comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tis illa faciatis. ꝓbat̾ falli. cũ uituꝑat
eos qͥ nos in lucẽ istã incapaces bonitatis
& plenos iniqͥtatis uenire testantur
Uere enĩ ꝓfitem om̃s homines in lu-¬
cẽ istã plenos iniqͥtatis ex reatu prime
p̃uaricationis uenire. incapaces aut̃
bonitatis absit ut nos nasci iuremus.
S hereticꝰ ut artificiosius deciper&
infirmos. iunxit mendatio ꝑfidiȩ
ueritatẽ. catholicȩ ꝓfessionis. ꝓbat᷑
falli. cũ iurare nos dic̃ nullũ ad uis¬
ticiã. ñ solũ ratione. s ne sacre qͥdem
legis institutione ꝑduci. Quin immo
fatem̃ & ratione & doctrina sc̃ẽ legis

Expanded text:
iatis . Probatur falli, cum vituperat eos, qui « nos in lucem istam incapaces bonitatis, et plenos iniquitatis venire testantur. » Vere enim profitemur omnes homines in lucem istam plenos iniquitatis ex reatu primae praevaricationis venire: incapaces autem bonitatis, absit ut nos nasci juremus. Sed haereticus, ut artificiosius deciperet infirmos, junxit mendacio perfidiae veritatem catholicae professionis. Probatur falli, cum « jurare nos » dicit, « nullum ad justitiam, non solum ratione, sed ne sacrae quidem legis institutione perduci. » Quin imo fa
Abbreviated transcription (Latin):
nob̃: ideoq ñ ȩqualis ẽ. in omnibus
quia habemus singuli donationes
rentes. Quare autẽ tantis sepe noti
solũ deforis. s & de ipsa mente nascen¬
tibus p̃pedim aduersis. ne omĩa quȩ
desidamus bona ualeamꝰ ꝑficere. nͥ
quia fallitur qͥ dicit amorem nrm ꝓ
solo animi arbitrio in actibus suis
iocunditatẽ. ut ꝑturbationis ĩmunẽ.
ita etiã lib̾tate gaudentẽ: Uerũ ca¬
nit psalmista qui ait. Adño gressus
hominis dirigit᷑: & uiã eiꝰ cupi&e iu¬
mis. Cũ cecidit iustus ñ conturbabi¬
tur: qi dñs confirmat manum eiꝰ.¬

Expanded text:
nobis ? Ideoque non aequalis est in omnibus, quia habemus singuli donationes rentes. Quare autem tantis saepe, non solum de foris, sed et de ipsa mente nascentibus praepedimur adversis, nec omnia quae desideramus bona valemus perficere; nisi quia fallitur qui dicit, « Amorem nostrum pro solo animi arbitrio, in actibus suis habere jucunditatem ut perturbationis immunem, ita etiam libertate gaudentem? » Verum canit Psalmista, qui ait: A Domino gressus hominis dirigitur, et viam ejus cupit nimis. Cum ceciderit justus non conturbabitur, q
Abbreviated transcription (Latin):
& iterũ Non qđ sufficientes simus
cogitare aliqͥd a nob̃ quasi ex nobis:
s sufficientia nr̃a ex dõ ẽ. S & si non
a dño: uerũ a se ipso bona sua oꝑa in
qͥbus absq ulla contradictione amor
sublimis atq continiuus arcem tenet
habebat: frustra dño ꝓhis quȩ non
dedit gr̃as egit dicens. dõ autẽ gr̃as
qͥ nos sẽꝑ triũphat in xp̃o iħur. Dicit
eadẽ quandui nichil ingenitali uo¬

Expanded text:
us cogitare aliquid a nobis, quasi ex nobis, sed sufficientia nostra ex Deo est . Sed etsi non a Domino, verum a se ipso bona sua opera, in quibus absque ulla contradictione amor sublimis atque continuus arcem tenet, habebat, frustra Domino pro his, quae non dedit, gratias egit dicens: Deo autem gratia, qui nos semper triumphat in Christo Jesu . Dicit eamdem, quandiu nihil de gentili
Abbreviated transcription (Latin):
moueri arbitriũ: & in actibus sius
hab̾e iocunditatẽ. ut ꝑ turbationis
immunẽ. ita etiã lib̃tate gaudentem.
Qd̃ ẽ. aꝑte dicere. quia exceptis quȩ
de carnis stimulis ꝑtinent in arbitrio
sit animi nr̃i sitũ: cui se amori uel
quantũ subdiderit. Idq idẽ amor
solo animi motu dispensante. id est
nulla dei gr̃a auctꝰ. oꝑũ quoq bonoꝵ
ꝑfectionẽ liberã: & nulli obnoxiam
ꝑturbationi possideat. Qđ quantum
auero distae: patent̃ qͥsq prudens in¬
telligit. Quare enĩ tanta multitudo
to corde. dota anuna. tota uirtute. di¬

Expanded text:
overi arbitrium, et in actibus suis habere jocunditatem, ut perturbationis immunem, ita etiam libertate gaudentem. Quod est aperte dicere, quia exceptis quae ad carnis stimulos pertinent, in arbitrio sit animi nostri situm, cui se amori vel quantum subdiderit, quodque idem amor, solo animi motu dispensante, id est, nulla Dei gratia actus, operum quoque bonorum perfectionem liberam et nulli obnoxiam perturbationi possideat, quod quantum a vero distet, patenter quisque prudens intelligit. Quare enim tanta multitudo to corde, tota anima
Abbreviated transcription (Latin):
cũ qͥd potestis: sed sine me inquit
nichil potestis facere. Doc& clausa le¬
gis sacram̃ta solos intueri posse eos.
quos oculatos ⁊ eruditio reddidiss&
& pietas: oblitꝰ gr̃ȩ dei quȩ etiã in lit¬
teratis & idiotis scripturarũ archana
reuelauit. dicente eiuiangłista Tunc
aꝑuit illis sensũ. ut intelligerent
scripturas. Quos idiotas fuisse testat᷑
idem euuangłista cũ ait. Uidentes
autẽ petri constantiã & ioħis ⁊ cõꝑto
qd homines essent sine litteris & idio

Expanded text:
cum quid potestis; sed, Sine me, inquit, nihil potestis facere . Docet clausa legis sacramenta solos intueri posse eos, quos oculatos et eruditio reddidisset et pietas; oblitus gratiae Dei, quae etiam illiteratis et idiotis Scripturarum arcana revelavit, dicente Evangelista, Tunc aperuit illis sensum, ut intelligerent Scripturas . Quos idiotas fuisse testatur idem evangelista, cum ait: Videntes autem Petri constantiam et Joannis, et comperto quod homines es
Abbreviated transcription (Latin):
asȩdissima for& uoluptate secreturꝰ.
re autẽ uera suã confirmaturus
heresim. Iua ut breuit plura cons¬
tringam. docet nos sẽꝑ arbitriõ
lib̾e uoluntatis posse bona facere
quȩ uolumꝰ. quã uis ꝑ auxiliũ gr̃e
dei facilius ea ꝑficere queamꝰ: qͣmͦ

Expanded text:
a foedissima foret voluptate secreturus, a foedissima foret voluptate secreturus, re autem vera suam confirmaturus haeresim, qua, ut breviter plura constringam, docet nos per arbitrium liberae voluntatis posse bona facere quae volumus, quamvis per auxilium gratiae Dei facilius ea perficere queamus: quomodo
Abbreviated transcription (Latin):
CRIPTURUS
uuiante gr̃a
suꝑna in canti¬
ca canticorum.
primo ãmonen¬
dum putaui
lectorẽ. ut opuscu¬
la uiliani. eclanensis ep̃i de campania
quȩ in eundẽ librũ confecit cautissi¬
me legat. ne ꝑ copiã eloquentie blan-¬
dientis. foueã incidat doctrinȩ recen-¬
ut ⁊ spineã caueat: id est indictis eiꝰ
sanos sensus eiꝰ scrutet᷑ & eligat. ut
non minus uitet insanos: uł potius
illud faciat maronis. Qui legitis flo¬
res & humi nascentia fraga. Frigidus
opueri fugite hinc latet angius in
herba hoc ẽ. ab euis se ꝑ omnia lec¬
tione cõpescat: cũ habeat eos qui
eundẽ librũ & sanis sensibus et sim¬
plicioribꝰ uerbis exposuerunt. Est
enĩ homo ut rethor ꝑitissimꝰ ita gr̃e
dei post pelagiũ ĩpugnator acerrimꝰ.
ut aꝑtius scripta eiꝰ quibus contra
streniussimũ eusdẽ gr̃e ꝓpugnatorẽ
augustinũ insanuit ostendunt. suius
causa duelli primũ de amore libellũ
cõposuit. sub obtentu quasi hunc

