comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
qui humiliant cor suũ scd̾m timorem di. ⁊ p̃¬
cepta celestia. habundare ĩ ħscso: diuitiis. p̃ conio.
honorib. potestatib eisq quo guitua cõmuse¬
rĩt. eo affluentiores succenut: cõti doꝵ scłat.¬
um serundare. Contra autẽ iustes tiros ple¬
rũq laborare ĩ opia. amissionibus t̾iliorũ. ste¬
rilitatib cõiugũ. qͦ eragitati atq tubati: sensũ
mentis in clinẽt. ut putent cei ĩ hoc qd̾ dam
errare udiciũ: non teneutes capd̃ ueritatis.
Quo eiudentissime cõp̃hendit᷑ nõ ĩ sclo ħs ĩ fut᷑o :¬

Expanded text:
qui humiliant cor suum secundum timorem dei et prqui humiliant cor suum secundum timorem dei et praecepta caelestia, abundare in hoc saeculo diuitiis praeconio honoribus potestatibus eisque, quo grauiora commiserint, eo affluentiores successus commodorum saecularium secundare, contra autem iustos uiros plerumque laborare inopia, amissionibus filiorum, sterilitatibus coniugum, quo exagitati atque turbati sensum mentis inclinent, ut putent dei in hoc quoddam errare iudicium, non tenentes caput ueritatis, quo euidentissime conprehenditur non in hoc saeculo
Abbreviated transcription (Latin):
exp̃ssit tam̃ ẽẽ delitorũ suꝑbiam. Unde dd̾ comeu¬
dare uolens cleuocionẽ suam. uulla suꝑborũ uui¬
quitate attentãrait. Suꝑbi iniq ageb̾at nimis.
Non solũ unqͥtatẽ agentuu s eciam uiniã inu¬
qͥtatẽ parit̾ de clarauit: que cõneniret suꝑbis.
Quorũ ne aliquo tẽptaretur cõtagio. audi alibi
dicẽtẽ. Suꝑbo ocło ⁊ insatiabili iorde: tũ ẜ n an
edebam. Itaꝙ qm̃i tanta uit mali in suꝑbia ẽẽt
exp̃sserat: quem ad modũ unicet᷑ clebuit nos
doc̾e. Meritoq quasibonus doctor or iuõscrat
remediũ: qui eraggeranit ueue añ. Andi gͦ
.qͦmͦ excludas uirꝰ suꝑbie. Alege auc̃ rua nõ de¬
clinaui. Lergͥ der: sola pot̾ suꝑbic uirꝰ heboraͣ¬
re. que ĩ formauit uirũ cdeuo tioi cdeoitũ: qͣli
se regere debeat caucione. Milti enĩ nõ solũ
alieni a fide. s etiam qui uidentur nõ medio¬
cria scͥpturarũ p̃cepta gustisse: tẽptari solent
contẽpcores fideliũ. extollentes se adu̾sus eos

Expanded text:
ssit causam esse delictorum superbiam? Unde David commendare volens devotionem suam nulla superborum iniquitate attentatam, ait: Superbi inique agebant nimis. Non solum iniquitatem agentium, sed etiam nimiam iniquitatem pariter declarauit, quae conueniret superbis. quorum ne aliquo temptaretur contagio, audi alibi dicentem: superbo oculo et insatiabili corde, cum hoc non edebam. Itaque quoniam, quanta uis mali in superbia esset, expresserat, quemadmodum uinceretur debuit nos docere meritoque quasi bonus doctor demonstrat remedium qui exaggerauit uenenum. audi ergo, quomodo excludas uirus superbiae: a lege, inquit, tua non declinaui. lex igitur dei sola potest superbiae uirus hebetare, quae informauit uirum deuotioni deditum, quali se regere debeat cautione. multi enim non solum alieni a fide, sed etiam qui uidentur non mediocria scripturarum praecepta gustasse, temptari solent contemptores fidelium, extollentes se aduersus eos,
Abbreviated transcription (Latin):
Longe erat xp̃s anob̾. longe erat anacionib. desce¬
ait ĩ t̾ras. Fa̾ctꝰ est ꝓꝓscepimꝰ nõ tunere. Nam qͥ
xp̃m tunet: nõ timori est subditus. s deuotio ĩ pie¬
tatis. hic timor nõ infirmitatis est. Deniq nich de est
tim̃tib eũ. Quomͦ autẽ ꝓpe factꝰ est : audi. Ut ĩ¬
habitet ĩ quid gła: ĩ t̾ra nr̃a qͥs est gła nͥ dñs iħs:

Expanded text:
longe erat a nationibus: descendit in terras, factus est prope, coepimus non timere. Nam qui Christum timet, non timori est subditus, sed devotioni. Pietatis hic timor, non infirmitatis est. Denique nihil deest timentibus eum. Quomodo autem factus sit prope, audi: Ut inha
Abbreviated transcription (Latin):
res simꝰ ĩ nocte nõis dm̃i: ⁊ dicamꝰ ut scͥptũ est.
ec facta est mͥ: qñi iustificaciones tuas erqui¬
siui. Hoc est hec memoria facta est mͥ: ut
memior sẽm ⁊ ĩ nocte nomuis tui. nõ ebrieta¬
te sopitus. nõ epulit resolit̾ in sõpnum. nõ
curis scłarib occupatus. ut obliuia mͥ tue ue¬
n̾ationis irriꝑient. s cotidiana meditacione
ĩbea cassigãs. ⁊ intencionẽ nientis exertens.
ut assiduitate fiat nobis cursus iste solemnis.
ut dñm iħui eciã ĩ noctib toto uen̾emur affec¬
tur cui est głi laus. ꝑpetuitas ascłis. ⁊ uunc et
semꝑ ⁊ ͥoĩa scsa scłoꝵ. Incipit ut̾a octana hoch:
que ĩtpretacione latina dicit᷑ pauor.
anctoꝵ pauor ẽẽ cosueuit. Deniq pauor
cecidit in habraã cum sacrificiũ offerree:
plenũ misterii sp̃uans. Ip̃e quoq daute ait.
Ego dixi ĩ pauore meo: om̃it houio ntendax
Religionis enũ reu̾entiami significat: magis

Expanded text:
res simus in nocte nominis domini et dicamus, ut scriptum est: res simus in nocte nominis domini et dicamus, ut scriptum est: haec facta est mihi, quoniamiustificationes tuas exquisiui, hoc est: haec memoria facta est mihi, ut memor essem et in nocte nominis tui, non ebrietate sopitus, non epulis resolutus in somnum, non curis saecularibus occupatus, ut obliuia mihi tuae uenerationis inreperent, sed cotidiana meditatione membra castigans et intentionem mentis exerut assiduitate fiat nobis cursus iste solemnis; ut Dominum Jesum etiam in noctibus toto veneremur affectu, cui est gloria, laus, perpetuitas a saeculis, et nunc, et squae interpretatione Latina dicitur \'pauor\'. sanctorum pauor esse consueuit. denique pauor cecidit in Abraham, cum sacrificium offerret plenum mysterii spiritalis. ipse quoque Dauid ait: ego dixi in pauore meo: omnis homo mendax. religionis enim reuerentiam significat magis
Abbreviated transcription (Latin):
indigne sũt passiones huiꝰ tẽporis : ad fuiturã głam.
Quis enĩ meliora sꝑat: nũciuã leuinib frangit᷑.
Intẽpore gͥ humilitatis nr̃e: spes consolatoria est.
que uõ cõfundit. T̃empꝰ tẽptaciourm. ⁊ tẽpus
humilitatis nr̃e aĩe arbitror: humiliatur eñi
aĩa nr̃a: dũ traditur tẽptatori duris. catoiuãda
laborib. ut luctec᷑ ⁊ certet: cõgressum contrarie
erꝑiens po testatis. s: in his ⁊̃ pracionib uiuificat᷑¬

