comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ror ueret. mͦ merito uidear irasci. Mise¬
rere mei dñe ne ꝑeam: ne diaboli deceptꝰ
fraude sucumbã. Si enĩ me tua grã
deseruerit. & aliquã in me partem
suoꝵ actuũ repperit inimicus: durissi¬
mȩ eiꝰ seruituti subiciar: qͥa scͥptũ ẽ.
A qͦ qͥs suꝑatur: huic & seruus addicit᷑.
& iterũ scͥptũ ẽ. Si totã legẽ qͥs impleu̾it:
offendat autẽ in uno: factus ẽ om̃iũ.
reus. Credo dñe qd̾ unserationes tuȩ
multe sunt: que me nullis meritis
me seiꝑ extendens. obliuiscar ea quȩ
diaboli uitauit incursus: & longe la¬
teq ꝓ multoꝵ salute mirabili decore
resplenduit. E go autẽ dnẽ quomͦ ali¬
os docere temptabo. qͦs ꝑ me ad mona¬
choꝵ ꝓpositũ uocare dignatus fueris:
cũ nec passiones carnis adu̾sus aniã
militantes deuicerun: nec legẽ tuã
immaculata m̃ite seruauerim: S con¬
assistat.  eaq geram que tuis con¬
spectib placeant. Remitte clem̃tissime
ds. remitte p̃cor omĩa peccata mea: & cor

Expanded text:
ure ac merito videar irasci. Miserere mei, Domine, ne peream, ne diaboli deceptus fraude succumbam. Si enim me tua gratia deseruerit, et aliquam in me partem suorum actuum repererit inimicus, durissimae ejus servituti subjiciar, quia scriptum est: A quo quis superatur, huic et servus addicitur . Et iterum scriptum est: Si totam legem quis impleverit, offendat autem in uno, factus est omnium reus . Credo, Domine, quod miserationes tuae multae sunt; quae me nullis meritis me semper extendens, obliviscar ea quae diaboli vitavit incursus, longe lateque pro multorum salute mirabili decore resplenduit. Ego autem, Domine, quomodo alios docere tentabo, quos per me ad monachorum propositum vocare dignaberis; cum nec passiones carnis, quae adversus animam militant, ante devicerim, nec legem tuam immaculata mente servaverim? Sed conassistat, eaque geram quae tuis conspectibus placeant. Remitte, clementissime Deus, remitte, precor, omnia peccata mea, et cor
Abbreviated transcription (Latin):
tulerat. pꝰ lectionẽ diuinȩ legis ea quȩ
ad edificationẽ animarũ ꝑtinent
tanti uiri merita eloquio pari deꝓme
letabat᷑ patient̾ ac fortit̾ ferens. reco¬
lensq qd̾ dñs nr̃ in cruce clauis fuerit
dignant̾ affixus. Diligebat autem anacho¬
resin plurimum. frequent̾ ex petens so¬
litudinem: & illic diu in oratione ꝑsisteis
clement̾ eriperet:¬

Expanded text:
tulerat, post lectionem divinae legis ea quae tulerat, post lectionem divinae legis ea quae ad aedificationem animarum pertinent tanti viri merita eloquio pari depromlaetabatur, patienter ac fortiter ferens, recolens quod Dominus noster in cruce clavis fuerit dignanter affixus. Diligebat autem anachoresim plurimum, frequenter expetens solitudinem. Et illic diu in oratione persistens, clement
Abbreviated transcription (Latin):
abstinentiȩ tenere mensuram: & cũ
in omĩb tam̃ maxime in orationib
animũ seruare ꝑuigilem iuxta illud
qd̾ scriptũ ẽ. omi custodia serua cor¬
tuum: in tantũ ut eũ senex miraretur
attonitus: qͥa ñ solũ assuetam abstinen¬
tiȩ regulã alacrit extͥnsecis adimple¬
hec ẽ. testimoniũ conscientiȩ nr̃e: certꝰ
ex hoc mag̃ sibi in celestib parari mer¬
cedem. Nam cũ diuinas scripturas le¬
geret. me moriȩq inandaret: ñ
id passim negligent̃q faciebat:
s unũ qd̃q p̃ceptũ sollert̾ examinans.
ac pia monita ꝑtractans. studebat in
dies oꝑe ꝑficere. que memoria reten¬
tabat. Precipue uͦ humilitatis ac pa¬
tientie munere utebat᷑: & erga dm̃
ꝓximũq purissima deuotionẽ p̾ multis
nitebat᷑ excellere. hec autẽ aliaq clara
didicimꝰ a scĩs hominib di. qui simul
cũ eo tempore sunt multo morati:
quib etiã uitȩ spiritalis exempla con¬

Expanded text:
abstinentiae tenere mensuram; et cum abstinentiae tenere mensuram; et cum in omnibus, tum maxime in orationibus animum servare pervigilem, juxta illud quod scriptum est: Omni custodia serva cortuum . Intantum, ut eum senex miraretur attonitus, quia non solum consuetam abstinentiae regulam alacer extrinsecus exsequehaec est, testimonium conscientiae nostrae , certus ex hoc magnam sibi in coelestibus parare mercedem. Nam et cum divinas Scripturas legeret, memoriaeque mandaret, non id passim negligenterque faciebat, sed unumquodque praeceptum solerter examinans, ac pia mente pertractans, studebat in dies opere perficere, quae memoria retentabat. Praecipue vero humilitatis ac patientiae munere, et erga Deum proximumque purissima dilectione prae multis nitebatur excellere. Haec autem aliaque ejus plurima didicimus a sanctis hominibus Dei, qui simul cum eo multo tempore sunt morati; quibus etiam vitae spiritualis exempla con
Abbreviated transcription (Latin):
mici suggestionib : & eiꝰ qͣsi muliebres
petiuit amplexus. Quẽ sp̃c immundꝰ
inuadens elisit atrocit̾: & resolutus
suꝑ pauimentũ. ueluti mortuus. diu
multũq ꝑmansit. Post aliquot autẽ
dies tand̾e in se reu̾sus. & dem̃tiȩ ꝓpͥȩ
sero penitens. ad scm̃ palemonem ue¬
nit: & cũ magno fletu qd̾ sibi acci¬
disset exposuit. uociferans & dicens.
Agnosco pat̾ agnosco: qd̾ ego causa ꝑdi¬
tionis meẽ existam. D ene enĩ me com¬
monere dignatꝰ es: s ego infelix te
audire contempsi. Quappt̾ obsecro
ut me scĩs orationib tuis adiuuare
digneris: ne sub ingenti ꝑiculo con¬
stitutũ. discerpat inimicus & ꝑimat.
lacͥmas ꝓ eo fuinderent compatientes.
subito correptꝰ ab immundo spũ. de
conspectu eoꝵ ꝓsiliuit: & ꝑ deserta
discurrens agebatur infrenis. ꝑ ue¬
nit autẽ ad ciuitatẽ panos nomine:
ac deinceps in fornacem balnei per
amentiã sese p̾cipitans. incendio ꝓ-

