comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ueneno ꝑcutit᷑. pͥmũ obstupescit. ꝙ postea
uͥ in illo calefactũ ipsũ uirus exarserit. stañ
hoĩẽm extinguit. Uenenũ aũ dictũ eo qd̃ ꝑ
uenas uadit. infusa enĩ pestis eiꝰ ꝑ uenas ue¬
getatione corꝑis aucta discurrit ꝙ anim̾a
extinguit. un ñ posse uenenũ nocere nͥ hoĩs
tetigerit. sanguinẽ. lucanꝰ. noxia serpentũ ẽ
ammixto sanguine pestis. õe aũ uenenũ fri¬
gidu ẽ. sido amma q̃ ignea ẽ. fugit uenenũ
frigidu. In naturalib bonis q̃ nob̾ ⁊ irratio
nalib animantib uidemꝰ ẽẽ cõmunia. uiua¬
citate quadã sensꝰ serpens excellit. uñ ꝙ legit᷑
in genesi. serpens aũ erat sapientior om̃ibꝰ
pecorib t̾̃re. dicit aũ pliniꝰ si credit᷑ qd̾ ser¬
pentis caput etiã si cũ duob euaserit digitiᷤ.
nichilominꝰ uiuit. uñ ꝙ totũ corpꝰ obicit ꝓ
capite ferientib. Anguib uniu̾sis hebes tiisꝰ

Expanded text:
veneno percutitur, primum obstupescit, et postea, veneno percutitur, primum obstupescit, et postea, ubi in illo calefactum ipsum virus exarserit, statim hominem extinguit. Venenum autem dictum, eo quod per venas vadit; infusa enim pestis eius per venas vegetatione corporis aucta discurrit et animam exigit. Unde non posse venenum nocere, nisi hominis tetigerit sanguinem. Lucanus9, 614: Noxia serpentium est admixto sanguine pestis. Omne autem venenum frigidum est, et ideo anima, quae ignea est, fugit venenum frigidum. In naturalibus bonis, nabilibus animantibus videmus esse communia, vivacitate quadam sensus serpens excellit. 43. Unde et legitur in Genesi: Serpens autem erat sapientior omnibus pecoribus terrae. Dicit autem Plinius si creditur quod serpentis caput, etiam si cum duobus evaserit digitis, nihilominus vivit. Unde et totum corpus objicit pro capite ferientibus. 44. Anguibus universis hebes visus
Abbreviated transcription (Latin):
dit. qͥ etiã si uł in puteũ eadat. uis uenen
etꝰ potantis int̾ficit. ita ꝯtͣ incendia repu¬
gnans ignes sola animaliũ extinguit .i¬
uit enĩ in mediis fłamis sine dolore ⁊ ꝯsũpti
intrat in foram̃ parietis aspicientis tͣ orien¬
tẽ. ꝙ orto sole intendit. ꝙ illuminat᷑. Stellio
de colore. inditũ nom̃ habet. ẽ enĩ t̾gore pi¬
ctus. lucentib guitis in mod̾u stellarũ. de
ꝯtrariꝰ traditur. ut uiso eo pauorẽ his afferat.
ꝙ torporẽ. St ꝙ alia serpentiũ genera ut ad¬
modite. elefantie. camedracontes. postremo
qͣntus nominũ tuntus mortium numerus.¬
Om̃s aũ serpentes natura sui frigidi st̃. nec ꝑ-¬
nocte nocent. torpent enĩ noctis algore. ꝙ
merito. qr frigidi st̃ nocturno rore. in se enĩ
adducunt uaporẽ corꝑis frigidȩ pestes.⁊ na¬
tura gelide. uñ ꝙ hieme in nodis torpent. es¬
tate soluunt᷑. inde ẽ qd du qͥcũq serpentiũ

Expanded text:
idit, quin etiam si vel in puteum cadat, vis veneni idit, quin etiam si vel in puteum cadat, vis veneni ejus potantes interficit. Ista contra incendia repugnans, ignes sola animalium exstinguit. Vivit enim in mediis flammis sine dolore et consumpet intrat in foramen parietis aspicientis contra Orientem, et orto sole intendit, et illuminatur. 38. Stellio, de colore inditum nomen habet. Est enim tergore pictus lucentibus guttis in modum stellarum. De contrarius dicitur, ut viso eo pavorem his afferat scorpiones . Sunt et alia serpentium genera, ut admoditae, elefantiae, camedracontes. Postremo quantus nominum, tOmnes autem serpentes natura sua frigidae sunt; nec peus die quam nocte nocent. Torpent enim noctis algore, et merito, quia frigidae sunt nocturno rore. In se enim adducunt vaporem corporis gelidi pestes et natura frigidae; unde et hieme in nodos torpent, aestate solvuntur. Inde est quod dum quicumque serpentium
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ sirene uocant᷑. q̃ plꝰ curr̃t ab eqͥs. s etiã.
morsũ ante mors insequat᷑ ꝙͣ dolor. Obites¬
dicta qd̾ colorẽ arene habeat. de qͤ poeta ꝙgͥ
pens tante exiguitatis fert᷑. ut cũ calcatur
ñ uideat᷑. cuiꝰ uenenũ ante extinguit qͥ
sentiat᷑. ut facies p̾uenta morte nec tͥsticã
retro dipsaᷤ calcata momordit. uix dolor aut
sensꝰ dentis fuit. Salpiea serpens ẽ q̃ ñ uidit
Centupeda a multitudine pedii dicta. lae¬
tus reptile genꝰ ẽ uocatꝰ ita. qd̾ brachia habe¬
at. Genera lacertoꝵ plura. ut botrax. sala¬
mandra. saura. stellio. Botraca dicta qd̃ rane
habeat faciẽ. nã greci rana botrac̃a uocant.
Salamandra uocata qd̃ ꝯtͣ incendia ualeat
cuiꝰ int̾ oĩa uenenata uis ẽ maxima. cȩta
enĩ singulos feruint. hȩc plurimos parit̾
inti̾mit. nã si & arbori irrepserit. oĩa po¬
ma inficit ueneno. ꝙ eos qui ederint oca¬

Expanded text:
quae sirenae vocantur, quae plus currunt ab equis, sed etiam quae sirenae vocantur, quae plus currunt ab equis, sed etiam morsum ante mors insequatur quam dolor. dicta, quod colorem arenae habeat. De qua poetaLucapens tantae exiguitatis fertur ut cum calcatur, non videatur. Cuius venenum ante extinguit quam sentiatur, ut facies praeventa morte nec tristitiaretro dipsas calcata momordit: vix dolor aut sensus dentis fuit. Salpuga serpens est quae non viCentupeda a multitudine pedum dicta. Lacertus reptile genus est, vocatus ita quod brachia habeat. Genera lacertorum plura: ut botrax, salamandra, saura, stellio. Botrax dicta, quod ranae habeat faciem; nam Graeci ranam βάτραχον vocant. Salamandra vocata, quod contra incendia valeat. cujus inter omnia venena vis maxima est. Caetera enim singulos feriunt: haec plurimos pariter interimit; nam si arbori irrepserit, omnia poma inficit veneno, et eos qui ederint occ
Abbreviated transcription (Latin):
cũ fuisse euomentẽ aquas uastantes uicinã
ciuitatẽ. in qͦ uno meatu elauso multi e¬
rũpebant. qd̾ hercules uidens loca ipsa ex
aqua dicta ẽ. Chelidros serpens qͥ ꝙ cersidroᷤ¬
quã sic macer describit. seu terga expi¬
rant spumantia uirus. seu t̾ra fumat qͣ
fumante chelidri. semꝑ aũ hic directus
ambulat. nã si torserit se dũ currit. statĩ
crepat. Rinatrix serpens aquã ueneno
inficiens. in qͦcũq enĩ fonte fuerit. eũ ue¬
lator aque. Cencris serpens inflexuosa q̃
recto lapsurus limite ceneris. Parias serpes
care parias. Doas anguis italie imm̃sa mo¬
le. ꝑsequit᷑ greges arm̃toꝵ. ꝙ bubalos. splui¬
rimo lacte riguis se uberib innectit. & su¬
gens int̾imit. atq inde a boũ depopulat¬
in arborib ꝙ dũ aliqd̃ animal obuiũ fuerit
iactant se suꝑ eũ ꝙ ꝑimunt. uñ iaculi di¬
ct st̃. In arabia aũ serpentes albi st̃ cũ alis

