comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tu ruisse tuã prid aut miraris a q̃reris
Sunt ꝙ paulo añ dicebã ut hoĩbꝰ sit
urbibꝰ mortes sue nõ tam crebre ille qͥd
qd̾ et paucõres urbes et ducturmoris eui
sũt morti tamẽ obnoxie non sũt enĩ soli
honuĩes s preter aiõs hũana cũcta motͣ¬
lia. D Patria mea ruit. Rõ Resur¬
get forsitan. Nam et aliq̃ r̾surrexerũt
et quibusdi cecidisse materia fuit feliciꝰ
resurgendi Nẽpe hodie sagũtũ et me¬
diolanũ sedibꝰ sius stant at mediolao
ꝓximꝰ laudũ pompen ultima ut auint
nutauit lotu. iisdez barbai̾tis maĩbꝰ
et sub idem tempꝰ euersa. Silr et Ieo¬
solima et carthago Epera gͦ si hͨ spes
cecidit et de prĩa actũ recũ caue tu suc¬
pietas ꝙͣuis doleas prĩa cecidisse Noli
tñ simul occũbe̾ qñ tua ia ruia int̾ r̾i¬
pub ͨ ͤ collatura est qnͥ te ipĩꝰ et si que
sint cuuũ reliquie ad feliciora tẽpora

Expanded text:
tu ruisse tuam patriam aut miraris, aut quereris? tu ruisse tuam patriam aut miraris, aut quereris? Sunt, quod paulo ante dicebam, ut hominibus, sic urbibus mortes sue, non tam crebre ille quidem, quod et pauciores urbes et diuturnioris evi sunt, morti tamen obnoxie; non sunt enim soli homines, sed preter animos, humana cuncta mortalia. Patria ruit. Resurget forsitan. Nam et alique surrexerunt, et quibusdam cecidisse materia fuit felicius resurgendi: nempe hodie Saguntum et Mediolanum sedibus suis stant, at Mediolano proxima, laudum Pompeii ultima, ut aiunt, mutavit locum iisdem barbaricis manibus, et sub idem tempus eversa. Similiter et Hierosolyma et Carthago. Spera ergo. Si spes cecidit, et de patria actum reris, cave tu sucpietas: quamvis doleas patriam cecidisse, noli tamen simul occumbere, quando tua nil iam ruina Reipublice collatura est. Quin te ipsum et, si que sunt, civium reliquie, ad feliciora tempora
Abbreviated transcription (Latin):
Uid ꝙ euersa funditꝰ est prĩa. Rõ
An non fortunas qͣrũdã ex hiis qͣs
paulo añ noĩabam et siles aliaꝵ ĩnua¬
biliũ audiuisti. tyrũ et thebas et ꝑsipo¬
lim ꝑsiti regni caput euertit alexãder
macedo ꝙ mirert ad suggestũ scorti u¬
niꝰ magne urbis tenuis fortuã troyã
euertit agamenõ saguntͫꝰ hanibal tar¬
thaginẽ atq numãciã affricanꝰ nõr
iheosolimã tytus. aliasq alii Romã nul¬
lus in totũ diruit s senectus attriuit
ciuilibꝰ adducta discordiis. Et ꝙ r̾fort
qͥs euerteit quã ꝯstat eu̾saz Ruine me¬
diolauẽsis recensior fama est sb frede¬
rico imꝑatoe barbaro et ĩmani. Quid
tu gͦ tuã prĩa rebarꝭ exemptã ĩꝑio
fortuẽ cui urbes maxie atq ĩꝑia sbeent
An usq adeo te fefellit amor ut urbẽ
unã quã tu ubi natus esses tibi ala fin¬
geres ĩmorlem cũ sit mũdꝰ ip̃e morͣlis
celũ ruet et t̾ra mõtes et mai̾a mouebũ᷑
et creata de nichilo in nichilũ redigẽt᷑

Expanded text:
uod eversa funditus est patria? An non fortunas quarundam, ex his quas paulo ante nominabam, et similes aliarum innumerabilium audivisti? Tyrum et Thebas et Persepolim, Persici regni caput, evertit Alexander Macedo, quod mireris, ad suggestum scorti unius. Magne urbis tenuis fortuna est: Troiam evertit Agamemnon, Saguntum Hannibal, Carthaginem atque Numantiam Africanus minor, Hierosolymam Titus, aliasque alii. Romam nullus in totum diruit; sed senectus attrivit, civilibus adiuta discordiis. Et quid refert quis everterit, quam constet eversam? Ruine Mediolanensis recentior fama est, sub Federico imperatore barbaro et immani. Quid tu ergo? Tuam patriam rebaris exemptam imperio fortune, cui urbes maxime atque imperia subessent? An usque adeo te fefellit amor, ut urbem unam, quod tu ibi natus esses, fingeres immortalem, cum sit mundus ipse mortalis? Celum ruet ac terra, montes et maria movebuntur, et creata de nichilo in nichilum redigentur:
Abbreviated transcription (Latin):
mox et̾ne passe sunt iugũ Iherosoli¬
ma scã urbs et libertatis eterne mat᷑
tꝑaliter et romanis seruiuit et assyri¬
ĩs nũc seruit egypciis ¶ Ronia ip̃a nõ
uiũ post eciã uilissimoꝵ hom̃ serua
fuit ut nemo umꝙͣ lib̾tati nemo uel
ĩꝑio suo fidat
De patria glo-¬

