comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Et michi filius uir fortis Rõ Q¬
to illo est fortior tanto tu timi¬
diõr sis oportet in nullos enĩ homĩes
plura ꝑicula ꝙͣ ĩ sui ꝯtep̃tores hoc ẽ
uiros fortes ꝯgerit fortuã/ nec ĩmei̾¬
to cetei oñm sese abdunt euitant ꝙ¬
ꝙ ĩpetum illi ꝙ se obiciũt fulmĩanti Re¬
curre meoria p̃te̾i̾tũ tempus fortissi¬
mos fere omes uioleuta morte cõ¬
sũptos iuuenes. B ffortitudo filii ĩgẽs
est Rõ fortitudo pulchrima uirtꝰ ẽ
s comitata casibꝯ uariis ꝑ atas lac̾uias
et ĩsructũ feretrũ habeto. õmbꝰ moꝵ
uitina uiris fortibus ꝯtigua est U Uir
fortissimꝰ est filius Rõ Est qui pat̾e
lib̾tatem forsitan stragem hostibꝰ sibi
Natus inͥ fortis ac magnãniꝰ ẽ¬
õ At qd aliud int̾fecto filio Creon
genuit iisi magnãimũ bellice laudis
ardorem Quid euander in pallante
suo inisi nouã gloriã armoꝵ et p̃dul¬
ce decus p̾mi c̾tamĩs Quid aliud pͥa¬
mꝰ hectorẽ pauẽs mouet insi ne achil¬

Expanded text:
t michi filius vir fortis. Quanto ille est fortior, tanto tu timidior sis oportet. In nullos enim homines plura pericula quam in sui contemptores, hoc est viros fortes, congerit fortuna, nec immerito: ceteri enim sese abdunt evitantque impetum, illi se obiciunt fulminanti. Recurre memoria preteritum tempus: fortissimos fere omnes violenta morte consumptos invenies. Fortitudo filii ingens est. Fortitudo pulcherrima virtus est sed comitata casibus variis: paratas lacrimas et instructum feretrum habeto. Omnibus mors vicina, viris fortibus contigua est. Vir fortissimus est filius. Est qui patrie libertatem, forsitan stragem hostibus, sibi Natus michi fortis ac magnanimus est. At quid aliud interfecto in filio Creon gemit, nisi magnanimum bellice laudis ardorem? Quid Evander in Pallante suo, nisi novam gloriam armorum et predulce decus primi certaminis? Quid aliud Priamus Hectorem pavens monet, nisi ne Achil
Abbreviated transcription (Latin):
Quid singula̾iter de hͦ ꝯque¬
rei̾s quod oĩbꝰ est cõe. Nulla quide
res magis mninꝰ ĩquinat ꝙͣ dura fr̃os
et lenta dilatio s hic est mos cito uul¬
tis acciꝑe tarde aut̃ dare ad illud ala¬
cres ad hoc mesti ad illud p̃cipites ad
hoc segnes. Ingͣtitudinis duplex ra¬
dix duplex materia q̃rulaꝵ du et ios
mora et celei̾tas hos ꝯtristat. OMul¬
ta mnͥ ꝓmissa sũt nichil ĩpletur.
Magnis ꝓmissõibꝰ miminũ fidei es¬
se solet deb nota uaĩtas note blan¬
dicie nota hom̃i mendacia. Multa e
nĩ aliqͥbꝰ ꝓmisit sufficit ꝓmifisse
que aliũ qui ꝓmissũ ĩpleat nõ pot̃
Unꝯ oĩa face̾ fetit hoc promissor ut
eũ interiz diligeres. D Quod m̾ͥ
ꝓmitti᷑ non fit. Nõ Et duaꝵ cupidi¬
ratũ potẽcior est que ten ꝙͣ q̃ poscit.¬
Rõ O quot ille pollicitis habũdat
Aut irridebat a̾ ad tp̃s diligi uolubt
ut dcm est et forte dũ tibi multa ꝓ¬
mittet unũ aliquid a te poscebat᷑ qd

Expanded text:
Quid singulariter de hoc quereris, quod omnibus est commune? Nulla quidem res magis munus inquinat, quam dura frons et lenta dilatio. Sed hic est mos, cito vultis accipere, tarde autem dare, ad illud alacres, ad hoc mesti, ad illud precipites, ad hoc segnes. Ingratitudinis duplex radix, duplex materia querelarum, dum et illos mora, et celeritas hos constringat. Multa michi promissa sunt, nichil impletur. Magnis promissoribus minimum fidei esse debet: nota vanitas, note blanditie, nota hominum mendacia. Multa tibi unus aliquis promisit: sufficit promisisse; quere alium qui promissum impleat: non potest unus omnia facere. Fecit hoc promissor, ut eum interim diligeres. Quod michi promittitur non fit. Duarum cupiditatum, potentior est que tenet, quam que poscit. O quot ille pollicitis abundabat! Aut irridebat, aut ad tempus diligi volebat, ut dictum est, et forte dum tibi multa promitteret, unum aliquid a te poscebat, quod
Abbreviated transcription (Latin):
libens quod uel nolens faceres et ut
bene ait quidã mortis hortator cupi¬
as qd̾cũq nccẽ est non est utilius ỹ ͦ
quid non est aliud in ncc̃itate ꝯsiliui
ꝙꝙͣ fit a uolente fit leuiꝰ et desinit
esse ncc̃itas si uolũtas accesẜit.
En morior. Rõ En te dñs p̃stolatur
accelerã ne titubes non cõteris poẽ
suspicioes non tu tibi es cariõr ꝙͣ illi
Quis uocatus ab amãte diffidit
adhuc forte miraberis timuisse qd
optatũ eẽt multa iam solutꝰ scies q̃
uiuens nullo umꝙͣ studio didicisses
usq adeo ut archana rerũ nosse nõ¬
ualentibꝰ ad que morli uelo obsita
acies nr̃a non penetrat. que ꝓfecto
cupiditas nalis est homu s uehe¬
mẽtior studioso. Nal morte melurs
putem nil qd̾ breuiꝰ melius ad opta¬
tũ ferat.D. Morior Rõ ymo
obdormis. uiteq fessus ut arbitror
requiesces O Morior. Rõ Uade
in etͥnã requiem. nũc p̾mũ uiue in¬
cipis. bona mors ñciuz est uite

Expanded text:
libens quod vel nolens faceres, et, ut libens quod vel nolens faceres, et, ut bene ait quidam mortis hortator: cupias quodcunque necesse est; non est utilius, immo quidem non est aliud in necessitate consilium; quicquid fit a volente, fit levius, et desinit esse necessitas, si voluntas accesserit. En morior. En te dominus prestolatur; accelera ne titubes, neu cuncteris; pone suspitiones: non tu es tibi carior quam illi. Quis vocatus ab amante diffidit? Adhuc forte miraberis timuisse quod optandum esset, multa iam solutus scies, que vinctus nullo unquam studio didicisses; usque adeo ut arcana rerum nosse volentibus, ad que mortali velo obsita acies vestra non penetrat, que profecto cupiditas naturalis est homini, sed vehementior studioso, nil morte melius putem nilque quod brevium ad optatum ferat. Morior. Immo obdormis viteque fessus ut arbitror requiescis. Morior. Vade in eternam requiem; nunc primum vivere incipis: bona mors, initium est vite.
Abbreviated transcription (Latin):
ultiẽ ferant᷑. In illius nomẽ extre¬
ma desinat suspiria et securꝰ nich
timeas. nã parens benignissima nł
fecit horrificu mortẽ formidabilem
struis hiũles et ĩeptas u ilgi uoces
actaq despice ueru illos suscipe
quoru imitacio ad uerã gloriam
uia est. Apud̾ nr̃os quidẽ lete felici¬
terq morienciu ĩmãbilia sũt exͣ
sin antiquiora ꝑ qͥrimꝰ multi oc¬
current qui mortẽ nõ mõ ferat᷑ for¬
titer s arcescant quod in marcho
cathone sicut modo diximꝰ Mlagtꝰ
cicero extusat seneca aut̃ et laudat
exrusare ꝙͣ laudare nos utrũq re¬
rent᷑ parere laudabile. sic ĩꝑatoris
in iussu ꝯmissa de custodia et corꝑis
statione distede̾ capitalis est habẽda
defectio uel exilio gͣui uel sũmo plec¬
cenda supplicio scieres repeto ut alci
ĩpͥmã. habũde enĩ nisi ut fallor hec
Ittorior Rõ ymo carnis tͥbutũ neͣ
debitũ ꝑsoluis mox futur ꝯ liber fac

