comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ierłm t̾renam carnalispe ⁊ desicdio tegitur. hic autem remota omni
tanqͣm ipsius montis soliditas.
nullo feno int̾posito continet.¬
multi qui quamiuis omnia sua
relinquere. ⁊ altiora huiꝰ mundi
nequeunt impłe. tñ esurientes
⁊ sicientes iusticiam. saturant᷑:
cum audientes mandatadĩ adui¬
tam ꝑueniunt ȩt̃nam.

Expanded text:
homines et Hierusalem terrenam carnali spe et desiderio tegitur. Hic autem remota omni tanquam ipsius montis soliditas nullo feno interposito continebat.multi qui quamvis omnia sua relinquere, et altiora hujus mundi nequeant implere, tamen esurientes et sitientes justitiam saturantur, cum audientes mandata Dei ad vitam perveniunt aeternam.
Abbreviated transcription (Latin):
re. Nec mirum si ascendente li¬
inquocumq corde ꝑ grãm sui
amoris ad est. mox untũsa uitio¬
rum. ⁊ aduersantis mundi. et
malignorum sp̃uum bella qui¬
peccati. placando uentos & undas:.
quod elem̃tis dominaretur osten-¬

Expanded text:
 Non mirum si, ascendente Doin quocunque corde per gratiam sui amoris adest, mox universa vitiorum, et adversantis mundi et malignorum sppeccati. Placando ventos et undas, quod elementis dominaretur osten
Abbreviated transcription (Latin):
p̃cepta diuina. ⁊ gr̃ã sp̃ual. qui¬
bus turpitudo carnis nr̃e tegit᷑.
Minor turba nonponit uestes
suꝑasinam: s inuia. ne alibi
offendat. quia scĩ martyres
carnem exuͤntes simpliciorib
uiam addm. ꝑ exemploͣ suo san¬
lum qñeuiꝰq fidelis animam
regens: ad pacis intime uisioner¬

Expanded text:
cepta divina, et gratia spiritualis, quibus turpitudo carnis nostrae tegitMinor turba non ponit vestes super asinam, sed in via nec ubi offendat: quia sancti martyres carnem exuentes, simplicioribus viam per exemplum suo sanlum quando cujusque fidelis animam regens, ad pacem intimae vision
Abbreviated transcription (Latin):
frequent̾ ingres¬
sus est ciuitatem
ierłm. s non cumhis
laudib non rex uo¬
catus qi semꝑ fuge¬
rat. nisi modo cum
ascendit passurꝰ. qd̃
iõ factum est. ut
sum se excitaret ĩ¬
uidiam. qr iam tẽ¬
pꝰ passionis instabat.

Expanded text:
Frequenter ingressus est civitatem Jerusalem, sed non cum his laudibus: non rex vocatur, quod semper fugerat, nisi modo cum asceideo factum est, ut sum se excitaret invidiam, quia jam tempus passionis instabat.
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ huc laboriosa. quorum merces requies est. S iõ dr spe gaudentes. ut
requiem futuram cum hylaritate inlaborib expectemus. hanc y lari¬
tatem sige̾at crucis latitudo intransu̾so ligno ubifigunt᷑ manꝰ. ꝑma
tristicia facit angustias. ꝑ altitudinem cui caput adiungitur expec̃¬
tacionem retribucionis de sublimi iusticia dei. ꝑ longitudinem qua

Expanded text:
huc laboriosa, quorum merces requies est. Sed ideo dicitur, spe gaudentes , ut requiem futuram cum hilaritate in laboribus operemur. Hanc hilaritatem significat crucis lati quia tristitia facit angustias; per altitudinem autem, cui caput adiungitur, expectationem retributionis de sublimi iustitia dei, qu
Abbreviated transcription (Latin):
briam eiꝰ tangant. ⁊ iõ cupita
salute pociuntur. Pharisei uͦ
⁊ scͥbe. qui doctores ppłi eẽ de¬
buerant: nonadu̾bum audi¬
endum. non quasi admedi¬
cum. s ad questionum pugnas
ꝯcurrunt.

Expanded text:
briam ejus contingant, et ideo cupita salute patiuntur. Pharisaei vero et Scribae, qui doctores populi esse debebant, non ad verbum audiendum, non quasi ad medicum, sed ad quaestionum pugnas concurrunt.
Abbreviated transcription (Latin):
Ies. Petrus sine spu uoci an¬
cille cessit. cum spu: nec pͥncipi¬
bus nec regib cedit. Prima ancil¬
la titubacio. seda consensio. ter
quam abluit ꝑfletus uerbi xp̃i
recordatio. Tunc autem nob̃ gal¬
lus cantat. cum p̃dicator corda
nr̃a ad conpunctionem reuocat
tunc incipimus flere. cum ig-¬
nimur utus ꝑscintillam sc̃iȩ.
⁊ foris eximus ex tra quod sumꝰ.

Expanded text:
e. Petrus sine spiritu, voci ane. Petrus sine spiritu, voci ancillae cessit: cum spiritu, nec principibus, nec regibus cedit. Prima ancilla, titubatio est: secunda, consensio: tertquam abluit per fletus verbi Christi recordatio. Tunc nobis gallunostra ad compunctionem revocat. Tunc incipimus flere, cum ignimur intus per scintillam scientiae et foras eximus extra quod fuimus.
Abbreviated transcription (Latin):
seindi potuerit. figurabatur .Ni.¬
quod sacerdocium udeorum ꝓsce¬
redemptoris. numquam ualeat¬
militatem domini ꝯtempnant.¬
usq ad ꝯsu̾mationem scłi. in ilł
qͦs sors electionis inuenerit.¬
R. Quo reatu suo: reatum nr̃m
solue̾t. ⁊ uelamine faciei suȩ. ue¬
lamen cordium nr̃oꝵ auferret.
⁊ sputis susceptis faciem anime
nr̃e lauaret. ⁊ colaphis quibus
incaput ꝑcussus est. caput hu¬
mani generis. quod est adamsa¬
naret. ⁊ alapis quib ex palmatꝰ
est maxima laus eius nr̃is aman¬
plaudite. manib .iii.d. ⁊ cruoe
sua cruciatum nr̃m solu̾ẽt.⁊ mor uure
me te sua nr̃am necaret. cumforma serpentis serpentem necat quia serpente de uirga facto¬
nr̃m abstułe obꝓbrium. uincula eis nos lib̃os fecerunt. corona spinea capitis euis diadema
regni adeptisumus. uuln̾ib eius
sanati sumus. sepultura eius re¬
surgimus. descensione adinfe¬
ros: ascendimus ad celos. hic inue¬
nitur mel inore leonis mortui.
hinc ꝓpħa. Quidretͥbuam dño

Expanded text:
scindi potuerit. Significatur enim sacerdotium eorum, pro sceRedemptoris, usque militatem Domini salvatousque ad consummationem saeculi, in illis quos sors electionis invenerit. Quo reatu suo, reatum nostrum solveret: et velamine faciei suae, velamen cordium nostrorum auferret, et sputaminibus susceptis, faciem animae nostrae lavaret: et colaphis, quibus in caput percussus est, caput humani generis quod est Adam sanaret. Et alapis quibus expalmatus est, maxima laus ejus, nostris manplaudite manibus. Et cruce sua, cruciatum nostrum solveret: et morte sua, mortem nostram necaret: cum forma serpentis serpentem necat, quia serpente de nostrum abstulere opprobrium, vincula ejus nos liberos fecerunt. Corona spinea capitis ejus diadema regni adepti sumus, vulneribus ejus sanati sumus, sepultura ejus resurgimus, descensione ejus ad inferos, ascendimus in coelos. Hic invenitur mel in ore leonis mortui ; hinc Propheta: Quid retribuam Do
Abbreviated transcription (Latin):
¶ losue .xii. lapides de medio ior¬
danis int̾ram transferri fecit. ⁊ ali¬
os ext̾ra in eodem alueo restitui. ꝑ
quos necacio iudeoꝵ ⁊ gentiũ adlu¬
cem transformatio. p̃signatur.
¶ Uł gentiles lapides uocat. ⁊ ẽ
sensus: ne gloriemini de semine car
functo sine libis. ne tantꝰ patͥarcha
pͥuaretur ꝓmissis. in euiꝰ rei presagiũ
olimds desara genuit filum.

