comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Iquidẽ mimitis nigit᷑ uĩ
pustulis ita replebatur ut
ꝑ longum tẽpus ꝑtracte: iã puta¬
rentur nõ posse sanari. Qua de cau¬
sa genitor eius. cũ matre decerint.
ut licteraꝵ studiis arcius applica¬
ret᷑. Quo uidelicet si usib seculi muiꝰ
esset aptus: ad ecclĩasticũ officiũ red¬
deret accomodus. Hac igit᷑ occasione
factũ est: ut nõ modo cantũ disceret.
quin etiã et gramaticã pͥlibaret. Qd
ei postea multũ profuit: cum acies
ingemi ꝑ illud ercicium climata ad
omne qd uellet acutior haberet᷑ In¬
erat autẽ illi inuax mẽtis sagacitaᷤᷤ
et ad discendũ que uellet satis promi¬
pta. Transimssa puericia cum iam
adolesceret mẽbroꝵ robur. nocuium
corꝑis cõsũpsit humorẽ. Tã uelox¬
autẽ factus est: ut equoꝵ terga.
facili saltu transuolaret. Et quia
uirib corporis agiliter fortiscebat

Expanded text:
iquidem minutis jugiter pustulis ita replebatur, ut per longum tempus protractae, jam non putarentur posse sanari. Qua de causa genitor ejus cum matre decernit, ut litterarum studiis arctius applicaretur. Quo videlicet, si usibus saeculi minus esset aptus, ad ecclesiasticum officium redderetur accommodus. Hac igitur occasione factum est, ut non modo cantum disceret, quin etiam et grammaticam praelibaret. Quod ei postea multum profuit, cum acies ingenii per illud exercitium elimata, ad omne quod vellet, acutior redderetur. Inerat autem illi vivax mentis sagacitas, et ad discendum quae vellet satis prompta. V. Transmissa pueritia cum jam adolesceret membrorum robur nocivum corporis consumpsit humorem. Tam veloxautem factus est, ut equorum terga facili saltu transvolaret. Et quia viribus corporis fortiter agiliscebat
Abbreviated transcription (Latin):
rabiliꝰ denuo apperiat et nõ libidĩs
esse quod nascitur. s diuim mum̾ᷤ¬
ad octogesimũ ãnũ ĩfecunda fuit et
tamen ĩ ultima senectute genuit
yseac. cui repromissa erat bñdictõ
oĩum genciũ. Rachel quoq tantũ
ta: dui sterilis fuit. et tamẽ ioseph
genuit nõ solũ dni egypti. s plu¬
rimarũ genciũ fame periturarũ
liberatorem. Quis ĩ ducib uel for¬
cior sansone uel sanctior samuele.

Expanded text:
rabilius denuo aperiat: et non libidinis esse quod nascitur, sed divini munad octogesimum annum infecunda fuit? et tamen in ultima senectutis aetate genuit Isaac, cui repromissa erat benedictio omnium gentium. Rachel quoque tantumta, diu sterilis fuit: et tamen Joseph genuit, non solum dominum Aegypti, sed plurimarum gentium fame periturarum liberatorem. Quis in ducibus vel fortior Samsone, vel sanctior Samuele?
Abbreviated transcription (Latin):
eisdem monachis ferente auxiliũ
Nã dũ illis sine quib humana
uictualia: fumo signifero discur¬
rente altaq poli petente. dictꝰ pres¬
biter onerabat a sellũ dapib dilec¬
nachis neccessaria. Sed quia hic lo¬
cus nutu dei futuro pabatur mira¬
culo et scĩ archangeli future uenera¬
tiomi. mare quod longe distabat pau¬
latim assurgens: omnẽ silue illuiᷤ
magnitudinẽ uirtute sua compla¬
nauit. et in arene formã cũcta re¬
degit prebens iter ppło terre: ut dei

Expanded text:
iter eis ferente auxilio. Nam ut illis sine quo humana victus, fumo signifero discurrente altaque coeli petente, onerabat asellum dapibus dilece necessaria. Sed quia hic locus Dei nutu futuro parabatur miraculo sanctique sui archangeli venerationi, mare quod longe distabat paulatim assurgens, omnem silvae magnitudinem sua virtute complanavit, et in arenae suae formam cuncta redegit, praebens iter populo terrae ut e
Abbreviated transcription (Latin):
ipsa successit: ut iuscera que dolum pro¬
ditionis concepant. rupta caderent. et
uacuas euolucrẽtur in auras. Cuius
similluna pene mors arrium heresiar¬
chem dampuasse refertur. ut quia ille
humanitatem xp̃i. iste duunitatẽ ex¬
tinguere moliebatur: ambo sicut sẽsu
manes uixerant. sic quoq uentre
uacui perirent. lectio quinta

Expanded text:
ipsa successit, ut viscera quae dolum proditionis conceperant rupta caderent, et vacuas evolverentur in auras. Cujus simillima poenae mors Arium haeresiarcham damnasse refertur, ut quia ille humanitatem Christi, iste divinitatem exstinguere moliebatur, ambo sicut sensu inanes vixerant, sic quoque ventre vacui perirent. Fiat habita
Abbreviated transcription (Latin):
pgeret. ꝓinde ab illicitis abstinẽs.
districtis et enĩ corpꝰ atterebat ieu¬
niis priscoꝵ obseruãcie a scĩs prĩ¬
bus ordinate nouoꝵ austeritatẽ

Expanded text:
geret, provide ab illicitis abstineret. Districtis etenim corpus atterebat jejuniis, priscorum observantiæ a Sanctis Patribus ordinatæ novorum austeritate
Abbreviated transcription (Latin):
trarit. illico nerius remissis digies
uos direxit. Sicq oleo allato per cuncta
confestim solida: sana q est facta. sicut
crat et algera. Tu autem

Expanded text:
traxit illico nervis remissis digitos curvos direxit; sicque oleo allato peruncta, confestim solida sanaque est facta sicut erat et altera; sed cum
Abbreviated transcription (Latin):
arator. O q̃tum distant humana su¬
pernis iudicus. Parui merito transcẽ¬
pheta sorte deprehensus sit. indifferen¬
ter sortib est credendum. cũ priuilegia
singuloꝵ ut iberonimꝰ ait. Cõmunem
legem facẽ om̃o non possint. Ic nona.

Expanded text:
. . . O quantum distant humana supernis Judiciis? Parvi merito transcenpheta sorte deprehensus sit, indifferenter sortibus est credendum, « cum privilegia singulorum, » ut Hieronymus ait, « communem legem facere omnino non possint. » Na
Abbreviated transcription (Latin):
lier de turba. dixit illi. Seãtus uenter
qui te portauit. et ubera que surifti¬
¶Dagne deuotiõnis et fideĩ hec mu¬
lier ostenditur. que sccibis ⁊ phauseis
dumñi ten tantib simul et blasphemã¬
tib tanta cius intacationẽ pre om̃b
sinceritate cognosct. tanta fiducia con¬
fitetur: ut et pũcium procerum calum¬
niami. et futuroꝵ confundat hereticoꝵ
ꝑfidiam. Nam sicut tunc iudei sancti
spũs opera blasphemando uerum con¬
substantialẽq prĩ dei filium negabãt
sic heretici postea negando mariam sẽp
ex humanis menibris unigenito deo
carnis sue materiã miniftrasse uerũ
consubstãcialẽ q matri filium hoĩs
fateri nõ debere direrunt. Sed si caro
uerbi dei scdm̃ saruem uascc̃tis a car.¬
ne uirginis matris prouũciatur extra-¬
nca. sinc causa uenter qui cũ portasset
ubera que lactassent beatificantur. R¬

