comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
agil iuuẽta᷑ ⁊ semo pig̾ pardus
sPacio lenitas ingͣme scet pͥma etas.
nõ eno diu q si esse cupie cnra ui
uirtutes utinã alioqm ꝯnõ
uelocius co ꝓprine ruine õ Iinge¬
niũ expeditu᷑ est R. Si et bome
ãtibus applicablẽ p̃ciosa amimi su¬
pellex si minꝰ ouerosa ꝑiclĩa lc¬
boriosa sͫ sugeniũ ꝑ acutũ et x
Ingenui nõ acͧmẽ sed egnabilitas
atz ꝯstancia uerã laudt᷑ at petuã¬

Expanded text:
piger pardus. Spatio levitas ingravescit. Prima etas non eris diu et, si esse cupis, cura ut virtutes utinam! Alioquin quo velocius, eo propius ruine. Ingenium expeditum est. Si et bonis artibus applicabile pretiosa animi suppellex; si minus, onerosa, periculosa, laboriosa! Ingenium peracutum est. Ingenii non acumen, sed equabilitas atque constantia veram laudem atqu
Abbreviated transcription (Latin):
de est et quãtulũ sit qd̾ u̾stat mnc̾tum
est g ⁊ s. ditꝰ̃ lex est certa uiuendi¬
R Quis hanc legẽ tulit aut qd̾ iste¬
ul unũ eꝑs est uite iniquissima uõ
lex q̃ non omiz una est ỹma tam
uaria ut niehie incerciꝰ in honi uita
ꝙ ip̃ius uite modus sit ꝙ. ⁊ s. Est¬
tñ ⁊ modꝰ aliquis et uite meta quã
sapiẽces statuerĩ uiri R. Netã uite
statu̾e nõ qui accipit sed qui dat i
deus potest/ Intelligo aũt/ Sextuage¬
simũ a̾ si natura potencior octuage¬
simũ cogitatis ãnũ at ibi metam
figitis quo ꝓuectos maneat labor ⁊
dolor/ Nisi forte longrꝰ spẽ ꝓmordit

Expanded text:
deest et quantulum sit quod restat incertum deest et quantulum sit quod restat incertum est? Atqui lex est certa vivendi. Quis hanc legem tulit, aut quod istte? Iniquissima vero lex, que non omnibus una est, immo tam varia, ut nichil incertius in hominum vita quam ipsius vite modus sit. Est tamen et modus aliquis et vite meta, quam sapientes statuerunt viri. Metam vite statuere, non qui accipit, sed qui dat illam Deus potest. Intelligo autem: septuagesimum aut, si natura potentior est, octogesimum cogitatis annum atque ibi metam figitis quo provectos maneat labor et dolor; nisi forte longius spem promovit
Abbreviated transcription (Latin):
seu cupiditas ⁊ gandiũ metus et
dolor quas due soroẽs egnis partub
prospitas ⁊ aduersitas pepere huic
illmt humano aĩo insultẽt q̃ uero
arci p̃sidet racõ his om̃sr una respõ¬
deat clipeoq ⁊ galea sinsq artibus
et ꝓpria ui sed celeti magĩs auxi¬
lio circũt remẽtia hostiũ tela disdu¬
ciat ea mͥ de tuo ingemo ses est
ut unde uictoria stet facile indices
Non te dintius traham sed st ꝓposi¬
tum meũ nostes index gxis episto¬
la umittenda erat qnã si. astribẽ¬
dam duxeris utrũq meciens uide¬
to ne longtior p̃faco libellũ breuem
ñ alr quã ygrande caput epignũ
corpꝰ p̃mat Nichil ẽ em̃ sme men¬
sura ac parciũ ꝓporciõe formosum¬
est uite, Racio dn prima
mortaliũ uana spes q̃ mlta hõm
milia ⁊ fefellit et fallet taudiã¬
et spes florida est etas ⁊.
Inane gaudiũ ⁊ bne flos iste dñꝰ
loqͥmͣ arestit de  s. Etar integ̃
est R. de nis integra uocet cuis m̃ltũ

Expanded text:
seu cupiditas et gaudium, metus et seu cupiditas et gaudium, metus et dolor, quas due sorores equis partubus prosperitas et adversitas peperere, hinc illinc humano animo insultent: que vero arci presidet ratio, his omnibus una respondeat clipeoque et galea, suisque artibus et propria vi, sed celesti magis auxilio circumfrementia hostium tela discutiat. Ea michi de tuo ingenio spes est, ut unde victoria stet facile iudices. Non te diutius traham, sed ut propositum meum nosses, index operis epistola premittenda erat, quam si ascribendam duxeris, utrunque metiens videto ne longior prefatio libellum brevem non aliter quam pregrande caput exiguum corpus premat. Nichil est enim sine mensura ac partium proportione formosumerest vite. En prima mortalium vana spes, que multa hominum milia et fefellit et fallet! Florida est etas. Inane gaudium et breve! flos iste, dum loquimur, arescit. Etas integra est. Quis integrum vocet cui et multum
Abbreviated transcription (Latin):
sime ab aduerso Maroneũ illud̃
exclamãs Non ulla laborũ o uugo
noua mi facies in opina ue suogit
Nẽt me fallit Et in corꝑisz homi
sic ĩ animis młtiplici passione
affectis medicam̃ta uerborũ ml̃tis
mefficatia uisum iri Sed nec illud
quoq me pterit ut inuisilas aĩorũ
morbos sic nuiisibliã esse u̾media
ffalsis epmionib circũuenti ueris
sentenciis liberandi sut ut qui au¬
diendo ceciderant audiendo ꝯsirrgar̃
Ad hec qui qd̾ hñit egyptt egenti
libens obtulit amico quãtuluq est
pleno amicitie fmitꝰ ẽ mumere
Amni em̃ sptat amiacia nõ rem que
parua l magni amoris indicium
ẽẽ potest ego ꝯuide̾ ut magnificum
ꝯdq tibi oꝑto ẜit quid aꝑtiꝰ hoc tp̃re
largiar nõ habes qd si ualidũ sense¬
ris ip̃aq p̾ciũ i̾bus facit utilitas
ꝯmẽdabit sin inualidũ excusabit
amor nr̃i Sic aũt ad legendum ue¬
mies quasi quatuor ille famosiores
et ꝯsanguinre passiones ami spes

Expanded text:
sime ab adverso Maroneum illud sime ab adverso Maroneum illud eae 'non ulla laborum, o uirgo, noua mi facies inopinaue surgit: Nec me fallit, ut in corporibus hominum sic in animis multiplici passione affectis, medicamenta verborum multis inefficacia visum iri, sed nec illud quoque me preterit, ut invisibiles animorum morbos, sic invisibilia esse remedia. Falsis opinionibus circumventi veris sententiis liberandi sunt, ut qui audiendo ceciderant, audiendo consurgant. Ad hec qui quod habuit egenti libens obtulit amico, quantulumcumque est, pleno amicitie functus est munere. Animum enim spectat amicitia, non rem, que parva licet magni amoris indicium esse potest. Ego quidem, ut magnificum quodque tibi opto, sic quid aptius hoc tempore largiar non habeo. Quod si validum senseris, ipsa que pretium rebus facit utilitas commendabit; sin invalidum, excusabit amor noster. Sic autem ad legendum venies, quasi quattuor ille famosiores et consanguinee passiones animi, spes
Abbreviated transcription (Latin):
olim cũ bandicias nõ tã insolent̾
ue pleriq feliciũ tũ uero minas mni¬
per atq impetũ tam forti tamox
ĩbicto aĩõ tulisti ut ual ob hoc unũ
mlt̾ĩs qui antea enrĩ nom̃ oderant
idq cũ om̃ĩs uirtus hãt tã ycipue
fortitudo cinꝰ intͦ fortune trabies
ac tenebras rex e̾ribiliũ et eͣnq̾llitas
gracior ⁊ lux ip̃a ꝯspectior est Mecho
uero nõ solũ ad antiquũ tui amorẽ
qd̾ impossible̾ factu rebar mĩtu᷑
noue beniuolencie a dieceris sed abio
festinãtẽ calamũ ad hec nõ snõ
ep̃e sc̾benda deflepere ut ⁊ inscpte
meis amñĩ tni uultũ uelud in felõ¬
speclõ ꝯtempleris ⁊ si ꝯd̾ ibi minꝰ
excultũ apparuerit qd̾ bona fide
disspliceat ad hñc modum formes
atqz ira te instituas ut seu folitis
seu nouis artib q̃ĩ iĩablẽs ei fũt
cerũ post hac fortũa uariauerit
ullã te spẽs rex turbet sed paratꝰ
adomĩa ꝓmptus ad singlã dulcia
pariter st amara despicias fidentis¬

