comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uero ydudãcia at fatiduo net
saccuroit ut angustus cosar qem
fortassis te paululũ lancioi pe
potuerat cibi sic de illo traditi
nũmi fuit ⁊ uulgaris fore Sileo
quib nesci solitus ne quasi rusto
pauones tnos illiꝰ pͥncipis secũ¬
dinꝰ panis ⁊⁊ casens bubaluis
minuti pistituli uideant᷑ at
qͣnto meaꝰ fasiam isti urĩ  mĩaꝵ
decus eximnũ ⁊ gule sũia felici¬
tae apud celchon semꝑ ⁊ phasi¬
doin latnissent ꝙͣ huc ad corrũpẽ¬
dic orbẽ ñm. ⁊ uritandas illece¬
eras aduolassent quãto fuit ho¬
nestior etas illa de qua uapo naso
ait pistis adhuc illis ppłis sine
frande nacabat estreaq in conchis
tuta fuere sins, Rlec lacĩ norat
quã pbet ioma diues nec q̃ pig¬
meo sangine grandet ains g
uino frior electissiõ .R. ale ẜ
ad hoc nati estis quãto aũt euciꝰ
sitiz urãm uiiũ debile ue limphis
suꝑ cenã libens dũ in castris eẽt
uos terdecies añ cenã bibius et ad
cenã cencies nec mĩo quãtitas ce¬

Expanded text:
vero redundantia atque fastidium. Nec succurrit ut Augustus Cesar, qui fortassis paululum te lautior esse potuerat, cibi — sic enim de illo traditur — minimi fuit et vulgaris fere. Sileo quibus vesci solitus, ne quasi rusticpavones tuos illius principis secundinus panis et caseus bubalus et minuti pisciculi rideantur. At quanto mdecus eximium et gule summa felicitas, apud Colchon semper et Phasidem latuissent, quam huc ad corrumpendum orbem nostrum et irritandas illecebras advolassent! Quanto fuit honestior etas illa de qua Naso ait: Piscis adhuc illis populis sine fraude natabat, ostreaque in conchis tuta fuere suis nec Latium norat quam prebet Ionia dives, nec que pygmeo sanguine gaudet avis. Vino fruor electissimo. Male, sed ad hoc nati estis; quanto autem tutius sitim vestram vinum debile vel lymphis super cenam bibens, dum in castris esset: vos ter decies ante cenam bibitis et in cena centies, nec numero quantitas ce
Abbreviated transcription (Latin):
corporea ẜ indutꝰ neq ip̃e tibi tedio
puit siaturã d exigua corꝑis stata
est R non staturã corꝑis Rotus exigit
sz aĩ hec si conga si yc̃a si ampla si
mag̾fica si decora ẽ sit illa alt̾a qͣts¬
cũq nchil ad rem nõ solũ domi s
ne milicie quide ubi magis obesse
uidẽtur nosei ut mariꝰ sum̃ꝰ dux
nõ longos s torosos ⁊ ualidos milites
eligebat᷑ id ꝙͣ felicit᷑ ꝙͣ ꝯsulto facẽt
crebre ⁊ ingetes indicãt ulcterie ħt̃
corpoꝵ ꝓceritas maiestatis plustam
nõ uictoris. d brenis ẽ fratura ł
hoc nõ impedit qn uir boni ⁊ mag¬
nus ẽẽ possis insuꝑ ⁊ rex si sors
tulerit ⁊ imꝑator Et si em A fricam
Scipio celsus corꝑe Iulius cesar sta¬
tura fuerit excelsa breni tñ Alex¬
ander macedo et augustus cesas diet
eoꝵ mag̾eudim brenitas obfuit nec
detraxit fame d uete eẽ alcior ⁊ maior¬
Re dissurge ammo creste ututibz maior
coiss atz alcior hoc Gtilius ẜõt pacile

Expanded text:
corporea sed indutus, neque ipse tibi tedio corporea sed indutus, neque ipse tibi tedio puit staturam. Exigua corporis statura est. Non staturam corporis virtus exigit sed animi. Hec, si longa, si recta, si ampla, si magnifica, si decora est, sit illa altera qualiscunque: nichil ad rem, non solum domi, sed ne militie quidem, ubi magis obesse videretur. Nosti ut Marius summus dux, non longos, sed torosos et validos milites eligebat. Id quam feliciter, quam consulto faceret, crebre et ingentes indicant victorie. Habet corporum proceritas maiestatis plusculum, non vigoris. Brevis est statura. Hec non impedit quin vir bonus et magnus esse possis, insuper et rex, si sors tulerit, et imperator. Etsi enim Africanus Scipio celsus corpore, Iulius Cesar statura fuerit excelsa, brevi tamen Alexander Macedo et Augustus Cesar, nec eorum magnitudini brevitas obfuit, nec detraxit fame. Vellem esse altior et maior. Assurge animo, cresce virtutibus: maior eris atque altior. Hoc utilius, hoc
Abbreviated transcription (Latin):
quã suspectã mt̃tis adusaqi fame
sire senserat s pudicicie aliene illatis
sibi sponte ublurerib deformanit ꝙͣ t̾
dissilĩs qui u optes qd ille s̾ absculit
et quo rar una innocue osi sin di
forma careo łꝰ duciꝰẽ carnisse quo
mexꝑimẽtũ tmn anceps ac laboriosũ
sexe uenturꝰ sis ml̃tis forma nocut
cũctos ex̾cuit quosd̃ post insultꝰ ua¬
rios molinit et uince faciles dedit, atz
ab honestate transuersos in culpã cuuidi¬
D. Aformis ⁊ breuis niiũ statura ẽ¬
R non ẽ ut reris ꝓsaꝙ̃dũ q̾relis inco¬
modũ longa ꝯspectior ẽ stat᷑a brenis
expedicior agiliorq. D Statura ꝑ¬
brenis ẽ L. did uetat ut in parũa
domo magniũ uirũ sit in ꝑuo corꝑe
magnlĩ am hitare di Corpꝰ exiguũ
est R. d scil lamẽtaris ꝙ te ip̃o non
es oneratꝰ s lenis ⁊ fatilis et ad
cũcta Rosatilis/ d. ꝑ exiguũ ẽ corpus¬
iusta hͣcle dolendi cã ꝙ ñ p̾ssus mole

Expanded text:
quam suspectam multis adversamque fame quam suspectam multis adversamque fame sue senserat et pudicitie aliene, illatis sibi sponte vulneribus deformavit; quam tibi dissimilis qui id optes quod ille sibi abstulit, et quo rari unquam innocue usi sint. Forma careo. Tutius est caruisse quo in experimentum tui anceps ac laboriosum sepe venturus sis. Multis forma nocuit, cunctos exercuit, quosdam post insultus varios mollivit, et vinci faciles dedit, atque ab honestate transversos in culpam trudi. Deformis et brevis nimium statura est. Non est ut reris prosequendum querelis incommodum: longa conspectior est statura, brevis expeditior agiliorque. Statura perbrevis est. Quid vetat, ut in parva domo magnum virum, sic in parvo corpore magnum animum habitare? Corpus exiguum est. Id scilicet lamentaris, quod te ipso non es oneratus sed levis et facilis et ad cuncta versatilis. Perexiguum est corpusiusta hercle dolendi causa, quod non pressus mole
Abbreviated transcription (Latin):
fecit adulteros castũ młm mltos
ꝑ lubrica uoluptatũ duxit ad infa¬
mẽ mortẽ qui deformes sine de decore
ꝑicloꝵ uixissẽt ⁊ quid mltos dixi
ĩmũables idisc̾me fore om̃s in
crnnẽ trahit d eur me deformẽ
genuit nat᷑a R ut ip̃e te ornares
ac formosũ faceres ea forma que
tecũ rẽt insemo in gͣbatulo ĩfereta
studñ ẽ d eorpis mlta deformita
me p̃mit R. deformitas Iuidꝰ hec
apud quosd infelicitatis q̃dam
porcio est tu crede dicẽtib pon
deformitate corꝑis fedari aĩi s
pulchritudine amni corpꝰ ornari ñ
te hoc gͥ ihonestat a̾ p̃mut ẜ honestã¬
di aĩ mat̾iã assurgẽdiq aditũꝑ
ututes aꝑit/ d deformẽ nã parẽs
genuit R. Si deformẽ helenã ge¬
nuss uł ut uiros loquar si de formẽ
paride fortasse ylion adhut feuer¬
d. deformis in lucẽ ẽditꝰ q̃ror re
panci boni formã corꝑis amarũt
fecisse laudat᷑ ille tustꝰ adolestẽs
qui ẜclari bultꝰ epiiiã spem̃