Expanded text:
 Josue duodecim lapides de medio Jordanis in terram transportari fecit, et alios ex terra in eodem alveo restitui: per quos excaecatio Judaeorum et gentium ad lucem transformatio praesignatur. Vel gentiles lapides vocat: et est sensus: Ne gloriemini de semine carnfuncto sine liberis, ne tantus patriarcha privaretur promissis. In cujus rei praesagium olim Deus de Sara genuit filium.
Abbreviated transcription (Latin):
pͥncipe demoniorum. Siuir tute
dĩ: frustra calũpniantur. Si
inpͥncipe demonum. regnum
eius diuisum est nec stabit.⁊
ideo a regno eius recedant. qͦd
innuit eos sibielegisse. dum in
se non ẽdunt.

Expanded text:
principe daemoniorum. Si virtute Dei, frustra calumniantur. Si in principe daemoniorum, regnum ejus divisum est, nec stabit: et ideo a regno ejus recedant: quod innuit eos sibi elegisse, dum in se non credunt.
Abbreviated transcription (Latin):
mana fragilitate contͣ¬
hitur remissibile est si
cong̾gatio non deserat᷑.
Cum uo̾ diabolica obsti¬
natione dedisꝑsione
ad cong̾gationem nũꝗͣ
redditur. pecc̾m in solu¬
bile iudicatur. ¶dm̃e .p.
non oĩa pecc̃a omnib re¬
mittuntur. s his quĩ

Expanded text:
mana fragilitate contrahitur, remissibile est, si congregatio non deseratur. Si vero diabolica obstinatione de dispersione ad congregationem nunquam reditur, peccatum insolubile judicatur. Omne peccatum. Non omnia peccata omnibus remittu
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Et si ego in beelrebub. Si expul¬
sio demonum infiliis ur̃is deo nͥ
demonib deputatur. quare in
me idem opus. eandem non ht̃
causam:¬

Expanded text:
 Et si ego in Beelzebub. Si expulsio daemonum in filiis vestris Deo non daemonibus deputatur, quare in me idem opus eamdem non habet causam
Abbreviated transcription (Latin):
ñ sint maloꝵ conscii. tñ licita res¬
puunt. in omib se humiliant.¬
Quantum gͦ gaudium est sihu-¬
milit̾ plangit uistꝰ. cum gaudi¬
um sit si quod male gessit dampnat in iustus :¬
¶Non passim iub& dominus peccanti dimittere. s penitenti. Ita peccat.:
qui uidens frẽm peccare tacet. sicut qui penitenti non indulget. Nam qui
dixit. si penitet dimitte. p̃misit. Si peccau̾it: increpa nec difficił sit ue¬
nia. nec remissa indulgentia.

Expanded text:
alorum conscii, tamen licita despiciunt, et in omnibus se humilianQuantum ergo gaudium est, si humiliter plangit justus, cum gauum sit, si quod male gessit, damnat injustusNon passim jubet peccanti dimittere; sed poenitenti. Ita peccat qui videns fratrem peccare tacet: sicut qui poenitenti non indulget. Nam quod dixit: si poenitet dimitte, praemisit, si peccaverit increpa. Nec difficilis sit venia nec remissa indulgentia.
Abbreviated transcription (Latin):
Diceccłie. ut de testationi
eum habeant. ⁊ qui non potuit
pudore saluari. saluetur oppro¬
nis emendetur. sit tibi sicut
testatem tribuit apłis. ut sci¬
ant quiatalib dampnantur.
humanam sententiam diui¬
na sententia corroborari.¬

Expanded text:
dicendum est, ut detestationi eum habeant, et qui non potuit pudore salvari, salvetur opprodicitur: Sit tibi sicut testatem tribuit apostolis ut sciant qui a tabulis condemnantur, humanam sententiam divina sententia corroborari,
Abbreviated transcription (Latin):
ut cotidie exꝑimur. qui illicita¬
non cõmisert in rebus licitis sepe¬
non anhelant. ⁊ quia securi sunt:
ad bonaagenda pigͥ remanent.e¬
gaudium de eo. quam de stante

Expanded text:
ut quotidie experimur, qui illicita commiserunt, in rebus licitis snon anhelant, et quia securi sunt, ad bona agenda pigri remanent. Egaudium de eo, quam de stante
Abbreviated transcription (Latin):
ado com̃dat. ut dicat dm̃ in
medio eorum eẽ. qui pax. ⁊ ca¬
ritas: sedem sibi inpacificis
constituit. ⁊ unitatis meri¬
to omnia petenda impetran
da confirmat.

Expanded text:
adeo commendat, ut dicat Deum in medio esse eorum, quia pax et charitas sedem sibi in pacificis constituit, et unitatis merito omnia petenda impetranda esse confirmat.
Abbreviated transcription (Latin):
¶łlli uł cȩlum plus
aliquid suspicabant᷑
putabant se uiram̃to
teneri. iõ sentñtiã
sic temꝑat. ut ⁊ ce¬
lũ c̾atura di ẽdatur
ñ plus aliquid. ⁊ qr

Expanded text:
lli vel coelum plus aliquid suspicabantur, putabant se juramento teneri: ideo sententiam sic temperat, ut et coelum creatura Dei credatur, non plus aliquid: et quia
Abbreviated transcription (Latin):
e tuneatur. sic ⁊ de ter¬
ra. quia scabellum pe-¬
turam uirat. illi deb&
uiram̃tum qui eã c̃auit¬
⁊ regit. nec alt̾i recte
putatur reddi.

Expanded text:
m timeatur. Sic et de terra, quia scabellum peturam jurat, illi debet juramentum qui eam creavit et regit, nec alii recte putatur reddi.
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Nontam ingenii tarditate quam amore qr
dm̃ uerum cog¬
nouerant. mori¬
turum credere
nequibant. ⁊ qr
eis infiguris lo¬
qui consueu̾a t.
horrentes eiꝰ mor¬
tem inhis quoq
eum figurate lo¬
qui putabant.
tabant depͥnci¬
patu. Similis tͥe¬
tacio loco. pͥnci¬
patus enim ut
ing̃ditur: sic
deieritur. ⁊ dum
tenetur: labit᷑.¬
⁊ incertum inqͣ
mansione .i. in
qua die finiatur.
Uñ dicit. qui uult

Expanded text:
 Non tam ingenii tarditate quam amore, quia Deum verum cognoverunt, moriturum credere nequibant. Et quia eis in figuris loqui consueverunt, horrentes ejus mortem, in his quoque eum loqui figurate putabant. tabant de principatu: similis tractatio loco. Principatus enim vi ingreditur, sic deseritur, et dum tenetur labitur: et incertum in qua mansione, id est, in qua die finiatur; unde dicit: Qui vult
Abbreviated transcription (Latin):
in illam que n̾dum est
ne sinas induci.⁊ abea
inqua sumꝰ in ducti lib̾a.
quo facto: nicħ est me¬
tuendum. nicħ restat
orandum.
uelumus iudicari. Uñ
trandi. exigentib uõ
at qũaqu̾e puniat. iõ
ti discͥminis possit temꝑi¬

