comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
fficium dnĩce duodecimȩ quibusdã ex
partib ad illos respicit. qui surdũ &e mu¬
tum ad dñm adducentes eum deprecant᷑ ut im¬
ponat illimanus. quibusdã aut̃ ad ipsũ mu¬
tũ adaꝑto ore iam recte loquentẽ. Nam ille sur-¬
ris obsurduit. & a p̃dicanda eius laude ob¬
mutuit. Qui aut̃ illum adducunt. & dñm
ꝓ illo deprecantur. uniu̾sum p̃dicatoꝵ sigc̃ant
chorum. quigenꝰ humanũ ad xp̃i grãm uoce
ac litteris inuitare ñ desinunt. & huiꝰ surdi
ac muti ualde ꝯgrua uox est introitus hic.
ds̃ in adiutoriũ meũ intende. tanꝗͣ si medica¬
ta paralysi. que linguam tuã subito ligaue¬
rat. pͥmo eiusdẽ motu lingue dĩ nomen repñ¬
te ad adiuuandũ in uoces. Idem ipse laudans
recte dicit in graduali. Bñdicam dñm inoĩ
tempe. semꝑ laus eius in ore meo. Epła. fidu
ipsos respicit qui ulum adducunt fiduciã
habentes ñ in seipsis. quasi a semet ipsis os
uł aures eius aꝑire possint. s sufficientia nr̃a

Expanded text:
fficium Dominicae duodecimae quibusdam ex partibus ad illos respicit, qui surdum et mutum ad Dominum adducentes, deprecantur eum ut imponat illi manus; quibusdam autem ad ipsum mutum, adaperto ore recte loquentem: Nam ille surris obsurduit, et a praedicanda laude ejus obmutuit. Qui autem illum adducunt, et Dominum pro illo deprecantur, universum praedicatorum significant chorum qui genus humanum ad Christi gratiam voce ac litteris invitare non desinunt. Et hujus surdi ac muti valde congrua 143 vox est introitus hic: Deus, in adjutorium meum intende , tanquam si medicata paralysi, quae linguam suam subito ligaverat, primo ejusdem motu linguae, Dei nomen repente, ad adjuvandum invocet. Idem ipse loquens, recte dicit in graduali: Benedicam Dominum in omni tempore, semper laus ejus in ore meo . Epistola, ipsos respicit, qui illum adducunt, fiduciam habentes non in seipsis, sed quasi a semetipsis, os vel aures ejus aperire possint; sed sufficientia nostra
Abbreviated transcription (Latin):
tes. nescio an melius salubriꝰ ue in tanto discri¬
mine rerũ ag̾e ualeatis. qm uxta apłi moni¬
tũ auferre malũ ex uobis. quanꝗͣ amicꝰ spon¬
si ligare potiꝰ qͣm fugare curabit. ne iã discur¬
rere. ⁊ eo nocere plus possit. Hoc enĩ ⁊ dñs
papa dũ adhuc esset apd̾ nos ob mala quȩ d̃ȩ
ulo audiebat fieri secͥbendo mandauit. s ñ fu¬
it qui fac̾et bonũ. Demq si capi uulpes pusil¬
las demolientes uineam scͥptura salubriter
monet. ñ multomagis lupus magnꝰ & ferꝰ
religandus ẽ. ne xp̃i rumpat ouilia. macter

Expanded text:
tes, nescio an melius salubriusve in tanto discrites, nescio an melius salubriusve in tanto discrimine rerum agere valeatis, quam juxta Apostoli monitum, auferre malum ex vobis . Quanquam amicus sponsi ligare potius, quam fugare curabit, ne jam discurrere et eo nocere plus possit. Hoc enim et dominus Papa, dum adhuc esset apud nos, ob mala quae de illo audiebat, fieri scribendo mandavit; sed non fuit qui faceret bonum. Denique si capi vulpes pusillas demolientes vineam Scriptura salubriter monet , num multo magis lupus magnus et ferus religandus est, ne Christi irrumpat ovilia, oves mactet
Abbreviated transcription (Latin):
ñ est auersus furor eius: s adhuc manus eius ex¬
tenta. slam etiã ita uagus & ꝓfugus suꝑ terram:
qͦd iam ñ licet int̾ suas ñ cessat apd̾ alienos tanqͣ
leo rugiens circuiens ⁊ querens quos deuoret.
& nc̃ apd̃ uos sicut accepimꝰ oꝑat᷑ inquitatẽ &
deuorat plebem ur̃am sicut escã panis. cuius os¬
maledictione ⁊ amar̃ . p. ẽ. uelo. pe. eiꝰ ad effun¬
uiis eiꝰ. &.ii. pa. ñ cognouit. inimicus crucis x.
seminator discordie. fabricator scismatũ. tur¬
bator pacis. unitatis diuisor. cuiꝰ dentes ar
cere blandis sermonib & simulatione uir¬
tutũ. diuites & potentes iuxta illud. Sedet in
insidiis cũ diuitib in occultis. uͭ int̾ficiat in¬
nocentẽ. Demũ cũ fuerit de illoꝵ captata be¬
niuolentia & familiaritate securꝰ. uidebitis
hominẽ aꝑte insurgere in clerũ fretũ tyrãm¬
de militari in surg̾e in ipsos ep̃os. & in omnẽ
passim eccłasticũ ordinem deseiure. Hoc scien¬

Expanded text:
nus ejus extenta. Nam etiam ita vagus et profugus super terram, quod jam non licet inter suos, non cessat apud alienos, tanquam leo rugiens, circuiens et quaerens quem devoret. Et nunc apud vos, sicut accepimus, operatur iniquitatem, et devorat plebem vestram, sicut escam panis. Cujus maledictione et amarus, et viam pacis non cognovit. Inimicus crucis Christi, seminator discordiae, fabricator schismatum, turbator pacis, unitatis divisor: cujus dentes arcere blandis sermonibus et simulatione virtutum divites et potentes, juxta illud: Sedet in insidiis cum divitibus in occultis, ut interficiat innocentem . Demum cum fuerit de illorum captata benevolentia et familiaritate securus, videbitis hominem aperte insurgere in clerum, fretum tyrannide militari, insurgere in ipsos episcopos, et in omnem passim ecclesiasticum ordinem desaevire. Hoc scien
Abbreviated transcription (Latin):
liquit uestigia. ut uͥ semel fix̾it pedẽ. illic ult᷑
om̃ino redire ñ audeat. Deniq ipsam in qua
natus ẽ ualde atrociter cõmouit terrã. ⁊ ꝯt᷑¬
bauit eam. Uñ & accusatꝰ apd̾ dñm papam
scismate pessimo natali solo pulsus ẽ. etiã ab
iurare cõpulsus reu̾sionẽ. ñ ad ipsius apłici
ꝑmissionẽ. P simili dem̃ causa ⁊ a regno fran¬
ooꝵ ecturbatus ẽ scismaticꝰ insignis. Execratꝰ
lardo. cuiꝰ om̃s errores ab ȩccła iam dep̃hen¬
sos atq dampnatos cũ ilio etiã ⁊ p̃ illo de¬
fende acter ⁊ ꝑtinacit᷑ conabat᷑. Et inhis oĩb¬

