes relinquere voluerit, et secretum quoddam impertiendae salutis eligere. Deinde consequitur Scriba, dicens magistrum se quocumque ierit secuturum: sed nihil a Scriba dictum factumve legitur, quod posset offendere. Dominus respondit, vulpibus esse foveas, et coeli volucribus nidos quiescendi, filio autem hominis, quo reclinet caput suum, locum esse nullum . Et discipulum postulasse, dari sibi tempus patris sepeliendi: hoc negatum, et pii atque humani officii vetitam religionem . Ergo rerum tantarum, et tam diversarum ratio promenda
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ denuru & socru conseqͥtur tractabimꝰ. Nunc aũ idõ infidelittis socrus
petri nuncu pabit᷑ : qr usq dũ credit uoluntatis sua seruitio decinebat᷑¬

Expanded text:
qui de nuru et socru consequitur tractabimus . Nunc autem ideo infidelitatis socrus qui de nuru et socru consequitur tractabimus . Nunc autem ideo infidelitatis socrus Petri nuncupabitur, quia usque dum credidit, voluntatis suae servitio detinebat
Abbreviated transcription (Latin):
abrtibam &ysaac et ia cobinregno caelorũ exultimis gentib qͥeturos :
ꝑ fecta qͥdem .ẽ. in puero scđm credentis fidẽ uerias sanitatis s p̃¬
sentiũ efficientia etiam futuroꝵ imagini ꝓficere monstrat᷑. ꝗdo
& tribuno credente etpuero saluato nectalis in isrł fides reꝑtaest.
et regni caelorũ consortib: cũ abraham gentiii destinat᷑ Cũ uenisset
sa infidelitatis xstimat᷑ affectio ci ad icicet libitis uoluntatis quȩ nos
quadam sib conuigii societate conuingit: Ergͦ ingressu dñi in petrido
mu .i. in corpore curat᷑ in sidelitts. peccatorũ calore exȩstuans & ui¬
tiorũ ȩera dominatu. mox deinde saluata offitii famulcetu ministrat:
Nã primꝰ credidit & apłatus ẽ. pͥnceps : et qđ in eo ante languebat di
uerbo inualescens minis terio tanꝗ publicȩ salutis oꝑatũ ẽ. Recte aut̃
banc ex socru petrisimilitudinẽ . ad affectionẽ infidelitttis apatril oco

Expanded text:
 quieturos . Perfecta quidem est in puero secundum credentis fidem veritas sanitatis: sed praesentium efficientia etiam futurorum imagini proficere monstratur, quando et tribuno credente, 701 et puero salvato, nec talis in Israel fides reperta est, et regni coelorum consortium cum Abraham gentibus destinatur. 6. Petsa infidelitatis aestimatur affectio, cui adjacet libertas voluntatis, quae nos quadam sibi conjugii societate conjungit. Ergo ingressu Domini, in Petri domu, id est, in corpore curatur infidelitas peccatorum calore exaestuans, et vitiorum aegra dominatu. Mox deinde sanata, officii famulatu ministrat. Nam primus credidit, et apostolatus est princeps: et quod in eo ante languebat, Dei verbo invalescens ministerio tamquam publicae salutis operatum est. Recte autem hanc ex socru Petri similitudinem ad affectionem infidelitatis aptari, loco
Abbreviated transcription (Latin):
generib: frustra habitis nec ꝑ grc̃m iustificent᷑ et ad legis sint abdicatti. Et
ipsũ illud fidei iustificatione diri piunt c̃fitente s iustũ sapientiae opusee
qr munꝰ siuĩ ad fideles et obseꝗtes a contumacib ĩ fidisq transculerit Est̃ aũ
ñ otiosũ h inloco uirtutẽ dicti c̃cueri &iustificata ẽ. sapientia Dese utiq locutꝰ :
lst enĩ ipse sapientia ñ exefficientis si exnat᷑ a. Res enĩ om̃is habet potesti
tẽ: exeterũ negotiũ onĩe potestatis effectꝰ : ut nidem ẽ opꝰiurtutis et uirt des
ficiens discernit᷑ ab effecto : pluresenĩ eludere dictũ apłicũ qđ ait xp̃mdĩ

