comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
isse negocia ticii gerere.tu mi
madiuieris ut geram. an utq
accõne uti possimꝰ.⁊ ego pu¬
to utrãq locũ hr̃e queadmod
pp̃e marcellus scribit. si fideui

Expanded text:
issem negotia Titii gerere, tu mihi mandaueris ut geram, an utraque actione uti possim? et ego puto utramque locum habere. quemadmodum ipse Marcellus scribit, si fidei
Abbreviated transcription (Latin):
numatone ꝓbibeat preses pro¬
uincie. Item nequis in.qũ luciͣ
aut dampnum sentiat ꝓuicie
probabuturne potentõres uin
humiliores nũtus afficians. ne¬
ue defensores eorum cauipnio¬
sis crimiibus insectentur in otẽ¬
tur ad religionem presidis ꝓiũ¬
cieptinct. illicita minist̾ĩa sub
precextu adunãtiu militares
uiros ad concutiendos homies
precedencia prohere et deprehen¬
sa cołxe preses ꝓumcie curet.et

Expanded text:
numeratione prohibeat preses provincie et ne quis iniquum lucrum aut damnum sentiat, ne probabuntur.Ne potentiores uiri humiliores iniuriis adficiant neue defensores eorum calumniosis criminibus insectentur innocentes, ad religionem praesidis prouinciae pertinet.Illicita ministeria sub praetextu adiuuantium militares uiros ad concutiendos homines procedentia prohibere et depraehensa coercere praeses prouinciae curet, et
Abbreviated transcription (Latin):
nad sollicitudinẽ suam presesi
prouicie reuocet ne tenius uite
homies sub pretextu hominur¬
aduentus offõrum uł militun
lme mitouł brem suppellectilia
adaliorum nsus translatis ĩmi¬
nis uerẽtur preses ꝓuicie prou

Expanded text:
ad sollicitudinem suam praeses prouinciae reuocet. Ne tenuis uitae homines sub praetextu aduentus officiorum uel militum, lumine unico uel breui suppellectili ad aliorum usus translatis, iniuriis uexentur, praeses
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯuta preses ꝓuideaissicuti medico
gilitatis delict̃ decipiẽtis in pi¬
culo umĩes m̃oxiuz ce nondz¬
du hnt ⁊ in metallũ dandi poteᷤ¬
ses ꝓuicie si młcta qm̃ irrogauit
ex presentibus faculta tib eoru̾
quib cam indixit redigiñ poss
deprehend̾it ncc̃itate solonis mo¬
deretur. reprehesa exactorũ illici¬
ta auaricia remissa ppͥĩopiã mł¬
ta apuicias regetib exigino d¬
Reses prounciem I de¬
xemdio deformitati auxiliur
Epe audiui cesarer  ferat.¬
nim dicentem hac rescriptde
cum qui puicie p̾est adire poi¬
tes ñ imponi necitatem ꝓcon¬
suli uł legato eius uł presidi ꝓ¬
uĩcie suscipiende cognitonisi
s eu estimare debe. utrum ipse¬

Expanded text:
 provideat. Sicuti medico gilitatis delictum decipientis in periculo homines innoxium esse nondii habent et in metallum dandi potesses prouinciae si multam quam irrogauit ex praesentibus facultatibus eorum, quibus eam dixit, redigi non posse deprehenderit: necessitate solutionis moderetur repraehensa exactorum illicita auaritia. remissa propter inopiam multa a prouincias regentibus exigi non dreses provincie insremedio deformitati auxilium epe audiui Caesarem nostrum dicentem hac rescriptione: 'eum qui prouinciae praeest adire †pote‹s›' non imponi necessitatem proconsuli uel legato eius uel praesidi prouinciae suscipiendae cognitionis, sed eum aestimare debe
Abbreviated transcription (Latin):
Heses ꝓuincie in suẽ prouincie
bomines tantum imꝑium ht.
et ħ dum in proumcia. namsit.
oxcesserit priuatus ẽh int̾ dũo
impiumi aadu̾sus ex̃neos hõies
mandatis principum ẽ ut cur

Expanded text:
eses prouinciae in suae prouinciae homines tantum imperium habet, et hoc dum in prouincia est: nam si excesserit, priuatus est. habet interdum imperium et aduersus extraneos homines, mandatis principu
Abbreviated transcription (Latin):
quasi maiorem modum debes
suꝑ fluum olei ẽẽ repetendum
nontotum. et obhoc pemptã
eẽ obligationem. ¶Idem mar¬
cellus dicit si cum fundi parsmꝰ
debetur quasitotus de betur ex¬

Expanded text:
quasi maiorem modum debens, superfluum olei esse repetendum, non totum et ob hoc peremptam esse obligationem. Idem Marcellus adicit, si, cum fundi pars mihi deberetur, quasi totus debere
Abbreviated transcription (Latin):
tingit libato dicendum erit¬
ait supereẽ pecitõm intrgre
sume. ¶Quem. ad modum
siquis insulam alibi feciss
solutio distare afabrica i sy¬
le et io qd̾ int̾ ẽ solum pecen¬
dum. ¶Nunc de offo iudiciᷤ
huins actõms loquendun
ẽ utrum quantitati xc̃tus ce¬
beat suire. an uł ex cede uł mi¬

Expanded text:
tigit liberatio, dicendum ait superesse petitionem integrae summae, quemadmodum si quis insulam alibi fecissetdetur summae solutio distare a fabrica insulae et ideo quod interest solum petendum. Nunc de officio iudicis huius actionis loquendum est, utrum quantitati contractus debeat servire an vel excedere
Abbreviated transcription (Latin):
necessitate facit ac toris electõ¬
idiciat non ualet stipło.¬
Giquis ita stipinatur ephesi
de cem dan. si ante diem qmep¬
bestm puenire possit agat ꝑ¬
peram. ante diem agi.quia⁊
iiilanus putat dic̃m tacite

Expanded text:
necessitate facit actoris electioadiciat, non ualet stipulatio.Qui ita stipulatur 'Ephesi decem dari', si ante diem, quam Ephesum peruenire possit, agat, perperam ante diem agi, quia et Iulianus putat diem tacite
Abbreviated transcription (Latin):
xime im olei frumenti peccus¬
manm quoqrlic udeatur ũ
et eadem potestas. ubiq eẽ cũ
aliis locis facilius et leuibus
usus inuemimturalis dis¬
ficilus et granibus usims.
Uod si ephesi petctur ip̃a sola
sũma petetur nec amplius ꝙͣ
acta de peccma ibi soluenda
ubiꝓmissa est. ¶Quid eniz
si ibiuł oblata pecruma ac¬
toridicatur uł cepositauł ex

Expanded text:
xime uini olei frumenti: pecuniarum quoque licet uideatur una et eadem potestas ubique esse, tamen aliis locis facilius et leuibus usuris inueniuntur, aliis difficilius et grauibus usuris. uod si Ephesi petetur, ipsa sola summa petetur nec amplius quiacta de pecunia ibi soluenda ubi promissa est. quid enim si ibi uel oblata pecunia actori dicatur uel deposita uel ex
Abbreviated transcription (Latin):
beonis opinionem secutus
etiam actoris h̃uit rom. curꝰ
in t̾clum po tuit int̾ eẽ ep he¬
si recipe. itaq utilitas quiq
ictoris uenii. ¶Quocd enĩ
si traciecticiam peceuniam
deł at Eꝑ hesi rec epturus ubi
subpena ceuebat peccunia
uł sub pignoribus et distẽ¬
tapignora sunt uł penaꝯ
missa uł mortua uł fisco al¬
quid de bebatur et res stipula
fuir ueniet et quidem ntrai
lucri rõ habeatur nonsolius
dampuiputo et lucribndam¬

