comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
maltitudine qͣduplex se se p̃miũ infutuia uita accepturrs
sꝑent. electi. Unũ uidelicet quietiᷤᷤ animaꝵ. cũ corruptibile hoc
et mortale. corpꝰ exuent᷑ celeste regnũ intrauerĩt aliisocũ recep¬
to eodẽ corꝑe. incorrupto. atq immortali ꝑfectiꝰ inp̃sentia sui
conditoris exultabt̃ impleta ꝓmissione. ꝓpħica quod dic̃ intr̃a
sua duplicia possidebt̃. leticia sempit̃na erit eis. Cornua exip
soꝓcedent uestiesq illud auro purissimo tã graticulã eiꝰ qͣm
parietes et cornua. Cornua sepe inscͥpturis solent. enunentiã
desiguare ficlĩ. et uͥtutũ. ꝑquã obuantia nob̃ antiqͥ hostis cer¬
tamina obtuucde. ac suꝑare debemꝰ dicenteᷤᷤ cũ ꝓpha. dnõ. In
te uumicos ntõs cornu uentilabimꝰ qͥ mox de quo cornu dixiꝰ¬
se subdendo declarauit dicẽs. ⁊ innomine tuo sꝑnem insur¬
gentes innos. Sic̃ econtra. ñ ñ qͣm bella uitioꝵ. q̃ nos expugnare
cornua iusti. Unde bñ iunlege cornutis tantũ. gũs amnalia

Expanded text:
altitudine, quia duplex sese praemium in futura vita accepturos sperant electi, unum videlicet quietis animarum, cum corruptibile hoc et mortale corpus exuentes, coeleste regnum intraverint; aliud cum recepto eodem corpore incorrupto atque immortali, perfectius in praesentia sui Conditoris exsultabunt, impleta promissione prophetica, quae dicit: In terra sua duplicia possidebunt, laetitia sempitprocedent, vestiesque illud auro purissimo, tam craticulam ejus, quam parietes et cornua. Cornua saepe in Scripturis solent eminentiam designare fidei et virtutum, per quam obviantia nobis antiqui hostis certamina obtundere ac superare debemus, dicentes cum Propheta Domino: In te inimicos nostros cornu ventilabimus . Qui mox de quo cornu dixisset subdendo declaravit dicens: Et in nomine tuo spernemus insurgentes in nos. Sicut e contra nonnunquam bella vitiorum, quae nos expugnare cornua justi . Unde bene in lege cornuti tantum generis animalia
Abbreviated transcription (Latin):
het̃ẽ habitare xp̃m. ꝑfidẽ incordib urĩs. Et iõ nob̃ scͥptura põ¬
tificẽ uet̾is testam̃ti. sic uestitũ ostendit ut sciat nr̃i temꝑis
pontifex ꝓtoto segnĩ humano. maxime aũt ꝓhis. qͥ cognoner̃
ueritatẽ sigñq fidĩ illiꝰ. infrõte portant intcecłe deb̾e apło ae
saluatorẽ intelligimꝰ. uire inhabitu suo totiꝰ mũdi fig̾̃am simil
et hoũ ht̃. Ipse ẽ enĩ ut apłs ait splendor głe et sig̾a substantie
dĩ patris portansq oĩa u̾bo iuuitutis sue. Ipse agnus dĩ qͥ tollit
peccã iundi. ipsa saẽdos inet̾nũ. onĩ. sct̃ati ornatu p̃clarus
Nõ quẽ natꝰ incarne ꝑei̾titũ laboris acciꝑe muit. s quẽ inut̃o

Expanded text:
 per fidem in cordibus nostris . Et ideo nobis Scriptura pontificem Veteris Testamenti sic vestitum ostendit, ut sciat et nostri temporis pontifex pro toto se genere humano, maxime autem pro his qui cognoverunt veritatem, signumque fidei illius in fronte portant, intercedere deSalvatorem intelligimus, jure in habitu suo totius mundi figuram simul, et hominis habet. Ipse est enim, ut Apostolus ait, splendor gloriae, et figura substantiae Dei Patris, portansque omnia verbo virtutis suae. Ipse Agnus Dei, qui tollit peccata mundi: ipse sacerdos in aeternum, omni sanctitatis ornatu praeclarus, non quem natus in ca
Abbreviated transcription (Latin):
uitiis et cõcupiscentiis. atq in hostiã uiuentẽ. dõ offerre cõsuer̃
Quid hoc altare inadolendũ. chimiama factũ nͥ spãlẽ quoꝵdã
ꝑfectioꝵ uitã significat neq enim frustra millo carneᷤᷤ anima¬
liũ incendebant᷑ in hoc adolebat᷑ incensũ nͥ. qi in illo figurabãt᷑
aũt illoꝵ. typꝰ expͥmit᷑. qui maiore m̃tis. ꝑfectione extinctis ꝓrs
ac sopitis inlecebris omnib carnis. sol adnõ orõnũ uota offert̃.
Nil qͥdẽ de carne. quod se inpugnet. nil de cõscientia peccĩ und̾
ꝯturbent᷑. ac paneant hñtes. s dulciũ ꝓfusione lacͥmaꝵ. optaideᷤ
uenire et par ere ante faciẽ. dĩ. Un de apre hoc altare initꝰ inuici-

Expanded text:
vitiis et concupiscentiis, atque in hostiam vivente Deo offerre consuerunt, vitiis et concupiscentiis, atque in hostiam vivente Deo offerre consuerunt, quid hoc altare ad adolendum thymiama factum, nisi specialem quorumdam perfectorum vitam significat? Neque enim frustra in illo carnes animalium incendebantur, in hoc adolebatur incensum; nisi quia in illo figurabantur autem illorum typus exprimitur, qui majore mentis perfectione, exstinctis prorsus ac sopitis illecebris omnibus carnis, sola Domino orationum vota offerunt: nil quidem de carne, quod se impugnet, nil de conscientia peccati unde conturbentur ac paveant, habentes, sed dulcium profusione lacrymarum optantes venire
Abbreviated transcription (Latin):
cie et nequitie. castigata s et pinguedinẽ. caritatis diumis digna
conspectib uł c̾te. crustula. oleo ⁊sꝑsa. ad consecrationẽ nr̃am dño of¬
tione pingescunt lagana oleo lita offerimus cũ. ĩ foris honitnbꝰ
nimir̃ oblationibꝰ ꝯsecratio nr̃a ꝑficit᷑ dum ꝑ oꝑa bona et cogitõẽs
puras m̾itum nob̃ scĩmonie. dnõ donante ꝯqͥrimꝰ: expletis aũt mãdati
huiꝰct sacratioĩs aaron et filioꝵ eiꝰ redit scͥpt᷑a. p̃ciꝑe .̃. de factura
altariᷤᷤ incensi inq̃ idẽ aarõ cotidianũ adołe chimiama debet. fa
cies quoq inqͥt altare. madolendũ thuuama de lignis sechĩ ha¬
bens cubitũ longitudinis. et alt̾m latitudinis. idẽ quadrãgulũ
et duoꝰ cubitꝰ in altitudine. Si altare holocausti. de quo supͣdictũ
ẽ gñalit̃ uitã designat. ustoꝵ qͥ carnẽ suã cotidie crucifig̾e cũ