Expanded text:
 ad futuram gloriam. quisquis enim meliora sperat, numquam leuioribus frangitur. In tempore igitur humilitatis nostrae spes consolatoria est quae non confundit; tempus autem temptationum tempus humilitatis animae nostrae arbitror. humiliatur enim nostra anima, dum traditur temptatori duris examinanda laboribus, ut luctetur et certet, congressum contrariae experiens potestatis. sed in his temptationibus uiuificat
Abbreviated transcription (Latin):
ũõ solebat. Sc̃is etñ quecũq spopond̾it implere cõ¬
sueuit. nr̃aꝵ ĩ memor iniqͥtatũ÷ suaꝵ nõ innie¬
mor sponsionũ. Deuiq scͥptũ est. Ego sum ego sũ
qui deleo miqͥtates tuas: ⁊ memor non ero. Tu
autẽ memor esto: et iudicrm. uult obliuisci que¬
cũq minatꝰ suerit peccatorib ÷ siuias suas ali¬

Expanded text:
soleat. sanctis enim quodcumque spoponderit implere consueuit, nostrarum inmemor iniquitatum, suarum non inmemor sponsionum. denique scriptum est: ego sum ego sum, qui deleo iniquitates tuas, et memor non ero; tu autem memor esto. et iudicemur. uult obliuisci quaecumque minitatus fuerit peccatoribus, si uias ali
Abbreviated transcription (Latin):
gͥ nos ad se u̾bũ dei: sicut habes scͥptũ. Uenite
ad me om̃t qui laboratis ⁊ honerati estit: ⁊ ego
uos reficiam. Ideoq sequam uo cantẽ dñtu iħm:
ut ascłarib ad ꝑpetua tͣnseamꝰ. nosq ip̃os rege¬
re nou̾im᷑ Ergo dauid qm̃ sepe responsis erat
ĩuitatus celestib quib remun̾acionẽ fidi meri¬
torũq sꝑacet fore.sicut habes scͥptũ dicente deo
ꝑnathan ꝓpħetam. Accepi te de ouili ex uno gre-¬
gesut sis ĩ pͥncipem ĩ ppłm meũ isrł: ⁊ erã cecũ
ĩ omib ĩ quib ĩ grediebaris. ⁊ ext̾minaui om̃s¬
inimicos cuos a facietua. Et infra. Et requi¬
em tͥ dabo. ab om̃ib inimicis tuis. Quo respon¬
so accepto: ait dauid. Quit sũ ego dñe m̃s. ⁊
que domus mea qm̃ dilexisti me in his: ⁊ memo¬
rata sũt munma ĩ cõspectu tuo dñe. ⁊ locutꝰ es
ꝓ domo seruitui ĩ longinquos Et in fra auit.
et uũc dñe m̃s dñe. tues deus. ⁊ u̾ba cua
sunt uera: ⁊ locutꝰ et ꝓseruo tuo bona hec. Et

Expanded text:
nos ad se dei uerbum, sicut habes scriptum: uenite ad me omnes qui laboratis et onerati estis, et ego uos reficiam.ideoquespquamur uocantem dominum Iesum. ut a saecularibus ad perpetua transeamus nosque ipsos regere nouerimus. Ergo Dauid, quoniam saepe responsis erat inuitatus caelestibus, quibus remunerationem fidei meritorumque speraret fore-sicut habes scriptum dicente deo per Nathan prophetam: accepi te de ouili ex uno grege, ut sis in princ-ipem in populum meum Israel, et eram tecum in omnibus quibus ingrediebaris et extinimicos tuos a facie tua . Et infra: Et requiem tibi dabo ab omnibus inimicis tuis . Quo responso accepto, ait David: Quid sum ego, Domine Deus meus, et quae domus mea; quoniam dilexisti me in his, et memorata sunt minima in conspectu tuo, Domine, et locutus es pro domo serui tui in longinquo, et infra ait: et nunc, domine meus domine, tu es deus et uerba tua sunt uera et locutus es pro seruo tuo bona haec. et
Abbreviated transcription (Latin):
no erubescebat. s mag̾ głabat᷑ in cruce xp̃i ⁊ ilaui
mũdi salutẽ eẽ. testimoniis celestib astruebat
hos uocat. xp̃t ĩ sponsa: dicens ĩ canticis canticoꝵ.
Et ueni tu colũba mea in tegumento petre: iux¬
ta p̃munitionẽ. ħ est ueni uirta euãgłiũ. ꝓpug¬
nacła fi dei tue: gesta st̃ xp̃i. Muri ti subsidia: u̾¬
ba st̃ xp̃i. Passio dũici corꝑis: tua uirtꝰ est osfẽde
muichi faciem tuam ⁊ insinua uoceni tuam. quia
nox tua suauis est: ⁊ facies tua pulcra. Su auis
est uor: quia cre ꝯfessio fit ad salucẽ. Et decora fa¬
cies: quia non erubes cit auctorem. nõ cõfundit re¬
dẽptorẽ. Ostẽdit gͦ faciem fuam signacłi crucis p̃¬
ferens: ⁊ in sinuat uocẽ suam auctoritatẽ p̃dica¬

Expanded text:
n erubescebat: sed magis gloriabatur in cruce Christi, et illam mundi salutem esse testimoniis coelestibus astruebat. Hos vocat Christus in Sponsa dicens in Canticis Canticorum: Et veni tu, columba mea, in tegumento petrae, juxta praemunitionem, hoc est: ueni iuxta euangelium. propugnacula fidei tuae gesta sunt Christi, muri tui subsidia uerba sunt domini, passio dominici corporis tua uirtus est. ostende mihi faciem tuam et insinua uocem tuam, quia uox tua suauis est et facies tua pulchra. suauis est uox, quia ore confessio fit ad salutem, et decora facies, quae non erubescit auctorem, non confunditur redemptorem. ostendit ergo faciem suam signaculum crucis praeferens et insinuat uocem suam auctoritatem praedica
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ. Sũt enĩ reges qui osftetũt in iersm sapiente
sue miera. quib data ẽ gr̃a uerbũ loqui. ⁊
quadam potestate regali flectẽ pͦpłos. ⁊ animat
mulcere scõꝵ: nõ erubescentes in eo qr nichil alie¬
nũ a honestate loq̃rent᷑. Quos nemo redarguat.¬
⁊ repellat qͣi qr nõ sint digni. quos idoneos. xp̃c

Expanded text:
enim reges qui offerunt in Hierusalem sapientiae suae munera, quibus data est gratia verbum loqui, et quadam potestate regali flectere populos, et animas mulcere sanctorum: non erubescentes in eo; quia nihil alienum ab honestate loquerentur, quos nemo redarguat et repellat, quasi quia non sint digni, quos idoneos Christus
Abbreviated transcription (Latin):
har litͥa: staior secuit᷑ ꝑsona iusti diceus.
or cio raca dñe : cdixi custodire legem
leriq codices hunc u̾sicłm ¶tuam.
qui pͥmus est uit̾e octaue. rttimo loco lict̾e
habent sepcime. S scd̾m þebreos emeudatꝰ.
apd̃ grecos psalmorũ liber: hũc u̾sum do¬
cuit octaue lit̾e copulandum. Deinde ordo
ip̃e ⁊ mim̾us uͥsuũ ita cõueuit. ut ab eo
porcio mea dũt. quam alienus auicũs. quam
segregatus ab om̃i labe peccati. qui nichil
habeat cõmune cũ scło. nichil mũdi humꝰ
uiudicet. nõ sit corporaliũ possessio cupidi¬
tatũ. quẽ nõ ĩ flãmet. libido. uõ stiniulet
auaricia. nõ lasauia effeminet. nõ lururia
uerus nunist̾ altaris dei : d̾o nõ sibi natꝰ. Lem
eiũ ut ht ĩ terpretacio. significat ip̃e inͥ as¬

