comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
m̃tũ acciꝑe cũ quis matͥ iã gͣndis ẽ pudendũ. respuere cũ ope
miserandũ. rep̃hende aliqnõ aut odisse scełis umpietatis. tͣc¬
tare aut̃ aut dispensare cõmode. laudis i caritates plenisimũẽ.
U idebimꝰ & nature huiꝰ corꝑee tantas cõmutatioẽs. ⁊ uicissitudineᷤ.
dũ diuinis legib seruit ut &̃ ipsam resurrectioem carnis. quepar.¬
tĩ tardiꝰ. partĩ omĩno ñ credit᷑. ita certã teneamꝰ : ut ceitiꝰ nobͣ
nõ sit solem cũ occiderit oriturũ. Iam uͦ eos qui ad exemplũ
salutis nr̾ę ac pͥmitias afilio dĩ potentissimo. &̃no incõmut᷑¬
bili. susceptũ hoĩnem. eumidẽq natũ ȩȩ de uirgine oeteraq¬
huiꝰ natȩ istorie miracła irridet sic cõtẽpnemꝰ taquã eospue¬
ros qͥ cũpictorem ꝓpositis tabuł quas intuent᷑ pingentẽ ui¬
d̾int nõ putet̃ hõmẽ posse ꝑ ingi. nͥ aliam picturam quipi¬
qgit aspexit. Tanta aut̃ in contemplanda uitate uoluptas ẽ quã¬

Expanded text:
mum est; cum jam grandis est, pudendum: respuere cum opus est, miserandum; reprehendere aliquando aut odisse, sceleris et impietatis: tractare autem ac dispensare commode, laudis et charitatis plenissimum est. Videbimus etiam naturae hujus corporeae tantas commutationes et vicissitudines, dum divinis legibus servit, ut etiam ipsam resurrectionem carnis, quae partim tardius, partim omnino non creditur, ita certam teneamus, ut certius nobis non sit, solem, cum occiderit, oriturum. Jam vero eos qui ad exemplum salutis nostrae ac primitias, a Filio Dei potentissimo, aeterno, incommutabili susceptum hominem, eumdemque natum esse de virgine, caeteraque hujus historiae miracula irrident, sic contemnemus, tanquam eos pueros, qui cum pictorem propositis tabulis, quas intueatur, pingentem viderint; non putent posse hominem pingi, nisi aliam picturam, qui pingit aspexerit. Tanta autem in contemplanda veritate voluptas est, quan
Abbreviated transcription (Latin):
illis om̃ib gradib inẽ disticta ⁊ ꝓpria pulcritudo. qͦs actus meliꝰ
ut hec omã simul agat. s id s̃ solũ agere uideat᷑. ꝗ agit cũ dificulta¬
te. aut certe cũ timore. agit enĩ hoc multo quã cet̾a atten̾or ascẽ¬
dentib gͥ sursũ. u̾sus pͥmus actus. docendi causa hicat᷑ aĩatio. scđ.s.
sensus. Tercius ars. Q uartis uirtꝰ. Quit᷑ uirt᷑ tranquillͥ tas.
Seatus ingressio. Septimꝰ contẽplatio. Poss ⁊ hoc mͦ cõtemplari. Re cor¬
pore. ꝑ corpꝰ. circa corpꝰ ad se ipsam. in seipsa. ad dnĩ. apd dm̃. Possut
uocabuł. ne te moueat cũ aliis. alii noĩb eadẽ uocant. aut aliter
& partiunt᷑. ⁊ ob hoc aut ista aut illa imꝓbes. In nũablib enim
moĩs ee dẽ res ⁊ appellari. ⁊ diuidi poss. rectissime. aut subtilissime.

Expanded text:
illis omnibus gradibus inest distincta et propria pulchritudo, quos actus melius illis omnibus gradibus inest distincta et propria pulchritudo, quos actus melius ut haec omnia simul agat, sed id solum sibi agere videatur quod agit cum difficultate, aut certe cum timore. Agit enim hoc multo quam caetera attentior. Ascendentibus igitur sursum versus, primus actus, docendi causa, dicatur animatio; secundus, sensus; tertius, ars; quartus, virtus; quintus, tranquillitas; sextus, ingressio; septimus, contemplatio. Possunt et hoc modo appellari: de corpore; per corpus; circa corpus; ad seipsam; in seipsa; ad Deum; apud Deum. Possunt vocabulis, ne te moveat cum alii aliis nominibus eadem vocant, aut aliter etiam partiuntur; et ob hoc aut ista aut illa improbes. Innumerabilibus enim modis eaedem res et appellari, et dividi possunt rectissime ac subtilissime
Abbreviated transcription (Latin):
opẽ ferendã eẽ sciamꝰ. ita ut ħ ipsum qd̾ bene agt᷑. dm̃ ꝑ nos ag̾e̾
intelligamꝰ. Neq quicꝗ̃. nob ꝓpriũ uendicemꝰ. in anis głȩ cupi¬
ditate decepti. Q uno malo. a sũmo ĩ una denĩgit᷑. Neq uitus
oppressos. s ipsa uitia. neq peccantes. s ipsa peccata ođimus.
conciliari. ꝑtina ad aiẽ de qua querimꝰ magnitudinẽ. qͣ se lib̾ta¬
te dignã facit. Nã illa ab omĩb lib̾at au oĩb seruie utilissi
pene excessisse metas ꝓpositi miĩ. ac sine ulla int̾roganoẽ. tãdiũ
tibi młta dibrisse.neq id me dixisse penit&. Nãcũ sint ista ꝑtãs
multas ecłe scripturas disꝑsa ꝗͣꝗͣ ea nõ incomode collegisse uidea
mͣ. tam̃ intelligi nequeut. nͥ quisq in illoꝵ septẽ quarto gradu
fortit᷑ agens. pirtatẽ custodiens. ⁊ ad ea ꝑcipiẽda. sanitatẽ ac robur
coꝑãs inquirat omĩa sigillatĩ diligentissime ac sagacissime. Nã neq

Expanded text:
 bene agitur, Deum per nos agere intelligamus. Neque quidquam nobis proprium vindicemus inanis gloriae cupiditate decepti, quo uno malo a summo in ima demergimur. Neque vitiis oppressos, sed ipsa vitia; neque peccantes, sed ipsa peccata oderimusconciliari pertinet ad animae, de qua quaerimus, magnitudinem, qua se libertate dignam facitpene excessisse metas propositi mei, ac sine ulla interrogatione tamdiu tibi multa dixisse: neque id me poenitet. Nam cum sint ista per tam multas Ecclesiae scripturas dispersa, quanquam ea non incommode collegisse videamur, plene tamen intelligi nequeunt; nisi quisque in illorum septem quarto gradu fortiter agens, pietatemque custodiens, et ad ea percipienda sanitatem ac robur comparans, inquirat omnia singillatim, diligentissime ac sagacissime: namque
Abbreviated transcription (Latin):
detͣ nom̃ ipsum ueluti accepisse abste signisicatioem quã ad meꝑ
aures deportara& : add̃ utoet᷑. augꝰ Cũ gͦ nom̃ ipsum sono ⁊ sig-¬
nificatione cõst&. sonus aut̃ ad aures. significatio ad m̃tẽ ꝑtine̾¬
at. ñne arbitraris in noiẽ uelut in aliqͦ aĩamte sonũ eẽ corpꝰ sig¬
nificatioẽm aũ quasi aiãm soni : adõ Nichł mͥ uidet᷑ similius