Expanded text:
mici suggestionibus, et ejus quasi muliebres mici suggestionibus, et ejus quasi muliebres petivit amplexus. Quem spiritus immundus invadens, elisit atrociter; et revolutus super pavimentum, veluti mortuus diu multumque permansit. Post aliquantos autem dies tandem in se reversus, et dementiae propriae sero poenitens, ad sanctum Palaemonem venit; et cum magno fletu quid sibi accidisset exposuit, vociferans et dicens: Agnosco, Pater, agnosco, quod ego causa perditionis meae existam. Bene enim me commonere dignatus es, sed ego infelix, qui te audire contempsi. Quapropter obsecro ut me sanctis orationibus tuis adjuvare digneris, ne sub ingenti periculo constitutum discerpat inimicus et perimalacrymas pro eo funderent compatientis affectu, subito correptus ab immundo spiritu, de conspectu eorum prosiliit, et per deserta discurens, agebatur infrenis. Pervenit autem ad civitatem Panos nomine, ac deinceps in fornace balnei per amentiam sese praecipitans, incendio pro
Abbreviated transcription (Latin):
dñs. Hoc itaq cũ fuisset factũ: poste¬
ra die id̃e fr̃ mature ꝓficiscens. ac
uelut exꝓbrans eos aiebat. Ubi ẽ fi¬
des urã. Post ñ multũ uͦ tẽporis cer¬
nens diabolus eũ sibi ꝑ omĩa mancipa¬
tũ. & facile ad que uellet facinora
posse eũ compelli: transfigurat se
in mulierẽ pulchrã splendidis uestib
ad ornatã: & cepit ostiũ cellulȩ eius
uehement̃ obtiindere. Qͥ cũ aꝑuisset.
ait ei diabolus in habitu mulieris im¬
mutatꝰ. Obsecro te qͥa nimis a credi¬
torib iurgeor. & timeo ne me aliqua
ꝑicula comp̃hendant. recipias me in
tuã cellulã. qm̃ debitũ soluere neque¬
Ds̃ eni me direx̃ ad te. Q cecitate m̃tis
penitꝰ obscuratꝰ. nec ualens discere
qͥs eẽt. qͥ sibi talia loqueret᷑: diabo¬
lũ miser in suũ recepit exitium.
Tc̃ hostis nr̃e substantiȩ uidens eum
ad om̃e scelus p̃cipitẽ: immisit ei
turpem cogitationem. Q mox cessit mi¬

Expanded text:
Dominus . Hoc itaque cum fuisset factum, posteDominus . Hoc itaque cum fuisset factum, postera die idem frater mature proficiscens, ac velut exprobrans eis, aiebat: Ubi est fides vestra? Post non multum vero temporis cernens diabolus, eum sibi per omnia mancipatum, et facile ad quae vellet facinora eum posse compellere, transfiguravit sulchram, splendidis vestibus adornatam, et coepit ostium cellae ejus vehementer extundere. Qui cum aperuisset, ait ei diabolus in habitum mulieris immutatus: Obsecro te, quia nimis a creditoribus urgeor, et metuo ne me aliqua pericula comprehendant, recipias me in tuam cellulam, quo niam debitum solvere nequeDeus enim me direxit ad te. Qui a caecitate mentis penitus obscuratus, nec valens discernere quis esset, qui sibi talia loqueretur, diabolum miser in suum recepit exitium. Tunc hostis nostrae substantiae, videns eum ad omne scelus esse praecipitem, immisit ei turpem concupiscentiam. Qui mox cessit ini
Abbreviated transcription (Latin):
ut modicũ qͥd ex eo ꝑciꝑet: nullatenꝰ
ad qͥeuit. Tẽ ꝓ more sal & panis alla¬
tus ẽ: & ad manducandũ parit̃ con¬
sederunt. Que senex crucis xp̃i sig¬
no sic̃ consueuerat benedicens. ci¬
bũ utriq sumpserunt: dño grãs
niens. apd̃ eos manere uoluit. Qui
cũ susceptꝰ eẽt: int̾ u̾ba ut fieri so¬
let erupit & dix̃. Siquis ẽ. fidelis
ex uobis. stet suꝑ hos carbones ignis.
& orationẽ diũcam sensim lateq
ꝓuiintiet. Quẽ beatus palemon in¬
telligens tumore suꝑbiȩ deceptũ:
cõmonuit dicens. Desine fr̃ ab hac
insauia: nec tale qͥd ult̾ius loquaris. Qui
correctione senis ñ solũ ñ ꝓfecit in melius:
s plus elatione m̃tis inflatus suꝑ ignẽ
stare cepit audacter. nullo sibi penitꝰ
ꝑmittente. nequaqͣ. ꝑustus fuerit ignis
attactu. Hoc ipsũ uͦ qd̾ gessit impiine.
ad augm̃tũ ꝓfecit eiꝰ uesaniȩ: scdm
qd̾ scriptũ ẽ. Ad pͣuos p̃uas uias mittit

Expanded text:
ut modicum quid ex eo sumeret, nullatenus ut modicum quid ex eo sumeret, nullatenus acquievit. Tunc pro more sale et pane allato ad manducandum pariter consederunt. Quae senex crucis Christi signo, sicut consueverat, benedicens, cibum uterque sumpserunt, Domino gratias niens, apud eos manere voluit. Qui cum susceptus esset, inter verba ut fieri solet erupit, et dixit: Si quis fidelis est ex vobis, stet super hos carbones ignis, et orationem Dominicam sensim lenteque pronuntiet. Quem beatus Palaemon intelligens superbiae tumore deceptum, commonuit dicens: Desine, frater, ab hac insania, nec tale quid ulterius loquaris. Qui correptione senis non solum non profecit in melius, sed plus elatione mentis inflatus, super ignem stare coepit audacter, nullo sibi penitus et Domino permittente, nequaquam perustus fuerit ignis attactu. Hoc ipsum 116 vero quod gessit impune, ad augmentum profecit ejus insaniae, secundum quod scriptum est: Ad pravos pravas vias mittit
Abbreviated transcription (Latin):
unde tribuerent necessitatẽ patien¬
tib. In ugiliis etiã cũ nocturnas ora¬
tiones celebrarent: si qͣndo semor ui¬
disset somno pachomiũ p̃mi. ducens
eũ foras harenam portare p̾cipiebat
de loco ad alterũ locũ: & tali exerci¬
tio mentẽ eiꝰ grauatã somni pondere
subleuabat: instituens ac formans
eũ ut sollicitꝰ eẽt in p̾cib dicens ei.
is qui temptat: & ianis fiat labor
nr̃. Que cuncta pachomius obedien¬
bilem senem nimis alacrem letumq
dies paschalis aduenerat: & ait
nobis quoq para que usui nr̃o sunt
congrua. Tunc ille promptꝰ ad optem
salib tritis admiscuit. Lapsanas eñi
id ẽ agrestia olera: & herbas alias
p̃ter oleũ consueuerant edere. Cũ gͦ
p̃parasset : ait ad senẽ. Feci qd̾ tua
pat̾nitas imꝑauit. Cũq pꝰ orationes
ratum: fricans manib frontẽ. et
ubertim fundens lacrimas ait.
Dñs m̃s crucifixꝰ ẽ. & ego nunc oleũ
comedã: Cũq rogaret eũ pachomiꝰ