Expanded text:
generibus frustra habitis, nec per gratiam justificentur, et a lege sint abdicati. 9. generibus frustra habitis, nec per gratiam justificentur, et a lege sint abdicati. 9. ipsum illud fidei justificatione diripiunt: confitentes justum Sapientiae opus esse, quia munus suum ad fideles et obsequentes a contumacibus infidelibusque transtulerit. Est autem non otiosum hoc in loco virtutem dicti contueri. Et justificata est Sapienta de se utique locutus est. Etem. Caeterum negotium omne potestatis effectus est: et non idem est opus virtutis et virtus, et efficiens discernitur ab effecto. Plures enim eludere dictum apostolicum, quo ait Ch
Abbreviated transcription (Latin):
Ecrłq̃ Iocus bic sermo infidelititas opprobriũ e. & detiffectu supioris qu e¬
rimoniȩ descendit : qr in solens plebs ꝑ diuersa p̃dicationũ genere docta ñ
fuerit in poueris scilicet ꝓpħas significans qͥ inmedio synagogȩ itinquã
inpublico fori conuentu popłgrũ coarguant qđ cantantib: sibi officio
corporis ñ obsecundauerint .÷. qđ diccissuis ñ paruerint ad cantantiũ enĩ mi¬
dũ salcantiũ motꝰ aptat᷑: insiplicitate aut̃ sensus ut pueris pdicauer &
ad confessionẽ psall indidõ ꝓuocauer ut cantico mor sitenet᷑ inisaie ut dđ¬
ut eaterorũ ꝓpharũ rursũq eos inpaenitentiã pecccitoꝵ & ad dolore acluctũ
ueterũ delictoꝵ nec ioħis p̃dicatio in flexerit: qͥb: ed ex grauis uisa sit potiꝰ cibisi
p̃scriptis & difficilis et molestti peccatũ in se qđ daemoniũ ñcupat habens qͥa
& ad eũ publicani peccatoresq crediderint: atq ita tot & tantis ad monitionũ

Expanded text:
 Totus hic sermo infidelitatis opprobrium est, et de affectu superioris querimoniae descendit; quia insolens plebs per diversa praedicationum genera edocta non fuerit: in pueris scilicet prophetas significans, qui in medio synagogae, tamquam in publico fori conventu, populum coarguant, quod cantantibus sibi officio corporis non obsecundaverint, id est, quod dictis suis non paruerint. Ad cantantium enim modum saltantium motus aptatur. In simplicitate autem sensus, ut pueri, praedicaverunt, et ad confessionem psallendi Deo provocaverunt, ut cantico Moysi tenetur, ut Esaiae, ut Darum: rursumque eos in poenitentiam peccatorum, et ad dolorem ac luctum veterum delictorum nec Joannis praedicatio inflexerit: quibus et lex gravis visa sit potus cibique praescriptis et difficilis et molesta, peccatum in se, quod daemonium nuncupat, habens : quia t, et jam publicani peccatoresque crediderint : atque ita tot et tantis admonitionum
Abbreviated transcription (Latin):
publicanis etpeccatorib afferebat: ex his enĩ im credentes ex hisiã
iam lex expletur iam p̃dicatio om̃is includitur. iam helia sp̃s in iobis
ab aluis dilieitur: sul&tãm respuuint aliena suscipiunt ꝓpori in sccuuont᷑
conplectunt᷑ in imii: hȩredictitem adoptio expetit stimilia reicit tesctm̃¬
tum fili repudiant serui recognoscunt litiq uim regnũ caelorũ ium pa¬
titur inferentesq diripiunt quia gła isrł a patrib: debitoi apphisnunci¬
ata. axp̃o oblita fide gentiũ occupatit᷑ & rapitur: Cuiaũ simile restima

