comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Qui enim exterius predicando benedi¬
cit: interioris augmenti pinguedinẽ
recipit. & dum diuino eloquio audi-¬
tors mentem debriare non desinit:
potu multiplicati mineris debriatꝰ
excrescit. Audiant qđ dauid hoc dõ
in mun̾e obtulit:. qͦd p̃dicatiõĩs gr̃am ꝙͣ.
acceꝑat non abscondit. dicens. Ecce
labia mea non ꝓhibebo. domine tu
scisti. Iusticiam tuam non abscon-¬
di incorde meo: ueritatẽ tuã & salu-¬
tare tuum dixi. Audiant qđ sponsi
colloquio ad sponsam đr. Quȩ habitas
in ortis amici auscultant: fac me audi-¬
re uocem tuam. Eccła quippe in or-¬
tis habitat: quȩ ad uiritditatem inti¬
mam exculta plantaria uirtutũ ser-¬
uat. Cuius uocem amicos ascultare
eͥ: electos quosq uerbum p̾dicatiõĩs
illius desiderare. Quã uidelicet uo-¬
cem sponsus audire des iderat: quia
ad p̾dicationem eius ꝑ electoꝵ suoꝵ
animas anhelat. Audiant qđ moy¬
ses cum irascentem dm ppło decerne-

Expanded text:
Qui enim exterius praedicando benediQui enim exterius praedicando benedicit, interioris augmenti pinguedinem recipit; et dum vino eloquii auditorum mentem debriare non desinit, potu multiplicati muneris debriatus excrescit. Audiant quod David hoc Deo in munere obtulit, quod praedicationis gratiam quam acceperat non abscondit, dicens: Ecce labia mea non prohibebo. Domine, tu cognovisti; justitiam tuam non abscondi in corde meo, veritatem tuam et salutare tuum dixi . Audiant quod sponsi colloquio ad sponsam dicitur: Quae habitas in hortis, amici auscultant; fac me audire vocem tuam . Ecclesia quippe in hortis habitat, quae ad viriditatem intimam exculta plantaria virtutum servat. Cujus vocem amicos auscultare, est electos quosque verbum praedicationis illius desiderare: quam videlicet vocem sponsus audire desiderat, quia ad praedicationem ejus per electorum suorum animas anhelat. Audiant quod Moyses cum irascentem Deum populo cerneret,
Abbreviated transcription (Latin):
tum noluit: cum sententia damna-¬
tionis amisit. Audiant qđ pauls
eo se a ꝓximoꝵ sanguine mundũ
credidit: quo feriendis eoꝵ uitiis
ñ peꝑcit dicens. Contestor uos ho¬
dierna die: quia mundus sum a san-¬
guine õiũ ur̃m. Non enim subt̃sugi:
quominus annuntiarem om̃e con¬
siliũ di uobis. Audiant qđ uoce
angłica ioħes ammonet᷑. cũ dicit᷑.
Qui audit dicat ueni: ut nimirum
cui se uox int̾na insinuat. illuc etiã
clamando alios quo ipse rapit᷑ trahat
ne clausas fores etiã uocatus inue¬
niat: si uocanti uacuus appropin¬
quat. Audiant qđ ysaias quia a
uerbi ministerio tacuit. illustratꝰ
suꝑno lumine. magna uoce peni¬
tentiȩ se ipsum rephendit: dicens.
lie michi: quia tacui. Audiant qđ
ꝑ salomonem in illũ p̃dicationis
scientia multiplicari ꝓmittitur:
qͥin hoc qđ iam obtinuit. torporis
uitio non tenetur. Ait namq. Ani¬
ma quȩ benedicit impiguabitur.:
& qui inebriat. ipse quoq inebriabit᷑.

Expanded text:
 noluit, cum sententia damna noluit, cum sententia damnationis amisit . Audiant quod Paulus eo se a proximorum sanguine mundum credidit, quo feriendis eorum vitiis non pepercit, dicens: Contestor vos hodierna die, quia mundus sum a sanguine omnium: non enim subterfugi quominus annuntiarem omne consilium Dei vobis . Audiant quod voce angelica Joannes admonetur, cum dicitur: Qui audit, dicat: Veni . Ut nimirum cui se vox interna insinuat, illuc etiam clamando alios quo ipse rapitur trahat; ne clausas fores etiam vocatus inveniat, si vocanti vacuus appropinquat. Audiant quod Isaias quia a verbi ministerio tacuit, illustratus superno lumine, magna voce poenitentiae se ipse reprehendit, dicens: Vae mihi quia tacui . Audiant quod per Salomonem in illum praedicationis scientia multiplicari promittitur, qui in hoc quod jam obtinuit, torporis vitio non tenetur. Ait namque: Anima quae benedicit, impinguabitur; et qui inebriat, ipse quoque inebriabitur .
Abbreviated transcription (Latin):
abscondit frumenta: maledicet᷑ in
ppłis. Frumenta quippe abscondere
est: p̃dicationis scẽ apud se uerba
retinere. In ppłis autẽ talis quisq ma-¬
ledicitur: quia in solius culpa silentii pro
multoꝵ quos corrigere potuit pena
dampnatur. Si medicinalis artis mi-¬
nime ignari secandum uulnus cerne-¬
rent. & tamen secare recusarent: ꝓfec-¬
to peccatum fr̃nȩ mortis ex solo torpore
committerent. Quanta gͦ culpa in-¬
uoluantur aspiciant: qͥ du cognos cãt
uiilnera mentium. curare ea neggli¬
gunt seccione uerbors. Linde bene
ꝑͦ ꝓphetam dicit᷑. Oaledictus qui
ꝓhibet gladium suum a sanguine.
Gladiũ quippe a sanguine ꝓhibere ẽ:
p̾dicationis uerbum a carnalis uitȩ
interfectione retinere. De qͦ rursũ
uorabit carnes. Hi itaq cum apud
se sermonem p̾dicationis occultant.
diuinas contra se sententias terribi¬
lit̾ audiant: quatinus ab eoꝵ cordib
timor timorem expellat. Audiant

Expanded text:
abscondit frumenta, maledicetur in abscondit frumenta, maledicetur in populis . Frumenta quippe abscondere, est praedicationis sanctae apud se verba retinere. In populis autem talis quisque maledicitur, quia in solius culpa silentii pro multorum quos corrigere potuit poena damnatur. Si medicinalis artis minime ignari secandum vulnus cernerent, et tamen secare recusarent, profecto peccatum fraternae mortis ex solo torpore committerent. Quanta ergo culpa involvantur aspiciant, qui dum cognoscunt vulnera mentium, curare ea negligunt sectione verborum. Unde et bene per prophetam 75 dicitur: Maledictus qui prohibet gladium suum a sanguine . Gladiupraedicationis verbum a carnalis vitae interfectione retinere. De quo rursum nducavit carnes. » Hi itaque cum apud se sermonem praedicationis occultant, divinas contra se sententias terribiliter audiant quatenus ab eorum cordibus timorem timor expellat. Audiant
Abbreviated transcription (Latin):
lit̾ ammonendi sunt qui cum
predicare digne ualeant. p̃ nimia
humilitate formidant: atq alit ammo¬
nendi sunt quos a predicatione imꝑ¬
fectio uł ȩtas ꝓhibet: & tamen preci¬
pitatio impellit. Ammonendi
namq st̃. qui cum predicare utilit̾ pos¬
sunt. immoderata tamen humilitate
resuguint: ut ex minori consideratione
Si enim indigentib ꝓximis ipsi quas ha¬
bent pecunias absconderent: aduitores
proculdubio calamitatis extitissent.
Quo gͥ reatu constringantur aspiciant: qͥ
dum peccantib fr̃ib uerbum p̾dicatio¬
nis subtrahunt: morientib mentibus
uitȩ remedia abscondunt. Uinde bene
quida sapiens dixit. Sapientia abscon-¬
dita. & tesaurus inuisus: quȩ utilitas
in utrisq: Si ppłm fames attereret.
& occulta ipsi frumenta seruarent:
auctores ꝓculdubio mortis existerent.
Qua itaq plectendi sunt pena considerent:
qui cum fame uerbi animȩ peant: ipsi
panem ꝑceptȩ gr̃e non ministrant.
Li nde & bene ꝑsalomonem dicitur. Q