Expanded text:
cripturus, juvante gratia superna, in Cantica Canticorum, primo admonendum putavi lectorem, ut opuscula Juliani Celanensis episcopi de Campania, quae in eumdem librum confecit, cautissime legat, ne per copiam eloquentiae blandientis, in foveam incidat doctrinae nocenut et spinam caveat, id est, in dictis ejus sanos sensus scrutetur et eligat, ut non minus vitet insanos; vel potius illud faciat Maronis, Qui legitis flores, et humi nascentia fraga, Frigidus, o pueri, fugite hinc, latet anguis in herba; hoc est, ab ejus se per omnia lectione compescat, cum habeat eos qui eumdem librum et sanis sensibus et simplicioribus verbis exposuerunt. Est enim homo, ut rhetor peritissimus, ita gratiae Dei post Pelagium, impugnator acerrimus, ut apertius scripta ejus, quibus contra strenuissimum ejusdem gratiae propugnatorem Augustinum insanivit, ostendunt. Cujus causa duelli, primum de Amore libellum composuit, sub obtentu, quasi hunc
Abbreviated transcription (Latin):
ltẽ post pauca. Neq nos inqͥt ita defendimꝰ
nature bonũ. ut eã dicamꝰ malũ facere
ñ posse: quã utiq boni ac mali capacẽ &iã
ꝓfitem. s ab hac eã tantũ mͦ in uiria uindi-¬
camꝰ: ne eiꝰ uitio ad malũ iudeam᷑ impelli.
qͥ nec bonũ sine uoluntate nec malũ facia¬
mus. & qͥbus liberũ ẽ. unũ sẽꝑ agere : cũ¬

Expanded text:
pauca, « Neque nos, inquit, ita defendimus naturae bonum, ut eam dicamus malum facere non posse, quam utique boni ac mali capacem etiam profitemur; sed ab hac eam tantummodo injuria vendicamus, ne ejus vitio ad malum videamur impelli, qui nec bonum sine voluntate, nec malum faciamus, et quibus liberum est unum se
Abbreviated transcription (Latin):
ac generosũ amorẽ ab ipso lucis exor¬
dio natura conciliante insitũ: & ad
ultumã usq senectutẽ solis animi ui
ribus innixũ. sine ullo damno pͥmi
ꝑsistere uigoris. incredulus ꝓpħȩ dñi
sententiȩ quia sine ipso nichil possumꝰ
facere. S & apłici sermonis quia in
multis offendimus om̃s. Et mirium
ubi didicerit iulianus sc̃m nobis ac
generosũ amorẽ ab ipso lucis exordio
natura conciliante insitũ: cũ natus
Fuimus enĩ & nos aliquando nat᷑a
filii irȩ. Iuomͦ autẽ natura. nͥ quia
pecante primo homine. ac sc̃m dese¬
rente amorẽ uitiũ ꝓ natura adoleuit:
Mirũ ubi inuenerit. uł inueniri pos¬
se putauerit uilianus hominẽ saltĩ
unũ in quo amor sc̃s solis animi ui¬
ribus innixus usq ad senium. sine
damno sui ꝑstiterit uigoris: cum
ille qͥ ꝓ amore p̃cipuo dignꝰ erat in
sui condidoris sinu recũbere. inter
eos qui eiꝰ gr̃ȩ struuntur inuenire
potuit nillũ: qumnpotius humili
confessione testatꝰ sit. Si dixerimus

Expanded text:
cis exordio natura conciliante insitum, et ad ultimam usque senectutem solis viribus animi innixum sine ullo damno sui primi persistere vigoris; incredulus profecto Domini sententiae, quia sine illo nihil possumus facere; sed et apostolici sermonis, Quia in multis offendimus Deum omnes . Et mirum, ubi didicerit Julianus sanctum nobis ac generosum amorem ab ipso lucis exordio natura conciliante insitum, cum natus Fuimus enim et nos aliquando natura filii irae . Quomodo autem natura, nisi quia peccante primo homine, ac sanctum deserente amorem, vitium pro natura adolevit? Mirum, ubi invenerit vel inveniri posse putaverit Julianus hominem, salutem unum, in quo amor sanctus solis animi viribus innixus, usque ad senium sine damno sui persisteret vigoris, cum ille, qui prae amore praecipuo dignus erat in sui Conditoris sinu recumbere, inter eos qui ejus gratia fruuntur, invenire potuit nullum; quin potius humili confessione testatus sit, Si dixerimus,
Abbreviated transcription (Latin):
eiꝰ uitȩ desidiũ iusioni iã pacis intimȩ
cõparat᷑. Ut in eo qd auctorẽ suũ diligit.
qd̃ eiꝰ speciẽ uidẽ concupiscit. de qͦ scͥptũ ẽ.
Inquẽ desiłant angłi ꝓspicere. ꝑ ipsa iã
amoris sui desidia angłis simił dicat᷑.
Quȩ quantũ do amabił efficit᷑. tam̃ agit
ut malignis spiritib t̾ribił fiat. Iualit̃
autẽ sit t̾ribił subiuncta cõparatione
ostendit᷑ id ÷ ut castroꝵ acies ordinata.
fit tim̃da: non enĩ a magno intellectu
uacat ista cõꝑatio. ⁊ iecirco ÷ tribilit̾ in¬
tuenda. scimꝰ & constat. qi castroꝵ. acies
tunc hostib t̾ribił ostendit᷑: qͣndo ita
fuerit constipata. atq densata: ut iti
nullo loco interrupta uideat᷑. Nã si ita
disponit᷑. ut locꝰ uacuꝰ ꝑquẽ hostis pos¬
sit ingredi dimittat᷑: ꝓfecto iã suis hostib
t̃ribił ñ ẽ. Q nos gͦ cũ contͣ malignos sp̃c
certaminis aciẽ ponunꝰ: sũ moꝑe necesse¬

Expanded text:
isioni jam pacis intimae comparatur, ut in eo quod auctorem suum diligit, quod ejus speciem videre concupiscit, de quo scriptum est, In quem desiderant angeli prospicere , per ipsa jam amoris sui desideria angelis similis dicatur. Quae quantum Deo amabilis afficitur, tantum agit ut malignis spiritibus terribilis fiat. Qualiter autem sit terribilis, subjuncta comparatione ostenditur, id est, ut castrorum acies ordinata. sit timenda? Non enim a magno intellectu vacat ista comparatio, et idcirco subtiliter intuenda. Scimus et constat quia castrorum acies tunc hostibus terribilis ostenditur, quando ita fuerit constipata atque densata, ut in nullo loco interrupta videatur: nam etsi ita disponitur, ut locus vacuus, per quem hostis possit ingredi, dimittatur, profecto jam suis hostibus terribilis non est. Et nos ergo, cum contra malignos spiritus certaminis aciem pon
Abbreviated transcription (Latin):
parturit: conuertendo parit. de hac eiꝰ
etate dño dicit᷑. Adolescentule dilexer̃t
te. Uniuersȩ quippe ȩcłiȩ q̃ unã catholicã
faciunt adolescentule uocant̾: ñ in uetus¬
tate ꝑculpã. s nouellȩ ꝑ gr̃am. ñ senioste¬
riles. s etate m̃tis ad spiritalẽ congruȩ

