comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
decimabit. uosq eritis ei
serui. Et clamabitis ĩ die
illa a facie regis ur̃i quẽ
elegistis uobis ⁊ nõ exau
diet uos dñs in die illa.¬
cem samuelio: s dixerũt.
Neqͣqmͣ. Rex enĩ erit sr̃ nos.
et erimꝰ nos quoq sĩc om̃s
gentes. et iudicabit uos
rex nr̃. et egredietur añ
nos: et pugnabit bella
uit samuel omia u̾ba ppłi
et locutus est ea in aurib
diũ. Dixit aut̃ dñs ad samu¬
elem. Audi uocem eorũ et
constitue sr̃ eos regẽ. Et ait¬

Expanded text:
addecimabit, vosque eritis ei addecimabit, vosque eritis ei servi. Et clamabitis in die illa a facie regis vestri, quem elegidiet vos Dominus in die illa.cem Samuelis, sed dixerunt: Nequaquam: rex enim erit super nos, et erimus nos quoque sicut omnes gentes: et judicabit nos rex noster, et egredietur ante nos, et pugnabit bella vit Samuel omnia verba populi, et locutus est ea in auribus Domini. Dixit autem Dominus ad Samuelem: Audi vocem eorum, et constitue super eos regem h. i
Abbreviated transcription (Latin):
a die qua eduxi eos de egy¬
pto usq ad diẽ istam. sicut
derelinq̃rũt me. ⁊ seruierũt
diis alienis. sic facient etiã
tibi. Nunc gͦ audi uocẽ eoꝵ
Uerũptũ contestare eos. et
predic eis ius regis qui reg¬
naturus est sr̃ eos. Dixit
itaq samuel omĩa u̾ba do¬
mini ad ppłm qui petierat
sr̃ se regem: et ait. Hoc erit
ius regis qui imꝑaturꝰ est
nobis. filios nr̃os tollet. ⁊
ponet ĩ currib suis faciet¬
q sibi equites et p̾cursores
quadrigarũ suarũ. ⁊ consti¬
tuit sibi tribunos ⁊ centu¬
riones.⁊ aratores agrorũ
suorũ.⁊ messores segetũ ⁊
fabros armorũ ⁊ curruũ
suorũ. filias quoq ur̃as fa¬
ciet sibi unguentarias ⁊
focarias et panificas. Agͦs
quoq urõs et uineas ⁊ o¬
liueta optima tollet ⁊ da¬
bit seruis suis. S ⁊ sege¬
tes ur̃as ⁊ uinearũ reddi¬
tus decimabit. ut det eu¬
nchis et famulis suis.
las et iuuenes optimos
et asinos au feret et ponet
in opere suo. Greges urõs

Expanded text:
e quo eduxi eos de Aegypto usque ad diem hanc: sicut dereliquerunt me, et servierunt diis alienis, sic facient etiam tibi. Nunc ergo audi vocem eorum: verumtamen contestare eos, et praedic eis jus regis, qui regnaturus est super eos. Dixit itaque Samuel omnia verba Domini ad populum, qui petierat a se regem, et ait: Hoc erit jus regis, qui imperaturus est vobis: Filios vestros tollet, et ponet in curribus suis, facietque sibi suarum, et constituet sibi tribunos, et centuriones, et aratores agrorum suorum, et messores segetum, et fabros armorum et curruum suorum. Filias quoque vestras faciet sibi unguentarias, et focarias, et panificas. Agros quoque vestros, et vineas, et oliveta optima tollet, et dabit servis suis. Sed segetes vestras, et vinearum reditus addecimabit, ut det eunuchis et famulis suis. las, et juvenes optimos, et asinos auferet, et ponet in opere suo. Greges vestros
Abbreviated transcription (Latin):
domũ aminadab ĩgabai.
Eleazarũ aũt filiũ eius
scificau̾nt: ut custodiret
artham dñi. Et fcm̃ est
ex qua die mansit archa¬
dñi in chariathiarim mul¬
tiplicati st̃ dies. Erat quip¬
pe iam annus .xxͫ. et requie¬
uit oĩs domꝰ isrł post dñm.
Aĩt aũt sainuel ad uniu̾¬
sam domũ isrł dicens. Sũ

Expanded text:
domum Abinadab in Gabaa Eleazarum autem filium eius sanctificaverunt ut custodiret arcam Domini et factum est ex qua die mansit arca in Cariathiarim multiplicati sunt dies erat quippe iam annus vicesimus et requievit omnis domus Israhel post Dominum ait autem Samuhel ad universam domum Israhel dicens s
Abbreviated transcription (Latin):
maiores natu isrł: uenert
ad samuelem in ramatha
dixerũtq ei. Ecce tu senui¬
sti. et filii tui nõ ambulãt
in uiis tius. Constitue no¬
bis regem ut iudicet uos:

Expanded text:
majores natu de Israel venerunt ad Samuelem in Ramatha, dixeruntque ei: Ecce tu senuisti, et filii tui non ambulant in viis tuis: constitue nobis regem, ut judicet nos,
Abbreviated transcription (Latin):
que erat absq muro. ⁊ usq
ad abel magnũ sr̃ quẽ po¬
suerunt arham dnĩ que
erat usq in die illo ĩ agro
iosue bethsamitis. Pertus¬
serunt aũt de iuris beth¬
samitib eo qd̃ iidissent
archam dñi. et percussit
plaga magna. Et dixunt
uiri bethsamites. Quis
pot̾it stare in cõspectu dñi
dei sci huiꝰ: et ad quem as¬
cendet a nobis: misertq
nũcios ad hĩtatores cha¬
riathiarim dicentes. Re¬
duxerunt philistum ar¬
cham dñi. descendite ⁊ re
ducite eam ad nos. uene¬
runt gͦ uiri chariathia¬
rim et reduxerũt archã

Expanded text:
uro et usque ad Abel magnum super quem posuerunt arcam Domini quae erat usque in illa die in agro Iosue Bethsamitis percussit autem de viris bethsamitibus eo quod vidissent arcam Domini et percussit plaga magna et dixerunt viri bethsamitae quis poterit stare in conspectu Domini Dei sancti huius et ad quem ascendet a nobis miseruntque nuntios ad habitatores Cariathiarim dicentes reduxerunt Philisthim arcam Domini descendite et ducite eam ad vos venerunt ergo viri Cariathiarim et duxer
Abbreviated transcription (Latin):
et gauisi sũt cũ uidissẽt
et plaustrũ uenit ĩ agrũ
iosue betsamite. et stecit
ibi. Erat aũt ibi lapis
magnus. et conciderũt
ligna plaustri. uaccasq
imposuer̃t sr̃ ea holocau¬
stum dño. Leuite aut de¬
posuer̃t archam dei ⁊ cap¬
sellam que erat iuxta eã
in qua erant uasa aurea
et posuerũt suꝑ lapidẽ
grandẽ. Uiri aũt bethsamt¬
te obtulerũt holocausta
et ĩmolauerunt uictimaᷤᷤ
in die illo dño. et quĩq

Expanded text:
isi sunt cum vidissent et plaustrum venit in agrum Iosue Bethsamitae et stetit ibi erat autem ibi lapis magnus et conciderunt ligna plaustri vaccasque inposuerunt super ea holocaustum Domino Levitae autem deposuerunt arcam Dei et capsellam quae erat iuxta eam in qua erant vasa aurea et posuerunt super lapidem grandem viri autem bethsamitae obtulerunt holocausta et immolaverunt victimas in
Abbreviated transcription (Latin):
Nunc gͦ arripite ⁊ facite
plaustrũ nouũ uinũ. et
duas uaccas fecas qͥb
nõ est ĩpositũ iugũ uin¬
git implaustro et recludi¬
te uitulos earũ domi tol¬
letisq archam dñi et po¬
netis ĩplaustro et uasa
aurea que exsoluistis ei ꝓ
delicto. ponetis in capsella
ad latus eius. ⁊ dimittite
eam ut uadat et aspicietis.
Et si quid̃ per uiam finiũ
suoꝵ ascenderit ꝯͣ bethsa¬
mes: ip̃a fecit nobis ma¬
lum hoc grande. Si aut̃
minime sciemus qr neqͣꝙͣ
manus eius tetigit nos. s
casu accidit. fec̾unt gͦ illi
hoc modo. ⁊ tollentes duas
uaccas que lactabant ui¬
tulos iuxerunt ad plau¬
strum. Uitulosq earũ re¬
cluserunt domi. et posue¬
runt archam dei suꝑ plau¬
strum et capsellã que ha¬
bebat mures aureos et si
tes et mugientes.⁊ non
declinabunt neq ad dex¬
t̾am. neq ad sinistrã. S
et satrape philistinoꝵ se

