comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uttrasset babylonẽ cũ triũpho: uictimas
sollempnes ĩmolauit diis suis. ⁊ sollẽpnizauit
c̃ oñi ppło .ix. dieb. Cumq recũberent exhila-¬
rati: precepit rex ut adduc̾et᷑ sedechias: in me¬
diũ. ⁊ aliqͥ de cantorib tẽpli c̃ eo. qͥ psalłent corã
ꝯuiuientib in musicis instrum̃tis: ⁊ canerent
hẏmos de canticis syon. Bibebant a ꝯuiue
in uasis domꝰ dñi. qͦꝵ quedã nabuch̾. ꝯsecͤuit¬
ydolis. q̃dam u̾o sibi reseruauit. Cũq darẽt
psallentib potũ. clancło p̾cepit rexut daret᷑ se
dechie potꝰ laxatiuꝰ. ⁊ corã om̃ib ignominiose
laxatꝰ ẽ. ⁊ irrisum reduxert̃ in caroerẽ qͥnimio
afflictus dolore: pꝰ paucos dies mortuus ẽ. E
de carcere regio honore sepeliuit. In dieb sede
chie fcm̃ ẽ ext̾miniũ regni iudeoꝵ. ⁊ exordium
hũt quinta etas. cꝰ anno scd̾o: fcã ẽ soł defectio
qͣm tales milesius p̾dix̾at. In dieb captiuita¬
tis romanoꝵ sextus rex seruius. nobilis captiue

Expanded text:
trasset Babylonem cum triumpho, victimas solemnes immolavit diis suis, et solemnizavit cum omni populo decem diebus. Cumque recumberent exhilarati, praecepit rex ut adduceretur Sedecias in medium, et aliqui de cantoribus templi cum eo, qui psallerent coram convivantibus in musicis instrumentis, et canerent hymnos de canticis Sion. Bibebant autem convivae in vasis domus Domini, quorum quaedam Nabuch darent psallentibus potum, clanculo praecepit rex ut Sedeciae daretur potus laxativus. Et coram omnibus ignominiose laxatus est, et irrisum reduxerunt in carcerem. Qui nimio afflictus dolore, post paucos dies, mortuus est. Et de carcere, cum honore regio sepelivit. Incide exterminium regni Judaeorum, et exordium habuit quinta aetas, cujus anno secundo facta est solis defectio, quam Thales Milesius praedixerat in diebus captivitatis. Romanorum sextus rex Servius, nobilis captivae
Abbreviated transcription (Latin):
Quom gͦ statim in sequenti dic script᷑a: ꝙ io
as filius ioachaz anno tͥcesimo .uii. loas regis iu¬
da regnare cepit: forte tͥennio: uiuente patre
simł c̃ patre regͥ. forte: scͥptoꝵ negligentia q̃ in
num̾is sepe errat: hanc difficultatẽ peꝑit. An¬
no scd̾o ioas regis isrł: regnauit amasias in ierł
re cepit: nuatur: ex qͦ solus defuncto patre reg̾.
uixit ã amasias rex uida pꝰ ꝗͣ mortuuuis ẽ ioas

Expanded text:
do ergo statim in sequenti dicit Scriptura, quia Joas filius Joachas anno trigesimo septimo Joas regis Juda regnare coepit? Forte triennio, vivente patre, simul cum patre regnavit. Forte scriptorum negligentia, qui in numeris saepe errant, hanc difficultatem peperit. Anno secundo Joas regis Israel regnavit Amasias in Israere coepit numeratur, ex quo solus, defuncto patre, regnavit. Vixit autem Amasias rex Juda, postquam mortuus est Joas
Abbreviated transcription (Latin):
in ierłm: forte : xu. annis: uda sine rege fuit. qr
ut diximꝰ amasias iuuens: regnũ dimisit. ⁊ ori¬
as ad huc paruulus: regnare ñ pot̾at. Mortuo
simũ.uii. annũ regni siui inchoasset: regnarecep̃
cesuno .uiii. orie regisuide: reg̾. zacharias filius ie¬
roboã inisrł. sex mensib. ⁊ hic̃ orit᷑ questio. Supra¬

Expanded text:
em? Forte quindecim annis Juda sine rege fuit, quia, ut diximus, Amasias vivens regnum dimisit, et Ozias adhuc parvulus regnare non poterat. Mortuo simum septimum annum regni sui inchoasset, regnare coepicesimo octavo Oziae regis Judae regnavit Zacharias, filius Jeroboam, in Israel sex mensibus. Et hic orit
Abbreviated transcription (Latin):
achab: reg̾. Hec contͣrietasi sic soliu potest. Duo
anni quib regnare cepit ochorias. illi sunt: qͥb
solus ⁊ incolumis añquã ꝑcancellos domus suȩ
eo languente fratͥ eius iorã administrationẽ
Scͥpturau̾o q̃ dicit: ꝙ. ioram filius achab anno
scdo iorã filii iosaphat regnau̾it: tempꝰ quo solꝰ
defuncto iã fr̃e regnare cepit: atcendit. Ex di

Expanded text:
Achab regnaverit. Haec contrarietas sic solvi potest: Duo anni quibus regnare dicitur Ochozias illi sunt quibus solus et incolumis, antequam per cancellos domus suae m anni, quibus eo languente frater ejus Joram administrationem Scriptura vero quae dicit, quod Joram filius Achab, anno secundo Joram, filii Josaphat, regnaverit, tempus, quo solus, defuncto jam fratre, regnare coepit, attendit. Ex d
Abbreviated transcription (Latin):
Quom gͦ achab succedens patͥ inchoauit reg¬
nare tͥcesimo octauo annoregniasa: Qd sie sol¬
i potest. qñ script᷑a dic̃ amri cepisse regnare
tricesimo pͥmo anno asa: intlłndũ est: qr t̾c so¬
lus: ⁊ suꝑ totũ isrł. mortuo cebni: cepit regna¬
re. Qñ a dic̃ regnasse eũ.xxͣannis: a uicesimo

Expanded text:
inchoavit regnare trigesimo octavo anno regni Asa? quod sic solvi potest: Quando Scriptura dicit Amri coepisse regnare trigesimo primo anno Asa, intelligendum est, quia tunc solus, et super totum Israel mortuo Thebni coepit regnare. Quando autem dicit regnasse eum viginti duo
Abbreviated transcription (Latin):
bis eã. Cui moyses. ꝓuideat dñs deus sp̃uũ
om̃ĩs carnis: hoĩem qui sit suꝑ multitudinẽ
hanc. ne sit ppłs dñi sic̃ oues sine pastore. Cui
dñs. tolle iosue. ⁊ statuecoram eleazaro ⁊ oĩ
multitudine impone manꝰ tuas suꝑ caput.
sa multitudo: qd̾ iosue pꝰ mortẽ moysi ante¬
ced̾et eos. Utrũ aũt tẽ uł pꝰ ascend̾it moyses
ut uid̾et t̾ram: certum ñ est. s c̾tum ẽ qr as¬
cendit. ⁊ partẽ terre uid̾e potuit.ꝙ. si totã ui¬
dit: miraculose factum est.
de sacrificiis legalium sollẽpnitatũ. s qr
ñ offerebat᷑ hostia sine libam̃tis suis: deeis bre¬
uit̾ premiitendũ est. Libamen uł libam̃tũ
erat simila oleo glutinata.⁊ uinũ. q̃ cum ho¬