Expanded text:
mox externum passe sunt iugum. Hierosolymox externum passe sunt iugum. Hierosolyma, sancta urbs et libertatis eterne mater, temporaliter et Romanis servivit et Assyriis, nunc servit Egyptiis. Roma ipsa non um, post etiam vilissimorum hominum serva fuit, ut nemo unquam libertati, nemo vel imperio suo fidat. 15 DE PATRIA GLO
Abbreviated transcription (Latin):
captus nec uenũdatus sis sunt nob̾
ĩuisibiles aĩoꝵ dĩ et in ip̃a hoĩm orĩ¬
gine latens pestis et nascendi genus
obnoxiũ pcc̃o qua nulla grauior ẜui¬
tus fingi põt sunt occulti hostes et bel¬
la clamdestina sunt que miseras aĩas
nũdinẽtur quibꝰ heu uili p̃cio uendi¬
tis uoluptati fedissime duãntur que
uos ĩ enodabili laq̃o unctos tenẽt Ite
nũc et libertate glorianũ. S uos ceci
nichil nͥ corporeu uidetis Uñ eũ qui
uni mortali subest dno seruũ dicitis
eũ uero qui mille ĩmortalibꝰ tyran¬
nis opp̾mit᷑ liberu iudicatis: elegãt᷑
si prudens es si iustus si fortis si mode¬
stus si ĩocens si pius. si quid hoꝵ abE¬
fuerit pro ea te parte ẜuũ scito E In
libera patria natus sum. R Urbes q tu
liberas tua etate ꝑ epiguo fluxũ rerũ
post paululũ seruas nosti/ ꝙ si uel noci¬
ora uel clariora sint uetera lacedemõ
et athene liberrime urbes cuule pͥmũ

Expanded text:
captus nec venundatus sis; sunt vobis captus nec venundatus sis; sunt vobis invisibiles animorum domini et in ipsa hominum origine latens pestis est: nascendi genus obnoxium peccato, qua nulla gravior servitus fingi potest. Sunt occulti hostes et bella clandestina, sunt que miseras animas nundinentur, quas, heu!, vili pretio venditis, voluptates fedissime dominarum, que vos inenodabili laqueo vinctos tenent. Ite nunc et libertate gloriamini! Sed vos ceci nichil nisi corporeum videtis, unde eum qui uni mortali subest domino servum dicitis, illum vero qui mille immortalibus tyrannis opprimitur liberum iudicatis: elegantersi prudens es, si iustus, si fortis, si modestus, si innocens, si pius; horum si quid abfuerit, pro ea te parte servum scito. In libera patria natus sum. Urbes quoque tu liberas tua etate pro exiguo flexu rerum post paululum servas nosti. Quod si vel notiora vel clariora sunt vetera, Lacedemon et Athene liberrime urbes, civile primum,
Abbreviated transcription (Latin):
recẽtior ãnis ualerianꝰ extidit: qͦrũ
ille mõ dux. hic aũt pnceps populi ro¬
mani moxq ille carthaginensiũ hic
ꝑ saru seruus ille cruci supplicio ꝑemp¬
tus. Hic longa et misera cõtabĩt ser¬
uitute. Quid macedonie numidieq
reges huic ꝑsen hĩc siphatem meõ¬
rem ac ingurtã. Regni om̃es te e tul¬
mine romana lapsos in uincula: mit¬
to ueteres regũ casus/ etas tua quosdã
e regia domo trusit in carcerem eũdẽ¬
q una hora et pͥmũ regem et ultimã
est quo felicior liber fuit noli ergo li¬
bertata tumescere qñ non ex liberis
modo s ex regibus tam subito serui
fiunt Nec mirabe̾is cũ sͫplatonisi
sentencia nõ miꝰ e. ẜuus seruis etiã
reges fiant. Mutant᷑ assidue res hu-¬
mane nil sub celo stabile Quis in tã¬
ta u̾tigine firmũ aliquid at mãsuru
speret: Neq uero te liberu hinc die¬
parẽtibus ortus ĩgenuis/ nec in aciẽ

Expanded text:
recentior annis Valerianus excidit? Quorum recentior annis Valerianus excidit? Quorum ille modo dux, hic autem princeps populi Romani moxque ille Carthaginensium, hic Persarum servus, ille truci supplicio peremptus, hic longa et misera contabuit servitute. Quid Macedonie Numidieque reges, hinc Persen, hinc Syphacem, memorem atque Iugurtham, regni omnes e culmine Romana lapsos in vincula? Mitto veteres regum casus; etas tua quosdam e regia trusit in carcerem, eundemque una hora et primum regem et ultimum ior servus est, quo felicior liber fuit. Noli igitur libertate tumescere, quoniam non ex liberis modo, sed ex regibus tam subito servi fiunt. Nec miraberis, cum secundum Platonis sententiam non minus ex servis etiam reges fiant; mutantur assidue res humane, nichil sub celo stabile. Quis in tanta vertigine firmum aliquid ac mansurum speret? Neque vero te liberum hinc dixparentibus ortus ingenuis nec in acie
Abbreviated transcription (Latin):
Alibertãte natus sum R
citur liber sed qui moritur liber est
multũ fortune licet in nascẽte in extĩt¬
to nichil expugnat urbes munitissĩas
armatos fundit exc̾citus potencia rͥg¬
na subu̾tit In expugnabilis arx se¬
pulchru illic regnũ umibus non for¬
tune itaq limen illud ĩgressi soli mor᷑¬
liu uite huiꝰ ab ĩsultibus tuti sũt tu
te libez iactas et ignoras/ non dics ad
sepulcrũ s an liber hodie ad cubitulũ
sis iturus libertas ur̃a tenuissimo ni¬
tens filo sicut alia quibꝰ fiditis omĩa
tremula semꝑ et caduca est u liber
sum R. Idcirco te ut reor liberu dic
qr dñm nulluz habes. s amicũ audi se¬
necam. bona inquit etas est forsitan
habebis nescis qua etate. hectuba ser¬
uire cepit qua tresus qua darii mater
qua ꝑlato qua dyogenee hiis ille te
admonet exemplis multa sunt ala l̃
tacita senece. uel Ignota. Nũꝙᷤ nõ ati¬
liũ regulũ mens̃isti indignũ prorsus
hoc ludibrio passum tamen Nũꝙ tͥ