Expanded text:
In illam quae nondum est ne sinas induci, et ab ea in qua sumus ducti, libera: quo facto nihil est metuendum, nihil restat orandum. volumus judicari. Unde trandi: exigentibus verat quam quem puniat. Ideo 338 ti discriminis valeat tem
Abbreviated transcription (Latin):
lios. ut dicamꝰ spũ adoptionis abba pat̾.
Añ sige̾at in omnib his peticionib in¬
dubitant᷑ adomino tribui quodpetit᷑.
siultime ꝯditionis pactum seruare non
negligimꝰ. Uñ sub̃. Si dimiseritis. ⁊c̃.
tie rogamus. quo delicta intelligimꝰ.¬
que sine spu scientie nonintelliguntur.
Scientia quippe adusum temꝑalium
ꝑtinet. que uirtus ẽ inuitandis mał
⁊ petendis bonis. ut nr̃a ⁊ alioꝵ conta¬
gia ploremus. bona cupiamꝰ. Magni

Expanded text:
lios, ut dicamus spiritu adoptionis, Abba Pater. Amen, significat in omnibus his petitionibus indubitanter a Domino tribui quod petitur, si ultimae conditionis pactum servare non negligimus. Unde subdit: Si dimiseritis, etc. tiae quae sine spiritu scientiae non intelliguntur. Scientia quippe ad usum temporalium pertinet, quae virtus est, in vitandis malis et petendis bonis, ut nostra et aliorum contagia ploremus, bona cupiamus. Si
Abbreviated transcription (Latin):
omnia in nouo testam̃¬
to adlitt̾am. ridiculi
enim essent in ieuinio
mus participare nos
macerando. Mens de¬
b& inungi. ⁊ non oleo
adulationis. alit̃ uana
sunt ieiunia.
¶ Deo ieuinat. qui¬
ꝓ eius amore se mace¬
rat. ⁊ quod sibi subtra
ẽ. ⁊ remunerat in ab¬
scondito facta. Ibi gͦ
ieiunandum quo ip̃e
uideat. ⁊ necesse est
ut ieuinans sic uiuat.
ut ei placeat quem
inpectore portat.
¶Om̃e t̾renum ul eru¬
gine consumitur ut
aurum ⁊ argentum.
b soliutur ut uestes.
ł quod abhis immune
ẽ afuribus tolliturꝰ¬

Expanded text:
omnia in Novo Testamento ad litteram. Ridiculi enim essent in jejunio mus participare nos macerandum, mens debet inungi et non oleo adulationis: aliter vana sunt jejunia. Deo jejunat qui pro amore ejus se macerat et quod sibi subtrahest: et remunerat in abscondito facta. Ibi ergo jejunandum quo ipse videat. Et necesse est ut jejunans sic jejunet, ut ei placeat quem in pectore portat.omne terrenum vel aerugine consumitur, ut aurum, argentum, ne solvitur, ut vestes; vel quod ab his immune est, a furibus tollitur
Abbreviated transcription (Latin):
malo ꝑspm timoris lib̾a¬
mur. iñ lib̃ati pauꝑes
aũ dicimꝰ. ne inducas
tis rogamus ut homo
int̾ior mansuescat. ⁊¬
mitis fiat. ne tempt̾o¬
ne moueatur. ¶Culpe
gare. Uñ cũ oratis. remit¬
adu̾sus aliquem. Alit̾

Expanded text:
liberamur: inde liberati pauperes dum dicimus, Ne nos inducas tis rogamus, ut homo interior mansuescat et mitis fiat, ne tentatione moveatur. VERS. gare; unde: Cum oratis, remitadversus aliquem: aliter
Abbreviated transcription (Latin):
dum cotidie illam esurientes implemus. uoluntas dĩ int̾ris. sicut ĩ celo. spu consilii regitur. nob̃ opꝰ:
spũ consilii. ut uoluntas cłi dirigatur
in nob̃. ut miscdes inre ẽẽ possimus. sp̃u¬
intelligentie regnum futurum in gre
sicut est uidebitur. Ubi sp̃n sapientie
cõplebitur. septima scĩficõ nominis eiꝰ.
inꝑfectione senarii aduentꝰ regni pos¬
citur ut curramꝰ om̃s in uirum ꝑfec¬
tum. deinde ineo quiescentib scĩfice¬
scificõne pax beatitudinis firmat᷑.¬
⁊ plena sapientia donatur.
Precibus laborandum ut donaꝑ
bus fid̾i addonum. nec sine mĩtis

Expanded text:
ut a nobis impleatur. Voluntas Dei in terris sicut in coelo spiritu consilii regitur. Nobis etiam opus est spiritu consilii: ut voluntas Dei dirigatur in nobis, ut misericordes in re esse possimus. Voluintelligentiae regnum futurum ingredisicut est videbitur, ubi spiritus sapientiae complebitur septima sanctificatio nominis ejus. In perfectione senarii adventus regni poscitur, ut curramus omnes in virum perfectum: deinde in eo quiescentibus sanctificesanctificatione pax beatitudinis firmatur et plena sapientia donatur.precibus elaborandum ut dona precibus ad domum, nec sine meritis
Abbreviated transcription (Latin):
legis ꝓbabili necessitati
transgressus est. ⁊ hͥsi¬
milis causa famis est:
cur non idẽ ꝓbatis in

Expanded text:
legis probabili necessitate transgressus est, et hic similis causa famis est, cur non idem probatis in
Abbreviated transcription (Latin):
f. ⁊ ad. in .l. Sepultus gͦ sexta sabbi que uocatur parasceue cirea
unamadnos suam .i. carnis mortem attulit. ⁊ duas nr̃as dissoluit.
Simplam suam duple nr̃e contulit.⁊ duplam nrãm moriens abs¬
¶Inpͥncipio mulier auctor cul¬
pe iuro fuit. uir executor erroris

Expanded text:
 laetitia . Sepultus ergo sexta sabbati quae vocatur parasceve circa unde ad nos suam, id est carnis mortem attulit, et duas nostras solvit: simplam suam duplae nostrae contulit, et duplam nostram moriens absin principio mulier auctrix culpae viro fuit, vir exsecutor erroris,
Abbreviated transcription (Latin):
ut iob. uł ad custodiam uirtutũ.
ne suꝑbia temptet ut paulo. ul
ad corrigenda pecc̃a. sicut mariȩle¬
riam dĩ ut dececonato. ⁊ delaramo.¬
uł adinitium penȩ ut herodi. qͣti¬
nus hic uideatur quidĩ iferno se¬
¶Surge .t. l.t. Surgere animã
a carnalib desidiis abstrahere. lec¬
tum tollere est. carnem at̾renis desi¬
deriis aduoluntat̾e spẽ attostẽ. Do¬
mum ire est. ad ꝑadysum redire. uł
ad int̾nam sui custodram. ne it̾um

Expanded text:
– ut Iob; 2 vel ad custodiam virtutum, ne superbia temptet – ut Paulo; / 3 vel ad corrigenda peccata – ut Marieriam Dei, ut de caeco nato; vel ad judicium poenae, ut Herodi, quatenus hic videatur quid in inferno seSurge. Surgere, est animam a carnalibus desideriis abstrahere. Lectum tollere, est carnem a terrenis desideriis ad voluntatem spiritus attollere. Domum ire, est ad paradisum redire, vel ad internam sui custodiam, ne iterum
Abbreviated transcription (Latin):
uilius uidetur ꝙ pre¬
t̾missa memorat. cũ
.xii. elegit ante sermo
diuina electio eumas¬
sũpsit. ⁊ num̃o apłoꝵ¬
posuit. addidit.
¶ ꝑfecta abrenun¬
⁊ lucra reliquit: nec
tigalium imꝑfectas