Expanded text:
cum fuisse euomentem aquas, uicinam uastantem cum fuisse euomentem aquas, uicinam uastantem ciuitatem. In quo uno meatu clauso multi erumpebant, quod Hercules uidens multa loca inaqua dicta est. Chelydros serpens, qui et chersydrosit: quam sic Macer describit 8: Seu terga expirant spumantia virus, seu terra fumat, qua fumante chelydri. Semper autem directus ambulat; nam si torserit se, dum currit, statim crepat. Natrix serpens aquam veneno inficiens; in quocumque enim fonte fuerit, eum velator aquae. Cenchris serpens inflexuosa, quae recto lapsurus limite cenchris. Parias serpens care parias. Boas, anguis Italiae inmensa mole, persequitur greges armentorum et bubalos, et plurimo lacte riguis se uberibus innectit et sugens interimit, atque inde a boum depopulatiin arboribus, et dum aliquod animal obvium fuerit, iactant se super eum et perimunt; unde et iaculi dicti sunt. In Arabia autem sunt serpentes cum alis,
Abbreviated transcription (Latin):
qd̃ tanta p̾fulget tergiuarietate ut no¬
tarũ gr̾ã aspicientes se retardet. ꝙ qr rep¬
tando pigrior ẽ. qͦs assequi ñ ualet mira¬
culo sui stupentes capit. tantiqferuo¬
ris ẽ. ut etiã hiemis tp̃re exuuias corꝑis
feruentis exponat. de quo lucanꝰ ꝯscitalis
suas. Ampbibena dicta eo qd duo capita
habeat. unũ in loco suo alterũ in cauda.
currens ex utroq capite. tactu corꝑis eii¬
culato. hec sola serpentiũ frigori se com¬
mittit. p̾ma om̃iũ ꝓcedens. de qua idem
lucanꝰ. & grauis ingeminũ uiergens caput
amphibena cuiꝰ ocul lucent ueluti lucernȩ
Enidris colubra in aqua uiuens. greci enĩ
tilis. a qͦ icti obturgescunt. cuiꝰ qͥd̾a mor¬
bũ boam dicunt. eo qd̃ fimo bouis remediet᷑.
dra draco multoꝵ capitũ qͣlis fuit in ler¬
na palude ꝓuintie archadie. hec latine
excedra dr. qd̾ uno ceso tria capita excres¬
cebant. s hoc fabulosũ ẽ. nã ostat idram lo¬

Expanded text:
quod tanta praefulget tergi varietate ut noquod tanta praefulget tergi varietate ut notarum gratia aspicientes retardet; et quia reptando pigrior est, quos adsequi non valet, miraculo sui stupentes capit. Tanti autem fervoris est ut etiam hiemis tempore exuvias corporis ferventis exponat. De quo Lucanus9, 717: Etsuas. Amphisbaena dicta, eo quod duo capita habeat, unum in loco suo, alterum in cauda, currens ex utroque capite, tractu corporis circulato. Haec sola serpentium frigori se committit, prima omnium procedens. De qua idem Lucanus9, 719: Et gravis in geminum vergens caput amphisbaena. Cuius oculi lucent veluti lucernae. Enhydris colubra in aqua vivens; Graeci enim rpens, a quo icti obturgescunt; cuius quidam morbum boam dicunt, eo quod fimo bovis remedietur. Hydra draco multorum capitum, qualis fuit in Lerna palude provinciae Arcadiae. Haec Latine excetra dicitur, quod uno caeso tria capita excrescebant. Sed hoc fabulosum est; nam constat Hydram lo
Abbreviated transcription (Latin):
tantẽ. Dipsa aũ genꝰ ẽ aspidis. q̃ latine si¬
tula dr. qr quẽ momorderit. siti perit.
pnalis genꝰ aspidis dicta qd̃ somno necat.
hanc sͥ cleopatra apposuit. & ita morte qͣi
somno soluta ẽ. Fmorrois aspis nuncupatꝰ
qd̾ sanguinẽ sudet qͥ ab eo morsus fuerit
Orester aspis semꝑore patenti ꝙ uaporanti
ꝑcusserit distendit᷑. enormiq corpulentia
necat᷑. extuberatũ enĩ putredo sequit᷑.
pectabificus aspis qͥ dũ momorderit ho¬
minẽ statĩ eũ ꝯsumit. ita ut liquefiat totꝰ
in ore serpentis. Cerastes serpens dictꝰ eo
qd̃ in capite cornua habet similia arietũ
l quadrigemina cormeula qͥx ostenta¬
tione ueluti esca illiciens⁊ sollieitans aĩa¬
lia ꝑmiit. totũ enĩ corpꝰ regit arenis nec
ullũ indiciũ sui p̾bet nͥ ex ea parte qua
inuitatas aues uł animalia capit. ẽ aũ
flexuosus płꝰꝙͣ alii serpentes ita. ut spiña
ñ habere uideat᷑. Scitalis serpens uocata

Expanded text:
tatorem. Dipsas genus est aspidis, quae Latine sitatorem. Dipsas genus est aspidis, quae Latine situla dicitur, quia quem momorderit, siti perit. Hypnalis, genus est aspidis dicta, quod somno necat: hanc sibi Cleopatra apposuisomno soluta est. Haemorrhois aspis nuncupatus quod sanguinem sudet qui ab eo morsus fuerit,α dicitur. Prester aspis semper ore patenti et vaporanti percusserit distenditur, enormique corpulentia necatur; extuberatum enim putredo sequitur. Seps, tabificus aspis, qui dum momorderit hominem, statim eum consumit, ita ut liquefiat totus in ore serpentis. Cerastes serpens dictus, eo quod in capite cornua habeat similia arietum; li quadrigemina cornicula, quorum ostentatione, veluti esca, inlice sollicitata animalia perimit. Totum enim corpus tegit arenis, nec ullum indicium sui praebet, nisi ex ea parte qua invitatas aves vel animalia capit. Est autem flexuosus plus quam alii serpentes, ita ut spinam non habere videatur. Scytale serpens vocata,
Abbreviated transcription (Latin):
arentia queq sectant᷑. ꝙ ptꝰꝙͣ ad aqͦs uene¬
rint. ydrophobas ꝙ lymphaticos faciunt.
Sibilus idem ẽ. qͥ ꝙ regulꝰ. sibilo enĩ occidit
anteꝙͣ mordeat uł exurat. Uipera dicta qd̾
ui pariat. nã & cũ uenter eiꝰ ad partũ in¬
tumuerit. catuli ñ expectantes maturã
rũpunt cũ matris interitu. lucanꝰ uꝑes
coeunt. abrupto corꝑe nodi. fert᷑ aũ qd̃ maᷤᷤ¬
culꝰ ore inserto uiꝑe sem̃ exspriat. illa aũ
ex uoluptate libidinis in rabiem uersa. caput
maris ore receptũ p̾cidit. ita fit ut parens
nena immittit ꝙ spargit. ios enĩ greci ue¬
nenũ dicunt. ꝙ inde aspis. qd̃ morsu uene¬
nato int̾imat. huiꝰ diu̾sa genera & species
ꝙ dispares effectꝰ ad noscendũ. fertur aũ
aspis eũ ceꝑit pat incantatorẽ qͥ eã qͥb̾dã
carminib ꝓpͥiis euocat. ut eã de cauerna
ꝓducat. illa cũ exire noluerit. una aurẽ in
uoces illas magicas ñ audienᷤᷤ ñ exit ad ĩcan¬

