comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tia cã. zgz. Sĩ peccanti anue duo sunc penalia.
ignorantia et difficultas; ex ignorautia depra¬
uat enor. exdifficultate cuiciatus a ffligit. S
approbare fła ꝓ uens ut erret ĩuitus et resistẽte
ĩpugnatõe carualis m̃clĩ nõ posse ab illicitis
opibus tempate. non ẽ ña ĩstituti hoĩs si pena
Magnificatur aĩa luctãs cũ morbis sius. diu
aut duata amedicont ei psuadeatur ĩ q̃ mala se
peccanto p̾cipitau̾t. qd̾ enĩ facile sanatur non
multũ canetur. ex difficultate aut̃ sanatoĩs. erit
diligẽtior custodia recepte sauitatis. Nõ gͦ tãꝙͣ

Expanded text:
ti. Omni peccanti animae duo sunt poenalia, ignorantia et difficultas. Ex ignorantia depravat error, ex difficultate cruciatus affligit. Sed approbare falsa pro veris, ut erret invitus, et, resistente repugnatione carnalis vinculi, non posse ab illicitis operibus temperare, non est natura instituti hominis, sed poena gnificari animam luctantem cum morbis suis, diu autem dilatam a medico, ut ei persuaderetur in quae mala se peccando praecipitaverit? Quod enim facile sanatur, non multum cavetur; ex difficultate autem sanationis, erit diligentior custodia receptae sanitatis. Non ergo tanquam
Abbreviated transcription (Latin):
lum cõferas a quo hẽs ip̃a que cõfers eñ ait to¬
to corte. totaaĩa. tota m̃te ulłam uite nr̃e ꝑtẽ
reliquit que uacare debeat. et qͣi locũ tare ut a
lia ⁊ ⁊ uelis fim. s quicqͥd aliud diligend̾ neu̾it
ĩ auiuis. illuc rapiatus quo torus dilectoi̾s ĩpe¬
tus currit. Quisas gͦ recte diligit proxinũ hoc
diligat teũ. sic eĩ eñ diligens tanꝙͣ se ip̃m. totã
dilectõem su et illius refert ũllam dilectionẽdi.

Expanded text:
lum conferas, a quo habes ea ipsa quae confers. cum autem ait: toto corde, tota anima, tota mente, nullam uitae nostrae partem reliquit, quae uacare debeat et quasi locum dare, ut re alia uelit frui, sed quidquid aliud diligendum uenerit in animum, illuc rapiatur quo totus dilectionis itus currit. Quisquis ergo recte diligit proximum, hoc diligat Deum. Sic enim eum diligens, tanquam seipsum, totam dilectionem sui et illius refert in illam dilectionem Dei,
Abbreviated transcription (Latin):
dilectõne mea. Ostendit nõ unte dilectõ gile¬
tur. s nũ mõstrecur. tanꝙͣ dic̾e. Noliteputare¬
uos mau̾e indilectõne mea si nõ seruatis
p̾cepta mea. Si enĩẜuau̾itis manebitis: hoc
ẽ lnc appebit ꝙ r̃oilectõne manebitis si mea
p̾cepta ẜnan̾itis. ut nemo sefallat. ditento
ꝙ eñ diligat. si ens p̾cepta nõ seruat. Nã ĩtĩ
enm diliginus ĩ quãtũ eius pͥcepta semanꝰ.

Expanded text:
Ostendit non unde dilectio generetur, sed unde monstretur, tanquam diceret: Nolite vos putare manere in dilectione mea, si non servatis praecepta mea. Si enim servaveritis, manebitis; hoc est, hinc apparebit quod in dilectione mea manebitis, si mea praecepta servabitis, ut nemo se fallat dicendo quod eum diligat, si ejus praecepta non servat. Nam in tantum eum diligimus, in quantum ejus praecepta servamus.
Abbreviated transcription (Latin):
omł. io. Tenere dilectõem et securi estote.
Quis times ne male facias alicui. quis ma¬
le facit ei quem diligit. Diligere no potest
fien nsi bũ facias. sed forte corripis. amor
hoc facit non senitia. Seo forte cedis et ois¬
ciplinam facis quia amor ip̃ius dilectoĩs
non te permittit negligere in disciplua tũ.
et fit quo tãmõ quasi diuersus fructus et
seuiat. Nescio quis odit ainicum suum. et
fingit illi amititiaui. uitet illum fac̾e ali
ditatum suarum. unde forte nõ rediet. lau¬
dat. quoniam lautatur ꝑct̃or indesideris a¬
mine sue. Adhibet illi mictõem adulatoĩs
sue. Ecce odit et lautat. Alter uidet amicũ
suum aliquid tale facere. reuo cat. su llum
tatem ut litiget. Ecte odiũ blauditur et
canitas litigat. Noli attent̾e uerba blandi¬
entis et quasi seitiam obiurgantis. uena
inspice radicem unte procetat quere: Il le
blandicur ut tecipiat. iste litigat ut corri¬

Expanded text:
ola. Tenete ergo dilectionem, et securi estote. Quid times ne male facias alicui? Quis male facit ei quem diligit? Dilige, non potest fieri nisi bene facias. Sed forte corripis? Amor hoc facit, non saevitia. Sed forte caedis? Ad disciplinam facis; quia amor ipsius dilectionis non te permittit negligere indisciplinatum. Et fit quodammodo quasi diversus fructus et saeviat. Nescio quis odit inimicum suum, et fingit illi amicitiam: videt illum facere aliditatum suarum, unde forte non redeat; laudat, Quoniam laudatur peccator in desideriis animae suae ; adhibet illi unctionem adulationis suae: ecce odit, et laudat. Alter videt amicum suum tale aliquid facere, revocat; si illum tatem ut litiget. Ecce odium blanditur, et charitas litigat. Noli attendere verba blandientis, et quasi saevitiam objurgantis; venam inspice, radicem unde procedant quaere. Ille blanditur ut decipiat, iste litigat ut corri
Abbreviated transcription (Latin):
Qui diligit me inquit dũs diligetur a pr̃e meo.
et ego diligã eũ et maĩfestabo illi meip̃m. Quid
ẽ tunc diligã. qi tũc dilecturus sit et nõ nũc di¬
ligat. absit. Quõ enĩ nos pr̃ sine filio. aut filius
pabłĩ diligunt. d ad hoc diligam eũ ad ad̃ se¬
quitur. et maifestabo ei me ip̃m. diligã et maĩ¬
hoc dilexit cretamus et mãtatũ fidei tene amꝰ.
tũc ad boc diliget ut uiteamꝰ. et ip̃am insionẽ
iñcetem fitei capiamus. que et nos mĩc diligi¬
mus cretento. quẽ uitebunꝰ tũc aut dilige mꝰ

Expanded text:
 diligetur a Patre meo; et ego diligam eum, et manifestabo ei me ipsum. Quid est, diligam? tamquam tunc dilecturus sit, et nunc non diligat? Absit. Quomodo enim nos Pater sine Filio, aut Filius parabiliter diligunt? Sed ad hoc diligam eum, ad quod sequitur, et manifestabo ei me ipsum; diligam, et manihoc dilexit ut credamus, et mandatum fidei teneamus; tunc ad hoc diliget ut videamus, et ipsam visionem mercedem fidei capiamus, quia et nos nunc diligimus credendo quod videbimus, tunc autem diligemus
Abbreviated transcription (Latin):
patur. Quit sit enĩ deũ dilig̾e. dm̃i et saluatoris
toctrma declat dicens. Qui audit u̾ba mea et
facit ea. luc ẽ qui diligit me. Si igit᷑ ille deum
diligit. qui qd̃ teus p̾cipit facit. aui nõ facit nõ
oiligit. oĩs enĩ am nõ diligit odit. Uñ clarũ et
maĩfestu ẽ ab eis deũ odiri am sua mãtata nõ