Expanded text:
abis eam. Cui Moyses: Provideat Dominus Deus spiritum omnis carnis, hominem, qui sit super multitudinem hanc, ne sit populus Domini sicut oves sine pastore. Cui Dominus: Tolle Josue, et statue eum coram Eleazaro et omne multitudine, et impone manum tuam super caput rsa multitudo quod Josue post mortem Moysi antecederet eos. Utrum autem tunc, vel post ascenderit Moyses, ut videret terram, certum non est; sed certum est quod ascendit, et partem terrae videre potuit. Quod si totam vidit, miraculose factum est. de sacrificiis legalium solemnitatum. Sed quia non offerebatur hostia sine libamentis, de his breviter praemittendum est. Libamen, vel libamentum, erat simila oleo glutinata, et vinum; quae cum ho
Abbreviated transcription (Latin):
orro: ioram filiꝰ achab regnauit insamaria:
Ueruntñ: a cultu utculoꝵ ieroboam ñ recessit.
Quem c̃ redargueret micheas: occisus ẽ ab eo.
p̾cipicio ut dicit epiphamꝰ ep̃c salamie ci pri. ⁊
sepultꝰ est in morasthi solus iuxta sepult̾am se¬
suis. S mortuo achab: recessit a tributo. Quã¬
obrẽ: ioram rexisrł ascendit cont᷑ eum inplium.
⁊ hũit secũ iosaphat regẽ uida. s ⁊ iosaphat dux̃
secum regẽ edõ. Cuniq iuissent ꝑ desertũ idumee
uii. dieb ñ erat eis aqua. ⁊ ait iosaphat. Est neh¬

Expanded text:
hab regnavit in Samaria verumtamen a cultu vitulorum Jeroboam non recessit. Quem cum redargueret Michaeas, occisus est ab eo praecipitio, ut dicit Epiphanius episcopus Salaminae Cypri. Et sepultus est in Morasthi, solus juxta supulturam Sesuis; sed mortuo Achab, recessit a tributo. Quamobrem Joram rex Israel ascendit contra eum in praelium, et habuit secum Josaphat regem Juda, sed et Josaphat duxit secum regem Edom. Cumque ivissent per desertum Idumaeae septem diebus non erat eis aqua. Et ait Josaphat: « Estne
Abbreviated transcription (Latin):
Quid habes in domo tua: & illa. Non habeonͥ
parũ olei quounguar Qͥ ait. Pete mutuo ua¬
sa uacua ñ ꝑauca: clauso hostio cũ filiis tuis:
intcte uide in omĩa uasa. Dumq infunderet
mulier: crescebat oleũ :⁊ impletis uasis: stetit.
.i. crescere cessauit. Qdcum accepisset helyseus:

Expanded text:
Quid habes in domo tua? Et illa: Non habeo nisi parum olei, quo ungar. Qui ait. Pete mutuo vasa vacua non pauca, et clauso ostio cum filiis tuis mitte inde in omnia vasa. » Dumque infunderet mulier, crescebat oleum, et impletis vasis stetit, est crescere cessavit. Quod cum accepisset Elisaeus,
Abbreviated transcription (Latin):
derunt ciuitatẽ ubi erat sedes regni. q̃ a fundi¬
bulariis ex magna parte ꝑcussa ẽ. ⁊ desꝑans rex
moab tulit secũ. d.cc. electos. ut irrumꝑent ꝑ
partem exercitꝰ ubi erat rexedom.⁊ aufugeret
S hostes repulerunt eũ murbẽ ⁊ necessitate
ꝯpulsus: filium qͥ regnaturꝰ erat ꝓ eo: corã ho¬
stib supͣ niurũ obtulit holocaustũ. ut deus eũ
liberaret. Reges aũt uidentes h fem̃ necessitatiᷤᷤ
ex humaua cõpassione recessert̃ ab eo. ⁊ rediit io¬
saphat in ierłm. ⁊ occurrens ei hieu ꝓpħa filius
lcã est ã: qd̾ quedam mulier de uxorib ꝓ¬

Expanded text:
derunt civitatem, ubi erat sedes regni, quae a fundiderunt civitatem, ubi erat sedes regni, quae a fundibulariis ex magna parte percussa est. Et desperans rex Moab tulit secum septingentos electos, ut irrumperet per partem exercitus, ubi erat rex Edom, et aufugeret. Sed hostes repulerunt eum in urbem; et necessitate compulsus, filium qui regnaturus erat pro eo, coram hostibus supra murum obtulit holocaustum, ut Deus eum liberaret. Reges autem videntes hoc factum necessitatis, ex humana compassione recesserunt ab eo. Et rediit Josaphat in Jerusalem, et occurrens ei Jehu propheta, filius Factum est autem quod quaedam mulier de uxorib
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑ eũ. ⁊ act. facite in alueo torrentis hꝰ exsic¬
cato: fossas. ⁊ fossas. ut habundantiã suꝑue¬
nientis aq̃ retin̾e possit. dabit enĩ dñs uobis
aq̃m sine uento ⁊ pluuia in habundantiã. in¬
suꝑ: tradet dñs moab in manꝰ ur̃as. urbes electaᷤ
ꝑcutietis. ligna fructifera succidetis. fontes ob¬
turabitis. agros eg̾gios oꝑietis lapidib. Fc̃m ẽ
mane in hora sacrificii: irruer̃t aq̃ ꝑ alueũ tor¬
rentis. pluerat .ni. uehement̾ tͥb dieb ut ait iose.
ĩ sup̾mis partib ydumeȩ. Porro: moabite sta¬
bant int̾mĩs t̾rȩ suȩ. ut ꝓhib̾ent hostes abin¬
g̾ssu. Qui c̃ mane uidissent ex adu̾so aqͥs t̾bi¬
das torrentis sole ꝑcussas: suspicati s̃ infectas
sanguine. ⁊ dixer̃t. Surgamꝰ ad p̾dam. mutuo
cesi sunt hostes. Dumq irruerent p̾cipites: ꝑcus¬
sit eosisrł ⁊ fugerũt. ⁊ depopulatꝰ est isrł moab.
⁊ fecit illa qͣtuor q̃ predix̃ helyseus. ⁊ circum de¬

Expanded text:
super eum, et ait: « Facite in alveo torrentis » hujus exsiccato « fossas et foveas, » ut abundantiam supervenientis aquae retinere possint. Dabit enim Dominus vobis aquam sine vento, et pluviam in abundantia. « Insuper tradet Dominus Moab in manus vestras, urbes electas percutietis, ligna fructifera succidetis, fontes obturabitis, agros egregios operietis lapidibus. Factum est mane in hora sacrificii irruerunt aquae per alveum torrentis. » Pluerat enim vehementer tribus diebus, ut ait Josephus, in supremis partibus Idumaeae. Porro Moabitae stabant in terminis terrae suae, ut prohiberent hostes ab ingressu. Qui cum mane vidissent ex adverso aquas turbidas torrentis sole repercussas, suspicati sunt infectas sanguine, et dixerunt: « Surgamus ad praedam; mutuo caesi sunt hostes. Et dum irruerent praecipites, percussit eos Israel, et fugerunt. et depopulatus est Israel Moab, et fecit illa quatuor, quae praedixerat Elisaeus; et circumde
Abbreviated transcription (Latin):
IBER IUBI¬
ce sothim dictt᷑. qui iudices describit: us¬
q ad hely sacerdotem. ⁊ ob hoc dicitur ui¬
dicum. tamqͣm a mat̾ia. Cidetur cñ qͥbꝰ¬
dam: ab auctorib sic nominatꝰ. ut qͣi cro¬
nice scribendo: quisq iudicũ tempꝰ suum
in actis redeg̾it. Qͥs aũt in unũ ꝯpeg̾it :¬
dubiũ est. Dñt quidã ꝙ. samuel: alii qd
esdras. Uerisimiliꝰ uidet᷑. qd̃ ezechias. qͥ ⁊¬
ꝑabolas salomonis ⁊ librum regũ: in unũ
dices ñ annumerent᷑: dm̃s. qr ñ solum
chil uiris in populo habuert̃. nisi qd̾ in
tͥbulationib suis ꝯsilio ⁊ prudentia eoꝵ
ppłs ittebatur.