Expanded text:
hac ejus aetate Domino dicitur: Adolescentulae dilexerunt te. Universae quippe Ecclesiae, quae unam catholicam faciunt, adolescentulae vocantur. Non jam vetustae per culpam, sed novellae per gratiam. Non senio steriles, sed aetate mentis ad spiritualem congruae
Abbreviated transcription (Latin):
Pasite.ii. Siẽ cortex mali punici genȩ tuȩ.
⁊ uelut in eiꝰ facie uenerabiles apparent.
Cũ enĩ multos mira agere. uentura ꝓpħare.
mundũ ꝑfecte relinq̃re. cȩlestib desidiis
ardẽ. sic̃ cortex mali punici sc̃ȩ ȩcłiȩ genȩ
rubent.S qͥd illud ÷ om̃e d miram̃ iti

Expanded text:
itur: Sicut cortex mali punici genae tuae, et velut in ejus facie venerabiles apparent. Cum enim videmus multos mira agere, ventura prophetare, mundum perfecte relinquere, coelestibus desideriis ardere, sicut cortex mali punici sanctae Ecclesiae genae rubent. Sed quid istud
Abbreviated transcription (Latin):
hortis una queq anima habitat. q̃ iã uiridi
qͥppe spes ÷ huiꝰ scłi. qi om̃ia q̃ hic amant᷑
cũ festinatione marcescunt. & petrus
nos apłs festinare ad mon& dicens. iti
hereditatẽ. in corruptibilẽ. in contami¬
natã.⁊ ĩ marcessibilẽ. Iuȩ gͦ iã in hortis
habitat. oport& ut sponsũ suũ uocẽ suã
audire faciat .i. cantũ bonȩ p̃dicationiᷤᷤ
emitat. inqua ille delectet᷑. quẽ de¬
sid̾at. amici auscultant: uidelic& om̃s
electi. qͥ ut ad cȩlestẽ patriã reuiiscari.
Fuge dilecte mi.fuge. Fugit noᷤ dicimꝰ. qͦties
ñiti nr̃ȩ id d̃ reminisci uolumꝰ ñ occurrit.
Fugit nos dicitꝰ: qͣndo id q uolumꝰ memo¬
resurrectionẽ. ⁊ ascensionem descͥpsit:
clamat ei ꝓpħico plena spũ. Fuge dilecte
mi: fuge. Ac si dicer&. Tu qͥ ex carne cõp̃¬
hensibulis factus es: ex diuinitate tua
intelligentiã nr̃i sensus excede. & inte
ipio NO BiS in con PRehensi¬
BIIS PSRM a ri e.

Expanded text:
hortis unaquaeque anima habitat, quae jam viridquippe spes est hujus saeculi, quia omnia quae hic amantur cum festinatione marcescunt; et Petrus nos apostolus festinare admonet, dicens: In haereditatem incorruptibilem, incontaminatam, immarcescibilem . Quae ergo jam in hortis habitat, oportet ut sponsum suum vocem suam audire faciat, id est canticum bonae praedicationis emittat, in qua ille delectetur quem desiderat, quia amici auscultant, videlicet omnes electi, qui, ut ad coelestem patriam reviviscant, Fuge, dilecte mi, Fugit nos, dicimus, quoties menti nostrae, id quod reminisci volumus, non occurrit. Fugit nos, dicimus, quando id quod volumus, memoresurrectionem Domini, ascensionemque descripsit, clamat ei prophetico plena spiritu: Fuge, dilecte mi, fuge . Ac si diceret: Tu qui ex carne comprehensibilis factus es, ex divinitate tua intelligentiam nostram excede, et in te ipso nobis incomprehensibilis permane.
Abbreviated transcription (Latin):
contẽplando ꝓficit. ab inqͥeto foris
ATI IOB HBRO .XXIII. de AUO SUPͣ.
Ego dormio. ⁊ cor meũ iugilat.
ac si dicer&. dũ exteriores serisus
ab huiꝰ uitȩ sollicituditub sopio:
uacanti mente uiuacius interna
cognosco. Foris dormio. s intꝰ iuigilo.
Q uia dũ exteriora quasi ñ sentio
interiora sollerter ad p̃hendo. Iti sx¬

Expanded text:
contemplando proficit, ab inquieto foris contemplando proficit, ab inquieto foris ati Job, lib. XXIII, de quo supra.-- Ego dormio, et coAc si diceret: Dum exteriores sensus ab hujus vitae sollicitudinibus sopio, vacante mente, vivacius interna cognosco. Foris dormio, sed intus cor vigilat, quia dum exteriora quasi non sentio, interiora sollerter apprehendo.
Abbreviated transcription (Latin):
designat᷑. qͦ qͥsq dũ tangit᷑. ab ini¬
quitatis suȩ torpore liberat᷑. Unde
bene incanticis canticorũ dicitur.
Surge aqͥlo ⁊ ueni auster ꝑfla hortũ
meũ. ⁊ fluent aromata illiꝰ. Aqͥlo
enĩ iubet᷑ ut surgat. Ut nimirum
his qͥ mortaliũ corda restringit ad¬
uersarus spẽ fugiat. Auster eñ
uetut. ⁊ hortũ ꝑflat. ut eiꝰ aromata
defluant: quia ꝑ aduentũ scĩ sp̃c̃
dũ mens hominũ replet᷑. ex eo mox
opinio uirtutũ asꝑgitur. ut ure
iã scõrũ lingua quasi hortus aus¬
tro ꝑflatus dicat. xp̃i bonus odor
Ego dormio. ⁊ cor meũ iuigilat. Contẽ¬
platiuȩ uitȩ amabilis ualde dulcedo
ẽ. quȩ suꝑ semet ipsam animum
rapit. cȩlestia aꝑit. terrena autẽ
debere ẽẽ contentui ostendit.
Spiritalia m̃tis ocłis patefacit: corpo¬
ralia abscondit. Unde bene ȩcłia
incatiticis eanticorũ diẽ. Ego dor¬
mio: ⁊ cor meũ uigilat. Uigilanti¬
& enũ corde dormit : qͥ ꝑ hoc d interiꝰ

Expanded text:
designatur, quo quisque, dum tangitur, ab iniquitatis suae torpore liberatur. Unde bene in Canticis Canticorum dicitur, Surge, aquilo, et veni, auster, perfla hortum meum, et fluent aromata illius. Aquiloni enim jubetur ut surgat, ut nimirum is qui mortalium corda restringit, adversarius spiritus fugiat. Auster enim venit, et hortum perflat, ut ejus aromata defluant, quia per adventum sancti Spiritus, dum mens hominis repletur ex eo, mox opinio virtutum aspergitur, ut jure jam sanctorum lingua, quasi hortus austro perflatus, dicat, Christi bonus odor Ego dormio, et cor meum vigilat. Contemplativae vitae amabilis valde dulcedo est, quae super semetipsam animam rapit, coelestia aperit; terrena autem debere esse contemptui ostendit, spiritualia mentis oculis patefacit, corporalia abscondit. Unde bene Ecclesia in Canticis Canticorum dicit, Ego dormio, et cor meum vigilat. Vigilanti enim corde dormit, qui per hoc quod interius
Abbreviated transcription (Latin):
udit. nec in cor hõis ascendit q̃ p̃parauit
d̃s diligentib se. Bene gͦ cũ miraret᷑ genas
ȩcłiȩ subdidit. Absq occultis tius. ac si aꝑte
diceret̾. Ea qͥdẽ q̃ in te ñ latent magna st̃.¬
s illa ualde in effabilia q̃ latent. In exxõs
p̃mia appetens aurora uocata ẽ: qr dũ pecca¬
torũ tenebras deserit. iusticiȩ lucȩ sulgescit.
Habemꝰ tam̃ subtiliꝰ aliqͥd: qd considãta qua¬
lita te diluculi. ł aurore pensemꝰ. Aurora nãq
ł cdiluculũ. noctẽ qͥdẽ p̃terisse nuntiant:
nec tam̃ diei claritatẽ integrã ostentant. s
dũ illã pellunt. hinc suscipiunt lucẽ. quã¬
tenebris ꝑmixtã tenent. Q̾d itaq in hac uita
om̃s qͥ ueritatẽ seqͥm̃. nͥ aurora. ł diluculũ
sumꝰ: qi ⁊ quedã iã q̃ lucescunt agimꝰ.: &¬
tam̃ in qͥbusdã adhuc tenebrarũ reliqͥis ñ