Expanded text:
atus venter qui te portavit, et ubera quae suxignae devotionis et fidei haec mulier ostenditur, quae Scribis et Pharisaeis Dominum tentantibus simul et blasphemantibus, tanta ejus incarnationem prae omnibus sinceritate cognoscit, tanta fiducia confitetur, ut et praesentium procerum calumniam, et futurorum confundat haereticorum perfidiam. Nam sicut tunc Judaei sancti Spiritus opera blasphemando, verum consubstantialemque Patris Dei Filium negabant, sic et haeretici postea negando, Mariam sempex humanis membris unigenito Deo, carnis suae materiam ministrasse, verum, consubstantialemque matris filium hominis, fateri non debere dixerunt. Sed si caro verbi Dei secundum carnem nascentis a carne virginis matris pronuntiatur extranea, sine causa venter qui eam portasset, ubera quae lactassent, beatificantur.
Abbreviated transcription (Latin):
ris occurrebat. Heretice prauitatis ĩ
fectos. ne fidei xp̃iane cultores labe
huiꝰ modi contagioĩs inficerent. de re¬
gni sui finib efficacib studiis expel¬
lendi: ac alias circa statũ eius pro¬
uidendo sollicite. ut ab ip̃o fermẽtis
talib prorsus exclusis ĩ eo lux fider

Expanded text:
Abhorrebat hæreticæ pravitatis maculâ infectos, ne Fidei Christianæ cultores labe hujusmodi contagionis inficerent, de Regni prædicti finibus efficacibus studiis expellendo, ac aliàs circa statum ejus providendo sollicite, ut ab ipso fermentis talibus prorsus exclusis, in eo fidei
Abbreviated transcription (Latin):
ne feruorẽ spũs socie car¬
nis ardor extinguet. sed
mortiticatione ac repressione ip̃iꝰ¬
illũ pocius accendi contingeret al¬
cius q substalli carnẽ ip̃am. quasi
assidui asperitate cilicii. prout as¬
seritur edomans effrene ip̃iꝰ libi¬
tũ arte abstmencie freno cohercu¬
it. ensq nexib alligauit. ut nõ
uoti proprii ducta libidine nõ sin
desiderii directa remigio. s salu¬
bri moderamĩe spũs tute ad licita

Expanded text:
ne fervorem spiritus sociæ carnis ardor extingueret, sed mortificatione, & repressione illum potiùs accendi contingeret, altiùsque sustolli, carnem ipsam, quasi assidui asperitate cilicii, prout asseritur, edomans, effrænæ ipsius libitum arctæ abstinentiæ fræno coercuit, ejusque nexibus alligavit, ut non voti proprii ducta libidine, non sui desiderii directa remigio, sed salubri moderamine spiritus tute ad licita
Abbreviated transcription (Latin):
oĩ poscenti se. racionẽ redde̾. de fide et
spe que ĩ eo est. potensq exhortari in
doctrina sana et cõtradicẽtes redar¬
guere: mĩme renuit. lectio uͣ

Expanded text:
nsionem omni poscenti se rationem de fide et spe quae in Deum est , potensque exhortari in doctrina sana, et contradicentes redarguere , minime renuit. Sed u
Abbreviated transcription (Latin):
mento ĩpedito inchoanerant clarius ex¬
ꝓmere nõ poterant. Intea matheus un
quo cementũ repiunt. Quo dumim¬
to et ciecto: urue dorsum marmoree
impositã quadam cũ asciola rumꝑe
unoq in latere fracta fl.igrantissimus
odor exut qui mira eos qui aderant de¬
lectacione suauitatis impleuit. Idem¬

Expanded text:
epti, quod inchoarant, clarius exprimere non poterant. Interea Matthaeus, unus quo caementum reperit; quo diminuto et ejecto, urnae dorsum marmoreaecolligatam quadam cum asciola rumpere rcussa, unoque in latere fracta, fragrantissimus odor exiit, qui mira eos qui aderant delectatione suavitatis implevit. P
Abbreviated transcription (Latin):
chis quasi temptantes collo¬
corpus tollere. nr̃amq ad prĩam trãs¬
portare. Hac eũi pro causa romano
iissi a pontifice uenunus. tribus ad
mortalis hactenus boc ualuerit impune
temptare: Quis aũt temerarus tanti
cõmercu eẽ poterit uel emptor uel uendi¬
tor. Del que tam preciosa res ⁊ ad mira¬
bilis tanto thesauro comparabitur. aur¬

Expanded text:
 quasi attentantes collocorpus tollere, nostramque ad patriam transportare. Hac enim pro causa Romano missi a pontifice venimus, tribus advmortalis hactenus hoc voluerit impune tentare? Quis temerarius tanti commercii esse poterit emptor vel venditor? Quae tam pretiosa res et admirabilis tanto thesauro comparabitur?
Abbreviated transcription (Latin):
ciosi. Si diũ terraꝵ nõ tenicrarie. sed pre¬
cib et supplicationib istudidem neq̃¬
uos ualebitis opari: Suute ergo ampli
furari. uel manfeste iuirib rape. uel a
dño precib ualuit hactenus impetrare

Expanded text:
itur? Si Domini terrarum non temerarie, sed precibus et supplicationibus istud non inchvos valebitis operari? Sinite ergo ampliufurari, vel manifeste viribus rapere, vel a Domino precibus valuit hactenus impetrare
Abbreviated transcription (Latin):
pro clero intercẽde pro deuoto frmraco
seruĩ sentiant omnes tuũ leuãnen
quicumq celebrant tuam cõmems¬
rationem. assiste paraita uotis poscen¬
tium et repende nobis dimib optã¬
tum effectum. Sit tibi studiũ assioue
exorare pro populo deĩ que digne me¬
ruissi iurgo benegxda prefuem ferre

Expanded text:
rcede pro devoto femineo sexu. Sentiant omnes tuum juvamen, quicunque celebrant tuam commemorationem. Assiste parata votis poscentium, et repende omnibus optatum effectum. Sit tibi studium assidue orare pro populo Dei, quae meruisti benedicta pretium ferre
Abbreviated transcription (Latin):
sucis huiꝰ festa colat plebs
fide bona sumpsit uite dona n¬
nam sic expresse fundit radix iesse
ut sit mater matris nati dei prĩs.
Exhac carmis plãta surgit uͥgo
sancta ex hoc fluit fonte lapis ce¬
sus monte Celo iam sublata
mulier beata fuo precatu nos pur¬
get a reatu Trio laus zumi d̾o
sit cõmuni ĩ quo uiuit ãna simul

Expanded text:
Lucis hujus festa colat Plebs fide bona, Dona vitae dona. Annam sic expresse Fudit radix Jesse, Ut sit Mater Matris Nati Dei Patris. Ex hac carnis planta Surgit Virgo Sancta: Ex hoc fluit fonte Lapis caesus monte. Coelo jam sublata Mulier beata Suo Nos precatu Purget a reatu. Trino laus et uni Deo sit communi Cum quo vivit Anna Simul
Abbreviated transcription (Latin):
prosapia ipĩanis dignus natus atq
alitus est. cuius pr̃ eucherius mat̾ ue¬
ro terrigia uocitata est. i pẽ aut diuina
gr̃a presciente congruũ sibi ac ueluti spẽ¬
sulum uientis suc. aigius nomen accẽ¬
pit. Ergo cum ꝓpositum sit de iis que
gessit imo ea que dñs ꝑ cum ope¬
rari dignatus est sicut gesta constant
narrare: id qd̃ priusꝙͣ nascc̃tur ad indi¬
cium sc̃ĩtatis eius oftensum est o mit.¬