Expanded text:
s doctrina declarat, dicentis, Qui audit verba mea, et facit ea, ille est qui diligit me . Si igitur ille Deum diligit, qui quod Deus praecipit, facit; qui non facit, iste non diligit. Omnis vero qui non diligit, odit. Unde clarum atque manifestum est, ab eis Deum odiri, qui sua mandata non
Abbreviated transcription (Latin):
qui deun diligit. si quitẽ ille satis se diligit qui se¬
dulo agit. ut sũno et no ꝑ finatur bono. qd̾ si in¬
amator est dĩ. Et infra. ẽ eip̃m salubrit diligis si
gat deun. Nõ enĩ eũ diligis tanꝙͣ te ip̃m. si nõ ad
Ee hoc p̾cepto noscutur officia sotietatis hũane.
in quib nõ eirare difficile ẽ. Agendũ ẽ aut̾ ĩpri

Expanded text:
eum diligit. Siquidem ille se satis diligit, qui sedulo agit, ut summo et vero perfruatur bono: quod si niham teipsum . Te autem ipsum salubriter diligis, si gat Deum. Non enim eum diligis tanquam teipsum, si non ad Ex hoc praecepto nascuntur officia societatis humanae, in quibus non errare difficile est. Agendum autem in primis
Abbreviated transcription (Latin):
seip̃m diligit cũ deũ diligit. qui eni alit sedi¬
ligit potiꝰ se odisse dicendꝰ ẽ fit amipe ñ quus
pͥuatm. ꝙ luce iustitie quo apotiore ac p̾stan¬
tiore bono adu̾sus. atq inte uł ad seip̃m cõu̾¬
sus ad ĩferiora et egena utiq ꝯuͣtitur. fitq ĩ
ip̃o adn̾atissie scriptũ ẽ. Qui amat imquitatẽ
odit aĩam suã. li ͦ ie. tetͥnitate. ca ͦ iG̃. Scriptũ¬

Expanded text:
 diligit Deum. Qui enim aliter se diligit, potius se odisse dicendus est: fit quippe iniquus, privaturque luce justitiae, cum a potiore ac praestantiore bono aversus, atque inde vel ad seipsum conversus, ad inferiora et egena utique convertitur; fitque in ipso quod veracissime scriptum est, Qui autem amat iniquitatem, odit animam suam . Quia
Abbreviated transcription (Latin):
mam untam et beatissimã ꝑgitur. li ͨ. etem. caͦ r7.¬
Diligamus denui ex tote corte et ex tota a ĩa¬
et extota mente quicũq ad uitã et̾nam pueĩ¬
re ꝓposimuꝰ. Uita enĩ et̾na ẽ totũ p̾rimũ. cuiꝰ ꝓ¬
mssione gaudeamus. nec p̾miũ pot precetere

Expanded text:
mam vitam et beatissimam pergitur. Non arbitror cum Diligamus igitur Deum ex toto corde, ex tota anima, ex tota mente, quicumque ad vitam aeternam pervenire proposuimus. Vita enim aeterna est totum praemium, cujus promissione gaudemus:
Abbreviated transcription (Latin):
et bonis et malis possint ẽẽ cões. Eotem liͦ ca ͦ¬
 ue. Caritatem hũs que ẽ de corde puro et cõ¬
scĩa bona et fite nõ ficta. diligit denin et proxi¬
mũ sicut seip̃m amator enĩ tei amator ẽ sui.
et qui nõ diligit deuim nõ diligit ꝓxiiiiiĩ. qr non
diligit seip̃m. pro hac aut̃ dilectõe ⁊̃ nũidi odia

Expanded text:
et bonis et malis possint esse communes . Superiora e. Charitatem habens, quae est de corde puro et conscientia bona et fide non ficta, diligit Deum et proximum sicut se ipsum. Amator enim Dei, amator est sui: et non diligens Deum, non diligit proximum; quia non diligit se ipsum. Pro ha
Abbreviated transcription (Latin):
applsat. qui prem teñ pectanto ꝑditenit. situt
et ip̃e ꝑdidisse ꝑctõres alio loco cũ uoce feblili
et miẜabli quatã lau̾itatõe testatur dicens. Si¬
ne filus fc̃s sum. ꝑdidi ppłm meũ pp̃ pcc̃a eorum.
Ex hoc ergo cognosce qualy tedens diligat. quez
magis mult miue ꝙͣ pire. et tu eũ cõtempius et
dispicis. qui amplius quã tu ip̃e te diligit. qui te
ille te milt nn̾e comitento. Ostulte i̾reuereus et

Expanded text:
sicut et ipse se perdidisse peccatores alio in loco cum voce flebili et miserabili quadam lamentatione testatur, dicens: Sine filiis factus sum, perdidi populum meum propter peccata eorum . Ex hoc ergo cognosce, qualiter te Deus diligat, quem mavult vivere, quam perire. Et tu eum contemnis et despicis, qui amplius quam tu ipse te diligit, qui te ille te vivere vult convertendo. O stulte, o irreverens et
Abbreviated transcription (Latin):
dei et proenm. ut per cantatẽ dĩ om̃s uni coh̾e¬
rent. et ꝑ caritatẽ ꝓxiii oũs ad ĩuicem uuũ
ĩsemet ip̃o capet plemius atq ꝑfectuus ꝑ caritatẽ
ꝓxum ĩ alt̾o possidet et bonũ oĩu fieret totum

Expanded text:
Dei, et proximi, ut per charitatem Dei omnes uni cohaeDei, et proximi, ut per charitatem Dei omnes uni cohaererent, per charitatem proximi omnes ad iin semetipso non caperet, plenius atque perfectius per charitatem proximi in altero possideret, et bonum omnium fieret totum
Abbreviated transcription (Latin):
sibi filiũ suũ hoĩem facet pp̃nos. Quid nobis
et uerax qui nec dealieno accipe pot quo crescat.
qr ex ip̃o sunt o ĩa. nec de suo auntt̾e qd̾ decitat.
lem sp̃m creauit. sola caritate. nulla utͣcitate.
ut eum sume bt̃itudĩs ꝑticipem faceret. porro ut
item aptus eẽt canta bt̾icudĩe ꝑfrui. fecit ĩeo
lfatigabli tesiterio inh̾eret. ꝑdilecto em ergo co¬
płauit sͥ tens creaturã rõalem ut ei semꝑ in he¬
affcm̃ suggͥet et te ip̃o ꝑ desiteriũ biberet. et in
ip̃o ꝑgauona possit̾et. dugge ergo oapicla. sug¬
ge sugge et bibe dulcoris tin ĩ enarrablem sua¬
uitate. mige̾ et replere. q ille defice̾ nestit. sicu
nõ ĩcipias fastrone. Ad here gͦ et ihere. suiue
et fiuere. Si sempit̾nus gustus fu̾it. sempit̾ua qͦ
nisuo creatura rõalis. solũ ẽ dilectoĩs uinculũ
qo ligat utrosq ĩ idip̃m. et tanto felitius quãto
fc̃a utͦbiq hr̃etur. gem̃acus est nexus ĩ caricato

