comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
et praecabor Neccssentionem in necessi tudine suspiceris quinpo¬
tius uel errcre me a estimato uel amore labii quam amicum cad¬
ulactione decipere: magnum habes ingenium infinittm sermonis
suꝑdectilem et fcccile loqueris et pure felicitasq: ipsec et puritas mix¬
tac prudenticce est : capite quippe sano omnes sensus uigent: Hiuc
prudenticce et eloquentice sicaccȩderet uel studium uel in telli gen¬
ticoscripturccrum : uiderem te breui crtem tenere nostrorũ et
ascendentem cum iacb tectasion canere in dogmatibus quod incu¬
biculis cognouisses: accingere quaesote cacingere : nihilsine magno
uitcce ladiore dedit mortidibus : Nobilem te eclesic habeat ut pri¬
us senatus hebuit: praepara tibi diuiti cs quas cotidie eroges et nũ¬
quacm deficicnt: Dum uiget cetts dum adhuc canis s̃ pargitꝰ
caput ante quam subecnt morbi tristisq: s mectus et labor
et durercpiat inclementia mortis:: Nihil inte mediore con
tentus sum totum summum totum perfectum desiderqs cm̃uigi¬

Expanded text:
et precabor, ne adsentationem in necessitudine suspiceris; quin potius uel errare me aestimato uel amore labi quam amicum adulatione decipere. magnum habes ingenium, infinitam sermonis supellectilem: et facile loqueris et pure, facilitasque ipsa et puritas mixta prudentiae est. capite quippe sano omnes sensus uigent. huic prudentiae et eloquentiae si accederet uel studium uel intellegentia scripturarum, uiderem te breui arcem tenere nostrorum et ascendentem cura Ioab tecta Sion canere in domatibus, quod in cubiculis cognouisses. accingere, quaeso te, accingere. nil sine magno uita labore dedit mortalibus. nobilem te ecclesia habeat, ut prius senatus habuit. praepara tibi diuitias, quas cotidie eroges et numquam deficiant, dum uiget aetas, dum adhuc canis spargitur caput, antequam \'subeant morbi tristisque senectus et labor et durae rapiat inclementtentus sum: totum summum, totum perfectum desidero. Sanctum Vigi
Abbreviated transcription (Latin):
aut illoꝵ confirma decreta etuade ponefigmenta : aut situa
uis ualere statua illo serrasse ꝓnuncia. Sia put uos ueritas
regnat curtradicio uestra discordat. saluator in eitan gelio
suo sicait. Omnerenum in seipsum diui sum nsoñ stabit sed¬
desolabitur. Et ideo qm̃ regnum urm religonediui sum est
diuis ionem necesse. ẽ interitus subsequatur a meNi.

Expanded text:
aut illorum confirma decreta et tua depone figmenta, aut si tua aut illorum confirma decreta et tua depone figmenta, aut si tua uis ualere statuta, illos errare pronuntia. si apud uos ueritas regnat, cur traditio uestra discordat? saluator in euangelio suo sic ait: omne regnum in se ipsum diuisum desolabitur. et ideo quoniam regnum uestrum religione diuisum est, diuisionem necesse est interitus subsequatur. amen.
Abbreviated transcription (Latin):
uitis uera etpater meus a gricola omnem palmitem in me
non adferentem frictum excides ꝓiciet. et omnem manen¬
tem inme et frictum adferentem purgat illud. sicut ergo
palmites infruccuos amputati piciuntur. Itaturificatitra¬
ditores ab horrentedõ maner in eclessadĩ non possuntnis:
cognito ululatu suo ꝓpenitentiam reconcilientur: undec&¬
ciliano inscismatea traditorib: ordinato non communicare
oportet haec es patrum tuorum fixasententia. Ecceqđ
absit nos tradidimus nosturificatuimus nosscisma conmi¬
simus Cur trans gredimini mandatum seniorum ut ur̃as
tradicionis statuatis. sicut palmites inquit infructuosi am
putcitipiciuntur. Itaturificati traditores ecqui inscis mata ea
traditorib: ordinantur manere in eclesiam dĩ nompossunt
Nisi cognito ululatu suo ꝑpenitentiam reconcilientur ꝓpaeni¬
tentiam non ꝑtinctionem Si dignaris ꝑtuite principes uinañ

Expanded text:
uitis uera, et pater meus agricola. omnem palmitem in me uitis uera, et pater meus agricola. omnem palmitem in me non afferentem fructum excidet et proiciet, et omnem manentem in me et fructum ferentem purgat illud. sicut ergo palmites infructuosi amputati proiciuntur, ita turificati, traditores, abhorrentes deo manere in ecclesia dei non possunt, nisi cognito ululatu suo per paenitentiam reconcilientur. unde Caeciliano in schismate a traditoribus ordinato non communicare oportet\'. Haec est patrum tuorum fixa sententia. ecce, quod absit, nos tradidimus, nos turificauimus, nos schisma commisimus: cur transgredimini mandatum seniorum, ut uestras traditiones statuatis? sicut palmites, inquit, infputati projiciuntur; ita thurificati, traditores, et qui in schismate a traditoribus ordinantur, manere in Ecclesia Dei non possunt, nisi cognito ululatu suo per poenitentiam reconcilientur. Unde Ctentiam, non per tinctionem. si dignaris, uel tui te principes uincant.
Abbreviated transcription (Latin):
tulerunt eomatri catholicered diderunt quoduestri
fecerunt ꝓpacedonati hoc nostrifecerunt ꝓpace corpo¬
ris ap̃i Tul gentius e uos estis scis maticiquietaugriso¬
firmis in firmi ut in firmos lucri ftciamus cudeo qub dfieri
non potest pars donati totum xp̃ideuicit angularis africanus tu¬
tum orbem exclusit. Gensuna uniuessas gentes caddixit
sarmentum deuiteprȩcidit . et ramusculos arborum amputa¬
uit . saltem priorum tuorum circanos constituta seruares non
rebaptizares sed ꝓpenitentiam errantium ut aestimas ani¬
mas liberares relegedecreta patrum tuorum et uide quod
detraditoribus turificatis et scismaticiscumaduersus casci¬
lianum carthagenem conspirtiti uenissent fierio postere de¬
creuerunt. marcianus uestir interceteros talem senten¬
tiam ꝓtulit dicens. quamutiq septuaginta quiaderant.
cum non in ꝓba ꝓbant in euangelio quit suo dñs ait. Ego sum