Expanded text:
prosapia Christianis, Eligius natus atque altus est: cujus pater Eucherius, mater vero Terrigia vocitata est. Ipse autem, divina gratia praesciente, congruum sibi ac veluti speculum mentis suae Eligius nomen accepit. Ergo cum propositum sit de his quae gessit, imo ea quae Dominus per eum operari dignatus est, sicut gesta constant, narrare: tamen id quod priusquam nasceretur ad indicium sanctitatis ejus ostensum est,
Abbreviated transcription (Latin):
tare deberent consiliũ hĩtum illis pau¬
dere nõ distulerunt. Qd̾ cum nr̃r bar¬
renses audissent: ad hoc incipiendum
et ꝑficiendum incuori desiderio sunt
ascensi. ⁊ nõ tam sui pro gloria et ho¬
nore tocius q nr̃e. prĩe magnitudine

Expanded text:
tare deberent consilium habitum, illic prandere non distulerunt. Quod cum audissent Barini, ad hoc incipiendum et perficiendum majori desiderio sunt accensi, non tam sui pro gloria et honore, totiusque patriae magnitudine
Abbreviated transcription (Latin):
uantes. dũ diuine sapiencie studur
semet gestuit nõ solum aĩo sed ⁊ cor¬
pore consecrare. indignũ dicentes man
cipare uas ad capiendã sapĩam prepa¬
ratum: et edere mortalem partum cas
a quibr diuini uerbi concubitus sacro¬
scũs et ĩmortalis expetitur. ex quo posti¬
tas reliquatur. nequaꝙ̃ corruptele mor¬
talitatis ob noxia. Scorsum aũt iuri

Expanded text:
vantes; dum sapientiae studiis semet gestiunt non solum anima, sed etiam corpore consecrare, indignum ducentes libidini mancipare vas ad capiendam sapientiam praeparatum, et edere mortalem partum eas, a quibus divini verbi concubitus sacrosanctus et immortalis expetitur, ex quo posteritas relinquatur nequaquam corruptelae mortalitatis obnoxia. » Item ibi
Abbreviated transcription (Latin):
ater quippe ip̃iꝰ ĩ ip̃o cõnigio.
sese castificari tanto oꝑe stude¬
bat ut semoto frequẽt᷑ a cõnge thoro
solus accubrtaret: uelut ad tẽpꝰ iuxͣ
note monitꝰ ĩ sõpno ꝑhibet᷑: quatin
uxorẽ cognosceret. quia filiũ genera¬
raturus esset. Auint ctiã qd̃ ei iussũ
sit: ut illũ noĩe suo geraldũ uocaret.
Dictũ quoq quomã futurꝰ magii
meriti. Exitus autẽ cõgratulabat
iusiom. De hinc iteꝵ soporatꝰ inde¬
batur illi. ut de police pedis eiꝰ dextri.
quedã uirgula nasceret᷑ q̃ paulatim
ĩ magnã arborẽ succedebat. ac sb̃mde
frondib diuisis sensim spaciabat᷑.
Tũc ille qiͣ oꝑarios uocans. iubebat fur¬
carũ uel particarũ aminicula suppoi
Et cũ illa uehemẽt᷑ grandesceret. nllũ
tamen pondꝰ ĩ pollice senciebat. Siqͥdẽ
sõpmoꝵ uisiones nõ sẽꝑ sũt manes. ⁊
si sompmo fides adhibenda est: iudet᷑

Expanded text:
ater quippe ipsius in ipso conjugio sese castificari tantopere studebat, ut semoto frequenter a conjuge toro, solus accubitaret, velut ad tempus, juxnocte monitus in somnis perhibetur, quatenus uxorem cognosceret, quia filium generaturus esset. Aiunt enim quod ei missum sit, ut illum nomine suo Geraldum vocaret. Dictum quoque quoniam futurus magni meriti foret. Excitus autem congratulabatur visioni. Dehinc iterum soporatus videbatur illi, ut de pollice pedis ejus dextri quaedam virgula nasceretur, quae paulatim in magnam arborē succrescebat, ac subinde frondibus diffusis vniuersim spatiabatur. Tum ille quasi operarios vocans, iubebat furcarum vel perticarum amminicula subponi. Et cum illa vehementer grandesceret, nullum tamen pondus in pollice sentiebat. Siquidē somniorum visiones non semper sunt inanes. Et si somno fides adhibenda est, videtur
Abbreviated transcription (Latin):
ratio eorum deserta: et non sit qui ĩ¬
habitet in ea Et epãtum eius accipi¬
at alter. Plani quidẽ sunt isti uersi¬
culi. et palami beato petro interpretãte
expositi: quia et iudas meritam pre¬
uaricationis suc penam excepit. Abies¬
q in locum suũ gehenniam uidelicet
infernalem cõmunem humane con¬
uersationis habitacionem ĩmatura
et impia morte descruit: ⁊ nichilonu¬
nus accipiente scõ mathia locũ nuni¬
steru illius et apłatus. sacratissima
ꝑfectionis aplĩce sũma restaurata est
Sed notandum qd̃ nequaꝙͣ iuxt a
uulgatam edicionẽ denuo cẽtesimo
octauo psalmo totum testimoniũ est
pͥor uero de sexagesimo octauo. in quo
dictũ est de uideis. ffiat cõmemoratio
eorum deserta. et ni tabernaculis eoꝵ¬

Expanded text:
tatio ejus deserta, et non sit qui inhabitet in ea, et episcopatum ejus accipiat alter. Plani quidem sunt isti versiculi, et palam beato Petro interpretante expositi, quia et Judas meritam praevaricationis suae poenam excepit, abiensque in locum suum, gehennam videlicet infernalem, communem humanae conversationis habitationem immatura et impia morte deseruit, et nihilominus, accipiente sancto Matthia locum ministerii illius et apostolatus, sacratissima perfectionis apostolicae summa restaurata est. Sed notandum quod nequaquam juxta Vulgatam Editionem de uno centesimo octavo psalmo totum testimonium est prior vero de sexagesimo octavo, in quo dictum est de Judaeis: Fiat habitatio eorum deserta, et in tabernaculis eo
Abbreviated transcription (Latin):
runo om̃i renũciabant
cunctis facultatib sius qui
se ad huiuscemodi philosophiam con
urbem egressi. in ortulis uel exigius qͥ

Expanded text:
rimo omnium renuntiant cunctis facultatibus suis, qui se ad hujusmodi philosophiam dedeurbem egressi in hortulis, vel exiguis q
Abbreviated transcription (Latin):
se illi ĩ oĩ sciencia nemo audeat cõ¬
los pugna. ꝑpetuũq certamen. Ode
omnes bom eum et mirabant᷑. et
dine fatigatꝰ est: ut instratu suo ia¬
cens fumculo ad trabem suspenso
suppinisq manib apprehenso. se le¬
uaret. ut scilicet officiũ monasterii
put posset ex̾ceret. Transeunt ĩ sca¬
lore corꝑis uocisq tenuitate dies

Expanded text:
se illi in omni scientia nemo audeat comlos pugna, perpetuumque certamen. Oderboni omnes et mirantur, et dine fatigatus est, ut etiam in stratu suo jacens, funiculo ad trabem suspenso, supinisque manibus apprehenso erigeretur, ut scilicet officium monasterii, prout poterat, exhiberet; transeuntesque in squalore corporis, vocisque tenuitate dies
Abbreviated transcription (Latin):
riis. nil furem lesit. Quadã uite cũ
illud iter exturreret: quẽdam mo¬
nachum noĩe aubertum ducebat ce¬
cum: magne scilicet abstinẽtie uirũ
Loc nãq erat illi dulce cõtubermum
et quociens religiose uite quẽpiam
reperisset. in illo sẽꝑ affectuosiꝰ delec¬
tabat᷑. Ffactũ est autẽ aliꝙͣdo: ut pul¬