Expanded text:
fecit adulteros, castum nullum; multos fecit adulteros, castum nullum; multos per lubrica voluptatum duxit ad infamem mortem, qui, deformes, sine dedecore periculoque vixissent. Et quid multos dixi? Innumerabiles in discrimen, fere omnes in crimen trahit. Cur me deformem genuit natura? Ut ipse te ornares, ac formosum faceres, ea forma que tecum esset in senio, in grabatulo, in feretro, studii est. Corporis multa deformitas me premit. Deformitas quidem hec, apud quosdam infelicitatis quedam portio est; tu crede dicentibus “non deformitate corporis fedari animum, sed pulchritudine animi corpus ornari”. Non te hoc igitur inhonestat aut premit, sed honestsurgendique aditum per virtutes aperit. Deformem natura parens genuit. Si deformem Helenam genuisset, vel, ut viros loquar, si deformem Paridem, fortasse Ylion adhuc staret. Deformis in lucem editus queror. Pauci boni formam corporis amarunt, adolescens, qui preclari vultus eximiam speciem,
Abbreviated transcription (Latin):
egisse mecũ ninis illiberali
naturã q̃roriq̃ de formẽ genut¬
Rẽ quot faces eg iit quor
occͣrit incendiis d. A formẽ genut
nat᷑a R Non dedit qd delectet sigo
prosit dedit satis est mitte q̃relas¬
D. Non dedit forme etrãs natre¬
R dare nol intqdi egtudo coroñet
qᵈ senectꝰ eriꝑet dedit forte q
net mors ipa ꝯtinge audeat¬
d. formã corꝑis nãta negami¬
n. Si formã am̃ largita
maxim debitor exicim apulsam
alta mente deẜicito et opelisam
specũi ꝯscia solare D Iumdit nã
formã corꝑis  Non ĩmidit n
erubuit dare ꝯd condie minual᷑
et xeat sã libaliras mãsure minre
noscit᷑ ꝓutria s caduca auari eg
donãt forma fugax s fragile ne᷑
donũ paucis ad utilitatẽ mit̃is ad
data ẽ ẽ forma michi corꝑis ne¬
gata est R Raro ad modũ forma
insignis ionestasqz uno solare ga¬
biant bñ tibi accidit si perori es¬
clusa hospes melior recũ est dołor¬
Nam̃ forme decus obtigit. ł Qmid

Expanded text:
Egisse mecum nimis illiberaliter naturam queror, que deformem genuit. O quot faces extinxit! Quot occurrit incendiis! Deformem genuit natura. Non dedit quod delectet? Si quod prosit dedit, satis est: mitte querelas. Non dedit forme gratiam natura. Dare noluit quod egritudo corrumperet, quod senectus eriperet: dedit forte quod nec mors ipsa contingere audeat. Formam corporis natura negavit. Si formam animi largita est, maximi debitor; exigui repulsam alta mente despicito, et offensam speculi conscientia solare. Invidit natura formam corporis. Non invidit, sed erubuit dare quod quotidie minuatur et pereat. Vera liberalitas mansuro munere noscitur: putria et caduca avari etiam donant. Forma fugax et fragile nature donum: paucis ad utilitatem, multis ad data est. Forma michi corporis negata est. Raro admodum forma insignis honestasque uno sub lare habitant. Bene tibi accidit si, peiori exclusa, hospes melior tecum est. Nullum forme decus obtigit. Quid
Abbreviated transcription (Latin):
se uideret᷑ ꝙͣ cõtiua ute agit᷑ nõ
mõ cũ aliis ẜ fecũ de quo mox diel
nt̃ de pͥmo agendũ siquid̃ itrie
mali est ꝯd nõ omo in horem ma¬
chinet᷑ ut cetera homi mala uñtũꝵ
uemẽtia seu a nã seu a fortu
hono uni collata lema q̃da ĩcõmoda
bideant᷑ Id em̃ uero si ad płenũ
aperire uoluero id qd̾ nolim qdq̾s
a ꝓosito longe est ⁊ omñe iniãnor
actuũ scena u̾tegenda ⁊ om̃is cm
hystoria u̾texenda erit hoc unũ
deixisse satissit quia si unꝙͣ a ͣ ͣ¬

Expanded text:
se videretur, quam continua lite agitur, non se videretur, quam continua lite agitur, non modo cum aliis, sed secum! De quo mox dicam. Nunc de primo agendum, si quidem nichil mali est quod non homo in hominem machinetur, ut cetera hominum mala undecunque venientia seu a natura, seu a fortuna, huic una collata, levia quedam incommoda videantur; id enim vero, si ad plenum aperire voluero, id quod nolim, quodque a proposito longe est, et omnis humanorum actuum scena retegenda, et omnis evi historia retexenda erit. Hoc unum dixisse satis sit, quia si nulla
Abbreviated transcription (Latin):
excute qi ꝑtͣre anõ celũ lr̃as maria
eqͥue in sino ethere ⁊ infundo e¬
lagi inq iis t̾re e̾tat᷑ hiatibus
eq̃ in silms ⁊ magris eque indeser¬
tis arenaꝵ q in plateis urbiũ lle
etna est Nẽ em̃ uarietate rer as
nicepto deniem tatito taceo ꝙ ĩam
inde al ip̃o mũdi pꝰmordio inter
ethereos spioitꝰ in ipã tele ante
pugnatũ est odieq in hoc c̾ccu
caligmosi aeris pugnan credu
tateoͬ ꝙ in illo celesti cõgressu unti
angeli uictoribusq iã suis facta
impares dũ ⁊̾nos mortales nobis¬
bellu temptatõnũ uariaꝵp. duꝑq
negociũ at ambiguũ peperẽ tates
ꝙ ut om̃a et que sensu carent et
que fenciũt ĩ unũ cegam a sup̃nis
celi utute ut dixi usq ad infiiũ
tre gentrũ ⁊ a. pͥncipe angelo usy
ad mimũ et extremũ umĩe igis E
in placabil pugna est homo ix̃e t̾reftĩ
dux et rcõr aĩantiũ qmi põms gure᷑¬
nadlõ solus hot uiter uite et hot mare
timndũ tiribidũq trãqͥlte agere pos¬

