comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ornat. Dubiꝰ. incertꝰ. qiͣ duarũ uiax. Dela¬
tor dictꝰ. eo qd̃ detegit qd̾ latebat. Dilator
qd̃ differt ad ꝓferendũ. Desidiosꝰ tardꝰ.pi¬
ger.a desidendo uocatꝰ. idẽ ualde sedendo
ide ⁊ residens a residendo. de enĩ bie augen¬
tis ẽ. Delirus. m̃te defectꝰ ꝑetatẽ ariotoya
E It pare. uł qd̾ a recto ordine ⁊ qiͣ a lira
aberret. Lira enĩ genꝰ arationis ẽ. cũ agͥco¬
le facta sem̃te dirigunt sulcos. in qͦ õĩs segeᷤ
decurrit. Demens icłe qͥ s amens id ẽ sine
m̃te uł qd̃ diminutionẽ habeat m̃tiͤ De¬
sipiens eo qd̃ minꝰ sapere incipit. ꝙͣ solebat.
Dãpnatꝰ ⁊ dãpnabilis. quoꝵ pͥor ia addictꝰ
frertus in loquendo expeditꝰ. exerere e¬
ĩ ꝑferre uł expedire ẽ. Fruditꝰ. qi ñ ru¬
minens. Efficax dictꝰ. qr nulła dificultatem
habet in qlibet re facienda. hinc sefficiens
a faciendo dictꝰ. Exspes qd̾ sit sñ spe. Est em̃¬

Expanded text:
ornat. 77. Dubius, incertus, quasi duarum viarum. Delaornat. 77. Dubius, incertus, quasi duarum viarum. Delator, dictus, eo quod detegat quod latebat. Dilator, quia differt ad proferendum. Desidiosus, tardus, piger, a desidendo vocatus, id est, valde sedendo idem et reses, a residendo ; de enim hic augentis est. 78. Delirus mente defectus per aeta vel quod a recto ordine et quasi a lira aberret. Lira est enim arationis genus, cum agricolae facta semente dirigunt sulcos, in quos omnis seges decurrit. Demens, idem qui amens; id est sine mente, vel quod diminutionem habeat mentis. Desipiens, eo quod minus sapere incipit quam quod solebat. Damnatus et damnabilis: quorum prior iam addictus ertus, in loquendo expeditus. Exerere enim proferre vel expedire est. Eruditus, quia non ruminens. Efficax dictus, quia nullam difficultatem habet in qualibet re facienda; hinc, et efficiens a faciendo dictus. Exspes, quod sine spe. E
Abbreviated transcription (Latin):
sñ spe deponunt᷑. Asuetudo aũ erat ap̃d ue¬
teres ut desꝑati añ ianuas suas collocaren¬
tur. uł ut extremũ sp̃m redderent t̃re. uł
ut possent a tñseuntib forte curari. qͥ aliqnͣ¬
dosimili laborauer̃t morbo. Degener aut
ignobilis. aut qd̃ sit impari genere. aut si
dũ sit genere optimo natꝰ. inhoneste tñ ui¬
uit. De crepitꝰ qd̾ morti sit ꝓpior. qi se ad
mortis tenebras uertat. sic̃ erepꝰculũ tẽpꝰ
noctis. alii decrepitũ dieunt ñ qͥ senectute
auulsus ẽ. s qͥ ia crepare desierit. id ẽ loqui
cessauerit. Dep̃ciatus. eo qd̾ sit uilis. nec ali¬
quo p̾tio dignꝰ. Dirus. p̃parcus. ⁊ teter. qͣsi
diuina ira in id actꝰ. nã dirũ dr. qd̾ diui
na ira infert᷑. alias. dirus magnꝰ Dehiscenᷤᷤ
aspiciat. uł otẽptui habeat. Dolosꝰ. insidi¬
osa uł malignꝰ ab eo qd̃ deludat. ut enĩ de¬
cipiat. occultã malitiã blandis sermonibꝰ

Expanded text:
sine spe deponuntur. Consuetudo autem erat apud vesine spe deponuntur. Consuetudo autem erat apud veteres ut desperati ante ianuas suas conlocarentur, vel ut extremum spiritum redderent terrae, vel ut possent a transeuntibus forte curari, qui aliquando simili laboraverant morbo. Degener, aut ignobilis, aut quod sit inpari genere, aut si dum sit genere optimo natus, inhoneste tamen vivit. Decrepitus, quod morti propior quasi ad mortis tenebras vertat, sicut crepusculum tempus noctis. Alii dicunt decrepitum non qui senectute avulsus est, sed qui iam crepare desierit, id est loqui cessaverit. Depretiatus, ab eo quod sit vilis nec aliquo pretio dignus. Dirus, praeparcus et teter, quasi divina ira in id actus. Nam dirum dicitur quod divina infertur ira. Alias dirus, magnus. Dehiscens, aspiciat, vel contemptui habeat. Dolosus, insidiosus, vel malignus, ab eo quod deludat. Ut enim decipiat, occultam malitiam blandis sermonibus
Abbreviated transcription (Latin):
łr doeilis ñ qd̃ sit doctꝰ s qd̾ docexi potest.
ẽ enĩ ingeniosꝰ s ad discendũ aptꝰ. Discipulꝰ
a disciplina dictꝰ. disciplina aũ a discendo uo¬
cata. Dispensator uocat᷑ cui credit᷑ dispensa¬
appendebant. Diues ab ere uocatꝰ. Decorꝰ
ꝑfectꝰ a decẽ dictꝰ. Dulcis. decens. cõpositꝰ.
a numero decẽ dictꝰ. hinc ⁊decorꝰ. ⁊ docibilis.¬
⁊ decibilis. Directꝰ eo qd̾ in rectũ uadit. Dĩ¬
lectꝰ a diligentia hec st̃ signa diligendi. De
libutꝰ. de oleo unctus ut athlete solent. uł
in ceromate pueri. hinc ⁊ delibutũ garidio.
id ẽ ꝑfusũ uł plenũ. Delieatꝰ qd̾ sit deliciis
pastus. uiuens in epulis. ⁊nitore. corꝑis. De¬
fessus semꝑ infirmꝰ. qͣ diu fessus. Debilis. qd
ꝑ bilẽ factꝰ sit fragilis. Bilis enĩ humor ẽ affici¬
ens corpꝰ. Decolor. qd̾ desit illi color. Desꝑatꝰ
uulgo uocat᷑ malus ac ꝑditꝰ:. nec ĩa ulliꝰ ꝓsꝑe¬
spei. dr aũ ꝑ similitudinẽ egroꝵ qͥ affecti ⁊

Expanded text:
ilis, non quod sit doctus, sed quia doceri potest; est enim ingeniosus, et ad discendum aptus. Discipulus a disciplina dictus, disciplina autem a discendo vocata. 67. Dispensator vocatur, cui ereditur aappendebant. 68. Dives ab aere vocatus. Decorus, perfectus, a decem. Dulcis . . . . Decens, compositus, a numero decem dictus. Hinc et decorus, et decibilis. 69. Directus, eo quod in rectum vadit. Dilectus a diligentia. Haec sunt enim signa diligendi. 70. Delibutus, de oleo unctus, ut athletae solent, vel in ceromate pueri. Hinc, et delibutum gaudio, id est, perfusum, vel plenum. Delicatus, quod sit deliciis pastus, vifessus, semper infirmus, quasi diu fessus. Debilis, quod per bilem factus sit fragilis. Bilis enim humor est afficiens corpus. Decolor, quod desit illi color. Desperatus vulgo vocatur malus ac perditus nec iam ulliusper similitudinem aegrorum qui affecti et
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ꝯfusio. Conuulsꝰ dr̃. cui sua ui aliq̃ adimint᷑.
uñ s ꝯuulsa nauis cui eminentia ui tẽpe¬
se osensionis. dicta eo qd̃ int̾currat alienũꝙ
nundinet corpꝰ hanc ⁊̃ & lenonem uocant.
Circũ foranꝰ qͥ aduocationũ causa cͥcũforat
n ouentꝰ uagat᷑. Collegiatꝰ. carpentariꝰ.¬

