comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tͣnsiret. s accessit gła. ñ recessit nata
absorta ẽ passibilitas. successit impᷤ¬
sibilitas. ꝑiit mortalitas: acqͥsita d
carm u̾bi coet̾nitas. Sic insimilitudinem
iapdis aq̃ durant᷑. Cristalꝰ eñ similitudo
iapidis ẽ ñ sua ꝑ se nat᷑a lapis: qi durata
aquȩ gelu sub̃a sic̃ aiunt phisici speciẽ
hanc efficit. Qd̃ ad p̾dictã mimutationẽ
carnis. apta similitudine referri. gregoriꝰ
phibet in ie zechiele cũ dic. Corpꝰ redẽpto¬
tis nr̃i qi usq ad mortẽ passiomi subiacu¬
it aq̃ similȩ uixta aliqͥd fuit: qr nascendo.¬
crescendo. lassescendo. esuriendo ⁊ sitiendo.
moriendo. usq ad passionẽ suã ꝑmom̃ta
tempoꝵ decuturrit. S qi ꝑ resurrectioĩs
su głam ex ipsa corruptiõe incorrupti¬
oĩs uͥtute ꝯualuit. qͣsi cristalli more ex aqͣ
duruit: ut in illo ⁊ hec eade nat᷑a. ⁊ ipsa
iã quȩ fuerat corruptionis mutabilitas
ñ eẽt. Aqua gͦ in cͥstallũ u̾sa ẽ. qnͣdo cor¬

Expanded text:
transiret, sed accessit gloria, non decessit nutura: absorpta est passibilitas, successit impassibilitas, periit mortalis, acquisita est carni verbi coaeternitas. Sic in similitudinem lapidis aquae durantur. Crystallum namque similitudo lapidis est, non suapte natura lapis, quia durata aquae substantia, sicut aiunt physici, speciem hanc efficit. Quod ad praedictam immutationem carnis apta similitudine referri Gregorius perhibet in Ezechielem, dum dicit: « Corpus Redemptoris nostri, quia usque ad mortem passioni subjacuit, aqcrescendo, lassescendo, et esuriendo, sitiendo, moriendo usque ad Passionem suam per momenta temporum decurrit. Sed quia per Resurrectionis suae gloriam ex ipsa corruptione in incorruptionis virtutem convaluit, quasi crystalli more ex aqua duruit, ut in illo et haec eadem natura, et ipsa jam, quae fuerat, corruptionis mutabilitas non esset. Aqua ergo in crystallum versa est, quando cor
Abbreviated transcription (Latin):
qͣntitate. s solũ qͣlitate. quȩ fluxa fuerat
insoliditatẽ tnseunte. in similitudinẽ la¬
pidis durat᷑: sic dm̃cꝰ ħo cui psallimꝰ ñ ꝑe
titate. ascendit pͥmũ qͣndo resurrexit.
ascendit inqmͣ illocalit̾ ad orientis .i. diui¬
nitatis de qua supͣdictũ. ꝯformitatẽ atq
cott̾nitatẽ. solapenitꝰ absorta qiͣ fluxa qͣli¬
late. scđm quã timut. potuitq tederes¬

Expanded text:
ntitate, sed solum qualitate, quae fluxa fuerat, in soliditatem transeunte, in similitudinem lapidis duratur, sic Dominicus homo, cui psallimus, non titate, ascendit primum, quoniam resurrexit, ascendit, inquam, in localiter ad orientis, id est divinitatis, de qua supradictum est, conformitatem atque coaeternitatem, sola penitus absorpta quasi fluxa qualitate, secundum quam timu
Abbreviated transcription (Latin):
uenerandꝰ ille antiquus dierũ. cũ mi¬
lib miliũ sibi ministrantiũ. ⁊ decies
milies centenis milib sibi assistentiũ
m illo throno suo flãmeo suscepit: dignã
cano capiti suo sententiã elocut᷑ꝰ. uixta
patrẽ ipsĩ sccłm carnẽ dd̃. sede adextͥs
meis ⁊ cet̾a. Qd̾ ñ sic accipiendũ ẽ ut hu¬
maniformii putant qd̃ d̃s ita ut nos¬
hinc dext̾am. atq inde habeat sunstͣm
ut humana forma circũscͥptꝰ sit. aut
hoc ipsũ qd̃ d̃s sedẽ dr flexis poplitib
fieri putandũ ẽ ne illud incidamꝰ saclegiui

Expanded text:
venerandus ille antiquus dierum cum millibus millium sibi ministrantium, et decies millies centenis millibus sibi assistentium in illo throno suo flammeo suscepit, dignam cano capiti suo sententiam elocutus, juxta patrem ipsius secundum carnem David: Sede a dextris meis, etc. . Quod si non sic accipimus, ut humaniformii putant, quod Deus ita, ut nos, dexteram hinc atque inde habeat sinistram, et humana forma circumscriptus sit, aut hoc ipsum, quod Deus sedere dicitur, flexis poplitibus fieri putandum est: ne illud incidamus sacrilegium,
Abbreviated transcription (Latin):
& pace roganda solliciti responsũ pacis
enisdẽ expectamꝰ: gaudemꝰ qͥde ut supͣ¬
dictũ ẽ inspe: s hocipsii gaudiũ spei
magna ex parte metꝰ inminuit. Et qr
sollicitudo hec salubris ẽ: cõpetent̃ hic
epłȩ finał aculeus. ⁊ ad intͦitũ ⁊ ad offe¬
rendã frequentat᷑: sic ueniet quẽ admo¬
dũ uidistis eũ eiuitẽ incęlũ. Tota aut̃
uis sententiȩ. tota pene huiꝰ eũgłicȩ
ammositas tubȩ mag̃ mea ꝑsonat dic-¬
tiuncula que u̾bo apposita ẽ. sic ueniet.
ꝑcutit enĩ acrit̾ infelicẽ suꝑbiã eoꝵ qͥ illũ
transfixert᷑. ꝑditãq mundi sapientiã. ac

Expanded text:
et pace roganda solliciti responsum pacis et pace roganda solliciti responsum pacis ejusdem exspectamus, gaudemus quidem, ut supradictum est, in spe, sed hoc ipsum gaudium spei, magna ex parte metus imminuit. Et quia sollicitudo haec salubris est, competenter hic epistolae finalis aculeus, et ad introitum, et ad offerendam frequentatur: Sic veniet quemadmodum vidistis eum euntem in coelum. Tota autem vis sententiae, tota pene hujus evangelicae animositas tubae magis in ea personat dictiuncula, quae verbo apposita est: Sic veniet. Percutit enim acriter infelicem superbiam eorum, qui illum transfix
Abbreviated transcription (Latin):
tona hominib ascendens in altũ ⁊ cap¬
niam cducens captiuitatẽ scił carnẽ. cuiꝰ
nat᷑a nras m̃tes in hoc scło tenet capti¬
uas. ita ꝓximoꝵ. utilitatib impenderit.
ut nichil ex eis in t̾ra defossum .i. in t̾renoͤ
usus pͣue detortũ ab usura sp̃uali uaca¬
re ꝑmiserit. S esto. Iienitur int̾dum
qͥ pbe uirilit̾q in huimͦ studiis brachiũ
suũ roborauerte.⁊ merito laudat᷑: qi cñ
desides alii midis ac desertis eant lat̾ib
hic multo milite stipat᷑ incedit: ⁊ illire¬
gi cũ decẽ milib occursurꝰ ẽ ad bellũ .i.
ad disceptationẽ iudicii. At ille rex iuxta
uenit: qr udelicet cũ hic seruus bonꝰ ⁊ fi¬
delis tantũ de factis suis rationẽ uix red¬
dere possit. ille dñs eiꝰ de cogitationib qͦ
rationẽ exiget cũ redierit: atq ita dupli¬
ci t̾rit᷑ int̾rogationũ exercitu. necesse ẽ
suis diffidat simplis ac dinndiatis respon¬
siomb. Igit᷑ dum legatione mittenda