Expanded text:
tulerunt et matri catholicae tradiderunt. quod uestri tulerunt et matri catholicae tradiderunt. quod uestri fecerunt pro pace Donati, hoc nostri fecerunt pro pace corporis Christi. Fulgentius dixit: Uos estis schismatici, qui et turifiiciamur infirmis infirmi, ut infirmos lucri faciamus. uideo quod fieri non potest. pars Donati totum Christi deuicit, angularis Africanus orbem terrarum exclusit, gens una. uniuersas gentes addixit, sarmentum de uite praecidit - et ramusculos arborum amputauit. saltem priorum tuorum circa. nos constituta seruares: non rebaptizares, sed per paenitentiam errantium ut aestimas animas liberares. relege decreta patrum tuorum et uide, quid de traditoribus, turificatis et schismaticis, cum aduersus Caecilianum Carthaginem conspirati uenissent, fieri opor- . tere decreuerunt. Marcianus uester inter ceteros talem sententiam protulit dicens, quam utique septuaginta qui aderant cum non inprobant probant. in euangelio/ inquit, \'suo dominus ait: ego sum
Abbreviated transcription (Latin):
sed qui ꝓpt̃ iusticiam passus est. ille ꝓfect beatus ẽ. dicento
petro quae enim gloria est si peccantes cola figantes sus¬
ferentes sed sibene facientes patimini et patienter sustine¬
tis haec ẽ gracia aputdm̃ Fulgentius & sciquos memo¬
rassediciudicũ secularium non meruerunt quoduestro
fecorunt. Augustinus s̃ licet aut non licet silices delicito
murmurarenon decet si non licettuum crimenemenda
dumlicet macimianistas enim scismaticos tuos sicut gesta
decdarant et auctorittatum iudicum saecularium et ad¬
miniculas ordinum uirorum et execitionemilitem
diuersorum institutis defensorib eclesiae ꝑsecutus es
ue eo sasus ba silicis pepulises qui me increpas. Curnon
te ipsum primum emendas . Fulgentius d ideo sisman¬
dicis nris basilicaetulimus ut uera eclesia eredderemus
Augustinus R̃ hoc et nostrifecer uobis suis resismatus

Expanded text:
sed qui propter iustitiam passus est, ille profecto beatus est dicente sed qui propter iustitiam passus est, ille profecto beatus est dicente Petro: quae enim gloria est, si peccantes colaphizantes suffertis? sed si bene facientes patimini et patienter sustinetis, haec est gratia apud deum. Fulgentius dixit: Sancti quos memoras edicta iudicum saecularium non meruerunt, quod uestri fecerunt. Augustinus respondit: Licet aut non licet. si licet, de licito murmurare non decet; si non licet, tuum crimen emenda, dum licet. Maximianistas enim schismaticos tuos, sicut gesta declarant, et auctoritatibus iudicum saecularium et amminiculis ordinum uariorum et exsecutione militum diuersorum institutis defensoribus ecclesiae persecutus es, ut eos a suis basilicis pepulisses. qui me increpas, cur non te ipsum primum emendas?. Fulgentius dixit: Ideo schismaticis nostris basilicas tulimus, ut uerae ecclesiae redderemus. Augustinus respondit: Hoc et nostri fecerunt uobis; suis schismaticis
Abbreviated transcription (Latin):
patris mea est et anima filimea ẽ anima quae peccaue¬
rit sola mori&ur. Fulgentius dtufilius eius non quidem
tradidisti sed nobis ꝑsecutionem fecisti. Augustinus. Ñ
equidem non feci credo tam̃ quod mei feccerepotuerunt.
quaero causam quare quidsi mere bamini. non enimmalos
legimus ꝑsecutos demones namq ꝑsecutionem dñi non fe¬
rentesclamabant quid nob et tibi ihũfilidĩ uenistipdere
nos et paulus elimam magumultus . ẽ caecitatem et plas¬
phemum hominem tradidit satanae: petrus annaniam
et sapprram eius uxosem mendaces occidit. et symonem
magum tam diuꝑ secutus. es doneo moste ꝑ imeret. Sed et
dauid in ꝑsonaxp̃i clamat et dicit ꝑsequar inimi cosmeos
et conprehendam illos et non conuestar donecdeficiant
ad fligamillos nec poterunt sitre. Nonigitur omnes qui
ꝑsecutionem passus est iustus continuo putandus est

Expanded text:
patris mea est et anima filii mea est. anima quae peccauepatris mea est et anima filii mea est. anima quae peccauerit sola morietur? Fulgentius dixit: Tu filius eius non quidem tradidisti, sed nobis persecutionem fecisti.-- Augustinus respondit: Equidem non feci, credo tamen quod mei facere potuerunt. quaero causam quare. quid, si merebamini? non enim malos legimus persecutos. daemones namque persecutionem domini non ferentes clamabant: quid nobis et tibi, Iesu fili dei? uenisti perdere nos? et Paulus Elimam magum ultus est caecitate et blasphemum hominem tradidit satanae, et Petrus Ananiam et Sapphiram eius uxorem mendaces occidit et Simonem magum tamdiu persecutus est, donec morte perimeret. sed et Dauid in persona Christi clamat et dicit: persequar inimicos meos et conprehendam illos, et non conuertar donec deficiant. affligam illos nec poterunt stare. non igitur omnis qui persecutionem passus est iustus continuo putandus est,
Abbreviated transcription (Latin):
pidspicatholico impius et in placabilis ꝑseueras. Fulgenti¬
us. d plus peccasti et ideo inte aliter uindicatur. Augusti¬
nus .R quidergo baptisma ꝓuindicia ponis et quod ad
salutem ꝓmittitur ate ꝓpoeia tribuitur inbaptis monon
delicta donas sed peccata castigtis si in aqua non libe¬
ras sed flagellas piratam te esse apeste demonstras. et
tamen qui plus peccaui. quid feci. fulgentius. D codices
tradidisti et idolis immolasti. Augustinus R̃ docenon
feci ftcititua mihi supronis. Pulgentius d̾ patertuus feo
nolite uob uocare patrem suꝑ t̃ram unus ẽ enimpaterur
caelestis. fulgentius d̾ patremtuum dico caecilianum
ipse tradidit ipse turificauit ipse omniamala commisit
Augustinus &̃ legequi sillũ accus accus auit. quiscõ uicit
quis coram positum condem nauit esto fecit quod non fecit
Num quid filius ꝓpatredam nabor cum scribtum sit anima