Expanded text:
excute, et percurre animo celum, terras, maria: eque in summo ethere et in fundo pelagi, inque imis terre certatur hiatibus, eque in silvis et in agris, eque in desertis arenarum et in plateis urbium lis eterna est. Ne enim varietate rerum ab incepto deviem, taceo quod iam inde, ab ipso mundi primordio, inter ethereos spiritus, in ipsa celi arce pugnatum est, hodieque in hoc tractu caliginosi aeris pugnari creditur. Taceo quod, in illo celesti congressu, victi angeli, victoribusque iam suis facti impares, dum in nos mortales bellum tentationum variarum durumque negotium atque ambiguum peperere. Taceo quod, ut omnia et que sensu carent, et que sentiunt in unum cogam, a supremo celi vertice, ut dixi, usque ad infimum terre centrum, et a principe angelo, usque ad minimum et extremum vermem, iugis et implacabilis pugna est. Homo ipse, terrestrium dux et rector animantium, qui rationis gubernaculo solus hoc iter vite et hoc mare tumidum turbidumque tranquille agere pos
Abbreviated transcription (Latin):
cornthia nũc ⁊̃ miror L corm¬
chus urĩe osta facib suo uos uisit
icendio ⁊ murop excidiũ sudꝵ
in urõs aiõs ulta est neq id no¬
uũ sepe nũo uictores belloꝵ exrͣ¬
Sic uos scipio asiaticus s. Nal̃ius
uolso aẜie uictores asiaticis deliciis letisii
parpureis acz aureis uestibz exquisite¬
q supellectil ꝯdq uilissimũ exulie co¬
usqz pessũdidit sic pompeius gẽmis
ac margaritis sic uos mũmiꝰ tabłis
pictis atz cormehiis sbiugauit ut dum
de hostibz duces or̃i et de uobis urĩsq E
morib hostilia t̾upharent G. Cupide
corinchuis uasis ucor L Ireq uasa corm¬
thia neq aurea meliorẽ cibũ facuit
neqz samia peiore neqz oĩo de quali¬
tate reꝵ sid ex morbo amñ hec uera
cuxiditas orta est seu ixr̃a pocius mor¬
bus est amĩ cui u ꝯsules qualescas
ꝓ mutiliũ tot uasoꝵ curis unã arri¬
pe utilẽ ac salubrẽ ut scias ip̃e tũ
bas in sc̃fitacõe et honore situt stri
tenn nõ in passione desidem possicbre

Expanded text:
nunc etiam miror. Corinthus vestris usta facibus suo vos ussit incendio et murorum excidium suorum in vestros animos ulta est, neque id novum: sepenumero victores bellorum exteSic vos Scipio Asiaticus et Manilius Volso Asie victores Asiaticis delitiis lectisque purpureis atque aureis vestibus exquisiteque suppellectili, quodque vilissimum, epulis cocisque pessumdedit: sic Pompeius gemmis ac margaritis, sic vos Mummius tabulis pictis atque Corinthiis subiugavit, ut dum de hostibus duces vestri et de vobis vestrisque de moribus hostilia triumpharent. Cupide Corinthiis vasis utor. Neque vasa Corinthia neque aurea meliorem cibum faciunt neque Samia peiorem neque omnino de qualitate rerum, sed ex morbo animi hec vestra cupiditas orta est, seu ipsa potius morbus est animi. Cui ut consulens convalescas, pro inutilium tot vasorum curis unam arripe utilem ac salubrem, ut scias ipse tuum vas in sanctificatione et honore, sicut scriptum est, non in passione desi
Abbreviated transcription (Latin):
quies infec̾at defecamt detersitq
nã curari illum aĩos ꝯstat ot
orientib uitiis obftare et radicata cõuel¬
cere deniq int̾ p̾sce rotutis ac scti exem¬
plaris cãs hiit labor a. sc̃ptorib poĩt᷑
rme pamꝑtas optables corpoꝵ molestie
q̃ medent᷑ molestis aĩoꝵ d. Surus¬

Expanded text:
quies infecerat, defecavit, detersitque. quies infecerat, defecavit, detersitque. Nam curare illum animos constat, et orientibus vitiis obstare, et radicata convellere. Denique inter prisce virtutis ac seculi exemplaris causas, hinc labor a scriptoribus ponitur, hinc paupertas; optabiles corporum molestie, que medentur molestiis animo
Abbreviated transcription (Latin):
spera cã tm̃ laborie honesta si
honestus ẽ labor quoue uno clare
ast̾bare nõibus om̃s quidẽ qm ad
glam intũt᷑ laboriosus at arduu
tramee agit ad ignauia duepa
et facilio uia est umq quisaꝵ
nascit᷑. ad laborẽ nascit᷑ nec igu
filios excipios labor  utus urẽ
artes st ñ ociũ et uoluptas quib
qui se applicãt ha demũ a n᷑a hoim
xgenerãt at ĩpecudem se inssoꝵ¬
paꝵ profecit magnꝰ labor insi
sit iiigis. nã ⁊ ip̃a que tabore
q̃uit᷑ gla̾ insi sit ꝑpetua nec mag¬
na uidebit᷑ d Rnmie crebris epa¬
gitor laboribz ⁊ ninniũ paru
pro uarietate pacienciu accipit᷑
Ignauo labor onne ẽ mĩmus
nlłs industrio d. Multi untiãt
lalores L Non te crutiãt s un
es ẜ acuũt ⁊ ex̾cent uis antem
nosse quid me̾ laborẽ at dolitias
mt sit Sardanapellũ ꝯfor nm
alcide sergiũ orata c atiero
ugulo apitiũ cũ .ũ. mario . ᷤ.¬
labor me iugis extenuat R. młit
pro u̾medio labor fuit ⁊ quos

Expanded text:
oris honesta sit. Honestus est labor, quove uno claris ascribare nominibus: omnes quidem qui ad gloriam nituntur, laboriosus atque arduus trames agit. Ad ignaviam devexa et facilis via est. Denique quisquis nascitur, ad laborem nascitur, nec regum filios excipio. Labor et virtus vestre artes sunt, non otium et voluptas quibus qui se applicant, hi demum a natura hominum degenerant, atque in pecudem se transfoParum profecerit magnus labor nisi sit iugis. Nam et ipsa que labore queritur gloria, nisi sit perpetua nec magna videbitur. Nimis crebris exagitor laboribus. Nimium et parum pro varietate patientium accipitur; ignavo labor omnis est nimius, nullus industrio. Multi me cruciant labores. Non te cruciant si vir es, sed acuunt et exercent. Vis autem nosse quid inter laborem et delitias intersit? Sardanapalum confer cum Alcide, Sergium Oratam cum Attilio Regulo, Apicium cum Gaio Mario. Labor me iugis extenuat. Multis pro remedio labor fuit, et quos
Abbreviated transcription (Latin):
ad te spt̾at p̃t̾ maiorẽ solum p̾mo
Sedebant forte tũt puri om̃s humi
circa ignẽ more gentis aliquid
illis rei nouitate suspensis illa
singloꝵ prẽs ordine nõiat qd au¬
diens om̃i mĩmꝰ qui triẽmẽ erat
panẽ quẽ dextã et rapã quã ha¬
bebat ĩ manu alt̾a in t̾rã posint
ac tremẽs desiderio ⁊ ambabus
mãib ĩ altũ eretis adorantis in
morẽ da inꝗuit queso michi ge¬
mntrix aliquẽ prem tonũ cñ illa

Expanded text:
ad te spectat, preter maiorem solum. Primo Sedebant tunc forte pueri omnes, humi, circa ignem, more gentis aliquid ro, atque illis rei novitate suspensis, illa singulorum patres ordine nominat; quod audiens omnium minimus, qui triennis erat, panem quem dextera, et rapam quam habebat in manu altera, in terram posuit, at tremens desiderio et ambabus manibus in altum erectis, adorantis in morem, “Da, inquit, queso, michi genitrix aliquem patrem bonum!” cunque illa
Abbreviated transcription (Latin):
posset d dine amico umãse ⁊.
Si rite colis aĩcicias nec t̾ bet̾es
desut̃ nec nom unꝙͣ defuerint
amici qn ex hostiblis t̾ aĩtos ea
quide ueddet opimo Nichil magꝭ
augusiũ cesarẽ cõcilianit herodẽ
yͦ ꝙ is hocti suo amicissimũ sibi
ꝙ ꝓpt̾ illũ inunicissimũ se fuisse
ꝓfessus est sua dignũ aĩcicia in¬
dicanit eũ qui tanta est utucis¬
⁊ aĩcicie pulchoitudo ut ⁊̃ in hoste
delectet cogatq illũ quoq amare
qui se oderit d Amicus miche fi¬
dissimine est obñr Pn mẽoria
tibi sepeliendus est eua ubi clain sepe
cecũ sit ⁊ nũꝙͣ totus obierit qui se