Expanded text:
olim cum blanditias non tam insolenter ut plerique felicium, tum vero minas nuper atque impetum tam forti tamque invicto animo tulisti, ut vel ob hoc unum, multis qui antea tuum nomen oderant idque cum omnis virtus habeat, tum precipue fortitudo, cuius inter fortune turbines ac tenebras rerum terribilium et tranquillitas gratior et lux ipsa conspectior est —, michi vero non solum ad antiquum tuum amorem, quod impossibile factu rebar, multum nove benevolentie adieceris, sed alio festinantem calamum ad hec non suo tempore scribenda deflexeris, ut et in scriptis meis animi tui vultum velut in speculo contempleris. Et si quid ibi minus excultum apparuerit, quod bona fide displiceat, ad hunc modum formes atque ita te instituas, ut seu solitis seu novis artibus, que innumerabiles ei sunt, tecum posthac fortuna variaverit, nulla te species rerum turbet, sed paratus ad omnia, promptus ad singula, dulcia pariter et amara despicias, fidentis
Abbreviated transcription (Latin):
qͦ mibecilłis appareas. G habñde
ẽ uiriũ R dauria glã Sͣ pluri¬
mũ ẽ uixiũ ł plusculũ elephati¬
diderim id quidẽ supercessꝰ aut̃
in ntiũ bergit seũ ipm ẽ uiciũ¬
U Amiis ẽ uiriu Nõ Nimietas
hec si ad medioctatẽ u̾deat bñ erit
Sud si ad defectu enferit quid si
hos rebur fragilitas insignis ex¬
cipiat: drede michi nũe tatẽ usp
corpor uires q̃ ul labore ĩ modito
ui morbo acri nł cũcta unitẽte
semo non frangant᷑ infatiga¬
blie᷑ ⁊ in uicta uis am̃u est uͣ
Ingens uobus ẽ corꝑis R Nemo
milione robustior clariores mła¬
G uastũ ⁊ pualidũ corpiis est¬
I prestalntissima uer uiotus
mole corꝑea ñ eget in aĩs hitans u
Nichil h̃ĩs uirib difficile L uino
impossibliã ꝑ mlta at illd̃ in p̾mis
ut qui in corꝑe spem posint ĩ altum
scandat S Iam supͦ hom̃em uires
sũt R hac in re qui suꝑior cũctis
homĩb euaserit mĩtis tñ aĩantib
inf ior erit G Nichil his uiribus

Expanded text:
de est virium. Taurina gloria est. Plurimum est virium. Plusculum elephantididerim id quidem; superexcessus autem in vitium vergit, seu ipsum est vitium. Nimis est virium. Nimietas hec, si ad mediocritatem redeat, bene erit; quid si ad defectum transeat, quid si hoc robur fragilitas insignis excipiat? Crede michi, nulle tante usquam corporum vires, que vel labore immodico vel morbo acri vel cuncta vincente senio non frangantur; infatigabilis et invicta vis animi est. Ingens robur corporis est. Nemo Milone robustior, clariores multi. Vastum et prevalidum corpus est. Prestantissima rerum virtus mole corporea non eget, in animis habitans. Nichil his viribus difficile. Immo impossibilia permulta atque illud in primis ut qui in corpore spem posuit in alto scandat. Iam supra hominem vires sunt. Hac in re qui superior cunctis hominibus evaserit, tamen animantibus inferior erit. Nichil his viribus
Abbreviated transcription (Latin):
afecit ħculẽ ab homib ĩnictu uis
lutentis male uicit Nlilionẽ ipm
cũctis celebratũ ⁊ cog̾tũ paletris
arbor una detinint lacerãdu feris
obtulit sic robur ill̃d eximiũ sme
exemplo fisse q̃rtꝰ robori impar in¬
uentum est tu urab tuis fidis uͫ
uires iimense suppetũt ł ocime
ĩmẽsũ laborat mole su/ Oͬ uires
in augnito sũt Xilatã fermeret
om̃i hec ẽ ut cũ ad siña ꝑueniertt
descendatꝰ idq nõ equo gressu astẽ¬

Expanded text:
culem ab hominibus invictum vis latentis mali vicit, Milonem ipsum cunctis celebratum et cognitum palestris arbor una detinuit lacerandumque feris obtulit. Sic robur illud eximium sine exemplo fisse quercus robori impar inventum est: tu viribus tuis fidis! Vires immense suppetunt. Omne immensum laborat mole sui. Vires in augmento sunt. Natura ferme rerum omnium hec est, ut cum ad summam pervenerint descendant idq
Abbreviated transcription (Latin):
S dit ullã ꝑs a fine difeancior q
p̾ncipir̃ r Nulla quidẽ ẜ tunt
recte diceret᷑ qñ om̃s eqnis spaciĩs ui¬
etas in mortẽ incidit ꝯno fit ut ple¬
unq̃ uitinior sit extremo qͥ u̾monor᷑
uidebarꝭ Ø S certe florẽtissima
est etas R. Et si ad hoc pana ami
aduertat tñ ex quo loqui ceꝑimus
mutatõ alĩqͣlis incessit ⁊ mõ ꝑsin¬
glõs sillabaꝵ tractꝰ inte aliqdꝰ ex¬
cidit / aliquid de caduco etatis/
tam dulce tã iocũdã nõ intelligo
tũ sciat dicto ciciꝰ se fntuꝵ ꝯd̾ icre
mic est uel si nescit insamat Iene
forte .e. duob capitali smĩt supli¬
cio addictis ille felĩcoi ẽ habendꝰ
q̃ nonissiẽ iussus ẽ dare colla se¬

Expanded text:
t nulla pars a fine distantior quam t nulla pars a fine distantior quam principium. Nulla quidem; sed tunc recte diceretur, quando omnes equis spatiis vietas in mortem incidit, quo fit ut plerumque vicinior sit extremo qui remotior videbatur. Certe florentissima est etas. Etsi ad hoc pauci animum advertant, tamen ex quo loqui cepimus, mutatio aliqualis incessit et modo per singulos syllabarum tractus vite aliquid excidit, aliquid de caduco etatis ftam dulce, tam iucundum non intelligo, cum sciat dicto citius se futurum quod ille nunc est vel, si nescit, insaniat; nisi forte e duobus capitali simul supplicio addictis ille felicior est habendus, qui novissime iussus est dare colla se
Abbreviated transcription (Latin):
aliem ꝯsiln mops fu itaz muemdes
erroes l in nũablẽs ⁊ minensõs ħis
ip̃ĩs tñ occultos ⁊ incognitos quo
sunt me melius ꝙͣ senegtꝰ detegit et
dissmilantiũ ginueciũq̃ lumib in¬
gerit nec pͥns ẽẽ debnistis aduertitis
ꝙ qd̵ ẽẽ uolnitis effecti estis fierq
iam aliud ñ potestis qd̾ si quis in
docenti credere ille in unꝰ ex milibus
p̃clarus at felix surge̾t adolescens n ͭ.
tã ml̃tis anfractib ag̃e̾t uitã cmꝰ
bnnca tuta si recta ⁊ birtute̾ uia est¬
Gͣs. Etas indecerpta est R. Qno¬
mõ indecerpta ẽ q̃ ex quo esse cepit
assidue carpit᷑ q̃ minuciisimis por¬
cuitulis dũ dat᷑ eripit᷑ Si ꝯuide
motu ꝑetuo celũ rotat momita
Maro celeres neq ꝯmoueat alas alas
Ita seu nam irer agentisz nec sen¬
cientib qui uehũt᷑ sepe nec cogitan-¬
tib fmis adest GiS. Etas intipiẽs
as extiemo ꝓcul ab est/ ⁊ Intra bre¬
nis bie spãciũ nichil est ꝓcul M ⁊¬