Expanded text:
ripite et facite plaustrum novum unum et duas vaccas fetas quibus non est inpositum iugum iungite in plaustro et recludite vitulos earum domi tolletisque arcam Domini et ponetis in plaustro et vasa aurea quae exsolvistis ei pro delicto ponetis in capsella ad latus eius et dimittite eam ut vadat et aspicietis et si quidem per viam finium suorum ascenderit contra Bethsames ipse fecit nobis malum hoc grande sin autem minime sciemus quia nequaquam manus eius tetigit nos sed casu accidit fecerunt ergo illi hoc modo et tollentes duas vaccas quae lactabant vitulos iunxerunt ad plaustrum vitulosque earum concluserunt domi et posuerunt arcam Dei super plaustrum et capsellam quae habebat mures aureos et simtes et mugientes et non declinabant neque ad dextram neque ad sinistram sed et satrapae Philisthin
Abbreviated transcription (Latin):
tauerũt philistiim sac̾do¬
tes ⁊ diuiuos dicentes.
Quid faciemꝰ de archa d̾i:
iudicate nobis quomͦ re¬
mittemus eam in locum
suum. Quiddix̾unt. Si di¬
nuttimus archam dei isrł.
uolite dimitt̾e eam uacu¬
am. s qd̾ debetis reddite ei
pro poc̃o. ⁊ tunc curabim̃̃.
Et scietis quare nõ recedat
dix̾unt. Qͥd est qd̃ pro de¬

Expanded text:
erunt Philisthim sacerdotes et divinos dicentes quid faciemus de arca Dei indicate nobis quomodo remittemus eam in locum suum qui dixerunt si remittitis arcam Dei Israhel nolite dimittere eam vacuam sed quod debetis reddite ei pro peccato et tunc curabimini et scietis quare non recedat dixerunt quid est q
Abbreviated transcription (Latin):
gon. Cũq surrexissent di¬
luculo azotii alt̾a die: ec¬
t̾ra: aute archam dñi. ⁊ tu¬
lerunt dagon ⁊ restituert
eum in locum suũ. Rursũ¬
q mane die alt̾̃o cõsurgen¬
tes. ĩ uenert dagon iacentẽ

Expanded text:
gon. Cumque surrexissent diluculo Azotii altera die, ecterra ante arcam Domini, et tulerunt Dagon, et restituerunt eum in loco suo. Rursumque mane die alio consurgentes, invenerunt Dagon jacent
Abbreviated transcription (Latin):
et ꝓpħ̾aret: dixert̃ adinuicẽ.
Que nam res accidit filio
tys: Num et saul ĩt̾ ꝓph̾as:
Eenditq alius ad alterũ
dicens. Et quis pr̃eoꝵ: Nop¬
terea u̾sum est in ꝓu̾biũ.
Num et saul int̾ ꝓpħ̾as:¬
Cessauit aut̃ ꝓph̾are ⁊ ue¬
nit ad excelsum. Dixit q
patruus saul ad eũ ⁊ ad
puerũ eius. Quo abistis:
Qͥ urnderũt. Querere asi¬
nas. Quas cũ nõ repperis¬
semꝰ: uenimꝰ ad samuelẽ
Dixitq ei patruus suus.
Indica mͥ: quid dixerit tͥ
samuel. Et ait saul ad
patruũ suũ. Indicauit
nobis qr ĩuente eent asi
ne. De sermone aut reg¬
ni non indicauit ei quẽ
locutus illi fuerat samu¬
el. Et cõuocauit samuel
ppłm ad dnm ĩ masphat:
et ait ad filios isrł. Hec
dicit dñs deus isrł. Ego e¬
duxi isrł de egypto ⁊ erui
uos de manuegyptiorũ
et de manu om̃iũ regũ qͥ

Expanded text:
etaret, dixerunt ad invicem: « Quaenam res accidit filio Cis? Num et Saul in prophetis? Respondit alius ad alterum dicens: Et quis pater eorum? Propterea versum est in proverbium: Num et Saul inter pCessavit autem prophetare, et venit ad excelsum. Dixitque patruus Saul ad eum, et ad puerum ejus: Quo abistis? Qui responderunt: Quaerere asinas quas cum non reperissemus, venimus ad Samuelem. Et dixit ei patruus suus: Indica mihi quid dixerit tibi Samuel. Et ait Saul ad patruum suum: Indicavit nobis quia inventae essent asinae. De sermone autem regni non indicavit ei quem locutus fuerat ei Samuel. Et convocavit Samuel populum ad Dominum in Masphat: et ait ad filios Israel: Haec dicit Dominus Deus Israel: Ego eduxi Israel de Aegypto, et erui vos de manu Aegyptiorum, et
Abbreviated transcription (Latin):
¶Ubi rex hiram p̾bet ligna
domui
menti de domo aminadab.
¶Hic ostendit᷑ michel filia
saul sterilis.
pheta qd̃ tẽplum diũ ip̃e
fcũrus non sit.

Expanded text:
 rex praebet ligna domui menti de domo Aminadab. XCVII. Hic ostenditur Michol filia Saul sterilis. phetam, quod templum Domini ipse facturus non sit.
Abbreviated transcription (Latin):
gauerunt om̃s sattrapaᷤ
philistinoꝵ. Qui dix̾unt.
dimitte archam dei isrł.
et reu̾tat᷑ in locũ suũ et
non int̾ficiat nos cum
ppło nr̃o. fiebat enĩ pauor
mortis in singulis urbi¬
bus: et grauissima ual¬
de erat manus dñi. Uiri
quoq qui mortui nõ fue¬
rant: percuciebantur ĩ se¬
creciori parte et
ascendebat ululatus unꝰ¬
tui᷑q ciuitatis in celũ .6.¬
uit gͦ archa dñi ĩ re

Expanded text:
satrapas Philisthinorum qui dixerunt dimittite arcam Dei Israhel et revertatur in locum suum et non interficiat nos cum populo nostro fiebat enim pavor mortis in singulis urbibus et gravissima valde manus Dei viri quoque qui mortui non fuerant percutiebantur in secretiori parte natium et ascendebat ululatus uniuscuiusque civitatis in caelum fuit ergo a
Abbreviated transcription (Latin):
ga u̾tit isrł philisteis. ⁊ cesa
sunt in illo agro passim ꝑ
agros: quasi quatuor mi¬
lia uiroꝵ. et reu̾sus est po¬
pulus ad castra. Dixerũtq
maiores natu de isrł. Qͣre
percussit nos dñs hodie co¬
ram philistum: Afferamꝰ
de sylo archam federis dñi

Expanded text:
 Philisthaeos: et caesa sunt illa die passim per agros, quasi quatuor millia virorum. Et reversus est populus ad castra: dixeruntque majores natu Israel: Quare percussit nos Dominus hodie coram Philisthiim? Afferamus ad nos arcam foederis Domi
Abbreviated transcription (Latin):
om̃i plaga in deserco. Con¬
fortamini et estote uiri phi¬
listum. ne seruiatis hebreis
sĩc illi seruierunt nob̾. Cõ¬
fortamini et beslate. Pug¬
nauerũt gͦ philistium. et ce¬
sus est isrł. et fugit unus
Et ceciderunt de isrł .xx. mi¬
lia peditum. et archa dĩ cap¬
ta est. Duo quoq filii hely
mortui st̃ ophin et phineeᷤ.
currens aut̾ uir de bẽiam̃
ex acie uenit in sylo ĩ die il

