comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ds̃ eccłiam tuam sp̃uali fecunditate
multiplica: ut qui sunt generatione t̾re¬
ni: fiant regeneratione celestes. P. SecR̃.
emedii sẽpitni mminera dñe letan¬
tes offerimus: supplicit̃ exorantes
itte eadẽ nos & digne uenerari. & ꝓsaluan
familiam. tu dispone correctam:
tu ꝓpitius tuere subiectã. tu gubernappe
p̃spicuum ẽ qd̃ statio ad sc̃m paulum
p̾scͥpte ualde rei comieniat. Ipse enim
magnꝰ & mirabił catecizator orbis terra¬
rum. & ut ipse ait dostor gentium infide
ce ueritate: ipse idem magnifice & mira¬
biliter catecrzat᷑ ẽ: qi ñ in hominẽ neq
ꝑ hominẽ sicut ipse ait ad galathas.
ẽ a me: neq enim ego ab homine accepi
illud neq didici: s ꝑ reuelationẽ iħu
xp̃i dm̃i nr̃i. Cum uoce namq quam
de celo audunit corporaliter qua carna¬
lis enis sensus ꝑcussus est & occisus. ineor¬
poream quoq uocem celestis accepit
magisterii: quam ꝑ triduum audiens
iuxta magistri catecizantis effiͣcissinam

Expanded text:
s, Ecclesiam tuam spirituali fecunditate multiplica, ut qui sunt generatione terreni, fiant regeneratione coelestes. Secreta. Remedii sempiterni munera, Domine, laetantes offerimus, suppliciter exorantes, ut eadem nos et digne venerari, et pro salvandfamiliam, tu dispone correctam, tu propitius tuere subjectam, tu guberna perpetperspicuum est quod statio ad Sanctum Paulum praescripta, valde rei conveniat. Ipse enim magnus et mirabilis catechizator orbis terrarum, et, ut ipse ait « doctor gentium in fide et veritate , » ipse idem magnifice et mirabiliter catechizatus est, quia « Non ab homine, neque per hominem, sicut ipse ait ad Galatas, est a me, neque enim ab homine accepi illud, neque dm voce namque, quam de coelo corporaliter audivit, qua carnalis ejus sensus percussus et occisus est , incorpoream quoque vocem accepit coelestis magisterii, quam per triduum audiens, juxta magistri catechizantis efficacissimam
Abbreviated transcription (Latin):
andatum quod agitur inter
panꝑes non omino eiꝰdem ra¬
tionis est: illd̾ enĩ .xͥ. hoc eccł̃ie ẽ. Illd din
p̃sentis: hoc p̃t̾iti spectat hystoriã sabb̃i.
nã ubi fuerat lazat᷑ mortinis. quẽ susi

Expanded text:
andatum quod agitur inter pauperes, non omnino ejusdem rationis est. Illud enim Christi, hoc Ecclesiae est. Illud diei praesentis, hoc praeteriti spectat historiam Sabbati. aniam, ubi fuerat Lazarus mortuus, quem su
Abbreviated transcription (Latin):
pedes dm̃ ungens .i. pauꝑes elemosmis
refonens. qͥ licet infirma tñ eiꝰ m̃bra st̃.
&e sic̃ pedes ita magni corꝑis eiꝰ Extreme¬
partes reputantur. Hos pedes capiis
obseqͥũ ẽ: idõq cuncta congregatio pedes
pulchre dñm suũ eccł̃ia p̾uenit: itt ante¬
qua xp̃c p̾sens futurus ẽ hora qua pl¬
des nr̃os ipse ꝑ p̾latos nrõs lauat p̾pail¬

Expanded text:
pedes Domini ungens, id est pauperes eleemosynis refovens, qui licet infima, tamen ejus membra sunt, et sicut pedes, ita magni corporis ejus, extremae reputantur partes. Hos pedes capilliobsequium est, ideoque cuncta congregatio pedes pulchre Dominum suum Ecclesia praevenit, ut antequa Christus praesens futurus est, hora, qua pedes nostros ipse per praelatos nostros labavi
Abbreviated transcription (Latin):
dm̃. ⁊ cet̾a. ad ipsos respicit. qͥillũ adducuił.
fiduciã habentes ñ in seipsis. ꝙͣ a semetipsis
os ł aures eiꝰ aꝑire possint: s sufficientia nĩa
ex dõ ẽ. ⁊ cet̾a. Et pulchre hec offeñda ponit᷑
p̾catꝰ ẽ moyses. Nã eiꝰ exẽplo qͥ intẽpore iracũ¬
diȩ factus ẽ reꝯciliatio. irat᷑ eñ erat ds ꝓpt̾
uitulũ quẽ fecit aaron. ⁊dixerat ut disꝑde¬
ret eos: eiꝰ inqmͣ exẽplo cuncti rectores se de¬
bent opponẽ ꝓpeccatis subditoꝵ & dep̾cari
dñm ut imponat illis misedie man̾. Et qi
p̾dicatores ide t̾ra illa st̃. que sic̃ in psalmo
legiiꝰ satiata de fructu oꝑum dm̃ . i. ded

Expanded text:
m , etc. ad ipsos respicit, qui illum adducunt, fiduciam habentes non in seipsis, sed quasi a semetipsis, os vel aures ejus aperire possint; sed sufficientia nostra ex Deo est etc. Et pulchre haec offerenda ponitur: Precatus est Moses . Nam ejus exemplo, « qui in tempore iracundiae factus est reconciliatio . Iratus enim erat Dominus propter vitulum, quem fecerat Aaron, et dixerat ut disperderet eos; ejus, inquam, exemplo cuncti rectores sese debent opponere pro peccatis subditorum, et deprecari Dominum, ut imponat illis misericordiae manum. Et quia praedicatores iidem, terra illa sunt quae, sicut in psalmo legimus, satiata de fructu operum Domini, id
Abbreviated transcription (Latin):
mes in domo. qd̵q ingͣduali dr̃ ⁊ exuolunta¬
te mea ꝯfitebor illi. itẽq in offenda. dñe clama¬
ui ad te ⁊ sanasti me. uocib ꝯcordat publica¬
ni.a longe stantis ⁊ peccata sua ꝯsitentis. Et
taliscił ñ pharisaice głanti qd̃ decinas det om̃i¬
um que possidet. s ꝑ humilẽ ꝯfessionẽ seipsũ

Expanded text:
mes in domo . Quodque in graduali dicitur: Et ex voluntate mea confitebor illi . Itemque in offerenda: Domine, clamavi ad te, et sanasti me , vocibus concordat publicani a longe stantis, et peccata sua confitentis, et tali scilicet non pharisaice glorianti, quod decimas det omnium quae possidet, sed humilem confessionem, se ipsum
Abbreviated transcription (Latin):
reñ desimuit. Et huiꝰ surcdi ac muti ualde
ꝯgrua uox ẽ. int̾it᷑ hic. ds in aduitoriũ meũ
intende. tanqm si meticata paralisi. que
linguã tuã subito ligau̾at. pͥmo eiꝰde motu
linguȩ dĩ nom̃ repente ad aduuiandũ inuo¬
ces. Idẽ ipse laudans recte dicit in gͣduali. Be¬