Expanded text:
pius, in catholico impius et inplacabilis perseueras? Fulgentipius, in catholico impius et inplacabilis perseueras? Fulgentius dixit: Plus peccasti, et ideo in te aliter uindicatur. Augustinus respondit: Quid ergo? baptisma pro uindicta ponis et quod ad salutem promittitur a te pro poena tribuitur? si in baptismo non delicta donas, sed peccata castigas, si in aqua non liberas, sed flagellas, piratam esse te aperte demonstras. sed tamen quid plus peccaui, quid feci? Fulgentius dixit: Codices tradidisti et idolis immolasti. Augustinus respondit: Doce. non feci; facta tua mihi subponis. Fulgentius dixit: Pater tuus fecnolite uobis uocare patrem super terram; unus est enim pater uester caelestis. Fulgentius dixit: Patrem tuum dico Caecilianum. ipse tradidit, ipse turificauit, ipse omnia mala commisit. Augustinus respondit: Lege - quis illum accusauit, quis conuicit, quis coram positum condemnauit. esto, fecit quod non fecit: numquid filius pro patre damnabor, cum scriptum sit: anima
Abbreviated transcription (Latin):
respđ continuo ꝓbabit habere scriptum ẽ enim nemomundis
asordenecsiunius diet suerit uita eius suꝑtra
sed quid
plurius quod libet ingenio capies et tenebis quomodo suscipisquifido
Fulgentius di distringo illum exsuflo et in remissi onepeccatorũ
uera aqua baptizo. Augustinus r̃ quo modo eius peccata di¬
non posse. Sed hunc omititemus alterum uideamus: dicet maxi¬
mianistae aemulotuo quod et mihi dix isti quomodo alter habe¬
repotest simi hisoli concessum ẽ aut si uirituo adseris traditũ
quare conꝓbas alienum. pespondebit et istem aximianista
quomodo alter habere non potest cum etmib sicet tibi tuꝓba¬
beris esse concessum. xp̃ianus enim meos et clericos extra
edesiam tuam baptizatos uel ordinatos absq ulla demuta¬
cione baptis miuel honoris in integrorecepisti. quod tibi
marcellini gestis obiectum refellere nullatenus ualuisti
Item augustinus p̃ et tumeos erascur inscismaticostuos

Expanded text:
respondit: Continuo probabitur habere. scriptum est enim: nemo mundus respondit: Continuo probabitur habere. scriptum est enim: nemo mundus sorde, nec si unius diei fuerit uita eius super terram. sed quid pluribus? quolibet ingenio capies et tenebis, quomodo suscipis qui fidFulgentius dixit: Distringo illum, exsufflo et in remissione peccatorum uera aqua baptizo. Augustinus respondit: Quomodo eius peccata dinon posse? sed hoc omittamus, alterum uideamus. dic et Maximianistae, aemulo tuo, quod et mihi dixisti: \'quomodo alter habere potest, si mihi soli concessum est? aut si iuri tuo asseris traditum, quare comprobas alienum?\' respondebit et iste Maximianista: \'quomodo alter habere non potest, cum et mihi sicut tibi tu probaueris esse concessum? christianos enim meos et clericos extra ecclesiam tuam baptizatos uel ordinatos absque ulla demutatione baptismi uel honoris in integro recepisti! quod tibi Marcellini gestis obiectum refellere nullatenus ualuisti. Item Augustinus respo
Abbreviated transcription (Latin):
non conꝓbo ideo tuos fideles exsuflo omnes enim hoc faciunt
quod et tuo omnes fideles exsuflant dum unicum baptis misibi
uindi cantsa cramentum talem cum in uersis non capiesnonte¬
nebis nonisto uinculo conligauis sed agnito signopiratico ut te¬
cum astem ꝑ agat securum ab ireꝑmittis. Fulgentius d absit
tur domus mea qui om̃s dix̃ nullum exceptituit. Augustinus R
quid ergo facies. Fulgentius. d̾ docebo illum eclesia mea essecer
gentes accepit adafricanam patriculam tantum remansis¬
semonstrauis. pulgentius .d dicam quod in paucis constet
Augustinus &̃ quidsiet eius paucos habebit. Omnesenim
in conparatione catholicae paucos habent . Fulgentius .d
ostendam qm̃ hac e uera qua e ꝑsecutionem patitur non quae
facit Augustinus R. quid siet eius ꝑ secutionem omnino
non fecit Tulgentius .e. in sinuabo secundum a postolum
quod eclesia mea ruges et maculas sola non habeat: Augustinus

Expanded text:
non conprobo, ideo tuos fideles exsufflo. Catholicus respondit: Omnes enim hoc faciunt quod et tu. omnes fideles exsufflant, dum unicum baptismi sibi uindicant sacramentum. talem cum inueneris, non capies, non tenebis, non isto uinculo colligabis, sed agnito signo piratico, ut tecum artem peragat, securum abire permittes? Fulgentius dixit: Absit tur domus mea. qui \'omnes\' dixit, nullum exceptauit. Augustinus respondit: Quid ergo facies? Fulgentius dixit: Docebo illum ecclesiam meam esse gentes accepit, ad Africanam particulam tantum remansisse monstrabis? Fulgentius dixit: Dicam quod in paucis constet. Augustinus respondit: Quid, si et eius paucos habebit? omnes enim in comparatione catholicae paucos habent. Fulgentius dixit: Ostendam quoniam haec est uera, quae persecutionem patitur, non quae facit. Augustinus respondit: Quid, si et eius persecutionem omnino non fecit? Fulgentius dixit: Insinuabo secundum apostolum, quod ecclesia mea rugas et maculas sola non habeat. Augustinus
Abbreviated transcription (Latin):
ipmanu tua e ponuibomo sedds e adteconsugatur tbisretsatiss inte
spesemini s uita ermatur. Orinis baptisma in nominetuo detur et detdro
a pentur Ensicre abihunc fontem uitae requinos inosal mohaber
aplitte ẽ fonsintao in luminetuo uidebimu iumsen n ontegitii
lus malis supbrsocules habeo filiuis rlanis patren fiom legisti

Expanded text:
manu tua est, non homo, sed deus es. ad te confugiatur, tibi credatur, in te spes omnis uitae ponatur, ipsum baptisma in nomine tuo detur et de domino taceatur, uis scire ubi hunc fontem uitae requiras? in psalmo habes: apud te est fons uitae et in lumine tuo uidebimus lumen. non legisti: filius malus super
Abbreviated transcription (Latin):
in prouitts deuios errores alienes bonis cupitas truere et
sal sa catholica mendatii nebulas conaturos tegere ꝑcolles tor¬
tuosus incedit . Cui ꝑ hreremiam dñs contradictor obuiabit
Nolite in quit fidere uobis in uerbis stelsis quia ꝑomnia non ꝑderũ
uobis dicentes templũ dñi templum dñ est et dñs in deutero nomio

Expanded text:
inprobitas deuios errores alienis bonis cupit astruere et inprobitas deuios errores alienis bonis cupit astruere et alsa catholica mendacii nebulas conatur obtegere, per colles tortuosos incedit, cui per Hieremiam dominus contradictor obuiauit: nolite, inquit, fidere uobis in uerbis falsis, quia per omnia non proderunt uobis, dicentes: templum domini templum dei est. et dominus in Deut
Abbreviated transcription (Latin):
ficii dñi & uindi cabo in principib et in omnes uestitos ueste
aliena Catholicus respondittua nontimeo crimina quia
mea munita ẽ constientia quem dicis tradissenomen locũ¬
que triditoris ostendenum quam id ualebis ostendere sicut
nec antecualiusti. sed et si aliquem ꝓtuleris mihi obessenon
poterit dicentedño. anima patris mea ẽ anima filia mea ẽ
Anima quae peccauerit sola mori&ur. Egotamen non in
aliena ueste congaudeo qui incatholica fidesemꝑex ulto
illa ẽ quam habeo quame in dieredemtionis misericors
et benignus pater indecore uestidit. Affeste inquit stolam
illam primam et induite illum quiahic filius meus mostuus fue¬
rat et reuixit perierat & inuentus. est illam mirum dequa
indiustis hunchabeo in hac gaudeo in hac semꝑ gloriosior
apparebo haec ẽ quamuos ait ut latrones abstulistis aut
miserisorditatis. Donatis tadixit inquantum enim