Expanded text:
ultime ferantur, in illius nomen extreultime ferantur, in illius nomen extrema desinant suspiria. I securus, nil timeas; natura, parens benignissima, nichil fecit horrificum: mortem formidabilem struis, humiles et ineptas, vulgi voces actaque despice, verum illos suspice, quorum imitatio ad veram gloriam via est. Apud vestros quidem lete feliciterque morientium innumerabilia sunt exempla; sin antiquiora perquirimus, multi occurrent qui mortem non modo ferant fortiter, sed arcessant, quod in Marco Catone sicut modo diximus, Marcus Cicero excusat, Seneca autem et laudat.excusare quam laudare; nos utrunque rereverenter parere laudabile, sic imperatoris iniussu commissa de custodia et corporis statione discedere capitalis est habenda defectio, et vel exilio gravi vel summo plectenda supplicio. Sciens repeto ut altius imprimam; abunde enim, nisi fallor, hec Morior. Immo carnis tributum nature debitum persolvis: mox futurus liber. Fac
Abbreviated transcription (Latin):
et cũ ueneit uisur ꝯ ut liberatoris
sui nũcia siue ñstrã et cũ trãsiei̾t
respecturꝰ ceu fenestrã unde mũdi
laqueiͦs et carcerẽ carnis euaẜit Iᵈ
cicero id disputando consequit᷑ seu
parit aĩmꝰ siue tnͣffertur ut uel ma¬
li nichil uel boni plimu sit ĩ morte ar¬
gute fortassis apud suos apud uos nẽ
do hercle nec apud eũ ip̃m de quo se¬
pe loquit᷑ ciceronẽ ꝙ in agnificõtissiẽ
multis testatꝰ est locis s uel sui col¬
locutoris uel illius cuiꝰ diffidentie sor¬
uiebat Ad sũmã igitur sic teneto bt
facias ĩmortalem esse aĩam ꝙ nõ solũ
tibi spẽs in occasu aĩe que na talis
est ut mori neq̃at neq hinc fidas
nil mali suꝑ esse post obitu non ꝙ nł¬
la sit futura aĩa que pati possit s ꝙ
creator aie xp̃s est mitis ip̃e pius
ipe miẜicors opus suũ non despiciet
seq ueraciter ĩuocantibꝰ prope eiꝰt.
In illũ p̃ces. in illũ uota. in illũ spes

Expanded text:
et cum venerit visurus, ut liberatoris et cum venerit visurus, ut liberatoris sui nuntiam seu ministram, et cum transierit respecturus, ceu fenestram, unde mundi laqueos et carcerem carnis evaserit. Illud Cicero idem disputando consequitur, seu perit animus seu transfertur, ut vel mali nichil, vel boni plurimum sit in morte, argute fortassis apud suos; apud nos nemubium, credo hercle, nec apud eum ipsum, de quo sepe loquimur Ciceronem, quod magnificentissime multis testatus est locis, sed vel sui collocutoris, vel illius cuius diffidentie serviebat. Ad summam igitur sic teneto, ut scias immortalem esse animam, quod non solum tibi spes in occasu anime que natura talis est ut mori nequeat, neque hinc fidas nil mali superesse post obitum, quod nulla sit futura anima que pati possit. Sed quia creator anime ipse est mitis, ipse pius ac misericors, opus suum non despiciet. Seque veraciter, invocantibus prope erit. In illum preces, in illum vota, in illum spes
Abbreviated transcription (Latin):
in tuto trepidas. quid in plano cespi¬
tas quid in prono hesitas non tibiĩ¬
geram que hoc loco disputant phi.r
Multa sunt enĩ que moriẽtis occupa¬
tio et angustie temporis non admit¬
tũt debuit tibi perfide profũde ad mo¬
duz hesisse. quidꝙ ubiq de hac re ab
antiquis ph̾is disputatu est: ut enĩ
remedia suꝑuacua face̾ põt Rara qͥ¬
dem s ĩ finẽ rara prosperitas/ q̃ aduer¬
sus mortem disserũtur ea semꝑ uti¬
lia semꝑq nccia ut sint moriendi nõ
fortuita s naͣlis et ĩiũcta ncc̃ĩtas facͭ
Inter ceteros sane multa et ualida ĩ
tusculano ip̃o cuiꝰ supͣ menñ pͣs luce
recolligit cicero ii olim di disceris
nũc docendi dispaciũ non est quibꝰ
efficit siue in malis sit qui moritur
siue in bonis esse uideatur. Quia
tũ ex quo fortune iaculis patet oĩs
discede E aut̃ quisq humanaꝵ ob¬
ẜuator reruz haud dubie ueruz sen¬
cit morte gͦ en non offensũ se s sibi
ꝯsultũ iri estimat lete illã cogitat.

Expanded text:
in tuto trepidas? quid in plano cespitas? quid in prono hesitas? non tibi ingeram, que hoc loco disputant Philosophi, multa sunt enim que morientis occupatio et angustie temporis non admittunt; debuit tibi profunde admodum hesisse, quicquid ubique de hac re ab antiquis Philosophis disputatum est. Ut enim remedia supervacua facere potest rara quidem sed in finem rara prosperitas. Que adversus mortem disseruntur, ea semper utilia semperque necessaria ut sint, moriendi non fortuita sed naturalis et invicta necessitas facit. Inter ceteros, sane multa et valida, in Tusculano ipso, cuius supra memini prima luce recolligit Cicero, que nisi olim didiceris, nunc docendi spatium non est. Quibus efficit, sive in malis sit qui moritur, sive in bonis esse videatur, quia tamen ex equo fortune iaculis patet omnisdiscedere, quod acer quisque humanarum observator rerum haud dubie verum sentit. Morte igitur non offensum se, sed sibi consultum iri existimat, iam lete illam cogitans,
Abbreviated transcription (Latin):
dant supel senes apud apuleũ mãdinẽ¬
sem ut latronũ lapsa in niãnꝰ misella
illa uirgũtula unã triui in ꝑtẽ ubi ꝑi¬
culi plimũ loro flectit eũ cui ĩsideat agei¬
lũ Iue ĩadu̾sũ intr̾ qua secuꝵ iter eat
et in cautã puellã in sua dãpua inten¬
tem tacitꝰ arguit. Quibꝰ ita luctãtibꝰ
latrones quos euasisse uidebãt᷑ ĩt̾ueĩ¬
unt a qͥbꝯ captĩtatis miẜias uirgo ĩ
suã ꝑmaẽ studiosa r̾trahit᷑ haud abi¬
sills int̾ dm̃nã ꝓuidẽciã et hũanã stul¬
ticiã de itin̾e̾ uite huiꝰ ẽ questio. Illa
futura p̃scia. eos uos agit ubi dulcia et
secura sũt õnia hec obnitit᷑ ceca qͥde
et miẜiis suis fauẽs int̾ moras sepe q̃
uitare poterant obsequẽdo et tredẽdo
ĩopinata nos mala corripiut̃. Dolo¬
Suctubui in iudicio et amisi spõsam¬
Rõ Dignꝰ es uicisse nã duobꝰ d̾ una
młie̾ c̾tantibꝰ qui młierẽ h is ꝑdidit

