comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sapientis incapite eius ouius
sr̃ior pars est rõ. et ĩferior est¬
fensualitas. Uñ bene ꝑuerticẽ
q̃ est sr̃ior pars capitis in terii¬
gitur ratio q̃ est sr̃ior pari me
tis. in fronte ungitur baptiza¬
tus. ut lib̾e cõfiteatur qd̾ credit.
qr corde creditur ad iusticiam.
oꝑe autem cõfessio sit ad salu¬
tem. memor eiꝰ qd̃ dñs ait. Qui
me cõfessus fuerit coram ho

Expanded text:
sapientis in capite ejus; cujus superior pars est ratio, et inferior sensualitas. » Unde, bene per verticem, qui est « suprema pars capitis, intelligitur ratio, quae superior pars est mentis. In fronte ungitur baptizatus, ut libere confiteatur quod credit, quia corde creditur ad justitiam, ore autem fit confessio ad salutem; memor ejus quod Dominus ait: Qui me confessus fuerit coram hom
Abbreviated transcription (Latin):
thecismo reu̾̃tens ramũ retulit
urentis oliue euiꝰ utiq sacram̃¬
tum dd ꝓph̃a p̃nostens exhyla¬
randam faciem ĩ olco predica
dedicatione templi cum bene¬
altare illdꝰ crismate ꝑunge¬
bat precepit enim dñs moy si
ut fac̃et oleum unctionis. de
quo ungeret ostium tab̾nacłi
testimonii etarcham testam̃ti.
nis sacram̃tum aliud quidẽ
efficit et figurat ĩnouo quem
cum unctionis celebrat sacra¬
mentum sic̃ aliqui mentunt᷑
qui scripturas neq dei nou̾e
ueritatem. monemꝰ. igitur. ⁊̃¬

Expanded text:
taclysmo revertens ramum retulit virentis olivae. Cujus utique sacramentum David propheta praenoscens, exhilarandam faciem in oleo praedicadedicatur templum, et cum benealtare, illud chrismate perungebat. Praecepit enim Dominus Moysi ut faceret oleum unctionis, de quo ungeret tabernaculum testimonii, et arcam testamenti, nis sacramentum aliud quidem efficit et figuram tam in Novo cum unctionis celebrat sacramentum, sicut aliqui mentiuntur, qui neque Scripturas neque Dei novere veritatem. Monemus igitur
Abbreviated transcription (Latin):
corpus ip̃iꝰ. peicipis autẽ unc
ta. ut princeps ext̃c nõ ungitur
ĩ capite s ĩ brachio siue hum̃o
ł ĩarmo. in quib principatus
cõgrue designatur. iuxta qd ie¬
gitur. factus ẽ prineipatus sr̃¬
samuel fecit potu armũ añ. saul.
cui ded̾at locum incapite añ eos
qui fuerant ĩuitati. incapiter
pontificis sacram̃itał est delibu¬
tio cõseruata qr ꝑ sonam capi¬
tis in pontificali offõ represẽ¬
tat refertã int̃ pontificis et
principis unctionem. qr caput
pontificis crismate cõsecratur.
beachiũ nło principis oleode¬
linitur. ut ostendatur qͣntasit
diffm̃ int̾ auctoritatẽ pontiticiͨ
et principis potestatẽ. qr ũo xp̃c¬

Expanded text:
corpus ipsius, principis unctta, ut princeps extunc non ungatur in capite, sed in brachio, sive in humero vel in armo, in quibus principatus congrue designatur, juxta quod legitur: « Et factus est principatus sSamuel fecit poni armum ante Saul, cui dederat locum in capite ante eos qui fuerant invitati. In capite vero pontificis sacramentalis est delibatio conservata, quia personam capitis in pontificali officio repraesentat. Differt autem inter pontificis et principis unctionem, quia caput pontificis chrismate consecratur, brachium vero principis oleo delinitur, ut ostendatur quanta sit differentia inter auctoritatem pontificis et principis potestatem. Quia
Abbreviated transcription (Latin):
asbiectõe ꝙ matrici dñi tene¬
batur. ⁊ ĩ. frẽs illiꝰ celle se cõ¬
fitentec iniuire illi dñi quen¬
dam fuisse subiectos refere¬
bant q̃onẽ olim dehac sub¬
iectõne fuisse motam. ⁊ tnͣsac¬
tione sopidã. eatenꝰ ut q̃ndã
annuatim censũ ecc̃e matri¬
ci reddendo eẽnt a sb̃iectõe pͥn¬
cipał domus exẽpti. ⁊iͣ. peior¬

Expanded text:
a subjectione, qua matrici domui tenebatur. Et infra: Fratres illius cellae se confitentes in jure illi domui quondam fuisse subjectos, referebant quaestionem olim de hac subjectione fuisse motam et transactione sopitam, eatenus ut quemdam annuum censum Ecclesiae matrici reddendo, essent a subjectione principalis domus exempti. Et i
Abbreviated transcription (Latin):
tico bñfõ in litignim ĩ deducto
possit tĩ tnͣsactio tale damus
litigiosa non potest. et enim reᷤ¬
sacre ut possideatur aliquoda¬
do ł recento siue promisso spe¬
ciem hr̃e credimus symonie¬

Expanded text:
tico beneficio in litigium deducto possit fieri transactio? Tale damus litigiosa non potest. Etenim sacre res ut possideantur, aliquo dato vel retento sive promisso, speciem habere credimus s
Abbreviated transcription (Latin):
ł ex tp̃is prescriptione seu
alit oꝑa dẽ lege aut quoe
ce gassatum et sola pactor
ualidiun ter petuumqr ro.¬
bur obtineat eui si qͥd forte in¬
curiał inꝑicia minus firmi

Expanded text:
 ex temporis praescriptione, seu aliter opem de lege aut quocute cassatum, et sola pactorum validum, perpetuumque robur obtineat. Cui si quid forte incuria vel imperitia minus firmi
Abbreviated transcription (Latin):
anouamus inꝓ̃sbiteri mona¬
chi. comũsi peregrini merea¬
tores tuscici euntes ł redeuntes¬
et in agrieultura ex istentes ⁊
amana quibe drant ⁊ semi¬
na portant ad agrũ congrua
securitate lecentur Ex eon¬
ta pacda suam optincãt firmi¬
tatem aut conuentus si se ñ
cohibũit eccłiastieã sentiat
disciplinã. uniũsi dix̃unt. pax
seruetur pacta custodiantur
tionib ñr expectatur assens

Expanded text:
novamus ut presbyteri, monachi, conversi, peregrini, mercatores, rustici, euntes vel redeuntes, in agricultura existentes et animalia quibus arant et semina portant ad agrum, congrua securitate letentur . tam pacti sui obtineat firmitatem, aut conventus si se non cohibuerit, ecclesiasticam sentiat disciplinam. Universi dixerunt, pax servetur, pacta custodianturtionibus noster exspectatur assensu
Abbreviated transcription (Latin):
ĩmolabiłr obseruari p̃cipi¬
mus. si quis aũ treugas frã¬
gere p̾sumꝑsĩt post terciã
ammonitionẽ si ñ sacisfec̾it
quisq confirmet si quis aũt
hoc molare p̃sumpsĩt ordint
sui pericło subiaceat et q̃m fu¬
nculus triplex difficile. rum¬
pitur p̾cipimus ut ep̃i ad so
lum dm̃ ⁊ ad salutẽ ppłi hñtes
respectũ omĩi trepidatõe seroni¬
ta ad pacẽ firmit̾ tenendam.
nutuum sibi conssliũ et aux¬
ilium p̃beant neq hoc alicuiꝰ
amore ł odio pretermittãt. qd̃
si quis in ħ oꝑe cepidꝰ inuentꝰ