Expanded text:
et confusio. Convulsus dicitur, cui sua vi aliqua adimuntur. et confusio. Convulsus dicitur, cui sua vi aliqua adimuntur. Unde et convulsa navis, cui eminentia vi tempesae consensionis dicta, eo quod intercurrat alienumque nundinet corpus. Hanc etiam et lenonem vocant. Circumforanus, qui advocationum causa circum fora et conventus vagatur. Collegiatus. Carpentari
Abbreviated transcription (Latin):
ritis capite deminutꝰ q̃r. Columis. a colũp¬
na uocatꝰ. eo qd̾ erectꝰ ⁊ firmissimꝰ sit. Comptꝰ.
a coma dictꝰ. qd̾ sit capillis formosꝰ uł qr comã
nutrit. Calamistratꝰ a calamistro idẽ acu fer¬
reo in calami similitudinẽ facto. in qͦ ermnes
obtorquent᷑ ut crispi sint. qr in einere ca¬
lefacere solent. qͥ capillos crispant ut calami¬
strati sint. Corpulentꝰ. qd̾ sit corꝑe ualidꝰ ⁊ len¬
tis carnib. Crassus. a sagina corꝑis.a creando
carnes. Comesor a comedendo satis. ẽ enim
gule ac uentii immoderate deditꝰ. Caupo
pessimꝰ. de uino aquã faciens. Candidus canꝰ
Crispus. claudꝰ. curuus. Cecꝰ appellatꝰ qd̾ ca¬
reat uisu. ẽ enĩ luminib amissis. Cecꝰ ẽ qui
utroq ocło ñ uidet. Caducus a cadendo di¬
ctꝰ. idem  lunatieꝰ eo qd̃ cadere lune tpr̃e pa¬
ciat᷑. Confusꝰ a ꝯfusione sceleris appellatꝰ. ũn

Expanded text:
ritis capite deminutus dicitur. Colomis a columritis capite deminutus dicitur. Colomis a columna vocatus, eo quod erectus et firmissimus sit. Comtus a coma dictus, nutrit. Calamistratus, a calamistro, id est aco ferreo in calami similitudine facto, in quo crines obtorquentur, ut crispi sint: quem in cinere calefacere solent qui capillos crispant, ut calamistrati sint. Corpulentus, quod sit corpore validus et lentis carnibus. Crassus, a sagina corporis, a creando carnes. Comesor, a comedendo satis. Est enim gulae ac ventri inmoderate deditus. Caupo, pessimus de vino aquam faciens. Candidus bonusCrispus. Clodus. Curvus. Caecus appellatus, quod careat visum. Est enim luminibus amissis. Caecus est qui utroque oculo non videt. Caducus a cadendo dictus. Idem lunaticus eo quod certo lunae tempore patiatur. Confusus a confessione sceleris appellatus. Inde
Abbreviated transcription (Latin):
id ẽ sñ honore. Crudelis hoc ẽ erudus quẽ gre¬
ci homon appellant. ꝑ tͣnslationẽ qi ñ coctꝰ. nec¬
ẽ esui habilis. ẽ enĩ asper ⁊ durus. Carnifex.
qd̃ carnẽ affitiat. Cruciariꝰ. eo qd̾ sit cruce¬
dignꝰ. Collega. a colligatione societatis. ⁊ ami¬
cicie cõplexus dictꝰ Coetaneus. qiͣ cõpar eta¬
tis. Cõplex. qr uno pecc̃o uł cͥmine alteri est
applicatꝰ ad malũ ad bonũ uͦ nũꝗͣ. dicimꝰ cõpli¬
cem. Consors. eo qd̾ ad eũ ꝑtinet pars bonoꝵ.
latus a celeritate. qr qd̾ usus exigit ueloeiꝰ
uł loco affinis. Colonus. a colonia uł ab agro
colendo dictꝰ Curator. qd̾ curã ferat prie¬
ris. qͥ adhuc eiꝰ etatis st̃. ut negotia sua satiᷤᷤ
amministrare ñ possint. Cognitor a ꝯgnos¬
cendo causã dictꝰ. Clientes priꝰ colientes di¬
cebant᷑. a colendis patͥmoniis. Captꝰ. Capti¬
uus dictus. qi capite deminutꝰ ingenuita¬
tis enĩ fortuna excidit᷑ ab eo. unsa iurispe¬

Expanded text:
id est sine honore. Crudelis, hoc est crudus, quem Graeci ὠμὸν appellant per translationem, quasi non coctus nec esui habilis. Est enim asper et durus. Carnifex, quod carnem affidignus. Collega, a colligatione societatis et amicitiae conplexu dictus. Coaetaneus, quasi conpar aetatis. Conplex, quia uno peccato vel crimine alteri est adplicatus ad malum; ad bonum vero numquam dicimus conplicem. Consors, eo quod ad eum pars pertinet bonorum. latus a celeritate, quia quod usus exigit velocius vel loco affinis. Colonus a colonia, vel ab agro colendo dictus. 53. Curator, quod curam ferat pueris, qui adhuc ejus aetatis sunt ut negotia sua satis administrare non possint. Cognitor, a cognoscendo causam dictus. Clientes, pricebantur, a colendis patronis. Captus. Captivus dicitur quasi capite deminutus; ingenuitatis enim fortuna ab eo excidit, unde et ab iuris pe
Abbreviated transcription (Latin):
columis. a colũpna nom̃ habet. qiͣ erectꝰ
fortis. ⁊ stabilis. Inmarcescibilis. incorrup¬
tus ꝯsempit̾nꝰ qd̾ sit sñ marcore. atq langꝰ¬
re. In temeratꝰ. incorruptꝰ. ⁊ nulla temeria¬
te iuolatꝰ. Infirmꝰ qi sũ forma ĩd ẽ sñ calore
mbecillis qr sñ bactilo fragilis. Sinconstanisꝰ
nanis. leiuis. Inconstans qd ñ ẽ stabilis s ed
placet ei. rursus displicet. Iactans ul arro¬
gans ẽ. qͥ maioꝵ institutis ñ acqͥescit. s ꝓpͥ¬

Expanded text:
Incolomis a columna nomen habet, quasi erectus, Incolomis a columna nomen habet, quasi erectus, fortis et stabilis. Inmarcescibilis, incorruptus et sempiternus; quod sit sine marcore atque languore. Intemeratus, incorruptus et nulla temeritate violatus. Infirmus, quia sine forma. InbecImbecillis, quasi sine baculo, fragilis, et inconstans. Inanis, levis. 130. Inconstans, quia non est stabilis, sed quod placet ei rursus displicet. Jactans, vel arrogans est, qui majorum institutis non acquiescit, s
Abbreviated transcription (Latin):
incedunt. ⁊simulant qd̃ ñ st̃. nã hẏpocri¬
te dici ñ posst̾ ex qͦ foras exierint. Huma¬
tus qd̾ sit humo tectꝰ. id ẽ sepultꝰ
ngeniosus qd̾ intꝰ habeat uim gignendi
quãlibet artẽ. Inuentor dictꝰ ẽ qd̾ ea q̃
querit inuenit. uñ s ipsa q̃ appellat᷑ in
uentio. si uerbi originẽ retractemꝰ qͥd
aliud resonat nͥ qr inuenire ẽ in id ue¬
iuire qd q̃rit᷑. Interpres d̾r qd̾ int̾ partes
indicat mysteria int̃pres uocat᷑: qͣl ĩt̃
ea q̃ tnͣsfert. Iuridicus dr quia legum
iura dicit. Indoles ꝓpͥe ẽ imago quedã
nocuus cui nocitũ ñ sit.s apd̃ uetẽs u¬
trũq indifferens ẽ. Ilaris grecũ nom̃ ẽ.
ocundꝰ eo qd̾ sit semꝑ iocis aptꝰ. Silarita
t. a frequentia sic̃ iracundꝰ. Iocos iocisus
głosũ dicunt. Illustris nom̃ noticie ẽ. qd̾
clareat multis. splendore generis. uł sapĩe
uł uirtutis. cui otrariꝰ ẽ obscure natꝰ. In