Expanded text:
unde tribuerent necessitatem patienunde tribuerent necessitatem patientibus . In vigiliis etiam cum nocturnas orationes celebrarent, si quando senior vidisset somno Pachomium premi, educens eum foras, arenam portare praecipiebat de loco ad alterum locum; et tali exercitio mentem ejus gravatam somni pondere sublevabat, instituens ac formans eum, ut sollicitus esset in precibus, dicens ei: is qui tentat, et inanis fiat labor noster. Quae cuncta Pachomius obediencens, venerabilem senem nimis alacrem laetumque dies Paschalis advenerat, et ait nobis quoque para quae usui nostro sunt congrua. Tunc ille promptus ad obtemsalibus tritis admiscuit. Lapsanas enim, id est, agrestia olera, et herbas alias praeter oleum consueverant edere. Cum ergo praeparasset, ait ad senem: Feci quod tua paternitas imperavit. Cumque post orationes salibus, fricans manibus frontem, et ubertim fundens lacrymas, ait: Dominus meus crucifixus est, et ego nunc oleum comedam? Cumque rogaret eum Pachomius
Abbreviated transcription (Latin):
que dico. Ego hic fili satis frugalit̾
uiuo. Nã nimis ardua & durissima
conu̾satione me castigo: nulluis rei
cibo nunc utens. nͥ tantũ panis et
salis. Ab oleo autẽ & uino: in totũ
ꝓrsus abstineo. Uigilo dimidium
noctis: qd̾ spatiũ uel in oratione sol¬
lempni. uel in meditationẽ diuinȩ
lectionis insumo: int̾dũ quoq totã
noctẽ duco ꝑuigilem. Hec audiens
pachomius expauit. ut solent pueri
magistroꝵ uereri p̃sentiam: s grã
diũ roboratꝰ. omnẽ laborem toleratu
rum ꝓposuit: seniq respondit. Cre
efficiar tus ad iutus p̾cib in scã con¬
ũsatione ꝑ omĩa uitȩ meẽ curricula
oculis intuens pachomii fidem. tandẽ
patefecit aditum: eumq suscipiens.
habitu monachi consecrauit. Mora¬
bantur gͦ simul: abstinentiȩ atq
p̃cib oꝑam dantes. Cexebant quoq
cilicia. & laborabant manib sins
uixta beatũ apłm: ñ tantum ꝓ sua
refectione uł requie: s ut haberent

Expanded text:
quod dico. Ego hic, fili, satis frugaliter quod dico. Ego hic, fili, satis frugaliter vivo. Nam nimis ardua et durissima conversatione me castigo, nullius rei ciborum utens, nisi tantum panis et salis. Oleo autem et vino in totum prorsus abstineo. Vigilo dimidium noctis, quod spatium vel in oratione solemni, vel in meditatione divinae lectionis insumo; interdum quoque totam noctem duco pervigilem. Haec autem audiens Pachomius, expavit, ut solent pueri magistrorum vereri praesentiam; sed gratia Domini roboratus, omnem hunc laborem tolerare proposuit, senique respondit: Credefficiar tuis adjutus precibus, in sancta conversatione per omnia vitae meae curricula oculis intuens Pachomii fidem, tandem patefecit aditum; eumque suscipiens, habitu monachi consecravit. Morabantur ergo simul, abstinentiae atque precibus operam dantes. Texebant quoque cilicia, et laborabant manibus suis, juxta beatum Apostolum, non tantum pro sua refectione vel requie, sed ut haberent
Abbreviated transcription (Latin):
autẽ quendã anachoritã cui nom̃ erat
palemon. int᷑ heremi secreta domino
seruientẽ: ad quẽ confestim cum eo
cupiens habitare ꝑrex̃: & pulsans
ostiũ cellulȩ eiꝰ. p̃cabat᷑ ingressum.
Cui senex aliqntulũ patefaciens aditũ:
dix̃. Qͥd uis. aut quẽ queris: Erat
enĩ seuerꝰ aspectu: ꝓp̃t qd̾ multo tẽ¬
pore solitariꝰ uitã rigidȩ conũsatioĩs
exegerat. Respondens autẽ pacho¬
mius ait. Ds̃ me misit ad te: ut mo-¬
nachus fiam. Cuii senior. Non potes inqͥt¬
hic monachus fieri. Non enĩ parua res
agit᷑: si ueri monachi casta conu̾satio
pensetur. Hã plures huc dudũ ueni¬
entes: affecti tedio. ꝑseuerantiȩ ñ tenu¬
ere urtutẽ. & pachomius. Non st̃
digneris exciꝑe. & ꝓcessu temporis
tã uoluntatẽ meã quã possibilitatem
pleniꝰ approbabis. & senior. Iã tibi p̾¬
fatus sũ: qd̾ hic fieri monachus nullo
dederis. tc̃ ad me regredere: teq sine
mora suscipiã. Herũtñ animadũte

Expanded text:
autem quemdam anachoretam, cui nomen erat Palaemon, intra eremi secreta Domino servientem; ad quem confestim, cum eo cupiens habitare, perrexit, et pulsans ostium cellulae ejus, precabatur ingressum. Cui senex aliquantulum patefaciens aditum, dixit: Quid vis? aut quem quaeris? Erat enim severo aspectu, propter quod multo tempore solitarius vitam rigidae conversationis exegerat. Respondens autem Pachomius, ait: Deus me misit ad te, ut monachus fiam. Cui senior: Non potes hic, inquit, monachus fieri; non enim parva res agitur, si veri monachi conversatio casta pensetur; nam plures huc dudum venientes, affecti taedio, perseverantiae non tenuere virtutem. Et Pachomius: Non suntdigneris excipere, et processu temporis tam voluntatem meam quam possibilitatem plenius approbabis. Et senior ait: Jam tibi praefatus sum quod hic fieri monachus nullo dederis tunc ad me regredere, teque sine mora suscipiam. Verumtamen adverte
Abbreviated transcription (Latin):
mitabilit̾ informat exemplo. Tẽ acce¬
dentes ad scm̃ pachonniũ: dicunt ei.
Pat̃ uenerabilis: cur solus monasterii
Nemo iugũ subito ium̃tis iponens la¬
borare compellit: & tanto p̃mit onere.
quo sub face deficiant: s paulatin
assuescit ea. leuiorib exercens ante
ponderib: usq dũ ualeant & opor¬
tune possint ad oꝑa grauora con¬
surgere. Eodẽ modo nos conuenit.
m̃sura ipsa qua nos mensus ẽ xp̃c
sic agere uobiscũ: ut de urã ꝑ omĩa
gaudeamꝰ firmitate. Clem̃tissimꝰ d̾s
roboret: ut om̃e opus bonũ ꝑficere
cũ patientia & longanimitate possitis.
scõrum patrũ uestigia subsequentes:
ut sincerã ac dõ placitã conũsationẽ
urãm uidentes alii. ad xp̃i seruiciũ
ueniant: curãq inonasterii patris
equo labore sustentent:.
didit : scilicet ut laborarent: mo¬
deratũ cibũ. uilissimũ uestuentum.
somnũ etiã competentẽ. Unde factũ ẽ:
ut iuxta uoluntatẽ dñi. qͥ om̃s hoĩẽs¬

Expanded text:
mirabiliter informat exemplo. Tunc accedentes ad sanctum Pachomium, dicunt ei: Pater venerabilis, cur solus monasterii Nemo jugum subito jumentis imponens, laborare compellit, et tanto premit onere, quo sub fasce deficiant; sed paulatim assuescit ea, levioribus exercens ante ponderibus, usque dum valeant, et opportune possint ad opera graviora consurgere. Eodem modo nos quoque convenit mensuram ipsam, qua nos mensus est Christus, sic agere vobiscum, ut de vestra per omnia gaudeamus firmitate. Clementissimus auroboret, ut omne opus bonum perficere cum patientia et longanimitate possitis, sanctorum Patrum vestigia subsequentes, ut sinceram ac Deo placitam conversationem vestram videntes, alii ad Christi servitium veniant, curamque monasterii patris aequo labore sustentent. Cdidit, scilicet ut haberent moderatum cibum, vilissimum vestitum, somnum etiam competentem. Unde factum est, ut juxta voluntatem D
Abbreviated transcription (Latin):
dñi dicens. Uoluitas dñi ẽ o pacho-¬
mi. ut ei pura m̃te deseruiens. mul¬
titudiuẽ congreges monachoꝵ: et
iuxta formã que tibi ostensa ẽ. cuns¬
tos instituas: ac dõ exhibere contendas.
Acceꝑat eiũ dudũ tabulam: in qua erant
hec adnotata:
cedas & bibere: & ꝑ modo uescentiũ
laborare compellas: & neq comedere
moleste neq ieuinare ꝓhibeas. Facies