Expanded text:
it, nec in cor hominis ascendit, quae praeparavit Deus diligentibus se ? Bene ergo, cum miraretur genas Ecclesiae, subdidit, Absque occultis tuis: ac si aperte diceretur, Ea quidem quae in te non latent, magna sunt; valde ineffabilia, quae latent. In exposs vitae praemia appetens, aurora vocata est, quia, dum peccatorum tenebras deserit, justitiae luce fulgescit. Habemus tamen subtilius aliquid, quod considerata qualitate diluculi vel aurorae pensemus: aurora namque et diluculum noctem quidem praeteriisse nuntiant, nec tamen diei claritatem integram ostendunt, sed dum illam pellunt, hanc suscipiunt, lucem tenebris permixtam tenent. Quid itaque in hac vita omnes qui veritatem sequimur, nisi aurora vel diluculum sumus? quia et quaedam jam quae lucescunt, agimus, tamen in quibusdam adhuc tenebrarum reliquiis non
Abbreviated transcription (Latin):
ceca caritate ꝓstrata: nec uidebat
dñm. nec uidere querebat. ꝑ cussa
autẽ caritatis eiꝰ spiculis. uulnerat᷑
intimis affectu pietatis. ardet desidio
contẽplationis. & mipo modo iuuificat᷑
ex uulnere. quȩ prius mortua iace¬
bat in salute. ȩstuat. anhelat. etiã
uidẽ desiderat quẽ fugiebat. ꝑcussio¬
ne gͦ ad salutẽ reducit᷑. quȩ ad securi¬
tatẽ quietis intime sui amoris ꝑtur

Expanded text:
te prostrata, nec videbat Dominum, nec videre quaerebat. Percussa autem charitatis ejus spiculis, vulneratur in intimis affectu pietatis, ardet desiderio contemplationis; et miro modo vivificatur ex vulnere, quae prius mortua jacebat, in salute. Aestuat, anhelat, etiam videre desiderat, quem fugiebat. Percussione ergo ad salutem reducitur, quae ad securitatem quietis i
Abbreviated transcription (Latin):
naculũ suꝑ cortuũ. Lccirco signaculum¬
rebꝰ ponit᷑: ne qͣ diripientiũ p̃sũptione
teneant᷑. Sponsꝰ gͦ incor ut signaculũ
ponit᷑: qͣndo ficlĩ eiꝰ misteriũ in custodia
nr̃ȩ cogitationis in pͥmit᷑: ut ille in fideł
seruus nimirũ nr̃ aduersariꝰ consig-¬
nata fide consicłat. tẽptando eã in rũꝑe
Quia fortis ÷ ut mors dilectio. Sic̃ mors corpꝰ
interimit: sic ab amore rerũ corporaliũ
etñȩ uitȩ caritas occidit. Nã quẽ ꝑfecte
ab sorbuerit ad t̃rena foris desidłia uelut

Expanded text:
lum super cor tuum. Idcirco rebus signaculum ponitur, neque diripientium praesumptione temerentur. Sponsus ergo in cor ut signaculum ponitur, quando fidei ejus mysterium in custodiam nostrae cogitationis imprimitur, ut ille infidelis servus, nimirum noster adversarius, cum signa fidei considerat, tentando eum irrumpere Quia fortis est, ut mors, dilectio. Sicut mors corpus interimit, sic ab amore rerum corporalium aeternae vitae charitas occiditur: nam quem perfecte absorbuerit, ad terrena foris
Abbreviated transcription (Latin):
Mens nãq hominis conditoris sui
speciẽ ñ querentis male dura ẽ:
qi in semet ipsa remanet frigida.
Ac si ardere iã ex desicłio ceꝑit ad se¬
quendũ quẽ diligit. liquefacta ꝑ
ignẽ amoris currit. Fit desiđłio an¬
xia. uilescunt in scło euncta quȩ
placebant. nichil ẽ. qđ extra condi¬
torẽ libeat. & quȩ prius delectabaNł
animũ: fiunt post modũ uehement̃
onerosa. Nil eiꝰ mesticiã consolatur:
quo usq adhuc qͥ desid̾atur ñ aspicit᷑.
Meret mens. lux ipsa fastidio ẽ. Taliq
igne ĩmente decoquit̾ rubigo culpȩ:
& succensus animꝰ quasi auri more.
qi ꝑ usũ speciẽ ꝑdidit: ꝑ incendium

Expanded text:
Mens namque hominis conditoris sui speciem non quaerentis male dura est, quia in semetipsa remanet frigida. At si ardere jam ex desiderio coeperit ad sequendum quem diligit, liquefacta per ignem amoris currit. Fit desiderio anxia, vilescunt in saeculo cuncta quae placebant, nihil est quod extra conditorem libeat, et quae prius delectabant animum, fiunt postmodum vehementer onerosa. Nihil ejus moestitiam consolatur, quousque adhuc qui desideratur non aspicitur. Moeret mens, lux ipsa fastidio est; talique igne in mente decoquitur rubigo culpae, et succensus animus quasi auri more, quia per usum speciem perdidit, per incendium
Abbreviated transcription (Latin):
dudiui autẽ qr paterius euiscdẽ beati
ex planiauit collecta ex ordine in unũ
uolumen coegerit. Id̾ opus si haberẽ
ad manus facilius multo ac ꝑfectius
studiũ meę uoluntatis ĩplerẽ. Uerũ qr
nec dũ illud uidẽ merui. ipse ꝑ me
hoc ꝓut potui unitari dño ad iurante

Expanded text:
Audivi autem quod Paterius, ejusdem beati Audivi autem quod Paterius, ejusdem beati explanavit, collecta ex ordine in unum volumen coegerit: quod opus si haberem ad manus, facilius multo ac perfectius studium meae voluntatis implerem; verum quia necdum illud merui videre, ipse per me hoc, ut
Abbreviated transcription (Latin):
T EXPOSITIONE cantici canticorum
quã libris quinq explicauimus.
Nã primũ huius oꝑis uolumen
contra uilianũ ꝓ defessione gr̃ȩ
clĩ quã ille ĩpugnauit. unde &
hac destituente ꝑiit specialiter
confecimus. ita patrũ uestigia
secuti sumus ut interĩ opuscula di¬
lecti dõ & hominib pape ac patris
nr̃i gregorii relinqueremꝰ intacta
iocondius fore legentib rati. si ea quȩ¬
ille in explanationẽ huiꝰ uoluminis
ꝑ cuncta opuscula sua sparsim disse¬
ruit qi plurima sunt & copiose dic¬
ta. quasi inunũ collecta uolumen
parit̃ om̃ia poneremꝰ: qđ modo adiu¬
uante dño sumus facturi. Claudat᷑
gͦ sextus incantica canticorũ liber
nr̃o quidem labore collectis. s beati
gregorii sermonib ⁊ sensu conpositꝰ.
legenda eiꝰ dicta qͥ constat nullatenꝰ
eẽ sꝑnendiis. Siqͥs uero hȩc quoq
nr̃a siqͥs captiis amore legat: sit ut
mar moreis nr̃e paruitatis edificiis au¬
reũ tantus architectiuis culm̃ inponat.