Expanded text:
bilius videtur, quod praetermissa memoret, cum duodecim elegit ante sermondivina electio eum assumpsit, et numero apostolorum addidit.fecte abrenunm lucra reliquit nec tigalium imperfectas
Abbreviated transcription (Latin):
uenti ⁊ mare obedi¬
unt ei. Et cũ uenis
s tnͣsfretũ in regio¬
nem gerasenorum.
occurrert̃ ei duoha¬
bñtes demonia. et
demonum̃tis exeun¬
tes. seui nimis. ita
ut nemo posset tnͣ¬
sire ꝑuiam ilłã. & ec¬

Expanded text:
enti et mare obediunt ei? Et cum venisset Jesus trans fretum in regionem Gerasenorum, occurrerunt ei duo habentes daemonia, de monumentis exeuntes, saevi nimis, ita ut nemo posset transire
Abbreviated transcription (Latin):
dederunt. clamidem .i. qͥ marcꝰ
dicit purpurã. in qua xp̃i caro pas¬
sionib obiecta insinuatur. Unde
ꝓpha. Qr̃ ergo rubrum est indu¬
m̃tum tium: Inspinea corona
nr̃orum susceptio peccõrum quȩ
ꝑspinas notantur. Incalamo ue
induitur. in quo innocentia ⁊ cas¬
purpura .i. scĩs martyrib alba
ueste. aliis scĩs. Quia u̾o calamo
sol& scͥptura fieri. calamo xͥ caput

Expanded text:
Per chlamydem enim quam Marcus dicit esse purpuream, Christi caro passionibus objecta insinuatur. Unde Propheta: Quare ergo rubrum est indumentum tuum? etc. In spinea corona nostrorum susceptio peccatorum, quae per spinas notantur. Undeinduitur, in quo innocentia et caspurpura, id est, sanctis martyribus, alba veste in aliis sanctis. Quia vero solet fieri scriptura calamo, calamo caput
Abbreviated transcription (Latin):
statim adquieuit. s iuxta sug-¬
li fecit. quo dicto pilatus absol-¬
Tã .d .b. latͦ seditiosꝰ ⁊ homi¬
cidiorũ auctordimissus ẽ ppło
iudeorum .i. diabłs qui iamolĩ
obsuꝑbiam apatͥa lucis ex pul¬
sus. ⁊ intenebraꝵ carce fuerat
missus. ⁊ iõ uidei pacem hr̃e ñ
ciati penis eius ⁊ obꝓbriis sudei mortem euis ultra nonsitirent.

Expanded text:
statim acquievit, sed juxta sugli fecit? Quo dicto, Pilatus absolBarabbas latro seditiosus et homicidiorum auctor, dimissus est populo Judaeorum. Diabolus qui jam olim ob superbiam a patria lucis expulsus, et in tenebrarum carcerem fuerat missus. Et ideo Judaei pacem habere non satiati poenis ejus et opprobriis, Judaei ejus mortem ultra non sitirent.
Abbreviated transcription (Latin):
rum arguit ꝑparabolas.
non tacet. quia exaspera¬
tift̃. s peiorem iram dei
ꝑaliam parabolam dicit
eis ẽẽ uenturam.

Expanded text:
rum arguit per parabolas: non tacet quia exasperati sunt, sed pejorem iram Dei per aliam parabolam dicit eis esse venturam.
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Eiecerunt extͣ .i.⁊ .o.
Marcꝰ in titat hunc orda¬
nem. dicens occider̃t̃. ⁊ eie¬
cerunt. e .ii. quasi uile ca¬
dauer. in quo notat ꝑtina¬
ciam. qr occiso domino ⁊ re¬
suscitato: a sius finibus eũ
exeluserunt ⁊ gentib mise
¶ Quidam hoc alii uidenteᷤ
hoc contͣ sedictum. dixert̃
dixisset. malos male ꝑdet.
Qui c̃dit ⁊ tñ peccat.
cadit suꝑ lapidem ⁊ non
conteritur. s confringit᷑.
quia ꝑpacientiam reser¬
lapis irruit .i. qui negat
penitus. cont̾itur. ut nec
testa remaneat. Uł cadit
suꝑ eum quimͦ contemp¬
nit. ⁊ inuiriis afficit. nec¬
dum penitus int̾it. s qͣs¬
satur. ut non ambulet
rectus. cadit suꝑ illum
lapis. quẽ ueniens inui¬
dicio oppͥmit.

Expanded text:
 Ejecerunt extra vineam. Marcus mutat hunc ordinem, dicens: Occiderunt et ejecerunt extra vineam , quasi vile cadaver. In quo notat pertinaciam, quia occiso Domino et resuscitato, a suis finibus eum excluserunt, et gentibus mise Quidam alii videntes hoc contra se dictum, dixerunt: ominus dixisset: Malos male perdet, Qui credit et tamen peccat, cadit super lapidem, et non conteritur, sed confringitur, quia per patientiam ad sallapis irruit, id est, qui negat penitus, conteritur, ut nec testa remaneat. Vel cadit super eum, qui modo contemnit, et injuriis afficit, necdum penitus interit, sed quassatur, ut non ambulet rectus. Cadit super eum lapis, quem veniens in judicio opprimit.
Abbreviated transcription (Latin):
uł timet impugnare. qr
tñ sicut de stultissima aui¬
um structione dominus
ait. cum tempus uenĩt:
in altum alas erigat. qr ꝑ
sequendo eccłiam quasi do¬
minũ cruci adicere. ⁊ osten¬
tui gaudebit hab̾e.¬

Expanded text:
aut timet impugnare. Qui tamen sicut de stultissima avium struthione Dominus ait: Cum tempus fuerit in altum alas erigit : quia persequendo Ecclesiam quasi Dominum cruci addicere, et ostentui gaudebit habere.
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Inhis non solũ
merces uera praua
intentione euacua¬
tur. s uicium simu¬
iationis ⁊ irrisionis
contra dm augetur.

Expanded text:
 In his non solum vera merces prava intentione evacuatur: sed vitium simulationis et irrisionis contra Deum augetur.
Abbreviated transcription (Latin):
noneum docemus. s nos tempore
orandi recordamur.¬
natur.
mur: Nlon ut nr̃e faciamus indici¬
uin uoluntatis. s ut excitemus ob¬

Expanded text:
non eum docemus, sed nos tempore orandi recordamur.ater. imur? Non ut nostrae faciamus indicium voluntatis, sed ut excitemus
Abbreviated transcription (Latin):
sapientie decurrt̃: ita ordo p̃cum asũ¬
mis usq adfinem. ut amał mũdi lib̾e¬
mur extenditur. Si aut̃ abutrisq afi¬
ne incipimus: adꝑfectionem fit ordo
sũma consurgimus: septem beatitudi

Expanded text:
atim decurrunt: ita et ordo precum a summis usque ad finem, ut a mundi malis liberemur, extenditur. Unde in utrisque si a fine incipimus, ad perfectionem fit gradasumma consurgimus, septem beatitudin
Abbreviated transcription (Latin):
o educunt ebreos
de egipto: duo por¬
tant botrum de
positi coniungant
data deduabusta¬
bulis ꝓferant. in¬
duob fontib ablu¬
antur. ⁊ abluant.
⁊ duobus uectib ar¬
cham domini por¬
tent. ⁊ int̃ duo che¬
cant. spũ ⁊ m̃te psal¬
ligatus. ⁊ indomitꝰ.
quem soluunt. &
populus est. ligatꝰ
ante ianuam fidei.
suoꝵ inbiuo stat.
inlib̾tate arbitrii:
dubitat inter ui¬