Expanded text:
lii, inops sui. Itaque iuveniles errores, licet innumerabiles et immensos, his ipsis tamen occultos et incognitos quorum sunt, nichil melius quam senectus detegit et dissimulantium conniventiumque luminibus ingerit, nec prius quod esse debuistis advertitis quam quod esse voluistis effecti estis fierique iam aliud non potestis. Quod si quis in docenti credere, ille michi unus ex milibus preclarus ac felix surgeret adolescens nec tam multis anfractibus ageret vitam, cuius unica tuta et recta per virtutem via est. Etas indecerpta est. Quomodo indecerpta est que, ex quo esse ceperit, assidue carpitur et que minutissimis portiunculis dum datur eripitur? Si quidem motu perpetuo celum rotat, momenta Maro: Celeres neque commovet alas. Ita ceu navi iter agentibus nec sentientibus qui vehuntur, sepe nec cogitantibus finis adest. Etas incipiens ab extremo procul abest. Intra brevis vite spatium nichil est procul. A
Abbreviated transcription (Latin):
druciꝰ suare possis qd hnisse nilli
piecisse mltis gliosũ fuit mitto
alios Spurĩna nõ nat᷑alis forma
Aedilitat fed aucersita deformitas gͣ
Ut uirt ꝰam̃ni corꝑis forme mẽta sit
studeo R. Si id egsicie tũ demũ
ne᷑ mͥ tc̃ undiq fortu̾a̾t ꝯ fuerir
forma clarior uidesit᷑ ⁊ uioiꝰ gror

Expanded text:
d habuisse nulli, proiecisse multis gloriosum fuit? Mitto alios: Spurinam non naturalis forma nobilitat sed accersita deformitas. Ut virtus animi corporis forme iuncta sit studeo. Si id effeceris, tum demum vere michi, tunc undique fortunatus fueris formaque clarior videbitur et virtus gr
Abbreviated transcription (Latin):
appetit ulls illi defidexꝵ modus est
uills̃ fat magnꝰ cumłs meritera¬
reer ne suꝑbie sit ista pfessio noͣ
uireutis g uiry longe clarissiã
est R fudãmcu ue uirtutis h̃li¬
tas nec tanta claitas ulla ẽ ꝙͣ ela¬
cio nõ obscuret scit ille ꝯ claissimꝰ
creatꝰ seq ip̃m efferens ñ obturrꝰ
tni s pͥnceps ẜieri merint tẽbraꝵ
qd si illi accidit qd aliĩ dese sperent¬
et uirtꝰ eximia est R Nonsolet
birtꝰ ẽẽ iactatrix a̾ miratut sin

Expanded text:
lli desiderii modus est, nullus sat magnus cumulus meritoruVereor ne superbie sit ista professio, non virtutis. Virtus longe clarissima est. Fundamentum vere virtutis humilitas, nec tanta claritas ulla est quam elatio non obscuret: scit ille qui clarissimus creatus seque ipsum efferens non obscurus tantum, sed princeps fieri meruit tenebrarum. Quod si illi accidit, quid alii de se sperent? Virtus eximia est. Non solet virtus esse iactatrix aut miratrix sui,
Abbreviated transcription (Latin):
iorie u Tande̾ eg̾tudo longior sinẽ
esfucisse ad ꝙ̃ cnris assidne uñt
pinquior moͣti es ꝙ dũ illi con-¬
Riguns uidebaris Irre meabłe uobis
est iter neq ulla eins in ꝑte sb̃sistit᷑
et somnꝰ ⁊ uigilia et labor ⁊ rquies
⁊ mõb ⁊ sanitas eqm suͣ gradus
ad mõtem uͣ Ancipiti entudine
absolutꝰ sum R. dreditricẽ habes
ĩfallibilẽ dilata solucois dus ẽ ses

Expanded text:
andem egritudo longior finem effugisse, ad quam curris assidue? Nunc propinquior morti es quam dum illi contiguus videbaris: irremeabile vobis est iter neque ulla eius in parte subsistitur, et somnus et vigilia et labor et requies et morbus et sanitas eque sunt gradus ad mortem. Ancipiti egritudine absolutus sum. Creditricem habes infallibilem: dilata dies solutionis est, se
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ad sumã ut nchil inse solidum
b forme gr̃a nichil optallẽ sict se
ultro obuem̃t ututi addita neꝙ
ut̾usq de p̃cio error sit hãc illiꝰ
ornam̃tũ dici paciar n ĩ amenũ
uisni breue tñ ar fragile Solam
uo pondus aĩe dixerim̃ at ĩ fanst̃
tristis insugne ludibrni, de uali¬
uid ꝙ ualitudo prosꝑa ẽ R
Qintqd̃ de forma m̃õ diximꝰ
upetitũ puta G ualitudo cordis
fioma est A. En senectꝰ as aduss
nuille morboꝵ armata gnib Conr
ualitudinẽ interea uoluptas militat
familiare t̾tamen 6 . ualitudo cor¬
ꝑĩs leta est P In ꝯfulta roꝯditas
q̃ negligẽtes ⁊ in cautos fãcere
soleat possessoles snos ⁊ sepe mor¬
bos arcessere ꝯnos ualitudim ꝓb̾e
diffidentis intẽcio declinasset/ E ua¬
litudo corꝑis bona est pͫ bene uiere
alioq̾n leue bonui qm̃ ⁊ gͣue malũ
si ut folira ẽ culpe culpia cã sit

Expanded text:
 ad summam, ut nichil in se solidum habet forme gratia, nichil optabile, sic, si ultro obvenerit virtuti addita neque utriusque de pretio error sit, hanc illius ornamentum dici patiar, non inamenum visui, breve tamen ac fragile: solam vero pondus anime dixerim atque infaustum, tristis insigne ludibrii. 3 DE VALIuod valitudo prospera est? Quicquid de forma modo diximus, repetitum puta. Valitudo corporis firma est. En senectus ab adverso, mille morborum armata generibus! Contra valitudinem interea voluptas militat: familiare certamen! Valitudo corporis leta est. Inconsulta iucunditas queque negligentes et incautos facere soleat possessores suos et sepe morbos arcessere, quos valitudini proprie diffidentis intentio declinasset! Valitudo corporis bona est. Bene utere; alioquin leve bonum, quin et grave malum s
Abbreviated transcription (Latin):
sinns ꝯuoq te fulcias/ Non ꝙ egto
suadra operosiora ibla ⁊ maiora saprẽ¬
ne cõsulta negligẽ quis te in ordina¬
rio ut ita dicã fortime t̾tamnie tue¬
are sed ut his interim biemb at pre¬
csie sims quasi quibusd eppeditiẽ
ats cõcinuus abmis contra omnes
insultꝰ omnẽq uͦpentinũ impetũ
hint illinc ingit sie instruatꝰ duge
em̃ nobis est duellũ eũ fortima
⁊ utrobiq quodãmõ par disc̾men
eã scil que uotat᷑ ad nersitas phͣ
s utrãs nouerint hant en ĩm
daficiliore arbutrant tao notu
ilud aristotilis in ethitie suo mre
difmientiẽ difficiliꝰẽ tristi a
Snẽ secutꝰ seneta ad sutllm̃ srubes̃
Mains est inquit diffrtilia ꝑtoe¬
cere ꝙ leta moderar/ Qnid ditam
Qusim ne tantos mnt̾ unros hpeebe
durũ ꝯuid̃ ⁊ temeritatio ate sus¬
pitio nouo homini betusta tãcenti