Expanded text:
hac littera statim sequitur persona iusti dicens: p or tio m ea, domine; dixi custodire legem tuam. plerique codices hunc uersiculum, qui primus est litterae octauae, ultimo loco litterae habent septimae; sed secundum Hebraeos emendatus apud Graecos Psalmorum liber hunc uersum docuit nos octauae litterae copulandum. deinde ordo ipse et numerus uersuum ita conuenit, ut ab eo portio mea dominus, quam alienus a uitiis, quam segregatus ab omni labe peccati, qui nihil habeat commune cum saeculo, nihil mundi huius sibi uindicet, non sit corporalium possessio cupiditatum, quem non inflammet libido, non stimulet auaritia, non lasciuia effeminet, non luxuria uerus minister altaris, deo, non sibi natus ! Leui enim, ut habet interpretatio, significat \'ipse mihi a
Abbreviated transcription (Latin):
de pascit᷑. Pulcre lectũ est hodie÷ ecce ego mitto
uos: sicut agnos ĩ ter lupos. Gelebramꝰ eñi diem
sc̃m̃. quo reueiata su̾t ppłic corꝑa sc̃orũ martirũ.
uatigr̃a. estiua mũdo luce fulserũt. Missi uere:
ut agnii ĩmedio luporñ. lupi sũt eñi ꝑsecutores.
lupi st̃ ħccici om̃s: docere nesciũt. ululare cõsuem̃t.
s nemo moueat᷑. si ĩmedio luporũ mutat᷑. Bene¬
ficio xp̃i: ⁊ lupꝰ iste mutatꝰ est. Beniamr lupꝰ ra

Expanded text:
depascitur. Pulchre lectum est hodie: ecce ego mitto depascitur. Pulchre lectum est hodie: ecce ego mitto uos sicut agnos in medio luporum. celebramus enim diem sanctorum, quo reuelata sunt populis corpora sanctorum martyrum, uati gratia aestiua mundo luce fulserunt, missi uere ut agni in medio luporum. lupi sunt enim persecutores, lupi sunt haeretici omnes; docere nesciunt, ululare consuerunt. Sed nemo moueatur, si in medio luporum mittitur. beneficio Christi et lupus ipse mutatus est: Ben
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑfenestras: eminens ꝑrecia. Resp̃odit cõsobri¬
nus m̃s: ⁊ dicit mͥ. Surge ueni ꝑxima mea.¬
formosa mea. colũba mea. quia hyenis p̃tũt.
Serpens ꝓfectus est. qui decursa hieme. amie¬
tu corporis se uolebat exuere: ut speciosa de¬
core u̾naret. Idem gͦ ẽ: ceruus ⁊ serpens. Ceriꝰ
hñs cormua legis ⁊ gr̃e. Cornua eiꝰ duo st̾ testam̃ta.
uelor gressu ĩpiger ĩ cessu. qui toto orbe facile ꝑ
currat ĩ mom̃to: ubiq celebrabilis. Serpens qͦ.
bonus cuiꝰ pͥora dente legis nõ mordeant: posti¬
ora nõ uuln̾ent euangłui lenitate. Capud defen¬
dit auuln̾e: qui legem uenit nõ solu̾e. s tueri
abĩt̾ precacionib ꝑfidorũ. Candam ĩ flagella dif¬
fundit lib̾am: cupiens ad u̾sarios magis flagel¬
lare quam ꝑdere. Bonus coluber ingremium
dilecte atq ĩ ip̃m ĩ time syuũ m̃tis facile illabit᷑.
⁊ aͣtactu nullo implicans ignẽ offib. p̃cordia ip̃a

Expanded text:
per fenestras, eminens super retia. respondet consobriper fenestras, eminens super retia. respondet consobrinus meus et dicit mihi: surge, ueniformosa mea, columba mea; quia ecce hyems praeserpens profecto est, qui decursa hieme amictu corporis se uolebat exuere, ut specioso decore uernaret. idem ergo est ceruus ei serpens; ceruus habens cornua legis et gratiae — cornua eius duo sunt testamenta —, uelox gressu, impiger incessu, qui totum facile orbem percurrat uno momento, ubique celebrabilis; serpens quo- que bonus, cuius priora dente legis non mordeant, posteriora non uulnerent euangelii lenitate. caput defendit a uulnere, qui legem uenit non soluere, sed tueri ab interpretationibus perfidorum. caudam in flagella diffundit liberam, cupiens aduersarios magis flagellare quam perdere. bonus coluber in gremium dilectae atque in ipsum intimae sinum mentis facilis inlabitur et adtactu nullo implicans ignem ossibus praecordia ipsa
Abbreviated transcription (Latin):
uedicebam. Maledicebãt qui ob trectabãt: be¬
nedicebant qui uerbũ d̾i p̃dicabant. Quã bonũ
est cõferre cõuiciũ. ⁊ cõniciũ nõ referre: Deũ
p̃sulẽ ad quirit: qui conuicianti nescit ira̾ͥ.
Deniq̃ qͣnta paciencie gr̃a dicentis: maledice¬
bant ip̃i: ⁊ tu benedices. Beatꝰ qui maledicta:
nõ sentit. Beatꝰ quẽ maledicta nõ ꝑmouẽt. hõ
eñi potest maledicto moueri: qui maledicta
hoĩnũ diuino mun̾e benedictionis excludit.
Nõ pot̾ sentire maledictũ ÷ qui habet u̾bum.
Et nõ pot̾ referre maledictũ: cui inore semꝑ
nõ ledat. Estote astuti: sic̃ serpentes. Et sic̾m
ses eraltauit serpẽtẽ in deserto: ita eraltari ope¬
tet filiũ hominis. In serpente ereo figuratꝰ est
fundarbat. pot̾ nõ timere serpentes. qui hũs
nouit ad orare serpentẽ. De ħ serpẽte: di̾c illa
que dilig̃. Ecce hic post pariecẽ nr̃m ꝓspiciens

Expanded text:
nedicebam. Maledicebant qui obtrectabant: benedicebam. Maledicebant qui obtrectabant: benedicebam qui uerbum domini praedicabam. Quam bonum est ferre conuicium et conuicium non referre! deum praesulem adquirit qui conuicianti nescit irasci. denique quanta patientiae gratia dicentis: maledicent ipsi, et tu benedices! beatus qui maledicta non sentit, beatus quem maledicta non permouent: non enim potest maledicto moueri, qui maledicta hominum diuino munere benedictionis excludit. non potest sentire maledictum, qui habet uerbum, et non potest referre maledictum, cui in ore sempnon laedat: estote astuti sicut serpentes, et: sicut Moyses exaltauit serpentem i n deserto, ita exaltari oportet filium hominis. in serpente aereo figuratus est fundebat. potest non timere serpentes, qui hunc nouit adorare serpentem. de hoc serpente dicit illa quae diligit: ecce hic post parietem nostrum prospiciens
Abbreviated transcription (Latin):
bat. Coluber illi nõ erat nora. s p̃da. Gib.
erat serpentini uir̾ alloqui: et cib laudi
de quo dicebat. Deus laudẽ mẽã ne tacuerĩ.
qĩ os peccatoris ⁊ es dolosi suꝑ me apcũ est.
Saginabat᷑ ueuatoꝵ sermonib. Ini sibilia ob¬
trectacionis ora tollebant: ⁊ sermonib odii
circũdabãt ĩ nocẽtes. Bonꝰ ceruus ĩt̾ młtos co¬
lubros positꝰ nõ timebat. Ceruis amicicie ut
pultꝰ gr̃aꝵ. Simulabãt caritatẽ: fũdebant ob¬
trectacionẽ. Ego autẽ in quit orabam. Bonus
ceruus ĩ medio uiꝑaꝵ ĩ nocuus pascebat᷑. illi dri¬
sulcis ora linguis micabãt. hũc aut̃e scã pasce¬
bat oratio: nuimo cibũ ob trectantib offere¬
bat. Respondit ob trectantib sͥ uerbũ. uer¬
bũ em̃i cibꝰ est. Deniq nõ in solopne uiuit ho¬
mo: s ĩ om̃i u̾bo d̾i. uiderũt me inquit: ⁊
mouert capita sua. Maledicebãt : ego autẽ be¬