Expanded text:
Domini, dicens: Voluntas Domini est, o PachoDomini, dicens: Voluntas Domini est, o Pachomi, ut ei pura mente deserviens, multitudinem congreges monachorum, et juxta formam quae tibi ostensa est, cunctos instituas, ac Deo exhibere contendas. Acceperat enim dudum tabulam, in qua erant haec adnotata: cedas et bibere, et pro modo vescentium, laborare compellas; et neque comedere modeste, neque jejunare prohib
Abbreviated transcription (Latin):
despexisti huimili tatẽ meã. neq si¬
uisti me nus infirmũ decipi. uel
illiidi fraude diaboli: s miscdit̾ igno¬
rantiȩ meẽ discutiens tenebras. docu¬
isti me facere uoluntatẽ tuã. Nã cũ
pusillus eẽm & abiectus. ac uite mẽẽ
penitꝰ nescius: timoris tui sensum mͥ
largitus es: ut tenebras exteriores.
& supplicia et̾na deuitans. te ueram
lucẽ. gaudiũq ꝑhenne cognoscerem.
pugnatione pulsari: tanqͣ. fortissimꝰ
athleta nimis alacer ꝓ uitȩ sc̃ĩtate cer¬
tabat: postulans a dũo ut si fieri poss.
qͦ modũ humnanȩ fragilitatis excederet.
necessitatẽ somni suꝑaret: quatinus
dieb ac uoctib uigilans. adu̾sarioꝵ
machinam̃ta destrueret. sic̃ scͥptũ ẽ.
ꝑsequar inimicos meos & comp̃hendã
illos: & ñ conu̾tar donec deficiant.
iniusibilem tanq̃. uidens sustinuit:
in eloquiis celestib se ꝑseuerant᷑ exer¬
ceus. Preces autẽ eiꝰ incessabiles erant:
in oratione: apparuit ei augłs

Expanded text:
despexisti humilitatem meam, neque sivisti me nimis infirmum decipi vel illudi fraude diaboli; sed misericorditer ignorantiae meae discutiens tenebras, docuisti me facere voluntatem tuam. Nam cum pusillus essem et abjectus, ac vitae meae penitus nescius, timoris tui sensum mihi largitus es, ut tenebras exteriores et supplicia aeterna devitans, te veram lucem gaudiumque perenne cognoscerem. pugnatione pulsari, tanquam fortissimus athleta nimis alacer pro vitae sanctitate certabat, postulans a Domino ut si fieri posset, quod modum humanae fragilitatis excederet, necessitatem somni superaret , quatenus diebus ac noctibus vigilans, adversariorum machinamenta destrueret, sicut scriptum est: Persequar inimicos meos, et comprehendam illos; et non convertar, donec deficiant. invisibilem hostem tanquam videns sustinuit, in eloquiis coelestibus se perseveranter exercens. Preces autem ejus incessabiles erant, in oratione, apparuit illi angelus
Abbreviated transcription (Latin):
iugilant̾ occurrens prõpte responsa
redddebat. Infirmis autẽ: dieb obse¬
quebatur ac noctib. Et in his om̃ĩb
exemplũ maximũ se siuis discipłis of¬
ferebat. Quappt̃ hii qͥ nuꝑ ad domini
seruitiũ ueniebant. alacriores ad oĩa
pietatis officia reddebant᷑: quos beatꝰ
senex quia ad aliud sollicitudinũ mu¬
nꝰ adhuc obedire ñ poterant. securos
eẽ. ab uniũsis dissensionib ãmonebat
dicens. In qͦ uocati estis fr̃s uirilit̾
in eo ꝑsistite: psalmos dicite: libros
uixta mandata eiꝰ inuicẽ diligentes.
uos quid̾e eritis ꝑfecti: meũ ꝑ omĩa

Expanded text:
vigilanter occurrens, prompte responsa vigilanter occurrens, prompte responsa reddebat. Infirmis autem diebus obsequebatur et noctibus; et in his omnibus exemplum se maximum suis discipulis offerebat. Quapropter hi qui nuper ad Domini servitium veniebant, alacriores ad omnia pietatis officia reddebantur: quos tamen beatus senex, quia talium sollicitudinum munus adhuc obviare non poterant, securos esse ab universis distentionibus admonebat, dicens: In quo vocati estis fratres, viriliter in eo persistite, psalmos dicite, libros juxta mandata ejus invicem diligentes, vos quidem eritis perfecti; meum vero
Abbreviated transcription (Latin):
Cũq hec dixisset nuntius celestis: absces¬
sit. & pachomius solito dõ grãs refe¬
rens. de usione certꝰ ẽ redditꝰ. quã tri¬
na reuelatione cognou̾ãt: cepitq
susciꝑe. cunctos qͥ ꝑ penitentiã se dei
miserationib offerebant: quos etiam
lecebras mundi fugere: scĩsq semꝑ
institutionib inherere. Prunitꝰ gͦ ã¬
monens uit beatus. ut generaliter
monachus uniu̾so mundo renuntiet:
stigia ueneranda sectari. Tali itaq
beati senis ãmonitione formati. frue¬
tus penitentiȩ dignos afferebant.
maxime considerantes eũ iã etate de¬
fessum. infatigabili studio spiritali
monastii sollicitudinẽ curãq porta¬
bat: ult̾ uires om̃ib seruire conten¬
dens. Ad horã nãq conui iiii. ip¬
se parabat mensã frĩb: & solita exhi¬
bebat officia. Necñ in hortulis sere¬
bat olera: que suis manib irrigabat.
Siquis etiã monast̾ii pulsasset ostiũ:

Expanded text:
Cumque hoc dixisset, nuntius coelestis abscesCumque hoc dixisset, nuntius coelestis abscessit; et Pachomius solite Deo gratias 121 referens, de visione certus est redditus, quam trina revelatione cognoverat. Coepitque suscipere cunctos, qui per poenitentiam se Dei miserationibus offerebant; quos etiam illecebras fugere, sanctisque semper institutionibus inhaerere, primitus admonens ut generaliter monachus universo mundo renuntiet, vestigia veneranda sectari. Tali utique beati senis admonitione formati, fructus poenitentiae dignissimos afferebant, maxime considerantes eum jam aetate defessum, infatigabili studio spiritalismonasterii sollicitudinem curamque portabat, ultra vires omnibus servire contendens. Ad horam namque convivii ipse parabat mensam fratribus, et solita exhibebat officia. Nec non in hortulis serebat olera, quae suis manibus irrigabat. Si quis etiam monasterii pulsasset ostium,
Abbreviated transcription (Latin):
habitũ diu̾sum. nullus cũ eo comed̾et:
excepto eo qͥ it̃ agens id obseruare ñ
posset. Qui uero semel ad hoc intra¬
ret iuonasteriũ ut ibi iugit ꝑman̾ẽt:
ꝑ tres anuos studiis sacratiorib ar¬
ceretur: oꝑaret᷑ tantũ oꝑa sua simpli¬
cit̾: & ita pꝰ triennũ. stadiũ certami¬
nis introiret. Cũ autẽ comederent
capita sua cucullis oꝑirent: ne frat̃
frẽm uideret manducantẽ: & ut nullꝰ
comedeus loqueret᷑: nec p̃ter mensã suos
alibi circumferret aspectus. Nec non
ab angło qͥ cũ pachonuo loquebat᷑. hoc
qͦq constitutũ ẽ: ut diurne orationes
& nocturne duodecĩ. Cũq pachomiꝰ
diceret paucas orationes ẽẽ: respõdit
angło. Has constitui: quas possint ini¬
firmiores absq labore ꝑficere. Cet̾um
qͥ ꝑfecti sunt: hac lege ñ indigent.
Apud se namq in ꝓpriis constituti cellu¬
lis orare ñ desmunt: q̃ puritate m̃tis.
& diuina contemplatione pascuntur.