Expanded text:
rto. Confortamini, et estote viri, Philisthim: ne serviatis Hebraeis, sicut illi servierunt vobis: confortamini, et bellate. Pugnaverunt ergo Philisthim, et caesus est Israel, et fugit unusqet ceciderunt de Israel triginta millia peditum. Et arca Dei capta est: duo quoque filii Heli mortui sunt, Ophni et Phinees. Currens autem vir de Benjamin ex acie, venit in Silo in di
Abbreviated transcription (Latin):
chium tuũ et brachium
domꝰ prĩs tui. ut nõ sit se¬
nex in domo tua. Et ui¬
debis emulum tuũ ĩtem¬
plo in uniu̾sis prosperis
isrł. et non erit in domo
tua om̃ib dieb. Uerũptũ
non auferam penitus ui¬
rum ex te ab altari meo.
bescat aĩa tua et pars mag¬
na domus tue moriet᷑. cũ ad
uirilem etatem uenerit.
Hoc aũt erit tͥ signũ quod
uenturũ est duob filiis
tuis ophin ⁊ phinees: in
die uno morientur ambo.
Et suscitabo mͥ sacerdotẽ fide¬
lem qui iuxͣ cor meũ ⁊ aiam
meam faciet. ⁊ edificabo ei
domum fidelem. ⁊ ambu¬
dieb. Ft̃m̃ est aut̃ ut quicũ¬
q remanserit in domo tua.
ueniat ut oret᷑ pro eo. et of¬
ferat minimũ argenteum
et tortam panis dicatq. di¬
mitte me obsecro. ad unã
partem occidentalẽ ut come¬
dam bucellam panis.
uer aũt samuel mi¬
nistrabat dño coram
hely: et sermo dũi erat p̾cio¬
sus. In diebus illis nõ erat

Expanded text:
chium domus patris tui, ut non sit senex in domo tua. Et videbis aemulum tuum in templo, in universis prosperis Israel et non erit senex in domo tua omnibus diebus. Verumtamen non auferam penitus virum ex te ab altari meo: bescat anima tua, et pars magna domus tuae morietur, cum ad virilem aetatem venerit. Hoc autem erit tibi signum, quod venturum est duobus filiis tuis, Ophni et Phinees: in die una morientur ambo. Et suscitabo mihi sacerdotem fidelem, qui juxta cor meum et animam meam faciat, et aedificabo ei domum fidelem, et ambudiebus. Futurum est autem, ut quicumque remanserit in domo tua, veniet ut oretur pro eo, et offerat nummum argenteum, et tortam panis, dicatque: Dimitte me obsecro ad unam partem sacerdotalem, ut comedam bucellam panis. Puer autem Samuel ministrabat coram Heli, et sermo Domini erat pretiosus; in diebus il
Abbreviated transcription (Latin):
uocaret puerum et ait ad
samuel. Uade et dormi. Et
tũ deinceps uocau̾it te dices.
Lo quere dñe qr audit seruis
tuus. Abiit gͦ samuel et
dormiuit in loco suo. Et
uenit dñs et stetit: ⁊ uoca¬

Expanded text:
ocaret puerum: et ait ad Samuel: Vade, dormi: et si deinceps vocaverit te, dices: Loquere Domine, quia audit servus tuus. Abiit igitur Samuel, et dormivit in loco suo. Et venit Dominus, et stetit: et voca
Abbreviated transcription (Latin):
philistum. et ruina magna
fc̃ã est in ppło. Insuꝑ ⁊ duo fi¬
lii tui mortui st̃. ophin et phi
dei cecidit de sella retrorsũ
iuxta os tuũ. et fractis c̾¬
uicib mortuus est. senex
enĩ erat uir et grandenus.
nis. Nurus aũt eius uxor
finees pregnans erat. uici¬
naq partui. Et audito nũ¬
cio qd̃ capta eẽt archa dñi.
et mortuus est socer suus.
et uir suus. ĩ turuauit se et
peperit. Irruerant enĩ in ea

Expanded text:
Philisthim, et ruina magna facta est in populo: insuper et duo filii tui mortui sunt, Ophni et PhinDei, cecidit de sella retrorsum juxta ostium, et fractis cervicibus mortuus est. Senex enim erat vir et grandaevus,nis. Nurus autem ejus, uxor Phinees, praegnans erat, vicinaque partui, et audito nuntio, quod capta esset arca Dei, et mortuus socer suus, et vir suus, incurvavit se, et peperit: irruerant enim in eam
Abbreviated transcription (Latin):
pro eo: Et nõ audierũt uocẽ
prĩs sur. qr uoluit ds̃ occide̾
eos Puer aut̃ samuel pro¬
ficiebat atq trescebat tñ deo¬
dei ad hely: et ait ad eum.
Hec dicit dñs. Nũquid ion
aperte reuelatus sũ donmi
prĩs tui ut eẽt iu egypio ĩ
domo pharaonis. et elegi e¬
um ex omib tribub isrł mͥ
ĩ sac̾dotem. ut ascenderet ad
altare meum. ⁊ adoleret mͥ
incensum et portaret ephod
coram me. et dedi domui prĩs
tru oĩa de sacrificiis filiorũ
isił. Quare clalce abiecis¬
tis uictimam meam. ⁊ mu¬
nera mea que precepi ut of¬
ferentur in templo. ⁊ magis
honorasti filios tuos qmͣ
me: ut cõmederetis pͥmici¬
as om̃is sacrificii isrł ppłi
mei: Proptea ait dñs d̾s
isrł. Loquens locutꝰ sũ ut
domus tua et domus prĩs
tui nũstraret in cõspectu mõ

Expanded text:
pro eo? Et non audierunt vocem pro eo? Et non audierunt vocem patris sui: quia voluit Dominus occidere eos. Puer autem Samuel proficiebat, atque crescebat, eDei ad Heli, et ait ad eum: Haec dicit Dominus: Numquid non aperte revelatus sum domui patris tui, cum esset in Aegypto in domo Pharaonis? Et elegi eum ex omnibus tribubus Israel mihi in sacerdotem, ut ascenderet ad altare meum, et adoleret mihi incensum, et portaret ephod coram me: et dedi domui patris tui omnia de sacrificiis filiorum Israel? Quare calce abjecistis victimam meam, et munera quae praecepi ut offerrentur in templo, et magis honorasti filios tuos quam me, ut comederetis primitias omnis sacrificii Israel populi mei? Propterea ait Dominus Deus Israel: Loquens locutus sum, ut domus tua et domus patris tui ministrare
Abbreviated transcription (Latin):
tua. Qui respondens: aie¬
bat ei. Nequaqm. nunc enĩ
dabis: alioqͥm tollam ui.
de nimis coram duo: qr de¬
trahebant hoĩes sacrificio
paruam faciebat ei mater
sua. quam afferebat statu¬
tis diebus. ascendens cũ ui¬
ro suo ut ĩmolaret hostiam
sollẽpnem. Et benedixit hely
liere hac pro fenore qd̃ cõmo¬
dasti dño. Et abierũt ĩ locũ
suũ Uisitauit gͦ dñs annã:
et concepit et peperit tres fi¬
lios et duas filias. et magni¬
ficatus est puer samuel apd̾
dum̃ ¶Hely aut̃ erat senex u¬
ualde et audiuit oiã que fa¬
tiebant filii sui uniu̾so ifrłi.
et quomͦ dormiebant cũ mu¬
lierib que obseruabant ad
hostium tab̾nacłi: et dixit e¬
is. Quare facitis res huiꝰce¬
modi quas ego audio res
pessimas ab om̃i ppło: Noli¬
te filii mei. non est enĩ bona
faina quam ego audio. ut
transgredi faciatis ppłm dñi.
Si peccau̾it uir in uirũ: pla¬
tari ei potest deus. Si aut̃ ĩ
dũo pͤcau̾it uir. quis orabit