Expanded text:
liter admonendi sunt qui cum praedicare digne valeant, prae nimia humilitate formidant; atque aliter admonendi sunt quos a praedicatione imperfectio vel aetas prohibet, et tamen praecipitatio impellit. Admonendi namque sunt qui cum praedicare utiliter possunt, immoderata tamen humilitate refugiunt; ut ex minori consideratione Si enim indigentibus proximis ipsi quas haberent pecunias absconderent, adjutores proculdubio calamitatis exstitissent. Quo ergo reatu constringantur aspiciant, qui dum peccantibus fratribus verbum praedicationis subtrabunt, morientibus mentibus vitae remedia abscondunt. Unde et bene quidam sapiens dicit: Sapientia abscondita et thesaurus invisus, quae utilitas in  occulta ipsi frumenta servarent, auctores procul dubio mortis existerent. Qua itaque plectendi sint poena considerent, qui cum fame verbi animae pereant, ipsi panem perceptae gratiae non ministrant. Unde et bene per Salomonem dicitur: Qui
Abbreviated transcription (Latin):
morit᷑: qui de culpa quam supe¬
processit. Sciendum est. quia ne¬
quaqm culmen contemplationis¬
di attingimus: si non ab exteri̾oris
curȩ oppressione cessemus. Nequa¬
quam nosmetipsos intuemur:
ut sciamus aliud in nobis esse
rationale qđ regit. aliud animale
qđ regitur: nisi ad secretum
silentũ recurrentes. ab om̃i exterius
ꝑturbatione sopiamur. Qd silenti-¬
um nr̃m bene adam dormiens fi-¬
gurauit: de cuius mox latere muli-¬
er processit: quia quisquis ad in-¬
teriora intelligenda rapitur: a reb
uisibilib oculos claudit. Et tunc
in seipso uel quȩ preesse uiriliter
debeant. uel quȩ subesse possint
infima distinguit: ut aliud in ipso
sit qd regere ualeat tanquã uir:
aliud tanqͣm femina qđ regatur.

Expanded text:
moritur, qui de culpa quam supemoritur, qui de culpa quam supetc.--Sciendum est, quia nequaquam culmen contemplationis attingimus, si non ab exterioris curae oppressione cessemus. Nequaquam nosmetipsos intuemur, ut sciamus aliud in nobis esse rationale quod regit, aliud animale, quod regitur, nisi ad secretum silentium recurrentes, ab omni exterius perturbatione sopiamur. Quod silentium nostrum bene Adam dormiens figuravit, de cujus mox latere mulier processit, quia quisquis ad interiora intelligenda rapitur, a rebus visibilibus oculos claudit, et tunc in seipso vel quae praeesse viriliter debeant, vel quae subesse possent infirma distinguit, ut aliud in ipso sit quod regere valeat tanquam vir, aliud tanquam femina, quod regatur.
Abbreviated transcription (Latin):
sandum magnoꝑe est. quia bo¬
na ꝓdesse nequeunt: simala quȩ
subripiunt non cauentur. Perit
omne quod agitur: si non sollicite
in humilitate custoditur. Unde
bene quoq de ipso primo parente
dicitur: posuit eũ dñs in paradyso
uoluptatis. ut oꝑaretur & custodir&.
Operat᷑ quippe. qui agit bõnum qđ
precipit᷑. Sed qđ oꝑatus fuerit non
custodit: cum hoc subripit qđ ꝑ
bona semꝑ agere: & ab ipsis nos bo-¬
nis operib caute in cogitatione cu¬
stodire. Nam si mentem eleuant.
bona non sunt: quia non auctori
militant. s elationi. De qua re non
inordinate agimus: si ex libris licet
non canonicis. sed tamen ad ȩdifica-¬
tionem ȩccłȩ editis. testimonium
proferamus. Elearar nanq in pre¬
lio elefantem feriens strauit: sed
sub ipso quem extinxit occubuit.
Quos gͦ iste significat quem sua
uictoria oppressit. nisi eos qui ui¬
cia suꝑant: sed sub ipsa quȩ sub-¬
igunt. suꝑbiendo succumbunt:
luasi enim sub hoste quẽ ꝓsternit

Expanded text:
sandum magnopere est, quia bona prodesse nequeunt, si mala quae subrepunt, non caventur. Perit omne quod agitur, si non sollicite in humilitate custoditur. Unde bene quoque de ipso primo parente dicitur: Posuit eum Dominus in paradiso voluptatis, ut operaretur, et custodiret . Operatur quippe qui agit bonum quod praecipitur, sed quod operatus fuerit non custodit, cui hoc subrepit quod bona semper agere, et ab ipsis nos bonis operibus caute in cogitatione custodire. Nam si mentem elevant, bona non sunt, quia non auctori militant, sed elationi. De qua re non inordinate agimus, si ex libris, licet non canonicis, sed tamen ad aedificationem Ecclesiae additis, testimonium proferamus. Eleazar namque in praelio elephantum feriens stravit, sed sub ipso quem exstinxit, occubuit . Quos ergo iste significat, quem sua victoria oppressit, nisi eos qui vitia superant, sed sub ipsa quae subjiciunt, superbiendo succumbunt? Quasi enim sub hoste quem prosternit,
Abbreviated transcription (Latin):
gultũ agri antequam oriretur
in terra: omẽmq herbam re¬
gionis. Qui en im diuersis
dieb creatum cȩlum & terram.
uirgultum herbamq narraue¬
rat: nunc uno die facta mani-¬
festat: ut liquido ostenderet.
qđ creatura omnis simul per
substantiam ęxtitit: quam uis
non simul ꝑ sp̃em ꝓcessit. Hinc
illic quoq scriptum est. Crea¬
uit ds̃ hominem ad imaginẽ¬
suam: ad imaginem d̃i creauit
illum: masculum & feminam
fecit eos. Necdum enĩ eua facta
esse describitur: et iam homo
masculus & femina ꝑhibetur.
Sed quia ex adȩ latere erat ꝓcul
dubio femina ꝓcessura: in illo
iam computatur ꝑ substantiã:
a quo fuerat ꝓducenda ꝑformã.
Considerate tam̃ hȩc & in minimis
possumus: ut ex minimis maio-¬
ra pensemus. Herba namq cũ
creatur: necdum in illa fructus
sui semen ostendit. Inest uͦ ei &ĩa
cũ non apparet fructus & semen:
quia nimirum simul sunt in
radicis substantia: quȩ ñ simul
sunt ꝓdeunt per temporis in¬