Expanded text:
inviolabiliter observari precipimus. Si quis autem treugas frangere presumpserit, post tertiam monitionem si non satisfecerit, quisque confirmet. Si quis autem hoc violare praesumpserit, ordinis sui periculo subjacebit, et quoniam funiculus triplex difficile rumplum Deum et salutem populi habentes respectum, omni tepiditate semota, ad pacem firmiter tenendam mutuum sibi consilium et auxilium praebeant, neque hoc alicujus amore vel odio praetermittant. Quod si quis in hoc Dei
Abbreviated transcription (Latin):
¶Um siꝑsonam loq̃ntis et
eor ad quos locĩbatur acuim
loeutionis diligentius atten¬
disses seribentis non exp̃ssisseᷤ
tałrintellectum. scribebate¬
nim apłs subditis suic et eosad
humilitatis m̃ium prouoea¬
dici estote facerdotib uoluit
et eis p̾lationis auedoritatem
auferre quib eos subiectos
qd̃ ⁊ seruit quilibet in sacer¬
dotes imꝑnim accepisset. eum
dicatur omni humane crea¬
ature. Qd̃ ã sequitur regitãꝙͣ
precellienti ñ negamus qͦuin
precellat imꝑator ĩ tempora¬
lib illos dumitaxat qui ab eo
recipiunt tp̃alia s pontifex
⁊ insp̃ualib añ cellit. q̃ tã¬
to sc̃ tp̃ralib digniora qnͣto
aĩa p̃fertur corpori licet nõ¬

Expanded text:
 personam loquentis et eorum ad quos loquebatur ac vim locutionis diligentius attendisses, scribentis non expressisses taliter intellectum. Scribebat enim apostolus subditis suis, et eos ad humilitatis meritum provocajecti estote, sacerdotio is prelacionis auctoritatem afferre, quibus eos subiectos quod servus quilibet in sacerdotes imperium accepisset, cum dicatur ›omni humane creature‹. Quod autem sequitur ›regi tamquam precellenti‹, non negatur, quin precellat imperator in temporalibus illos dumtaxat, qui ab eo recipiunt temporalia. Sed po in spiritualibus antecellit, que tanto temporalibus sunt digniora, quanto anima prefertur corpori.
Abbreviated transcription (Latin):
minor ut qͣlita ẽ int̾
int̾ pontitices et teges differẽ¬
oa cognoscitur. ħ autẽ si pru¬
dent̃ atcend̾et imꝑatoria celsi¬
tudo non fac̃etaut ꝑmitt̾et ꝯ¬

Expanded text:
minor; ut quanta est inter inter pontifices et reges differentia cognoscatur. Hoc autem si prudenter attenderet imperatoria celsitudo, non faceret aut permitteret v
Abbreviated transcription (Latin):
conuenit a de int̾ illos tͥ subdi¬
tos deferatur quos benigni¬
tas apłica colłõne ip̃ius ordi¬
n̾is honoraũit ꝑ eam tamẽ
ab obedĩa qͣm alias tibi debẽt
minime absoluuntur.d̾¬

Expanded text:
convenit, a te inter alios tibi subditos deferatur, quos benignitas apostolica collatione ipsius ordinis honoravit, per eam tamen ab obedientia, quam alias tibi debent, minime absolvuntur.
Abbreviated transcription (Latin):
alias ut auenũ a suo demõ¬
cessores ip̃iꝰ magrõs nõ reco¬
gnosc̾et et pastores ut illd̾
tamꝙͣ notissimũ omitta¬
mus. qd dñs dixit ad petrũ
⁊ ĩpetro dixit ad successores

Expanded text:
ias, ut alienum a suo demoncessores ipsius magistros non recognosceret et pastores. Ut illud tanquam notissimum omittamus quod Dominus inquit ad Petrum et in Petro dixit ad successores
Abbreviated transcription (Latin):
÷l. fit honoris
ista distincdio ut ip̃e prior ⁊
maior habeat ͣ quipriꝰ cõmu¬
nitatis consilio et concordi
actione suerit ordinatus. Ld̃¬

Expanded text:
 sit honoris ista distinctio, ut ipse prior et maior habeatur, qui prius communitatis consilio et concordi actione fuerit ordinatus.
Abbreviated transcription (Latin):
sapia descendenti de sacerdoti¬
b iidelicet qui erant in ana¬
thot. ecce constitui te sr̃ gen¬
tes et regna ut euellas ⁊dis¬
sipes. ediices et plantes. ⁊iͣ.

Expanded text:
sapia descendenti, de sacerdotibus videlicet qui erant in Anathot: Ecce constitui te super gentes et regna, ut evellas et dissipes, aedifices et plantes .
Abbreviated transcription (Latin):
ru manifesti nec ad cõicatõẽ
admittantur altaris nec xp̃i¬
anam su ĩ hoe pecc̃o decesserũ
accipiant sepult̾am set nec
obłones eor quisꝙͣ accipiat.
Qui ã acceꝑit aut xp̃iane
tradid̾it sepulture ⁊ qͥ acceꝑ¬
it redd̃e cõpellatur et donee
ab officui sui maneaꝵ exe¬
cutõe suspẽsus. dempa-¬

Expanded text:
rii manifesti nec ad communionem admittantur altaris nec christianam, si in hoc peccato decesserint, accipiant sepulturam, sed nec oblationes eorum quisquam accipiat. Qui autem acceperit aut christiane tradiderit sepulture et que accepit reddere compellatur et donec ab officii sui maneat executione suspensus
Abbreviated transcription (Latin):
ut eos qui depossõib ł arbo¬
rsbꝵ quas teñe ĩpignore nos¬
cuntur sortẽ deductis expen¬
sit receꝑunt. ad ead̾ pignora
restituenda sñ usuraꝵ exac¬
tione ec̃tata districtõe ꝯpellac.¬

Expanded text:
 eos qui de possessionibus vel arboribus quas tenere in pignore noscuntur, sortem deductis expensis receperunt, ad eadem pignora restituenda, sine usurarum exactione, ecclesiastica districtione compella
Abbreviated transcription (Latin):
tus ieło ł ħ ł aliud genus
usure exerc̃e p̾sumat᷑. et siaͥ
alieuiꝰ possõnem data pecu¬
nia sub hac sp̃e ĩpugnus
acceꝑit si sorte suam dedue¬
tie expensir de fenetib iã
ꝑcepit absolute postõnem re
scitiue. debitori. si ã aliqnio
minus ht̃ eo recepto possõ
erie isistat ecc̃astici officu ꝑ¬
iłm paciatur. nia forte ec̃eebe¬

Expanded text:
tus in clero, aliquod genus usure exercere presumat. Et si quis alicuius possessionem data pecunia sub hac specie in pignus acceperit, si sortem suam, deductis expensis, de fructibus iam percepit, absolutestituat debitori. Si autem aliquod munus habet, eo recepto, possescris insistat, ecclesiastici officii periculum patiatur, nisi forte be
Abbreviated transcription (Latin):
rec̾ea si testes publia ¶ ł.uii.
quos tua cuutas numcupiat sỹ¬
compeni ut ĩ presentia alicuiuᷤ
delegati iudicis sr̃ eadẽ causa
iterato p̾beant iuram̃tum dũ¬
modo alit̃ fiat fides iudiei oeł.
nisi forte arciculus noue q̃ ons
emergat. ¶Hiꝰ uero testes
publici iure posit̃ pp̃ in fami¬
am aperhibendo testimonio
se quor testimonia si q̃nq ñ
studiose set in ꝑroferendo er¬
rauerĩt et se meͣteneti correx¬
erĩt reprobart non debẽt.se¬
caus ã erit si correctõi sue int̾po¬