Expanded text:
liquit vestigia, ut ubi semel fixerit pedem, illuc ultra liquit vestigia, ut ubi semel fixerit pedem, illuc ultra redire omnino non audeat. Denique ipsam, in qua natus est, valde atrociter commovit terram, et conturbavit eam. Unde et accusatus apud dominum Papam schismate pessimo, natali solo pulsus est; etiam et abjurare compulsus reversionem, nisi ad ipsius Apostolici permissionem. Pro simili deinde causa et a regno Francorum exturbatus est schismaticus insignis. Exsecratus lardo: cujus omnes errores, ab Ecclesia jam deprehensos atque damnatos, cum illo etiam et prae illo defendere acriter et pertinaciter conabatur.
Abbreviated transcription (Latin):
bis tñ cõmissam e S dubiũ esse ñ potest scire
uos qd̾ apd̃ uos sit. qñ idusq ad nos utiꝙ tã
remotos potuit ꝑuenire. Nec mirũ fiñ horam
p̃uid̾e ac nocturnũ furis ingressũ obseruare
quiuistis : mirũ aut̃ si dep̃hensũ iamñ agnos¬
citis. ñ tenetis. ñ phibetis exportare spolia urã.
imo p̃ciosissimas xͥ exuiuas. animas uideli¬
cet quas sua ymagine p̃signiuit. suo cruore
redemit. Ad hec forsitan heretis: ⁊ miramini
quẽnã dice̾ uelim. Ernaldum loquor de bria:
qui utinã tam sane esset doct᷑ne. qm dist̾cte ẽ
uite. Et si uultis scire. homo ẽ neq manducanꝰ
neq bibens: solo cũ diabolo esuriens ⁊ sitiens
sanguinẽ animaꝵ. unus de nii m̾o illoꝵ. qͦs
apłica uigilantia notat. habentes formã pi¬
etatis. uirtutẽ illius penitꝰ ab negantes. ⁊ ip¬
se dñs. uemient inqͥt aduos in ueitim̃tis ouiũ.
u̾cũq ꝯu̾satus ẽ tam feda post se. ⁊ tã seua re¬

Expanded text:
is tamen commissam? Sed dubium esse non potest, scire vos, quod apud vos fit, quando id usque ad nos utique tam remotos potuit pervenire. Nec mirum, si non horam praevidere, aut nocturnum furis ingressum observare quivistis. Mirum autem, si deprehensum jam non agnoscitis, non tenetis, non prohibetis exportare spolia vestra, imo pretiosissimas Christi exuvias, animas videlicet, quas sua imagine praesignivit, suo cruore redemit. Adhuc forsan haeretis, et miramini, quemnam dicere velim. Arnaldum loquor de Brixia, qui utinam tam sanae esset doctrinae, quam districtae est vitae. Et si vultis scire, homo est neque manducans, neque bibens, solo cum diabolo esuriens et sitiens sanguinem animarum. Unus de numero illorum quos apostolica vigilantia notat, habentes formam pietatis, virtutem illius penitus abnegantes : et ipse Dominus, Venient, inquiens, ad vos in vestiubicumque conversatus est, tam foeda post se, et tam saeva re
Abbreviated transcription (Latin):
esse pastores. qui noui heretici calũpniis
studeant obuiare. ⁊ inmaculatã sponsam
um uro uirginẽ castam exhib̾e xp̃o. Nos
itaq qͥ in beati petri cathedra cui a dño di
& uniu̾sa ipsius pet̾ ꝑuersa doginata. scõꝵ ca¬
nonũ auctoritate cũ suo auctore dãpnaiumꝰ:
eiꝙ tanꝗͣ heretico ꝑpetuũ silentiũ imposuimꝰ.
uniu̾sos ꝙͦ erroris sui sectatores ⁊ defensores.
a fideliũ ꝯsortio sequestrandos. excõmunicati¬
onis iuncło innodandos esse censemꝰ Dat̾. la¬
terani xuii. kł̃. augusti. Ad

Expanded text:
esse pastores, qui novi haeretici calumniis studeant obviare, et immaculatam sponsam uni viro virginem castam exhibere Christo. Nos itaque qui in beati Petri cathedra, cui a Domino et universa ipsius Petri perversa dogmata sanctorum canonum auctoritate cum suo auctore damnavimus, eique tanquam haeretico perpetuum silentium imposuimus. Universos quoque erroris sui sectatores et defensores, a fidelium consortio sequestrandos, et excommunicationis vinculo innodandos esse censemus. Datum Laterani XII Kal. Augusti, CD
Abbreviated transcription (Latin):
rem xͥ concessiss quoq recusantes uti. secun¬
tur illum ultra t̾minũ p̃cepti. spontanei sec¬
tatores consilii. qͦd in euangło diues adoles¬
cens facere nolent᷑ abiit tristis. & cum illo ꝑ¬
huiusmodi ẽ petenti ꝙ dicenti. obsecro ut
fiat sp̃s tuus duplex in me. dicit ascensor ce¬
li dñs iħs. Si uideris quando tollar ate. erit
qͦd petisti. Si uideris .i. si ocłos mentis ad t̾rena
non deflexeris. sed solis celestib inhiaueris. erit
qͦd petisti. In talib quippe duplex fit sp̃s xp̃i.
quia cum ille mittis inter homines ambulaue¬
rit. sicut significauit sp̃s sc̃s. dum suꝑ eum
inspecie columbe apparuit. istos idem sp̃s mi¬
tes pariter et zeloferuentes reddit. Ad sub di¬
tos namq ꝓ ut causa uel tempꝰ exigit. nunc¬
in uirga. nunc in spũ ueniunt mansuetudi¬
nis. hec illa iocunditas ẽ. cuius uocẽ in intro¬
itu usq ad extremũ terrȩ nunciare iubem᷑.

Expanded text:
rem Christi concessis quoque recusantes uti, sequunrem Christi concessis quoque recusantes uti, sequuntur illum ultra terminum praecepti, spontanei spectatores consilii. Quod in Evangelio dives adolescens facere nolens, abiit tristis . Igitur ejusmodi est petenti et dicenti: « Obsecro ut fiat spiritus tuus duplex in me, » dicit ascensor coeli Dominus Jesus: « Si videris, quando tollar a te, 111 erit quod vidisti . » Si videris, id est si oculos mentis ad terrena non deflexeris, sed solis coelestibus inhiaveris, erit quod petisti. In talibus quippe duplex fit spiritus Christi, quia cum ille mitis inter homines ambulaverit, sicut signavit Spiritus sanctus, dum super eum in specie columbae apparuit , istos idem spiritus mites pariter et zelo ferventes, reddit. Ad subditos namque, prout causa vel tempus exigit, nunc virga, nunc spiritu veniunt mansuetudinis . Haec illa jucunditas est, cujus vocem in introitu usque ad extremum terrae nuntiare jubemur
Abbreviated transcription (Latin):
freno & oris custodia ꝑ ociosa uel etiam ociosa
uerba. facile uagatur. difficile dum petit au¬
ditur: quia uidelicet a uanis quib assueta ẽs
usq ad aures dñi sabaoth tantum est inter¬
uallũ. ut ñ facile audiri mereat᷑. Et bis qui¬
dem qui eiusmodi sunt. alibi dicit apłs. Pe
Nis autem qui sicut ait in fine lectionis huiꝰ.
immaculatos se ab hoc secło custodiunt exem¬
plo apłoꝵ. Familiarit̾ dñs ait. Petite & acc ipĩ
s et corde secutus: audire meruit. Postula¬
a me quod uis. ut faciam tibi. anteqmͣ tollar
ate. At ille merito concessa cum magna fi¬
de utens fidutia: obsecro inquit ut fiat sp̃c
tuus duplex in me. helias enim currus isrł
ficat. qui eccłam suam ut auriga uerbo doc¬
trine sue regit: et ut currus diuinitatis
sue uehicło in celum subuehit. helyseus uero
qui semel & it̾m atq tercio residere sibimet
ꝑmissus. ob amorẽ magistri ꝑmisso noluit uti