Expanded text:
detur nomen ipsum veluti accepisse abs te significationem, quam ad me per detur nomen ipsum veluti accepisse abs te significationem, quam ad me per aures deportaret? E. Videtur. A. Cum ergo nomen ipsum sono et significatione constet, sonus autem ad aures, significatio ad mentem pertineat; nonne arbitraris in nomine, velut in aliquo animante, sonum esse corpus, significationem autem quasi animam soni? E. Nihil mihi videtur similius
Abbreviated transcription (Latin):
utrũq idẽ puto audꝰic mͥ gͦ sonꝰ ille uñ ꝓcedat᷑. cũ loqueris: adõ
Quis dubitat a me ꝓcede: aug abste gͦ sol ꝓcedit: cũ noĩas so¬
lem: adõ de sono me. nõ cdere ipsa interrogasti. augꝰ Aluro
gͦ sonus ẽ. aliud res quã significat sonꝰ: ⁊ uaut̃ utrũq idȩȩ dixe¬
ras. ado Age iã concedo aliud ee̾ significantẽ sonũ. aliudͭ que
significatur : augꝰ dic gͦ utrũ posses gnarꝰ latine lingue nõare
in loquendo solem sinõ intellectus solis p̃ceder& sonum. Nul¬
lo mͦ posssm. Quid ant̾ quã ipsum nom̃ ore procedat si uolens
id emintiare aliquandui te in silentio teneas. ñne in tua cogita¬
Quid cũ ipse sol tante sit magnitudinis nũ illa¬
notio eiꝰ quã cogitatioẽ añ uocẽ tenes. aut longa. aut lata. aut
ore ipsum nom̃ erũꝑͣ tuo. atq ego audiens solẽ cogito. quẽ tu ant̃
uotem ⁊ cũ ipsa uoce cogitasti. ⁊nc̃ fortasse ambo cogitamꝰ. ñne tͥ ui¬

Expanded text:
edat cum loqueris. E. Quis dubitet a me procedere? A. Abs te ergo sol procedit, dum nominas solem? E. De sono me, non de re ipsa interrogasti. A. Aliud ergo sonus est, aliud res quam significat sonus: tu autem utrumque idem esse dixeras. E. Age, jam concedo aliud esse significantem sonum, aliud rem quae significatur. A. Dic ergo, utrum posses gnarus latinae linguae nominare in loquendo solem, si non intellectus solis praecederet sonum. E. Nullo modo possem. A. Quid? antequam ipsum nomen de ore procedat, si volens id enuntiare aliquandiu te in silentio teneas; nonne in tua cogita est. A. Quid? cum ipse sol tantae sit magnitudinis, num illanotio ejus, quam cogitatione ante vocem tenes, aut longa, aut lata, aut ore ipsum nomen erumpit tuo, atque id ego audiens solem cogito, quem tu ante vocem et cum ipsa voce cogitasti, et nunc fortasse ambo cogitamus; nonne tibi vi
Abbreviated transcription (Latin):
sit uerũ : nõ ñ pargate aiẽ lic&. tanta dĩ ꝓuidentia. iꝰsticiaq
gubnari omĩa. ut nulli mors iniq accicłe possit. & sieam for¬
t̾e iniquus intulerit. Uehe m̃ter aut̃ formidatur mors: in h̾
so minꝰ uidetur: qͦ tranqͥllitas ꝓpter metũ minor ẽ inuestigand
obscurissimis reb ꝑ necessaria. deiñ quo magis sentit aĩa. eo ip¬
so qđ ꝓficit. ꝗͣtũ utersit interpurã ⁊ cõtaminatã. eo mngisti.¬
m&. ne deposito isto corꝑe minꝰ eam ds̃ possit quã se ipsã ferre
pollutã. Nichł aut̃ difficiliꝰ quã ⁊ metuere mortẽ ⁊ ab illecebriᷤ
hoc possit aduuiante sane usticia. sũmi ⁊ ueri dĩ qͣħ unu̾sitaᷤᷤ

Expanded text:
sit verum, non nisi perpurgatae animae licet tanta Dei providentia justitiaque sit verum, non nisi perpurgatae animae licet tanta Dei providentia justitiaque gubernari omnia, ut nulli mors inique accidere possit, etiamsi eam forte iniquus intulerit. Vehementer autem formidatur mors in hoc so minus videtur, quo tranquillitas propter metum minor est, investigandis obscurissimis rebus pernecessaria. Deinde quo magis magisque sentit anima, eo ipso quo proficit, quantum intersit inter puram et contaminatam; eo magis timet, ne, deposito isto corpore, minus eam possit Deus quam seipsa ferre pollutam. Nihil autem difficilius quam et metuere mortem, et ab illecebris nima, ut etiam hoc possit adjuvante sane justitia summi et veri Dei, qua
Abbreviated transcription (Latin):
plinã. p̃teritor̃. ac fut᷑orũ. ex p̃sentib cõĩecturã. Magna ħ. loĩno
humana. S adhuc ista partĩ doctis. atq in doctis. partĩ bonis
ex quo bonitas incip̃. atq om̃is uera laudatio. Hinc enĩ aĩa se
nõ solum suo si quã unu̾si partẽ agit. s ipsi & imiu̾so corꝑi au.¬
d& p̃ponere. banaq eus bona sua ñ putare. atq potentie puleritu¬
dimq sue c̃ꝑata discernẽ. atq ctep̃nere. ⁊ iñ quo magis se delectat.
eo magis sese abstrahere a sorclib totãq emacłare ac mundissi-
ac sententia demoriere moliunt᷑. Societatẽ humanã magni
pende. nichłq uelle alti. qđ sibi nolit accdẽ. Sequiauctori
blanoitias. magnꝰ ⁊ acerrimꝰ cõflictus. In iꝑso enĩ prrgatiõiꝰ
negotio. sub ẽ metus mortis. sepe nõ magnꝰ : sepe uͦ uebem̃¬
tissimꝰ. N magnꝰ tũ. cũ robustissime credit᷑. Nã uide ħ utrũ¬

Expanded text:
plinam, praeteritorum ac futurorum ex praesentibus conjecturam. Magna haec et omnino plinam, praeteritorum ac futurorum ex praesentibus conjecturam. Magna haec et omnino humana. Sed est adhuc ista partim doctis atque indoctis, partim bonis ex quo bonitas incipit, atque omnis vera laudatio. Hinc enim anima se non solum suo, si quam universi partem agit, sed ipsi etiam universo corpori audet praeponere, bonaque ejus bona sua non putare, atque potentiae pulchritudinique suae comparata discernere atque contemnere: et inde quo magis se delectat, eo magis sese abstrahere a sordibus, totamque emaculare ac mundissimaac sententia dimovere moliuntur; societatem humanam magni pendere, nihilque velle alteri quod sibi nolit accidere; sequi auctoritblanditias magnus acerrimusque conflictus. In ipso enim purgationis negotio subest metus mortis saepe non magnus, saepe vero vehementissimus: non magnus tum cum robustissime creditur
Abbreviated transcription (Latin):
tudine sese innectit.⁊ ab eis quasi m̃briᷤᷤ egre seꝑatur. Quȩ
cõsuetudinis uis. & se iĩctiõe rer̃ ipsar̾ atq int̾uallo tꝑ̃is
nis c̃mendatar̾ ac retentar̾ rerũ innuãbiliũ. tot artes opisicũ.
acͦrũ cultus. extructioẽs urbiũ. uarior̃ edifitior̃ ac moli minũ.
młtimõa mirała. inuentioẽs tot signor̾. inlitteris. ĩ ub. in ge¬
tu. in huiꝰcemõi sonps. inpicturis atq sigm̃tis. tot gñtium lĩ¬
quas. totinstit᷑a. tot noua. tot instaurata. tantũ libror̾ nunier̃
⁊ huiꝰ cemoĩ monum̃tor̃ ad custodiendã memoriã. tantãq curã
postitatis. offitior̃. potestatũ. honorũ dignitatũq ordines.
siue domi militieq ĩ re publica. siue in ꝓfanis. siue in sacris
apꝑatib. uĩ rationandi. ⁊ excogitandi. fluuios eloquentie car.¬
mnũ uarietates. ludendi. ac iocandi causa. mille forme simula¬
tiones. modulandi ꝑitiã. dimetiendi subtilitatẽ. nuiandi disci¬