Expanded text:
rea si testes publici, quos tua civitas nuncupat sycompelli, ut in praesentia alicujus delegati judicis, super eadem causa iterato praebeant juramentum, dummodo aliter fiat fides judici delegato: nisi forte articulus novae quaestionis emergat. Hujusmodi vero testes publico jure possunt propter infamiam a perhibendo testimonio se. Quorum testimonia si quandoque non studiose, sed in proferendo erraverint, et se in continenti correxerint, reprobari non debent: secus autem erit si correctioni suae interpo
Abbreviated transcription (Latin):
ut super ĩ quisitõis articłis tñ
de faiua elecdi ꝙͣ litr̾is cont᷑
eum sub nõie longe maioris
et sanioris ꝑtis oipłi destinatiᷤ
cogatis testes qui nõiati fu¬
erint ꝑhibere testimonum

Expanded text:
 Super inquisitionis articulis, tam de fama electi, quam literis contra eum, sub nomine longe maioris et sanioris partis capituli destinatis, cogatis testes qui nominati fuerint perhibere testimonium
Abbreviated transcription (Latin):
inl ã demiptus agitur iste
raptor diei non d eum hĩũt
młris assensũ. et prius eam
desponsau̾it ꝙ̃ eognou̾it. lic
pentes reclamarent aquibx¬

Expanded text:
nihil ante de nuptiis agitur, iste raptor dici non debet, cum habuit mulieris assensum et prius eam desponsaverit quam cognoverit, licet parentes reclamarent, a quib
Abbreviated transcription (Latin):
regłarem fidei auxilia ẽẽ te¬
nentur dampnata cupidita¬
de spoliantreb. ss. nsi abla¬
ta reddidert. excõicatõi se
nou̾int subiatere. a¬

Expanded text:
regulam fidei auxilio esse tenentur, damnata cupiditate spoliant rebus suis, nisi ablata reddiderint, excommunicationi se noverint subiacere
Abbreviated transcription (Latin):
e ant ꝙ digne que perpetra¬
runt em̃dent quoꝵ excõicat̃o
proprio ep̃o sig̃canda est ne
cos recipiat anteꝙͣ illuc rede¬
at ubi tapinã fecertrnt. ⁊ oĩa

Expanded text:
quam digne que perpetrarunt emendent. Quorum excommunicatio proprio episcopo significanda est, ne eos recipiat, antequam illuc redeant ubi rapinam fecerunt et omnia
Abbreviated transcription (Latin):
priꝰ ablata restituat si pot̾it ier
ei penitꝰ denegetur. siuerous¬
q ad obitum incõtumatia su¬
a duraĩnt et ĩ extremis positꝰ
remediũ pñie humilit̾ postu¬
lau̾it. siemendatõnem ł emã¬
cłicoꝵ sepulture illiꝰ int̾sit
nec euit ełosinam p̾sumat

Expanded text:
prius restituat, si poterit, vel ei penitus denegetur. Si vero usque ad obitum in contumacia sua duraverit et in extremis positus remedium penitentie humiliter postulaverit, si emendationem vel emenclericorum sepulture illius intersit, nec eius eleemosynam presumat
Abbreviated transcription (Latin):
uoluntate dediscis ita qd missã
sensu possit dimittere. łeui ꝙ
p̾bende illiꝰ anm u̾sariũ delega¬
re ꝙͣ si quidꝰ institutionẽ eaten᷑
rate ⁊ qnͣto freq̃ntiꝰ potest silua
honestade sua ⁊ debrta deuotõe

Expanded text:
voluntate dedistis, ita quidem, ut missam sensu potest dimittere, nec cuiquam prebende illius anniversarium delegare. Quam siquidem institutionem eatenus t quanto frequentius potest, salva honestate sua et debita devot
Abbreviated transcription (Latin):
ab hiꝰ delegato non pt̃ ꝑ aliũ
p̃ter quam ĩ mortis arcieło ab¬
sołonis grãm obeĩe nisifor¬
san delegatus tał excit̾it ein
aliꝰ succedat in hoñe ac hono¬
pontificem recuꝑare pot̾it poᷤ¬
uestis ꝑsonir ut qiͣ prescrip¬
tionẽ interrũꝑ. at an nalẽ
offerre ac p̃stare qd̃ iuri pa¬
rebit poterit cautõem ut sie pꝰ
annũ recuꝑare posssonẽ ꝑ se.¬

Expanded text:
i delegato non potest per alium, praeterquam in mortis articulo, absolutionis gratiam obtinere, nisi forsan delegatus talis exstiterit, cui alius succedat in onere ac honopontificem recuperare poterit posnestis personis, ut quasi praescriptionem interrumpat annalem, offerre ac praestare, quod juri parebit, poterit cautionem, ut sic post annum recuperare possessionem pe
Abbreviated transcription (Latin):
iuutores et cooꝑatores hr̃e nõ¬
u̾m ⁊̃ maudiendis confessio¬
nib et penitentiie ĩ uingẽdis.
ac reteris q̃ adsalutẽ ꝑtinẽt
implere neglex̾it discriete sb̾

Expanded text:
iutores et cooperatores habe audiendis confessionibus et poenitentiis iniungendis ac ceteris que ad salutem pertinent i
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ s. ¶ preterea postulati an a¬
licui liceat sine sp̃ali mandato
iei suande ĩ possionẽ petitoꝵ in¬
duxit reb humanis exempto:
eidẽ uolenti iuri parere abso¬
łonis bñfc̃m in ꝑtiri et posses-¬
sionem restituere ĩ annũ suf¬
sitienti suscepta primitus cau¬

Expanded text:
 praeterea postulasti, an alicui liceat sine speciali mandatrei servandae in possessionem petitorum induxit, rebus humanis exempto, eidem volenti juri parere, absolutionis beneficium impertiri, vel possessionem restituere infra annum, sufficienti recepta primitus cau
Abbreviated transcription (Latin):
ta que iniderit corrigenda sta¬
tuens ad reformationẽ eoꝵ qd̃
tentionis nr̃e nec fuit nec ẽẽ
p̾sentiũ duximꝰ declarandum
su ĩ quisitionib ab eodẽ ep̃o nõ
tamꝙͣ delegato s tamꝙͣ ordina¬
rio fatiendis aliquis casus em̃
mandati auedoritati tue quo
minus ad te tamꝙͣ ad metro¬
politanũ applłariualeat uolu¬
mꝰ aliquatenꝰ irrogare.Ndẽ¬

Expanded text:
iderit corrigenda, statuens ad reformationem eorum quod tentionis nostrae nec fuit nec esse praesentium duximus declarandum inquisitionibus ab eodem episcopo, non tanquam delegato, sed tanquam ordinario, faciendis aliquis casus emermandati auctoritati tuae quo minus ad te tanquam ad metropolitanum appellari valeat nolumus aliquatenus derogari.
Abbreviated transcription (Latin):
debent potius ĩ claustro iuxta
regularia cõstituta diumis
obsequns ugilare. de obedrẽ¬
tus et redditib quoꝵ curam
gesser̃t pecunia congregata
daustrum ab horrentes per
curias pr̃icipñ. et potentiãi
discurrere ñ uerentur. ⁊ i. m̾.¬
ad cõmonitionem tuã respu.¬
erint ut propriũ ĩ manibus
dlator suoꝵ si ne difficultate
resignent conũtendꝰ mutui¬
rem uitam obseruent. si pre¬
lati eor post tuam cõmoniti¬
onem io exequi negligent ob
miserĩt per suspensionem offi¬