Expanded text:
o educunt Hebraeos de Aegypto, duo portant botrum de aepositi jungant data de duabus tabulis proferant, duobus fontibus abluantur et abluant, et duobus vectibus arcam Domini portent, et inter duo checant, spiritu et mente psalligatus et indomitus, quem solvunt et populus gentilis est. Ante januam fidei, suorum in bivio stat: in libertate arbitrii dubitat inter
Abbreviated transcription (Latin):
est. qui non eod̾
sensu dicta in¬
telligit. quo di¬
cuntur. dominꝰ
enum dixerat de
templo corꝑis sui.
S ⁊ in ipsis u̾bis
calũpniant᷑. pau¬
cis additis. uel
mutatis.¬

Expanded text:
est, qui non eodem sensu dicta intelligit, quo dicuntur. Dominus enim dixerat de templo corporis sui, sed in ipsis verbis calumniantur, et paucis additis vel mutatis
Abbreviated transcription (Latin):
¶Ieñ. Ascendit in
solo quodassũpsit
a uirgine ascendit.
⁊ cum multiformi
eccłia. que est corpꝰ
ipsuis. ⁊ plenitudo.
adiudicium uentu

Expanded text:
N. Ascendit in re solo, quod assumpsit ex virgine, ascendit: et cum multiformi Ecclesia, quae est corpus ipsius et plenitudo, ad judicium ventu
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Beda. Qui tunc
cesus est colaphis.
nunc ceditur blas¬
phemiis falsorum
xp̃ianorum. qui ꝯ¬
fideliũ ͥ nẽ uesanis
fidelium obꝓbriis
exhonoratur. Uelauert̃¬
faciem eius nonut
scelera eorum nõ ui¬
cerunt a se gram ꝯg

Expanded text:
bant. Qui tunc caesus est alapis, et nunc caeditur blasphemiis falsorum Christianorum. Qui cfidelium, nunc vesanis fidelium opprobriis exhonoratur. VERfaciem, etc. Non ut scelera eorum non vicerunt, a se gratiam
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Clauso potuit exi
lapidis sigẽ reseratio¬
que uelolittẽ degeban¬
tur. quo ablato: resurr̾.
mortis ab olitio. uita ȩt̾n¬
¶ Sedebat regnantẽ
Uindieans qui in natiui¬
tate stando bellatu
pidem quo monum̃tũ
claudebatur. ut claus¬
tra inferorũ suꝑata

Expanded text:
 Clauso potuit exirlapidis significat reseratioquae velo litterae tegebantur: quo ablato, resurrectio, mortis abolitio, vita aet Sedebat ergo regnantem indicans, qui in nativitate stando, bellaturpidem quo monumentum claudebatur, ut claustra inferorum superata
Abbreviated transcription (Latin):
unt. cum ꝯmendet do oro̾nem manꝰ
porrecta addandũ.noncollec̃¬
ta ad accipiendum. quib illud
tine. Gara. ꝑsice. diuitie. Garo¬
philatium locus quo diuitiȩ ser-
donaria congregabantur ad
usum templi. Unde in librore¬
gum. tulit ioiada pontifex ga¬
rophilatium unumaꝑuitꝙ
foramen desuꝑ.⁊c̃. ⁊ portieus c¬

Expanded text:
nt: cum commendet Deo orationem manus porrecta ad dandum, non collecta ad accipiendum: quibus illud tine. Gaza, Persice, divitiae, Gazophylacium locus quo divitiae servadonaria congregabantur ad usus templi. Unde in libro Regnum: Tulit Joiada pontifex gazophylacium unum, aperuitque foramen desuper , etc., et porticus
Abbreviated transcription (Latin):
¶Ieꝵ. ħ pauꝑcula mei similes sig¬
nificat. qui mitto quod possum fide¬
ro quod non possum uob̃ explanare.
ñquantũ. s ex quanto considat ds. u¬
nus quisq quadrantem pͭ offerre. ħ ÷
toͬͣtapanis in leuitico que est uoluntas
ꝓpnita. Quadrans. quia extrib ꝯsistit.
cogitatu. u̾bo. ⁊ facto.

Expanded text:
Haec paupercula me et similes signat, qui mitto quod possum et desidero quod non possum vobis explanare. Non quantum, sed ex quanto desiderat Deus. Unusquisque quadrantem potest offerre. Haec est torta panis in Levitico, quae est voluntas prompta. Quadrans, quia ex tribus consistit, cogitatu, verbo et facto.
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Diuinitus aut̃ ꝓcuratum est.
ut patefacta ꝑ orbemfidi euangłi¬
ce grã. ipsum templum cum ceri¬
moniis dolleretur. ne forte aliquis
paruulus adhuc ac lactens infide.
siuidẽt man̾e̾ illa. aꝓpħis factaa
domino instituta. admirando sc̃m¬

Expanded text:
 Divinitus autem procuratum est, ut, patefacta per orbem fidei evangelicae gratia, ipsum templum cum caeremoniis tolleretur: ne forte aliquis parvulus adhuc, ac lactens in fide, si videret manere illa a prophetis facta a Domino instituta admirando s
Abbreviated transcription (Latin):
ambulare. et salutari info-¬
ro. & in pͥmis cathedris sedẽ
insynagogis.⁊ pͥmos recu¬
bitus incenis. Qui deuorãt¬
rũ turbatis. peciniam a couꝑe non dubitt¬

Expanded text:
ambulare et salutari in foro et in primis cathedris sedere in synagogis et primos discubitus in cenis qui devoranttia turbatis pecuniam accipere non dubit
Abbreviated transcription (Latin):
possibile est ut sñ int̾itu uideoꝵ
credant gentes: passionem recu¬
so. sinaut̾ illi excecandi sunt ut
gentes intrent. fiat non mea. s
tua uoluntas.
ne uidei qui excusationem ñ hñt
ignorantie: me occidant. uñait.
cit̾̃ calix.¬
¶ Cepit tristari ñ
timore passionis. qͥ
adhoc uenerat.s
ꝓscandalo apłoꝵ ⁊¬
ꝓpt̾ mortem. s do¬
nec apłos sua lib̾et
passione. non mors
s tempus mortis ĩ
me tu est. qr post
fides ẽẽt firmanda
credentium.
¶Tristis est anuna
est que tun& ⁊ tris¬
tatur. petrꝰ inferi¬
or non timet. dicens.
quia ut homo uim
mortis ignorat. xp̃ẽ
tumet. qr ut ds in
corpore constitutus
fragilitatem car¬
nis exponit. qͥ corpꝰciup¬

Expanded text:
possibile est, ut sine interitu Judaeorum credant gentiles, passionem recuso. Sin autem illi excaecandi sunt ut gentes intrent, fiat non mea, sed tua voluntas.ne Judaei, qui excusationem non habent ignorantiae, me occidant. Unde aitciter calix. Coepit contristari. Non timore passionis, qui ad hoc venerat, sed pro scandalo apopropter mortem, sed donec apostolos sua liberet passione. Non mors, sed tempus mortis in metu est, quia post fides est firmanda credentium.Tristis. Anima est quae timet et tristatur. Petrus inferior non timet, dicens: quia ut homo vim mortis ignorat. Christus timet, quia, ut Deus in corpore constitutus, fragilitatem carnis exponit: qui corpu
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpħia legr̃. quorum moni¬
tu bene oꝑetur. s missus ce¬
ditur. eicitur. cum sermo
contẽpnit᷑. uł quod peiꝰ:
blasphemat᷑. heredem
quant᷑ ad se occidit. qui
filium dĩ conculeau̾it.
⁊ spiũ gr̃e contumeliã