Expanded text:
ibus ascendens in altum et captivam ducens captivitatem , scilicet carnem, cujus natura nostras mentes in hoc saeculo tenet captivas, ita proximorum utilitatibus impenderit, ut nihil ex eis in terra defossum, id est in terrenos usus prave detortum, ab usura spirituali vacare permiserit. Sed esto. Inveniuntur interdum qui probe viriliterque in hujusmodi studiis brachium suum roboraverit. Et merito laudatur, quia cum desides alii nudis ac desertis erant lateribus, hic multo milite stipatus incedit, et illi regi cum decem millibus occursurus est ad bellum, id est ad disceptationem judicii . At illi rex, juxta venit , quia videlicet, cum hic servus bonus et fidelis, tantum de factis suis rationem reddere vix possit, illi Dominus ejus de cogitationibus quoque rationem exigit, cum redierit. Atque ita duplici territus interrogationum exercitu, necesse est suis diffidat simplicibus ac dimidiatis responsionibus. Igitur dum de legatione mittenda
Abbreviated transcription (Latin):
quent᷑ ueri soł ꝯtẽplatores. ⁊ amatores
claritatis eiꝰ ubi ipse ẽ: quoꝵ amimȩ ĩtitũ
pennis cũ t̾renoꝵ despectu ad cȩlestia sui¬
uolant: nec ad t̾rã ꝓpt̾ cad auera sese iteni
et̃na oĩs creat᷑ȩ rationalis. Hoc inqnͣg
diũ diei p̾sentis p̾dicat offitiũ: s illudħi
ipsũ sollicitat gaudiũ. qd̃ parit̃ angł̃oꝵ
decantamꝰ uoces dicentiũ: sic ueniet qu¬
admodũ uidistis eũ ascendentẽ in celu

Expanded text:
quentur veri solis contemplatores et amatores claritatis ejus, ubi ipse 114 est, quorum animae virtutum pennis cum terrenorum despectu ad coelestia subvolant, nec ad terram propter cadavera sese iterumaeterna omnis creaturae rationalis . Hoc, inquam, gaudium diei praesentis praedicat officium, sed illud hoc ipsum sollicitat gaudium, quod pariter angelorum decantamus voce dicentium: Sic veniet quemadmodum vidistis eum euntem in
Abbreviated transcription (Latin):
apłoꝵ: qui ⁊ adorantes ut lucas referi
in se ꝑfectionẽ habentes carteatis. ficint¬
am hñt indie uidicii: ascendit inqm̃
ds milloꝵ iubilatione. s ascendit ⁊m
rarꝰ qͥsq ẽ qͥ ita pugnet ita legitime decte¬
cẽ clauoꝵq signa securꝰ aspiciat. ⁊ irie¬
ga reposcat ꝓ laboriosa militia tanti us¬
pbatoris donatiua. Immo ut scdm parabo¬
lan dictũ sit. ab ipso ꝓpositã. rar᷑ ẽ qͥ talen¬
ta que ħo hic ꝑegre ꝓficiscens sibi credi

Expanded text:
 qui adorantes, ut Lucas refert,in se perfectionem habentes charitatis fiduciam habent in die judicii. Ascendit, inquam, Deus illorum in jubilatione, sed ascendit et in rarus quisque est qui ita pugnet, ita legitime decercem clavorumque signa securus aspiciat, et irrega reposcat pro laboriosa militia tanti triumphatoris donativa, imo ut secundum parabolam dictum sit ab ipso propositam: Rarus est qui talenta, qu
Abbreviated transcription (Latin):
Om̃s gͦ gt̃s sic̃ i nit̾itu cantamꝰ plaudite
manib iubilate in uoce exultationis. plo¬
rante ⁊ merore seipsã ꝯsim̃te diaboli inui¬
d̃ia qi frustrata ẽ. mimo q ꝓfuit dũ nocere
Dñs inqmͣ ẽ. ⁊ in uniu̾sa t̾ra admirabile ẽ¬
nom̃ eiꝰ: excelsus. qi suꝑ celos eleuata ẽ mag¬
ificentia eiꝰ. t̾ribilis: qr quẽadmodũ ascen¬
dit. ita ad iudicandũ uinos ⁊ mortuos re¬
n̾tetur. Et hic rex magnꝰ. nc̃ milla sedet¬
cȩli curia actor ad dext̾am patͥs. honore coro¬
nat᷑ ⁊ gła. speciosꝰ ⁊ expectabilis rex milla
beata republica. patͥs ñ morti s & nũqmͣ
morituri heres: mortuus semel ⁊ult᷑ ñ mo
dens thesauros. iarcha pectoris sui recon¬
ditos. unde ⁊ dona dat hominib: alii fidẽ¬
alii sapientiȩ ł scientiȩ sermonẽ. alii discre¬
tione sp̃uũ. alii gen̾a linguaꝵ. alii int̾p̾ta¬

Expanded text:
o gentes, sicut in introitu cantamus, plaudite manibus, jubilate Deo in voce exsultationis , plorante et moerore seipsam consumente diaboli invidia, quia frustrata est, imo quia profuit, dum nocere abile nomen ejus excelsus, quia super coelos elevata est magnificentia ejus ; terribilis, quia quemadmodum ascendit, ita ad judicandos vivos et mortuos revertetur . Et hic rex magnus,  curia victor ad dexteram Patris, honore coronatus et gloria, speciosus et exspectabilis rex in illa sua beata republica, Patris non mortui, sed et nunquam morituri haeres, mortuus semel, et ultra jadens thesauros, in arca pectoris sui reconditos, unde et dona dat hominibus , alii sapientiae vel scientiae sermonem, alii discretionem spirituum, alii genera lingua
Abbreviated transcription (Latin):
Itẽq homo filiꝰ hominis inquit ut dictũ ẽ
de t̾ra carnis ꝯceptꝰ ⁊ nat᷑ erat: ⁊ cũ hec in
t̾ra ꝯsistens loquebatur. ñ in celo erat. s in
t̾ra gradiebatur: paulopꝰt capiendꝰ. crucifi¬
gend̾. in t̾ra sepeliend̾. Igit᷑ quẽ admodum

Expanded text:
Itemque homo, Filius hominis, qui, ut dictum est, de terra carnis conceptus, et natus erat, et haec in terra consistens loquebatur, non in coelo erat, sed in terra gradiebatur, paulo post capiendus, crucifigendus, in terra sepeliendus. Igitur quemadmodum
Abbreviated transcription (Latin):
angłicȩ sub̃ȩ ẽ. iudelicet rationalis atq
immortalis: hac sola ut angłs qͦ a creato¬
re distans substantiali differentia qd̃ crea¬
tura ẽ. Itaq ⁊ ad angłicȩ creat᷑ȩ exultati¬
onẽ illõ attinet: qd̃ d̃s homo factꝰ ẽ. Igit᷑
ut sup̃ dictũ ẽ ut eẽt qͦ creator ati crat᷑a
firimꝰ nectẽtur. hic in rẽpublicã creators
ens potestatẽ ñ sͥ usur paret. s nixta apłl
do ⁊ patͥ regnũ traderet dicens. ut sup̃
positũ ẽ ⁊ mea oĩa tua st̃. ⁊ tua oĩa mei
sunt. Atq hic ẽ modꝰ cõmunicationis
similitudinis: quã intendens ate. itt sitꝰ
in nob̃ unũ. sic̃ ⁊ nos unũ sumꝰ. Ouam
unũ ⁊ aĩa una: nͨ qͥs qm eoꝵ que possi¬
debat aliqͥd sinĩ ẽẽ dicebat. Dnudebat᷑