Expanded text:
non desinunt. Et hujus surdi ac muti valde congrua 143 vox est introitus hic: Deus, in adjutorium meum intende , tanquam si medicata paralysi, quae linguam suam subito ligaverat, primo ejusdem motu linguae, Dei nomen repente, ad adjuvandum invocet. Idem ipse loquens, recte dicit in graduali: Be
Abbreviated transcription (Latin):
qͥdgͥ lex Propt̾ tͣnsg̾ssionẽ posita ẽ ⁊ cet̾a.
Plagis nãq origniał peccati semuuiiuis ħo
nascit᷑: actualib uͦ traisgressionib ꝓpter
quas lexposita ẽ siñ abstineat tãqm noxi¬
is cibis: penit᷑ morit᷑. Itaq scđm hec bene
mint᷑itu p̾mittit᷑ respice dñe intest am̃tũ
tuũ. qd̾ ingͣduali repetit᷑. Uox enĩ hec erat¬

Expanded text:
ita est , etc. Plagis namque originalis peccati semivivus homo nascitur. Actualibus vero transgressionibus, propter quas lex posita est, si non abstineat, tanquam noxiis cibis penitus moritur. Itaque secundum haec bene in introitu praemittitur: Respice, Domine, in testamentum tuum , quod in graduali
Abbreviated transcription (Latin):
missarum sollempniis seruet¬
qneͣ ob cansas supͣdictas festiue celebrata
medus tͥstitiȩ nebulis ut iã dictũ ẽ quasi
sol infulserunt: statim ꝓfundiora eiꝰde
tristiciȩ sequunt᷑ & augescunt silentia.
Non eccł̃ia suum ordinẽ seruat: quẽ a
inguiis nocturnis enisdem diei muta¬
re atq miminuere ceꝑat. A nocturnis
gͦ ingiliis incipientes tante mutatioĩs
seu diminitionis causas breuit̃ exeqͥ
cupuius.l¬

Expanded text:
missarum solemniis, quae ob causas supradictas festive celebrata, mediis tristitiae nebulis, ut jam dictum est, quasi sol interfulserunt, statim profundiora ejusdem tristitiae sequuntur et augescunt silentia. Non enim Ecclesia suum ordinem servat, quem a vigiliis nocturnis ejusdem diei mutare atque imminuere jam coeperat. A nocturnis ergo vigiliis incipientibus, tantae mutationis seu diminutionis causas breviter exsequi cupimus.
Abbreviated transcription (Latin):
dum humana contra se audiunt p̾u¬
dicia. qnͣus de reposito inconscientiã
thesauro debeant consolari: tñ ualde
trepidant. quia necdum sciunt quales
in illo tremendo iudicio inuemendi suñ.
Unde beatꝰ Gresoriꝰ qui multis hominum
p̾iudiciis fatigatꝰ satis ⁊ plus aliis mul¬
tis erat exꝑtꝰ qͥd paterent᷑ ł quanta int̾
hec consolatione indigerent rectores eccle
& iccirco hoc illis celebri statione offiti¬
um dedicauit: scͥbens ad mauritium im¬
ulterius faciat: nam adhuc nescimus
quis ibi qualis sit. Et paulus apłs No¬

Expanded text:
dum humana contra se audivit praejudum humana contra se audivit praejudicia, quamvis de reposito in conscientia thesauro debeant consolari, tamen valde trepidant, quia necdum sciunt, quales in illo tremendo Dei judicio inveniendi sunt. Unde beatus Gregorius, qui multis hominum praejudiciis fatigatus, satis et plus aliis multis erat expertus, quid paterentur, vel quanta intra haec consolatione indigerent rectores Ecclesiae, et idcirco hoc illis celebri statione officium dedicavit, scribens ad Mauritium imulterius faciat. Nam adhuc nescimus quis ibi qualis sit. » Et Paulus
Abbreviated transcription (Latin):
dicatur in euuͣgłio harundo uento agi¬
tata ñ eẽ. De eadem re dñs flebilit postu¬
lat᷑ in gradali: p̾missa laude competenti.
Qui sedes dñe suꝑ cherubm.⁊ cet̾a. Nam
occultam cordium nr̃oꝵ abyssum pene¬
trare. & quec̃q ibilatent uero testimonio
in publicum ꝓferre. Adhec uxta uocem
psalmi q̃ in all̃a ꝑsonat excirabit poten¬
tiam suam & ueniet. &e sic̃ in offerenda
qi iam factum qi ꝓculdubio futurum
esse p̾sumimus dicendo. Benedxisti dñe
t̾ram tuam au̾tisti captiuitatem iacob
gaudebunt electi stantes a dextris. testi¬
momo sͥ reddito a uero iudice: & liber-¬
tatem accipient filiorum dĩ. iuxta quod
malio locoscriptum ẽ. Cum au̾terit
ds̃ captiuitatem plebis sue exliltabit
iacob ⁊ letabitur isrł. Cuius liberratis
spe confortat pusillammes tuba ꝓpħ̃ica
in commuione. Dicite pusillamimnes
confortamini ce nolite timere. Quisepe

Expanded text:
catur a Domino arundo vento agicatur a Domino arundo vento agitata non esse . De eadem re Dominus flebiliter postulatur in graduali, praemissa laude competenti: « Qui sedes, Domine, super Cherubim , » etc. Nam occultam cordium nostrorum abyssum penetrare, et quaecunque ibi latent, vero testimonio in publicum proferre. Ad hoc juxta vocem psalmi, quae in alleluia personat, excitabit potentiam suam, et veniet. Et sicut in offerenda quasi jam factum, quia procul dubio futurum est, praesumimus dicendo: « Benedixisti, Domine, terram tuam, avertisti captivitatem Jacob , » gaudebunt electi stantes a dextris testimonio sibi reddito a vero judice, et libertatem accipient filiorum Dei , juxta quod in alio loco scriptum est: « Cum averterit Dominus captivitatem plebis suae, exsultabit Jacob, et laetabitur Israel . » Cujus libertatis spe confortat pusillanimes tuba prophetica in communione: « Dicite pusillanimis: Confortamini, et nolite timere , » qui saepe
Abbreviated transcription (Latin):
apłs. quod cantamus in intͦitu: modestia
ur̃a nota sit om̃ib hominib. Quol si ocl̃os
suos compresserint. & lucem nr̃am corã eis
lucentem uidere noluerint. nichil solliciti si¬
tis. dñs ꝓpe ẽ: qui lucem nr̃am uidere nolen¬
tib ingerit: tantummꝰ petitiones ur̃ȩ ino¬
tescant ap̃ dm̃. Unus enim ille testis contͣ
omnes contaminatores p̾ualebit. Promissã
consolationem hanc subsequens compleri
colla postulat dicens. Auremtuam dñe p̃cib.¬
⁊ cet̾a. Tenebras enim quas patimur in eo
quod errantes falso iudicamur ⁊ uidicamꝰ
illustrabit eius aduentus. quem ñ tardari
poscimus: sicut in subsequenti lectione
epłȩ ait idem apłs paulus. Nolite ante
tempus iudicare quoadusq ueniat dñs
qui & illummabit abscondita tenebrarũ
&e manifestabit consilia cordium. Tota
enim hȩc lectio tendit in hoc. ut nobis pro
mimmo fit iudicari abhumano diȩ. sic̃
fuit ioh̃i: qui ut supͣdictum ẽ a dño pre