Expanded text:
publicanis et peccatoribus afferebat. Ex his enim jam credentes, ex his japublicanis et peccatoribus afferebat. Ex his enim jam credentes, ex his jajam lex expletur, jam praedicatio omnis includitur, jam Eliae spiritus in Joannis diligitur. Sui eum respuunt, alieni suscipiunt; proprii insectantur, complectuntur inimici. Haereditatem adoptio expetit, familia rejicit. Testamentum filii repudiant, servi recognoscunt. Itaque vim regnum coelorum patitur, inferentesque diripiunt: quia gloria Israel a patribus debita, a prophetis nuntiata, a Christo oblata, fide gentium occupatur et rapitur. Item aliter: qua
Abbreviated transcription (Latin):
mib: regũ s. id est quib ꝑluxũ fluuida & dissoluta s̃ corpore esse doe¬
monum habitationẽ consimilẽ sedẽ praepositis suis atq oꝑib eligentiũ.
missus in angłi potestate uiam uenturo parauerit : & quo exnatis mu.¬
lierum nullus maior ꝓpħa surrexerit : nisi qđ qͥminor eo ẽ. Id ẽ. qui in¬
terrogatur.: cui ñ credit᷑ cui testimoniũ necoꝑa suci prȩstant: hic in reg¬
cuelorũuim patit᷑. & iĩ facientes diripunt illud ut rerũ natura exi¬
git ium potior aqd fert minor que erit cuiuis adferat᷑. quid gͦ est qđ di-¬
ripiens ẽ. qđq ium patit᷑ contuendũ ẽ: infidelititẽ discipłorũ iohis
dñs adũterat. Turbae etiã opinionẽ de eius ñtio intellexerant in
crucis scandalo ingens fidĩ ꝑiculũ sentiebat ire potiꝰ apłos ad oues
i srł ꝑdittis iusserat ipsos ẽtinuo oportebat in regno & in abrae etrsaac
& ia cobstimilia atq agnicione retineri : s om̃is haec p̃dicatio ꝓfectũ

Expanded text:
id est eos, quibus per luxum fluida et dissoluta sunt corpora, esse daemonum habitationem, consimilem sedem propositis suis atque operibus eligentium.missus in angeli potestate viam venturo paraverit, et quo ex natis mulierum nullus major propheta surrexerit; nisi quod qui minor eo est, id est, qui interrogatur, cui non creditur, cui testimonium nec opera sua praestant, hic in regcoelorum vim patitur, et vim facientes diripiunt illud . Ut rerum natura exigit, vim potior affert; minorque erit, cui vis afferatur. Quid ergo est quod diripiens est, quodque vim patitur, contuendum est. Infidelitatem discipulorum Joannis Dominus adverterat, turbae etiam opinionem de ejus nuntio intellexerat, in crucis scandalo ingens fidei periculum sentiebat. Ire potius apostolos ad oves Israel perditas jusserat: ipsos constitui oportebat in regno, et in Abrahae et Isaac et Jacob familia atque agnatione retineri. Sed omnis haec praedicatio profectum
Abbreviated transcription (Latin):
trinae amum misit insaeculo: Quo a positi cibi dulcedine uagos exeo
fluctuantesque protraheret. Huic ad haesit betitus ille primus mar¬
trr adião qui ore suo qua drigeminum denarium continebat: ÷

Expanded text:
trinae hamum misit in saeculo, quo appositi sibi dulcedine vagos ex eo trinae hamum misit in saeculo, quo appositi sibi dulcedine vagos ex eo fluctuantesque protraheret. Huic adhaesit beatus ille primus martyr hamo, qui ore suo quadrigeminum denarium continebat:
Abbreviated transcription (Latin):
nostrae corporisq: esse quam in redemptionẽ sui aliquid postulandum : qͥ a
regis filium extra communionem oporteret esse reliquorum. Scandalũ
igitur prȩstat ut soluat : cȩterum debito legis est liber Deinde subrerum
praesentium effectum & significantiam legis ec constantiam euangelicȩ bi-¬
bertatis exposuit ut cognosci promptum esset quid didraigina prȩfiguraret
inlege Ire pecrus iubetur admare amumq mittere : & primi piscis ascen-¬
dentis os requirere : repertumq: in eo staterem prose ac dño offerre
ferret : deide cum primum piscem ad monetur inquirere: a scensuri osten¬
duntur etplures. Num quid etiam natura piscium ferret ut in littore
forcuito repertum staterem ire potius contineret non intra uiscera con¬
deret : subest igicur efficiendis praesentibus rebus: ratio interior Destina¬
tus enim ad praedicationem petrus et pisccitor hominum stictus doc¬