Expanded text:
sibi Filium suum hominem faceret propter nos; quid nobis bonum est; qui nec de alieno accipere potest quo crescat, quoniam ex ipso sunt omnia; nec de suo amittere quo decidat, lem spiritum creavit sola charitate, nulla necessitate, ut eum suae beatitudinis participem faceret. Porro ut idem aptus esset tanta beatitudine perfrui, fecit in eoinfatigabili desiderio inhaereret. Per dilectionem ergo copulavit sibi Deus, creaturam rationalem, ut ei semper inhaeaffectum sugeret, et de ipso per desiderium biberet, et in ipso per gaudium possideret. Suge, o apicula, suge. Suge et bibe dulcoris tui inenarrabilem suavitatem. Immergere, et replere, quia ille deficere nescit, si tu non incipias fastidire, adhaere ergo et inhaere, sume et fruere. Si sempiternus gustus fuerit, sempiterna qri suo creatura rationalis: solumque est dilectionis vinculum quod ligat utrosque in idipsum, et tanto felicius quanto fecta utrobique haberetur, germinatus est nexus in charitatem
Abbreviated transcription (Latin):
insi tõ plenꝰ est qui plemis dilectõe. Dedilectõ¬
Cotidia nũ de dilectõe ẜmonem ẜinius si for¬
te scintillet ĩ cordib ntis et exardescat ignis
flãmain faciens aut totil consunes. aut pur.¬
gaus totũ. Ex eonamq ẽ totũ qd bonũ ẽ. et
totũ qd̃ malũ ẽ ex eo ẽ ut fons dilectois nntus¬
duos riuos infuindit. Alt̾ ẽ amor mũdi cupi¬
ditas. Ale ẽ amor dei caritas. medul quppe
est cor hois. nũ fons amoris erũpit. et cũ per
appetitũ ad ext̾iora decurrit. cupiditas dicit᷑
cũ u̾o desiteriũ suũ ad int̾iora dirigit. caritas
uoiatur. Ergo duo sũt tiui. qui de fonte amo¬
us emanant. cupiditas et caritas et om̃n bo
cupiditas. Ex eogͥ totũ ẽ qd̃ bomil ẽ. et totu

Expanded text:
dilectioQuotidianum de dilectione sermonem serimus, si forte scintillet in cordibus nostris, et exardescat ignis flammam faciens, aut totum consumens, aut purgans totum. Ex eo namque totum est quod bonum est, et totum quod malum est, ex eo eduos rivos effundit: alter est amor mundi, cupiditas; alter est amor Dei, charitas. Medium quippe est cor hominis, unde fons amoris erumpit: et cum per appetitum ad exteriora decurrit, cupiditas dicitur; cum vero desiderium suum ad interiora dirigit, charitas nominatur. Ergo duo sunt rivi, qui de fonte dilectionis emanant, cupiditas et charitas: et omnium charitas. Ex eo igitur totum est, quod bonum est; et tot
Abbreviated transcription (Latin):
s̃mortalem ꝑtineat. diliges dñn deũ trami
ex toto corte tuo et extota aĩa tua. et ex tota
mente tua. ad hanc aus nõ regnet pcc̃m in
nĩo mortali corpe ad obedient̃ tesiterus eiꝰ.
Ao illam nõ concupisces. ad istã post cõcupis¬

Expanded text:
immortalem pertineat, Diliges Dominum Deum tuum immortalem pertineat, Diliges Dominum Deum tuum ex toto corde tuo, et ex tota anima tua, et ex tota virtute tua ; ad hanc autem, Non regnet peccatum in vestro mortali corpore ad obediendum desideriis ejus : ad illam, Non concupisces
Abbreviated transcription (Latin):
No pħ ꝙ̃cũ michi intetur ĩ ea q̃ ꝑficienta est
istitia multũ ĩ hac uita ille ꝓficit. qui auã
longe sit aperfectõe institie ꝓficiendo cogno¬
tut. S si dici pot̾ quedã iustitia inmor huic ui¬
te competens qua iustus ex fide muit. ꝙͣuis pe¬
illi coguitoĩ plene ꝑfcẽq debetur. iã tulpe de¬
ritatem. aliud nullam sequi cupiditatẽ. Quã¬
obrem d hõ ꝙͣuis longe innius amet tenui
quã enm pot̃ amare conspectũ. nicħ tũ appe¬
tere illicitũ. sicut etiã ĩhuis que adiacent sen¬
sibus corͥs põt ocur ullĩs teneb̾s delectari. quã¬
ius nõ pot ĩfulgentisfid luce difigi. uerũ ecce
iam talem cõstituamus aĩam hũanam ĩ ħ
corruptibili corpe. q̃ et si m̃d̾ illa emmẽtissĩa
ꝑfectõe caritatis dĩ om̃s motus c̾rene libidĩs
absorbu̾it atq cõsũpserit. Accil l̃ista minore
institia ad illicitũ aliquid oꝑant̃ eitẽ libios
nulla ĩ clinatõe consentiat. ut ad illã uitam

Expanded text:
 quantum mihi uidetur, in ea quae perficienda est iustitia multum in hac uita ille profecit, qui quam longe sit a perfectione iustitiae proficiendo cognouit. Sed si dici potest quaedam iustitia minor huic uitae conpetens, qua iustus ex fide uiuit, quamuis peilli cognitioni plenae perfectaeque debetur, iam culpae deritatem, aliud nullam sequi cupiditatem. quamobrem debet homo, quamuis longe minus amet deum quam eum potest amare conspectum, nihil tamen appetere inlicitum. sicut etiam in his quae adiacent sensibus corporis potest oculus nullis tenebris delectari, quamuis non possit in fulgentissima luce defigi. uerum ecce iam talem constituamus animam humanam in hoc corruptibili corpore, quae etsi nondum illa supereminentissima perfectione caritatabsorbuerit atque consumpserit, attamen in ista minore justitia ad illicitum aliquid operandum eidem libidini nulla inclinatione consentiat: ut ad illam vitam jam
Abbreviated transcription (Latin):
ua ur̃ ĩt̾ior hõ. Ex quib qͣi excellentioribus
amme diguita tibus ubemur dilig̾e conditore
sufficit uob̃ deum dilig̾e nisi fiat ĩ amore etꝰ
uolũtas nr̃a. ymo nec hoc sufficit. nisi cũ me¬
moria et uolutate opus addatur. liͦ soliloqͥo¬

Expanded text:
ex quibus quasi excellentioribus animae dignitatibus jubemur diligere Conditorem, sufficit nobis Deum intelligere, nisi fiat in amore ejus voluntas nostra: imo nec hoc sufficit, nisi cum memoria et voluntate opus addatur. 24
Abbreviated transcription (Latin):
nulia. nilia diex desiderant hoĩes et multũ ħ¬
uolũc uiu̾e. contẽpnant nilia dieꝵ. desiderẽt
unũ diem qui nõ lit ortum et occasum. unuz
diem sempit̾uil. cui nõ cedit est̾iis. quẽ nõ
urget crastiuus. Ip̃e unus dies desid̾etur a nobis.

Expanded text:
desiderant homines, et multum volunt hic vivere: contemnant millia dierum, desiderent unum diem, qui non habet ortum et occasum; unum diem, diem sempiternum, cui non cedit hesternus, quem non urget crastinus. Ipse unus dies desideretur a nobis.
Abbreviated transcription (Latin):
ex toto corde tuo etcͣ. Diligat deũ os tuũ. ocu¬
lus tuus manus tua pes tinis. et oĩs sensus
trãseas ad scõs. inseraris mt̃ angłos. Si otio¬
sa sit manus ab ope pes ateambulatõne ñ
genta sunt. s ea sola que aut nobiscũ sotie¬
tate quatã referũt᷑ in deũ. sicut ẽ hõ uł au¬
gelus. aut adnos relata bnficio dei ꝑ nos
ĩdigent. sic̃ ẽ corꝰ. Nã utiq mͣtyres nõ dilexe¬
rũt scelus ꝑseq̾ntiũ se. qd tũ usi sũt ad ꝓme

Expanded text:
ex totis viribus tuis . Diligat Deum oculus tuus, os tuum, manus tua, pes tuus, omnis sensus transveharis ad sanctos, inseraris inter Angelos. Si otiosa sit manus ab opere, pes a deambulatione: sed genda sunt, sed ea sola quae aut nobiscum societate quadam referuntur in Deum, sicuti est homo vel angelus, aut ad nos relata, beneficio Dei per nos indigent, sicuti est corpus. Nam utique martyres non dilexerunt scelus persequentium se, q
Abbreviated transcription (Latin):
auerere quã ĩ ea ꝑfectõe psist̾e. Ad istami hoc
ad ait ĩope hr̃e. et illius ꝑfectõem ꝓ m̾cete sꝑ¬
are ut ꝑillam iustus sine fine iuinat ĩ sp̃e quã
ĩ ista desit̾anit. ꝑ hanc aus iustus uiuat ex fi¬
te. ĩ aua ĩ illam certo fine tesiterat. Signum¬