Expanded text:
incedunt et simulant quod non sunt. Nam hypocriincedunt et simulant quod non sunt. Nam hypocritae dici non possunt, ex quo foras exierint. Humatus, quod sit humo tectus, id est sepultus. Ingeniosus, quod intus vim habeat gignendi quamlibet artem. Inventor dictus eo quod in ea quae quaerit invenit. Unde et ipsaventio, si verbi originem retractemus, quid aliud resonat nisi quia invenire est in id venire quod quaeritur? Interpres, quod inter partes indicat mysteria, interpres vocatur quia inter eam quam transferet. Iuridicus quia legum iura dicit. Indoles proprie est imago quaedam nocuus, cui nocitum non sit. Sed apud veteres utrumque indifferens est. Ilaris Graecum nomen est. Iocundus, eo quod sit semper iocntia, sicut iracundus. Iocosus, iocis usus. gloriosum dicunt. Inlustris nomen notitiae est, quod clareat multis splendore generis, vel sapientiae, vel virtutis; cuius contrarius est obscure natus. Idoneus.
Abbreviated transcription (Latin):
cͥca hoĩes amorẽ. ꝯmiserationis affectũ. rm̃
shumanitas dicta qua nos inuicẽ tuemur:
N abilis qd̾ sit ad habendu cõmodꝰ. atꝙ aꝑtꝰ
Honerosiis plus ẽ ꝙͣ honeratꝰ. sic̃ scelerosus. plꝰ¬
ꝙ̃ scelerat. Hirsutus ab eo qd sit hirtꝰ. ⁊pi¬
lis horridꝰ. Hy pocrita greco sermone in lati¬
nũ simulator int̃p̃tatur. qͥ dũ intꝰ malꝰ sit.
bonũ se pala ostendit: hypo enĩ falsũ crisin
iudiciũ int̾p̃tatur. nom̃ aũ hẏpocrite tractũ
ẽ ab spetie eoꝵ qͥ inspectaculis ꝯtexta facie
incedunt. distinguentes uultũ ceruleo mi¬
neoq colore. ⁊ cetis pigm̃tis habentes simula¬
chra oris lintea gypsata. ⁊ uario colore distin¬
cta. ñ nũꝙͣ ꝙ colla ꝙ manꝰ creta ꝑunguenteᷤ.
ut ad ꝑsone colorẽ ꝑuenirent. ⁊ppłm łu in
fallant ppłm dũ in ludis agunt. q̃ specieᷤ
argum̃toꝵ tñslata ẽ in his qͥ falso uultu

Expanded text:
circa homines amorem et miserationis affectum. Unde circa homines amorem et miserationis affectum. Unde et humanitas dicta, qua nos invicem tuemur. Habilis, quod sit ad habendum commodus atque aptus. Honerosus plus est quam honeratus, sicut scelerosus quam sceleratus. Hirsutus, ab eo quod sit hirtus et pilis horridus. Hypocrita Graeco sermone in Latino simulator interpretatur. Qui dum intus malus sit, bonum se palam ostendit. Ὑπὸ enim falsum, κρίσις iudicium interpretatuest a specie eorum qui in spectaculis contecta facie incedunt, distinguentes vultum ceruleo minioque colore, et caeteris pigmentis, habentes simulacra oris lintea gypsata, et vario colore distincta, nonnunquam, et colla, et manus creta perungentes, ut ad personae colorem pervenirent, et populum, dum in fallant populum, dum in ludis agunt. Quae species argumenti translata est in his qui falso vultu
Abbreviated transcription (Latin):
a uasis fictilib quȩ cassa ⁊ rimosa uasa ñ
tenent ea q̃ inieceris. fornicariꝰ. ꝯfornicatͥs
ẽ. cuiꝰ corpꝰ publicũ ⁊uulgare ẽ. hec sub ar¬
cuatis ꝓstrabat᷑. q̃ loca fornices dicunt᷑. pñ
feta. flens. qiͣ lacrimas fluens. fugitiuus
łosus a frequentia claritatis dictꝰ. ꝓ.c.g.
littera cõmutata. Itẽ głosꝰ a laurea dict᷑
que datur uictorib. Gnarus. sciens. cui ꝯt̾riꝰ¬
ẽ ignarus nesciens. Grauis. uenerabilis. ũn
tie gͣuitate ꝯsistit. Grandis. gracilis. Gran¬
deuus qiͣ grandis euo. Gratus. grãm seruais.
Gratificꝰ ab eo qd̾ gratis faciat bonũ. Gratiosꝰ
leticia nͨ uult. nec ualet tacere. sũptũ nom̃
ab auib garrulis. que importuna loqͤcita¬
te semꝑ strepunt. nec ũꝗͣ quiescunt. Ganeo
hoc ẽ aptꝰ. Honestus qd̃ nicħ habeat turꝑi¬
tudinis. nã qͥd ẽ honestas nͥ honor ꝑpetuus.
id ẽ qiͣ honoris status: Humanꝰ qd̾ habeat

Expanded text:
a vasis fictilibus, quae cassa et rimosa non a vasis fictilibus, quae cassa et rimosa non tenent quae inieceris. Fornicarius. Fornicatrix est cuius corpus publicum et vulgare est. Haec sub arcuatis prostrabantur, quae loca fornices dicuntur, undFeta. Flens, quasi lacrimas fluens. Fugitivus  est. Gloriosus a frequentia claritatis dictus, pro C G littera conmutata. Gloriosus a laurea dictus quae datur victoribus. Gnarus, sciens; cui contrarius ignarus, nesciens. Gravis, venerabilis. Unde tiae gravitate consistit. Grandis. Gracilis. Grandaevus, quod sit grandis aevo. Gratus, gratiam servans. Gratificus, ab eo quod gratis faciat bonum. Gratiosuslaetitia nec valentes nec volentes tacere. Sumtum nomen a graculis avibus, qui inportuna loquacitate semper strepunt nec usquam quiescunt. Ganeo, hoc est, aptus. 117. Honestus, quod nihil habeat turpitudinis. Nam quid est honestas nisi honor perpetuus, id est quasi honoris status? Humanus, quod habeat
Abbreviated transcription (Latin):
gendo ⁊ cõponendo aliqͥd. sic̃ qͥ capillos muli¬
erũ linit ⁊ ꝑtractat. ungit ꝙ nitidat. fallax.
qd̃ fando id ẽ loquendo decipiat. feruidꝰ
iracundꝰ. ira enĩ infłãmat. frendens qd̾ mi¬
nando frangit dentes. ⁊ cõprimat p̾mens.
Ferox eo qd̃ ferocitatẽ exerceat ut bestia.
Fur a furuo dictꝰ id ẽ a fusco. nã noctis utit᷑
tp̃re. factiosus ẽ int̾ obꝓbria cũ seditiosũ
accipi uolumꝰ. cũ uͦ gratiosũ ac potentẽ. qͣi¬
⁊ magne factionis. facinorosus a fact cõmis¬
so nominatꝰ. facit enĩ qd̾ alteri nocet. fẽ¬
mellariꝰ feminis deditus quẽ antiqͥ mulie¬
rariũ appellabant. fagitiosus eo qd̾ srequẽ¬
eius flagitet. atq appetat libidinẽ. furcifer¬
olim dicebatur qui obleue delictũ cogebat᷑
sa furcã cͥca uiã ferre. p̾dicans peccatũ suũ.
⁊ monere ceteros. ne qͥd simile pecearent. fu
tilis. uanꝰ. suꝑfluus. loquax.s ẽ metaphora

Expanded text:
gendo et conponendo aliquid, sicut capillos muligendo et conponendo aliquid, sicut capillos mulierum lenit et pertractat, unguit et nitidat. Fallax, quod fando, id est loquendo, decipiat. Fervidus, iracundus. Ira enim inflammat. Frendens, quod minando frangat dentes et conprimat. Fremens. Ferox, ab eo quod feritatem exerceat, ut bestia. Fur a furvo dictus est, id est a fusco. Nam noctis utitur tempore. Factiosus, inter opprobria, cum seditiosum accipi volumus: cum vero gratiosum ac potentem et quasi magnae factionis. Facinorosus a facti commisso nominatus: facit enim quod alteri noceat. Femellarius, feminis deditus, quem antiqui mulierariun appellabant. Flagitiosus, eo quod frequentius flagitet atque adpetat libidinem. Furcifer dicebatur olim qui ob levi delicto cogebatur sa, furcam circa viam ferre, praedicans peccatum suum, et monere caeteros, ne quid simile peccarent. 110. Futilis, vanus, superfluus, loquax, et est metaphora
Abbreviated transcription (Latin):
mouet. ꝯ sangius pulcͥtudinẽ. fedꝰ nom̃ ħt
ab hirco ⁊ hedo.f. littera addita. hunc uet̾es
in gͣui significatione ponebant. ut. sangͥne
qd̾ facile frangi potest. fessus. qĩ fissus. nec ĩa
corꝑe qd̾ magis ꝓpriũ ẽ. ⁊fessus rerũ a casu
uenientiũ. fatigatꝰ qiͣ fatis agitatꝰ. formido¬
losus a formidine sanguinũ dictꝰ. uł a for¬
dia fugiens ꝯtrabit sanguis. na timor sangͥ¬
nẽ gelat. qͥ coactꝰ gignit formidinẽ. uñ est
midolosus aũ cũ sit timidꝰ stimendu signi¬
ficat. fatuus idõ existimat᷑ dictꝰ. qr neꝙ qd̾
fatur ipse. neq qd̾ alii dicunt intelligit. fa¬
tuos originẽ ducere qͥd̾a putant amirato¬
rib fatue fauni uxoris fatidice. eosq pͥmũ fa¬
tuos appellatos. qd̃ p̃t̃ modu obstupefacti st̃
uatieiniis illiꝰ usq ad amentiã. fautor ab
eo qd̾ faueat ⁊ ꝯsentiat. fictor appellatꝰ a fin¬