Expanded text:
tua. Qui respondens aietua. Qui respondens aiebat ei: Nequaquam: nunc enim dabis, alioquin tollam vi. de nimis coram Domino: quia detrahparvam faciebat ei mater sua, quam offerebat ei statutis diebus, ascendens cum viro suo, ut immolarent hostiam solemnem. Et benedixit Heli liere hac, pro fenore quod commodasti Domino. Et abierunt in locum suum. Visitavit ergo Dominus Annam et concepit, et peperit tres filios, et duas filias, et magnificatus est puer Samuel apud Dominum. Heli autem erat senex valde, et audivit omnia quae faciebant filii sui universo Israeli: et quomodo dormiebant cum mulieribus, quae observabani, et dixit eis: Quare facitis res hujuscemodi, quas ego audio, res pessimas, ab omni populo? Nolite, filii mei: non enim est bona fama, quam ego audio, ut transgredi faciatis populum Domini. Si peccaverit vir in virum, placari ei potest Deus: si autem in Dominum peccaverit vir, quis orabit
Abbreviated transcription (Latin):
eius. et sr̃ ipõs in celis tona¬
bit. Dñs iudicabit fines t̾¬
re. et dabit ĩperiũ regisuo:
et sb̾limabit cornu xp̃i sui.
¶Et abiit helcana ĩ ramatha
in domũ suam: puer autẽ
erat mĩst̃ in cõspectu dñi. añ
faciem hely sacerdotis PPor¬
ro filii hely filii belial nescie
lunt dũm neq officiũ sacer¬
dotum ad ppłm: s quicũq
ĩmolasset uictimam. uenie¬
bat puer sacerdotis dũ coq̃¬
rentur carnes. et habebat
fuscimilam tridentem ĩ ma¬
nu sua: et mittebat eam ĩ
lebetem uel in calderiã. aut
in ollam uel in cacabũ. et
omẽ qd̃ leuabat fuscinula
tollebat sacerdos sibi. Sic fa
ciebant uniu̾so isrłi: ueniẽ¬
tium in sylo. Et anteꝙͣ ado¬
lerent adipem. ueiuelut pu¬
er sacerdotis. et dicebat ĩmo¬
lanti. Ua mͥ carnẽ. ut coquã
sacerdoti. Non enĩ accipiam
a te carnem coctam: sed cru¬
dam. Dicebatq illi ĩmolãs.
Incendatur primũ iuxta mo¬
rem hodie adeps: et tolle tͥ
quͣitũcunq desiderat aĩa

Expanded text:
in caelis tonabit Dominus iudicabit fines terrae et dabit imperium regi suo et sublimabit cornu christi sui et abiit Helcana Ramatha in domum suam puer autem erat minister in conspectu Domini ante faciem Heli sacerdotis porro filii Heli filii Belial nescsacerdotum ad populum: sed quicumque immolasset victimam, veniebat puer sacerdotis, dum coquerentur carnes, et habebat fuscinulam tridentem in manu sua, et mittebat eam in lebetem, vel in caldariam, aut in ollam, sive cacabum: et omne quod levabat fuscinula, tolciebant universo Israeli venientium in Silo. Etiam antequam adolerent adipem, veniebat puer sacerdotis, et dicebat immolanti: Da mihi carnem, ut coquam sacerdoti: non enim accipiam a te carnem coctam, sed crudam. Dicebatque illi immolans: Incendatur primum juxta morem hodie adeps, et tolle tibi quantumcumque desiderat anima
Abbreviated transcription (Latin):
federis dñi exercituũ. seden¬
tis suꝑ cherubin. Erantq
duo filii hely cum archa fe¬
deris dñi ophin et phinees.
Cũq uenisset archa fed̾is
dñi incastra: uociferatus
est om̃is isrł clamore gran¬
di. et ꝑsonuit t̾ra. ⁊ audie¬
runt philistiim uocem cla¬
moris. Dix̾untq. Que nã
est hec uox clamoris mag

Expanded text:
deris Domini exercituum sedentis super Cherubim: erantque duo filii Heli cum arca foederis Domini, Ophni, et Phinees. Cumque venisset area foederis Domini in castra, vociferatus est omnis populus 264 clamore grandi, et personuit terra. Et audierunt Philistim vocem clamoris, dixeruntque: Quaenam haec est vox clamoris
Abbreviated transcription (Latin):
delis saiuel ꝓph̾a eẽt dñi. R
addidit dñs ut appareret in
in pͥugnam. Egressus ẽ nã¬
q isrł obuiam philistum ĩ
prelium. et castra metatus
est iuxͣ lapidẽ adiutorii. Por¬
ro philistum uenerũt in a¬
phet et instuxer̃t aciẽ contͣ

Expanded text:
delis Samuel propheta esset Domini. Et addidit Dominus, ut appareret in in pugnam: egressus est namque Israel obviam Philisthim in praelium, et castrametatus est juxta lapidem Adjutorii. Porro Philisthim venerunt in Aphec, et instruxerunt aciem co
Abbreviated transcription (Latin):
uotum suũ: et anna non
ascendit. Dixit enĩ iuro suo.
Non uadam donec ablacte¬
tur infans: et ducã eum.
et appareat ĩcõspectu dñi. ⁊
maneat ibi iugit̾. Et ait
ei helcana uir suus. Fac
donec ablactes eum. Pre¬
corq: ut impleat dñs u̾
bum suũ. Mansit gͦ mu¬
lier et lactauit filiũ suũ
donec amoueret eũ a lac¬
te. Et adduxit eñ secũ pꝰꝙͣ
ablactau̾at in uitulis tu¬
bus. ⁊ tribus modiis fari¬
ne. et amphora uini.⁊ ad¬
duxit eum in domũ dñi in
sylo. Puer aut̃ adhuc ĩfau¬
tulus erat. Et ĩmolauer̃t
uitulum. et obtuler̃t pue¬
rum hely. Et ait anna. Ob¬
dũe ego sum illa mulier q̃
steti coram te hic orãs dum̃

Expanded text:
votum suum et Anna non votum suum et Anna non ascendit dixit enim viro suo non vadam donec ablactetur infans et ducam eum et appareat ante conspectum Domini et maneat ibi iugiter et ait ei Helcana vir suus fac donec ablactes eum precorque ut impleat Dominus verbum suum mansit ergo mulier et lactavit filium suum donec amoveret eum a lacte et adduxit eum secum postquam ablactaverat in vitulis tibus, et tribus modiis farinae, et amphora vini, et adduxit eum ad domum Domini in Sylo. Puer autem erat adhuc infantulus: et immolaverunt vitulum, et obtulerunt puerum Heli. Et ait: ObDeo! ego sum illa mulier quae steti coram te, hic o
Abbreviated transcription (Latin):
mades. Respondens ãna.
Nequaꝙͣ inquit dñe mi. Nã
mulier infelix nimis ego
sum: uinũq et ome qd ĩe¬
briari potest non bibi. sed
effudi aĩam meam ĩ cõspec¬
tu dñi. Ne reputes ancillã
tuam quasi unam de filia¬
bus belial: qr ex multitu¬
dine doloris et meroris mei
locuta sum usq in p̾sens.
Tunc hely ait illi. Uade in
pace et deus isrł det tibi pe¬
titõnem quam rogasti eũ.
Et illa ait. Utinã ĩueniat
ancilla tua gram ĩ ocłis tu¬
is. Et abiit mulier ĩuiã
suam et comedit uultus¬
q illius non st̃ ampliꝰ in
diu̾sa mutati. Et surrexe¬
runt mane. et orauerunt
coram dño. Reu̾siq sunt
et uenerũt in domũ suã
ramatha. Cognouit aut̃
helcana annã uxorẽ suam:
et recordatus est eius dñs.
Et fcm̃ est post cirtulũ dierũ
concepit anna et peperit fi¬
lium. uocauitq nomẽ eius
samuel: eo qd̃ a dño postu¬
lasset eum. ascendit aut¬
uir eius helcana ⁊om̃is
domus euis ut ĩmolaret
dño hostiam sollẽpnem et