Expanded text:
a perfectione persistere, ad istam hoc quod agit in opere habere et illius perfectionem pro mercede sperare, ut per illam iustus sine fine uiuat in sperare, quam in ista desiderauit, per hanc autem iustus uiuat ex fide, in qua illam certo fine desiderat. hi
Abbreviated transcription (Latin):
scĩficauit d̾s̃ diem pͥmũ ĩ quo fecit lucem. aut
ẜm ĩ quo firmamentũ. aut t̾cium in quo dis¬
c̾uit mate a tr᷑a. et t̾ra herbam lignũq ꝓdu¬
tit. aut quartũ ĩ quo sỹtera sunc creata. auc
quintũ ĩ quo aĩa que ĩ assuis uiuũt. et ĩaere
uolitant. aut sextum ĩ quo t̾restris anima
uiua et ip̃e homo. s scĩficauit diem septimũ

Expanded text:
sanctificavit Deus diem primum, in quo fecit lucem; aut secundum, in quo firmamentum; aut tertium, in quo discrevit mare a terra, et terra herbam lignumque produxit; aut quartum, in quo sidera sunt creata; aut quintum, in quo animalia quae in aquis vivunt et in aere volitant; aut sextum, in quo terrestris anima viva et ipse homo: sed sanctificavit diem septimum,
Abbreviated transcription (Latin):
diffrias ĩ alia ꝑte ĩueĩatur. uͥ aũ nõ erat. uelud
u̾bi gr̾a. Si quis oẽm camem diuitat ĩ uolatilia
et ea que uolare nõ possunt. per hanc diftram q̃¬
drupedia hoĩb st̃ siliora ꝙͣ auib ꝑiter enĩ uolare
nõ possunt. Rursus si quis ꝑ aliam diffrĩam dim¬
dat ut dicat alia esse rõalia. alia in rõalia. iã qua¬

Expanded text:
differentias in alia parte inueniatur, ubi ante non erat. uelut uerbi gratia, si quis omnem carnem diuidat in uolatilia, et ea, quae uolare non possunt, per hanc differentiam quadrupedia hominibus sunt similiora quam auibus; pariter enim uolare non possunt. rursus si quis per aliam differentiam diuidat, ut dicat alia esse rationalia, alia inrationalia, iam qua
Abbreviated transcription (Latin):
Ex quo lapsus est adam ex de padiso expulsus
nũꝙͣ fuerũt insi dies mali. istos pueros qui
nascutur int̾o gentur quare a ploratu ĩcipiũt.
quiet nt̃e possunit. nascitur et statimn plorat.
post nestio quot dies ridet. Qñ plorabat nas¬
cens ꝓph̾a sue calaĩtans erac. lacrĩe enĩ testes
sunt uuẜie. uũt̾ loquit᷑ et iam ꝓph̾at ila bore
sefuturũ uł ĩtimore. ⁊̃ sibñ nix̾it. et si iustus

Expanded text:
Ex quo lapsus est Adam, et de paradiso projectus, nunquam fuerunt dies nisi mali. Istos pueros qui nascuntur interrogemus, quare a ploratu incipiunt, qui et ridere possunt. Nascitur, et statim plorat: post nescio quot dies ridet. Quando plorabat nascens, propheta suae calamitatis erat: lacrymae enim testes sunt miseriae. Nondum loquitur, et jam prophetat in labore s
Abbreviated transcription (Latin):
bta. et bt̃a uita eẽ nõ põt młi et̾na. ubi st̃ dies boĩ.
s mlĩ s unus. Ex cõsuetudĩe huiꝰ uite applłant᷑
dies. dies ille uescit ortum. nescit occasũ. illi diei
nõ succedit crastinꝰ. qr nõ eũ p̾cedit est̾iis: Hũc
diem uł hos dies. et haut uita et ueram uicã
ĩꝓmissis hẽmius. alicuiꝰ gͦ oꝑis m̾ces ẽ. si enĩ mͥ¬
cete amanius ĩ oꝑe nõ deficiamus. et ĩet̾uil cũ

Expanded text:
ata esse non potest, nisi aeterna, ubi sunt dies boni; nec multi, sed unus. Ex consuetudine hujus vitae appellati sunt dies. Dies ille nescit ortum, nescit occasum. Illi diei non succedit crastinus; quia non praecedit eum hesternus. Hunc diem, vel hos dies, et hanc vitam, et veram vitam in promissis habemus. Alicujus ergo operis merces est. Si enim mercedem amamus, in o
Abbreviated transcription (Latin):
uł sb̾tanta sartina corruptiblĩs corͥs. int̾ tãtas
temptatões. int̾ tantas difficultates. ribi falsa
noluptas. nulla securitas gaudii. timor torq̃ns.
cupiditas auita. tustitia arnta. Ecce ꝙͣ malos dies
mĩes deũnt din uinant. Quidẽ aut̃ drii iu̾e insi
diu torquen. Qͥd ẽ alid̃ dui uiu̾e ꝙ̃ malos dies ma¬
lis dieb adt̾e. Et cũ crescũt pu qĩ accedũt illis
dies. et nesciũt qr minuũt᷑. et ip̃a fła ẽ cõputatõ. Eres¬
centib enĩdecedũt dies potiꝰ ꝙͣ accedũt. Cõstitue
alicin hoĩ nato u̾bigr̃a octoginta u̾o ãnos qͥcaͥd
uuit. tesũma minuit. et ĩ epti hoĩes gͣtulant᷑ plĩ¬
mis natalitus. tam siuis quã filioꝵ suoꝵ. Ouirũ
prutentem. si tͥ unũ mninuatur ĩbutte tastraris.
Dies ꝑdis et gautes. Mali st̃ dies et eo peiores

Expanded text:
tanta sarcina corruptibilis corporis, inter tantas tentationes, inter tantas difficultates, ubi falsa voluptas, nulla securitas gaudii, timor torquens, cupiditas avida, tristitia arida? Ecce quam malos dies:mines Deum, ut diu vivant. Quid est autem diu vivere, nisi diu torqueri? Quid est aliud diu vivere, quam malos dies malis diebus addere? Et cum crescunt pueri, quasi accedunt illis dies; et nesciunt quia minuuntur: et ipsa est falsa computatio. Crescentibus enim decedunt dies potius, quam accedunt. Constitue alicui homini nato, verbi gratia, octoginta annos: quidquid vivit, de summa minuit. Et inepti homines gratulantur plurimis natalitiis, tam suis, quam filiorum suorum. O virum prudentem! Si tibi vinum minuatur in utre, tristaris: dies perdis
Abbreviated transcription (Latin):
ne ꝑsecutõe ui̾e nõ possunt. Qui int̾ malos n¬
uunt. ꝑsetritõem patiũtur. Om̃s mali ꝑsecũt᷑
bonos. nõ ferro et lapidib s uita. et morib.
Nũquit aliq̾s scm̃ loth ꝑseauebatur ĩsotonus.
Nemo illi molestus erat. et tũ int̾ ĩpios uiuebat
et int̾ iũtos supbos blasphemos ꝑsecutõ em
patiebatur. nõ napulãdo s malos nidẽto. Quis¬
qͥs ne audis ⁊ nũdu̾ pie unris ĩxp̃o ĩcipe pie mue¬