Expanded text:
movet, et sanguis pulchritudinem. Foedus nomen habet movet, et sanguis pulchritudinem. Foedus nomen habet ab hirco et haedo, F littera addita. Hunc veteres in gravi significatione ponebant, ut Virg. Aequod facile frangi potest. Fessus, quasi fissus, nec iam corpore, quod magis est proprium; et fessus rerum a casu venientium. Fatigatus, quasi fatis agitatus. Formidolosus a formo, id est sanguine, dictus, cudia fugiens contrahit sanguis. Nam timor sanguinem gelat, qui coactus gignit formidinem, unde estmidolosus autem cum sit timidus, et timendum significat. Fatuus ideo existimatur dictus, quia neque quod fatur ipse, neque quod alii dicunt intellegit. Fatuos origine duci quidam putant a miratoribus Fatuae, Fauni uxoris fatidicae, eosque primum fatuos appellatos, quod praeter modum obstupefacti sunt vaticiniis illius usque ad amentiam. Fautor, ab eo quod faveat et consentiat. Fictor appellatus a fin
Abbreviated transcription (Latin):
partus enĩ assiduus eã debilem reddit.
acundus dictꝰ qd̾ facile potest fari. face¬
tus. qͥ iocos ꝙ lusus gestis ⁊ factis cõm̃dat
ã faciendo dictꝰ. fr̃ugalis. a fruge nominra
id ẽ afr uetu uł parsimonia siue ut alii uolui
a modestie tẽꝑantia. fenerator qͥ pecuniam
deponit apd̃ debitorẽ. qĩ fenoris auctor. nã
feniis pecunia ẽ. fenerator aũ latine dr̾. ÷ qui
dat mutuũ. ⁊ qͥ accipit. flam̃ pontifex idoloꝵ.
f elix dr qͥ felicitatẽ dat. selix qui accipit. ⁊ fe¬
lix ꝑ quẽ dat᷑ felicitas. ut felix tẽpꝰ felix locꝰ.
f idelis ꝓ eo qd̾ ab eo sit qd̾ dicit. uł ꝓmittit
bonũ. fãcilis. a faciendo. nec tardꝰ firmꝰ un
⁊ formosus. fortis qͦd fert adu̾sa. uł quecũꝙ
acciderint. si ue a ferro qd̾ sit durus. nec mol¬
liatur: formosꝰ a formo dictꝰ. formũ enĩ uet̾e̾s
calid̃u ⁊ feruens dixer̾t. feruor enĩ sangͥnẽ.

Expanded text:
Partus enim eam assiduusa debilem reddit. Partus enim eam assiduusa debilem reddit. Facundus dictus, quia facile fari possit. Facetus, qui iocos et lusus gestis et factis conmendat, a faciendo dictus. Frugalis a fruge nominatus, id est a fructu vel parsimonia, sive, ut alii volunt, a modestia et temperantia. Fenerator, qui pecuniam deponit apud debitorem, quasi fenoris actor: nam fenus pecunia est. Fenerator autem Latine dicitur et qui dat mutuum et qui accipit. Flamines, pontifices idolorum. Felix dicitur qui felicitatem dat, felix, qui accipit: et felix, per quem datur felicitas, ut felix tempus, felix locus. Fidelis, pro eo quod fit ab eo id quod dicit vel promittit bonum. Facilis, a faciendo, nec tardus. Firmus, unde et formosus. Fortis, quia fert adversa vel quaecumque acciderint: sive a ferro, quod sit durus nec molliatur. Formosus a forma dictus. Formum enim veteres calidum et fervens dixerunt. Fervor enim sanguinem
Abbreviated transcription (Latin):
Noy.s qui deicit ⁊ expellit a t̾minis eiuita¬
tis. Ext̾minatꝰ ab eo qd̾ sit extͣ t̾minossuos
eiectꝰ. sic ⁊ externꝰ. eo qd̃ sit aliene t̃re. Eges
gens. Exiguus multũ egenꝰ. ex enĩ ꝓ ualde
accipit᷑. Exilis. tenuis. qd̾ possit ꝗͣuis ꝑ angꝰ¬
tũ exire. Exesus. qr ꝑcomesus. est enĩ aridꝰ
tenius. exilis. Exhaustus. qr ꝯsũptꝰ ẽ. atꝙ
etiã in anis effectꝰ Exsangitis. qd̾ sit ext᷑
sanguinẽ. Exanimis. mortuus. exanimiᷤ
dictꝰ. nã antiqui ⁊ odi dicebant posus
sũ. hinc est exosus qͦ utimur: licet ĩa osus
ñ dicimꝰ. Exitiosus. eo qd̾ multis sit exitio.
Executor ab exequendo. iłe ⁊ exactor. Effra¬
ctor. qd̃ expugnator sit claustroꝵ. Efferatꝰ
m̃te ferma effectꝰultͣ humanũ modũ
qd̾ ẽ spado. hoꝵ qͥda coeunt. s tñ uirtꝰ in se¬
mine nulla est. liquorẽ enĩ habent semit¬
tunt. s ad gignendu in ane. atq inualidu.
Effeta ab eo qd̾ sit frequenti fetu exhausta.

Expanded text:
 qui deicit et expellit a terminis civitatis. Exterminatus, ab eo quod sit extra terminos suos eiectus. Sic et Externus, eo quod sit alienae terrae. Egens Egenus. Exiguus, multum egens. 'Ex' enim pro valde ponitur. Exilis, tenuis, quod possit quamvis per angustum exire. Exesus, quia percomesus; est enim aridus, tenuis, exilis. Exhaustus, quia consumptus est et inanis effectus. Exsanguis, quod sit extra sanguinem. Exanimis est mortuus. Exanimis dictus. Nam antiqui et odi dicebant et osus sum. Hinc est exosus, quo utimur, licet iam osus non dicimus. Exitiosus, eo quod multis exitio sit. Executor, ab exequendo. Idem et exactor. Effractor, quod sit expugnator claustrorum. Efferatus, mente ferina effectus et ultra humanum modum quod est spado. Horum quidam coeunt, sed tamen virtus in semine nulla est. Liquorem enim habent et emittunt, sed ad gignendum inanem atque invalidum. Effeta ab eo, quod sit frequenti fetu exhausta.
Abbreviated transcription (Latin):
Cupidꝰ a cupiendo multũ. id ẽ accipiendo uo¬
catus. Clamosus. qĩ calamos a calamo scił qd̾
sonat. Calũpniator falsi cͥminis accusator. a
caluendo id ẽ frustrando s decipiendo dictꝰ.
Caleulator a calculis idẽ lapidib minutis. qͦs
antiqͥ in manu tenentes numeros ꝯponebanͭ.
Compilator qͥ aliena dicta suis ꝑmiscet. sic̃ so¬
lent pigm̃tarii in pila diu̾sa mixta ꝯtundere
hoc scelere qͦndã accusabat᷑ mantuanꝰ ille ua¬
tes cũ qͦscłã uersus homeri tͣnsferens suis ꝑmiᷤ
respondit magnarũ ẽẽ uiriũ clauã hercu¬
lis extorquere de manu. Contumax ab eo q̃d̾
ꝯtẽpnat. Cromaticꝰ. qr ñ ꝯfundit᷑. nec colorẽ
mutat. grece enĩ croma color uocat᷑. Contu¬
meliosus. qr uelox ẽ ⁊ tumet u̾bis iniurie.
Contentiosus. ab intentione uocatꝰ. qr ñ ra