Expanded text:
dant superi. Tenes apud Apuleium Madaurendant superi. Tenes apud Apuleium Madaurensem, ut latronum lapsa in manus misella illa virguncula, unam trivii in partem, ubi periculi plurimum, loro flectit eum, cui insederaat asellum, ille in adversum nititur, qua securum iter erat, et incautam puellam, in sua damna tendentem, tacitus arguit. Quibus ita luctantibus, latrones quos evasisse videbantur interveniunt, a quibus in captivitatis miserias virgo, in suam perniciem studiosa, retrahitur. Haud absimilis, inter divinam providentiam et humanam stultitiam, de itinere vite huius est questio: illa, futuri prescia, eo vos agit, ubi dulcia et secura sunt omnia, hec obnititur, ceca quidem, et miseriis suis favens. Inter moras sepe, que vitari poterant obsequendo et credendo, inopina vos mala corripiunt. Succubui in iudicio et amisi sponsam. Dignus es vicisse. Nam duobus de una muliere certantibus, qui mulierem habet, is perdidit;
Abbreviated transcription (Latin):
quit᷑. uictũ mors tibi sponsa ꝑdita sal¬
ua est uita. Do Iudex me p̾uauit spõ¬
sa Ro Adulter aut raptor forsitan
te pͥuass leuiꝰ est spõsam amisisse ꝙͣ
ꝯiugez. In illa enĩspes ꝑdit᷑ in hac rͥs
minor est aut̃ sperate ꝙͣ possesse rei
siue ut alit idem dicam leuor spei iac.¬
tura ꝙ̃ rei. D Amisi sponsam ĩ iudiͦ¬
Rõ Non amisisti s tuã non esse didici¬
sci. D Amisi sponsani Rõ Qui amiͭ¬
tit ꝯuigẽ multiplici egritudĩe liberat᷑
ait. Et magna cecaq cupidine duc¬
ti ꝯuigiũ optatis qd̾ adepti ꝓpetuis
te diis et ĩmorlibꝰ agitetis qrimoniis
et tñ facti peĩteat cũ nõ factũ esse non
põt Cũq ĩefficax pnĩa et ĩanis est.¬
Tsponsam et spem prolis amis.¬
Nõ Noli lamẽta misce̾. Illa eĩpars
est alt᷑a p̃cipitis morͣliũ uoti. Eic eĩ
ait ꝯiugiũ optatis partũq uxoris.
ac non semꝑ placitura s profutura

Expanded text:
quitur, victum mors. Tibi sponsa perdita, salquitur, victum mors. Tibi sponsa perdita, salva est vita. Iudex me privavit sponsa. Adulter aut raptor forsitan te privasset. Levius est sponsam amisisse quam coniugem: in illa enim spes perditur, in hac res. Minor est autem sperate, quam possesse rei sive, ut aliter idem dicam, levior spei iactura quam rei. Amisi sponsam in iudicio. Non amisisti, sed tuam non esse didicisti. Amisi sponsam. Qui amittit coniugem, multiplici egritudine liberatur, ait — et magna cecaque cupidine ducti, coniugium optatis, quod adepti perpetuis tediis et immortalibus agitetis querimoniis, et tum facti peniteat, cum non factum esse non potest, cunque inefficax penitentia et inanis est. Sponsam et spem prolis amisi. Noli lamenta miscere: illa enim pars est altera precipitis mortalium voti; sic enim ait, coniugium optatis, partumque uxoris. At non semper placitura, sed profutura
Abbreviated transcription (Latin):
Ponsam mͥ sentẽcia iudicialis e¬
ripuit. Rõ Ast aliis fraus aliis
uis aꝑtar.. D Iudiciali siña spon¬
sam amisi. iõ Quidã dolis ferro
alii quidã quod fedissimũ gonꝰ auro
ip̃as ꝯsuges a misere nil ꝓpͥũ ẽ hom̃i
huic furta et insidie huit rapine huic
p̃ces huic p̃cia huic ultima rerũ mori
ꝑ hanc rotam tꝑaliũ bonoꝵ õma dĩ¬
na uoluãt᷑ quodq est uniꝰ fit alt̾iꝰ
mox ad alios tnͣsiturũ. Ꝙ si in rebꝰ
utilibꝰ ferendũ in dãpnosis ac gͣuibꝰ¬
scͥptũ est qͣiͣ flos egredit᷑ et cõteritur
et fugit uelud umbra et nũꝙͣ in eodẽ
statu ꝑmanet. Tu sponsam quererꝭ
amisisse qui fugiendo et ĩ horas d̾cres¬
cendo assidue te amittis D Spõsam
in iudicio amisi. Nõ In campo abituaꝰ¬
est et iure congredi ꝙͣ bello legibꝰ con
dec̾tare ꝙͣ gladiis. legisti apud uirgi¬
luĩ int̾ illos lamine ꝯpetitores ꝙͣta lis¬
est et quis belli finis uictorẽ sponsa se¬

Expanded text:
ponsam michi sententia iudicialis eripuit. Ast aliis fraus, aliis vis aperta. Iudiciali sententia sponsam amisi. Quidam dolis, ferro alii, quidam, quod fedissimum genus, auro ipsas coniuges amisere. Nil proprium est homini, hinc furta et insidie, hinc rapine, hinc preces, hinc pretia, hinc ultima rerum, mors. Per hanc rotam temporalium bonorum, dominia volvuntur, quodque est unius fit alterius, mox ad alios transiturum. Quod, si in rebus utilibus ferendum, in damnosis ac gravibscriptum est, “quasi flos egreditur, et conteritur, et fugit velut umbra, et nunquam in eodem statu permanet.” Tu sponsam quereris amisisse, qui fugiendo et in horas decrescendo, assidue te amittis? Sponsam in iudicio amisi. In campo alii! Tutius est iure congredi quam bello, legibus decertare quam gladiis. Legisti apud Virgilium, inter illos Lavinie competitores, quanta lis et quis belli finis? Victorem sponsa se
Abbreviated transcription (Latin):
itis nil in rebus iusto p̃cio estimatis.
Morithalis thori duella securꝰ in¬
trasti. non cogitans. quid ꝑiculi adi¬
res id intrare aliũ times. E Nollẽ¬
fateor uxorem alteri nubere. Re¬
fecte quide pudicitie scde̾ nuptie
tm̃ ꝑ mictitur. s oportet difficile est¬
en formosam solam caste uiue u

Expanded text:
itis, nil in rebus iusto pretio extimatis. itis, nil in rebus iusto pretio extimatis. Martialis thori duellum securus intrasti, non cogitans quid periculi adires, id intrare alium times? Nollemfateor, uxorem alteri nubere. Perfecte quidem pudicitie, secunde nuptie qtantum permittitur, sed oportet. Difficile est formosam solam caste vive
Abbreviated transcription (Latin):
Uid dilecta uxor post me faci¬
et. Rõ Nubet forsitan quid
ad te em̃ . D. Quid faciet cara ux¬
or Rõ Tuo ngo absoluta uel subi¬
bit aliud uel libera ceruice uagabit᷑
uel iam fessa subsistet et quietẽ sola
meditabitur. D Quid aget uxor
amãtissima Rõ Quid cũ te euaseit
actura sit cogitas cũ tibi subiecta ꝙͥ
ageret nescias magna moͬrliũ ꝑsꝰ¬
quid domi suc fiat nesciens. quid ĩ
celo agitur. quid ue in t̾ris sit agẽ¬
duz querit. Sane quid deinceps a¬
gat uxor ip̃a eadem uel maritꝰ alt̾
uiderit ad ce amplius cura ista non
ꝑtinet. O Uereor ne pose meũ obitũ
tibus uiris nubũt fecit hec apud eb or
herodias apud affros sephonista. apd̾
set tue uni uiro mortuo nube̾ nõ li¬
cebit: At qui pauce uiriꝰ ꝯiugnĩ fidẽ
prestant. tu gelido eciam fidem poscis.¬
tuo. Rõ Ne pͥmo nuberet magis for¬
sitan metuẽdu fuit. id ad te ꝑtinuit
hoc ad alt̾m ꝑtinebit. Sic est aũt
metuẽda ꝯtempnitis sꝑnenda metu¬