Expanded text:
bat. Coluber illi non erat noxa, sed praeda. Cibus bat. Coluber illi non erat noxa, sed praeda. Cibus erat serpentini virus alloquii, et cibus laudis de quo dicebat: Deus, laudem meam ne tacueris; quoniam os peccatoris, et os dolosi super me apertum est . Saginabatur venenatorum sermonibus. Illi sibila obtrectationum ora tollebant, et sermonibus odii circumdabant innocentem. Bonus cervus inter multos colubros positus non timebat, cervus amicitiae, et pullus gratiarum. Simulabant charitatem, fundebant obtrectationem: Ego autem, inquit, orabam . Bonus cervus in medio viperarum innocuus pascebatur. Illi trisulcis ora linguis micabant: hunc autem sancta 1037 pascebat oratio, immo cibum obtrectantibus offerebat. Respondit obtrectantibus sibi verbum; verbum enim cibus est. Denique non in pane solo vivit homo, sed in omni verbo Dei . Viderunt me, inquit, et moverunt capita sua . Maledicebant, ego autem be
Abbreviated transcription (Latin):
montes bethel. Salit eñi s ꝑ eccłiam que
est domꝰ panis : eo qd̾ fideliũ corda cõfirmet.
Merito sic̃ capreola: qr caprea ĩ altis pascit᷑.
sus acurtioris est. Quid ħ acuciꝰ axp̃o. qui
patr̃e uidet quẽ indet uenio: aut si quiᷤ
iudet ĩ xp̃o ÷ ip̃e filius reuelauit. Merito
sicut hinulꝰ ceruorũ: hinulꝰ quasi filius
cui pat̾ne iuoleuerit uis nature: ut eũ
occulta nõ lateant. serpentes sugiant:
uenena nõ ledant. Deniq eductꝰ de latibu¬
lis suis serpens. qui ꝓducebat᷑ ex hõme
dicebat. Quid uenisti ante tẽpus torq̃re no :
Spectemꝰ gͦ salientẽ hũc hinulũ : ut nõ põ¬
simꝰ cim̾e serpẽtẽ. Non timebat dauit: de¬
niq dehis dicebat serpentib. Et respons¬
debo erꝓbrantib mͥ uerbũ: qm̃ sꝑaui ĩ ser¬
monib tuis. ¶uasi bonꝰ ceruis. qui bibiͤ¬
set de fontib aquaꝵ: ne quaquã humanoꝵ
serpentiũ spiras. et maledicoꝵ uenena metue¬

Expanded text:
montes Bethel. salit enim super ecclesiam, quae montes Bethel. salit enim super ecclesiam, quae est domus panis, eo quod fidelium corda confirmet. merito sicut capreola, quia caprea in altis pascitur. sus acutioris est. quid hoc aptius Christo, qui patrem uidit quem uidit nemo, aut si qui uidit in Christo, ipse filius reuelauit ? merito sicut hinulus ceruorum; hinulus quasi filius, cui paternae inoleuerit uis naturae, ut eum occulta non lateant. serpentes fugiant, uenena non laedant. denique eductus de latibulis suis serpens, qui producebatur ex homine, dicebat: quid uenisti ante tempus torquere nos? Spectemus ergo salientem hunc hinulum, ut non possimus timere serpente Et respondebo exprobrantibus mihi verbum, quia speravi in sermonibus tuis. Quasi bonus cervus, qui bibisset de fontibus aquarum, nequaquam humanorum serpentium spiras, et maledicorum venena metue
Abbreviated transcription (Latin):
surrerit: cuiꝰ sanatꝰ ẽ mun̾e. Suscitauit mor¬
tuos petrꝰ: xp̃s illuminauit. Et icło ait. illu¬
minãs tu nurabilit̾ amontib et̾ns. Nos gͥ. noꝰ
qui montes ẽẽ nõ possumꝰ: stemꝰ ĩ montib uł.
in collib. ut cũ miserit piscatores suos dñs
⁊ uenatores ut uenent᷑ eos qui suꝑ omnẽ¬
collem id ẽ inlegis ⁊ ꝓphetaꝵ p̾ceptis. ⁊̃ noui
⁊ uet̾is t̃stam̾ti cogincione: omnem habentẽ
cõu̾saciouẽ. ĩ ueniant nos paratos ⁊ ułnt bo¬
nas colligant spicas: oportuno missi messo¬
res tẽpore. Quia siquis ertra montẽ aut col¬
leni fuerit reꝑtus. colligi uͤsut bona spica
nõ pot̾it ab is qui ut cõparacionis facia¬
mꝰ alt̾us m̾cionẽ. tͥticũ apeleis separare mit¬
tũt᷑. Plurimaꝵ oꝑacionũ solertes ministros
rigunt᷑ isti meritis maturus expectes sali¬
entẽ ĩ mõtib:. pot̾is ĩ tueri ⁊ uideb̾ dñm ihm̃
similem cap̃ole aut hinulo eruorũ. suꝑ

Expanded text:
surrexit cuius sanatus est munere. suscitauit mortuam Petrus, Christus inluminauit; et ideo ait: inluminans tu mirabiliter a montibus aeternis. Nos igitur, qui montes esse non possumus, stemus in montibus uel in collibus, ut, cum miserit piscatores suos dominus et uenatores, ut uenentur eos, qui super omnecollem, id est in legis et prophetarum praeceptis et noui et ueteris testamenti cognitione omnem habentes conuersationem, in- . ueniant nos paratos et uelut bonas colligant spicas oportuno missi messores tempore, quia, si quis extra montem aut collem fuerit repertus, colligi uelut bona spica non poterit ab his, qui, ut conparationis faciamus alterius mentionem, triticum a paleis separare mittentur. plurimarum operationum sollertes ministros riguntur isti, meriti maturus expectes, salientem in montibus poteris intueri et uidebis dominum Iesum similem capreolo aut hinulo ceruorum super
Abbreviated transcription (Latin):
eiꝰ plateat. qui mẽtẽ suam ñ ĩtia corporaliͥ
et t̾rena cõcludit. s dirigit ad celestia: ut ꝯu̾¬
sacio eiꝰ incelo sit. audi nullas ang̾tiat senci¬
entẽ pressurã inquit patu᷑: s nõ coainga¬
mur. Et quo mͦ coangꝰtari pot̾at. cuiꝰ es sem¬
per patebat ne credentes coartarent᷑ Ip̃e ex¬
ponat quid sit ingredi ĩ latitudine. Dicit eñ.
Quia si corpꝰ angustũ est: eor nr̃u edilatatũe.¬
alticudo sapientie ⁊ fid̃i lacitudo. Quomͦ eñi pot̾¬
ant cohartan ĩ eo. qui erat uas electionis et̾ne :
E coartabant᷑ ĩsemet ip̃is: quia imꝓbꝰ inse ip̃o co¬
artat᷑. inalicie sue laq̃is fͣnsgulat᷑. Constitue mͥ
araꝵ uillarũ cotidie t̾minos ꝓserentẽ. exludentẽ
uicinos. utrũ is tͥ dilatari an coangustari idet᷑. quẽ
t̾ra ip̃a nõ capit: Quanta cũq spacia domꝰ sue por¬
rererit: daudit᷑ angꝰtis opinionis sue finib. cui qd̾
habet nõ est satis. S nõ talis ẽ qui pot̾ dic̾e. ⁊ in

Expanded text:
ui mentem suam non intra corporalia et terrena concludit, sed dirigit ad caelestia, ut conuersatio eius in caelo sit. audi nullas angustias sentientem: pressuram, inquit, patimur, sed non angustamur. et quomodo coangustari poterat, cuius os semper patebat, ne credentes coartarentur ? ipse exponat, quid sit ingredi in latitudine. dicit enim, quia, si corpus angustum est, cor nostrum dilatatum esaltitudo sapientiae et fidei latitudo. quomodo enim poterant coartari in eo, qui erat uas electionis aeternae ? sed coartabantur in semet ipsis, quia inprobus in se ipso coartatur, malitiae suae laqueis strangulatur. constitue mihi auarum, uillarum cotidie terminos proferentem, excludentem uicinos: utrum is tibi dilatari an coangustari uidetur, quem terra ipsa non capit ? quantacumque spatia domus suae porrexerit clauditur angustis opinionis suae finibus cui quod habet non est sat
Abbreviated transcription (Latin):
cũ aliqͥd nob̾ sub obscurũ ẽ. tanquã subducit᷑
u̾bũ: ⁊ tanqͣm absentis aduentũ desid̾amꝰ.
⁊ it̾um apparet ostendens se nob̾. tamquã p̃-¬
sens sit nob̾: in his que querimꝰ cognoscẽdit.
Salit gͦ ĩ uniꝰ cuiꝰq cord̾ frequent. transilit᷑
⁊ exit. ⁊ reu̾tuͦ sisequaris. si requiras. si tibi
fideliũ gr̃a disceptacione doctoꝵ. u̾bũ qd̾ exi¬
erat atq tͣnsi erat postules resuscitari: sic̃
illa quesiut ⁊ ĩuenit quẽ dilerit. fr̃at̾ m̃s
tͣnsiuit aĩa mea. exiuit ĩ u̾bo eiꝰ. Ergo ⁊si
suꝑ montes salit sequere. ⁊ si suꝑ colles seq̃re.
Reꝑiunt᷑ eñi ĩ montib ⁊ ĩ collib uenatores
dñi: qui ĩ uestigãt eos qui capiunt᷑ ad uitã.
Sic eñi dixit ꝑ ierenuã. deus. Ecce mitto mui¬