Expanded text:
erent potius in claustro juxta regularia constituta divinis obsequiis vigilare, de obedientiis et redditibus, quorum curam gesserunt, pecunia congregata, claustrum abhorrentes, per curias principum et potentum discurrere non verentur, et mad commonitionem tuam resipuerint, ut proprium suum in manibus praelatorum suorum sine difficultate resignent, convertendum in utilirem vitam observent, si praelati eorum post tuam commonitionem id exsequi negligenter omiserunt, per suspensionem offi
Abbreviated transcription (Latin):
liqua infirmitate ł aliqua
iusta eã ortent᷑es aliquem su¬
ffraganeor tuoꝵ conseerare
non posses alieui co ep̃oꝵ tuo¬
rum uices tuas licrtum cõ¬
et tuas uces ut dẽm est ti¬
bi cõmittere licet et conse¬
secintionis accipere cui tas
duxeris cõmittandas. drmnimͦ
chatholicus habeatur et ĩ¬
pedimentũ ei ex subtractõe

Expanded text:
liqua infirmitate vel alia causa justa detentus, aliquem suffraganeorum tuorum consecrare non posses, aliqui coepiscoporum tuorum vices tuas licitum comet tuas vices, ut dictum est, committere tibi licet, et consesecrationis ab eo recipere cui eas duxeris committendas, dummodo Catholicus habeatur et impedimentum ex substractione
Abbreviated transcription (Latin):
nodantur ad iudices remotioreᷤᷤ
ab ap. se. litteras ĩpetrãt. ꝑ qͥs c̃
ab excõicatõne fiũint absoluti
qr dieti delegati ad locum ubi
testes produci ualeant nõ acce¬
dunt. nec aliquos pro eor recep¬
tione tnͣsmiccunt. ĩprenomina¬
ta nepharie cõiunctionis copu¬
la remanent et cã debitum non
sortitur effectum. Cum itaq
nendum incopiua cõuinctio¬
nis inique subc̾fugiũ inueni¬
quotiens ea. que prediximꝰ
imua dẏoẽ euenire contig̾it
licite poteris tałr absolutos ĩ
cã in recẽptione testiũ et ĩ aln
legntimũ in cipiat ħre ꝓgͥs¬

Expanded text:
es remotiores ab apostolica sede litteras impetrant, per quas, cum ab excommunicatione fuerint absoluti, quia dicti delegati, ad locum, ubi testes produci valeant, non accedunt, nec aliquos pro eorum receptione transmittunt, in praenominata nefariae conjunctionis copula remanent, et causa debitum non sortitur effectum. Et infra: nendum in copula conjunctionis iniquae suffragium inveniquoties ea quae praediximus in tua dioecesi evenire contigerit, licite potes taliter absolutos in causa in receptione testium et in aliis legitimum incipiat
Abbreviated transcription (Latin):
pat peterat seꝑati ac̾catores
matͥmonu produxer̃t testes
firmit̾ asserentet qd postqͣ¬
meod̾ lecto iacentẽ eaut cre¬
debant intentõe ut eam cog¬

Expanded text:
rat separari, accusatores matrimonii produxerunt testes firmiter asserentes quod, postquin eodem lecto iacentem, ea, ut credebant, intentione, ut eam cog
Abbreviated transcription (Latin):
uõtis an elemosinis redimi
peosidet pendet arbitrio ut
fluentia diuiciaꝵ. aut alia cã ꝑ
babili peregrinato aut recõ¬
pensat̾o melior fũit. et iõ ma¬
gis accepta et x ħ debet exĩ¬

Expanded text:
onis elemosinis redimi presidet pendet arbitrio ut fluentia divitiarum aut alia causa probabili, peregrinatio aut recompensatio melior fuerit et Deo magis accepta, et exi
Abbreviated transcription (Latin):
⁊b si crimina testib obiciunt᷑
de quib non fuerant hactenus
ponunt᷑ probatio illoꝵ erimi¬
tes absq ulla in famia ł sus¬
pitione ł manifesta macsa in
ferendo testimonio requint᷑.
Q& si sola crimina de quib ali¬
o tp̃re cõmeti ł confessi fuer̃t
testib obieuntur a tescimon¬
io repeli posst̃. quia sic̃ steph¬
tantur non est credend̾ contra
auios eor confessioni nisi priꝰ
seprobauerĩt inuocentes
Deterum si de criminib abio¬
lam exeeptõem ohiectis testeᷤ
conuicti fuerĩt siue confes¬
si pena ordinaria muletari
procedas. susfic̃. ergo aꝑien

Expanded text:
 Si crimina testium obiiciuntur, de quibus non fuerant hactenus ponuntur, probatio illotes absque ulla infamia, vel suspicione, vel manifesta macula, in ferendo testimonio, requiritur quod si sola illa crimina, de quibus alio tempore convicti, vel confessi fuerint, testibus objiciuntur, a testimonio repelli possunt, quia sictantur, non est credendum contra alios eorum confessioni, nisi prius se probaverint innocentes. Caeterum si de criminibus ad solam exceptionem objectis testes convicti fuerint, sive confessi, poena ordinaria mulctari procedat. Sufficit ergo si
Abbreviated transcription (Latin):
ẜ mandatum ulłatenꝰ exe¬
quaris. Ꝙ si suꝑ hoc tͥ fũit
m̃ito adubitandũ ad exeꝙ̃¬
clum scd̾m mandatũ te ꝓce¬
dere ñ oportet. donec iuxͣ eu¬
iusdam nb̃e ꝯstitutõnis
tenorem inter eos hꝰi ꝯten¬
tio sopiatur: ⁊ id ip̃m fac̾e
debes si pͥmo mandato re¬
cepto ⁊ nonclum executõi
mandato tͥ forsitan ĩno¬
demandata ceper̃t cliscep¬
tare. Cefm ĩ hus õib prira
⁊ ꝓuidam te conuenit in
asseras ẽe certum uͥ certꝰeẽ
ñ debes. Licet ã̾ ex hiis certa
tͥ detur doctͥna qͣliter ĩ huis
deleas te hr̃e: nulla tñ tͥbu¬
itur potestas ũ int̾ delega¬
tosaut partes de iurdc̃one
debeas iuditare. d̾ ingr̃o¬

Expanded text:
atenus exsequaris. Quod si super hoc tibi fuerit merito dubitandum, ad exsequendum secundum mandatum te procedere non oportet donec juxta cujusdam nostrae constitutionis tenorem inter eos hujusmodi contentio sopiatur. Et id ipsum facere debes, si primo mandato recepto, et nondum exsecutioni mandato, tibi forsitan innodemandata, coeperint disceptare. Caeterum in his omnibus puram et providam te convenit intasseras esse certum ubi certus esse non debes. Licet autem ex his certa tibi detur doctrina qualiter in hujusmodi debeas te habere, nulla tamen attribuitur potestas ut inter delegatos aut partes de jurisdictione debeas judicare. In
Abbreviated transcription (Latin):
sr̃ hoc facta fũit fides nul¬
latenus de cã cognoscat.
Int̾ alios a̾ qui posc̃torimodo
litcas impetrant dicimus
aistinguendum que fal¬
tas sit supressa. Nam si tal
expressa sit faisitas ⁊ ũitas
occultata. queꝙͣuis fuiss
tacita uel expressa nos nͣlo¬
minus saltem in forma cõi
lttas dedissemus. Delegatꝰ
ã seꝙͥs formam in ir̃is ipĩs
appositam sccłm ordinem
iuris in cã ꝓcedat. Si uero
ꝑ h̾i faisitatis exp̃ssionẽ
ł supp̾ssiõem ⁊̃ ueritatie lit¬
tere fũint impetrate qͣ ta¬
cita ł exp̃ssa nos nullas pr¬
sus tr̃as declissemus adele¬
gado ñs alquatenus ꝓce¬
dendum. nisi forsan eatenꝰ
u̇ partib ad suam p̾sẽtiã
ꝯuocatis: de precum qͣlita¬
te cognoseat. U̾ste ĩ utͦq caũ
eadem rõ q̃mouet delegan
negaret. delegatus ⁊̃ sue
cognitõnis offm̃ nullate¬
nus interponat. Id̾.abbi¬