Expanded text:
libertate natus sum. Non qui nascitur, sed qui moritur liber est. Multum fortune licet in nascentem, in extinctum nichil. Expugnat urbes munitissimas, armatos fundit exercitus, potentissima regna subvertit; inexpugnabilis arx sepulchrum: illic regnum vermibus, non fortune; itaque limen illud ingressi soli mortalium vite huius ab insultibus tuti sunt. Tu te liberum iactas et ignoras, non dico ad sepulchrum, sed an liber hodie in cubiculum sis iturus! Libertas vestra tenuissimo nitens filo, sicut alia quibus fiditis omnia, tremula semper et caduca est. Liber sum. Idcirco te, ut reor, liberum dicis, quia dominum nullum habes: sed Anneum audi Senecam: “Bona” inquit “etas est; forsitan habebis. Nescis qua etate Hecuba servire cepit, qua Cresus, qua Darii mater, qua Plato, qua Diogenes?” His ille te admonet exemplis; multa sunt alia vel tacita Senece vel ignota. Nunquid non Attilium Regulum meministi, indignum prorsus hoc ludibrio, passum tamen? Nunquid tibi
Abbreviated transcription (Latin):
nã uident que mortales fecerat d̾ꝰ ge¬
nere mortis de loco de tempore uideĩt
fortuna. D. Deueno morior. Rõ. Co¬
mites tibi illustres pridem duz de hͦ
uno ageretur exposui Regia quidn
mors est gladius s uenenũ magꝭ. Et
ad sũmã riditulu ualde est ubi de mor¬
te decreueris de instrumẽtis ẽẽ anxiũ.
De morte ignominosea capłm

Expanded text:
natura viderit, que mortales fecit; at de genatura viderit, que mortales fecit; at de genere mortis, de loco, de tempore viderit fortuna. Veneno morior. Comites tibi illustres pridem, dum de hoc uno ageretur, exposui; regia quidem mors est gladius, sed venenum magis, et, ad summam, ridiculum valde est ubi de morte decreveris, de instrumentis esse anxium. 122 DE MORTE IGNOMINIOSA
Abbreviated transcription (Latin):
ti sunt . A. Fãmis absumor. Rõ Wer¬
mibꝰ ereptũ corpusculũ non putrescet.¬
D Fluctibꝰ obruor Rõ Piscibꝰ ꝯuiuiũ
buscũ tibi amplũ nobile nitidũ et qͥd re¬
fert corpus frenũ ut t̾re ꝓddas an pe¬
lago. D In freto morior. Rõ Nlon ubi s
quałr moriaris ad rem ꝑtinet ubiq bñ
mori põt. et ubiq male. non ĩ loco s in
aiõ est quod felicem facit morte a mi¬
ẜiam. O In mari pereo. Rõ ꝑsuasum
multis scio in mari miseru mori qd̾ e¬
thereus atq ardens spũs suo qͣrio uidea¬
tur oppͥnii. s ut dixi nichil locus ad mi¬
seriam aĩmꝰ totu. Itaq de hac re nau¬
te nescio cuiꝰ rñsionẽ probo. quẽ cũ qͥd̾
int̾rogass ubi nã pr̃ eius obiiset In
mari inquit. Cũq ille idem de auo et ꝓ¬
auo et attauo noĩatim ex ordine quesi
intulit et nũꝙͣ tu inꝙͣ mare ingredi nõ
ubi auus inquit et is ait pauus et
maiores mei omẽs suis ĩlectulis obie

Expanded text:
ti sunt. Flammis absumor. Verti sunt. Flammis absumor. Vermibus ereptum corpusculum non putrescet. Fluctibus obruor. Piscibus convivium, bustum tibi amplum, nobile, nitidum. Et quid refert corpus terreum, terre reddas an pelago? In freto morior. Non ubi, sed qualiter moriaris ad rem pertinet, ubique bene mori licet, ubique male: non in loco, sed in animo est quod felicem mortem facit aut miseram. In mari pereo. Persuasum multis, scio, in mari miserum mori, quod ethereus atque ardens spiritus suo contrario videatur opprimi; sed, ut dixi, nichil locus ad miseriam, animus totum. Itaque de hac re naute nescio cuius responsionem probo, quem cum quidam interrogasset, ubi nam pater eius obiisset, “In mari” inquit; cunque idem ille de avo et proavo atque atavo nominatim ex ordine quesivintulit: “Et nunquid tu, inquit, mari ingredi non “Ubi avuus?” inquit; “Et is, ait, et proavus, et maiores mei omnes suis in lectulis obiere.”
Abbreviated transcription (Latin):
gladio perire.  ferro morior.
Quid scis an mortis exicio subtraharis
quodq mẜrimũ censes grauioris mise¬
rie fuga sit dixi sup̃ ut politiuũ alt̾m
a platone phi̾e decus pestilens lepra per¬
cussit id non dix ut alt̾m ab homero poe¬
tice graye lumẽ euripedẽ canes morsi¬
bus lacerarũt lucretius nr̃oru uatã pͥ ͦ
ꝓximꝰ cui tam multa uirgiliũ auferre
non puduit amatorio poculo accepto ĩ mor¬
bũ rabiemq ꝯpulsꝰ gladio ad postremũ
pro remedio usus est. Herodes rex ĩdie¬
iudee tam fedo morborũ agmine t̾ꝯuẽtꝰ
interiit ut cõpendiosior ferri mors ĩui
enciã doloris ferro abrũꝑe si licuiss op¬
tauit magnũ quẽd uiru hac etate uer¬
mes toto scatentes corpore mures aliũ
excedisse narrant᷑ Intͤ multa ludibria
hũam corꝑis si electio tribuat᷑. quis ĩ bel¬
lo adeo. ut non ferrũ ambiat. D Iguibꝰ
estimãtes id facilimũ mortis genꝰ̃ opiã¬