Expanded text:
iretur in terra, omnemque herbam regionis. Qui enim diversis diebus creatum coelum, et terram, virgultum, herbamque narraverat, nunc uno die facta manifestat, ut liquido ostenderet, quod creatura omnis simul per substantiam exstitit, quamvis non simul per speciem processit. Hinc illic quoque scriptum est: Creavit Deus hominem ad imaginesuam, ad imaginem Dei creavit illum, masculum et feminam fecit eos . Necdum enim facta Eva describitur, et jam homo masculus, et femina perhibetur. Sed quia ex Addubio femina processura, in illo jam computatur per substantiam a quo fuerat producenda per formam. Considerare tamen haec et in minimis possumus, ut ex minimis majora pensemus. Herba namque cum creatur, necdum in illa fructus, necdum semen ostenditur. Inest vero ei, etiam cum non apparet, fructus et semen, quia nimirum simul sunt in radicis substantia quae non simul prodeunt per temporis in
Abbreviated transcription (Latin):
tulit : nimirum primo in ipsa
de qua ortum est t̾rȩ substantia
conditum fuit. Hinc est qđ
moyses & distincte ꝑ dies sin-¬
głos condita omĩa retulit. &
tamen simul omnia creata
subiunxit dicens. Iste genera¬
tiones cęli & terrȩ. quando cre-¬
ata sunt: in die quo fecit dñs¬

Expanded text:
tulit, nimirum primo die in ipsa tulit, nimirum primo die in ipsa de qua ortum est terrae substantia conditum fuit. Hinc est quod Moyses distincte per dies singulos condita omnia retulit, et tamen simul omnia creata subjunxit, dicens: Istae sunt generationes coeli et terrae, quando creatae sunt in die quo fecit D
Abbreviated transcription (Latin):
eptenario numero ꝑfectio ȩter¬
nitatis innuitur: cum dies sepꝰ¬
requies. nullo termino coartat᷑.¬
Querendum nobis est. quo modo
ds̃ simul cuncta condidit: dum
isdem moyses ser dierũ numerati¬
one uariante. distincte creata scri-¬
bit. Qđ tamen citius agnoscimus:
si ipsas causas originum subtilit᷑
indagamus. Rerum quippe
substantia simul creata est: sed
simul species formata non est.
Et qđ simul ertitit ꝑ substan¬
tiam materiȩ: ñ simul appa¬
ruit ꝑ speciem formȩ. Cum enĩ
simus factũ cȩlum terrai descri-¬
bitur: simul spiritalia atq corpo¬
ralia. simul qđ de celo oritur.
simul factum quicquid de ter¬
ra ꝓducitur indicatur. Sol qͥp¬
pe luna & sẏdera: quarto die
in cęlo facta ꝑhibentur. Sed
qđ quarto die ꝓcessit imspe¬
cie: pͥmo die in cęli substantia
extitit ꝑ conditionem. Primo
die creata terra dicitur: tercio
arbusta condita. & cuncta terrę
uirentia describuntur. S hoc
qđ in die tertio se in specie pro¬

Expanded text:
eptenario numero perfectio aeternitatis innuitur, cum dies seprequies nullo termino coarctatQuaerendum nobis est quomodo Deus simul cuncta condidit, dum isdem Moyses sex dierum mutatione variante distincte creata describit. Quod tamen citius agnosi ipsas causas originum subtiliter indagamus. Rerum quippe substantia simul creata est, sed simul species formata non est, et quod simul exstitit per substantiam materiae non simul apparuit per speciem formae. Cum enim simul factum coelum terraque describitur, simul spiritalia atque corporalia, simul quidquid de coelo oritur, simul factum quidquid de terra producitur indicatur. Sol quippe, luna et sidera quarto die in coelo facta perhibentur, sed quod quarto die processit in specie primo die in coeli substantia exstitit per conditionem. Primo die creata terra dicitur, et tertio arbusta condita, et cuncta terrae virentia describuntur; sed hoc quod die tertio se in specie pro
Abbreviated transcription (Latin):
desint. absit a miscđia ipsius. ut ñ eos gig¬
nat atq constituat. Utiq si sunt bonȩ oues.
sunt & boni pastores. Nam de bonis otib fi¬
unt boni pastores. Sed om̃s boni pastores
in uno sunt: unũ stint. Iili pascant: xp̃e pas¬
cit. dint gͦ om̃s in pastore uno: & dicant
uocẽ pastorꝰ unã quã audiant ouesc s
iant᷑ pa storẽ suũ. Et ñ illũ aut illã
sed unũ. Et om̃s in illo una uoce dicant. diũ

Expanded text:
desint. Absit a misericordia ipsius, ut non eos gigdesint. Absit a misericordia ipsius, ut non eos gignat atque constituat. Utique si sunt bonae oves, sunt et boni pastores. Nam de bonis ovibus fiunt boni pastores. Sed omnes boni pastores in uno sunt, unum sunt. Illi pascant, Christus pascit. Sint ergo omnes in pastore uno, et dicant vocem pastoris unam, quam audiant oves, et sequantur pastorem suum, et non illum, aut illum, se
Abbreviated transcription (Latin):
imminutũ ẽ colligaboi & qđ ex anime est con-¬
fortabo: & qđ pingue ẽ & forte custodiã. Qa
ñ faciebant mali pastores: se ipsos pascentes
non oues. Non ait dñs constituã alios bonos
pastores qui faciant hȩc: sed ego inquit facũ.
Oues meas nulli cõmittã. Securi uos fr̾s: secuię
uos oues. Nobis uidet᷑ cimendũ. quasi desit pa
stor bonꝰ. Audi sic. Et pascam eas cũ iudicio.
Uide quia si solus pascit: cũ iudicio pascit. Ausꝰ
enĩ homo iudicat de homine: Temerariis
iudiciis plena sunt omĩa. De quo de sꝑaueran᷑.
subito conu̾tit᷑. & sit optimꝰ. De qͦ p̃sũpserant
subito deficit. & fit pessimꝰ. Nec̃ cimor ergo
hodie quisq homo: uix nouit ipse homo.
Tam̃ utcũq ipse qͥd hodie: quid autẽ cras.
nec ipse. Pascit gͦ ille cũ iudicio: disꝑtiens
ꝓpͥa ꝓp̾is. Nouit enĩ qͥd agat. Cũ iudicio pas-¬
cit: quos uidicatꝰ redemit. dequit᷑. Absit
ut desint mͦ boni pastores. absit a nobis ut

Expanded text:
imminutum est, colligabo; et quod exanime est, confortabo: et quod pingue est et forte, custodiam. Quod non faciebant mali pastores, seipsos pascentes, non oves. Non ait Dominus, Constituam alios bonos pastores qui faciant haec, sed, Ego, inquit, faciam, oves meas nulli committam. Securi vos fratres, securae vos oves. Nobis videtur timendum quasi desit bonus pastor. Et addit sic: Et pascam eas cum judicio. Vide quia solus pascit, cum judicio pascit. Quis enim homo certum judicat de homine? Temerariis judiciis plena sunt omnia. De quo desperavimus, subito convertitur, et fit optimus; de quo praesumpsimus, subito deficit, et fit pessimus. Nec timor ergo hodie quisque homo, vix novit ipse homo: tamen utcunque ipse, quid hodie; quid autem cras, nec ipse. Pascit ergo ille cum judicio, dispertiens propria propriis. Novit enim quid agat. Cum judicio pascit, quos judicaturus redemit. Sequitur. Absit ut desint modo boni pastores. Absit a nobis ut
Abbreviated transcription (Latin):
deo dicere. Tu uis errare: tuuis ꝑire: Ego
nolo. Reuocabo errantẽ: reqͥrã ꝑditã. Uelis
om̃s sepes excutiã: qͣntũ mͥ uiriũ t̾rens dñs do¬
nat omĩa ꝑ agrabo. Reuocabo errantẽ: reqͥrã
ꝑeuntẽ. Si me pati ñ uis: noli errare: noli ꝑtre.
Parũ ẽ qđ doleo te errantẽ atq ꝑeuntẽ: timeo
ne negligens te. etiã qđ forte ẽ occidã. Uide
enĩ quid sequit᷑. Et qd̾ forte fuit confregistis.
Si neglerero errantẽ atq ꝑeuntẽ: & eũ qͥ for¬
tis est deleclabit errare atq ꝑire. Cupio lucra
ext̾iora: sed timeo plus dãpna int̾iora. Si indif¬
ferentẽ habuero errorẽ tuũ: attendit qͥ fortis
ẽ. Cũ te ꝑditũ ñ reqͥro: & putat nichil eẽ ire
in heresim. Non frustra ergo cũ iam dixisset¬
suꝑius qđ crassũ ẽ int̾fecistis: hic iterũ in no¬
uissimo posuit. & qđ forte fuit confregistis.
Pinde audi qͥd sequat᷑ de ista negligentia ma-¬