Expanded text:
tiae et nequitiae castigata, sed et pinguetudinem charitatis divinis dignam tiae et nequitiae castigata, sed et pinguetudinem charitatis divinis dignam conspectibus. Vel certe crustula oleo conspersa ad consecrationem nostram Domino oftione pinguescunt. Lagana oleo lita offerimus, cum etiam foris homininimirum oblationibus consecratio nostra perficitur, dum per opera bona et cogitationes puras meritum nobis sanctimoniae Domino donante conquirimus. Expletis autem mandatis hujusce consecrationis, Aaron et filiorum ejus, redit Scriptura percipere etiam de factura altaris incensi, in quo idem Aaron quotidianum adolere thymiama deberet. CAsethim habens cubitum longitudinis, et alterum latitudinis, id est, quadrangulum et duos cubitos in altitudine . Si altare holocausti de quo supra dictum est, generaliter vitam designat justorum, qui carnem suam quotidie crucifigere cum
Abbreviated transcription (Latin):
patrẽ hactenꝰ aarõ et filioꝵ eiꝰ habrt᷑. quał eẽ debeat. celesti designat᷑
oraculoͦ. Seq̃r aũt hĩc ĩ mod̾. ⁊secrationi. quo ił ipsos uł tabnaculũ
c̃ omĩ suppellectili sua declicari oportet oblatĩ udel̃c dño uitulo. et¬
duobꝰ arietib panib quoq tͥticeis ñ solũ atimis s ioleo ⁊sꝑsis siue li¬
tis adhibitio ⁊̃ oleo unctiois. Que nimir̃ cũcta siue oꝑũ deuotionẽ
bonoꝵ. ac munditiã ficdĩ. seu gr̃am diuine inlustratioĩs solaꝯ secra¬
ri. oportet saidote figurare demõstrant. Quis et enĩ nesciat ĩmo¬
lationẽ ac sangtinẽ illoꝵ animaliũ mortẽ asꝑsionẽq designare
firmandi. Panes qͦ aami quio misteru salutaris ꝯtineãt docet apłs
dicẽs. ita ñ epulemꝰ. ñ inferm̃to net̾i neq inferm̃to malitie et neqͥ
s iarimis sinceritatis ⁊ t̾ntatis. Consꝑsa st̃ aũt. siue lita oleo cru¬
stula. et lagana. ut admonerent᷑ oꝑa hab̃̾e ñ solũ aferm̃to mali¬

Expanded text:
Patrem . Hactenus Aaron et filiorum ejus habitus qualis esse debeat, coelesti designatur oraculo. Sequitur autem hinc etiam modus consecrationis, quo vel ipsos, vel tabernaculum cum omni supellectili sua dedicari oporteat. Oblatis videlicet duobus arietibus, panibus quoque triticeis non solum azymis sed et oleo conspersis, si velitis, adhibito etiam oleo unctionis. Quae nimirum cuncta sive operum devotionem bonorum ac munditiam fidei, seu gratiam divinae illustrationis sola consecrari oportet, sacerdotes figurate demonstrant. Quis enim nesciat immolationem ac sanguinem illorum animalium, mortem aspersionemque designare firmandi? Panes quoque azymi quid mysterii salutaris contineant, docet Apostolus dicens: Itaque epulemur, non in fermento veteri, neqin azymis sinceritatis et veritatis . Conspersa sunt autem, sive lita oleo crustula et lagana, ut admoneremur opera habere, non solum a fermento mali
Abbreviated transcription (Latin):
et sic habitũ illis sacris gradꝰ mpoiit. qi numr̃ necẽt ẽ ut qui
adofficiũ altat ia ꝓmouendꝰ: maiorib se solto sruentis lacri
mar siuie conpunctiois cp̃r dedicõis abluat: ut quo mundior adgrta¬
dũ accipiendũ accesserit eo ꝑfectius acceptũ.: summet Indutꝰ uͦ sacriꝰ
uestib ponti fex. mox oleo unctionis ꝑfundit᷑. ut ꝑ grãm sp̃c scĩ conse¬

Expanded text:
et sic habitum illis sacri gradus imponit; quia nimirum necesse est, ut qui et sic habitum illis sacri gradus imponit; quia nimirum necesse est, ut qui ad officium altaris promovendus est, majoribus se marum sive compunctionis, tempore dedicationis abluat, ut quo mundior ad gradum accipiendum accesserit, eo perfectius acceptum consummet. Indutus vero sacris vestibus pontifex, mox oleo unctionis profunditur, ut per gratiam Spiritus
Abbreviated transcription (Latin):
iiii. quomͦ uiu̾e uł doc̾e. debeat. habundant̃ instituat sumq la¬
ius patrẽ cum filiis aqͣ indues aaronuestim̃tis sius. idẽ linea
et tunica. et suꝑ humerali ⁊ rõnali. qͥd cõstringes baltheo. ⁊ po¬
nes chiarã incap̃ eiꝰ ⁊ lãminã scã sicꝑ thiarã. ⁊ oleũ unctiõis fũ¬
de̾ suꝑ cap̃ eiꝰ. atq hoc riti ꝯ secrabitur. filios quoq illiꝰ adpli¬
cab .i indues tuniciꝰ lineiꝰ cingeq balteo aarõ scilicet. et lib̾as
eiꝰ et inponẽs eis mitras. er̃q sac̾dote mĩ inreligione ꝑpetua.
Nã neq bic defeminalibꝰ amoyse accipiendiꝰ p̃cipit᷑ Und e liqͥdo
ꝯstat. qd̾ se hocgnẽ uestim̃ti ipse pꝰ aarõ ac fili eiꝰ induerant et
sie ad mañ mtoysi lauardi. induendi unguendi ⁊ ꝯseciadi int̾bãt
Ubi et hoc notandũ. qd consetratur᷑ eos moyses pͥmo lautaqͣ

Expanded text:
s, quomodo vivere vel docere debeant, abundant justitiae. Cumque las, quomodo vivere vel docere debeant, abundant justitiae. Cumque laveris Patrem cum filiis aqua, indues Aaron vestimentis suis, id est, linea et tunica, et superhumerali, et rationali quod constringes balteo, et pones tiaram in caput ejus, et luminam sanctam super tiaram, et oleum unctionis fundes super caput ejus, atque hoc ritu consecrabitur. Filios quoque illius applicabis, et indues tunicis lineis, cingesque balteo, Aaron scilicet et liberos ejus, et impones eis mitras; eruntque sacerdotes mei religione perpetua . Nam neque hic de feminalibus a Moyse accipiendis, praecipitur. Unde liquido constat, quod se hoc genere vestimenti ipse prius Aaron ac filii ejus induerant, et sic ad manum Moysi lavandi. induendi, ungendi, et consecrandi intrabant. Ubi et hoc notandum quod consecraturus eos Moyses, primo lavit aqua,
Abbreviated transcription (Latin):
Quod uidelicet. gñs uͥtuti. nulli ꝑ legẽ dĩ necessario ĩpettũ.s uo¬
luntaria: deuotione dnõ offerendũ. dicente ipso de hoc ñ om̃sia¬
piunt ũbũ. istud adquã tanĩ benigna mox echortatioẽ ens qui
Unde certe grã distinctionis. ñ moyses hoc indrm̃to uestire a arõ
et filios eiꝰ iubet᷑. sic̃ de pͥorib dr̃ uestiesꝙ his oĩb aaron frẽ tuũ
et filios eꝰ cũ eo. s facies inqͥt fenulalia linea. ut oꝑient carisẽ.
Ipsi inquit opient carnẽ. t̃pitudinis sue tu femilia pontificai
et filiis eius facies tu castitatis regulã doceb̾. tu absinendũ
aburorio conplexu eis qui saedotio functuri st ntimab̾. nul¬
litam̃ uiolentũ huimoĩ ꝯtinẽtie ugũ inpones. S qͥcũq sac̾¬
doteᷤ ficri ac minissio seruire altaris uolt ifpĩsua sponte utbꝵ
serui et̃ desstũt. Quod ubi defec̾uit. et suscepto semel ꝯtinente
ꝓposite ministros se scũarii. atq altaris fore ⁊ sentũt adent