Expanded text:
Apostolus quod cantant in introitu, modestia Apostolus quod cantant in introitu, modestia vestra nota sit omnibus hominibus . » Quod si oculos suos compresserint, et lucem vestram coram eis lucentem videre noluerint, nihil solliciti sitis, Dominus prope est, qui lucem vestram videre nolentibus ingeret, tantummodo petitiones vestrae innotescant apud Deum: unus enim ille testis contra omnes criminatores praevalebit. Promissam consolationem hanc subsequens compleri collecta postulat, dicens: Aurem tuam, Domine, precibtra. Tenebras enim quas patimur, in eo quod errantes falso judicamur et judicamus, illustrabit ejus adventus, quem non tardari poscimus. Sicut in subsequenti lectione epistolae ait idem Apostolus: Nolite ante tempus judicare quoadusque veniat Dominus, qui et illuminabit abscondita tenebrarum, et manifestabit consilia cordium . » Tota enim haec lectio tendit in hoc, ut nobis pro minimo sit judicari ab humano die, sicut fuit Joanni, qui, ut supradictum est, in E
Abbreviated transcription (Latin):
t̾ciȩ offitium totum consolationem u¬
decantat maxime rectorib eccliarum quoꝵ
status qͣnto eminentior. tanto uita iudiciis
hominum subuectior:. & tantomagis ꝑsepe
apud homines laceratur opinio: quanto
eorum meritum in diuino fulget iudicio.
Uenturum namq illum annuntiat dñm
qui harum illummnet abscondita tenebra¬
rum. quia ipse uidex eorum ẽ ⁊ conscius:
Ut gͦ tanto teste uel uidice uenturo gaude¬
ant. ł qͥd de illo sꝑent ut sciant: oportune re-¬
um: grande p̾comum. Negauit ds̃ hominẽ
illum mollib esse uestitum. negauit harim¬
dinem esse uento agitatam: enuntiat offitio
uel meritis esse angłm: ostendit in uno qͦd
om̃ib factuꝰ ẽ. quando ueniens ad iuditiũ
in conspectu patͥs & angl̃orum sc̃õrum con-¬
grua singłis testimonia reddet. Quis gͦ non
erubescet flere eo qͦd competens suis meritis
ñ habeat ex om̃ib testimonium: tanto sibi
reposito incelis p̾cone meritoꝵ. a Gaudete
potius in dño semꝑ tt̃um dico gaudete inqͥt

Expanded text:
tum officium consolationem decantat, maxime rectoribus Ecclesiarum; quorum status quanto eminentior, tanto vita judiciis hominum subjectior, et tanto magis persaepe apud homines laceratur opinio, quanto eorum meritum in divino fulget judicio. Venturum namque illis annuntiat, qui harum illuminet abscondita tenebrarum; quia ipse judex eorum est et conscius, Ut ergo tanto teste vel judice venturo gaudeant, vel quid de illo sperent ut sciant, opportune reum, grande praeconium. Negavit Deus hominem esse illum mollibus vestitum, negavit arundinem esse vento agitatam, enuntiavit officio, vel meritis esse angelum. Ostendit in uno quod in omnibus facturus est, quoniam veniens ad judicium in conspectu Patris, et sanctorum angelorum, congrua singulis testimonia reddet. Quis ergo non erubescet flere, eo quod competens suis meritis non habeat ex hominibus testimonium tanto sibi reposito in coelis praecone meritorum? « Gaudete potius in Domino semper, iterum dico gaudete, inquit
Abbreviated transcription (Latin):
tũ norũ de dño factũ clamat. qi cherubin
minicẽ aspitiunt. dum uult᷑ in ꝓpitiatornum
ũ̾tunt: qi dũ int se positũ incarnatũ dm̃ ui¬
aent a suo aspectui ñ discrepant: q̃ dispensati¬
onis eiꝰ mysf̾nm concordit narrant. Redditã
mutuo respiciunt: sic duȩ lectiones ex duob
nr̃m .i. incarnatũ u̾bũ p̾dicat᷑. concordib testi¬
monis & inuno eodẽq sensu respiciunt. Cur
aut ad scãm mariam hoc offitio statio cele¬
urat᷑ causa eindẽs ẽ: scił qi de ut̾o eiꝰ hec salꝰ

Expanded text:
ubim invicem aspiciunt, dum vultus in propitiatorium vertunt, quia dum inter se positum incarnatum Deum vident, a suo aspectu non discrepant, quae dispensationis ejus mysterium concorditer narrant. Redditam  respicere, est duas Lectiones ex duobus est incarnatum Verbum prae dicatur, concordibus testimoniis et uno eodemque sensu respiciunt. Cur autem ad sanctam Mariam hoc officio statio celebretur, causa evidens est, scilicet quia de utero haec salus
Abbreviated transcription (Latin):
sequens de nouotestam̃to sũpta ẽ. Qd̾ inqui¬
rentib nob̃ splendida beati ores orii doctri¬
na uiam inteligentie ꝓtinꝰ aꝑuit. Ait nãq̃
hine duocherubm q̃ ꝓpttiatorium regunt sese
usẽ aspiciunt u̾sis uuttib in ꝓpitiatoriũ.
penibm quippe plenttudo scĩȩ dr. Et qͥo ꝑ duo

Expanded text:
sequens de Novo Testamento sumpta est. Quod inquirentibus nobis splendida beati Gregorii doctrina viam intelligentiae protinus aperit. Ait namque: Bene duo cherubim, quae propitiatorium tegunt, sese invicem aspiciunt, versis vultibus in propitiatorium. Cherub quippe plenitud
Abbreviated transcription (Latin):
iisitationẽ illã merent̃. quȩ ut ait orec̃.
significat᷑ in helya ꝑ tenuẽ aurȩ sibilum:
uirtutẽq resumunt. utt idẽ helias qͥ pꝰt
eundẽ sibilũ regna u̾tit reges alios ungeis
pidarat: ite idẽ rursũ qͥ pauloante u̾bo
suã mĩqmͣ minfidelitate derelinquit.
fluente dono sapiens. nc̃ relabente fient
insipiens. Et de ħ qͥdẽ mͦ ticit. Nonte
deseram neq aerelinquã. De mͦ aũ sup̃auti

Expanded text:
itationem illam merentur; quae, ut ait Gregorius, significatur in Elia per tenuem aurae sibilum, virtutemque resumunt, ut idem Elias, qui post eumdem sibilum regna vertit, reges alios ungens,pidant, ut idem rursus, qui paulo ante verbo suam nunquam in infidelitate derelinquit, affluente dono sapiens, nunc relabente fieret insipiens. Et de hoc quidem modo dicit: « Non te deseram neque derelinqaam . » De modo autem supradi
Abbreviated transcription (Latin):
de sp̃ũ scõ aput uos manebit ⁊ inuob̃ erit
longe differentẽ modũ mansionis ratio
cogit accipi ab eo qd̵ munigenito di filio
ide sp̃c mansit. de qͦ dictũ ẽ. Suꝑ quẽ ui¬
deris spm descendentẽ sic̃ colũbã ⁊ manen¬
tẽ meo: hic ẽ qͥ baptizat. Que manendi
differentia sirite ammadu̾sa fuerit: si¬
mul ⁊ illud clarebit. cur cũ tota tͥnitas
ap̃ dilectorẽ suũ mansionẽ faciat. sepuiᷤ
at. Manere sp̃m̃ sc̃m in creat᷑a sua duob
scõꝵq hominũ spiritib qͥ iã cũ dõ sunt.
carne soluti ñ ẽ dubitandũ. De his aut̃
qͥ adhuc incarne mortali st̃ ñ idẽ ẽ arbi¬

Expanded text:
de Spiritu sancto, apud vos manebit et in vobis erit , longe differentem modum mansionis, ratio cogit accipi ab eo quod in unigenito Dei Filio idem Spiritus mansit, de quo dictum est: « Super quem videris Spiritum descendentem sicut columbam, et manentem in eo, hic est qui baptizat . » Quae manendi differentia si recte animadversa fuerit, simul et illud clarebit; cur cum tota Trinitas apud dilectorem suum mansionem faciat, saepius at. Manere Spiritum sanctum in creatura sua, duobus sanctorumque hominum spiritibus, qui jam cum Deo sunt, carne soluti, non est dubitandum. De his autem, qui adhuc in carne mortali sunt, non idem est arbi
Abbreviated transcription (Latin):
cio ponitur: longitudine ꝑseuerantia:
altitudine spes. quȩ nob incelestib reposi¬
ta ẽ: latitudine caritas. Nam de his inqͥt
p̾hende cũ om̃ib scĩs. que sit latitudo.
longitudo. sublimitas. & ꝓfundũ. Salu¬