Expanded text:
quasi membris aegre separatur: quae consuetudinis vis etiam sejunctione rerum ipsarum atque intervallo temporis nis commendatarum ac retentarum rerum innumerabilium, tot artes opificum, agrorum cultus, exstructiones urbium, variorum aedificiorum ac moliminum multimoda miracula; inventiones tot signorum in litteris, in verbis, in gestu, in cujuscemodi sono, in picturis atque figmentis; tot gentium linguas, tot instituta, tot nova, tot instaurata; tantum librorum numerum, et cujuscemodi monumentorum ad custodiendam memoriam, tantamque curam posteritatis; ofsive domi militiaeque in republica, sive in profanis, sive in sacris apparatibus; vim ratiocinandi et excogitandi, fluvios eloquentiae, carminum varietates, ludendi ac jocandi causa milleformes simulationes, modulandi peritiam, dimetiendi subtilitatem, numerandi disci
Abbreviated transcription (Latin):
rit nũquã inuenit. Sapiens aut̃ iam in ueñ. ut nichil aliud dicã.
uł ipsã sapiẽcicẽ. ꝗͣ cũ e̾e̾t stult disserẽdo fortasse aut qͦqͦmͦ alio poterat
requirebat aũꝗR ecte dicis. Quare intelligas uolo n ee̾ istã ratioci.¬
nacioẽm. dũ ꝑ ea que cõcedunt᷑ atq cognita sunt ad aliquid incog.¬
nitũ ducim̾. Hoc enĩ ñ semꝑ ut iã cõsensimꝰ mẽ m̃ti sane. ratio
aut̃ semꝑ. adõ Intelligo. s quorsũ ista: augꝰ Qina paulo ant̃
dixisti. ꝓpterea me tͥ deb̾e assentiri scientiã nos hab̾e ant̃ rati.¬
onẽ. ꝙ corgnito aliqͦ nitit᷑. dũ nos rano ad incognitũ ducit. Nc̃
inuenimiᷤ ñ ratioem uocandã ee̾ dũ hagit᷑. ñ enĩ sana mẽ

Expanded text:
iens autem jam invenit, ut nihil aliud dicam, vel ipsam sapientiam, quam, cum esset stultus, disserendo fortasse, aut quoquo modo alio poterat, requirebat. A. Recte dicis: quare intelligas volo non esse istam rationem, dum per ea quae conceduntur atque cognita sunt, ad aliquid incognitum ducimur: hoc enim non semper, ut jam consensimus, inest menti sanae; ratio autem semper. 53. E. Intelligo; sed quorsum ista? A. Quia paulo ante dixisti, propterea me tibi debere assentiri scientiam nos habere ante rationem, quod cognito aliquo nititur, dum nos ratio ad incognitum ducit: nunc autem invenimus non rationem vocandam esse dum hoc agitur; non enim sana mens
Abbreviated transcription (Latin):
uolt̃ ꝗͣ mundati ⁊ sanati fuint. ita illa luce reu̾bant᷑ uitatis.
ut ñ solũ nicħł boni s &̃ mali plurimũ in ea putet e̾ę.atq
abea nom̃ ui̾tatis abuidicent. ⁊ cũ quadã libidine ⁊ uoluptate
miserabili. ĩ suas tenebras quas eoꝵ. morbꝰ pati porẽmedicine
meledicentes refugiant. Uñ duuno afflatu. ⁊ ꝓrsus ordina¬

Expanded text:
uam mundati et sanati fuerint, ita illa luce reverberantur veritatis, ut non solum nihil boni, sed etiam mali plurimum in ea putent esse, atque ab ea nomen veritatis abjudicent, et cum quadam libidine et voluptate miserabili in suas tenebras, quas eorum morbus pati potest, medicinae maledicentes refugiant. Unde divino afflatu, et prorsus ordina
Abbreviated transcription (Latin):
da p̃colenclus ẽ: ut possis uite lligere liquidissime utrũ ꝗͥ aquib dã
sit aiã : nõ spatioloci aut tp̃is. s ui acpotentia. nã ita sime¬
ministi ꝓpositũ ac distributũ iã diu a nob ẽ. De nuo uꝰ aiar

Expanded text:
da praecolendus est, ut possis intelligere liquidissime, utrum quod a quibusdam da praecolendus est, ut possis intelligere liquidissime, utrum quod a quibusdam sit anima non spatio loci ac temporis, sed vi ac potentia: nam ita si meministi, propositum ac distributum jamdiu nobis est. De numero ver
Abbreviated transcription (Latin):
diminutioẽ tẽꝑis quę duuso illo sono facta ẽ cũ eade̾ significatio
dinisa ñ sit. ñ enĩ ipsa ꝑ tempꝰ distendebat᷑ s sonꝰ. ita ex istiman¬
dũ ẽ secto u̾micłi corꝑe.quãꝗͣ in minori loco pars eo ipso qͦ pars
erat iuiuer&. ñ om̃o aiãm sectam. nec loco minorẽ ex̾ factã. lica
uitegͥ aiãntis m̃bra oiã ꝑmaiorẽ locũ porreta simł possedit. Ñ u¬
ñ distenta ꝑ tempꝰ om̃s tñ noĩs litteras suas moras ac tẽꝑa po ᷤᷤ.¬
sidentes. uełt aĩau̾at. atq cõpleuerat. Hac similitudine intũm
cõtentꝰ sis peto. qͣ te sentio delectatũ. Que aut̃ subtilissime de hoc
disputari possunt. ita ut ñ similitudinib q̃ płerũq fallunt. s reb
ipsis satis fiat: ne in p̃sentia expectes. Ni cõclitoendꝰ ẽ tã long
sermo.⁊ mitis aliis quȩ tͥ desunt aĩmꝰ ad hȩc intuenda ⁊ despitien¬

Expanded text:
diminutione temporis, quae diviso illo sono facta est, cum eadem significatio diminutione temporis, quae diviso illo sono facta est, cum eadem significatio divisa non sit non enim ipsa per tempus distendebatur, sed sonus; ita existimandum est, secto vermiculi corpore, quanquam in minore loco pars eo ipso quo pars erat viveret, non omnino animam sectam, nec loco minore minorem esse factam, licet integri animantis membra omnia per majorem locum porrecta simul possederit. Nn distenta per tempus, omnes tamen nominis litteras suas moras ac tempora possidentes, velut animaverat atque compleverat. Hac similitudine interim contentus sis peto, qua te sentio delectatum. Quae autem subtilissime de hoc disputari possunt, ita ut non similitudinibus quae plerumque fallunt, sed rebus ipsis satis fiat, ne in praesentia exspectes: nam et concludendus est tam longus sermo, et multis aliis quae tibi desunt, animus ad haec intuenda et dispicien
Abbreviated transcription (Latin):
cedam omĩno ut iã idipsum sones flagito. aug̃ accipe nã¬
dũ uiciniã soł attendo de cuiꝰ noĩẽ suꝑiꝰ egimꝰ. lucifer mͥoc
currit. Qui ꝓfecto inter sccđiam ⁊ t̾ciã sillabam scissuᷤ. nõ¬
nichł priore parte significat. cũ dicimꝰ luci ⁊ idõ in hoc płquã
dimidio corꝑe noĩs uiuit. Extrenã &̃ pars ħt aiam. Nãcũ fer¬
re aliquid iubis hac̃ audis. Qui enĩ posses obtemꝑare siquis tͥ di¬
cer& fer codicẽ. si nichł significat& fer: Qđ cũ additur luci. lu¬
cifer sonat. ⁊ significat stellam. Cũ aut̃ demitur ñ nichł signifi¬
cat : ⁊ hoc quasi retin& uitam. Cũ aut̃ locus ⁊ tempꝰ sit: quib oiã
quȩ sentiunt᷑ occupantur. ł potiꝰ que occupant. ꝗ ocuł sentimꝰ ꝑ
pars eius occupabat : ita maiorẽ teꝑis morã ten& cũ lucifer diet᷑
ꝗͣ siluci tantũmͦ diceret᷑. Quare si hoc significatioẽ uiuit: in ea