Expanded text:
gladio perire. Ferro ferior. gladio perire. Ferro ferior. Quid scis an maiori exitio subtraharis, quodque miserrimum censes, gravioris miserie fuga sit? dixit supra, ut Plotinum alterum a Platone philosophie decus, pestilens lepra percussit. Id non dixi, ut alterum ab Homero poetice Graie lumen, Euripidem, canes morsibus lacerarunt. Lucretius, vestrorum vatum primo proximus, cui tam multa Virgilium auferre non puduit, amatorio poculo accepto, in morbum rabiemque compulsus, gladio ad postremum pro remedio usus est. Herodes rex Iudee tam fedo morborum agmine circumventus interiit, ut compendiosior ferri mors invidentiam doloris ferro abrumpere, si licuisset, optavit. Magnum quendam virum hac etate vermes toto scatentes corpore, mures alium exedisse narrantur. Inter tam multa ludibria humani corporis, si electio tribuatur, quis imbecillis adeo, ut non ferrum ambiat? Ignibus extimantes, id facilimum mortis genus opina
Abbreviated transcription (Latin):
cisi. D hostili manu pereo. tĩẽ Hostiles
manus euadis ille dũ ire sue obseqͥtur
lib̾tati tue ꝯsulit potestati sue detrahit
nilq amplius in tepotest. D. Hostis
ferior manu. Nẽ Quid tua magis ĩt̾¬
est qͣ dextera aut quo gladio feriaris
non de manu s de uulne̾ queritur ꝙͣ¬
uis et pompeius manu cesaris feriri
pro mortis solacio uide atur /apud luca¬
nu optare et apud staciu caꝑaueꝰ hyꝑ¬
seũ apud uirgiliu eneas lansum cauul¬
la ornicũ ꝙ illorũ manũ occidant᷑ con¬
solentur.O fferro morior. Rõ Coĩs
tibi cu maxĩa fortuna cũq optimis ui¬
ris bona pars eoruz quos uel pñs uita
felicissimos huĩt uel etna sauctissimos
h gladio perire quos si nunierẽ non
breuiloqͥu monitoris. s longi op ꝯ ei̾t
hystoi̾ti. P. Eladio pereo No aliia¬
liter quidã laqueo quidã lapsu quidi
ungubus leonis aut apri dentibus
multis ferri copia de fuit dũ optarent

Expanded text:
cisi. Hostili manu pereo. Hostiles cisi. Hostili manu pereo. Hostiles evadis manus; ille, dum ire sue obsequitur, libertati tue consulit, potestati sue detrahit, nilque amplius in te potest. Hostili ferior manu. Quid tua magis interest qua dextera quam quo gladio feriare? non de manu, sed de vulnere queritur, quamvis et Pompeius manu Cesaris feriri pro mortis solatio videatur apud Lucanum optare, et apud Statium Capaneus Ipseum, apud Virgilium Eneas Lausum, Camilla Ornithum, quod illorum manu occidantur consolentur. Ferro morior. Communis tibi cum maximis fortuna, cunque optimis viris; bona pars eorum, quos vel presens vita felicissimos habuit, vel eterna sanctissimos habet, gladio periere, quos si numerem non breviloqui monitoris, sed longi opus erit historici. Gladio pereo. Alii aliter. Quidam laqueo, quidam lapsu, quidam unguibus leonis aut apri dentibus; multis ferri copia defuit, dum optarent
Abbreviated transcription (Latin):
morior. Nõ Si quidẽ uite uis affert᷑
quid int̾est febris aut gladius dũ liber
egrediaris quid refert an argastuli tui
fores sponte pateant an frangãt᷑.
Ui morior. Nõ Multe sunt spẽs mortis
s mors unaque an uiolenta sit an non
morientis arbitriũ est uim uis maior
supeãt ꝯsensus extinguit sapiens sic ĩ¬
structus est. ut quibꝰ non põt obstare. cõ¬
senciat. Quid tu inquies ꝑcussori meo
ut cõsenciã iubes. Quid non ꝯsenserũt
modo s grãs egerunt modo ĩuentꝰ qui
ꝑcussorũ suoꝵ ignorãtiã ex cusaret et sũ¬
mo illis anhelitu ueniã p̾caretur neq
ego te crudto consentire carnifici iubeo
s ĩnicte sorti cui qui non sponte parue̾it
ui parebit. D Morior hoscili manu Rõ
Quid ergo amici manu mori posse cre¬
dideras qñ id tibi nͥ ab ignorãte ꝯtinget
hostili dextera pereo Rosanctius
est sub ĩiusto hoste ꝓcũbe̾ ꝙͣ sub iusto r̃¬
gere illic eiñ occisoris est tͥmen hic oc¬

Expanded text:
morior. Si quidem in te vis affertur, quid interest febris an gladius, dum liber egrediare? quid refert, an ergastuli tui fores sponte pateant, an frangantur? Vi morior. Multe sunt species mortis, sed mors una, que an violenta sit, an non, morientis arbitrium est. Vim vis maior superat, consensus extinguit. Sapiens sic instructus est, ut quibus non potest obstare consentiat. “Quid tu, inquies, percussori meo ut consentiam iubes?” quidam non consenserunt modo sed gratias egerunt; inventus est qui percussorum suorum ignorantiam excusaret, et supremo illis anhelitu veniam precaretur; neque ego te cruento consentire carnifici iubeo, sed invicte sorti, cui qui non sponte paruerit, vi parebit. Morior hostili manu. Quid tu igitur? amici manu mori posse credideras, quando id tibi nisi ab ignorante contigeret? Hostili dextera pereo. Sanctius est sub iniusto hoste procumbere, quam sub iusto rege: illic enim occisoris est crimen, hic oc
Abbreviated transcription (Latin):
ac tantoꝵ ingͣti atq ĩmẽores sint ho¬
noruz duz se homiẽs mẽmerĩt quos¬
ut plenã ꝑfectãq felicitatẽ hic sꝑare
demẽcie sit amara dulcibꝰ temꝑare mo¬
multa adepti. dura multa ꝓpessi. qui
bonis de manu dei lete accepts mala
quoq pacient᷑ suscipiẽda censebat ꝙͣuis
mali aliꝙͣ dab̾ uel faciẽ manꝯ illa nõ no¬
uei̾t s hũana respexit opinione e
Podagra me ni lectulo nodis insolubi¬
libus prossum tenet. Riõ Te iacẽti staẽ
am̃iꝯ põt celũq et t̾ras et maria per¬
meare De scabie capͫ lxxxiiii. dolor