Expanded text:
riis, nil furem laesit. XIX. Quadam vice, cum riis, nil furem laesit. XIX. Quadam vice, cum illud iter excurreret, quemdam monachum nomine Aribertum ducebat secum, magnae scilicet abstinentiae virum. Hoc namque erat illi dulce contubernium, ut quoties religiosae vitae quempiam reperisset, in illo semper affectuosius delectabat. Factum est aliquando, ut
Abbreviated transcription (Latin):
In beneficiis erga indigẽ¬
s erat. ut pene nullũ pau¬
perem qui illi cateruatim abunda¬
bant. eius largitas preteriret. Ita
se fidenter exaudiri confidens sub se
clamantes paupes clementer au¬
diret. Nam et contiguis uie mona¬
steriis multa largiebat᷑. Iam uero
fama tãte eius benignitatis passim
et ubiq ꝑsonuerat. Unde et mona¬
chi. et egeni necnon et ꝑegrim: quĩ
et hospites eius tẽpore quo romei
transire solent. sollicite requirebãt.
si comes geraldus ueniret. uel ꝙͣdo
ueniret. Ip̃i quippe marucii rigẽtes
uidelicet alpium incole: nichil que¬
stiosius existimabant. qm̃ ut suppel¬
lectilem geraldi per iuga montis io¬
uia transueherent. Carpebat qͦq
quadã uice hoc iter. Cũ autẽueniss
ad ciuitatẽ noĩe astam. fur quidã¬
clam duos ex eius sagmariis subri¬
puit. Ueniens autẽ ad quendã ruu¬
lum cogere eos nõ potuit ut trãsirẽt.
donec ab hoĩbz domui geraldi cõpre¬
hensus est. Receptis nãq sagma¬

Expanded text:
 beneficus erga indigentes erat, ut pene nullum pauperem, qui illic catervatim abundabant, ejus largitas praeteriret, ita se fidenter exaudiri confidens, si ipse clamantes pauperes audiret. Nam et contiguis viae monasteriis multa largiebatur. Ita vero fama tantae ejus benignitatis passim et ubique personuerat. Unde et monachi, et peregrini, necnon et egeni, qui et hospites ejus tempore quo Romei transire solent, sollicite requirebant, si comes Geraldus veniret, vel quando veniret. Ipsi quippe Marruci, rigentes videlicet Alpium incolae, nihil quaestuosius aestimabant, quam ut supellectilem Geraldi per juga montis Jovina transveherent. XVIII. Carpebat quoque quadam vice hoc iter. Cum venisset autem ad civitatem nomine Astam, fur quidam duos ex ejus sagmariis subripuit. Veniens autem ad quemdam rivulum, cogere eos non potuit ut transirent, donec ab hominibus domni Geraldi comprehensus est. Receptis namque sagma
Abbreviated transcription (Latin):
lugdunũ a ciuitate taurinensi uenit
deeslet. nec uinũ reperiri posset: ip̃e¬
et sui mima siti ceperũt estuare. Cer¬

Expanded text:
Lugdunum a civitate Taurinensi venitudeesset nec vinum reperiri poterat, nimia siti coeperunt aestuare. Cer
Abbreviated transcription (Latin):
buisse scapulas: et plagas sẽsisse
post sõpnum. Tanto autẽ studio
mortalia aute nõ legerat. Ie nĩ

Expanded text:
buisse me scapulas, plagas sensisse post somnum et tanto dehinc studio mortalia ante non legeram. Auari
Abbreviated transcription (Latin):
gesimã subita et ardenti febre cor¬
ripitur. et ut toto tepescẽte iã cor¬
pore. iutalis calor ĩ solo pectore pal¬
xpĩanũ se esse respondit. At ille qui
presidebat. mentiris ait. Ciceronianꝰ
es. nõ xp̃ianus. Ubi enĩ thesaurꝰ

Expanded text:
gesimam tam subita, et ardenti febre corripitur, ut toto jam frigescente corpore vitalis calor in solo pectore palianum me esse respondi. Et ille qui praesidebat: Mentiris, ait: Ciceronianus es, non Christianus. Ubi enim est thesaurus
Abbreviated transcription (Latin):
Tandẽ ad presidentis genua ꝓuo¬
luti qui astabant precabantur. ut
ueniã tribueret adolescencie. ⁊erro¬
ri locũ penitẽcie cõmodaret: exactu¬
rus deinde cruciatũ. si gẽtiliũ licte¬
rarũ libros aliꝙͣdo legeret. Tũt ce¬

Expanded text:
Tandem ad praesidentis genua provoluti qui astabant, precabantur, ut veniam tribueret adolescentiae, et errori locum poenitentiae commodaret, exacturus deinde cruciatum, si Gentilium litterarum libros aliquando legissem. Ego
Abbreviated transcription (Latin):
lara diei gaudia modu y.¬
Iliz et ecclĩa ĩ anna dei famu¬
la pangens celi miracula Anna
regum progemes et sacerdotũ series
stirpem illastrẽ prĩb sius ornauit
accib Nupta celi iudicio fideli
to prĩs lumminũ parit reginiam iur¬
ginũ Obtentu matris tilie marie
plene gracie nobis actorẽ om̃iũ red
lumim sit filio sit flamim que nos
ꝑ ãne meritũ celi traducat aditum

Expanded text:
lara diei gaudia Moduletur Ecclesia, In Anna Dei famula, Pangens coeli miracula. Anna Regum progenies, Et Sacerdotum series; Stirpem illustrem Patribus Suis ornavit actibus. Nupta coeli judicic Fideli to Patris luminum Parit Reginam Virginum. Obtentu Matris filiae Mariae plenae gratiae Nobis auctorem omnium Fac lumini, Sit Filio, sit Flamini, Qui nos per Annae meritum Coeli traducat aditum
Abbreviated transcription (Latin):
magnitudine construende
adhuc dubius cogitaret: nocte medi¬
a sicut quondã gedeoni in signum
uictorie res iacuit supra uerticem
montis et ubi fundamenta locan¬
da erant siccitas apparuit. Reucia¬
tũq est ep̃o. uade: et sicut signatũ
uideris fundamẽta iace. Qui sta
culmmine subtilitatis celsã: sed ĩmo¬
dum cripte rotundã centũ ut estima¬
batur hominũ capacẽ. illius que est¬
ĩ monte gargam uolens exequare

Expanded text:
magnitudine construendae dhuc dubius cogitaret, nocte media, sicuti quondam Gedeoni in signum victoriae, ros jacuit super verticem montis; ubi autem fundamenta locanda erant, siccitas fuit, dictumque est episcopo: Vade, et sicut signatum videris, fundamenta jace. Qui statculmine sublimitatis celsam, sed in modum cryptae rotundam, centum ut aestimatur hominum capacem, illius in monte Gar
Abbreviated transcription (Latin):
leuithes cyprus genere cum hiberet a¬
grum uendidit illũ et actulit pretium
et posuit ante pedes apłorum. Ic ui