Expanded text:
iber Judice Sophetim dicitur, qui judices describit, usque ad Heli sacerdotem, et ob hoc dicitur Judicum tanquam materia. Videtur tamen quibusdam ab auctoribus sic nominatus, ut quasi chronice scribendo, quisque judicum tempus suum in actis redegerit. Quis autem in unum compegerit dubium est. Dicunt quidam quod Samuel, alii quod Esdras. Verisimilius videtur quod Ezechias, qui parabolas Salomonis, et librum Regum in unum dices non annumerentur, dicimus quia non solum il juris in populo habuerunt, nisi quod in tribulationibus suis consilio et prudentia eorum populus utebatur.
Abbreviated transcription (Latin):
um.ta. ⁊ auferam de tuosp̃ũ: tradamq eis.
ut sustentent tecũ onꝰ ppłi.⁊ ppło dices. cras
dabo uobis carnesusq ad mensem dierũ. ⁊̃
tu. ꝓpͥe enĩ est uomitꝰ ille: qͥ excitatur fetore
sentire. Ablatio quid̃ sp̃s moysi ⁊ traditio a
ses illuminatꝰ erat. sic̃ de igne uniꝰ lucernȩ:
multe illuminant᷑. sine sui diminitione.
ñ ex ꝯtemptui s qr se reputabant indignos.
quoꝵ unꝰ uocabatur heldad: ⁊ alt̾ medad.⁊
erant ut auint hebrei frẽs moysi ex matre:

Expanded text:
t auferam de spiritu tuo, tradamque eis, ut sustentent tecum onus populi, et populo dices: Cras dabo vobis carnes usque ad mensem dierum, » itu. Proprie est enim vomitus ille qui excitatur fetore sentinae. Ablatio, quidem spiritus Moysi, et traditio alses illuminatus erat, sicut de igne unius lucernae, multae illuminantur, sine sui diminutione. non ex contemptu, sed quia reputabant se indignos, quorum unus vocabatur Eldad, et alter Medad, et erant, ut aiunt Hebraei, fratres Moysi ex matre,
Abbreviated transcription (Latin):
m̃ mansionis. In ead̾ quoq mansione: iuil¬
gus ꝓmiscuũ ꝙ. ascend̾at cum eis .i. serui ⁊
ancille egiptii:⁊ multi de isrł parit̾ cũ eis.
flagrabant desid̾io carniũ. carniũ nomi¬
ne: ñ solas carnes: s alioꝵ ciboꝵ ⁊̃ habundã¬
tiam intelligimꝰ. uñ nec in querela eoꝵ de
carnib legitur. cum dixert̃. recordam̃ pisci
um quos comedebamus in egẏpto gratis. in
mentẽ nobis ueniunt cucumeres.⁊ pepones.
porriq ⁊ cepe.⁊ allia. anima nr̃a arida ẽ. nicħ¬
ses ppłm flentem.⁊ inttolerabił res uisa est ei:
qr ⁊ ab eo escas petebant. ⁊ ait ad dñm. Cur
quid ego concepi ⁊ genui multitudinẽ omnẽ
hanc: Obsecro aut alit̾ ꝓuideas: aut int̾fi¬
cias me. Cui dñs. Congrega mͥ .lx. uiros de

Expanded text:
n. In eadem quoque mansione, vulgus promiscuum, quod ascenderat cum eis, id est servi et ancillae Aegyptii, et multi de Israel flagrabant desiderio carnium. Carnium nomine, non solas carnes, sed aliorum ciborum etiam abundantiam intelligimus. Unde nec in querela eorum de carnibus legitur, cum dixerunt: « Recordamur pium, quos comedebamus in Aegypto gratis. In mentem nobis veniunt cucumeres, pepones, porrique et caepe et allia. Anima nostra arida est, nises populum flentem, et intolerabilis res visa est ei, quia et ab eo escas petebant. Et ait ad Dominum: « Cur  nunquid ego concepi, et genui multitudinem omnem hanc? Obsecro, aut aliter provideas, aut interficias me. » Cui Dominus. Congrega mihi se
Abbreviated transcription (Latin):
usq in hodiernum diem. ⁊ nota qd̾ in mo
suerat. sabeȩ enim ꝑ sui hebreum scͥptũ:
septimum uł uiramentum sonat. ⁊ asꝑiꝰ
stridet: scriptum u̾o ꝑ suna g̾cum: sacie¬
stituit. locumq udiciis destinatum: a no¬
mine suo forum appellauit. Soror ipsius
isis: in egẏptum nauigauit. ⁊ quosdam api¬
ces litt̾aꝵ tradidit egyp̃tiis. de agri cultura
⁊̃ multa docuit eos. uñ cum io diceret᷑: isis
ab eis dicta ẽ. quod in lingua eoꝵ t̾ram so¬
nat. ⁊ ob ħ: pꝰ mortem innumert̃ deoꝵ in
egypto recepta ẽ. Filius ⁊̃ foronei qui apis
dictus ẽ: eodem tempore in egẏptum na-¬
uigauit. quem quidam uirum ysidis fuis¬
se tradunt. ⁊ similit̾ ab egyptiis deificatꝰ
est.⁊ serapis nominatus.

Expanded text:
uusuerat. Sabee enim per sin Hebraeum scriptum, septimum, vel juramentum sonat, et asperius stridet, scriptum vero per sigma Graecum, satiestituit. Locumque judici destinatum a nomine suo forum appellavit. Soror sua Isis in Aegyptum navigavit, et quosdam apices litterarum tradidit Aegyptiis, de agricultura etiam multa docuit eos. Unde cum Io diceretur, Isis ab eis dicta est, quod in lingua eorum terra sonat. Et ob hoc post mortem in numero deorum in Aegypto recepta est. Filius etiam Phoronei, qui Apis dictus est, eodem tempore in Aegyptum navigavit, quem quidem virum Isidis fuisse tradunt, et similiter ab Aegyptiis deificatus est, et Serapis nominatus.
Abbreviated transcription (Latin):
& recedens in fodit ⁊ alium pitteũ.⁊ ꝑ illo
qͦq uirgati sunt. ⁊ obhoc appellauit eum
sathanam .i. contͣrium. uł inimititias. utͥ¬
usq putei ut dicit iosephꝰ opus imꝑfectũ
reliquit: nolens ꝯtendere cum indigenis.
licentiam. ꝓfectusq inde: fodit t̾cium pu¬
deum. ꝓ quo ñ ꝯtender̃t. ob hoc uocauit
eum robooth .i. latitudinem. qr dilatatus
creu̾at suꝑ t̾ram. Et ex illo loco ascendit
minꝰ: ꝓmittens ei: q̃ ⁊ ꝓmiserat patri eius.
⁊ edificans altare: inuocauit ibi nom̃ dñi.
⁊ p̾cepit seruis: ut ibi fod̾ent puteũ. ueri¬
simile ẽ: quod eruderauer̃t puteũ abra he.
o tempore. uenit ad eum abimelec. ⁊ phi¬
col duxmilitum. ⁊ iurantes int̾ se fedus
firmauert̃. Eodem die. redierunt ad ysa¬
ac pueri: nunciantes de puteo quem fode¬
rant: quod inuenissent aqͣm.⁊ appellauit
eũ bersabeȩ .i. puteum sacietatis. uł ha¬
bundantie. ⁊ impositum est ħ nom̃ urbi

Expanded text:
 illo  illo quoque jurgati sunt. Et ob hoc vocavit eum Satanam, id est contrarium, vel inimicitias. Utriusque putei, ut dicit Josephus, opus imperfectum relinquens, nolens contendere cum indigenis, licentiam. Profectusque inde fodit puteum tertium, pro quo non contenderunt. Ob hoc vocavit eum Robooth, id est latitudinem, quia dilatatus creverat super terram, et ex illo loco ascendit nocte, promittens ei quae promiserat patri ejus. Et aedificavit altare, et invocavit ibi nomen Domini, et praecepit servis ut ibi foderent puteum. Verosimile est quod eruderaverunt puteum Abrahae. Eo tempore venit ad eum Abimelech, et Phicol dux militiae, et jurantes inter se foedus firmaverunt. Eodem die redierunt ad Isaac pueri, nuntiantes de puteo, quem foderant, quod invenissent aquam, et appellavit eum Bersabee, id est puteum satietatis, vel abundantiae. Et impositum est hoc nomen urbi,
Abbreviated transcription (Latin):
ac iocantem c̃ uxore sua
⁊ arcesfito: ait. Quare im¬
posiusti nobis: ⁊ est hic impon̾e: u̾bum-
⁊ ẽ. quare nos decepisti: cur mentitꝰ es so¬
rorem tuã ẽẽ : potuisti suꝑ nos inducere
grande malum: siquis cognouiss uxorẽ
tuã. lib̾am a uiro reputãns. ⁊ ait ad po¬
pulum suũ. qui tetigerit hõis hꝰ uxorẽ:
morte moriatur. seminauit ysaac in t̾ra
na sp̃e ħ ẽẽ potuit. s forte: in oĩ gen̾e opũ
centuplatus ẽ. uñ:. alia tnslatĩo h̃t. in¬
uenit in illo anno centuplũ. ob ħ inuidẽ¬
tes ei palestini: puteos quos fod̾at pat̾
eius: obstruxerunt replentes humo. ⁊̃¬
abimelec tĩmens eũ. dixit ei. recede a no¬
bis. qr potentior nb̃i factus es. ⁊ recedens
rauit ibi puteos quos olim ibidem fode¬
rat pater siuis. s eomortuo: obstrux̾ant
eos philistei. ⁊ cum inueniss et aqͣm uiuã:
iurgati sunt pastores gerare aduersus
eum dicentes. nr̃a est aqua. ⁊ obħ: uoca¬
uit puteũ escon .i. calumpniã. uł iurgiũ.