Expanded text:
ia legitur, quorum monitu bene operetur. Sed missus caeditur vel ejicitur, cum sermo contemnitur, vel quod pejus est, blasphematur. Haeredem, quantum ad se, occidit, qui Filium Dei conculcaverit, et spiritui gratiae contumeliam
Abbreviated transcription (Latin):
Quasi ea que uiderant non
fuissent signa. s ꝗͣ querant ꝑhoc
de t̃minatur. decęlo uł inmorẽ
helẏe ignem desubluni. uł ad
similitudinem samuelis estiuo
fulgura. uł ymbres. quasi non
possent ⁊ ħoc calũpniari. qui ea
calupniabantur. que oculis uide¬
bant. manu tenebant. utilitate

Expanded text:
Quasi ea quae viderant, non fuissent signa. Sed quid quaerant per hoc determinatur, de coelo, vel in morem Eliae ignem de sublimi, vel ad similitudinem Samuelis aestivo fulgura vel imbres, quasi non possent et haec calumniari qui ea calumniabantur quae oculis viderant, manu tangebant, utilitate
Abbreviated transcription (Latin):
eadem condita ẽ sqͥto
tam. ⁊ passiones
ꝯtinet. qui defluc¬
tib huiꝰ scłi erep¬
ti: diuina bene¬
dictione consecra¬
ti. refectionem
nob̾ ne inhuius
mundi excursu
deficiamus: uite
sue ⁊ mortis sue
exempla p̃buert̃.
eni sporte deuin¬
co ⁊ palmarum
foliis. Iuncus nas¬
citur suꝑ aquas.
palma uictorem
coronat. Sc̃i quo¬
q ne abhumore
ȩt̾nitatis a rescãt.
te se collocant.⁊
tionis palmam
expectant.¬
tis modo imple¬
tis statu ascen¬
dunt in naui¬
culam. et uene¬
runt infines
magedam. et
ibi naingantib
dictum ẽ ꝙ ca¬
uerent aferm̃¬
to phariseorum
⁊ saduceorum sed¬
eut scͥptura dic̃.
quod obliti sũt
panes tolłe. In
quo ostenditur
quam modicã
euram carnis
hab̾ent. inten¬
ti dñi presen¬
tie.

Expanded text:
eadem condita est Scriptam et passiones continet; qui de fluctibus saeculi erepti, et divina benedictione consecrati refectionem nobis, ne in hujus mundi excursu deficiamus, vitae suae et mortis suae exemplo praebuere.enim sportae de junco, et palmarum foliis. Juncus nascitur super aquas, palma victorem coronat. Sancti quoque ne ab humore aeternitatis arescant, te se collocant, tionis palmam exspectant.tis modo impletis, statim ascenderunt in naviculam, et venerunt in fines Magedan, et ibi navigantibus dictum est quod caverent a fermento Pharisaeorum et sadducaeorum. Sed Scriptura dicit quod obliti sunt panes tollere, in quo ostenditur quod modicam curam carnis haberent intenti Domini praesentiae.
Abbreviated transcription (Latin):
Ier̃. Ciuitas ec
dei cingitur. homo
occurrens: pͥmiti¬
uus popłs est. am¬
sunt uocabula.
ut om̃ib uerum¬
pascha celebrare
eumq sue m̃tis
hospicio susciꝑe
querentib: facul¬
tas danda signet᷑.¬

Expanded text:
r. Civitas est dei cingitur: homo occurrens primitivus populus est, amsunt vocabula, ut omnibupascha celebrare eumque suae mentis hospitio suscipere quaerentibus, facultas danda signet
Abbreviated transcription (Latin):
que scͥpta erant
ipsius moysili¬
beque de erãt legi aaaebat. uł
comiutabat. Unde inmatheo.
Audistis quia dictum est antiqͥs.
Ego autẽ dico uob̾.¬

Expanded text:
quae scripta erant ipsius Moysi liquae deerant legi addebat vel commutabat; unde in Matthaeo: Audistis quia dictum est antiquis, etc. Ego autem dico vob
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Et si uultis .r. Ut minus excusa¬
biles sitis quia eum non recepistis.
ipse est helẏas inuirtute. non inꝑ
sona. par inuite se u̾itate. m̾̃tis ri¬
gore p̃cedens xꝑi pͥmum aduentum.

Expanded text:
 Et si vultis recipere. Ut minus excusabiles sitis, quia eum non recepistis. Ipse est Elias in virtute, non in persona, par in vitae severitate, mentis rigore praecedens Christi primum adventum
Abbreviated transcription (Latin):
expletur.xp̃c aliis p̃dicatur. ⁊ ab aliis
recipitur. sui respiuint. inimici
accipiunt. Itaq regnum celoꝵ uim
patitur. quia gła isrł apatͥbus de¬
bita aꝓpħis nunciata. axp̃o oblata.
fide gentium occupatur ⁊ rapit᷑.
uł a dieb ioħis qui penitentiam p̃¬
dicauit. ꝗͣ pecc̾or reiuuiscit. ⁊ ñ
ante. qr lex penam ꝑculit. ⁊ non ꝑ

Expanded text:
expletur; Christus aliis praedicatur, et ab aliis recipitur: sui respuunt, inimici accipiunt. Itaque regnum coelorum vim patitur, quia gloria Israel patribus debita, a prophetis nuntiata, a Christo oblata, fide gentium occupatur et rapitur. Vel a diebus Joannis, qui praesentiam praedicavit, qua peccator reviviscit: et non ante, q
Abbreviated transcription (Latin):
Suꝑsticiosa hominum
tradicio. crebrius lauari ob
modi. S necessaria doct᷑na
u̾itatis. que eos iubet qui panẽ
uite qui de cȩlo descendit.
manducare desidant: cre¬
bro elemosinarum. lacͥmaꝵ¬
aliorumq iusticie fructuum
mata seruant. qui cordium
suorum ⁊ corꝑum sordes negli¬
gunt. Nonenum hoc demat̾ia¬

Expanded text:
Superstitiosa hominum traditio crebrius lavari, ob modi. Sed necessaria doctrina veritatis eos jubet, qui panem vitae qui de coelo descendit manducare desiderant, crebro eleemosynarum, aliorumque justitiae fructuum mata servant, qui cordium suorum et corporum sordes negligunt. Non enim hoc de materia
Abbreviated transcription (Latin):
sum. quiamat pͥn¬
cipatum. in cre¬
pare nonaudz. nec
ꝯfit̾i  de synagoga
eiciatur. diligens
głam hominis ma

Expanded text:
sum, qui amat principatum, qui increpare non audet et confiteri, ne de synagoga ejiciatur: diligens gloriam hominum ma
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Docens demo¬
ribus uiteactiue
subditos. p̃dicans
defuturis uite con¬
templatiue ꝑfectoᷤ.
ut paratus ade¬
ant inuisibilia. ali¬
t̾ parum erat mox
morituriᷤᷤ euram
impende.¬

Expanded text:
 Docens de moribus, vitae activae subditos. Praedicans de futuris vitae contemplativae perfectis. ut paratius audiant invisibilia. Aliter parum erat mox morituris curam impende
Abbreviated transcription (Latin):
am.
li ꝑꝑ celeste magisti¬
um. ut discipłi. alii
obcurationem infir¬
mitatum. alii sola fa¬
ma. ⁊ curiositate. ex¬

Expanded text:
a. ropter coeleste magisterium, ut discipuli, alii propter curationem infirmitatum, alii sola fama et curiositate,
Abbreviated transcription (Latin):
G aꝑtio oris ꝓfundi¬
tatem sigc̾at sacͥm̃ti.
quasi abyssum. quasi
thesaurum aꝑit. qiͣ
fluuiũ ꝑadysi. In hoc
monte nouũ testam̃tũ

Expanded text:
Apertio oris profunditatem significat sacramenti. Quasi abyssum, quasi thesaurum aperuit, quasi fluvium paradisi. In hoc monte Novum Testamentum
Abbreviated transcription (Latin):
finib suis egressa: scdm mar
liter et recte ꝓerrantib o¬
rant. qui pͥscas suas ꝑfidie¬
mansiones relinquunt atq
se deuotione transferunt.