Expanded text:
uid dilecta uxor post me faciet? Nubet forsitan. Quid ad te? Quid faciet cara uxor? Tuo iugo absoluta, vel subibit aliud, vel libera cervice vagabitur, vel iam fessa subsistet, et quietem sola meditabitur. Quid aget uxor amantissima? Quid, cum te evaserit, actura sit cogitas, cum, tibi subiecta, quid egerit nescias? magna pars mortalium quid domi sue fiat nescia, quid in celo agatur, quidve in terris sit agendum querit. Sane quid deinceps agat uxor, ipsa eadem vel maritus alter viderit; ad te amplius cura ista non pertinet. Vereor ne post meum obitum tibus viris nubunt! Fecit hoc, apud Hebreos Herodias, apud Afros Sophonisba, apud set; tue uni viro licet mortuo nubere non licebit? atqui pauce vivis coniugibus fidem prestant: tu gelido etiam cineri fidem poscistuo. Ne primo nuberet, magis forsitan metuendum erat; id ad te pertinuit, hoc ad alterum pertinebit. Sic est autem, metuenda contemnitis, spernenda metu
Abbreviated transcription (Latin):
sillaĩmis sis oportet. oĩbus ex uiciis uł¬
luz pig̾us ĩuidia altos ĩ aĩos non ascen¬
dit mullũ quoq miẜius. Itaq reliqua
oĩa bonũ aliquod l falsu psupponũt hͨ
solis pascitur et torquetur bonis. et qd̾
aliis optat iã sibi habet malũ. Alexan¬
dri aũt macedonis dictu placet Iniudos
homĩes nil esse aliud ꝙ tormẽta seu tor¬
tores suos ꝓp̾os lenis adolescent ꝟhũ
graue

Expanded text:
sillanimis sis oportet; omnibus ex vitiis nulsillanimis sis oportet; omnibus ex vitiis nullum pigrius invidia altos in animos non ascendit, nullum quoque miserius. Itaque reliqua omnia bonum aliquod licet falsum presupponunt, hec solis malis pascitur et torquetur bonis, et quod aliis optat, iam sibi habet malum. Alexandri ergo Macedonis dictum placet: “Invidos homines, nil esse aliud quam tormenta, seu tortores suos proprios”, levis adolescentis verbum grave
Abbreviated transcription (Latin):
Nuideo Rõ deuꝑiorᷤ affectꝰ᷑ ut
bñ tibi eẽt optabat. lic᷑ ut ma¬
le sit aliis tanto hic illo. et auaricia pe¬
ior liuor bñ ergo sapiens idem d̾ ꝯͦ¬
nõ dicebam Neꝙͣ inquit est oculꝰ ĩ¬
uidi: insaciabilis oculꝰ cupidi. D In¬
uidia torqueor. Riõ Inuidia siculi ñ
ĩuenie tyrãni maius tormẽtũ flactꝰ
ait idq ad nr̃os tyrãnos pestilent
austro ĩpellenti tnͣslatu est D Inui¬
dia crucior Rẽ Simul et peccas
et plectels expedita iusticia a¬
Credo hercle neno urm̃ regi parthoꝵ
aut parsaruz ñudet. ne illi quid uobis
sint qñ uicissim ĩuidebas qr uicanitatẽ
faciebat imperii magnitudo. S an nõ
satis est urĩs ꝓp̾is malis angi que taz
multa sunt nisi et aliona bona uos cru¬
cient undiq miseri et ĩsam D Uici¬
nis ĩuideo Riõ Tritus mos ñiudia lippꝰ
est longinqua non uidet uicinitas atz
ꝓsꝑitas ĩuidie sunt ꝑntes D Inuideo
alienis bonis. Ne Si es inuidꝰ et pu¬

Expanded text:
nvideo. Superior affectus, ut bene tibi esset optabat, hic ut male sit aliis; tanto hic illo et avaritia peior livor. Bene ergo sapiens idem, de quo dicebam, “Nequam, inquit, est oculis lividi, insatiabilis oculus cupidi.” Invidia torqueor. Invidia Siculi non invenere tyranni maius tormentum, Flaccus ait, idque ad vestros tyrannos pestilenti austro impellente, translatum est. Invidia crucior. Simul et peccas et plecteris, expedita iustitia. FCredo hercle; nemo vestrum regi Parthorum aut Persarum invidet, nec illi quidem vobis. Fuit quando vicissim invidebatis, quia vicinitatem faciebat Imperii magnitudo. Sed an non satis est vestris propriis malis angi, que tam multa sunt, nisi et aliena bona vos crucient, undique miseri et insani? Vicinis invideo. Tritus mos: invidia lippa est, longinqua non videt. Vicinitas atque prosperitas invidie sunt parentes. Invideo alienis bonis. Si es invidus, et pu
Abbreviated transcription (Latin):
te parcius gaude̾ ut si dolendũ fuit
possis et parcius dolẽ et moneo co¬
gitare facile fieri posse ut arũdineo
baculo ĩsistas uel ĩ caducũ te ꝑietẽ
ĩ clinaueris quod sepe dixisse fert᷑
s fragilem adoptasset et secũ cane pos¬
sis moroneũ illud. oscendent t̾ris hũc
tantũ fata neq ultra esse smnent
Gaudeo de infante me. Rõ Sic gaude
ut doliturꝰ siue ille ut dixi acerba mor¬
te defungit᷑ siue qd̾ est multo g̾uiꝰ
Qd̾q sepissime accidit e gͣtissimo ĩfãte
fit ĩgratus et ĩobediens adolescens R
Multuz gaudeo de ĩfante filio RõNeõ
t̾am stultus ag̾cola est qui de flore ml¬
tũ gaudeat fructus est expectandus
tunc gaudendũ modice ĩterim tẽpesta¬
tes grãdines/ et uredines metuẽde st
frenandũq metu gaudiũ¬

Expanded text:
te parcius gaudere ut, si dolendum fuerit, te parcius gaudere ut, si dolendum fuerit, possis et parcius dolere; et moneo cogitare facile fieri posse ut arundineo baculo insistas vel in caducum te parietem inclinaveris — quod sepe dixisse ferturerum pulchrum sed fragilem adoptasset — et secum canere possis Maroneum illud: Ostendent terris hunc tantum fata neque ultra esse sinent. Gaudeo de infante meo. Sic gaude ut doliturus, sive ille, ut dixi, acerba morte defungitur sive, quod est multo gravius quodque sepissime accedit, e gratissimo infant fit ingratus et inobediens adolescens. Multum gaudeo de infante filio. Nemo tam stultus agricola est qui de flore multum gaudeat; fructus est expectandus: tunc gaudendum modice. Interim tempestates, grandines et uredines metuende sunt frenandumque metu gaudiu
Abbreviated transcription (Latin):
lio infante festiuo capͣ lexi¬
Afans filius festiuꝰ est michi¬
Rõ uides ne ista festiuitas ĩ
dolorẽ desiuat et quõ pñs tibi lecior
ĩfans tuus fuerit eo mestior sit di¬
gressusD. Infaus est michi bone
añ alias etas illa sepe cũ ip̃o floe̾ p̃cidi¬
tur utqz nil dulcius sit fere nichil a¬
marius M Infans est michi blãdissi¬
mꝰ atq multiloquꝰ Rõ Ne iste blan¬
dicie ꝟtant᷑ in lac̾mas. Res est dulcis¬
sima fateor infantilis aspectus. et al¬
loqͥu utq est apud statiũ pãpimũ sỹ¬
deri uultus et u̾ba ligatis int̾rupta
modis que dũ audiũt᷑ mulcent dã
audiri ampliꝰ non possint cruciant
nec sũ sensu doloris ad meoriã reuo¬
cantur sic hĩanis ĩ rebus oĩbꝰ. E
ĩ nulla magis dulcedini appoĩta sẽꝑ
amai̾tudo est oD Delector filio ĩfã¬
te iocũdissimo Rõ Non prohibebo de¬
lectai̾ ne ne̾ obstem S ĩ oĩbus mo:¬
dũ quero sũ quo nchil bñ agi᷑. uolo