Expanded text:
cum aliquid nobis subobscurum est, tamquam subducitur cum aliquid nobis subobscurum est, tamquam subducitur Verbum, et tamquam absentis adventum desideramus; et iterum apparet, ostendit se nobis tamquam praesens sit nobis in iis quae requirimus cognoscendis. 36. salit ergo in uniuscuiusque corde frequenter; transilit et exit et reuertitur, si sequaris, si requiras, si tibi fidelium grata disceptatione doctorum uerbum, quod exierat atque transierat, postules resuscitari, sicut illa, quae quaesiuit et inuenit, quae dixit: frater meus transiuit; anima mea exiuit in uerbo eius. Ergo et si super montes salit, sequere, et si super colles, sequere. repperiuntur enim in montibus et in collibus uenatores domini, qui inuestigSic enim dixit per Hieremiam Deus: Ecce mitto mul
Abbreviated transcription (Latin):
omia. Quia ille ꝑ omĩa legem custodiat: qui
cũ sit eruditꝰ in lege. sub lege natꝰ. et supͣ legeni
cleuocionis sue gradũ ꝓuehens: lib̾at᷑ alege.
xpistus em̃ nos redemit amaledicto legis. nõ
sine lege dĩ s ĩ lege factus est xp̃i. Aut certe sic
ꝑ onũa legem custodiamꝰ. si legitimã puericie
atq ad olescencie disciplinã. iuientutis cõu̾sati¬
onẽ. senectutis maturitatẽ. tra mitẽq singłis p̃¬
scͥptũ etatib ne qͣͦquã uite nr̃e usus excedat. Si¬
milit̾ etiam aĩe nr̃e quedã ẽẽ uident᷑ ecates. ꝑ
etas senectutis uita ĩ macłata. ꝑ omĩa gͦ legen
custodit. qui gͥhis corporis nr̃i etatib ⁊ in his aĩe¬
Et ingrediebar ĩ latitudine: quia testimoni
tua ex quisiu.
u̾i scd̃m mandata angustã ⁊ arta gradi¬
t᷑ uan: ambulat in latitudine. Unde
legimꝰ. Intribulacione lilatasti mͥ. Et albi. In
tribulaciõne ĩnocaiu dñm: ⁊ exandiuit mẽ ĩ
latitudine. Sapiens eñi: ĩ cordis sui ambulat

Expanded text:
omnia-. quia ille per omnia legem custodiat, qui, cum sit eruditus in lege, sub lege natus et supra legem deuotionis suae gradum prouehens, liberatus a lege — Christus enim nos redemit a maledicto legis — non sine lege dei, sed in lege factus est Christi. aut certe sic per omnia legem custodiamus, siatque adolescentiae disciplinam, juventutis conversationem, senectutis maturitatem, tramitemque singulis praescriptum aetatibus nequaquam vitae nostrae usus excedat. Similiter etiam animae nostrae quaedam esse videntur aetates, per aetas senectutis vita immaculata . Per omnia ergo Legem custodit, qui et in his corporis nEt ingrediebar in latitudine; quia testimonia tua exquisivi. Qui secundum mandata angustam et arctam graditur viam, ambulat in latitudine. Unde legimus: In tribulatione dilatasti mihi . Et alibi: In tribulatione invocavi Dominum, et exaudivit me in latit
Abbreviated transcription (Latin):
ne: suꝑ meridiem. Ip̃eͤ aͦscendit suꝑ montes occa¬
sum. ip̃e suꝑ celos celorũ ad orientẽ. Ip̃e ascẽdit
suꝑmontes: ip̃e suꝑ colles. Utinã ego miser dicã.
dicit aĩa mea: ecce iste aduenit. Et aduenit non
suꝑ t̾rena. nõ suꝑ ualles. s aduenit saliens suꝑ-

Expanded text:
scendit super occasum, ipse super caelos caelorum ad orientem; ipse ascendit super montes, ipse super colles. Utinam ego miser dicam, dicat anima mea: ecce iste aduenit et aduenit non super terrena, non super ualles, sed aduenit saliens super
Abbreviated transcription (Latin):
sit. Uel huc: id est quo lit̾e huiꝰ u̾sicłĩ uocant.
dirigat iter. Meritoq ĩ pͥmo statim u̾si reciuĩẽ
suam postulat. quia ip̃e lict̾e septimꝰ num̾us
est quietis. Que autẽ maior requies: quã ut
ĩ uerbo dei requiescat. atq eiꝰ le gr̃a ⁊ consolatio¬
ne demulceat :
emento ĩ quit dñe u̾bi tui seruo tuo: ĩ
quo mͥ spem dedisti. Uerbum dei deiectos

Expanded text:
sit: uel \'huc\', id est: quo litterae huius uersiculi uocant, sit: uel \'huc\', id est: quo litterae huius uersiculi uocant, dirigat iter. meritoque in primo statim uersu requiem suam postulat, quia ipse litterae septimus numerus est quietis. quae autem maior requies quam ut in uerbo dei requiescat atque eius se gratia et consolatione demulceat ? Memento, inquit, domine, uerbi tui seruo tuo, in quo mihi spem d
Abbreviated transcription (Latin):
pot̾it. Nec solum diligat: s etiam nimis diligat.
Ideoq pͥus posuit. ⁊ meditabar ĩ mandatis eius
que dileri nimis: et subiecit. ⁊ leuaui manꝰ meã
ad p̾cepta tua: q̃ dileri nimis. Post meditationẽ
et eñi bonũ est leuare actus nt̃os ad p̃cepta dei.
atq id fac̾ẽ cũ caritate. cũ gaudio. ut nõ exneces:¬
situdine sit bonũ nr̃m nõ cũ merore atq tͥsticia.
s uolũtariũ. qr seruus ĩuitus facit: amicꝰ uolun¬
tariꝰ. Nos autẽ studeamꝰ ut dicat᷑ nob̾. Iam nõ di¬
cãuos seruos s amicos. quia quasi amici manda¬
cũ d̾i ⁊ uolũtate fetistis. Qui autẽ meditat᷑ ⁊ dili¬
git: ⁊ actus suos leuat ut faciat q̃ placeãt deo.
is debet nõ neglig̾e nͨtranc currere mandata-
diuina: s exerceri ĩ his ĩ monari plurimũ austifi¬
cationes d̾i crebro reuoluens: sollicite mentis affec
nͥ forte unꝰ quisq seregat. ⁊̃ ip̃e ductor sui¬