Expanded text:
 genus virtutis, nulli per legem Dei necessario impositum, sed voluntaria est devotione Domino offerendum, dicente ipso de hoc: Non omnes capiunt verbum istud . Ad quam tamen benigna mox exhortatione eos qui Unde certe gratia distinctionis, non Moyses hoc indumento vestire Aaron et filios ejus jubetur, sicut de prioribus dicit: Vestiesque his omnibus Aaron fratrem tuum et filios ejus cum e» Ipsi, inquit, operiant carnem turpitudinis suae, tu femina lia pontifici et filiis ejus facies, tu castitatis regulam docebis; tu abstinendum ab uxoreo complexu eis qui sacerdotio functuri sunt, intimabis. Nulli tamen violentum hujusmodi continentiae jugum impones; sed quicunque sacerdotes fieri, ac ministerio servire altaris volunt, ipsi sua sponte uxorum servi esse desistant. Quod ubi perfecerint, et suscepto semel continentiae proposito ministros se sanctuarii atque altaris fore consentiunt, aderit
Abbreviated transcription (Latin):
te talẽ haberet põtifex. quẽ singulari uͥtitũ decore semꝑ opor¬
cebat accingi apte. pontifex uariante flore coloꝵ fulgentiũ ac¬
cinctꝰ incedebat qr sic̃ alius quilibet necẽe. ẽ industria ꝯtinentie
p̃cingat᷑. ne caro repugnãs spũi int̾nã m̃tiꝰ pacẽ aliqñdort᷑¬
bet. ita põtifex ac doctor fidelitt̃. edomito iã omĩ ꝯcupiscibili mo.¬

Expanded text:
te talem haberet pontifex, quem singulari virtutum decore semper oportebat accingi. Apte pontifex variante flore colorum fulgentium accinctus incedebat, quia sicut alius quilibet necesse est industria continentiae praecingatur, ne caro repugnans spiritui internam mentis pacem aliquando conturbet; ita pontifex ac doctor fidelium, edomito jam omni concupiscibili mo
Abbreviated transcription (Latin):
tulꝰ quẽ fecer̃ filii isrł insolitudine. uł qͥd significet. qd̵ moyses
ipsũ uitulũ igni ꝯbussit mtuitatĩq ꝯcidit et in aquã asꝑargẽs potũ
popło deditꝰ. Si enim tabulas. quas digito dĩ hoc. ẽ. oꝑatiõe spc̃
sã scriptas accepat. iõ fiegit: quia indignos etꝰ qͥb eas leg̾et ui¬
dicañ. Si demq nt abeis ille. nitulꝰ penitꝰ abołetur: incendit et
Quẽ ñ exxitet factũ hoc adqͣrendũ. ⁊ intelligendã ꝓpbiã signi¬

Expanded text:
tulus, quem fecerunt filii Israel in solitudine: vel quid significet quod Moyses ipsum vitulum igne combussit, minutatimque concidit, et in aquam aspergens potum populo dedit? Si enim tabulas, quas digito Dei, hoc est operatione Spiritus sancti, scriptas acceperat, ideo fregit, quia indignos eos quibus eas legeret judicavit, si denique ut ab eis ille vitulus penitus aboleretur, incendit eumquem non excitet factum hoc ad quaerendam et ad intelligendam
Abbreviated transcription (Latin):
thiara hoc mͦ testat᷑. Pilleũ añt similit̃ oꝑatũ ht̃ põtifex sic̃ reliqui
saedote. ⁊ aliũ ⁊ sitũ exiacintho. uariato. Circdat᷑ aut̃ ei et aurea
corona. tͥb uuicibꝰ facta. suꝑ quã surgit uimedia frõte. qͣsi cauliculꝰ
quicã aureus simił herbe q̃ ap̃nos thano ñcupat᷑. quã gͥci hyas¬
ciamꝰ dnt̃. Et paulo pꝰ de scͥpta eiꝰ. mirabili uarietate. subintulit
dicẽs. ht̃ aũt florẽ. similẽ plantagini. i ꝑcituitũ tota corona hi

Expanded text:
statur: Pileum autem similiter operatum habet pontifex, sicut reliqui sacerdotes, et alium consutum ex hyacintho variato. Circumdatur autem ei et aurea corona tribus vicibus facta, supra quam surgit in media fronte, quasi calyculus quidem aureus, similis herbae quae apud nos acharo nuncupatur, quam Graeci hyoscyamon dicunt. Et paulo post descripta mirabili varietate subintulit, dicens: Habet autem flores similes plantagini, et per circuitum tota corona his
Abbreviated transcription (Latin):
uolent̃ imposita. s intoto ẽ corꝑe. delectabilit̃ cõsũmata. ħ et enĩ
linea manꝰ eiꝰ ac brachia. debet stringͥe sacdotis. nequid nisi utile fi¬
at. pectꝰ neqͥd inane cogitet. uentrẽ ne delicas ultradomũ. appeten
do dm̃ segulosus fac̾e p̃stimat. Subiecta .N. uentri m̃bra. ne lasꝗ¬
uiendo totã sacdotał. habit᷑ pulchritudinẽ corrũpãt. Genua neab
orõnis istantia torpoeãt tobias. et pedes ne admalũ currãt. Indu¬
nentie. salutariꝰ eq̃ corpꝰ. i aĩũ sp̃aliũ habitu uͥtitũ uenustet Et¬
thiarã bissinã facie Thiara nãq q̃ et cidariꝰ. et initra uocabat᷑ cap̃
regebat. et ornabat pontificiꝰ. ut hoc indum̃to admoneret᷑ oms
capitis sensꝰ dõ consecto ᷤᷤ hab̾e. ne uł oculi eiꝰ uid̾ent uanitatẽ uł au¬
reᷤ ciꝰ uibñtiꝰ audiẽdo obꝓbriũ acciꝑẽt. adu̾sus ꝓrimũ siuũ: ulõs ha

Expanded text:
violenter imposita, sed in toto est corpore delectabiliter consummata. Haec etenim violenter imposita, sed in toto est corpore delectabiliter consummata. Haec etenim linea, manus ac brachia debet stringere sacerdotis, ne quid nisi utile faciat; pectus, ne quid inane cogitet; ventrem, ne delicias ultra modum appetens Deum suum gulosus facere praesumat: subjecta enim ventri membra, ne lasciviendo totam sacerdotalis habitus pulchritudinem corrumpant; genua, ne ab orationis instantia torpeant; tibias et pedes, ne ad malum currant. Indunentiae salutaris, aeque corpus et animum spiritutiaram byssinam facies. Tiara namque quae et cidaris et mitra vocabatur, caput tegebat et ornabat pontificis, ut hoc indumento admoneretur, omnis capitis sensus Deo consecratos habere, ne vel oculi ejus viderent vanitatem, vel aure
Abbreviated transcription (Latin):
ficilit̃ se diino seruitio pura m̃te subdid̾it mox etiã subditi. exẽplis
illiꝰ ac monitus accensi. et ipse recte uiu̾e grãmq int̃ni inspectoriᷤ
ꝓmereri satagunt Stringes q bysso titnicã. hec ẽ trinica inttior quã
supͣ lin eã striciã ñcipat. Qr̃ añt linea stricta sit dicta uł bisso strengi
p̃cipiat᷑. iam suꝑiꝰ expositũ : i nc̃ adiciendũ. qi solent milites hab̾e
lineas qͦs camisias uocant si captas m̃bris. et stritas corꝑib ut expediti
sunt. uł adẽsum. uł. atplum. diligẽdo iaculo tenendo clipeo ense li¬
brando. ⁊ qͦqq necessitaᷤᷤ traxerit. Qualẽ et ioab habuisse legr̃. qñ ama¬
sam int̃fec: strictã scilicet adm̃surã. habit sui. ego et sacͥdotes parati
inminist̾iũ dĩ. utunt᷑ hac tunica ut habntes pulchritudinẽ uiestim̃¬
toꝵ nudoꝵ cełitate discurrãt. hec añt linea ñ solũ stricta. uer̃ ĩ podi
ẽ. uidelicet. adpede usq descendẽs cũ c̃tinẽtia. ñ um cuilibet m̃bro