Expanded text:
beonis opinionem secutus etiam actoris habuit rationem, cuius interdum potuit interesse Ephesi recipere: itaque utilitas quoque actoris veniet. quid enim si traiecticiam pecuniam dederit Ephesi recepturus, ubi sub poena debebat pecuniam vel sub pignoribus, et distracta pignora sunt vel poena commissa mora tua? vel fisco aliquid debebatur et res stipulatrfuit veniet et quidem ultra lucri ratio habeatur, non solius damni? puto et lucri ha
Abbreviated transcription (Latin):
si decemda aut capne homnẽ
daristi stipuiatus expiatur ñ
debet de tracto attolocõ ex pir
ne auferrat loci utilitatem.
ipulatonibus semper in reicẽ¬
et iõ locum. ¶Qui sticum
uit panphilum ꝓmittit elig¬
cre possit quem soluat. ꝙ̃d¬
diu ambo uiuunt. ¶Cetenur
nisi aliter decessit extingni eiꝰ
elctõmint fiat marbituo eius
andebeat. dum non nlł uinu
pr̃are quem solum debet. ¶O¬
uenin non potuisse. Sem per
ino an cebeat. quareputat po¬
sse ẽẽ abeo peti in alto loco. eti

Expanded text:
si decem aut Capuae hominem dari stipulatus experiatur, non debet detracto altero loco experiri, ne auferat loci utilitatem ripulationibus, semper in rei eet ideo cum qui‹s› Stichum aut Pamphilum promittit, eligere posse quod soluat, quamdiu ambo uiuunt: ceterum ubi alter decessit, extingui eius electionem, ne sit in arbitrio eius, an debeat, dum non uult uiuum praestare, quem solum debet. quconueniri non potuisse: semper eitrio, an debeat: quare putat posse ab eo peti altero loco et
Abbreviated transcription (Latin):
peccuniam ꝓmisẜit. et diuortõ
lib̾andam eẽ. cumẽte et si exꝑ.¬
missione cũ caegenr. excep̾ti¬
Oue dolimalitueri se poss.
¶Stichus habet in pecculio pã¬
philum quiẽ. xidem pamph¬
bat estiman debe precium paz¬
phili. et quidem totum non
declucto eo qd̃ dño pimpbilꝰ¬

Expanded text:
pecuniam promiserit et diuortio et si ex promissione cum ea ageretur, exceptione doli mali tueri se posset. Stichus habet in peculio Pamphilum qui est decem, idem Pamphbat aestimari debere pretium Pamphili et quidem totum non deducto eo, quod domino Pamphil
Abbreviated transcription (Latin):
um nõ h̃nti c̾didiss. idq itã
se hr̃eeuidencius apiturum
ait. si sticho pecculum legatũ
eẽ ꝓponatur. qui c̾te si ex testam̃¬
to agat. cogendus non ẽ eus
qd̃ uienius suus debet aliter
qm ex pecculio ip̃ius decluctõe

Expanded text:
um non habenti credidisset. idque ita se habere euidentius appariturum ait, si Sticho peculium legatum esse proponatur: qui certe si ex testamento agat, cogendus non est eius, quod uicarius suus debet, aliter quam ex peculio ipsius deductione
Abbreviated transcription (Latin):
mutius pecciiis accipiendis
¶Axminisse aut̃ oprebit instito¬
nouauit quis eam obligano¬
nem uł. ab institore uł abalioi
nouandi nonstipulando.

Expanded text:
mutuis accipiendis .Meminisse autem oportebit institonouauerit quis eam obligationem uel ab institore uel ab alio nouandi animo stipulando.
Abbreviated transcription (Latin):
Gi deontiłis institoria actioi
Adu̾sus teuł de peenho dispens¬
atoris si ex ꝯducto ag̾e neums
depeculio ucaniqd̃ ei m̃cem
uendendam inandau̾m pͥ̾cum¬
que quo enusti uiem tuam uͥs¬
um uid̃i pot̾it eo qd debitor ẜm¬

Expanded text:
ideo utilis institoria actio aduersus te uel de peculio dispensatoris, si ex conducto agere uelim, uel de peculio uicarii, quod ei mercem uendendam mandauerim: pretiumque, quo emisti, in rem tuam uersum uideri poterit eo, quod debitor
Abbreviated transcription (Latin):
senatoris filius dicetur cuiꝰ p̾r
senatu mõtꝯ ẽ antequã iste nas¬
ceretur. ¶siquis conceptus
quid sit anteꝙ pr eius senatur
moueatur. natus autpo pr̃is
amissam dignitatẽ mag̾ẽ ut
q̃i senatoris filius intelligatur
tempo enĩ conceptõis spoctan

Expanded text:
senatoris filius dicetur is, cuius pater senatu motus est antequam iste nasceretur. si quis conceptus quidem sit, antequam pater eius senatu moveatur, natus autem post patris amissam dignitatem, magis est ut quasi senatoris filius intellegatur: tempus enim conceptionis spectan
Abbreviated transcription (Latin):
in cintatib sũt theatra ⁊ stadia
et silia.⁊siqua alia sũt cõmuni¬
a ciuitatũ. at̾oq nec ẜuus coĩs
ciuitatis singulorum pro ꝑte
intelligitur. s uniũsitatisa iõ
tam contra ciuemꝙ̃ ꝓ coposse
tres repserit. ⁊ ido ⁊ lib̾tus ciui¬
tatis nõht ncce ueniã edci pet̾e
siuocet muis alique̾ exciuibu

Expanded text:
in ciuitatibus sunt theatra et stadia in ciuitatibus sunt theatra et stadia et similia et si qua alia sunt communia ciuitatium. ideoque nec seruus communis ciuitatis singulorum pro parte intellegitur, sed uniuersitatis et ideo tam contra ciuem quam pro eo tres rescripserunt. ideo et libertus ciuitatis non habet necesse ueniam edicti petere, si uocet in ius alique
Abbreviated transcription (Latin):
Tem lapilli gẽmarum ⁊ cet̾a
que in lictore muciũtur uire
naturali statim nr̃a fiunt. in¬
Emoigituradlitus Mare.¬
mans accede prohetur piscandi
ca. dum t̾n uillis ⁊ monum̃tis
et edificus abstincatur. quia nõ
sunt uins gentiũ sicut ⁊ mare
id̾q et diuu̾s pius piscatoribus
formianis ⁊ capinatis rescripi¬
sit. s et flumĩa pene oñna ⁊ por
⁊ parumusus publicus ẽiur̃
gentiuz sicut ip̃ius fluminis
itaq naui ad eas applicare fine
arborib ibi natis religare. recia
aliquod inhus repon̾e ciulib
liberum est sicuti ꝑip̃m aume
nanigare. s ꝓprietas illorimmẽ
quorum predus adherent. q̃ de
ca arbores queq in husdẽ nate
corundem sintim mare piscãti¬
bus liberu ẽ casam in lictore po¬
antur qui ibi edifieat. s. ꝙ̃ diu
edificuiz manet.alioqͥn edificio
clapso quasi uire postiiminu. it¬
utitur locus in pristina causa
et si alius in codem loco edifica¬
uerit eius fiet. GUmisitatis
sunt no singulorum ueluti q̃