Expanded text:
 expositione Cantici Canticorum, quam libris quinque explicavimus nam primum hujus operis volumen contra Julianum, pro defensione gratiae Dei, quam ille impugnavit, unde et hac destituente periit, specialiter confecimus, ita Patrum vestigia secuti sumus, ut interim opuscula dilecti Deo et hominibus papae ac patris nostri Gregorii relinqueremus intacta; jucundius fore legentibus rati, si ea quae in explanationem hujus voluminis per cuncta opuscula sua sparsim disseruit, quia plurima sunt et copiose dicta, quasi in unum collecta volumen, pariter omnia poneremus, quod modo adjuvante Domino sumus facturi. Credatur ergo septimus in Cantica Canticorum liber, nostro quidem labore collectus, sed beati Gregorii sermonibus et sensu compositus, legenda ejus dicta, quem constat nullatenus esse spernendum. Si quis vero haec quoque nostra captus amore legat, sicut marmoreis nostrae parvitatis aedificiis aureum tantus architectus culmen imponat.
Abbreviated transcription (Latin):
dilectus m̃s misit manũ suã ꝑfora¬
mittit: quatido uirtute sua dñs
nr̃m animũ ꝑsubtilẽ intellectũ pul¬
sat. ⁊ uent̃ intactu illius contre-¬
mescit qr infirmitas nr̃a ꝑ hoc qd̃
cȩlestis gaudii intellectu tangitur.
ipsa sua exultatione turbat᷑ ⁊ sit
ĩmente pauor ac lȩticia: qi iã sentit
qđ de cęlesti gaudio diligat. ⁊ ad¬
huc metuit ne plene ñ ꝑcipiat. đ

Expanded text:
Dilectus meus misit manum suamittit, quando virtute sua Dominus nostrum animum per subtilem intellectum pulsat. Et venter in tactu illius contremiscit, quia infirmitas nostra per hoc quod coelestis gaudii intellectu tangitur, ipsa exsultatione turbatur: et fit in mente pavor cum laetitia, et si jam sentit quid de coelesti gaudio diligat, adhuc metuit ne non pereipiat quod
Abbreviated transcription (Latin):
suȩ benignitatẽ contegunt. Unde
nẽ aꝑire infirmis nolunt. s loquen¬
tes eos aspitate ferunt & tam̃ int̾
uerba asꝑa quasi latent̃ quiddã
dulcedinis intermutunt. hi uidelic&
ñ in lingua s sublingua habet it
dulcedinẽ. qr inter dura quȩ ꝓfert̃
emittunt quedã blanda. & dulcia.
qͥb contristati mens possit ex benig¬

Expanded text:
suae benignitatem contegunt. Unde suae benignitatem contegunt. Unde nem aperire infirmis nolunt, sed loquentes quadam eos asperitate feriunt, et tamen inter verba aspera quasi latenter quiddam dulcedinis intermittunt, hi videlicet non in lingua, sed sub lingua habent dulcedinem, quia inter dura, quae proferunt, emittunt quaedam blanda, et dulcia, quibus contristati mens possit ex benig
Abbreviated transcription (Latin):
p̃sentis mortalitatis umbra trans¬
acta ac mortalitate fuerit inclina¬
ta: qi ipsius diei internũ lumen
cernimus: nequaquã iã appetimus.
ut ad amorẽ eius ꝑ aliorũ exempla
flagremus. Hunc autẽ qr nec dũ eũ
intueri possumus: sũ moꝑe necesse
ẽ. ut eorũ qͥ illũ ꝑfecte sunt secuti
conspectis actionib incitem᷑. Iti ex¬
s oronaberis de capite amana. de uer-¬
leonũ. Quid leonũ nomine. quam
demonia designant᷑: Qui ira contͣ
nos atrocissime crudelitaris inse¬
uuint. & qr peccatores ad fidem
uocati sunt. quorũ quondã corda
leonũ cubili fuerunt: dũ uicisse
mortẽ dñs eoꝵ confessione credit᷑:
quasi de leonũ cubilib coronatitur.
Remuneratio quippe uictoriȩ: corona ẽ.
Toties gͦ ei coronã fideles offerunt: quo¬
ties hunc uicisse mortẽ ex resurrectio¬
gua tica. Pleriq iustorũ dũ qͦsdã
agere ꝑuerse conspitiunt. qͥ duris st̃
increpationib feriendũ lingua asꝑi¬
tatẽ sumunt: s sub lingua mentis

Expanded text:
s temporalitatis umbra transacta, ac mortalitas fuerit inclinata, quia ipsius diei internum lumen cernimus, nequaquam jam appetimus, ut ad amorem ejus per aliorum exempla flagremus. Nunc autem, quia necdum eum intueri possumus, summopere necesse est ut eorum qui illum perfecte sunt secuti, conspectis actionibus incitemur. In ex-- Coronaberis de capite Amana, eenim aliud leonum nomine quam daemonia designantur, quae ira contra nos atrocissimae crudelitatis insaeviunt? Et quia peccatores ad fidem vocati sunt, quorum quondam corda leonum cubilia fuerunt, dum vicisse mortem Dominus eorum confessione creditur, quasi de leonum cubilibus coronatur. Remuneratio quippe victoriae corona est. Toties ergo ei coronam fideles offerunt, quoties hunc vicisse mortem ex resurrectiotua. --Sicut plerique justorum, cum quosdam agere perverse conspiciunt qui duris sunt increpationibus feriendi, in lingua asperitatem sumunt, sed sub lingua mentis
Abbreviated transcription (Latin):
inuentus strictuis teneat᷑. Item. in
in ipsis antiqͥs p̃dicatorib spem fige¬
re uoluit: quȩ dic̃ paululũ cũ ꝑtran¬
sissem eos. in ueni quẽ diligit atuima
mea. Illũ quippe inuenire ñ poss&:
si istos transire noluiss&. ltẽ iti ex¬
PARTE SE CUtIda. Sic sponsa it
canticis canticorũ scĩs desideriie
anxia loqͥtur dicens. In lectulo meo
ꝑ noctes que suu quẽ diligit at l¬
ma mea. lue siui illũ. ⁊ ñ inueni.
In lectulo enĩ dilectũ querit: quando
in ipso suo ocio. ⁊ uacatione quã ap¬
petit: iã uidere anima dñm concupis¬
cit. iã ad eũ exire desiderat: carere
p̃sentis uitȩ tenebris anhelat. Sed
querit illũ ⁊ ñ inuenit. qr quã uis
magno amore desider&. adhuc tam̃
ei ñ concedit᷑ uidere quẽ amat.

Expanded text:
s teneatur. Item in in ipsis antiquis praedicatoribus spem figere noluit; quae dicit, Paululum cum pertransissem eos, inveni quem diligit anima mea: illum quippe invenire non posset, si istos transire noluisset. Item in Expart. II.--Sic sponsa in Canticis Canticorum sanctis desideriis anxia loquitur, dicens: In lectulo meo per noctem quaesivi quem diligit anima mea. Quaesivi illum, et non inveni. In lectulo enim dilectum quaerit, quando in ipso suo otio et vacatione quam appetit jam videre Dominum concupiscit, jam ad eum exire desiderat, carere praesentis vitae tenebris anhelat. Sed quaerit illum et non invenit, quia quamvis magno amore desiderat, adhuc tamen ei non conceditur videre quem amat.
Abbreviated transcription (Latin):
ca nͥ fidei unitas designat᷑: Nã sic̃ in
malo punico una exterius cortice:
multa interiꝰ grana muniuntur:
sic̃ in merito scẽ ȩcłiȩ popłos unitas
ficłi contegit. Quos intus diuersitas

Expanded text:
ca, nisi fidei unitas designatur? Nam sicut in malo punico una exterius cortice multa interius grana muniuntur, sic innumeros sanctae Ecclesiae populos unitas fidei contegit, quos intus diversitas
Abbreviated transcription (Latin):
eloquiũ tuũ dulce. Uuta quippe crineᷤ
uitta sunt: qr exortatione scȩ̃ ȩccłiȩ
cuncte in auditorũ m̃tib diffusȩ co¬
gitationes ligant᷑. ne remisse diffluart.
ne se ꝑ inlicitas spargant. ne sparse cor¬
dis ocłos de pͥmant. s quasi ad unam se
intentionẽ colligant. dũ uitta eas scȩ
p̃licationis ligat. Quã recte ⁊ coccineã
asserit: qr sanctoꝵ p̃dicatio solo carita¬
tis amore flãmescit. In ex4osi uotie