Expanded text:
cio, ponitur; longitudine, perseverantia; cio, ponitur; longitudine, perseverantia; altitudine, spes, quae nobis in coelestibus reposita est; latitudine, charitas. Nam de his, inquiprehendere cum omnibus sanctis, quae sit longitudo, latitudo, sublimitas et profundum . » Salu
Abbreviated transcription (Latin):
ipsa crucis f iga mehilne ficet.¬
mysticũ significat.  Taceo qd̃ decentissi¬
nũ esse nulliis abmuat salutem humani
generis inligno crucis constitui. ut unde
mors oriebat᷑ inde utta resurgeret. & qͥ
in ligno uincebat in ligno qͦ uinceret᷑
Qd̾q ut ait qͥdã. neue qͥs ignoret speciẽ
erucis ẽẽ colendam que dr̃m portaũ ouãs
rõne potenti. iiii. inde plagas quadrati
colligte orbis. Illud ñ p̾t̾eo. qi salitis quã
oꝑabat᷑ pͥmas ianuas .i. fide. sp̃e. c caritatẽ.
qrtãq illarũ ꝑsenerantiam. eiꝰde erucis q̃
longitudinem. latitudinẽ. sublime atq
ꝓfundũ. Ifundũ .i. acum̃ qͦ fixa t̾re inhe¬
ret. longitudinẽ inde usq ad brachia. lati¬
tudinem in eoꝵ dẽ extensione brachioꝵ.
altitudinẽ ab illis brachiis sursũ uersus
quo capud imminet. His aut̃ .iiii. supͣdi¬
ctȩ uirtutes signantur. ꝓfundo: fides. que
occutta uoluntatis dĩ uocationẽ. pͥma in
fundo cordis quasi fundam̃tum in edisi¬

Expanded text:
ipsa crucis figura nihilne mysticum significat? Taceo, quod decentissimum esse nullus abnuat, salutem humani generis in ligno crucis constitui, ut unde mors oriebatur, inde vita resurgeret, et qui in ligno vincebat, in ligno quoque vinceretur, quodque ait quidam: Neve quis ignoret, speciem crucis esse colendam, Quae Dominum portavit, ovans ratione potenti. Quatuor inde plagas quadrati colligit orbis. Illud non praeteream, quia salutis quam operabatur, primas januas, id est fidem, spem et charitatem quartamque illarum perlongitudinem, latitudinem, sublime atque profundum, id est acumen, quo fixa terrae inhaeret; longitudinem, id est usque ad brachia; latitudinem, in eorumdem expansione brachiorum; altitudinem, ab ipsis brachiis sursum versus, quo caput imminet. His autem quatuor supradictae virtutes signantur: Profundo, fides, quae occulta voluntatis Dei vocatione, prima in fundo cordis quasi fundamentum in aedifi
Abbreviated transcription (Latin):
cos dñs. &e criminationis spiculum retorque¬
tur in auctores: quare inquiens uos transgre¬
aimini traditiones d̃ĩ ꝓpt̾ traditiones homi¬
nim a nam ds dicit. Honora patrem & matrẽ
tuam: uos autẽ dicitis. Quic̃q dixerit patͥ
suo aut matͥ. munus quodẽq ẽ ex me. tͥ ꝓ
derit. ⁊ cet̾a. Docuerat enim auaritia phari¬
serrum uiuenes quorum laqueus om̃s facti
erant. ut in uissu parentum immo p̾cepta
parentib donaria deferentes ad templum
reclamantib parentib se hoc pacto inhono¬
rari afiliis. cum d̃s dicat. honora patrẽ tuũ
& matrem tuam. illud obicitur. immo hoc
pacto honoramus patrem. Nam ds pat̃ nr̃
t̃. ad cuius hec deferimus templum: oe qd̵ illi
offerinus filii. uob̃ parentib ꝓderit. Hec ce
huiusmodi culpat dñs in tͣditionib homi¬
num quas traditionib di p̾ferebant: simulq
edocet qd̾ illa sola transgressio mandatoꝵ dĩ
comquinet hominem. Benegͦ lectioni libri

Expanded text:
eos Dominus, et criminationis spiculum retorqueeos Dominus, et criminationis spiculum retorquet in auctores: Quare, inquiens, vos transgredimini traditiones Dei propter traditiones hominum? Nam Deus dicit: Honora patrem tuum et matrem tuam: Vos autem dicitis: Quicunque dixerit patri suo aut matri: Munus, quodcunque est ex me, tibi proderit , etc. Docuerat enim avaritia Pharisaeorum juvenes, quorum laqueus omnes facti erant, ut, injussu parentum, imo praerepta parentibus donaria deferentes ad templum, reclamantibus parentibus se hoc pacto inhonorari a filiis, cum Deus dicat: « honora patrem tuum et matrem tuam , » illud objicerent: Imo hoc pacto honoramus patrem. Nam Deus Pater noster est, ad cujus haec deferimus templum, et quod illi offerimus filii, vobis parentibus proderit. Haec et hujusmodi culpat Dominus in traditionibus hominum, quas traditionibus Dei praeferebant, simulque edocet quod sola transgressio mandatorum Dei coinquinet hominem . Bene ergo in lectione libri
Abbreviated transcription (Latin):
hoc dixit: testatur ipse dum p̾mittit. Amen
dico uob̃ qr quec̃q alligaueritis suꝑ terran¬
erunt alligata in cȩlo: &e quec̃q solueritis su¬
septies. Ad hec pulchit lectio quȩ p̾missa ẽ com¬
contendit. ipsa ẽ eccłia que ꝓfiliorum perca¬
tis quos in baptismate genuit sollictta ẽ. n
exactor diabolus ꝓ numino malȩ uolunta¬
tis. quem illis credictit debitores trahat m
sis ostio clauso: qi peccatorib pͥuata correp¬
tione p̾uentis p̾cipit remissionẽ & absoll¬
tionem indulgeri. data potestate ligandi
reptionem penitentib confestim uemia p¬
catorum affluit. Cum autem quis secietis
correptus interte &e ipsum solum non audi¬
erit pͥusqm eccł̃iȩ dictum fuerit. non tam
facitis indulgentiȩ liniendus erit oleo: sed
ingruȩ pententie secandus cauterio. De¬
phariscis qd̃ discipłi dm̃ transgrederen¬
tir traditiones seniorum ñ lauando manus
suas dum manducarent panem: redarguit