Expanded text:
posset. Sine amico remansi. posset. Sine amico remansi. Si rite colis amicitias, nec tibi veteres desunt, nec novi unquam defuerint amici, quin ex hostibus tibi amicos ea quidem reddit opinio: nichil magis Augustum Cesarem conciliavit Herodi, quam quod is hosti suo amicissimum, sibique propter illum inimicissimum se fuisse professus est: sua dignum amicitia iudicavit eum, qui tanta fiet amicitie pulchritudo, ut etiam in hoste delectet cogatque illum quoque amare, qui se oderit. Amicus michi fidissimus obiit. In memoria tibi splendidus est tua, ubi tam sepe tecum sit, et nunquam totus
Abbreviated transcription (Latin):
obices q̃nã in pedim̃ta qui laqner
his ac silib uite difficultatibus
amicicreq ꝯpedib ad mẽoriã i̾duc¬
tis intelliges quãtulũ est qd̾ tibi
mors abstulit nta si id ĩ amicicia
solũ libras qd̾ unũ illi ꝓpetuũ ac
stable findamẽtũ ẽ posũ nichil
ibi mors potuit, Andisi apud tul¬
liũ se solamẽ leliũ. ut illi ucrpio
suns uinit ut ĩmeoria eins nec
extincti annai fama nec utus.
extingnit᷑ euud scipionẽ enum
piones et lelni nõ potestis esse ne
uiri quide eẽ uultis ⁊ qr sũma
ñ pr̃iditis media desꝑatie a̾ sꝑntis
quasi ut poesim sic ututẽ midiotẽ
nec diiͣ nec homies sint latir᷑¬
R. amicũ mͥ mors ex ipuit ⁊ d̃ic̃i
corpꝰ eriꝑe mors põt ñ aĩciciam
nec amitũ sunt eni ex illorũ
gnͬe q̃ nec morti nec fortuẽ sus¬
iacent s Rotuti q̃ una hũanis in
rbus libera et q̃cũq illi subsant
libtate donare potens est Non rẽt
tanti p̃cnͣ aĩcus si tã facile ꝑdi

Expanded text:
obices, quenam impedimenta, qui laquei. His ac similibus vite difficultatibus amicitieque compedibus ad memoriam reducti, intelliges quantulumque est quod tibi mors abstulerit. Nam si id in amicitia solum libras, quod unum illi perpetuum ac stabile fundamentum est, prorsus nichil ibi mors potuit auferre. Audisti apud Tullium, se solantem Lelium, ut illi Scipio suus vivit, ut, in memoria eius, nec extincti amici fama, nec virtus extinguitur. Quid Scipionem tuum Scipiones et Lelii non potestis esse, nec viri quidem esse vultis, et quia summa non prehenditis, media desperatis aut spernitis, quasi ut poesim, sic virtutem mediocrem nec Dii nec homines sint laturi. Amicum michi mors eripuit. Amici corpus eripere mors potest, non amicitiam nec animum: sunt enim ex illorum genere, que nec morti nec fortune subiacent sed virtuti, que una humanis in rebus libera, et quecunque illi subsunt, libertate donare potens est. Non esset tanti pretii amicus, si tam facile perdi
Abbreviated transcription (Latin):
põt nõ ĩerim tñ ac uacuo ⁊ duro
atq honusto ⁊ ꝑiclose t ramite pedi¬
tanti siquide int̾r ad tollerãtiam
asꝑaꝵ reꝵ efficatiꝰ ꝙͣ cogitare ead̃
mltos fortib aĩs fuisse ꝑt essos pa¬
det em gnosum spm̃ nõ posse unã
D ĩnũaliẽs petuere que cogitatiõ¬
ñ in laborib mõ qui difficiłes sẽs
in hie ꝯuaq qui imsrum uideni⁊ cru¬
ciatibus dloribq corporeis mapĩem
in ipã de mũ morte ꝓfuerit d ten¬
gum ego durũq iter pedib mesc̃n
ago L. Nichil eque durũ iter lenit
mestuq̃z am̃i serenat ut nobiles
ac suaues ente que nisr com ac
deti eiri pectus incolere uiasq om̃s
comitari nestuit̾ his si gta satietas
amici leti et eloytis accesserit non
iocũda cõfabulatõ sit affecit ui

Expanded text:
 non inermi tantum ac vacuo et duro, atque onusto et periculoso tramite peditanti; si quidem nichil ad tolerantiam asperarum rerum efficacius, quam cogitare eadem multos fortibus animis fuisse perpessos; pudet enim generosum spiritum non posse unum, quod innumerabiles potuere; que cogitatio non in laboribus modo qui difficiles, sed in his quoque qui miserrimi videntur cruciatibus, in doloribus corporeis, maxime in ipsa demum morte profuerint. Longum ego durumque iter pedibus mestus ago. Nichil eque durum iter lenit, mestum animum serenat, ut nobiles ac suaves cure, que nisi boni et docti viri pectus incolere, viasque omnes comitari, nesciunt. His si grata societas amici leti et eloquentis accesserit, non iucunda confabulatio sic affecit, ut
Abbreviated transcription (Latin):
castra in dies c̾rũsepta noceurins
ab insultibz tegerent᷑ uñ eleganter
Sicero nr̃ quoda loco de militib rõ¬
nis agẽs cũ fortib uiris cet̾are
genciu arma ñ̃ impedmitũ sed
quasi uestmm̃tũ eẽ dixisset hoc p̃ci¬
piua illis dedit ut diceret rdẽns¬
solis arma ñ ut restẽ esse s ut hamme¬
ros at lacertos At cũ eas quas dicebã
miluares sarcinas subussẽt tũ demiã
uidor s esse uestitos Reu quis mod̾m
smoĩe ꝯsuetudine iabi possit militã
appellacõe pedites accipe cosq ab eꝯti¬
bus ꝙͣ me utriq militẽt hoc secermn
nonne solitos mitis rõne hyforie¬

Expanded text:
castra in dies circumsepta nocturnis castra in dies circumsepta nocturnis ab insultibus tegerentur. Unde eleganter Cicero noster, quodam loco de militibus Romanis agens, cum fortibus viris ceterarum gentium arma non impedimenta, sed quasi vestimentum esse dixisset, hoc precipuum illis dedit ut diceret. Romansolis arma non vestem esse, sed ut humeros ac lacertos. At cum eas quas dicebam militares sarcinas subiissent, tum demum videri sibi esse vestitos; neu quis moderni sermonis consuetudine labi possit, militum appellatione pedites accipi, eosque ab equitibus, quamvis utrique militent, hoc secerni nomine solitos
Abbreviated transcription (Latin):
eua ꝑnigil cũ uicime agat saltẽ
noctib qͥuiestes nã qui equitant
noctu ⁊̃ laborãt d pedib iter longũ
nudis pedib deserta lustrabat Ieucnᵒ
dei omĩpotentis apłi mũd̃ climata
c̾ciubãt hit ad orientẽ ille ad occidẽ¬
tem hic ad arthon, ille ad meridiem
nauigãtes mt̾dũ. uaro id quidẽ neq
alr̃ ꝙͣ cegente locoꝵ situ sed quẽ p̃tor
equite legis p̾t̾ unũ ex om̃ĩsus
Iohem̃ neq id ampłiꝰ ꝙ  semel idq
p̃t̾ exigno uie spacio dũ qd clemẽs
audã pditi adelestentis aĩam pia illũ
fest macõ ꝑurgeret quomõ autem
equitarẽt quoꝵ dñs prdes ibat uit
asellũ semet q̃dem ille mox in crucẽ
astensurꝰ astendit S si stĩtate in¬
accessibli. het epempla te p̃grauãt
at rõne legiões que orte t̾raꝵ sus¬
egere magna ex ꝑte pedestres fuisse
noseũt᷑ in quib nõ se solũ atq
arma suis pedibz quisq portabat
sed mltoꝵ panẽ ac uiaticũ die
uallũ quoq quo in ẜinib hostur