Expanded text:
r hoc fuerit facta fides, nullatenus de causa cognoscat. Inter alios autem qui posteriori modo litteras impetrant dicimus distinguendum quae faltas sit suppressa. Nam si talis expressa sit falsitas vel veritas occultata quae, quamvis fuisset tacita vel expressa, nos nihilominus saltem in forma communi litteras dedissemus, delegatus non sequens formam in litteris ipsis appositam secundum ordinem juris in causa procedat. Si veroi falsitatis expressionem vel suppressionem etiam veritatis litterae fuerint impetratae qua tacita vel expressa nos nullas prorsus litteras dedissemus, a delegato non est aliquatenus procedendum, nisi forsitan eatenus ut partibus ad suam praesentiam evocatis, de precum qualitate cognoscat; ut sic in utroque casu eadem ratio quae delegantnegaret, delegatus etiam suae cognitionis officium nullatenus interponat. Da
Abbreviated transcription (Latin):
utẽtes lr̃as eius ad remo¬
tos iulices ĩpetrare nitũt᷑.
ut reus fatigatus laborib
⁊ expensis liti ced̾e usł mm¬
portunrtatẽ actoris reli¬
mere ꝯpellatur. C ã ꝑ iudi¬
tium iniuriis ad itus pa¬
tere non debeat qͣs iuris
obseruantia int̾aicit sta
trahi possit. nisi de assen¬
su partium fũint impe¬
trate. ł exp̾ssam de hac ꝯ¬
stitutde fecerĩt m̃tionẽ.

Expanded text:
tteras ejus ad remotos judices impetrare nituntur, ut reus, fatigatus laboribus et expensis, liti cedere vel importunitatem actoris redimere compellatur. Cum autem per judicium injuriis aditus patere non debeat, quas juris observantia interdicit, statrahi possit, nisi de assensu partium fuerint impetratae, vel expressam de hac constitutione fecerint mentionem.
Abbreviated transcription (Latin):
ab auquib ex matitia. ⁊ a
ñ nllis ex ignorantia daci¬
falsitate impetrantuR
a nob̾ cltũsos ĩtelleximꝰ sen
deb̾e ꝓrsus carere oĩ modo
litt̾arum. c̃ mendae preca¬
tor carere debeat impetͣtis.
Auis uero aicentio ex ⁊ si for¬
iuaice in negõ ꝓcedendũ.
Nos gͥ int̾ eos qui per fraudẽ
ꝑmalitiam ⁊ios qui per
siplicitate ⁊ ignorantia

Expanded text:
ab aliquibus ex malitia, et a nonnullis ex ignorantia, tacisuggesta impetrantur a nobis, diversos intelleximus debere prorsus carere omni commodo litterarum, cum mendax precator carere debeat impetratis, aliis vero dicentibus quod, etsi forjudice in negotio procedendum. Nos igitur inter eos qui per fraudem vel malitiam et illos qui per simplicitatem vel ignorantia
Abbreviated transcription (Latin):
ĩfecto negõ remisisti. ꝙ nulla¬
tenus fac̾e deb̾es.si datam lit¬
terarum diligentius atten¬
aisses ⁊̃ tp̃re qͦ ir̃e ip̃e date st̃
de capło ip̃o ẽes. sic̃ qui eras

Expanded text:
infecto negotio emisisti. Quod nullatenus fecisse deberes si datam litterarum diligenter attendisses cum tempore quo littere ipse date sunt de capitulo esses sicut qui eras
Abbreviated transcription (Latin):
suia illa ad õia d sr̃iora re¬
ferri. ad ħue ip̃i ai. p̃fata
ecc̃a conferatur. Q l uiti¬
um falsitatis ad ĩponend̾
ei perpetuum silentiũ suꝑ
ecc̃a ip̃a suffitiat qͥ falsitatẽ
nanda nisi ualiis fc̃a fũit

Expanded text:
sula illa debet ad omnia superiora referri, ad hoc ut ipsi praefata ecclesia conferatur, quia licet vitium falsitatis ad imponendum illi perpetuum silentium super ecclesia ipsa sufficiat qui falsitatem nanda, nisi super aliis facta fuerit
Abbreviated transcription (Latin):
tione ac decisiõe ꝓcedere
minime tardaretis. Nos
uolentes ut clausula illa
de ꝓbatonum receptde m̃¬
tio fieret fũat inserenda

Expanded text:
tione ac decisione procedere minime tardaretis: Nos volentes ut clausula illa de probationum receptione mentio fieret fuerat inserenda,
Abbreviated transcription (Latin):
rend̾ simul utriq cegnos¬
cant. ⁊ si forte nequiuint
in unam sñiam ꝯcordare:
ꝙͣ ius ples sint ex una ꝑte
qͣm ex altera ꝑ arbitros ꝯ̃i¬
se hr̃e ꝓponit tibi duximꝰ
ens litc̃e impetrant᷑. solli

Expanded text:
rendum, simul utrique cognoscant; et si forte nequiverint in unam sententiam concordare, quamvis plures sint ex una parte, quam altera, per arbitros communise proponit habere, duximus e multoties impetrantur, soll
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ ꝯmissionib nr̃is minores
⁊uiliores persone solũmͦ de¬
signantur maiores ⁊ cig¬
mores sub gn̾ali clausula
ñ tntelligantur includr. s
nͦ liceat occasione gñ̾alitatiᷤ
h̾i multitudinem effrena¬
tam t̃iuditium euocare.
nec super maiorib ⁊ grau¬
orib negottis autlrãtur qͥde¬

Expanded text:
is minores et viliores personae solummodo designantur, majores et digniores sub generali clausura non intelligantur includi, sed nec liceat occasione generalitatis hujusmodi multitudinem effrenatam in judicium evocare, nec super majoribus et gravioribus negotiis audiantur, q
Abbreviated transcription (Latin):
Nos gͥ accendẽtes frandem
pbri memorati auas ꝯmis¬
siones super eodem negõ
impetͣntis. qͣrum alt̾a non
fatiebat mentionem de

Expanded text:
 attendentes fraudem presbyteri memorati, duas commissiones super eodem negotio impetrantis, quarum altera non faciebat mentionem de
Abbreviated transcription (Latin):
ori set gnaliter ꝯprehñsis
sp̃ales lr̃e que de priortꝰ
clubio de rogetur iurisdc̃o
per gn̾alee litteras attribi¬
ta per sp̃ales qͣntum ad ea
que sp̃aliter exprimũtur
penitus eñuatur. lice de pri¬
orib non fatiant mentio¬
nem donde superflua relmn¬
qiuitur pͥma q̃o. ⁊ si merito
dici possit ce donec iurisdc̃o

Expanded text:
iori, sed generaliter comprehensis, speciales litterae, quae de priori dubio derogetur, jurisdictio per generales litteras attributa, per speciales, quantum ad ea quae specialiter exprimuntur, penitus enervatur, licet de prioribus non faciant mentionem. Unde, superflua relinquitur prima quaestio, etsi merito dici possit, quod, donec jurisdictio
Abbreviated transcription (Latin):
sus. siquis alieui mulieri
fideᷤ fecerit pacdõr non o
aliã duc̾e. si aliã duxerit pe¬
iutentiã d age de fide mẽ¬
cita maneat t̾am̃ cũ illa qͥ
dux̾it nõ enĩ rescindi debet
sac̾ram̃tũ. si ã fec̾it fidem
consensus nõ l ei aliã duc̃e.
siã dux̾it dimitcet illã et
adhebit prior i.nixoꝵ est a