Expanded text:
ssimis quoque te fulcias, non quod ego ssimis quoque te fulcias, non quod ego suadeam operosiora illa et maiora sapientie consulta negligere, quibus te in ordinario, ut ita dicam, fortune certamine tueare, sed ut his interim brevibus ac precisis sententiis, quasi quibusdam expeditis atque continuis armis contra omnes insultus omnemque repentinum impetum hinc illinc iugiter sis instructus. Duplex enim nobis est duellum cum fortuna et utrobique quodammodo par discrimen, eam scilice utranque noverint, hanc tamen ipsam difficiliorem arbitrantur; itaque notum illud Aristotelis in Ethicis suo iure diffinientis: “Difficilius esse tristia quem secutus Seneca ad Lucilium scribens “maius est” inquit “difficilia perstringere quam leta moderari”. Quid dicam? Ausimne tantos inter viros hiscere? Durum quidem, et temeritatis parata suspitio novo homini
Abbreviated transcription (Latin):
aiduz fec̾at fortũaq ut am̃t
magne reꝵ ꝑtis imꝑutz tenet tuo¬
bido ꝙuodã ac ꝓfundo negociorũ
⁊ curaꝵ pelago iactandũ dedit
Seteꝵ nõ ut legendi ociũ sic nos¬
cendi desidiũ eripint ꝯͦminꝰ sẽꝑ
literatoꝵ hom delcãtꝰ amiticia sr
cõnictu ⁊ occupatissimis diebus
ociosas horas quociẽs licuit furatꝰ
cotidie inseructior cotidie rerum
memorabiliũ doctior fieri uelles
ubi illa qua nlli cedis mẽoria
sepe te ꝓlibris uti solitũ ip̃e tibi
sũ cestis In quod si ab meunte
etate ꝓmihas eo nĩc putandꝰ es
promor quo serotum matutmo
uiatore fauẽtior atq aĩo saltem
ꝓmpcior esse solet qñ quide i hec
uulgaris est q̃rela cresc̾e ner diẽq
decresce̾ qd̾ utiq nobis in hoc
uite tramite accidit ad uesꝑam pro¬
pinquãtib ⁊ uie nũtiõ snpesse
cernẽtib Non mit̾r qͥ es hortandus
maximoꝵ opeꝵ au̾tit hoc adiecto
ut qr sinil omia uel legere ñe audire
et memisse nõ xotes utilissiims quid̃

Expanded text:
fecerat; fortuna, que, ut aiunt, magne rerum partis imperium tenet, turbido quodam ac profundo negotiorum et curarum pelago iactandum dedit. Ceterum non ut legendi otium, sic noscendi desiderium eripuit, quo minus semper litteratorum hominum delectatus amicitia et convictu et occupatissimis diebus otiosas horas quotiens licuit furatus, quotidie instructior, quotidie rerum memorabilium doctior fieri velles, ubi illa, qua nulli cedis, memoria sepe te pro libris uti solitum ipse tibi sum testis. In quod si ab ineunte etate pronus eras, eo nunc putandus es pronior, quo serotinus matutino viatore ferventior atque animo saltem promptior esse solet, quandoquidem hec vulgaris est querela: crescere iter diemque decrescere; quod utique nobis in hoc vite tramite accidit, ad vesperam propinquantibus et vie multum superesse cernentibus. Non michi igitur es hortandus,maximorum operum avertit, hoc adiecto ut, quia simul omnia vel legere vel audire et meminisse non potes, utilissimis quidem
Abbreviated transcription (Latin):
quii seu lr̃ãꝵ poss esse cõmercitm
Nichis oim p̃ter cãcerẽ desui ac
mortẽ ꝙ̃nis nec ca̾tor defint dum
nllõ pesus ⁊ u̾licto solacõ tante prolae
nec moes quidẽ dũ ⁊ tu secũ assidue
enctareris ⁊ unꝰ ex filiis ĩã tũc tene¬

Expanded text:
qui seu litterarum posset esse commercium. qui seu litterarum posset esse commercium. Nichil omnium preter carcerem defuit ac mortem, quamvis nec carcer defuerit, dum nullo prorsus tibi relicto solatio tante prolis, nec mors quidem, dum et tu secum adsidue luctareris et un
Abbreviated transcription (Latin):
fluo pus ac gemuis largigliusq mu¬
neribz tot pãnos ꝓpnie ac fauentis
fortũe ⁊ q̃ his om̃ib gͣmor iactura ẽ.
amicis ae clientib uniu̾saq familia
duris emide sad diu̾sis torm̃toꝵ ac
morciũ genib spoliatũ ꝑes q̃ clem̃cior
fuit illud ingens patriomiũ teras
hoĩes domos/ epida inuaderet ut qͦ m ͦ
te uiderãt mox e. sum̃ns opib ad ĩoꝑiã
redactuẽ seu aliqd fortũe ꝓdigiũ inira¬
stitib ꝑiit fides fugitis qd assolet cũ
ꝓsxitate fanor honi ut dubiare pos¬
ser an amitoꝵ p̾us an fidei fleres
int̾itũ Accessit in medio reꝵ estu egͦ¬
tudo pene ultima ⁊ tã morti ꝓpima
ut que uiue̾ ampliꝰ ñ posse ꝑsciasiẽ
ess extinctũ fama uulgarẽt Echit
morsz hec panptas hic laboꝵ cum¬
lus pulsu ꝓrĩa ꝓcul domo ĩ aliens
t̾ris ac larib c̾cũtonãte bello sei¬
obsessu opͥsserãt neqd̾ om̃io inr̃im
tibi cũ his amicis si quos aut uirtꝰ
fecerat ã fortuã diiserat seu collo¬

Expanded text:
auro prius ac gemmis largifluisque muneribus tot per annos propitie ac faventis fortune et — que his omnibus gravior iactura est — amicis atque clientibus universaque familia, duris equidem sed diversis tormentorum ac mortium generibus, spoliatum, pars que clementior fuit illud ingens patrimonium, terras, homines, domos, oppida invaderet, ut qui modo te viderant mox e summis opibus ad inopiam redactum ceu aliquod fortune prodigium miraperstitibus periit fides fugitque, quod adsolet, cum prosperitate favor hominum, ut dubitare posses an amicorum prius an fidei fleres interitum. Accessit in medio rerum estu egritudo pene ultima et tam morti proxima ut quem vivere amplius non posse persuasum esset, extinctum fama vulgaret. Et hic morbus, hec paupertas, hic laborum cumulus, pulsum patria, procul domo, in alienis terris ac laribus circumtonante bello semiobsessum oppresserant, ne quid omnino interim tibi cum his amicis, si quos aut virtus fecerat aut fortuna dimiserat, seu collo
Abbreviated transcription (Latin):
ac salubre erat oblimscit inqua
s forte aliquid delcãtoĩs inte iditm
sepe tñ anxietatis est plimu ẽt i¬
merito Chemnistocles cũ ei quidam
memorãdi artẽ a Simonide tũt m¬
uẽtã pollice̾t᷑ malle se ait oblimois̃
artẽ ꝙ mẽorie discere Et s ħot ille
suo ꝯuodã mr̃e u̾spondisse cidar
ut qͥ nate᷑ dno illo sup fid epcellẽt