Expanded text:
Anna nequaquam inquit domine mi nam mulier infelix nimis ego sum vinumque et omne quod inebriare potest non bibi sed effudi animam meam in conspectu Domini ne reputes ancillam tuam quasi unam de filiabus Belial quia ex multitudine doloris et maeroris mei locuta sum usque in praesens tunc Heli ait ei vade in pace et Deus Israhel det tibi petitionem quam rogasti eum et illa dixit utinam inveniat ancilla tua gratiam in oculis tuis et abiit mulier in viam suam et comedit vultusque eius non sunt amplius in diversa mutati et surrexerunt mane et adoraverunt coram Domino reversique sunt et venerunt in domum suam Ramatha cognovit autem Helcana Annam uxorem suam et recordatus est eius Dominus et factum est post circulum dierum concepit Anna et peperit filium vocavitque nomen eius Samuhel eo quod a Domino postulasset eum ascendit autem vir Helcana et omnis domus eius ut immolaret Domino hostiam sollemnem et
Abbreviated transcription (Latin):
aureos auos facietis ⁊ .u.
mures aureos: qr plaga
una fuit oĩb uob̾ ⁊ satra¬
pis ur̃is. facietisq simi¬
litudines anoꝵ urõrum
et similitudines muriũ
qui demoliti sunt t̾ram.
et dabitis deo isrł głiam si
forte releuet manũ suã
a uob̾. et a diis urĩs. et a

Expanded text:
os facietis, et quinque mures aureos, quia plaga una fuit omnibus vobis et satrapis vestris. Facietisque similitudines anorum vestrorum, et similitudines murium qui demoliti sunt terram, et dabitis Deo Israel gloriam si forte elevet manum suam a vobis, et a diis vestris, et a
Abbreviated transcription (Latin):
Idtͥco iuraui domni hely qd̾
non expietur iniquitas ũ¬
quitas domus eius uicti¬
mis et munerib usq ĩet̾¬
num. Dormiuit aut̃ samu¬
el usq mane aꝑuitq ostia
domus dũi. Et samuel ti¬
mebat indicare uisionẽ he¬
ly. Uocauit gͦ hely samuelẽ
et dixit. Samuel filimi. qͥ
respondens ait. Presto sum.
Et ĩt̾rogauit eũ. Quis est
sermo quem locutus est
ad te dñs: Oro te ne celane¬

Expanded text:
Idcirco juravi domui Heli, quod non expietur iniquitas domus ejus victimis et muneribus usque in aeternum. Dormivit autem Samuel usque mane, aperuitque ostia domus Domini. Et Samuel timebat indicare visionem Heli. Vocavit ergo Heli Samuelem, et dixit: Samuel, fili mi. Qui respondens, ait: Praesto sum. Et interrogavit eum: Quis est sermo, quem locutus est ad te
Abbreviated transcription (Latin):
ly. ophin et phinees sacer¬
dotes dũi. Uenit gͦ dies. ⁊
ĩmolauit helcana: deditq
phenẽne uxori sue et cũc¬
tis filiis eius et filiabus
partes. Anne aut dedit par¬
tem unam tristis: qr an¬
nam diligebat. Dñs autẽ
concluserat uuluã eius.
Affligebat quoq eam emu¬
la eius. ⁊ uehement̾ ange¬

Expanded text:
ees sacerdotes Domini venit ergo dies et immolavit Helcana deditque Fenennae uxori suae et cunctis filiis eius et filiabus partes Annae autem dedit partem unam tristis quia Annam diligebat Dominus autem concluserat vulvam eius adfligebat quoque eam aemula eius
Abbreviated transcription (Latin):
Que cũ ita se heañt. obset᷑
te lector ne laborem meũ
rep̾hensionẽ estimes anti¬
quoꝵ. In tab̾nacłm dei of¬
fert unus quisq qd̾ potest.
alii aurũ et argentũ et la¬
pides p̾ciosos. alii byssũ ⁊
purpurã ⁊ coctum offert̃
et iacinctũ. nobiscũ bñ a¬
gitur si obtulerunꝰ pelles
et caprarũ pilos ⁊ tñ apłs

Expanded text:
Quae cum ita se habeant, obsecro te, lector, ne laborem meum, reprehensionem aestimes antiquorum. In tabernaculum Dei offert unusquisque quod potest: alii aurum et argentum et lapides pretiosos: alii byssum et purpuram et coccum offerunt et hyacinthum : nobiscum bene agetur, si obtulerimus pelles et caprarum pilos. Et tamen Apos
Abbreviated transcription (Latin):
Uit
uir u¬
nus de
rama¬
sophĩ
de mõ¬
te ephra¬
ym et
nomẽ
cana filius ieroboam
filii eluid. filii thau fi¬
lii suph enphrateus:
et hũit duas uxores.
Nomen uui anna: et
nomen scd̾e phenẽna.
fuerũtq phenẽne filii:
anne autẽ non erant

Expanded text:
uit vir unus de RamaSophim, de monte Ephraim, et nomen cana, filius Jeroam, filii Eliu, filii Thou, filii Suph, Ephrataeus, et habuit duas uxores, nomen uni Anna, et nomen secundae Phenenna. Fueruntque Phenennae filii: Annae autem non erant
Abbreviated transcription (Latin):
¶bi occidit᷑ amasias a ioab.
¶bi gabaonite septẽ ex semĩe
saul petunt in penã quos ⁊
ligit dauid.
¶ Hic psalmus incipit septimꝰ
¶Dauid aquã sͥ dari iubet de
cisterua que est ĩbethleẽ.

Expanded text:
bi occiditur Amasias a Joab. ulit. CXXXII. Ubi Gabaonitae septem ex semine Saul petunt in poenam, quos ligit David. CXXXIV. Hic Psalmus incipit XVII. David aquam sibi dari jubet de cisterna, quae est in Beth-Leem.
Abbreviated transcription (Latin):
eius. Sicq faciebat per sĩ¬
gulos annos. cũ redeũte
tempore ascenderẽt tẽplũ
dñi: et sic prouocabat eã.
Porro illa flebat: et non ca¬
piebat cibum. Dixit gͦ ei
helcana uir suus. Anna
tur fles. ⁊ quare nõ come¬
dis: et qmͣobrem affligit᷑
cortuũ: Nũquid ñ ego me¬
lior sũ tibi quã decem filii:
Surrexit aut anna postꝙͣ
comederat in sylo et bibe¬
rat. ⁊ hely sacerdote sedente
suꝑ sellam ante postes tẽ¬
plidñi. cũ eẽt amaro aĩo:
orauit dum flens largit̾¬

Expanded text:
ejus. Sicque faciebat per singulos annos. Cum redeunte tempore ascenderent templum Domini: et sic provocabat eam. Porro illa flebat et non capiebat cibum. Dixit ergo ei Helcana vir suus. Anna cur fles: et quare non comedis: et quamobrem affligitur cor tuum? Numquid non ego melior sum tibi: quam decem filii? Surrexit autem Anna postquam comederat in Silo et biberat: et Heli Sacerdote sedente super sellam ante postes templi Domini. Cum esset amaro animo: oravit Dom
Abbreviated transcription (Latin):
Septimus dabreiamin .i.¬
uerba dierũ qd̃ significan¬
ne hystorie possumꝰ appella¬
re qui liber apud nos para
qui et ip̃e similit̾ apud gre¬
cos et latinos iu duos li
suo putent num̾o suppu¬
tandos. ac per hoc eẽ pͥsce
legis libros uiginti .iiiiͦ.
senioꝵ apocalipsis ioh̃is
inducit adorantes agnũ.
et coronas suas prostra¬
tis uultib offerentes. stã¬
tibus corã quatuor aĩali¬
bus oculatis et retro.⁊ añ.
.i. et in pret̾itũ et ĩfuturũ
respicientib et ĩdefessa uo¬
te clamantib. Sc̃s sc̃s. sc̃s.
est. ⁊ qui uenturꝰ est. Hic ꝓ¬
logus scͥpturarũ quasi ga¬
leatum principiũ om̃ibus
libris quos de hebreo uer¬
timus in latinũ cõuenire
potest: ut scire possumꝰ qͥcqͥd
extra hos est int̾ apochri
phos ponendũ. Igitur sa¬
piencia que uulgo salomo¬
nis iuscribitur et ih̾u filii
syrach liber. et iudich ⁊ to¬
bias et pastor non sũt in
canone. Machabeoꝵ pͥmũ
librum hebraitũ repperi. Se¬