Expanded text:
iae dixerit, hoc testatur ipse, dum praemittit: Amen iae dixerit, hoc testatur ipse, dum praemittit: Amen dico vobis, quia quaecunque alligaveritis super terram, alligata erunt in coelo: et quaecunque solveritis susepties . Ad haec pulchre lectio, quae praemissa est, concontendit , ipsa est Ecclesia, quae pro filiorum peccatis, quos in baptismate genuit, sollicita est, ne exactor diabolus pro nummo malae voluptatis, quem illis credidit, debitores trahat insis, ostio clauso , quia peccatoribus privata correptione conventis, praecipit remissionem et absolutionem indulgeri, data potestate ligandi rectionem poenitentibus confestim venia peccatorum affluit. Cum autem quis secreto correptus inter te et ipsum solum non audierit, postquam Ecclesiae dictum fuerit, non tam facilis indulgentiae leniendus erit oleo, sed congrue poenitentiae secandus cauterio. FPharisaeis quod discipuli Domini transgrederentur traditiones seniorum, non lavando manus suas, dum panem manducarent, redarguit
Abbreviated transcription (Latin):
man syro. Heliseus xp̃m. lepsus naaman gen¬
tilem ppłm significat: immundum ⁊ ydolatrã.
Quod non ipse helẏseus exunt ad illum fors¬
stantem s mancdauit illi dicens. uade & lauare
in iordane septies & mundaberis: hoc ꝓpħice
mnuit qd̾ factum ẽ. qi ꝑ semetipsũ ñ predicaũ¬
xp̃c. s mittens p̾cep̃ eos baptizari: euntes inqͥt
ties autem lauatur leprosus: qr in baptismo
commendatur lucidum opus mmisedie:
dicente dño. Si peccauerit inte .i. tesciente
fr̃ tuus. uade ce corripe eum inter te & ipsum
solum. ⁊ ce̾ta. Et qi ubi duo consentiunt fei
correptor &e auditor neq opus ẽ ut alium adhi¬
beas. neq ut ȩccłie dicas. s eo quẽ corripis n¬
terte & ipsum solum sponte audiente: qi tins
inqͣm parata uenia & confestim impetͣtur a
dño. Ameninquit dico uob̃ si duo ex uobis
consenseriunit ex omni re quãcũq petieruit fie
illis a patre meo. Et qi de impetratione ueur¬

Expanded text:
man Syro. Helisaeus Christum, leprosus Naaman genman Syro. Helisaeus Christum, leprosus Naaman gentilem populum significat, immundum et idololatram. Quod non ipse Helisaeus exivit ad illum foras, sed mandavit illi dicens: Vade et lavare in Jordane septies, et mundaberis : hoc prophetice innuit quod factum est, quia per semetipsum Christu sed mittens praecepit eos baptizari: « Euntes, inquit,ties autem lavatur leprosus, quia in baptismo vangelio commendatur lucidum opus misericordiae, dicente Domino: Si peccaverit in te, id est, te sciente, frater tuus, vade, corripe eum inter te et ipsum solum , etc. Et quia ubi duo consentiunt, scilicet corrector et auditor, neque opus est ut alium adhibeas, neque Ecclesiae dicas, eo quem corripis inter te et ipsum solum, sponte audiente, quia, inquam, tunc parata venia confestim impetratur a Domino. Amen, inquit, dico vobis, si duo ex vobis consenserint, ex omni re quamcunque petierint, fiet illis a Patre meo , et, quia de impetratione ven
Abbreviated transcription (Latin):
se in patria sua scił inuidea honorẽ ñ habiturũ.
& adgentes ubi honoretur transiturum: dumdi¬
centib phariseis. quanta audiuinus de te facta
in capharnaum: fac & hic in patria tua respon¬
dit. Amen am̃ dico uob̃. quia nemo ꝓpħa accep¬
tus ẽ inpatriasua. Itẽq cum terribili illo acue¬
nerabili iuramento suo ꝑsimile ñ tm̃ om̃ino
exp̾sse docet. illis post habitis. gentes potius a
peccatis suis ẽẽ curandas: in ueritate inquiens
dico uobis. multȩ uduȩ erant inifrł in dieb
helye. & ad nullam illarum missus ẽ helyas.
nͥ insarepta sydomorum. Et multi lepsi erant
mifrł sub heliseo ꝓpħ̃a: & nemo illorum munda¬
Iħc autẽ transiens ꝑ medium illorum ibat. Cũ
enim illum iudei crucifigentes in ꝓfundũ obli¬
uionis p̾cipitare uellent: ipse auersus ꝑ me
dium illorum transiens iuit ad gentiũ ppłos
pedib suis. pedib speciosis .i. p̾dicatorib sc̃is.
Bene huic enugłio p̾mititur illa lectio de naa¬

Expanded text:
se in patria sua, scilicet in Judaea, honorem non habiturum, et ad gentes, ubi honoretur, transiturum, dum dicentibus Pharisaeis: Quanta audivimus de te facta in Capharnaum, fac et hic in patria tua , respondet: Amen dico vobis, quia nemo propheta acceptus est in patria sua . Iterumque cum terribili illo ac venerabili juramento suo per simile, non tantum omnino expresse docet, illis posthabitis, gentes potius a peccatis suis esse curandas: in veritate, inquiens, dico vobis, multae viduae erant in Israel in diebus Heliae, et ad nullam illarum missus est Helias, nisi in Sarephta Sydoniorum. Et multi leprosi erant in Israel sub Helisaeo propheta, et nemo illorum mundaJesus autem transiens per medium illorum ibat . Cum enim illum Judaei crucifigentes, in profundum oblivionis praecipitare vellent, ipse, aversus et per medium illorum transiens, ivit ad gentium populos pedibus suis, pedibus speciosis, id est praedicatoribus sanctis. Bene ergo huic Evangelio praemittitur lectio illa de Naa
Abbreviated transcription (Latin):
creatione ut inp̾senti lectione scriptũ ẽ.
suꝑferebatur aquisanmodum uolucris.
ut ait ierommus oua sua calore animan¬
tis. ipse nunc suꝑfertur aquis baptismi.
ut ingredientes sub grãm confouens. in
ueram regeneret uitam expandens alas
suas & assumens eos atq portans in hu¬
meris suis: & si opus ẽ ut amplius appro¬
pinquet alicui .i. si aliquis arceatur ab¬
aquis ut uolens ad illas ꝑuenire non
possit. sicut arcebatur cornelnis. uuideis
baptizati ad aquas ꝑuenire ñ poteraũ
artati carcerib. & unculis p̾pediti: sim
qmͣ opus sit ꝓpt̾ aliquid huusmodi. d̾ẽ¬
demum aduolat mat̾ gr̃a di: suasq¬

Expanded text:
creatione, ut in praesenti lectione scriptum est, creatione, ut in praesenti lectione scriptum est, superferebatur aquis, in modum volucris, ut ait Hieronymus, ova sua calore animantis ipse nunc superfertur aquis baptismi, ut ingredientes sub gratiam suam confovens, in veram regeneraret vitam expandens alas suas, et assumens eos atque portans in humeris suis . Et si opus est ut amplius appropinquet alicui, id est si ab aquis arceatur aliquis, ut volens ad illas pervenire non possit, sicut arcebatur Cornelius , Judaeis , necdum baptizati, ad aquas pervenire non poterant, aretati carceribus et vinculis praepediti. Si, inquam, opus sit, propter aliquid hujusmodi, tudemum advolat mater grati
Abbreviated transcription (Latin):
& sumlitudinem nr̃am. quia similitudo
autem creatura racionalis amitcere id
qd ad similitudinem di facta ẽ: ñ potuit
uͭ eocarere qd̃ ad maginem condita est.
Quare  Quia uidelicet dmme bonitatis
mutatio ꝑ quam di similitudo retinetur
creature quoq noluntatem exigit: ratio¬
nalitas autem quȩ impressione maginis
di humane anime insculptaẽ asola cre¬
atoris arte ꝓcessit. Igitur ut sumilitudinẽ
d̃i quam nr̃a uoluntate ꝑdidumis. nr̃a
nichilominus uoluntate recuperare pos¬
sumus: bonitas di sp̃c sc̃s illucusq des¬
cendit. quo ꝑuenire facile possumus.
dum suꝑfertur aquis quȩ prestosunt
de nr̃o solam uoluntatem postulans:
cet̾a gͣtis omia ꝓcurans. Nam &e aquã
illam quȩ de mortuo xp̃i corꝑe ꝓfluxit
ipse creauit: qui corpus ipsum xp̃i de nr̃ȩ
aqua naturȩ fotu suo concrescere fecit.
sicut habemus in simbolo.  incarnat᷑ ẽ
natum ẽ de sp̃u scõ ẽ. Et qui in mundi