Expanded text:
ac salubre erat obliviscitur? In qua etsi forte aliquid delectationis interdum, sepe tamen anxietatis est plurimum. Nec immerito Themistocles, cum ei quidam memorandi artem a Simonide tunc inventam polliceretur, malle se ait oblivionis artem quam memorie discere; et licet hoc ille suo quodam iure respondisse videatur, ut qui nature dono il
Abbreviated transcription (Latin):
ml̃tuq utilis seu corpe quid agẽdã
seu aĩo ẽ Sed ut quapda radicib
ueꝵ ĩimuxtiõe pgͥata est salubrẽ
poctim e. plibrs fit qd ex bno
pestifer finss sit corporea sanitas

Expanded text:
 quid agendum seu animo est. Sed, ut quarundam radicibus rerum immixtione purgata est, salubre poculum e pluribus fit, quod ex uno pestiferum fuisset, sic corporea sanitas,
Abbreviated transcription (Latin):
uarie de utrtib disputatũ nerdeem
digficiliorit pͥnchoatũ dari mh
fortinto bltimũ me urotutis lotũ
ebtinuisse modestiã sine eã temxam¬
ciam dici manie. Quãtũ tamen
ad id de ꝯuo agn᷑ attinet difficiliꝰ
prospe fortune ugnne eatumo ꝙ ad
uebse aliꝙͣeoq fateor apud me set¬
midelosior ⁊ qd ꝯstat insidiõ sior
est fortua llanda ꝙͣ minax qd̾ uisit
oppmer nõ me stribẽtiũ fama nõ
berboꝵ laỹi nodiq sophismatũ ses
rer exximenta uiteqi huiꝰ adigunt
exempla ⁊ magnũ digficultatis
argumẽtum uarctas Namqm
duryna qui panꝑlem qui exiliũ
qui carcere qmi supliciũ qͥ ntortẽ
⁊ perores morte graues morbos et
ammo tulerint mltos uida nx
Dunitias qmi honores qui potentia
nullũ ua sertenumero me sp̃tan¬
te contͤ om̃es aduensẽ fortuẽ broten¬
ciã minctos sudo facill ꝓspror era¬

Expanded text:
de virtutibus disputatum neque semper difficilioribus principatum dari neque fortuito ultimum inter virtutes locum obtinuisse modestiam, sive eam temperantiam dici mavis; quantum tamen ad id de quo agitur attinet, difficilius prospere fortune regimen existimo quam adverse aliquantoque, fateor, apud me formidolosior et, quod constat, insidiosior est fortuna blanda quam minax. Quod ut sic opiner, non me scribentium fama, non verborum laquei nodique sophismatum, sed rerum experimenta viteque huius adigunt exempla et, magnum difficultatis argumentum, raritas. Nam qui damna, qui pauperiem, qui exilium, qui carcerem, qui supplicium, qui mortem et peiores morte graves morbos equo animo tulerint, multos vidi; qui divitias, qui honores, qui potentiam, nullum. Ita sepenumero me spectante contra omnem adverse fortune violentiam invictos ludo facili prosperior stra
Abbreviated transcription (Latin):
in solo medici celestis auxilio posinsti
hic ab illo tãdem sanitati redditꝰ ut
penitꝰ tuũ illud p̾stmũ robur ami¬
seris ñ inferiore mmarlõ dxt̾itatis
exine atoe in solite gͣnitatis ut qͥ olim
pene a cripes fueris nc̃ acclims aut
suoꝵ mãib eqm terco impositus
a̾ humeris inxus lentis t̾rã pasfibus
metiaris patria tua uno ꝓpe tp̃e te
dñm uidit atz exulẽ ita tñ ut nichil
obseurior exilio uiderẽ, Aulli fere
par fuit ĩmoia ut cũ paulo añ c̾tatĩ
ĩ amiciciã tuã nitarent᷑ ydem ipẽ¬

Expanded text:
in solo medici celestis auxilio posuisti: in solo medici celestis auxilio posuisti: sic ab illo tandem sanitati redditus, ut penitus tuum illud pristinum robur amiseris, non inferiore miraculo dexteritatis eximie atque insolite gravitatis, ut qui olim pene eripes fueris, nunc acclinis aut servorum manibus equi tergo impositus aut humeris nixus lentis terram passibus metiaris. Patria tua uno prope tempore te dominum vidit atque exulem, ita tamen, ut nichil obscurior exilio viderere. Nulli fere par fuit iniuria ut, cum paulo ante certatim in amicitiam tuam nit
Abbreviated transcription (Latin):
berbo ut qui ceptoꝵ michi ꝯstiuis siẽ
tantoꝵ sed rebus ip̃is ⁊ in ũtramiq
ꝑtem habundante maria Multos
equuleo fortũe habitos mltos in al.¬
cñs srimꝰ mltos magno impeturo¬
tatos nec scandentiũ desunt exempla
nec ruẽtiũ nec sum nẽstus qnõs¬
dam ex alciore fasticrio ꝓ lagfos
romani imꝑatores quot ext̾m ueges
uel hostiu uel suoꝵ maĩs e sũmo
solio detracti uitã siml̃ ⁊ imꝑiũ
amisere at ne omĩa a. betufrate mu¬
tuem᷑  exules nux s⁊ captinos et
macie cͥsos s⁊ domi capite trut̃os qdx
dimissimũ iũ u̾latu ẽ et laq̃o enectos
fedeqz lamatos uges nonimꝰ Sibẽ
cui cor u̾gnã na᷑ dederat nẽc dedit s̾gͫ
fortuã nec alstulit At quẽ inceterie
illa tam uarre egerit uix qd sciam
nr̃a etas ĩueiẽt/ Iam in p̾mis uali¬
fretus uħ ad Anporẽ oĩ qͥ te nõ¬
rant int nõ mltos ãnos ter despa¬
tus a medicis ter uitã ac salute cuã

Expanded text:
verbo, ut qui ceptorum nichil conscius sis verbo, ut qui ceptorum nichil conscius sis tantorum, sed rebus ipsis et in utranque partem abundante materia. Multos in eculeo fortune habitos, multos in delitiis scimus, multos magno impetu rotatos; nec scandentium desunt exempla nec ruentium, nec sum nescius quosdam ex altiore fastigio prolapsos. Quot Romani imperatores, quot externi reges, vel hostium vel suorum manibus e summo solio detracti, vitam simul et imperium amisere? Ac, ne omnia a vetustate mutuemur, et exules nuper et captivos et in acie cesos, domi et capite truncos quodque durissimum vel relatu, et laqueo enectos fedeque laniatos reges novimus. Tibi, cui cor regium natura dederat, nec dedit regnum fortuna nec abstulit: at quem in ceteris illa tam varie egerit, vix, quod sciam, nostra etas inveniet. Iam in primis valifretus usque ad stuporem omnium qui te norant, intra non multos annos ter desperatus a medicis, ter vitam ac salutem tuam
Abbreviated transcription (Latin):
mis diebus ceptũ ꝓfectũq opus
admirãt uideris ego solius fadei
index sim Studi herclele non
ut unũgais mchi speniosins sedst
tibi atq aliis si tñ alius qui ꝙ ꝯͥ
si qua ex me ꝑcipi aut sꝑari potest
ded id mapimẽ resspepi ne arma¬
uiũ enotuere ad onniẽ hostis
Suspicõem ac strexitũ sit necosse
quin mali oĩs ⁊ nocentis bom
atz utusq fortue remediũ brene
sed amica ꝯfectũ manu quasi dupli¬
as morbi uẽ nõ mefficap antidotũ
in exigua pixide om̃ib Rocis atq
heas. Nam ut dixi ueraq fortime
facies metuẽda ueꝵ tñ ueraq tolle¬
randa est s h ͬ quid̃ freno indiget
illa solaciõ hic amim elatõ u̾xmen¬
da illit refouenda ac sublenanda
fatigatio. hanc gͦ. barietatem cogi¬
tanti michi nõ mõ cum de hoc bellem
aquid siribere tu occnrebas digns
eo munere quo uterq nr̃m toiter ute¬
retur ut ait cicero sed eciã tu me
solus ot sc̃oerẽ excitabas nõ ꝯnide ͤ