Expanded text:
nostrae corporisque esse, quam in redemptionem sui aliquid postulandum; quia nostrae corporisque esse, quam in redemptionem sui aliquid postulandum; quia regis filium extra communionem oportere esse reliquorum scandalum igitur praestat ut solvat, caeterum debito legis est liber . 12. Deinde sub rerum praesentium effectu, et significantiam legis, et constantiam evangelicae libertatis exposuit: ut cognosci promptum esset, quid didrachma praefiguraret in lege. Ire Petrus jubetur ad mare, hamumque mittere, et primi piscis ascendentis os requirere, repertumque in eo staterem pro se ac Domino offerre. fert? Deinde cum primum piscem admonetur inquirere, ascensuri ostenduntur et plures. Numquid etiam natura piscium ferret, ut in littore fortuito repertum staterem ore potius contineret, non intra viscera conderet? Subest igitur efficiendis praesentibus rebus ratio interior. 13. Destinatus enim ad praedicationem Petrus, et piscator hominum factus, doc
Abbreviated transcription (Latin):
criminib: corporis atq animae quaedam redemptio concederetur
Vt igitur inscriptos nos & ꝓfessos et xp̃i nomine consignatos offerre mꝰ¬
in xp̃o quiuerum dĩ templum est : protestimonio filii dĩ huius didraginȩ ob-
sermone praeuenit. quid tibi uidetur symon : Reges terrae a quibus acci¬
piunt tributum aut censum : etcetera. Numquid ambiguum est filios re¬
gum tributis obnoxios non esse. et quib: regni ueritts est eos esse liberos a
seruitute : sed sermo interius intendit . Postulabatur di draigma apopło
lex enim in eam fidem quae perxristum erat reuelanda conduditur.
Ergo haec eadem dydragina consuetudine legis ttonquam ab homine
foscebatur axp̃o : sed ut ostenderet legi se non eẽ subiectum etut in se pater¬
nae dignitatis głam contestaretur. terreni priuilegi posuit exemplũ
censu auc tributis regum filios non teneri : potiusq se redemptorem animȩ

Expanded text:
criminibus corporis atque animae quaedam redemptio concederetur. criminibus corporis atque animae quaedam redemptio concederetur. Ut igitur inscriptos nos et professos et Christi nomine consignatos offerremuin Christo, qui verum Dei templum est, pro testimonio filii Dei hujus didrachmae oblasermone praevenit: Quid tibi videtur, Simon? Reges terrae a quibus accipiunt tributum aut censum? etc. . Numquid ambiguum est, filios regum tributis obnoxios non esse; et quibus regni haereditas est, eos esse liberos a servitute? Sed sermo interius intendit. Postulabatur didrachma a populo. Lex enim in eam fidem, quae per Christum erat revelanda, concluditur. Ergo haec eadem didrachma, consuetudine legis, tamquam ab homine poscebatur a Christo. Sed ut ostenderet, legi se non esse subjectum, et ut in se paternae dignitatis gloriam contestaretur, terreni privilegii posuit exemplum: censu aut tributis regum filios non 756 teneri, potiusque se redemptorem animae
Abbreviated transcription (Latin):
esset : ait. Generatio incredibilis e peruersa: non utiq ad eos quos scĩfica¬
uerat iudetur haec loqui. Quousq inquit ero uobiscum: qr fidem non ha¬
bentes ⁊ psam illam quã habebant amissuri ercint legem: quam fidem si
in se habuissent quia ipse est granum sinapis ⁊ierbi uirtute hoc peccatorum
onus & grauem in sidelittitis molem ab eo qui offerebatur popło eiecissent
tanquam in mare montem sic ad conuersationem gentium & scłi trcinstu-¬
lissent: ipsis autem conuersantib: ingtililetim dixitiħc. futurum est̃ ut fi¬
lius hominis tradatur in manus hominum. Sequitur mȩstitia cognitionem
passionis: nondum enim sacramentum in eundae crucis resurrectionis uir
H loc enim omni ifrabel lex proredemptione animae ec comporis constitue¬
rat in mynisterio templo seruientium. Sed lȩx iit scimus futurorum am¬
bra est: non enim aeris pretium ds̃ desi dercibat : ut tam exigut impensa