Expanded text:
42. Cupidus a capiendo multum, id est, accipiendo vo42. Cupidus a capiendo multum, id est, accipiendo vocatus. Clamosus, quasi calamosus a calamo, scilicet, quod sonet. Calumniator, falsi criminis accusator a caluendo, id est, frustrando et decipiendo, dictus. 43. Calculator, a calculis, id est, lapillis minutis, quos antiqui in manu tenentes numeros componebant. 44. Compilator, qui aliena dicta suis permiscet, sicut solent pigmentarii in pila diversa mista contundere. Hoc scelere quondam accusabatur Mantuanus ille vates, cum quosdam versus Homeri transferens suis permirespondit: Magnarum esse virium clavam Herculi extorquere de manu' Contumax, ab eo quod contemnat. Chromaticus, quia non confunditur nec colorem mutat. Graece enim χρῶμα color vocatur. Contumeliosus, quia velox est et tumet verbis iniuriae. Contentio
Abbreviated transcription (Latin):
nominari qui ꝑpetuã libidinis abstinentiã
pollicebant᷑. Celes dictus qr it̃ sͥ facit ad celu̾
Celebs conubii expers. qͣlia st̃ noĩa in celo qui
absq ꝯiugiis st̃. ⁊celebs dictꝰ qiͣ celo beatꝰ. Ce¬
licola eo qd̾ celũ colat. ẽ enĩ angłs. Contineis
⁊ in uexatione m̃tis ⁊ det̾hendi libidine. ⁊ oti
nens qd̾ se a multis malis abstineat. Clemens
sic̃ solet patronꝰ clientẽ. Concors a ꝯiuncti¬
one cordis ẽ appellatꝰ. nã sic̃ ꝯsors dr qͥ sortẽ
tus qd̾ undiq stat. nec in aliꝙͣ partẽ decli¬
nari potest. Considens. qd̾ sit in cunctis fidu¬
cia plenꝰ. Unde ⁊ceciliꝰ. si ꝯfidentiã habes. afi¬
de omĩa. Cautꝰ. a cauendo dictꝰ. Callidꝰ frau¬
dulent᷑ qd̾ calłe nouit Est aũ male ꝑitꝰ. Callid̾u aũ
uetẽs ñ ꝓ astuto tm̃. s etiã ꝓ astute dicto pone¬
bant. hc̃ ⁊ uersutũ. ab eo qd̃ animũ cito uertat

Expanded text:
nominari qui perpetuam libidinis abstinentiam nominari qui perpetuam libidinis abstinentiam pollicebantur. Caeles dictus, quia iter sibi facit ad caelum. Caelebs, conubii expers, qualia sunt numina in caelo, quae absque coniugiis sunt. Et caelebs dictus quasi caelo beatus. Caelicola, eo quod caelum colat; est enim angelus. Continens t in nens, quod se a multis malis abstineat. 36. Clemsicut solet patronus clientem. 37. Concors a conjunctione cordis appellatus; nam sicut consors dicitur qui sortem tus, quod undique stat, nec in aliquam partem declinari potest. Confidens, quod sit in cunctis fiducia plenus. Unde et Coecilius: Si confidentiam habes, confide omnia. 41. Cautus a cavendo dictus. Callidus, fraudulenuto tantum, 464 sed etiam pro astute docto ponebant. Hunc, et versutum, ab eo quod animum cito vertat.
Abbreviated transcription (Latin):
duab partib cõpositũ nom̃ aut pͥorẽ aut
sequentẽ litterã corrũpit. nã bñuolentia al¬
surdũ sonat. B̾landꝰ dulcis ⁊ inuitans ad fami¬
liaritatẽ sͥ. Brutꝰ qiͣ obrutꝰ. qr sensu caret. ẽ
enĩ sñ ratione. sñ prudenta. um̃s ille umꝰ
brutꝰ. ex sorore tarqͥnii suꝑbi genitꝰ eũ eund̾e
casũ timeret quẽ fr̾ mneiderat. qͥ ob diuitias
ꝯprudentiã ab auunculo fuerat occis uti¬
lem tpr̃is stulticiã simulauit. uñ etiã brut̾
ꝯgnominatꝰ. dũ uocaret᷑ iuniꝰ burrꝰ. Balbus
exsuꝑat. Biliosꝰ qd̾ sit semꝑ t̾stis ab humore
nigro qui bilis uocat᷑. Baburrus. stultꝰ ĩeptꝰ
Biothanatꝰ qd̃ ẽ bis mortuus. Tanatos enin
greco sermone mors dicituR.
Uarus a celo qd̃ splendeat uñ sclara dies ꝑpt̃
splendorẽ cel. Celsus a cęlo dictꝰ. qd̾ sit subli¬
mis ⁊ altꝰ q̃si cęlestis. Castus pͥmũ a castratione
nuncupatꝰ. postea placuit uet̾ib etiã eos sic

Expanded text:
uabus partibus conpositum nomen aut priorem aut sequentem litteram corrumpit. Nam benevolentia absurdum sonat. Blandus, dulcis et invitans ad familiaritatem sui. Brutus, quasi obrutus, quia sensu caret. Est enim sine ratione, sine prudentia. Unde et ille Iunius Brutus ex sorore Tarquinii Superbi genitus, cum eundem casum timeret quem frater inciderat, qui ob divitias et prudentiam ab avunculo fuerat occisus, utilem temporis stultitiam simulavit. Unde etiam Brutus est cognominatus, dum vocaretur Iunius. Burrus. Baexsuperet. Biliosus, quod sit semper tristis, ab humore nigro qui bilis vocatur. Baburrus, stultus, ineptus. Biothanatus, quod sit bis mortuus. Θάνατος enim Graeco sermone mors dicitur. Clarus, a caelo, quod splendeat. Unde et clara dies pro splendore caeli. Celsus a caelo dictus, quod sit sublimis et altus, quasi caelestis. Castus primum a castratione nuncupatus: postea placuit veteribus etiam eos sic
Abbreviated transcription (Latin):
luti furore qͦdã instinctus ac stupefactꝰ. Dic¬
tus aũ attonitꝰ. a tonitruoꝵ strepitu. ꝙͣͣ to¬
nitruo obstupefactꝰ. ⁊ uicino fulgore aut
tactu ꝑximꝰ. Allectus qd̃ sit pała electus.
Abactus. qd̃ sit ab actu remotus. Abortiuus
eo qd̃ ñ oriatur. s aboriatur ⁊ excidat᷑. Ad op¬
tiuris. qd̃ sit optatus pala infiliũ. Ambo ab
eo qd̃ ẽ. arc ꝙͥo nom̃ de greco in latinũ fac¬
tũ littera t̾cia demutata. Aliꝰ e multisch̃¬
tur utraq manu gladium tenens.
eatus dictꝰ qiͣ bene auctꝰ. scił ab habendo
qd̃ uellet. ⁊nicħ patiendo qd̃ nollet: ille
efficit᷑. Bonꝰ a uenustate corꝑis creditur
sponte ad bñ faciendũ paratꝰ. ꝯdulcis allo¬
quio. non aũ multũ distat benignꝰ a bono.
qr ⁊ ipse ad bñfaciendũ uidet᷑ expositꝰ. S
in eo differt. qr potest bonꝰ eẽ stristior

Expanded text:
luti furore quodam instinctus atque stupefactus; dicluti furore quodam instinctus atque stupefactus; dictus autem adtonitus a tonitruum strepitu, quasi tonitru obstupefactus et vicino fulgori aut tactu proximus. Adlectus, quod sit palam electus. Abactus, quod sit ab actu remotus. Abortivus, eo quod non oriatur, sed aboriatur et excidat. Adoptivus, quia est optatus palam in filium. Ambo, ab eo quod est ἄμφω, nomen de Graeco Latinum factum, littera tertia demutata. Alius e multis ditur utraque manu gladium tenens. Beatus dictus quasi bene auctus, scilicet ab habendo quod vellet et nihil patiendo quod nollet. Ille efficitur. Bonus a venustate corporis creditur sponte ad benefaciendum paratus, et dulcis alloquio; non autem multum distat benignus a bono, quia, et ipse ad benefaciendum videtur expositus. Sed in eo differt, quia potest bonus esse, et tristior,
Abbreviated transcription (Latin):
miser factꝰ efuriat ꝯsitiat. Auspex eo qd̾
auiũ auspicia intendat. sic̃ auceps. eo qd aueᷤ
capiat. Astrosꝰ ab astro dictꝰ. qiͣ malo sidere¬
natꝰ. Aenormis. eo qd̃ normã ⁊ m̃surã excedat.
Abactor ẽ fur ium̃toꝵ ꝯpecoꝵ. quẽ uulgo abi¬
gium uocant. ab abigendo scił. Atramꝰ alba¬
tus ille a ueste nigra. iste ab alba. Aduena. eo qd̃
aliunde adueniat. Alienigena. qd̃ aliene re¬
gionis sit. ⁊ ñ eiꝰ ubi ẽ. Item alienigena qͥ ex
alia gente genitꝰ ẽ. s ñ ex ea uͥ est. Accola. eo
qd̃ adueniens t̾rã colat. Agricola acolendo
agro. sic̃ siluicula. Assecla eo qd̃ sequat᷑ aliꝙͦ
lueri causa. Assiduus dicebatur apd̃ antiqͥͦs
qͥ assib ad erariũ expensũ ferendis erat.
⁊ in negociis ꝙͦ publicis frequens. uñ ꝑ .s.
appareat ⁊ uideat᷑. ⁊ p̾sto sit ad obsequiũ. at¬
tentus ut aliqͥd audiens teneat᷑. Attonitꝰ ue¬

