comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
isi atabant qd̾da stagnũ at
pibi ou̾tebant᷑ in lupos. Nã idi¬
quedis socios in uolucres fuisse ꝯ¬
ensos nõ fabuloso mendatõ. s
nstoria affirmatone confirmant.
et qdam asserũt strigas ex hoĩ
ficri. Ad młta eiũ latrocinia fi¬
que scelerator mutant᷑. ⁊ sinc
maigicis cantib. suie herbaꝵ ue¬
neficio. totis corporibus inferas
riseũt. Si qͥdem et ꝑ naturã ple¬
iq nuitatone recipiũt: ⁊ cor¬
u̾tut de uituloꝵ carnib putri¬
dis apes. Sicut de eqͥs scarabei.
de muł locuste de scancris scorpi
cana litorei. si demas brachia cã¬
ci. Scorpius exibit: caudaq :
miab̾r unca.

Expanded text:
snatabant quoddam stagnum, atque ibi convertebantur in lupos. 2. Nam et Diomedis socios in volucres fuisse conversos, non fabuloso mendacio, sed historica affirmatione confirmant. Sed et quidam asserunt strigas ex hominibus fieri. Ad multa enim latrocinia figurae sceleratorum mutantur, et sive magicis cantibus, sive herbarum beneficio, totis corporibus in feras transeunt. 3. Siquidem et per naturam pleraque mutationem recipiunt, et corsicut de vitulorum carnibus putridis apes, sicut de equis scarabaei, de mulis locustae, de cancris scorpioncava litorei si demas brachia cancri, scorpio exibit, caudaque minabitur unca.
Abbreviated transcription (Latin):
nes feraꝵ edebant. Leminias
in libia credũt trincos sũ ca¬
pite nasci: et os et ocłos here
in pectore. Alios sũ ceruicibus
gidni: ocłos hñtes in hunis
In ultimo aũt orientis: mostru¬
ose genciũ facies scribũt᷑. Alie
si narib eqͣli tocius oris plani¬
lie labro sb̾teriore a do ꝓminẽ¬
ni: ut in soł arcdorib totã exe¬
ofaciem ꝯtegant dormientes
aluis ꝯcreta ora ẽẽ: modico tã¬
tũ foramine: calamis auena¬
iũ potus haurientes. Nõ nul¬
l sine lunguis ẽẽ clũr: inuicem
sionis utentes mutu sñ motu
Panothios apd̾ scithiam esse
ferũt: tam cliffusa magnitudi¬
ne auriũ: ut om̃e corpus ex his¬
ꝯfegant. pan enĩ greco noĩe si¬
le ẜmone om̃e: othi aures di¬
antur. Aithabathite in ethi¬
opia ꝓm ut pecora ambulare
ir. qͣclragesimũ eu annumi
miso sr̃greditur. Satiri homũ¬
ciones st̃̾ aduncis naribꝰ cormua
in frontib. et caprarũ peclib
similes: qͣlem in solitucline ã¬

Expanded text:
nes, quas edunt. Lemnias in Libya credunt truncos sine capite nasci, et os et oculos habere in pectore. Alios sine cervicibus gigni oculos habentes in humeris. In ultimo autem Orientis monstruosae gentium facies scribuntur. Aliae sine naribus aequali totius oris planilii labro subteriore adeo prominente, ut in solis ardoribus totam ex eo faciem contegant dormientes. Aliis concreta ora esse modico tantum foramine, calamis avenarum haurientes pastus. Nonnulli sine linguis esse dicuntur, in vicem sermonis utentes nutu sive motu. Panotios apud Scythiam esse ferunt, tam diffusa magnitudine aurium, ut omne corpus contegant: pan enim Graeco sermone omne, othim aures dicuntur. Artabatice in Aethiopia proni, ut pecora, ambulare dicuntur. Quadragesimum aevi annum nullus supergreditur. Satyri homunciones sunt aduncis naribus, cornua in frontibus, et caprarum pedibus similes: qualem in solitudine A
Abbreviated transcription (Latin):
mi: qͦs uario delusa errore gen¬
tilitas faimos satirosq et ĩcu¬
bos colit. Dñt qͥdã ⁊ siluestres
homĩes: quos nõ nulli faunoᷤᷤ
ficarios uocant. Scinopod̾ genꝰ
fertur in ethiopia singłis cru¬
rib et celeritate mirabili. Qͦs
qd̾ ꝑ estũ in t̾ra resupini iacẽte
pedum suoꝵ magnitudine ad¬
umbrant᷑. Antipodes in libia
plantas uersas hñt pͦt ciura:
et octonos cligitos in plantis.¬
ypopodos m scithia st̃. huma¬
nam forͣm et eq̾nos pedes hñt
In nidia ferũt e̾ẽ gente. qͥ ma¬
crobii nũcupant᷑: cluodecĩ sta¬
iͥ statura cubitał. quos greci a
cubitu pigieos uocant: de qͣ
die tenẽt: qͥb est uicinꝰ occanꝰ.
Peribent et in ead̾ incli gẽtẽ

Expanded text:
sa errore gentilitas Faunos Satyrosque colit.' Dicuntur quidam et silvestres homines, quos nonnulli Faunos ficarios vocant. Sciopodum gens fertur in Aethiopia singulis cruribus et celeritate mirabili: quos quod per aestum in terra resupini iacentes pedum suorum magnitudine adumbrentur. Antipodes in Libya plantas versas habent post crura et octonos Ippodes in Scythia sunt, humanam formam et equinos pedes habentes. In India ferunt esse gentem, qui Macrobii nuncupantur, duodeciibi statura cubitalis, quos Graeci a cubito pygmaeos vocant, de qua diae tenent, quibus est vicinus oceanus. Perhibent et in eadem India esse
Abbreviated transcription (Latin):
capitib sucancta caninis cum
latratibꝰ magnis. ꝓpt̾ frctũ sicłi
maris. in quo nauigantes uorti¬
cib in se concurrenciũ undaru
ext̾riti latrare estimant undas:
quas sorbente estu uorago colli¬
dit. Eingũt et mõstra q̃dã irra¬
tõnaliũ aĩanciũ ut cerberũ ĩfer¬
uoꝵ canem. tria capita hũtem:
Significantos ꝑ eñ tres etates
ꝑ qͣs mors hoĩem deuorat .i. in
fanciam uiuentute ⁊ senectu

Expanded text:
capitibus succinctam caninis cum capitibus succinctam caninis cum latratibus, magnis propter fretum Siculi maris, in quo navigantes verticibus in se concurrentium undarum exterriti latrare existimant undas, quas sorbentis aestus vorago collidit. Fingunt et monstra quaedam irrationabilium animantium, ut Cerberum inferorum canem tria capita habentem: significantes per eum tres aetates, per quas mors hominem devorat, id est, infantiam, juventutem, senec
Abbreviated transcription (Latin):
portenta: que nõst̃. s ficta in
causis rerũ int̾pretãtur: ut ge¬
nonez hispanie regem triplici
fo ꝓditũ. Fuerũt enĩ tres fres
tante concordie: ut in tribꝰ cor¬
porib: qͣi una aĩa eẽt. Gorgões
quoq meretuces crinicas spen¬
tibꝰ q̃ aspicientes conuertebant
in lapidos: hũtes uniũ ocłm qͦ
muicem utebant᷑. Fucrũt aũt
tres sororos uniꝰ pulchritudinis
qͣi uuiꝰ ocłi: que ita spectatoros
suos stupesc̾e̾ fuciebant. ut uer¬
tere eos putarent᷑ in lapides.:
Sirenas tres fingũt fuisse ex ꝑ¬
te uirgines et ex ꝑte uolucres
hñtes alas ⁊ ungulas qͣr una
uoce alt̾a tibus. Gercia lira ca¬
nebat: que illectos nauigãtes
sb̾ cantu in naufragiũ trahelũt
ducebant ad egestate. Hus fa¬
bule ficte st̃ inferte naufragia.
Alas aũt hũisse ⁊ ungulas e qr
amor uolat et uulnerat. Que
inde in fluctib ꝯmemorasse cli¬
cuntur. qr fluctus uenerem cre¬
auerũt. Scillam ꝙͦ ferũt feĩam