Expanded text:
arentia quaeque sectantur, et postquam ad aquas venerint, ὑδροφόβους et lymphaticos faciunt. Sibilus idem est qui et regulus. Sibilo enim occidit, antequam mordeat vel exurat. Vipera dicta, quod vi pariat. Nam et cum venter eius ad partum ingemuerit, catuli non expectantes maturam xeunt pulli cum matris interitu: Lucanus coeunt abrupto corpore nodi. Fertur autem, quod masculus ore inserto viperae semen exspuat, illa autem ex voluptate libidinis in rabiem versa, caput maris ore receptum praecidat, et ita fit ut parens nena immittit et spargit: ios enim Graece venenum dicitur et inde aspis quia morsu venenato interimit. Huius diversa genera et species et dispares effectus ad nocendum: fertur autem aspis cum coeperit pati incantatorem, qui eam in quibusdam carminibus propriis evocaproducat; illa cum exire noluerit, unam aurem inperit; atque ita voces illas magicas non audiens, non exit ad incan
Abbreviated transcription (Latin):
adiuncto significat librã. RU. kappa grecum
Ro. Si uͦ .o. latinũ habuerit adiunctũ eminam
demonstrat. ꝙͣ greci cotylen uocant. e. gre¬
cũ si acceꝑit iunctũ .s. latinũ. significat sexta¬
riũ. Eo. si .o. latinũ adiunctũ. indieat aci¬
tabulũ qd̃ greci oxifalon uocant. grecũ.
suposito .ii. latino. significat mnã. A.L latinũ
in fine habens lauta grecũ. significat talentũ.
A grecũ in dextro brachio suꝑiori .o. littera
ꝯiuncta. cenix ẽ.¬

Expanded text:
adjecto, significat libram. 5. Κυ. Kappa Graecum adjecto, significat libram. 5. Κυ. Kappa Graecum KO. Si vero O Latinum habuerit adiunctum, eminam demonstrat, quam Graeci cotylen vocant. ξε. Xi Graecum si acceperit iunctum E Latinam, significat sextarium. ξο. Si O Latinum adiunctum, indicat acitabulum, quod Graeci oxifalon vocant. . My Graecum superposito N Latinum significat mina. TΛ. T Latinum in fine habens Labda Graecum significat talentum. Xo. Chi Graecum in dextro brachio superiori O littera coniuncta cenix est
Abbreviated transcription (Latin):
plerisq ignota st̃. & inde errorẽ legentib
faciunt. Quappt̃ formas eoꝵ & caracteres ut a
ueterib signata st̃. subiciamꝰ. E. littera signifi¬
eat dimidiũ obolũ.. Hirgula ȩqualit᷑ iaceis
ce porrecta. simplicit̾ significat obolũ. S. Gemi¬
nata uirgula duo oboli st̃. T.latinũ significat
obolos tres. F. latinũ significat obolos qͣtuor. E.
latinũ demonstrat obolos qͥnq. Oboli uͦ sex ꝓꝑt̾ea
caracterẽ ñ habent. eo qd in una dragma sex ue¬
niunt. qd̃ ẽ pondꝰ denarii argenti. H. littera si¬
gnificat siliquas octo. id ẽ tremissẽ. N. latinum
significat nũmisma grecũ. id ẽ soliłu. H. Iota
adiuncta beta significat dimidiũ solid̃u.
y irgule duȩ ex uno angulo a leua in dexterã
se diuidentes. significant dragmã ꝙͣ etiã ol
cen appellant. NT.latinũ adiuncto gãma
greco significat semiuntiã. To. Gama aũ gre¬
ce lutere o latinũ in fine adiunctũ significat
unciã. Alauta grecũ ꝑ mediũ sui .i. latino

Expanded text:
plerisque ignota sunt, et inde errorem legentibus faciunt. Quapropter formas eorum et characteres, ut a veteribus signata sunt, subiciamus. Z littera significat dimidium obolum. — Virgula aequaliter iacens et porrecta simpliciter significat obolum. = Geminata virgula duo oboli sunt. T Latinum significat obolos tres. F Latinum significat obolos quattuor. E Latinum demonstrat obolos quinque. Oboli vero sex propterea characterem non habent, eo quod in una dragma sex veniant, quod est pondus denarii argenti. H Eta littera significat siliquas octo, id est tremissem. N Latinum significat nomisma Graecum, id est solidum. IB. Iota adiuncta Beta significat dimidium solidum. < Virgulae duae ex uno angulo a laeva in dexteram se dividentes significant dragmam, quam etiam cen appellant. N N Latinum adjunctum gamma Graeco significat semiunciam. Gamma autem Graecae litterae o Latinum in fine adjunctum significat unciam. Lambda Graecum per medium sui, i Latino
Abbreviated transcription (Latin):
aũ lancea qd̃ equa lance id ẽ eqͣli amento pon¬
derata uibrat᷑. Amentũ uinculũ ẽ iaculoꝵ ha¬
stiliũ qd̃ mediis hastis aptat᷑. & inde amentũ
qd̾ media hasta religat᷑ ut iaculet᷑. Claua ẽ ba
cłs q̃lis fuit herculis. & dicta qd̃ clauis sit ferre¬
is. inuicẽ religata. &e ẽ cubito & semis facta in
longitudine. hec & eatheia ꝙͣ oratiꝰ eaiam dic̃.
ẽ enĩ genꝰ gallici teli ex materia ꝗͣ maxime
lenta q̃ iactu qͥdẽ ñ longe ꝓpt̾ grauitatẽ euo¬
lat. s qͦ ꝑuenit ui nimia ꝯfringit. qd̃ si ab arti¬
quere catheias. uñ ce eos hispani &e galli teuto¬
nas uocant. falarica ẽ telũ ingens torno fac
plũbo in modũ spere. in ipsa rotunditate dr
etiã &e ignẽ habere affixũ. hoc aũ telo pugnat᷑
lis. ꝯsulis ante falas delfinoꝵq colũpnaᷤ. Afaliᷤ
gͥ dicta ẽ falarica. sic̃ a muro muralis. sane fa¬

Expanded text:
autem lancea quod aequa lance, id est aequali amento, ponautem lancea quod aequa lance, id est aequali amento, ponderata vibratur. Amentum vinculum est iaculorum hastilium qui mediis hastis aptatur: et inde amentum quod media hasta religatur ut iaculetur. Clava est qualis fuit Herculis, dicta quod sit clavis ferreis invicem religata; et est cubito semis facta in longitudine. Haec et cateia, quam Horatius caiam dicit. Est enim genus Gallici teli ex materia quam maxime lenta, quae iacta quidem non longe propter gravitatem evolat, sed quo pervenit, vi nimia perfringit; quod si ab artiquere cateias. Unde et eos Hispani et Galli tautanos vocant. Falarica est telum plumbo in modum spere; in ipsa summitate dicitur etiam ignem habere affixum; hoc , 589: Consulis ante falas delphinorumque columnas. A falis igitur dicta est falarica, sicut a muro muralis. Sane fa
Abbreviated transcription (Latin):
caude hirundinee format᷑. uñ s celidoniacꝰ aͥt
Sica a secando dicta. ẽ enĩ breuis gladiꝰ qͦ maxi¬
me utunt᷑ qͥ ap̃ italos latrocinia exercent a
ex acie recta ꝓcurrit unꝰ ad id corrigendim
tumꝙ a pugnante responsũ ẽ. sica hac pugnaa¬
& inde sice nom̃ datũ ẽ. Secuires signa st̾. qͥ ant
ꝯsules ferebant᷑. qs hispani ab usu francoꝵ ps
dernationẽ franciseas uocant he dieunt b¬
ne aut usum ꝑderet belli. aut uacans aspec¬
tum amitteret gladiatoꝵ.u. De hastis.
asta ẽ contus eũ ferro. cuiꝰ diminutiuum
facit hastilia. Nom̃ aũ hasta ab astu folii¬
sũpsit. uñ &e astutia. Contus ferrũ ñ habet.
tus. ẽ enĩ contꝰ acuta rotunditas. Trudes amen¬
ta st̃. cũ lunato ferro. ꝗ̃ greci aplustria dicuit:
uenatui habilia. uł qi uenientẽ excipiunt qͦi
excipiabilia. excipiunt enĩ apros. expectantꝙ
leones. ĩtimunt ursoᷤ sit tantũ firma manus.