Expanded text:
fideliter se divino servitio pura mente subdiderit, mox etiam subditi exemplis illius ac monitis accensi, et ipsi recte vivere, gratiamque interni inspectoris promereri satagunt. Stringesque bysso tunicam. Haec est tunica interior, quam supra lineam strictam nuncupat. Quare autem linea stricta sit dicta, vel bysso stringi praecipiatur, jam superius expositum est. Et nunc adjiciendum, quia solent milites habere lineas, quas camisias vocant, sic aptas membris et strictas corporibus, ut expediti sint, vel adversum, vel ad praelium dirigendo jaculo, tenendo clypeo, ense librando, et quocunque necessitas traxerit: qualem et Joab habuisse legitur, quando Amasam interfecit: strictam scilicet ad mensuram habitus sui. Ergo et sacerdotes parati in ministerium Dei utuntur hac tunica, ut habentes pulchritudinem vestimentorum, nudorum celeritate discurrant. Haec autem linea non solum stricta et ibet membro
Abbreviated transcription (Latin):
bulũ aluidaureũ ⁊ malũ pnicũ. Qurea qͥppe thuttĩnabula iacui¬
thine. pontificis tunice inserunt᷑. et omĩ exparte. circũdant᷑. c̃oĩs
sermo eus claritatẽ suꝑne lucis resonat. et idẽ solitꝰ uelud iacin¬
chine tunice firme infixꝰ oꝑũ q̃q̃ ipsiꝰ sublimitate audientiũ ñ¬
gła mala bina tintĩnabula. c̃i or̃a q̃ loquit᷑ bitus ꝯfirmant᷑ actibꝰ
atq inauditoꝵ artiꝰ corde fingunt᷑ et unu̾sa q̃ agit qͣm sintrõ¬

Expanded text:
bulum aliud sit aureum, etc. Aurea quippe tintinnabula hyacinthinae pontificis tunicae inseruntur, et omni ex parte circundantur, cum omnis sermo ejus claritatem supernae lucis resonat, et idem sonitus, velut hyacinthinae tunicae firme infixus, operum quoque ipsius sublimitate audientium megula mala bina tintinnabula, cum et omnia quae loquitur bonis confirmantur actibus, atque in auditorum arctius corde figuntur, et universa q
Abbreviated transcription (Latin):
Deorsũ nãq adpedeᷤ tunice fuĩt qͣsi mala punica. et tintinabu¬
la ꝑgyrũ. quando adtantã excellẽtiã deuote dõ cõlisationis
sacͥdos ꝑuen̾it: ut nichil inillo aliud quã splendor et grã flosq
ut ita dix̾im uarus bonoꝵ oꝑũ uideat᷑ nil abillo aliud cũ os aꝑe¬
rint. qͣm suauissimꝰ hoꝵ sonus audiat᷑. Quia enĩ in malo punico
multa inin̾us grana uno fõris cortice. tegunt᷑ recte. ꝑmala puni¬
ca. multifaria urtutũ oꝑatio uno caritati mimimine. undiq

Expanded text:
Deorsum namque ad pedes tunicae fiunt, quasi mala punica et tintinnabula per gyrum, quando ad tantam excellentiam devotae Deo conversationis sacerdos pervenerit, ut nil in illo aliud quam splendor et gratia, flosque, ut ita dixerim, varius bonorum operum videatur: nil ab illo aliud cum os aperuerit, quam suavissimus horum sonus audiatur. Quia enim in malo punico multa interius grana, uno foris cortice teguntur, recte per mala punica multifaria virtutum operatio, uno charitatis munimine undique
Abbreviated transcription (Latin):
relabat᷑. siñ eũ adcełans. boni oꝑis un ciñ quiꝯtineat ad p̃hendat
Subrogent᷑ eisoẽ eatenuł inauxiliũ ⁊ unte iacinthine quibꝰ utq
sac̾dotis habitꝰ adinuicẽ copulet᷑. idẽ ligature desiducelestis
ut adhanc intrare meream᷑. concordi semꝑ fide. et uita. oꝑe
et ꝓfessione. intab̾ nacdo p̃sentis eccl̃e dnõ seruire studem᷑. Quod
aut suꝑ humerale strictũ erat balteo ut insequentibꝰ ubi ponti¬
delissima uͥtꝰ ⁊ cõtinentia. deqͥ dñs in eiũgło sint inqͥt lũbi ur̃i
p̃cincti et lut̾ne ardit̃e . lumbi. uidelic p̃cincti ꝑꝯtinentiã. luc̃¬

Expanded text:
relabatur, si non eum accelerans boni operis vicinus qui contineat apprehendat. relabatur, si non eum accelerans boni operis vicinus qui contineat apprehendat. Subrogantur eisdem catenulis in auxilium, et vittae hyacinthinae, quibus uterque sacerdotis habitus ad invicem copuletur, id est, ligaturae desiderii coelestis ue ad hanc intrare mereamur, concordi semper fide et vita, opere et professione, in tabernaculo praesentis Ecclesiae Domino servire studeamus. Quod autem superhumerale strictum erat baltheo, ut in sequentibus ubi pontidelissima virtus est continentia, de qua Dominus in Evangelio: Sint lumbi vestri praecincti, et lucernae ardentes . Lumbi videlicet praecincti
Abbreviated transcription (Latin):
caritatiꝰ man̾e habeat duos uncino suꝑ humał anguł emunẽtes
qbꝰ inseraut᷑ catene. hocẽ impso ȩcordio. cuiusq bone actionꝰ ha¬
beat firmã dõ placẽtli intentionẽ q̃ apta sit ꝑomiã suscipiẽde et
ꝯtiriende in se dilectionis dĩ. etꝑami. ita ut siue scła. siue. sc̃õa
q̃q̃ occ̾terit̃. ñ qͣm salubrima ple deuotiois retinaculo laxet. hoc̃
ẽ. namq sa edotẽ inutroq hum̃o ũcitios qi catenulaꝰ rõnał excipi¬
ant habe et ipspis eũ et iaspis rer̃ euentib fycũ dõ placendi
studiũ gerere et hꝰ intentiõe studu in ipsiꝰ. simł. et ꝓami amore
fumari. Inserunt gͦ se uncini. suꝑhumał catenuł. aureiꝰ q̃ de
rõnał summitatib offertuit᷑. cũ ea. q̃mens rõnabilit̃ de int̃na
luce caritatis degustat. mox alacͥta bñ oꝑandi libñt amplexata
suscip̃. ne forte citiꝰ habitꝰ: rõnał pulcherrimꝰ apectore sac̃dotał¬

Expanded text:
in superhumeralis angulis eminentes, quibus inserantur catenae, hoc est in ipso exordio cujusque bonae actionis habeat firmam Deo placendi intentionem, quae apta sit per omnia suscipiendae et continendae in se dilectioni Dei et proximi; ita ut sive prospera seu ae devotionis retinacula laxet. Hoc est namque sacerdotem in utroque humero uncinos, qui catenulas rationalis excipiant, habere; et in prosperis eum, et in asperis rerum eventibus fixum Deo placendi studium gerere, et hujus intentione studii in ipsius simul et proximi amore firmari. Inserunt ergo se uncini superhumeralis catenulis aureis, quae de rationalis summitatibus offeruntur; cum ea quae mens rationabiliter de interna luce charitatis degustat, mox alacritas bene operandi libenter amplexata suscip
Abbreviated transcription (Latin):
stentib demõstrat᷑.S si sublit̃. et bãti iob eloquia. et illoꝵ facta pen¬
samꝰ. et uer̃ cogno̾ imꝰ. qr diuine tre ñ resistit᷑. et uer̃ qr multi sepe
restitunt. Namq płiq scõꝵ infe dnĩ sic̃ umiꝰ cuusq suꝑiꝰ ordo¬
narat᷑ edocuit resiste̾ ꝓ hautur. Resisti aut̃ ira dĩ ñ pot̃. cũ eiꝰ in¬
dignatio sese ut ita dip̃m. mnedaullitꝰ mouet q̃ dũ se mouet hãc¬
oppositiohumana ñ retuet Nec se utilit̾ cuiuslibet dep̃cõ obictt
cũ semel ds̃ aliqͥd abintimis irascendo dispoñ. Hinc ẽ. enĩ qd̾ mo¬
tune irac̃die uĩ placaũ. ad petrã oreb ueniens. et ꝓaq̃ exhibitiõe
diffidens repmissionis trã ing̾di dño irascente ñ potuit. hac de
re et sepe accedens affligit᷑ sepe desidio se excitante turbat᷑. et dis¬
posite ultiois irac̃diã repefłe asemet ipso. ñ ualuit. qͥ hancuolẽte