Expanded text:
freno et oris custodia, per otiosa vel etiam noxia freno et oris custodia, per otiosa vel etiam noxia verba facile vagatur, difficile dum petit, auditur, quia videlicet a vanis, quibus assueta est, usque ad aures Domini Sabaoth tantum est intervallum, ut non facile mereatur audiri. Et his quidem, qui ejusmodi sunt, alibi dicit idem apose petatis . » His autem qui, sicut ait in fine lectionis hujus, immaculatos se ab hoc saeculo custodiunt, exemplo apostolorum, familiariter Dominus ait: Petite et accipietsed et corde secutus, audire meruit: « Postula quid vis, ut faciam tibi antequam tollar a te . » Et illa merito concessa, cum magna fide utens fiducia: « Obsecro, inquit, ut fiat spiritus tuus duplex in me . » Elias etenim currus Israepitulo significat, qui Ecclesiam suam ut auriga, verbo doctrinae suae regit, et ut currus divinitatis suae vehiculo in coelum subvehit. Elisaeus vero, qui semel et iterum atque tertio residere sibimet permissus ob amorem magistri, permisso noluit uti,
Abbreviated transcription (Latin):
iustum. et ipse ẽ ꝑpitiatio ꝓpeccĩs nr̃ĩs. Nam
ut spem nrãm ad petendum animaret. abit
in celum ꝑ passionis uiam. hoc circa finẽ ser¬
monis quem in cena habuit inculcare et repli¬
care dignatus est. subiecta ꝓtinus oratione.
Qua completa. confestim traditus ẽ. Uerum ñ
qualescunq simus nos oblatam apłis petendi
facultatẽ. nob̃ eque ut illis rapiendã eẽ pute¬
mus. Nisi enim illoꝵ similes simus. qui hic
audire merebant᷑. quibꝰ et supra scđm lucã
dycerat. Uos estis qui ꝑmansistis mecũ in tẽp¬
tationib meis. nisi in qͣm illoꝵ similes simus.
eadem fidutia nos ad petendũ uti ñ possumus.
tes uosmet ipsos. Fallit enim semet ipsũ miles:
qui auditor tantum & non factor impii. lar¬
ga ꝓ solo auditu donatiua reposcit. Idẽ pꝰ pau¬
ca. Siquis autẽ putat se religiosum eẽ ñ re¬
frenans linguã suam s seducens cor suũ. huiꝰ
uana ẽ religio. Sane dum petimus. lingua
que quadam legatione fungit᷑ ꝓpͥa. si absq

Expanded text:
ustum, et ipse est propitiatio peccatorum . » Nam ut spem nostram ad petendum animaret, abiturus in coelum per passionis viam, hoc circa finem sermonis, quem in coena habuit, inculcare et replicare dignatus est, subjuncta protinus oratione qua completa, protinus traditus est. Verum non qualescunque simus nos, oblatam apostolis petendi facultatem, nobis aeque ut illis rapiendam esse putemus. Nisi enim illorum similes simus, qui haec audire mereantur: quibus et supra secundum Lucam dixerat: « Vos estis, qui permansistis mecum in tentationibus meis : » nisi, inquam, illorum similes simus, eadem fiducia nos ad petendum uti non possumus. ntum, fallentes vosmetipsos . Fallit enim semetipsum miles, qui auditor, tamen non factor imperii, larga pro solo audito donativa reposcit. Idem post pauca: Si quis autem putat se religiosum esse, non refrenans linguam suam, sed seducens cor suum, hujus vana est religio Sane dum petimus lingua, quadam propria legatione fungitur, si absque
Abbreviated transcription (Latin):
pietis ut gaudiũ urm̃ sit plenum. Hec enim
dñs de ascensionis sue gła locutus ẽ. ꝑ qͣm dis¬
cipuli eius certi facti de illiuis omĩpotentia pe¬
tere ceꝑunt in enis nomine eius ut gaudiũ
eorum e̾e̾t plenum. et ꝑseuerantes unanimit᷑
in oratione cum mulierib & maria matre ihu
et frĩb eius. decimo die acceꝑunt sꝑm sem̃. Nͣ¬

Expanded text:
tis, ut gaudium vestrum sit plenum . Haec enim Dominus de ascensionis suae gloria locutus est, per quam discipuli ejus certi facti de illius omnipotentia, petere coeperunt in nomine ejus, ut gaudium eorum sit plenum; et perseverantes unanimiter in oratione cum mulieribus, et Maria matre ejus, et fr
Abbreviated transcription (Latin):
tum significauit. Nec p̾tereundũ qr nec colle¬
quos anudius t̾cius cunctis lectionib tanqͣm¬
a corꝑib capita p̾cidimus. donec capud nrm
xp̃c resurgendo nobis reddat᷑. cuius resurrecti¬
onis similitudo in his qui baptirati de fontib
sentatur. nec ante hoc signa ecclie concrepant. quo
causa iam suꝑus dicta ẽ. De¬

Expanded text:
to significavit. . Nec praetereundum, quia neque colleto significavit. . Nec praetereundum, quia neque collequos a nudiustertius cunctis lectionibus, tanquam corporibus capita praescidimus, donec caput nostrum Christus resurgendo nobis reddatur, cujus resurrectionis similitudo in his, qui baptizati de fontibus sentatur: nec ante hoc signa Ecclesiae concrepant, quorum causa jam superius dicta est.
Abbreviated transcription (Latin):
quod nulla lectione p̾missa cantatur.
solummꝰ uox ẽ. qui inp̾senti assunt baptizandi.
adhuc peccati originalis ueneno infecti. & ideo
festinant ad baptismũ ut iuuenescant. euẽad¬
modum desiderat ceruus ad fontes aquarũ. qd̾
maxime ex subsequente collecta confirmat᷑. Om¬
ni potñs sempit̾ne d̾s respice ꝓpitius ad deuotio¬
nem ppłi renascentis. qui sicut ceruus aquarũ
tuarum expetit fontẽ. E contra lectio pͥma nul¬
lo subsequente cantico t̾minata ẽ. uidelicet qr
creatis ꝙ completis mundi cunctis oꝑib. ñ can¬
tauit dignas homo ingratus deo creatori grãs.
s obmutuit a laude. dĩ. & audito serpente con¬
tra p̾ceptũ qd̾ audierat obiutuit. Unde & bap¬
tirando dicitur effeta. quod ẽ adaꝑire. sumptũ
de euangłio quo dñs nr̃ curationẽ humani ge
neris qd̾ sic obsurduerat. ꝙ obmutuerat ut dic¬
tũ ẽ in eo. quem sanauit hominẽ surdũ & mu¬