Expanded text:
ac tantorum ingrati atque immemores sint hoac tantorum ingrati atque immemores sint honorum, dum se homines meminerint, quos plenam perfectamque felicitatem hic sperare dementie sit, amara dulcibus temperare momulta adepti, dura multa perpessi, qui bonis de manu Dei lete acceptis, mala que patienter suscipienda censebat, quamvis mali aliquid dare vel facere manus illa non noverit, sed humanam respexit opinionem. Podagra me in lectulo nodis insolubilibus pressum tenet. Te iacente, stare animus potest, celumque et terras ac maria permeare. 85 DE SCAB
Abbreviated transcription (Latin):
soliũ eius affusis metuq ultum suppli¬
cii tremefactis ac t̾ritis Ipẽ maũ ad ca¬
put r̾lata tandẽ inquit sentitis caput ĩ¬
pare non pedes.. D Podagra me mi¬
seru miris modis torquet No Noliso¬
las asꝑitates reruz flere s memiẽto si
quid dulce a Iocũdu tibi obtigeit quo ĩ¬
ꝯmodis hoc saluari possis. unꝰ ex mul¬
tis pessimꝰ uulgi mos est ut ĩ adu̾sis
querulũ ac ĩpaciens obliuiosũ ĩ ꝓsꝑis
et ĩgratũ sit quo nichil iniquiꝰ fieri
pot̃. Na quis equis aureis audies ex¬
empli cã uel seueru ip̃m quẽ diximꝰ
de podagra uel domicianũ de caluici¬
e quã egerrime dicitur tulisse uel au¬
gustũ sene de sinstri debilitate oculi
uel Iuliũ cesare de timore noct̾no uel
quiete uisis turbidũ uel postremo a ͦᷤ
fortunatissios uiros/ de una seu altea
ne̾ si dici licitũ aut fortũe ĩiuria sic q̃¬
rentes: ut ĩꝑii atq opũ ac uictoiarũ

Expanded text:
solium eius affusis, metuque ultimi supplisolium eius affusis, metuque ultimi supplicii tremefactis ac territis, ipse manu ad caput relata, “tandem, inquit, sentitis caput imperare, non pedes.” Podagra me miserum miris modis torquet. Noli solas asperitates rerum flere, sed memento, si quid dulce aut iucundum tibi obtigit, quo incommodum hoc solari possis. Unus ex multis pessimis vulgi mos est, ut in adversis querulum atque impatiens, obliviosum in prosperis et ingratum sit, quo nichil iniquius fieri potest. Nam quis equis auribus audiat, exempli causa, vel Severum ipsum quem diximus de podagra, vel Domitianum de calvitio, quod egerrime dicitur tulisse, vel Augustum senem de sinistri debilitate oculi, vel Iulium Cesarem de timore nocturno et quiete visis turbida, vel postremo alios fortunatissimos viros, de una seu de altera nature, si dici licitum sit, aut fortune iniuria sic querentes, ut imperii atque opum, victoriarum
Abbreviated transcription (Latin):
uidisti aquos ꝑpetua uim abstinẽtia
cuatos. ita sic dolor dolo̾e clauus cla¬
ut p̃terea cũ hoc in orbo cũq aliis mł¬
tis pacẽ habeas. nõ bacho solũ s et ue.¬
neri bellu ĩdixisse profuit. ¶ Si qͥd
agiinꝰ aĩoru r̾media promisimꝰ nõ
corporũ habes tñ quã puto unicã mor¬
bi huiꝰ cura hac si probas ute̾ si minꝰ
nõ te fallant opifices fomẽtorũ paci
enꝰ ĩ adusis efficatissimũ atq opt ͫ
siue unicũ remedii genꝰ est. Dpoda¬
gre uicio curuatꝰ su. Rõ ad iter in ha¬
bilis ninꝰ ydoneꝰ ad laborẽ non ĩeptꝰ
ad reliqua gere non rei mõ familia¬
ris s rei pubͭ et sũmi ĩꝑi si ita sors
tilerit curã potes. Itaq meorand̾ ual¬
de septum seuere roman pncipis dẽ
unũ qui senex ae podag̾tꝰ dũ ꝯiura¬
tionez nobiliuz qui se uiuo filiũ eꝰ au¬
gustuz dixerant dephendisse. ꝯphens
auctoribꝯ sediciõĩs ac filio oĩbꝰq ante