Expanded text:
tem lapilli gemmae et cetera quae in litore inveniuntur, iure naturali statim inventoris fiunt. Iemo igitur ad litus maris accedere prohibetur piscandi causa, dum tamen uillis et entis abstineatur, quia non sunt iuris gentium sicut et mare: idque et diuus Pius piscatoribus Formianis et Capenatis rescripsit. Sed flumina paene omnia et portparum usus p‹ub›licus est iure gentium sicut ipsius fluminis. itaque nauem ad eas appellere, funes ex arboribus ibi natis religare, retiaaliquid in his reponere cuilibet liberum est, sicuti per ipsum flumen nauigare. sed proprietas illorum est, quorum praediis haerent: qua de causa arbores quoque in his natae eorundem sunt.In mare piscantibus liberum est casam in litore poantur qui ibi aedificant, sed quamdiu aedificium manet: alioquin aedificio dilapso quasi iure postliminii reuertitur locus in pristinam causam, et si alius in eodem loco aedificauerit, eius fiet.Uniuersitatis sunt, non singulorum ueluti quae
Abbreviated transcription (Latin):
rales sunt que tangin possut¬
qualia sut ea q̃ in iure ꝯsistunt
sic̃ hrditas usuffructus. ¶Ob¬
res corpales continetur. na ⁊fru¬
ctus qui ex fundo pcipiuntur
corporales sunt.⁊id qd̾ ex aliq̃ ⁊
obligatone nob̾ debetur.płinq
corporale est. ułuti fundus hor
peccina nam ip̃m ius successio¬
nis ⁊ ip̃m ins utẽdi fiuẽdia ip̃
uis obligõnis incorpale c̃. eodẽ
numo sunt et uira prediorum

Expanded text:
es sunt que tangi non possunt, ut ea que in iure consistunt ut hereditas, usures corporales continentur, et fructus, qui ex fundo percipiuntur, corporales sunt, et id, quod ex aliqua obligatione nobis debetur, plerumque corporale est, ueluti fundus, homo, pecunia: nam ipsum ius successionis et ipsum ius utendi fruendi et ipsum ius obligationis incorporale est. eodem numero sunt iura praedi
Abbreviated transcription (Latin):
etiam dinito edificiolocus sac
manet. religiosum aut locum
unusquisq sua uolutate facit
dum mortuũ infert in locum
suil.in cõmunc aut sepulciu
⁊̃ inutis cet̾is licet inferre. s ⁊̃
malienũ locũ xedente dño lic¬

Expanded text:
etiam diruto aedificio locus sacer manet.Religiosum autem locum unusquisque sua uoluntate facit, dum mortuum infert in locum suum. in commune autem sepulchrum etiam inuitis ceteris licet inferre. sed et in alienum locum concedente domino lic
Abbreviated transcription (Latin):
isio in duos articulos di¬
Quiditur. nam alie sunt
duuni uirs aliehumam.diui
muiris sunt uelutires sacre et
ni uiris cid nullius m bonis ẽ.
qr alicuius in bonis epotaut
et nullius in bonis ẽẽ. nam res
hrditarie anteq̃m aliquis hrs
existat. nullius in bonis sunt
uate. que publica sunt nullius

Expanded text:
isio in duos articulos diducitur; nam aliae sunt diuini iuris, aliae humani. Diuini iuris sunt ueluti res sacrae ni iuris est, id nullius in bonis est: que alicuius in bonis est; potest autem et nullius in bonis esse: nam res hereditariae, antequam aliquis heres existat, nullius in bonis sunt uatae. Quae publicae sunt, nullius
Abbreviated transcription (Latin):
rum adoptiuũ quo. n interit
aquouł quałr adoptatꝰ fu̾it
nec intest iam in senatoriadig¬
nitate ꝯstitutus eum suscepit
an ante dignitate senatoriam
Enatoris filius ẽ ⁊is Paul
quid̾ madoptõnẽ accepit. quã¬
di tñ in familia eius manet.
titur senatoria dignitas. adop¬
tõne inferioris dig̾nitatis. non
magis qm ut consularis desia

Expanded text:
rum adoptiuum quoque: neque intererit, a quo uel qualiter adoptatus fuerit nec interest, iam in senatoria dignitate constitutus eum susceperit an ante dignitatem senatoriamenatoris filius est et is, quem in adoptionem accepit, quamdiu tamen in familia eius manet: titur senatoria dignitas adoptione inferioris dignitatis, non magis quam ut consularis desinat
Abbreviated transcription (Latin):
tratu eius res t̾minetur et ip
se sñam dix̃ presentibus par¬
tibus. et t̾minos possint qu¬
esitum ant sit ex ꝑte castellam
aibitro pantun noncet. pena
exconpromisso  omissa este¬

Expanded text:
tratu eius res terminetur: ipse sententiam dixit praesentibus partibus et terminos posuit: quaesitum est, an si ex parte Castelliani arbitro paritum non esset, poena ex compromisso com
Abbreviated transcription (Latin):
fcm̃ est. seirore quedam speci¬
es in petrone alncio titõ de¬
ducte nonsunt. nec arbit᷑ de
hiis quid qͣm pronũciauit
quesitum est anspẽs omisse
peti possunt. respondit posse
nec penam exopmisso com¬
iti. qd si magligne hoc fecit
pet̾e quide pot᷑. s pene sub in¬

Expanded text:
m est, sed errore quaedam species in petitionem a Lucio Titio deductae non sunt nec arbiter de his quicquam pronuntiauit: quaesitum est an species omissae peti possint. respondit peti posse nec poenam ex compromiss‹o› committi. quod si maligne hoc fecit, pet
Abbreviated transcription (Latin):
inor annis.xxu. sine causa
debitori acceptum tułit. nõ
deiussores et inpignora ac¬
sidampnosam sibinouactio
causa transtusit obligationẽ.¬
eos quoq restitutio p̾stancia
est quos de dolo age nonpm¬
ititur itisi queclam ꝑsone sp¬
egit restituitur nonido tuito¬
ricc̃ium tutele iudicium resti¬
tuendum est. ¶ D̾ nimmi¬

Expanded text:
causa debitori acceptum tulerit, non deiussores et in pignora acsi damnosam sibi nouationcausa transtulerit obligationeeos quoque restitutio praestanda est, quorum de dolo agere non permittitur, nisi quaedam personae spegit, restituitur, non ideo tutori contrarium tutelae iudicium restituendum est. 29 M
Abbreviated transcription (Latin):
petitois recdeg̾at. ¶ Predia pris
ie qͣmostit̾it ex tutela deberi re¬
putatis et quantitates fructuũ¬
I iudexeutuento inuendito¬
ne adolescenti iussit funcdum
restitirieum quea p̾ciũep̃rori
rectłe et hic nolit utihac ini¬
tegrum restititutionepe nrẽ¬

Expanded text:
petitionis redegerat. Praedia patris iae, quam constiterit ex tutela deberi, reputatis et cum quantitate fructuui iudex circumuento in uenditione adulescenti iussit fundum restitui eumque pretium emptori reddere, et hic nolit ‹uti› hac in integrum restitutione pae
Abbreviated transcription (Latin):
rescripsit eum qui fraude tuto¬
ris adũsanum suum drẽt ab¬
solutum. et ag̾e cumeo ex¬
co ex integro uellz licenciam
hr̃e prins cum turore agc̃. d̾¬

Expanded text:
rescripsit eum, qui fraude tutoris aduersarium suum diceret absolutum et agere cum eo ex integro uellet, licentiam habere prius cum tutore agere.
Abbreviated transcription (Latin):
Ntra utile tempus restiturõ¬
nisin apud pͥsidere pecienĩt
Mintegrum restitutionem
minores et de etate sua pro
distulit. ¶ Quesitum est si fi¬
uita appllatonis apudimꝑa¬