Expanded text:
portenta, quae non sunt, sed ficta in causis rerum interpretantur, ut Geryonem Hispaniae regem triplici forma proditum. Fuerunt enim tres fratres tantae concordiae ut in tribus corporibus quasi una anima esset. Gorgones quoque meretrices crinitae os serpentesque aspicientes convertebant in lapides, habentes unum oculum, quo invicem utebantur. Fuerunt autem tres sorores unius pulchritudinis, quasi unius oculi, quae ita spectatores suos stupescere faciebant, ut vertere eos putarentur in lapides. Sirenas tres fingunt fuisse ex parte virgines, et ex parte volucres, habentes alas et ungulas: quarum una voce, altera tibiis, tertia lyra canebat; quae illectos nsub cantu in naufragium trahebant.oniam deducebant ad egestatem, his fictae sunt inferre naufragia. Alas autem habuisse et ungulas, quia amor et volat et vulnerat. Quae inde in fluctibus conmorasse dicuntur, quia fluctus Venerem creaverunt. Scyllam quoque ferunt feminam
Abbreviated transcription (Latin):
s ꝯͣ qd̾ est nota natura. Portẽ¬
tu aũt et ostenta mostͣ atq ꝓ¬
digia idõ nũcupantur: ꝙ portẽ¬
dere atq ostende monstrare ac
predic̾e. aliqͣ futura uident᷑. Nã
portenta clicta ꝑhibent: a portẽ¬
dendo .i. pre ostendendo. Ostẽta
uideantur. Procligia qd̾ porro
cdicant: id est futura predicãt.
¶Monstͣ u̾o a monituclicta. qd̾
ad significandũ demonstnͣt. sũ
statim mostnͣt. quid appareat

Expanded text:
tra quam est nota natura. Portenta autem et ostenta, monstra atque prodigia ideo nuncupantur, quod portendere atque ostendere, monstrare ac praedicere aliqua futura videntur. Nam portenta dicta perhibentur a portendendo, id est praeostendendo. Ostenta videantur. Prodigia, quod porro dicant, id est futura praedicant. Monstra vero a monitu dicta, quod aliquid significando demonstrent: sive quod statim monstrent quid app
Abbreviated transcription (Latin):
gigantes. cynocephali. ꝙyclei
et cet̾a. Gigantes elicti: uitͣ gl
a fmonis et himologia: qͥ ex
sa mole. et similes sibi geuua
Ge enĩ t̾ra appellatur: genis
genus. l et terre filios uuls
pellat. qͦr genꝰ incertũ est.

Expanded text:
gygantes, cynocephali, cyclopes, et caetera. Gigantes dictos juxta Graeci sermonis etymologiam, qui eos sa mole et similes sibi genuerit. Ge enim terra appellatur: genos, genus: licet et terrae filios vulgus vocet, quorum genus incertum est.
Abbreviated transcription (Latin):
spali ippellantur: eo qd capi
padrima hñt quosq ip̃e latra¬
ps. m ag̃ bestias ꝙ̃ homines
oqttcantur. Dii in india nascũ¬
aur e yclopes qͦ eade india ⁊¬
oiguis: et dictos cyclopes eo

Expanded text:
i appellantur eo quod canina capita habeant, quosque ipse latratus magis bestias quam homines confitetur. Hi in India nascuntur. Cyclopes quoque eadem India gignit; et dictos Cyclopes eo
Abbreviated transcription (Latin):
thalamũ uominãt. ¶Cenacu¬
lum clictũ ꝯmunione uescẽdi
Uñ et cenobiũ congregatõ. An¬
tiqͥ enim publice et in ꝯmuni¬
one uescebant᷑. nec ulliꝰ conui¬
uiũ singulare erat. ne ĩ occłto
delicie luxuria gignerẽt. ¶Tu¬
diniũ est cenacł̾m a tribꝰ lectuł
cliscũbenciũ dictũ. Apd̾ enĩ ue

Expanded text:
thalamum nominant. 7. Coenaculum dictum a communione vescendi, unde et coenobium congregatio. Antiqui enim publice, et in commune vescebantur, nec ullius convivium singulare erat, ne in occulto deliciae luxuriam gignerent. 8. Triclinium est coenaculum a tribus lectulis discumbentium dictu
Abbreviated transcription (Latin):
ũ magna eclis est. s amplior et
qd̾ addantur eitres porticꝰ ext̾iꝰ
Alii atriũ. qͣi ab igne et ligno a¬
trũ clixerũt. Atrũ enĩ fit ex fu¬
io. ¶P. alaciũ a plante pͥnci¬
pe archaclum clictũ: in cuius
honore archades planteũ oppi¬
clũ construxerũt et regiã ĩ ip̃i
noĩe conclitam palaciũ uocaue¬
fertur. Cum enĩ rapte fuissẽt
a romanis sabine. Ex qͥbꝰ cũ unͣ
ante alias sp̃e nobił cũ magna
omiũ ammiratõne rapet᷑ talmo¬
ni cluci eam oracło responsũ est
clari. Et qm̃ hec nupcie felicit᷑
cesserunt: institutũ ẽ. ut ĩ o̾bus
nupcus tul.n nom̃ itet᷑. Egyp¬

Expanded text:
um magna edes sive amplior et d addantur ei tres porticus extrinsecus: alii atrium, quasi ab igne et ligno atrum dixerunt: atrum enim fit ex sumo. Palatium a Palante principe Archadum dictum, in cuius honore Archades palanteum oppidum confluxerunt et regiam in ipsius nomine conditam palatium vocavequia cum rapte fuissent a Romanis Sabine, ex quibus cum una ante alias specie nobilis, cum magna omnium admiratione raperetur, Thalamoni duci eam, oraculo responsum est, dari: et quoniam he nuptie feliciter cesserant, institutum est ut in omnibus nuptiis T
Abbreviated transcription (Latin):
ol oriens per mendiẽ iter
ħt qͥ postqͣ ad occasũ uene¬
rit et oce mo se intureenit per
incognitas sb̃ t̾ra mas uadit
i rursꝯ ad orieutez rocuriit.

Expanded text:
ol oriens per meridiem iter habet, qui, postquam ad occasum venerit, et Oceano se immerserit, per incognitas sub terris vias vadit et rursus ad orientem recurrit.
Abbreviated transcription (Latin):
um flãmas ex se spargũt.
Quas stoia clñt ẽẽ ultra. xxx.
quaꝵ noia ⁊ effectus qͥdã astro¬
logi cdixerũt scripserũt. ¶ Lu¬
cifer dictꝰ co qd̾ int̾ oĩa sid̾a płꝰ
lucem ferat. ¶Est aũt unus
stellaꝵ iubar uocatur qd̃ in
modũ uibe radii ip̃oꝵ exten¬
clantur. ¶Uesperus stella est.
occidentał ꝙͣ cognominata
ꝓhibent a uesꝑõ hispanie re¬
ge. Est aũt et ip̃a ex qͥnq stel¬
lis planetis noctem clucẽs et
sole seq̃ns. Cetur aũt ꝙ hec
stella oriens luciferũ. occidens
uespeꝵ facit. De cuia stacius¬
et alt̾no deprehenditur unꝰ
in ortu.¬