Expanded text:
habitum diversum, nullus cum eo comederet, habitum diversum, nullus cum eo comederet, excepto eo qui iter agens id observare non posset. Qui vero semel ad hoc intraret monasterium, ut ibi jugiter permaneret, per tres annos a studiis sacratioribus arceretur, operaretur tantum opera sua simpliciter, et ita post triennium stadium certaminis introiret. Cum autem comederent, capita sua cucullis operirent, ne frater fratrem videret manducantem; et ut nullus comedens loqueretur, nec praeter mensam suos alibi circumferret aspectus. Necnon ab angelo, qui cum Pachomio loquebatur, hoc quoque constitutum est, ut diurnae orationes et nocturnae XII. Cumque Pachomius diceret, paucas orationes esse, respondit angelus: Has constitui, quas possent infirmiores absque labore perficere; caeterum qui perfecti sunt, hac lege non indigent. Apud se namque in propriis constituti cellulis, orare non desinunt, qui puritate mentis et divina contemplatione pascuntur.
Abbreviated transcription (Latin):
no loco paretur: atq consumatur.
Induant᷑ autẽ noctib libitones li neos
p̃cincti lunbos: habeantq singuli
mnelotẽ. id ẽ caprinã pellẽ. confectam
albã. sine qua ñ comedant. neq dor¬
miant. Accedentes tam̃ ad cõmunio
utentes tantuͦmͦ. Hoc etiã p̃ceptum
erat. ut uixta numerũ elementoꝵ
turmȩ inonachoꝵ constituerent᷑: ita
ut singulis turmis imponerent᷑ sin¬
gularũ nomina litt̾arũ: idẽ. alpha.
& deinceps usq ad i: ut cũ int̾ro¬
garet archunandrita de aliquo in
multitudine tanta. facili responsione
cognosceret. Uerbi grã. cũ diceret
signo nominis litt̾ȩ uniꝰcuiꝰq turmȩ
mores expͥmeret: simpliciorib & in¬
nocentiorib iotba nom̃ imponens: dif¬
ficiliorib autẽ & tortuosis xi. compe¬
tent̾ accommodaus: ita ut ꝓ mͦ conũ¬
sationis & ꝓpositi singulis turmis
cet̾a elem̃ta concinerent: solis sp̃ĩta¬
lib hec ipsa que significarent scire
ut ꝑegrinus monast̾ii si ueniret babeis

Expanded text:
no loco paretur atque consumatur. Induantur autem noctibus lebitones lineos, praecincti lumbos, habeantque singuli melotem, id est, caprinam pellem confectam albam, sine qua neque comedant, neque dormiant. Accedentes tamen ad communioutentes tantummodo. Hoc etiam praeceptum erat, ut juxta numerum elementorum um turmae constituerentur, ita ut singulis turmis imponerentur singularum nomina litterarum, id est, ab α, et deinceps usque ad ω, ut cum interrogaret archimandritam de aliquo in multitudine tanta, facili responsione cognosceret. Verbi gratia, cum diceret signo nominis litterae, uniuscujusque turmae mores exprimeret, simplicioribus et innocentioribus ι, nomen imponens, difficilioribus autem et tortuosis, ξ, competenter accommodans; ita ut pro modo conversationis et propositi, singulis turmis litterarum elementa concinerent, solis spiritalibus haec ipsa quae significarent scire terius monasterii, si veniret habens
Abbreviated transcription (Latin):
p̃henderent celsa fastigia: cordaq
sua in timore. xp̃i diligent̃ excole¬
rent: sic enĩ dõ potiꝰ quã sibi iuuere.
dũ fructus obedientie supplices
exhiberent. Hic autẽ pat̾ uenera¬
bilis. quãius eẽt spiritalib actib
occupatus: siqͣndo tam̃ accideret
ut abesset is cui monastii curã cõmiserat:
sic adimplebat omĩa solus. uelut om̃i¬
ũ famulus. & hoc agebat sine aliqua
ostentatione uł iactantia: que magnas
spiritaliũ uiroꝵ solet euacuare uir¬
tutes. Nã summa m̃tis humilitate.
cunctos edificabat in dño: utilit̾ uin¬
u̾sa dispensans. Omia quoq mona-¬
steria sollicite circuibat: usq dum
rursus ad eosde filios suos pat̾no re¬
pedaret affectui. Qͦs inueniens in oꝑe
dĩ sollicite uigilare gaudebat: mul
locis. dũ pascerent pecora a cõmunio¬
ne sacram̃toꝵ. xp̃i diutiꝰ abstuiere.
nec diuinoꝵ frui lectione uoluminũ.
que ꝑ om̃e sabbatũ atq dñicũ sollẽpiit̃

Expanded text:
prehenderent celsa fastigia, cordaque prehenderent celsa fastigia, cordaque sua in timore Christi diligenter excolerent. Sic enim Deo potius quam sibi viverent, dum fructus obedientiae supplices exhiberent. Hic autem pater venerabilis, quamvis esset spiritalibus actibus occupatus, si quando tamen acciderat ut abesset is cui monasterii curam commiserat, sic adimplebat omnia solus, velut omnium famulus. Et hoc agebat sine aliqua ostentatione vel jactantia, quae magnas spiritalium virorum solet evacuare virtutes. Nam summa mentis humilitate cunctos aedificabat in Domino, utiliter universa dispensans. Omnia quoque monasteria sollicite circuibat, usque dum rursus ad eosdem filios suos paterno repedaret affectu. Quos inveniens in opere Dei sollicite vigilare, gaudebat, multlocis, dum pascerent pecora, a communione sacramentorum Christi abstinere, nec divinorum frui 123 lectione voluminum, qui per omne Sabbat
Abbreviated transcription (Latin):
rebat. p̃ cet̾is eoꝵ m̃tes muniminẽ
spiritali corroborans. Cũq in fide
& oꝑe multi ꝓficerent: & magnꝰ frm̃
das ammas que ad eũ cotidie conflu¬
ebant. adiutores existerent. Pluri¬
mis enĩ sicuti dictũ ẽ ad eũ uenien¬
tib & multiplicit̃ in oꝑe spiritali
crescentib: magna quedã conũsati¬
ouis eiꝰ uidebatur eẽ. diu̾sitas. Quib
senex iuxta datã sibi diuuntꝰ regłam.¬
grã xp̃i semꝑ omĩa moderante. pro
uirib & ingeniis singłoꝵ. m̃suras
& formas oꝑum custodiri censebat:
alios qͥd̾e ut labore manuũ uictũ
quererent: alios ut frm̃ occuparen¬
t᷑ officiis: uec isdem cuncti temꝑib
uescerent᷑: s unꝰqͥsq ꝓ labore suo uł
studio. continentiȩ mod̾amina reti¬
neret. Sollicitudinẽ uͦ tociꝰ dispen¬
sationis erga fr̃s atq ꝑegrinos
eid̾e comisit: qͥ se in ordine sequebat᷑.
Uinu̾sos autẽ monachos promptos
ẽẽ ad obedientiã cõmonebat: uit
hoc compendio facile ꝑfectionis ap¬