Expanded text:
deo dicere. Tu vis errare, tu vis perire? Ego deo dicere. Tu vis errare, tu vis perire? Ego nolo. Revocabo errantem, requiram perditam. Velis Omnes sepes excutiam, quantum mihi virium terrens Dominus donat. Omnia peragrabo, revocabo errantem, requiram pereuntem. Si me pati non vis, noli errare, noli perire. Parum est quod doleo te errantem atque pereuntem. Timeo, ne negligens te, etiam quod forte est occidam. Vide enim quid sequitur: Et quod forte fuit, confregistis. Si neglexero errantem atque pereuntem, et eum qui fortis est, delectabit errare atque perire. Cupio lucra exteriora, sed timeo plus damna interiora. Si indifferentem habuero errorem tuum, attendit qui fortis est, cum te perditum non requiro: et putat nihil esse ire in superius, quod crassum est, interfecistis, hic iterum in novissimo posuit, et quod forte fuit, confregistis. Proinde audi quid sequatur de ista negligentia ma
Abbreviated transcription (Latin):
qd sentio loqͦr. Infirmo ne accidat cẽptatio &.
eũ frangat. tim̃dũ ẽ. Languens autẽ iam cu-¬
piditate aliqua egrotat. Iam ctipiditate aliqͣ
impedit᷑ ab intranda uia dĩ.: a subeundo iugo
xp̃i. Qui gͦ uident᷑ feruere in oꝑitꝰ bonis sea
ĩminentes passiones. colera re nolle aut
ñ posse: infirmi st. Qui ũ aiqua capidita¬
te mala amatores mundi ab ipsis bonis oꝑibꝰ
reuocant᷑. languidi & egroti iacent. Quippe
cũq uersamͣ. Et contumaces sunt oues: qͥa que¬
runt᷑ errentes. Alienȩ a nob̾ dicunt. errore suo
et ꝑditione sua. Quid nos uultis inqͥunt: Quid
nos queritis: Si in errore inqͥt sũ. si in int̾itu:
qͥd me uis. qͥd me queris : Quia in errore es: re¬
uocare uolo. Quia ꝑisti.inuenire uolo. Sic uolo
errare: sic uolo ꝑire. Sic uis errare: sic uis ꝑire
Quanto meliꝰ ego nolo: Prorsus audeo dicere:
importune nolentibꝰ. Prsus importunꝰ sũ. au-¬

Expanded text:
quod sentio, loquor. Infirmo, ne accidat tentatio, et quod sentio, loquor. Infirmo, ne accidat tentatio, et eum frangat, timendum est. Languens autem, jam cupiditate aliqua aegrotat, jam cupiditate aliqua impeditur ab intranda via Dei, a subeundo jugo Christi. Qui ergo videntur fervere in operibus bonis, sed imminentes passiones tolerare nolle, aut non posse, infirmi sunt. Qui vero aliqua cupiditate mala amatores mundi ab ipsis bonis operibus revocantur, languidi et aegroti jacent. Quippe cunque versamur: et contumaces sunt oves, quia quaeruntur errantes. Alienas se a nobis dicunt, errore suo et perditione sua: Quid nos vultis, inquiunt, quid nos quaeritis? Si in errore, inquit, sum, si in interitu, quid me vis? quid me quaeris? Quia in errore es, revocare volo; quia peristi, invenire volo. Sic volo errare, sic volo perire. Sic vis errare? sic vis perire? Quanto melius ego nolo? Prorsus audeo dicere, importune nolentibus. Prorsus, Importunus sum, au
Abbreviated transcription (Latin):
ris tẽptationibꝰ deficiat infirmꝰ: nec falsa spe
decipiendus est. nec t̾rore frangendus. Dic
ei. Prepara animã tuã ad tẽptationẽ. Et for¬
te incipit labi. contremiscere: nolle accedẽ.
Habes & aliud. fidelis ds̃. qui ñ uos sinat tẽp¬
tari supra quã potestis ferre. Iilud enĩ ꝓmit¬
tere & flicere uenturas passiones: infirmũ
confirmare ẽ. Tim̃ti autẽ nimiũ & ex hoc
det̾rito cũ polliceris miscd̾iã dĩ. ñ qͥa tẽpta¬
tiones deert̃. s qͥa non ꝑmittit tẽptari supͣ
quã ferre potest: fractũ colligare ẽ. Seqͥt᷑.
Qđ infirmatũ ẽ inquit ñ consortastis. Pasto¬
ribꝰ malis dicit. pastoribꝰ falsis. pastoribꝰ sua
lane gaudentib oues omino ñ curantib.
Et qđ male habuit ñ corroborastis. Int̾ infir
cũq conam forte ꝙ nos possumꝰ maiori dili¬
gentia meliꝰ distinguere. & alius ꝑitior. uł
lumine cordis plenior. Interĩ ne fraudemini:

Expanded text:
ris tentationibus deficiat infirmus, nec falsa spe ris tentationibus deficiat infirmus, nec falsa spe decipiendus est, nec terrore frangendus. Dices ei: Praepara animam tuam ad tentationem, et forte incipit labi, contremiscere, nolle accedere. Habes et aliud: Fidelis Deus qui non vos sinet tentari supra quam potestis ferre . Illud enim promittere, et praedicere venturas passiones, infirmum confirmare est. Timenti autem nimium, et ex hoc deterrito, cum polliceris misericordiam Dei, non quia tentationes deerunt, sed quia non permittit tentari supra quam ferre potest, fructum colligere est. Sequitur: Quod infirmatum est, inquit, non confortastis. Pastoribus malis dicit, pastoribus falsis, pastoribus sualanae gaudentibus, oves omnino non curantibus. Et quod male habuit, non corroborastis. Inter infircunque conamur, forte et nos possumus majori diligentia melius distinguere, et alius peritior, vel lumine cordis plenior. Interim ne fraudemini,
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ ymber: influxurꝰ ẽ fluuiꝰ. flaturꝰ ẽ uentꝰ im
pinguent domũ istam & cadet: & fiet ruina
esꝰ magna. leua de harena: pone suꝑ petram.
nes rꝑi indignas. Attendat illũ sine ullo pec.¬
cato quȩ ñ rapuit exsoluentẽ: attendat scͥp¬
turã dicentẽ fibi. Flagellat omnẽ filiũ quẽ
recipit. Et tu dicis. fo̾rte exceptꝰ eris. Si ex
ceptꝰ a passione flagelloꝵ: exceptꝰ e numero
filioꝵ. Itane inquies flagella cpenẽ filiũ:
ꝓrsus flagellat omnẽ filiũ at & unicũ. unicꝰ
ille de patͥs substantia naꝰ ȩqualis pat̾ in for-¬
flagellaret᷑ : ad hoc carne indutꝰ ẽ ut sine
flagello ñ eẽt. Qui g flagellat unicũ sine
tionẽ filioꝵ accepimꝰ. ut ẽẽmꝰ unico cohere¬
des: eẽmꝰ etiã hereditas eiꝰ. Postula a me: o& da-¬
bo tͥ gentes hereditatẽ tuã.Exemplũ nobis
ꝓposuit in passionibꝰ suis. Sed plane ne futu-¬