Expanded text:
quod nulla lectione praemissa cantatur. quod nulla lectione praemissa cantatur. solummodo vox est, qui in praesenti adsunt baptizandi, adhuc peccati originalis veneno infecti, et ideo festinant ad baptismum, ut juvenescant, « quemadmodum desiderat cervus ad fontes aquarum. . » Quod maxime ex subsequenti Collecta, confirmatur: Omnipotens sempiterne Deus, respice propitius ad devotionem populi renascentis, qui, sicut cervus, aquarum tuarum expetit fontem. Econtra lectio prima nullo subsequenti cantico terminata est, videlicet, quia creatis et completis mundi cunctis operibus non cantavit dignas homo ingratus Deo Creatori gratias: sed obmutuit a laude Dei, et, audito serpente, contra praeceptum quod acceperat, obsurduit. Unde et baptizando dicitur, Ephphetha, quod est adaperire, sumptum de neris, quod sic obsurduerat et obmutuerat, ut dictum est, in eo, quem sanavit, homine surdo et mu
Abbreviated transcription (Latin):
antica que his trib lectionib chorus
ssuccunt. singła singłis. exultationem
inddicant renatoꝵ. quod iure exultare debeant.
quia submersis omĩb peccatis. ipsi ꝑ
mare baptismi transeunt lib̾ati.
uerum hec exultatio in metu ꝙ tre¬
more debet esse. ꝙ cum laboriosa et
necessaria carnis mortificatione. qͣmdu sumus in
corpe. stantes sicut in apocalypsi legimꝰ supra mare
uitreum. qd̾ graues & rursum oneratos peccatis
substinere non pot̾. Unde oportet. ut abiectis om¬
nib secłi curis. ꝙ simplici tunica contenti. ꝑsista¬
mus uel ambulemꝰ suꝑ hoc uitreũ mare baptis¬
mi. mixtũ igne sp̃s scĩ. tenentes sicut ibi legitur
citharas dei .i. tota carne mortificati. & in laude
d̾ĩ extenti. canendo trementes & tremendo canẽ¬
tes: iuxta illud. Seruite dño intimore & exul¬
tate ei cũ tremore. Bene gͦ uerba canticoꝵ moisi
& ꝓpħarum. que succimmus in tractus efferimꝰ.
uartus tractus in hoc differt a ceteris:

Expanded text:
antam, quae his tribus lectionibus chorus succinit, singula singulis exsultationem indicant renatorum, quod jure exsultare debeant, quia submersis omnibus peccatis, ipsi per mare baptismi transeunt liberati. Verum haec exsultatio in metu et tremore debet esse, et cum laboriosa et necessaria carnis mortificatione, quandiu sumus in corpore, stantes, sicut in Apocalypsi legimus, supra mare vitreum, quod graves et rursum oneratos peccatis sustinere non potest. Unde oportet, ut abjectis oneribus saeculi, et simplici tunica contenti, persistamus, vel ambulemus super hoc vitreum mare baptismi, mistum igne Spiritus sancti, tenentes, sicut ibi legitur, citharas Dei, id est, tota carne mortificati, et in laude Dei extenti, canendo trementes, et tremendo canentes, juxta illud: « Servite Domino in timore, et exsultate ei cum tremore . » Bene ergo verba canticorum Mosi et prophetarum, quae succinimus, in tractus efferimus,uartus tractus in hoc differt a caeteris,
Abbreviated transcription (Latin):
nib dñ sacrificent amici. dum trucidant ini¬
mici. Dñs inquit moyses pugnabit ꝓ uob. et
uos tacebitis. Quandui gͦ torcular calcat solus et
indum̃tũ eius sanguine consꝑgit᷑. qͣmdui liga¬
tus deridet᷑. uelata facie colaphizatꝰ. & alapatus.¬
& consputus. quandiu illudit᷑. ueste alba indutꝰ.
itemq harundinẽ accipiens in dexf̃a. uestemq
purpureã. et spineã coronã. dauoꝵq frxu¬
Hram. quib in cruce pendens. legis factusẽ¬
I. maledictũ. bibitq aceti poculum. quandus
tot opprobriis exsaturatur. tandu nos .i.¬
a mane usq ad horam nonã. iuge ac ꝓfundũte¬
neamus silentiũ merori amicũ. & int̾iorẽ pe¬
netrantes meditationis solitudinẽ. soluentesq
cum moyse calciamenta de pedib nr̃is audi¬
amus illum tanqͣm de medio rubi dicentẽ. Ui¬
dens uidi afflictionẽ ppłi mei qui ẽ in egypto.
& gemitũ eius audiui. & descendi liberare eũ.

Expanded text:
nibus. Non sacrificent amici, dum trucidant ininibus. Non sacrificent amici, dum trucidant inimici. « Dominus, inquit Moyses, pugnabit pro vobis et vos tacebitis . » Quandiu ergo torcular calcat solus, et indumentum ejus sanguine conspergitur , quandiu ligatus deridetur, velata facie colaphizatur, et alapatus, consputus, quandiu illuditur veste alba indutus, itemque arundinem accipiens in dextera, vestemque purpuream, et spineam coronam, clavorumque fixuram, quibus in cruce pendens, legis factus est maledictum, bibitque aceti poculum, quandiu tot opprobriis exsaturatur Matth.est a mane usque ad horam nonam, juge ac profundum teneamus silentium, moerori amicum, et interiorem penetrantes meditationis solitudinem, solventesque cum Moyse calceamenta de pedibus nostris, audiamus illum tanquam de medio rubi dicentem: « Videns vidi afflictionem populi mei, qui est in Aegypto, et gemitum ejus audivi, et descendi liberare
Abbreviated transcription (Latin):
fferendum gͥ est gaudiũ tantȩ salutis
tanteq necessarie redemptionis. tanti p̾.¬
CN. ciuus pondere captiuitas mundi redẽpta ẽ
inferni claustra confracta funt. ianue celorũ
aꝑre sunt. latro penitentie exemplũ cum dño
paradysũ ingressus. differendũ inqͣm usq in diẽ
terciũ. quo tantus ille uictor resurrexit. qͦ nob
uictoriã suã annuntiauit. quo nob̾ in semet¬
ipso. qͦd de nobis sꝑemus ostendit. & tunc ꝓ re¬
demptione animarũ que hac die patrata est.
& ꝓ resurrectione corꝑm que illa die condita ẽ.
ꝓ boc inqͣm duplici munere. inenarrabilis.
inestimabilis. infinite sollemnitas dignitatis.
toto corde. toto ore. totisq uirib celebranda ẽ.
Hac int̾im die tͥsticia regnet. Hac inqͣm die tͥsti¬
cia denominata. idẽ tristi die contͥstem᷑ ad peni
nr̃am configant. crux eius urãm suspendat con¬
cupiscentiã. compatiam᷑. ut conregnemꝰ. Hodie
ñ sacrificemus. dum nobis hostia tollit᷑ de ma.¬

Expanded text:
fferendum est igitur gaudium tantae salutis, tantae tamque necessariae redemptionis, tanti pretii, cujus pondere captivitas mundi redempta est, inferni claustra confracta sunt, januae coelorum apertae sunt, latro poenitentium exemplum, cum Domino paradisum ingressus est . Differendum, inquam, usque in diem tertium, quo tantannuntiavit, quo nobis in semetipso, quid de nobis speremus, ostendit, et tunc pro redemptione animarum, quae hac die patrata est, et pro resurrectione corporum, quae illa luce condita est, pro hoc, inquam, duplici munere inenarrabilis, inestimabilis, infinitae solemnitatis, dignitatis toto corde, toto ore totisque viribus concelebranda est. Hac interim die tristitia regnet, hac, inquam, die tristitia denominata, id stram transfigant, crux nostram suspendat concupiscentiam, compatiamur ut conregnemus. Hodie non sacrificemus, dum nobis hostia tollitur de ma
Abbreviated transcription (Latin):
sponsus. conuenient̾ leticiã ꝓferens cotidianã.
salubris tristicie nigredinẽ leto candore obdu¬
cimus. iuxta illud. Non possunt filii sponsi
lugere: quãdui cumi illis ẽ sponsus. Conuenienter
ergo in albis ꝑcedentes. similiter etiã om̃es a senb
usq ad infantes manipulos portamus. quia uide¬
licet mnilla uita que ꝑ albas significat᷑ ꝓpͥam unꝰ¬