Expanded text:
um flammas spargunt, um flammas spargunt, quas Stoici dicunt esse ultra XXX, quarum nomina et effectus quidam astrologi scripserunt. 18. Lucifer dictus, eo quod inter omnia sidera plus lucem ferat; est autem unus stellarum jubar ideo vocatur, quod in modum jubae radii ipsorum extendatur. Hesperus stella est occidentalis, quam cognominatam perhibent a Hespero Hispaniae rege. Est autem et ipsa ex quinque stellis planetis, noctem ducens, et solem sequens. Fertur autem quod haec stella oriens Luciferum, occidens vesperum facit. De quo Statius: Alterno dependitur unus in ort
Abbreviated transcription (Latin):
ades. ¶Sũt aut .uii. in fronte
tauri ⁊ oruĩt᷑ tp̃r uernali. ¶pli¬
ades a pluralitate clicte ꝙͣ plu
ante genua tanri ex quibꝰ ser
uidetur. Nam latet unͣ. Has
pͥmeq nauigatõnis tempꝰ ostẽ¬
cdũt .Canicula est stella q̃ ⁊ sy
rius cłr. Estiuris mensib ĩ me¬
clio centro celi est. Et dũ sol
ad cand̾ ascenderit coniũcta cũ
solc cluplicatur calor ip̃iꝰ ⁊ clis¬
soluũtur corpora. ⁊ uaporãt᷑.
Uñ et ex ip̃a stella cdies cani¬
culares clicũtur qñ et moleste
st̃ purgat̾ones. Canis ãt uo¬
catur ꝓpt̾ qd̾ corpora morbo
afficiat᷑. sũ ꝓpt̾ flãme cando¬
re qd̾ eius modi sit ut p̃cet̾is
luc̾e uideatur. Itaq quo ma¬
g̾ eam cognoscerẽt sirion ap¬
pellasse. ¶Cometes stella ẽ
clicta eo qd comas luminis
ex se fundat. qd̾ genus sideris
qñ apparuerit aut pestilẽcia
aut fame aut bella significa
Cometes aũt latine crinite
appellantur. q in mod̾̃ criui¬

Expanded text:
adas. Sunt autem septem in fronte adas. Sunt autem septem in fronte Tauri, et oriuntur tempore vernali. Pliades a pluralitate dictae, quia pseptem ante genua Tauri; ex quibus sex videntur, nam latet una. Has primaeque navigationis tempus ostendunt. Canicula stella, quae et Sirius dicitur, aestivis mensibus in medio centro caeli est: et dum sol ad eam ascenderit, coniuncta cum sole duplicatur calor ipsius, et dissolvuntur corpora et vaporantur. Unde et ex ipsa stella dies caniculares dicuntur, quando et molestae sunt purgationes. Canis autem vocatur propter quod corpora morbo afficiat, vel propter flammae candorem, quod eiusmodi sit ut prae ceteris lucere videatur. Itaque quo magis eam cognoscerent, Sirion appellasse. Cometes stella est dicta eo quod comas luminis ex se fundat. Qquando apparuerit, aut pestilentiam, aut famem, aut bella significat. 17. Cometae autem Latine crinitae appellantur, quod in modum crini
Abbreviated transcription (Latin):
septẽ stelł in se reuolutis rota¬
tur. nomen est grecũ qd̾ latine
dr ursa q̃ qm̃ in moclũ plaus¬
tri uertitur eam septẽtrione
clixerũt. Triones enĩppͥe sunt¬
boues aratorii licti eo ꝗd̾ t̾ra
terant qͣi exteriores. ¶Sep̃¬
tẽtriones aũt nõ occid̾e̾: axis
ilicem ursamq sequitur eũcł
et boothem clixerũt eo ꝙ plau¬
cauda maioris urse positꝰ m
signo bootis. Uñ arcturꝰ licta¬
p̾corluis collata est. Oritur
urma. id est ab mundatõe aqͣ¬
rũ. T empore enĩ hyemis ab¬
ortus: mare et t̾ras aquis ac¬
tempestatib turbat. Hunc
latini iugulam uocãt. qd̾ sit
armatꝰ ut glacdius et stellaꝵ
luce sterribił atq clarissimꝰ. In
quo si hec fulgent omis sereni¬
tas ꝓtenclitur si obscurat᷑ hiꝰ
acies: tempestas cernitur u̾mni¬
tan. id est a suco pluuiis. Nã
qͥppe suo efficiũt pluuias. Uñ
ꝙ eas latini suculas appellane¬
signa monstrantur. De quibꝰ¬

Expanded text:
septem stellis in se revolutis rotaseptem stellis in se revolutis rotatur. Nomen est Graecum, quod Latine dicitur ursa; quae quia in modum plaustri vertitur, nostri eam Septentrionem dixeruboves, aratorii, dicti eo quod terram terant, quasi teriones. Septentriones autem non occidere axis Helicem Ursam sequitur. Eumdem et Booten dixerunt, eo quod plaucaudam majoris Ursae positum in signo Bootis, unde Arcturus diccordiis collocata est. Oritur urina, id est, ab inundatione aquarum. Tempore enim hiemis obortus, mare et ttempestatibus turbat. Hunc Latini Iugulam vocant, quod sit armatus, ut gladius, et stellarum luce terribilis atque clarissimus; in quo si haec fulgent omnia, serenitas portenditur, si obscuratur his acies, tempestas cernitur inmiὑειν, id est a suco et pluviis. Nam quippe suo efficiunt pluvias. Unde et eas Latini suculas appellavesigna monstrantur. De quib
Abbreviated transcription (Latin):
menias sb̾tilissimꝰ nimis
ꝑ uarias formas ite rones ꝙ
cantissimꝰ de quo dr̃. Austoti¬
les qͣndo piermenias scipti¬
tabat: calamũ in mente tin¬
gebat. Dre fato pieriema¬
ium. Om̃is qͥppe res que una
est. ⁊ uno significatur sermõe
aut ꝑ nom̃ significatur aut
per uerbũ que due ptes orois
int̾pretatur. totũ quiqͥd cõ¬
cepent mens ad locyclũ. Oimi¬
enim elocutõ ꝯcepte rei m̃tis
int̾pres est. Hanc aristociles
uir in reꝵ exp̃ssione et faciẽ¬
dis ẜmonib ꝑitissimꝰ: pier¬
menia noĩauit. Qua int̾p̃¬
tat᷑one nos appellamꝰ: scilic¬
ꝙ res mẽte ꝯceptas ꝓbatis ẜ¬
moĩb int̾pretatur. Per ca¬
tasfrasim et apofrasm. idẽ
affirmatone ⁊ negatonem
Per affirmatone. ut homo
curit. Per negatõnẽ: ut ho
nõ currit. In his itaq ꝑier¬
meniis supraclictis philoso¬
phus de septẽ speb tractas.
id est de noĩe et uerbo. de oro¬
ne. cle ennũciatone. de affir¬
mat̾one. cle negatone. le

Expanded text:
menias subtilissimus nimis, et per varias formas iterationesque cautissimus, de quo dicitur: Aristoteles, quando Perihermenias scriptitabat, calamum in mente tinguebat. Praefatio Perihermeniarum. Omnis quippe res, quae una est et uno significatur sermone, aut per nomen significatur, aut per verbum: quae duae partes orationis interpretantur totum, quidquid concepeenim elocutio concepte rei, mentis interpres est. Hanc Aristoteles, vir in rerum expressione et faciendis sermonibus peritissimus, perihermeniam nominat: quam interpretationem nos appellamus, scilicquod res mente conceptas prolatis sermonibus interpretatur per cataphasin et apophasin, id est per affirmationem et negationem. Per affirmationem, ut homo currit; per negationem, ut homo non currit. 4. In his itaque perihermeniis supradictus philosophus de septem speciebus tractat, id est, de nomine, de verbo, de oratione, de enuntiatione, de affirmatione, de negatione, de
Abbreviated transcription (Latin):
sione nõ recipit secto illa. S
ance unitate inuenit᷑ t̾iiuꝰ
ꝙ̃ secare nõ possis. ¶ Impan¬
ter impar est: qui ab ĩpari
numero imparit̾ mensurat᷑.
ĩpares numeri ab inparibꝰ eni
partibꝰ diuidintur. Ut sepaes sep¬
tem .xl.uiiii. et aͥnquies quani
simplices st̃. alii ꝯpositi alii me¬
diosres. Simplices st̃ qͥ nulla
ut teruariꝰ sola t̾am. et quarius
solam qͥnta: et septenarius so¬
iam septimam. Hus enĩ unas
po sola est. ¶ Cõpositi st qͥ uõ
sola unitate metiũtur. s etia
alio uumero ꝓcreant̾. ut .uiiii.¬