Expanded text:
mulieri fidem fecerit pactionis, non debet aliam ducere. Si aliam duxerit, poenitentiam debet agere de fide mentita; maneat tamen cum illa, quam duxit, non enim rescindi debet tantum sacramentum. Si autem fecerit fidem consensus, non licet aliam ducere. Si autem duxerit, dimittet eam, et adhaerebit priori. Est a
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ i cũ igitur cessiones ⁊ ẽp¬
tiones litium legitime pro¬
hibeant sauetiones. itaq iac¬
tura cãe afficiant illos qui
te cupiditatis uidentur pro

Expanded text:
et infra. Cum igitur cessiones et emptiones litium legitime prohibeant sanctiones, ita quod iactura cause afficiant illos, quite cupiditatis videntur pro
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃is arbitrio utrĩq dubita¬
tio est exorta. quã petusti. ꝑ
publico in strumto arbitri¬
um contin̾te diligent᷑ inspec
nũ tenetur h̃re consilium
cum familia hospitał enũ¬
dem. et tractare cum ea de ĩ¬
cũ familia hospitał et ip̃iꝰ
cõsilm̃ requistu̾̃t ñ halet
potestatem eligendi rectorẽ
et si alio modo eum eligeret
eis electio hr̃i debet irrita
et inanis. um̃ habito cũ fa¬
nilia sr̃ ħ cõsilio et tracta¬
e dumtaxat ydoneũ sui coñ¬

Expanded text:
arbitrio utrinque dubitatio est exorta, quam petiistis ppublico instrumento arbitrium continente diligenter inspectni tenetur habere consilium cum familia hospitalis ejusdem et tractare cum ea de in familiaconsilium requisierit, non habet potestatem eligendi rectorem, et si alio modo rectorem elegerit, ejus electio haberi debet irrita et inanis. Verum habita cum familia consilio et tractae
Abbreviated transcription (Latin):
laros ut arbitriũ ip̃m pre¬
sertim eum ep̃oꝵ fuit prese¬
tia et cõsilio roboratum sic̃
prouide latum est. ⁊ qͥb utq
ꝑte sponte receptum obser¬
uent ꝑ penam in cõꝓmisso
statutam. ap.pꝰ. cõpellatir.¬

Expanded text:
larios, ut arbitrium ipsum, presertim cum episcoporum presentia et consilio roboratum, sicut proinde latum est et ab utraque parte sponte receptum observent per penam in compromisso statutam appellati
Abbreviated transcription (Latin):
uersaru eoꝵ pro euacuando
mandaco nr̃s tałr appellaue¬
rint aut de possõne de qua con¬
trou̾sia uercitur cõmutatio¬
nem fecerint .ł se maliciose
dux̾int absentandos eos qui
ris equitati parere. Greg̃
ix. abb̃i sẽi nicholai et decano
positũ ꝙ int̾ laicos eiusdẽ loci

Expanded text:
versarii eorum pro evacuando mandato nostro taliter appellaverunt, aut de possessione, de qua controversia vertitur, commutationem fecerint vel se malitiose duxerint absentandos, eos qui ris equitati parere . Gregorius IX abbati Nicolai et decano ropositum, quod inter laicos illius loci
Abbreviated transcription (Latin):
a nob̾ hrela monstrar̃t qo
cum int̾ eos extina ꝑte acho¬
spualarios ex altera sr̃ u
surario euiꝰdã nemoris q̃o
uercetut ĩ regniam fran¬
q̃ cause m̾itas intellectis. ar¬
sint remote et alibi dicat᷑
licet sũme opinionie exist¬
ant si arbitriũ inse suscepet¬
int ł si patrone int̾ lib̾tos
suos interposũint audiãm
ab omni sint iudiciali exa
larõe nulla pena aduerius
sar contemptores nullaq
pacti exceptio habeatur. qr
tñ iuxca consuetudinẽ app¬
batur q̃ prologe seruaretur
in ꝑtib gallicans femine
p̾cellentes ⁊ subiectos suot

Expanded text:
a nobis querela monstrarunt, quod, cum inter eos ex una parte et hospitalarios ex altera super usuario cuiusdam nemoris questio verteretur, in reginam Franque cause meritis intellectis arsint remote et alibi dicatur, quod licet summe opinionis existant, si arbitrium susceperint vel si patrone inter libertos suos interposuerint audientiam, ab omni sint iudiciali examlatione nulla pena adversus earum contemptores nullaque pacti exceptio habeatur, quia tamen iuxta consuetudinem approbatam, que pro lege servatur in partibus Gallicanis, femine precellente
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙͣ lic̾et in iudicio cõuenien¬
tem reconuenire ualeat is
qui coram iudice cõuenitur
coram arbitris tamen recõ¬
uenire. enon pot̃. eum ar-¬
bitri iudicare non ualeãt
os extitit cõpromissũ. d̾¬

Expanded text:
 Licet in iudicio convenientem reconvenire valeat is qui coram iudice convenitur, coram arbitris tamen reconvenire non potest, cum arbitri iudicare non valeant, os extiterit compromissum. G
Abbreviated transcription (Latin):
ħesim ł mͣseat ad gentilitatis er¬
rorẽ ñ tredimus qd̾ in hoc cãuis
qui relinquit᷑ uiuente alt̾o possit
ad sed̾as ipriat ꝯuolare licet in
hoc cãu maior appareat cõtume¬
lia ereatoris. nam ⁊ si mium ue¬

Expanded text:
tatis errorem, non credimus quod in hoc casu is qui relinquitur, vivente altero, possit ad secundas nuptias convolare, licet in hoc casu major appareat contumelia Creatoris. Nam si m
Abbreviated transcription (Latin):
duuini nõis uelut eũ pertrah¬
at ad mortale pecẽm ei coh̾tta¬
re nolẽte qui relĩquit᷑ ad sed̃a si
uolũit uota transibit ⁊ ĩ hoc ca¬
su ĩtelligimꝰ qd̃ ait apostolus
si ĩ fioelis discedit discedat fr̾ enĩ
ł soror non ẽ seruituti subiectꝰ¬

Expanded text:
divini nominis vel ut eum pertrahat ad mortale peccatum ei cohabitare volente, qui relinquitur ad secunda, si voluerit, vota transibit; et in hoc casu intelligimus quod dicit Apostolus: Si infidelis discedit, discedat; frater enim vel soror non est servituti subject
Abbreviated transcription (Latin):
peomiserit continẽtiã serua¬
tum. utrũ inden: simplici uer¬
bo. an uoto sollẽpni. utrũ: ad
religionẽ trnsieret ut promisit.
an cõtra promissionẽ ĩ domo
remanserit. ⁊ qualit̾ serat illas
fecerit resemri.Utrũ uidelicet
arucło mediti. an cõcubitu iuri
seu alio quolib modo. nos aũ
ꝑspicient̾ atcendentes ꝙ impe¬
dimentũ uluo non erat perue