Expanded text:
caudae hirundineae formatur; unde et chelidoniacus dicitur. caudae hirundineae formatur; unde et chelidoniacus dicitur. Sica a secando dicta. Est enim gladius brevis quo maxime utuntur qui apud Italos latrocinia exercent; a ex acie recta, procucurrit unus ad id corrigendum; tumque a pugnante responsum est: Sic ha pugnabo. Inde sicae nomen datum.' Secures signa sunt quae ante consules ferebantur; quas Hispani ab usu Francorum per derivationem Franciscas vocant. Ea ne aut usum perderent belli, aut vacans aspectum amitteret gladiorum. De hastis . Hasta est contus cum ferro; cuius diminutivum facit hastilia. Nomen autem hasta ab astu sumpsit; unde et astutia. Contum ferrum non habet, tum: est enim conum acuta rotunditas. Trudes amites sunt cum lunato ferro, quae Graeci aplustria dicunt. venatui abilia, vel quia venientem excipiunt, quasi excipiabula. Excipiunt enim apros expectantque leones, intrant ursos, sit tantum firma manus
Abbreviated transcription (Latin):
appellatꝰ gladiꝰ qd̾ gułã diuidit. id ẽ ceruice see
Ad hoc enĩ pͥmũ ẽ factꝰ nã cȩta m̃bra securib̃mgi
dunt᷑. collũ gladio tantũ. acies aũ gladii abati¬
mine dicta. Capulꝰ uocatꝰ uł qi caput ẽ glads
uł qr ibi capit᷑ ut teneat᷑. nã alias acies ferni
sinit tenere. Mucro ñ tantũ gladii ẽ. s e cuil¬
bet teli acumen. dictũ a longitudine. nã mati
greci longũ uocant. hinc & machera. Machea
sic̃ ferram̃tũ. sic framea dĩ. ac ꝓinde om̃ĩs glads
spatã latine autumant dictã. eo qd̾ spatiosit
id ẽ lata & ampla. uñ e spatula in pecoribus
Senuspaciũ gladiꝰ ẽ a media spatȩ longitudiit
appellatũ. ñ ut imprudens uulgꝰ dicit. sine
spacio dũ sagitta uelocior sit. Pugio a pũgali
& tͣnssigendo uocatꝰ. ẽ enĩ gladiꝰ paruus aebes
acutꝰ. lateri adherens. idem & clunabulũ dic̃it
qd̾ religet᷑ ad clunẽ. Celodoniacꝰ gladiꝰ ferrũi
latũ. cuꝰ duplex ẽ muero ac bifurcus in modu̾

Expanded text:
appellatus gladius, quod gulam dividit, id est, cervicem secat. Ad hoc enim primum est factus; nam caetera membra securibus magis caeduntur, collum gladio tantum. 2. Acies autem gladii ab acumine dicta. Capulus vocatur, vel quia caput est gladii, vel quia ibi capitur, ut teneatur. Nam alias acies ferri non sinit. Mucro non tantum gladii est, sed et cujuslibet teli acumen; dictus a longitudine. Nam μακρον Graeci longum vocant; hinc et machaera. Machaera sicut ferramentum, sic framea dicitur; ac proinde omnis gladLatine autumant dictam, eo quod spatiosa sit, id est lata et ampla. Unde et spatula in pecoribusSemispathium gladius a media spatae longitudine appellatus: non ut imprudens vulgus dicit: sine spatio, dum sagitta velocior sit. Pugio a pungendo et transfigendo vocatus: est enim gladius parvus et bis acutus, lateri adhaerens. Item et clunabuluquod religetur ad clunem. Chelidoniacus gladius ferrum est latum, cuius duplex mucro ac bifurcus in modum
Abbreviated transcription (Latin):
bune uulgo brachilem qͣi brachiałe dicuint.
cuictor iũ ait uõeatũ qd̾ ut dic̃tũ ẽ sub brae¬
ebuss dueti. alarii sinũ ambit. atꝙ hine inide
sueesugit. fascia ẽ qua tegit᷑ pectꝰ ⁊papille eẽ¬
pͥmuntur. atꝙ crispanti cingulo angustĩ pe.¬
e artatur. &e dicta fascia qd̾ in modũ fascicu¬
li corpꝰ alligat. hine ⁊ fasciole qͥb uulna colb¬
gant᷑. Vuta dicta qd ea pectꝰ uieit. instar
uitis ligantis. limbus ẽ ꝙͣ nos ornaturã di¬
cimꝰ. fasciola ẽ q̃ ambit extremitatẽ uestiẽr
ant ex filis. aut ex auro ꝯtexta. assũptaꝙ ex.

Expanded text:
Hunc vulgo brachilem, quasi brachialem, dicunt, Hunc vulgo brachilem, quasi brachialem, dicunt, cinctorium autem vocatum quod, ut dictum est, sub brachiis ductum alarum sinum ambit atque hinc inde subcingit. Fascia est qua tegitur pectus et papillae conprimuntur, atque crispanti cingulo angustius pectus artatur: et dicta fascia quod in modum fasciculi corpus alligat. Hinc et fasciolae, quibus vulnera conligantur. Vitta dicta quod ea pectus vincitur instar vitis ligantis. Limbus est quam nos ornaturam dicimus. Fasciola est quae ambit extremitatem vestium, aut ex filis, aut ex auro
Abbreviated transcription (Latin):
monstrandã legionis militaris sũmã. id ẽ sex
miliũ sexcentoꝵ. ex qͦ numero &e ipsi ꝯsistunt. u̾n
& baltheus dr. ñ tantũ qd̃ cingit᷑. s etiã a qͦ ar¬
ma dependent. Zona grecũ ẽ ꝙͣ illi zonarĩ
nos cingulũ nominamꝰ. Strophiũ ẽ cingulũ
aureũ cũ gẽmis. de qͦ ait cinna. strophio lactan¬
tis cincta papilla s prudentiꝰ nom̃ hoc gemine
strophio illigata ẽ. Limus ẽ cinctꝰ quẽ publici
habebant serui. & dictꝰ limꝰ qr tͣnsuersas habet
purpuras idẽ limas. Caltulũ cinguli genꝰ a
coacto loro dictũ. fibula grecũ ẽ ꝙͣ illi fiblm
dicunt. qd̃ ligat. subfibulũ subligaculum.
Redimiculũ ẽ qd̾ einctoriũ siue bracile nomi¬
namꝰ. qd̃ descendens ꝑceruicẽ ce a lateribꝰ colli
diuisũ utrarũq alarũ sinus ambit. atq hinc
inde subcingit. ut ostringens latitudinẽ ues¬
tiũ corpꝰ ꝯtrahat atq ꝯiungendo cõponat.