Expanded text:
cedam omnino, et ut jam idipsum sones, flagito. A. Accipecedam omnino, et ut jam idipsum sones, flagito. A. Accipedum viciniam solis attendo, de cujus nomine superius egimus, Lucifer mihi occurrit; qui profecto inter secundam et tertiam syllabam scissus nonnihil priore parte significat, cum dicimus, Luci, et ideo in hoc plusquam dimidio corpore nominis vivit. Extrema etiam pars habet animam: nam cum ferre aliquid juberis, hanc audis. Qui enim posses obtemperare, si quis tibi diceret, Fer codicem, si nihil significaret Fer? quod cum additur Luci, Lucifer sonat, et significat stellam; cum autem demitur, nonnihil significat, et ob hoc quasi retinet vitam. 68. Cum autem locus et tempus sit, quibus omnia quae sentiuntur occupantur, vel potius quae occupantpars ejus occupabat; ita majorem temporis moram tenet, cum Lucifer dicitur, quam si Luci tantummodo diceretur. Quare si hoc significatione vivit in ea
Abbreviated transcription (Latin):
assentior. augꝰ Q modoͣ poss singłe littẽ significare quod nom̃
quod ex hiis confit significat. At cũ ꝑdita significatione discerp¬
tus in littĩs sonus ẽ. nũ aluto putas ȩeͥ factũ. quã dilaniato corꝑe
discessisse aiãm.⁊ quasi mortẽ quãdam noĩs cõtigisse: adõ Non
solũ assentior. s ita libenter ut nichł me magis in hoc sermone de
dissecto corpore aiã nõ secari : accipe nẽ qͦmͦ frusta ipsa corꝑis
cũ aiã ñ secta sit. uiuere possint. Iam enĩ cõcesti ⁊ recte ut opinor
to diuidi posse. cũ ipse sonus quod uelite. corpꝰ eiꝰ ẽ possit. S
in soles mõne ita soni ẽ facta diuisio ut nulla pars eis significatioẽm
aliquam retiner&. Itaq illas litteras dilacerato corꝑe noĩs
tib quippiã significare concedas oport& nõ omimodã ueluti
mortẽ tali p̃cisione factã e̾e̾. cũ tibi m̃bra seꝑatĩ cõsiderata. quod¬
lib& significantia. ⁊ quasi spirantia urdebunt᷑. adõ Con¬

Expanded text:
e? E. Quomodo possunt singulae litterae significare, quod nomen quod ex his confit, significat? A. At cum, perdita significatione discerptus in litteris sonus est; num aliud putas esse factum, quam dilaniato corpore discessisse animam, et quasi mortem quamdam nominis contigisse? E. Non solum assentior, sed ita libenter, ut nihil me magis in hoc sermone deldissecto corpore anima non secari; accipe nunc quomodo frusta ipsa corporis, cum anima secta non sit, vivere possint. Jam enim concessisti, et recte, ut opinor,to dividi posse, cum ipse sonus, quod velut corpus ejus est, possit. Sed in solis nomine ita soni est facta divisio, ut nulla pars ejus significationem aliquam retineret. Itaque illas litteras, dilacerato corpore nomitibus quidpiam significare; concedas oportet, non omnimodam veluti mortem tali praecisione factam esse, cum tibi membra separatim considerata quodlibet significantia et quasi spirantia videbuntur. E. Con
Abbreviated transcription (Latin):
gͣuia. sentit atq discernit. Dem̃ innũabiles differentias sa¬
por̃. odorũ. sonorũ. formar̃ gustando. olfatiendo. audiẽdo.
uidendoq diuidicat. atq in his omĩb eaquę scđm nat᷑am
sui corꝑis s̃ asa̾scit. atq appetit. reic̃ fugitq contraria. Re¬
mon& se ab his sensib. certo ut̃uallo rẽꝑum. ⁊ eoꝵ motus
quasi ꝑ qͣsdã frãs reꝑans. imagines rer̾ quas ꝑ eos hausit.
sccũ cateruati. ⁊ iłtiplicit̃ u̾sat. ⁊ hoc totũ ẽ sõnꝰ ⁊ sõnia.
Sepe& gestiendo ac uagando facilitate motꝰ delectatur. ⁊ sine
labore ordinat m̃broꝵ cõcordiam. ꝓ copulatioẽ sexꝰ ag̃ ꝓpo
tẽ. atq induplici nat᷑a societate at᷑q amore mollit᷑ unum.

Expanded text:
gravia sentit atque discernit. Deinde innumerabiles differentias sagravia sentit atque discernit. Deinde innumerabiles differentias saporum, odorum, sonorum, formarum, gustando, olfaciendo, audiendo videndoque dijudicat. Atque in iis omnibus ea quae secundum naturam sui coporis sunt, adsciscit atque appetit; rejicit fugitque contraria. Removet se ab his sensibus certo intervallo temporum, et eorum motus quasi per quasdam ferias reparans, imagines rerum quas per eos hausit, secum catervatim et multipliciter versat, et hoc totum est somnus et somnia. Saepe etiam gestiendo ac vagando facilitate motus delectatur, et sine labore ordinat membrorum concordiam; pro copulatione sexus agit quod potest, atque in duplici natura, societate atque amore molitur unum.
Abbreviated transcription (Latin):
debemꝰ. si nobma ipsis cure sumꝰ. Hȩc gͥ pͥmo ꝙ citiꝰ aĩadu̾tere
facile ẽ corpꝰ ħ terranĩ atq mortale p̃sentia suauuusicat. collig̃
muũ. atq ĩ uno ten& : diffluere atq cõtabesoere ñ sut. Ali¬
m̃ta ꝑm̃bra ęqualit̾ suis cuiq redlitis distribui facit. Cõgru¬
entiã eiꝰ modũq cõseruat. ñ tantũ in pulctitudine. s ⁊̃ uiceᷤ¬
cento atq gignendo. S ħ hoĩ ⁊̃ cũ arbustis cm̃unia uidi q̃ut̃¬
gitur. N enĩ auchenta ẽ nescio q̃ impietas rusticana. plane
magisq lignea quã sunt ipse arbores. quib patrocimũ p̃b&.
q̃ dolere uitẽ qnõ uua decerpit᷑. ⁊ ñ solũ sentire ista c̃cedunt᷑
serendi locꝰ. Nc̃ quod instituerã intende. sit quis aẽ insen¬
sib. atq in ipsomotu manifestioriᷤᷤ aiãn .tis. qͦr nob̾ cũ his ꝗ̃
radicib fixa sunt nulla potẽ ex̾ cõmunio. Intend  se aĩa
intactu. ⁊ eo calida. frigida. asꝑa.lema. dura. mollia. lerna.