Expanded text:
antiae est, videlicet rationalis atque immortalis, hac sola, ut angelus quoque a Creatore distans substantiali differentia, quod creata est. Itaque et ad angelicae creaturae exsultationem illud attinet, quod Deus homo factus est. Igitur, sicut supra dictum est, ut esset quo Creator atque creatura firmius necteretur, hic in rempublicam Creatorisens, potestatem non sibi usurparet, sed juxta Apostolum, Deo et Patri regnum traderet , dicens, ut supra positum est: Et mea omnia tua sunt, et tua mea sunt. Atque hic est modus communicationis et similitudinis, quam intendens ait: ut sint in nobis unum, sicut et nos unum sumus. Quem unum et anima una, nec quisquam eorum quae possidebat, aliquid suum esse dicebat.
Abbreviated transcription (Latin):
nemo int̾rogat ex uob̾ me qͦ uadis. nullo
mͦ meliꝰ accipit᷑ qmͣut idẽ sit qd posteriꝰ
dicit. uenit hora ut disꝑgamim ⁊ me
solum relinquatis. eadẽ ꝯquestione qua
ꝑ ꝓpħ̃am dixerat. Torcular calcaui solus:
in cruce rogauerit qd̵ in morte clamau̾it:
paulꝰ asserit de illo. dicens. Qui in dieb
carnis sue p̾ces supplicationesq ad eum
qͥ illii saluũ face̾ possit a morte cũ clamo
re ualido ac multis lacrimis offerens.
exauditꝰ ẽ ꝓ sua reuerentia. Non enim
postqim̃ ascendit in celum clamat. ut
saluetur a morte. bͦ nec rogat ut para¬
clyt̃ nob detur s llat: iam extime uteis
data s potestate incelo & int̾ra. d men
ce rogauit. ut pote paulominor ab an⁊
ascendens autẽ in celum. ego mitã pre¬

Expanded text:
 nullo modo melius accipitur, quam ut dictum sit quod posterius dicit: Venit hora ut dispergamini et me solum relinquatis , eadem questione, qua per prophetam dixerat: « Torcular calcavi solus, in cruce rogaverit, quod in morte clamaverit, Paulus asserit dicens de illo: « Qui in diebus carnis suae preces supplicationesque ad eum, qui illre valido ac multis lacrymis offerens, exauditus est pro sua reverentia . » Non enim postquam ascendit in coelum, clamat ut salvetur a morte, ergo nec rogat, ut Paracletus nobis detur, sed dat, jam extunc utens data sibi potestate in coelo et in terra . Sed in cruce rogavit, utpote paulo minor ab angelis ; ascendens autem in coelum ego mittam « pro
Abbreviated transcription (Latin):
aͦ filio. do ⁊ homine. in qͥ nat a humas
sic dnimȩ unita ẽ naturȩ. ut cũ illa ꝑso¬
nã duplicare ñ ualeat. adeo ꝯeordiȩ ⁊ cari¬
catis fecunda. ut nulla unqͣm defuerit il
n sc̃i septiforis sp̃c gra. S ecce in his plu¬
rib Nonge minꝰ habentib tanta cõmu
qͦ nichil ꝓpͥũ. s oĩa sinit cõminia. De corꝑa¬
lib liquet qͣnta sit cõmumioĩs caritas. q

Expanded text:
 Filio Deo et homine, in quo natura humana sic divinae unita est naturae ut cum illam personam duplicare non valeat, adeo concordiae et charitatis fecunda, ut nulla unquam defuerit illi sancti septiformis Spiritus gratia. Sed ecce in his pluribus et longe minus habentibus tanta communquoque nihil proprium, sed omnia sunt communia. De corporalibus liquet, quanta sit communionis charit
Abbreviated transcription (Latin):
scĩ sp̃c: cuiꝰ uniu̾sa plenitudo quȩ nulla
incarnationẽ effusa ẽ. bene ꝑ cormi oll
designata ẽ qͦ dd in secreto pat̾nȩ domꝰ
ut ignoraret saul unctꝰ ẽ. Et sic̃ uituł
quẽ ex p̾cepto dĩ tulit secum samuel fe¬
lis nat᷑a hominis. quȩ in mundo appa¬
ruit fefellit diabolũ ut nesciret quid
actum eẽt in ut̾o uirginis: nec aliud
quid opinaretur in xp̃o nisi qd̾ foris osten¬
debat caro passibilis.i. hominẽ purum.
pom̃ia nr̃ȩ obnoxiũ corruptiomi ut pu¬
cabat carnẽq peccati. Dep̾hendit tantũ¬
ꝓcessu tẽporis posse illii ꝯtire sue tẏran¬
nce dominationi. quẽ admodũ ⁊ saul
pat᷑ uenit hora clarifica filiũ tuũ ut filiꝰ
nuis clarificet te: statĩq subungit. sicut
dedisti ei potestatẽ om̃is carnis ut om̃e
qd dedisti ei det eis uitã ec̃ña. tale ẽ acsi
dicat dd ꝑsequente saul in deserto ziph
siue in deserto maon. ad petrã diuidentẽ
qnͣdo desꝑabat se euadere posse a facie

Expanded text:
cujus universa plenitudo, quae in illam incarnationem effusa est, bene per cornu olei designata est, quo David in secreto paternae domus, ut ignoraret Saul, unctus est. Et sicut vitulus, quem ex praecepto Dei tulit secum Samuel, felis natura hominis, quae in mundo apparuit, fefellit diabolum, ut nesciret quid actum esset in utero Virginis, nec aliud quid opinaretur in Christo, nisi quod foris ostendebat caro passibilis, id est hominem purum, per omnia nostrae obnoxium corruptioni, ut putabat, carnemque peccati; deprehendit tamen processu temporis posse illum contraire suae tyrannicae dominationi, quemadmodum et Saul Pater venit hora, clarifica Filium, ut Filius tuus clarificet te, statimque subjungit: sicut dedisti ei potestatem omnis carnis, ut omne quod dedisti ei, det eis vitam aeternam , tale est ac si dicat David persequente Saul, in deserto Ziph, sive in deserto Maon ad petram dividentem, quando desperabat posse evadere a facie
Abbreviated transcription (Latin):
apłoꝵ. Nãq in eo qd̾̃ ait plaudtemanib:
⁊ oꝑatio. ⁊ supͣdicta caritatis cõmunicatio
breuit̃ cõm̃dat᷑. In plausu eni lecitia: ma¬
nuũq ꝯclusio ꝯspicit᷑. Ita gͦ manib plau¬
dere uibem᷑. ut hilari caritate qͥcqͥd habe

Expanded text:
apostolorum. Nam in eo ait, plaudite manibus, et operatio, et supradicta charitatis communicatio, breviter commendatur. In plausu enim laetitia, manuumque concussio conspicitur. Ita ergo manibus plaudere jubemur, ut hilari charitate quidquid ha
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ innotuit hominib ad ipsoꝵ salutẽ. ho¬
mines quippe sine noticia ł fide eiꝰ ñ sal¬
uarent᷑: recte hȩc ut dictũ ẽ. oratio legitur
qua hoc ipsum orauit in anima ꝑpassio¬
nis uam. ꝑ mortiferi torrentis potũ ad
illã iturus głam. Notandũ aut̃ qd cum
dixiss clarifica filiũ tuũ ut filiꝰ tuus clari¬
ficet te. ꝓtinus adumxit. Sic̃ dedisti ei po