Expanded text:
ervigil, cum vicinis agat; saltem noctibus quiesces: nam qui equitant, noctu etiam laborant. Pedibus longum nudis pedibus deserta lustrabant, nuntii Dei omnipotentis Apostoli, mundi climata circuibant, hic ad orientem, ille ad occidentem, hic ad arthon, ille ad meridiem, navigantes interdum; raro id quidem, neque aliter quam cogente locorum situ. Sed quem, precor, equitem legis, preter unum ex omnibus Ioannem? Neque id amplius quam semel, idque perexiguo vie spaerandam perditi adolescentis animam, pia illum festinatio perurgeret. Quomodo autem equitarent, quorum dominus pedes ibat? Vix asellum semel quidem, ille mox in crucem ascensurus ascendit. Quod si sanctitate inaccessibili hec exempla te pregravant, at Romane legiones, que orbem terrarum subegere, magna ex parte pedestres fuisse noscuntur, in quibus non se solum atque arma suis pedibus quisque portabat, sed multorum panem ac viaticum dierum, vallum quoque, quo in finibus hostium
Abbreviated transcription (Latin):
sponte qd̾ cogeris uis ut int᷑ log̾ũ
breue fiat. uolens .i. d Equitare
uelin pedes ambule R an insinie
parũ est unũ ob quadeupedem
cmꝰ usũ nestis ꝙdiu tibi fortuã
mlti fc̃ĩt qui uili̾s atz mtracta¬
bilis et caduci eqni fiducia didis¬
cut᷑ pedib suis ire quib q̃so
quidaliud ꝓ diuitẽ cupias pooda¬
gram hec est pede iutiles equos mtõs¬
S longũ iter peds ibo L bis ꝓlibigo
nẽo te trãsuehet neõ morabit᷑ nec
ꝯcuuet nemo deiciet nemo aget in
p̃ceys unꝰ tibi iabor uie unĩ opꝰꝰ
ire nil tibi tuo cũ uectore negecn
Non cogeris emz equũ frenare nõ
puttere ñ adaquare ñ sosternere

Expanded text:
sponte quod cogeris. Vis ut iter longum sponte quod cogeris. Vis ut iter longum breve fiat? Volens i. Equitare velim, pedes ambulo. An insanie parum est, unum ob quadrupedem cuius usum nescis, quamdiu tibi fortuna multi faciunt, qui vilis atque intractabilis et caduci equi fiducia dediscunt pedibus suis ire; quibus, queso, quid aliud quam divitem cupias podagram, hoc est pedes inutiles, equos multos? Longum iter pedes ibo. Ibis pro libito, nemo te transvehet, nemo morabitur, nemo concutiet, nemo deiciet, nemo aget in preceps; unus tibi labor vie, unum opus ire, nil tibi tuo cum vectore negotii. Non cogeris enim equuum frenare, non pungere, non adequare, non substernere,
Abbreviated transcription (Latin):
d gram acteror labore Udem ceden¬
tibus gͣnis labor qui nitentilz lems
est ꝑfer mõ forti aĩo ⁊ assurge pñti
molestie fine ꝯfer mltos quide labor
extulit mltos indusiria sopor nllm̃
S urũ iter pedib meis ago ł des
alienis gaĩsz oꝑari neq aliems
oclir̃ uidere neꝙ aliens auribus
audire neqz aueõ palato degustare
neqz aliens narisz uulus afaceͣ
quid hoc unũ singlare ht̃ ut tur
pedibz ambulare. delcẽt aliens. s.
ped̾s eo ł an uo᷑ in hũc mũdum
intrasti eques an exibis quid p̃t̾
mũdũ ire insi eques doles o p̾nce¬
piũ hũile et o. fmis huilier. ꝙ sũ¬
ꝑba int̾ utrũq sũt media et in
brem cursu quãta ꝓrsus obluuo
t̾ñoꝵ nec uñ c̾te nec quo ꝑgitis
memĩstis diter longũ cogor pedos
agere L cogi qͦdem durũ fateor
cogi aut̃ uolens nequit indigͣcio
et dolor nccitaꝵ pondus exaggerãt
paciencia ⁊ ꝯsensu anĩꝰ fortune
cuspis obtũdit᷑ ins noz com fac

Expanded text:
 Gravi atteror labore. Idem cedentibus gravis labor, qui nitentibus levis est, perfer modo forti animo, et assurge presentique molestie finem confer. Multos quidem labor extulit, multos industria, sopor nullum. urum iter pedibus meis ago. Quid, alienis manibus operari, neque alienis oculis videre, neque alienis auribus audire, neque alieno palato degustare, neque alienis naribus vultis olfacere: quid hoc unum singulare habet, ut tantum pedibus ambulare delectet alienis? Pedes eo. An vero in hunc mundum intrasti eques, an exibis? quid per mundum ire nisi eques doles? O principium humile! et o finis humilior! Quam superba inter utrunque sunt media, et in brevi cursu, quanta prorsus oblivio terminorum, nec unde certe, nec quo pergitis meministis. Iter longum cogor pedes agere. Cogi quidem durum fateor; cogi autem volens nequit. Indignatio et dolor necessitatis pondus exaggerant; patientia et consensu animi fortune cuspis obtunditur. Vis non cogi? Fac
Abbreviated transcription (Latin):
balem labor iuliũ cesarẽ illustrant
labor catomib labor mario fimam
dedit ⁊ apiriũ cursorẽ ac pestẽmir
nigiũ laboriosa milicia claros fecit
ut phõs ut poetas filea ꝯuoꝵ uita
oĩs quid insi clarꝰ ⁊ dlcãbilis labor
est quid de artificib dicã ꝯnib ipã
qualistũq est glã quo studio que¬
renda sit nosti a quib indugrria
et ãtilucana uigilia p̃uẽm dq hoc
queri soliter de mortsenem accepi
magna tractantib qũ mima q

Expanded text:
balem, labor Iulium Cesarem illustravit, balem, labor Iulium Cesarem illustravit, labor Catonibus, labor Mario famam dedit, Papyrium Cursorem ac Fescennium Nigrum laboriosa militia claros fecit. Ut Philosophos, ut Poetas sileam, quorum vita omnis, quid nisi clarus ac delectabils labor esqualiscunque est gloria, quo studio querenda sit nosti; a quibus industria et antelucana vigilia preveniri, deque hoc queri solitum Demosthenem accepimmagna tractantibus, q
Abbreviated transcription (Latin):
numãtiã ⁊ corinchũ ĩ nũas alias
et sepe tentaint Romain et nnũꝙy pene
ad ultinũ et carthagine femel et
bis troiam flama grussit arsere
uibes arsuꝵ s mũdũ ipm credimius
tu in tuã domũ ausũ ittne qd in ce¬
lũ ac t̾ras ausurꝰ ẽ ꝯ̃reris d Ex
nicendio uix euasi R duasisti ic̃r
An id doles. insi euafisses siluisses nc
aut uiuuis ciuis cinerẽ bles extinctũ
Raui negocio defatiga ł nãa
sine difficultatib gtã nãa u̾tꝰ
in excelso hitant haud facile adeũde
cẽfragosum huc durũq ⁊ scrupeũ
labor area est xtutũ iͥquies uoluxta¬
tũ nil sine labore laudabie ml e¬
celsum. ꝓm̃ laudis ħ̃tulee funda¬
mẽtum labor nlĩa re magis ulipes
ꝓͣ labore cognostit᷑ quãtul prudetia
finget᷑ si ociosa fuiss ignota esset
labor romuleos uuces Scipiadas et
camilũ labor fabios labor turios
labor fabriciũ ⁊ metellos labor
magnũquoq pompeiuĩ labor hani¬