Expanded text:
ntra utile tempus restitutionis apud praesidem petierunt in integrum restitutionem minores et de aetate sua probdistulit. quaesitum est: si finita appellationis apud impera
Abbreviated transcription (Latin):
enore. ut putarent maiorem
eẽ abstinuissent se abad mini
anpiculum temporis qd̾ post
probatam etatem cessit ad eoᷤ
non debuerunt patieum acci¬
pere peccunias debitas. et debe¬
si et ip̃i decreto p̾sidis creclid̃¬
unt. et ad miniitrre cessau̾ut

Expanded text:
ent, ut putarent maiorem esse et abstinuissent se ab adminisan periculum temporis, quod post probatam aetatem cessit, ad eosnon debuerunt eum pati accipere pecunias debitas et debesi et ipsi decreto praesidis crediderunt et administrare cessaverunt
Abbreviated transcription (Latin):
datum nomine ip̃ius in inte¬
grum restitutionem postula¬
re nonprobiben ex causa cur¬
tiomis ꝯdempnata pupilla.
adu̾sus unum caput siñe
restitui uolebat et quia urͣ¬
st̃ incet̾is lictis sp̃ebus ieleũ¬
ta fuisse auctor maioretate ⁊
quia equieuir tunc tpris siñe
fide uocatoan ea res restitunio ⁊¬
recte factauideatur quęntur.¬

Expanded text:
datum nomine ipsius in integrum restitutionem postulare non prohiberi.Ex causa curationis condemnata pupilla aduersus unum caput sententiae restitui uolebat, et quia uidetur in ceteris litis speciebus releuata fuisse, actor maior aetate, qui adquieuit tunc ae‹si›de euocato, an ea restitutio recte facta uideatur, quaeritur.
Abbreviated transcription (Latin):
tur. ¶ Ex quo .ssimul inteli¬
iginlis quid obr̃uano porte¬
at si sua peceunia pluris qm
oportet ementut tanien hat
et supiori cau uendicor qui p̾¬
diumr eddiclit etiamusuras
factus est iuuenis aecipiat.
debebit p̾cua cum fructibus ie¬
stitũe. iuenis autem eatenꝰ
ex p̾cio rectłe quatenus ex ca
peccuni.a locupletor e. ¶Sin

Expanded text:
tur. ex quo scilicet simul intellegimus, quid obseruari oporteat, si sua pecunia pluris quam oportet emerit, ut tamen hoc e‹t› superiore casu uenditor, qui pretium reddidit, etiam usuras, factus est iuuenis, recipiat.debebit praedia cum fructibus restituere, iuuenis autem eatenus ex pretio reddere, quatenus ex ea pec
Abbreviated transcription (Latin):
Refectietiam pretorio ex sua
titu̾e post̾. qͣm uis appellan ab
hiis non possit id circo tamũ¬
ne. quia applłatio quidem ini¬
quitatis siũe que relam in inte¬
grum resticutio enoris pro pͥ
uenie ue petitionem uł adu̾sa¬
riicucumuentionis allegatõ
ducisniam in auditorium suũ
eumqui ꝑ infimitatem etatis
captum se dicat dumea que ꝓ
causa sunt dicta non allegat.
uł ab ad uocãtis preditum que¬
ratur deniq glabrionem acil¬
lumdius seuerus et impetͣ
frem post sp̃em in auditorio
sserunt inauditoriosuo exa

Expanded text:
efecti etiam praetorio ex sua tituere, quamuis appellar‹i› ab his non possit. haec idcirco tam uarie, quia appellatio quidem iniquitatis sententiae querellam, in integrum uero restitutio erroris proprii ueniae petitionem uel aduersarii circumuentionis allegationduci in auditorium suum eum, qui per infirmitatem aetatis captum se dicat, dum ea, quae pro causa sunt, dicta non allegat uel ab aduocatis proditum queratur. denique Glabrionem Acilium diuus Seuerus et imperator rem post speciem in auditorio inus permiserunt in auditorio suo exa
Abbreviated transcription (Latin):
Lane qmdiuis quiaminore
remaccepit. hr̃s an eius ydo¬
neus sit. nichil no ui inquir
ꝯstituendum est.in eum qui
rembonafide emerit idq et po¬

Expanded text:
lane quamdiu is, qui a minore rem accepit, aut heres eius idoneus sit, nihil, inquit, novi constituendum est in eum, qui rem bona fide emerit. Ulp
Abbreviated transcription (Latin):
cit inea peccũnia que ciꝯsum¬
ptino editurs: ꝑcius in uend
origo contractus ita ꝯsticit u̾
infirmanda sit. si tnnec̃e fu̾it
precium soluinon omnoep

Expanded text:
cit in ea pecunia, quae ei consumpturo creditur, sed parcius in uendiorigo contractus ita constitit, ut infirmanda sit, si tamen necesse fuit pretium solui, non
Abbreviated transcription (Latin):
Causaenim cognita et prese
uł re sua careat et hoc uł cogni¬
tione p̾toria. uł recissa aliena
eum alienanauit. siquidem
emptor sequens seit iem ita
gestam restitutionem ad u̾sꝰ¬

Expanded text:
st re sua careat, et hoc vel cognitione praetoria vel rescissa alienateum alienavit, si quidem emptor sequens scit rem ita gestam, restitutionem advers
Abbreviated transcription (Latin):
Hlud nullam h̃t lubitanio¬
nem quin minor sinon debi¬
tũ soluit ex ea causaerquaui
ciuili repetio non est. danda su
erciuilis actio ad repetendum
Sitalis int̾ueniat uiuenis
cui pͥstanda sit restitutio. ap̃o po¬
stulante pr̃an debet aut precu
ciis gerendis alleget. nondcb
ctur.int posita stipulanone ra¬

Expanded text:
lud nullam habet dubitationem, quin minor si non debitum soluerit ex ea causa, ex qua iure ciuili repetitio non est danda, sit ei utilis actio ad repetendum:Si talis interueniat iuuenis, cui praestanda sit restitutio, ipso postulante praestari debet aut procurtiis gerendis alleget, non debeetur, interposita stipulatione ra
Abbreviated transcription (Latin):
altuis eẽ condicionis. nec ali
pauit denegare debrprs con¬
sul creclitori ad usus eum ac¬
tionem. qd egenti minor cre¬
did̾it. ult̾nus procedendum ñ¬

Expanded text:
alterius esse condicionis, nec alitpauit, denegare debet proconsul creditori aduersus eum actionem. quod si egenti minor crediderit, ulterius procedendum n
Abbreviated transcription (Latin):
Rndit. ⁊ ob hoc more prom̃m¬
ciatum ẽ. confestim aũt protͥ¬
bunali tc sedente adut. existimͣ¬
ri pot̾. non sua culpa. s paru
cxaudita uoce preconis de fui¬
se. i deoq restitui pocinec intra

Expanded text:
ndit et ob hoc more pronuntiatum est, confestim autem pro tribunali te sedente adiit: existimari potest non sua culpa sed parum exaudita uoce praeconis defuisse, ideoque restitui potest.' Nec intra
Abbreviated transcription (Latin):
de ea re nioto e cooctus fiit id ꝙ il¬
licite ex tortum ẽ scõm edicti for¬
mam ꝙ de hns ẽ qui peccuniam
ut negoium facent. aut non fa¬
cerent᷑ accepisse dicerentur resti᷑¬
tui iubeat et ei qui io comisit pro
modo delicti penam irroge..¶Ap̾.
questiohetur quo ab soluto ĩdu¬
plum precium accusator dño dp̃p¬
natur. s ⁊ citra precu existimatõ¬
nem quenitur de calumpma eiꝰ