Expanded text:
mis diebus ceptum perfectumque opus mis diebus ceptum perfectumque opus admirans videris; ego solius fidei iudex sum. Studui hercle non ut unumquodque michi speciosius, sed ut tibi atque aliis — si tamen alius quisquam hec si qua ex me percipi aut sperari potest: ad id maxime respexi, ne armarium evolvere ad omnem hostis suspitionem ac strepitum sit necesse, quin mali omnis et nocentis boni atque utriusque fortune remedium breve sed amica confectum manu, quasi duplicis morbi velut non inefficax antidotum, in exigua pixide omnibus locis atque habeas. Nam, ut dixi, utraque fortune facies metuenda, veruntamen utraque toleranda est et hec quidem freno indiget, illa solatio: hic animi elatio reprimenda, illic refovenda ac sublevanda fatigatio. Hanc ergo varietatem cogitanti michi, non modo cum de hoc vellem aliquid scribere, tu occurrebas dignus eo munere, quo uterque nostrum communiter uteretur, ut ait Cicero, sed etiam tu me solus ut scriberem excitabas, non quidem
Abbreviated transcription (Latin):
nõõe horñes ĩxu̾biũ uenir magni
laberie esse sere grtatem neg.
casu flacue aut bñ fecre miai
disce fortima difficile nemye ten¬
sebat artẽ q̃ moi studio adhibito
parte᷑ illã ꝙ̃ s̾ difficilior uisa erat
et est haud dubie̾ p̾ma fionte rigi¬
dior brem ad modum ẜone ꝑfcrip¬
erat Is libellus passim in manib
here meditor ꝙ ⁊ magno ingemo
ꝯflatũ opus ñra dedignat᷑ lima
⁊ mn meis r̾bus intento nec comere
studiũ antiq̾tatis obesse debet poste¬
ritatis industrie cui excitande atq
adiuuande noscit᷑ institutũ de hoc
galliomi suio p̃stitit id acom meo
mũt quatũ hoc de fepso iam ⁊ oainya¬
to semꝑ igenio dabir p̃stlire ppor¬
sium est mrichi Insuꝑ ⁊ partem
alt̾am ab illo seu oblimone ser in¬
dicio p̃tmissam attingere utriq
et letos quaq melesq aĩos factã
bideyent᷑ quib in u̾b quo me ges¬
seru ingemo tu censebis occnya¬
tõnũ mẽmor at tpͣio qui pancissi¬

Expanded text:
magni laboris esse ferre prosperitatem neque casu Flaccus ait: Bene ferre magnam disce fortunam; difficilem nempe censebat artem, que nisi studio adhibito partem illam, que sibi difficilior visa erat — et est haud dubie prima fronte rigidior — brevi admodum sermone perstrinxerat. Is libellus passim in manibushere meditor, quod et magno ingenio conflatum opus nostram dedignatur limam et michi meis rebus intento nec comere studium antiquitatis obesse debet posteritatis industrie, cui excitande atque adiuvande noscitur institutum, de hoc Gallioni suo prestitum hoc defesso iam et occupato semper ingenio dabitur, prestare propositum est michi, insuper et partem alteram, ab illo seu oblivione seu iudicio pretermissam, attingere. Utriquet letos quoque mestosque animos factura viderentur. Quibus in rebus quo me gesserim ingenio tu censebis, occupationum memor ac temporis, qui paucissi
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯcigne si seuꝙꝑ illa plabit᷑ semꝑ hec
inst̾at ꝯnocũ fugeritis p̃sto es̃t et
faltẽ pñs ẽ ⁊ seneltus absens .L.¬
Iil mobiliu̾s iniuenta me infidio¬
siuis senectute, Illa nõ stat mlcedo
sugiens a biit Ista ꝑ tenebras atz silẽ¬
ciũ pedetentim sũbiẽs impnidos fecit
⁊ dũ longinqͣ. fingit᷑ inforib est G¬
⁊ S. de̾tas in ascensu est ꝑ. Insi¬
diosissime rei fidis ascensus gte
descensus est/ uita brenis ep̃s infea¬
bile furtim nllo pedum serepitu
int̾ sonnũ ⁊ iocos effluit. des .o. si gͨ
tpꝵ̃ celeritas uiteq brenitas ut in
fine sit in pͦncipio nota esset Nũt
intrantib infmitũ quidda exeutis
nichil ⁊ ꝯc scla uidebat᷑. Six totidẽ

Expanded text:
igue sunt. Semper illa prelabitur, semper hec instat: quocunque fugeritis, presto est et saltem presens est et senectus absens. Nichil mobilius iuventa, nichil insidiosius senectute; illa non stat mulcendoque fugiens abiit, ista per tenebras atque silentium pedetentim subiens improvidos ferit et, dum longinqua fingitur, in foribus est. Etas in ascensu est. Insidiosissime rei fidis: ascensus iste descensus est; vita brevis, tempus instabile furtim, nullo pedum strepitu, inter somnum et iocos effluit. Et o si hec temporum celeritas viteque brevitas ut in fine sic in principio nota esset! Nunc intrantibus infinitum quiddam, exeuntibus nichil; et quot secula videbantur, vix totidem
Abbreviated transcription (Latin):
subdifficile est uetustate iam et
cõsuetudine raduato enitendum
tamẽ in ꝙiã rem pͣter gñose
añ conatur cui nchil est arduũ
niil in expugnalle ⁊ sapiẽtum
hoĩmm crebra collo ꝯma ꝙnis id
genꝰ iã rarescat et młto maxiẽ
nos iliũ momimita efuerint
mõ salubrib monitis ꝯsensus
aĩ nõ deẜit quẽ unũ in t̾ois
sani ꝯslũ uinũ fontẽ asseuera̾e
nõ uerear/ Quã obrem si uel
plebens sc̃ꝑtorib pro affectu
at ꝓbatis sc̃ptorib est habenda
qui multis añ nos sclis int̾oã uersi
diniis ingeniis institutisq scissimis
nobiscũ uiuũt cehieant collaquũt᷑
mrq ꝑpetuos aĩoꝵ fluctꝰ seu totidem
lucida sydera ⁊ frrmanito ueritatis
affixa sen totidem suaues ac felices
aure totidẽ in dustrñ ac exꝑti naute
et portũ nobis quietis estendunt
et eo uolũtatũ nr̃aꝵ lenta ca̾basa
ꝓmouẽt ⁊ flutantie aĩe guberna¬
culũ u̾gũt qd̾ tantis ꝓocellis agita