Expanded text:
sionem non recipit sectio illa, sed ante unitatem invenitur terminus quem secare non possis. 6. Impariter impar est qui ab impari numero impariter mensuratur: impares numeri, ab imparibus etiam partibus dividuntur, ut septies septem, XLIX, et quinquies quini simplices sunt, alii compositi, alii mediocres. 123 7. Simplices sunt, qui nullam ut ternarius solam tertiam, et quinarius solam quintam, et septenarius solam septimam: his enim pars una sola est. Compositi sunt, qui non sola unitate metiuntur, sed etiam alio numero procreantur, ut nov
Abbreviated transcription (Latin):
cdiam qd̾ est sex. Unus enĩ et
tluo. et tres et .iͦiͦi. et sex. simł
duodenario exceclũt. Sic ⁊ alii
similes plurimi et luodecimꝰ¬
nutiui numeri st̃. qͥ partibus
suis ꝯputati minore sũmã ef¬
ficiũt ut puta deuariꝰ cuiꝰ par¬
tes st̾ tres. clecima qd̾ est unũ.
octonariũ fucũit lõge a denario
mĩore. ¶ Simił est huic octo¬
nariꝰ uł alii plurimi qui ĩ ꝑtes
reclacti infra ꝯsistũt. ¶Peifer¬
tus nuimerus est: cuii sus ꝑtibꝰ
adimpletur. ut senariꝰ ht enĩ
tres partes. sextã. tc̾ia ⁊ climi¬
dia. Sexta eius unꝰ est. t̾cia
duo. dimidia tres. Hec ꝑtes
in sũma clucte. id est unꝰ ⁊ duo
ficiũt senariũ ¶Sũt auut ꝑfecti
numeri intra clenariũ sex. In

Expanded text:
diam, quod sex; unum enim, et duo, et tria, et quatuor, et sex simul duodenario excedunt; sic et alii similes plurimi, ut duodevicnuti numeri sunt qui partibus suis computati, minorem summam efficiunt, ut puta denarius, cujus partes sunt tres: decima, quod est unum; octonarium faciunt, 124 longe a denario minorem. Similis est huic octonarius, vel alii plurimi, qui in partes redacti infra consistunt. Perfectus numerus est qui suis partibus adimpletur, ut senarius; habet enim tres partes, sextam, tertiam et dimidiam: sexta eius unum est, tertia duo, dimidia tres. He partes, in summam ducte, id est unum et duo ficiuntque senarium. Sunt autem perfecti numeri infra denari
Abbreviated transcription (Latin):
Nam estus est maris. iccesso i
recessꝰ: id ẽ inqͥetudo. Uñ ⁊ es¬
maria per que uicissimi tam ac¬
cedit quã recedit. fretũ aũt ap¬
pell.atum: ꝙ ĩbi semꝑ mare fer¬
ueat. Nam fretũ angustũ ⁊ qͣsi
feruens mare ab inidarũ feruo¬
re uominatũ: ut gaclitaũ uł
siculũ. Nam freta clicta uarro

Expanded text:
s est maris accessus vel recessus, id est inquietudo; unde et aestuaria, per qua mare vicissim tam accedit quam recedit. Fretum autem appellatum quod ibi semper mare ferveat; nam fretum est angustum et quasi fervens mare, ab undarum fervore nominatum, ut Gaditanum vel Siculum; nam freta
Abbreviated transcription (Latin):
mus clñr maiores
recessꝰ maris. ut in mari÷
magno ionicus. in occano caspi¬
cus. indicus. ꝑsicus. arabicus qͥ
et mare rubrũ. qͥ oceano ascri¬
b̾r. Rubrũ aũt mare uocatũ
omĩs t̾ra que circũstat pelago
rubra est. & sangumeo ꝓxĩa
colori. id̾oq inde minium acu¬
tissimũ excerpitur. et alii co¬
lores quib pictura uanatur
Ergo cũ t̾ra hanc h̾eat naturã.
fluctib sb̃inde cliluit᷑ et qͥcqͥd
adhesum est ĩcolorẽ cacdit.
¶ Ob hoc ⁊ ĩ his littoribꝰ gemme
rubre inueniũtur. Lapilłꝰ eĩ
huiꝰ modi humo ĩuolutꝯ. cũ ĩt
ht & maris. Hoc mare in clnos

Expanded text:
us dicuntur maiores recessus maris, ut in mari Magno Ionius, in Oceano Caspius, Indicus, Persicus, Arabicus, qui et mare Rubrum, qui Oceano adscribitur. Rubrum autem mare vocatum omnis terra, quae circumstat pelago, rubra est et sanguineo colori proxima. Ideoque inde minium acutissimum excernitur, et alii colores quibus pictura variatur. Ergo cum terra hanc habeat naturam, fluctibus subinde diluitur, et quidquid adesu Ob hoc etiam in his littoribus gemmae rubrae inveniuntur. Lapillus enim ejusmodi humo involutus, cum inter em habet, et maris. Hoc mare in duos
Abbreviated transcription (Latin):
crimis aũt dictus: qd olim ꝓpter
copia pisciũ uetigalia magna
prestabit. ¶ Auerirꝰ aũt lacus
dictus: qd̾ aues ibi suꝑuolare
nõ possũt. Nam antca siluaꝵ
densitate sic ambiebat᷑: ut ex¬
alantes inde ꝑ angustias. aqiue
sulpliuree odor grauissimꝰ suꝑ¬
uolantes aues altu suo necaret
Qua rem augustꝰ cesar ĩtelli¬
gens: deiectus siluis expestilen¬
tib amena reddidit loca. Lacͦ
aũt idem et stagnũ. uͥ inmen¬
sa aqͣ ꝯuenit. Nam dictũ est
stagnũ: ab eo qd illic stat aqͣ ñ
decurrat.¬

Expanded text:
crinus autem dictus qcrinus autem dictus qa praestabat. Avernus autem lacus vocatus quod aves ibi supervolare non possent; nam antea silvarum densitate sic ambiebatur ut exhalantis inde per angustias aquae sulphureae odor gravissimus supervolantes aves halitu suo necaret: quam rem Augustus Caesar intellegens, deiectis silvis ex pestilentibus amoena reddidit loca. Lacus autem idem et stagnus, ubi inmensa aqua convenit. Nam dictus est stagnus ab eo quod illic aqua stet nec decurrat
Abbreviated transcription (Latin):
tur. Iucernã accensa ferũt sr̃¬
natare extincto demergi lumi¬
ne. ¶Noc et mare salmarun
Longitudo eius usq. ad zoaros
centũ qͥnqͣginta: usq ad uicinã¬
sodonu. Lacus tẏberiaclis ab opi¬
do tyberiatli uocatus: qd̃ qͦnda
herodes in honore tyberii cesariᷤᷤ
condidit. ¶Est aũt in uidea oĩ¬
b lacis salubrior. et ad sanita¬
te corpoꝵ quodãmͦ efficat᷑or cir¬
cuit stadia decez. ¶Genesar la¬
cus amplissimꝰ in iudea longi
tudine. c.ͫxl. extentłr stadus la¬
cib aura nõ uentis. s de se ip̃o
sibi excitat᷑. uñ et genesar clicit᷑
greco uocabulo qͣiͣ generas sibi
auraz. Deniq et ꝑ diffusiora
spicia locus freq̃ntib auris spi¬
rantibꝰ agitatur. uñ et spurior
haustus eiꝰ. et ad potand̾ dulas
et hił. ¶ E nacuis lacus italie in
qͥ lacus magnitudine sui tẽpesta¬
tes mutatur marmas. Lucrinꝰ
et aueruꝰ laci campanie st̃. Lu¬