Expanded text:
ti non possunt. Qui inter malos vivunt, persecutionem patiuntur. Omnes mali persequuntur bonos, non ferro et lapidibus, sed vita et moribus. Numquid aliquis sanctum Lot persequebatur in Sodomis? Nemo illi molestus erat: et tamen inter impios vivebat, et inter immundos, superbos, blasphemos, persecutionem patiebatur, non vapulando, sed malos videndo. Quisquis me audis, et nondum vivis i
Abbreviated transcription (Latin):
re. naigate. mole̾ coq̃re tex̾e et post ħ oĩa fun¬
re hẽs uitã. Ette q̃ pat̾is ĩ miẜa ista quã diligis
uita. et putas te semꝑ uicturũ et nũꝙͣ moritu¬
rũ. Templa. saxa marinora. Fferro plũbo q con¬
solidata ⁊ tñ cadũt. et hõ nuĩꝙͣ putat se moritu¬
rũ. Discite gͦ frẽs quere̾ et̾nã itã. nbi ista non

Expanded text:
are, molere, coquere, texere: et post haec omnia finire habes vitam. Ecce quae pateris in misera ista quam diligis vita: et putas te semper victurum, et nunquam moriturum? Templa, saxa, marmora, ferro plumboque consolidata, tamen cadunt: et homo nunquam se putat moriturum? Discite ergo, fratres, quaerere aeternam vitam, ubi ista non
Abbreviated transcription (Latin):
simus dies terabily uenturus auditur eis
qui securi ẽẽ bñ uiuento nolunt. et male in¬
u̾e diu uolunt. utilr̃ auẽ deus lace̾ uoluit il¬
lum diem. ut semp sit ꝑacum cor ad expectã¬
dũ quod ẽẽuenturũ scit et qũ uẽturũ sit
uissimo. terror ille securitatẽ ꝑturit t̾riti eĩ
stera securitas ĩt̾rores impellit. ita ordĩata

Expanded text:
simus dies terribiliter venturus auditur eis qui securi esse bene vivendo nolunt, et male vivere diu volunt. Utiliter autem Deus latere voluit illum diem, ut semper sit paratum cor ad exspectandum quod esse venturum scit, et quando venturum sit vissimo. Terror ille securitatem parturit; territi stera securitas in terrores impellit, ita ordinata
Abbreviated transcription (Latin):
aput pr̃em anꝙͣ natus esset exmatre. nõ so¬
luui uirgi̾em de qua na sce̾tur s et diem ĩ quo
nasc̾etur elegit. errantes hoĩes plerũq eli¬
gunt dies. alius nouellandi. alius edifican¬
di. aliꝰ ꝓficiscendi. et alñ ⁊̃ alius uxorẽ ducen¬
di. quod cũ facit iõ facit ut aliquid natũ feli¬
cit̾ nutriatur. nemo tũ pot̾ elig̾e diem quo ⁊¬
ip̃e nascatur. s ille potuit utrũq elig̾e. qui
utrũq potuit et creare. Nec ita elegit dieui
sicut eligũt aui fata hoĩu ĩauit̾ ĩ suterũ
dispoĩtõe suspendunt. Non eiũ ꝑdiem felix
fcũs ẽ quo ẽ natus. s felicem fecit diem quo
nasci ẽ ip̃e dignatus. Nam et dies natiuita¬
tis eius ht̃ mist̾ium lucis eius. sicut dit̾ apo¬
et simus dies. uox enĩ eramus cũ ĩfidelitate
uiueremus. Et quĩ ip̃a ĩfidelitas que totum
uice noctis obtexerat minuenda erat fice cͦs¬

Expanded text:
apud Patrem antequam natus esset ex matre, non solum virginem de qua nasceretur, sed et diem quo nasceretur, elegit. Errantes homines plerumque eligunt dies, alius novellandi, alius aedificandi, alius proficiscendi, et aliquando etiam alius uxorem ducendi. Quod cum facit, ideo facit, ut inde aliquid natum feliciter nutriatur. Nemo tamen potest eligere diem, quo ipse nascatur. Sed ille potuit utrumque eligere, qui utrumque potuit et creare. Nec ita elegit diem, sicut eligunt qui fata hominum inaniter de siderum dispositione suspendunt. Non enim per diem felix factus est qui est natus; sed felicem fecit diem, quo nasci est ipse dignatus. Nam et dies nativitatis ejus, habet mysterium lucis ejus. Sic enim dicit Apoet simus dies. Nox enim eramus, cum infideliter vivebamus. Et quoniam ipsa infidelitas quae totum mundum vice noctis obtexerat, minuenda fuerat fide cres
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑmanebit. Nõ eos nouit t̾ra morientiũ. sed
t̾ra uiuenciũ.: Hos aͥsds ĩtellex̾ic ⁊ dilexerit.
liunguam amalo cohibet. et si iam t̾ror mor¬
tis cogat ad malum. labia eius nou loqusit᷑
tolum. et si diebus fallatit̾ bonis untetur
ad dolum declinet amalo et int̾ bona facit bo¬
nũ. et mt̃ mala quent pacẽ que nõ ẽ suꝑ t̾ram
et sequitur eam ĩ illo qui fecit celum et terrã.

Expanded text:
permanebit; non eos novit terra morientium, sed terra viventium. Hos quisquis intellexerit et dilexerit, linguam cohibet a malo: et si eum terror mortis cogat ad malum, labia ejus non loquuntur dolum: et si diebus fallaciter bonis invitetur ad dolum, declinat a malo etiam inter bona, facit bonum etiam inter mala; quaerit pacem, quae non est super terram, et sequitur eam in illo qui fecit coelum et terram.
Abbreviated transcription (Latin):
scĩs ex eorũ compitõe cantela. et ꝑia sub dõ
hũilitas et intesligentia gr̃e et ex̾citatio ad
tossantos malos et ꝓbatio ad diligentos
ĩnuicos. si ille est nitiũ figm̃iti qd sic illudi¬
tur. qr p̾cedit istos et cp̃is etantiquitate⁊

Expanded text:
is ex eorum comparatione cautela, et pia sub Deo humilitas et intelligentia gratiae, et exercitatio ad tolerandos malos, et probatio ad diligendos inimicos. Sed ille est initium figmenti, quod sic illuditur, quia praecedit istos et temporis antiquit
Abbreviated transcription (Latin):
fecit. ut nescias añ huic eungrabis. et cum
faceret habuntare pcc̃a de securitate. Dedit
gͦ spem neme ne tesꝑanto amplius pecces. ⁊
spes et tespatio tuuenta ẽ in pcc̃is. Dies unte
añ abeunt pene ꝙͣ ueĩant. et cũ uen̾int stare
nõ possunt. urgent se secũtur se. et nõ se tenẽt.
nich te p̾t̾ito reuocatur qd futuril ẽ trãsiturũ
expectatur. Nõ hẽtur dũ nõ uest. nõ tenebi
omeł. oml. ro. Dies isti rtum ꝑtiunent ad
spatia horaꝵ ordĩati dicũtur uices suas
agunt. elritur sol et occidit. sol it̾um oricur
et occidit. uei̾unt cp̃a. transeunt tp̃a. eui
molesta sunt tp̃a. si hoĩes sibi molesti nõ
d malitia eẽ coĩs. Ibidem. Dies malos dici¬