Expanded text:
eloquium tuum dulce. Vitta crines eloquium tuum dulce. Vitta crines vitta sunt; quia exhortatione sanctae Ecclesiae, cunctae in auditorum mentibus diffusae cogitationes ligantur, ne amissae defluant, ne sese per illicita spargant, ne sparsae cordis oculos deprimant, sed quasi ad unam se intentionem colligant, dum vitta eas sanctae praedicationis ligat. Quam recte et coccineam asserit, quia sanctorum praedicatio solo charitatis ardore flammescit. Quid vero pe
Abbreviated transcription (Latin):
Quȩ sunt duo ubera nͥ ex iudea et
gentilitate ueniens uterq popłs. qͥ
in scȩ ȩccłiȩ corpore ꝑ intentionem
sapientiȩ archano ẽ. cordis infixus:
ex qͦ popłi hi qͥ electi sunt idcirco
litatẽ qͥdem paruos se ac peccatores
intelligunt. s eis ꝑ caritatẽ curren¬
tibus si qua obstacula de in pedũto
tẽporalitatis obuiant transeunt.¬
& datis contẽplationis saltibus ad
suꝑna concendunt. Iui ut hȩc
agunt. p̃cedentiũ scõrũ exemplo
conspituint. Unde ⁊ in liliis pasci
referunt᷑. Quid enĩ ꝑ lilia nͥ ipsoꝵ
uita declarat᷑. qͥ ueraciter dicunt
xp̃i bonus odorsumus dõ. Electi gͦ
ut assequi sũma p̃ualeant: cons¬
pecta odorifera ⁊ candida iustorũ
sitiuint. iã de eiꝰ contẽplatione sati¬
ari caritatis estibus in ardescunt.
S qr in hac uita positi nec dum ua-¬
lent ꝓ p̃cedentiũ interĩ patrum
exẽpla pascunt᷑. Unde & apte illic
tẽpus de ipso liliorũ pastu finitur.
dũ dicit᷑. donec aspira dies. ⁊ ineli

Expanded text:
Quae sunt duo ubera, nisi ex Judaea et gentilitate veniens uterque populus, qui in sanctae Ecclesiae corpore, per intentionem sapientiae, arcano est cordis infixus? Ex quo populo, hi qui electi sunt, idcirco litatem quidem, pravos se ac peccatores intelligunt; sed de his per charitatem currentibus, si qua obstacula de impedimento temporalitatis obviant, transeunt, et datis contemplationis saltibus, ad superna conscendunt; qui, ut haec agant, praecedentium sanctorum exempla conspiciunt, unde et in liliis pasci referuntur. Quid vero per lilia, nisi illorum vita declaratur, qui veraciter dicunt, isti bonus odor sumus Deo ? Electi ergo, ut assequi summa praevaleant, conspecta odorifera et candida justorum sitiunt: jam de ejus contemplatione satiari charitatis aestibus inardescunt, sed quia in hac vita positi necdum valent, per praecedentium interim Patrum exempla pascuntur. Unde et apte illic tempus de ipso liliorum pastu definitur, dum dicitur, Donec aspiret dies, et incli
Abbreviated transcription (Latin):
designat᷑: turris uͦ speculationiᷤᷤ in altũ po¬
nit᷑: ut hostis ueniens longe iuideatur.
circũ quaq consprẽ. in altũ posita priusq
ueniat culpa dep̃hendit: eãq qͦ uigilant̃
teneat᷑ necesse ẽ. altitudo uiuendi. Unde

Expanded text:
designatur? Turris vero speculationis in altum ponitur, ut hostis veniens longe videatur. Rcircumquaque conspicit, in altum posita, priusquam veniat culpa, deprehendit, eamque quo vigilanter teneatur necesse est altitudo vivendi. Unde
Abbreviated transcription (Latin):
animȩ bonũ iã opus inchoantes et
desideriũ cȩleste redolentes: Quid
mala de florib. nisi ꝑfecte iã bonorũ
mentes quȩ ad fructũ ꝑueniunt
floribus. stipari malis: qr si illũ quẽ
desiderat uidere adhuc ñ ꝑmittitur.
Magna ÷ ei consolatio. si de alioꝵ ꝓfectibꝰ
letat᷑. Anima gͦ sc̃õ amore languida
floris malisq fulciat̾ ut requiescat
in bono oꝑe ꝓximi quȩ adhuc coti¬
tẽplari ñ ual& uultũ dñi. In ex eo¬

Expanded text:
animae bonum jam opus inchoantes, et animae bonum jam opus inchoantes, et desiderium coeleste redolenmala de floribus, nisi perfectae jam bonorum mentes, quae ad fructum perveniunt floribus, stipari malis, quia si illum, quem desiderat videre, adhuc non permittitur, magna ei est consolatio, si de aliorum profectibus laetetur. Anima ergo sancto amore languida, floribus malisque fulciatur, ut requiescat in bono opere proximi, quae adhuc contemplari non valet vultum Dei. CAP.
Abbreviated transcription (Latin):
in electis suis quandã flagrantiã
suauitatis odorata: in eantieoꝵ can¬
tico. loquit᷑ dicens. donec rex in recu¬
bitu suo ÷ nardus mea dedit odorẽ
suũ. Ac si aꝑtius dicat. Quo usq
meis obtutib rex apud se in reqͥȩ
secreti cȩlestis abscondit᷑. electorum
uita miris uirtutũ odoribꝰ exercet᷑:
ut qd adhuc eũ quẽ appetit. noni
uid& ardentiꝰ ꝑ desideriũ flagłõe.
Regi quippe in recubitu suo posito
nardus odorẽ dat. dũ quiescente
in sua beatitudine dño. scõꝵ uirtꝰ
in ȩcłia magnȩ nob̾ gram suauita¬
tis ad ministrat. In ex EO Si t Me¬
Fuleite me florib. stipate malis: qi
amore langueo. Sponsũ suũ fortit
amanti de mora uitȩ p̾sentis una
sol& consolatio eẽ si ꝑ hoc qđ ipsa ab
eiꝰ uisione differt᷑ alioꝵ animȩ eius
uerbo ꝓficiant: & ad cȩlestẽ sponsũ
amoris facibus in ardescant. Unde¬
⁊ incantieo sponsa dic̃. Fulcite me flo¬
ribus stipate me malis: quia amore
langueo. Quid namq sunt flores nͥ

Expanded text:
in electis suis quamdam fragrantiam suavitatis odorata, in canticorum Cantico 1164 loquitur, dicens: Donec rex in recubitu suo est, nardus mea dedit odorem suum . Ac si aperte dicat: Quousque meis obtutibus rex apud se in requie secreti coelestis absconditur, electorum vita miris virtutum odoribus exercetut quo adhuc eum quem appetit, non videt, ardentius per desiderium fragret. Rege quippe in recubitu suo posito, nardus odorem dat, dum, quiescente in sua beatitudine Domino, sanctorum virtus in Ecclesia magnae nobis gratiam suavitatis administrat. In expos. Fulcite me floribus, stipate me malis, quia amore langueo. Sponsum suum fortiter amanti, de mora vitae praesentis una solet consolatio esse, si per hoc quod ipsa ab ejus visione differtur, aliorum animae ejus verbo proficiant, et ad coelestem sponsum amoris facibus inardescant. Unde in Cantico sponsa dicit, Fulcite me floribus, stipate me malis, quia amore langueo. Quid namque sunt flores, nisi
Abbreviated transcription (Latin):
culis siuis dicit᷑. Hoc quippe agunt
ꝓpugnacula clipei: qi utraq pug¬
nantẽ miniuint. S inter utraq
distat: qr clipeũ ꝓ nr̃o munimine
ubicũq uolumus mouemꝰ. ꝓpugna¬
cula autẽ defendi possumus. s hoc
mouere ñ possumus. Clipeus in manu
ẽ. nã ꝓpugnaculũ ñ tenet᷑. Quid ergo
int̾ ꝓpugnacula ⁊ clipeos distat. tͥ
qđ in sacro eloquio patrũ p̃cedentiũ.
& miracula legimus. ⁊ uirtutes bo¬
uera de do dixerint. testant̾ mira¬
cula:
qr talia ꝑ illũ ñ facerent. nͥ de illo
uera narrarent. & quã pii quam
humiles. quã benigni extiteritit.
eorũ testant᷑ oꝑttiones. Quid gͦ illoꝵ¬