Expanded text:
tur: lucernam accensam ferunt supertur: lucernam accensam ferunt supernatare, extincto demergi lumine. Hoc et mare Salinarum longitudo usque ad Zoaros centum quinquaginta usque ad uicina. Lacus Tiberiadis ab oppido Tiberiade vocatus, quod quondam Herodes in honorem Tiberii Caesaris condidit. Est autem in Judaea omnibus lacis salubrior, et ad sanitatem corporum quodammodo efficacior. Circuit stadia . . . 6. Genesar, lacus amplissimus in Judaea lontudine CXL extenditur stadiis, laauram non ventis sed per se ipsum sibi excreans. Unde et Genesar dicitur Graeco vocabulo, quasi generans sibi auram; denique per diffusiora spatia lacus frequentibus auris spirantibus agitatur; unde et purior haustus eius, et ad potandum dulcis et habilis. Benacus lacus Italiae incius; qui lacus magnitudine sui tempestates imitatur marinas. Lucrinus et Avernus lacus Campaniae sunt. Lu
Abbreviated transcription (Latin):
xuii. de lacis ⁊ staguis¬
ũt. aũt et q̃da maria. q̃ nõ
uõ miscentur occani fluctibꝰ
ut mari magno: ⁊ ch̃r lacꝰ et
sagna. L. icins est receptałm ĩ
quo aqͣ tetinetur nec miscet᷑ fluc¬
tibꝰ ut lacus asphati. ut lacꝰ benͣ¬
ais. lariꝰ. et ceti. quos greci liñ¬
astagnos uocant. N. mi fontes
libũt᷑ in fluuiis. fluuia ĩ freta
cliscurrũt. Lacus stat nͨ ꝓfluit:
et dicto lacus: qͣsi aq̃ locus. Lacꝰ
isphalti. idez et mare mortuum
uocatũ: ꝓpt̾ qd nicħ gignit ui¬
uii. nich̾ recipit ex genere uiuẽ¬
cũ. Nam neq pisces ħt neq as¬
suetas aquis et letas mergencli
arte climersa: statim resiliunt
et ꝙͣuis uehement̾ illisa ꝯfestĩ
eycutiũt᷑. S neq ueq uẽtis mo¬
uetur resistente turbinbꝰ bitu¬
inine quo aqͣ om̃is stagnatur.
Neq naiigatonis paciẽs ẽ: qͥa
omĩa uita carencia in ꝓfinidũ
mergunt᷑. neq matheriã ullã
sustinet nͥ qd̾ bitumine illustra

Expanded text:
XIX. De lacis et stagnis. 1. Sunt et quaedam maria, quae non miscentur Oceani fluctibus, aut mari Magno, et dicuntur lacus et stagna. 2. Lacus est receptaculum in quo aqua retinetur, nec miscetur fluctibus, ut lacus Asphalti, lacus Benacus, et Larius, et caeteri quos Graeci stagna vocant. Nam fontes labuntur in fluviis, flumina in freta discurrunt. Lacus stat in loco, nec profluit; et dictus lacus, quasi aquae locus. 3. Lacus Asphalti idem et mare Mortuum vocatum, propter quod nihil gignit vivum, nihil recipit ex genere viventium. Nam neque pisces habet, neque assuetas aquis et laetas mergendi nque 130 arte demersa statim resiliunt, et quamvis vehementer illisa confestim excutiuntur; sed neque ventis movetur, resistente turbinibus bitumine, quo aqua omnis stagnatur; neque navigationis patiens est, quia omnia vita carentia in profundum merguntur, nec materiam ullam susti
Abbreviated transcription (Latin):
disputantez cũ cliscipłis de m̃sa
sol austroꝵ siderũq cdifferẽcia.
Int̾ hos om̃s ethycũ cosmͣgra¬
phũ miror tñ mestimabili ꝑte
arte curiosũ et coꝵ alioꝵ q ille
rep̾hendit młta clixisse et mł¬
tiplicasse et ad scĩa eruditõnũ
mĩnima uł pauca. explicasse
reprehendit. ¶Quentez ⁊ argyp

Expanded text:
sa solis, astrorum siderumque deferentia. Inter hos omnes Aethicum chosmografum miror tam instimabile arte curiosum. Et eorum aliorumque ille reprehendit multa dixisse et multiplicasse et ad scientiam eruditionum minima vel pauca explicasse. Reprehendit Cluontem et Argyp
Abbreviated transcription (Latin):
ua solet mebula
densissima crepuscłm indi¬
cat sursũ aceli parte uł ub ae¬
ris et statim eclipsĩ paciatur
Stella itaq in ip̃a sycerũ ꝑ¬
te. uñ et luna intuemur nõ fĩ¬
ras. Sr mobiles dicit et caruz
magnituline motũ ⁊ sitũ ple¬
ne cerni nõ posse co qd in ip̃acͤ¬
puscula condensa et spissa celi
parte posite sit apd septẽtrice
et reliqua signa maiora ad ostẽ¬
tendũ tp̾roꝵ signa p̾sencia ⁊ fu¬
tura. ¶ Dracũculi qui cernũt᷑
stellaꝵ qui i occasũ caꝵ suspi¬
cantur abeo cursu ꝑpendissmĩ
sitũ ad alciore octasũ tond̾e pͥ¬
ceteri eas aerias uocitauerunt
es ob hoc mensa soł clicta eo qd̾
alia signa illiꝰ noticiã sb̾mĩstrẽt
et appenlices st̃. uł oriente sole
alie obuellent᷑ et absꝯlite solis
radiis uigore lumĩs amittant.
Iam int̾ reliquos philosophoᷤᷤ
pulchre scripsit. Nos itaq in

Expanded text:
a sol et ut nebula densissima crepusculum inducat sursum a caeli parte vel umbra aeris et statim aeclipsin patiatur. Stillae itaque in ipsa siderum parte, unde et lunam intuemur, non fixas, sed mobiles dicit, et earum magnitudinem, motum et situm plene cerni non posse, eo quod in ipsa crepuscula condensa et spissa caeli parte positae sint. Apud septentrionem et reliqua signa maiora ad ostendendam temporum signa praesentia et futura draconculusque cernuntur stillarum, quae in occasum earum suspicantur, ab eo cursu per densissimum situm ad altiorem occasum tendentes prceteri eas aereas vocitaverunt et ob hoc mensa solis dicta, eo quod alia signa illius notitiam subministrent et appendices sint vel oriente sole alii obvelentur et abscondite solis radiis vigorem luminis amittant. Iam inter reliquos philosophos pulchre scripsit. Nos itaque in
Abbreviated transcription (Latin):
sinos t̾re. uenetos: mari adsimulan¬
tes. It roscos estati currere uoluerũt
qd̾ iguei coloris sint: et cucta tũc fla¬
uescũt. Albos hiemi: qd̾ fit glacał
et frigoribꝰ uniu̾sa canescãt. Uer pͣs¬
sinos inrcli colore: q tũc pãpinus
xilla romanoꝵ coceo decorãt᷑. sũ qd̾
mars gaudz sanguĩe albos zephi¬
ris et serenis tempestatibꝰ prassios
flori et terre. Uenetos uł aqͥs uł
aeri: qr cerulco st̃ colore. Luteos.i.
croceos: igni ⁊ soli. Purpureos in
plurimos colores hoat. Sicq dũ
hac expectat̃one cłoꝵ cultibꝰ: atqe
oste deos: atq cad elem̃ta ꝓculdu