Expanded text:
est imber: influxurus est fluvius, flaturus est ventus, et est imber: influxurus est fluvius, flaturus est ventus, et impingent in domum istam, et cadet, et fiet ruina ejus magna. Leva de arena, pone supra petramnes Christi indignas: attendat illum sine ullo peccato, quae non rapuit, exsolventem: attendat Scripturam dicentem sibi: Flagellat omnem filium quem rceptus a passione flagellorum, exceptus a numero filiorum. Itane, inquies, flagellat omnem filium? Prorsus flagellat omnem filium, ut et unicum. Unicus ille de Patris substantia natus, aequalis Patri in forflagellaretur. Ad hoc carne indutus est, ut sine flagello non esset. Qui ergo flagellat unicum sine tionem filiorum accepimus, ut essemus unico cohaeredes, essemus etiam haereditas ejus . Postula a me, et dabo tibi gentes haereditatem tuam . Exemplum nobis proposuit in passionibus suis. Sed plane, ne in futu
Abbreviated transcription (Latin):
ei dicit᷑. Sꝑa quidẽ tẽptationes huiꝰ scłi: sed ab
omĩb te eruet dñs: si ab illo non recesserit ret
cor tuũ. Nam ad confortandũ cor tuũ uenit ille
pati: uenit ille mori. uenit sputis illiniri. uenit
spinis coronariiuenit obꝓbria audire: uenit
postremo ligno configi. Om̃ia hȩc ille prote:
tu nehil pro illo. sed pro te. Quales autẽ st̃ qui
timentes hos ledere quoꝵ quib locunt᷑. ñ solũ
ñ preparant ad ĩminentes tẽptationes: s etiã
finẽ uenturos ipsi scło: & tu uis ab ipsis labori¬
plus passurꝰ ẽ in hoc scło: Etenĩ ait apłs. om̃s
qui uolunt in xp̃o pie uiuere: ꝑsecutionẽ pa¬
tient᷑. Nam si tͥ placet pastor sua querens non
uiuere: ꝑsecutionẽ patient᷑. Et tu dic. Si in xp̃o
pie uixeris. habundabt̃ tͥ oĩa bona: et si fillos
ñ habes. suscipies & nut̾s om̃s. & nemo tͥ moriet᷑
Hȩccine est edificatio cua: Attende qͥd facias.
ubi ponas. suꝑ harenã est qđ constituis. uentũs

Expanded text:
ent quidem tentationes hujus saeculi, sed ab omnibus te eruet Dominus, si ab illo non recesserit retro cor tuum. Nam ad confortandum cor tuum venit ille pati, venit ille mori, venit sputis illiniri, venit spinis coronari, venit opprobria audire, venit postremo ligno configi. Omnia haec ille pro te: tu nihil pro illo, sed pro te. Quales autem sunt, qui timentes hos laedere quibus loquuntur, non solum non praeparant ad imminentes tentationes, sed etiam finem venturos ipsi saeculo, et tu vis ab ipsis laboriplus passurus est in hoc saeculo. Etenim ait Apostolus: Omnes qui volunt in Christo pie vivere, persecutionem patientur . Jam si tibi placet pastor sua quaerens, non vivere, persecutionem patientur: et tu dic, si in Christo pie vixeris, abundabunt tibi omnia bona, et si filios non habens, suscipies et nutries omnes, et nemo tibi morietur. Haeccine est aedificatio tua? Attende quid facias, ubi ponas. Super arenam est quod constituis. Venturus
Abbreviated transcription (Latin):
turȩ scȩ. Ibi sunt deliciȩ cordis ur̃i: ibi nichiu
uenenosũ: nic hil alienũ uberrima pascua
sunt. Uos tantũ sane uenite: sane pasciini¬
ni in montib isrł: & in riuis . & in om̃i ha¬
bitatione t̾rȩ. Amontib enĩ quos ostendimꝰ
manauert̾ riui p̾dicationis euangłicȩ: cũ

Expanded text:
turae sanctae. Ibi sunt deliciae cordis vestri, ibi nihil turae sanctae. Ibi sunt deliciae cordis vestri, ibi nihil venenosum, nihil alienum. Uberrima pascua sunt, vos tantum sanae venite, sanae pascimini in montibus Israel, et in rivis, et in omni habitatione terrae. A montibus enim quos ostendimus, manaverunt rivi p
Abbreviated transcription (Latin):
dñs ds̃: Ecce ego ipse requirã oues meas: et
uisitabo eas sicut uisitat pastor gregẽ suũ.
Non enĩ curauert̃ mali pastores. ñ suo san-¬
guine redemert̃. Sicut uisitat pastor gre-¬
gem suũ in diẽ. In qualẽ diemꝰ Cũ fuerit
ditatibꝰ hominũ. & nebula ualida conterenᷤ
t̾ram : et difficile ẽ ut ñ errent oues in ista
nebula: s pastor ñ deserit eas. inquiriteas.¬
Uidet undiq errantẽ. Reuocat tantũ: ut
fiat q dicit in ȩuangłio. Quȩ st̃ oues meȩ.
audunt uocẽ meã. & sequunt᷑ me. In medio
ouiũ disꝑsarũ sic inquirã oues meas: & re¬
ducã eas ab om̃i loco quo disꝑse sunt. Et¬
nib . & inducã eas in t̾ram earum: et pascã
eas suꝑ montes ifrł.Consticuit suꝑ montes
isrł auctores diuinarũ scͥpturarũ. Ibi pasci¬
te. ut secure pascatis. Quicqͥd inde audie¬
ricis: hoc uobis bene sapiat. Quicqͥd extra
est respiite: ne erretis in nebula. Audide
uocẽ pastoris: colligite uos ad montẽ scrip¬

Expanded text:
s; et visitabo eas, sicut visitat pastor gregem suum. Non curaverunt mali pastores: non enim suo sanguine redemerunt. Sicut visitat, inquit, pastor gregem suum in die. In quali die? Cum fuerit ditatibus hominum, et nebula valida contegens terram. Et difficile est ut non errent oves in ista nebula: sed pastor non deserit eas. Inquirit easem revocat, tantum ut fiat quod dicit in Evangelio: Quae sunt oves meae, audiunt vocem meam, et sequuntur me . In medio ovium dispersarum: sic inquiram oves meas, et reducam eas ab omni loco quo dispersae sunt inibus, et inducam eas in terram earum, et pascam eas super montes Israel. Constituit super montes Israel auctores Scripturarum divinarum. Ibi pascite, ut secure pascatis. Quidquid inde audieritis, hoc vobis bene sapiat: quidquid extra est, respuite. Ne erretis in nebula, audite vocem pastoris: colligite vos ad montes Scrip
Abbreviated transcription (Latin):
tes.: rapiunt leones frementes: cũ oues adhe-¬
rent pastori. Nam p̾sens ẽ pastor: s male
agentib non ẽ pastor. Et inherent pastoribꝰ.
non pastorib se ipsos uidelicet ñ oues pascen
as dep̃dantes se: & de illoꝵ morte se satiare
cupientes. Tales enĩ sunt om̃s: qui gaudent
de errorib alienis. Disꝑsȩ sunt & errauert̃
ouesmeȩ in omnẽ montẽ. & in omnẽ collẽ
altũ: hoc ẽ in omnẽ tumorẽ t̾renȩ suꝑbiȩ.
mons enĩ & collis: tumor t̾renꝰ & suꝑbia scłi in-¬
telligit᷑. Sunt enĩ & montes boni: de qͥb: ꝓpħa
dicit. leuaui oculos meos ad montes: unde
ueniet auxiliũ mͥ. In omnẽ montẽ. & in om-
disꝑsȩ sunt omĩa t̾rena sectantes. Ea quȩ in
faciem t̾rȩ lucent: ipsa emunt:ipsa diligunt.
Nolunt mori: ut abscondat᷑ uita eoꝵ in xp̃o.¬