Expanded text:
ficii domini et uindicabo in principibus et in omnes uestitos ueste ficii domini et uindicabo in principibus et in omnes uestitos ueste aliena. Catholicus respondit: Tua non timeo crimina, quia mea munita est conscientia. quem dicis tradidisse, nomen locumque traditoris ostende. numquam id ualebis ostendere, sicut nec antea ualuisti. sed etsi aliquem protuleris, mihi obesse non poterit, dicente domino: anima patris mea est, anima filii mea est. anima quae peccauerit sola morietur. ego tamen non in aliena ueste congaudeo, qui in catholica fide semper exulto. illa est quam habeo, qua me in die redemptionis misericors et benignus pater in decore ucstiuit: afferte, inquit, stolam illam primam et induite illum, quia hic filius meus mortuus erat et reuixit, perierat et inuentus est, illam nimirum de qua Christum induistis. hanc habeo, in hac gaudeo, in hac semper gloriosior apparebo. haec est quam uos aut ut latrones abstulistis aut miseri sordidatis. Donatista dixit: In quantum enim
Abbreviated transcription (Latin):
tionem malorum curritur quam aduirtutis bonorum
animus excitatur. Sicut melli plurimu parum absentuam
autums uclocem amaritudinem trahit mellis uero etiam¬
si dupluminiciatur nom poterit eius obtinere dulcedo exeunda
nobise demediomalorum mente non carneo peribe gpor
corporibus t iolat inquid a postolus communicare operib
insrutuosis tenebrarum operib at non alteribus isqio¬
tume enim inesaia quidicunt recedeame non adꝓpinquis
mibi quiainmundures isti fumus erunt in iramea ignisi
andienstotardic Site hominum dictti nonterrent saltemdĩ
minante sira conuestunt. Donatista dixit numquam latr
inluce ꝑducit praedam semꝑ operarii noctis gradam bonis
omnib : lucem sepius horruerunt. Solustraditor necdiminis
fragitur et in aliena ueste impius gloriatur. Contraqueniꝑp
sophoniaem dñsꝓclama. Necuditur erit inquid in die sacri¬

Expanded text:
tationem malorum curritur quam ad uirtutes bonorum tationem malorum curritur quam ad uirtutes bonorum animus excitatur, sicut melli plurimo parum absentii iniectum uelocem amaritudinem trahit, mellis uero etiamsi duplum iniciatur, non poterit eius obtinere dulcedo. exeundum nobis est e medio malorum mente, non carne, operibus, non corporibus. nolite, inquit apostolus, communicare operibus infructuosis tenebrarum. <operibus> ait, non \'altaribus\'. scriptum est enim in Esaia: qui dicunt: recede a me, non adpropinques mihi quia inmundus es, isti fumus erunt in ira mea, ignis ardens tota die. si te hominum dicta non terrent, saltim dei minantis ira conuertat. Donatista dixit: Numquam latro in lucem protulit praedam, semper operarii noctis gratam bonis omnibus lucem saeuius horruerunt; solus traditor nec dei minis frangitur et in aliena ueste inprobus gloriatur. contra quem per Sophoniam dominus proclamat nec auditur: erit in die, inquit, sacri
Abbreviated transcription (Latin):
serit in quinabitur. Catholicus d hoc aduessũte usus es testimo¬
nio quidonum dĩ intuo ponis arbtrio sienim tactus sc̃ĩ in mun¬
di inquinamenta non collit uanum est quod geritis quod con¬
ficitis quod labatis. sit &igerit inquit qm̃ scm ẽ creacuram
panis aut uini uel olei sc̃ĩ ficabitur. Et responderunt sacerdo¬
tes et dixerunt non ubi ẽ quoduos extollitis quod sc̃itatem ustim
mundiciam conferre iactatis. Aut si illudmouet quodait
sic populus hic & sic gensista omnis qui illuc accesserit inqui¬
nabitur. Docete aggeum quiista docebat demedio eius dem
plebis ex his sene inter eos ess& & ipsepollutus iactus ille
opercisignificat si sc̃s inquit tetigerit inmundum non scĩf¬
cabitur siinmundus t&igerit sc̃m inquinabitur idest.
facilius sc̃s quiuntus suerit genti huic pessimae pessimatur
quamgens ista in melius commut&ur quia ꝓliuius adimi¬

Expanded text:
serit inquinabitur. Catholicus respondit: Hoc aduersum te usus es testimoserit inquinabitur. Catholicus respondit: Hoc aduersum te usus es testimonio, qui donum dei in tuo ponis arbitrio. si enim tactus sancti inmundi inquinamenta non tollit, uanum est quod geritis, quod conficitis, quod lauatis. si tetigerit, inquit, quod sanctum est creaturam panisaut uiniuelolei, sanctificabitur? et responderunt sacerdotes et dixerunt: non. ubi est quod uos extollitis, quod sanctitatem uestram munditiam conferre iactatis? aut si illud mouet quod ait: sic populus hic et sic gens ista: omnis qui illuc accesserit inquinabitur, docete Aggaeum qui ista docebat de medio eiusdem plebis exisse, ne inter eos esset et ipse pollutus. tactus ille opera significat. si sanctus, inquit, tetigerit inmundum, non sanctificabitur; si inmundus tetigerit sanctum, inquinabitur, id est:. facilius sanctus qui iunctus fuerit genti huic pessimae pessimatur quam gens ista in melius commutetur, quia procliuius ad imi
Abbreviated transcription (Latin):
superastra dĩexaltabo sedem mea sed ebo in monte testt melati
mlet rebit quilonis et erosimilis cltissimo uerum tamen in infer¬
num descendipe iupfundũ laci nisi ergo penitueris nis comuen
fuerise nisi deposita suꝑ uia peccatoꝵ uenicum postolsuenues
gudies quod & ille quia cumsis homo facciste ipsũ dm̃
Detiat iste dnit similiter dñs paggeum pph&itm in mundi
tosese irigui namenta confefre nec pollutũ quemquandu
possesconciri sunlicit pͥsumtione conetur ait ingere quo dsem
dicens sialliga uerit homo crnem scem in summ ouestret
ette& igerit summittis uestim̃ti aliquamcraturam pannis aut
uini autolei si scĩ ficatur & responderunt saccerdotes et dixer
non et dixit dñs sitetigerit inquinatus in animamhorum
aliquid sinquinabitur et dixerunt sacerdotes in qui nabitur
Et dixit dñs sic & populus hic. Et sic genista omnis qui illuc acces¬