Expanded text:
monstrandam legionis militaris summam, id est, sex monstrandam legionis militaris summam, id est, sex millium sexcentorum, ex quo numero et ipsi consistunt. Unde et balteus dicitur non tantum quod cingitur, sed etiam a quo arma dependent. 3. Zona Graecum est, quam illi ζωνάριον, nos cingulum nuncupamus. Strophium est cingulum aureum cum gemmis, de quo ait Cinna: Strophio lactentes cincta papillas. Et Prudentius: Nomen hoc gemmae strophio illiga tum est. 4. Limus est cinctus quem publici habebant servi. Et dictus limus, quia transversas habet purpuras, id est, limas. Caltulum, cinguli 479 genus a coacto loro dictum. Fibula Graecum est, quam illi φιβλὴν dicunt, quod ligat. Suffibulum, subligaculum. 5. Redimiculum est quod succinctorium, sive brachile nuncupamus, quod descendens per cervicem et a lateribus colli divisum, utrumque alarum sinus ambit atque hinc inde subcingit, ut constringens latitudinem vestiat corpus, contrahat atque coniungendo conponat.
Abbreviated transcription (Latin):
cm in seuectute dios anulos habuit. causã
pferens qs peeunua ei imensa creruss. Nul¬
a etia tomianoꝵ ꝓ gratitate anusii gestare
u digito abstinaiert. fẽmine ñ use antilis. nͥ
o uegini spõisus miserat. neꝙ ampliꝰ ꝙͣ bino̾
anulos aureos in digitis habere solebant. at
nẽ pͥ auro nullũ feminis leue ẽ atꝙ immius
mbrũ. Int̃ genera antiloꝵ sẽ unguł: samotra¬
qr sic̃ ungula carni ita gẽma anuli auro accm¬
git᷑ Samotrachiꝰ aureꝰ qͥdẽ. s capitulo ferreo
⁊loco ita uocatꝰ. Tinius purus ẽ pͥmũ in bi¬
thina fabricatꝰ. ꝙͣ olim tinam uocabant. flaceꝰ.
mͥ flaece. nec nitentes ꝑ candida margarita q̃ro.
nec qͦs tinica lima ꝑpoliuit anulos. nec iaspios
mũ cingulũ. nã a cincto ꝑdiminutionẽ cin¬
gulũ nominatũ. Cincto aũ iuuenes in exerci¬
tatione cãpestri uerecunda uelabant. uñ ce
cãpestres dicebant᷑. Baltheũ cingulũ milita¬
re ẽ dictũ ꝓpt̃ qd̃ ex eo signa dependent ad de

Expanded text:
 causam praeferens, quod pecunia ei immensa crevisset. Multi etiam Romanorum pro gravitate annulum gestare in digito abstinuerunt. Feminae non usae annulis, nisi quos virgini sponsus miserat, neque amplius quam binos annulos aureos in digitis habere solebant. At nunc prae auro nullum feminis leve est atque immune membrum. 5. Inter genera annulorum sunt: ungulus, samothraquia, sicut ungula carni, ita gemma anuli auro adcingitur. Samothracius aureus quidem, sed capitulo ferreo; a loco ita vocatus. Thynius purus est, primum in Bithynia fabricatus, quam olim Thyniam vocabant. Flaccus mihi, Flacce, nec nitentes nec percandida margarita quaero, nec quos Tunnica lima perpolivit anellos nec iaspios ma cingulum; nam a cinctu per diminutionem cingulum nominatum. Cinctu autem iuvenes in exercitatione campestri verecunda velabant; unde et campestris dicebatur. Balteum cingulum militare e
Abbreviated transcription (French):
łtholomeus ann̾ .xl. ¶achabeoꝵ
liber primꝰ inchoat.
¶hila delphus ami̾. xxxuiii.Lxx.
Euergetes ann̾ .xxui. Ihe sapientiȩ
librũ scripsit.
Thilopater ann̾ .xuii. ¶achabeoꝵ¬

Expanded text:
lius annis XL. Machabeorum liber primus inchoavit. Filadelphus annis XXXVIII. LXX Euergetes annis XXVI. Iesus Sapientiae librum composuit. Philopater annis XVII. Machabeo
Abbreviated transcription (Latin):
pugna multa st̃ p̃lia. Aliud ẽ enĩ in cornib ali¬
ud inmedia. aliud in extrema acie gerit᷑. Bellũ
ꝓ ẽ totũ. pugna uniꝰ diei. p̃liũ parspugne ẽ. Bel¬
lũ antea duellũ uocatũ. eo qd duȩ sint dimican¬
tiũ partes. uł qd̾ alterũ faciat uictorẽ. & alte.¬
rũ uictũ. ptꝰ ea mutata & detracta littera dic̃¬
tũ ẽ bellũ. Bellũ alii ꝑ antifrasim putant di¬
ctũ. eo qd sit horridũ. uñ illud. horrida bella.
cũ bellũ ꝯtͣ sit pessimũ. Prelia dicunt᷑ ab inpͥ
Pugna uocata eo qd mitio usus fuiss in bello pu
gnis ꝯtendere. uł qd̾ pͥmo bellũ pugnis incipie
pax. Pacis uocabulũ uidet᷑ a pacto sumptum.
Postĩ aũ par accipit᷑. fedus pͥmũ initur. fedꝰ ẽ
par. q̃ fit int̾ dimicantes. uł a fide uł a ficia
lib id ẽ sacerdotib dictũ. ꝑ ipsos enĩ fiebant
fȩdera. sic̃ ꝑ seculares bella. Alii federa dicta

Expanded text:
m in una pugna multa sunt praelia: aliud enim in cornibm in una pugna multa sunt praelia: aliud enim in cornibus, aliud in extrema acie geritur. Bellum igitur est totum, pugna unius diei, praelium pars pugnae est. Bellum antea duellum vocatum, eo quod duae sint tium, vel quod alterum faciat victorem, alterum victum. Postea, mutata et detracta littera, dictum est bellum. Alii per antiphrasin putant dictum, 373 quod sit horridum, unde illud, horrida bella, cum bellum contra sit pessimum. 10. Praelia dicuntur a premePugna vocata, eo quod mitio usus fuisset in gnis contendere, vel quia primo bellum pugnis incipiebpax. Pacis vocabulum videtur a pacto sumptum. Posterius autem pax accipitur, foedus primum initur. Foedus est pax quae fit inter dimicantes, vel a fide, vel a fetialibus, id est sacerdotibus dictum, per ipsos enim fiebant federa, sicut per seculares bella. Alii federa dicta esse
Abbreviated transcription (Latin):
ceruix cesa parentis cederet. Bella itaqdi
tur int̾na. & ext̃na. seruilia. socialia pirai¬
ca. nã piratica bella st̃ sparsa latronũ pni
ria in mioparonib leuib & fugacib ñ soluin¬
uib cõmeatꝰ. s etiã insulas ꝓuintiasꝙ uate¬
onẽ ꝙͣ t̃ra. mariꝙ diu egerat. mira celerita¬
te cõp̾ssit. ac suꝑauit. Sic̃ aũ bellũ uocati
qd̾ ꝯtͣ hostes agit᷑. ita tumultꝰ qͥ eiuili sedmu¬
ne ꝯectat᷑. nã sedicio ẽ dissensio einiũ dicti
qd̃ seorsũ alii ad alios eunt. Alii existimañ
dissensionẽ animoꝵ seditionẽ uocari qͦgr
ci diastasin uoeant. Quo aũ differat. utrũꝙ
cicero docet: potest enĩ inqͥt ẽẽ bellũ. ut tu¬
multꝰ ñ sit. tumultꝰ aũ sine bello eẽ ñ potet
Qd ẽ enĩ aliud tumultꝰ nͥ ꝑturbatio tanta ut
nã in bello uocationes ualent. in tumultuñ
ualent. Differt. aũ bellũ. pugna. e p̃liũ nõ
bellũ uniuersũ dr ut punicũ. huiꝰ partest̃