Expanded text:
tes, rapiunt leones frementes, cum oves adhaerent pastori. Nam praesens est pastor: sed male agentibus non est pastor, et inhaerent pastoribus non pastoribus, se ipsos videlicet, non oves, pascenas depraedantes se, et de illarum morte se satiare cupientes. Tales enim sunt omnes qui gaudent de erroribus alienis. Dispersae sunt et errarunt oves meae in omnem montem, et in omnem collem altum, hoc est, in omnem tumorem terrenae superbiae. Mons enim et collis, tumor terrenus et superbia saeculi intelligitur. Sunt enim et montes boni, de quibus Propheta dicit: Levavi oculos meos in montes, unde veniet auxilium mihi . In omnem montem, et in omersae sunt? Omnia terrena sectantes, ea quae in facie terrae lucent, ipsa amant, ipsa diligunt. Nolunt mori, ut abscondatur vita ipso
Abbreviated transcription (Latin):
sũ sufficiens eẽ. Scio & habundare: & penuri¬
am pati. Omĩa possũ: in eo qui me confortat.
uerũptam̃ uos benefecistis. usibꝰ mit̾e mesꝰ
Sed ut ostenderet in eo qđ illi benefecerant.
qđ̃ ipse quereretine int̾ illos esset qui seipsos
pascerent ñ oues. ñ tam suȩ gaudet subuentũ
ẽẽ necessitati: quã illoꝵ gaudebat fecũditati. Qd
uos inanes remaneatis. Qui gͦ ñ posst̃ facere
qđ paulus ut manibꝰ sius se transsigant: acci-¬
piant de lacte ouiũ. sustentent suã necessitatẽ:
sed ñ negligant ouiũ infirmitatẽ. Non hoc ibi
querant tanꝗͥ cõmodũ suũ: ut ex necessitate
penuriȩ suȩ uideant᷑ annuntiare euangłm: s
hominib illuminandis parent lucẽ ueritatis.
Sunt enĩ tanꝗͣ lucernȩ: sicuit dictũ ẽ. Sint lũ¬
bi ur̃i p̾cincti: et lucerne andentes. Et nemo

Expanded text:
fficiens esse. Scio et abundare, novi et penuriam pati. Omnia possum in eo qui me confortat. Verum tamen vos benefecistis, usibus mittere meis . Sed ut ostenderet in eo quod illi benefecerunt, quid ipse quaereret, ne inter illos esset, qui se ipsos pascunt, non oves: non tam suae gaudet subventum esse necessitati, quam illorum gratulatur fecunditati. Quid vos inanes remaneatis. Qui ergo non possunt facere quod Paulus, ut manibus suis se transigant, accipiant de lacte ovium: sustentent suam necessitatem, sed non negligant ovium infirmitatem. Non hoc ibi quaerant, tanquam commodum suum, ut ex necessitate penuriae suae videantur annuntiare evangelium, sed hominibus illuminandis parent lucem verbi veritatis. Sunt enim tanquam lucernae, sicut dictum est: Sint lumbi vestri praecincti, et lucernae arde
Abbreviated transcription (Latin):
int̾fecistis. oocidistis. Infirmũ quippe animũ
ouis gerit: qndo tẽptationes sibi futuras ñ
credit. Pastor negligens qͣndo credit: talis ñ
illi dicit. fili accedens ad seruitutẽ dĩ sta in
nsticia & timore: & p̃para animã tuã ad tẽp.¬
tationẽ. Qui enĩ hȩc loquit᷑ confortat infirat¬

Expanded text:
interfecistis et occidistis. Infirmum quippe animum gerit ovis, quando tentationes sibi futuras non credit. Pastor negligens, quando sic credit talis infirmus, non illi dicit: Fili, accedens ad servitutem Dei, sta in justitia et timore, et prepara animam tuam ad tentationem . Qui eni
Abbreviated transcription (Latin):
disposuisse. ut qui euangłm anñtiant de euã-¬
gelio uiuant. Et dicit alios coapłos suos usos
fuisse hac potestate: ñ usurpata sed data. Pio
ille fecit: ut nec qđ debebat᷑ acciꝑet. Ipse ergo
donauit & debitũ: sed ab aliis ñ exegit inde
qui egrũ cũ ad duceret ad stabulũ dixit. Si
qͥd ampliꝰ erogaueris: in redeundo reddã tͥ.
De his gͦ qui ñ indigent lacte gregis: qͥd plura
dicamꝰ: Misericordiores st̃iuł potiꝰ ipsiꝰ mise¬
ricordiȩ officiũ largiꝰ impendunt. Posst̃: et
qđ passt̃ faciunt. Laudent᷑ hii.: nec dãpnent᷑
illi. Nam & ipse apłs: datũ ñ querebat. fr̃a¬
osas tam̃ oues suas eẽ cupiebat ñ steriles: sine
lactis ubertate. Itaq cũ eẽt quodã tẽporein
magna indigentia. uinctus in confessione
ueritatis: missũ ẽ illi ã fr̃ib unde necessua
& indigentiȩ eiꝰ ministtaret᷑. Respondit aud̃

Expanded text:
disposuisse, ut qui evangelium annuntiant, de evandisposuisse, ut qui evangelium annuntiant, de evangelio vivant. Et dicit alios coapostolos suos usos fuisse hac potestate, non usurpata, sed data. Plus ille fecit, ut nec quod debebatur, acciperet. Ipse ergo donavit et debitum, sed ab aliis non exegit indequi aegrum cum adduceret ad stabularium, dixit: Si quid amplius erogaveris, in redeundo reddam tibi . De his ergo qui non indigent lacte gregis, quid plura dicamus? Misericordiores sunt, vel potius ipsius misericordiae officium largius impendunt: possunt enim, et quod possunt faciunt. Laudentur hi, nec damnentur illi. Nam et ipse Apostolus datum non quaerebat; fructuosas tamen oves esse cupiebat, non steriles sine lactis ubertate. Itaque cum esset quodam tempore in magna indigentia, vinctus in confessione veritatis, missum est illi a fratribus unde necessitati et indigentiae ejus ministraretur. Respondi
Abbreviated transcription (Latin):
securos fecerit ds. Qualescũq sint qui uob̾ p̾st̃.
id est qͥlescũq nos simꝰ: uob̃ securitatẽ dedit qui
pascit isrł. Nam si d̾s ñ deserit oues suas: & mali
pastores pęnas debitas luent: & oues ꝓmissa re¬
palpans. Ecce lac consumitis. & lanis uos tegi-¬
tis. & qđ crassũ ẽ int̾ficitis: & oties meas ñ pas¬
citis. Qđ infirmatũ ẽ ñ confortastis : & qđ egro¬
tat ñ corroborastis: & qđ tͥbulatũ ẽ ñ colligasts:
et qd̾ forte fuit confregistis: & disꝑse st̃ oues meȩ
eo qd̾ ñ sit pastor. Dicit᷑ ad pastores pascentes
se ipsos ñ oues: qͥd diligant. qͥd negligant. Quid
Quis pascit gregẽ: & de lacte gregis ñ ꝑcipit:
Inuenimꝰ gͦ eẽ lac gregi ᷤᷤ: qͥ oqͥd a plebe distribuit᷑
p̃positis ad eos sustentandos uictu tẽporali. Inde
sigi. & nec ipsũ lac querere ab ouib tam̃ lactis
ꝑcipiendi potestatẽ habere se dixit: & sic dñm