Expanded text:
Vidisti aliquos perpetua vini abstinentia Vidisti aliquos perpetua vini abstinentia curatos. Ita fit, dolor dolore, clavus claut preterea cum hoc morbo, cunque aliis multis pacem habeas, non Baccho solum, sed et veneri bellum indixisse profuerit. Sed quid agimus? animorum remedia promisimus, non corporum? Habes tamen quam puto unicam morbi huius curam, hanc si probas utere; si minus, non te fallant opifices fomentorum: patentia enim in adversis efficacissimum atque optimum, et sepe unicum remedii genus. Podagre vitio curvatus sum. Ad iter inhabilis, minus ydoneus ad laborem, non ineptus ad reliqua gerere, non rei modo familiaris, sed reipublice et summi, si ita sors tulerit, imperii curam potes. Itaque memorandum valde Septimii Severi Romani principis dictum unum, qui senex ac podagricus, dum coniurationem nobilium, qui se vivo filium eius Augustum dixerant, deprehendisset, comprehensis auctoribus seditionis ac filio, omnibusque ante
Abbreviated transcription (Latin):
sitan morbꝰ uetet nõ cũ uiciis qd̾ n ͨ
facilius et c̾te crebrius est bellũ et ꝙ
scimꝰ an ħ ip̃e dolor corꝑis contͣ quẽ
dimites tibi ad ex̾citiu aĩ datꝰ sit D
Pedibꝰ cõsisteͤ nequeo. Ro Uide quẽ
de reliquo edificio spem habeas cuiꝰ fũ¬
damẽtu tam ĩualidu sentis. uigil a
ne te in cautũ opp̾mat ruina contra¬
he sargũculas teq ad migrandu ꝑa¬
O Podagra me ingens habz. Relo¬
let hic morbꝰ ut ꝑhibent diuitias coĩ¬
tes hab̾e. Et tibi remediu aᵈ bñ sꝑa
a languoris a maĩtudiẽ opũ dulcedo
solabitur aut ĩopie pellet asꝑitas. Ita
uel solaciũ ade̾i̾t uel finis. si hͨ fallũt
ueniet mors que non fallet. Illa uite
malis oĩbꝰ fine dabit. D Pedũ p̃¬
tet multos hac egritudĩe liberasse tͣ¬
ditur pauꝑtas uera desecatx corpoꝵ
quosd uo frugalitas quã uolũtariã seu
ficta et ymagĩariã pauꝑtatẽ dixeri

Expanded text:
sitan morbus vetet, non cum vitiis, quod neque sitan morbus vetet, non cum vitiis, quod neque facilius et certe crebrius est bellum. Et quid scimus, an hic ipse dolor corporis, contra quem dimices, tibi ad exercitium animi datus sit? Pedibus consistere nequeo. Vide quam de reliquo edificio spem habeas, cuius fundamentum tam invalidum sentis. Vigila ne te incautum opprimat ruina. Contrahe sarcinulas, teque ad migrandum para. Podagra me ingens habet. Solet hic morbus, ut perhibent, divitias comites habere. En tibi remedium aliud, bene spera: aut languoris amaritudinem opum dulcedo solabitur, aut inopie pellet asperitas; ita vel solatium aderit vel finis. Si hec fallunt, veniet que non fallet; illa vite malis omnibus finem dabit. Pedum previvas. Multos hac egritudine liberasse traditur paupertas, vera defecatrix corporum, quosdam vero frugalitas, quam voluntariam seu fictam et imaginariam paupertatem dixerim.
Abbreviated transcription (Latin):
sciebas senectutis morẽ ĩcomi¬
tata non uenit magnã sepe morboꝵ
aciẽ ducit. O Podagra crucior mo¬
lesta Ã Extrema et ignobili corꝑis
ꝑte laboras. quid si nobilissia labora¬
res corde uel capite D. Pigra co¬
herceor pod agͣ Rõ Uaga mens hoĩs
freno eget hũc pauꝑtas tenz illuz
carcer ac gͣuior mor bꝰ. ludus te pe¬
diba asligat forticã non podagra. sed
pedice sũt iã disce cõsiste. D Poda¬
gra ĩutilis factus sum. Nõ Ad cursũ
credo uel ad saltũ ad choreas ad pa¬
lestrã. An te aũt ad hoc natũ putas
ad alia si nescis altiora quedã officia
natus es q̃ si caput non egrotat/ ex¬
equi ml prohibet. Etud̾e̾ licet artibꝰ
ingenns dare oꝑam pietati buare
Iusti; ã et fidem fragile corpus et fugã¬
tem mũdu sꝑnere odisse uicia i.re
urtutes. cołe amicitias ꝯsilio paci. ã
iuare hec sũt uiri bom munea qͥd
hic pedib loci est D Debilitatꝰ su
podagra Rõ Pugna̾e cu hostibꝰ for¬

Expanded text:
sciebas senectutis morem? incomitata non venit, magnam sepe morborum aciem ducit. Podagra crucior molesta. Extrema et ignobili parte corporis laboras: quid, si nobilissimis laborares corde vel capite? Pigra coerceor podagra. Vaga mens hominis freno eget: hunc paupertas tenet, illum carcer aut gravior morbus, ludens te pedibus alligat fortuna; non podagra, sed pedice sunt: iam disce consistere. Podagra inutilis factus sum. Ad cursum credo vel ad saltum, ad choreas, ad palestram: an te autem ad hec natum putas? Ad alia, si nescis, altiora quedam officia natus es, que si caput non egrotat exequi nil prohibet. Studere licet artibus ingenuis, dare operam pietati, servare iustitiam et fidem, fragile corpus et fugacem mundum spernere, odisse vitia, amare virtutes, colere amicitias, consilio patriam iuvare; hec sunt viri boni munimina: quid hic pedibus loci est? Debilitatus sum podagra. Pugnare cum hostibus for
Abbreviated transcription (Latin):
stria nec uinꝙͣ ut illa careas desende
Multo est głosiꝰ labor optabilis ꝙͣ
ignaua req̃ues D Salutacoĩbus
obuiis offendor. Nõ habes huiꝰ gͦ
tedii ꝑticipon. Crisippũ phm ỹmo quẽ
non habeas p̾ter illos qui populailꝰ
auris e maronis utar ꝟbo gaudent.
notus ut esses. Alioqͥn ut tot salucõ¬
nũ ĩtursibꝰ non patereris poteras
latere poteras quiesce̾ poteras ut
uũt ĩgremio gaude̾ ꝙ optimũ uite
genꝯ aliqui diffimũt ac uos mͣgais
i urbibꝰ noti et clar̾e eẽ bultꝭ et ocõ¬
si sil et liberi et tnͣsquilli qd̾ nichil ẽ
alud ꝙͣ in magnis pelagi tẽpestabꝰ
et ĩmobils sis optare. Demq srbi
suit obseq̃tiũ amitoꝵ uoces pati nõ
posse equo aĩo cũ sĩt hostiũ paciẽda ꝯ¬
dde dolore ex malis moĩbꝰ ⁊ hexxuii