Expanded text:
est, innotuit hominibus ad ipsorum salutem: hoest, innotuit hominibus ad ipsorum salutem: homines quippe sine notitia vel fide ejus non salvarentur. Recte haec, ut dictum est, oratio legitur, qua hoc ipsum oravit, jamjam per passionis viam, per mortiferi torrentis potum ad illam iturus gloriam. Notandum autem, quod cum dixit: Clarifica Filium tuum, ut Filius tuus clarifice
Abbreviated transcription (Latin):
peccatorib loqui se indicat idem apls: sic
incipiens. Confitemini alterutrũ peccata
in pͥncipio accusator ẽ siri. i. ab accusatio¬
ne sui incipit iustificari. Peccatorem gͦ
s accusatione sua iustificatum illa con¬
cludit uniuersalis sententia. Multum
enim ualet dep̾catio iusti assidua. Et ic¬
crreo illi exemplo qͦ licet uti qd̃ ꝓpositũ ẽ
de iusto helya: ut pulsans si non anncitiȩ
causa. sicut in euugłio dictum ẽ. saltem
improbitate ꝑseuerantiȩ uincat. De mis¬
illa pontur eiũgłii lectio: qua sioni dñi
dñs iħc mox tradendus subleuatis ocłis
incęlũ dixit. Pat̾ uenit hora clartfica fili¬
umtuum: ut filiꝰ tuus clarificet te. Causa
aut̃ cur in huiꝰ sollẽpnitatis p̾uentione le¬
gat᷑ hec ẽ: qr qd̾ tc̃ orauit passuꝰ. qndo ascen¬
dit cõplecũ ẽẽ innotuit hominib: iudeli¬
cet qr moriens sic̃ in eanticis dicit. ascendit.
ipalma: ⁊ resurgens app̾hendit fructꝰ

Expanded text:
peccatoribus loqui se indicat idem apostolus, sic peccatoribus loqui se indicat idem apostolus, sic incipiens: « Confitemini alterutrum peccata in principio accusator est sui , » id est ab accusatione sua incipit justificari. Peccatorem ergo, sed accusatione sua justificatum, illa concludit universalis sententia. « Multum enim valet deprecatio justi assidua , » et idcirco illi exemplo quoque licet uti, quod propositum est de justo Helia, ut pulsans, si non amicitiae causa, sicut in Evangelio dictum est, saltem improbitate perseverantiae vincat . CAilla ponitur evangelii lectio, qua Dominus Jesus mox tradendus; Sublevatis oculis in coelum, dixit: Pater, venit hora, clarifica Filium tuum, ut Filius tuus clarificet te . Causa autem cur in hujus solemnitatis praeventione legatur, haec est: Quia quod tunc oravit passurus, quando ascendit, completum esse innotuit hominibus, videlicet, quia moriens, sicut dicit in Canticis, ascendit in palmam, et resurgens apprehendit fructus
Abbreviated transcription (Latin):
Utrorumq salutares ⁊ oportunȩ traditi¬
ones eodem celebrantur offitio. qͦ cõmonem᷑
ꝑ euugłicam similitudinem ꝑseuerare pul¬
santes ad ostium amici scił dm̃ nr̃i iħu
ri eus cum ipso sunt in cubili: quia uide¬
licet ex quo ascendens in altum captiuã
duxit captiuitatem in templa sua tãqm
in cubile receptus. illic post laborem passio¬
nis in lectulo consummate glȩ requiescit.¬
& cum eo pueri eius .i. sci qui de mundi
huius laborib exierunt: atq inde sicut
m introitu cantamus exaudit uocẽ nr̃am
si quemadmodum in offerenda dicimus
surgat amicus ille euugłicus & det amico
suo panes qͦt qͦt ht necessarios. Epła pul¬
santem ad amici ianuam competenter
ammat ad ꝑseuerantiam. de helia ꝓfereis
exemplum. ut argumentemur a simili
posse amicum iunci improbitate pulsan¬
di. Nec desꝑet is qui pulsat. eo qd sit pec¬
cator. ⁊ exemplum ꝓpositum ẽ de iusto:
peccatorib enim ꝓpositum ẽ. Siquidem

Expanded text:
Utrorumque salutares et opportunae traditiUtrorumque salutares et opportunae traditiones eodem celebrantur officio, quo commonemur per evangelicam similitudinem, perseverare pulsantes ad ostium amici , scilicet Domini ri ejus cum ipso sunt in cubili , quia videlicet ex quo ascendens in altum captivam duxit captivitatem , in templa sua tanquam in cubili receptus, illic post laborem passionis in lectulo consummatae gloriae requiescit, et cum eo pueri ejus, id est sancti, qui de mundi hujus laboribus exierunt. Atque inde, sicut in introitu cantamus, Exaudivit vocem nostram , si quemadmodum in offerenda dicimus:surgat amicus ille evangelicus, et det amico suo panes, quotquot habet necessarios . Epistola pulsantem ad amici januam competenter animat ad perseverantiam, de Elia proferens exemplum, ut argumentemur a simili, posse amicum vinci improbitate pulsandi. Nec desperet qui pulsat, eo quod sit peccator, et exemplum propositum est de justo. Peccatoribus enim propositum est. Siquidem
Abbreviated transcription (Latin):
splendide collocatum. dictumq sͥ fuiss
o constantine uince in hoc: uissit uiros
eruditos ex auro Napidib p̾ciosis in
uexillum. sc̃ȩ crucis transformari signũ:
qd̾ labarum uocabatur. Hoc signũ em̃
bellicum int̾ alia p̾tiosuis erat: eo quod
imꝑatorem p̾cedere. ⁊ adorari illud ami¬
litib moris esset. Sciendum aut̃ has ro¬
gationes tͥduanas letama maiore. quam
beatus Greõ instituit esse antiquiores.
Si quidem a quintodecimo zenonis anno
imꝑii qd̾ mamimertus ep̃e p̾dictas roga¬
tiones instituit usq ad nonum mauri¬
cii imꝑatoris annum quo diluuium
magnum infinib uenetie ⁊ liguriȩ ⁊
ytaliȩ factum est quale post noe tempꝰ
non creditur fuisse. ⁊ subsequutã e uesti¬
gio pestis ingumaria: qua cum romanꝰ
ppłs pene deleretur. ores oniꝰ adhuc leuita
letamiam maiorem indixit. pelagio pͣp. ea¬
dem peste extincto: paulo plus qͣm̃ centũ
anni scd̃m cronographos inuenuntur.

Expanded text:
splendide collocatum, dictumque sibi fuisset: « splendide collocatum, dictumque sibi fuisset: « O Constantine, in hoc vinces; » jussit viros eruditos ex auro et lapidibus pretiosis in vexillum sanctae crucis transformare signum, quod Labarum vocabatur. Hoc enim signum bellicum inter alia pretiosius erat, eo quod imperatorem praecedere, et adorari illud a militibus moris esset. Sciendum autem has rogationes triduanas litania majore, quam beatus Gregorius instituit, esse antiquiores. Siquidem a vicesimo Zenonis anno imperii, quo Mamertus episcopus praedictas rogationes instituit, usque ad novum Mauricii imperatoris annum, quo diluvium magnum in finibus Venetiae, et Liguriae et Italiae factum est, quale post Noe tempus non creditur fuisse, et subsecuta est e vestigio pestis inguinaria, qua cum Romanus populus pene deleretur Gregorius adhuc levita, litaniam majorem indixit, Pelagio papa eadem peste exstincto, paulo plus quam centum anni secundum chronographos inveniuntur.
Abbreviated transcription (Latin):
tiare uibemur. Hoc illud ẽ benefitium
ꝓ quo mofferenda gentes dm benediene
⁊ in comiminone cantare ⁊ salittare eꝰ¬
bene nuntiare commonentur: quia nll
naturȩ participem aduocatum habemil
cunis in nomine petentes plenum gai
one urgeretur. ausis etiam diumo indll
lupis turmatim cum consertis conflis
hominib. rabidamq dentium cedem ñ so¬
uum uillis s ⁊ plenis inferre menib. roga¬
tiones fieri sollempnes ante diem euisde
adm̃icȩ ascensionis instituit: ut tamqͣm abe¬
unti in cȩlum dño ac dicenti. petite ⁊ acci¬
pietis. humanȩ miseriȩ cominemoratio
triduanis supplicationib ambitiosius
ingereretur: ⁊ ut rememorata sponsoris
potentia. fida petentium spes roboretur
meisdem processionib trummpbatoris
clos ascendentis insignia. scił cruces atq
uexilla p̾feruntur. Horum usus in eccl̃ia
cepit a constantim temporib. qui cum
udiss in sompnis signum crucis in cȩlo