Expanded text:
levites, Cyprius genere, cum haberet agrum, vendidit illum, et attulit pretium, et posuit ante pedes apostolorum,
Abbreviated transcription (Latin):
Ecundus anno imperii
constancii primo lidoriꝰ
ordinat᷑ epũs. Ffuit au¬
tem de ciribus turonicis: et hic ual¬
de religiosus. Hic edificauit ecclesi¬
am primã infra urbem turonicã.
cũ multi xp̃iam essent. Primaq
ab eo ex domo cuiusdã senatoris
basilica facta est. Huiꝰ tẽpore scũs
martinꝰ ĩ galliis predicare exorsuꝰ
est. Sedit autẽ ãnis .xxxiii. et obiit

Expanded text:
ecundus, anno imperii Constantis primo, Litorius ordinatur episcopus: fuit autem de civibus Turonicis, et hic valde religiosus. Hic aedificavit ecclesiam primam infra urbem Turonicam,  multi christiani essent; primaque ab eo ex domo cuiusdam senatoris basilica facta est. Huius tempore sanctus Martinus in Galliis praedicare exorsus est. Sedit autem annis XXXIII et obiit
Abbreviated transcription (Latin):
nodam ita temꝑe agebatur
uatalis beati martini pontifi¬
cis. Cumiq hit̾ missaꝵ solẽnia euange¬
lica urta morem lactione expleta: di¬
uina eligius ppło predicaret mandata
uehemẽter interãꝑiebant uerba eius
plurumi debachantes in ecclesie
Tunc cligius porrecta contra impacien¬
tes manui. precepit in nomine iliũ xp̃i
ut quonsq ip̃e predicationem cõpleret
uullus eoꝵ mutur pecsumeret. Uni

Expanded text:
gebatur natalis beati Martini pontificis; cumque inter missarum solemnia, evangelica juxta morem lectione expleta, divina Eligius populo praedicaret mandata, vehementer intercipiebant verba ejus plurimi debacchantes in ecclesia. Tunc Eligius porrecta contra impatientes manu, praecepit, in nomine Jesu Christi, ut quousque ipse praedicationem compleret, nullus eorum mutire praesumeret;
Abbreviated transcription (Latin):
t quia nõ casu s disponẽte
rerũ ordinatore deo factũ ẽ.
forte iam uox illa p̾sagabat quod ĩ
huiꝰ mortalitatis clansura.: uitales
actus erat habiturus. Nam sic̃ par¬
tus in aluo matris degens. muit
quidẽ s nullũ sensũ habet: sic om̃e
genꝰ humanũ. in hac uita post reai¬
tũ primi hoĩs: uelut inter ãgustias
uteri clausũ tenet᷑. Ubi licet ꝑ fidẽ ĩ
spe glorie filioꝵ dei inuat: tamen in¬
chil spiritale sicut est uidere neq effi¬
cacio sensuũ: qualẽ primus homo
ante peccatũ habuit: uel sancti post

Expanded text:
t quia non casu, sed disponente rerum ordinatore Deo factum est, forte vox illa iam præsagabat, quod in huius mortalitatis clausura vitales actus erat habiturus. Nam sicut partus in aluo matris degens, viuit quidem, sed nullum sensum habet, sic omne genus humanum in hac vita post reatum primi hominis, velut inter angustias vteri clausum tenetur, vbi licet per fidem in spe gloriæ filiorum Dei viuat, tamen nihil spirituale sicut est videre, neque efficaciam sensuum qualem primus homo ante peccatum habuit, vel Sancti post
Abbreviated transcription (Latin):
nem rursus cur feretrum subleuare
tempt arent: tanta mox celcritate suble
rctur: qui aute horam nec a plurmus

Expanded text:
m rursus feretrum sublevare temptarent, tanta mox celeritate levigaretur, qui ante horam nec a plurimis
Abbreviated transcription (Latin):
ne me deseras. sed tui memor sis fidis¬
uidendam grãm simul transeamus
ad celos. Nosti eĩ quia ad tui oris ii¬
periũ semꝑ. uiue studui. ⁊ quidquid
ignorãcia uel fragilitate deliqui: eque
ad tue uoluntatis examen mox eniẽ¬
dare curaui. Incubuit illius precib¬
sis autistes: statĩq edoctus in spñ se
gaude: quia qd̃ rogauimꝰ suꝑna nob
clemẽcia donauit. Cuius promssi t
ꝓphĩe ueritatẽ sequens reꝵ astruxit

Expanded text:
ne me deseras, sed tui memor sis fidisd ejus videndam gratiam simul transeamus ad caelos. Nosti enim quia ad tui oris imperium semper vivere studui, et quicquid ignorantia vel fragilitate deliqui, aeque ad tuae voluntatis examen mox emendare curavi. » Incubuit precibus antistes, statimque edoctus in spiritu gaude quia quod rogavimus, superna nobis clementia donavit. » Cujus promissi et prophetiae veritatem sequens rerum astruxit
Abbreviated transcription (Latin):
uenit ⁊ tunc ad mentis nr̃e habita¬
culum dñs uenit. quando uerba ex¬
hortacionis pͥcurrunt. atq ꝑ hec ueri¬
tas in mente suscipitur. Hinc nãq
dei nr̃i. Hinc illis psalmista ait. Iter
facite ei qui ascendit suꝑ occasum
Suꝑ occasum nãq dominus ascẽdit.
quia unde in passione occubuit. inde
maiorem suam gloriam resurgendo
maifestauit. Tu autem.¬

Expanded text:
e habitaculum Dominus venit, quando verba exhortationis praecurrunt, atque per haec veritas in mente suscipitur. Hinc namquete semitas Dei nostri . Hinc illis Psalmista ait: Iter facite ei qui ascendit super occasum . Super occasum namque Dominus ascendit, quia unde in passione occubuit, inde majorem suam gloriam resurgendo manifestavit. Supe
Abbreviated transcription (Latin):
quomã ꝓiectꝰ in nemore. ĩ flumĩe la¬
tebat. E rat emĩ grossior boue. lõgior
equo: os et caput habens leominũ.
Dentes ut spata habens acutos: co¬
mes equinas. dortũ acutũ ut dolabrũ
pedes et ungues ursmos. caudã inpe¬

Expanded text:
quia proiectus de nemore in fluuio latitabat. Grossior erat boue et longior equo, caput habens leoninum et dentes ut spata acutos, comas equinas, dorsum acutum ut dolabrum, pedes et ungues ursinos, caudam uipe
Abbreviated transcription (Latin):
michi et tibi. scalam construere: ꝓ quã
amur. Quam eius peticionem libenter
rer sicut solebat annuit: et quod poposce¬
rat sinc mora dato p̾cepto concessit. U̾

Expanded text:
mihi et tibi scalam construere, per qua'. Quam eius petitionem libenter rex, sicut solebat, annuit et quod poposcerat sine mora dato praecepto concessit.
Abbreviated transcription (Latin):
in quã secedẽtes honesta ⁊ casta uite
imsteria celebrabant. nichil illuc pror¬
sus qd̃ ad cibum potumq. uel ad
et nolum̃a ꝓphetaꝵ hymnos quoq in
deum. ceteraq hus suuilia. In quorum
discipluus atq erercicus instituti: ad ꝑ¬
fectam beatam uitã studus iugib coa

Expanded text:
in quod secedentes honesta et casta vitae mysteria celebrant. Nihil illuc prorsus quod ad cibum potumque pertineet volumina prophetarum, hymnos quoque in Deum, caeteraque his similia. In quorum disciplinis et exercitiis instituti, ad perfectam beatamque vitam studiis jugibus
Abbreviated transcription (Latin):
triumphis eeclesia sc̃a coronatur. qͦꝵ
confessis quãto in passione fortior. tã¬
to est clarioz in honore. Quia dum
creuit pugna. ceuit et pugnantium
gloria. ⁊ martirii triũphus. multipli¬
ei pallionũ gentre alornatua. Pex que
grauiora tormcta fortia fuere et pͥmia.
dũ catholica mater ecclia per totum
cis et morte non tinere. magis ma¬
carcet penulis ĩclusit: pari et simili ca¬
lore urtutis ad gerendũ certamẽ gło¬
ria triumphalis iuspirauit. lt nͣ¬
uerc heata mater ecclesia. pon
fic honor onme uiggantionis
llrminit quam pincentiũ gͥcsꝰ
marti sangius ecoruat. quã inuiola¬