Expanded text:
cervix caesa parentis cederet. Bella itaque dicuntur interna, externa, servilia, socialia, piratica. Nam piratica bella sunt sparsa latronum per maria mioparonibus levibus et fugacibus, non solum navibus commeatus, sed etiam insulas provinciasqutionem, quam terra marique egerant, mira celeritate compressit, ac superavit. 6. Sicut autem bellum vocatur, quod contra hostes agitur, ita tumultus qui civili seditione concitatur. Nam seditio est dissensio civium, dicta quod seorsum aldissensionem animorum seditionem vocari, quam Graeci diastasin vocant: quoniam autem differant utrumque Cicero docet: « Potest enim, inquit, esse bellum, ut tumultus non sit, tumultus autem sine bello esse non potest. Quid est enim aliud tumultus nisi perturbatio tanta ut nam in bello vacationes valent, in tumultu non valent. Differt autem bellum, pugna et praelium: nam bellum universum dicitur ut Punicum, cujus partes sunt
Abbreviated transcription (Latin):
ex edicto geritur de reb repetitis. ant pi
sandoꝵ hostiũ causa bellũ geri iustũ nillie
potest. & hoc ide tulliꝰ paucis int̾iectis ss¬
dit. nullũ bellũ iustũ habet. ñ denuntiaus
nͥ dictũ. nͥ de repetitis reb. Ciuile bellũse
ciues orta seditio. & ꝯcitati tumultꝰ sc̃ iꝰ
sillam ae mariũ. qͥ bellũ eitule inuiẽẽ m ri
gente ges ser̃t. Plusꝙͣ ciuile bellũ ẽ. ii ñ sai
ciues certant. s &e ꝯgnati. quale actũ ẽ unt̃ i¬
sarẽ &e pompeiũ. qͣndo gener & socer inuic
dimicauert̃. Si qͥdẽ in hac pugna fr̃ eũ fr̃
dimicauit. & pat̾ aduerso filiũ arma portu¬

Expanded text:
ex praedicto geritur de rebus repetitis aut propulsandorum hostium causa bellum geri iustum nullum potest.' Et hoc idem Tullius parvis interiectis subdidit: 'Nullum bellum iustum habetur nisi denuntiatum, nisi dictum, nisi de repetitis rebus.' Civile bellum est inter cives orta seditio et concitati tumultus, sicut inter Syllam et Marium, qui bellum civile invicem in una gente gesserunt. Plus quam civile bellum est ubi non solum cives certant, sed et cognati; quale actum est inter Caesarem et Pompeium, quando gener et socer invicem dimicaverunt. Siquidem in hac pugna frater cum fratre dimicavit, et pater adversus filium arma port
Abbreviated transcription (Latin):
plicio refrenetur nocendi facultas. Legis enĩ
premio aut pena uita moderat humana. Erit
autẽ lex honesta. iusta. possibilis. scdm naturã.
scdm consuerudinẽ patriȩ. loco. temꝑiq con
ueniens necessaria. utilis. manifesta quoq ne
aliquid ꝑ obscuritatem incaptionem contine
at. nullo priuato cominodo. s ꝓ cominun
ciuium utilitate conscripta. xi. De senten
ententia est dictũ imꝑsonale.
ut obsequium amicos ueritas odium
parit. huic si ꝑsona fuerit adiecta. ch¬
rian erit. ita offendit achilles agamenonem
uera dicendo. ut metra fanes ꝓmeruit grãm
methridatis obsequendo. Nam int̾ chran
ce sententiam hoc interest qđ sententia si
dicitur. Unde si sententie ꝑsona adiciat᷑. fit
chrian. si detrahatur. fit sententia.

Expanded text:
plicio, refrenetur nocendi facplicio, refrenetur nocendi facpraemio aut poena vita moderatur humana. Erit autem lex honesta, iusta, possibilis, secundum naturam, secundum consuetudinem veniens, necessaria, utilis, manifesta quoque, ne aliquid per obscuritatem inat, nullo privato commodo, sed pro communi civium utilitate conscripta. CAPUT XI. De sentenententia est dictum impersonale, ut obsequium amicos, veritas odium parit. Huic si rian erit, ita: ‘offendit Achilles Agamennonem vera dicendo’, ‘Metrofanes promeruit gratiam Metridatis obsequendo’. Sic ergo inter crian et sententiam hoc interest, quod sententia ne persona dicitur; unde, si sententie persona adiciatur, fit crian, si detrahatur, fit sententia.
Abbreviated transcription (Latin):
ex est constitutio ppłi quam maiores na¬
tu cum plebibꝰ sanxerunt. Nam qđ rex uł im¬
ꝑator edicit. constitutio uł edictum uocat᷑. Insti¬
tutio equitatis duplex est. nunc in legib munc
in morib. Inter legem autẽ ce mores hoc int̾est
qđ lex scripta est. Mos est uͦ uetustate ꝓbata con¬
suetucdo. siue lex ñ scripta. Nam lex a legendo
uocata quia scripta. mos autẽ longa consuetu¬
tum. qđ ꝓ lege suscipitur. cum deficit lex uel
nec differt scriptura. an ratione consistat.
quando &e legem ratio comm̃dat. Porro si
ratione lex consistat. lex erit omne qđ iam ra¬
tione constiterit duntaxat qđ religiont con¬
gruat qđ discipline conueniat. qđ saluti ra¬
in communi est usu. Omnis autẽ lex aut ꝑ¬
tis petat p̾miũ. aut uetat. ut sacrarum uir¬
ginum nuptias nulli petere liceat. aut punit.
ut qui cedem fecerit. capite plectatur. facte
herceretur audacia. tutaq sit inter imꝓbos
innocentia & in ipsis imꝓbis formidato sup¬

Expanded text:
ex est constitutio populi, quam majores natu cum plebibus sanxerunt. Nam quod rex aut imperator edicit, constitutio vel edictum vocatur. Institutio aequitatis duplex est, nunc in legibus, nunc in moribus. Inter legem autem et mores hoc interest, quod lex scripta est; mos vero est vetustate probata consuetudo, sive, lex non scripta; nam lex a legendo vocata, quia scriptatum, quod per legem suscipitur cum deficit lex. Non differt utrum scriptura an ratione consistat, quando et legem ratio commendat. Porro si ratione lex constat, lex erit omne jam quod ratione constiterit, duntaxat quod religioni congruat, quod disciplinae conveniat, quod saluti s Omnis autem lex aut ptis petat premium, aut verat, ut sacrarum virginum nuptias nulli petere liceat, aut punit, ut qui cedem fecerit, capite plectatur. Eius eerceatur audacia, tutaque sit inter improbos innocentia et in ipsis improbis, formidato sup
Abbreviated transcription (Latin):
iluuiũ dictũ qd̃ aquax elade oĩa q̃ ii¬
dauerit deleat. Primũ diluuiũ extins
spaciũ celi fuit. ac pelagi. cuiꝰ indiciũ hacbis
uidemꝰ in lapidib qͦs in remotis montibu
conchis ꝙ ostreis ocretos sepe etiã cauatos
aqͥs uidere solemꝰ. Scd̾m diluuiũ fuit i
achaia iacob patͥarchȩ ꝙ ogigi tpr̃ib qui
eleusine ꝯditor ciuitatis ꝙ rex fint. nom̃ꝙli
co ꝙ tpr̃i dedit. Terciũ diluuiũ in thessalia
moysi uł amphionis tprib fuit. qͥ tererꝰ pot
es maiorẽ partẽ ꝑploꝵ thessalie abfũpsit
paucis ꝑ refugia montiũ liberatis mari¬
me in monte parnaso. in euiꝰ cireuitu deu¬
calion tẽ regno potiebat᷑. qͥ tc̃ ad seratib
ꝯfugientes susceptos ꝑ gemina parnas u¬
ga fouit ꝙ aluit. a qͦ ꝓptẽa genꝰ hominum
grecoꝵ fabule ex lapidib reparatũ ferunt
ab eo ꝓpt̃ hominũ insitã cordis duriciam
S ꝙ flumina cũ insolitis aucta imbrib ult
ꝯsuetudinẽ uł diuturnitatẽ uł magnitudi¬