Expanded text:
istentibus demonstratur? Sed si subtiliter et haec beati Job eloquia, et illorum facta penistentibus demonstratur? Sed si subtiliter et haec beati Job eloquia, et illorum facta pensamus, et verum cognoscimus quia divinae irae non resistitur, et verum quia multi saepe restitnarratus edocuit, restitere. Resistere autem irae Dei non potest, cum ejus indignatio sese, ut ita dixerim, medullitus movet. Quae dum se moverit, hancoppositio humana non retinet, nec se utiliter cujuslibet deprecatio objicit, cum semel Deus aliquid ab intimis irascendo disponit. Hinc est enim quod Moyvinae iracundiae vim placavit, ad petram Oreb veniens, pro aquae exhibitione diffidens, repromissionis terram ingredi Domino irascente non potuit. Hac de re saepe accedens affligitur, saepe desiderio se excitante turbatur, et dispositae ultionis iracundiam repellere a semetipso non valuit, qui hanc volente
Abbreviated transcription (Latin):
cũ multoᷤ indignatioĩ suꝑue animadũsioĩs obuasse. eloquia di¬
itina testant᷑. Annõ ira dĩ isdẽ moyses restiat. qͥ ꝓcadñte ppło erectꝰ
ipsũ suꝑne ꝑcussionis inpetũ mortis sue oblatione restririt dicẽs
Dimitte illis hanc norã alioquĩ dele me de libro quẽ scͥpsisti. Anñ
ire dĩ. aaid̃ restitit c̃ int̃ ac niuenteᷤ mortus turibulũ. sumpsit. at
animadu̾sioĩs. ignẽ incensi fumo temꝑauit. annõ finees tre dĩte
restitit. qui luxiiriãteᷤᷤ cũ aliengens mipso coctu trucidãs telũ
suũ diume indignatioi. obtulit. et furorẽ gladio placauit an
ir̃ od ire dĩ restitit qͥ angło offerenti se offeres placõnis grãm. et
ante tempꝰ ꝓpositũ exegit añ helias ire dĩ restiat. qͥ longo iã cp̃r
t̃re aride subductas de celo pluruias u̾bo retiocanit. Quom igͥ di¬
uine ire nullũ posse resist̾e dr̃ sũ multũ sepe restitisse exẽpliᷤ en¬

Expanded text:
cum multos indignationi supernae animadversionis obviasse eloquia divina testantur. An non irae Dei idem Moyses restitit, qui pro cadente populo erectus, ipsum supernae percussionis impetum, mortis suae oblatione restrinxit dicens: Diirae Dei Aaron restitit, cum inter viventes ac mortuos, thuribulum sumpsit, atque animadversionis ignem incensi fumo temperavit? An non Phinees irae Dei restitit, qui luxuriantes cum alienigenis in ipso coitu trucidans, zelum suum divinae indignationi obtulit, et furorem gladio placavit? An non David irae Dei restitit, qui angelo ferienti se offerens, placationis gratiam et ante tempus propositum exegit? An non Elias irae Dei restitit, qui longo jam tempore terrae aridae, subductas de coelo pluvias verbo revocavit? Quomodo igitur divinae irae nullum posse resistere dicitur, cum multos saepe restitisse exemplis ex
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ pectore suo ferre. s ꝑmaxie tẽ qñdo ministratutꝰ. corã dnõ ad
altare ascendit ut quo saciatꝰ ÷ minist̾iũ. eo sollertiꝰ coto se ꝑmũ¬
dans studio tota industria. m̃tis. exornãs et corꝑis scõꝵ exẽpla
espiciat. hoꝵq sedulꝰ tmitator existens aptũ se diuiniᷤ ex hib̾e
caret aspectibꝰ. Itẽ noĩa filioꝵ isrl̃ aarõ suꝑ pectꝰ suũ memoria¬
le corã dño portat inet̾nũ. qñd p̃sul qͥsq fideł. ñ quã eaꝵ qͥbꝰ p̃latꝰ :
curã int̾mittit hab̾e. s uitã uigit̃ illoꝵ exortando inc̃pando⁊ so¬

Expanded text:
in pectore suo ferre; sed permaxime tunc, quando ministraturus coram Domino ad altare ascendit, ut quo sacratius est ministerium, eo solertius toto se permundans studio, tota industria mentis exornans et corporis, sanctorum exempla respiciat; horumque sedulus imitator existens, aptum se divinis exhibere curet aspectibus. Item nomina filiorum Israel Aaron super pectus suum memoriale coracuram intermittit habere; sed vitam jugiter illorum exhortando, increpando, et conso
Abbreviated transcription (Latin):
designat. q̃ conconcordi serie disposita insac̾cdotis debet. corde sẽꝑ
apparere. Singuli aũt lapides singuł patr̃ nominib inscͥbunt᷑
dum scoꝵ uicior rectã inspiciens qͥ qͥb maxime uirtutũ oꝑibꝰ flo¬
ruert̃ sedula inqͥsitiõe sirutat᷑. et hec cũcta mabditis supecto¬
ris meditando collig̾e. atq oꝑando ꝓferre sagagit. Neq enĩ fine
ceiti rõne sacraniti.ita utraq esis lapidib p̃ciosas redimita
li. iiiͣi. ordines fuerint et horã singłi. qͥ treᷤ habuere lapideᷤ. qͥd nob̾ in¬

Expanded text:
perationem designat, quae concordi serie disposita in sacerdotis debet corde semper apparere. Singuli autem lapides singulis patrum nominibus inscribuntur, dum sanctorum vitam rector inspiciens, quibus maxime virtutum operibus floruerunt, sedula inquisitione scrutatur; et haec cuncta in abditis sui pectoris meditando colligere, atque operando proferre satagit. Neque enim sine certi ratione sacramenti, ita utraque vestis lapidibus pretiosis redimita, li quatuor ordines fuerunt, et horum singuli quique tres habuere lapides, quid nobis in
Abbreviated transcription (Latin):
ñ ficte dilecuoĩs cordi suo firmit̃ adfixã. q̃ũquã mauꝰ ⁊ linguã
tis ꝑcatenulas expͥmit᷑ anreas. qr si c̃ catenula expłimiꝰᷤ auri uir¬
guł uni cõtexit᷑ ita caritas exmultifaria iͥtutũ oꝑatione ꝑfruit᷑
Quas ꝓfecto tirgulas. exponenᷤ apłs ait. faritas patiens ẽ. benig
na÷ caritas ñ emulat᷑. ñ agit ꝑperã. Nõ inflat᷑. ñ ẽ ambitiosa ñ

Expanded text:
non fictae dilectionis cordi suo firmiter affixam; quae nunquam manus et linguam non fictae dilectionis cordi suo firmiter affixam; quae nunquam manus et linguam tis per catenulas exprimitur aureas; quia sicut catenula ex plurimis auri virgulis una contexitur, ita charitas ex multifaria virtutum operatione perficitur. Quas profecto virgulas exponens Apostolus, ait: Charitas patiens est, benigna est: charitas non aemulatur, non agit perperam, non inflatur, non est a
Abbreviated transcription (Latin):
dicta. st̃: qi uͦ qd sepiꝰ dictũ ẽ suꝑ humerale adopũ. cõsũm ationẽ
bonoꝵ. rõnale aũt. adsignificandã. cogitõnum mũditiã ꝑtinet
conexio. q̃ ħ in alt̾utr̃ sociat. recte illã m̃tis industriã. figiate
denũtiat qua doctoꝵ fideliũ intellectꝰ ac fides cũ oꝑatione cõ¬
ungit᷑. Manet enĩ uinctura fabrefacta. ut ase inuicẽ rõnale
et suꝑ humerale nequeãt seꝑari. quando tanta erliditione. tã¬
to oꝑũ studio p̃minet rector. ut nicħ exhis q̃ facienda eẽ cogno¬
u̾it inꝑfectũ relinquat nilexilł q̃ recta fac̾e cͥnit᷑ ꝑincuriã cor¬
dis iurtute. rectitudinis pͥuet Defliuĩt namq indum̃ta pon¬
tificis. et a se inuicẽ mouent᷑. si uł decꝰ oꝑis boni minor cordi cu¬
stodia sordidai. uł castitatẽ pure cogitõnis integͥta ñ seqr̃ ꝑfec¬
te actiois S nec abinuicẽ ualeãt dissolui. habebat sac̃dos mr̃o¬
nali duas catenas exaitro purissimo. id ẽ ꝯtinuationẽ. caste ⁊