Expanded text:
tere facile est, corpus hoc terrenum atque mortale praesentia sua vivificat; colligit in unum, atque in uno tenet, diffluere atque contabescere non sinit; alimenta per membra aequaliter, suis cuique redditis, distribui facit; congruentiam ejus modumque conservat, non tantum in pulchritudine, sed etiam in crescendo atque gignendo. Sgitur. Non enim audienda est nescio quae impietas rusticana plane, magisque lignea quam sunt ipsae arbores quibus pratrocinium praebet, quae dolere vitem quando uva decerpitur, et non solum sentire ista cum caedunserendi locus. Nunc quod institueram, intende quae sit vis animae in sensibus, atque in ipso motu manifestioris animantis, quorum nobis cum iis quae radicibus fixa sunt, nulla potest esse communio. Intendit se anima in tactum, et eo calida, frigida, aspera, lenia, dura, mollia, levia,
Abbreviated transcription (Latin):
quos ꝑ se querere deprehenderes atq aliquo casu ant̃ quam ab̾
te interrogari poss& moreret᷑. quã lib& causam putares potius
cũ ilł sceleratis cõiunctionis atq cõuiuium & site semꝑ later&
quã scełis ⁊ sotietatis: Cur gͦ nõ eum tã młtis argum̃tis suꝑiꝰ
editis atq abste firmissime cõꝓbatis. planũ tͥ factũ sit. nõ loco
animã contineri : atq ob hõc nulliꝰ eę tał quantitatis qͣlem
in corporib cernimꝰ aliquã suspicaris eȩ causam. cur nõnullũ
aĩal cõcisum. in om̃ib partib uiuat: ñ eam ꝗ cũ corpore aiã

Expanded text:
quos persequerere deprehenderes, atque aliquo casu, antequam abs quos persequerere deprehenderes, atque aliquo casu, antequam abs te interrogari posset, moreretur; quamlibet causam putares potius illius cum sceleratis conjunctionis atque convivii, etiamsi te semper lateret, quam scelus et societatem. Cur ergo non, cum tam multis argumentis superius editis, atque abs te firmissime comprobatis, planum tibi factum sit non loco animam contineri, atque ob hoc nullius talis esse quantitatis, qualem in corporibus cernimus, aliquam suspicaris esse causam, cur nonnullum animal concisum in omnibus partibus vivat; non eam tamen quod cum
Abbreviated transcription (Latin):
teat cur in cõtissione quordã corpoꝵ illa cõtingant. nõ cõtinuo no
hoc uno ꝑturbari ita oportere ut tam młta quȩ suꝑus luce clariora
tͥ usa sunt: falsa ȩȩ̾ arburem᷑. fic̾ri enim non potet ut hiius rei cau.¬
sa nos lateat. que uł humane nature occulta est łsit alicui hoĩ
cognita. Nec iste a nob interrogari possit Aut &̃ hoc ingenio sumꝰ
ut satis nob facere interrogatꝰ nõ possit. Nũqurdnã exeo quieqͥd
ex contraria parte firmissime didicimꝰ ac uerissimũ ẽe̾ consitem᷑
labi nob atq extorqueri dec&: At qm̃ si illa maneant integra
que interrogatꝰ certa ⁊ indubia e̾ȩ respondisti. nicħl ẽ quod istum
u̾iculũ pueriliter metuamꝰ quãꝗͣ uiuacitatis ⁊ numõsitatis
eiꝰ causam nõ ualeamus afferre. Si enĩ apd̾ te de aliquo sicum
immotũ q constar& quod e̾et uir bonus cũ in latronũ cõiuuio

Expanded text:
teat, cur in concisione quorumdam corporum illa contingant, non continuo nos teat, cur in concisione quorumdam corporum illa contingant, non continuo nos hoc uno ita perturbari oportere, ut tam multa quae superius luce clariora tibi visa sunt, falsa esse arbitremur. Fieri enim potest ut hujus rei causa nos lateat, quae vel humanae naturae occultata est; vel sit alicui homini cognita, nec iste a nobis interrogari possit; aut etiam hoc ingenio ipsi simus, ut satisfacere nobis interrogatus non possit. Numquidnam ex eo quidquid ex contraria parte firmissime didicimus, ac verissimum esse confitemur, labi nobis atque extorqueri decet? Atqui si illa maneant integra, quae interrogatus certa et indubia esse respondisti; nihil est quod istum vermiculum pueriliter metuamus, quanquam vivacitatis et numerositatis ejus causam non valeamus afferre. Si enim apud te de aliquo fixum immotumque constaret, quod esset vir bonus, eumque in latronum convivio
Abbreviated transcription (Latin):
tilissime atq abstrusissime ꝓpter hanc ipsam questioem̃ disseruntur
ad dandã palmam hiĩs qͥ corpꝰ ee̾ aĩam dicunt. declinarẽ. Qua ꝓpt̃
te ut possum. & atq & ammoneo. ne temere aut in libros. aut in dis¬
pritationes loquacissimor. hõmũ nimiumq sensib hiis corꝑeis credẽ.¬
nũ te p̃cipites. donec corrigas. sirmesq uestigia. quȩ usq ad ipsum
dm̃ aiãm clucunt. ne ab illo secretissimo ⁊ tranquillissimo m̃tis ba¬
bitaculo. a quo nc̃ dum incolit hȩc peregrinata ẽ studũs faciliꝰ. ⁊ la¬
borib quã inertia. desioiaq auertaris. Nẽ aut̃ accipe contra ilłd
qͦ ut sentio młtum moru̾s. nũ quã robustiꝰ de młtis.s quod breuiꝰ.
Neq quod mͥ ꝓbabiliꝰ quã cetera. s qđ tͥ aꝑtiꝰ eligere potui. adõ diçoro
te quã citissime potes. augꝰ Primũ ilło dico. si maxime causa la¬

Expanded text:
tilissime atque abstrusissime propter hanc ipsam quaestionem disseruntur; tilissime atque abstrusissime propter hanc ipsam quaestionem disseruntur; ad dandam palmam iis, qui corpus esse animam dicunt, declinarem. Quapropter te, ut possum, etiam atque etiam moneo, ne temere aut in libros aut in disputationes loquacissimorum hominum, nimiumque sensibus his corporis credentium te praecipites, donec corrigas firmesque vestigia, quae usque ad ipsum Deum animam ducunt, ne ab illo secretissimo et tranquillissimo mentis habitaculo, a quo nunc, dum haec incolit, peregrina est, studiis facilius et laboribus, quam inertia desidiaque avertaris. 64. Nunc autem accipe contra illud quo, ut sentio, multum moveris, non quod robustius de multis, sed quod brevius; neque quod mihi probabilius quam caetera, sed quod tibi aptius eligere potui. E. Dic, oro te, quam citissime potes. A. Primum illud dico, si maxime causa la
Abbreviated transcription (Latin):
se crederemus. S tunc ego quod iłł adolescentib dixi cũ intentiime in¬
tuerent᷑: t nc̃ dicere uereor lam eium tantum processimus ut nõ tibiali¬
ter respondero quod scđm meam causam ꝓbabiliter ualet. tota nr̃a intẽ¬
tio per tam longum munita sermore. ab uno u̾nulo penetrata sub.¬
cubiusse uideatur. Ilł aut̃ p̃ceperam. ut in studiss cursum suũ sicuti
si res moner& eẽ uenturos. S quȩ iłł discendentib cũ alippio sermo¬
cinatus sum cũ ut̾q nr̃m ꝓ suo quisq modulo recordaret᷑ ⁊ coĩectar&.
⁊ querer&. si exponere uelim longe plura a nob̾ dicẽrda sunt. quam
ab ipso bono principio tantis ambagib. atq anfractib dicta sunt.
N õ apud te tm̃ tacebo quod sentio. Nisi mͥ tc̃ młta iam nota ee̾nt de
corꝑe. de spetie quȩ inẽ corpori. de loco. d tempr̃. d motu. que sub.¬