Expanded text:
miser factus, esurit et sitiat. 13. Auspex, eo quod miser factus, esurit et sitiat. 13. Auspex, eo quod avium auspicia intendat, sicut auceps, quod aves capiat. Astrosnatus. Aenormis, eo quod normam et mensuram excedat. Abactor est fur iumentorum et pecorum, quem vulgo abigeium vocant, ab abigendo scilicet. Atratus et albatus: ille a veste nigra, iste ab alba. Advena, eo quod aliunde adveniat. Alienigena, quod alieni generis sit, et non eius ubi est. Item Alienigena, qui ex alia gente genitus est, et non ex ea ubi est. Accola, eo quod adveniens terram colat. Agricola, a colendo agro, sicut silvicola. Adsecula, eo quod sequatur aliquem lucri causa. Assiduus dicebatur apud antiquos qui assibus ad aerarium expensum conferendis erat, et in negotiis quoque publicis frequens; unde et peappareat et videatur et praesto sit ad obsequium. Adtentus, ut aliquid audiens teneat. Adtonitus, ve
Abbreviated transcription (Latin):
sũ suꝑ mensurã suã eleuet. dũ magnꝰ sͥ uidet᷑
de his q̃ agit. Attollens. qd se eleuet ⁊erigat.
Ambitiosus. qd̾ honores ambiat. Auidus dictꝰ
ab auendo. auere enĩ cupere ẽ. hinc sauarꝰ
nã qͥd ẽ atiarũ ẽẽ. ꝓgredi ultra ꝙͣ. sufficit.
Auarus ex eo dictus. qd sit auidus auri. unũꝙͣ
opib expleatur.s qnͣto plus habuerit. tan¬
to plꝰ cupiat. flacci suꝑ hoc ꝯcordante sen¬
Amariis a sapore tnslatũ nom̃ habet. ẽ enĩ
insuauis. nec nouit qͦ ꝙͣ. ad ꝯsortiũ suũ a¬
liqua inuitare dulcedine. Adulter uiola¬
tor maritalis pudoris. eo qd̾ alter alter ius
thoꝵ polluat. Anceps. huc ⁊ illuc fluctuans.
ac dubiꝰ istud an illud capiat. ⁊in ꝙͣ partẽ¬
declinet anxiꝰ. Atrox. qd tetris sit morib.
Abstemiꝰ a temeto id ẽ uino. qiͣ abstinens ui¬
no. Ablactatꝰ qĩ a lacte ablatꝰ. Aeger qd̾ agi¬
tatur infirmitate uł tristitia ad tẽpꝰ. Aegro¬

Expanded text:
sum super mensuram suam elevet, dum magnus sibi videtur sum super mensuram suam elevet, dum magnus sibi videtur de his quae agit. Attollens, quod se elevet et erigat. Ambitiosus, quod honores ambiat. 9. Avidus dictus ab avendo, avere enim cupere est. Hinc et avarus. Nam quid est avarum esse? progredi ultra quam sufficit. Avarus ex eo dictus, quod sit avidus auri, et nunquam opibus expleatur, et quantum plus habuerit, tantum plus cupiat, Flacci super hoc concordante sensapore translatum nomen habet. Est enim insuavis, nec novit quemquam ad consortium suum aliqua invitare dulcedine. Adulter, violator maritalis pudoris, eo quod alterius torum polluat. Anceps, huc et illuc fluctuans ac dubideclinet anxius. Atrox, quod sit tetris moribus. Abstemius, a temeto, id est, vino, quasi abstinens a vino. Ablactatus, quod sit a lacte ablatus. 12. Aeger, quod agatur infirmitate, vel tristitia ad tempus. Aegro
Abbreviated transcription (Latin):
dinis. qd̃ amore torq̃tur libidinis. Amabilis
aũ qd̃ sit amore dignꝰ. uł amore habilis. eo qͦd¬
rem. Astutꝰ ab astu uocatꝰ. qd ẽ callidi ⁊ cauti
hoĩs qͥ possit sñ ꝑiculo fortit̾ aliqͥd face̾. Argutꝰ
qr argum̃tũ cito inuenit in loquendo. Acer
in unãꝙͣꝙ formã uegetꝰ ac nimiꝰ. Alacer a
uelocitate & cursu. qi diceret᷑ aliger. Armiger
qd̃ arma gerat. Alacris letꝰ. alaerit᷑ gestiens
⁊ nulliꝰ rei nouitate turbatꝰ. Agilis ab agendo
aliqͥd celerit̾ sic̃ docilis. Aemulus eiꝰdẽ rei stu¬
diosus. qiͣ imitator & amabilis. alias inimicꝰ
inuenit᷑. Aequus. ẽ scd̾m naturã iustꝰ. dictus
ab eqͥtate. hoc ẽ ab eo qd̃ sit ȩqͣlis. um̃ sequitaᷤᷤ¬
sit alteri. eqͣlis euo. id ẽ coetaneus. Arrogans
qd̾ multũ rogatur. ⁊ ille fastidiosꝰ sit. Audax
ꝓp̾e ꝓ arrogante ponitur. Animosꝰ qd̃ animiᷤ
uł qiͣ animo firmatꝰ. Aelatus eo qd̃ semetip¬

Expanded text:
dinis, quia amore torquentur libidinis. Amabilis dinis, quia amore torquentur libidinis. Amabilis autem, quod sit amore dignus. Amasius, eo qrem. Astutus ab astu vocatus, quod est callidi et cauti nominis, qui possit sine periculo fortiter aliquid facere. Argutus, quia argumentum cito invenit in loquendo. Acer, in unamquamque formam vegetus ac nimius. Alacer, a velocitate et cursu, quasi diceret aliger. Armiger, quod arma gerat. Alacris, laetus: alacer, gestiens et nullius rei novitate turbatus. Agilis, ab agendo aliquid celeriter, sicut docilis. Aemulus, eiusdem rei studiosus, quasi imitator et amabilis. Alias inimicus invenitur. Aequus est secundum naturam iustus dictus, ab aequitate, hoc est ab eo quod sit aequalis; usit alteri aequalis aevo, id est, coaetaneus. Arrogans, eo quod multum rogetur, et ille fastidiosus sit. Audax, proprie pro arrogante ponitur. Animosus, quod sit et quasi animo firmatus. 8. Elatus, pro eo quod seip
Abbreviated transcription (Latin):
RiGO quoxdã nomi¬
nũ id est un ueniañ
ñ pene om̃ib patet.
proinde q̃d̾ã noscendi
grã hiuic oꝑi int̾ieci¬
mus. De qͥbda uocabu¬
go nominũ uñ ueni¬
at a phylosophis eã teneat ratione̾. ut ꝑ deno¬
minationẽ homo ab humanitate. sapiens asa¬
pientia nominet᷑. qr priꝰ sapĩa deinde sapieis.
tñ claret alia specialis in origine qͦrd̾a nõinũ
causa. sic̃ homo ab humo. un ꝓp̾e ẽ homo appel¬
latꝰ. ex quib exempli gr̃ã q̃d̾a in hoc oꝑe posui¬
mus. Aeros uir fortis ⁊ sapiens. Auctor ab au¬
gendo dictꝰ. auctorẽ aũ feminino genere dici
ñ posse. nã q̃d̾a st̃ q̃ in femininũ flecti ñ poᷤ¬
st̃ ut cursor. actor ab agendo. Alumnꝰ ab alen-¬
do uocatꝰ. licet qͥ alit ⁊ qͥ alit᷑ dici potest alum¬
Amicꝰ ꝑ diriuationẽ qiͣ animi custos. dictꝰ aũ
ꝓpͥe amicꝰ ab hamo id est a cathena caritatis.
uñ etiã ꝙ hami qd̾ teneant. Amator turpitu¬