Expanded text:
super astra dei exaltabo sedem meam. sedebo in monte testamenti super astra dei exaltabo sedem meam. sedebo in monte testamenti in lateribus aquilonis, et ero similis altissimo? uerumtamen in infernum descendes et in profundum laci. nisi ergo paenitueris, nisi conuersus fueris, nisi deposita superbia peccatorum ueniam postulaueris, audies quod et ille, quia, cum sis homo, facis te ipsum deum. Donatista dixit: Similiter dominus per Aggaeum prophetam inmundos tactus inquinamenta conferre nec pollutum quemquam posse sancire, si inlicita praesumptione conetur attingere quod sanctum dicens: si alligauerit homo carnem sanctam in summo uestimento et tetigerit summitas uestimenti aliquam creaturam panis aut uini aut olei, si sanctificatur? et responderunt sacerdotes et dixerunt: non. et dixit dominus: si tetigerit inquinatus in animam horum aliquid, si inquinabitur? et dixerunt sacerdotes: inquinabitur. et dixit dominus: sic et populus hic et sic gens ista: omnis qui illuc acces
Abbreviated transcription (Latin):
cumsispeccati conscius audes dicere peccatoris requirendam
ꝑ sona est audi quae sit peccatoris ista ꝓsona: A postolus dixit
omne s enim peccauer̃ et egent gloriamdĩ. Et sa lo mon nullus ẽ
hominum qui non peccet. Et iobsiinangelissuis repperit prauita¬
te quanto magis in filiis hominum. qui terrenum habent domiciliũ
haec ẽ ꝑ sona peccatoris id ẽ omnis homo peccatur. si saccerdus es
homo es etsi homo especcatores quem te ipsum faccis dixiste tesolũ ee
scm solumiustum solumsi ne peccato solum sine macula cuum esse
bapisma dixisti tuumoleum sem tuam mensam dominicam
dia ulla omnia quaesidelib diuinitus tribuuntur quidrestat nisuit
scelerreeo ex impudo te esse ꝓnunties. Sed audi quocput suꝑbiac
audire meruit quomodo cecidisti deccelo lucifer quimane oriebaris
quiuul nerad as gentes qui diceba sincordetuo suꝑcacluascendam

Expanded text:
Cum sis peccati conscius, audes dicere: peccatoris requirenda Cum sis peccati conscius, audes dicere: peccatoris requirenda persona est\'? audi quae sit peccatoris ista persona. apostolus dixit: omnes pebcauerunt et egent gloria dei, et Salomon: nullus est hominum qui non peccet, et Iob: si in angelis suis repperit prauitatem, quanto magis in filiis hominum qui terrenum habent domicilium! haec est persona peccatoris, id est, omnis homo peccator. si sacerdos es, homo es, et si homo es, peccator es. quem te ipsum facis? dixisti te solum esse sanctum, solum iustum, solum sine peccato, solum sine macula. dixisti tuum esse baptisma, tuum oleum sanctum, tuam mensam dominicam, tua illa omnia quae fidelibus diuinitus tribuuntur. quid restat, nisi ut scelerate et impie deum te esse pronunties? sed audi quid caput superbiae audire meruit: quomodo cecidisti de caelo, lucifer, qui mane oriebaris, qui uulnerabas gentes, qui dicebas in corde tuo:super caelum ascendam,
Abbreviated transcription (Latin):
n pblosirs rnsperdes quista tmpbo uiolat q̃uiquo diuuendo
serua aut qui confictu in pudenter exterm in adum figrcdo
cut tripietes bapus mna sicut uosin licte uiolasse masca eomorrer¬
ruo denatisttse circum uolant ꝑtotius corporisprembraon uembirep¬
perianotiausnes airtesana pungunt aegralam benti et garuniulae¬
peb peccatorum uermes fundunt. Quae conscientiam mor¬
deant qua anima finiaent. quae putretinem nutriarit
quae nec ipsis mosuis cada uerib: parcant muscae moriuir¬
secumoleum ex terminant. oleo ꝑimuntur Neq enimbiliitis
qui sp̃m sc̃m exuflatis. Donatistað hoc ꝓpria dauid scis simus
nr̃ae fidei reculam subministrant edocet eundem peccatoris
oleum nec sclutem ad ferre neccuius quam caput debere contu¬
gereoleum in quit peccatoris non unguatta put meum er godi¬
legenti ex amine peccatoris requirendec ꝑsona ẽ si non desacerdo¬
te sacrilego ut ꝓsania adserunt dĩdix. Catholicus respondit

Expanded text:
licus respondit: Quis tactu inprobo uiolat? qui quod inuenit seruat, aut qui confectum inpudenter exterminat? quando oleuaut trinitatis baptisma sicut uos inlicite uiolasse. muscae moriturae Donatistae circumuolant per totius corporis membra; sicubi repperiant uulnerata, sana pungunt, aegra lambunt et eorum ulceribus peccatorum uermes fundunt, quae conscientiam mordeant, quae animam finiant, quae putredinem nutriant, quae nec ipsis mortuis cadaueribus parcant. muscae moriturae cum oleum exterminant oleo perimuntur; neque enim uiuitis, qui spiritum sanctum exflatis. Donatista dixit: Hoc proprie Dauid sanctissimus nostrae fidei regulam subministrans edocet, eundem peccatoris oleum nec salutem afferre nec cuiusquam caput debere contingere. oleum, inquit, peccatoris non unguat caput meum. ergo diligenti examine peccatoris requirenda persona est, si non de sacerdote sacrilego, ut profani asserunt, dominus dixit. Catholicus respondit:
Abbreviated transcription (Latin):
deradice praecis astatimaruit. Donatista dix accepituna
ciuuitas seluatoris aquae substantiã accepit olci donauna
cumiliberissiidua ne benesicium diuinumptosendo pacaaa
corinisit nisieiquam unum uasolei haberecognouit regnorũ
famabat post sediseum dicens seruustuus uirmcusi nostuus
debeo uenerunt accipere duosfilios i eosinserticis e dx¬
heliseus quid fecciam indica mihi quid. ẽ tibi indomotua atilla
dixit non ẽ mihi ancillaetuae aliquid indomonisiua sunum olei
et dix̃ heliseus uade pecetibiuas deforis ab omnib: commoran¬
cib: tecum uasa copiosa & intro ibis et claudes ostium adte et
adfilio stuos & implebisuasa oleo etreddes debitum heliseus
enim ꝑueribaptismiliniam̃ta ꝑcurrens medicata aquam