Expanded text:
fecit, ut nescias quando hinc emigrabis; et cum faceret abundare peccata de securitate. Dedit ergo spem veniae, ne desperando amplius pecces. Et spes, et desperatio timenda est in peccatis. VideteAnte abeunt pene quam veniant: et cum venerint, stare non possunt. Urgent se, sequuntur se, et non se tenent. Nihil de praeterito revocatur, quod futurum transiturum exspectatur: Caeterum dies isti, quantum pertinet ad spatia horarum, ordinati sunt, ducunt vices suas, agunt tempora. Oritur sol, et occidit: sol iterum oritur, et occidit: veniunt tempora, transeunt tempora. Cui molesta sunt tempora, si homines sibi molesti non et malitia
Abbreviated transcription (Latin):
.s. reame a qua nũꝙͣ recessit. d si diceretur
requienisse a faciendis. ncħ̾ aliud ꝙͣ non
fecisse ĩtellige̾tur. nisi aut̃ dr̃etur tequieuis¬
se afc̃is nõ eis egens que fecit. niuius cõmẽ¬
taretur. Quo itaq die hoc tõmenda oportuis¬
nem colligit. si enĩ senario nũo ꝑficienda fu¬
auo allic̾e̾mur ad hauc requiem concupiscẽ¬
ab oꝑib nr̃i requiescamus ĩ nob̃ sicut ip̃e
requieuit in se ab opibus suis. ĩ quotã qͥipe
ĩ cõmutablĩ bono quiesce̾ debemus ꝙ ille
nob̾ ẽ qui nos fecit. hec est gͥ sũma mĩmũq
supba ⁊ u̾e pia religio nr̃a. ut sicut ip̃e requi¬

Expanded text:
qua numquam recessit. sed si diceretur qua numquam recessit. sed si diceretur requieuisse a faciendis. nihil aliud quam non fecisse intellegeretur: nisi autem diceretur requieuisse a factis, non eis egere, quae fecit, minus commendaretur. Quo itaque die hoc commendari oportuisecolit. Si enim senario numero perficienda fuquo erigeremur ad hanc requiem concupiscenab operibus nostris requiescamus in nobis, sicut ipse requieuit in se ab operibus suis. in quodam quippe incommutabili bono requiescere debemus, quod ille nobis est, qui nos fecit. haec erit igitur summa minimeque superba et uere pia requies nostra, ut, sicut ipse requi
Abbreviated transcription (Latin):
ualde. spet hõ quietem ꝑpetuã. et intelligat
auid sit reamenit ds̃ septĩa die ab oĩb oꝑi¬
bus sus. qr et ip̃e ĩ nob̾ hec bona opatur. qui
ut openiur iubet. et recte ip̃e ꝯmeste̾ dicũtur.
qr post hec oĩa oꝑa requiem nob̃ ip̃e p̾stab.¬

Expanded text:
et intelligat quid sit, Requievit Deus septimo die ab omnibus operibus suis: quia et ipse in nobis haec bona operatur, qui ut operemur jubet; et ipse recte requiescere dicitur, quia post haec omnia opera requiem nobis ipse praestab
Abbreviated transcription (Latin):
ht inuisquisa nr̃m ĩ boĩs oꝑib erectã uiã
tanauam distiictos sex dies post quos tebeat
quietem sꝑare. primo die lucem fidei. qñ pͥus
appere dignatus est. scd̃o die tanꝙͣ firmam̃tũ¬
discipline disceruit᷑ int̾ camalia ⁊ spũalia. si¬
cut int̾ aquas inferiores et sr̃iores. Tercia die
quo mentẽ suã ad ferendos bonos opum fructꝰ¬
sepata labe et fluctib temptatõnũ carualium.
rituales intelligentias oꝑatur aca distinguit.
udec qͥd sit ĩ cõmutabłis ilitas que tanꝙ̃ sol
fulget in aĩa. et ꝙ̃ adm̃ aĩa ip̃iꝰ u̾itatis ꝑticeps
fuit. et corpor ordĩem et pulcritudĩem p̾stet. tã¬

Expanded text:
 unusquisque nostrum in bonis operibus et recta vita tanquam distinctos istos sex dies, post quos debet quietem sperare. Primo die lucem fidei, quando prius apparere dignatus est. Secundo die tandisciplinae, quo discernit inter carnalia et spiritualia, sicut inter aquas inferiores et superiores. Tertio die, quo mentem suam ad ferendos bonorum operum fructus, a labe et fluctibus tentationum carnalium, rituales intelligentias operatur atque distinguit, videt quae sit incommutabilis veritas, quae tanquam sol fulget in anima; et quemadmodum anima ipsius veritatis particeps fiat, et corpori ordinem et pulchritudinem praestet, ta
Abbreviated transcription (Latin):
ne au diumus et uidemꝰ hoĩes ĩ aliquib tribła¬
tõnib et angustiis cõflictoĩb et egricudĩb dun
alũ ueĩt egrituto curntur ad ducũtur medici.
solidi et nun̾a ꝓmittũtur. Dicit tibi ip̃a mors.
ecce adsũ ꝙͣ paulo aũ adño petebas. Quid me
mõ fug̾e nis. Inneĩ te falsatorẽ et misere uite ama¬

Expanded text:
homines in aliquibus tribulationibus et angustiis, conflictationibus et aegritudinibus dum aliquando venit aegritudo; curritur, adducuntur medici, solidi et munera promittuntur. Dicit tibi ipsa mors: Ecce adsum, quam paulo ante a Domino petebas; quid me modo fugere vis? Inveni te falsatorem, et miserae vitae ama
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ diuine legis ꝑti ad concipienta fecũdi¬
tatẽ rõnũ atq sermonũ. tanꝙͣ inherbis se¬
rorem fidei speiet caritatis ĩuitã et̾nam tã.¬
estu tribłatois arestant. S spñalis hõ sic
pascitur ut multa ĩtelligat. carnalis aut̃
tis uesꝑa ẽ. te aua dñs dicit. putas neĩens si

Expanded text:
 divina ad concipiendam fecunditatem rationum, atque sermonum, tanquam herbis seim ad vigorem fidei, spei et charitatis in vitam aeternam, tanaestu tribulationum arepascitur, ut multa intelligat. Carnalis autem est enim de qua Dominus dicit: Putas veniens Fil
Abbreviated transcription (Latin):
culinus et ferusnus. qͥnariꝰ gͦ ut dixi dupli¬
catus denariil nũm facit. Iã uͥo ab ad olescẽ¬
tia teĩceps uͥ iã u̾o rõ incip̃ ĩ hoĩe pͥualere.
accidit quibus sensib. cognitio et accio qui¬
pp̃ duplicẽ sexũ ĩ quatuortecĩ gn̾ato ĩbr emi¬
uet et apparet. qͣs hũc tres etates consequẽ¬
tes canꝙ̃ ad olescentis ⁊ iuuenis ⁊ semoris.
seuectutis u̾o etas sicut ĩ uob̃ nullo statuto

Expanded text:
culinus et femininus; quinarius ergo, ut dixi, duplicatus denarium numerum facit. Jamvero ab adolescentia et deinceps, ubi ratio jam incipit in homine praevalere, accedit quinque sensibus cognitio et actio, quipropter duplicem sexum, in quatuordecim generationibus eminet et apparet, quas habent tres aetates consequentes, tanquam adolescentis, et juvenis, et senioris. Senectutis vero aetas sicut in nobis nullo statuto
Abbreviated transcription (Latin):
est declinatõ aiuentuce usc ĩsenectuẽ
Nũdũ quite senectus s nõ iuentus. qr se¬
nioris etas ẽ. quã greci p̾sbiton uocant. nã
fit semor. et bñ compatur illa etas diei qͥn¬
to quo fc̃a sunt aĩalia ĩaquis et uolatilia
celi. postꝙͣ celi hoĩes int̾ gt̃s canꝙͣ ĩ aquis¬

Expanded text:
nectutem, nondum senectus, sed jam non juventus: quae senioris aetas est, quem Graeci πρεσβύτην vocant. Nam fit senior. Et bene comparatur illi diei quinto, quo facta sunt in aquis animalia, et volatilia coeli, post
Abbreviated transcription (Latin):
testam̃tũ meũ. et semen tuũ post te et gn̾atõ¬
nes eoꝵ ĩtestaũitũ et̾nũ. ut sun tibi deus ⁊
seuñ tuo pͦte et tabo tibi et semĩ tuopost te
t̾ram t̃ qua hĩtas oẽm tram chauaau ĩpos¬
sessionẽ et̾nam. et ero illis deus. Hec ecas
porrigitur ab abraharu usq ad dauid qua¬
quib diuina manda p̾c̾ibant usq ad malitiã
pessimi saulis. Dem̃ mistice fic mane reguũ