Expanded text:
de ea re notio est edoctus fuerit: id quod illicite extortum est secundum edicti formam, quod de his est, qui pecuniam ut negotium facerent aut non facerent accepisse dicerentur, restitui iubeat et ei, qui id commisit, pro modo delicti poenam irroget. 9 Papquaestio habetur: quo absoluto in duplum pretium accusator domino damnatur: sed et citra pretii aestimationem quaeritur de calumnia eius
Abbreviated transcription (Latin):
has solum sp̃es consistit hus
gencris auxlium. ⁊ em̃ dece¬
ptis sine culpa sua. maxime
de dolo malo accõ competere
est. cum remedio locus ẽẽ nõ¬

Expanded text:
has solum species consistet huius generis auxilium: etenim deceptis sine culpa sua, maxime de dolo malo actio competere est, cum remedio locus esse no
Abbreviated transcription (Latin):
sint.cct̾is quoq qui ineadem
causa bentur. si ꝑ procuratore
suos defensi sunt. hactenus
in integnuim restitutone sub¬
uenin solet ut appellare hus

Expanded text:
sit, ceteris quoque qui in eadem causa habentur, si per procuratores suos defensi sunt, hactenus in integrum restitutione subveniri solet, ut appellare his
Abbreviated transcription (Latin):
grum restitutõnes  cognita ap̃¬
tore ꝑmittuntur. sut iusticiam
earum causarum examinẽtan
Emo uidetur re ex clusus quem
pretor in incegnum se restitimim

Expanded text:
grum restitutiones causa cognita a pretore promittuntur, scilicet ut iustitiam earum causarum examinet an mo videtur re exclusus, quem pretor in integrum restituturum
Abbreviated transcription (Latin):
qui ideo fuit. ut fumnus ducatur.
sine quo funus ducino poss nt¬
sum labro ait quia necessanio locꝰ
patus in quo corpus ulitur. ¶m̃¬
corpus custodiendim uł etiam uñ¬
dandumfrm̃ sit ułsiquid in mar¬
more ur testem collocandã non
aut̃ oportet ornam̃ta cum corpi¬
bus xli. nec quid aliudeis ho¬
mocu qd homines simpliciores
faciant. ¶ Hec actõ que fiñar

Expanded text:
qui ideo fuit ut funus ducatur, sine quo funus duci non possisum Labeo scribit, quia necessario locus paratur, in quo corpus conditur. Imcorpus custodiendum uel etiam commendandum factum sit, uel si quid in marmor uel uestem collocandam. Non autem oportet ornamenta cum corporibus condi, nec quid aliud huiusmodi, quod homines simpliciores faciunt. Haec actio quae funer
Abbreviated transcription (Latin):
iusta exc̃aꝓpositu ẽ ut quifuna¬
uit ꝑ sequatur idem qd̾ impendu
sicenm fieret ne insepulta corp
tumtum eirenctum ẽ. tunceni
sinon pu̾it uoluntati defuncti
ab hoc emolum̃to repellitur. sin
aut̃ de hac re defimictus noncauir
nec ui delegatum id munus ẽ¬

Expanded text:
iusta ex causa propositum est, ut qui funerauit persequatur id quod impendit: sic enim fieri, ne insepulta corpoentum ei relictum est: tunc enim, si non paruerit voluntati defuncti, ab hoc repellitur. sin autem de hac re defunctus non cavit, nec ulli delegatum id munus e
Abbreviated transcription (Latin):
simeumlocum inferatur inq̃m
ip̃e destinauit us adeo. ut etiar¬
sun legacum locum sit illatus
Ab hrde illatẽt tũtestatoris sit
xeligiosus sim̃o maliuz locũ tã¬

Expanded text:
locum inferatur, in quem ipse destinauit: usque adeo, ut etiamsi in legatum locum sit illatus ab herede, inlatione tamen testatoris fit religiosus, si modo in alium locum ta
Abbreviated transcription (Latin):
fac̾e qd̾ sisuper uacuo fuit st̃m
ad uludsemunire iidentur
possit dic̃e intͥcu ꝑtem simitꝰ
fr̃iposse recupari. ut siquis ꝑ¬
pietatis grã id faciat qd̾ est ĩ¬
ius ꝑtemigitur sumptus ose¬
quetur quemno donãdi aiõfe¬
cit. ¶Index quide ea equita¬
te cognoscit. int̾ctum sumptũ
om̃ino nõ de admitte mecncũ
fcm. si forte mꝯtumeliam defi¬
neti homins locupletis mocu
negornim gerens et itatte bitĩ
et pculu s pͦutaro tũ. et ei excau¬
sa dandam actõm fim̾anam.
Cabeo .ait. quociens quis alã
actõm ht de fuus inpensa os¬
equẽdi fun̾ana cum age nõ¬
agiꝗdemlabeo.ut. Siphibete
b̾rde fimanus testatorem ex
causa ꝯpete tibi fim̾anam qd
enim si filium testoris. hͣrseiꝰ
ꝓhibuit huic ꝯlici põt ergo
pietatis grafim̾asti. s pone ñ
testatur. hiturum mefini̾ari

Expanded text:
m. quod si superuacuo fuerit factum, ad illud se munire uidentur,possit dicere interdum partem sumptus facti posse reciperari, ut quis pietatis gratia id faciat: quod est uerius: partem igitur sumptus consequetur, quem non donandi animo fecit. Iudicem, qui de ea aequitate cognoscit, interdum sumptum omnino non debere admittere modicum factum, si forte in contumeliam defuncti hominis locupletis modicnegotium gerens: et ita Trebatius et Proculus putat. puto tamen et ei ex causa dandam actionem funerariam. Labeo ait, quotiens quis aliam actionem habet de funeris impensa consequenda, funeraria eum ageIdem Labeo ait, si prohibente herede funeraueris testatorem, ex causa competere tibi funerariam: quid enim si filium testatoris heres eius prohibuit? huic contradici potest: 'ergo pietatis gratia funerasti'. sed pone me testatum: habiturum me funerari
Abbreviated transcription (Latin):
inferre pot̾unt nͥhrdes extitũ
ꝓrono/ qͣmuis quide. ani in sc̃p¬
funt monun sibi libtisq su¬
is fecisse. et ita papiniamis.
ẽ pot̾it quis ħ uende et dona¬
re. si senotaphiunsit posse hoc
uenir dicendumẽ. nec emmẽe
ho religiosun diui frẽs rescrip

Expanded text:
inferre poterunt, nisi heredes extiterint patrono, quamuis quidam inscripserint monumentum sibi libertisque suis fecisse: et ita Papinianus rest, poterit quis hoc et uendere et donare. si cenotaphium fit, posse hoc uenire dicendum est: nec osum diui fratres rescrip
Abbreviated transcription (Latin):
pius qui fu̾auit ut en sepelirz
ne in se pultus iac̾et nõetiam
ut desuo sumptus fec̾it qd sin
diciliqueat ñdebet eumquiꝯne¬
nntur absolu̾e quis enim sinc pi¬
etatis intentone anenum cadu¬
uer fusiat oportebit igitur te¬
stan quenquo animoᷤ fun̾at
ne postea paciatur questionem

Expanded text:
pius qui funerauit, ut eum sepeliret, ne insepultus iaceret, non etiam ut suo sumptu fecerit: quod si iudici liqueat, non debet eum qui conuenitur absoluere: quis enim sine pietatis intentione alienum cadauer funerat? oportebit igitur testari, quem quo animo funerat, ne postea patiatur quaestionem.
Abbreviated transcription (Latin):
altius aut uisso sepulcru in q̃
ius ñ fuit ullata eẽ dicentur. qͥ
causa sit. ¶ Purus aut iccus di¬
ẽ ubi corpus ossaue hominis
xlita sut celsus aut̃ ait nõtotꝰ¬
locus. qui sepulture destinatꝰ¬