Expanded text:
de radice praecisa statim exaruit. Donatista dixit: Accepit una de radice praecisa statim exaruit. Donatista dixit: Accepit una ciuitas saluatoris aquae substantiam, accepit et olei dona una cum liberis uidua nec beneficium diuinum passim propheta commisit nlamabat post Helisaeum dicens: seruus tuus uir meus mortuus bus debeo uenerunt accipere duos filios meos in seruos. et diHelisaeus: quid faciam? indica mihi quid est tibi in domo tua. at illa dixit: non est mihi ancillae tuae aliquid in domo nisi uas unum olei. et dixit Helisaeus: uade, pete tibi uasa de foris ab omnibus commorantibus tecum, uasa copiosa, et introibis et claudes ostium ad te et ad filios tuos, et implebis uasa oleo et reddes debitum. Helisaeus enim per ueri baptismi liniamenta operatus est. nam
Abbreviated transcription (Latin):
dõpatri qui nob non angelus solum non ꝓph&as sicut prius
inhyerico nostram id ẽ in hunc mundum sed ꝓprium filiũ
destinauit dñm uidelic& angeloꝵ et principem ꝓph&arum
quia quarum sterelitatem hoc ẽgentium in secunditatem
discussa morte sanar&. Accepituas fectile hoc ẽ corpus fra¬
gilitactis humanaesal misit id ẽ sapientia diuinarepleuit
in aquam piecit hoc ẽ iniordane descendit aquas suo des¬
censu sanauit id ẽ gentes suo aduentu redemit & mariteo¬
tesermone edesiam exgentib: congregauit et infetus
uberes longe lateq diffudit hoc in nob impletum qui non
uidec caecus qui noncredit in sanus ẽ. adtende uberes fetus
dicubi haec non sit eclesia dicubitua praeter in angulo afri¬
ceinueniatur male collecca tam quam sarmentu inutile ex hac
ub ipraecisa ẽ tibi remansit ultra extendi non potuit qui a

Expanded text:
deo patri, qui nobis non angelos solum, non prophetas, sicut prius, deo patri, qui nobis non angelos solum, non prophetas, sicut prius, in Hiericho nostram, id est in hunc mundum, sed proprium filium destinauit, dominum uidelicet angelorum et principem prophetarum, qui aquarum sterilitatem, hoc est gentium infecunditatem, discussa morte sanaret. accepit uas fictile, hoc est corpus fragilitatis humanae, sal misit, id est sapientia diuina repleuit, in aquam proiecit, hoc est in Iordane descendit, aquas suo descensu sanauit, id est gentes suo aduentu redemit, et maritante sermone ecclesiam ex gentibus congregauit et in fetus uberes longe lateque diffudit. hoc in nobis impletum qui non uidet caecus, qui non credit insanus est. attende uberes fetus, dic ubi haec non sit ecclesia, dic ubi tua praeter in angulo Africae inueniatur male collecta tamquam sarmentum inutile. ex hac ubi praecisa est ibi remansit; ultra extendi non potuit, quia
Abbreviated transcription (Latin):
cepta sunt tibi hocsta etuiues. Donatis cadixit baptisina
itatq dicinom pocest quoda quarum turba disꝑsit quod
ab eclesiae suae fonte malicia separauit. quod sterelisunda
sic atuit quod nec angelum uidit nec ꝓph&am qui se mederi
poss& inuenit sicut in libro regnorum quasto l&cdisaquas helis¬
semus scissimus discus sa moste sanabit et maritante sermone
infecus uberis meare ꝑmisit. et dixerunt uiriciuitatis adhelis seum
ec cecommoratio ciuitatis bona sicut & tu dñe uides sed aquae
multae & steriles sunt hic et dixit helis eus accipite unum uas
factile et mit tite in eum sade et acceper illud et uenit ad exi¬
tus aquarum et piecit sal et dixit. haec dicit dñs sanauiaquas
istas et nonerit morsin eis neq sterelitits et sanataesuntaq
usq in huncdiem. Catholicus respondit gracia sdõ patriqui
quod futurum ostendit in nob̵fidelis impleuit. gratia sinquã

Expanded text:
cepta sunt tibi. hoc fac, et uiues. Donatista dixit: Baptisma cepta sunt tibi. hoc fac, et uiues. Donatista dixit: Baptisma itaque dici non potest quod aquarum turba dispersit, quod ab ecclesiae fonte malitia separauit, quod sterilis unda siccauit, quod nec angelum uidit nec prophetam qui se mederi posset inuenit, sicut in libro Regnorum quarto letales aquas Helisaeus sanctissimus discussa morte sanauit et maritante sermone in fetus uberes meare permisit: et dixerunt uiri ciuitatis ad Helisaeum: ecce commoratio ciuitatisbona, sicutet tu, domine, uides, sed aquae malae et steriles sunt hic. et dixit Helisaeus: accipite mihi unum uas fictile et mittite in eum sale. et acceperunt illud, et uenit ad exitus aquarum et proiecit sal et dixit: haec dicit dominus: sanaui aquas istas et non erit mors in eis neque sterilitas. et sanatae sunt aquae usque in hanc diem. Catholicus respondit: Gratias deo patri, qui quod futurum ostendit in nobis fidelis impleuit. gratias, inquam,
Abbreviated transcription (Latin):
in psalmo Exxxi habesqm̃ elegit dñssion elegit eminha¬
nrĩ inatrustus hyerus alem hy erusalem qui a edificat prede
ciuictas. illuc enim ascender trib trib dñi testimoniumisł
hic ẽ locus electus. hic monsscĩ ficatus haecciuitas supmontẽ
posita ita ut abscondi non possit haecra dix catholica haec
uicis fnictifera longelateq diffusa quae in eclesiasticodamat
et dicit. Insion fundata sum et in hyerusalem potestasmea
sicenimo postuit patixp̃m etresurgere amortuis tercia die
et p̃dicari in nomine eius penitentiam et remissionem pecca¬
torum ꝓomnes gentes incipientibus ab hyerus alem recte
meargueris si inhachereditate maneres. Et cum inhac dĩ
patris hereditaae non manes in hacxp̃iregis tribunonmili¬
tes. Curdesertor corripismilicem Curreus increpasinno¬
centem Et egotibi dico ad tende cibi necuserasi nomnilo co
ibi offeris holo caustomatatua et ibi faciesominia quȩ prae¬