Expanded text:
subdifficile est, vetustate iam et subdifficile est, vetustate iam et consuetudine radicato: enitendum tamen, in quam rem preter generosi animum conatum — cui nichil est arduum, nichil inexpugnabile — et sapientum hominum crebra colloquia — quamvis id genus iam rarescat — et multo maxime nobilium monumenta profuerunt, modo salubribus monitis consensusunum in terris sani consilii vivum fontem asseverare non verear. Quamobrem, si vel plebeis scriptoribus pro affectu et probatis scriptoribus est habenda, qui multis ante nos seculis in terram versi, divinis ingeniis institutisque sanctissimis nobiscum vivunt, cohabitant, colloquuntur interque perpetuos animorum fluctus, ceu totidem lucida sidera et firmamento veritatis affixa, ceu totidem suaves ac felices aure, totidem industrii ac experti naute et portum nobis quietis ostendunt et eo voluntatum nostrarum lenta carbasa promovent et fluitantis anime gubernaculum regunt, quoad tantis procellis
Abbreviated transcription (Latin):
qd cũ fortuna geriniꝰ cmus
nos face porat ututꝰ sola uictoes
nos as illa uolentes scientesq de¬
sciumꝰ Soli gͥ imbecilles exar¬
mati nõ equo marte cũ implaca¬
bili hoste cõgredimin quos illa
uicissim seu leue aliqd attollit
at deicit et ingirũ rotat ac de nõs
ludͭ unci tollerabiliꝰꝰ foret m̃t
ludibrio etiã habemur Id uero q̾s
aliud ꝙͣ lenitas ac mollicies nr̃a
fecit idonei nnst sumꝰ qui yile in
morẽ huc illut tam facile ictare¬
mus aĩalia cui bremisim solicitu¬
dinis infinite quib inscñs eni
puipim litori em am̃ ꝯsilio appłi¬
cenius pro cõsilio interim sit
pendere ac p̃t pñs malũ ⁊ a t̾go
ꝯd̾ doleat et añ oclõs semꝑ habere
ulli accidit quib pñcia enasisse
plenissimã secmitatẽ tribuit
Nobit os ingeniũ ⁊ acumẽ amim
semꝑ quasi cũ cerbero tricipiti
hoste luctandũ est ut racõe carius¬
se ꝓpe melius in nosmetipõs
ethera nate p̃stancioris arma
uertentibus. Huit malo obsare

Expanded text:
d cum fortuna gerimus? Cuius nos facere poterat virtus sola victores, nos ab illa volentes scientesque descivimus: soli igitur, imbecilles, exarmati, non equo Marte cum implacabili hoste congredimur, quos illa vicissim ceu leve aliquid attollit ac deicit et in gyrum rotat ac de nobis ludit. Vinci tolerabilius foret; nunc ludibrio etiam habemur. Id vero quid aliud quam levitas ac mollities nostra fecit? Idonei visi sumus, qui pile in morem huc illuc tam facile iactaremur, animalia evi brevissimi, sollicitudinis infinite, quibus insciis cui puppim litori, cui animum consilio applicemus, pro consilio interim sit pendere ac preter presens malum et a tergo quod doleat et ante oculos semper habere nulli accidit, quibus presentia evasisse plenissimam securitatem tribuit. Nobis ob ingenium et acumen animi semper quasi cum Cerbero tricipiti hoste luctandum est, ut ratione caruisse prope melius in nosmetipsos etherea nature prestantioris arma vertentibus. Huic malo obstare
Abbreviated transcription (Latin):
uin res fortunasq homi
cogito incertosq ⁊ subitos
reꝵ motus inchil ferme
fragilius mortaliũ uita moil
inquietius inuenio. Iea cũctis
aĩantib naturã miro u̾medii
gñe ꝯsuluisse uideo ignorãtia
quadã sui Nobie solis mẽoriã
intellectũ ꝓindenciã dininas ac
p̃claras anmi nrr̃ai dotes ĩꝑnicie
⁊ laborẽ uersas Tam suꝑnacins
eĩz semꝑ nec inutibili mõ sed
damnosis atz pestiferis curis os¬
noxii et pñti torq̃mur/⁊ p̃t̾ito
futoq angin᷑ ut il magis me¬
cuers uideam᷑ ꝙͣ forte neqñ forte
felicissiã ꝓrsus ac iocũdissima roꝵp
eãt miserãdũ ac criste negociũ
effecimꝰ cmꝰꝰ initiũ cecitas et
oblinio possidet progressis labor
dolor exitũ error omĩa de nodita
eẽ quisq̃s uite sue cursũ acri
iudicio u̾metiet᷑ intelliget quẽ¬
ñ laboriosuz magꝭ atz aupnĩ diẽ
letũ mãe uidimꝰ ut ñ ante
crepusclm̃ solicitudo merorq
sirreꝑet cinꝰ mali ⁊ si ꝓpie in

Expanded text:
um res fortunasque hominum cogito incertosque et subitos rerum motus, nichil ferme fragilius mortalium vita, nichil inquietius invenio. Ita cunctis animantibus naturam miro remedii genere consuluisse video, ignorantia quadam sui, nobis solis memoriam, intellectum, providentiam, divinas ac preclaras animi nostri dotes, in perniciem et laborem versas. Tam supervacuis enim semper nec inutilibus modo, sed damnosis atque pestiferis curis obnoxii et presenti torquemur et preterito futuroque angimur, ut nichil magis metuere videamur quam nequando fortfelicissima prorsus ac iocundissima rerum erat — miserandum ac triste negotium effecimus, cuius initium cecitas et oblivio possidet, progressum labor, dolor exitum, error omnia; quod ita esse quisquis vite sue cursum acri iudicio remetietnon laboriosum magis atque anxium diem letum mane vidimus, ut non ante crepusculum sollicitudo merorque subreperet? Cuius mali, etsi ipsis in
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ucuꝑata letifitãt uͣ uͣramissiã
febe me destitint R graniisimae
ac medullis estuat ꝙpto ille Int᷑
gͣmoes q̃ ĩ aĩa intꝰ latẽt his t̃e
maxĩe libãtũ uelim S Egͥtudo
duin debililatis dirib corꝑde n

Expanded text:
ta letificant. Gravissima febris me destituit. Gravissimas et medullis estuant. Quanto ille sunt graviores, que in anima intus latent! His te maxime liberatum velim. Egritudo dum debilitatis viribus corporis
Abbreviated transcription (Latin):
dici reor quid em̃ de ue qualibet
indicare possum insi qd sentio insi
forte compellar ut iudicio indicem
alieno qd̾ qui facit iam nõ ipsẽ
indicat sed indicata cõmemo

Expanded text:
dici reor. Quid enim de re qualibet iudicare possum nisi quod sentio? Nisi forte compellar ut iudicio iudicem alieno; quod qui facit iam non ipse iudicat, sed iudicata commemo
Abbreviated transcription (Latin):
tanto noĩe ꝙͣ sit ꝑnũ uides u̾ndi¬
q obsessi estis om̃e tu te osfessit
ut rem nouã narras uidl pociꝰ
si ꝯd̾ inte opis a̾ asilũ est qᵈ possio
ad tutolã prĩẽ cõferre hoc fat p¬
cius et memẽto siracusu arcine¬
dis oꝑosi sems q̃rele em̃ nec tor
ner prie eẜuermi d obsidor int
prĩa meã R Sud tu igr a
alibi malles obsideri posses id fa¬
teor malle ⁊ q̃dempre quo stilz
te obsesso illa eẽt ĩmunis Cotere
qd ad te attinet an solamen ẽpi
pati ut prum ledit ad uersitas
tatũ lemat locus ip̃e de untra
muros patrios coarctarꝰ sum R
Uta hoc dicio quasi nãe nobis
maiores sint annustie ꝙ murore
ꝓͣ multiꝰ ex his qm n u̾ibion
habitãt sit assidm in cuxia atq
in foro sũt ut uix toto ꝙ̃ longus
est anno semel portas uibis aspi¬
ciant ade nomẽ obsidionis. eu¬
pere gestient et uincti s̃ ꝯpedis
uidebũt᷑ arctissimis nõ hoc facit
tenciꝰ factam̃ locus postit Aecrepi¬
tum quẽda senẽ fnisse nuꝑ arem