Expanded text:
finibus Tyri egressa, secundum Marcum liter et recte pro errantibus orant, qui priscas suae pemansiones relinquunt, atquse devotione transferunt.
Abbreviated transcription (Latin):
xoribus u̾o ꝓmptus oc
da. ꝓ quib ne nosemol.¬
ds̃ ascendit orare ut
homo. non ꝙ omnia
nonħat inpotestate.
s ut formam hominis
impleat. in hoc officiũ¬
est pietatis. sequitur
ĩ signe potestatis.¬

Expanded text:
xoribus promptus occd pro quibus ne nos emolDeus, ascendit orare ut homo. Non quod omnia non habens in potestate, sed ut formam hominis impleret. In hoc officium pietatis est, sequitur insigne potestatis
Abbreviated transcription (Latin):
m̃tis. Accepit .y. panes. non nouos cre¬
auit. quia ueniens in carne. non alia
quamque p̃dicta erant p̃dicauit.⁊¬
dixit cum aꝑiens sensum ut intellige¬
rent scͥpturas dono int̾ne suauitatis
multiplicauit. fregit: cum mist̾ia le¬
gis in medium ꝓtulit.

Expanded text:
tc. Accepit quinque panes, non novos creavit, quia veniens in carne non alia quam praedicta erant praedicavit,dixit. Cum aperiens sensum, ut intelligerent Scripturas, dono internae suavitatis multiplicavit. Fregit cum mysteria legis in medium protulit.
Abbreviated transcription (Latin):
rant. quorum uoce utitur ysai¬
as ecce gentes quasi stilla situle.
ltemom̃s gentes quasi non sunit:
sic sunt coram eo. s dominus ꝑa-
płos reficere decreuit. Uñ sub¬
ꝑqͥnq panes ⁊ duos pisces. totũ
cibus est ium̃torum. rudib enĩ asꝑa
⁊ grossa danda. animalis N nonꝑcipit
medulla suauissimi sensus. ꝑ duos pis¬
nem ait. Que scͥpta sunt in lege ⁊ ꝓ¬
pħis. ⁊ psalmis. discubuerunt alii
quinquagenarii. alii centeni. diũsidis

Expanded text:
rant: quorum voce utitur Isaias : Ecce gentes quasi stilla situlae. Iterum: Omnes gentes quasi non sint, sed sunt coram eo. Sed Dominus per apostolos reficere decrevit; unde subque panes et duos pisces, totum cibus est jumentorum, rudibus enim aspera et grossa danda. Animalis enim homo nomedulla suavissimi sensus. Per duos pistionem ait: Quae scripta sunt in lege lista, discubuerunt alii quinquageni, alii centeni , diversos
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ nescius
in t̾rogat. s ut confessa publica peste̾ q̃mͣ
mum demones eiciunt solent dicere. non¬
alit paciente posse curari. nisi qnͣtũ saꝑe pos¬
st̃. õẽ. ꝙ ademonib uisu uł auditu. uł quolibet

Expanded text:
i nescius interrogat, sed ut confessa publica peste quam tmum daemones ejiciunt solent dicere: nonr patientes posse curari, nisi quantum sapere possunt, omne quod a daemonibus visu, auditu, vel quolibet
Abbreviated transcription (Latin):
mini mandata st̃. quib regitur corpꝰ
eiꝰ. quod est eccłia. que diuiduntur
int̃̾ milites gentium. ut sint .iiͦii.
ordines: cũ una sit fides .i. coniuga¬
ti. uiduati. p̃positi. seꝑati. sortiti
tuncam indiuisam. que est pax ⁊ i¬
sexta hora tenebre suffuderunt t̾rã.
ut neqͥs possit mou̾e: cap̃. atͥcesimo
nãq fructu marcꝰ ascendit ad cente¬
simũ .i. a t̾cia hora crucis. usq ad t̃¬
ciam resurrectionis. q̃ pꝰtres dies. ł tͥcesimꝰ fructꝰ ineruce. sexagesimꝰ in

Expanded text:
 mandata sunt, quibus tegitur corpus ejus, quod est Ecclesia, quae dividuntur inter milites gentium, ut sint quatuor ordines cum una fide, id est, conjugati et viduati, praepositi et separati: sortiti tunicam indivisam, quae est pax sexta hora tenebrae suffuderunt terram, ut non quis potuisset movere caput. A tricesimo namque fructu Marcus ascendit ad centesimum, id est, a tertia hora crucis usque ad tertiam resurrectionis post tres dies. Tricesimus fructus, est in cruce: sexagesimus in
Abbreviated transcription (Latin):
Ier̃. hic educitur abel magrũ
afre ut ꝑimatur. hic ad est y-¬
saac cumlignis. ⁊ abraham cum
ariete int̾uepres herente. hic
moyses cum uirga ⁊ serpente.
suspenso in ligno. hie brotus in
ligno portatus. hic ad est elyseꝰ
cum ligno ad querendam securĩ
que inuno demersa est. ⁊ natauit
ad lignum .i. genus humanũ qd
aligno uento in infernum ceci
tismum aque ad paradysum na¬
tauit. hic ad est ionas. deligno
sortis. in mare: uentremq ceti
tͥ duo missus.

Expanded text:
eum. Hic educitur Abel in agrum a fratre, ut perimatur: Hic adest Isaac cum lignis, et Abraham cum ariete in Sabech haerente. Hic Moyses cum virga, et serpente suspenso in ligno. Hic adest botrus in ligno portatus. Hic adest Elisaeus cum ligno ad quaerendam securim, quae in ima demersa est, et natavit ad lignum, id est, genus humanum: quod a ligno vetito in infernum cecidtismum aquae ad paradisum natavit. Hic adest Jonas, de ligno sortis in mare, in ventremque ceti triduo missus.
Abbreviated transcription (Latin):
pagos. uñ paganos appellamus.
quos aciuitate dĩalienos. ⁊ qua¬
si urbane conu̾sationis uidemꝰ
exꝑtes. S depago symonegre¬
diens crucem portat pꝰ xp̃m.
cum popłs nacionum. paganis
relictis ritib. uestigia domini¬
ce passionis obedient᷑ amplec¬
titur.

Expanded text:
citur, unde paganos appellamus eos, quos a civitate Dei alienos, et quasi urbanae conversationis videmus esse expertes. Sed de pago Simon egrediens, crucem portat post Jesum, cum populus nationum, paganis ritibus derelictis, vestigia Dominicae passionis obedienter amplectitur.
Abbreviated transcription (Latin):
Quod si petrus uidens głificat̾a
humanitatem tanto afficitur
gaudio. ut numꝗͣ uelit ab euis ĩ¬
tuitu sec̾ni. quidputandum est
dehis qui diuinitatem uidere¬
meruerunt.¬

Expanded text:
Quod si Petrus videns glorificatam humanitatem, tanto afficitur gaudio, ut nunquam velit ab hujus intuitu secerni, quid putandum est de his qui divinitatem merebunt
Abbreviated transcription (Latin):
¶ petrosa cito queunt germi¬
nare. s nonfigitur radix quia
non est alta t̾ra .i. quia parũ :¬
inẽ desiderii salutaris. ⁊ multũ¬
duricie. In hac expositione do¬
mini discumis qr res non semꝑ
in eadem significone ponunt᷑.
nam petra hic ꝓduritia accipi
tur. tr̃a ꝓlenitate m̃tis. sol ꝓ
feruore ꝑsecutionis. Cum sol ali¬
bi inbono. fulgebunt iusti sic̃
sol. ⁊ petram fundam̃to ꝓforti¬
tudine fidi. ⁊ t̾ra ꝓt̾renis cogi¬
tationib.¬