Expanded text:
sinos terrae; venetos mari assimilantes. Item roseos aestati currere voluerunt, quod ignei coloris sint, et cuncta tunc flavescant. Albos hiemi, quod sit glacialis, et frigoribus universa canescant; veri prasinos viridi colore, quia tunc pampinus xilla Romanorum cocco decorantur, sive quod Mars gaudet sanguine. Albos zephyris et serenis tempestatibus, prasinos flori et terrae, venetos aquis, vel aeri, quia ceruleo sunt colore; luteos, id est, croceos, igni et soli; purpureos Iri plurimos colores habeat. 3. Sicque dum hac spectatione deorum cultibus atque osdem
Abbreviated transcription (Latin):
clialetici sillogisini: ubito¬
cuis esdem artis utilitas ⁊ uir¬
tus ostenlitur. Quoꝵ ꝯclusio
plurimũ lectore adiuuat ad
ueritate inuestigandã tñ ut
absit ille error decipiendi adu̾¬
saniũ ꝑ sophimata falsar cõ¬
clusionũ. Formule cathegori¬
moꝵ st̾ tres. Prime formule
modi st̃ octo .ix. Pmꝰ modꝰ

Expanded text:
ialectici syllogismi, ubi totius ejus artis utilitas et virtus ostenditur, quorum conclusio plurimum lectorem adjuvat ad veritatem investigandam, tantum ut absit ille error decipiendi adversarium per sophismata falsarum conclusionum. 2. Formulae categorimorum sunt tres. Primae formulae modi
Abbreviated transcription (Latin):
malũ. Has formulas cathe¬
goricoꝵ sillogismoꝵ qui ple¬
ne nosse desiderat: librũ legt
qui inscribitur ꝑiermenias
apulcii: et que sb̾tiliꝰ st̃ it̃¬
tata cognoscet. Distincta ẽ
atq ꝯsiderata ad magnas ĩtel¬
ligencie uias lectore p̾stãte
dño utiłr introclucũt. Nũc
ad ypotheticos sillogismos
ordine seq̃nti ueniamꝰ uu¬
or mochis sillogismorum

Expanded text:
malum'. Has formulas categoricorum syllogismorum qui plene nosse desiderat, librum legat qui inscribitur Perihermenias Apulei, et quae subtilius sunt tractata cognoscet. Distincta enim atque considerata ad magnas intellegentiae vias lectorem, praestante Domino, utiliter introducunt. Nunc ad Hypotheticos syllogismos ordine sequenti veniamus. Modi syllogismorum
Abbreviated transcription (Latin):
tũ adimpleatur. Uerbũ enĩ solũ
seusũ implet: ut scribo. Adu̾bi¬
ũ aut sine uerbo nõ ħt plenã sigͥ¬
ficctonẽ ut hodie. A dicis illi uer¬
bũ hoche scribo ⁊ adiũcto uerbo
implesti sensum¬
.xi. de participio

Expanded text:
tum adinpleatur. Verbum enim solum sensum inplet, ut 'scribo'. Adverbium autem sine verbo non habet plenam significationem, ut 'hodie'. Adicis illi verbum, 'hodie scribo', et iuncto verbo inplesti sensum. De participio
Abbreviated transcription (Latin):
clarguenda antumo. Ut sicut re¬
uerentissimꝰ eiusde ebraice ue¬
ritatis int̾p̃res obtractatoribus
sui operis nõ dũpno inquid nõ
om̃ib hiis apłos p̾fero. Ita et
ego ꝯficenter ꝓfiteor qd̃ nõ rep̾¬
hendendo ueteres. chronog̾phoᷤᷤ
qui tnͣslatõnẽ. lẽx. int̾p̾tũ. mo¬
do secuti st̃. mͦ ꝓut libuit ꝓban¬
tur huisse ꝯtemptũ. sic̃ et in
pcessũ huiꝰq opusclĩ nrĩ mostri¬

Expanded text:
darguendam autumo, ut sicut reverendissimus ejusdem Hebraicae veritatis interpres obtrectatoribus sui operis: Non damno, inquit, non omnibus his apostolos praefero: ita et ego confidenter profiteor, quia non reprehendo veteres chronographos, qui translationem LXX Interpretum modo secuti esse, modo prout libuit probantur habuisse contemptui, sicut etiam in processu hujusce opusculi nostri monstra
Abbreviated transcription (Latin):
tu fim uño collegi unꝰ libelli
tenore ꝯclusi climittat ea legẽ¬
da si qd̃ uelĩt. et ip̃e de ꝯͥb pa¬
trũ fontib que sibi suisq suffi¬
c̾et arbitretur. Hauriẽs metũ
ta iura custochat.

Expanded text:
undecunque collegi, uniusque libelli tenore conclusi, dimittat ea legenda, si quis velit, et ipse de communibus patrum fontibus, quae sibi suisque sufficere arbitretur hauriens, mecum ata jura custodiat.
Abbreviated transcription (Latin):
octo figuris colligetur. aut
qd̾ cliametra sint. aut qͣtlrata
aut trigona. aut eragona. aut
asindeta. aut simł. aut cirtũfo¬
rens. id est sufferens. aut c̾cũ¬
flerus. ¶ Diametia st̃ qñ qͥn¬
q signa intra sũt. ¶ Tetrago¬

Expanded text:
octo figuris colligitur: aut quod diametra sint aut quadrata aut trigona aut hexagona aut asyndeta aut simul aut circumferens, id est superferens aut superfertur. Diametra sunt quando quinque signa intersunt. Tetrago
Abbreviated transcription (Latin):
dare atq atq expon̾e cepisse.
dicebant cos breuiꝰ młtũ cliges¬
tos ẽẽ ꝙͣ uellent maxime ille de
debantq mͥ lacius aliqͣ de cp̃r
statu cursu ac fine disserere qͥbꝰ
largiente potui au etͥnꝰ ꝑma¬
nens tp̃ra qñ uoluit statuit et

Expanded text:
dare atque exponere coepissem, dicebant eos brevius multo digestos esse quam vellent, maxime ille De debantque mihi latius aliqua de temporum statu, cursu, ac fine disserere. Quiblargiente potui, qui aeternus permanens, tempora quando voluit constituit, et
Abbreviated transcription (Latin):
seq̃nda ⁊̃ hii qͥ .lxx. magnis d¬
uinis q lauclib ad celos tol¬
clicta ꝓspexerit credo mox md
labori calupniã face̾ desistet. si
qd absit ꝯtemplatur obturibꝰ
ta legentes pͥmo editũ ꝓ captu
modo libellũ t̾ cdilectissime alb
eraminãd̾ offero młtũ dep̾cans
ut siꝗd in eo tu inituꝑab̾ile de¬
p̃henderis statim michi corri¬
gendũ insinues. at uͥ orclina¬
te at ro̾nabłr actũ uideris mecũ
do qui clonauit et sũ quo nichil
possimiꝰ fac̾e deuotus grãs agͣs
si ꝙ̃ sane uł illũ offenli cũ aliꝙͥ¬

Expanded text:
sequendam, etiam hi qui LXX magnis divinisque laudibus ad coelos toldicta perspexerit, credo mox nostro labori calumniam facere desistet, si od absit, contemplatur obtutibus. ta legentes, primo editum pro captu meo libellum, tibi, dilectissime abba examinandum offero, multum deprecans, ut si quid in eo tu vituperabile deprehenderis, statim mihi corrigendum insinues. At ubi ordinale ac rationabiliter actum videris, mecum Deo qui donavit, et sine quo nihil possumus facere, devotus gratias agas Si quem sane vel illud offendi
Abbreviated transcription (Latin):
Quẽ gͥ cũ gr̃a noluit hũc uolu¬
it cũ aliqͦꝵ querela. Quẽ uire ꝙ̃
loco ꝙ̃ tp̃r nõ est ausꝰ. hũc iui¬
est alt̾a cliffinitõ ex sola ꝓpositr̃e
sicut iam dictũ est q̃ ita ꝯstat.
Sitempestas uitanda est: nõ
est nauigatõ reqͥrenda. Ex so¬
la assũptone ut est illd̾. Sunt
aũt qͥ mũdũ dicũt sũ diuina ã¬
mĩstratione cliscurre. Ex sola
ꝯclusione ut est. illd̾ uera est
est et qr illi deest ꝯclusio entime¬
ma uocatur. Sequitur epice
de ratiocinatõe latior ⁊ excecuci¬
or. rethoricis sillogisinis. latitu¬
cline clistãs et ꝓcluctõe ẜmo¬
nis. ac clialeticis sillogisinis ꝓp̃¬