Expanded text:
FILIO INFANTE FESTIVO IFILIO INFANTE FESTIVO Infans filius festivus est michi. Modo ne ista festivitas in dolorem desinat et quo presens tibi letior infans tuus fuerit, eo mestior sit digressus. Infans est michi bone ante alias etas illa: sepe in ipso flore preciditur utque nil dulcius, sic fere nil amarius. Infans est michi blandissimus atque multiloquus. O ne iste blanditie vertantur in lacrimas! Res est dulcissima, fateor, infantilis aspectus et alloquium utque est apud Statium Papinium: “siderei vultus et verba ligatis interrupta modis”, que dum audiuntur mulcentur, dum audiri amplius non possunt cruciant nec sine sensu doloris ad memoriam revertuntur; sic humanis in rebus omnibus, sed in nulla magis dulcedini opposita semper amaritudo est. Delector filio infante iucundissimo. Non prohibeo delectari, ne natura obstem, sed in omnibus modum quero, sine quo nichil bene agitur. Volo
Abbreviated transcription (Latin):
ceat cuiꝰ nullos forsitan aut seros et
fortasse post obitũ fructꝰ speres G
filii michi sunt RõSi boni iugis ti¬
mor si mali sempit᷑n ꝯ dolor ĩterim
solamẽ ambiguũ certa cura  Ha¬
beo filios Riõhabes uiĩ uius doleas
mortuꝰ agnoscaris. habes et unde
sepnis mori possis. H Pater filioꝵ
sũ bonoꝵ Rõ Eto meliores filiitã¬
to ꝑiculosior ꝯdicio tua est/ nescis.
quã dolendi mãz gignendo quesieris
quod lac̾mis additus ĩ tuã domũ pa¬
tefeceris ꝙͣtũ in te ius morti misei̾eq
p̃bueris O misere matres ait statius
pater filioꝵ sum Rõ Optanda tibi maes
ĩtegro est ne forte uinus esse desiar
quod delectat et aqñ cũ nestore a sociis
queras cur tam diu uixeris B Uoti¬
ua felix letusq sũ sobole Rõ ffelicitas
auxia sollicitũ gaudiũ et sepe i estũ
gaudĩ. felicitas misera. possem miłtos
illustriũ ꝓferre quoꝵ felicitati inchil
magꝭ obstitit ꝙͣ ꝙ filios habuerũt

Expanded text:
erceat, cuius nullos forsitan aut seros et erceat, cuius nullos forsitan aut seros et fortasse post obitum fructus legas. Filii michi sunt. Si boni, iugis timor, sin malis, sempiternus dolor; interim solamen ambiguum, certa cura. Habeo filios. Habes unde vivus doleas, mortuus agnoscaris, habes et unde sepius mori possis. Pater filiorum sum bonorum. Quanto meliores filii, tanto periculosior conditio tua est. Nescis quam dolendi materiam gignendo quesieris, quos lacrimis aditus in tuam domum patefeceris, quantum in te ius morti miserieque prebueris? O matres misere! ait Statius; pater filiorum sum. Optanda mors tibi integro est, ne forte vivus esse desinas quod delectat et aliquando cum Nestore a sociis queras cur tamdiu vixeris. Votiva felix letusque sum sobole. Felicitas anxia, sollicitum gaudium et sepe mestum gaudium, felicitas misera! Possem multos illustrium proferre quorum felicitati nil magis obstitit quam quod filios habuerunt. 71 DE
Abbreviated transcription (Latin):
natũ malũ pondusq doẽsti¬
cu U filii inͥ sunt nati Rõ laboti¬
osa uxor laboiosis ue amica. laborio¬
sissima demũ deinũ proles G Nati¬
sũt michi filii Rõ Dulcedo amarissi¬
ma et fel melle cͥcũlitum I Nata
in̾ dulcis soboles Rõffentem tibi gͣui¬
ũ curaru domi natũ credito nũꝙͣ sñ
metu atq angoribꝰ uitã agesy fi¬
lios genui Rõ Nec tim̾e nec sperae
nec uota face̾ noueras en disces tuo
ꝑicalo. disces et ꝑntes orbos miseraĩ
disces et ĩ breui uita longas curas çex¬
ere teq longiora negocia ordiri dis¬
ces hiis que nichil ad te ꝑtine ãt tor¬
queri que uisurꝰ nũꝙͣ sis dispone̾ ad
postremũ disces amare plus aliũ ꝙͣ te
disces ardẽtissime dilige̾. tepidissime
diligi duras artes G Filios habeo. Rõ¬
Nũc pͥmũ ĩtellige̾ inciꝑis quid ipse
debeas ꝑntibus suis  filios ꝓcre¬
aui Rõ Seuisti arborem ĩ ex hausto
ꝑcolendio studio que te dũ uiues ex¬

Expanded text:
natum malum pondusque domesticum! Filii michi sunt nati. Laboriosa uxor, laboriosior amica, laboriosissima demum proles! Nati filii. Dulcedo amarissima et fel melle circumlitum! Nata michi dulcis est soboles. Fontem tibi gravium curarum domi natum credito: nunquam sine metu atque angoribus vitam ages. Filios genui. Nec timere nec sperare nec vota facere noveras: en disces tuo periculo, disces et parentes orbos miserari, disces et in brevi vita longas curas texere teque longiora negotia ordiri, disces his qui nichil ad te pertineant torqueri, que visurus nunquam sis disponere. Ad postremum disces amare plus alium quam te, disces ardentissime diligere, tepidissime diligi: duras artes! Filios habeo. Nunc primum intelligere incipis quid ipse debeas parentibus tuis. Filios procreavi. Sevisti arborem inexhausto percolendam studio, que te dum vivas ex
Abbreviated transcription (Latin):
tibꝰ puppĩ regis. Puadomꝰ egre r̃¬
gitur magne urbis ꝙͣ difficile r̾giͫ¬
sit uideto Parũ ne tibi curaꝵ domi
eratit qui publicas adoptasti. Qd
le est. p̃fectũ urbis uillicũ satyritꝰ
siluanꝯ sit/ ceꝑat enĩ ea etate uilla
esse roma iam silua est B Sũ p̃ses
ꝓuĩcie R honorato exilio dap̃tus.
ociu domesticũ ext̾ua sollicitudine
ꝓmutasti. dulce nichil aut tnͣquillũ
speres amara et turbida p̃sidẽciũ sort
festis diebꝯ ludis q et cõuiuiis arcẽ¬
tur munẽibꝰ clausũ limen. et aptũ
litibus tectũ iocis uatuũ plenũ q̃ri¬
ceribus latet totũ sibi tractandũ tu¬
randuq obtigit duru opus quãti
nẽpe negocii sit multos corrige hĩc
patet ꝙ sese corrigũt paucissimi.
De titulis bellorũ. milicia et ducatu¬
Ilitari cingulo exornatꝰ sum.