Expanded text:
rebat, prae caeteris eorum mentes munimine spiritali corroborans. Cumque in fide et in opere multi proficerent, et magnus fratrum das animas, quae ad eum quotidie confluebant, adjutores existerent. Plurimis enim sicut dictum est ad eum venientibus, et multipliciter in opere spiritali crescentibus, magna quaedam conversationis eorum videbatur esse diversitas. Quibus senex juxta datam sibi divin per omnia moderante, pro viribus et ingeniis singulorum mensuras et formas operum custodire censebat: aliis quidem, ut labore manuum victum quaererent; aliis, ut fratrum occuparentur obsequiis, nec iisdem cunctis temporibus vescerentur, sed unusquisque pro labore suo vel studio, continentiae moderamina retineret. Sollicitudinem vero totius dispensationis erga fratres atque peregrinos eisdem commisit, qui se in ordine sequebantur. Universos autem monachos promptos esse ad obedientiam commonebat, ut hoc compendio facile perfectionis ap
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ omĩa maneret illesus: necñ cocodril¬
li si qͣndo necessitas fluuiũ transire
compelleret. eũ cũ sũma subiectione
portabant: exponentes ad locũ quẽ¬
cunq p̃cepisset. Suꝑ his gͦ do grãs
referens. qd̾ eũ ab uniũsis inimici frau

Expanded text:
per omnia maneret illaesus; necnon crocodilper omnia maneret illaesus; necnon crocodili, siquando necessitas fluvium transire compelleret, eum cum summa subjectione portabant, exponentes eum ad locum quocunque praecepisset. Super his ergo Deo gratias referens, quod ab universis inimici fr
Abbreviated transcription (Latin):
nare ñ desinit. S tu dñi ꝓtectione munitꝰ.
impetũ eiꝰ fortitudinis excipe: ne qd ab¬
sit & ꝓ nob̾ cogaris reddere rationem.
Nã si tu qͥ nob̾ grã diuina p̾latus es. aliq̃
desidia cesseris: multis occasionẽ ruinȩ
causamq p̃stabis. Hec audiens pacho¬
mius grandes accepit uires adũsus dia¬
boli insidias: & głificans dm̃ de frĩs
p̾sentia: p̃cabat᷑ eũ ne se desereret.
Ex inde memoratꝰ sepe ueniebat ad senẽ.
Q pꝰ aliquantulũ temꝑis dũ solito pacho¬
miũ uisitans paucis cũ eo dieb remo¬
ratus ẽ: ualida infirmitate correctus.
humanis reb excessit: uixta uotũ se¬
nis dies suos ꝑfecta conu̾satione con¬
summnans. Sepelit᷑ autẽ sc̃i manib:
psalmis ab eo & hymuis cauticisq
sp̃italib ex more celebratis. Tautã uͦ¬
pꝰ hec fiduciã beatus pachomius apd̃
dñm adqͥsierat. & ita spe diuina mag¬
nificus habebat᷑: ut sepe uiimero cal¬
caret suꝑ serpentes & scorpiones. &

Expanded text:
are non desinit. Sed tu, Domini protectione munitus, impetum ejus fortiter excipe; ne, quod absit, et pro nobis cogaris reddere rationem. Nam si tu, qui nobis gratia divina praelatus es, aliqua desidia cesseris, multis occasionem ruinae causamque praestabis. Haec audiens Pachomius, grandes accepit vires adversus daemonum insidias; et glorificans Deum de fratris praesentia, precabatur eum ne se desereret. Exinde memoratus Apollo saepe veniebat ad senem. Qui post aliquantum temporis, dum solito Pachomium visitans, paucis cum eo diebus remoratus esset, valida infirmitate correptus, humanis rebus excessit, juxta votum senis dies suos perfecta conversatione consummans. Sepelitur itaque sanctis manibus, psalmis ab eo et hymnis et canticis spiritalibus ex more celebratis. CAP.  haec fiduciam beatus Pachomius apud Dominum acquisierat, et ita spe divina magnificus habebatur, ut saepenumero calcaret serpentes et scorpiones, et
Abbreviated transcription (Latin):
imꝑator pietate ac fide qua xp̃o cre¬
diderat uictoriã de bostib consecutꝰ.
tyrones iussit absolui. Sic pach omiꝰ
obtata sibi libertate concessa. ꝓtinꝰ
ad thebaidis int̾iora ꝓgredit᷑: & ing̃s¬
ohinobostiũ. fit ilico catecuminꝰ: et
pꝰ paululũ grãm lauachri uitalis ad¬
ipiscit᷑: & ipsa nocte qua mysteriis
sacris imbutꝰ ẽ. uidit in somniᷤᷤ ueluti
rorem celitꝰ allapsũ replesse dext̾am :¬
& in mellis creuisse pinguedinem:
audiuit quoq uocem dicentẽ sibi.
Consid̾a o pachomi qd̾ gerit᷑: ẽ enĩ hoc

Expanded text:
imperator pietate ac fide, qua Christo creimperator pietate ac fide, qua Christo credidit, victoriam de hostibus consecutus, tirones jussit absolvi. Sic Pachomius optata sibi libertate concessa, protinus ad Thebaidis ulteriora regreditur, et ingresChinoboscium, fit illico catechumenus, et post paululum gratiam lavacri vitalis adipiscitur. Et ipsa nocte, qua mysteriis sacris imbutus est, vidit in somnis veluti rorem coelitus allapsum suam replesse dexteram, et in mellis crevisse pinguedinem; audivit quoque vocem dicentem sibi: Considera, Pachomi, quod geritur. Est enim 115 hoc
Abbreviated transcription (Latin):
dentes in nomine iħu xp̃i filii dĩ uni¬
geniti. cunctisq ꝓ uirib bene facien¬
tes: & sꝑantes a dõ retributionem.
bonoꝵ oꝑum in futura uita ꝑcipere.
Hec audiens pachomius corde compunc¬
tus ẽ: & illustratꝰ diuino lumine. xp̃i¬
anoꝵ miratꝰ ẽ. fidẽ: atq diuini timo¬
ris igne succensus. paululũ p̾sentiũ
conspectib sese subtrax̃: & ad celum
manꝰ eleuans ait. Omp̃s d̾s qui fecisti
celũ & terrã. si respiciens respexeris
atq ab hac me compede meroris exẽ¬
meris : seruicio tuo me tradã omĩb
tͥ adherebo. Que cũ orasset. ad suos
reu̾sus ẽ comites: & die sequenti de
ciuitate illa ꝓfecti sunt. Cumq
diũsa loca nauigio circuissent: si
qͣndo pachomiũ uoluptas corporis.
& mundana titillasset & illecebrosa¬
sponsio: memor quia se dño seruiturũ
deuouerat. Nã diuina grã suffiagan-¬
te: iam ab annis puerilib amator exti¬
terat castitatis. Igitur constantinꝰ

Expanded text:
dentes in nomine Jesu Christi filii Dei unidentes in nomine Jesu Christi filii Dei unigeniti, cunctisque pro viribus benefacientes, et sperantes a Deo retributionem bonorum operum in futura vita percipere. Haec audiens Pachomius, corde compunctus est; et illustratus divino lumine, Christianorum miratus est fidem; atque divini timoris igne succensus, paululum praesentium conspectibus sese subtraxit; et ad coelum manus elevans, ait: Omnipotens Deus, qui fecisti coelum et terram, si respiciens respexeris lam, atque ab hac me compede moeroris exemeris, servitio tuo me tradam cunctis tibi adhaerebo. Quae cum orasset, ad suos reversus est comites; et die sequenti de civitate illa profecti sunt. Cumque diversa loca navigio circuirent, si quando Pachomium voluptas corporis et mundana titillasset illecebrsponsionis suae memor, qua se Domino serviturum esse devoverat. Nam divina gratia suffragante, jam ab annis puerilibus amator exstiterat castitatis. CAP. V.--Igitur Constantinus
Abbreviated transcription (Latin):
p̾liũ : p̃cepta regalia cucurrerunt.
ut electissimi quiq iuuenũ. ad ty¬
rocuiii miliciã tenerent᷑ ubiq: int̾
qͦs & pachomius annos natu uigin¬
ti detentꝰ ẽ. ut ipse pꝰea retulit. Cũq
naui fuisset int̾ alios ad ꝑegrina
transuectꝰ: ad ciuitatẽ quandã ues¬
pere urgente delati st̃. Ciues gͦ illiꝰ
loci uidentes tyrones artiꝰ custodiri.
& qͥd illis accidisset edocti. pietate
moti st̃: & iuxta mandatum xp̃i.
solatia in maximo merore positis.
& necessaria corporis attulerunt.
Tunc pachomius animadũtens qd̃
ab eis factũ ẽ. & nimis ammirans:
ab his qͥ simul ad erant inqͥsiuit
qͥ eent iuri illi. qͥ sic erga miscd̾iam
atq humanitatẽ prompti erant ac faci¬
les: audiuitq xpĩanos ẽẽ: qͥ circa om̃s
&e maxime ꝑegrinantes impenderent
ꝓna liberalitatis officia. Sciscitabat᷑
autẽ qͥd ipsa sibi uellet appellatio no¬
minis xpĩani: dictũq ẽ ei homines
ẽẽ pios & cultores uerȩ religionis: cre¬