Expanded text:
ntiare jubemur hoc illud est beneficium, ntiare jubemur hoc illud est beneficium, pro quo in offerenda gentes Deum benedicere, et in communione cantare, et salutare ejus nuntiare commonentur , quia nostrae naturae participem advocatum habemus , cujus in nomine petentes, plenum gauone urgeretur, ausis etiam divino judicio lupis turmatim cum confertis confligere hominibus, rabidamque dentium caedem, non solum villis, sed et plenis inferre moenibus rogationes fieri solemnes ante diem ejusdem Dominicae ascensionis instituit, ut tanquam abeunti in coelum Domino ac dicenti: « Petite et accipietis , » humanae miseriae commemoratio triduanis supplicationibus ambitiosius ingereretur, et ut rememorata sponsoris potentia fide petentium spes roboretur, in eisdem processionibus triumphatoris coelos ascendentis insignia, scilicet cruces atque vexilla praeferuntur. Horum usus in Ecclesia coepit a Constantini temporibus, qui cum vidisset in somnis signum crucis in coelo
Abbreviated transcription (Latin):
nitatis suȩ uehiculo incȩlum subuehit.
Helyseus uͦ qui semel ⁊ iterum atq t̾cio
residere sibimiet ꝑmissus. ob amorem ma¬
concessis qͦ recusantes iti. sequunt᷑ ilim
uitra t̃minum p̾cepti. spontanei sectato¬
res consilii. qd menũgłio diues adolesers
facere nolens abiit tristis: ⁊ cum illo per¬
ei qui huiusmodi ẽ petenti ⁊ dicenti.
obsecro ut fiat sp̃c tuus duplex mie. ai¬
cit ascensor celi dñs iħc. Si uideris qͣnoi
tollar a te: erit qd̃ petisti. Siuideris .l. si
oculos mentis ad terrena non flexeris
s solis cȩlestib in hiaueris: erit qd̾ peciti.
Intalib quippe duplex fit sp̃e xͥ: quia cũ
ille mitis inter homines ambulauerit sic̃
riter ⁊ zelo feruentes reddit: ad subdites
namq ꝓut causa ł tempus exigit mino¬
in uirga. nunc in sp̃n ueniunt marsut¬
tudims. Hec illa iocunditas ẽ. eunis uor
mintroitu usq ad extremum terre mu¬

Expanded text:
nitatis suae vehiculo in coelum subvehit. nitatis suae vehiculo in coelum subvehit. Elisaeus vero, qui semel et iterum atque tertio residere sibimet permissus ob amorem maconcessis quoque recusantes uti, sequuntur illum ultra terminum praecepti, spontanei spectatores consilii. Quod in Evangelio dives adolescens facere nolens, abiit tristis . Igitur eei qui ejusmodi est petenti et dicenti: « Obsecro ut fiat spiritus tuus duplex in me, » dicit ascensor coeli Dominus Jesus: « Si videris, quando tollar a te, 111 erit quod vidisti . » Si videris, id est si oculos mentis ad terrena non deflexeris, sed solis coelestibus inhiaveris, erit quod petisti. In talibus quippe duplex fit spiritus Christi, quia cum ille mitis inter homines ambulaverit, sicuriter et zelo ferventes, reddit. Ad subditos namque, prout causa vel tempus exigit, nunc virga, nunc spiritu veniunt mansuetudinis . Haec illa jucunditas est, cujus vocem in introitu usque ad extremum terrae nu
Abbreviated transcription (Latin):
gitur. s absq freno ⁊ oris custodia ꝑ ociosa
uel etiam noxia u̾ba facile uagatur. diffici¬
le dum petit auditur: qui indelicet a ua¬
nis quib assueta ẽ usq ad aures dm̃ sa¬
baoth tantum ẽ int̾uallum: ut ñ facile
mereatur audiri. Et his quidem qui enis¬
modi sunt alibi dicit idem apłs: petitis
⁊ non accipitis: eo qd̃ male petatis. His
autem qui ficut ait infine lectionis huniᷤ
immaculatos se ab hoc scło custodiunt.
exemplo apłorum: familiariter dñs ait.
Petite ⁊ accipietis: ut gaudium ur̃m ple
plenum sit. Quorum int ypum helyseus
magistrum ñ tantum corpore s ⁊ corde
secutus: audire meruit. Postula a me qd̃
uis ut faciam tibi auteqm tollar a te.
At ille merito ꝯcessa cum magna fide
utens fiducia: obsecro inquit ut fiat sp̃e
tuus duppler mine. Helyas etenim currus
significat: qui eccł̃iam suam ut auriga
uerbo doctrine sue regit: ⁊ ut currus diui¬

Expanded text:
gitur, si absque freno et oris custodia, per otiosa gitur, si absque freno et oris custodia, per otiosa vel etiam noxia verba facile vagatur, difficile dum petit, auditur, quia videlicet a vanis, quibus assueta est, usque ad aures Domini Sabaoth tantum est intervallum, ut non facile mereatur audiri. Et his quidem, qui ejusmodi sunt, alibi dicit idem apostolus: « Petitis et non accipitis, eo quod male petatis . » His autem qui, sicut ait in fine lectionis hujus, immaculatos se ab hoc saeculo custodiunt, exemplo apostolorum, familiariter Dominus ait: Petite et accipietis, ut gaudium vestrum plenum sit. Quorum in typum Elisaeus, magistrum, non tantum corpore, sed et corde secutus, audire meruit: « Postula quid vis, ut faciam tibi antequam tollar a te . » Et illa merito concessa, cum magna fide utens fiducia: « Obsecro, inquit, ut fiat spiritus tuus duplex in me . » Elias etenim currus significat, qui Ecclesiam suam ut auriga, verbo doctrinae suae regit, et ut currus divi
Abbreviated transcription (Latin):
iħm xp̃m iustum: ⁊ ipse ẽ ꝓpitiatio pro¬
peccatis nr̃is. Nam ⁊ ut spem nr̃am ad
penitendum animaret. abiturus incȩlũ
ꝑ passionis uiam. Hoc circa finem sermo¬
nis quem incena habuit ineulcare ⁊ repli¬
care dignatus ẽ: subiecta ꝓtinus oratiõe.
Qua completa. confestim traditus est. Ne¬
rum non qualescumq simus nos oblatã
apłis petendi facultatem. nob̃ eque ut ilł
rapiendam esse putemus. Nisi enim illoꝵ
similes simus qui hic audire merebant᷑.
quib ⁊ supͣ scłm lucam dixerat. uos estis
qui ꝑmansistis mecum in temptationib
meis: insi inqm illorum similes simus:
eadem fiducia nos ad petendum uti non
res tantum: fallentes uosmetipsos. Fallit
enim semetipsum miles qui auditor tan¬
tum ⁊ ñ factor imꝑii. larga pro solo au¬
ditu donatua reposcit. Idem post pauca.
Siquis autem putat se religiosum eẽ ñ re¬
frenans linguam suam s seducens cor suum:
huus uana ẽ religio. Sane dum petimus
lingua que quadam ꝓpria legatione fun¬