Expanded text:
tibus puppim regis. Parva domus egre retibus puppim regis. Parva domus egre regitur; magne urbis quam difficile sit regimen videto. Parumne tibi curarum domi erat, qui publicas adoptasti? Quid e est? Prefectum urbis villicum satyricussilvanus sit? Ceperat ea etate villa esse Roma, iam silva est. Sum preses provincie. Honorato exilio damnatus otium domesticum externa sollicitudine permutasti. Dulce nichil aut tranquillum speres; amara et turbida presidentium sors: festis diebus ludisque et conviviis arcentur, muneribus clausum limen et apertum litibus tectum, iocis vacuum, plenum quericeribus latet, totum tibi tractandum curandumque obtigit: durum opus! Quanti nempe negotii sit multos corrigere hinc patet, quod sese corrigunt paucissimi. 48 DE TITULIS BELLORUM MILITIA ET DUCATU cingulo exornatus sum.
Abbreviated transcription (Latin):
cure iam nõ uiuis et si spires. occupa-¬
toꝵ enĩ uita mors est qui cũ miseri oẽs
sint. illi sunt oĩm miserrimi qui pro
aliis maxiẽq pro regibꝰ a tyrãnis
seu qͥbusq potentibꝰ occupant᷑. G
sũ iudex  sic iudica qͣiͣ mox ab a¬
lio iudicandꝰ unꝰ est om̃ iudex unũ
tribunal ĩcorruptũ ante illud stabitꝰ
morͣles quid falsitorio iudicis selle
iudiciarie ĩp̃sso. et barbai̾ta ãmoĩtoẽ
iusticie opus est. Ea in sella quisq:
iudicũ sedet ubi si ĩ uiste iudigabitur.
nec pecuĩa nec gͣcia uec falsi testes
nec ĩdigne p̃ces nec ĩanez mine n ͨ.
diserti ꝓdeerũt patrom E Cõsul
patrie mee suz R Difficilima gła
raꝵ est quidẽ sic cõsule̾ ut prosis
et placeas ut sit enĩ in u̾bo uei̾tas ĩ
consilio fides. ĩ cõmisso silenciũ ĩ o¬
beluã ĩdomiitã utq ait flactus tox¬
icũ młtoꝵ tenui frenas loro. atq
ĩmẽsam solus agitatã magnis fluc¬

Expanded text:
cure. Iam non vivis etsi spires: occupacure. Iam non vivis etsi spires: occupatorum enim vita mors est. Qui cum miseri omnes sint, illi sunt omnium miserrimi qui pro aliis maximeque pro regibus aut tyrannis seu quibuscunque potentibus occupantur. At sum iudex. Sic iudica quasi mox ab alio iudicandus. Unus est omnium iudex, unum tribunal incorruptum: ante illud stabitis mortales. Quid falsi corio iudicis selle iudiciarie impresso et barbarica admonitione iustitie opus est? Ea in sella quisquis iudicum sedet ubi, si iniuste iudicabitur, nec pecunia nec gratia nec falsi testes nec indigne preces nec inanes mine nec diserti proderunt patroni. Consul patrie mee sum. Difficillima gloria; rarum est quidem sic consulere ut prosis et placeas. Ut sit enim in verbo veritas, in consilio fides, in commisso silentium, in oBeluam indomitam utque ait Flaccus capitum multorum tenui frenas loro, atque immensam solus agitatam magnis fluc
Abbreviated transcription (Latin):
Negocioꝵ gestor regius sum RSu¬
a negocia gere laboĩosu est/ quid cẽ¬
seas aliena p̃cipueq potentiu. Ciuibꝰ
placuisse ꝑperua seruitus displicuisse.
offensione suppliciu E Negocia r̾gis
ago Ri Rõnez duro sub iudice reddi¬
turꝰ nisi oĩm spoliis tuoq odio et t̾mĩe
uix ĩplendam O Regis negocia pro¬
curo R uide ne tũ ꝓtũͣcõ ip̃a difficilis
tũ difficilior sit racio. taniq ĩ extricabi¬
lis ut quod de mltis uidimꝰ pat̾ͥmoi ͫ
famã tuũ q caput ĩplicet O Regius
ꝓcurator sum R Displicendũ multꝭ
ad extͦmũ diĩo qd̾q ꝑiculosius deo ꝓ¬
q leui regis emolumẽto. grauia reg¬
ni mala. et ingencia dampna populoꝵ
uel dissimulanda uel ꝑpetrãda. Oꝓ¬
curator regius factus sum. R Quo
pͥmũ die ĩuisũ hoc officiũ domꝰ tue
lumẽ attigit tibi uiue̾ desiisti libertas
inde et quies et iocũditas abiere. pro
hiis seruitus labor occupacio. metus
dolor afflictio et mordaces subierũt

Expanded text:
Negotiorum gestor regius sum. Sua negotia gerere laboriosum est; quid censeas aliena precipueque potentium, quibus placuisse perpetua servitus, displicuisse offensione supplicium? Negotia regis ago. Rationem duro sub iudice redditurus, nisi omnium spoliis tuoque odio et crimine vix implendam. Regis negotia procuro. Vide ne, cum procuratio ipsa difficilis, tamen difficilior sit ratio tamque inextricabilis, ut, quod de multis vidimus, patrimonium, famam tuumque caput implicet. Regius procurator sum. Displicendum multis, ad extremum domino quodque periculosius Deo proque levi regis emolumento gravia regni mala et ingentia damna populorum vel dissimulanda vel perpetranda. Procurator regius factus sum. Quo primum die invisum hoc officium domus tue limen attigit, tibi vivere desiisti, libertas inde et quies et iucunditas abiere; pro his servitutes, labor, occupatio, metus, dolor, afflictio et mordaces subierunt
Abbreviated transcription (Latin):
ĩpar sit ĩ hoc excelle̾ uideatur ꝙ un¬
guẽtaria non est Et qui hiis capitur
nõ coĩ temporu sed ꝓpͥo quodã aĩ uicõ
laborat. Bonis odoribꝰ illicior ac
delector Rffierinon pot quĩ que del¬
tabilia sunt naͣ et illiciant. et dũ pñci¬
a sunt delectent. Saꝑientis hebrei dͤ¬
tuz est unguẽtis et uariis odoĩbꝰ del ͨ¬
tatur cor. ꝙͣuis unguẽto quidẽ non
sed ut insit odo ribꝰ meo certẽ cõsilio
absentibꝰ resistendũ cõtemptu et ob¬
liuione pñtibꝰ utendũ modice neq
ullũ hiis studiũ ĩpendendũ. ne te uł
tacitus ultimarũ uiliũq rerũ mãcipi¬
ũ fateare Ne ue hũc articulũ longiꝰ
trahami ut honestis odo̾ibus ut r̾bꝰ
õnibus uirilem effe minãtibꝰ am̃n ue¬
titis ac seclusis ut ĩ reliquis Augastĩ
sentẽcia amplector de illetebra odoꝵ
ĩ quit non satago nimis cũ absũt nõ
requiro cũ assunt non respuo ꝑatus

Expanded text:
impar sit, in hoc excellere videatur, quod unimpar sit, in hoc excellere videatur, quod unguentaria non est et qui his capitur non communi temporum sed proprio quodam animi vitio laborat. Bonis odoribus illicior et delector. Fieri non potest quin que delectabilia sunt natura et illiciant et, dum presentia sunt, delectent. Sapientis Hebrei dictum est: “Unguento et variis odoribus delectatur cor”, quamvis unguento quidem non sed, ut insit, odoribus meo certe consilio absentibus resistendum contemptu et oblivione, presentibus utendum modice neque ullum his studium impendendum, — ne te vel tacitus ultimarum viliumque rerum mancipium fateare neve hunc articulum longius traham — inhonestis odoribus, ut rebus omnibus virilem effeminantibus animum, vetitis ac seclusis; in reliquis Augustini sententiam amplector: “De illecebra odorum” inquit “non satago nimis: cum absunt non requiro, cum adsunt non respuo, paratus
Abbreviated transcription (Latin):
gentes uicit. Et qũisingula proseq̃ͥ
longũ est ex uniꝰ aspimi et laboiͥosis¬
simi uiri mollita duricie de reliquis
cõiecturã facito si quidẽ ĩ medio bello¬
ru estu ille ĩuictus acbarbarꝰ cruẽto
cũ ex̾citu uicus est hanibal penetra¬
bilia uiguẽta sed penetrabilia st̃ uicia
itaq eneruati ducis ac militũ quoru
tam scupenda p̾mordia fuerant qualẽ
diebat ilbis ut sicri essent bobis ut un¬
gerent᷑ ex illo sane multis seculis sic
iste mos ĩualuit ut labor stuporq sit
legere que de hac re ĩ utrisq lrĩs scͥp¬
ta sunt et quid pluribꝰ morer. usꝙ ad
illiꝰ pedes quo nil alciꝰ unguẽtu ueĩt
ꝙ ipẽ qui oẽm molliciẽ aĩoꝵ atq om̃s
illecebras uolupͣtu extĩcturꝯ aduene¬
rat passus est non unguẽto quid sed
pietate delectatus ac lacͥmis offen̾tis
Iam uero pedetẽtĩ usus hic abiit ut
cũ in multis etas urã maiorũ glorie