Expanded text:
Numantiam et Corynthum, innumerasque alias, Numantiam et Corynthum, innumerasque alias, et sepe tentavit Romam et nonnunquam pene ad ultimum, et Carthaginem, semel et bis Troiam flamma combussit. Arsere urbes, arsurumque mundum ipsum credimus: tu in tuam domum ausum ignem, qui in celum ac terras arsurus est, quereris? Ex incendio vix evasi. Evasisti igitur; an id doles? Nisi evasisses, siluisses; nunc autem vivus cinis, cinerem fles extinctum. 56 avi negotio defatigor. Nulla sine difficultatibus gloria; nulla in excelso habitat, haud facile adeunda, confragosum huc durumque et scrupeum Labor area est virtutum, requies voluptatum. Nil sine labore laudabile, nil excelsum. Proinde laudis Herculee fundamentum, labor; nulla re magis Ulyxes quam labore cognoscitur: quantalibet prudentia fingeretur, si otiosa fuisset, ignota esset. Labor Romuleos duces, Scipiadas et Camillum, labor Fabios, labor Curios, labor Fabritium et Metellos, labor Magnum quoque Pompeium, labor Hanni
Abbreviated transcription (Latin):
ne par quidẽ qd̾ nõ igne ꝯsinuit᷑ s
purgat᷑. d magnũ me afflaint in¬
tendiũ P. Cetulꝰ nestis quĩs famã
d̾initatis igne q̃sunt dipnd Rgiluĩ
iuili comas flama cormipiens p̾mã
dubie spem salutis attulit Sermõ
caput arsisse ñ poeticũ fi hostore¬
cũ ugni omei fuit donstat.
flãmis mliatis ꝓdiisse romani mi¬
perii fũdatores Rmq ⁊ heliam in¬
cendio abiisse deũq ip̃m ĩ flama
ignis apparnisse sacre le quũt bysto¬
rie ut ñ ĩmerito urĩs in urbibus
ĩdex hic soleat esse leticie qui tibi
mat̾ia est doloris/ d. domꝰ igne
subito ꝯflagͣm̃t mea ł. Et tem¬
plũ dyane õlim arsit ephesie quo
nil scla illa formosins uiderũt
arsit s templũ celi deo sacrũ iero¬
mifandũ hostib et etate hac late¬
rauensis arx illa uligionis, ac
decus eximiũ orbis lre bis flamis
exusta ẽ euidens et aꝑtũ ut miche
uidet᷑ ire celestis iudiciũ non
mioable fateor sed tremendum
Ad exeremũ ut mĩores tateã sagũtuẽ

Expanded text:
d non igne consumitur sed pugnatur. Magnum me afflavit incendium. Ceculus nescio quis famam divinitatis igne quesivit; apud Virgilium Iulii comas flamma corripiens, primam dubie spem salutis attulit, Servio caput arsisse, non poeticum sed historicum regni omen fuit, constat ex flammis Yliacis prodisse Romani Imperii fundatores; denique et Heliam incendio obiisse, Deumque ipsum in flamma ignis apparuisse, sacre loquuntur historie, ut non inmerito vestris in urbibus index hic soleat esse letitie, qui tibi materia est doloris. Domus igne subito confragravit mea. Et templum Diane olim arsit Ephesie, quo nichil secula illa formosius viderunt; arsit et templum celi Deo sacrum Hieromiserandum hostibus; et etate hac Lateranensis arx illa religionis ac decus eximium orbis terre, bis flammis exusta est, evidens et apertum, ut michi videtur, ire celestis indicium, non mirabile fateor, sed tremendum. Ad extremum, ut minores taceam, Saguntum,
Abbreviated transcription (Latin):
incendio euasen  de ħ̃ p̃cor
hoc dirẽt seu bias ut om̃s uolũt seu
seibon ut uult seneca qui incensa
priã admoĩtus seu increpitus ꝙ mis
ceteri bona inquit mea omĩa mecã
porto p̃clare sine hor alter id dix̾it
suie bierqz ꝙͣme he boces ex ore p̾mi
semꝑ auctoris clariꝰ sonẽt ẜ omisso
auctore dicti uitas utiq nota est
herẽt nat̃q nẽpe p̾cordiis uã bona
uiuoq mesz exipit᷑ possessori ẜ ne

Expanded text:
incendio evasit. Quando precor incendio evasit. Quando precor hoc diceret seu Bias, ut omnes volunt, seu Stilbon, ut vult Seneca, qui incensa patria admonitus seu increpitus, quod ceteri: “Bona, inquit, mea omnia mecum porto”. Preclare sive horum alter id dixerit, sive uterque, quamvis he voces ex ore primi semper auctoris clarius sonent; sed, omisso auctore, dicti veritas utique nota est. Herent nempe precordiis vera bona, vivoque nichil eripitur possessori,
Abbreviated transcription (Latin):
sũ triste naufragiũ ł Si p̾mu
caue ne scdm᷑ adeas si scdm̃ sile sti¬
tũ ẽ illd̾ publii mmo graphi um¬
prose neptimũ accusat qui itere
naufragiũ facit d derribili nade¬
fragio uix euasi ł Rrestio quid
lribiliꝰ adeo fit in aquis mori yͣ
in t̾ris qñ quidẽ ĩ alteruexo moriẽ¬
dim est seu quid optabiliꝰ uniũ
ribus eẽ ꝙͦ pisciũ postꝙͣ tñ ena¬
tasti, cura ne iteꝵ fracto uitam
remo aut lacere deblas tabelle diste
t̾denũ aĩal trã pati et celũ pocius
ambire ꝓ pelagus de u
de Incen¬
pincendio uix abnĩ R an
ne igr̃ euasisse fortuẽ cͣhis
adĩiriã ẜine queri altibiadem
qui hestile exincendio nõ euasit
quisnã obstet incendiĩs rõmis
michi rex tulli hostiliꝰ et roͣnd
rñdeat imꝑator. carus quore p̾mꝰ
rome in u̾gia alter in castris ad¬
lygrim amnẽ si coĩbus historiis
ẽ fides igne arsit ethereo d. boĩs
meis om̃ib amissis midus ex

Expanded text:
sum triste nsum triste ncave ne secundum adeas, si secundum, sile. Scitum est illud apud Publii mimographi: Improbe Neptunum accusat qui iterum naufragium facit Terribili naufragio vix evasi. Nescio quid terribilius adeo sit in aquis mori, quam in terris, quandoquidem in alterutro moriendum est, seu quid optabilius vermium cibus esse quam piscium. Postquam tamen enatasti, cura ne iterum fracto vitam remo aut lacere credas tabelle. Disce terrenum animal terram pati, et celum potius ambire quam pelagus. 55 DE INCENincendio vix abii. An ne igitur evasisse fortune trahis ad iniuriam? Sine queri Alcibiadem, qui hostili ex incendio non evasit. quis iam obstet ex incendiis? Romanus michi rex Tullus Hostilius et Romanus respondeat Imperator Carus, quorum primus Rome in regia, alter in castris Tygrim amnem, si communibus historiis est fides, igne arsit ethereo. Bonis meis omnibus amissis, nudus, ex
Abbreviated transcription (Latin):
demersit unda ꝙͣ pelage rara est
quide sine p̃cipitatõe cupiditas
quitqd̾ eniz uult ꝯfestim uult
morasq omẽs ⁊ illaꝵ comites sup¬
tus odit ea brenis in exiciũ ula
⁊ crebri p̾ma naupragnꝰ cãẽd
magno nanfragio uepatꝰ sum¬
R didicisti deã orare uotaq fateͣ
et pacisti młta quoꝵ et si metus
cã fuit tu tñ ag noste fidem c̾re re-¬
dditus ñ impune dens ludit᷑ odit
ohm faceres uidisse tatones equore¬
os et mõtes spumees aqͣx atqrz assur¬
gentes fluaus ĩmbila et pelage
monstra natantia habes uñ bruma¬
li nocte añ focum fabellas horrifi¬
cas nares attonitis trepidulag
familiã admiratõe suspendas iãqs
sit poeta tempestas intelligis et qui
malecredulus stuxor fuit iã noticia
certa est quã bñ ñl metu mortis
uel iactu mertiũ sis adeptus d. duro
naufragis laboram .L Sine labore
nichil distit᷑ hoc si sapis ꝑpetuũ do.¬
cumẽtũ t̾ erit neqñ ampliꝰ crede᷑
bitã uentis ĩ ami inducas d passꝰ