Expanded text:
iluvium dictum quod aquarum clade omnia quae inundaverit deleat. Primum diluvium extititspatium caeli fuit ac pelagi. Cuius indicium hactenus videmus in lapidibus quos in remotis montibus conchis et ostreis concretos, saepe etiam cavatos aquis visere solemus. Secundum diluvium fuit in Achaia Iacob patriarchae et Ogygi temporibus, qui Eleusinae conditor et rex fuit, nomenque loco et tempori dedit. Tertium diluvium in Thessalia Moysi vel Amphictyonis temporibus fuit, qui tertius post ies maiorem partem populorum Thessaliae absumpsit paucis per refugia montium liberatis, maxime in monte Parnaso, in cuius circuitu Deucalion tunc regno potiebatur, qui tunc ad se ratibus confugientes susceptos per gemina Parnasi iuga fouit aluitque; a quo propterea genus hominum fabulae ex lapidibus reparatum ferunt ab eo propter hominum insitam cordis duritiam. Sed et flumina cum insolitis aucta imbribus ultra consuetudinem, vel diuturnitatem vel magnitudi
Abbreviated transcription (Latin):
habitat. & inde tnͣsiens migrat. inde. & metatu
collega crassi inforo ꝓiecit materias. ut essent
loca in qͥb expectantes insisterent. q̃ ex noĩe
eiꝰ meniana appellata st̃. hoc ẽ solaria qr patis
soli. Ptꝰ hec alii lapide. alii materia edifican
porticib meniana. & forib ce domibꝰ adiecit
ꝑmanet tabulatoꝵ. Apogeũ ẽ ꝯstructũ sib
t̃ris edificiũ. qd̾ nos antrũ uł speluncã diciꝰ
olariũ. qd̾ soli & auris ꝑateat. qͣlis fuit loc
in qͦ dauid bethsabee lauantẽ aspexit & ada¬
mauit. Cũ iherosolimã antiochus obsideret
hircanꝰ pͥnceps iudeoꝵ reserato dd̃ sepulcro
tria milia auri talenta inde extraxit. exqb
triginta antiocho dedit. ut obsidionẽ reli¬
queret. atq ut facti inuidiã demeret. fertͥ
ex reliqͣ pecunia instituisse pͥmꝰ xenodocha
qͥb aduentũ susciꝑet pauꝑum &e peregͥno
uñ & uocabulũ fũpsit. nã ex greco in latinũ
Ibi aũ egrotantes de plateis colligunt᷑ miso

Expanded text:
iterum inde transiens migrat: inde et metatumcollega Crassi in foro proiecit materias, ut essent loca in quibus spectantes insisterent, quae ex nomine eius Moeniana appellata sunt. Haec et solaria, quia patent soli. Post haec alii lapide, alii materia aedificavere porticibus moeniana, et foribus et domibus adiecerunt. en permanet tabulatorum. Hypogeum est constructum sub terris aedificium, quod nos antrum vel speluncam dicimus. Solarium, quod soli et auris pateat, qualis fuit locus in quo David Bethsabee lavantem aspexit et adamavit. Cum Hierosolymam Antiochus obsideret, Hyrcanus princeps Iudaeorum reserato David sepulcro, tria milia auri talenta inde abstraxit, ex quibus trecenta Antiocho dedit, ut obsidionem relinqueret; atque ut facti invidiam demeret, fertur ex reliqua pecunia instituisse primus xenodochia, quibus adventum susciperet pauperum et peregrinorum; unde et vocabulum sumpsit. Nam ex Graeco in Latinum Ubi autem aegrotantes de plateis colliguntur, νοσ
Abbreviated transcription (Latin):
ad edendũ factũ. Aula domꝰ ẽ regia siue spa¬
tiosũ habitacułu. porticib qͣtuor sclusum.
Atrium magna ẽ edes. siue amplior & spatiosa
domꝰ. & dictũ ẽ atriũ. qd addant᷑ ei tres porticꝰ
extrinsecꝰ. Alii atriũ. qiͣ ab igne & ligno atru¬
um dixert̃. atrum enĩ fit ex fumo. Palacium
a palante pͥncipe archadũ dictũ. in euiꝰ ho¬
nore archades pallantheũ oppidu ostruxer̃t.
& regnũ in ipsiꝰ nomine ꝯditũ palaciũ uo¬
cauert̃. Thalamũ hac ex causa uocatũ fert̃.
Cũ enĩ rapte fuissent a romanis sabine. ex
qͥb cũ una ante alias specie nobilis eũ mag¬
na om̃iũ admuratione rapet᷑. thelamoni
nuptie felicit̾ cesserant. institutũ ẽ ut mõĩbꝰ¬
nuptis thalami nom̃ iteret᷑. E gyptis q sigi¬
sua loca in qͥb nubentes succedunt & incibi¬
thalamũ uocant. Cenaculũ dictũ a cõminusꝰ
uescendi. uñ &e cenobiũ ꝯgregatio. antiqͥ eñ pii¬
lice & in cõmune uescebant᷑. nec ulliꝰ ꝯuuiũ su¬

Expanded text:
ad edendum factum. Aula domus est regia, sive spatiosum habitaculum porticibus quattuor conclusum. Atrium magna aedes est, sive amplior et spatiosa domus; et dictum atrium eo quod addantur ei tres porticus extrinsecus. Alii atrium quasi ab igne et lychno atrum dixerunt; atrum enim fit ex fumo. Palatium a Pallante principe Arcadum dictum, in cuius honore Arcades Pallanteum oppidum construxerunt, et regiam in ipsius nomine conditam Palatium vocaverunt. Thalamum hac ex causa cum rapte fuissent a Romanis Sabine, ex quibus cum una ante alias specie nobilis, cum magna omnium admiratione raperetur, Thalamoni nuptie feliciter cesserant, institutum est ut in omnuptiis Thalami nomen iteretur. Egyptii etiam loca in quibus nubentes succedunt Thalamum nominant. Cenaculum dictum est a communione vescendi, unde et cenobium congregatio. Antiqui enim publice et in communi vescebantur, nec ullius convivium sin
Abbreviated transcription (Latin):
ricthonius aũ qͥ regnauit athenis pͥmꝰ q̃tiu
equos iunxisse fert᷑. sic̃ uirgiliꝰ auctor ẽ dicens i¬
mus ericthoniꝰ currꝰ ce qͣtuor ausus iungere ep
rapidisq rotis insistere uictor. fuit aũ miner¬
ue & uulcani filiꝰ de caduca in t̾rã libidinen¬
fabule fer̃t ꝓereatꝰ. portentũ demonieũ. min
diabolus. qͥ pͥmꝰ iunoni currũ dedicauit. tali
om̃ib equis iniceret᷑. iugo pͥmꝰ ciristenes sicio¬
niꝰ tantũ medios iugauit. eosq singulos exit̾s
parte simplici uinculo applieuit. qͦs g̾ci frat¬
qͦ priꝰ alligabantur.
.x. De equis qͥbꝰ curit

Expanded text:
ricthonius autem, qui regnavit Athenis, primus quatuor equos junxisse fertur, sicut Virgilius auctor est dicens: Primus Ericthonius currus, et quatuor ausus Jungere equos, rapidisque rotis insistere victor. 2. Fuit autem Minervae et Vulcani filifabulae ferunt, procreatus, portentum daemonicum, immo diabolus, qui primus Iunoni currum dedicavit. Tali omnibus equis iniceretur iugo. Primus Clisthenes Sicyonius tantum medios iugavit, eisque singulos ex utraque parte simplici quo prius alligabantur. CAPUT XXXVI. De equis quibus cur
Abbreviated transcription (Latin):
legib &e morib constat. Lex est onstittio spta
Mlos est uetustate ꝓbata consuetudo siue lex
nͦ scripta. nam lex a legendo uocata q scͥpta
qͦddam morib institurũ. quod ꝓ lege susci¬
pitur. cũ deficit lex. Nec differt siͥptura an
ratione consistat. qͣndo ce legem ratio cõmendes
Porro si ratione lex constat. lex erit omne iã¬
qͦd ratione constiterit. dũtaxat qđ religioni
congruat. qđ disciplinȩ cõueniat. quod sa¬
lun ꝓficiat. Uocata autẽ consuetudo. quia
in cõmum est usu.