Expanded text:
gentes vicit. Et quoniam singula prosequi gentes vicit. Et quoniam singula prosequi longum est, ex unius asperrimi atque laboriosissimi viri mollita duritie de reliquis coniecturam facito, si quidem in medio bellorum estu ille invictus ac barbarus cruento cum exercitu unctus est Hannibal; penetrabilia unguenta, sed penetrabiliora sunt vitia. Itaque enervati ducis ac militum, quorum tam stupenda primordia fuerant, qualem diebat illis ut sicci essent, vobis ut ungerentur. Ex illo sane multis seculis sic iste mos invaluit, ut labor stuporque sit legere que de hac re in utrisque literis scripta sunt. Et quid pluribus morer? Usque ad illius pedes, quo nil altius, unguentum venit, quod ipse, qui omnem mollitiem animorum atque omnes illecebras voluptatum extincturus advenerat, passus est, non unguento quidem sed pietate delectatus ac lacrimis offerentis. Iam vero pedetentim usus hic abiit, ut cum in multis etas vestra maiorum glorie
Abbreviated transcription (Latin):
Item cum semꝑ dedecori sint ꝯdoeͬs
huiꝯ cemodi int̾dũ eciã dãpno sut
maxie ubi moꝵ grauis at mainscu¬
lꝯ censor sit Quud qdͦ qͥbusdã fue¬
re ꝑiculo Nam et illud nosti ꝙ plãci
one metu mortis salernitanis latebs
abditus unguẽti proditus odore sibi
quidẽ ꝑniciẽ ꝓsc̾ptoi̾bꝰ aut̃ suis excu¬
sacionẽ seuicie q̃siuit nã quis nõ uire
cesum dice̾t eũ qui eo tꝑe rei publice
tantoq suo pͥuato disc̾nñẽ unguẽta
eciã nũc oleret. G Artificiosis odoĩbꝰ
assueui R Dissuesce si cõsiliũ meum
suis eo fit turpius hoẽstatis orna¬
mẽtu ars ĩhonestatis est cumulꝰ ad¬
de qd̾ et fedius hodie ꝙͣ olim ꝙ̃uis
enĩ roma ut dixi et quã grecoꝵ rõa
ꝓpe dixerim la cedemon huic pesti ex
asia ueĩenti quasi armate hostiũ legi¬
omi ferreis moribus atq edictis obsti¬
terint ad ex̃mũ tñ mollis unguẽtes
simulq uicioru acies fefellit ex cubi¬
as. In europã trãsiit et fortissimas

Expanded text:
m semper dedecori sint odores huiusmodi, interdum etiam damno sunt, maxime ubi morum gravis ac masculus censor sit; quid, quod quibusdam fuere periculo? Nam et illud nosti, ut Plautone metu mortis Salernitanis latebris abditus, unguenti proditus odore sibi quidem perniciem, proscriptoribus autem suis excusationem sevitie quesivit. Nam quis non iure cesum diceret eum, qui eo tempore rei publice tantoque in suo privato discrimine unguenta etiam nunc oleret? Artificiosis odoribus assuevi. Desuesce, si consilium meum sius, eo fit turpius: honestatis ornamentum ars, inhonestatis est cumulus. Adde quod et fedius hodie quam olim; quamvis enim Roma, ut dixi, et quam Grecorum Romam prope dixerim, Lacedemon, huic pesti ex Asia venienti quasi armate hostium legioni ferreis moribus atque edictis obstiterint, ad extremum tamen mollis unguentorum simulque vitiorum acies fefellit, excubias in Europam transiit et fortissimas
Abbreviated transcription (Latin):
inde in mirũ hec curiositas uos ĩua¬
sit. Assirii arabes et sabei urĩs armis
edomiti suis uos odoibꝰ donuere
quibꝰ aliꝙͣ du rigida patrũ etĩuic¬
ta sobrietas obscitit. usq adeo ut qͥn¬
urbis condite graui edicto a censori¬
bus caue̾tur. ne quis in urbem ip̃a
unguẽta externa cõueheret Nõ mil¬
to aũt̃ post modernoꝵ uiciis ut as¬
solet ueterũ sita rũpentibꝰ insena¬
tũ ipm̃i edicti talis auctorẽ uicteix
lascinia penetͣuit D libent᷑ bñ ole¬
O RPegrini odores atq om̃e arti¬
ficiu bñ olendi. ꝓpͥii u̾alis nõ boni
odoris argumẽta et latenciũ sũt sig¬
na defectuũ ob hoc ip̃m atq ob il¬
lam nedũ uiro s ne honesta quidẽ
femina dignã curã solita sensũ uĩ
fortis offende̾. Me ĩnisti adolescẽtꝭ
illiꝰ qui dũ ut erat unguẽto illitꝰ
ꝓ collata p̃fectura uespasiano prĩ¬
cipi grãs acturus ante eũ staret/

Expanded text:
inde nimirum hec primum curiositas vos invainde nimirum hec primum curiositas vos invasit. Assyrii, Arabes et Sabei, vestris armis edomiti, suis vos odoribus domuere, quibus aliquamdiu rigida patrum et invicta sobrietas obstitit, usque adeo, urbis condite gravi edicto a censoribus caveretur nequis in urbem ipsam unguenta externa conveheret. Non multo autem post, modernorum vitiis ut assolet veterum scita rumpentibus, in senatum ipsum edicti talis auctorem victrix lascivia penetravit. Libenter bene oleo. Peregrini odores atque omne artificium bene olendi proprii naturalis non boni odoris argumenta et latentium sunt signa defectuum: ob hoc ipsum atque ob illam nedum viro sed ne honesta quidem femina dignam curam, solita sensum viri fortis offendere. Meministi adolescentis illius, qui dum, ut erat unguento illitus, pro collata prefectura Vespasiano principi gratias acturus ante eum staret,
Abbreviated transcription (Latin):
R̾ Si sensui pares et uoluptati in¬
hyas ut dcm̃ est aut obsceuũ aut ĩa¬
ne. Si ualitudinis curam geris ex¬
tusabile dũmõ condimẽtu rerũ oĩ
modus assit cõfortat enĩ tabescẽtẽ
spm̃ ꝯdor leuis. Sed ad õnia ualet
illud comitũ ne quid nimis est ał
ut ĩ multis in hoc quoq natuaꝵ in
finita uai̾etas non solum int̾ hoĩe
atꝙ hoĩem s inter gentem eciã ac
gentem si quidẽ ua fama est ꝙͣ mͣg¬
ni non respuũt auctores gagens
q gangis fontẽ actołlit omĩs cibi ex¬
ꝑs solo mali siluestris odore alitur
ꝑegre profecturi nil nisi bonũ illud
malu ac uitale circũferũt tam fe¬
toi̾s ĩpaciẽtes ut sicit eos purnb̃
nutrit sic ĩfectus odor ĩterimat
Delicata cõplexio que sic uiuat ut
pereat hec genus/ gens onũs ad
ortu sglis obuersa celiq mollicie de¬
lunita ut ciboꝵ negligẽcior sic egẽ¬
cior atq appetẽcior est odorũ Et