Expanded text:
sponsus, convenienter laetitiam praeferentes, quotidianam sponsus, convenienter laetitiam praeferentes, quotidianam salubris tristitiae nigredinem laeto candore obducimus, juxta illud: « Non possunt filii sponsi lugere, quandiu cum illis est sponsus . » Convenienter ergo in albis procedentes, simul etiam omnes a senibus usque ad infantes, manipulos portamus, quia videlicet in illa vita, quae per albas significatu
Abbreviated transcription (Latin):
Tunc sollenne ẽ cantorib s et om̃i choro psallen-¬
tium p̃ciosum de sacrario caꝑe uestitũ. et mag¬
nis uocib atq amplificatis cantib ioꝯdum sacri-
ficu celebrare ꝯuiuiũ. Causa postulat quiddã nr̃i
ordinis .i. monachoꝵ. ũ pret̾ire ꝓpͥum. Solemus.N.
in huiuscemodi festis omẽs in albis stare. uel ꝓce¬
dere. quaueste nouã scõꝵ uitã designari suꝑius
expositum ẽ. Tunc namiq in ꝯtemplatione hu-¬
ius nouitatis positi sumus. de qua nos hortatur
apłs dicens. ut quomͦ surrexit xp̃e dñs a mortu¬
is ꝑ głam patris. ita et nos in nouitate uite ambu¬
lemus. Itaq cum simus come ille de quib scͥptũ
ẽ come eius sicut elate palmarũ. ngre quasi
coruus. quia scilicet capiti nr̃o adherentes hu-¬
mili conscientia nigri eẽ. et uicto mundo sur¬
sum tendere debemus. tunc tamen quando cõ-¬
memorat᷑ eius secłistatus. quo cũ filus semꝑ ẽ

Expanded text:
Tunc solemne est cantoribus, sed et omni choro psallenTunc solemne est cantoribus, sed et omni choro psallentium, pretiosum de sacrario capere vestitum, et magnis vocibus atque amplificatis cantibus jucundum sacri sacrificii celebrare convivium. Causa postulat quiddam nostri ordinis, id est monachorum, non praeterire proprium. Solemus enim in hujusmodi festis omnes in albis stare vel procedere: qua veste novam sanctorum vitam designari superius expositum est. Tunc namque in contemplatione ejus novitatis positi sumus, de qua nos hortatur Apostolus dicens: « Ut quomodo surrexit Christus a mortuis per gloriam Patris, ita et nos in novitate vitae ambulemus . » Itaque cum simus comae illae, de quibus scriptum est: « Comae ejus sicut elatae palmarum, nigrae quasi corvus , » quia scilicet capiti nostro adhaerentes, humili conscientia nigri esse, et victo mundo sursum tendere debemus; tunc tamen quando commemoratur ejus saeculi status, quo cum filiis semper est
Abbreviated transcription (Latin):
conditũ inuoluit ioseph. Pallia uero que ut die¬
tum ẽ sollennit appendunt᷑ parietib templi:¬
qͦd nobis presentes sollennitates ꝯmemorant: uͥ
exhibebit sibi xp̃c głosam sponsam ñ habentẽ
maculã uel rugam. Codices quoq euuangłici au¬
ro et argento lapidibq p̃ciosis ñ inmerito deco-¬
rant᷑. in quib rutilat aurũ celestis sapientie ni-¬
tet argentũ fidelis eloquentie. fulgent miracłoꝵ
preciosi lapides. que manus xp̃i tornatiles auree
plene iacinctis oꝑate sunt. Nis atq aluis huiisce¬
mo di ornatib loquit᷑ quodanimꝰ regina que as¬
sistit a dextris spetiosissimi ac potentissimi regis
ut uestitũ deauratũ et uarietates quib ipsa
circũamicta ẽ. omnẽq głam eius que ẽ abintus.
in fimbrus aureis .i. in ꝑseuerantia bonoꝵ oꝑi
recogitemus et ad memoriã reuocemus. & ad mo-¬
niti de uisibilib inuisibiles ornatus atq reposi-¬

Expanded text:
conditum involvit Joseph . Pallia vero, quae ut dicconditum involvit Joseph . Pallia vero, quae ut dictum est, solemniter appenduntur templiquod nobis praesentes solemnitates commemorant, « ubi exhibebit sibi Christus gloriosam sponsam, non habentem maculam vel rugam . » Codices quoque evangelici auro et argento, lapidibusque pretiosis non immerito decorantur, in quibus rutilat aurum coelestis sapientiae, nitet argentum fidelis eloquentiae, fulgent miraculorum pretiosi lapides, quae manus Christi tornatiles aureae plenae hyacinthis operatae sunt. His atque aliis hujusmodi ornatibus loquitur quodammodo regina, quae assistit a dextris speciosi ac potentissimi regis, ut vestitum deauratum, et varietates, quibus ipsa circumamicta est, omnemque gloriam ejus, quae est ab intus inrecogitemus et ad memoriam revocemus, et admoniti de visibilibus, invisibiles ornatus et reposi
Abbreviated transcription (Latin):
osissimũ habere possemus: merito illic circum¬
poneremus. Archana gͦ aliqua. quesitu et intelle¬
ctu digna. cum hac discretione animaduer sa sunt
Nam corꝑale lineum in quo dñice passionis cele¬
bramus memoriã. tribulationẽ eius et singłarẽ
designat in eo carnis mundiciam. Linũ quippe
de terra natũ. multis attritũ p̾ssuris. ad niuei
candoris honorẽ et lenẽ subtilitatẽ ꝑuenit. Gros¬
sum et ingloriũ de terra ꝯsurgit. s int̾ p̾menti
um manus opificũ subtiliat᷑ et candescit. Tri¬
bulationẽ ergo dñi in lineo corꝑali aduertimus.
ascendit enim sieut uirgultum et sieut radix
de terra sitienti non habens spetiẽ neq decorem.
s ꝓpter munditiã anime sue quã pro peccato
nro posuit. uidebit semen longeuũ. et uoluntas
am̃ in manu eius directa est. Quod diligentiores
obseruant ut duplex corꝑale sit. linteamina sig¬
nificat capitis dñi. quib corpus eiꝰ aromatibus