Expanded text:
ntinentiam servaturam, utrum videlicet simplici verbo, an voto solemni, utrumve ad religionem transierit, ut promisit, an contra promissionem in domo remanserit, et qualiter seras illas fecerit reserari, utrum videlicet artificio medici, an concubitu viri, seu alio quolibet modo; nos tamen, perspicaciter attendentes, quod impedimentum illud non erat perpe
Abbreviated transcription (Latin):
plici ũbo promisit se cõtinẽtiã
seruaturã ⁊ pꝰea ĩ conspectuet̃ce
nupsit memorato. uo. quamdi¬
u articł iste dubitabir erat pre¬
sumi nõ debet ꝙ formcaret᷑ cũ
ilo des ꝰ amͦ nõ debet. eum illo ali¬
q̃tenus remañe. ¶ Perhocã
queritur utx ea q̃ adeo arcrest
ut nulli possit carnalit̾ cõmis¬
ceri nisi ꝑ intisionẽaut alio si¬
bimodo molentia ĩ feratur. nõ
itex ea mortis ꝑiełm timeatur

Expanded text:
plici verbo promisit se continentiam servaturam, et postea in conspectu Ecclesiae nupsit memorato Willelmo, quandiu articulus iste dubitabilis erat, praesumi non debet, quod fornicaretur cum illo; sed amodo non debet cum illo aliquatenus remanere. Per hoc quaeritur, utrum illa quae adeo arcta est, ut nulli possit carnaliter commisceri, nisi per incisionem, aut alio sibi modo violentia inferatur, non ut ex ea mortis periculum timeatur,
Abbreviated transcription (Latin):
sti mariu recipĩt. illos quo
qui accedentes ad bullam fal¬
sas litt̃as cante ꝑiciũ ut deue¬
ra bulla cum aluc si gillentur
s hec due sp̃es faltitatis nõ
possc̃ facile deprehendi. insi
x indomo dicaminis ł ĩ torm¬
a icript᷑a ł qualitate carte
flitas cosgnoseatur
ceterie autem diligens inda¬
gator falsitatẽ peterit ĩtue¬
sit equał s alicubi magit tu¬
miꝰ a et aubi magit deprecs

Expanded text:
s manu recipiunt. Illos quoque qui accedentes ad bullam, falsas literas caute proiiciunt, ut de vera bulla cum aliis sigillentur. Sed he due species falsitatis non possunt facile comprehendi, nisi vel in modo dictaminis vel in forma scripture vel qualitate charte falsitas cognoscatur. In ceteris autem diligens indagator falsitatem poterit intuesit equalis, sed alicubi magis tumida et alibi magis depres
Abbreviated transcription (Latin):
petunt statumus obseruã¬
dum..Idem.
inquib falsitat fuerat de p̃¬
hensa de simplici iusticiator¬
ma habuerant cum p̃sumi
non debeat ꝙ ꝑtalib litt̃it
que posst̃ facile obtineri.
fraudẽ quis cõmiserit fal¬
sitatis neclittit uus ẽ post¬
ꝙͣ eas falsas ẽẽ cognouit tuei
offm̃ bñficiũq restutuens ip¬
sum sr̃ ħ ult̾uis nõ molestes.¬
teras ip̃as qui redargure sũ¬
erant fuisitatie diligentui ĩ

Expanded text:
statuimus observandum . Idem: quibus falsitas fuerit deprehensa, de simplici iustitia formam habeant, cum presumi non debeat quod pro talibus literis que possunt facile obtineri, fraudem quis commiserit falsitatis, nec literis usus est, postam eas falsas cognovit, tu ei officium et beneficium restituens, ipsum super hoc ulterius non molestesteras, que redargute fuerant falsitat
Abbreviated transcription (Latin):
terit nr̃it inuoluerĩt. eat pꝰ
oiligent̾ examinẽt qm̃ si fal¬
sie litt̃is se uosos duxerint
ignorant᷑ eoꝵ sera pñia euita
onatas. sios enĩ omnes fal¬
sarios litc̃aꝵ nr̃aꝵ qui ꝑ se ꝓ¬
cum fauctorib et deseusorib
sius auathatis uincło dec̾nimꝰ
ĩ nodatos statuentes ut cliei
qui falsaru fuerĩt deprehẽsi
omnib officus et bñficus
ecẽsticis perpetuo sint prinadi
ita ꝙ qui ꝑse falsitatis uinum
testati tradantur. ẜ constitutorẽ
ci qui fu̾int defalsitate ꝯuicti
legitime puniant᷑. qui u̾o sb̃
nõmine nr̃o litt̃t faisis utũ¬
tur sicliei fu̾int ꝯffieut et

Expanded text:
teris uti voluerint, eas primo diligenter examinent, quoniam si falsis literis se usos dixerint ignoranter, eorum sera penitentia notatas. Nos enim omnes falsarios literarum, qui per se cum fautoribus et defensoribus suis anathematis vinculo decrevimus innodatos statuentes ut clerici, qui falsarii fuerint deprehensi, omnibus officiis et beneficiis ecclesiasticis perpetuo sint privati, ita quod qui per se falsitatis vitium stati tradantur secundum constitutiones ci qui fuerint de falsitate convicti legitime puniantur. Qui vero sub nomine nostro litteris falsis utuntur, si clerici fuerint, officiis et
Abbreviated transcription (Latin):
deprehend̾e ualeatis eas no¬
bii p̃sentib litt̾is duximus
ex primoas prima sp̃es fal¬
sitatis ħ est. ut falsa bulla
falsis literis apponatur.
¶ scd̾a ut filũ deuera bul¬
la extrahatur. extoto. ⁊ ꝑ
ta plicat᷑ insisum cum uera
burla fillsis lict̃is ĩmitatur
sub eadẽ plicat᷑a cum filo fi¬
nł canapis restantatum.
cinditur et ꝑ idem filũ litc̃¬
is ur̃it in serca redueitur
infra plũbũ.¶ Quĩnta
cum litãis bullans ⁊ reddi¬
seriptura licc̃aꝵ quib fue¬
rat apposita uera buila eñ
aqua ł uino uniũsalit̾ ab¬
olita seu delata ead̾ earta
cum talte et aluit iuxta con¬
de nouo reseribitur ¶¬
ptima cũ carta cui fũat
apposita uera bima tota¬
liter abonte aũ ab rase ali¬
a subtiliseuna carta eiusd̃
cantitatis. scripta eum te¬
nascisimo glutiuo conuit᷑.¬

Expanded text:
deprehendere valeatis, eas vobis presentibus literis duximus exprimendas. Prima species falsitatis hec est, ut falsa bulla a litteris apponatur. Secunda, ut filum de vera bulla extrahatur ex toto et peta plicatur, incisum, cum vera bulla falsis litteris immittatur sub eadem plicatura cum filo similis canapis restauratum. scinditur et per id filum litteris falsis inserta reducitur infra plumbum. Quinta, cum litteris bullatis et reddiscriptura literarum, quibus fuerat apposita vera bulla, cum aqua et vino universaliter abolita seu deleta, eadem charta cum calce et aliis iuxta conde novo rescribitur. Septima cum charte cui fuerat vera apposita bulla, totaliter abolite et abrase, alia subtillissima charta eiusdem quantitatis scripta, cum tenacissimo glutino coni
Abbreviated transcription (Latin):
raere s eis a suis ordinib deg̾¬
datis insignũ malefieu cã¬
racterẽ aliꝙͣ ĩ primi facias
quo int̾ auos cognoseantꝰ
⁊ prouintiã ip̃am eos abui¬
rare opellems abire ꝑmit¬
tas. Innoc̃ inꝰ¬
iius sub excõicatõis pena
et suspensõis ordinis ⁊ bene¬
ficu districtiꝰ inhibemus ne

Expanded text:
eris, eis a suis ordinibus degradatis, in signum maleficii characterem aliquem imprimi facias, quo inter alios cognoscantur et provinciam illam eos abiurare compellens, abire permittas . Innocenimus et sub excommunicationis poena et suspensionis ordinis et beneficii districtius inhibemus ne
Abbreviated transcription (Latin):
mꝰ. qͣ siquos cũtos tue iuris¬
dictionie ꝑ collucionẽ hiꝰ fr¬
audem legitime tibi cõstit̾¬
it comisse eos bñfieus ꝯsuꝑ
quib conusũ fuerit ñ d̾iffe¬
ras perpetuo spoliare. qui¬