Expanded text:
ationem bonorum; rationale autem, ad significandam cogitationum munditiam pertinet connexio, quae haec in alterutrum sociat; recte illam mentis industriam figurate denuntiat, qua doctorum fidelium intellectus ac fides cum operatione conjungitur. Manet enim junctura fabre facta, ut a se invicem rationale ac superhumerale nequeant separari, quoniam tanta eruditione, tanto operis studio praeeminet rector, ut nihil ex eis quae facienda esse cognoverit, imperfectum relinquat; nil ex eis quae recta facere cernitur, per incuriam cordis virtute rectitudinis privet. Defluunt namque indumenta pontificis, et a se invicem moventur, si vel decus operis boni minor cordis custodia sordidat, vel castitatem purae cogitationis integritas non seqe actionis. Sed ne haec ab invicem valeant dissolvi, habeat sacerdos in rationali duas catenulas ex auro purissimo, id est, continuationem castae et
Abbreviated transcription (Latin):
facile rũbat᷑. Capitiũ quippe tunice iacithine firmissimã habec
orã et exsese textã ne facile rũpat᷑. cũ pͥmordiũ bone nr̃e actionis
forti radice timoris diũ. subnixũ. et contra om̃s insidias hostis a¬
tiqͥ. ꝓbat᷑ eẽ munitũ. Tał nãq ora collũ sac̾dotis. pgir̃ uestit et qr¬
nat. qñdo rectori fidutiã loquendi subdit. ac p̃dicandi. celestia
thina. ht̃ horã incapitio textilẽ. sic̃ uext̾mis uestiũ partib si¬
eri solet. cũ doctorquisq eg̾gius atanta ꝑfectione opꝰ uirtutũ
incip̃. ad quantã quilibet alius dutissime laborans iux aliqͣnd
ꝑuenit cũ tanto tuore famulatꝰ omĩ hora iuxta sermonẽ ꝓpħe.
sollicit᷑ ambulat cũ dño dõ suo quantũ aliꝰquis. uł moriturꝰ et
adiudiciũ dñi sui ultim̃ ingͥssurꝰ iuix hab̾e suffic Deorsũ uͦ ad¬

Expanded text:
apitium, etc. Capitium quippe tunicae hyacinthinae firmissimam habet oram, et ex sese textam, ne facile rumpatur, cum primordium bonae nostrae actionis forti radice timoris divini subnixum, et contra omnes insidias hostis antiqui probatur esse munitum. Talis namque ora, collum sacnat, quando rectori fiduciam loquendi subdit, ac praedicandi coelestia thina habet oram in capitio textilem, sicut in extremis vestium partibus fieri solet; cum doctor quisque egregius a tanta perfectione opus virtutum incipit, ad quantam quilibet alius diutissime laborans, vix aliquando pervenit: cum tanto timore famulatus omni hora, juxta sermonem prophetae sollicitus ambulabat cum Domino Deo suo , quantum aliquis vel moriturus, et ad judicium Domini sui ultimum ingressurus, vix habere sufficit. Verum quia
Abbreviated transcription (Latin):
nterpellant de hinc qͥnq filiȩ salphaat. et iudicio dĩ ħȩ-¬
citatẽ accipũt int̾ fr̃s suos: tiec legis plebs ab eugłii poᷤᷤ¬
sessione excludit᷑. Deide iħc in monte morsi succedit:
et discit q̃ sp̃alit᷑ debeant offerri in eccłia. Legi enĩ susce¬
sabbato ꝓpt spẽ qͥetis ecñe: qͥd in kalendis ꝓ inuouatioe
in neomema m̃sis septimi. qͦm ieiutno eiꝰdẽ m̃sis deci
ini diei. qͥd inscenophegia qͣndo figunt᷑ tab̾nacła. qͥn¬
todecimo die sup̃dictim̃sis. Qemde texit᷑ bellũ ẽtͣ
madianitas & morc diuni balaam. In cuiꝰ nece: error
ꝑfidie. ligio crucis int̾ficit᷑. fitq deinde de amalech p̃de
diuisio: &̃ oblatio ex ca animaꝵ intab̾nacło di.
I ost hec filii ruben et gad et dimidia tͥb manasse
nimenta pluruma. hñtes. circa iordanẽ possessionẽ acci¬
piunt: et in repmissionis trã hereditatẽ hab̾e nolt̃. fi¬
pant. habitationẽ cȩlestis patͥe. neqͣꝙͣ. desiderant.

Expanded text:
nterpellant dehinc quinque filiae Salphad, et judicio Dei haereditatem accipiunt inter fratres suos, nec legis plebs ab Evangelii possessione excluditur. Deinde Jesus Moysi in monte succedit, et discit quae spiritaliter debeat offerri in Ecclesia; legi enim succeSabbato propter spem quietis aeternae, quid in kalendis pro innovatione in neomeniis mensis septimi, imo die; quid in scenopegia, quando figuntur tabernacula quinto decimo die supradicti mensis. 14. Dehinc texitur bellum contra Madianitas, et mors divini Balaam, in cujus nece error perfidiae ligno crucis interficitur, fitque deinde Amalech praedae divisio, et oblatio ex ea animarum tabernaculo Dei. 15. Post haec filii Ruben et Gad, et dimidia tribus Manassae, jumenta plurima habentes, citra Jordanem possessionem accipiunt, et in repromissionis terra haereditatem habere nolunt, fipant, habitationem coelestis patriae nequaquam desiderant.
Abbreviated transcription (Latin):
que ititp̃rȩcatione. tͣnsfert᷑ infilios necessitatis. seu stͥlo¬
ris. Q st̃ isti filii necessitatis: ipse psalmꝰ nos docet. Afferti
dño filii di: afferte dño filios arietũ. ẽ ẽ tanta necessitas
q̃ nolenribꝰ imponat᷑ : cũ diumis scͥpturis sueris eruditꝰ.
et leges earũ ac testimonia tuncła scieris u̾itatis: contẽ¬
des cũ adu̾sariis. ligabis eos. et unictos duces incaptiuita-¬
tẽ: ⁊ de hostibꝰ qͦndã atq captiuis lib̾os dĩ efficies ut repẽ. xiii.¬
te dicas cũ syon. Ego sterił et ñ pariens. tͣnsmigͥta ⁊ capti¬
uata: uistos qͥs enutriuit: Ego destituta & sola: ⁊ isti ubierãt:
porro qđ int̃pĩatũ ẽ filios stridoris: ad illũ sensũ refert
qđ timore supplicii et eiꝰ loci uͥ ẽ fletꝰ et stridor dentiũ. de¬

Expanded text:
 interpretationem transfertur in filios necessitatis, seu stridoris. Qui sint isti filii necessitatis ipse psalmus nos docet: Afferte Domino, filii Dei, afferte Domino filios arietum . Quae est tanta necessitas, quae nolentibus imponatur? cum divinis Scripturis fueris eruditus; et leges earum, ac testimonia, vincula scies veritatis, contendens cum adversariis, ligabis eos, et vinctos duces in captivitatem, et de hostibus quondam atque captivis liberos Dei efficies, ut repente dicas cum Sion: Ego sterilis, et non pariens, transmigrata, et captiva; et istos quis enutrivit? Ego destituta, et sola; et isti ubi erant ? 2. Porro quod interpretatum est filios stridoris, ad illum sensum refertur, quod timore supplicii, et ejus loci ubi est fletus et stridor dentium, de
Abbreviated transcription (Latin):
iugali muto corripit᷑: qñ ȩlata mens humilitatis bonũ
qaͣ ten̾e deb̾eat. ab afflicta carne memorat᷑. Sub huiꝰ cor¬
reptionis dotiũ iccͥco balaam ñ obtinuit: qi ad maledi¬
cendũ ꝑgens. uocẽ ñ mñtẽ mutaiit. Consiliũ qͥppe dedit
regi balac: ut mulieres in meritorio pon̾et & ante ia¬
mias earũ aras. Nt uenientes filii isrł priꝰ facͥficarent ̃o¬
lis. et sic ingrecdent᷑ ad mulieres. Unde et fornicat᷑ ifoł
cũ filiabꝰ madian. d qͥd ẽ quod iste balaam ppłm di pos
se decipi certa ratione collegit. dans consiliũ. ut ex il¬
la parte qͣ infirmari nou̾at filios isrł. ꝑnitiosiꝰ eis laq̃i
tendent᷑. ñ dubitans oblata copia feminarũ. fornicatio¬
nis ruina ꝓtinꝰ conlapsuros. Qa concupiscibiles aiõs eoꝵ
p̃cipue affectib animȩ insidiosiꝰ laq̃os p̃tendentes. qͥbꝰ
nos senserint egrotari. Nt u̾bi gr̃a eũ uiderint rationa¬