Expanded text:
ac jocantem cum uxore sua, et accersito ait: Quare imposuisti nobis? Et est hoc imponere verbum aacere, et est sensus: Quare nos decepisti? Cur mentitus es sororem tuam esse? Potuisti super nos inducere grande malum, si quis cognovisset uxorem tuam, liberam a viro reputans. Et ait ad populum suum: Qui tetigerit hominis hujus uxorem, morte moriatur. Seminavit Isaac in terra na specie hoc esse potuit, sed forte in omni genere opum est centuplicatus. Unde alia translatio habet, Invenit in illo anno centuplum. Ob hoc invidentes ei Palaestini, puteos, quos foderat pater ejus, obstruxerunt, replentes humo, Abimelech etiam timens eum dixit ei: Recede a nobis; quia potentior nostri factus es. Et recedens t, et eruderavit ibi puteos, quos olim ibidem foderat pater ejus, sed eo mortuo obstruxerunt eos Philisthaei. Et cum invenisset aquam vivam, jurgati sunt pastores Gerarae adversus eum dicentes: Nostra est aqua. Et ob hoc vocavit puteum Eschom, id est calumniam,
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ostendit ei: cicatrices: manuum. ⁊ pedum.
⁊ latis. Erib decausis. precipue reseruauit
dominꝰ cicatͥces in corꝑe. licet incorruptibili.
tulit ꝓ nob̾. qui ẽ quidã mod̾ intercedendi ꝓ
nob̾. ⁊ ut in uidicio uideant ꝑfidi. in quẽ pu¬
pugerũt. ⁊ ostendat omni carm signa uicto¬
rie sue. Uerbi cã. miles forttier egte ⁊ multis
uuln̾ib ꝑfossus ẽ. Ait illi medicus: Uis sana¬
ri sine omni cicatͥce. uel cũ cicatͥeib sñ ommi
cicatͥces. Et nota. quia duo mira scd̾co huma¬
pari ñ potest: quod ñ corrumpit᷑ ⁊ corrũpi
necce est: quod palpatur. Bicit tñ beda. qr
corpꝰ domini. ⁊ subtile erat. ꝑ effectum. sp̃u¬
alis potentie. ⁊ palpabile. ꝑ u̾itatem nature
.i. palpabile ostensũ. ut ueriratem carruis
ꝓbaret. Uel p̾ dici. corpus domini. uere
uisibile. ⁊ palpabile: aliis incorruptibilib.
A corruptibilib uͦ. uid̾i ⁊ palpari non pot̾
nͥ miracłose

Expanded text:
 Ostendit eis cicatrices manuum, pedum et lateris. Tribus de causis praecipue reservavit Dominus cicatrices in corpore, licet incorruptibili. tulit pro nobis, quod est quidam modus interveniendi pro nobis; et ut in judicio videant perfidi, in quem pupugerunt . Et ut ostendat omni carni signa victoriae suae. Verbi gratia, miles fortiter egit, et multis vulneribus perfossus est. Ait illi medicus: Vis sanari sine omni cicatrice? vel cum cicatricibus sine omni cicatrices. Et nota quod duo mira secundum humapari non potest, quod non corrumpitur, et corrumpi necesse est, quod palpatur. Dicit tamen Beda, quod corpus Domini subtile erat per effectum spiritualis potentiae, et palpabile per veritatem naturae, id est palpabile ostensum, ut veritatem carnis probaret. Vel potest dici corpus Domini vere visibile, et palpabile aliis incorruptibilibus; a corruptibilibus vero videri et palpari non potest, nisi miraculose
Abbreviated transcription (Latin):
uo mortuo: uxor eiꝰ qr ꝓlem ex eo ñ sus¬
ceꝑat: frẽs uiri soluit a uinculis. maio¬
rẽ natu alexandrũ: regem ꝯstituens. qͥ cog¬
nominatus ẽ iamneꝰ. qui ⁊̃ modestia presta¬
re uidebatur. qͥ frẽm sod̾m int̾fecit: qr regno¬

Expanded text:
uo mortuo uxor ejus, quia prolem ex ea non susceperat, fratres viri solvit a vinculis, majorem natu Alexandrum regem constituens, qui cognominatus est Jamnaeus, qui etiam modestia praestare videbatur. Qui fratrem s
Abbreviated transcription (Latin):
fendiposs aduob ab omni Inos¬
a uideis: ut semel ꝑcunctan¬
ti ei quo nã pacto eos sedare
poss respond̾ent. si moreretur.¬
õbhoc: in plateis ierłm suspen¬

Expanded text:
obus ab omni viveaeis, ut semel percunctani, quoniam pacto eos sedare  responderunt, si moreretur.Ob hoc in plateis Jerus
Abbreviated transcription (Latin):
ennon. It̾m a priꝰquã ascend̾et ĩ pascha: qͦsdã
uocauit discipłos. ⁊ docuit. ⁊ miracła fecit. s ñ
dulcis idiomate hebreo. qr omnẽ aqͣꝵ collectio¬
tib undis: generat ex se aurã. extendit᷑ aũ:¬
ne. Dicit t̾n iosephꝰ. eũ sic dictũ: a modica
irgione genesara: ꝙͣ p̾terfluit. qͣm etiã diẽ
amirabilẽ. Nam uͭota diu̾sissimi gn̾is ar¬
bustis constta. nulli eoꝵ ub̾tatẽ suã negat.
⁊ temꝑiẽ. sunt ibi nuces: q̃ maxime frigo¬
rib gaudent. st̃ ⁊ palme: qͣs nut̾t calor esti¬
uus. st̃ ⁊ ficꝰ ⁊ olee: qͥb aura mollior destina¬
ta ẽ. ut qͣi repugnantia: bona ꝯtentionestr¬
dio t̾re faueant. Hanc dicit irrigari: fonte
qͥ cadit in capharnaũ. ꝙ̃ qͥdam eẽ uenã ni¬
li opinant᷑ qr coracinũ piscẽ gen̾at. qui
ñ alibi nͥ in nilo reꝑit᷑.¬

Expanded text:
erim autem priusquam ascenderet in pascha, quosdam vocavit discipulos, et docuit, et miracula fecit, sed non dulcis, idiomate Hebraeo, quia omnem aquarum collectiorispantibus undis, generat ex se auram. Extenditur au tamen Josephus, eum sic dictum a modica regione Genesata, quam praeterfluit, quam etiam dicit admirabilem. Nam tota diversissimi generis arbustis consita, nulli eorum ubertatem suam negat, et temperiem. Sunt ibi nuces, quae maxime frigoribus gaudent, sunt et palmae quas nutrit calor aestivus, sunt ficus et oleae, quibus aura mollior destinata est, ut quasi repugnantia bona contentione, studio terrae faveant. Hanc dicit irrigari fonte qui cadit in Capharnaum, quem quidam esse venam Nili opinantur, quia corastinum piscem generat qui non alibi, nisi in Nilo
Abbreviated transcription (Latin):
stratis pellib earum in cũbans: ꝑ somp¬
nium accepit oracłm. forte: more genti¬
lauri quam tͥpodem dicunt: capiti sub¬
posuit. ⁊ ramis arboris q̃ agnus castus dr̃
incubuit. ut iusiones capitis fantasticas
uormiens ñ sentiret. uł ad huc uiuentẽ
melchisedech ꝯsuluit. quo qͣuinq autẽ