Expanded text:
se crederemus. 63. Sed tunc ego quod illis adolescentibus dixi, cum intenti me inse crederemus. 63. Sed tunc ego quod illis adolescentibus dixi, cum intenti me intuerentur, tibi nunc dicere vereor: jam enim tantum processimus, ut nisi tibi aliter respondero quod secundum meam causam probabiliter valet, tanta nostra intentio per tam longum munita sermonem, ab uno vermiculo penetrata succubuisse videatur. Illis autem praeceperam, ut in studiis, sicuti coeperant, si res moneret, esse venturos. Sed quae illis discedentibus cum Alypio sermocinatus sum, cum uterque nostrum pro suo quisque modulo recordaretur et conjectaret et quaereret, si exponere velim; longe plura nobis dicenda sunt, quam ab ipso principio tantis ambagibus atque anfractibus dicta sunt: non apud te tamen tacebo quod sentio. Nisi mihi tunc multa jam nota essent de corpore, de specie quae inest corpori, de loco, de tempore, de motu, quae sub
Abbreviated transcription (Latin):
nũquã ineo exꝑtus eram. Uersonãq ffilo quẽ forte habebat unus illoꝵ
aiãl medium ꝑcussit :. Tum ambe partes corporis ab illo uuln̾e
in cõtraria discesserunt. tanta pedũ celeritate ac nichilo in be¬
cilliore nisu quasi duo huuscemodi animantia forent. Quo miraculo
ex territi causeq curiosi. ad nos ubi sił ego ⁊ alippius consedeł amus ala¬
criter uiuentia frusta illo detulerunt. Neq nos parum cõmoti ea
currere in tabula quaqua uersum poterant cernebamꝰ. atq unum
ipsorum stilo tactum cõtorquebat se ad doloris locũ nichł sentiente alio
ac suos alibi motus ꝑagente. Quid plura:.T̾emptauimꝰ quatinuᷤ
id ualeretatq uermiculũ ĩmo iã uermiculos in multas partes conci¬
dimus. ita om̃s mouebantur. ut nͥ a nob illito factũ e̾e̾t. ⁊ cũ pare¬
rent ulnera recentia. totidem illos separatĩ natos ac sͥ quẽq uixiᷤ.¬

Expanded text:
nunquam in eo expertus eram. Verso namque stilo quem forte habebat unus illorum, nunquam in eo expertus eram. Verso namque stilo quem forte habebat unus illorum, animal medium percussit: tum ambae partes corporis ab illo vulnere in contraria discesserunt, tanta pedum celeritate, ac nihilo imbecilliore nisu, quam si duo hujuscemodi animantia forent. Quo miraculo exterriti, causaeque curiosi, ad nos, ubi simul ego et Alypius considebamus, alacriter viventia frusta illa detulerunt. Neque nos parum commoti, ea currere in tabula quaquaversum poterant, cernebamus: atque unum ipsorum stilo tactum, contorquebat se ad doloris locum, nihil sentiente alio, ac suos alibi motus peragente. Quid plura? Tentavimus, quatenus id valeret; atque vermiculum, imo jam vermiculos in multas partes concidimus: ita omnes movebantur, ut nisi a nobis illud factum esset, et comparerent vulnera recentia, totidem illos separatim natos, ac sibi quemque vixis
Abbreviated transcription (Latin):
tero corpore quẽ motũ sine anima fieri nullo mͦ mͥ ꝑsuadere possum.
neq qͦ pacto fiat ut nullum sitaiẽ spatium. quanda precidi & copore
psentiam tenent᷑ in corpore terreno. ⁊ humido. ut om̃iũ quatuor
fiat temꝑatio. dũ post euisdẽ aiẽ abscessum. ad suꝑna euadunt.
ac sese expediunt mouere illa corpuscła tanto certitanꝰ. quanto
plaga recentiore. subito erumpunt. de in porro motũ languescere
postremo desinere. dũ minꝰ minusq fit quod effugit ac deuide totum
euolat. S ab hoc me reuocat quod his ausi ocłis pene serius quam
credi potest. s certe nõ serius quã deb̾em. Cũ nuꝑ in agro ee̾mus li¬
gurie nr̃i illi adolescentes qui tr̃ mecũ erant studiorũ suorũ gra
aũd uertunt humi iacentes in opacco loco reptantẽ bestiolam intͥti¬
pedẽ. longũ dico quendã uermidm uulgo notus ẽ. Hoc tam̃ qͥ dicã

Expanded text:
tero corpore; quem motum sine anima fieri nullo modo mihi persuadere possum: tero corpore; quem motum sine anima fieri nullo modo mihi persuadere possum: neque quo pacto fiat, ut nullum sit animae spatium, quando praecidi etiam cuimae praesentiam tenentur in corpore terreno et humido, ut omnium quatuor fiat contemperatio, dum post ejusdem animae abscessum ad superna evadunt, ac sese expediunt, movere illa corpuscula tanto concitatius, quanto plaga recentiore subito erumpunt: deinde porro motum languescere, postremo desinere, dum minus minusque fit quod effugit, ac deinde totum evolat. Sed ab hoc me revocat quod his hausi oculis pene serius quam credi potest; sed certe non serius quam deberem. Cum enim nuper in agro essemus Liguriae, nostri illi adolescentes qui tunc mecum erant studiorum suorum gratia, animadverterunt humi jacentes in opaco loco, reptantem bestiolam multipedem, longum dico quemdam vermiculum: vulgo notus est, hoc tamen quod dicam
Abbreviated transcription (Latin):
pateretur. Quid gͥ faciã queso te: Nõne istis ratioĩb cõfici
potẽ aiãs nr̃as ñ ee̾ in corꝑib : Qd̃ si ita ẽ ñne ubi sim nescio:
Quis enĩ michi eripit quod ego saiã sũ : augꝰ Ne ꝑturbe ac magiꝰ
bono aiõ facito sis. Ista enĩ cogitatio ⁊ cõsid̾atio ad nosm& ip.
sos inuitat.⁊ quãtũ lic& auellit a corꝑe. Qđ aut̃ tibi uisũ
ẽ. ñ eẽ. aiãm incorpore. uiuentis aĩamtus. quã ꝙͣ uideat᷑ absur.¬
dũ. ñ tñ doctissimi hoiẽs quib id placuit defuerunt. Neq nc̃
arbitror deee̾.S ut ipse intelligis. resẽ subtilissima. ⁊ ad quã
cernendã m̃tis acies satis purganda ẽ. Nc̃ attende pociꝰ quid
ilłd argum̃tũ tuũ de tangendo sensu sentis ñ attingereueri¬
tatẽ. nec ualere aliquid ut eam ꝑ totũ corpus tanquã sanquinẽ
diffusam esse cõiuncat aut si iam quod afferas nichł habes uideamꝰ
pueri mirari soleremꝰ palpitantes lacertorũ caudas. amputatas ace.¬

Expanded text:
E. Quid igitur faciam, quaeso te? Nonne istis rationibus confici potest, animas nostras non esse in corporibus? quod si ita est, nonne ubi sim nescio? Quis enim mihi eripit, quod ego ipse anima sum? A. Ne perturbere, ac magis bono animo facito sis. Ista enim cogitatio et consideratio ad nosmetipsos nos invitat, et quantum licet avellit a corpore. Quod autem tibi visum est, non esse animam in corpore viventis animantis, quanquam videatur absurdum, non tamen doctissimi homines, quibus id placuerit, defuerunt, neque nunc arbitror deesse: sed, ut ipse intelligis, res est subtilissima, et ad quam cernendam mentis acies satis purganda est. Nunc attende potius quid lud argumentum tuum de tangendi sensu, sentis non attingere veritatem, nec valere aliquid, ut eam per totum corpus tanquam sanguinem diffusam esse convincat: aut si jam quod afferas nihil habes, videamus pueri mirari soleremus palpitantes lacertarum caudas amputatas a cae
Abbreviated transcription (Latin):
serendũ. ꝙͣ ł nũm ac młtitidinẽ. ñ ꝑtinere ad ꝗͣtitatẽ. ł tã
inuolutã questioem mͦ ame tͥ possẽ expediri. Si enĩ drero
unã eẽ aiãm. cõturbab̾is. quod inalto beata ẽ. ĩ alto misera.
nec una res simł ⁊ beata:. ⁊ misera ee̾ potẽ. Si unã sit ⁊ mttaᷤᷤ
dicã &ͥ. rideb̾. nec mͥ facile uñ tuũ risũ cpͥmã suppetit. Si
młtas tantũ mͦ c̾e dixero. ipse me ridebo: minꝰq me displi¬
cẽtẽ quã tͥ ꝑferam. Audi ꝗͦ quod ex me bene ttaudire posse
polliceor. Qđ uͦ aut ãbob aut altĩ nr̃m ita honerosũ ẽ: ut
fortasse oppͥmat. ne subite aut inponẽ ueł. adõ cedo ꝓri¬
⁊ qd tͥ cõgrnent̃ mecũ uidet᷑ agi posse. ꝗͣtũ ualeat aiã expecto.
ut exponas. augꝰ O utmã doctissimũ aliquẽ. neq to tantũ
s & eloquentissimũ. ⁊ oĩno sapientissimũ. ꝑfectũq hoĩem. de
n pͥmis tñ tͥ amputẽ latissimã quãdã ⁊ infinitã expectatioem