Expanded text:
r. Si sensui pares et voluptati, inr. Si sensui pares et voluptati, inhias, ut dictum est, aut obscenum aut inane; si valitudinis curam geris, excusabile, modo condimentum rerum omnium, modus, adsit. Confortat enim tabescentem spiritum odor levis, sed ad omnia valet illud comicum: “ne quid nimis”. Est autem, ut in multis, in hoc quoque naturarum varietas infinita, non solum inter hominem atque hominem, sed inter gentem etiam ac gentem: si quidem vera fama est, quam magni non respuunt auctores, gens que Gangis fontem accolit, omnis cibi expers, solo mali silvestris odore alitur; peregre profecturi nil nisi bonum illud malum ac vitale circumferunt, tam fetoris impatientes ut, sicut eos purus nutrit, sic infectus odor interimat: delicata complexio, que sic vivat et pereat! Hinc gens omnis ad ortum solis obversa celique mollitie delinita, ut ciborum negligentior, sic egentior atque appetentior est odorum; et
Abbreviated transcription (Latin):
Uauibus delector odoribus.¬
R lꝯii uestitui uel uictui sub¬
seruiũt de quibꝰ quid senciã audi¬
iusti. P Odoribus studeo. Ri Odo¬
rũ ahii gulam alii libidinẽ irritant
horu appetitus ĩ continẽcie notã sb̾¬
it et p̃sertim uehemẽs alii ꝑꝑ seipõs
exꝑiũtur horũ studiũ non cuipitu¬
dinis nẽpe sed uanitatis arguitur
Uñ est ut muliebriũ unguẽtorũ odor
aut dapiũ ꝙͣ floru turpior aut po¬
moru sic eadem rõ est earu delcã¬
cõnu que auribus oculisq ꝑcipiũt᷑.
Si umꝙͣ ethicis applicuisci añ nosti
hec neq te nũc doceo sed note uei̾¬
tatis ad meõriam retraha ut huiꝰ
gmiͬs oblectamẽta uideas uel feda
esse uel leuia. D Odoribus operã
do. R Bone utinã fame Cuiꝰ odor
bonꝰ quoq dicitur. malusq m̾dior
multo latius q sensibilis ꝙͣ aromatũ
si terantur aut sulphuꝵ si cremãt᷑
de hiis odo̾ĩbus non nares sed mẽs
iudicat D Bonis odoi̾bus delector¬

Expanded text:
uavibus delector odoribus. Hi vel victui vel vestitui subserviunt, de quibus quid sentiam audivisti. Odoribus studeo. Odorum alii gulam, alii libidinem irritant; horum appetitus incontinentie notam subit, et presertim vehemens. Alii propter seipsos expetuntur; horum studium non turpitudinis nempe sed vanitatis arguitur, unde est ut muliebrium unguentorum odor aut dapium quam florum turpior aut pomorum sit. Eadem ratio est earum delectationum que auribus oculisque percipiuntur. Si unquam ethicis applicuisti animum, nosti hec neque te nunc doceo, sed note veritatis ad memoriam retraho, ut huius generis oblectamenta videas vel feda esse vel levia. Odoribus operam do. Bone utinam fame, cuius odor bonus quoque dicitur malusque maior multo latiusque sensibilis quam aromatum si terantur aut sulphurum si crementur! De his odoribus non nares sed mens iudicat. Bonis odoribus delecto
Abbreviated transcription (Latin):
rat ꝙ si bonã ꝑdidisti dico iterũ cor
ꝯẜua. Amisisti quid quo placeres ho¬
mĩbꝰ. ẜua quo placeas deo. Cui si lĩ¬
gua non pot̃. corde loquere. Si eĩz
de malis scptuz est labia dolosa ĩ cor¬
de et corde locuti sunt. cur non pioruz
ĩ corde pia labia esse et ipĩ corde eciaz
lo qui pñt ubi sint aures dei uerũq
fit qd̾ alibi sc̃psit idem Non est occulta¬
tu cor meũ ate qd̾ fecisti in occulto nõ
Nulla enĩ secretissimaru quoq cogita¬
cõnu abscondita est deo nec tacitos mi¬
nus ꝙ̃ clamãtes audit ỹmo non ẽ apᵈ
illu clamor altior uehemẽtiorq ꝙͣ cor¬
dis. clamãte illo silencio delectat᷑. hũs
clamorez cõpressis labiis ꝓmebat ille
gregis pͥmũ post modu populi pastor
famosissimꝰ. qui audire meruit uocẽ
dei dicentis sibi. Quid clamas ad
me non loquebatur nec clamabat ỹͦ
quid loquebatur s corde. Sicut aũt

Expanded text:
rat. Quod si bonam perdidisti, dico iterum, cor rat. Quod si bonam perdidisti, dico iterum, cor conserva. Amisisti quidem quo placeres hominibus; serva quo placeas Deo, cui, si lingua non potes, corde loquere. Si enim de malis scriptum est: “Labia dolosa, in corde, et corde locuti sunt”, cur non piorum in corde, pia labia esse, et ipsi corde etiam loqui possint, ubi sint aures Dei? verumque sit quod alibi scribit idem: “Non est occultatum os meum a te, quod fecisti in occulto”; nulla enim secretissimarum quoque cogitationum abscondita est Deo, nec tacitos minus quam clamantes audit: immo, non est apud illum clamor altior vehementiorque quam cordis: clamante ille silentio delectatur. Hunc clamorem compressis labiis promebat ille gregis primum, postmodum populi pastor famosissimus, qui audire meruit vocem Dei dicentis sibi: “quid clamas ad me?” Non loquebatur et clamabat, immo quidem loquebatur, sed corde. Sicut autem
Abbreviated transcription (Latin):
seu a fortuna oblatũne ꝯtempẜis te li¬
beris te regenduz prebe ne ue contra
tuã sortem calcitres. D linguã ami¬
si Nõ Nũc maxie ꝙ sapiens iubet oĩ
custodia ẜua cor tiiz e duobꝰ custodiĩs
ad unã redactus et dimidia laboris ꝑte
liberatus. facilius ꝑauca custodies et
p̃cisa uigilancius. D linguã perdidi¬
Rõ In quibꝯda paucis nobile et ar¬
gutu na mẽbru. In magna aut̃ ꝑte
hoĩm nocens atq pestiferu et qͦ mul¬
tis caruisse sit melius. Sic non solum
in ẜuo ueru cernitur quod satyricus
ait lingua mali ꝑs pessima ẜui. S ed
ruptele õnes pene cessarent nisi lin-¬
gua malũ semen et spargeret et foue¬
ret. O lingua ꝑdidi. Nõ Si malã
lucratꝰ est es plurimũ. magne enĩ di¬
uicie sunt. esse mopem malorũ hͨ qui
non habet diues nascitur at qui ꝑ¬
dit diues fit et nouo auctꝰ censu ꝑ¬
dendo ĩuenit quod ĩueĩendo ꝑdide¬

Expanded text:
seu a fortuna oblatum, ne contempseris, liseu a fortuna oblatum, ne contempseris, libensque te regendum prebe, neve contra tuam sortem calcitres. Linguam amisi. Nunc maxime quod sapiens iubet, “omni custodia serva cor tuum”; e duabus custodiis ad unam redactus, et dimidia laboris parte liberatus, facilius pauca custodies, et pretiosa vigilantius. Linguam perdidi. In quibusdam paucis, nobile et argutum membrum, in magna autem parte hominum, nocens atque pestiferum, et quo multis caruisse sit melius. sic non solum in servo verum cernitur, quod Satyricus ait: Lingua mali pars pessima servi, sed ruptele omnes pene cessarent, nisi lingua malum semen et spargeret et foveret. Linguam perdidi. Si malam, lucratus es plurimum, magne enim divitie sunt, esse inopem malorum: hec qui non habet dives nascitur, at qui perdit dives fit, et novo auctus censu, perdendo invenit, quod inveniendo perdide