Expanded text:
esset, ait: generatio incredibilis et perversa non utique ad eos quos sanctificaesset, ait: generatio incredibilis et perversa non utique ad eos quos sanctificaverat, videtur haec loqui, quo usque, inquit, ero vobiscum? Quia fidem non habentes, ipsam illam, quam habebant, amissuri erant legem. Quam fidem si in se habuissent, quia ipse est granum sinapis, verbi virtute hoc peccatorum onus, et gravem infidelitatis molem, ab eo qui offerebatur populo ejicientes, tamquam in mare montem, sic ad conversationem gentium et saeculi transtulissent. 9. Ipsis autem conversantibus in Galilaea, dixit Jesus: Futurum est ut filius hominis tradatur in manus hominum . Sequitur moestitia cognitionem passionis: nondum enim sacramentum ineundae crucis, resurrectionis virhoc enim omni Israel lex pro redemptione animae et corporis constituerat in ministerio templi servientium . Sed lex, ut scimus, futurorum umbra est. Non enim aeris praetium Deus desiderabat: ut per tam exiguam impensam
Abbreviated transcription (Latin):
ñcupauit om̃ium minimum et diabolũ montẽ cognominauit qͥa in illo sp̃i-¬
tales nequitiȩ sunt caelestesq uirtutes. ꝑ eos eiciendus et in altitudinẽ maris
tanquã in profundũ inferni abiciendus quos in hanc efficatiam ieiunium
farisaeorum & scribarum ꝑsona tractecur . Quib lex curcndũ ut discipulis
popłm tanqũa pater filium cũ cdñs ab esset obtulerit: qui peccatis domi-¬
nantib: nunc inignem iudicii decidebat : nunc inaquã diurncirum sordiũ
sucrum consuecudine mersabatur. Hiigitur nichil opes atulerunt : qͥa
demorante mor secum dñõ inmonte effecci fuerant infideles. ut trpica
ratio impleretur. Discipuli mirantur se eicere daemonẽm non potuisse :
cum omis potesitis non solum daemonum fugandorũ uerum etiam mor¬
tuorum excidorum esset indulta: quia uero ultra cum his lex futura ñ

Expanded text:
nuncupavit omnium minimum, et diabolum montem cognominavit: quia in illo spirinuncupavit omnium minimum, et diabolum montem cognominavit: quia in illo spiritales nequitiae sunt coelestesque virtutes per eos ejiciendae, et in altitudinem maris tamquam in profundum inferni abjiciendae, quos in hanc efficaciam jejunium Pharisaeorum et Scribarum persona tractetur. Quibus lex curandum ut discipulis populum, tamquam pater filium, cum Dominus abesset, obtulerit. Qui peccatis dominantibus, nunc in ignem judicii decidebat, nunc in aquam diurnarum sordium suarum consuetudine mergebatur. Hi igitur nihil opis attulerunt: quia demorante Moyse cum Domino in monte, effecti fuerant infideles. Et ut typica ratio impleretur, discipuli mirantur se ejicere daemonem non potuisse: 755 cum omnis potestas non solum daemonum fugandorum, verum etiam mortuorum excitandorum esset indulta. Quia vero ultra cum his lex futura non
Abbreviated transcription (Latin):
Etcum uenis sec ad turbam accessit ad eum homo genib: prouoludsdicexs
Dñe miserere filio meo: reuerso ad curbas dño apare genib: aduoluto
puer offertur daemoniacus. srequenter et in aquã decidens & inignem.
Cui ad curationem adferre discipłi non potuerint: ob iurgtntis his &
nondũ tamen erant ꝑfectȩ fidi. Nam dñõ inmonte demortinte et ip
cum turba residentib: quidam cemporȩ eorũ fidem relcxa uerat
atq: id cireo ait. generatio incredibilis & ꝑ uersa quousq: ero uobiscũ :
qͥa absente se antiq̃ in fidelitatis consuetudo subrepaat. Docet igitur eos
nichil salutis ađferre posse : qͥ medio euangłiorũ & iteraiti aduentis
fuisse nspossent: quae si millis tanꝗ grainũ sinapis eẽt : montihuic¬
ut aloco in locum transiret. cum efficiendi potestate p̃ciꝑent: sed iam de
monte decesserat : et inter turbas hac loquebat̃ : ittq & se granum sinapis