Expanded text:
rigo quorundam nominum, id est unde veniant, non pene omnibus patet. Proinde quaedam noscendi gratia huic operi interiecimus. De quibusdam vocabugo nominum, unde veniant, a philosophis eam teneat rationem, ut per denominationem homo ab humanitate, sapiens a sapientia nominetur, quia prius sapientia, deinde sapiens; tamen claret alia specialis in origine quorundam nominum causa, sicut homo ab humo, unde proprie homo est appellatus. Ex quibus exempli gratia quaedam in hoc opere posuimus. Aeros, vir fortis et sapiens. Auctor ab augendo dictus. Auctorem autem feminino genere dici non posse. Nam quaedam sunt quae in feminino flecti non possunt, ut cursor. Actor, ab agendo. Alumnus ab alendo vocatus, licet et qui alit et qui alitur alumAmicus per derivationem quasi animi custos; dictus autem proprie amicus ab hamo, id est, catena charitatis; unde et hami, quod teneant. 5. Amator turpitu
Abbreviated transcription (Latin):
ds̃ hõib ñ ꝑ sub̾am inuisibiłe. s ꝑ creaturã
corꝑalẽ. ꝑ quã etiã ꝙ hõib apparere uoluit
qndo locutꝰ est. Dicit etiã apłs silinguiᷤ ho
angłi loquant᷑. ñ qd angłoꝵ alique lingne
st̃. s hoc ꝑ exaggerationẽ dr̾. Itẽ querit᷑ qua
lingua in futurũ homines loquent᷑. nusqũi

Expanded text:
ntiam invisibilem, sed per creaturam corporalem, per quam etiam et hominibus apparere voluit, quando locutus est. Dicit etiam Apostolus 1 Cor. angeli loquantur; non quod angelorum aliquae linguae sint, sed hoc per exaggerationem dicitur. Item quaeritur qua lingua
Abbreviated transcription (Latin):
gua locutꝰ est ds in pͥncipio mũdi dũ dicẽt
fiat lux. inueniri difficile est. nũdũ enĩ erant
lingue. Itẽ qua lingua insonuit ptꝰ ea ext̾iorib
hominũ. aurib maxime ad pͥmũ hominẽ lo¬
dicentis di. tu es filiꝰ m̃s dilectꝰ uͥ a qͥbd̃a credi¬
tur illa lingua una ꝙ sola q̃ fuit anteꝙͤ. eẽt
linguax diu̾sitas. in diu̾sis qͥppe gentib credi¬
tur. qd̾ eadẽ lingua d̾s illis loquat᷑ qua ipsi

Expanded text:
gua locutus est Deus in principio mundi, dum diceret, gua locutus est Deus in principio mundi, dum diceret, Fiat lux, invenire difficile est: nondum enim erant linguae. Item qua lingua insonuit postea exterioribus hominum auribus, maximum ad primum hominem lodicentis Dei: Tu es filius meus dilectus; ubi a quibusdam creditur illa lingua una et sola, quae fuit antequam esset linguarum diversitas. In diversis quippe gentibus creditur, quod eadem ling
Abbreviated transcription (Latin):
neȩ gentes in palato sermones feriunt. sic̃
greci ꝙ asiani. Om̃s occidentis gentes u̾ba.
in dentib frangunt. sic̃ itali ꝙ hispani.
S yrus ꝙ caldeus uicinꝰ ebreo est. ꝙ in ser¬
mone ꝯsonans. in plerisꝙ ꝙ litteraꝵ sono.
Quid̾a aũ arbitrantur linguã ipsã ẽẽ calde¬
am qr abrahã de caldeis fuit. qd̾ si hoc re¬
cipitur qͦmꝰ in daniele ebraiei pueri lingũa¬
quã ñ nouerant doceri iubent᷑: Omnẽ aut̃
lingua unꝰqͥsq hominũ siue greca siue lati¬
nã siue ceteraꝵ gentiũ. aut audiendo potest
tenere. aut legendo ex p̃ceptore accipere. Cũ
aũ om̃iũ linguarũ seientia difficilis sit euqͦ.
nemo tñ tam desidiosus est. ut in sua gente
positꝰ. sue gentis linguã nesciat. nã qͥd aliud
putandꝰ ẽ nͥ aniinalib brutis deterior: Illa
enĩ ꝓp̾e uocis clamorẽ expͥmunt. iste. detior
qͥ ꝓp̾e linguȩ caret noticia. Cuiꝰ modi aũ lin¬

Expanded text:
neae gentes in palato sermones feriunt, sicut neae gentes in palato sermones feriunt, sicut Graeci et Asiatici. Omnes occidentales verba in dentibus frangunt, sicut Itali et Hispani. Syrus et Chaldaeus vicinus Hebraeo est sermone, consonans in plerisque et litterarum sono. Quidam autem arbitrantur linguam ipsam esse Chaldaeam, quia Abraham de Chaldaeis fuit. Quod si hoc recipitur, quomodo in Daniele Hebraei pueri linguaquam non noverant, doceri jubentur. Omnem autem linguam unusquisque hominum sive Graecam, sive Latinam, sive caeterarum gentium, aut audiendo potest tenere, aut legendo ex praeceptore accipere. Cum autem omnium linguarum scientia difficilis sit cuiquam, nemo tam desidiosus est ut in sua gente positus suae gentis linguam nesciat. Nam quid aliud putandum est, nisi animalium brutorum deterior? Illa enim propriae vocis clamorem exprimunt, iste deterior qui propriae linguae caret notitiae. Cujusmodi autem lin
Abbreviated transcription (Latin):
egyꝑtii ꝙ syri. Quarta ionica. Qnta eolica qͣ
eolienses locutos dixert̃. ꝙ st̃ in obseruatiõe
grece lingue eiꝰ mod certa discrimina. Ser¬
mo enĩ eoꝵ ita ẽ disꝑtitꝰ. Latinitatiᷤᷤ aũ lin¬
guas qͣtrior ẽẽ qͥdã dixert̃. id est prisc̾ã. lati¬
nã. romanã. mixtã. Prisca ẽ qua uetustissi¬
mi italie sub iano & saturno usi st̃. incondita.
ut se habent carmina sabinoꝵ. Uatina. quã
sub latino ꝙ regib thusciȩ ꝙ cet̾i in latio st̃
Romana. q̃ post reges exactos a ppło romano
cepta ẽ: qua neuius. plautꝰ. enniꝰ uirgiliꝰ
poete: uł exoratorib graceus. cato. cicero. uł
cet̾ effuder̃t. Mixta. q̃ post imꝑiũ latiꝰ pro¬
motũ simul cũ morib ꝙ hõib m romanam
ciuitatẽ irrupit. integritatẽ uerbi ꝑ soloe¬
cismos & barbarismos corrũpens. Om̃s aũ
orientis gentes in gutture lingũa & u̾ba
collidunt. sic̃ ebrei ꝙ syri. Om̃s mediterra¬