Expanded text:
 cum gratia noluit, hunc voluit cum aliquorum querela. Quem jure, quem loco, quem tempore non est ausus, hunc injuest altera 84 definitio ex sola propositione, sicut jam dictum est, quae ita constat: Si tempestas vitanda est, non est navigatio requirenda. Ex sola assumptione, ut est illud: Sunt autem qui mundum dicant sine divina administratione discurrere. Ex sola conclusione, ut est illud: Vera est est; et quia illi deest conclusio, enthymema vocatur. Sequitur epichide ratiocinatione latior excursio rhetorici syllogismi, latitudine distans et productione sermonis a dialecticis s
Abbreviated transcription (Latin):
Omĩs enĩ lex aut ꝑmittit aliꝙͥ
ut uir fortis petat pͥmũ aut
uetat. ut sacraꝵ uirginũ np¬
cias uulli pet̾e liceat aut punit
ut quicedem fecerit capite ploc¬
tu humana coherdeatur auda¬
cia tutaq sit int̾ impbos innocẽ¬
cia et in ip̃is ĩpbis formidato
supplito. refrenetur nocendi fa¬

Expanded text:
Omnis autem lex aut permittit aliquid, ut: vir fortis petat praemium; aut vetat, ut: sacrarum virginum nuptias nulli petere liceat; aut punit, ut: qui caedem fecerit, capite plectu humana coerceatur audacia, tutaque sit inter improbos innocentia et in ipsis improbis, formidato supplicio, refrenetur nocendi fa
Abbreviated transcription (Latin):
argumentatõ appellatur.
argumentatõ est enim clicta
qd̃ sit argute mentis or̃o qua
inuentum ꝓbabile exceqͥmur
sũptonis ꝯfirmatõnis ꝙ extre¬
ma ꝯclusio est. aut ex ambigẽ¬
tis incerte aut ex ficlucia ꝯpro¬
bantis. Constat aũt trib ꝑtib̾
ppositõne. assũptõne. ꝯclusio¬
ne. Prepositõne ut puta qd̾
bonũ est turpem usũ ħ̾ere nõ
põt. Consentit audiens. Assu¬
mit ille. peccunia turpem usis
ħc. Concluditur ergo pectiua
bonũ nõ est. Sillogismꝰ enĩ ñ
solũ rethores. S maxime dia¬

Expanded text:
argumentatio appellatur. Argumentatio autem dicta est, quasi argute mentis oratio, qua inventum probabile exequitur. sumptionis confirmationisque extrema conclusio aut ex ambigentis incerto, aut ex fiducia conprobantis. Constat enim tribus partibus: propositione, adsumptione, conclusione. Propositione, ut puta, quod bonum est, turpem usum habere non potest'. Consensit audiens; adsumpsit ille 'pecunia turpem usum habet'. Concluditur, 'ergo pecunia bonum non est'. Syllogismis autem non solum rhetores, sed maxime dia
Abbreviated transcription (Latin):
et demõstrato genera st̃ cau¬
saꝵ. nõ possũt recte ꝑtes alicꝯ
gn̾is cause putari. Eatẽ en ĩ
res. alii genꝰ. alii ꝑs eẽ potest
Eadem ẽẽ genus et pars ñ põt
et cec̾a quousq sillogis mi huiꝰ
inẽbra ꝯcludantur.
res uatu cũ plebib sanxerũt.
Nam qd̾ rex uł imꝑator edic̾.
ꝯstitutõ uł eclictũ uocatur. Ins¬
titutõ equitatis duplex est: ñc
n legib. nũc in morib. In ter
legem enĩ et mores hoc int̾e
qd̃ lex scͥpta est. mos uero est
uetustate ꝓbata ꝯsuetudo sine
lex nõ scͥpta. Nam lex a legẽdo¬

Expanded text:
et demonstratio genera sunt causarum, non possunt recte partes alicuius generis causae putari. Eadem enim res alii genus, alii pars esse potest; eidem genus et pars non potest, vel cetera, quousque syllogismi huius membra claudantur.res natu cum plebibus sanxerunt. Nam quod rex aut imperator edicit, constitutio vel edictum vocatur. Institutio aequitatis duplex est, nunc in legibus, nunc in moribus. Inter legem autem et mores hoc interest, quod lex scripta est; mos vero est vetustate probata consuetudo, sive, lex non scripta; nam lex a lege
Abbreviated transcription (Latin):
et luxuriã caantatã. In frictis
ut si quus abhorrens aliqͥd a scĩ¬
monia et nomine suo feaisse cli¬
catur. ut est fabula de atlult̾io
martis et ueneris. Mendacium
lescentez qui de sicculo littore
ingrelientes affricam classes
uiderat. Inpossibile est ut clo¬
dius insiclias miloni fecerit. et
idem occiso est a milone. Cõtra¬
rũ est. Nam si insiclias fecerit
occiclit. Occisꝰ est. nõ fecit ĩsidia ᷤᷤ
Hec clistributõ inꝯͣriũ reforinͣ¬
ta catascerie ꝓderit. Oportebit
tñ pͥncipia sic orclinare ut hãc
credendam ẽe ueterũ auctorita¬
tem. An fabuł fidem nõ hendã
ẽẽ clicantꝰ. et id postremũ in
anasceua reqͥratur. ne qͥd alid̾
significare uoluerint qui ista
fiuxerint ut scillam nõ marmã
S manitima feminã nec suc¬
cincta canib s rapacẽ aliqͣm
et in hospitalem uemientibus
extitisce.¬

Expanded text:
et luxuriam cohortatum. In factis, et luxuriam cohortatum. In factis, ut si qui abhorrens aliquid a sanctimonia et nomine suo fecisse dicatur; ut est fabula de adulterio Martis et Veneris. Mendacium lescentem, qui de Siculo litore ingredientes Africam classes viderit. Inpossibile est ut Clodius insidias Miloni fecerit et idem occisus sit a Milone. Contrarium est; nam si insidias fecit, occidit. Occisus est; non fecit insidias. Haec distributio in contrarium reformata cordinare, ut aut credendum esse veterum auctoritati, aut fabulis fidem non habendam esse dicamus. Et ad id postremum in anasceua requiramus, ne quid aliud significare voluerint, qui ista finxerunt: ut Scyllam non marinam, sed maritimam feminam, nec succinctam canibus, sed rapacem aliquam et inhospitalem venientibus extitisse
Abbreviated transcription (Latin):
le. ut obseqͥũ amicos ueri¬
tas odiũ parit. Hinc si fu̾it ꝑ
sona adiecta: crian crit ita. Of¬
men nouem: uera clicendo. Me¬
trofanes ꝓmeruit gr̃am mitͥdal¬
icitur. fit crian. si detrahitur fit
nori. Reuincit enĩ nõ fuisse aut
non ẽẽ qd̾ natũ aut fcm̃ aut clictũ
ẽc ꝓponitur. ut si quis chimerã
et thesin hoc int̾ est. qd thesis
ꝙͣuis et ip̃a heat clisputatone
int̾ utramq parteni. tũc incͣte
rei qͣsi ãdam delib̾atõ uł coarta¬
tõ est. Catasceua enĩ et auasce¬
ua est. In hiis rebus que uerissi¬
nules nõ st̃ s pro ueris ꝓponũt᷑
plerũq uersantur. Anasceue pͥ¬
ina clunsio est inoueniens ⁊ mẽ¬
daciũ. In ꝯuenientis sp̃es st̃. qd̾
ihonestũ est et qd̾ inutile. Itẽ
inhonestũ tractatur. aut ĩ clictis
aut in fãs. Inclictis: ut si quis
ndecora et nõ respondenda aucto¬
ntate lixisse clicatur. uelud si
aliqͥs infamet catonẽ illũ censo¬
rinũ iuuentutez illa ad neciaa