Expanded text:
istum justum, et ipse est propitiatio peccatorum . » Nam ut spem nostram ad petendum animaret, abiturus in coelum per passionis viam, hoc circa finem sermonis, quem in coena habuit, inculcare et replicare dignatus est, subjuncta protinus oratione qua completa, protinus traditus est. Verum non qualescunque simus nos, oblatam apostolis petendi facultatem, nobis aeque ut illis rapiendam esse putemus. Nisi enim illorum similes simus, qui haec audire mereantur: quibus et supra secundum Lucam dixerat: « Vos estis, qui permansistis mecum in tentationibus meis : » nisi, inquam, illorum similes simus, eadem fiducia nos ad petendum uti non res tantum, fallentes vosmetipsos . Fallit enim semetipsum miles, qui auditor, tamen non factor imperii, larga pro solo audito donativa reposcit. Idem post pauca: Si quis autem putat se religiosum esse, non refrenans linguam suam, sed seducens cor suum, hujus vana est religio Sane dum petimus lingua, quadam propria legatione fun
Abbreviated transcription (Latin):
pietatis bonȩ partes thesauri cȩlestis. in
cdis anditorib ꝓ captu anditoꝵ affluit:
pietas aũ petra suomet erudita lapsu. cun¬
ctis peceatorib rite pulsantib. misedĩȩ
cõpetentis iamias aꝑit. Sic unu̾so corꝑi
⁊ ocłs nidet. ⁊ auris audit. nͨ pot̃ dice ocłs
manui. oꝑa tua ñ indigeo: neq caput pe¬
dib ñ estis mͥ necessarii. Igit᷑ ⁊ milla tͥm¬
tatis cõmumoẽ assũpte nat᷑e hoĩs longe
firmior unanimitatis conexio ẽ: ꝓpt̾ quã
dicit. ⁊ mea oĩa tua st̃. ⁊ tua oĩa mea sinł:
quã ⁊ siñc uidẽ ñ possumꝰ sicuti ẽ saltẽ
ꝑ specłm huiꝰ similitudinis nr̃e ñ milla ex
parte speculam᷑. Et ecce qͥddã magnũ ⁊ mi¬
rabile celisq ac celoꝵ uirtutib spectabi¬
le apparet. milla beati filii hominis nat᷑a
em eũ patre sunt om̃ia cõmunia. scił ⁊ q̃¬

Expanded text:
pietatis , bonae partes thesauri coelestis in sctis auditoribus pro captu auditorum affluit: pietas autem Petri suomet erudita lapsu, cunctis peccatoribus, rite pulsantibus, misericordiae competentis januas aperit. Sic universo corpori et oculus videt, et auris audit, nec potest dicere oculus manui: Opera tua non indigeo, nec caput pedibus: Non estis mihi necessarii. Igitur illa Trinitatis communio assumptae naturae hominis, longe firmior unanimitatis connexio est, propter quam dicit: Et mea omnia tua sunt, et tua mea sunt: quam et si nunc videre non possumus, sicuti est, saltem per speculum ejus similitudinis nostrae nonnulla ex parte speculamur . Et ecce magnum quiddam et mirabile, coelisque ac coelorum virtutibus spectabile, apparet in illa beati Filii hominis natura, cui cum Patre sunt omnia communia, scil
Abbreviated transcription (Latin):
usq ad mortẽ. mortẽ aut crucis: tñ ⁊ ante
ipsã mortẽ ⁊ ante ipsã crucẽ dederat ei
pat̾ regnũ dederat ei potestatẽ oĩs carms:
s ñ erat tẽpꝰ ut i eodẽ regno ł potestate
cum ad huc mortał eẽt clarificaretur.
Qd ut euidentiꝰ cõꝓbet᷑. libet de uet̾i ꝓferre
hystoria similitudinẽ. autenticã: cunctis
pene uenerabiliũ litt̾arũ studiis cognitã.
Ecce sc̃s dd qui hunc desiderabilem atq
mamifortẽ xp̃m nomine suo signauit. fa:¬
tis p̾sigurauit. reꝓmissione hereditautt.
psalmis cecmit ꝓpħicis: alio uixta modũ
suũ glificat᷑ ẽ. atq alio tẽpore di dono res¬
in potestatẽ accepit. Lunc enĩ głasua głii

Expanded text:
usque ad mortem, mortem autem crucis , » tamen et ante ipsam mortem, et ante ipsam crucem, dederat ei Pater regnum, dederat ei potestatem omnis carnis; sed non erat tempus, ut in eodem regno vel potestate, cum adhuc mortalis esset, clarificaretur. Quod ut evidentius comprobetur, libet de veteri proferre historia similitudinem authenticam, cunctis pene venerabilium litterarum studiosis cognitam. Ecce sanctus David, qui hunc desiderabilem atque manu fortem Christum nomine suo signavit, factis praefiguravit, repromissione haereditavit, psalmis cecinit propheticis, alio juxta modum suum glorificatus est atque alio tempore, Dei dono, regni potestatem accepi
Abbreviated transcription (Latin):
isrł. Tunc aũ eãde illi ds dedit potestatẽ
qnͣdo sustulit eũ de gregib omũ. & ꝑ ma¬
nũ samuelis unxit in regẽ in medio fr̃m
suoꝵ. O qnͣtis a potestate accepta usq dũ
regno frueret᷑ int̾fluentib potat᷑ ẽ amari¬
tudinib: qͣntis ꝑsequente saul d̃s coro¬
nã eiꝰ fabricans. erudiuit eũ laborib Pla¬
ne hac similitudine res quȩ ꝓposita ẽ faci¬
le colligit᷑ Sic enim ⁊ dñs nr̃ ante qm cda¬
rificaret᷑ ea clarificatione ꝓ qua nunc ort

Expanded text:
Israel ; tunc autem eamdem illi Deus dedit potestatem, quando sustulit eum de gregibus ovium et per manum Samuelis unxit in regem in medio fratrum suorum . O quantis a potestate accepta, usque dum regno frueretur, interfluentibus potatus est amaritudinibus, quantis persequente Saul, Deus coronam ejus fabricans, erudivit 112 eum laboribus? Plane hac similitudine res quae proposita est, facile colligitur. Sic enim et Dominus noster antequam clarificaretur ea clarificatione, pro qua
Abbreviated transcription (Latin):
dm̃ prima uoce nuntiauit dicendo pax
uob̾: statimq insufflauit ⁊ dixit. acci¬
pite spm sc̃m. In quo remissionem pecca¬
torum quam sanguine suo acquisierat
sese dare ostendens ñ solum illis. s ꝑ illoꝰ¬
om̃ib qͦ qͥ credituri erant millum: sta¬
missionem peccatorum quam acceꝑaĩ
uniuerso mundo p̾dicare ⁊ testificari:
erno lectum ẽ euũgłio argueret mundũ
de peccato ⁊ de iusticia ⁊ de iudicio. Igit᷑
ut supͣdictum ẽ hec epłe lectio recte huic
p̾mittit᷑ euugłio: qr datum optimum ⁊
donum ꝑfectum ñ ẽ aliud nͥ iste sp̃c sc̃s.¬