Expanded text:
septimus , dabra iaminerba dierum, quod significannae historiae possumus appellare. Qui liber apud nos Παραλqui et ipse similiter apud Graecos et Latinos in duos libsuo putent numero supputandos: ac per hoc esse priscae legis libros viginti quatuor: seniorum Apocalypsis Joannis inducit adorantes Agnum, et coronas suas prostratis vultibus offerentes: stantibus coram quatuor animalibus oculatis et retro et ante, id est, et in praeteritum et in futurum respicientibus, et indefessa voce clamantibus, est, et qui venturus est . Hic prologus Scripturarum, quasi galeatum principium omnibus libris, quos de Hebraeo vertimus in Latinum, convenire potest: ut scire valeamus quidquid extra hos est, inter ἀπόκρυφα esse ponendum. Igitur Sapientia, quae vulgo Salomonis inscribitur, et Jesu filii Syrach liber, et Judith, et Tobias, et Pastor, non sunt in Canone. Machabaeorum primum librum, Hebraicum reperi. Se
Abbreviated transcription (Latin):
tes aut̃ uiri azoti hiꝰtemo¬
di plagam: dixerũt. Nõ ma¬
neat archa dei isrł apud
nos: qm̃ dura est manus
eius sr̃ nos ⁊ sr̃ dagon deũ
uerunt om̃s satrapas phi¬
listinoꝵ ad se. ⁊ dixerunt.¬

Expanded text:
tes autem viri Azotii hujuscemodi plagam, dixerunt: Non maneat arca Dei Israel apud nos: quoniam dura est manus ejus super nos, et super Dagon deum verunt omnes satrapas Philistinorum ad se
Abbreviated transcription (Latin):
tõne arche dñ¶ Sacrificiũ fit de
uaccis que cã adduxerũt ¶rãs¬
latio arche in gabai in domo
aminadab. ¶ubi orat ⁊ sacrifi¬
cat pro ppło samuel ¶De uidicio
filioꝵ samuel. et de regis peti
saulis regi¶Ubi a samuel un¬
gitur saul. ⁊ oscło accipit ¶ Sã
regis saul ⁊ descriptio legis.
el de tẽporib suis alloquit᷑
nis samuel. ⁊ de ppłi penitudi
ne¶Sainuel saulẽ rep̾hendit
in offerendo sacrificio Golus
ionathan ꝯͣ philisteos cõgre¬

Expanded text:
rificium fit de vaccis, quae eam adduxerunt. XIX. Translatio arcae in Gabaa in domo Abinadab. XX. Ubi orat et sacrificat pro populo Samuel. XXI. De judicio filiorum Samuel, et de regis petitSaulis regis. XXIV. Ubi a Samuele ungitur Saul, et osculo accipitur. XXV. Saulregis Saul, et descriptio legis rel de temporibus suis alloquiturnis Samuel, et de populi poenitudine. XXX. Samuel Saulem reprehendit in offerendo sacrificio. XXXI. Solus Jonathas contra Philisthaeos ingre
Abbreviated transcription (Latin):
eius accipit dauid.
Gauid accepta michol filia
saul ⁊ abigail s ⁊ abinoem
habet uxorem.
Mbi saul michol alio dedit
uxorem.
¶Dormiente enĩ exerritu da¬
ire contra isrł.
¶Insurgentes bellum amale¬
chite a dauid separant᷑.
nũciau̾at ei saul mortuũ.
¶Post mortẽ saul ungit᷑ dauid
et regnat.
¶ubi ꝯmemorat dauid se a po
nati sunt.¬

Expanded text:
ejus accepit David. LXXIII. ejus accepit David. LXXIII. David acceptam Michol filiam Saul, et Abigail, sed et Ahinoem habet uxorem. LXXIV. Ubi Saul Michol alteri dedit uxorem. LXXV. Dormiente omni exercitu, Daire contra Israel. LXXX. Insurgentes Amalecitae a David superantur. nuntiaverat Saul mortuum. LXXXIV. Post mortem Saul ungitur David, et regnat. LXXXV. Ubi commemorat David se a popnati sunt
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Preceptũ dñi ad saul de nece
pro agag rege amalech serua
samuel ad unguendũ dauid
¶Ubi singłi
filii ysai offerunt᷑ samueli.
¶bi ungit᷑ dauid a
¶De arreptione
CUbi da¬
uid a saul recedit. Ca
prẽ post fres mittit᷑ dauid.
¶bi se offert dauid cõtͣ
goliam. Cubi dauid ĩt̾fi¬
cit goliam. ¶onathã
in amore accepit dauid
¶ubi cantico uirginũ ĩ odio¬
dauid saul motus est.
CUbi dauid a saul merob
filia promittit᷑. ¶Hic
alio dat᷑ merob ⁊ michol ei
¶ Hic per uxorẽ michol lib̾at᷑.
ph̾are ceperuntz ¶Sa
ul ionathe irascit᷑ ob excusa¬
toẽm dauid
ligit.
¶ Sbi sacerdotes dñi adohec
occiduntur.
¶ Ex precepto dñi dauid cũ suis
apud philisteos ꝑgit.
¶Hic accipit ephot ab abia¬
thar sac̾dote ⁊ orat dauid.
¶⁊iphei dauid tradituros se¬
sauli promittũt
¶n spelunca poĩtus dauid sau¬
li clamidẽ precidit
¶Locucio dauid ad saul qd̃
ei pepercerit.
¶Moritur nabal: et uxorem

Expanded text:
 Praeceptum Domini ad Saul de nece pro Agag rege Amalec servatoSamuel ad ungendum David Ubi singuli filii Isai offeruntur Samueli. XLI. Ubi ungitur David a De arreptione Ubi David a Saul recedit. XLVI. A patre post fratres mittitur David. XLVII. Ubi se offert David contra Goliam. XLVIII. Ubi David interfecit Goliam. XLIX. Jonathas in amore accepit David. L. Ubi cantu virginum in odiDavid, Saul motus est. LI. Ubi David a Saul Merob filia promittitur. LII. Hic alteri datur Merob, et Michol ei Hic per uxorem Michol, David liphetare coeperunt. LVIII. Saul Jonathae irascitur ob excusationem David. legit. LXIII. Ubi sacerdotes Domini a Doeg occiduntur. LXIV. Ex praecepto Domini, David cum suis ad Philistaeos pergit. LXV. Hic accipit Ephod ab Abiathar sacerdote et orat David. LXVI. Zyphaei David se tradituros Sauli promittunt. LXVII. In spelunca positus David Sauli clamydem praecidit. LXVIII. Locutio David ad Saul, quod ei pepercerit. LXXII. Moritur Nabal, et uxorem
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃c ascendit: ut ꝯͣ latrãtes
canes qui adu̾sũ me rabi¬
do ore deseuiũt ⁊cͥcũeunt
ciuitatẽ. atq ĩ eo se doctos
arbitrantur. si aliis detra¬
opponatis. Ego stiens hu¬
militatẽ meã. illius semper
sentencie recordabor. Dixi cꝰ¬
todiam uias meas: ut nõ
delinquã in lingua mea.
Posui ori meo custodiam:

Expanded text:
tes canes, qui adversus me rabido ore desaeviunt, et circumeunt civitatem, atque in eo se doctos arbitrantur, si aliis detraopponatis. Ego sciens humilitatem meam, illius semper sententiae recordabor: Dixi, custodiam vias meas; ut non delinquam in lingua mea. Posui ori meo custodi
Abbreviated transcription (Latin):
p̾sentis futureq diftinctõ
pellib tegit᷑. ⁊ ciliciis. ardo¬
remq solis ⁊ ĩiuriam im¬
brium ea que iulora sũt
prohibent. Lege gͦ primũ sa¬
inuel et malachim meũ.
meum inquã meũ. Qͥtqͥd
enĩ crebrius uertendo et e¬
mendando sollicitius ⁊ di¬
dicumus et tenemus: nrm̃
est. Et cũ ĩtellex̾is qd̃ añte a
nesciebas. uel int̾preten
me estimato si gratus es

Expanded text:
sentis futuraeque distinctio, pellibus tegitur et ciliciis, ardoremque solis et injuriam imbrium ea quae viliora sunt prohibent. Lege ergo primum, Samuel, et Malachim meum: meum, inquam, meum. Quidquid enim crebrius vertendo, et emendando sollicitius et didicimus et tenemus, nostrum est. Et cum intellexeris quod antea nesciebas, vel interpretem me aestimato, si gratus es,
Abbreviated transcription (Latin):
¶Filius dauid natus de ber¬
sabee moritur.
¶De bersabee nascit᷑ salomõ.
¶Hic ammon sororem suã
amare cepit.
Abithamar pellitur ab am¬
mon ⁊ suscipit᷑ ab absalon
fratre suo.
¶Ubi occidit᷑ ammon ab absa¬
bi ioab iniittit mulierem
¶Hic dauid a muliere tecuite
ceret regem.
¶Ubi fugit dauid absalon.
¶Consiliũ achitofel datũ ut
ĩgrediatur absalon ad cõcu¬
binas prĩs sui.
¶Ubi achitofel se persecuturũ
daiuid promittit. qd̃ chusai
improbat.
CUbi achitofel laqueo se int̾¬
fecit.
¶ Producunt ioab ⁊ abisai ex̾¬
citum adu̾sus absalon.
¶Hic absalon inuenit᷑ quercu
suspensus.

Expanded text:
Filius David natus de Bersabee moritur. CVIII. De Bersabee nascitur Salomon. CIX. Hic Ammon sororem suam amare coepit. Ubi Thamar pellitur ab Ammon, et suscipitur ab Absalom fratre suo. CXI. Hic occiditur Ammon ab Absabi Joab immittit mulierem Hic David a muliere Thecuite ceret regem. CXVI. Ubi fugit David Absalom. CXIX. Consilium Architophel datum, ut ingrediatur Absalom ad concubinas patris sui. CXX. Ubi Architophel se persecuturum David promittit, quod Chusai improbat. CXXI. Ubi Architophel laqueo se interfecit CXXII. Prodeunt Joab et Abisai adversus Absalom. CXXIII. Hic Absalom invenitur quercu suspens
Abbreviated transcription (Latin):
possidet. et pͥmus liber in¬
cipit ab iob. Sedũs a dauid
quẽ quĩq incisionib ⁊ uno
psalioꝵ uolumĩe cõpre¬
hendunt. Tercius est salo¬
mon. tres libros hñs.pro¬
u̾bia que illi parabolas .i.¬

Expanded text:
et primus liber incipit ab JOB  . Secundus a DAVID  , quem quinque incisionibus, et uno Psalmorum volumine comprehendunt. Tertius est SALAMON  tres libros habens: Proverbia, quae illi Parabolas, i
Abbreviated transcription (Latin):
¶Ubi ostendit᷑ qd̾ młta spolia
¶Ubi refertur scritura ad im
phiboseth filiũ ionathe.
anon filiũ amon .
¶ Hic uidit dauid bersabee u¬
xorem urie.¬

Expanded text:
Ubi ostenditur, quod multa spolia Ubi refertur Scriptura ad Miphiboseth filium Jonathae.Amnon filium Ammon. CIV. Hic vidit David Bersabee uxorem Uri
Abbreviated transcription (Latin):
u̾bia ab eo loco in quo ait
ro quĩq lr̃e duplices apud
eos sũt: caph. mem. nun.
phe. sade. Alit̾ enĩ perhas
scribunt principia. medie¬
tatesq u̾boꝵ: alit̾ fines.
Unde ⁊ quĩq libri a pleris¬
q dupplices estimant᷑. sa¬
muel. malachim. dabre
iamin. hesdras. iheremi¬

Expanded text:
t ro quinque litterae duplices apud Hebraeos sunt, caph, mem, nun, phe, sade. Aliter enim per has scribunt principia medietatesque verborum, aliter fines. Unde et quinque libri a plerisque duplices existimantur. Samuel, Malachim, dabre iamin, Esdras, Jeremi
Abbreviated transcription (Latin):
ditur. et occisis filiis hely ar-¬
cha captiuat᷑¶ Hely saçerdos
de sella cadens moritur. Tbi ar¬
cham philistei in tẽplo ponũt.
CUbi plaga azoti describit᷑. cete¬
rarũq ciuitatũ. ¶ccaronite
archam dñi suscipiunt ¶A sac̾¬
dotib ordinat᷑ cũ quo munere

Expanded text:
ditur, occisis filiis Heli, arca captivatur. XIII. Heli sacerdos de sella cadens moritur. XIV. Ubi arcam Philisthaei in templo ponunt. XV. Ubi plaga Azotii describitur, caeterarumque civitatum. XVI. Accaronitae arcam Domini suscipiunt. XVII. A sacerdotibus ordinatur cum
Abbreviated transcription (Latin):
loquim᷑. ⁊ eoꝵ iniciis uox
humana cõprehendit᷑: ita¬
ut uiginti duo uolumĩa
supputant᷑. quib qͣiͣ lr̃is
et exordiis in dei doctrina
tenera adhuc et lactans
uiri iusti erudit᷑ infancia
Primus apud eos uber uo¬
catur bresith: quẽ nos ge¬
nesim dicimus. Scdũs hel¬
lesmoth. qui exodus appel
rim: qui deut̾onomiũ pre¬
notatur. Hii st̃ quĩq libri
moysi: quos ꝓprie thorath
incipiũt ab ih̾u filio naue
qui apud eos iosue bẽnun
dicitur. deinde sb̾texunt so
quia in dieb iudicũ fcã eiꝰ
narrat᷑ hẏstoria. Tertius
sequit᷑ samuel. quem nos
regnoꝵ pͥmũ et scdm dici¬
mus. Quartus malachĩ¬
netur. Meluisq multo ẽ
malachim .i. regũ quam
malachot .i. regnoꝵ dicẽ.
Non enim multarũ gen¬
tium regna describit. sed
unius ifrłitici ppłi qui tri¬
bub duodecĩ continetur.