Expanded text:
 primo habes: quoniam elegit dominus Sion, elegit eam in hanostri in atriis tuis, Hierusalem Hierusalem, quae aedificatur ut ciuitas. illuc enim ascenderunt tribus, tribus domini testimonium Israhel. hic est locus electus, hic mons sanctificatus, haec ciuitas super montem posita ita ut abscondi -non possit, haec radix catholica, haec uitis fructifera longe lateque diffusa, quae in. Ecclesiastico clamat et dicit: in Sion fundata sum et in Hierusalem potestas mea. sic enim oportuit pati Christum et resurgere a mortuis tertia die, et praedicari in nomine eius paenitentiam et remissionem peccatorum per omnes gentes, incipientibus ab Hierusalem. recte me argueres, si in hac hereditate maneres. at cum in hac dei patris hereditate non maneas, in hac Christi regis tribu non milites, cur desertor corripis militem, cur reus increpas innocentem? et ego tibi dico: attende tibi, ne offeras in omniloco ——, ibi offeres holocaustomata tua et ibi facies omnia quaecumque prae
Abbreviated transcription (Latin):
traditorum haeo mulier fornicaria quaerelic toxp̃o
donato ꝓstitueo lu panaria cuius domũ iuxtasalomonẽ
secessus ẽ mostis cuiu suia es inferorum quae semundam uo¬
cat cum sit sordib plena. Quae se in nocentẽ clamat cum
sit scelerib: inrecita quaepudenda conmittit et feccta sua
in alteram dicit neprior audiat quae commisit. Destictis
enim ur̃is catholicus instamatis utpopulus aadño separaretis
Pinde quod quasi tuos ut aiba quanr̃a seabstineant hosta¬
ris et dicis a aqua aliena abstinete ecdefonte alieno nebi¬
beris fonsaq: tuae priuatus sit tibi nequis quam extraneus cõ¬
municet tibi Quis non uideat ꝓph&a coniugibus pudicitiã
commendas se ecte aueriite ꝓculerrasse. Autsi fontito
communicare nullus debeat extraneus curextrnpos quae¬
ris cur catholicus rebaptiras. Donatisitid la oergo¬

Expanded text:
traditorum, haec mulier fornicaria, quae relicto Christo traditorum, haec mulier fornicaria, quae relicto Christo Donato prostituit lupanaria, cuius domus iuxta Salomonem secessus est mortis, cuius uiae sunt inferorum, quae se mundam uocat cum sit sordibus plena, quae se innocentem clamat cum sit sceleribus inretita, quae pudenda committit et facta sua in alteram dicit, ne prior audiat quae commisit. de factis enim uestris catholicos infamatis, ut populos a domino separetis. proinde quod quasi tuos, ut ab aqua nostra se abstineant, hortaris et dicis: ab aqua aliena abstine te et de fonte alieno ne biberis. fons aquae tuae priuatus sit tibi: ne quisquam extraneus communicet tibi, quis non uideat prophetam coniugibus pudicitiam commendasse et te a ueritate procul errasse? aut si fonti tuo communicare nullus debeat extraneus, cur extraneos quaeris, cur catholicos rebaptizas? Donatista
Abbreviated transcription (Latin):
uideo ubicumqu eaqua nominatio ẽ malebene baptisma
credidisti sunbo notibi siinma lomihi illam tribuere uoluisti ut
deuob impleretur quod paculus ci postolus dixit nescientes ñeq
qua e locuntur neq: de qͥb adfirmant : Que madmodumenim
iamnes et inambris restiter morsi itt hiresi stunt ueritatiange¬
lusdicit aquas qua suidisti populi turbae etnationis sunt e tũ
angelo exponenti resistis et dicis rogo quae sunt aq multa nis
multa baptismata. Quaȩ mulier fornicaria nisi traditorũ
spelunca si et treditorũ uocabula cupis ad discere: Habesuestrur
siluanum cirtensem felicicuratoris acrtm̃ tatradentem Habes
marianum abaquis tibilitanis romanocuratori trescodicisof¬
ferentem Habes uictorem rusicca riensem quattuor euan¬
gelice ueliiti deleticia conburentem damnari ausi sunt in¬
nocentem. haec ẽ spelunca latronum haec pgenies

Expanded text:
uideo, ubicumque aqua nominata est male bene, baptisma uideo, ubicumque aqua nominata est male bene, baptisma credidisti. si in bono, tibi, si in malo, mihi illam tribuere uoluisti, ut de uobis impleretur quod Paulus apostolus dixit: nescientes neque quae locuntur neque de quibus affirmant. quemadmodum enim Iamnes et Mambres restiterunt Moysi, ita hi resistunt ueritati. angelus dicit: aquas quas uidisti, populi, turbae et nationes sunt. et tu angelo exponenti resistis et dicis: \'rogo quae sunt aquae multae nisi plura baptisma? quae mulier fornicaria nisi traditorum spelunca?\' si et traditorum uocabula cupis addiscere, habes uestros, Siluanum Cirtensem Felici curatori sacramenta tradentem, habes Marianum ab Aquis Tibilitanis Romano curatori tres codices offerentem, habes Uictorem Rusiccaziensem quattuor euangelia ueluti deleticia conburentem, qui Caecilianum absentem damnare ausi sunt innocentem. haec est spelunca latronum, haec progenies
Abbreviated transcription (Latin):
nemer etricis magne sedentis supaquasmultas. Et in ebriati s un
omnes in habitantes t̃ra auino fornicationis eius. Rogo quae sunt
aquae multa e nisi plura baptismata. Quaemulier fornicaria
nisi traditoꝵ spelunca qua eregum uoluptatib seruit ob noxea¬
a quib: ꝑ secutionib poculum bibens ebria cecitate populis miscet
Et inamentia quos rigauerit ducit. Cuius accessu sapientis simus
salomon interdixit ab aqua inquid aliena abstinente et defon¬
te alieno nebiberis ut longum uiuas tempus et ad icientur
tibi anniuitetuae. fons aquetuae priuatus sit tibi nequis quam
extraneus communicet tibi solus ergo priuatum non abet fontem
qui meretricis aquarum possidet muntitudinen Ioanner
quoque apustolus aquarum multitudinem in probat dicens
Et dixit mibi angelus aquas quas uidistisupraquas sed et forni¬
curia illa populiturbe et nationi sunt. Catholicus respondit ut

Expanded text:
nem meretricis magnae sedentis super aquas multas, et inebriati sunt nem meretricis magnae sedentis super aquas multas, et inebriati sunt omnes inhabitantes terram a uino fornicationis eius. rogo quae sunt aquae multae nisi plura baptisma? quae mulier fornicaria nisi traditorum spelunca, quae regum uoluptatibus seruit obnoxia,.a quibus persecutionis poculum bibens ebria caecitate populis miscet et in amentia quos rigauerit ducit? cuius accessu sapientissimus Salomon interdixit: ab aqua, inquit, aliena abstine te et de fonte alieno ne biberis, ut longum uiuas tempus, et adicientur tibi anni uitae tuae. fons aquae tuae priuatus sit tibi: ne quisquam extraneus communicet tibi. solus ergo priuatum non habet fontem, qui ui meretricis aquarum possidet multitudinem. Iohannes quoque apostolus aquarum multitudinem inprobat dicens: et dixit mihi angelus: aquas quas uidisti, super quas sedet fornicaria illa, populi, turbae et nationes sunt. Catholicus respondit: Ut
Abbreviated transcription (Latin):
picilt aliquando noticia eosipestuliss& et nompbasset innullo
prorss obeet iuat illud qua eo eculta sunt mihi quaem anasestos
itt in posuistiinquit maria equostuos turbantes aquas multes
mecontem sit gelaat ciuitas qui operatur stulta tur ban sauassc
et fostitindstia sict hominispiratȩ Catholicus respondita gnusce
intetua tela conuesti. Sicut scriptũ ẽ gladius eoꝵ intret in corda
insorum et arcuseonum confringatur sostitudotua donatista sicut
hominis pirate quiuiri rebaptizas uiribina quaspugnas uiribus
in aqua necas istagerens pirato captus occiderisni conuersus pene¬
tueris etregexpo incatholica militaris donatistadix̃ siergo uni¬
cofonte e clesiagloriatur utiq: traditorũ spelunca ẽ qua ea qua¬
rum multitudine extollitur et baptis misui ebri&ate confusa
cumregib: fornicatur dicente iohanne ueniostendã tibi damnatio¬