Expanded text:
et similitudinem nostram, quia similitudo autem creatura rationalis amittere id quod ad similitudinem Dei facta est, non potuit vero eo carere quod ad imaginem Dei condita est. Quare? quia videlicet, divinae bonitatis imitatio, per quam Dei similitudo retinetur, creaturae quoque voluntatem exigit; rationalitas autem, quae impressione imaginis Dei humanae animae insculpta est, a sola Creatoris arte processit. Igitur, ut similitudinem Dei, quam nostra voluntate perdidimus, nostra nihilominus voluntate recuperare possimus, bonitas Dei Spiritus sanctus illuc usque descendit, quo pervenire nos facile possumus, dum superfertur aquis, quae praesto sunt, de nostro solam voluntatem postulans, caetera gratis omnia procurans. Nam et aquam illam, quae de mortuo Christi corpore profluxit, ipse creavit, qui corpus ipsum Christi de nostrae aqua naturae fotu suo concrescere fecit, sicut habemus in symbolo: Et incarnatus est natum, est de Spiritu sancto , » et qui in mundi
Abbreviated transcription (Latin):
Qua enim sui corꝑis parte altius post
angłorum meritis. cinus ex carne
sine iuro xp̃c ut lapis de monte i¬
ne manib ẽ editus. d tt quo mi̾t.
montium tantum myrre .i. mots
odorib inueniri potuit. quantum
in huuis uirginis anima. quã sni¬
gulariter dñice passionis glacius
ꝑtransierat.d Ad hu̾̃e gͦ montẽ mii¬
re uadimus ⁊ nos. sepedicta station
ad scãm mariam diu̾tentes: & ipsa
qͦ eloquia cerui emissi de qͦ sup̃ ditĩ
ẽ eloquia pulchritudinis. quib illi
de baptizandis omnib mandanit
gentib. exultantes mystice deꝓimaꝰ
hac die cantando tota pulchra es.
Nota namq ominum pene sententua
doctorum ẽ. nouam his u̾bis eccl̃iam
tunc numero pariuila erat eccłia dei
libano uenire .i. de candidatione
maria matre ficdi nr̃ȩ adiuuante .i

Expanded text:
» Qua enim sui corporis parte altius, post » Qua enim sui corporis parte altius, post angelorum meritis, cujus ex carne sine viro Christus, ut lapis de monte sine manibus , est editus? Et quo in vertice montium tantum myrrhae, id estodoribus inveniri potuit, quantum in hujus beatae Virginis anima, quam singulariter Dominicae passionis gladius pertransierat. Ad hunc ergo montem myrrhae vadimus et nos, saepe dicta statione ad sanctam Mariam divertentes, ipsa quoque eloquia cervi emissi, de quo supra dictum, « eloquia pulchritudinis , » quibus illic de baptizandis omnibus gentibus mandavit, exsultantes mystice depromimus hac die cantando: Tota pulchra es. Nota namque omnium pene sententia doctorum est, novam his verbis Ecclesiam tolica, quae tunc numero parva erat Ecclesia de Libano venire , id est, candidatione Maria matre fidei nostrae adjuvante, i
Abbreviated transcription (Latin):
non uidit. S ut ad ꝓpriam de qua supͣ
dictum ẽ hodiernȩ ⁊ om̃ium dm̃icaliũ
ꝓcessionum causam sermo recurrat. nũ¬
quid ł tunc quando undecim discipl̃i
abierunt in galileam in montem sicut
constituit illis dñs iħc. hanc beatã de
qua loquimur mariao p̾terierunt: & absq
illa uidentes adorauerunt. AImmo ñ
alias qmͣ in domum ipsius: ñ alium
in montem abierunt ut uiderent eum.
qmͣ millum suꝑ quem ciuuitas eius na¬
zarech sita erat sicut iam dictum ẽ. Igitur
pulchre ⁊ laudabilit̾ ut supͣ diximus tra¬
dicum ẽ anr̃is maiorib ut in hodier¬
na cunctisq ꝑ annum dñicalib ꝓcessio¬
nib beatȩ dei genitͥtis memoriam pͥma
statione uifitemus eandemob causam
qua hodiernȩ misse offitio statio ad scãm
orariam p̾scribitur ut eam iam sicut di
ctum ẽ in principioletitie nr̃e ꝓponamꝰ
illud de canticis recolentes. nouuumq
noue eccł̃ie sponsum mox ut surrexit
montem myrrȩ ⁊ ad collem churis.

Expanded text:
non viderit. Sed, ut ad propriam, de qua supra dictum est, hodiernae et omnium dominicalium processionum causam sermo recurrat, nunquid vel tunc, quando undecim discipuli 93 abierunt in Galilaeam in montem, sicut constituit illis Dominus Jesus, hanc beatam, de qua loquimur, Mariam praeterierunt, et absque illa videntes eum adoraverunt? Imo non alias quam in domum illius, non alium in montem abierunt, ut viderunt eum quam in illum super quem civitas ejus Nazareth sita erat, sicut jam dictum est. Igitur pulchre et laudabiliter, ut supra diximus, traditum est a nostris majoribus, ut in hodierna, cunctisque per annum Dominicalibus processionibus, beatae Dei Genitricis memoriam prima statione visitemus, eamdem ob causam, qua hodiernae missae officio statio ad Sanctam Mariam praescribitur, ut eam, sicut jam dictum est, in principio laetitiae nostrae proponamus, illud de Canticis recolentes, novum novae Ecclesiae sponsum, mox ut resurrexit, montem myrrhae, et ad collem thuris .
Abbreviated transcription (Latin):
uel ubi apparuerit illi nullus eorum no¬
minatim ectixit. S absit hoc ab illo qͥ
in lege sua patrem ⁊ matrẽ honorare
p̾cepit: absit inqmͣ ut matrẽ ꝓpt̾ se dolo¬
ris gladio transũberatam. tam dura ne¬
gligentia talis filius inhonorauerit. Hon
sic apłica sc̃e romanȩ eccłiȩ sensit ueritas
quȩ hanc beatam ierłm in principio le¬
ticiȩ suesposute. Nã cũ hac pͥma die pa¬
schȩ stationem adhanc de qualoquim᷑
scãm mariam misse offitio p̾scͥpsit: quid
aliud qmͣ ierł̾m in pͥncipio letitie sue ꝓpo¬
suit ddi enim omnis amina timens dnin
sic benedicitur ut uideat bona ierłm. &
uideat filios filiorum suorum pacẽ suꝑ¬
pacis: qͣntomag̾ ista terq quat̃q beata
uirgo dicenda ẽ ierłm. que benedicta int̾
omnes mulieres uidit filium suum pa
omnes iuidit hanc nrãm pacem: ipsa ẽ
ierłm pulchra. electa. suauis ⁊ formosa.
quam uidentes filiȩ syon & beatam dixe¬