Expanded text:
triumphis Ecclesia sancta coronatur: quorum confessio quanto in passione fortior, tanto est clarior in honore; quia dum crevit pugna, crevit et pugnantium gloria, et martyrii triumphus multiplici passionum genere adornatur, perque graviora tormenta, gratiora fuere et praemia. Dum catholica mater Ecclesia per totucis et mortem non timere, magis macarcer poenalis inclusit, pari et simili calore virtutis, ad gerendum certamen, gloriam triumphalem inspiravit. O vere beata mater Ecclesia, quam sic honor divinae dignationis illuminat, quam vincentium gloriosus martyrum sanguis exornat, qua
Abbreviated transcription (Latin):
turha aule ppetue regiam intrabit. qͥ
linceritar fei incontussis celestium
precer toꝵ disciplims iti pace oblua¬
fiatres: aggrediamur it uite
uentanur ad auitatẽ celestem .̃ qua
scripti sunus et aiues decreti. Non

Expanded text:
turba aulae perpetuae regiam intravit, qui turba aulae perpetuae regiam intravit, qui sinceritatem fidei inconcussis praeceptorum coelestium disciplinis unita pace obatres aggrediamur iter vitae, revertamur ad civitatem coelestem, in qua scripti sumus et cives decreti. Non
Abbreviated transcription (Latin):
Ei enim ineffabilis ⁊ ĩmẽsa
uouitas. eciã lic preuidit ut laboꝵ qͥdẽ
tempus et agonis nõ extenderet. nec
longũ faceret aut eternũ sed breue. ⁊
ut ita dicã momentaneũ ut in has
breui et exigna uita. agones essent et
labores. In illa uero que eterna est. co¬
roru et pͥmia meritoꝵ. labores quidem
cito finirẽtur nĩtoꝵ uero p̾mia. sine fi-¬
ne durarent. ut post huius mũdi tene¬
uras inisuri essẽt candidissimã lucem.
et accepturi maiorẽ passionũ cimitaꝵ
accerbitatib heatitudinẽ: testãte hec
apło ubi ait. Non sunt condigne pas¬
siones huius tẽporis ad suꝑuenturan
għam que reuelabitur in nobis. nͣ¬
iam leto sinu de prelis reuer¬
entes. cinitas celestis excipit.
de honte prostrato trephea ferẽtib eicur¬
rit. cũ triumphãtib uiris et feriue
uemũt. que cũ scculo secũ queq uice
iunt. et genuĩata gloria milicie ur¬
gines cum pueris tenerrs aumnes uir-¬
tutib transrũtes. sed ⁊ ertera fidelubm

Expanded text:
ei enim ineffabilis et immensa bonitas etiam hoc providit, ut laborum quidem tempus et agonis non extenderet, nec longum faceret aut aeternum; sed breve et, ut ita dicam, momentaneum: ut in hac brevi et exigua vita agones essent et labores; in illa vero quae aeterna est, corona et praemia meritorum: ut labores quidem cito finirentur, meritorum vero praemia sine fine durarent: ut post hujus mundi tenebras visuri essent candidissimam lucem, et accepturi majorem passionum cunctarum acerbitatibus beatitudinem, testante hoc Apostolo, ubi ait, Non sunt condignae passiones hujus temporis ad superventuram gloriam quae revelabitur in nobis . Quam laeto sinu de praelio revertentes civitas coelestis excipit, de hoste prostrato tropaea ferentibus occurrit! Cum triumphantibus viris et feminae veniunt, quae cum saeculo sexum quoque vicrunt, et, geminata gloria militiae, virgines cum pueris, teneros annos virtutibus transeuntes; sed et caetera fidelium
Abbreviated transcription (Latin):
qui ꝓ redẽpcione nr̃a nasai ⁊ c̾cũ¬
adi noliusti. ⁊ a indeis reꝓbari. a inda
oscło tradi. capi. ligari. ⁊ cũ uĩclĩs ãne
illudi. colaphis. alapis. flagelł. arũdĩe
cedi. facie uelari. ⁊ sputo ꝯspui. spinis
coronari. fallis qͦ teltib accusari. iu¬
dicari. ⁊ ut agnꝰ ĩnocẽs tuã crucẽ ferẽ
ad uictimã duci. clauis ꝑforari. felle¬
⁊ aceto potari. atq ĩ crucẽ morte tͣp̃is¬
sima cõdẽpnari. ac lãcea uulnari.
En ꝑ has sacͣtissĩas penas ab oĩb p ͨ¬
catis ⁊ penis nos lib̾a. ⁊ ꝑ scã crucẽt.
illuc ꝑduc nos nuẜos peccatores quo
ꝑduxisti tecũ crucifixũ sero penitentẽ¬

Expanded text:
qui pro redemptione nostra nasci, et circumcidi voluisti, et a Judaeis reprobari, a Juda osculo tradi, capi et ligari, et cum vinculis Annae, illudi, colaphis, alapis flagellis et arundine caedi, facie velari, et sputo conspui, spinis coronari, a falsis quoque testibus accusari, judicari, et ut agnus innocens tuam crucem ferendo ad victimamorte turpissima condemnari, ac lancea vulnerari. Tu per has sacratissimas poenas ab omnibus peccatis et poenis nos libera, et per sanctam crucem tuam illuc perduc nos miseros peccatores, quo perduxisti tecum crucifixum latrone
Abbreviated transcription (Latin):
tu dixisti mat̾ tue. Mulier. Ecce
filiꝰ tuꝰ. Deinde dixisti disçipło.
Ecce m̃r tua. ffac ut mat̾ tue.
societ me amor tuꝰ ⁊ caritas naͣ¬
¶ Et sic dixisti . Hely hely. lama¬

Expanded text:
tu dixisti matri tuae, Mulier, ecce filius tuus, deinde dixisti discipulo tuo, Ecce mater tua, fac ut matri tuae me societ amor tuus et charitas vera: et sicut tu dixisti l
Abbreviated transcription (Latin):
orõnib. nos ferte ĩ celestib. Qhorꝰ
cũ scĩs oĩb. cõsortes christi facite.
Gentẽ auferte ꝑfidã. credenciũ de
finib. ut xp̃i laudes debitas. ꝑsol¬
namꝰ alacriter. G lĩa patri ĩgeĩto.
eiusq unigenito. una cũ sco spũ. ĩ
sempit̾na scła. ALiuen.