Expanded text:
securos fecerit Deus: qualescumque sint qui vobis praesunt, securos fecerit Deus: qualescumque sint qui vobis praesunt, id est, qualescumque nos simus; vobis securitatem dedit, qui pascit Israel. Nam Deus non deserit oves suas; et mali pastores poenas debitas luent, et oves promissa pepalpans: Ecce lac consuntitis, et lanis vos tegitis, et quod crassum est interficitis, et oves meas non pascitis. Quod infirmum est, non confortastis, et quod aegrotat, non corroborastis: et quod contribulatum est, non colligaset quod forte fuit, confregistis: et dispersae sunt oves meae, eo quod non sit pastor . Dicitur ad pastores pascentes seipsos, non oves, quid diligant, quid negligant. Quid quis pascit gregem, et de lacte gregis non percipit ? Invenimus ergo lac esse gregis, quidquid a plebe distribuitur praepositis, ad eorum sustentandum victum temporalem. Inde nsigi, et nec ipsum lac quaerere ab ovibus, tamen lactis percipiendi potestatem habere se dixit, et sic Dominum
Abbreviated transcription (Latin):
ñ p̾positi ꝑueniunt ad dñm faciliore fortasse iti-¬
nere: et tanto forte expeditius ambulantes. qͣn¬
to minorẽ sarcinã portant. Nos autẽ excepto qd̾
bͥani sumꝰ. unde rationẽ reddemꝰ dõ: De uita
nr̃a. Sumꝰ etiã p̾positi: unde rationẽ reddemꝰ
dõ: De dispensatione nr̃a. Ad hoc istã difficul¬
tatẽ ꝓpono: ut cõpatientes nob̾ oretis ꝓ nob̾. Ue-¬
niet enĩ dies: quo cuncta adducant᷑ in iudici-¬
ũ. Et ille dies si scło longe ẽ: unicuiq homini
it d̾s: & qͣndo ueniat finis scłi: et qͣndo sit in
uno qͦq homine huiꝰ uitȩ finis. Uis non time-¬
re diem occultũ : Dũ uenerit: mueniat te pa-¬
ratũ. Cũ gͦ p̃positi ad hoc sint ut his qͥ subiec¬
ti st̃ consulant: nec in eo qđ p̾st̃ om̃ino utili¬
& honorẽ suũ querat. & cõmoda sua sola respi-¬
ciat:. se pascit non oues. Ad hos sermo dirigit᷑.¬
Audite tanꝗͣ oues dĩ: & uidete ꝗͣ admodũ uos

Expanded text:
perveniunt ad Deum, faciliore fortasse itinere, et tanto forte expeditius ambulantes, quanto minorem sarcinam portant. Nos autem, excepto quod christiani sumus, unde rationem reddemus Deo de vita nostra, sumus etiam praepositi, unde rationem reddemus Deo de dispensatione nostra. Ad hoc istam difficultatem propono, ut compatientes nobis, oretis pro nobis. Veniet enim dies, quo cuncta adducantur in judicium . Et ille dies, si saeculo longe est, unicuique homini it Deus, et quando veniat finis saeculi, et quando sit in unoquoque homine hujus vitae finis. Vis non timere diem occultum? Dum venerit, inveniat te paRIBUS . Cum praepositi ad hoc sint, ut his qui subjecti sunt, consulant: nec in eo quod praesunt omnino uti honorem suum quaerat, et commoda sua sola respiciat, se pascit, non oAudite tanquam oves Dei, et videte quemadmodum vos
Abbreviated transcription (Latin):
Et festa ista quȩ celebrant᷑ ꝑ uniu̾sas ciuita¬
tes. in lȩticia conuiuantiũ & publicis msis.
se ipsoᷤ ut putant iocundantiũ. reuera ꝑden-¬
tiũ. ite celebrate securi: magna dĩ miscłia
ce quã marcescant. In domo dĩ ur̃i qͣndo
tuno cũ ur̃is. Ad hoc enĩ data ẽ ista cixa-¬
impiis dedit eã ds: & uob̾ ñ dedit: Hȩc si
dixerimꝰ. forte congregabimꝰ turbas ampli-¬
ores. Et si sunt qͥdam qui nos sentiant hȩc
dicentes ñ recte saꝑe: paucos offendimꝰ :
sed multitudinẽ conciliamꝰ. Qd si fecerimꝰ.

Expanded text:
et festa ista, quae celebrantur per universam civitaet festa ista, quae celebrantur per universam civitatem in laetitia convivantium, et publicis mensis seipsos ut putant jucundantium, re vera perdentium, ite, celebrate securi: magna est Dei misetequam marcescant. In domo Dei vestri, quavino cum vestris. Ad hoc enim data est ista creaam dedit Deus, et vobis non dedit. Haec si dixerimus, forte congregabimus turbas ampliores: et si sunt quidam qui nos sentiant haec dicentes non recte sapere, paucos offendimus, sed multitudinem conciliamus. Quod si fecerimus,
Abbreviated transcription (Latin):
ret gͦ apud se ipsũ. Quid ad me ꝑtinet: Quis
na satis ẽ mͥ. Eat quisq qua potest. Ergo in-¬
tegra tͥ sunt omĩa:. si eat quisq qua potest:
Nolo te p̃positũ facere: unũ te constituo de
ipsa plebe. Si patitur unũ membrũ: compa¬
tiunt᷑ omĩa m̃bra. Pro inde ipse apłs cũ eos
cõmemoraret quales fuerint erga illũ. ne qͣsi
oblitꝰ eoꝵ honorificentiȩ uideret᷑. cestimoni¬
ũ ꝑbibet qđ̃ sicut angum dĩ susceꝑint eũ: et
qd̃ si fieri posset oculos suos uellent eruere.
& illi dare. Et tam̃ accedit ad ouẽ languidã.
ad ouem putͥdam: secare uulnꝰ. ñ parcere
ouiũ sicut paulo ante cõmemorauimꝰ. & in-¬
dutus ẽ lanis ouiũ: sed tam̃ oues ñ neglexit.
te: as neminẽ ꝑdet: tantũ mͦ fidẽ xͥanã tene-¬
te. Non ꝑdet ille qd̃ redemit: ñ ꝑaet ꝓquib
sanguinẽ fudit. Et si spectaculis uolueritiᷤ
oblectare animos ur̃os: ite. Quid mali est:

Expanded text:
ret apud se ipsum, Quid ad me pertinet? Quisqret apud se ipsum, Quid ad me pertinet? Quisqna, satis est mihi: eat quisque qua potest. Ergo integra tibi sunt omnia, si eat quisque qua potest? Nolo te praepositum facere, unum te constituo de ipsa plebe: Si patitur unum membrum, compatiuntur omnia membra . Proinde ipse Apostolus, cum eos commemoraret quales fuerint erga illum, ne quasi oblitus eorum honorificentiae videretur, testimonium perhibet, quod sicut angelum Dei susceperint od si fieri posset, oculos suos vellent eruere, et illi dare. Et tamen accedit ad ovem languidam, ad ovem putridam, secare vulnus, non parcere ovium, sicut paulo ante commemoravimus; et indutus est lanis ovium: sed tamen oves non neglexit. te, Deus neminem perdet. Tantummodo fidem Christianam tenete: non perdet ille quod redemit; non perdet pro quibus sanguinem fudit. Et si spectaculis volueritis oblectare animos vestros, ite; quid mali est?
Abbreviated transcription (Latin):
sunt duo quȩ a popłis querunt᷑. qui se ipsos pas¬
cunt non oues. Cõmodũ supplende necessitatiᷤ.
& fauorẽ honoris & laudis quert̃. Et enim
uestimentũ propterea bene intelligit᷑ in ho-¬
norẽ: quia nuditatẽ contegit. Est enĩ unusqͥs-¬
q homo infimꝰ. Et quid ẽ quisqͥs uob̾ preest:
nisi qđ uos estis: Carnẽ portat. mortalis est:
manducat. bibit. dormit. surgit. natus est.
moriturꝰ ẽ. Si gͦ cogites quid sit: scđ̃m se ip¬
sũ homo ẽ. Tu tam̃ honorando eũ uelut
indumentũ acceꝑat a bona dĩ plebe idem
paulus: cũ diceret. Sicut angłm dĩ. excepi-¬
stis me. Testimoniũ enĩ uob̃ ꝑhibeo: quia si
fieri posset oculos ur̃os eruissetis. & dedisse-¬
ꝓpt̃ ipsũ honorẽ sibi exhibitũ ne forte cũ
argueret negareret᷑. & minus inde apłs lauda¬
ret᷑. peꝑcit errantib : Nam si hoc fecisset:
eẽt int̾ illos qui se ipsos pascunt ñ oues. Dice¬

Expanded text:
sunt duo, quae a pastoribus quaeruntur, qui seipsos passunt duo, quae a pastoribus quaeruntur, qui seipsos pascunt, non oves: commodum supplendae necessitatis, et favorem honoris et laudis. Etenim vestimentum propterea bene intelligitur in honore, quia nuditatem contegit. Est enim unusquisque homo infirmus. Et quid est quisquis vobis praeest, nisi quod vos estis? Carnem portat, mortalis est, manducat, dormit, surgit, natus est, moriturus est. Si ergo cogitas quid sit secundum se ipsum, homo est: tu tamen honorando eum velut indumentum acceperat a bona Dei plebe idem Paulus, cum diceret: Sicut angelum Dei suscepistis me: testimonium vobis perhibeo, quia si fieri posset, oculos vestros eruissetis, et dedissepropter ipsum honorem sibi exhibitum, ne forte cum argueret, negaretur, et minus ipse Apostolus laudaretur, pepercit errantibus? Nam si hoc fecisset, esset inter illos qui se ipos pascunt, non oves: dice
Abbreviated transcription (Latin):
Sic luceat lum̃ ur̃m corã hominibꝰ. ut uideant
oꝑa ur̃a bona: & glorificent patrẽ ur̃m qͥ in
celis ẽ. Si gͦ tͥ lucerna accenderet᷑ in domo : ñ.¬
ne adiceres oleũ ne extingueret᷑ꝰ Porrosilu.¬
cerna accepto oleo non luceret: ñ erat plane
digna quȩ in candelabro poneret᷑. sed quȩ
continuo frangeret᷑. Unde gͦ uiuit᷑. ẽ neces-¬
sitatis acciꝑe: est caritatis p̾bere. Non tanꝗͣ
uenale sit euangłm: ut illud sit p̾ciũ eiꝰ qđ
sumunt qui annunciant. unde uiuant. Si enĩ
dem dispensationis a dño. Non enĩ ẽ idone-¬
us popłs reddere mercedẽ illis: qui sibi in
caritate euangelii sertiiunt. Non expectant
illi mercedẽ: nisi unde & isti salutẽ. Quid
autẽ isti increpant᷑: Unde arguunt᷑: Quia
cũ lac fumerent. & lanis se degerent: oues
negligebant. Sua gͦ tantũ querebant: non
re: queramꝰ quid sit lanis tegere. Qui p̾bet lac:
potũ p̃bet. Et qui p̾bet lanã: honorẽ p̾bet. Ita

Expanded text:
m coram hominibus, ut videant opera vestra bona, et glorificent patrem vestrum qui in coelis est . Si ergo tibi lucerna accenderetur in domo, nonne adjiceres oleum ne exstingueretur? Porro si lucerna accepto oleo non luceret, non erat plane digna, quae in candelabro poneretur, sed quae continuo frangeretur. Unde ergo vivitur, necessitatis est accipere, charitatis est praebere. Non tanquam venale sit evangelium, ut istud sit pretium ejus quod sumunt qui annuntiant, unde vivant. Si enim cedem dispensationis a Domino. Non enim est idoneus populus reddere mercedem illis, qui sibi in charitate Evangelii serviunt. Non exspectent illi mercedem, nisi unde et isti salutem. Quid ergo istis increpatur, unde arguuntur? quia cum lac sumerent, et lanis se tegerent, oves negligebant. Sua ergo tantum quaerebant, non re quaeramus, quid sit lanis tegere. Qui praebet lac, potum praebet; et qui praebet lanam, honorem praebet. Ista
Abbreviated transcription (Latin):
ui pastoꝵ nomina habere uolunt. & pa-
stoꝵ officiũ implere nolunt: quid ad eos
ꝑ ꝓpħam dicit᷑ sicut lectũ audiuimꝰ recenseamꝰ.
Audite uos cũ intentione: audiamꝰ nos cũ tre
more. Et factũ ẽ uerbũ dñi inquit hierechi¬
el ad me dicens. Fili hominis. ꝓphetͣita suꝑ
pastores isrł: & dic ad pastores isrł. Hanc lecti-¬
onẽ mͦ cũ legeret᷑ audiuimꝰ: hinc cũ ur̃a scĩta-¬
te aliqͥa loqui decreuuimꝰ. Adnuiabit ipse ut
uera dicamꝰ. si ñ nr̃a dicamꝰ. Nam si nr̃a dixe-¬
rimꝰ: pastores erimꝰ pascentes nos ñ oues. Si au.¬
tẽ illius sunt quȩ dicimꝰ. ꝑ quelibet ipse uos
pascit. Hȩc dicit dñs ds. Opastores isrł: qui
pascunt se solos. Nũ qd ñ oues pascunt pastores:
Id est non se pascunt pastores. sed oues. Hȩc pͥma
causa ẽ quare arguant᷑ isti pastores: qͥa se ipsos
pascunt ñ oues. aui st̃ qui se ipsos pascunt: De
xͥani sumꝰ: alterũ qd p̃positi sumꝰ. Illud qđ xͥani¬

Expanded text:
ui pastorum nomine gaudere volunt, pastoris autem officium implere nolunt; quid ad eos per Prophetam dicat, sicut lectum audivimus, recenseamus. Audite vos cum intentione, audiamus nos cum more. Et factum est verbum Domini, inquit Ezechiel, ad me dicens: Fili hominis, propheta super pastores Israel, et dic ad pastores Israel . Hanc lectionem modo, cum legeretur, audivimus: hinc cum vestra sanctitate aliquid loqui decrevimus. Adjuvabit ipse ut vera dicamus, si non nostra dicamus. Nam si nostra dixerimus, pastores erimus pascentes nos, non oves. Si autem illius sunt quae dicimus, per quemlibet ipse vos pascit. Haec dicit Dominus Deus: Vae pastoribus Israel, qui pascunt se solos. Nunquid oves pascunt pastores? id est non se pascunt pastores, sed oves. Haec prima causa est, quare arguantur isti pastores: quia seipsos pascunt, non oves. Qui sunt, qui seipsos pascunt? De Christiani sumus: alterum, quod praepositi sumus. Illud,