Expanded text:
st quidem sine precipitatione cupiditas. Quicquid enim vult, confestim vult, morasque omnes et illarum comites, sumptus, odit; ea brevis in exitium via, et crebri prima naufragii causa est. Magno naufragio vexatus sum. Didicisti Deum orare, votaque facere, et pacisci multa, quorum etsi metus causa fuit, tu tamen adgnosce fidem, terre redditus, non impune Deus luditur: odit olim faceres vidisse tritones equoreos, et montes spumeos aquarum, atque assurgentes fluctus in nubila, et pelagi monstra natantia? Habes unde brumali nocte ante focum fabellas horrificas narres attonitis, trepidulamque familiam admiratione suspendas; iam quid sit Poetica tempestas intelligis, et qui male credulus stupor fuit, iam notitia certa est, quam bene vel metu mortis, vel iactu mercium sis adeptus. Duro naufragio laboravi. Sine labore nil discitur: hoc si sapis, perpetuum documentum tibi erit, ne quando amplius credere vitam ventis in animum inducas. Passum
Abbreviated transcription (Latin):
quada balbũ amitũ suũ ĩgalus
sus cesare militatẽ ñ soͫ in aiõ hr̃e
s in ocłis ferre se dicit d amitus ãb¬
est meus .R. int̾dũ ñ cognostiti
amitꝰ insi abẽe cepit sic̾ cũctis in
rbus sit in amiciciis copia ingẽs
gustũ hebetat penuria acuit p̃si
est uoluptas cur non eade utilio
sit amicie quoꝵ in utute iocũditas
tota est q̃ absencie ullm sentit in¬
cõmodũ cũ ubil pñs sit noli g ͦ d¬
siderio succũbere s aĩtã mẽte oplectẽ
quẽ i nec discessas eripiat nec mors
ipsa d̃ annci dulcis absenciã amare
ret quã defles absencia forsan in
ixe cariorem tibi aĩtũ et amici pre¬
senciã effet̾it dulciorẽ¬
⁊ Raui naufragio iactatus sum¬
R Maris tuͦ micha mẽoras
nau ẜragiu aĩ aũt siles quasi orõ
est tempestas, illa cupidinũ et affer¬
luũ seu bentoꝵ t̾puanãtia qne
uos tensis ꝯcupistenciẽ speiq uelie
ꝓuberiacło mẽtie excusso astatie p

Expanded text:
Balbum amicum suum in Gallis sub Cesarem militantem, non solum in animo habere, sed in oculis ferre, se dicit. Amicus abest meus. Interdum non cognoscitur amicus, nisi abesse ceperit, sicut cunctis in rebus, sic in amicitiis, copia ingens gustum hebetat, penuria acuit. Quodest voluptas, cur non eadem utilis sit amicis, quorum in virtute iucunditas tota est, que absentie nullum sentit incommodum, cum ubilibet presens sit? Noli ergo desiderio succumbere, sed amicum mente complectere, quem tibi nec discessus eripiat, nec mors ipsa. Amici dulcis absentiam amare enim hec quam defles absentia, forsan in tempore cariorem tibi amicum, et amici presentiam effecerit dulcioremGravi naufragio iactatus sum. Maris tu michi memoras naufragium, animi autem siles, quasi vero est tempestas illa cupidinum et affectuum, seu ventorum repugnantia, que vos tensis concupiscentie speique velis, gubernaculo mentis
Abbreviated transcription (Latin):
noratuẽ te ingrate accipis nestis
ut nocte media dũ dicate des ugiẽs
stratis surgũt algent uigilant᷑
diuinis obseqmnis eptent᷑ ad ultere
suis interim ꝑfruũt᷑ illecebris
dũ pro defendenda prĩa miles in
caperis ⁊ augenda dup ĩ tabernats
pornãda studiosus me libros exta¬
bat leno infamis mt̾ suas acies
inqr suis tentorĩs ꝯꝯmescit qml¬

Expanded text:
is ut nocte media dum dicate Deo virgines stratris surgunt, algent, vigilant, divinis obsequiis exercentur, adultere suis interim perfruuntur illecebris? Dum pro defendenda patria miles in castris, pro augenda dux in tabernaculo, pro ornanda studiosus inter libros excubat, leno infamis inter suas acies, inque suis tentoriis inquiescit? Q
Abbreviated transcription (Latin):
scito. ꝙͦ biantis qui sit amicor
diligi iubet ut muicos effici posse
Teniz uer amicicie uenenũ n
odio gͦ cogitandus amor ñ odiũ
in amore longeq aristotelicũ ilesꝰ
in uͥthorics bianteo consilio p̃ferẽ¬
dũ Non oportet ut auit̃ amare
tꝙͣ odimp sed magis odire tꝙ mia

Expanded text:
scito quam Biantis, qui sic amicos scito quam Biantis, qui sic amicos diligi iubet, ut inimicos fieri posse est enim verum amicitie venenum. In odio ergo cogitandus amor, non odium in amore; longeque Aristotelicum illud in rethoricis Bianteo consilio preferendum: non oportet, ut aiunt, amare tanquam oditurum, sed magis odisse ta
Abbreviated transcription (Latin):
dabũt estuabũt anhetabũt trexe¬
ml̃ti sepe granib odiis sibi non
aliis nocuere d. Est micha pugna
cum hostibus R. Et illis secũ et
tuciꝰ aliquãto cum hostibus ꝙ cũ
uiciie pugnat᷑ ꝯuisqnis aliĩ odit
p̾mũ aĩc sue uuluꝰ infligit ꝓp¬
miũ nõnũꝙͣ suo corpori mmie
nempe cupiditas feriendi nocen¬
diq ml̃tos incautos nudatosr
in quẽ ꝑuicies parabat᷑ d. undiq
michi uella ꝯsurgũt ł uyͣ cla¬
rior sanctiorq finit ppłs rõmis
ꝙͣ dũ młtis ac gͣnb bellis occupa¬
bat᷑ pax micui᷑ mali fuit secĩ
nãq subnt libido blanda host is
ac pestilens d grauẽs inmiticie
micha sũt R. magne ĩnicicie ple¬
rũq magnaꝵ amiciciaꝵ fuere
⁊ fi̾dẽ sil ⁊ clemẽciã de u̾liquo
quicqd̾ euenerit, cura falteͬ uc
huãnitate sis ac ꝟcute suꝑior. St
sua inoa cũ hostib ꝯnib ita
rem gere. ut amicos fieri posse
nõ dubites, acz hoc saiid ꝯsilium