Expanded text:
 si quos clericos tue iurisdictionis per collusionem huiusmodi fraudem legitime tibi constiterit commisisse, eos beneficiis super quibus collusum fuerit, non differas perpetuo spoliare
Abbreviated transcription (Latin):
⁊l. noĩ uo litceras q̃ sibi lub
nr̃o nõie presentate fuĩnt
diligentuis intuentes meis
tam ĩ cꝯntinencia quamĩ
dietamine deprehendimꝰ ⁊
faisitatẽ ae hiħ fuimꝰ adiu¬
raci quaa tutalec litc̃at ano¬
bis credid̃at emanasse ꝙͣ sci¬
re deheat. aꝑ. se. ꝯsuetudinẽ

Expanded text:
. Idem, literas, que tibi sub nostro nomine presentate fuerunt, diligentius intuentes, in eis tam in continentia quam in dictamine deprehendimus falsitatem, ac in hoc fuimus admirati, quod tu tales literas a nobis credideras emanasse, cum scir
Abbreviated transcription (Latin):
b ad restistendũ p̾donib ar¬
ma sũpsiss ĩ ꝯflictu illo treᷤᷤ
fuert ab aluc uulñati adm¬
ortẽ ita tñ ꝙ illa homicidi
melioris uite tnsmisse. di¬
catis pot̾it ip̃e ad subdiaco¬
natus ordinẽ promoũi et
altaris ministeriũ. exer

Expanded text:
busdam ad resistendum praedonibus arma sumpsisset, in conflictu illo tres fuerunt ab aliis vulnerati ad mortem, ita tamen quod illa homicidiamelioris vitae transivisse dicatis, poterit ipse ad subdiaconatus ordinem promoveri, et altaris ministerium exer
Abbreviated transcription (Latin):
sllͣ iuiratoriã coegistis expoñe
cautõem qd corã u̾ob̾ uiri pa¬
reret. cũqr die p̃fixa ur̃o se cõspet¬
cui p̃sentaret: p̃textu ad uocati
tumacit̾ niram̃to cõtempto ri¬
eiꝰ maliciã semel eũ ad utãm p̃
sentiam cõuocetis. ⁊ si neu̾it finẽ
imponatis negocio cõpetendẽ.
qd̃ si uenire contẽpserie. cãm
ut pote que lite ingeritur ꝯ¬
testata diffinit̾a sententia ter¬
minetic ł presenti saltem adi¬
dicetis possõnẽ seruata oum¬
taxat q̃one proprietatis absẽti

Expanded text:
sit, iuratoriam coegistis exponere cautionem, quod coram vobis iuri pareret. Cumque die prefixa vestro se conspectui presentasset, pretextu advocati tumaciter iuramento contempto reeius malitiam semel eum ad presentiam vestram convocetis et si venerit, finem imponatis negotio competentem. Quod si venire contempserit, causam utpote lite, que ingeritur, contestata diffinitiva sententia terminetis vel presenti saltem adiudiceris possessionem, servata duntaxat proprietatis questi
Abbreviated transcription (Latin):
uob̾ sub ea forma cõmisit.
ut de forma et procestu elec¬
tionis memorati.d. sollicite
q̃reretis. ⁊ sieũ electum ca¬
nonice fuisse cõstaret ip̃m
faceretis canonica possõe ga¬
udere alioquĩ int̃ prredcõs .x.
⁊ .s̃. audiretis cãm. et euiut
electõem canonieã et magie
rõnabilit̾ fcãm ĩueniretis.
ur̃o nollet se cõspectui p̃sen¬
tare procedentes ĩcã tam ex
testimonio eleri ⁊ ppłi rosceñ

Expanded text:
 sub ea forma commisit, ut de forma et processu electionis memorati D. sollicite quaereretis; et si eum electum canonice fuisse constaret, ipsum faceretis pacifica possessione gaudere; alioquin inter praedictos F. et E. audiretis causam et cujus electionem canonicam et magis rationabiliter factam inveniretis, vestro se nollet conspectui praesentare, precedentes in causam, tam ex testimonio cleri et populi Roscen.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑat. uñ ñ pot̾at cum propter t̃¬
minũ breuitatẽ. tum propt̾ ui¬
aꝵ discrimina nr̃o se conspectu¬
i p̃sentare. s contra hoc facie
desalẽcumei non fuisset ĩiun¬
ctũ ut ad oãm in propria ꝑso¬
na dum taxat ueniret. s ł ip̃e
acted̾et ł procuratorẽ ydoneũ
destinaret. pret̾ea cum mãdatũ¬
cuit t̾minu̾ se iudici rep̾senta¬
ret duo subhac forma mãdã¬
tur. ut ad iudicẽ ueniat et ad
diem sibi p̾fixum accedat. Uñ
rem certam exsoluat ñ ideo e¬
rit amandato solutus si solu̾e
nequiuerit die dita: ĩmo. ad
nec uenerat nec sufficientẽ
miserat. respõsalẽ ad diem si¬
bi statutũ ł post ⁊̃ duitiuis ex¬
pectatus nec de uicinio eius
macem et ad legimas et mod̃¬
atas expensas quas adũsaru
eiꝰ fecetũt a tempore citationiᷤ
emisse. qm̃ extũt expecdare ĩ¬
ceꝑant ẽ ip̃m curauimus con¬

Expanded text:
tum propter termini breuitatem, tum propter uiarum discrimina, nostro se conspectui praesentare. Sed contra hoc faciebnsalem, quum ei non fuisset iniunctum, ut ad causam in propria persona duntaxat ueniret, sed uel ipse accederet, uel procuratorem idoneum destinaret. Praeterea quum mandatutum terminum se iudici repraesentet, duo sub hac forma mandantur, ut ad iudicem ueniat, et ad diem sibi praefixam accedat. Undecertam rem exsoluat, non ideo erit a mandato solutus, si soluere nequiuerit die data; immo ad snec uenerat, nec sufficientem miserat responsalem, ad diem sibi statutum uel post etiam diutius exspectatus, nec de uicino eius amacem, et ad legitimas et moderatas expensas, quas aduersarii eius fecerant a tempore citationis emissae, quem extunc exspectare inceperant, ipsum curauimus con
Abbreviated transcription (Latin):
siõ p̃prei potentiã siue dolum
auetor. ĩ annũ rem custodiẽ¬
dam nancisei ũ poc̃ seu ae¬
possessor reportat cõmodũ
de malieia scia reus. ne gͥ ꝯ
tumax melioris ꝙͣ obediẽs
cõditõis existat de canõica e¬
quitate sẽimus ut in casu p¬
misso actor uer ꝯstituatur
elapso anno possessor. O re

Expanded text:
rei potentiam sive dolum actor infra annum rem custodiendam nancisci non potest, vel acpossessor, reportet commodum de malitia sua reus. Ne igitur contumax melioris quam obediens conditionis existat, de canonica equitate sancimus, ut in casu premisso actor verus constituatur elapso anno possessor . E
Abbreviated transcription (Latin):
responsonus. alioqum cum as¬
signaremus ei pro ꝑemptorio
denire possemus procederemus
extunc innegotio memorato. ex¬
pectantib igitur adu̾sariis ip¬

Expanded text:
responsurus; alioquin, quum assignaremus ei pro peremptorio de iure possemus, procederemus extunc in negotio memorato. Exspectantibus igitur aduersariis