Expanded text:
osissimum habere possemus, merito illi circumosissimum habere possemus, merito illi circumponeremus. Arcana ergo aliqua, quaesitu et intellectu digna, cum hac discretione animadversa sunt. Nam corporale lineum, in quo Dominicae passionis celebramus memoriam, tribulationem ejus, et singularem designat in eo earnis munditiam. Linum quippe de terra natum, multis attritum pressuris, ad nivei candoris honorem et levem subtilitatem pervenit. Grossum et inglorium e terra consurgit, sed inter manus prementium opificum subtiliatur et candescit. Tribulationem ergo Domini in lineo corporali advertimus. « Ascendit enim sicut virgultum et sicut radix de terra sitienti, non habens speciem neque decorem ; » sed propter munditiam animae suae, quam pro peccato nostro posuit, videbit semen longaevum, et voluntas Domini in manu ejus directa. Quod diligentiores observant, ut duplex corporale sit, linteamina significans capitis Domini quibus corpus ejus aromatibus
Abbreviated transcription (Latin):
li uel eadem ratione ꝓponi. ut in illo nob̾ eluceat.
qualis interioris domus dei qͦd sumus nos ornatꝰ
esse debeat. Quanuis enĩ auctor uet̾um et nouorũ
figuratarũ ꝓmissoriũ sacramenta mutauerit.
quia ꝓnussa ꝑfecit. ⁊ denuntiationib ut ait mag¬
nus leo cessationẽ imposuit. qm̃ denuntiatꝰ ad ue¬
nit. in p̾ceptis tamen uel figuris moralib nulla
ueteris testamenti reꝓbata decreta. s euũgłico ma¬
gisterio multa sunt aucta. Dictis. factis. puleriꝰ
magisterium sequens eccła rerum habitu uisibi-¬
lium res imitatur inuisibiles. ñ solũ in eoꝵ de qͥb
supradictum ẽ ministroꝵ sacro cultu. s in ceteroꝵ
quoq templiuel altaris ornatu. Nam si nulla
significant᷑ in hoc quoq sp̃ualia. cur preciosa
pallia et obserica dorsalia parietib appendunt᷑.
et sacroscm dñi corpus. lineo corꝑali supposito
obtegitur. Nam iuxta dignitatẽ eius. qͦd p̾ci¬

Expanded text:
li vel eadem ratione proponi; ut in illo nobis eluceat, li vel eadem ratione proponi; ut in illo nobis eluceat, qualis interioris domus Dei, quod sumus nos, ornatus esse debeat. Quamvis enim auctor veterum et novarum figuratarum promissionum sacramenta mutaverit, quia promissa perfecit et denuntiationibus, ut ait magnus Leo, cessationem imposuit, quoniam denuntiatus advenit, in praeceptis tamen vel figuris moralibus , nulla prioris testamenti reprobata decreta, 25 sed evangelico magisterio multa sunt aucta. Dictis, factis, pulchrius dines, cujus magisterium sequens Ecclesia, rerum habitu visibilium, res imitatur invisibiles, non solum in eorum, de quibus supra dictum est, ministrorum sacro cultu, sed in caeterorum quoque templi vel altaris ornatu. Nam si nulla significantur in hoc quoque spiritualia, cur pretiosa pallia, et holoserica dorsalia parietibus appenduntur, et sacrosanctum Domini corpus lineo corporali superpositum obtegitur? Nam juxta dignitatem ejus, quod preti
Abbreviated transcription (Latin):
rum gẽmas q hostiarum multitudinẽ querere.
s offerentiũ uoluntatẽ. Ceterum ubi oportunitas
et opes ñ deerant: dñs ipse sͥ aurea et argentea
fieri mandauit oꝑa. sũma artificũ industria.
Nec statim illud nob̾ obitiat᷑. ex dictis beati iero¬
nimi qͦd si ex ueteri testamento suscipimꝰ. ꝯse¬
quenter et uictimarũ ritum et legem sabbati.
⁊ hissimilia fusciꝑe debeamus. Pugnat enĩ hec
eius sententia. ne aurea uel gẽmata dnum cul¬
tus ornamenta uel necessaria requirant᷑. Nam
scribens aduersus uigilantiũ. itemq ad demetria¬
dem uirginẽ. elemosinã quidẽ pauꝑm p̃fert. s de
eiusmodi unusquisq inqͥt in suo sensu habundat.
non dãpnando non reprehendendo. S et manifes¬
ta ratione colligimus. figuras eiusmodi. quales de
constructione tab̾naculi. beatus sregoriꝰ moralit
exponit. presentia ueritatis ñ ita dissipari. ut ñ
debeant etiam nunc in exteriori cultu eccłe simi¬

Expanded text:
rum gemmasque et hostiarum multitudinem quaerere, rum gemmasque et hostiarum multitudinem quaerere, sed offerentium voluntatem. Caeterum ubi opportunitas et opes non deerant, Dominus ipse aurea sibi et argentea fieri mandavit opera, summa artificum industria . Nec statim nobis illud objiciatur ex dictis beati Hieronymi. Quod si haec ex Veteri Testamento suscipimus, consequenter et victimarum ritum, et legem Sabbati, et his similia suscipere deberemus. Pugnat enim haec ejus sententia, ne aurea vel gemmata divini cultus ornamenta, velut necessaria requirantur. Nam scribens adversus Vigilantium, itemque ad Demetriadem virginem, eleemosynam quidem pauperum praefert, sed de hujusmodi unusquisque, inquit, in suo sensu abundet, non damno, non reprehendo . Sed et manifesta ratione colligimus, figuras ejusmodi, quales de constructione tabernaculi beatus Gregorius moraliter exponit, praesentia veritatis non ita dissipari, ut non debeant etiam nunc in exteriori cultu Ecclesiae simi
Abbreviated transcription (Latin):
er obtulit. quia dñs cui non indigenti hoc factũ
est. in libra unguenti pistici. libram appendit
pietatis et fidei: et ideo ꝓ odore qui resꝑsus ẽ in
una domo. memoriã predicande mulieris spira¬
re fecit in toto mundo. Igitur dum auro et lapi¬
dib ac sericis uestib honorat᷑ xp̃c in altaris ap¬
paratui. poterat et hoc dari pauꝑib s ñ ideo u¬
re ornatus mense dñi rep̾hendit᷑. cuius habitꝰ
dum est incultus non sine culpa eoꝵ despicit᷑ et¬
reprehendit᷑. qui illam ornare posse uidentur.
mensa dñi contaminata ẽ: ideo facere uidet᷑. quia
sine t᷑unc erat que putabat᷑ contaminatio altaris
nuda eẽ pauꝑtas. Reuersus namq de babilone
ppłs. altare tantũ fecerat fortuitis ut ait ie ronich
et impolitis lapidib absq templo absq urbis edi¬
ficiis. absq extructione muroꝵ. et putabant mi¬
norem ẽẽ cultũ religionis. quia templi ornatꝰ dee-¬
rat. nec intelligebant onmpotentẽ deum non au¬

Expanded text:
er quia Dominus, cui non indigenti hoc factum est, in libra unguenti pistici libram appendit potius pietatis et fidei, et ideo pro odore, qui respersus est in una domo, memoriam praedicandae mulieris spirare fecit in toto mundo. Igitur dum auro, et lapidibus, ac sericis vestibus honoratur Christus in altaris apparatu, poterat et hoc dari pauperibus, sed non ideo jure ornatus mensae Domini reprehenditur, cujus habitus, dum est incultus, non sine culpa eorum despicitur, qui illam ornare posse videntur. Mensa Domini contaminata est , » ideo facere videtur, quia sine culpa tunc erat quae putabatur contaminatio esse altaris, nuda paupertas. Reversus namque de Babylone populus, altare tantum fecerat fortuitis, ut ait Hieronymus, et impolitis lapidibus, absque templo, absque urbis aedificiis, absque exstructione murorum, et putabant minorem esse cultum religionis quia templi ornatus deerat, nec intelligebant, omnipotentem Deum non au
Abbreviated transcription (Latin):
ministerium iccirco ut dictum ẽ missa
dicitur. quia ad placationẽ inimiticiarũ que
erant inter dm̃ et homines sola ualens et idonea
mutitur legatio. Cuius diuina ratio quãuis as¬
sidui splendoris sit: cultus tamen exterior in ua¬
sis sacris. in apparatu altaris et ministerioꝵ eiꝰ.
semꝑ quidem sc̃a. s ꝓ dierum uł temꝑum di¬
uersa ratione interdum splendidior ẽ auro et
argento. lapidibq pretiosis ꝓposse fidelium.
singulis in locissplendet. festiua deuotio: Quȩ
cum secularib ambitionis insignia sint in ec¬
ta quam nuda delectent corpora. s quia homines
quod diligunt cum deo libenter offerunt. dilec̃¬
none dei qua illud a se se parant. quioquid illud
sit deo pretiosum efficiunt. Diligunt enĩ aurum.
quod maxime concupiscentia carnis est et con¬
cupiscentia ocłoꝵ. Cum gͦ illud offerunt non ui-¬
digenti deo. sicut dauid concupitã dño libauit aqͣ.¬