Expanded text:
stratis pellibus earum incumbens, per somstratis pellibus earum incumbens, per somnium accepit oraculum. Forte more gentilauri, quam tripodem dicunt, capiti supposuit, et ramis arboris, quae agnuscastus dicitur, incubuit, ubi visiones capitis phantasticas, dormiens, non sentiret. Vel adhuc viventem Melchisedech
Abbreviated transcription (Latin):
rebeccam uxorem. q̃ inuenta ẽ steriliꝰ lõ¬
guo tempore. Sciens autem y̾saac patͥ suo
factam ꝓmissionem seminis multiplican¬
di ꝑ ip̃m: orauit dñm. ut qd̾ ꝓmiserat: im¬
płeret. ⁊ ꝯcepit mulier hñs duos in utero.
simachꝰ. in suꝑficie ferebantur. in similitu¬
dinem nauis. legitimo pondere carentis.
Mouebantur enim piũ mixtim. ut uiciᷤ¬
sim alt̾ prior alt̾o uideretur posse ꝑdire
ad ortum. Non ꝓ exilitate uteri matͥni.
qͣi uix geminos capientis: intelligendũ
ẽ hoc accidisse ut quibdam uisum est.
s tm̃ ex uoluntate dei. iam demonstran¬
tis in nondum natis: ꝙ futurum erat in
adultis. pͥmogenituram .s. quam alt̾ ha¬
buit ꝑ naturam: cessisse alt̾i ꝑ grãm. In po¬
st̾is ⁊ eoꝵ futuram dissensionem :iam tẽ
uit̾ afflicta nollet ꝯcepisse. ⁊ fere desꝑans
De partu: ꝑrexit ut consuleret dñm. tũ
consuleretur adhuc legitur institutum.
Forte ad montem moria uͥ abraam alta

Expanded text:
Rebeccam uxorem, quae inventa est sterilis longo tempore. Sciens autem Isaac patri suo factam promissionem, seminis multiplicandi per ipsum, oravit Dominum, ut quod promiserat impleret. Et concepit mulier, habens duos in utero. Symmachus in superficie ferebantur, in similitudinem navis legitimo pondere carentis. Movebantur enim mixtim pueri, ut vicissim alter prior altero videretur posse prodire ad ortum. Non pro exilitate uteri materni, quasi vix geminos capientis, intelligendum est hoc accidisse, ut quibusdam visum est, sed tantum ex voluntate Dei, jam demonstrantis in nondum natis quod futurum erat in adultis, primogenituram scilicet, quam alter habuit per naturam, cessisse alteri per gratiam, in posteris etiam eorum futuram dissensionem, jam tunc viter afflicta, nollet concepisse, et fere desperans de partu, perrexit ut consuleret Dominum. Tconsuleret Dominum, adhuc legitur institutum, forte ad montem Moria, ubi Abraham al
Abbreviated transcription (Latin):
it minori: s de populis. Idumei .it. qui de
esau futi erant tributarii dauid: qui de
iacob. Nisi forte intelliguatur esau iacob¬
seruisse. dum ꝑsecutꝰ ẽ eum. ut lima con¬
fert ferro. fornax auro: flagellũ grano.
Cum gͦ duospeperiss qui p̃rior egressus
ẽ : ruffus erat.⁊ totus in modum pellis his¬
pidꝰ. ⁊ dictus ẽ ob ħ seir. hebrei aũt seiron.
capillaturam dicunt. Dictus ẽ noĩe ꝓpͥo
frẽm. a pͥmogenitura.⁊ ob ħ dictus ĩacob
.i. subplantãtor. Sexagenariꝰ erat ysaac:
qñ nati sunt ei pariuili. iuuebat ergo abͣ
seragenario ysaac restabant adhuc abrae
sephꝰ sic ait. Porro pꝰ mortem abrahe ꝯce-¬
pit uxor ysaac.⁊ cet̾a. mortem eius forte
appellais q̃n iam penitus effeto corpore
generare desiit. Ipse enim textus litterȩ
inacho patre ysidis primorege. cucurrit a

Expanded text:
it minori, sed de populis. Idumaei enim qui de Esau futuri erant, tributarii erant David, qui de Jacob. Nisi forte intelligatur, Esau servisse Jacob, dum persecutus est eum, ut lima confert ferro, fornax auro, flagellum grano. Cum ergo duos peperisset, qui prior egressus est rufus erat, et totus in modum pellis hispidus, et dictus est ob hoc Seir. Hebraei enim Sciron capillaturam dicunt. Dictus est proprio nofratrem a primogenitura, et ob hoc dictus est Jacob, id est supplantator.--Sexagenarius ergo erat Isaac quando nati sunt ei parvuli. Vivebat ergo Abranato Isaac, restabant adhuc Abrahae sephus sic ait: Porro, et post mortem Abrahae concepit uxor Isaac, etc. mortem ejus forte appellans, quando jam penitus effeto corpore generare desiit. Ipse enim textus litterae Inacho patre Isidis primo rege. Cucurrit autem
Abbreviated transcription (Latin):
mens reliquit argos. ⁊ tͣnstulit regnũ apd̾
micenas. s si leg̾is in historiis regnum hoc
ꝓcessisse a macho usq ad stelenum. in del¬
lige posteros de gen̾e t̃ achi usq tc regnas¬
sẽ. ⁊ datum regnum danao: qui ñ erat de
genere regio

Expanded text:
mens reliquit Argos, et transtulit regnum apud Mycenas. Si legeris in historiis regnum hoc processisse ab Inacho, usque ad Telenum, intelligitur posteros de genere Inachi, usque tunc regnasse, et datum regnum Danao, qui non erat de genere regio
Abbreviated transcription (Latin):
est abraham de ꝯualle regem gerare.
contradictionis.⁊ sur loco sororis hñis sarã
similia priorib simulans ꝓ timore. Mi¬
sit aũt abimelec rex gerare: ⁊ tulit eam in
qua: uis forme illiꝰ miranda notat᷑. quȩ no

Expanded text:
e Abrahae apud Abimelech regem Geraris.contradictionis, et Sur, loco sororis habens Saram, similia prioribus simulans prae timore, misit autem Abimelech Rex Gerarae, et tulit eam . Iu quo vis formae illius miranda notatur, quae no
Abbreviated transcription (Latin):
eum sangumnem puerilitiebit dnz. It
ut sciretur quantum abrahã dm̃ timu¬
erit. Et uidit abraham pꝰ tergum arietẽ.
int̾ uepres herentem cornib quem obtu
hic erauit eusebiꝰ. dicens sabee hirtũ erec¬
tum. ad carpendas frondes. Dixit gͦ arie¬
tem sabec .i. qͣi hircum erectum. ⁊ dic̃ eum
rabanꝰ ñ nouiter c̾atum. s aliunde ab an¬
gelo ablatum. Ꝙ uocauit nom̃ loci dñs
in arto positis in monte dñs uidebit. qͣi
in hac angustia. Diem a lib̾ationis ysaae
dicunt hebrei pͥmam diem septembris.
uñ in ea sollẽpnizant.⁊ clangunt cornibꝰ.
ip̃m de semine multiplicando ex ysaac.
⁊ de t̾ra danda semini eiꝰ. Alt̾o die rediuit
abrahã. ⁊ reu̾sus est in bersabeȩ. nunci¬
suo filios .uiii. PRimogenttuhus. de ciuꝰ
stirpe iob descendit. sicut scͥptum ẽ uir
erat hus nomine iob.⁊ buz. frẽm eiꝰ. ex
cꝰ gen̾e̾ balaam. qui scđm hebreos dicit᷑
qui de siro sermone tnͣslatꝰ. sit. ⁊ ꝙ. ip̃e qͣr¬