Expanded text:
poterit nec solum diligat. sed etiam nimis diligat. poterit nec solum diligat. sed etiam nimis diligat. Ideo prius posuit: et meditabar in praeceptis tuis quae dilexi nimis et subiecit: et leuaui manus meas a d praecepta tua quae dilexi nimis. post meditationem etenim bonum est leuare actus nostros ad praecepta dei atque id facere cum caritate, cum gaudio, ut non ex necessitate sit bonum nostrum, non cum maerore atque maestitia, sed uoluntarium, quia seruus inuitus facit, amicus uoluntarius. nos autem studeamus, ut dicatur nobis: \'iam non dico uos seruos, sed amicos, quia quasi amici mandatum dei ex uoluntate fecistis. qui autem meditatur et diligit et actus suos leuat, ut faciat quae placeant deo, is debet non neglegere nec transcurrere mandata diuina, sed exerceri in his, immorari plurimum. iustificationes dei crebro reuoluens sollicitae mentis affectnisi forte ut unusquisque se regat et ipse sui ductor
Abbreviated transcription (Latin):
cõtra assertionẽ suꝑati. Rer gͥ est qui nõ erubes¬
cit ne ĩ actu rep̃hendat᷑. redargnat᷑ in sermonib:
eo qd ⁊ uita debeat ẽẽ fundat᷑ ⁊ uerbo. Itaq quã¬
uis ꝑfectus ita eẽt ꝓpħeta. ut nõ erubesceret ĩ cõ¬
spectu regũ: tam̃ meditabat᷑ ĩp̃ceptis dei om̃i uite
sue tẽꝑe. ⁊ oꝑa sua eleuabat. nich agent qd t̾renis
cupiditatib ad hereret. Ideoq ait. Et meditas¬
bar ĩ mandatis tuis que dileri nimis. et leuaui
manꝰ meas aꝑnãdata tua que dileri: ⁊ exerceborĩ
iustificacionib tus.
uicherrimꝰ ordo iste. ut pͥmo meditem᷑: et
eoꝵ p̃ceptoꝵ que diligimꝰ. sit nob̾ assueta
meditacio. Meditacione enĩ mandatoꝵ celestium.
oꝑis bomi usus inolescit. Nam sic̃ meditaciom u̾¬
boꝵ sinis memoria est: ut que meditam᷑ u̾ba tene¬
amꝰ. sic meditacionis p̃ceptoꝵ celestiũ in tencio.
ur finis oꝑacio est actusq directus: ad implenda
spcepta diuina. Que nͥ quis dili gat: implere non

Expanded text:
t qui non erubescat, ne in actu reprehendatur, redarguatur in sermonibus, eo quod et uita debeat esse fundatus et uerbo. itaque quamuis perfectus ita esset propheta, ut non erubesceret in conspectu regum, tamen meditabatur in praeceptis dei omni uitae suae tempore et opera sua eleuabat, nihil agens quod terrenis cupiditatibus adhaereret. Ideoque ait: et meditabar in mandatis tuis quae dilexi nimis et leuaui manus meas ad mandata tua quae dilexi nimis et exercebar in iustificationibus tuis. pulcherrimus ordo iste, ut primo meditemur et eorum praeceptorum, quae diligimus, sit nobis adsueta meditatio; meditatione enim mandatorimi caelestium operis boni usus inolescit. nam sicut meditationi uerborum finis memoria est, ut quae meditamur uerba teneamus, sic meditationis praeceptorum caelestium intentio uel finis operatio est actusque directus ad implenda praecepta diuina, quae nisi quis diligat implere non
Abbreviated transcription (Latin):
autẽ dm̃ p̃cepiͭ diligẽdiun: ⁊ ten̾o quodam
atq int̾uo amandũ cupiditatis affectu. Et qr¬
a micꝰ est qui diligit. ⁊ serius est qui tunet:
quasi amitꝰ qui omĩa fec̾it que p̾ceꝑit ei dñs.

Expanded text:
autem deum praecipit diligendum et tenero quodam autem deum praecipit diligendum et tenero quodam atque interno amandum cupiditatis affectu. et quia amicus est qui diligit, seruus est qui timet, quasi
Abbreviated transcription (Latin):
eiꝰ ꝑtin̾e beneficiũ: qũe cognosc̾e refutarũt.
Ergo qui nõ crediderũt ĩ eo: uidicio uidentur¬
eiꝰ indigni. Iudiciũ em̃ eiꝰ qd̾ sit agnoscẽ: dicẽ¬
de xp̃o. hoc est autẽ iudiciũ: quia lur uenitũ
hũc mũdũ. Dulce gͦ qd lux est. Dulce iudiciũ
qd̾ p̃cedit miscd̾ia. Siͨ et̃ scͥptũ est. Misericor¬
diã ⁊ uidiciũ cantabo tͥ dñe. Et quia cogno¬
uit dulcia uidicia ait. Eec concupuin maus¬
data tua: in tua iusticia iuficaine. U ona
iudicia: auctoritate ait. Ecce amat lib̾tate
fid̾i: qui lib̾tatem dedit. Diligi segaudet. qui
ido uenit in hũc mundũ. quia hũc mũdũ
dilexit. Amari se erigit: qui om̃s aniat: qr
caritat ẽ. Cõcupiint mandata dei. ut bomĩ
seriuus ait cultor sedulus. Concupuit nõ ut
amator meretͥti in copulam. nõ ut auarus
peccuniam: non ut lururiosus lasciuiam.
De illis em̃ lex clicit: non cõcupisces. Dnm̃

Expanded text:
eius pertinere beneficium quem cognoscere refutarunt. eius pertinere beneficium quem cognoscere refutarunt. ergo qui non crediderunt in eo, iudicio eius uidentur indigni; iudicium enim eius quod sit, agnosce dicente ipso: hoc autem est iudicium, quia lux uenit in hunc mundum. dulce ergo quod lux est, dulce iudicium quod praecedit misericordia; sic enim scriptum est: misericordiam et iudicium cantabo tibi, domine. Et quia cognouit dulcia iudicia, dicit: ecce concupiui mandata tua ; in tua iustitia uiuifica me \'bona iudicia\' auctoritate ait. ecce amat libertatem fidei qui libertatem dedit, diligi se gaudet qui ideo uenit in hunc mundum, quia hunc mundum dilexit, amari se exigit qui omnes amat, quia cantas est. concupiuit mandata dei ut bonus seruus, ut cultor sedulus; concupiuit non ut amator meretriciam copulam, non ut auarus pecuniam, non ut luxuriosus lasciuiam. de illis enim lex dicit: non concupisces, dominum
Abbreviated transcription (Latin):
sũ ego sũ qui deleo uuqͥtates tuas: ⁊ memor
ñ ero. tũ autẽ memor esto: ⁊ iudicem᷑. Dic itucͥ¬
tates tuas: ut iustificeris. Dulcia iudicia agenti
penitenti ã: cuua ip̃e dixit. Gaudiũ erit in celic
suꝑ uno peccatore peniciã agente: quã supͣ non¬
aginta noũe iustis. qui nõ indigͤnt penitentia.
Sidulcia sũt gͥ uidicia dñi: suauitatis fructus
ꝑcipe elaboremus. uis scire quã clulcia iudicia
dĩi: Non resurgũt impi ĩ iidicio. Qui autẽ
iudicio resurgunt: hũt spẽm uenie. qm̃ credi¬
diunt. Impĩ nou su̾t: peccatores ẽẽ possunt.
fidem hũt. ⁊ si culpam nõ decliuãt: ꝑfidem
creclunt. Qui aute credit in ip̃m: nõ iudicat᷑.¬
Dulcia gͦ iuidicia: credentib. Qui autẽ ño cre¬
dũt. nõ xp̃i iudicio dãpuati st̃ qui uenit nõ
ut iudicet mundũ. s ut saluet ⁊ redimat:
s ĩpietatis sue subiere iudiciũ. qui ĩ remissionẽ
peccatoꝵ cred̾e noluerunt. Nõ enĩ possũt ad