Expanded text:
stria, neque unquam, ut illa careas, deserende. stria, neque unquam, ut illa careas, deserende. Multo est gloriosus labor optabilior, quam ignava requies. Salutatoribus obviis offendor. Habes huius quoque tedii non habeas, preter illos qui popularibus auris, ut Maronis utar verbo, gaudent? populo ut esses; alioquin tot salutatorum incursibus non pateres; poteras latere, poteras quiescere, poteras, quod aiunt, in gremio gaudere, quod optimum vite genus aliqui diffiniunt. At vos magnis in urbibus noti et clari esse vultis, et otiosi simul et liberi et tranquilli, quod nichil est aliud, quam in magnis pelagi tempestatibus, ut immobilis sis, optare. Denique superbi fuerit, obsequentium amicorum voces pati non posse equo animo, cum sint hostium patienda c89 DE DOLORE MALIS EX MORIBUS HOMI
Abbreviated transcription (Latin):
dei munꝰ agnoscito ille te honorat
ut te illã honora̾e delectat et hono¬
o rasse non peĩteat. õnis honor et oe
Pmolesta res est honor ĩmio¬
dicus et crebra uisitacõ. Ro ut hoc
fateor at p̃dulces sũt huiꝰ molestie
radices amor et ueneaͦ hiis si ai
guscum applicuei̾s. bñ saꝑe susipient
que molestant Amara dulcibꝰ tẽ¬
pera non ĩ hoc tñ s ĩ õmbꝰ quecũq
fert pñs uita in qua non facile reꝑi¬
es mel ubi non sit admixtũ fel ẽt
sepius amara preponderant. D Ce¬
lebritate inima fatigor. Rõ Seꝑt id
quid accidit de quo questũ diuinũ
uespasianũ nouimꝰ t̾ũphantẽ du
solep̃nitate pomparũ expectatõe ac
cedio ess affectꝰ ĩcrepãtem se ip̃m. qͥ
tũphũ nec sibi nec maio̾i̾bꝰ suis a
debitũ aut sꝑatu tam maniter ĩ seiõ
appetiss. Quis aut̃ non sit appe¬
tenda celebritas ꝑse ip̃m ferenda est
tñ et amãde cause ip̃iꝰ uirtꝰ et ĩdu¬

Expanded text:
Dei munus agnoscito: ille te honorat, Dei munus agnoscito: ille te honorat, ut te illum et honorare delectet, et inhonorasse peniteat, omnis honor et omnPermolesta res est honor immodicus, et crebra visitatio. Ut hec fatear, at predulces sunt huius molestie radices, amor et veneratio; his si animi gustum applicueris, bene sapere incipient que molestant. Amara dulcibus tempera, non in hoc tantum, sed in omnibus quecunque fert presens vita; in qua non facile reperias mel cui non sit admixtum fel, et sepius amara preponderant. Celebritate nimia fatigor. Sepe id quidem accidit; de quo questum divum Vespasianum novimus triumphantem, dum, solennitate pomparum, expectatione ac tedio esset affectus, increpantem seipsum, qui triumphum nec sibi nec maioribus suis, aut debitum aut speratum tam inaniter in senio appetisset. Quamvis autem non sit optanda celebritas per seipsam, ferenda est tamen, et amande cause ipsius, virtus et indu
Abbreviated transcription (Latin):
ria Nũquid nõ titũ limũ ab ultĩs
galliatsi extremaq procul hyspania
usꝙͣ ad urbẽ romanã. Nũꝙ nõ deni¬
q sanctos pr̃es. usq ad intimas et
horrendas hemi latebras a romaĩs
ymo ueo quis umꝙͣ uir clarus uisita¬
to̾i̾bꝰ caruit. amici et noti mutius col¬
loquiis et confabulacõĩbꝰ delectãtur
quod non sentit. nͥ ipe qui fruit᷑ hoc
tibi laboriosu ne dixeris oꝑosũ est
fateor s et gloriosu. D. Celebrita¬
te noĩs atteror. Nõ Si hanc uis
abice uirtus abicienda est cuiꝯ a ra¬
dice oritur. Id si meito refugis fer¬
re hanc sarcinaz equo aĩo est ncce
ad quã multi neqͣꝙͣ oĩ studio uiteq
ipĩs ĩpendio. aspirant et tu forsitan
aspirasti: pate̾ te uidei̾ ab hiis qui
hoc nͥ te tuũq nomẽ diligerẽt nõ
optarent. D Multi me undiq usq
ad oportũtates fastidiũ conselebrãt¬
Rõ Quid tu igr᷑ an ꝯtempm mal¬
les aut abici. D. In nu̾ãbiles usq
ad tediũ me honorant. No Tu uo̾