Expanded text:
ministerium idcirco, ut dictum est, missa dicitur, quia ad placationem inimicitiarum, quae erant inter Deum et homines, sola valens et idonea mittitur legatio. Cujus divina ratio, quamvis assidui splendoris sit, cultus tamen exterior in vasis sacris, in apparatu altaris et ministrorum ejus, semper quidem sancta, sed pro dierum vel temporum diversa ratione interdum splendidior est. Auro et argento, lapidibus pretiosis, pro posse fidelium singulis in locis splendet festiva devotio, quae cum in saecularibus ambitionis insignia sint, in ecta quam nuda delectent corpora; sed quia homines, quod diligunt, cum Deo libenter offerunt, dilectione Dei, qua illud a se separant, quidquid illud sit, Deo pretiosum efficiunt. Diligunt enim aurum quod maxime concupiscentia carnis est, et concupiscentia oculorum . Cum ergo illud offerunt non indigenti Deo, sicut David concupitam libavit aq
Abbreviated transcription (Latin):
apellam tui. qui tecũ iugiter diuinis int̃sũt
officiis. non fint sine honore. Tuũ ẽ tales tͥ ꝓuidere.
de manu tua accipiant. His contẽpti sint que cu
ꝓuidis illis: tu uide ne egeant. Suꝑ hoc. quẽ forte
ab aduentantib petere deprehendes: iudica giezi.¬
tam. Id de ostiariis. id de cet̾is officialib decernen dił.
uerũ hoc ex habundanti. nã formam istã iã olim
te positam recordamur.

Expanded text:
apellani, et qui tecum jugiter divinis intersunt officiis, non sint sine honore. Tuum est tales tibi providere, de manu tua accipiant. His contenti sint quae tu provideris illis: tu vide ne egeant. Super hoc quem forte ab adventantibus petere deprehendes, judica Giezitam : id de ostiariis, id de caeteris officialibus decernendum. Verum hoc ex abundanti: nam formam istam jam olim a te positam recordamur.
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃e de quo in offerenda canimuf. In die sollem¬
in quo exiuimꝰ de t̾ra egypti .i. de tenebris. qͥs
ille tenebre significauerunt. que erant ad mo¬
num̃tum marie. siue supradicta ethiopica ni¬
gredo eunuchi. dies inqͣm ciuus in lumine gͣ¬
diendo tendimus ad t̾ram uere lacte et melle
nob̃ ex tunc illuxit. ex quo nob̃ ad patrẽ ascen¬
dit .i. ex quo illũ cognouimꝰ. et credidimꝰ eqͣ¬
lem patri. Eius gͦ uirtutes recte in ꝯmunio¬
ne annuntiare iubem᷑. nos ppłs ad quisitionis.
quia scđm ea que dicĩta sunt de malis ꝙ ꝓ¬
fundis tȩnebris uocauit nos in admirabile lu¬
mensuũ.¬

Expanded text:
nostrae, de quo in Offerenda canimus: In die solemin quo exivimus de terra Aegypti, id est, de tenebris, quas illae tenebrae significaverunt, quae erant Mariae ad monumentum, sive supradicti Aethiopica nigredo eunuchi. Dies, inquam, cujus in lumine gradiendo, tendimus ad terram, quae vere lacte et melle nobis ex tunc illuxit, ex quo nobis ad Patrem ascendit, id est ex quo illum agnovimus et credimus aequalem Patri. Ejus ergo virtutes recte in Communione annuntiare jubemur, « nos populus acquisitionis , » quia secundum ea quae dicta sunt, de malis et profundis tenebris « vocavit « nos » in admirabile lumen suu
Abbreviated transcription (Latin):
una sit fides mentiũ et pietas actionum. ꝑ¬
Uersus quoq gradualis meo congruit. qͦd ait
ds dñs et illuxit nobis. quia marie querenti
uuentẽ cum mortuis. tenebre erant ad monu¬
mentũ. ꝑ quas significabat᷑ ignorantia dĩ in cor¬
dib gentium: que & manifestius exp̾ssa ẽ per

Expanded text:
sit fides mentium et pietas actionum. Versus quoque Gradualis in eo congruit quod ait: Dominus Deus et illuxit nobis , quia Mariae quaerenti viventem cum mortuis, tenebrae erant ad monumentum, per quas significabatur ignorantia Dei in cordibus gentium, quae et manifestiu
Abbreviated transcription (Latin):
dic eis. ascendo ad patrẽ meum et cetã. Ac si ec¬
clie de gentib querenti eum ut su pradictũ
est. et sicut ante passionẽ eius legimus gen¬
s postqͣm ascendero ad patrẽ. ipsam ascengio¬
nem meam crede uos apłis meis ostendite. qͥ
frẽs mei sunt .i. ꝑ me idem qͦd ego uob̃ confer¬
re poterunt. ltaq diei p̾sentis euangłm beati¬
tudini illi consonat. beati misericordes. qm̃ ip¬

Expanded text:
is: Ascendo ad Patrem meum , etc. Ac si Ecclesiae de gentibus quaerenti eum, sicut supra dictum est, et sicut ante passionem ejus legimus gensed postquam ascendero ad Patrem, ipsam ascensionem meam credere vos, apostolis meis ostendite, qui fratres mei sunt, id est per me idem quod ego vobis conferre poterunt. Itaque diei praesentis Evangelium beatitudini illi consonat: « Beati misericordes, quoni
Abbreviated transcription (Latin):
rebat. sicut ille beatissimus centurio cornelius
uel sicut ille ethyos eunuchus. qui uenerat
adorare in ierłm. et reuertebat᷑ legens ysaiã
ꝓph̃am. cuius aditũ ad intelligendũ inueni¬
re non poterat. Sic et multi gentiliũ dm̃ qͦ¬
rentes foris stabant. quia aditum ꝑ quẽ ad
ueritatis noticiam ingrederent᷑ non inue¬
nebant. Futurũ erat scilicet aute dñi ascen¬
sionẽ. ut illis ueritas illusceret. et fidẽ suam
apłis indicarent. confitentes xꝑm ascendisse