Expanded text:
alterius aut in id sepulchrum, in quo ius non fuerit, illata esse dicentur.' qui causa fit. Purus autem locus diest, ubi corpus ossaue hominis condita sunt. Celsus autem ait: non totus, qui sepulturae destinat
Abbreviated transcription (Latin):
Criptus hr̃s priuqm brdita¬
tem adeat premfamuinas mo¬
ituum infrendo locum facit re¬
ligiosum nequis puret ħip̃o
ꝓ br de eum gere finge enu al¬
huc eiundelibare de adeumda
hrditate egoenam puto sino¬

Expanded text:
criptus heres prius quam hereditatem adeat patrem familias mortuum inferendo locum facit religiosum, nec quis putet hoc ipso pro herede eum gerere: finge enim adhuc eum deliberare de adeunda hereditate. ego
Abbreviated transcription (Latin):
aut̃. ad sepulcru non habeat et
cedi souĩe ut quoriens non deue̾
impetretur a beoqui fundum ad¬
uctũ h̃r non tñ hoc rescriptum
qd̾ impetrandi dat facultatemet¬

Expanded text:
autem ad sepulchrum non habeat et cedi solere, ut quotiens non debetur, impetretur ab eo, qui fundum adiunctum habeat. non tamen hoc rescriptum, quod impetrandi dat facultatem
Abbreviated transcription (Latin):
ctum legau̾it intulit cum in al¬
ium locum inferi tamo portu¬
ne non poss. et itauiuanus ⁊¬
scribit. aliasaut iniuto fruc¬
tuanolocus religiosus ñ fiet.
s si ꝯsenciat iocus fructuarius
magͥ ẽ ut locus religiosus fia
Locu qui suit. nem̾oreligiosỹ
facit nͥ ꝯsenciat. is cuiẜ̃uitus
debeturs sinminus ꝯmode ꝑ¬

Expanded text:
m in alium locum inferri tam oportune non posset: et ita Iulianus scribit. alias autem inuito fructuario locus religiosus non fiet: sed si consentiat fructuarius, magis est ut locus religiosus fiat. Locum qui seruit nemo religiosum facit, nisi consentiat is cui seruitus debetur. sed si non minus commode
Abbreviated transcription (Latin):
possessori. nam cumdicit mio
cumi alt̾ius apparet. de dño eum
sentur. idem de eo cuius iotus
eszet fructuarius infertendo tr¬
nebitur dño ꝓpͥetatis añ et soxuuis
tencatur si ignorãte socio intuł¬

Expanded text:
essori: nam cum dicat 'in locum alterius', apparet de domino eum sentire, id est eo cuius locus est. sed et fructuarius inferendo tenebitur domino proprietatis. an et socius teneatur, si ignorante socio intul
Abbreviated transcription (Latin):
cptoq̃mlib̾auit uł id egit dolo
malo ueb̾rditati acquiretur.
q̃m posse adipiscitur s et sinon
dolo maio s lata culpa amisẜu
aliquid utiq tenebitm. depił¬
ita ance et deuudata sũ dolomͣ.
uenditoris non pr̃abuntur.
¶ Ilud quesitum ẽ anuenditor
b̾rditatis obdebitum afilior
suo quocd impotestate eius ẽẽt
ẜuoue eiꝰ cuiusb̾rditatemuẽ¬
didiss p̾stare debeat emptori
et uissum est quid dum taxͣt
depeccuno filii ẜuiue aut ins
an etsiquid lucrioctõ neħrdi

Expanded text:
pto quem liberavit vel id egit dolo malo, ne de hereditate adquireretur quam posset adipisci. sed et si non dolo malo, sed lata culpa admiserit aliquid, utique tenebitur: deperdita autem et deminuta sine dolo malo vendiIllud quaesitum est, an uenditor hereditatis ob debitum a filio suo qui in potestate eius esset seruoue ei, cuius hereditatem uendidisset, praestare debeat emptori. et uisum est, quidquid dumtaxat de peculio filii seruiue aut in san et, si quid lucri occasi
Abbreviated transcription (Latin):
decluxit accompr̃are debebit
qmͣ h̾rs nactus estssicuti lucr̃ꝙ
om̃e ad emptorem broitatis
respicit.ita dampnuz quo d
et puto eẽ sũ ip̃e uentutor de¬
bit aliud ꝓh̾rditate sũ sũ ꝓcura¬

Expanded text:
are debebit em quam nactus est.Sicuti lucrum omn‹e› ad emptorem hereditatis respicit, ita damnum quoque debet et putem esse.Siue ipse uenditor dederit aliquid pro hereditate siue procura
Abbreviated transcription (Latin):
ssare exuendito actomꝯ stat¬
Guuendi torb̾rditatis edes sibi
excepit quarum nomine dapi
infecti ꝓmissum fu̾at. int̾ est ꝙͥ
actumisit. ¶ Nansuta excepit

Expanded text:
ssare ex uendito actionem constat.Si uenditor hereditatis aedes sibi exceperit, quarum nomine damni infecti promissum fuerat, interest quid acti sit: nam si ita excepit
Abbreviated transcription (Latin):
uden ad eum ꝑuenisse quateꝰ
amandare pot̃ erumrerum ꝑse¬
aeucom actones quetribue enim¬
I uIo ubi cornactus estiuł de¬
bita exegit ꝑ lenius ad eum
uideripuenisse. ¶S et sireꝵ
uenditanm añh̾rditatemuẽ¬
ditam p̾cta fu̾it ꝯsecutus. palã
est. ad eum p̾ciarenim ꝑuenis¬
sesillud tenendum ẽ cumeffec¬
tuiudipuenisse non prima

Expanded text:
deri ad eum pervenisse, quatenus mandare potest earum rerum persecutionem actionesque tribuere: enimvero ubi corpora nactus est vel debita exegit, plenius ad eum videri pervenisse. sed et si rerum venditarum ante hereditatem venditam pretia fuerit consecutus, palam est ad eum pretia rerum pervenisse. illud tenendum est cum effectu videri pervenisse, non prima
Abbreviated transcription (Latin):
litem susceꝑit. demum conde¬
mpnata ẽ posteaq adum ma¬
trimnoniu altius iuidictoi sb̃¬
iectiꝑueñit. querebaturan pria¬
oris iudicis sina exequi possit
dixi posse. quia an fũat sin̾a dc̃a
s et si post susceptam cognitõ
rem sinaq apriore udice recte
tonem ꝑtinẽte quenitur semp̃
qͣntum petatur querendu ẽ.
non quantum debet. Haulu
punc ni paretur. idem ẽ ⁊ si su p̃i¬

Expanded text:
m susceperat, deinde condemnata erat, posteaque ad uiri matrimonium alii iurisdictioni subiecti peruenerat, quaerebatur, an prioris iudicis sententia exsequi possit. dixi posse, quia ante fuerat sententia dicta: sed et si post susceptam cognitionerem, sententiaque a priore iudice recte tionem pertinente quaeritur, semper quantum petatur quaerendum est, npune non paretur. idem est, et si sup
Abbreviated transcription (Latin):
Oremaiorum ita com. Iul.¬
ucereniuidictõ datae nec ip̃a
lex defert s confirmat manda¬
rt. solui mandatum sabo ait.
sicut in reliquis causis. ¶p̾.
cidit malbo uł in cartauł m
alia matia ꝓpõitum erit dolo
malo cormupit datur ieni
quingentorum aureorumi