Expanded text:
Deum prima vice nuntiavit, dicendo: « Pax Deum prima vice nuntiavit, dicendo: « Pax vobis , » statimque insufflavit et dixit: « Accipite Spiritum sanctum . » In quo remissionem peccatorum, quam sanguine suo acquisierat, sese dare ostendens, non solum illis, omnibus quoque, qui credituri erant in illum. Stamissionem peccatorum, quam acceperant, universo mundo praedicare et testificari. icut in hodierno lectum est evangelio: Arguet mundum de peccato, et de justitia, et de judicio . Igitur, ut supra dictum est, haec epistolae lectio recte huic praemittitur evangelio, quia, datum optimum, et donum perfectum, non est aliud, nisi iste Spiritus
Abbreviated transcription (Latin):
lo differt sub̾alit̾ michael. apharaone
moyses. anerone petrꝰ: s hoc solo discer¬
nunt᷑ spñ. quẽ isti acciꝑe meruerunt. illi
indigni iudicati sunt. Hoc tantũ tãq
necessariũ doniĩ. duplicioꝑe humanȩ sub¬
uenit mopie. Iͥma largitioẽ peccata nob̃̾
remittunt᷑. scda diuisiones gr̃aꝵ distribu¬
untur: ⁊ illobeneficio scił in remissionẽ
peccatoꝵ uinu̾salit̾ atq uniforiit̃ effrm¬
ticulariter atq uniformiter datur aliis
alit̾. Unde ⁊ apłs eum easdem diuisioẽs
partim enumerass: hec autem inquit
omnia oꝑatur unus atq idem sp̃e: di¬
uidens singłis ꝓut uult. Utraq largi¬
tio scĩs apłis mirabilit̾ certis temporib
torum. die uͦ pentecosten habundanti
effusione gr̃arum. ad omnium mox futu¬
ram instructionem gentium. Nam dñs
qua die resurrexit mortuus ꝓpt̾ delicta
nr̃a. ut ostenderet se resurrexisse ꝓp̃t iusti¬
ficationem nr̃am. stans in medio discipłoꝵ.
suorum pacem quam fecerat int̾ nos &

Expanded text:
 differt a diabolo Michael, a Pharaone Moses, a Nerone Petrus; sed hoc solo discernuntur spiritu quem isti accipere meruerunt, illi indigni judicati sunt. Hoc tantum tamque necessarium donum, duplici ope humanae subvenit inopiae. Prima largitione, peccata nobis remittuntur; secunda, divisiones gratiarum distribuuntur. Et illo beneficio, scilicet remissione peccatorum, universaliter atque uniformiter effun divisione, particulariter atque multiformiter datur aliis aliter. Unde et Apostolus cum easdem divisiones partim enumerasset: « Haec autem, inquit, omnia operatur unus atque idem spiritus, dividens singulis prout vult . » Utraque largitio sanctis apostolis mirabiliter certorum , die vero Pentecostes abundanti effusione gratiarum ad omnium mox futuram instructionem gentium . Nam Dominus qua die resurrexit, mortuus propter delicta nostra, ut ostenderet se resurrexisse propter justificationem nostram , stans in medio discipulorum suorum, pacem, quam fecerat inter nos et
Abbreviated transcription (Latin):
qd̃ facere noluit arrius. ⁊ ido bella ⁊ scan¬
dala locut᷑ ẽ. ⁊ omnes qui a semetipsis
loquuntur. glam ꝓpͥam querentes. Sed̾m
hoc donum. sedm hunc parachtum ue¬
derem cum suis actib hommem depom¬
mus nouumq indunnus qd ẽ canticũ
nonum cantare. atq ido recte hocipsũ
cantamus mintͦitu: ⁊ mofferenda iubi¬
lamus: quia donum ħ et̃nȩ iubilationis
efficiens causa ẽ. quȩ hic incipitur. ⁊ in
futuro ꝑficietur: De domunica ante ascensi

Expanded text:
quod facere noluit Arius, et ideo bella et scanquod facere noluit Arius, et ideo bella et scandala locutus est, et omnes qui a semetipsis loquuntur, gloriam propriam quaerentes. Secundum hoc donum, secundum Paracletum, veterem cum suis actibus hominem deponimus, novumque induimus , quod est cantare canticum novum; atque ideo recte hoc ipsum cantamus in introitu, et in offerenda jubilamus, quia donum hoc aeternae jubilationis efficiens causa est, quae hic incipitur, et in futuro perficietur. CA
Abbreviated transcription (Latin):
uobis. Causamq reddens cur de meo dixe
aiiss eructauit cor meũ u̾bum bomĩ.
snmem fuam sapientiam cunctam for¬
citudinem totum demq u̾bum suum¬
as pat in uterum uirginis eructauit.:
humanȩ naturȩ uniuit ꝓpt̾ qd̾ ñẽ dicit.
omina quȩ ht̃ pat̾ measunt. Et ñ dixit
sap̾iam totã comp̾hensibilem fecte: s illa
docuit eos que erant necessaria fidĩ. scił
myst̃ia incarnationis. natiuitatis. ⁊ pas¬
sioms. ⁊ resurrectionis quȩ discipłi hac
tris portare ñ poterant. qmͣdni cor-¬
ruptibilem illum ⁊ mortalem esse uide¬
bant: neq doctorem hunc darifuerat
equum. nisi prius ꝑ mortem xͥ dõ recon¬
ciliaretur genus humanum. Igit᷑ ut ex¬
cłiasticum ꝑsuadet offitium qd̃ huic
enugł̃io supͣdictam laudabiliter p̾mit¬
iit lectionem. ñ loquat᷑ ħ̃o a semetipso:
s sit uelox ad audiendum. tardꝰ aut̃ ad
loquendum: i. audiat prius qͥd loquat᷑

Expanded text:
vobis . Causamque reddens cur de meo dixervobis . Causamque reddens cur de meo dixerdixisset: « Eructavit cor meum verbum bonum . » Omnem suam sapientiam, cunctam fortitudinem, totum denique verbum suum Pater in uterum Virginis eructavit, et humanae naturae univit, propter quod nunc dicit: Omnia quae habet Pater mea sunt. Et non dixit,sapientiam totam comprehensibilem fecit, sed illa docuit eos, quae erant necessaria fidei, scilicet mysteria incarnationis, nativitatis, passionis et resurrectiontenus portare non poterant, quandiu corruptibilem et mortalem esse videbant, neque doctorem hunc dari fuerat aequum, nisi prius per mortem Christi Deo reconcilieretur genus humanum. Igitur ut ecclesiasticum persuadet officium, quod huic evangelio supradictam laudabiliter praemittit lectionem, non loquatur homo a semetipso, sed sit velox ad audiendum, tardus autem ad loquendum, id est audiat prius quid loquatu
Abbreviated transcription (Latin):
ipso ñ loqui ẽ existentia ꝓferre etiã sinsu¬
ens ꝓferat quis: ut ca ẏpbas qui nescius
imio alud intendens. dixit expedire
ut inus moreret᷑ homo pro gente. Mha¬
tomagis gͥ qͥ scient̃ existentia ꝓfert ñ a
semetipso loquitur: sic̃ ipse xꝰ qui cũsa
enter existentia ꝓferret. u̾ba inquit qu
ego loquor uob̃ ameipso ñ loquor scil i
⁊ accepi ante meã quã idetis humari
naturã existentẽ: sic̃ & alibi uideis di
Nunc aut̃ queritis me int̾fice̾. hominen
qͥueritatẽ locitꝰ sũ uob̃. quã audua
increatam. do patͥ ꝯsubstantiałe ⁊ coti¬
nam. loquitur nob uere existentẽ: essci¬
tiamq ueracẽ. ⁊ incommutabilit ꝑmi¬
nentem. Uera gͥ ratio. Non enim loquĩ
a semetipso. s quec̾q audiet loquetir.
comprobans id qd̾ ꝓposuerat dicens as¬
cebit uos omem ueritatem. Qd̃ iteril
ꝯfirmat subningens: ille me clarthsl¬
bit. qi de meo accipiet. ⁊ annuntiabl̃