Expanded text:
dabunt, estuabunt, anhelabunt, trepidabunt, estuabunt, anhelabunt, trepiMulti sepe gravibus odiis sibi non aliis nocuere. Est michi pugna cum hostibus. Et illis secum. Et tutius aliquando cum hostibus, quam cum vitiis, pugnatur; quisquis alium odit, primum anime sue vulnus infligit, proximum nonnunquam suo corpori: nimia nempe cupiditas ferendi nocendique, multos incautos nudatosquin quem pernicies parabatur. Undique michi bella consurgunt. Nunquam clarior sanctiorque fuit Populus Romanus quam dum multis ac gravibus bellis occupabatur? Pax initium mali fuit. Secum namque subiit libido, blanda hostis ac pestilens. Graves inimicitie michi sunt. Magne inimicitie plerunque magnarum amicitiarum fuere et fidem simul et clementiam. De reliquo quicquid evenerit, cura saltem ut humanitate sis ac virtute superior. Sunt et sua iura cum hostibus, cum quibus ita rem gere, ut amicos fieri posse non dubites. Atque hoc sanius consilium
Abbreviated transcription (Latin):
ut usi maior ẽ lecoꝵ uiciitas ibi
sũ mogiis ac rantore uimia est
Nemo orm̃ insi fallor arabum a
indore u̾gibus ĩindet lipons õ enior
longinqua nõ aspicit uicĩs os¬
sideor infestis Si penitꝰas hac
peste uis absom in solitudinem
te reconde¬
niicicias habeo ł fac ut
iusticie sis amicꝰ nłm c̾tius
p̃sidiũ uã uictus fortuẽ minas
calcat ac Respicit d nimineie m
sug̃ l. Et cautior eris et notior
nl̃tos ininicicie lustrarũt qui
obseuri mãsissent si hostibz carnisset¬
D hostes ondiq michi sũt R. obsta¬
bunt ne ĩnisillẽs aĩoꝵ hostes sule¬
ant uoluptates nõ tã sostes cibi
sors obtulit ꝙͣ custodes malo mazũ
maius arcebit᷑ d huic illinc hestib
p̃mor U ulli quoq suis p̃mũt᷑ af¬
fectibz estiqz apud illos ultor cuus
Isq nõ unus prote ꝑtes fcuĩt nra
metus odiũ inqͥetudo nec dum
pacti penã c̾mĩs exigũt sit int̾dũ
ultro preit offensã ⁊ fortasse non
secuturã Armaoũt᷑ eaborabũt᷑ su¬

Expanded text:
 vicinitas, ibi sine iurgiis ac rancore vicinia est. Nemo vestrum, nisi fallor, Arabum aut Indorum regibus invidet: lippus est livor, longinqua non aspicit. Vicinis obsideor infestis. Si penitus ab hac peste vis absolvi, in solitudinem te recondenimicitias habeo. Fac ut iustitie sis amicus: nullum certius presidium; vera virtus fortune minas calcat ac despicit. Inimicitie michi sunt. Et cautior eris et notior; multos inimicitie illustrarunt, qui obscuri mansissent si hostibus caruissent. Hostes undique michi sunt. Obstabunt ne invisibiles animorum hostes subeant, voluptates; non tam hostes tibi sors obtulit, quam custodes, malo malum maius arcebitur. Hinc illinc hostibus premor. Illi quoque suis premuntur affectibus, estque apud illos ultor tuus, isque non unus: pro te partes faciunt ira, metus, odium, inquietudo, necdum peracti penam criminis exigunt; sic interdum ultio preit offensam, et fortasse non secuturam. Armabuntur, laborabunt, su
Abbreviated transcription (Latin):
quide erat Marcus dicero dũ aᵈ
qũtũ ticeronẽ frem̃ suũ ꝓcõsulatũ
asie ad mistrantẽ sc̾bens cã tua in q̾r
lego te audire cũ ad te sc̃to tecum
lequi uidior ⁊ mox eũ ad gle extellẽ¬
ciã exhortãs efficacissimũ ad id dicit
Corte in cãpania eãt anneꝰ dũ luti¬
liũ suũ in sicilia degentẽ lois alło¬
quẽs ut secũ fendeat secũ cenet secũ
ambulet hortat᷑ q̃ fateͣ ille ñ pe
ñ manuũ neꝙͣ pedũ misteris mdi

Expanded text:
cus Cicero dum ad Quintum Ciceronem fratrem suum proconsulatum Asie administrantem scribens: “Cum tua, inquit, lego te audire, cum ad te scribo tecum loqui videor”, et mox eum ad glorie excellentiam exhortans. Efficacissimum id dicit,Certe in Campania erat Anneus, dum Lucilium suum in Sicilia degentem literis alloquens, ut secum studeat, secum cenet, secum ambulet hortatur; que facere ille non posset, non manuum, neque pedum ministerio i
Abbreviated transcription (French):
cere sapientis est di mors me fi¬
ln᷑ mestũ fecit L. du qd restat᷑
a lacor exige illi uixeras une iã
tibi
de Infantis filũ casu
nfantis fitni iẜablem ca¬
sum fleo r hũanũ nichil
flendũ homini pmeditata esse
dbent oĩa si si stꝰ ñ casũ filni

Expanded text:
cere sapientis est. Mors me ficere sapientis est. Mors me filii mestum fecit. At quod restat alacer exige. Illi vixeras, vive iam tibi. 49 DE INFANTIS FILII CASU nfantis filii miserabilem casum fleo. Humanum nichil flendum. Homini premeditata omnia esse debent, si non sunt. Non casum filii,
Abbreviated transcription (Latin):
pocius forsan luges ꝙ qui seqni de
tant᷑ et festmãt iuuenes et p̃cipitãt
pueri ⁊ infantes p̾mo uite de sumẽ
u̾trahũt᷑ hic tardins l ille ocius
hic maturus ille a cerbus nems ñ
morit᷑ hec sũma est ubicũq bero soc
est qualz etatis parte quis obierit
et si ac̾bus fuerat morte maturit¬
d extinctũ fleo filiũ R. Si fletu¬
rus eras morientẽ ⁊ nascẽtẽ flessas
eñt mori ceꝑat nc̃ desnͣt. Nol autẽ
tuã ⁊ illũ sortẽ opt mmiã luere ille
iter ãbiguũ atergo st̃ tu securũ
añ ocłos nõ iã ampliꝰ aut caro
oueri tiẽs ut mars ait aut later¬
d cnm filio uite dulcedo omis eptit̃¬
ta est x magnũ fateor ac dulte io-¬
laciũ pr̃i filius bonus sed solicitũ
ac graue et sepe dulcissima offen¬
dunt et carissima impediũt et p̃¬
cresissima reꝵ p̃mũt et fortassis
hie filius obstabat altiora animo
uoluẽti iã mestior l ac liberior
factus assurae bona de malis eli¬

Expanded text:
potius forsan luges, quod qui sequi debpotius forsan luges, quod qui sequi debctantur, et festinant iuvenes, et precipitant pueri, et infantes primo vite de limine retrahuntur. Hic tardius licet, ille ocius; hic maturus, ille acerbus; nemo non moritur: hec summa est. Ubicunque vero hoc est, qualibet etatis parte quis obierit, etsi acerbus fuerat, morte maturuit. Extinctum fleo filium. Si fleturus eras morientem et nascentem flesses: tunc mori ceperat, tunc desiit. Noli autem tuam et illius sortem optimam lugeret, tu securum ante oculos, non iam amplius, “aut caro oneri timens, ut Maro ait, aut alteri”. Cum filio vite dulcedo omnis extincta est. Magnum fateor ac dulce solatium patri filius bonus, sed sollicitum ac grave, et sepe dulcissima offendunt, et carissima impediunt, et pretiosissima rerum premunt. Et fortassis hic filius obstabat altiora animo volventi. Iam mestior licet ac liberior factus, assurge. Bona de malis eli