Expanded text:
 Petrosa cito quaerunt germinare, sed non figitur radix, quia non est alta terra, id est, quia parum inest desiderii salutaris. In hac expositione Domini discimus, quia res non semper in eadem significatione ponuntur. Nam petra hic pro duritia, terra pro lenitate mentis, sol pro fervore persecutionis. Cum sol alibi in bono: Fulgebunt justi sicut sol , et petra in fundamento, pro fortitudine fidei, et terra pro terrenis cogitationib
Abbreviated transcription (Latin):
fidem si quidminus uirtutũ
hñt conceditur. Iudeis qui non
c̃dunt infilium dĩ. etiam siqͥd
boni ꝑnaturam hñt tollitur.
nam nicħ possunt sapient̃ in¬
telligere. qui caput non hñt sa¬
pientie.
cecati sunt. ⁊ sententie domini
ꝑ parabolas eis occulte sunt. ut
post salubrius conu̾tẽntur. Nã
quia obscure dicta non intelle¬
xerunt. iõ ñ c̃did̾unt in eũ. et
sic crucifixerunt. ⁊ sic ptꝰ resur¬
rõnem miracuł t̾riti. maiori
cͥminis reatu conpunctist̃. Uñ
accepta in dulgentia ampliori
flagrant dilectione. S ioħs hc̃
locum ita dicit. ꝓpt̾ea non po¬
terant c̃dere. quia it̾m dixit
ysaias. excecauit ocłos eorum
ut nonuideant. Ubi aꝑte dic̃.
non iõ factam excecationem ut
ea cõmoti ⁊ dolentes se non in
dent. quodaliis peccatis me¬
ruerunt.
sibi causa fuerunt ut ds̃ eis
ocłos claudet. Alius uõ euan¬
głista dicit. Excecauit ocłos
eorum. s utrum ut numqͣm
uideant. Anuo̾ ne uł sic ali¬
qñ uideant. cecitate sua sibi

Expanded text:
quid minus virtutum habent, conceditur Judaeis, qui non credunt in Filium Dei, etiam si quid boni per naturam habent, tollitur. Nam nihil possunt sapienter intelligere qui caput non habent sapientiae.caecati sunt, et sententiae Domini per parabolas eis occultatae sunt, ut post salubrius converterentur. Nam quia obscure dicta non intellexerunt, ideo non crediderunt in eum, et sic crucifixerunt, et sic post resurrectionem miraculis territi, majoris criminis reatu compuncti sunt. Unde accepta indulgentia ampliori flagrant dilectione. Sed Joannes hunc locum ita dicit: Propterea non poterant credere, quia iterum dixit Isaias: Excaevavit oculos eorum, ut non videant . Ubi aperte dicit non ideo factam excaecationem, ut ea commoniti, et dolentes se non intderent, quod aliis peccatis meruerunt. ipsi causa fuerunt ut Deus eis oculos clauderet. Alius enim evangelista dicit, Excaecavit oculos eorum. Sed utrum ut nunquam videant? an vero ne vel sic aliquando videant, caecitate sua sibi
Abbreviated transcription (Latin):
S adueei. Qui resurrectio¬
nem corporum non c̃debant.
animas uidicantes interire
cum corꝑib: recte huiꝰmodi¬
fabulam fingunt. que delira¬
m̃tiarguat eos. quiasserunt
resurrectionem corꝑum. po¬
tuit aut̃. ⁊ ingentem eorum
aliqũ hoc accide.¬

Expanded text:
 mulier. Qui resurrectionem corporum non credebant, animas judicantes interire cum corporibus, recte ifabulam fingunt, quae deliramenti arguat eos qui asserunt resurrectionem corporum. Potuit autem et in gente eorum aliquando hoc accide
Abbreviated transcription (Latin):
que.p.p.i.s.p. In quo ostendit
quod sciat. s nosse apłis nonex¬
pediat. ut semꝑ incerti de ad¬
uentu udicis. sic cotidie uiuant.
quasi alia die iudicandi. Scit
gͦ filius sibi. s nͥobis. ut semꝑ
scunus sollictt. Unde doidete.
est. inquo una que¬
q arbor manifesta¬
bit quod intus ha¬
buit. aridumaͦ cõ¬
burendum. aniu¬
ride ad plantandũ
ineden. cũ ligno ui¬
te cuiꝰ folia insalu¬
temgentium .i. u̾
ba quib dicet᷑. Ue¬
nite bñdicti.p .i.¬

Expanded text:
sua potestate . In quo ostendit quod sciat, sed nosse apostolis non expediat, ut semper incerti de adventu judicis, sic quotidie vivant quasi alia die judicandi. Scit ergo filius sibi, sed non nobis, ut semper simus solliciti, unde: videte, , in quo unaquaeque arbor manifestabit quod intus habuit an aridum ad comburendum, an viride ad plantandum in Eden cum ligno vitae cujus folia in salutem gentium, id est, verba quibus dicetur, Venite, benedicti
Abbreviated transcription (Latin):
nunc sunt. ⁊ t̾ra eodem u̾bo
repositi sunt igni reseruati. a¬
ꝑte docens. qr non alii cȩlist̃
ailuiuii. que tm̃ quindecim cu¬
bitis. eacumina montium tͣnͣs¬
cendit. ultra aeris etherisq ꝯ¬
finia non ꝑuenit.

Expanded text:
nunc sunt, et terra eodem verbo repositi sunt et igni reservati , aperte docens, quia alii coeli sunt diluvii quae tantum quindecim cubitis cacumina montium transcendit ultra aeris aetherisque confinia non pervenit.
Abbreviated transcription (Latin):
spiritui imputat. quod ho
diret. neq loqueretur. quod
peccõr. penitus audit ⁊ loqͥ¬
homine numꝗͣ reu̾titur. si
erit homo munitatis. Uñ¬

Expanded text:
Spiritui imputat Deus, quoaudiret nec loqueretur, quod peccator penitus audivit, et loquihomine, numquam revertitur, si erit homo munitatis. Un
Abbreviated transcription (Latin):
¶leñ. Discer¬
pens diabolus.
tes ad salutem
quod est ei esca
dilecta. quos in
uentrem suum
trahere desidat
ut iob.¬

Expanded text:
etc. Discerpit diabolus antes ad salutem, quod est ei esca dilecta, quos in ventrem suum trahere desiderat ut Job
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ sanguinis myst̾ia credit. ad
ultimum magno munẽ dat
electis. ut edant & bibant su¬
ꝑ m̃sam suam in regno dei.

Expanded text:
 sanguinis mysterium credit. Ad ultimum magno munere dat electis, ut edant et bibant super mensam suam in regno.
Abbreviated transcription (Latin):
onem lacͥmis abluit. ⁊ confessio¬
ne dominici amoris funditus ex¬
tirpauit. recuꝑationem eorum os-
tendit quunmartẏrio labunt᷑.
sic alii discipłi qui arriculum com¬
p̃hensionis fugiendo p̃uenert̃.
cautelam fugiendidocent eos qͥ¬
lescens qui relicta syndone nudus
ꝓfugit ab impiis. illorum ⁊ opus
designat ⁊ animãm. qui ut securio

Expanded text:
e lacrymis abluit, et confessione Dominici amoris funditus exstirpavit, recuperationem ostendit eorum qui in martyrio labuntur, ita caeteri discipuli, qui articulum comprehensionis fugiendo praevenerant, cautelam fugiendi docent eos qadolescens qui, rejecta sindone, nudus profugit ab impiis, illorum et opus designat et animum qui, ut securio