Expanded text:
enim sanguinem pueri sitiebat Dominus, sed enim sanguinem pueri sitiebat Dominus, sed ut sciretur, quantum Abraham timuerit Dominum. Et vidit Abraham post tergum arietem inter vepres haerentem cornibus, quem obtulHic erravit Eusebius dicens, Sabech hircum erectum ad carpendas frondes. Dixit ergo arietem Sabech, id est quasi hircum erectum. Et dicit eum Rabanus non noviter creatum, sed aliunde ab angelo allatum. Et vocavit nomen loci: Dominus in prin hac angustia. Diem autem liberationis Isaac, dicunt Hebraei primam diem Septembris. Unde in eo solemnizant, et clangunt cornibus Dominus per seipsum de semine multiplicando ex Isaac, et de terra danda semini ejus. Altera die rediit Abraham, et reversus est in Bersabee. Nuntisuo filios VIII. Primogenitum Hus, de cuius stirpe Iob descendit, sicut scriptum est: Vir ra Hus, nomine Job , et fratrem ejus ex cujus genere Balaam, qui secundum Hebraeos dicitur quod de Syro sermone translatus sit, et quod ipse quar
Abbreviated transcription (Latin):
distat amonte moria: ꝑ it̾ unius diei. Et
cum accepisset ligna ⁊ ignem: relictisin¬
fra uiuenib. cum asino: conscendit soluᷤ¬
cumfilio. Cui filiꝰ. Eocȩ inquit ignis ⁊ ligna
ubi ẽ uictima holocausti : Cui pat̾. Deus
ꝓuidebit sibi uictimã. & statuit aram.
⁊ lignis dispositis ignem adhibuit. Refert
aũt iosephꝰ u̾ba patris ad puerum dicentiᷤ.
qr sic̃ ex uoluntate dei ingͥssus fuerat mũ¬
dum mirabilit̾: ita ⁊ ex dei uoluntate ne
lo. ñ aliqua passione humana. uitam fi¬
nire. s cum orationib ⁊ sacͥficiis animam
ipsius ad se uocare.⁊ qdsuscitaret eum ob
implendas ꝓmissiones.⁊ sic ẏsaac libenᷤ
accessit ad aram. ⁊ mortem. de ħ alciunꝰ
dicit. Indubitãti animomactare filiũ
uolebat. laudandꝰ in ꝯstantia offerendi.
⁊ infide suscitandi filii. Arrepto aũt gla¬
dio ut filium immolaret: clamauit ad
eum angls. Non extendas manum in
puerum. ñc cognoui q. timeas dm̃. ñ

Expanded text:
distat a monte Moria per iter unius diei. Et distat a monte Moria per iter unius diei. Et cum accepisset ligna, et ignem, relictis infra juvenibus cum asino, cum filio ascendit solus. Cui filius: Ecce, inquit, ignis, et ligna, ubi est victima holocausti? Cui pater: Deus providebit sibi victimam. Et statuit aram, et lignis impositis, ignem adhibuit. Refert autem Josephus verba patris ad puerum dicentis: Quia sicut ex voluntate Dei ingressus fuerat mundum mirabiliter, ita etiam ex voluntate Dei, , non bello, non aliqua passione, humanam vitam finire, sed cum orationibus, et sacrificiis animam ipsius ad se vocare, quod suscitaret eum ob implendas promissiones. Et sic Isaac libens accessit ad aram, et mortem. De hoc Alcuinus dicit: Indubitanti animo mactare volebat filium, laudandus in constantia offerendi, et in fide suscitandi filii. Arrepto autem gladio, ut filium immolaret, clamavit ad eum angelus: Non extendas manum in puerum, nunc cognovi quod timeas Dominum. Non
Abbreviated transcription (Latin):
illi. tolle filium tuũ unigenitum quem di¬
ligis ysaac ⁊ uade in t̾ram uisionis. ⁊ of¬
fer eummͥ in holocaustũ. suꝑ unum mõ¬
tium quem monstrau̾o tͥ. Terram uisioĩs
dixit illam partem uideȩ que ẽ in monta¬
nis. qr ⁊ ip̃a a longe. ⁊ de ea alonge uideri
potest. que ab ysaia uallis uisionis dicit᷑.
In summitate u̾o montium iudeȩ mon-¬
ticulus erat eminentior. dictus mons moria
quem monstrauit deus abrahe. ad immo¬
landum filiũ. In ħ tradunt hebrei tem¬
plum pꝰ factum.⁊ altare fc̃m in loco in qͦ
dit reponentem gladium in area ornam ge¬
busei undixit ysaias. Erit in nouissimis
dieb mons in uertice montiũ. ad eum flu¬
ent om̃s gentes. de quo ⁊ dñs precepit iud̾is
ne ĩmolãrent sibi in omni loco. nisiu mõ
strauit asinum. ducens secũ duos iuueneᷤᷤ
⁊ filium. ⁊ ut it̃ duoꝵdierum. Tercio die
eleuatis ocłis uidit locum ꝓcul. Hinc pro¬
bitasse inter betel ⁊ h̃ai. Locꝰ enim ille nõ

Expanded text:
nigenitum, quem diligis, Isaac, et vade in terram visionis, et offer mihi eum in holocaustum super unum montium, quem monstravero tibi. Terram visionis dixit, illam partem Judeae, quae est in montanis, quia et ipsa a longe, et de illa longe videri potest, quae et ab Isaia vallis visionis dicitur . In summitate vero montium Judeae monticulus erat eminentior, dictus mons Moria, quem monstravit Deus Abrahae ad immolandum filium. In hoc tradunt Hebraei templum post factum, et altare factum in loco, ubi m reponentem gladium, vidit in area Ornan Jebusaei. Unde dicit Isaias: Erit mons domus Domini in vertice montium, et ad eum fluent omnes gentes , de quo et Dominus praecepit Judaeis, ne immolarent sibi in omni loco, nisi in lostravit asinum suum, ducens secum duos juvenes, et filium, ivitque iter duorum dierum. Tertio die, elevatis oculis, vidit locum procul. Hinc proasse inter Bethel et Hay. Locus enim ille non
Abbreviated transcription (Latin):
hebrei confusionẽ appellant. De hac turre
ꝑ eam. de campo uͦ sennaar in regione ba¬
bylonis. menunit esigus dicens. qui desa
naar babylonis uenerunt. diuisiq sunt pꝰ
ħ diu̾sitate linguaꝵ migrationes agentes
app̾hendentes medit̾ranea simul ⁊ mariti¬
ma. nec p̾tereundum puto qd̾ moyses dic̃
regina filium chus duos filios habuisse sa¬
ba ⁊ dodan. iosephꝰ uͦ dicit saba ⁊ iudam. qͦ¬
rum uidas egẏptiacã gentem hesꝑioꝵ in¬
habitans uideis cognomen suum reliquit
Quod autem subditur de terra sennaar qͥs¬
sus ẽ assur. intelligendum ẽ qd nemroth eũ ex pulit
ui a t̾ra illa. ⁊ tͣre que erat eiꝰ uire ħeditario. ul¬

Expanded text:
Hebraei confusionem appellant. De hac turri Hebraei confusionem appellant. De hac turri in coelum. » De campo vero Sennaar in regione Babylonis meminit Esicius dicens: Qui de sanaar Babylonis venerunt, divisique sunt post haec, diversitate linguarum migrationes agentes, apprehendentes mediterranea simul, et maritima. Nec praetereundum puto quod Moyses dicit Regma, filium Chus, duos habuisse filios Saba, et Dodam. Josephus dicit Saba, et Judam, quorum Judas Aegyptiacam gentem Hesperiorum inhabitans, Judaeis cognomen suum reliquit. Quod autem dicitur, de terra Sennaar egressus est Assur, intelligendum est, quia Nemrod expulit eum vi a terra illa, et turre, quae ejus erat jure haereditario.
Abbreviated transcription (Latin):
os iaphet. Narrat aũt philo in libro que¬
stionum suꝑ genesim. quod ex tͥb filiis noe
uiroꝵ ⁊c. extͣ mulieres &e paruulos. habenteᷤᷤ
ab oriente conuener̃t duces inunũ cã¬
pum sennaar. ⁊ timentes diluuiũ consilio
nemroth uolentis regnare ceꝑunt edificare
turrem q̃ ꝑting̾et usq ad celos. habentes la¬
deres ꝓ saxis ⁊ bitumen ꝓcemento. Descend̾
aũt dñs ut uid̾et turrim .i. animaduercit
ut puniret. ⁊ ait ad angłos. Centte ꝯfun¬
damus linguã eoꝵ. ñ intelligat quisq uo¬
oem proximi sui. In hac diuisione nil noui
fecit deus. qr uoces heedem sunt apud om̃s
gentes. s dicendi modos ⁊ formas diuersis
generib diuisit. De hac turre dicit iosephꝰ
qr latitudo erat ita fortissima ut ꝓpter eã
aspitientib longitudo uideret᷑. in minꝰ. dii
uͦ uentosim mtentes eu̾tunt turrim. ⁊ uo¬
cem ꝓpͥam unicuiq partiti sunt. Propterea
babiloniam ꝯtigit uocari ciuitatẽ. babel. ił.