Expanded text:
Aegyptii et Syri. Quarta lonica. Quinta Aeolica, qua se Aegyptii et Syri. Quarta lonica. Quinta Aeolica, qua se Aeolisti locutos dixerunt, et sunt in observatione Graecae linguae ejusmodi certa discrimina. Sermo enim eorum ita est dispertitus. Latinas autem linguas quatuor esse quidam dixerunt, id est, priscam, Latinam, Romanam, mistam. Prisca est, qua vetustissimi Italiae sub Jano et Saturno sunt usi, incondita, ut se habent carmina aliorum. Latina quam sub Latino et regibus Tusciae caeteri in Latio sunt Romana, quae post reges exactos a populo Romano gesta est, qua Nevius, Plautus, Ennius, Virgilius poetae: et ex oratoribus Graecus Cato et Cicero vel caeteri effuderunt. Mista, quae post imperium latius promotum simul cum moribus et hominibus in Romanam civitatem irrupit, integritatem verbi per soloecismos et barbarismos corrumpens. Omnes autem Orientis gentes in gutture linguam et verba collidunt, sicut Hebraei et Syri. Omnes Mediterra
Abbreviated transcription (Latin):
diuersitas exorta est in edificatione turrsᷤ
post diluuiũ. nã priꝰquã suꝑbia turris ilhꝰ
in diu̾sos signoꝵ sonos humanã diuiderq
societatẽ. una om̃iũ nationũ lingua fuit
lingue fuer̃t. Deinde plures gentes ꝙͣ lui¬
gue. qr ex una lingua multe gentes st̃ ex¬
orte. Uingue aut̃ dicte in hoc loco ꝓ uerbiᷤᷤ
que ꝑlinguã fiunt. genere locutionis illo.
quo is qui efficit ꝑ id qd̾ efficit᷑ nominatur
aũ lingue st̃ sacre. ebrea. greca. ꝙ latina. q̃
toto orbe maxime excellunt. his enĩ trib
linguis suꝑ erucẽ dñi a pilato fuit causa
tẽ. harũ trium linguaꝵ ognitio necessar ia
est. ut ad alterã recurrat᷑. dũ si quã dubita¬
tionẽ nõĩs uł int̾p̃tationis sermo uiiꝰ lin¬
gue attulerit. Greca aut̾ lingua int̾ ceteraᷤ
gentiũ clarior habet᷑. est enĩ & latinis ꝙ oĩb
linguis sonantior. cuiꝰ uarietas in qͥnq pay
om̃s gretie auctores. Tercia dorica ꝙͣ habeñ

Expanded text:
diversitas exorta est in aedificatione turris post diluvium. Nam priusquam superbia turris illius in diversos signorum sonos humanam divideret societatem, una omnium nationum lingua fuit, linguae fuerunt, deinde plures gentes quam linguae; quia ex una lingua multae sunt gentes exortae. Linguae autem dictae in hoc loco pro verbis quae per linguam fiunt, genere locutionis illo quo is qui efficit per id quod efficitur nominatur; sunt linguae sacrae: Hebraea, Graeca, Latina, quae toto orbe maxime excellunt. His namque tribus linguis super crucem Domini a Pilato fuit causa um harum trium linguarum cognitio necessaria est, ut ad alteram recurratur, dum si quam dubitationem nominis vel interpretationis sermo unius linguae attulerit. Graeca autem lingua inter caeteras gentium clarior habetur. Est enim et Latinis et omnibus linguis sonantior, cujus varietas in quinque paomnes Graeciae auctores. Tertia Dorica, quam habent
Abbreviated transcription (Latin):
descendat ꝑ aera ad t̾ras. hic aũ a sole resplen¬
det. dũ caue nubes ex adu̾so radiũ solis
accipiunt. & arcus speciẽ fingunt. cui ua¬
rios colores illa dat res. qr aqua tenuris.
aer lucidꝰ & nubes caligantes. irradiata

Expanded text:
descendat. Hic autem a sole resplendet, dum cavae nubes ex adverso radium solis accipiunt et arcus speciem fingunt; cui varios colores illa dat res, quia aqua tenuis, aer lucidus, et nubes caligantes, inradiata
Abbreviated transcription (Latin):
ex dicunt. ab arando
scilicet.
Actꝰ duplicatꝰ iugerum
facit. ab
ex eo qd̾ ẽ iunctũ uigeri nom̃
accepit. Iugerũ aũ ꝯstat longitudine pe¬
Actũ ꝓuintie boetice rustice¬

Expanded text:
em dicunt, ab arando scilicet. Actus duplicatus iugerum facit; ab eo quod est iunctum iugeri nomen accepit. Iugerum autem constat longitudine peActum provincie Betice rustic
Abbreviated transcription (Latin):
sus nestoriũ cum reliquis hereticis. una pa¬
trũ sententia ꝑdamnauit p̾dicans eadem
synodus xp̃m dm sic natum deuirgine. ut
in eo substantiam ⁊ diuinȩ ⁊ humanȩ con¬
fiteamur naturȩ. He sunt. iiͦiͦi. synodi princi¬
pales fidei doctrinam plenissime p̾dicantes.
s ⁊ siqua sunt concilia que sc̃i patres sp̃u dĩ
pleni sanxerunt. post istoꝵ quatuor auctori¬
tatem omni manente stabilito uigore.quoꝵ
gesta in hoc oꝑe condita continentur. Syno¬
dum autẽ ex greco int̾p̾tari comitatũ uel
cetum. conciliũ uͦ nomen tractum ex more
romano. tempore enim quo cause agebant᷑
conueniebant om̃s in unũ cominuniq in¬
tentione tractabant. unde & concilium a
cominum intentione dictũ quasi consili¬
um. nam cilia oculoꝵ sunt. unde &e consi¬
dium consiliũ. d in .l. litterã transeunte.
Cetus uͦ conuentus est uł congregatio. a co¬
eundo idest a conueniendo in unũ. unde ⁊

Expanded text:
sus Nestorium cum reliquis haereticis una pasus Nestorium cum reliquis haereticis una patrum sententia praedamnavit: praedicans eadem synodus, Christum Deum sic natum de Virgine, ut in eo substantiam divinae et humanae confiteamur naturae. Hae sunt quatuor synodi principales fidei doctrinam plenissime praedicantes. Sed et si qua sunt alia concilia, quae sancti Patres Spiritu Dei pleni sanxerunt, post istorum quatuor auctoritatem, omnium manent stabilita vigore: quorum gesta in hoc opere condita continentur. Synodum novimus ex Graeco interpretari comitatum vel coetum. Concilii vero nomen tractum ex more Romano. Tempore enim quo causae agebantur, conveniebant omnes in unum, communique intentione tractabant. Unde et concilium a communi intentione dictum, quasi communicilium. Nam cilia oculorum sunt. Unde et considium consilium dicitur, d. in. l. litteram transeunte. Coetus vero conventus est vel congregatio a coeundo, id est, conveniendo in unum. Unde et
Abbreviated transcription (Latin):
apłos symbolum tradiderunt. Inter cet̾a
autem concilia qͣtuor esse uenerabiles sy¬
nodos que totam principalit̾ fidem com¬
plectuntur quasi quatuor euangłia. uł
totidem paradysi flumina. Harũ prior m-¬
cena synodus. ccc.xuiii. ep̃oꝵ constantino
augusto imꝑante ꝑacta est. in qua arria¬
ne ꝑfidiȩ condemnatur blasphemia. quã
de in equalitate sc̃e trinitatis idem arrius
asserebat. consubstantialem do patri d̃m
filium eadem sc̃ã synodus ꝑ symbolum
consubstantialem patri ⁊ filio etiam sp̃m¬
sc̾̃m demonstrauit. dans symboli formam
quam tota grecoꝵ ⁊ latinoꝵ confessio in
eccłiis preducat. Tercia synodus ephesiana
sto edita. que nestorium duas ꝑsonas in xp̃o
asserentem iusto anathemate damnauit
ostendens manere in duab naturis unã
nano principe habita est in qua euticen con¬
stantinopolitanũ abbatem uerbi dii carniˢ
unam naturã ꝓnunciantẽ ⁊ eiꝰ defensorẽ
dioscorũ qͦnda alexandriȩ ep̃m. ⁊ ipsum rur¬

Expanded text:
os symbolum tradiderunt. § 1. Inter cetera autem concilia quatuor esse scimus venerabiles synodos, quae totam principaliter fidem complectuntur, quasi quatuor evangelia, vel totidem paradisi flumina. § 2. Harum prima Nicaena synodus CCCXVIII episcoporum Constantino Augusto imperante peracta est. In qua Arianae perfidiae damnata blasphemia, quam de inaequalitate sanctae Trinitatis idem Arius asserebat; consubstantialem Deo Patri, 265 Deum Filium eadem sancta synodus per symbolum consubstantialem Patri et Filio sanctum Spiritum demonstravit, dans symboli formam, quam tota Graecorum et Latinorum confessio in Ecclesiis praedicat. 8. Tertia synodus Ephesina psto edita, quae Nestorium duas personas in Christo asserentem justo anathemate condemnavit, ostendens manere in duabus naturis unamtiano principe habita est, in qua Euthychem Constantinopolitanum abbatem Verbi Dei et carnis unam naturam pronuntiantem, et ejus defensorDioscorum, quondam Alexandrinum Episcopum, et ipsum rur