Expanded text:
oquimur, et eorum initiis vox humana comprehenditur: ita viginti duo volumina supputantur, quibus quasi litteris et exordiis, in Dei doctrina, tenera adhuc et lactens viri justi eruditur infantia. Primus apud eos liber vocatur BRESITH   quem nos Genesim dicimus. Secundus ELLE SMOTH  , qui Exodus appellRIM  , qui Deuteronomium praenotatur. Hi sunt, quinque libri Mosi, quos proprie THORATH incipiunt ab Jesu filio Nave, qui apud eos JOSUE BEN NUN   dicitur. Deinde subtexunt SOPquia in diebus judicum facta narratur historia. Tertius sequitur SAMUEL  , quem nos Regnorum primum et secundum dicimus. Quartus MALACHetMalachim, id est Regum, quam Malachot, id est Regnorum dicere. Non enim multarum gentium regna describit, sed unius Israelitici populi, qui tribubus duodecim continetur:
Abbreviated transcription (Latin):
iguiti et duas litt̾as
esse apud hebreos sy¬
rorum quoq et chadeorũ
lingua testatur que hebree
magna ex ꝑte cõfinis est.
Nam et ip̃i.xxii elemẽta ha¬
bent eodem sono s diu̾sis
penthathencũ moysi toti¬
dem litt̾is scͥptitant figuriᷤ
tm̃ ⁊ apicib discrepantes.
Certumq esdram scribam
legisq doctorẽ post captã
iherosolimã. ⁊ iustauratõ¬
nem templi sub zorobabel
alias litt᷑as recepisse quib
nũc utimur: cũ ad illud
usq tempus idẽ samarita¬
noꝵ et hebreoꝵ caracteres
fuerint. In libro quoq nu¬
m̾oꝵ hec eadẽ supputatio
sub leuitarũ ac sacerdotũ
censu nustice ostenditur.
et nom̃ dm̃i tetra gramaton
in quibdã grecis uolumi¬
nibus usq hodie antiquis
expressum lrĩs ĩuenimus.
Sed et psalmi tricesimꝰ sextꝰ
et centesuꝰ decimꝰ. et cente¬
sinius undecimꝰ. et centesi¬
mus octauus decimus. et
centesimꝰ quadragesimꝰ qͣrtꝰ

Expanded text:
iginti et duas literas esse apud Hebreos, Syrorum quoque lingua et Chaldeorum testatur, que hebree magna ex parte confinis est. Nam et ipsi viginti duo elementa habent, eodem sono, sed diversis Pentateuchum Mosi totidem litteris scriptitant, figuris tantum et apicibus discrepantes. Certumque est Esdram scribam, legisque doctorem, post captam Jerosolymam, et instaurationem templi sub Zorobabel, alias litteras reperisse, quibus nunc utimur: cum ad illud usque tempus iidem Samaritanorum et Hebrfuerint. In libro quoque Numerorum haec eadem supputatio, sub Levitarum ac sacerdotum censu, mystice ostenditur. Et nomen Domini tetragrammaton in quibusdam Graecis voluminibus, usque hodie antiquis expressum litteris invenimus. Sed et psalmi tricesimus sextus, et centesimus decimus, et centesimus undecimus, et centesimus octavus decimus, et cent
Abbreviated transcription (Latin):
adultumq tradidit filie pha¬
raonis quem illa adoptauit
in locum filii. Uocauitq nom̃
eius moysen dicenis. quia de
aqua tuli eum. In dieb illis
postqmͣ creuerat moyses egͤs¬
sus ad frẽs suos uidit afflic¬
tionem eorum ⁊ uirum egyp¬
tium percucientẽ quendãm
ex hebreis fribus suis. Cũq
circũspexisset huc atq illuc. ⁊
nullum adesse uidisset ꝑcus¬
sum egyptium abscondit sa
bulo. ⁊ egressus die alt̾o con¬
spexit duos hebreos rixantes.
Dixit q ei qui faciebat ĩiuriã.
quare percutis proximũ tuũ:
Qui respondit. Quis consti¬
super nos: Num occidere me
tu uis sicut occidisti heri e¬
gyptium: Timuit moyses.
et ait. Quomodo palam fcm̃
est uerbum istud: Audiuitq
occidere moysen. Qui fugi¬
ens de conspectu eius mora¬
tus est in terra madian. et
sedit iuxta puteũ. Erãt aut̃
sacerdoti madian .uii. filie q̃
uenerunt ad hauriendam
aquam ⁊ impletis canalib

Expanded text:
adultumque tradidit filiae Phaadultumque tradidit filiae Pharaonis quem illa adoptavit in locum filii vocavitque nomen eius Mosi dicens quia de aqua tuli eum in diebus illis postquam creverat Moses egressus ad fratres suos vidit adflictionem eorum et virum aegyptium percutientem quendam de Hebraeis fratribus suis cumque circumspexisset huc atque illuc et nullum adesse vidisset percussum Aegyptium abscondbulo. Egressus die altera conspexit duos Hebreos rixantes: dixitque ei qui faciebat injuriam. Quare percutis proximum tuum? Qui respondit: quis te constisuper nos? Numquid occidere me tu vis sicut occidisti Egyptium? Timuit Moyses et ait. Quo palam factum est verbum istud? Audiensque occidere Moysen. Qui fugiens de conspectu ejus: moratus est in terra Madian: et sedit juxta puteum. Erant autem Sacerdoti 110 Madian septem filie que venerant ad hauriendas aquas. Et imp
Abbreviated transcription (Latin):
gressus est post hec uir¬
de domo leui. ⁊ accepit
uxorem stirpis sue que con¬
cepit ⁊peperit filiũ. ⁊uidens
eum elegantem abscondit
tribus mensibus. Cumq
iam celare non posset sump¬
sit ficellam cupeam ⁊ lini¬
uit eam bitumine ac pice.
posuitq intus infantulum
et exposuit eum in carecto
ripe fluminis. stante procul
sorore eius.⁊considerante e¬
uentum rei. Ecce autẽ descẽ¬
debat filia pharaonis ut la¬
uaretur in flumine ⁊puel¬
le eius gradiebant᷑ per crepi¬
dinem aluei. Que cum ui¬
disset ficellam in papirione
misit unam e famulab
suis. ⁊ allatam aperiens.
ternensq in ea paruulum
uagientem. miserta eius a¬
it. de infantibus hebreorũ
est. Cui soror pueri. Uis in¬
quit ut uadam et uocem tͥ¬
trire possit infantulũ. Res¬
pondit uade perrexit puella
et uocauit matrem suam
ad quam locuta filia phara¬
onis. accipe inquit puerum
istum ⁊ nutri michi. ego tibi
dabo m̾cedem tuam. Suscepit
mulier. ⁊ nutriuit puerum.

Expanded text:
gressus est post haec virde domo Levi, et accepit uxorem stirpis suae, quae concepit et peperit filium; et videns eum elegantem, abscondit tribus mensibus. Cumque jam celare non posset, sumpsit fiscellam scirpeam, et linivit eam bitumine ac pice, posuitque intus infantulum, et exposuit eum in carecto ripae fluminis, stante procul sorore ejus, et considerante eventum rei. Ecce autem descendebat filia Pharaonis, ut lavaretur in flumine: et puellae ejus gradiebantur per crepidinem alvei. Quae cum vidisset fiscellam in papyrione, misit unam e famulis suis; et illatam aperiens cernensque in ea parvulum vagientem, miserta ejus ait: De infantibus Hebraeorum est. Cui soror pueri, Vis, inquit ut vadam et vocem titrire possit infantulum respondit vade perrexit puella et vocavit matrem eius ad quam locuta filia Pharaonis accipe ait puerum istum et nutri mihi ego tibi dabo mercedem tuam suscepit mulier et nutrivit puerum
Abbreviated transcription (Latin):
cum reu̾tissent ad iechro pa¬
trem suum: dixit ad eas. Cur
uelocius uenistis solito: ues¬
ponderunt. Uir egyptius libe¬
rauit nos de manu pastorũ.
Insuꝑ ⁊ hausit aquam nob̾¬
cum.: potumq dedit ouibus.
At ille. Ubi est inquit qͣre di¬
misistis hoĩem. Uocate eum
ut comedat panem. Iurauit
gͦ moyses qd hĩtaret cum eo.
Accepitq sephoram filiam
eius uxorem que peperit ei¬
filium quem uocauit ger¬
san dicens. Aduena fui in t̾¬
ra aliena alt̾um uero peperit

Expanded text:
um revertissent ad Raguel patrem suum: dixit ad eas. Cur velocius venistis solito. Responderunt. Vir Egyptius liberavit nos de manu pastorum: insuper et hausit aquam nobiscum; potumque dedit ovibus. At ille. Ubi est inquit: quare dimisistis hominem? Vocate eum: ut comedat panem. Juravit ergo Moyses ut habitaret cum eo. Accepitque Sephoram filiam ejus uxorem. Que peperit filium: quem vocavit Gersam: dicens. Advena fui in terra aliena. Post multum vero temporis