Expanded text:
tanto nomine, quam sit parvum vides. Undique obsessi estis omnes: tu te obsessum ut rem novam narras? Vide potius, si quid in te opis aut consilii est, quod possit ad tutelam patrie conferre. Hoc fac potius ac memento Syracusii Archimedis operosi senis, querele enim nec tibi nec patrie profuerint. Obsideor intra patriam meam. Quid tu igitur? an alibi malles obsideri? Posses id, fateor, malle, et quidem pie, quo scilicet te obsesso illa esset immunis. Ceterum, quod ad te attinet: an solamen exigupati, ut quantum ledit adversitas, tantum leniat locus ipse? Intra muros patrios coartatus sum. Ita hoc dicis, quasi nulle maiores vobis sint angustie quam murorum. Quam multi, ex his qui in urbibus habitant, sic assidui in curia atque in foro sunt, ut vix toto quam longus est anno semel portas urbis aspiciant! Adde nomen obsidionis: erumpere gestient, et vincti sibi compedibus videbuntur arctissimis; non hoc facit tentius. Fabulam locus poscit. Decrepitum quendam senem fuisse nuper Aretii
Abbreviated transcription (Latin):
fatẽt᷑ ut uliquas copia freq̃ucia ꝑ
uerti ip̃e demũ ꝓfessor uoluytatis
sue ꝓfessionis auxiliũ ⁊⁊ laudamit
⁊ coluit qdq sobuetati ac modestie
cbuũt honesti uiri hoc ille t̾binit
uoluptati ut qͣml uiuẽdi uiã ẽligas
diu̾sis finib unũ callẽ ꝯueniye
noneris uno uiceu utendũ tenm
frac modico, insi quẽ honestis
ex causis rara forte licencia sed
illesa sotrietate laxauerit, uictus
hic siccos ⁊ ualidos ⁊ asptu placi¬
dos facitꝭ ⁊ odore corꝑis nec sibe
nec aliiel molesto Tonfer gnis
madidos estuãtes tremulos, olẽtes
ui eyceronis utar e̾he confer/ su¬
dantes et uuctantes tũc uideais Ao¬

Expanded text:
fatentur, ut reliquas fatentur, ut reliquas verti. Ipse demum professor voluptatis sue professionis auxilium, et laudavit et coluit quidque sobrietati ac modestie tribuunt honesti viri, hoc ille tribuit voluptati. Ut quamlibet vivendi viam eligas, diversis finibus unum callem convenire noveris, uno victu utendum tenui semper ac modico, nisi quem honestis ex causis rara forte licentia sed illesa sobrietate laxaverit. Victus hic siccos et validos et aspectu placidos facit et odore corporis nec sibi nec aliis molesto: confer his madidos, estuantes, tremulos, olentes et, ut Ciceronis utar verbis, confer et sudantes et ructantes: tunc videbis
Abbreviated transcription (Latin):
ac turpibz Nec te pudit ĩeo qd̾ ad
caduci corꝑis funcũ spectat inimior¬
talis amine fructũ ponis epyeureũ
dognia si infame olim reiectũq de¬
iq cũitis ex uoluxtatib q̃ corporeis
fensib obrepũt aie illas ẽẽ fedissi¬
mas diffimtũ ẽ q̃ tactu gestuq
sese ingerũt ꝙ ille maxĩe uos is
cũ uelus ẜint cões ⁊ i uelumos mo¬
res iõale aĩal incuruẽt quo unts
abiectiꝰ hũana sors patit᷑ g. lauciis
⁊ cibis uarniͣs delector R. E̾t Aelcãre
⁊ fyuere si nil meliꝰ nosti si ml
peius pudeat more pecudis papu¬
lo gandere a r̾cõditoriũ fercłoꝵ fieri
s sinõ dolio munꝰ eriꝑe denii sic
heto nõ posse te hac̃ quã ꝓbas uitã
diu pati fastidio ẽ uicinã sacietas
ieuimũ cibos condit nl insi dulce
ac sapidũ gustat fames nil tam
lautũ qd ñ nausea u̾ddat insipidĩ
ac sordidũ ip̃i ⁊̃ q delc̃acõi hme
intẽdur appetitu ⁊ uaritate illã acui

Expanded text:
ac turpibus! Nec te pudet: in eo quod ad ac turpibus! Nec te pudet: in eo quod ad caduci corporis servitium spectat immortalis anime fructum ponis — Epicureum dogma, sed infame olimque reiectum —; denique cunctis ex voluptatibus que corporeis sensibus obrepunt anime illas esse fedissimas diffinitum est, que tactu gustuque sese ingerunt, quod ille maxime vobis cum beluis sint communes et in beluinos mores rationale animal incurvent, quo nichil abiectius humana sors patitur. Lautis et variis cibis delector. Et delectare et fruere, si nil melius nosti; si nil peius, pudeat more pecudis pabulo gaudere aut reconditorium ferculorum fieri et suum dolio munus eripere; denique sic habeto, non posse te hanc quam probas vitam diu pati: fastidio est vicina satietas, ieiunium cibos condit. Nil nisi dulce ac sapidum gustat fames, nil tam lautum, quod non nausea reddat insipidum ac sordidum. Ipsi etiam qui delectationi huic intendunt, appetitu et raritate illam acui
Abbreviated transcription (Latin):
dit ⁊ castra ip̃is uinosiora sunt
uibib ulłã nisi ab ebriis uł expe¬
dicõ uł ctamẽ Non bibat ille ĩt¬
diu uos dieb ac noctib nõ cessa¬
bitis, Ille si sitis uogeret ꝓpocione
ꝑfusum aqua frigida pane in¬
ul lactucle tirsuz ne succosi po
morsũ ni frustũ cucumeris ca¬
pielat dit uos sicim oñn lenoci¬
no aucupats illã uinis ardenti¬
bus ⁊ bibendo aliã sitim ꝑieuris
extingnitis dicã ueriꝰ accenditis
Nec ĩaĩnz uenit bibe̾ uos sãgiuĩe
dre ac benenũ cicute dũ sic binũ
bibitis ut alexandro macedom fcx¬
lencia nõ intemiset ut ait p¬
liuiꝰ nec ip̃e insuꝑ tãdem ĩtenuu¬
lencia ꝑnisset hec eadem cibi in¬
differentis at potꝰ ꝑcitas in cũc¬
tis fere clarie ducib atip pnͣ
sõnuis uĩ illoꝵ industrie ⁊ gestaꝵ re-
gle collatꝰ indic̃o est g. lautissime
fruor uictu, L Si honestis ⁊̃ obus
fini uetitũ quãto magꝭ in honestis

Expanded text:
dit et castra ipsis vinosiora sunt dit et castra ipsis vinosiora sunt urbibus: nulla nisi ab ebriis vel expeditio vel certamen. Non bibebat ille interdiu, vos diebus et noctibus non cessatis; ille, si sitis urgeret, pro potione perfusum aqua frigida panem vel lactucule thyrsum vel succosi pomi morsum vel frustum cucumeris capiebat; at vos sitim omni lenocinio aucupantes, illam vinis ardentibus et bibendo aliam sitim parituris, extinguitis; dicam verius: accenditis. Nec in animum venit bibere vos sanguinem terre ac venenum cicute dum sic vinum bibitis, ut Alexandro Macedoni scrlentia non interemisset, ut ait Plinius, nec ipse insuper tandem in temulentia periisset. Hec eadem cibi indifferentis ac potus parcitas in cunctis fere claris ducibus atque prisomnus vester illorum industrie et gestarum rerum glorie collatus inditio est. Lautissimo fruor victu. Si honestis etiam rebus frui vetitum, quanto magis inhonestis