Expanded text:
vel ubi apparuerit illi, nullus eorum novel ubi apparuerit illi, nullus eorum nominatim edixit. Sed absit hoc ab illo, qui in lege sua patrem et matrem honorare praecepit , absit, inquam, ut matrem propter se doloris gladio transverberatam , tam dura negligentia talis filius inhonoraverit. Non sic apostolica sanctae Romanae Ecclesiae sensit veritas, quae hanc beatam Hierusalem in principio laetitiae suae proposuit. Nam, cum hac prima die Paschae stationem ad hanc, de qua loquimur, sanctam Mariam missae officio prescripsit, quid aliud quam Hierusalem in principio laetitiae suae proposuit. Si enim omnis anima timens Dominum sic benedicitur, « ut videat bona Hierusalem, et videat filios filiorum suorum, pacem supacis: quanto magis ista ter quaterque beata Virgo dicenda est Hierusalem, quae « benedicta inter omnes mulieres , » vidit Filium suum pacomnes vidit hanc nostram pacem, ipsa est Hierusalem, pulchra, electa suavis et formosa, quam viderunt filiae Sion , et beatam dixe
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ dulcia carnis suȩ uulnera quam illi
ueram de carne sua carnẽ conceptam
peꝑit. deosculanda p̾buit. Ed gͦ.ARe¬
pugnare hoc uidebitur euugłio refe¬
renti qd̃ surgens iłic pͥmo oyariȩ mag̃¬
dalenȩ apparuit a Absit. S omnibus
beatam uirginem matrem excipimꝰ:
testib p̾ordinatis. quos solos nominare
ad euũglistas ꝑtinuit: uel quos xp̃i
resurrectionem annuntiare decuit.
Numquid illam nuntiare decebat:
ut uerba eius tanqͣm deliramenta uide¬
rentur ante apłos. d Si emm extranearum
u̾ba feminarum uisa sunt ante eos tãꝙͣ
deliramenta: quomͦ ñ mag̾ matrẽ amo¬
re filii delirare crederent. d Uerissime gͦ
matri filius resurgens apparuit: s illa ut
abmitio ceꝑat ita ⁊ nunc conseruabat
omnia u̾ba hȩc conferens in corde suo.
Qd si iccirco uerum non idetur. quia
nullus eñuglłistarũ scͥptis hoc attestat᷑.
consequens ẽ qd̃ nũ qmͣ post resurrectio¬
nem suam uisus sit matri: quia qnͣdo

Expanded text:
 dulcia carnis suae vulnera, quam illa  dulcia carnis suae vulnera, quam illa veram de carne sua carnem conceptam peperit, deosculanda praebuit. Quid ergo? repugnare videbitur Evangelio, referenti quod surgens Jesus primo Mariae Magdalenae apparuit? Absit. Sed omnibus, beatam Virginem matrem excipimus, testibus praeordinatis, quos solos nominare ad Evangelistas pertinuit, vel quos Christi resurrectionem annuntiare decuit. Nunquid illam nuntiare decebat, ut verba ejus tanquam deliramenta viderentur ante apostolos? Si enim extranearum verba feminarum visa sunt eis tanquam deliramenta , quomodo non magis matrem amore filii delirare crederent? Verissime ergo matri Filius resurgens apparuit, sed illa, ut ab initio coeperat, ita et nunc « conservabat omnia verba haec, conferens in corde suo . » Quod si idcirco verum non videtur, quia nullus evangelistarum scriptis hoc attestatur, consequens est quod nunquam post resurrectionem suam visus sit matri, quia quando,
Abbreviated transcription (Latin):
ut in hunismodi ꝓcessionib euncls
panium dm̃cis beatȩ di genttricis
memoriam pͥma statione uisitemus.
derantando qd̃ libet qd̃ eiꝰ ꝓpͥum sit.
taq salutata. ⁊ oratrone dicta: tunc
nemum ꝓcessionem ordine sup᷑dicto
pagamius. Sicq feruente sacrȩ religi¬
onis studio ẽ ꝓuisum. ut infra claustrũ
habeatur euisdem beatȩ uirginis diu̾¬
sorum: scił sacͤtum in ipsus honore
maxime ꝓpt̾ hocipsum ꝓpͥũ nominis
mis oratorium. Quid eunglice fidei
conuenientius. xp̃iana sedulttas cõ¬
mmisci potuit. qͥd pulchriꝰ. qͥd uenera¬
bilius. qmͣ congratulari matͥ uirgini
suꝑ resurrectionem unngentti iam ñ
morituri: in cuis passione gladius
amimani eius ꝑtransiit. d ꝑpẽdẽ gestit
xp̃iana deuotio quantus torrens gau¬
dii repente mundans locumq uul¬
neris replens. animam enis ferrodolo¬
ris confossam mebriauit: ut reduniꝰ
filius illi ante omnes fortasse morta¬
les mat̾no uirginem non fraudans
honore. uictoriam suam annuntiauit.¬

Expanded text:
ut in hujusmodi processionibus, cunctis per annum Dominicis beatae Dei Genitricis memoriam prima statione visitemus, decantando quodlibet, quod ejus proprium sit, eaque salutata et oratione dicta tunc demum processionem ordine supradicto peragamus. Sicque fervente sacrae religionis studio provisum est, ut infra claustrum habeatur ejusdem beatae Virginis diversorium, scilicet sacratum in ipsius honore, maxime propter hoc ipsum proprium nominis ejus oratorium. Quid Evangelicae fidei convenientius Christiana sedulitas comminisci potuit? Quid pulchrius, quid venerabilius, quam congratulari matri Virgini super resurrectione unigeniti, jam non morituri, in cujus passione gladius animam ejus pertransivit? Perpendere gestit Christiana devotio, quantus torrens gaudii repente inundans, locumque vulneris replens, animam ejus ferro doloris confossam inebriavit, cum redivivus Filius, illi ante omnes fortasse mortales, materno Virginem non defraudans honore, victoriam suam annuntiavit, et
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ mhis tͥb ꝑsomis. ulla ẽ diu̾sitas. aite qnͣ¬
titatis. aut qͣlitatis. aut tẽporis. aut loci. aut
faciendi. ait patiendi: aite sttꝰ. aut haben¬
poris: eo qd̾ eq̃ sine mitio sit. Loci: eo qd̃ eq̃
tio tͥnitatis eq̃ imꝑmitrabilis sit. Paciendi:
eo qd̃ eq̃ nulli subiaceat passiõi. Sit᷑: eo qd̃
nulla teneat᷑ positiõe locali. iacendi. aut se¬

Expanded text:
sonis ulla est diversitas, aut quantitatis, aut qualitatis, aut temporis, aut loci, aut faciendi, aut patiendi, aut situs, aut habenporis, eo quod aeque sine initio sit; loci, quod aeque tio Trinitatis aeque impermutabilis sit; patiendi, eo quod aeque nulli suhjacet passioni; situs, eo quod aeque nulla teneatur positione locali jacendi, aut se
Abbreviated transcription (Latin):
conos: & cet̾os sacri altaris officiales.
Latius autẽ significatio p̾dicti exten¬
ditur anuli: quia dũ om̃i eccłiȩ sa¬
nam doctrinã & fidẽ integrã p̾di¬
cat: uelut oppigneratam anulo spon¬
sam xp̃o subarrat. Nongͦ abre meiꝰ
digito gemiatus fulget anulus:
ꝑ cuius ministernum xp̃c dñs tã¬