Expanded text:
pe agunt propugnacula, quod clypei, quia utraque pugnantem muniunt. Sed inter utraque hoc distat, quia clypeum pro nostro munimine ubicunque volumus movemus; propugnaculo autem defendere nos possumus, sed hoc movere non possumus. Clypeus in manu est, nam propugnaculum non tenetur. Quid ergo inter propugnacula et clypeos distat, nisi quod in sacro eloquio patrum praecedentium et miracula legimus, et virtutes bovera de Deo dixerint testantur miracula, quia talia per illum non facerent, nisi de illo vera narrarent. Et quam pii, quam humiles, quam benigni exstiterint, eorum testantur operationes. Si i
Abbreviated transcription (Latin):
carnẽ uincere. ꝓpriis uoluntatib
contraire. delectationẽ uitȩ p̃sentis
ex tinguere. huius
mundi
amare:
ꝓsꝑitatis blandiñta
contẽp¬
tiere. aduersitatis
metũ
incorde suꝑare. Lectulũ
gͦ salomo.¬
nis sexaginta fortes ambiunt ex fortis¬

Expanded text:
carnem vincere, propriis voluptatibus carnem vincere, propriis voluptatibus contraire, delectationem vitae praesentis exstinguere, hujus mundi amare, prosperitatis blandimenta contemnere, adversitatis metum in corde superare. Lectulum ergo Salomonis sexaginta fortes ambiunt ex fortis
Abbreviated transcription (Latin):
Mẏre gͦ & turis sacrificiũ offerunt:
qͥ & carnẽ afficiunt. ne eis corruptio¬
nis uitia dominent᷑. ⁊ redolentem
in conspectu dñi amoris sui hostiã in¬
cendunt. Mẏrra itaq qr se cruciatł.
⁊ cruciando a uitiis conseruatt.
Thus uero qr d̾i uisionẽ diligunt atq
ꝑuenire medullitus in ardeseunt.
seq ipsos ei in scĩs uirtutib exibent.
Unde &e illic subdit̾. ⁊ uniuersi pul¬
ueris pigmentarii. Uirtꝰ bene oꝑan¬
tis. & notandũ qđ uirtutes beNe
oꝑantiũ ñ pigm̃ta s pulueres dicutt᷑.
Cũ enĩ quelibet bona agimꝰ. pigm̃ta
offerimus. Cũ uero ipsa etiã bona quȩ
agimus retractamꝰ. ⁊ neqͥd in eis si¬
nistrum sit iuditio retractationis
ad tendimus: quasi ex pigmentis pul-¬
uerẽ facimꝰ. ut orationẽ nr̃am dt̃io
ꝑ cliscretionẽ & amorẽ subcilius iti¬
cendamus. In ex POSIT ioNE¬
BeaTi IoS UIBRO.uͦIͦI. En lectulũ
salomonis sexaginta fortes ambiuiti.

Expanded text:
Myrrhae ergo et thuris sacrificium offerunt, Myrrhae ergo et thuris sacrificium offerunt, qui et carnem afficiunt, ne eis corruptionis vitia dominentur; et redolentem in conspectu Domini, amoris sui hostiam incendunt. Myrrham itaque, quia se cruciant, et cruciando a vitiis conservant; thus vero, quia Dei visionem diligunt, ad quam pervenire medullitus inardescunt, seque ipsos ei in sanctis virtutibus exhibent. Unde et illic subditur, Et universi pulest pigmentarii virtus bene operantis. Et notandum quod virtutes bene operantium non pigmenta, sed pulveres dicuntur. Cum enim 1430 quaelibet bona agimus, pigmenta offerimus. Cum vero ipsa etiam bona quae agimus retractamus, enistrum sit judicio retractationis attendimus, quasi ex pigmentis pulverem facimus, ut operationem nostram Domino per discretionem et amorem subtilius incendamus. In expos. beati Job, lib. VII.-- En lectulum Salomonis sexaginta fortes, etc.
Abbreviated transcription (Latin):
electoꝵ. ęcłia cũ abhoc mundo i
scĩs p̃cibus ardenti amore se erigit
ꝑ desertũ qd̃ deserit accendit.
Qualiter uero ascendat. aduingit. sic̃
uirgula fumi exaromatib. Fumꝰ
de incenso nascit᷑. & ꝑ psalmistam
dicit᷑. dirigat᷑ oratio mea sicut in¬
censũ inconspectu tuo. Fumus ex¬
cutere lacrimas sol&. Itaq fumꝰ¬
ẽ. ex aromatib conpunctio ora-¬
tionis concepta ex uirtutibꝰ amoriᷤᷤ.
Quȩ tam̃ oratio fumi uirgula di¬
citur: qr dũ sola cęlestia postulat
sic recta ꝓgredit᷑. ut ad t̾rena atq
tẽporalia appetendo ꝓ terreno
studio minime reflectat᷑. Q notan¬
dũ quod non uirga. s uirgula
nuncupat᷑ quia interdũ incon¬
punctionis ardor&. Ante sim¬
plicitatis ẽ. ius amoris: ut hanc
nec ipse animus possit cõprehendẽ.
qͥ illuminatꝰ meruit habere. Bene
autẽ dicitur mirrȩ & turis. Tus enĩ
ex lege dño insacrificio incenditur. ꝑ
myrrã uero corpora mortua condi¬
untur. nec uermibus corrumpant᷑.

Expanded text:
electorum Ecclesia, cum ab hoc mundo in sanctis precibus ardenti amore se erigit, per desertum quod deserit ascendit. Qualiter vero ascendat, adjungit: Sicut virgula fumi ex aromatibus. Fumus de incenso nascitur; et per Psalmistam dicitur, Dirigatur oratio mea sicut incensum in conspectu tuo . Fumus excutere lacrymas solet. Itaque fumus ex aromatibus, compunctio orationis, concepta ex virtutibus amoris. Quae tamen oratio, fumi virgula dicitur, quia Deum sola coelestia postulat. Sic recta progreditur, ut ad terrena atque temporalia appetenda pro terreno studio minime reflectatur. Et notandum quod non virga, sed virgula nuncupatur, quia interdum in compunctionis ardore tantae subtilitatis aestuat vis amoris, ut hanc nec ipse animus possit comprehendere, qui illuminatus meruit habere. Bene autem dicitur, Myrrhae et thuris. Thus enim ex lege Domino in sacrificio incenditur. Per myrrham vero corpora mortua condiuntur, ne vermibus corrumpantur.
Abbreviated transcription (Latin):
Quia p̃dicationes scȩ̃ eũ uita p̃senti.
id ÷ pluuie cũ hieme cessabunt:
recte exeunti animȩ
suadentis dicitur. Surge ꝓpera amica
mea. formosa mea ⁊ ueni. lã enĩ hiẽps
transiit. imber abiit & recessit: tran¬
seunte quippe hẏeme imber recedit:
qi cũ uita p̃sens ꝑ agitur inqua nos
ignorantiȩ nubilo carnis corruptibi¬
lis torpor ad stringit: om̃e ministeriũ
p̃dicationis cessat. Clarius quippe ꝑ
nos tunc uidebimus. hoc qđ scõꝵ nunc