Expanded text:
onibus Nos ferte in coelestibus. Chori cum sanctis omnibus Consortes Christi facite. Gentem auferte perfidam Credentium de finibus, Ut Christo laudes debitas Persolvamus alacriter. Gloria Patri ingenito Ejusque Unigenito, Una cum sancto Spiritu In sempiterna saecula. Amen.
Abbreviated transcription (Latin):
gnũ dei. O pus stupẽt ⁊ ãgeli. penã
uidẽtes corꝑis. xp̃oqr adherentẽ reũ.
uitã beatã carꝑe. Misteriũ mira¬
bile ut abluat mũdi luc̃. peccata tos¬
lat oĩuz carnis uicia mũdãs caro.
Quid hoc p̃t sb̾limmꝰ. ut culpa q̃rat
sgr̃a. metũq soluat caritas. reddatq
mors uitã nouã. Nanũ sibi mors
deuoret. siusqz se nodis liget. moriat᷑
uita oĩũ. resurgat uita oĩu. Qñ
mors ꝑ oẽs traseat. oẽs resurgãt mor¬
tui. cõsũpta mors utu suo. pisse se so

Expanded text:
pus stupent et angeli, Poenam videntes corporis, Christoque adhaerentem reum Vitam beatam carpere. Mysterium mirabile, Ut abluat mundi luem, Peccata tollit omnium, Carnis vitia mundans caro. Quid hoc potest sublimius: Ut culpa quaerat gratiam Metumque solvat charitas, Reddatque mors vitam novam. Hamum sibi mors devoret Suisque se nodis liget: Moriatur vita omnium Resurgat ut vita omnium. Cum mors per omnes transeat, Omnes resurgant mortui: Consumpta mors
Abbreviated transcription (Latin):
ltoꝵ lamlĩ tuoꝵ. solue polluti labiiꝰ re¬
ens olimpo. te patri magnũ. fore na¬
scitix. nomẽ ⁊ iute leriem gerende
ordĩe ꝓmit. Ille promissi dubiꝰ suꝑ¬
ii. ꝓdidit ꝓmpte modulos loquele.
led. reform᷑ alti genitꝰ ꝑempte organa
uocis. Tent̾s obtruso positꝰ cubili sẽ

Expanded text:
 FAmuli tuorum, SOLve polluti LABli reiens olympo, Te Patri magnum fore nasciturum, Nomen et vitae seriem gerendae Ordine promit. Ille promissi dubius superni, Perdidit promptae modulus loquelae, Sed reformasti genitus peremptae Organa vocis. Ve
Abbreviated transcription (Latin):
thalamo suo. pudoris aula regia
gemine gigas sbẽ. alacris ut curra
ad patrem. excursꝰ eiꝰ usq ad ĩferos.
recursꝰ ad sedẽ dei. Equał et̾uo pa¬
tri. carnis tropheo accĩge. ĩfirma no¬
stri corꝑis. uͥtute firmãs ꝑpeti. Pre¬
sepe iqm fulget tuũ. lmenq nox
spirat nomim. qd̾ ulła nox ĩterpel

Expanded text:
suo, Pudoris aula regia Geminae gigas substantiae, Alacris ut currat ad Patrem: Excursus usque ad inferos, Recursus ad sedem Dei. Aequalis Aeterno Patri Carnis trophoeo accingere; Infirma nostri corporis Virtute firmans perpetim. Praesepe jam fulget tuum, Lumenque nox spirat novum, Quod nulla nox inte
Abbreviated transcription (Latin):
Eus creator oĩuz. poliq rector hͥ.
uestiẽs. diẽ decoro lum̃e. noctẽ so¬
poris grã Artus solutos ut q̃es. reddat
laboris usui. mẽtesqz fessas alleuet. luct̃¬
q soluat ãxios. Grates pacto iã die.
⁊ noct̾ exortu p̾ces. uoti reõs ut adiuue.
hỹnũ canẽtes soluimꝰ Ce cordis ima
cõcinãt. te nox canora cõcrepet. te diligͣt
castꝰ amor. te mẽs adoret sob̾a.t cũ
ꝓfũda clauẜit diẽ caligo noctiũ. fides te¬
nebͣs nesciat. ⁊ nox fide reluceat. Por¬
mire mentẽ ne sinas. dormire chpa no¬
ut. castos fides refrige̾t. sõn uaporẽ tẽ¬
tẽꝑet. Exuta lẽsu iub̾co. te cordis alta
sõmẽt. ne hostis ĩuidi dolo. pauor qͥetos
lulcitet. A pm̃ rogemꝰ ⁊ patrẽ christi

Expanded text:
Deus creator omnium, Polique rector, vestiens Diem decoro lumine, Noctem soporis gratia. Artus solutos ut quies Reddat laboris usui, Mentesque fessas allevet, Luctusque solvat anxios. Grates peracto jam die, Et noctis exortu preces, Votis, reos ut adjuves, Hymnum canentes solvimus. Te cordis ima concinant, Te vox canora concrepet, 1220 Te diligat castus amor, Te mens adoret sobria. Ut cum profunda clauserit Diem caligo noctium, Fides tenebras nesciat, Et nox fide reluceat. Dormire mentem ne sinas, Dormire culpa noverit, Custos fides refrigerans, Somni vaporem temperet. Exuta sensu lubrico, Te cordis alta somnient; Nec hostis invidi dolo Pavor quietos suscitet. Christum rogemus et Patrem, Christi
Abbreviated transcription (Latin):
¶ ptatꝰ notis oĩu. sacͣtꝰ illux ͭ
dies . quo xp̃s mũdi spes deꝰ.
cõscendit celos arduos. Ascendẽs ĩ
celi regña reditu uingeĩti. Magni
tͥũphũ p̾li. mũdi pempto p̾ncipe.
pat̾s p̾sentãs uultib. nnct̾cis carm¬

Expanded text:
ptatus votis omnium Sacratus illuxit dies Quo Christus, mundi spes, Deus, Conscendit coelos arduos. Ascendens in avisa sunt coeli regna Reditu unigeniti. Magni triumphum praelii, Mundi perempto principe, Patris praesentat vultibus Victricis car
Abbreviated transcription (Latin):
oĩa. Pastores qͥ audierũt. głam dõ
cãtãnerũt. cucrerũt ĩ bethleem. na¬
tũ uide̾ dñm. Sic magi ab ortu
soł. ꝑ stelle ĩdiciũ. portantes typũ
gẽciũ pͥmi offerũt munꝰa. Roge¬
nobis ĩpetret. pacẽ ⁊ ĩdł genciã.

Expanded text:
ia. Pastores qui audierunt, Gloriam Domino cantarunt, Cucurrerunt in Bethleem Natum videre Dominum. Sic magi ab ortu solis Per stellae indicium Portantes typum gentium Primi offerunt munera. Rogenobis impetret Pacem et indulgentiam.
Abbreviated transcription (Latin):
re potuerũt Et ideo cũ sis nequissimi crimĩs auctor
⁊ signifer rep̾hensus eris ip̃e ⁊ docĩtũ tuũ cũ hus
quos̃ scelere tuo tetũ agregasti sangm̃e tuo santiẽtur
disciplina Et hus dictis decretũ extaibella pecitauit
Ssiciũ ciprianu gladio aũuerti placeat Fer¬

Expanded text:
re potuerunt. et ideo cum sis nequissimorum criminum auctor et signifer deprehensus, eris ipse documento his quos scelere tuo tecum adgregasti: sanguine tuo sancietur disciplina. et his dictis decretum ex tabella recitanit: Thascium Cyprianum gladio animaduerti placet
Abbreviated transcription (Latin):
Sgitis me o paulei ⁊ eusto lc p¬
chium imimno caritas xp̃i me cõ¬
pellit qui uobis dudu tractatibus
loqui ꝯsueueram. ut nouo leq̃ndi
genere scĩs que uobiscũ degunt ir¬
ĩtinibus. latmno utens eloquio ex¬
or tacidus gracia ẜmone faciam de ꝯssũpcione