Expanded text:
eleo iniquitates tuas, et memor nonero.tu autem memor esto et iudicemur; dic iniquitates tuas, ut iustificeris. dulcia iudicia agenti paenitentiam, quia ipse dixit: gaudium erit in caelis super uno peccatore paenitentiam agente quam in nonaginta et nouem iustis qui non indigent paenitentia. si dulcia sunt igitur iudicia domini, suauitatis fructus percipere elaboremus. L is scire quam dulcia iudicia domini ?non resurgunt impii in iudicio. qui autem in iudicio resurgunt, habent spem ueniae, quoniam crediderunt. impii non sunt, peccatores esse possunt, fidem habent et, si culpam non declinarunt, per fidem credunt; qui autem credit in ipso non iudicatur.dulciaergoiudicia credentibus. qui autem non credunt, non Christi iudicio damnati sunt, qui uenit non ut iudicet mundum, sed ut saluet et redimat, sed inpietatis suae subiere iudicium, qui in remissionem peccatorum credere noluerunt: non enim possunt ad
Abbreviated transcription (Latin):
bem suam. Et suꝑ scẽt tuos: ⁊ in eos qui con¬
uertũt᷑ ad ip̃m corsuũ. Neruntam̃ ꝓpe tim̃tẽ
eum salutare ip̃iꝰ: ut inhabitet gła ĩ t̾ra nr̃a. T̃ o¬
tus hic lotus ihm dñm sonat. qui uiuificauit
mortuos. Laz arum ante passionem. plurimoᷤ
tẽpore ꝓpͥe passionis. Ip̃e est misericordia: ut po¬
te remissio peccõꝵ. Ides dicit ostende: qũe ud̾e
possit ĩ corpore. Nam dm̃ in maiestate sua iude¬
re nõ poterat. qr dm̃ nemo uidit unqͣm. diuidꝰ
ꝓpha desiderat uidere: queni sꝑat tenere. Qb̃e

Expanded text:
i conuertunt ad ipsum cor suum. uerumtamen prope timentes eum salutare ipsius, ut inhabitet gloria in terra nostra. totus hic locus Iesum dominum sonat, qui uiuificauit mortuos, Lazarum ante passionem, plurimos tempore propriae passionis. ipse est misericordia, utpote remissio peccatorum. ideo dicit \'ostende\', quem uidere possit in corpore; nam deum in maiestate sua uidere non poterat, quia deum nemo uidit umquam. auidus propheta desiderat uidere q
Abbreviated transcription (Latin):
t ueniat suꝑ me miscd̾ia
tua dñe: salutare tuũ scd̾m
elocunũ tuum. ¶Uid signisicet
psalmi colligendum putaui. Nant cũ ꝓpheca
postulet. ueniat suꝑ me miscd̾ia tua dñe: ue
tauit aduentũ. Nam ⁊ t̾ram quam bñdici
postulet satis notũ est: illam uidelicet que
peccatũ ĩ adam contͣrerat. cui dicit᷑ t̾ra es: ⁊ĩ
t̾ram ibis. Maledirerat autẽ deus nõ elem̃tũ
nat᷑e carnis: s carnẽ p̾uaricantiũ. Benedicitur
Benedicit᷑ caro gͥ ĩ xp̃o quam benedietus filius
dei asũpta hõinu̾s condicione suscepit. Et icł̃o
subdidit deus. tu conu̾tent iuiuficab̾ nos: ⁊ ples̾
tua lecabit᷑ in te. Ostende nob̾ dñe miscd̃iam tu¬

Expanded text:
dia tua, domine, salutare tuum sec undum eloquium tuum. quid significet serie colligendum putaui. nam cum propheta postulet: \'ueniat super me misericordia tua, domine, uentauit aduentum. nam terram quam benedici po- stulet satis notum, illam uidelicet quae peccatum in Adam contraxerat, cui dicitur: terra es et in terram ibis. maledixerat autem deus non elementum naturae carnis, sed carnem praeuaricantium. benedicitur benedicitur caro, quam benedictus filius dei adsumpta hominis condicione suscepit. Et ideo subdidit: deus, tu conuertens uiuificabis nos et plebs tua laetabitur in te. ostende nobis, domine, misericordi
Abbreviated transcription (Latin):
cebat. S nõ solũ odor: uerũ etiam cib sua¬
uis ĩ malo ẽ. Ergo cibꝰ suauis est xp̃s. In ũ¬
bra inquid eiꝰ cõcupiui: ⁊ sedi. Legem eñi
qͥescens : ĩ umbra xp̃i reqͥescebat. Bona ũbra:
que nos ab iniqͥtatis calore de fendit. Cui aũ
dubiũ. qd lex dei umbra sit xp̃i: Quid est lex
dͥei festi. neomenie sabatoꝵ. nͨ umbra futu¬
roꝵ e qui dies scd̾m legem moysi ⁊it udeant
serdies. ⁊ it̾um septimũ de̾m. ⁊ sic ꝑꝑetua scła:
Qui m̃sis scd̾m legem moysi ut sciens mensem.
scias pͥma mensis ueomenia. ⁊ uera sc̃a ĩ heo¬
meniis offerẽda: Qui scd̾m legẽ moysi aunꝰ
ex illis cõstat: de quib ait. Sex anint seruiet
hebreus. ⁊ septimo auno lib̾abit᷑: ut ĩueniãt᷑
ser aunr quib aliquis oꝑat᷑ t̾ram. Septimo
autẽ auuo remictet eam. ꝓselitis ⁊ pauꝑib
⁊ bestiis t̾re: qui septinꝰ anuꝰ quo cõcedunt᷑.
debita om̃ia hebreis. In hac umbra redͥescebat

Expanded text:
 uerum etiam cibus suauis in malo est: ergo cibus suauis est Christus.\' In umbra, inquit, eius concupiui et sedi: legem enim quiescens in umbra Christi requiescebat. bona umbra, quae nos ab iniquitatis calore sola defendit. cui autem dubium, quod lex dei umbra sit Christi? quid est lex diei festi neomeniae, sabbatorum, nisi umbra futurorum ? qui dies secundum legem Moysi, ut uideam sex dies et iterum septimum diem et sic perpetua saecula ? qui mensis secundum legem Moysi. ut sciens mensem sciam primam mensis neomeniam et uera sancta in neomeniis offerenda? qui secundum legem Moysi annus ex illis diebus constat, de quibus ait: sex annis seruiet Hebraeus et septimo anno liberabitur, ut inueniantur sex anni, quibus aliquis operatur terram, septimo autem anno remittet illam proselytis et pauperibus et bestiis terrae ? qui septimus annus, quo conceduntur debita
Abbreviated transcription (Latin):
cõcupissimꝰ. bene addit ꝓpheta dicens. ¶u̾te
ocd̃os meos ne iudeãt uanitatẽ : ĩu̾ia tua ui-¬
uifica me.
d̾it animꝰ cõcupiscat. Mistica eñi diffamꝰ ĩ t̾mi.
Utinam hac ĩ t̾ p̾tacione possimꝰ reuocare ad di¬
u̾sa circẽsiũ ludorũ atq theatialiũ spectacula
festinantes. Uanitas est illas quã ceruit. pauto¬
minũ aspͥc is: uanitas est. Luctatores aspicit.
uanitas ẽ. quia cernis eos de iuridibus fron¬
dibus luctãtes hab̾e coronas. Ini eñi ner sũt
luctatores. qui ad u̾sus huiꝰ scli luctãt᷑ illecebrĩ:¬
lestia m̃broꝵ. Gi quos currẽtes aspicis. uanitas
est: quia uane currũt qui ascendentẽ saluare
nõ possũt. Deniq recursus ip̃e te docet᷑ quisa
uane currũt: qͥ nõ directũ cõficiũt iter. obli¬
uiscentes suꝑiora: ⁊ ea que sũt post̾iora appe-¬
tentes. dnte nos est ip̃s. aute nos brauiũ