Expanded text:
aerebat, sicut ille beatissimus centurio Cornelius aerebat, sicut ille beatissimus centurio Cornelius , vel sicut ille Aethiops eunuchus qui « venerat adorare in Hierusalem, et revertebatur legens Isaiam prophetam, » cujus aditum ad intelligendum invenire non poterat . Sic et multi gentilium Deum quaerentes foris stabant, quia per quem ad veritatis notitiam ingrederentur, non inveniebant; futurum erat, sed non ante Domini ascensionem, ut illis veritas illucesceret, et fidem suam apostolis indicarent, confitentes Christum ascendisse
Abbreviated transcription (Latin):
sensu lectionis euangłice̾. Maria magdalene
que fuerat in ciuitate peccatrix. que amando
ueritatẽ lauit lacrimis maculas criminis. ec¬
cłie degentib typum gessit. que agnita ueri¬
tate turbas errorum quib ꝓstituta fuerat.
deserens. ad fontẽ grẽ lauanda cucurrit. et
uox ueritatis implet᷑ dicentis. dimissa sunt ei
peccata multa. iudaico inuidente ppło. cuius
typum phariseus ille tenens. fontẽ miscdĩe¬
reprebendebat dicens. Hic si eẽt ꝓpħa sciret uti¬
q que & qualis mulier eẽt quẽ tangit eum
quia peccatͥx est. Hec eadem mulier sicut in ho¬
dierno legimus euangłio. stabat ad monum̃¬
tum foris plorans.
& post alloquutionem
angłorũ conuersa
retrorsum uidet iħm.
et ipsa prius ab
illo uocata nomine suo.
uocat ꝙ ipsa eum¬
magistrũ et cet̾ã. In hiꝰ
quoq tẏpum gerit eiusdem eccłiȩ. Sic enim
eccła de gentib foris stabat. quia legis et ꝓpħa¬
rum scientiã ñ introierat. et tamen dñm qͦ¬

Expanded text:
icae Maria Magdalenae, quae fuerat in civitate peccatrix, quaeque amando veritatem, lavit lacrymis maculas criminis, Ecclesiae de gentibus typum gessit: quae agnita veritate turbas errorum, quibus prostituta fuerat, deserens, ad fontem gratiae lavanda cucurrit, et vox Veritatis impletur, dicentis. « Dimissa sunt ei peccata multa . » Judaico invidente populo, cujus in typum Pharisaeus ille misericdicens: « Hic si esset propheta, sciret utique quae et qualis esset quae tetigit eum, quia peccatrix est . » Haec eadem mulier, sicut in hodierno legimus Evangelio, stabat ad monumentum foris plorans; et post allocutionem angelorum conversa retrorsum, vidit Jesum: et ipsa prius ab illo vocata nomine suo, vocat eum et ipsa magistrum , etc. In his quoque typum gerit ejusdem Ecclesiae. Sic enim Ecclesia de gentibus foris stabat, quia legis et prophetarum scientiam non introierat, et tamen Dominum qu
Abbreviated transcription (Latin):
dare. Illa quasi dnm̃ mortuũ plorabat. bic
in ysaia ꝓpħiam passionis dñi compatiendo
legebat. Illi tenebre erant ad monumentũ
huiedeerat lucerna scientie ad intelligen¬
dum. Illa uidens dnm̃ non agnoscebat. hic
de illo legens comparationẽ ouis et agni de
quo diceret᷑ nesciebat. Ad sũmum illiuis st̃
aꝑti oculi. et os. ut diceret raboni. huic ut
magisterio ueritatis consentiens. predicã¬
te philippo diceret quis me ꝓhibet baptira
ri. Iste est mutus ꝑ mariam significatus. & in
eunucho tanqͣm in pͥmitus assumptꝰ ẽ. iste
inqͣm est mutus gentium ppłs. et isti sunt in¬
fantes. scilicet ydolatre dm̃ loqui nescientee.
unde in introitu cantamus. Uictricẽ manum
tuam dñe laudauerunt parit̾. quia sapientã
aꝑuit osmutũ. & linguas infantiũ fecit di¬
sertas. Quam ob causam laudauerunt: uide¬
licet quia sicut in eodẽ libro sapientie p̾mis¬

Expanded text:
dare. Illa quasi mortuum Dominum plorabat, hic dare. Illa quasi mortuum Dominum plorabat, hic in Isaia prophetiam passionis Domini compatiendo legebat. Illi tenebrae erant ad monumentum, huic deerat lucerna scientiae ad intelligendum. Illa videns Dominum non agnoscebat; hic de illo legens comparationem ovis et agni, de quo diceretur, nesciebat. Ad summam, illius aperti sunt oculi et os, ut diceret: Rabboni . Huic, ut magisterio veritatis consentiens, praedicante Philippo, diceret: Quis me prohibet baptizari? Act. VIII. Iste est mutus per Mariam significatus, et in eunucho tanquam in primitiis assumptus est, iste, inquam, est mutus gentilium populus, et isti sunt 103 infantes scilicet idololatrae, Deum loqui nescientes, de quibus in Introitu cantamus: Victricem manum tuam, Domine, laudaverunt pariter, quia sapientia aperuit os muti, et linguas infantium fecit disertas . Quam ob causam laudaverunt? Videlicet quia sicut in eodem libro Sapientiae praemis
Abbreviated transcription (Latin):
eccłia dñs dicit. bocabo non plebẽ meã plebẽ
meam. et ñ nuscdiam consecutã. miscd̾iam
consecutã. Et recte quinta beatitudo ħ. ĩmo
beatitudinis causa. qͦd ẽ misericordẽ ẽẽ scdm
augustinũ sicut supradictũ ẽ. quinto sur¬
silii. quia sicut consiliũ regit animũ. sic su
compungebat᷑ plorans ad monumentũ ui
quas faciebat. ut in¬
dice angło ꝑueniret
ad dnm̃. immo sie
omniũ querentiũ do¬
siliũ purgat ocłm. Sed iam offitii menbra ce-¬
tera capiti suo scilicet sensui ccaptemus euan¬
głico. Primum quidẽ pene in eunucho mira¬
mur apparere mysteriũ. de quo narrat pre¬
currens lectio actuum apłorum. Nam qͦd in
euangłio significat᷑ ꝑ peccatricẽ. in epła nar¬
ratur ceptiimi᷑ ꝑ ethiopem. Uterq enim iusti¬
ficande significabat peccata eccłiȩ. Illa pecca¬
trix nomine. iste ethiopica nigredine. Ibi pec¬
catrix dnm̃ querens. ipsos apłos suꝑabat a¬
more. hic ethiopia p̾uemiebat manus dño do

Expanded text:
nus dicit: « Vocabo non plebem meam, plebem meam; et non misericordiam consecutam, misericordiam consecutam . » Et recte quinta haec beatitudo, imo beatitudinis causa, quod est misericordem esse secundum Augustinum, sicut supra dictum est, quinto sur est Spiritui consilii; quia sicut consilium regit animum, sic supcompungebatur, plorans ad monumentum, juquas faciebat, ut indice angelo perveniret ad Dominum, imo sic omnium quaerentium Dsilium purgat oculum. Sed jam officii membra caetera, capiti suo, scilicet sensui coaptemus Evangelico. Primum pene idem in eunucho miramur apparere mysterium, de quo narrat praecurrens lectio Actuum apostolorum. Nam quod in evangelio significatur per peccatricem, in Epistola narratur coeptum agi per Aethiopem . Uterque enim justificandae peccata significabat Ecclesiae. Illa peccatricis nomine, ista Aethiopica nigredine. Ibi peccatrix Dominum quaerens, ipsos apostolos superabat amore, hic Ethiopia praeveniebat Domino Deo manus