Expanded text:
vel numerum ac multitudinem non pertinere ad quantitatem, vel tam involutam quaestionem modo a me tibi posse expediri. Si enim dixero unam esse animam, conturbaberis, quod in altero beata est, in altero misera; nec una res simul et beata et misera potest esse. Si unam simul et multas dicam esse, ridebis; nec mihi facile, unde tuum risum comprimam, suppetit. Sin multas tantummodo esse dixero, ipse me ridebo, minusque me mihi displicentem, quam tibi, perferam. Audi ergo quod ex me bene te audire posse polliceor; quod vero aut ambobus, aut alteri nostrum ita onerosum est, ut fortasse opprimat, ne subire aut imponere velis. E. Cedo pret quod tibi congruenter mecum videtur agim doctissimum aliquem, neque id tantum, sed etiam eloquentissimum, et omnino sapientissimum, perfectumque hominem de In primis tamen tibi amputem latissimam quamdam et infinitam exspectationem
Abbreviated transcription (Latin):
peam. ⁊ nõ solũ quid respõdeam. s ꝓrsus ub sim nõ inueniam.
Quid enĩ dicam sensũ ñ ee̾. cũ corꝑis passio ꝑse ipsã ñ lateat aiãm:
Quid erit aliud siħ ñ ẽ: occłos cũ nichł pati ñ uidemꝰ: Absurdi ᷤᷤ.¬
simũ. ẽ ibi pati. uͥ nõ sunt. At se ipłos ñ uident. nec ubi sut̃
quicquã ẽ pret̃ ipsos. Nõ ẽẽ occłis potentiorẽ cũ eadẽ sit istorũ
potentia nichil ẽ dem̃tius Anħ dicendũ ẽ potiꝰ e̾e̾ ibi pati uͥ qͥd¬
q sit quã ubi ñ ẽ S si ħ uerũ ee̾t. ñ e̾e̾t p̃stantior uisus cetĩ
sensib. Quid qd ictũ aliquẽ ł incidens quippiã. ł humoris ꝑt̾¬
batioem cũ ibi patiant᷑ occłi uͥ sunt neq aiãm lat& : Nec ista
passio uisus s tactus uocat᷑. ⁊ tñ talia patͥ& occts posse inex¬
animi corpore quãius de ee̾t aia quã passio ñ later&: Illud

Expanded text:
peam, et non solum quid respondeam, sed prorsus ubi sim non inveniam. peam, et non solum quid respondeam, sed prorsus ubi sim non inveniam. Quid enim dicam? sensum non esse, cum corporis passio per seipsam non latet animam? quid erit aliud, si hoc non est? Oculos nihil pati cum videmus? absurdissimum est. Eos ibi pati ubi sunt? at seipsos non vident, nec ubi sunt quidquam est praeter ipsos. Non esse oculis animam potentiorem, cum eadem sit istorum potentia? nihil e ubi non sit? sed si hoc verum esset, non esset praestantior visus caeteris sensibus. A. Quid quod ictum aliquem, vel incidens quidpiam, vel humoris perturbationem cum ibi patiantur oculi ubi sunt; neque hoc animam latet, nec ista passio visus, sed tactus vocatur: et tamen talia pati oculus posset etiam in exanimo corpore, quamvis deesset anima, q
Abbreviated transcription (Latin):
rarũ pleuissimã.s forte necessario delati sumꝰ. Itaq ipsũ
fructũ tanti oꝑis iã ostende.si plac&. augꝰ Est omĩno atq
ubrimiꝰ. Nã totũ qd querebamꝰ effectũ ẽ. Sienĩ sensus ẽ corꝑi
passio. ꝑ seipsam ñ latens aiam. q ut firmissume teneremus
diutiꝰ ꝗͣ uelles sermocinati sumꝰ : meministine tande nos
cõꝑisse. ibi sentire ocđos ubi ñ s̃. ⁊ potiꝰ ibi pati: adõ Me¬
miii. augꝰ Etiã illud dedisti nͥ fallor. nec mͦ dubitas. dan¬
dũ fuisse aiãm iłto quã totũ corpꝰ ẽ ẽe meliorẽ ac potẽtio.¬
rem. adõ hic̃ uͦ dubitare nefariũ puto augꝰ A ge si cor¬
pus potẽ ibi pati aliquid. uͥ nõ ẽ. ꝓpter quandã cũ aiã cũtẽ¬
lateat corꝑis passioem siñ ibi iaceat ubi passio illa cõtĩgit:
Multũ me mou& ista cõclusio. & ita młtũ. ut omĩno stu¬

Expanded text:
rarum plenissimam, sed forte necessario delati sumus. Itaque ipsum rarum plenissimam, sed forte necessario delati sumus. Itaque ipsum fructum tanti operis jam ostende, si placet. A. Est omnino, atque uberrimus; nam totum quod quaerebamus, effectum est. Si enim sensus est corporis passio per seipsam non latens animam, quod ut firmissime teneremus, diutius quam velles sermocinati sumus; meministine tandem nos comperisse ibi sentire oculos ubi non sunt, vel potius ibi pati? E. Memini. A. Etiam illud dedisti, nisi fallor, nec modo dubitas dandum fuisse, animam multo quam totum corpus est, esse meliorem ac potentiorem. E. Hinc vero dubitare nefarium puto. A. Age, si corpus potest ibi pati aliquid ubi non est, propter quamdam cum anima contemlateat corporis passio, si non ibi jaceat, ubi passio ipsa contingit? 60. E. Multum me movet ista conclusio, et ita multum ut omnino stu
Abbreviated transcription (Latin):
Man& gͦ illa diffinitio tua ⁊ ꝓ¬
rogaui utrũ omẽ atãł qͥ ñ lat& sciat᷑. Tu enĩ huic roga.¬
tioni. temere assensus es. adõ Nã quid uelles dicere᷑:
Ñ continuo eẽ scientiã si quid ñ lat& sensũ uoca
ri sĩꝑse ipsam ñ lateat corꝑis passio. An ignoras quib dã
philosophicis. ⁊ ꝑ acutis uisũ e̾e. ne id ipsũ quidẽ qd mente
cõprehendit᷑. ad nom̃ aspirare scientie. nͥ tã firma cõpre¬
hensio sit: ut ab ea meus nulla ratioẽ queat demoueri: adõ
Accipio ista gratissime. S queso qm̃ quid sit sensus subtilissi¬
me quantũ arbitror explicatũ ẽ. referamꝰ nos ad illã questi¬
onẽ ꝑꝑ quã ħ explicandũ susceꝑamꝰ. Attulerã enĩ ego argu¬
m̃tũ. qͦ tantã ꝓbarẽ aiãm esse. quantũ eiꝰ ẽ corpꝰ: eo quod
tan gente a capite usq pedis ad extremũ pollicẽ. sentit.
quaqua uersũ tetigeris. atq iñ ad sensus diffuitioem̃ mo¬