Expanded text:
autem praedicationes sanctae cum vita praesenti, id est pluviae cum hieme cessabunt, recte exeunti animae,suadentis dicitur: Surge, propera, amica mea, formosa mea, et veni; jam enim hiems transiit, imber abiit et recessit . Transeunte quippe hieme, imber recedit, quia cum vita praesens peragitur, in qua nos ignorantiae nubilo carnis corruptibilis torpor astrinxerat, omne ministerium praedicationis cessat. Clarius quippe per nos tunc videbimus hoc quod sanc
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃is studiis occurrunt. ut suo uel
uerbo. uł scripto nos doceant. Quoscũ
paululũ ꝑtransimus. inuenimꝰ quẽ
diligimus. qr redẽptor nr̃.⁊ si humili¬
tate homo inter homines: diuinitate
tam̃ suꝑ homines fuit. sũ gͦ transeuti

Expanded text:
tris studiis occurrunt, ut suo vel verbo vel scripto nos doceant: quos cum paululum pertransimus, invenimus quem diligimus, quia Redemptor noster, etsi humanitate homo inter homines, divinitate tamen super homines fuit. Cum ergo transeuntur
Abbreviated transcription (Latin):
irradiat: ut ꝑ intentionẽ ibi reqͥes¬
cat. ubi p̃dicationis gr̃a ñ querat᷑.
s ad hoc qđ claritas intus ostendit̾.
qualis sit ascensus adiungit cũ de
eodẽ ferculo ꝓtinus subdit. Ascensũ
purpureũ. Uera quippe purpura
qi sanguine tinguit᷑. ñ immerito
inferculo eolor sanguinis iuidetur.
Quia maxima multitudo fideliũ.
in exordio nascentis ęcłiȩ ꝑ martirii
sanguinẽ ꝑuenit ad regnũ. Nex
Quia ad claritatẽ quȩ intus aspicitur.
ꝑ tribulationẽ sangiunis ꝑuenit̾.
Quid gͦ de nob̃ agendũ ẽ. que spes erit
si nullus ad regnũ ꝑuenit. nisi qui
summus p̃ditus uirtutib fuerit.
s ad ÷ͥ quoq nr̃a consolatio. Amemꝰ
inquantũ possumꝰ dm̃. diligamus
ꝓximũ. ⁊ simul quoq nos ad dĩ fer¬
culũ ꝑtingimus: qr sic̃ illic scͥptũ ẽ.
media caritate constrauit. Habe
quippe caritatẽ ⁊ ibi sine dubio ꝑue¬
nis. ubi ⁊ colũna argentea erigit᷑.
⁊ ascensus purpureus tenetur.H ã

Expanded text:
irradiat, ut per intentionem ibi requiescat, ubi praedicationis gratia non quaerebatur. Sed ad hoc, quod clarum intus ostenditur, qualis sit ascensus adjungit, cum de eodem ferculo protinus subdit: Ascensum purpureum. Vera quippe purpura, quia de sanguine tingitur, non immerito in colore sanguinis videtur, quia maxima multitudo fidelium in exordio nascentis Ecclesiae per martyrii sanguinem pervenit ad regnum. Rex quia ad clarum, quod intus aspicitur, per tribulationem sanguinis pervenitur. Quid ergo de nobis agendum est? Quae spes erit si nullus ad regnum pervenit, nisi qui summis praeditus virtutibus fuerit? Sed adest quoque nostra consolatio. Amemus in quantum possumus Deum; diligamus proximum, et simul quoque nos ad Dei ferculum pertinebimus, quia, sicut illic scriptum est, Media charitate constravit. Habe quippe charitatem, et ibi sine dubio pervenis ubi et columna argentea erigitur, et ascensus purpureus tenetur: nam
Abbreviated transcription (Latin):
nos potant. qr ipsi archanuis sũme con¬
tẽplationis inherentes subtili p̃dicatiolli¬
ne nos nutriunt. In exeositione
Beati ios usrio .xiiͦii. Ideo adolescen¬
tulȩ dilexerunt te. Scriptura sacra
sepe ad olescentiã ꝓ nouitate uitȩ ponere
consueuit. Unde ueniente sponso dicit᷑.
a dolescentule. dilexerunti te. Io÷ electorũ
atumȩ gr̃a baptismatis renouatȩ quȩ
in uite ueteris usu deficiunt. s noui
hominis conuersationȩ decorantuR.
IN EXEOSITONE BEAEI IOS NBRO XUIII.
Nigra sũ s formosa filiȩ ierłm. Nequaquã
p̃dicatores ueri de iusticiȩ luce suꝑbuini.
s ꝑ humilitatis gr̃am peccatorũ uise

Expanded text:
nos potant, quia ipsa arcanis summae connos potant, quia ipsa arcanis summae contemplationis inhaerentes, subtili praedicatione nos nutriunt. In expos. beati Job, lib. XXIV.-- Ideo adolescentulae dilexerunt te. Scriptura sacra saepe adolescentiam pro novitate vitae ponere consuevit. Unde veniente sponsa dicitur, Adolescentulae dilexerunt te ; id est, electorum animae gratia baptismatis renovatae, quae non in vitae veteris usu deficiunt, sed novi hominis conversatione decorantur. In expos. beati Job, lib. XVIII.-- Nigra sum, sed formosa, filiae Jerusalem. Nequaquam praedicatores veri de justitiae luce superbiunt; sed per humilitati
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ ipsũ facta sunt. ita etiã os dicat᷑. ac
solemus. ut cũ grecã. uł latinã litiguã
dicimus. latina uł greca uerba mons¬
tremus. Os dñi ñ imnmerito ipsũ acci¬
pimus ꝑ quẽ nob̾ om̃ia loqͥt᷑. hinc ẽ.
enĩ qd̃ ꝓpħa ait. Os etũ dñi locutũ ẽ. hoc.
Unde ⁊ ei sponsa incanticis canticorũ.
Osculet᷑ me osculo oris sui. Acsi aꝑte di¬
cat. Tangat me dulcedine p̃sentiȩ.
unigeniti filii redẽptoris mei. Item.
& matħs cũ p̃cepta a dño dari in monte
conspicer&: ait. Apiens os suũ. dixit.
Ac si patent̃ dicat. ĩunc os suũ aꝑuit:
qͥ prius apꝑeruerat ora ꝓphetarũ. hine
ẽ. etiã qđ de illo. ab sponsa p̾sentiã eius
desicłante dicit᷑. Osculet᷑ me osculo oris
sui. Sc̃a quippe ȩcłia quot p̃cepta ex eiꝰ
p̃dicatione cognouit: quasi tot oris eiꝰ
oscula accepit. Iti exeositione Beati
ios Ligͣ. xxͦx. Quia ⁊meliora sut it
ubera tua uino. Ista sunt ubera id÷
doctores qͥ in archa pectoris fixa. lacte

Expanded text:
per ipsum facta sunt . Ita etiam os dicitur, ac solemus, ut cum Graecam vel Latinam linguam dicimus, Latina vel Graeca verba monstremus. Os ergo Domini non immerito ipsum accipimus, per quem nobis omnia loquitur. Hinc est enim quod propheta ait, Os enim Domini locutum est hoc . Unde et ei sponsa in Canticis Canticorum dicit: Osculetur me osculo oris sui; ac si aperte dicat, Tangat me dulcedine praesentiae unigeniti Filii Redemptoris mei. Item tthaeus cum praecepta a Domino dari in monte conspiceret, ait: Aperiens os suum, dixit . Ac si patenter dicat: Tunc os suum aperuit, qui prius aperuerat ora prophetarum. Hinc est etiam quod de illo ab sponsa, praesentiam ejus desiderante, dicitur, Osculetur me osculo oris sui . Sancta quippe Ecclesia quot praecepta ex ejus praedicatione cognovit, quasi tot oris ejus oscula accepit. In expos. beati Job, lib. XXX.-- Quia meliora sunt ubera tua vino. Ista sunt ubera, id est, doctores, quae in arca pectoris fixa, lacte