Expanded text:
conos, et caeteros sacri altaris officiales. conos, et caeteros sacri altaris officiales. Latius autem significatio praedicti extenditur annuli, quia dum omni Ecclesiae sanam doctrinam et fidem integram praedicat, velut oppignoratam annulo sponsam Christo subarrat. Non ergo ab re in ejus digito gemmatus fulget annulus, per cujus ministerium Christ
Abbreviated transcription (Latin):
sponso xp̃o loquens. eniuis inquit
ñ sum dignus corrigiã calciamenti
soluere. Copulam gͦ illam ineffabi¬
lem. caritatem inestimabilem uincła
sp̃c sc̃i isolubilia quib diminttas
uerbi nr̃e carm se conunxit ꝑsanda¬
liorũ corrigias designari accipimus.
Pret̾ea dumtam sacrũ tamq misticũ
pontifex pedis sui spectat ornatum:
meminisse debet & scire. se qͦ pedem ẽẽ
speciosum nixta illud. qmͣ pulebri sup̃
montem pedes annuntiantis & p̾di
significat sp̃c sc̃ĩ qͦ diues &e or¬
natus ad ȩccłiam suã descendit filius
dĩ. qđq credentib in se ꝑmultas dif¬
ferentes donationes. scdm beneplacitũ
suũ distribiit: alii dans sermonẽ sa¬
pientie. alii sermonem scĩȩ. & cet̾a.
Harum diuisiones gr̃arum inuisibi¬
les imitatur usibilit̾. ut pote xp̃i
incarnationis catholicus pontifex
ꝑ sacrorũ diuisiones ordinum. ponẽs
quosdã in ȩccłia sacerdotes. alios dia¬

Expanded text:
sponso Christi loquens: « Cujus, inquit, sponso Christi loquens: « Cujus, inquit, non sum dignus corrigiam calceamenti ejus solvere . » Copulam ergo illam ineffabilem, charitatem inaestimabilem, vincula sancti Spiritus insolubilia, quibus divinitas Verbi nostrae carni se conjunxit, per sandaliorum corrigias designari accipimus. Praeterea dum tam sacrum tamque mysticum pontifex pedis sui spectat ornatum, meminisse debet et scire se quoque pedem esse speciosum, juxta illud: « Quam pulchri supra montem pedes annuntiantis et praesignificat Spiritus sancti, quo dives et ornatus ad Ecclesiam suam descendit Filius Dei, quodque credentibus in se per multas et differentes donationes secundum beneplacitum suum distribuit, alii dans sermonem sapientiae, alii sermonem scientiae , etc. Harum divisiones gratiarum invisibiles imitatur visibiliter, utpote Christi vicarius, catholicus pontifex, per sacrorum divisiones ordinum, ponens quosdam in Ecclesia sacerdotes, alios dia
Abbreviated transcription (Latin):
suis: om̃ia enim qc̃q audiui a pa¬
tare ipsi potuerunt. Hanc qͦ signa¬
uit illa tunica dm̃. quam scindere mi¬
lites noluerunt eoqd̃ eẽt inconsitił
desuꝑ contexta ꝑ totum. dampnũ uͦ¬
fore maximum significantes his qui
xp̃iane fidei scripturam heresibus
scindere conarentirr. De sandaliis.¬
andalia pontificis xxiiii.¬
illud significant dñicȩ incar¬
Enationis calciamentum: de qͦ ipse
in psalmo. In idumeam inquit exten
notam faciam incarnationẽ meam.
Ut enim sacerdotio fungeretur ꝓ
nobis filius di: nr̃a carne quasi cal¬
ciatus in hunc mundum uenit.
Sandalia gͦ pontificis incarnatio¬
nem ut dictum ẽ significant filii
cdĩ. Et pulchre quod in amictuca¬
pitis: idem in calciamento pedũ
signatur. Nam &e in carne diuini¬
tas latuit: & ꝑ carnem eis noticia
uniuersum mundum ꝑciirit.
Pligulas quib ipsa pedib sanda-¬
lia constringuntur: idipsum acci¬
pimus qd̾ ioħs baptista ꝑ corrigiã
calciamenti signasse ꝓbatur: cũ de

Expanded text:
suis. « Omnia enim quaecunque audivi a Patare potuerunt. Hanc quoque signavit illa tunica Domini, quam scindere milites 12 noluerunt, eo quod esset inconsutilis, desuper contexta per totum , damnum fore maximum significantes his qui Christianae fidei Scripturam haeresibus scindere conarentur. CAPUT XXIV. De sandaliis. Sandalia pontificis illud significant Dominicae incarnationis calceamentum, de quo ipse in psalmo: « In Idumaeam, inquit, exten gentibus notam faciam incarnationem meam. Ut enim sacerdotio fungeretur pro nobis Filius Dei, nostra carne quasi calceatus in hunc mundum venit. Sandalia ergo pontificis incarnationem, ut dictum est, significant Filii Dei. Et pulchre quod in amictu capitis idem in calceamento pedum signatur; nam et in carne divinitas latuit, et per carnem ejus notitia universum mundum percurrit. Per lingulas, quibus ipsa pedibus sandalia constringuntur, idipsum accipimus quod Joannes Baptista per corrigiam calceamenti signasse probatur, cum de
Abbreviated transcription (Latin):
bulis & malispunicis in inferiori par¬
te pendentib ut totꝰ uocał incederet
pontifex ne moreretur. Significat aut̃
ut ieronimus ait rationem sublimiũ.
quȩ non patet omnib: s maiorib
atq ꝑfectis. Hanc habuerunt moy¬

Expanded text:
bulis, et malis punicis inferiori parbulis, et malis punicis inferiori parte pendentibus, ut totus vocalis incederet pontifex, ne moreretur . Significat autem, ut Hieronymus ait, rationem sublimium, quae non patet omnibus, sed majoribus et perfectis. Hanc habuerunt Moy
Abbreviated transcription (Latin):
uestimentum . Sc̃a eccl̃ia catholica.
Nam barba aaron qui int̾̃p̃tatur
denide intotã eccłiam &e usq in extre¬
ma membra ȩccłie. quasi in orã uesti¬
integra ce undiq clausa: ut unitatem
uel integͥtatem uerȩ fidei de monstret.
Huic autẽ suꝑducit᷑ &e ori eius apte
circumponitur amictus. qͦ ante ca¬
put sacerdotis tegebat᷑. quem nubẽ
humanitatis eius in qua latuit sig¬
diuinitas significare iam diximus:.
quia uideł capud. corona & decus
eccłiȩ sue humanitas.xͥ ẽ. capit autẽ
humanitatis ds̃. In eo uͦ quod casula
cum sit una & tota integra: aptatio¬
ne manuum que extensionem ma¬
nium crucifixi dñi apte depingit.
in ant̾iorem & post̾iorem partẽ qͦdã¬
mͦ diuiditur: antiq eccłȩ que passi¬
onem dm̃i p̾cessit & noue quȩ subse¬
secunturꝰ ep̃orum ꝓpͥa. Tumica quã
subt̃ casulam ht pontifex inuet̾i sac̃¬
dotio coloris erat iacinctini. tintinna¬

Expanded text:
vestimentum? Sancta Ecclesia catholica. vestimentum? Sancta Ecclesia catholica. Nam barba Aaron, quod interpretatur deinde in totam Ecclesiam, et usque in extrema membra Ecclesiae, quasi in oram vestiintegra et undique clausa, ut unitatem vel integritatem verae fidei demonstret. Huic autem superducitur, et ori ejus apte circumponitur amictus, quo ante caput sacerdotis tegebatur. Quem, nubem humanitatis ejus, in qua latuit divinitas, significare jam diximus, quia videlicet caput, corona et decus Ecclesiae humanitas Christi est, caput autem humanitatis Deus . In eo vero quod casula, cum sit una et tota integra, aptatione manuum, quae extensionem manuum crucifixi Domini apte depingit, in anteriorem et posteriorem partem quodammodo dividitur, antiquae Ecclesiae quae passionem Domini praecessit, et novae quae subsesequuntur episcoporum propria. Tunicam quam subter casulam habet pontifex, in veteri sacerdotio coloris erat hyacinthini, tintinna