Expanded text:
 semen tuum post te, in generationes eorum in testamentum aeternum; ut sim tibi Deus, et semini tuo post te: et dabo tibi et semini tuo post te terram in qua habitas, omnem terram Chanaan in possessionem aeternam, et ero illis Deus . Haec aetas porrigitur ab Abraham usque ad David quaquibus divina mandata praeteribant, usque ad malitiam pess
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑ p̃s.i4. ꝓpente qd̃ dcũrus es examina
consile interiorẽ u̾itatẽ. et sic ꝓfer ad ext̾i¬
orem auditorẽ. s quis ista płm ĩpturba¬
tõe reꝵ.ioccupatõe aĩorũ. dũ ip̃a ĩsiriuitas
tia cognoscendi. et ĩ hiis dic̾ aliquid forte¬

Expanded text:
 perpende quod dicturus es, examina, consule interiorem veritatem, et sic profer ad exteriorem auditorem. Quaeris ista pleras tia agnoscendi: et in his dicit aliquid
Abbreviated transcription (Latin):
etas usq ad abrahã aliis gn̾onib decem.
Et bñ compatur ẜo diei quo fcm ẽ firmanẽ¬
tũ int̾ aquã et aquã. qr et archa ĩ qua erat
noe cũ filus suis. firma intũ erat int̾ aquas
inferiores ĩquib natabat. et supiores qui¬
bus conpluebatur. Hec etas in diluuno non¬
teletur. qr et pueritia nr̃a nõ oblimone ter
confusio lingnaꝵ ĩ eis qui faciebant turrẽ
et fit mane abrahã. s nec ista etas ẜa gn̾a

Expanded text:
onibus decem. Et bene comparatur secundo diei quo factum est firmamentum inter aquam et aquam; quia et arca in qua erat Noe cum suis, firmamentum erat inter aquas inferiores in quibus natabat, et superiores quibus compluebatur. Haec aetas non diluvio deletur, quia et pueritia nostra non oblivione tergconfusio linguarum in eis qui turrem faciebant, et fit mane ab Abraham. Sed nec ista aetas secunda
Abbreviated transcription (Latin):
stratũ ẽ. ip̃ eos aut̃ auibus fastidiencibus
nõ placet u̾itas. s alio quocũq mõ. uisi eo
ĩtellexisse nec dotentis elocutõe delectatos
ẽẽ ꝓfu̾it. Quid em̃ hec duo conferũt homi¬
ni qui et cõfitetur uenũ. et collaudat eloqui¬
um. nec ĩclinat assensũ pp̃ quẽ solũ cũ aliqͥo
suatetur. reb que dicũt᷑ iigilat dicentis in¬
tentio. Si enĩ calia docent᷑ aue crete̾ nł nosse
sufficiat. nntħ ẽ aliud consentire ers nsi cõ¬
qd̃ agent̾ ẽ. nõ solũ toce ut ĩstmat et delecta¬
re ut teneat. uer ⁊̃ flect̾e ut m̃cat. Ille quupe
remanet ad consensionẽ flectendus eloꝙ̃tie
granditate ĩ quo nõ egit ut ad enis consensi¬
onem. temõstrata i̾ntas adm̃cta ⁊̃ suauicate
nubus ut nõ solũ nõ facienda. ĩmir ĩ fugienta
ac detestanda. tot et tanta mala atq turꝑia
que malis et curpibus disẜtissĩe ꝑsuasa sunt.
nõut eis consentiatur. s sola delectatoĩs gr̃a

Expanded text:
ter eos autem quibus fastidientibus non placet veritas, si alio quocumque modo, nisi eo intellexisse, nec docentis elocutione delectatos esse profuerit. Quid enim haec duo conferunt homini, qui et confitetur verum, et collaudat eloquium, nec inclinat assensum, propter quem solum, cum aliquid suadetur, rebus quae dicuntur invigilat dicentis intentio? Si enim talia docentur quae credere vel nosse sufficiat, nihil est aliud eis consentire, nisi conquod agendum est, non solum docere ut instruat, et delectare ut teneat, verum etiam flectere ut vincat. Ipse quippe jam remanet ad consensionem flectendus eloquentiae granditate, in quo id non egit usque ad ejus confessionem demonstrata veritas, adjuncta etiam suavitate minibus, ut non solum non facienda, verum etiam fugienda ac detestanda tot et tanta mala atque turpia, quae malis et turpibus disertissime persuasa sunt, non ut eis consentiatur, sed sola delectationis gratia,
Abbreviated transcription (Latin):
patur siune lautatur grandit. Cũ u̾o aliauit a¬
gend̃ ẽ. et ad eos quib loquim. qui ħ ag̾e debẽt.
uet tñ nolũt. tũc ea que magna sunt dicenta
sunt grandit. et ad flectentos aios congruẽt.
et alũ de una eade re magna et sũmisse dr᷑
si tocetur et temꝑate si p̾dicatur ⁊ granditer.
si adu̾sus uim auinins ut cõu̾tatur ĩpellicur.

Expanded text:
Cum vero aliquid agendum est, et ad eos loquimur, qui hoc agere debent, nec tamen volunt: tunc ea quae magna sunt, dicenda sunt granditer, et ad flectendos animos congruenter. Et aliquando de una eademque re magna et submisse dicitur, si docetur: et temperate, si praedicatur: et granditer, si aversus inde animus, ut convertatur impellitur.
Abbreviated transcription (Latin):
es ẽ totus ab oriente usq ĩ orientem solis cir¬
cuitus. Amnis u̾o isti usitati solis aufrac¬
tus. nõ cũ at orientẽ ad cotidie facit. s cũ
ad eatem loca sỹderũ redit. qd̃ nõ facit insi
pactis trecentis sexaginita quinq dieu ⁊ sex
horis .i. quadrante totius diei que ps quat᷑¬
ducta. cogit inc̾pomi unũ diem. quẽ roman
bixestũ uocant. ut ad emidẽ cirtunitum rede

Expanded text:
te usque ad occidentem circuitus; annos uero uel istos usitatos solis anfractus, non cum ad orientem, quod cotidie facit, sed cum ad eadem loca siderum redit - quod non facit nisi peractis trecentis sexaginta quinque diebus et sex horis, id est quadrante totius diei, quae pars quatducta, cogit interponi unum diem, quod Romani bissextum vocant, ut ad eumdem circuitum rede
Abbreviated transcription (Latin):
nocte est. Nũqͥd qũ dicimꝰ trignita dies u̾bi
cã transienit. dicimꝰ et noctes. Nõne ip̃o no¬
mĩe dieꝵ ĩcludinꝰ noctes: In genesi quiddi
Ergo dies totus cũ sua nocce ẽ. Noxeñ diei
seruit. nõ dies nocti. Quicqͥd facis ĩ carue
mortali. institie d seriure. Quicqͥd facis ex
p̾cepto dei nõ pp̃ emoluũta canus fiat. ue
dies seruiat nocti. Ergo tota die lautẽ dixit.