Expanded text:
concupiscimus, bene addidit Propheta dicens: Averte concupiscimus, bene addidit Propheta dicens: Averte oculos s meos, ne uideant uanitate s, in uia tua uiuifica me. derit, animus concupiscat; mystica enim differamus interim. utinam hac interpretatione possimus reuocare ad diuersa circensium ludorum atque theatralium spectacula festinantes! uanitas est illa quam cernis. pantomimum aspicis, uanitas est; luctatores aspicis, uanitas est. quia cernis eos de uiridibus frondibus luctantes habere coronas; illi enim ueri sunt luctatores, qui aduersum huius saeculi luctantur inlecebrlaestra membrorum. equos currentes aspicis, uanitas est, quia uane currunt qui ascendentem saluare non possunt. denique recursus ipse te doceat, quia uane currunt qui non directum conficiunt iter, obliuiscentes superiora et ea quae posteriora sunt adpetentes. Ante nos est Christus, ante nos brauium
Abbreviated transcription (Latin):
s omia hec de tͥmentũ arbitrat᷑ ut xp̃m lucret᷑.
et recte. Qd̾ eñi putamꝰ luicrũ ẽẽ peccunie: dãp¬
nũ ẽ aĩe qr uͥcutis est detͥmentũ. Ergo scd̾m eos
qui ita acceꝑũt ut optet ꝓpheta ĩ clinari corsiũ
ĩtestimonia ⁊ nõ ĩ auariciã : ⁊ nos congriumꝰ as
sensĩatq ucinã p̃cem sc̃i seq̃ntet oremꝰ qd ille ora¬
uit: et qd̾ oramꝰ imitem᷑ affectu. Ouid eñ mͥ ꝓ
dest si orem ut au̾tat cormeũ añs ab auaricia.
⁊ ip̃e dieb ac noctib peccunie qiuerã cõpendia:
Si oramꝰ sermone: cõpaciam᷑ ⁊ mẽte. Audit sẽ¬
sum nr̃m ih̾c ⁊ recognoscens duob istic nõ cõue¬
nire. sermoni ⁊ cupiditati: nõ exaudit loq̃ntem.
Et icłõ quibenc uolebat orare. dicebat. Orabo
sp̃u: orabo ⁊ m̃te. psailã sp̃u: psallã ⁊ m̃te. Ita
magis. audit orante: si asꝑuet᷑ auarciam. s
quia ĩ audi sum̃ ⁊ plerũꝙ uolentes au̾tere au
aspectu: ⁊ agrũ aut edificiũ uidentes alienũ

Expanded text:
arbitratur, ut Christum lucretur. et recte; quod enim putamus lucrum esse pecuniae, damnum est animae, quia uirtutis est detrimentum. ergo secundum eos, qui ita acceperunt, ut optet propheta inclinari cor suum in testimonia et non in auaritiam, et nos congruimus ad sensum. atque utinam precem sancti sequentes et oremus quod ille orauit et quod oramus imitemur affectu! quid enim mihi prodest, si orem ut auertat cor meum dominus ab auaritia et ipse diebus ac noctibus pecuniae quaeram conpendia? si oramus sermone, conpatiamur et mente; audit sensum nostrum Iesus et cognoscens duobus istis non conuenire, sermoni et cupiditati, non exaudit loquentem. et ideo, qui bene uolebat orare, dicebat: orabo spiritu, orabo et mente: psallam spiritu, psallam et mente. ita magis audit orantem, si aspernatur auaritiam. Sed quia inualidi sumus et plerumque uolentes auertere cor aspectu, et agrum aut aedificium videntes alienum,
Abbreviated transcription (Latin):
riciam pauꝑem ĩ hoc scło: s ĩ ꝑpecuũ diues suis laq̃¬
is suffocat᷑: cuiꝰ sensus ĩ uanitate est. Intenebris
ambulat: qui ĩ his laborat qiue sibi ꝓdesse nõ
possũt. uanitas est sollicitudo uite huius. Unde
nõ in crapula. ⁊ ebrietate. nõ ĩ deliciis corꝑis. s ĩ
cognicione p̃ceptoꝵ celestiũ : delectacionẽ nr̃i de¬

Expanded text:
ritia pauperem in hoc saeculo, sed in perpetuum diues suis laquritia pauperem in hoc saeculo, sed in perpetuum diues suis laqueis suffocatur, cuius sensus in uanitate est, in tenebris ambulat, qui in his laborat, quae sibi prodesse non possint. uanitas est sollicitudo uitae huius: unde non in crapula et ebrietate, non in deliciis corporis, sed in cognitione praeceptorum caelestium delecta
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpt̾ cecitatẽ cordis eoꝵ. Inos tam̃ gentes apłt di¬
cit. Iouoret gͥ gentilis ille qd̾ nõ didicit: ĩgnoret
qd nõ credidit. ⁊ ibi ignorare nõ ucet: qd̾ cõfit̾is.
xp̃s nõ ĩ uanitate uenit: s ĩ uirtute. Nõ ĩ flauit
sensũ hominis: s uiiificauit. Non cecitatẽ cordis :
s illuminacionem u̾itis oꝑatꝰ est. In flãmauit cor
tuũ ut cõp̃hendes : que mandatorũ celestiũ racio.
que anime sub stãcia. que uite fut᷑e gr̃a: ⁊ ĩ quo
statu post hec erimꝰ. Erige gͥ mentẽ. utere uat᷑ali
ĩgenio. ad imnaginẽ dei factus es: ut suꝑna aspi¬
cias. ⁊ t̾erena nõ queras. Noli curuare ceruicẽtuã:
mũdi p̃m̃dã pod̾e. Noli in herere auro atq argento:
te possid̾e aurũ. neꝙ argentũ ne nos auri atq
argenti cupiditas auara possideat. Noli gͦ in¬
serere collũ tuũ: diaboli laqueis. Transgulat aua¬

Expanded text:
propter caecitatem cordis eorum. illos tamen gentes apostolus dipropter caecitatem cordis eorum. illos tamen gentes apostolus dicit. ignoret igitur gentilis ille quod non didicit, ignoret quod non credidit: tibi ignorare non licet quod confiteris. Christus non in uanitate uenit, sed in uirtute, non inflauit sensum hominis, sed uiuificauit, non caecitatem cordis, sed inluminationem mentis operatus est. inflammauit cor tuum, ut conprehendas quae mandatorum caelestium ratio, quae animae substantia, quae uitae futurae gratia, in quo statu posthaec erimus. Erige igitur mentem, utere naturali ingenio; ad imaginem dei factus es, ut superna aspicias et terrena non quaeras. noli curuare ceruicem tuam mundi premendam pondere; noli inhiare auro atque argento, te possidere aurum atque argentum , ne nos auri atque argenti cupiditas avara possideat. Noli ergo inserere collum tuum diaboli laqueis. Stran
Abbreviated transcription (Latin):
trat. Iutrat mors ꝑ oscula: ⁊ ideo cauete nẽ
laq̃ic labioꝵ tuoꝵ alliget. Intrat mors : si te
meretͥr osculet᷑. Incrat mors. sicito ad quiescaᷤ
loq̃nti. Intrat mors: si loqͣris. Intrat si multũ
loqͣris. Ininultiloqͥo enĩ: peccatũ ĩ cͣiist᷑. Incrã
mors : etiam si nõ loqͣris. ⁊ rp̃m timeas cõfi¬
teri. Ore eñĩ cõfessio fit ad salutẽ. Intrat mor
eciam ꝑ cau̾nas auriũ: ⁊ id̾o aures spinis st̃
sepiende. ut illecebras meretͥtii sermonis er¬
cludas. hec moralia st̃: St̃ etiã mistici occłi.
quos au̾tere cdebeag auanitate. Est eñi et
sensuũ uanitas quã occłi aĩe tue ind̾e nõ de¬
beant: quia illi eam uident qͦs apłs dãpnã.
unde ip̃o magis auctore discamꝰ que uatutas
⁊ qui occłi sũt. Manifestũ est eñi plerosq
qui uanitate sensus si obscurati sũt corde.
⁊̃ alienati aiita dei. ꝓpt̾ ignoranciã que i p̃is ẽ

Expanded text:
trat. intrat mors per oscula, et ideo caue, ne te trat. intrat mors per oscula, et ideo caue, ne te laqueis labiorum suorum alliget. intrat mors, si te meretrix osculetur, intrat mors, si cito adquiescas loquenti. intrat mors, si loquaris, intrat mors, si multum loquaris — multiloquio enim peccatum incurritur —, intrat mors etiam si non loquaris et Christum timeas confiteri — ore enim confessio fit ad salutem —, intrat mors etiam per cauernas aurium et ideo aures spinis sunt saepiendae, ut inlecebras meretricii sermonis excludas. haec moralia. Sunt etiam mystic-i oculi, quos auertere debeas a uanitate; est enim et sensuum uanitas, quam oculi animae tuae uidere non debeant, quia illi eam uident quos apostolus damnat. unde ipso magis auctore discamus, quae uanitas et qui oculi sint. manifestum enim esse plerosque, qui uanitate sensus sui obscurati sunt pter ignorantiam quae in ipsis est,