Expanded text:
sunt. Narrat autem Philo, in libro Quaestionum suarum super Genesim, quod ex tribus filiis Noe, um, extra mulieres et parvulos, habentes ab Oriente, convenerunt duces in unum, in campum Sennaar, et timentes diluvium, consilio Nemrod volentis regnare, coeperunt aedificare turrim, quae pertingeret usque ad coelos, habentes lateres pro saxis, et bitumen pro caemento. Descendit autem Dominus, ut videret turrim , animadvertit, ut puniret, et ait ad angelos: Venite, et confundamus linguam eorum, ut non intelligat quisque vocem proximi sui. In hac divisione nihil non fecit Deus, quia voces eaedem sunt apud omnes gentes, sed dicendi modos, et formas diversis generibus divisit. De hac turri dicit Josephus, quia latitudo erat ita fortissima, ut prope eam aspicientibus longitudo videretur in minus. Dii vero ventos immittentes everterunt turrim, et vocem propriam unicuique partiti sunt. Propterea Babyloniam contigit vocari civitatem. Babel enim
Abbreviated transcription (Latin):
de quodam filio noe. de qͦ ñ egit moyses sic
dicens. Centesimo anno t̾ͥciȩ ciliadis natꝰ
ẽ noe filius in similitudinẽ eius ⁊ dix̃: eum
ionitũ. trecentesimo anno dedit noe dona¬
tiones filio suo ionitho. ⁊ dimisit eũ in t̾ram
etham.⁊ intͣuit eã ionichꝰ usq ad mare .o. ait.¬

Expanded text:
de quodam filio Noe, de quo non egit Moyses, sic de quodam filio Noe, de quo non egit Moyses, sic dicens: Centesimo anno tertiae chiliadis natus est Noe filius in similitudinem ejus, et dixit eum Jonithum. Trecentesimo anno dedit Noe donationes filio suo Jonitho, et dimisit eum in terram Ethan, et intravit eam Jonithus usque ad mare ori
Abbreviated transcription (Latin):
tres disseminati sunt intͥb partib orbis.
scdm alcuinũ sem asiam. cham affricam.
iaphet europã sortitꝰ est. uł exp̾ssius dici¬
tur scd̾m iosephũ. Filii iaphet tenuerunt
septentͥonalem plagam uł regionẽ a tau-¬
ro & a mano montib ciliciȩ ⁊ sẏrie usq ad
fluuium tanaim. in europa uero: usq ga¬
dira filii uͦ cham a ꝓuincia. syria. ⁊ aman
⁊ libano montib cunctas t̾ras obtinuerũt.
quȩc̃q ad mare sunt posite. app̾hendentes
⁊̃ eas quousq ad occeanũ sunt. ⁊ ꝓpͥas faciẽ¬
tes appellationes. Filii uͦ semusq ad occea¬
num seorsum habitant asyam. ab eufra¬
te facientes initiũ. gen̾ationi sem insiste¬
mꝰ. alias tnseuntes. ħ tm̃ addentes ꝙ chus
dicitur filius cham ⁊ filius chus nẽ roth qui
fortis sit anͣmalus. qͣi nem rothrobustꝰ ue¬
nator corã dño. Hoc ideo diximꝰ qr metho¬
diꝰ dixit hunc fuisse de filu̾s hyrou. filii sem.
qͣre uͦ primꝰ inceꝑit regnare ostendit agñs

Expanded text:
tres disseminati sunt in tribus partibus orbis secundum Alcuinum. Sem Asiam, Cham Africam, Japheth Europam sortitus est. Vel expressius dicitur secundum Josephum: Filii Japhet tenuerunt septentrionalem regionem, a Tauro et Amano montibus Ciliciae et Syriae, usque ad fluvium Tanaim, in Europa vero, usque ad Gadira. Filii vero Cham a provincia Syria, et Amano et Libano montibus cunctas terras obtinuerunt, quaecunque ad mare sunt positae, apprehendentes etiam eas, quae usque ad Oceanum sunt, et proprias facientes appellationes. Filii vero Sem usque ad Oceanum seorsum habitant Asiam, ab Euphrate facientes initium. Generationi Sem insistemus, alias transeuntes, hoc tamen addentes, quod Chus dicitur filius Cham, et filius Chus Nemrod, qui fortis sit et malus: Quasi Nemrod robustus venator coram Domino. Hoc ideo diximus, quia Methodius dicit hunc fuisse de filiis Hirom filii Sem. Quare vero primus coeperit dominari ostendit, agens
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ dicit᷑ eliochora .i. solis regio. Hic accepit a
deo donum sapientiȩ. ⁊ inuenit astrono¬
euentꝰ preuidit. ⁊ maxime de ortu qͣtuor reg¬
noꝵ.⁊ occasu eoꝵ ꝑ successionẽ. qd̾ ⁊̃ plane ꝓ¬
pħauit daniel. ⁊ predixit discipulo suo nẽ¬
roth. ꝙ. pͥmi regnarent de cham. de qͦ belus
greci. pꝰ de iaphet romani. a qͦ rediens nem¬
roth. accensus amore dominandi sollicita¬
uit genꝰ suum desem ut imꝑaret aliis. quasi
pͥmogenitꝰ. s noluerunt. ⁊ id̾o tͣnsiuit ad cham.
in.qui adquieuit. ⁊ regnauit int̾ eos in ba

Expanded text:
 dicitur Elioschora, id est solis regio, hic accepit a Domino donum sapientiae, et invenit astronoeventus praevidit, et maxime de ortu quatuor regnorum, et occasu eorum per successionem. Quam etiam plane avit Daniel. Et praedixit discipulo suo Nemrod, quod primi regnarent de Cham, de quo Belus Graeci, post, de Japheth Romani. A quo rediens Nemrod accensus amore dominandi, sollicitavit genus suum de Sem, ut imperaret aliis, quasi primogenitus, sed noluerunt; et ideo transivit ad Cham, qui acquievit, et regnavit inter eos in Ba
Abbreviated transcription (Latin):
regnũ assyrioꝵ mñ egressum ẽ qd̾ tempore sa¬
rug paui abrahe factum ẽ. Regnum quid̾
babylonie habuerunt qͥ de semine nẽ roth
usq ad quartam ciliadẽ.⁊ ad ultimũ curi
assyriam. s parum obtinuit in ea qͦ mortuo
filius eiꝰ ninus totam obtinuit assyriã. ⁊ ci¬
uitatem in qͣ caput regni erat itin̾e trium
dierum ampliauit. ⁊ a suo nomine nini¬
uem dixit: inde ẽ qd̾ quedam hystoriȩ dic̃t
regnum assyrioꝵ cepisse ab antiquo belo.
ꝙ uerum ẽ. quantũ ad initiũ. alie dicunt
ni ampliationem. Ninus uicit cham qui
cebatur zoroastres inuentor magice artis.