Expanded text:
nocte est. Numquid quando dicimus, Triginta dies, verbi causa, transierunt, non dicimus et noctes? nonne et in ipso nomine dierum includimus noctes? In Genesi quid diErgo dies totus cum sua nocte est; nox enim diei servit, non dies nocti. Quidquid facis in carne mortali, justitiae debet servire; quidquid facis ex praecepto Dei, non propter emolumenta carnis fiat, ne dies serviat nocti. Ergo tota die laudem Dei dic;
Abbreviated transcription (Latin):
tiunt dyabolo et panci deũ secũtur. qr et
fruu̾itũ ĩ comꝑatõe paleaꝵ ualde pautio¬
rem ht̃ nũm. s sicut nouit agricola quid
faciat de iugenti a seruo palee. sic nͭ ẽ deo
mulcituto pccdꝵ qui nouit quid de illis
agat. ut admĩstratõ regui eius ex nuilla
ꝑte turbetur neq turpetur. Nec iõ putã¬
dus est uicisse dyabolus. qr secũ ple̾s cui¬
Nũc ꝑ nuxte corꝑib. s uoluntatibus sepa¬

Expanded text:
sequuntur: quia et frumentum comparatione palearum valde pauciorem habet numerum: sed sicut agricola novit quid faciat de ingenti acervo paleae, sic nihil est Deo multitudo peccatorum, qui novit quid de illis agat, ut administratio regni ejus ex nulla parte turpetur atque turbetur. Nec ideo putandus est vicisse diabolusnunc permixtae corporibus, sed voluntatibus sepa
Abbreviated transcription (Latin):
ris medicam̃ta que hoĩb ab hoĩbus adhi¬
bentur. nõ uisi eis ꝓsunt. quib deus oꝑat᷑
salutẽ. qui et sine illis medĩ pot̃ cũ sine ip̃o
illa nõ ꝓsunt. et tũ adhibentur. ⁊ si hoc offi¬
tatur. ita et ao uu̾ita doctrine tũc ꝓsunt
aĩe adhibita ꝑ holem. cũ deus opatur ut ꝓ¬
suit. qui potuit euauꝰ. dare hoĩ ⁊̃ nõ ab hoĩ¬

Expanded text:
ris medicamenta, quae hominibus ab hominibus adhibentur, nonnisi eis prosunt quibus Deus operatur salutem, qui et sine illis mederi potest, cum sine ipso illa non possint, et tamen adhibentur; et si hoc offitatur: ita et adjumenta doctrinae tunc prosunt animae adhibita per hominem, cum Deus operatur ut prosint, qui potuit Eva
Abbreviated transcription (Latin):
gis excitanta est ut nob̾ assentiat auditor.
tanto nius mea diu tenen pot̃. cũ fu̾it
ꝙͣtũ sat̃ ẽ excitata. et iõ cauend̃ ẽ ne dñ uo¬
iumꝰ alnus enig̾e qd̾ erectũ est ⁊̃ iñ decitat
quo fu̾it excitatõe ꝑductũ. s quare ĩscrip¬

Expanded text:
gis excitanda est, ut nobis assentiatur auditor, tanto minus in ea diu teneri potest, cum fuerit quantum satis est excitata. Et ideo cavendum est, ne dum volumus altius erigere quod erectum est, etiam inde decidat, quo fuerat excitatione
Abbreviated transcription (Latin):
ista dicit. ut intelligent ut libent᷑. ut obedi¬
ut oranto ꝓse ac pro illis quos est allocutus
sic orator añꝙͣ dictor. Ip̃a hora iam ut dicat
accedens pͥusꝙͣ exerat ꝓferentẽ linguaui.
ad teũ leuet aĩam sitientẽ ut ructe qd bib̾it.
uł ad impleu̾it funtat. Cũ eni de unaquaq
re que ẜui fidem dilectõem q tradenta sunt.
multa sint que dicantur. et mlĩ moĩ quib
ri. nisi qui corta oĩum uitet. Et quis facitut
quod oportet et ꝙ̃ adm̃ oportet dicatur a no
sunt. et qui et nosse nult et docẽ. facultatẽ¬
qr dicendi ut decet inrũ eccͣasticũ comparet.
Ad horã u̾o ip̃ius dictoĩs illud potiꝰ bone m̃¬
ti cogitet cõueĩre qd dñs ait. Nolite cogita¬
tibus traduntur ꝓ xp̃o. cur nõ et ĩeis qui

Expanded text:
ista dicit, ut intelligenter, ut libenter, ut obediut orando pro se, ac pro illis quos est allocuturus, sit orator antequam dictor. Ipsa hora jam ut dicat accedens, priusquam exserat proferentem linquam, ad Deum levet animam sitientem, ut eructet quod biberit, vel quod impleverit fundat. Cum enim de unaquaque re, quae secundum fidem dilectionemque tractanda sunt, multa sint quae dicantur, et multi modi quibus ri, nisi qui corda omnium videt? et quis facit ut quod oportet, et quemadmodum oportet, dicatur a nobe docenda sunt, qui et nosse vult et docere; facultatemque dicendi, ut decet virum ecclesiasticum, comparet: ad horam vero ipsius dictionis, illud potius bonae menti cogitet convenire quod Dominus ait, Nolite cogitaentibus traduntur pro Christo, cur non et in eis qui
Abbreviated transcription (Latin):
helis pulmoĩbus ac turgidis fancib me tã¬
quã dyaleticũ crimĩetur ymo nõ me s ip̃a
dyaletitã uelud mentiendi artificem ĩplu¬
lare iuditiũ rẽo denotet. et ĩ eam ꝙͣl frago¬
sistio strepitu ad uocati forensis ora disten¬
dat. dicat quiciͥo nult et apud ĩpentos ut sto¬
machent᷑ docti illutant᷑ ĩdocti.

Expanded text:
helis pulmonibus ac turgidis faucibus me tamquam dialecticum criminetur, immo non me, sed ipsam dialecticam uelut mentiendi artificem in populare iudicium ream deuocet et in eam quamlibet fragosissimo strepitu aduocati forensis ora distendat. dicat quidquid uult apud imperitos, unde stomachentur docti, illudantur indocti.
Abbreviated transcription (Latin):
cant que nicħ aliud docet cõseꝙ̃tia demon¬
strare. seu u̾a u̾is seu fła falsis. nũꝙͣ doctri¬
na xp̃iana formitat. sic̃ eam cũ stoycis nõ
formidauit apłs. quos secũ uolentes con¬
ferre nõ respuit. et ip̃a eiũ facetur. ⁊ u̾men.
nemĩem a disputante ad conclusionẽ fal¬
sam cõsequent̾ impelli. insi pͥus consenẜit
flĩs. quib eadem conclusio uelit nolit efti¬
titur ac per hoc qui cauet ne se loquentem
conse ꝙͣtur fła. que nõ nult. uolens fla caue¬
at que p̾cedũt. Si aut̃ p̾cetentib uens ĩ he¬
serit. quecũq conseꝙ̃tia ꝑspexenit que fła
existimabat. uł de quibus dubitabat admo¬
nitus amplectatur. si m̾tati est pacatissie ami¬
titior ꝙͣ contemptiosissĩe nauitati. uñ ꝓmit¬

Expanded text:
cant, quae nihil aliud docet quam consequentia. demonstrare seu uera ueris seu falsa falsis, numquam doctrina christiana formidat, sicut eam in Stoicis non formidauit apostolus, quos secum uolentes conferre non respuit. et ipsa enim fatetur et uerum est neminem a disputante ad conclusionem falsam consequenter inpelli, nisi prius consenserit falsis, quibus eadem conclusio uelit nolit efficitur. ac per hoc qui cauet, ne se loquentem consequantur falsa quae non uult, uolens falsa caueat quae praecedunt. si autem praecedentibus ueris inhaeserit. quaecumque consequentia perspexerit, quae falsa existimabat uel de quibus dubitabat, admonitus amplectatur, si ueritati est pacatissimae amicior quam contentiosissimae uanitati. Parum
Abbreviated transcription (Latin):
eccͣastici uiri qui diuina eloquia nõ solũ sapi¬
ent̃. s ⁊̃ eloquent̾ tractauerilt. quib legendis
magis nõ sufficit tempus ꝙͣ ꝓdeẽ ip̃is stutẽci¬
bus et uacantibus possunt. Tñ nõ qd pulcriꝰ¬

Expanded text:
ecclesiastici viri qui divina eloquia non solum sapiecclesiastici viri qui divina eloquia non solum sapienter, sed eloquenter etiam tractaverunt: quibus legendis magis non sufficit tempus, quam deesse ipsi studentibus et vacantibus possunt. CAPUT VI