Expanded text:
le, ut obsequium amicos, veritas odium parit. Huic si persona fuerit adiecta crian erit; ita, ofmemnonem, vera dicendo; Metrofanes promeruit gratiam Mithridaiciatur, fit crian, si detrahatur, fit revincit enim non fuisse, aut non esse, quod natum, aut factum, aut dictum esse proponitur, ut si quis Chimeram 2. Inter has et thesin hoc interest, quod tnesis quamvis et ipsa habeat disputationem in utramque partem, tamen incertae rei quasi quaedam deliberatio vel cohortatio est. Catasceua autem et anasceua in his rebus, quae verisimiles non sunt, sed pro veris proponuntur, plerumque versantur. Anasceuae prima divisio est inconveniens et mendacium. Inconvenientis species sunt, quod inhonestum est et quod inutile. Item inhonestum tractatur aut in dictis aut in factis. In dictis, ut si qui indecora et non respondentia auctoritati dixisse dicatur; velut si aliqui infamet Catonem illum Censorium, iuventutem illum ad nequitiam
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯsistit. qͣndo id qd̾ ad fide ꝑti¬
net faciendã utitur sillogismo¬
rũ lege p̾t̾ita ut est illd̾. Sitẽ¬
pestas uitanda est: nõ est igit᷑
nauigand̾. Ex sola enĩ ꝓpõne¬
Uñ mag̾ rethorib ꝙͣ clialeticis
ꝯuenire iulicatũ est. ¶Ratio¬
entimema qui est imꝑfecto sil¬
logismꝰ atq rethorico. Sccls epi¬
cerema: qui est in rethorias laci¬
or sillogisurꝰ. ¶ Entimematis
Sccł̃m ostentabile. Gerciũ setẽ¬
ciale. Quartũ excemplabile. qͥn¬
tũ collectiuũ. Conuicibile ẽ quo
euidenti iõne ꝯuĩcit᷑. Sicut fecit
cicero ꝓ milione. E ius igit᷑ mor¬
tis sedetis ultores. cuiꝰ uitã si po¬
testis per uos restitui posse noliti
Ostentabile est qd̾ c̾te rei demos¬
trat᷑onẽ ꝯstrngit sicut acero in
terenciũ. obseqͥũ amicos ueritas
oliũ pant. E xcemplabile ẽ qd̾
alic excempli ꝯparatone euẽ¬
tũ similem ꝯminatur. Sicut cco
in philippicis. Te nuror antoni
quoꝵ excempla mutaris eoꝵ ex¬

Expanded text:
consistit, quando eo quod ad fidem pertinet faciendam utitur, syllogismorum lege praeterita, ut est illud: Si tempestas vitanda est, non est igitur navigandum. Ex sola enim proposunde magis rhetoribus quam dialecticis convenire judicatum est. 8. Ratioenthymema, qui est imperfectus syllogismus, atque rhetoricus. Secundus epicherema, qui est in rhetoricis latior syllogismus. 9. Enthymematis secundum ostentabile, tertium sententiale, quartum exemplabile, quintum collectivum. 10. Convincibile est quod evidenti ratione convincit, sicut fecit Cicero pro Miltis sedetis ultores, cuius uitam si putetis per uos restitui posse, nolitis. Ostentabile est quod certa rei demonstratione constringit, sicut Cicero in Terentium: 'Obsequium amicos, ueritas odium parit.' Exemplabile est quod alicuius exempli comparatione euentum simile comminatur, sicut Cicero in Philippicis, 'Te miror, Antoni, quorum exempla imitaris, eorum ex
Abbreviated transcription (Latin):
nũciẽt. ut quosdã ad luctũ lamẽ¬
tores uocant᷑: qr porio annũciant
Tanta eĩ et tam clarait erit eoꝵ
uox. ut ꝙͣuis longe poĩtoꝵ aures
adimpleant. Cantor ãt uocatus
qr uoce moclulat᷑ in cantu. Hiꝰ
luo gn̾a clũr inarte musica. S
ea docti hoĩes latine clic̾e̾ potue¬
rũt. p̾centor ⁊ succentor. Precẽ¬
tor scil qͥ uoce premittit in can¬
tu: Succentor aũt qͥ sb̃seq̃nt̾ ca¬

Expanded text:
t, ut quosdam ad luctum lamentores vocantur, quod porro adnuntiant. Tanta enim et tam clara erit eorum vox, ut quamvis longe positorum aures adinpleant. Cantor autem vocatus quia voce modulatur in cantu. Huius duo genera dicuntur in arte musica, sicut ea docti homines Latine dicere potuerunt, praecentor et succentor. Praecentor scilicet, qui vocem praemittit in cantu. Succentor autem, qui subsequenter ca
Abbreviated transcription (Latin):
toris nocati: Deleui enĩ leuite
erorti st̃. A quib in tempło dei
nustici sacramenti ministeria ex¬
plebantur. Hii grece cdiacones
ministerii clispensatõ ħ̾etur. U̾p¬
pocliacones grece quos nos sḃ¬
pellantur qr sb̃iacent p̾ceptis et

Expanded text:
t diaconus: de Levi enim levite exorti sunt, a quibus in templo Dei mistici sacramenti ministeria explebantur. Hii grece diacones, ministerii dispensatio habetur. Hypodiacones Graece, quos nos subpellantur, quia subjacent praeceptis et
Abbreviated transcription (Latin):
diebꝰ filo depoĩto pilleũ impone
but pro sacerdocii eminenta.
Preb̾ grece. latine senior int̾p̃¬
tatur nõ pro etate. uł decrepita
senectute. S ꝓpt̾ honorẽ ⁊ cligni¬
tate ꝙͣ acceperũt p̾b̾ri noĩantur¬

Expanded text:
diebus filo deposito pilleum diebus filo deposito pilleum bant pro sacerdotii eminentia. Presbyter Graece, Latine senior, interpretatur: non pro aetate vel decrepita senectute: sed propter honorem et dignitatem, quam acceperunt, p
Abbreviated transcription (Latin):
est machinaz nͥ postꝙͣ ei sũt lumma ocu¬
loꝵ extincta. Qͥdam uegetati mentis rõ¬
ne uitõꝵ suꝑantur incursu. sicq deinde in¬
tentõnẽ bonoꝵ operũ ꝑlunt. sicut rex ba¬
bilonis in ocuł sedetchie pͥus filios ip̃iꝰ in¬
t̾fecit: et sic postea occulos eus euulsit.
¶Ac per hoc post multoꝵ opeꝵ consuetu¬
diuem et intereptonẽ bonoꝵ ꝑit qͦꝵdam
rõ: et sic gignũtur ex pcc̃is peccata: ut dũ
nõ euitantur parua incidantur in maxi¬
nus. et dũ deffendũtur admissa nec la¬
mentantur in flagitõ ad suꝑbiam itur
uñ fit ut duplicati sit crimĩs reꝰ. qͥ admit¬
tat scelera per uolũ tatez et deffenlit ea
per contumacie tumor ẽ. sic uitõ uiciũ gig¬
nitur: sic iurtus uirtute concipitur. Ex
uicio enĩ uiciũ gignitur. Sicut. dd̃. qͥ clũ

Expanded text:
est machinam, nisi postquam ei sunt lumina oculorum exstincta . 8. Quidam, vegetante mentis ratione, vitiorum superantur incursu, sicque deinde intentionem bonorum operum perdunt. Sicut rex Babylonis in oculis Sedeciae prius filios ipsius interfecit, et sic postea oculos ejus evulsit, ac per hoc post malorum operum consuetudinem et interemptionem bonorum Sic gignuntur ex peccato peccata, ut dum non evitantur parva, incidatur in maximis; et dum defenduntur admissa, nec lamentantur, ex flagitio ad superbiam itur . Unde fit ut duplicati sit criminis reus, qui et admittit scelera per voluntatem, et defendit ea per contumaciae tumorem. Sic vitium vitio gignitur, sicut virtus virtute concipitur. Ex vitio enim vitium