Expanded text:
ore maiorum ita compaiter ei iurisdictio data est nec ipsa lex defert, sed confirmat mandait, solvi mandatum Labeo ait, sicut in reliquis causis. Vlpiacidit, in albo vel in charta vel in alia materia propositum erit, dolo malo corruperit: datur in eum quingentorum a
Abbreviated transcription (Latin):
ait.hecao diuisionem renim
qr crit siquis testamento ca¬
u̾it ut ẜuus ex portandus ue¬
neat officio familie b̾rciscina¬
de iuidicis otim ut uouintas
defuncti non int̾cidat s et sur
unus ex hrdibus bona fide fe

Expanded text:
ait haec ad diuisionem rerum quaerit, si quis testamento cauerit, ut seruus exportandus ueneat, officio familiae erciscundae iudicis contineri, ut uoluntas defuncti non intercidat. sed et cum unus ex heredibus bona fide fe
Abbreviated transcription (Latin):
etiaminarecte ꝯstituetur eo cͥ¬
su si palienum cõsecłetur eiuc¬
Cum tristicum uendem dixi
eum sttulib̾i ẽe sub hac ꝯlitõ¬
ne manumissum sinauis ex
asia uesut. is aut sicitius ꝯsul
querebatursiprius nauis ex
asiauen̾it ac post titius ꝯsultꝰ

Expanded text:
cte constitueretur, eo casu, si per alienum concederetur, euicCum tibi Stichum uenderem, dixi eum statuliberum esse sub hac condicione manumissum 'si nauis ex Asia uenerit', is autem 'si Titius consul quaerebatur, si prius nauis ex Asia uenerit ac post Titius consul
Abbreviated transcription (Latin):
cit usurfructu meo sen ẽẽ cũ
ad sempnium ꝑtineat sempio
usum fructum petente ꝑind̾
tenetur acsi intradendo clixis¬
set usus fructus nomine ad¬
u̾sus seium non tem et sireu̾a
sen usus fructus fu̾it legatus
ebitur seio agente recte de fug
⁊ ei cui uencuidi et duplam ꝓ¬
missi cum ip̃e eadem stipulatõr
michicaniss. hr̾s extiti euicto
homine nulla ꝑtestipulatos
mittitur. neq enim inͥ euunci
enim ei cuime ꝓmissorem pr̃a
euinc̾e non ꝯmittitur duple
euicto fundo cum fideussor¬
bus age̾ possit queritur exti¬
mo aut̾ utrorcãu fide iussores
tem qm̃ et cum debitor c̃clito¬
risuo hr̃s extitit actio queclã
int̾b̾rdem et hrditatem ꝓponi¬
tur intelligitur maior hrcdit᷑
ad debitorem ꝑuenire quasi
soluta peccimia que debebanir
b̾rclitatiet ꝑ hoc minus ẽe in bo

Expanded text:
cit usum fructum in eo Seii esse, cum ad Sempronium pertineat, Sempronio usum fructum petente perinde tenetur, ac si in tradendo dixisset usus fructus nomine aduersus Seium non teneri. et si re uera Seii usus fructus fuerit, legatus ebitur, Seio agente recte defug ei cui uendidi et duplam promissi, cum ipse eadem stipulatione mihi cauisset, heres exstiterim, euicto homine nulla parte stipulatio committitur: neque enim mihi euinci neque ei cui me promissorem praeuincere, non committitur duplae euicto fundo cum fideiussoribus agere possit, quaeritur. existimo autem utroque casu fideiussores teneri, quoniam et cum debitor creditori suo heres exstiterit, ratio quaedam inter heredem et hereditatem ponitur et intellegitur maior hereditas ad debitorem peruenire, quasi soluta pecunia quae debebatur hereditati, et per hoc minus in bo
Abbreviated transcription (Latin):
minorse in eauenclitõne cͥ¬
cumscriptum dicit. et imperͣt
sei̾um senis postulabat ap̃pre¬
toremutuem sibi de euctone
stipulatom intitium dari
ego dandam putaui respono
iu̾stamcãran seis postulat
namsiei fundus p̾toria cogni

Expanded text:
minor se in ea uenditione circumscriptum dicit et inpetrat Seium: Seius postulabat apud praetorem utilem sibi de euictione stipulationem in Titium dari: ego dandam putabam. respondi: iustam rem Seius postulat: nam si ei fundus praetoria cogni
Abbreviated transcription (Latin):
titu erat mͥnenclistinec clixisti
usum fructum ntue̾e. hec ego
menio detracto usufructu t̾ra¬
dititio capiteninito. non ad
me s ad proprietatem usum
fructum redire ait neq enim
potuisse ꝯstitui usufructũ eo
tpr̃ quo auenus eẽt. sz posseme

Expanded text:
ndidisti nec dixisti usum fructum Attii esse: hunc ego Maeuio detracto usu fructu tradidi. Attio capite minuto non ad me, sed ad proprietatem usum fructum redire ait, neque enim potuisse constitui usum fructum eo tempore, quo alienatus esset: sed posse me
Abbreviated transcription (Latin):
relicta erant facile tran siget
ꝯtenti modico presẽti diuusi
marcus orone in senatu recita
tore fc̾a e̾. sol igitur pretor in¬
temeure. ⁊ int̾ cõsentiẽtes arbͤ¬
itrari an transactõ.uł que adi¬

Expanded text:
relicta erant facile transigerent, contenti modico presenti divus Marcus, oratione in senatu recitattore facta esset. Solet igitur pretor intervenire et inter consentientes arbitrari, an transactio valeat anque ad
Abbreviated transcription (Latin):
de quibusdam quesient trans¬
actonem eẽirritamis noc mã¬
dare exhac ea uurdictonem.ł
preses ꝓuĩcie. uł pretor poterit¬
Transactones alimentoruz
mentis. transact̾. aut delite fu¬
isset. transacto uale in consult
oro. fingi enim lites poterunt
ut tnsacto etiam citra pretoris
fiat auctem. ¶ Si eidem alimẽ
ta pretea legatum presenti di¬
edatum sit transactum fuit a¬
tra pretoris auctem id qd̾ datũ
ẽ imputabr prius in legatum
et qd presenti dic datuma ẽ ⁊ sĩ

Expanded text:
usdam quaesierit, transactionem esse irritam.Sed nec mandare ex hac causa iurisdictionem uel praeses prouinciae uel praetor poterit.Transactiones alimentorum de alimentis, transactum autem de lite fuisset: transactio ualere inconsulto oratio. fingi enim lites poterunt, ut transactio etiam citra praetoris fiat auctoritatem.Si eidem alimenta et praeterea legatum praesenti die datum sit, et transactum fuerit citra praetoris auctoritatem: id quod datum est imputabitur prius in legatum quod praesenti
Abbreviated transcription (Latin):
Um inco ẽẽt pupillꝰ Ecen
ut abh̾rditate pr̃is abstiner
tutor cum płisq editorib dci¬
ditut c̾tam porto̾ accipet. idẽ
curatores cum aliis fecenit. q̃¬
ro antutor idq c̃ditor prĩs ea¬
dem porto retiñe debeat iꝵ. eu¬