Expanded text:
gitis me, o Paula et Eustochium, imo charitas Christi me compellit, qui vobis dudum tractatibus loqui consueveram, ut novo loquendi genere, sanctis quae vobiscum degunt virginibus, Latino utens eloquio, exhortationis gratia, sermonem faciam de Assumptione
Abbreviated transcription (Latin):
li dubiũ eid qd molere alitͣ nõ ꝯstat: nisi dus
lapidibus apparatis: Et ꝯuemẽtib sibi: ut al¬
teri ex hiis magnitudo Alterius imponatur Et illũ
quidem lapidẽ iui pͥor solo steruitur eiłe pigru et
cipacõe lapidis oruacetur ÷ torsitan neressarius nõ iude¬

Expanded text:
li dubium est, quod molere aliter non constat, nisi duobus lapidibus apparatis, et convenientibus sibi, ut alteri ex his magnitudo alterius imponatur: et illum quidem lapidem, qui prior sternitur, esse pigrum et rioris participatione lapidis ornaretur forsitan necessarius non vide
Abbreviated transcription (Latin):
maria magdalene. que ut patrum
Tunt tradiciones ⁊ amaguale ms¬
telio maria mugdalene nũcupa ẽ
Siam nou solim sui germinis dit¬
nitus uerũ eriam patrimonii iura parẽtũ succes¬
sus splendidã reididerãt adco. ut duplicatus hp
ndĩs exclleutia circũquaq diftũ deret.
em̃ apuõ homiues plus diuitũ quã paupũ noĩa

Expanded text:
 quę, vt Patrum asserunt traditiones, a Magdalo castello Maria Magdalenæ nuncupata est. Quam non solum germinis dignitas, verum etiam patrimonij iura parentum excessu splendidam reddiderunt: adeo vt duplicatus honor nominis excellentiam circumquaque diffunderet. Solent enim apud homines, plus diuitum quam pauperum nomina
Abbreviated transcription (Latin):
ac mũdissimo sue dilectionis uguẽto ꝑiigere
Quecũ intal deuotionis famulatu nõ essẽt ieon¬
diata. sec potiꝰ mificorditer suscepta ausu fam nari¬
tatis cõfisa eciam suꝑ scĩssimũ diũ caput p̾cõsissimil¬
Quore effudit odoris M Beata maria que piarũ udis¬

Expanded text:
ac mundissimo suæ dilectionis vnguento perungere. Quæ cum in tali deuotionis famulatu nō esset repudiata, sed potius misericorditer suscepta, ausu familiaritatis confisa, etiam super sanctissimum Domini caput, preciosissimi liquoris effudit odorem. In ta
Abbreviated transcription (Latin):
ub eo fere tempore uir uerabilis amãdus
illustribus ortus matalibus enuãgelũ nõ
surdus auditor relictis om̃ibus in loco ua¬
te solitudiuis magto cuiusdã nobilis mr
sc̃ẽ memorie ruricu pontiticis cuiꝰ noĩs uo¬
ni qͥuom᷑ luicus dicitur sibi hanc grande tugu
ĩ qͥ remocõrẽ uitã duceret: inisus est construxise
ribus reperitur Mox ut ap̾dicti agri dominũ
Eius fama se iitulit ⁊ ꝑro opor tunitate predicti uiri
cellulã ꝑuulam ei cõstrui iussit. Inqua cũ solitaria
uitam ducet autiqui lpitis certamĩa ut fertur nou
modica uolerni t̃¬

Expanded text:
ub eo fere tempore vir nobilis Amandus nomine, inlustris ortus natalibus, euangelii non surdus auditor, relictis omnibus, in loco vastae solitudinis, in agro cuiusdam viri nobilissimi sanctae memoriae Ruricii pontificis, cuioliacus dicitur, sibi haud grande tuguriolum, in quo remotiorem vitam duceret, visus est construxisseribus repperitur. Mox ut ad praedicti agri dominum eius fama se intulit, pro oportunitate praedicti viri cellulam parvulam ei construi iussit; in qua cum solitariam vitam duceret, antiqui hostis certamina, ut fertur, non modica toleravit
Abbreviated transcription (Latin):
Ni d fettionib pͥmũ cinetem plib auit deide
moluit Et cũ hic tibi gtamor ieuiis iudicetur
nũꝙ insiuesꝑe interdum tñ i ebdomada media
plerũq die seꝑtuma ponebat ᷑. Indiũtũ cuculla
⁊ tuuica : mduccetis tuere tẽporib. Dã neq yme
accesit abiectio neq estate leuanẽ amissui eit

Expanded text:
n refectionibus primum cinerem praelibavit, deinde moluit. Et cum hic cibus gravior ieiuniis iudicetur, numquam nisi vespere, interdum tamen in ebdomada media, plerumque die septimo ponebatur. 4. Indumentum cuculla et tunica indiscretis fuere temporibus. Nam neque hieme acc
Abbreviated transcription (Latin):
uoniam aninie pꝰ scłi tenebras deum suspi¬
ranti iul preter enm cogitare nil loqui nil libet
intueri. Solum iꝓ te cognouerit sumime trimtatis
gaudiũ ꝯtemplari. atq ãd hoc plenius in tuẽdum
putire sacagit Et ille respondes deuictꝰ dicat
Noli molestus et̃ ium ostiu̾ clauiũ ẽ ⁊ pueri me
metũ sunt incubili : ⁊ nõ possum surgere R Hyp̃¬

Expanded text:
uoniam animae post saeculi tenebras Deum suspiranti, nil praeter eum cogitare, nil loqui, nil libet intueri, solum quod recognovit summae Trinitatis gaudium contemplari, atque ad hoc plenius intuendum pervenire satagit. Et ille deintus dicat: Noli mihi molestus esse, jam ostium clausum est, et pueri mei mecum sunt in cubili
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃s sũ qr̃a docuerũt adeo ut fide crescente multi
mererẽtur fieri ꝯfessores quos pꝰ modũ ecciͣa crthplica gait¬
det ꝓmeruisse martires¬
Os gͦ quoꝵ uirtutẽ ꝑlequtorũ nõ p̾ualuit suꝑare

Expanded text:
 gratia docuerunt, adeo ut fide crescente non pauci mererentur fieri confessores, quos postmodum ecclesia catholica gaudet promeruisse martyresHos ergo quorum virtutem persecutorum non praevaluit supe
Abbreviated transcription (Latin):
indoctus᷑ Nuiꝰ erggo omĩa gesta nõ didisci.
seo panca ꝯͣ uarro quatuõr discipulis illiꝰ refentib
ꝯꝯnoni Combantino scilicet reu̾entissimo ualde nus
qui ei in monasterii regniñe successit. Balcutĩuo q̃ͦq
qui mãnis młtis latarauensi moustero p̃fuit Qu¬
paicio qui cõgregacõe illiꝰ post eũ terciꝰ recit Ly

Expanded text:
indoctus. Hujus ego omnia gesta non didici, sed pauca quae narro, quatuor discipulis illius referentibus agnovi: Constantino scilicet reverentissimo valde viro, qui ei in monasterii regimine successit; Valentiniano quoque, qui annis multis Lateranensi monasterio praefuit; Symplicio
Abbreviated transcription (Latin):
post alia ip̃iꝰ. autiqua soliepnia uõ fuit ꝯtẽta
de uotio fideliũ quin natiuitatis eius diem suꝑ adde̾t
hodierm̃. Hac itaq die speculiariter in eccia recitã¬
dus ẽẽ uidetur ille liter qui de ortu eius atq assup̃¬
cione inscripturis inuemeatur si nõ indicassent eni

Expanded text:
 fuit contenta devotio fidelium, quin nativitatis solemne superadderet hodiernum. Hac itaque die peculiariter in Ecclesia recitandus esse videtur ille liber, qui de ortu ejus et vita scriptus inveniebatur, si non judicassent eum