Expanded text:
regnum Assyriorum, inde egressum est, quod tempore Sarug, proavi Abrahae, factum est. Regnum quidem Babylonii habuerunt, qui de semine Nemrod fuerunt, usque ad quartam chiliadem, et ultimum cusmiAssyriam, sed parum obtinuit in ea. Quo mortuo filius ejus Ninus totam obtinuit Assyriam, et civitatem, in qua caput regni erat, itinere trium dierum ampliavit, et a suo nomine Ninivem dixit. Inde est quod quaedam historiae dicunt regnum Assyriorum coepisse ab antiquo Belo: quod verum est quantum ad initium. Alii dicunt ni ampliationem. Ninus vicit Cham, qui cebatur Zoroastres inventor magicae artis,
Abbreviated transcription (Latin):
genesim muemes. Alii dicũt. qd̃ ad senti¬
endã ustionem ignis non ẽ necc̃e hr̃i cor¬
ꝑa. Est enĩ quedam species ignis. cui siu m¬
ponas manum: ardorem senties. sine aliqͣ
eos firmatum dixit: uel chaus. ut uet̾es eodiceᷤ
haberit. forte ita in re erat uel ꝑpetuam bono¬
rũ ⁊ maloꝵ dissimilitudinẽ: post hanc uitã
notat. Cumq diues rogaret demutendo la¬
zaro ad fres suos: audiuit baberit moẏsen.
te abraham uocauit cũ filium ⁊ ille ipsũ pa

Expanded text:
Genesim invenies. Alii dicunt, quod ad sentiGenesim invenies. Alii dicunt, quod ad sentiendam ustionem ignis, non est necesse habere corpora, est enim quaedam species ignis cui si imponas manum, ardorem senties, sine aliquater eos firmatum dixit, vel chaus, ut veteres codices habent, forte in re ita erat, vel perpetuam bonorum et malorum, dissimilitudinem post hanc vitam notat. Cumque dives rogaret, de mittendo Lazaro ad fratres suos, audivit, habent Moysen ette Abraham vocavit eum filium, et ille ipsum pa
Abbreviated transcription (Latin):
harisei u̾o audientes ipsum disputãtẽ
de contemptu mundi. deridebant eum.
qr lex obseruatorib suis: bona t̾re ꝓmitte¬
bat ipse autẽ contra eoꝵ auariciam: exem¬
plũ eis ꝓposint de diuite p̾purato ⁊ epulo¬
ne. qui in inferno cruciabatur. qr receꝑat
bona. nec fuit hec parabola. s in re ipsa qͥ
ꝑpenditur. qr nom mendici. hic ponitur
lazarꝰ si qui positus ẽ in sinu abrahe. erat
enim in suꝑiori margine inferni. locꝰ aliqqͣn¬
tam habens lucem. sine omni pena mat̾ia
credendi uia. Ipse enĩ primus. publice pre¬
dicauit. unum deum tm̃ ẽe. Hunc tñ lotũ.
uocauit iob tenebras. ꝓ tidio expectandi.
dicens. ⁊ in tenebris straui lectum meum.
Nota qd̾ diues dixit: se cruciari. in lingua.
ĩ ꝓ peccato lingue. ⁊ͣepulones loquaces eĩ
solãt. Nec mirum si anuna trͣillate dicatur
bra distinguat᷑. Fuerũt tñ qui dicerent. ⁊ an¬
głos ⁊ animas. corꝑa hab̾e aeria. Alioqum:
anue. ignem urentẽ non sentirent qd̾ suꝑ

Expanded text:
harisaei vero audientes eum disputantem de contemptu mundi deridebant eum , quia lex observatoribus suis bona terrae promittebat. Ipse autem, contra eorum avaritiam, exemplum eis proposuit de divite purpurato, et epulone, qui in inferno cruciabatur, quia receperat bona. Nec fuit hoc parabola, sed in re ipsa, quod perpenditur, quia nomen mendici ibi ponitur Lazarus scilicet, qui positus est in sinu Abrahae. Erat enim in superiori margine inferni locus, aliquantam habens lucem, sine omni poena materialcredendi via, ipse enim primus publice praedicavit unum tantum Deum esse. Hunc locum vocavit Job tenebras, pro taedio exspectandi, dicens: « Et in tenebris stravi lectulum meum . » Nota quod dives dixit se cruciari in lingua, id est pro peccato linguae, quia epulones loquaces esse solent. Nec mirum si anima translative dicatur mbra distinguatur. Fuerunt tamen qui dicerent, et angelos, et animas, corpora habere aerea. Alioquin animae ignem urentem non sentirent, quod super
Abbreviated transcription (Latin):
.te offerebat. iuxta ꝑfectionem sc̃itatis suȩ
Quȩ obło: dicebatur corban .i. minꝰ. ⁊ offere¬
Cumq ĩ molau̾at hostias sacerdos ritusuo:
q sacerdos crines enis in ignẽ sacrificii. ⁊ sic:
ad cõmunẽ hominũ uitam redire poterat.¬
De benedictiõe

Expanded text:
te offerebat juxta perfectionem sanctitatis suae, te offerebat juxta perfectionem sanctitatis suae, quae oblatio dicebatur corban, id est munus. Et offereCumque immolaverat hostias sacerdos ritu suo, , ponebatque sacerdos crinem ejus in ignem sacrificii, et sic ad communem hominis vitam redire poterat.De benedictione
Abbreviated transcription (Latin):
mͦ ꝑ annũ uł duos ex uoto seruit in hospita¬
li ierłm. Sanclitatis eoꝵ: lex erat hec. Om̃i
tempore seꝑationis suȩ: nouacła ñ transibat
suꝑ cap̃ eiꝰ. Unde: forte quidam pingt apłos
in ebriare pot̾at bibebat. non edebat aliqͥd
qd esset ex iunea: ab uua passa usq ad acinũ.
Ad nullum mortuũ ingrediebat᷑. qd̾ si mor¬
tuus ẽẽt subito quispiam corã eo: pollueba¬
tur cap̃ consecrationis suȩ. ⁊ ilico radebat
cap̃ suum. ⁊ rursum: die septima. offere¬
facielut ꝑ pecc̃o. alt̾m in holocaustũ. diesq
quos fecerat: ꝓ infectis erant. ⁊ uoti sui scĩmo¬
tuam it̾m incipiebat. forte: ñ ꝓ quolibet mor¬
tuo. s ꝓ occiso coram eo: polluebat᷑. Comple
lũ in holocaustũ. ouem ãniculã: ꝓ pecc̃o. ari¬
etem: hostiam pacificã. Q nota. Cum ita
simpłr ponit᷑ aries. qd̾ hebreꝰ dicit: ad mi¬
nus annoꝵ duoꝵ: eum debere ẽẽ. Canistrũ
qͦ diu̾soꝵ panũ arimoꝵ. exceptis his q̃ spon¬

Expanded text:
to servit in hospitali Jerusalem. Sanctitatis eorum lex fuit haec. Omni tempore separationis suae novacula non transibat super caput ejus. Unde forte quidam pingunt aposinebriare poterat, bibebant, non edebant aliquid quod esset ex vinea, ab uva passa, usque ad acinum, ad nullum mortuum ingrediebantur. Quod si mortuus esset subito quispiam coram eo, polluebatur caput consecrationis suae, et illico radebat caput suum, et rursum die septimo offerefaciebat pro peccato, alterum in holocaustum. Diesque quos fecerat, pro infectis erant, et voti sui sanctimoniam iterum incipiebat. Forte non pro quolibet mortuo, sed pro occiso coram eo, polluebatur quidquilum in holocaustum, ovem anniculam pro peccato, arietem hostiam pacificam. Et nota, cum ita simpliciter ponitur aries, quod Hebraeus dicit, ad minus duorum annorum eum debere esse. Canistrum quoque diversorum panum azymorum, exceptis his, quae spon
Abbreviated transcription (Latin):
ocutus est dñs ad moysen de lege orum.¬
natareoꝵ. Narareꝰ: sonat sc̃s. uł florens. uł g̾minans.
Dicebanturq nazarei: qͥdam. qͥ ex uoto obli¬
gabant se sc̃imonie: usq ad certum tempꝰ.
uł uigit̾: ut samuel ⁊ consecrabant se dño.

Expanded text:
ocutus est Dominus ad Moysen de lege Nazaraeorum . Nazaraeus sonat sanctus, vel florens, vel germinans. Dicebanturque Nazaraei quidam qui ex voto obligant se sanctimoniae, usque ad certum tempus, vel jugiter ut Sam