Expanded text:
Et cum venisset ad turbam, accessit ad eum homo genibus provolutus, dicens: Et cum venisset ad turbam, accessit ad eum homo genibus provolutus, dicens: Domine, miserere filio meo . Reverso ad turbas Domino, a patre genibus advoluto puer offertur daemoniacus, frequenter et in aquam decidens et in ignem, cui curationem afferre discipuli non potuerint. Objurgatis his, et nondum tamen erant perfectae fidei. Nam Domino in monte demorante, et ipsis cum turba residentibus, quidam tepor eorum fidem relaxaverat; atque idcirco ait: Generatio incredibilis et perversa, quousque ero vobiscum ? quia, absente se, antiquae infidelitatis consuetudo subrepserat. Docet igitur, eos nihil salutis afferre posse, qui medio Evangeliorum et iterati adventus esse ne possent : quae si in illis tamquam granum sinapis esset, monti huicut a loco in locum transiret, cum efficiendi potestate praeciperent. Sed jam de monte decesserat, et inter turbas haec loquebatur. Itaque et se granum sinapis
Abbreviated transcription (Latin):
contuertur quem medium constitisse int moysen & heliam uiderant.
Ad futuri enim formam atq ad faicti fidem morses ethelias inmonte
constiterant : silentium enim rerum gesttrum quae uidertint imꝑat do-¬
nec cum amortius surgeret hoc enim fidei praemium reseruabat᷑ ut honor
red derentur his apud quos non leui sola prȩceptorum auctorittis reppe¬
rietur . Infirmos enim sanciuerat ad uocis auditũ : ut cum essent sco spũ
repleti. tunc gestorum spĩttilium testes essent: solliciti etiam de tẽpo¬
rib: hęliae requirunt: quib respondit. haeliam esse uenturum & restitu-¬
ere uniuersa id ẽ. reliquũ quod de prehenderit ex isrł ad cognitionem
dĩ reuocaturum: sed in spũ ac uirtute haeliae iohannẽ uenisse signi¬
ficat in quo grcuua quȩq atq asꝑa exercuissent : ut dñi aduentum
p̃nuntians passionem quoq p̃curreret. et iniriae uexationis exẽplo

Expanded text:
contuentur, quem medium constitisse inter Moysen et Eliam viderant. contuentur, quem medium constitisse inter Moysen et Eliam viderant. Ad futuri enim formam, atque ad facti fidem, Moyses et Elias in monte constiterant. Silentium enim rerum gestarum quas viderant imperat, donec cum a mortuis resurgeret ; hoc enim fidei praemium reservabatur, ut honor redderetur iis, apud quos non levis sola praeceptorum auctoritas reperiretur; infirmos enim senserat ad vocis auditum: ut cum essent Spiritu sancto repleti, tunc gestorum spiritalium testes essent. 4. Solliciti etiam de temporibus Eliae requirunt . Quibus respondet Eliam esse venturum, et restituere universa , id est reliquum, quod deprehenderit ex Israel, ad cognitionem Dei revocaturum. Sed in virtute ac spiritu Eliae 754 Johannem venisse significat, in qpraenuntians, passionem quoque praecurreret et injuriae et vexationis exemplo. 5.