Expanded text:
ipso non loqui est existentia proferre, etiam si nescipso non loqui est existentia proferre, etiam si nesciens proferat quis, ut Caiphas qui nesciens, imo aliud intendens, dixit expedire, ut unus moreretur homo pro gente. Multo magis ergo qui scienter existentia profert, non a semetipso loquitienter existentia proferret, « Verba, inquit, quae ego loquor vobis, a meipso non loquor , » sci audivi et accepi ante meam, quam videtis, humanam naturam existentem, sicut et alibi Judaeis, dicit: « Nunc autem quaeritis me interficere hominem, qui veritatem locutus sum vobis, quam audivi a increatam Deo Patri consubstantialem, et coaeternam loquitur nobis, vere existentem, essentiamque veracem et incommutabiliter permanentem. Vera ergo ratio, non enim loquetur a semetipso, sed quaecunque audiet, loquetur, comprobans id quod proposuerat dicens: Docebit vos omnem veritatem. Quod iterum confirmat subjungens: Ille me clarificabit, quia de meo accipiet, et annuntiabit
Abbreviated transcription (Latin):
nrĩs ut renasceremur mentib infudit.
Itẽ ⁊ qd̾̃ ait. scitis fr̃s mei dilectissum. sit
aut̃ omns homo uelox ad audiendum
tardus aut̃ ad loquendũ. magnifico no᷑
sententiam eiugłicȩ lectionis. ad quam
offitii. Non enim cuiuslibet s ipsuis pa¬
raclyti exemplo p̾sumptionem humanȩ
temeritatis ꝯuenit: dum euugłio supͣdicto hãc apłi
lectionem p̾mitcit. Nam quales dñs nos
ẽẽ uult ad loquendum: talem ipsum fore
asserit paraclytum dicens. Non enim lo¬
quetur a semetipso: s quec̃q audiet lo¬
quetur. firmissima ratio sententiȩ p̾ce¬
dentis quam ꝓposuerat dicens. cum aut̃
uenerte ille sp̃c ueritatis. docebit uos
omnem ueritatem. Romouet namq
oppositum qd̵ ẽ a semecipso loqui. su
quo ꝯtinetur omine mendatium: qo̾ :
sine dubio ueritati ꝯtrarium. Ut aũ has
enidentius fiat: diffimamus utrumq
contrarium .i. a semetipso loqui. ñ a se¬
metipso loqui. A semetipso loqͥ ẽ. non
existentia fingere: de qͦ peccato diabalii

Expanded text:
ris ut renasceremur, mentibus infudit. Item et quod ait: Scitis, fratres mei dilectissimi, sit autem omnis homo velox ad audiendum, tardus autem ad loquendum , magnifico nos sententiam evangelicae lectionis, ad quam officii. Non enim cujuslibet, sed ipsius Paracleti exemplo, praesumptionem humanae vanitatis convenit, dum evangelio supradicto hanc apostoli lectionem praemittit. Nam quales nos Dominus esse vult ad loquendum, talem ipsum fore asserit Paracletum, dicens: Non enim loquetur a semetipso, sed quaecunque audiet, loquetur . Firmissima ratio sententiae praecedentis, quam proposuerat dicens: 110 Cum autem venerit ille Spiritus veritatis, docebit vos omnem veritatem Removet namque oppositum, quod est a semetipso loqui, sub quo continetur omne mendacium quod est sine dubio veritati contrarium. Ut autem hoc evidentius fiat, diffiniamus utrumque contrarium, id est a semetipso loqui, non a semetipso loqui. A semetipso loqui est, non existentia fingere: quo de peccato diabolum
Abbreviated transcription (Latin):
iat̃ amat uos. Statĩq idipsum ꝯfirmat
dicens. qi uos me amastis: ⁊ credidistis qi
a do exiuii. Quid ẽ enĩ rogabo ⁊ ñ rogabo
hoc nẽpe qd in passioẽ sua sacͥficiũ futurꝰ
⁊ rogaturus erat. ut paraclitũ ⁊ sp̃m re
missionis peccatoꝵ acciꝑemꝰ: & sic paries
mimicitiaꝵ qͥ mediꝰ erat int̾ dm̃ ⁊ hoĩes
icarne eiꝰ soluet᷑. Quo soluto: illo inqͥt die
pacis ⁊ ꝯsequentis gr̃ȩ ñ rogabo patrẽ de
uob̃. Quare. Ipseni. pat̾ amat uos inqͥt .i.¬

Expanded text:
Statimque idipsum confirmat dicens: « Quia vos me amastis, et credidistis quia a Deo exivi » Quid est enim rogabo, et non rogabo? Hoc nempe, quod in passione sua sacrificium futurus et rogaturus erat, ut Paracletum, id e peccatorum acciperemus, et sic paries inimicitiarum, qui medius erat inter Deum et homines, in carne ejus solveretur . Quo soluto, illo, inquit, die, die pacis et consequentis gratiae, « non rogabo Patrem de vobis. » Quare? « ipse enim Pater amat vos, » i
Abbreviated transcription (Latin):
ado exiui. Itaq qd̾ are rogabo patrẽ &
aliũ paracłytũ cdabit uob̃. muillo mͦ meliꝰ
accipit᷑ qmͣ qd̃ in cruce rogauerit. qd̃ in
morte sua clamauerit. iuxta supͣdictã
apłi sententiã. Nerñpt̃n qr ex die ascensi¬
oms apłi certi facti de potentia eiꝰ. expecta
cantamꝰ ⁊ legimꝰ qͦmͦ moriturꝰ illũ ꝓmifit
qͦmͦ itẽ ascendens incelũ reꝓmisit. ita ut
mortẽ eiꝰ causam donationis effectiuam
ascensionẽ eiꝰ dandi potestatẽ ẽẽ sciamꝰ
effectam. S iãnc̃ ad suꝑiora reu̾tamur.

Expanded text:
rogabo Patrem, et alium Paracletum dabit vobis, » nullo modo melius accipitur, quam quod in cruce rogaverit, quod in morte sua clamaverit, juxta supradictam Apostoli sententiam. Verumtamen, quia ex die ascensionis apostoli certi facti de potentia ejus, exspectcantamus et legimus, quomodo moriturus illum promisit, quomodo item ascendens in coelum repromisit, ita ut mortem ejus causam donationis effectivam, ascensionem ejus dandi potestatem esse sciamus effectam. Sed jam nunc ad superiora revertamur.
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ uera peccatoꝵ remissio ẽ accepimus.
Igit᷑ qd̾ ait si .ii. ñ abiero paraelyt᷑ ñ ue¬
met ad uos. sic accipiendũ ẽ acsi dixiss.¬
nisi ego ad mortem traditus fuero. neces¬
saria ñ dabitur uob̃ paraclysis .i. pecca¬
torum remissio. Nam si de ascensione acci-¬
piatur. repugnat ⁊ illud qd̾ anteqͣm ascen¬
diss mmo eadẽ die qua resurrexit in
Quoꝵ remiseritis peccata remitunt᷑ eis:
⁊ quorum retinueritis retenta sunt. Ad

Expanded text:
qui vera peccatorum remissio est, accepimus . Igitur quod ait: Si enim non abiero, Paracletus non veniet ad vos, sic accipiendum est ac si dixissNisi ergo ad mortem traditus fuero, necessaria non dabitur vobis paraclesis, id est peccatorum remissio. Nam si de ascensione accipiatur, repugnat et illud quod antequam ascendisset, imo eadem die qua resurrexit, inQuorum remiseritis peccata, remittuntur eis; et quorum retinueritis, retent