Expanded text:
praelium, praecepta regalia cucurrerunt, ut lectissimi quique juvenum ad tirocinii militiam ubique tenerentur: inter quos et Pachomius annos natus viginti detentus est, ut ipse postea retulit. Cumque navi fuisset inter alios ad peregrina transvectus, ad civitatem quamdam vespera urgente delati sunt. Cives ergo loci illius, videntes tirones arctius custodiri, et quid illis accidisset edocti, pietate moti sunt, et, juxta mandatum Christi, solatia in maximo moerore positis, et necessaria corporis attulerunt. Tunc Pachomius animadvertens quod ab eis factum est, et nimis admirans, ab his qui simul aderant inquirit qui sint viri isti, sic erga misericordiam atque humilitatem prompti ac faciles; audivitque Christianos esse, qui circa omnes, et maxime peregrinantes, impenderent prona liberalitatis officia. Sciscitabatur autem quid ipsa sibi velit appellatio nominis Christiani; dictumque est ei et homines esse pios, et verae cultores religionis, cre
Abbreviated transcription (Latin):
conspexissent separari consortio: me¬
tore magno repleti st̃: eo p̃cipue qd̃
inimicꝰ dõꝵ. tali fuisset ostentatione
declaratus. Ambigebant gͦ parentes
eiꝰ qͥd de eo fieret: qͥa & antea cũ pau¬
lulũ degustasset de uino libationis
demonũ. ꝓtinꝰ euomuerat illud.
Hec itaq cũ se uiderent ñ posse discer¬
nere: quieuert̃. Instabant autẽ ut
egyptiacis imbueret᷑ litt̾is: & ꝑ anti¬

Expanded text:
conspexissent separari consortio, moeconspexissent separari consortio, moerore magno repleti sunt: eo praecipue, quod inimicus deorum tali fuisset contestatione declaratus. Ambigebant ergo parentes ejus, quid de eo fieret, quia et antea cum paululum degustasset de vino libationis daemonum, protinus evomuerat illud. Haec itaque cum se viderent non posse discernere, quieverunt. Instabant autem ut Aegyptiacis imbueretur litteris, et anti
Abbreviated transcription (Latin):
fectus ẽ. Hic ab adolescentia sua p̾ci¬
puam frugalitatis dicit᷑ arripuisse uir
de tenebris uocauit ad lucẽ. & ꝓ utili¬
tate eoꝵ qͥ ista lecturi st̃. strictim con¬
u̾sationẽ eiꝰ que fuerit a paruulorẽ¬
fero: qͥa a tanta ꝑfectione eiꝰ mitia
lachrũ qd̾d̾a demonis. suꝑ ripã flu-
minis nili collocatũ. tanquã uictimas
oblaturꝰ aduẽnit. Cũq sacerdos in¬
purissimꝰ sacͥlegia solito celebrare uo¬
lusset: p̃sentia pachomii demonis
prsus euanuẽre p̾stigia. Tum diu
multũq id̾e sacerdos hesitans. in
modũ simulachri qd̃ colebat mansit
immobilis: uehement̾ ammirans.
cur solita demones responsa ñ red¬
derent. Tand̾eq ĩmundo spũ reue¬
lante. cognouit pueri pachomii
causa. insolita ꝓuenisse silentia:
atq in hec u̾ba ꝓrupit attonitus.
Qͥd inimicꝰ dõꝵ huc uenit: Procul
hinc eũ ꝓcul pellite: & qͣ tociꝰ amouete.
Qd̾ cũ parentes eiꝰ audissent. eũq suo

Expanded text:
fectus est. Hic ab adolescentia sua praecifectus est. Hic ab adolescentia sua praecipuam frugalitatis dicitur arripuisse virde tenebris vocavit ad lucem, et pro utilitate eorum qui ista lecturi sunt, strictim conversationem ejus quae fuerit a parvulo, refero, quia a tanta perfectione ejus initia lacrum quoddam daemonis super ripam Nili fluminis collocatum, tanquam victimas oblaturus advenit. Cumque sacerdos impurissimus sacra sacrilega solito celebrare voluisset, praesentia Pachomii daemonis prorsus evanuere praestigia. Tum diu multumque idem sacerdos haesitans, in modum simulacri, quod colebat, mansit immobilis; vehementer admirans cur solemnia daemones responsa non redderent: tandemque immundo spiritu revelante, cognovit pueri Pachomii causa insolita provenisse silentia, atque in haec verba prorupit attonitus: Quid inimicus deorum huc venit? procul hinc eum procul pellite, et quantocius amovete. Quod cum parentes ejus audissent, eumque suo
Abbreviated transcription (Latin):
scm̃ ad modũ uirũ. qͥ cũ sene p̃fato
fuerat id̾e nob̾ pontifex indicauit:
lit diaboli machinam̃ta suꝑasse.
gitur diuina grã ubiq copiose diffu¬
sa: illud qd̾ in psalmis scriptũ caint᷑
declarauit expletũ. Uisi tasti terrã
& in ebriasti eam: multiplicasti locu¬
pletare eam. Nam ꝓ tristicia & ge¬
iitu. gaudium ꝓuenit & leticia:
& ꝓ sollicitudine & miseria. felicitas
securitasq succedit. hinc itaq pa¬
tres monachoꝵ uiri mirabiles in u¬
quoꝵ nomina in libro uuentiũ ꝓban¬
t᷑ ascripta. Paucissimi sane tẽ adhuc
ꝑ egyptum & thebaidem monachi ẽẽ
ferebant᷑. Post ꝑsequutionem namq
diocletiami & maximniani crudeliũ
pͥncipũ. plenitudo gentiũ intrauit.
sic̃ diuinitus p̃ordinatũ ẽ: & fecun¬
ditas eccłȩ fructus amplissimos cepit
erhibere: scĩs ep̃is iuxta doctrinam
scd̾m ritum ac traditionem paren¬
tum gentilis apd̃ thebaidem cõmanens:
diuina gr̃a gubernante. xp̃ianus ef¬