Expanded text:
jugali muto corripitur, quando elata mens humilitatis bonum, jugali muto corripitur, quando elata mens humilitatis bonum, quod tenere debeat, ab afflicta carne memoratur. Sed hujus correptionis donum idcirco Balaam non obtinuit, quia, ad maledicendum pergens, vocem, non mentem mutavit; consilium quippe dedit regi Balaac, ut mulieres in meritorio poneret, et ante januas earum aras, ut venientes filii Israel prius sacrificarent idolis, et sic ingrederentur ad mulieres. Unde et fornicatur Israel cum filiabus Madian. Sed quid est quod iste Balaam populum Dse decipi certa ratione collegit, dans consilium ut ez illa parte, qua infirmari nouerat filios Israhel, perniciosi eis laquei tenderentur, non dubitans eos oblata copia feminarum fornicationis ruina protinus conlapsuros, quia concuppraecipue affectibus animae insidiosos laqueos perstruentes, quibus nos senserint aegrotare, ut verbi gratia, cum viderint rationa
Abbreviated transcription (Latin):
t̃ hge asina. tͥ bruta gentilitas: auã qͦndã balaã id se.
dnetor idolatͥe. qͣsi brutũ aĩal et milla ratiõe renitũs pe¬
uitentie: q̃uoluit er rore substranit. s: ista angłm diui¬
dit: quẽ homo uide ñ potuit. & uidit et detulit. et locu¬
ta ẽ: ut agnoscẽm. Pterioribꝰ t̃poribꝰ. subaduentu mag¬
ni agłi ci gentilẽ illam plebẽ mutata duritia stoliditatis
solutis ao linguis locutiirã. ita ut q̃ erant subiecta ꝑfidie.
iuoce fid̃i ⁊ confessionis err̃ꝑet. Licet et cato nr̃a ꝑ hocpos-¬
sit intelligi. Plerũq enĩ caro ꝑ molestias tacta flagello
suȩ m̃ti dm̃ nidicat: quẽ mens ipsa carni p̃sidens ñ uide¬
bat. Ita ut anxietate sp̃s ꝓfice in hoc mundo cupientis
tielut iter tendentis impediat: donec ei inisibilẽ qͥ sibi
obuiat innotescat. Unde et bñ ꝑ petrũ dr̃. Correptionẽ
habuit suȩ uesaniȩ subugale mutũ: qđ in hominis uo¬
ce loqñs ꝓħibrat ꝓpħe insipientiã. In fanꝰ qͥppe hõ a fub¬

Expanded text:
 Balaam, id est, seductor idololatriae, quasi brutum animal et nulla ratione renitens poenitentiae, quo voluit errore substravit. Sed ista angelum Dei vidit quem homo videre non potuit. Et vidit et detulit, et locuta est, ut agnosceremus posterioribus temporibus sub adventu magni angeli Dei gentilem illam plebem, mutata duritia stoliditatis, solutis Deo linguis locuturam, ita ut quae erat subjecta perfidiae, in vocem fidei et confessionis erumperet. Licet et caro nostra per hoc possit intelligi. Plerumque enim caro per molestias tacta flagello suae menti Deum indicat, quem mens ipsa carni praesidens non videbat, ita ut anxietate spiritus proficere in hoc mundo cupientis, velut iter tendentis impediat, donec ei invisibilem, qui sibi obviat innotescat. Unde et bene per Petrum dicitur: Corruptionem habuit suae vesaniae subjugale mutum , quod in hominis voce loquens
Abbreviated transcription (Latin):
tẽptatio ocłoꝵ: ꝑ quã figurat᷑ diabolꝰ qͥ tͣnsfigurat se ue¬
lut angłm lucis. et ꝑ heresim uł scisinata ueri similia
hñt regẽ. Nisi enĩ qͣdã simu latio u̾itatis p̃cedat: ñ st̃ he¬
reses amaricantes. ñ scismata exacer bantiũ meccłia Iste gͦ
rex occidit᷑ in uno qͦq homine: qnͣdo qͥsqͥs dap̃nat si¬
mulationẽ. et diligit u̾itatẽ. Og uͦ rex: intp̃cat᷑ conclu¬
sio. Basan aut̃ confusio. Id enĩ agit diabolꝰ semꝑ: ut cõ¬
eludat uã ad dñm. opponendo ydola sua: ne credat᷑
in xp̃o. Conclusio enĩ ꝓ̃cedit: ut rex sequat᷑. Confusio
int̃p̃tat᷑ fortit̾ intellecta. tep̃tatio. Qͥa nimirũ si suꝑet᷑
simulatio q̃ ꝑ scisma uł heresim exacerbat eccłiam. ⁊ cõ¬
clusio q̃ ꝑ sacͥlegiũ claudit fidei uiã: nichilominus cc̃p¬
tatio intelligit᷑. ac deinde intellecta fortit᷑ suꝑatur.

Expanded text:
io oculorum. Per quem figuratur diabolus, qui transfigurat se velut angelum lucis, et per haeresim vel schisma verisimilia habent regem. Nisi enim quaedam simulatio veritatis praecedat, non sunt haereses amaricantes, non schismata exacerbantium in Ecclesia. Iste ergo rex occiditur in unoquoque homine, quando quisque damnat simulationem, et diligit sio, Basan autem confusio. Id enim agit diabolus semper, ut concludat viam ad Dominum, opponendo idola sua, ne credatur in Christum. Conclusio praecedit ut rex sequatur, confusio interpretatur fortiter intellecta tentatio, quia nimirum si superetur simulatio, quae per schisma vel haeresim exacerbat Ecclesiam, et conclusio quae per sacrilegium claudit fidei viam, nihilominus tentatio intelligitur, ac deinde intellecta fortiter superatur.
Abbreviated transcription (Latin):
Quadragesuua .ii.mans ẽ in cãpestribꝰ moab
suꝑ ioruanẽ uirta hierico: uͥ fixer̃ tentoria a dͥomo
solitudinis usq ad belsathaĩ in planitie moab. In
xoni gesta ñarremꝰ Sedens in ea ppło a diumo balaã quẽ mer¬
ccele conchixerat balas. di tuissu bñdicit᷑. s maledictio
iutat᷑ in laudies.S qͥd ẽ qd iste balaam dũ ad ꝓpositũ ten

Expanded text:
unda mansio est in campestribus Moab super Jordanem, juxta Jericho, ubi fixerunt tentoria a domo solitudinis usque ad Belsacham in planitie Moab. In t gesta narremus. Sedens in ea populus a divino Balaam, quem mercede conduxerat Balaac, Dei jussu benedicitur, et maledictio mutatur in
Abbreviated transcription (Latin):
Nabo incp̃tatur conclusio: in qͣ finit᷑ lex. & ñ inuenit᷑
ciꝰ memoria. Porro gr̃a eugłii. absq ullo fine tendit.
Simulq consicłandũ: qđ habitatio tͣnseuntiũ in mon¬
tilꝰ sita sit. & ad huic ꝓfectũ indigeat. Post montẽs enĩ
płimos ad cãpestria moab et fluenta iordanis descendi¬