Expanded text:
um in eo esset pupillus, ut ab hereditate patris abstineretur, tutor cum plerisque creditoribus decidit, ut certam portionem acciperent: idem curatores cum aliis fecerunt. quaero, an et tutor idemque creditor patris eandem portionem retinere debeat.
Abbreviated transcription (Latin):
in ex̃neo h̾rde. ꝙ si mandato cre¬
ditorum adierit. ⁊̃ madati pu¬
cat eum hre actõ. ¶S si quis
ut supra retulimꝰ. in ẜuitute
pactus ẽ. Negat marellꝰ. qm̃
no solet ei profice si quid in ser¬
uitute egit. pꝯ lib̾tatẽ. qd ĩpã¬
ci exep. admittend̾e. ¶ S an
fanuł. hrs institutꝯ pactus est
cum c̃ditorib. ⁊ emancipatus
adut ħrditate ⁊ dic̃ doli eum
rib p̾ris pactus ẽsit. nam et
hue doli exept. ꝓfuturam. am¬
mo ⁊ in ẜuo doli exep. ñ est res¬
puenda. ¶ Hodie tnita dinũ
si conuen̾int in unũ. ⁊ cõi con
debiti contentisint. ¶Siu̾o
discentiant tunc p̃toris ꝑtes
ncc̃ie sũt. qui decto suo sequet
biti. tuc pluriũ numnus credi

Expanded text:
in extraneo herede: qui si mandatu creditorum adierit, etiam mandati putat eum habere actionem. sed si quis, ut supra rettulimus, in seruitute pactus est, negat Marcellus, quoniam non solet ei proficere, si quid in seruitute egit, post libertatem: quod in pacti exceptione admittendum est. sed an familias heres institutus pactus est cum creditoribus et emancipatus adiit hereditatem: et dicit doli eum ribus paternis pactus sit: nam et hic doli exceptionem profuturam. immo et in seruo doli exceptio non est respuenda.Hodie tamen ita demum si conuenerint in unum et communi condebiti contenti sint: si uero dissentiant, tunc praetoris partes necessariae sunt, qui decreto suo sequetubiti, tunc plurium numerus credi
Abbreviated transcription (Latin):
qui al suffice s possũt. anseqͣl¬
oris quid alimentis pendeat
In psona eius aquo alimeta
relicta sunt. ħerunt spectada.
quibus sunt facultatib ciuꝰ
ppoiti cuius oppinionis. tucci¬

Expanded text:
qui alias sufficere sibi possint, an sequioris, qui de alimentis pendeant. in persona eius, a quo alimenta relicta sunt, haec erunt specienda: in quibus sunt facultatibus, cuius propositi, cuius opinionis. tunc
Abbreviated transcription (Latin):
senti dic diatum ẽ in pret̾itai
almita cedit. nec int̾est antin
in quantitate sit debiti qͣntũ
datum ẽ. aminus anplus. a¬
na ⁊ simmus sit adhuctnidi¬

Expanded text:
quod datum est in praeterita alimenta cedet. nec interest tantum in quantitate sit debita, quantum datum est, an minus, an plus: nam et si minus sit, adhuc ta
Abbreviated transcription (Latin):
alibi domiciliũ h̾rs alibi ali¬
metanus hãt. aut si destinet
domiciliũ tranfferoe altuter
eorum. aut si ea aliqua urgea
presentis peccũie. aut si aplu¬
ribus alimenta ei relicta sint
et mimitati singulos ꝯuent
difficile eisit. aut si qua aliq̃¬

Expanded text:
alibi domicilium heres, alibi alimentarius habeat: aut si destinet domicilium transferre alter‹uter› eorum: aut si causa aliqua urgueat praesentis pecuniae: aut si a pluribus ei alimenta relicta sint et minutatim singulos conuenire difficile ei sit: aut si qua ali
Abbreviated transcription (Latin):
ditonem alimẽtarius talia
transactoe facit noluit ẽi or̃o
alimenta ꝑ tñsactone ĩt̾cipi¬
Nicħ au̾t int̾est utrum libera¬
ni sint quibus alimẽta relicta
sunt. an ingenui sat̾ locuplece
anminus. ¶uult igitur or̾o
de ca tnsactonis.dem̾ de modo.¬

Expanded text:
li transactione facit: noluit enim oratio alimenta per transactionem intercipi.Nihil autem interest, utrum libertini sint quibus alimenta relicta sunt an ingenui, satis locupletes an minus.Uult igitur oratide causa transactionis, dein de modo
Abbreviated transcription (Latin):
tõnem nullam adũsus posse¬
sores rerum ħrditariari dabit¬
Sunt debitorem ⁊ reu qui fu¬
dũ pignoratũ ac̾ditore q̃i debi¬
toris negociũ g̾eret em̃it. placu¬
it utħita ꝯpensat᷑de fructuum
solutoq qd reli qũ deb̾etur fun¬
dus debitori restitũetur.⁊ hrs¬

Expanded text:
sus possessores rerum hereditariarum dabit.Si inter debitorem et eum, qui fundum pigneratum a creditore quasi debitoris negotium gereret emerit, placuit ut habita compensatione fructuum solutoque, quod reliquum deberetur, fundus debitori restitueretur:
Abbreviated transcription (Latin):
pacti ꝯuenti exepto. ¶Ꝙsi m
ꝑsona pactum conceptum est.
possumus. s nob̾ io ꝓfutuni
sinomĩe corun ꝯuemamur
proculus ait. ꝙ ita recte d. si m
paciscendo dactum sit. ¶Ce¬
terum sipaciscar ne aticio peta.
dem actonem adũsus me no¬
mĩe eius instituas. nõ ẽet dan¬
da pacti ꝯuenti exept̾o. nam ꝙi¬
sit neuea se nene a filio petatur
filia famił. pacisei põt nededoi¬
te agat. cum sui mr ẽe cepent¬
item filusfamił. de eo ꝙ sb̾ con¬
ditone legatu ẽ recte pacisçit᷑
¶Inhus qui eiusdem peccius
exactonem h̾nt insolidu uł
qui euisde̾ peccine debitores st̃
quatenus alii quo ꝓsit. uł no¬
ligõnẽ dissolutam ẽẽ eius qui
ñ petatur. tunc enim fiduissor
chil ꝓclerit reo. quia nicħ̾ eius
int̾est adebitore peccuia non
peti.imo nec ci fideussoribus

Expanded text:
pacti conuenti exceptio: quod si in personam pactum conceptum est, possumus: sed nobis id profuturum, si nomine eorum conueniamur, Proculus ait: quod ita recte dicitur, si in paciscendo id actum sit. ceterum si paciscar, ne a Titio petas, deinde actionem aduersus me nomine eius instituas, non est danda pacti conuenti exceptio: nam sit ne a se neue a filio petatur,.Filia familias pacisci potest, ne de dote agat, cum sui iuris esse coeperit.Item filius familias de eo, quod sub condicione legatum est, recte paciscetur. ‹In› his, qui eiusdem pecuniae exactionem habent in solidum uel qui eiusdem pecuniae debitores sunt, quatenus alii quoque prosit uel noligationem dissolutam esse eius quie petatur: tunc enim fideiussorhil proderit reo, quia nihil eius interest a debitore pecuniam non peti. immo nec confideiussoribus
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ̃ metũ hiusti usq in hũediẽ
ex contractibus plurib remã¬
usure. ⁊usure que competiernt
sumã aureorum quam apud
me tacitam hes refũdam tibi
si qd̾ instrumentu ateemissũ
i. scriptum cuiusc̾q sũnme exq̃¬
cũq cã apud me remansit ua

Expanded text:
 mecum habuisti, in hunc diem ex contractibus plurimis remanet usurae quae competierint. summam aureorum, quam apud me tacitam habes, refundam tibi. si quod instrumentum a te emissum, id est scriptum, cuiuscumque summae ex quacumque causa apud me remansit, ua