Expanded text:
sanctum admodum virum, qui cum sene praefato fuerat, idem nobis pontifex indicavit; lit diaboli machinamenta superasse. Igitur ubique divina gratia copiose diffusa, illud quod in Psalmis scriptum canitur, declaravit expletum: Visitasti terram, et inebriasti eam, multiplicasti locupletare eam . Nam pro tristitia et gemitu, gaudium provenit et laetitia; et pro sollicitudine atque miseria, felicitas securitasque successit. Hinc itaque Patres monachorum, viri mirabiles, in uquorum nomina in libro viventium probantur ascripta. Paucissimi sane tunc adhuc per Aegyptum et Thebaidam monachi esse ferebantur. Post persecutionem namque Diocletiani et Maximiani crudelium principum, multitudo gentium intravit , sicut divinitus praeordinatum est, et fecunditas Ecclesiae fructus amplissimos coepit exhibere, sanctis episcopis juxta doctrinam secundum ritum ac traditionem parentum gentilis, apud Thebaidam commanens, divina gratia gubernante, Christianus ef
Abbreviated transcription (Latin):
ati. afflicti. quib dignꝰ non erat
mundꝰ: in solitudinb errantes. &
montib & speluncis. & in cau̾nis
t̾rȩ. Quietem deniq solitudinis
appetentes. gaudiũ ꝓpriȩ salutis ap¬
petentes ac fidĩ. diuino munere
sunt consequuti: cet̾isq exempla mox¬
sublimioris uite sacratiorisq p̾buert.
Omĩb enĩ terrenis exuti negotiis. adhuc
morantes in corpore angłoꝵ emulati
sunt scĩtatem: ꝑ que fastigia scanden¬
tes celsa uirtutũ. ult᷑ ammonitionẽ
enituere mortalium: ita ut in nul¬
lo ꝓrsus antiquissimis patrib infe¬
riores existerent: eqͥperantes etiã
illoꝵ merita. qͥ ꝓ nomine dñi nr̃i¬

Expanded text:
flicti, quibus non erat dignus mundus, in solitudinibus errantes et montibus, in speluncis et cavernis terrae . Quietem denique solitudinis appetentes, gaudia propriae salutis ac fidei divino munere sunt consecuti, caeterisque mox exempla sublimioris vita: sacratiorisque praebuerunt. Omnibus enim terrenis exuti negotiis, adhuc morantes in corpore, angelorum aemulati sunt sanctitatem: per quam fastigia scandentes celsa virtutum, ultra admirationem enituere mortalium, ita ut in nullo prorsus antiquissimis Patribus inferiores existerent: aequiparantes etiam illorum merita qui
Abbreviated transcription (Latin):
& sedilia: & unusquisq sic̃ poterat sic
uiuebat: cũ sũma tam̃ humilitate. &
patientia. & fide non ficta.
Nter hec pachomius iterũ diuinitus
admonitꝰ. ꝓ regulis quib deberent in¬
stitui. qui erant ꝑ eũ dño credituri:
cepit cũ germano suo habitaculũ in
quo manebant capacius reddere. et
edificiis ampliare quãplurimis: eoꝵ
ne uenturi: quatinꝰ eẽnt spatia dig¬
na m̃broꝵ in quib eoꝵ posset recipi
ne ferens. erat enĩ natu maior. ait beato
pachomio. Desine ab hac intentione
tua. Qd agis rem suꝑfluã: uianit̾ te¬
metipsũ dilatare contendens: Qui cũ
hec audisset. grauit̾ quidem tulit qd̾
insolitã audisset miuriã: uerũtam̃
uichil ei omĩno respondit. s mansucte
sustinens. sese continuit: consequenti
uͦ nocte ad inferiora domꝰ descendens.
cuiꝰ aliquã partẽ ipse construrerat ꝓ¬
strauit se ini orationem:¬

Expanded text:
m sedilia, et unusquisque sicut poterat, ita m sedilia, et unusquisque sicut poterat, ita vivebat, cum summa scilicet humilitate et patienter haec Pachomius iterum divinitus admonetur pro regulis quibus deberent institui qui erant per eum Domino credituri; coepitque cum germano suo habitaculum in quo manebant capacius reddere, et aedificiis ampliare quamplurimis, eorune venturi; quatenus essent spatia digna membrorum, in quibus eorum possit recipi ne ferens, erat enim natu major, ait beato Pachomio: Desine ab hac intentione tua; quid agis rem superfluam, inaniter temetipsum dilatare contendens? Qui cum haec audisset, graviter quidem tulit quod insolitam audisset injuriam; verumtamen nihil omnino ei respondit, sed mansuete sustinens, sese continuit. Consequenti vero nocte ad inferiora domus descendens, cujus aliquam partem ipse construxerat, prostravit se in orationem
Abbreviated transcription (Latin):
meditabant᷑ ac noctibꝰ: nullis t̾renoꝵ
negocioꝵ curis animũ depͥmebant.
Nã & si qua suꝑerat illis ex his quȩ
manib suis oꝑabant᷑: id continuo dis
nuria sese constrinxerant: ut nũqm
lebetone alio uterent᷑. nͥ cũ sordes in
dum̃ti necessitas coegisset eluere.
Lebeton autẽ linea uestis ẽ. instar
colobii: qͦ monachi itunt᷑ hodie ꝑ
thebaidẽ & egyptũ. S beatus pa¬
chomius ad humiliandũ ꝓpriũ corpus.
induebat se plerunq cilicio: & ꝑ annos
quindecĩ. pꝰ illos ingentes sudores atq
labores exiunos ugiliarũ atq abstinen¬
tiȩ. ñ iacens sominũ capiebat. in noctib
s in medio cellulȩ suȩ residens: atq¬
reclinaret. Cũq nunis ex hoc affligeret᷑:
ferebat tam̃ equaniut̃ hunc laborem:
spe quodãmͦ iam p̃libans eã requti em
que sibi parabatur in celis. Plurimorũ
namq considerans instituta: dabat sẽꝑ
oꝑam cũ ꝓprio fr̃e ad maioris iurtutis
augm̃ta consurgere. Oꝑabant᷑ autem¬

Expanded text:
meditabantur ac noctibus, nullis terrenorum negotiorum curis eorum animi deprimebantur. Nam etsi quidquam supererat illis ex his, quae suis manibus operabantur, id continuo distnuria sese constrinxerant, ut nunquam lebitone alio uterentur, nisi cum indumenti sordes necessitas coegisset eluere. Lebiton autem linea vestis erat, instar colobii, qua monachi utuntur hodieque per Thebaidam et Aegyptum. Sed beatus Pachomius ad humiliandum corpus proprium induebat se plerumque cilicio. Et per annos quindecim, post illos ingentes sudores atque labores eximios vigiliarum et abstinentiae, non jacens somnum capiebat noctibus, sed in medio cellulae suae residens, reclinaret. Cumque nimis ex hoc affligeretur, ferebat tamen aequanimiter hunc laborem, spe quodammodo praelibans illam requiem, quae sibi parabatur in coelis. Plurimorum namque Patrum considerans instituta, dabat semper operam, cum proprio fratre ad majora virtutis augmenta consurgere. Operabantur etia
Abbreviated transcription (Latin):
micus humani generis uehement̃
exarsit: multoq seuiora temptatio¬
nũ p̃lia. quã pͥus in seruos dĩ excita¬
gentiȩ obstruere. S hac ipsa in temp-¬
tatione sua deceptus ẽ: & elisus. Ad¬
uitorio namq diuini inuneris a fi
famulis autẽ xp̃i ꝑhennis gła com¬
paret᷑. Nã uixta dĩ ꝑmissionẽ. cum
ad ex amen patientiȩ & fid̾i eoꝵ qui
spiritalia bella prudent̾ exercent.
pagani imꝑatores existerent. & ubiq
contra xp̃ianos ꝑsecutionis ꝓcelle
deseuirent: multi apd̃ egyptum

Expanded text:
micus humani generis vehementer micus humani generis vehementer exarsit; multoque severiora tentationum praelia, quam prius servis Dei excitae coelestis obstruere. Sed hac ipsa intentione sua deceptus est et elisus. Adjutorio namque divini muneris, a fifamulis autem Christi perennis gloria comparetur. Nam juxta Domini permissionem, cum ad examen patientiae ac fidei eorum qui spiritualia bella prudenter exercent, pagani imperatores existerent, et ubique contra Christianos persecutionis procella desaeviret; multi apud Aegyptum