Expanded text:
Nabo interpretatur, conclusio, in qua finitur Lex, et non invenitur ejus memoria. Porro gratia Evangelii absque ullo fine tenditur. Simulque considera, quod habitatio transeuntium in montibus sita sit, et adhuc profectu indigeat. Post montes enim plurimos ad campestria Moab et Jordanis fluenta descendi
Abbreviated transcription (Latin):
Quadiages mans ẽ dedibongad in sel Ilo ducamꝰ.¬
mon. deblathaim: q̃u̾tit᷑ incontẽptu palatarũ siue ob¬
ꝓbrioꝵ. Et ꝑ hoc discimꝰ om̃ia dulcia ac illecebras uolup
Q̃ si falso obicient beatitudinẽ pariũt: saluatori plenissi¬
me ꝑdocente: qͥ ait. Cũ exꝓbrau̾int uos homines: bea¬

Expanded text:
Quadragesima mansio est de Dibongad in Helmon Deblathaim, quae vertitur in contemptum palatarum, sive opprobriorum. Et per hoc dicimus omnia dulcia ac illecebras voluptQuae si falso objiciantur, beatitudinem pariunt, Salvatore plenissime docente, qui ait: Cum expr
Abbreviated transcription (Latin):
Iricesima .ui. mansꝰ ẽ in phinon. he duc s mus.¬
miansiones: in ordine historie. ñ inueniunt᷑. In his
mortuo aaron m̾mur ãt isr litici pplicont᷑ dm̃ et moỹ sen:
manna fastidiunt. a serpentibꝰ uuln̾ant᷑. S qͥd illud sies¬
nificat. qł morsus mortiferi serpentũ. exaltato eneo ser-¬

Expanded text:
ricesima sexta mansio est in Phunon. Hae duae mansiones in ordine historiae non inveniuntur: in his, mortuo Aaron, murmurant Israelitici populi contra Deum et Moysen, manna fastidiunt, et a serpentibus vulnerantur. 2. Sed quid illud significat quod morsus mortiferi serpentum, exaltato et r
Abbreviated transcription (Latin):
ricesim̃ .iiii.mansio ẽ in monte.or. inextremis fini¬
reꝓinissionis tr̃ã intͣturꝰ erat. et qñꝗͣ. in monte sac̾dotiũ
eleataro filio dereliq̃rit. lex q eos qͥ eã impleuerĩt ꝑducat
ad sũmũ: tam̃ ipsa sublimitas ñ ẽ tnffluenta iordanis:
s in extremis trenoꝵ oꝑũ finibꝰ. Et plangit eũ ppłs .xxx.
diebꝰ. Aaron plangit᷑: iħc ñ plangit᷑. In lege descensus ad
inferos: in engłio ad paradisũ tͣnsinigratio. Audit qͦ cana¬
neus qđ uenisset ifrł: et in locũ exploratoꝵ uͥ qͦndã offen¬
disse ppłm nouerãt. ineunt p̃liũ. et captiuũ duct̃ isrł.
Rursũq in codẽ loco pugnatur ex uoto: uictor uincit᷑.
uicti suꝑat. ꝑ qd intelligimꝰ: ut cũ nos di auxilio desti¬
tutos hostes inuaserĩt dux̾intq captinos. ñ disꝑemꝰ sa¬
lutẽ. s itm̃ armem᷑ ad p̃liũ. Pot̃ fieri ut iuncamꝰ uͥ uicti

Expanded text:
ricesima quarta mansio in monte Hor, in extremis finiremis finibus terrae Idumaeorum. et quamquam in monte sacerdotium Eleazaro filio dereliquerit lexque eos, qui eam inpleuerint, perducat ad summum, tamen ipsa sublimitas non est trans fluenta Iordanis, sed in extremis terrenorum operum finibus. et plangit eum populus triginta diebus. Aaron plangitur, Iesus non plangitur. in lege descensus ad inferos, in euangelio ad paradisum transmigratio. audit quoque Chananaeus, quod uenisset Israhel, et in loco exploratorum, ubi quondam offendisse populum nouerant, ineuntRursusque in eodem loco pugnatur ex voto, victor vincitur, victi superant, per quod intelligimus ut cum nos Dei auxilio destitutos hostes invaserint, duxerintque captivos, non desperemus salutem, sed iterum armemur ad praelium. Potest fieri ut vincam
Abbreviated transcription (Latin):
antẽ carnalẽ de xp̃i diuinitate uen̾ationẽ. in ipsiꝰ xp̃i
altitudine ds mori iubet: cũ mortẽ carnis morsi morce.
autẽ erat xp̃c: ita & ipse dñs. Non pot̃ ciuitas abscondi suꝑ
montẽ constituta. Se scił montẽ. fideles aucẽ suos. in sui
nõis gła fundatos. asserens ciuitatẽ. Prudentia enĩ car¬
nis uiuit. cũ tanꝗͣ pet᷑ ꝑcussa xp̃i humilitas in cruce cõ¬
tez nit᷑. Xp̃c enĩ crucifix ꝰ: iudeis scandalũ ẽ gentibꝰ ant̃
stulticia. Et prudentia carnus mout᷑: cił tanꝗͣ. montis¬

Expanded text:
ergo carnalem de Christi diuinitate desperationem in ipsius Christi altitudine deus mori iubet, cum mortem carnis Moysi in monte petra erat Christus, ita ipse dominus: non potest ciuitas absconmontem constituta : se scilicet montem, fideles autem suos in sui nominis gloria fundatos asserens civitatem. Prudentia carnis vivit, cum tanquam petra percussa Christi humilitas in cruce contemnitur: Christus enim crucifixus Judaeis scandalum est, Gentibus autem stultitia. Et prudentia carn
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓre aliqͣ significanda ꝑsonã gerat: nc̃ tam̃ ꝓpłi udeoꝵ
sublege positi ꝑsonã gerebat. eũq int̾ ꝓpħicam ꝓnun-¬
ciationẽ figurabat. Nam sic̃ moy ses petͣm uirga ꝑcntiẽs
de di uirtute dubitauit: ita ille ppłs qͥ sublege ꝑ moy¬
sen data tenebat᷑. xp̃m ligno crucis affigens. eũ uirtutẽ
dĩ eẽ. ñ credidit. s sic̃ ꝑcussa pet̾ manauit aꝗͣ. sitien¬
tib: sic plaga dñice passionis. effecta ẽ uita credentibꝰ.

Expanded text:
ificanda personam gerat, nunc tamen populi Judaeorum sub lege positi personam gerebat, eumque in prophetica praenuntiatione figurabat. Nam sicut Moyses, petram virga percutiens, de Dei virtute dubitavit, ita ille populus, qui sub lege per Moysen data tenebatur, Christum ligno crucis affigens, eum virtutem Dei esse non credidit, sed sicut percussa petra manavit aqua sitientibus, sic plaga dominicae pa
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯrices t̃cia mans ẽ in deserto sin: hȩc ẽ cades. Sin aũ
scã intp̃tat᷑ tropo antifrasin: sic̃ lucꝰ cũ minime luceat.
senet aaron: legi et sac̾dotio iudeoꝵ sinis ĩpositꝰ. Qͥa nec
ipsi ad tr̃ã reꝓmissionis transcendere ualeant. nec cre¬
moyses offendit dnm̃: et ꝓhibetur tͣnsire iordanẽ. Tur¬
batꝰ enĩ murmure ppłi: dubitant̃ petrã uirgi ꝑcussit:
qͣsi illud ñ posset ds facẽ. ut aqͣ de petra ꝓfilueret. qđ an

Expanded text:
rtia mansio est in deserto Sin. Haec est Cades . Sin autem sancta interpretatur per antiphrasim, sicut lucus cum minime luceat, se, et Aaron legi, et sacerdotio Judaeorum finis impositus: quod nec ipsi ad terram repromissionis transcendere valeant, nec creMoyses offendit Deum, 452 et prohibetur transire Jordanem. Turbatur enim murmure populi, dubitanter petram virga percussit, q