Expanded text:
legibus et moribus constat. Lex est constitutio scripta; mos est vetustate probata consuetudo, sive lex non scripta. Nam lex a legendo vocata, quia scripta quoddam moribus institutum, quod pro lege suscipitur cum deficit lex. Nec differt scriptura an ratione consistat, quando et legem ratio commendat. Porro si ratione lex constat, lex erit omne quod ratione constiterit, dumtaxat quod religioni congruat quod discipline conveniat, quod saluti proficiat. Vocata autem consuetudo, quia in communi est usu.
Abbreviated transcription (Latin):
putat᷑ si minime fuerit ponderosũ &e maxi¬
me fricabile colore pene purpureo. Calecan¬
tũ dictũ qr calcitis ẽ timũ id ẽ flos. uñ & ap̃
latinos ęris flos appellat᷑. fit aũ nc̃ multis in
regionib. olim in bispanie puteis uł stagnis
ad genꝰ aque habentib. qnͣdo coquebant & in
piscinas lineas fundebant. appendentes suꝑ eas
restes lapillis extentas. qͥb limꝰ in similitudinẽ
qd̾ liquide collectũ. dehinc diffusũ in qͦsdam
botros solidat᷑. fit & in scrobib cauatis. qͦx e la¬
terib decadentes gutte coalescunt. sit &e salis
mͦ ex flagrantissimo sole. adeo aũ ꝯstricte uir¬
tutis ẽ. ut in leonũ & ursoꝵ ora sparsũ tantã
ium habeat ad ꝯstringendu. ut ñ ualeant mor¬

Expanded text:
putatur si minime fuerit ponderosum et maxiputatur si minime fuerit ponderosum et maxime friabile, colore pene purpureo. Chalcantum dictum quia chalcitis est thymum, id est flos; unde et apud Latinos aeris flos appellatur. Fit autem nunc multis in regionibus; olim in Hispaniae puteis vel stagnis id genus aquae habentibus, quam decoquebant et in piscinas ligneas fundebant, adpendentes super eas restes lapillis extentas, quibus limus in similitudinem quod liquide collectum dehinc diffusum in quosdam botros solidatur: fit et in scrobibus cavatis, quorum e lateribus decadentes guttae coalescunt: fit et salis modo ex flagrantissimo sole. Adeo autem constrictae virtutis est ut in leonum et ursorum ora sparsum tantam vim habeat adstringendi ut n
Abbreviated transcription (Latin):
m̃tis enĩ saporẽ dat. excitat auiditatẽ. & appe¬
titũ in om̃ib cibis fac̃. Ex eo qͥppe oĩs uictus
delectatio & sũma hilaritas. hinc & salis nom̃
accepisse putat᷑. nicħ enĩ utiliꝰ sale & sole. Deni¬
ꝙ cornea uideamꝰ corꝑa nauticoꝵ. quin etiã pe¬
eudes arm̃ta & ium̃ta sale maxime ꝓuocant᷑
ad pastũ. multũ largiores lacte multoꝙ gͣtiores
casei dote. Corꝑa etiã sal astringit. siccat & al¬
ligat. Defuncta etiã a putrescendi labe uen¬
dicat. ut durent. Ditrũ a loco sũpsit uoca¬
bułu. Nascit᷑ enĩ in oppido uł regione egypti
nitria. ex qͦ & medicine fiunt & sordes corpoꝵ
uestiũq lauant᷑. Huiꝰ nat᷑a ñ multũ a sale di¬
stat. habet enĩ uirtutẽ salis & similit̾ oritur
canescentib siccitate litorib. Afronitrũ gre¬
nitri. grecꝰ es afronitrũ. Colligit᷑ aũ in asia in
speluncis distillans. dehinc siccat᷑ sole. optimũ

Expanded text:
mentis enim saporem dat, excitat aviditatem, et appementis enim saporem dat, excitat aviditatem, et appetitum in omnibus cibis facit. Ex eo quippe omnis victus delectatio et summa hilaritas. Hinc et salus nomen accepisse putatur; nihil enim utilius sale et sole: denique cornea videmus corpora nauticorum. Quin etiam pecudes, armenta et iumenta sale maxime provocantur ad pastum, multo largiores lacte multoque gratiores casei dote. Corpora etiam sal adstringit, siccat et alligat. Defuncta etiam a putrescendi labe vindicat ut durent. Nitrum a loco sumpsit vocabulum; nascitur enim in oppido vel regione Aegypti Nitria, ex quo et medicinae fiunt et sordes corporum vestiumque lavantur. Huius natura non multum a sale distat; habet enim virtutem salis et similiter oritur canescentibus siccitate litoribus. Aphronitrum Graenitri. Graecus es? aphronitrum. Colligitur autem in Asia in speluncis distillans, dehinc siccatur sole. Optimum
Abbreviated transcription (Latin):
linis in gestꝰ sole siccatur. s & flumina densant᷑
in sale amne relicto. sub gelu fluente. alibi
ꝙͦ detractis arenis arenis colligit᷑. crescens cũ
lune noctib. nã in cirinea ãmoniacus sub a-¬
renis inuenit᷑. St̃ & montes natiui salis. in qͥb
ferro cedit᷑. ut lapis renascens maiꝰ tante ali¬
cubi duritie. ut muros domosq massis salis
faciant sic̃ in arabia. In natura qͦ salis differen¬
tie st̃. nã alibi suauis. alibi salsissimꝰ. cõmune
sal in igne crepitat. traguseũ nec crepitat. in
igne nec exilit. Agrigentinũ sicilie. fłamis pa¬
tiens. in aqua exilit in igne. fluit otͣ naturam.
S t̃ e coloꝵ differentie. Menphiticus rufus ẽ. in
parte qͣdã sicilie uͥ ethna ẽ purpureus. Itẽ in
ead̾e sicilia in pachinũ adeo splendidꝰ ⁊ lucidꝰ.
ut imagines reddat. In capadoeia croemꝰ effo¬
dit᷑. Salis nata᷑ necessaria ẽ ad omnẽ escã pul¬

Expanded text:
linis ingestus sole siccatur; sed et flumina densantur linis ingestus sole siccatur; sed et flumina densantur in salem, amne reliquo sub gelu fluente. Alibi quoque detractis arenis colligitur, crescens cum luna noctibus; nam in Cyrenaea ammoniacus sub arenis invenitur. Sunt et montes nativi salis, in quibus ferro caeditur, ut lapis, renascens maius: tantae alicubi duritiae ut muros domosque massis salis faciant, sicut in Arabia. In natura quoque salis differentiae sunt. Nam alibi suave, alibi salsissimum: commune sal in igne crepitat; Tragasaeum nec crepitat in igne nec exilit; Agrigentinum Siciliae flammis patiens in aqua exilit, in igne fluit contra naturam. Sunt et colorum differentiae. Memphiticus rufus est; in parte quadam Siciliae, ubi Aetna est, purpureus; item in eadem Sicilia in Pachyno adeo splendidus et lucidus ut imagines reddat; in Cappadocia crocinus effoditur. Salis natura necessaria est ad omnem escam. Pul