Expanded text:
Manet ergo illa definitio tuta et progavi, utrum omne quod non latet, sciatur: tu enim huic rogationi temere assensus es. E. Nam quid velles dicerem? continuo esse scientiri, si per seipsam non lateat corporis passio. An ignoras quibusdam philosophis et peracutis visum esse, ne idipsum quidem quod mente comprehenditur, ad nomen aspirare scientiae, nisi tam firma comprehensio sit, ut ab ea mens nulla ratione queat dimoveri? 59. E. Accipio ista gratissime: sed quaeso quoniam quid sit sensus, subtilissime quantum arbitror explicatum est, referamus nos ad illam quaestionem, propter quam explicandum hoc susceperamus. Attuleram enim ego argumentum, quo tantam probarem animam esse, quantum ejus est corpus, eo quod tangentem a capite usque ad pedis extremum pollicem sentit quaqua versum tetigeris; atque inde ad sensus definitionem mo
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ sũmꝰ ⁊ uerꝰ lege ini uolabili. ⁊ incorrupta. qua omẽ qͥ cõdiditre
deserit. siue pena. siue p̃mio. Id enĩ iudicauit ee̾ pulcherrimum.
ut ȩeͥt quicqͥd ẽ. quoniͦ ẽ. ⁊ ita nature gradib ordinaretur. ut consi¬
derantes uniuisitate nulla offender& exulla parte deformitas. Oĩs¬
tudinis. dispositioĩq rerũ oiũm. Datũ ẽ enĩ aiẽ lib̾um arbitriũ.
qd qui nugatoriis ratiocinatioĩb labefactare conant᷑. usq adeo ceci
sunt ut nec ista ipsa ꝗͥ uana atq sacrilega ꝓpria uoluntate se di¬
cere intelligant. Nec tam̃ ita lib̾um arbitriũ aiẽ datũ ẽ ut

Expanded text:
 summus et verus lege inviolabili et incorrupta, qua omne quod condidit redeserit, sive poena, sive praemio. Id enim judicavit esse pulcherrimum, ut esset quidquid est, quomodo est; et ita naturae gradibus ordinaretur, ut considerantes universitatem nulla offenderet ex ulla parte deformitas; otudini dispositionique rerum omnium. Datum est enim animae liberum arbitrium, quod qui nugatoriis ratiocinationibus labefactare conantur, usque adeo caeci sunt, ut ne ista ipsa quidem vana atque sacrilega propria voluntate se dicere intelligant. Nec tamen ita liberum arbitrium animae datum est
Abbreviated transcription (Latin):
ricatiois arguaris qͥd fatias. a qͦ ⁊ ꝓͥorcta ẽ ut uirgar& audẽ¬
ter & opprigaiata. ut turpit̃ ced̾& : augꝰ nlũquid nã ẽ hic
quisquã udex. a qͦ huic ł mͥ metuendũ sit Ego te pͥriatim qͣsi
adbibitus iuris consultꝰ instruendi causa refellere uolui. ut cũ
E gͦ aliquid

Expanded text:
ricationis arguaris, quid facias, a quo et producta est ut jurgaret audenter, et oppugnata ut turpiter cederet? A. Numquidnam est hic quisquam judex, a quo huic vel mihi metuendum sit? Ego te privatim quasi adhibitus jurisconsultus, instruendi causa refellere volui, ut cum ergo aliquid
Abbreviated transcription (Latin):
tali: Dã bõ ẽ nãs mortale rationale. Atq ut oĩs hõ aial rati¬
onale mortale ẽ: ita omẽ aiãl rationale mortale hõẽ. ꝓlus cõti¬
neloo gͦ supior diffinitio uitiosa erat. bestiã enĩ eũ hoiẽ conti¬
nebat. Ista ꝑfecta ẽ. Nã ⁊ omem hoiẽm. ⁊ nichł plus quã boiãm
Tenendo aut̃ minꝰ ita uitiosa e: si addas gͣmaticũ. EXꝗͣ enĩ omẽ
aial rationale mortale gramaticũ hõsit. plures tñ hoiẽs qui
gͣmatiei ñ sunt hac diffinitioẽ ñ cõtinentur. Et ob hoc ista
ꝑ pͥmã illam ꝓpositioem falsa ẽ.cũ ant̃ c̃uertit᷑ uera. Falsũ
ẽ enĩ omĩs hõ aĩal rationale grauiatieꝰ ẽ. s uer̾ ẽ ome̾ aiał

Expanded text:
tionale mortale est, ita omne animal rationale mortale homo est. Plus continendo ergo superior definitio vitiosa erat, bestiam enim cum homine continebat: ista perfecta est; nam et omnem hominem, et nihil plusquam hominem Tenendo autem minus, ita vitiosa est si addas grammaticum; quanquam enim omne animal rationale mortale grammaticum homo sit, plures tamen homines, qui grammatici non sunt, hac definitione non continentur: et ob hoc ista per primam illam propositionem falsa est; cum autem convertitur, vera. Falsum est enim, omnis homo animal ration
Abbreviated transcription (Latin):
one scimꝰ. Nullus ꝗͥ sensus scientia ẽ. Quicqͥd aut̃ nõ lat&.
ad scientiã ꝑtin&. Ad nullũ ꝙͦ sensũ ꝑtin& nõ latere. ut nulł
hõ q̃drupes recte dici potẽ. Quã obrem ista nr̃a diffinitio suᷤ¬
cepta tua ñ solũ alienos t̾minos inuasisse. neq aliquid sui ui.¬
ris reliqͥsse. s nichł oĩno hbuisse ꝓpͥrĩ.totũq alienũ occupisse.
cõuicta ẽ. adõ Quid gͦ agemꝰ   Patieris ne illã de iudicio ita
discede: Quãꝗͣ enĩ ego ei defensioẽm qͣlẽ potui p̾buerim. tu
tñ ipsã litis formulã quę nos deceꝑit cõpofusti. Lego qͥđ tã.

Expanded text:
ur sensus scientia est. Quidquid autem non latet, ad scientiam pertinet: ad nullum ergo sensum pertinet non latere, ut nullus homo quadrupes recte dici potest. Quamobrem ista nostra definitio suscepta tua, non solum alienos terminos invasisse, neque aliquid sui juris reliquisse, sed nihil omnino habuisse proprium, totumque alienum occupasse convicta est. E. Quid ergo agemus? Patierisne illam de judicio ita discedere? Quanquam enim ego ei defensionem qualem potui praebuerim, tu tamen ipsam litis formulam, quae nos decepit, composuisti. Et ego quidem
Abbreviated transcription (Latin):
tͥ meliores. aut feliciores hõib bestias: adõ au̾tat ds̃ tam imanẽ
am̃tiam. augꝰ Rece sane exorrusti. s ad id nos cogit sententia tua.
Dixisti enĩ eas hab̾e scientiã. ⁊ ñ hab̾e ratioem. Ratioẽm aut̃ ħt¬
hõ ꝑ ꝗͣuis ad scientiã ꝑueniri S ut cõcedam facile ꝑueniri. qͥd
nos adiuuabit ratio. ut bestiis nos ant̃ ponendos putemꝰ. cã
nichł recusare. quin mͥ merito ant̃ ponant᷑. S q̃so explica iłld
qđ de cane ulnxis c̃memoraui. quale nã sit. Nã eiꝰ ãmiratioẽ
cõmotꝰ. tã manit̃̾ latͣui. augꝰ Quid aut̃ ħ putas ee̾ nͥ ium

Expanded text:
tibi meliores aut feliciores esse hominibus bestias? E. Avertat Deus tam immanem tibi meliores aut feliciores esse hominibus bestias? E. Avertat Deus tam immanem amentiam. A. Recte sane exhorruisti; sed ad id nos cogit sententia tua: dixisti enim eas habere scientiam, et non habere rationem. Rationem aut vix ad scientiam pervenitur. Sed ut concedam facile perveniri; quid nos adjuvabit ratio, ut bestiis nos anteponendos putemus, cum nihil recusare, quin mihi merito anteponantur. Sed, quaeso, explica illud, quod de cane Ulyssis commemoravi, qualenam sit: nam ejus admiratione commotus tam inaniter latravi.