Expanded text:
pertulit aliquando notitia? et si pertulisset et non probasset, in nullo pertulit aliquando notitia? et si pertulisset et non probasset, in nullo prorsus obesset iuxta illud: quae occulta sunt, mihi, quae manifesta sunt, itu manifestat: inposuisti, inquit, in mari equos tuos turbantes aquas multas. me contempsit Galaat ciuitas, quae operatur stulta turbans aquas. et fortitudo tua sicut hominis piratae. Catholicus respondit: Agnosce in te tua tela, sicut scriptum est: gladius eorum intret in corda ipsorum et arcus eorum confringatur. fortitudo tua, Donatista, sicut hominis piratae, qui uiribus rebaptizas, uiribus in aqua pugnas, uiribus in aqua necas. ista gerens pirata captus occideris, nisi conuersus paenitueris et regi Christo in catholica militaris. Donatista dixit: Si ergo unico fonti ecclesia gloriatur, utique traditorum spelunca est, quae in aquarum multitudine extollitur et baptismi sui ebrietate confusa cum regibus fornicatur, dicente Iohanne: ueni, ostendam tibi damnatio
Abbreviated transcription (Latin):
spm scm̃ oleum dicere peccatoris nedm̃ incipias adserere pcaatorem
Donacisitdixit apta confessio ꝑsitorum istolo comonstratur quac ini¬
micapresumtione a stcineroso sacerdote contra polluitur cuius secrificiũ
uelut oleum uoce diuina respuitur stccinerosus inquit quis eccrificat mihi
uelut qui canemoccidat et qui offest similaginem quasi sanguinemporcinũ
Er quiosffertus in memoria qua siblas phemus: Catholicus respendet cer¬
tum ẽ quod sacerdotis et plebis exercitus ds̃ ac despiciat holo causta sibona¬
non suerit conscientia Aut si desacerdotib: solum dictumn eupis
incelligi quomodo aputuos sacinero sor non polluitur consectio
cacer docum dicis qucmn diumalelatent inquenar mnompessasunt
pobis sdreo quamdiamaliletent in quinare nenpossnte curr loco¬
sopiossidesnationis quib nomen donati et caecilani habetur inco¬
iton r bapuaas nontimes quisurm aliquorum analaunelle

Expanded text:
sanctum oleum dicere peccatoris, ne deum incipias asserere peccatorem. Donatista dixit: Aperta confectio perfidorum isto loco monstratur, quae inimica praesumptione a facinoroso sacerdote contacta polluitur, cuius sacrificium uelut oleum uoce diuina respuitur. facineros u s, inquit, qui sacrificatmihi uitulum uelut quicanem occidat, et qui offert similaginem quasi sanguinem porcinum, et qui offert thus in memoria quasi blasphemus. Catholicus respondit: Certum est quod sacerdotis et plebis execretur deus ac despiciat holocausta, si bonanon affuerit conscientia. aut si de sacerdotibus solum dictum cupis intellegi, quomodo apud uos facinorosorum non polluitur confectio sacerdotum? dicis: \'quamdiu mali latent inquinare non possunt, uobis\'. si ergo quamdiu mali latent inquinare non possunt, cur longe positas nationes, quibus nomen Donati et Caeciliani habetur incognitum, rebaptizare non times? quis uestrum aliquorum mala in eorum
Abbreviated transcription (Latin):
uideris. Sed in loco quemostenderit tibi dñs drtuus intributa
in hacofferes holocaustomata et ibi fccies omnia quaecumq
praecipiotibi hodie. Catholicus respondit. Optie et saluti
tuae multum conuenien stestimonium posiuisti. adtende cib
necuferas holo caustomata in omni locoquencumqi uideris
sed in loco quemelegerit dñs lstuus in tributua in hac offeres

Expanded text:
inus deus tuus in tribu tua, in hac offeres holocaustomata et ibi facies omnia quaecumque praecipio tibi hodie. Catholicus respondit: Optime et saluti tuae multum conueniens testimonium posuisti: attende tibi, ne offeras holocaustomata in omni loco quemcumque uideris, se
Abbreviated transcription (Latin):
matum semina. Vbi her& icoꝵmulti moda pestis ubima¬
nicheorum de cestanda sordium feculentt uel in abrutum
cenos iiurgitis lacum in ae ternamoste abreptis caribdis
uidit & ex termini i oleum flama s edacibus animauit
Catholicus respondit. Opbitre Gerrareno boldiuer s&s scisno¬

Expanded text:
bi haereticorum multimodas pestes, ubi Manicheorum detestanda sordium feculenta uel in abruptum cenosi gurgitis lacum in aeterna morte abreptos Charybdis uidit et exterminii oleum flammis edacibus animauit. Catholicus respondit:s o probare, o errare, o delirare! c
Abbreviated transcription (Latin):
una fides unum baptis manulla indiuina doctrina uari& cosꝑomnia dñm
sequitur seruus innullo diffesta magistrodiscipulus. Catholicus dixit¬
innullo diffesta magistro discipulus. Quem seq:ris quem imitaris quem
huius flagitus aruit raris auctorem. Damihi aliquem scoꝵ posttrinitatẽ
rebaptitari quod facis lege mihi non illas scripturas quarum auctorita¬
tem nontensor. Sed noui et ueceris testam̃ti quib: utriq subicimur. Siunũ
ẽ baptisma curduplica sunum non enimaliud iteras quam qd inuenis
uenin qri auae destria istis eademre aedificatis preuari catoris uosphas¬
cdemonstaeris : Donaist. hea ur siun foutes et sicer attoris uos pia

Expanded text:
una fides, unum baptisma. nulla in diuina doctrina uarietas, per omnia dominum una fides, unum baptisma. nulla in diuina doctrina uarietas, per omnia dominum sequitur seruus, in nullo differt a magistro discipulus. Catholicus in nullo differt a Magistro discipulus. Quem sequeris, quem imitaris, quem hujus flagitii arbitraris auctorem? CATH. respondit: Da mihi aliquem sanctorum post Trinitatem rebaptizare, quod facis. Lege mihi, non illas scripturas, quarum auctoritate non teneor; sed Novi et Veteris Testamenti, quibus utrique subjicimur. Si unum est Baptisma, cur duplicas unum? Non enim aliud iteras, quam quod invenis Quoniam ergo quae destruxistis, ea iterum reaedificatis, praevaricatores vos esse monst