Expanded text:
is Galliarum extremaque procul Hispania usque ad urbem Romam? nunquid non denique sanctos patres, usque ad intimas et horrendas heremi latebras a Romanis Immo vero quis unquam vir clarus visitationibus caruerit? Amici et noti mutuis alloquiis et confabulationibus delectantur,e aliquid, quod non sentit nisi ipse qui fruitur Hoc tu laboriosum ne dixeris; operosum est, fateor, sed et gloriosum. Celebritate nominis atteror. Si hanc vis abicere, virtus abicenda est, cuius e radice oritur; id si merito refugis, ferre hanc sarcinam equo animo est necesse, ad quam multi ne quicquam omni studio viteque ipsius impendio aspirant, et tu forsitan aspirasti. Patere te videri ab his, qui hoc nisi te tuumque nomen diligerent, non optarent. Multi me undique usque ad importunitatem fastidiumque concelebrant. Quid tu igitur an contemni malles atque abici? Innumerabiles usque ad tedium me honorant. Tu vero
Abbreviated transcription (Latin):
dicio acceptũ erit pene ĩeuitabili Nã
que ad euadẽdũ uia nͥ uel suꝑbia uł
ignauia altera honestũ desideriũ te
petẽtiũ arcebit altera et extinguet
Si quod est aliud remedĩ urbiũ fu¬
ga est ꝙꝙͣ si cla̾i̾tas uera sit nec fu¬
ga sufficiet. se qͥtur claritas posẜ̾ orẽ
suũ quocũq ꝑrexeĩt. et ubicũq per¬
stiterit secũ erit. Noc rure umꝙͣ n ͨ
in silius quidẽ desmet clarus esse
qui ĩ urbibꝰ clarus fuit non potest
fame fulgor⁊abscondi intͤ tenebras
em̃et et ad se oculos atq aĩos trahit
Nũꝙ nõ audisti dardamiũ bragniãno¬
rũ senẽ p̃ctarissimã ab alexandro
macedoe usq ad ultimas indorũ soli¬
tudines ciutũq dyogenẽ ab eode
usq ad suũ illud doluĩ quo pro uota¬
bili utebatur hospicio. Nũꝙͣ nõ usq
ad squalidã ac de sertã lit̾m uillulũ
a placatis sola uirtutis ueneatioẽ la¬
trombꝰ. Ecipionẽ affricanũ eũdẽq

Expanded text:
dicio acceptum erit, pene inevitabile: nam que ad evadendum via, nisi vel superbia vel ignavia? Altera honestum desiderium te petentium arcebit, altera etiam extinguet. Si quod est aliud remedium, urbium fuga est, quanquam si claritas vera sit, nec fuga sufficiet. Sequitur claritas possessorem suum quocunque perrexerit, et ubicunque constiterit, secum erit; nec rure unquam, nec in silvis quidem desinet clarus esse, qui in urbibus clarus fuit. Non potest fame fulgor abscondi: inter tenebras eminet, et ad se oculos atque animos trahit. Nunquid non audisti Dandamum Brachmanorum senem preclarissimum, ab Alexandro Macedone usque ad ultimas Indorum solitudines, Cynicunque Diogenem ab eodem usque ad illud suum dolium, quo pro volubili utebatur hospitio? Nunquid non usque ad squalidam ac desertam Literni villulam, a placatis sola virtutis veneratione latronibus, Scipionem Africanum, e
Abbreviated transcription (Latin):
demq difficilius ac rarius sit obstãter
q pnciũ famã int̾pellat ĩuidia. Qr
inter ab sentes mera est gla nullus
tot se offerant labores T Ego ueo
labores non rͥspuo s redia Naz quis
ferat assidue uisitaĩ obsidei̾ posci ex¬
agitai et sui ĩterim negligens totos
dies ac magnã breuis uite partem.
aliis daẽ. ut sua ncc̃itate postpõito. ali

Expanded text:
eoque difficilius ac rarius sit, obstante eoque difficilius ac rarius sit, obstante que presentium famam interpellat invidia? Quia inter absentes mera est gloria: nullus tot se offerant labores. Ego vero non labores respuam, sed tedia: nam quis ferat assidue visitari, obsideri, posci, exagitari, et, sui interim negligentem, totos dies ac magnam brevis vite partem aliis dare, ut tua necessitate p
Abbreviated transcription (Latin):
bellis ac scudiis agitur nisi ut celebd
notiq sint. apud quid deinũ aliud
ĩsignes artifices moliuĩt᷑ declarauit
uetitus fuiss uultũ suũ clipio stutues
ĩsculpsit ut et ab õmbꝰ nosce̾tur et ꝯ¬
uelli inde nͥ toto oꝑe dissoluto nullo
poss ĩgenio nosci in p̾mĩsui laboris.
optabat. Si quis enĩ non famã sed
peciũa cogitare dixit artifices ĩ coĩ¬
bus fortasẜ assentior in illustribꝰ ne¬
gez multa rei huiꝰ iudicia sic ĩ iactu¬
ra tẽporis dampnoq eciã sepe operi
ĩ sistut. ac ne quid fame excidat lu¬
crũ sꝑnũt. ꝯprobauit hoc maxĩe nobi¬
lis illa ꝯstãcia eoru quatuor artificũ
qui ad famosissi ͫ iᵈ op ꝯ qd̾ arthemi
sia rͥgina dilcĩssimi ꝯiugis memorie
extrui fecit magno p̃cio aĩati.cũ ãte
homĩes claritatem. faniãq desiderãt¬
solus tu ne paruo illas tedio emptas
uelis O ymo et ego apud posteros
clarus esse cupiͦs s inter coetaneos
recuso. Aõ Quid ita cũ hoc maiꝰ eo

Expanded text:
bellis ac studiis aguntur, nisi ut celebres notique sint? Aut quid, demum, aliud insignes artifices moliuntur? Declaravit bere vetitus fuisset, vultum suum clipeo statue sic insculpsit, ut et ab omnibus nosceretur, et convelli inde, nisi toto opere dissoluto, nullo posset ingenio: nosci in premium sui laboris optabat. Si quis enim non famam sed pecuniam cogitare dixerit artifices, in communibus fortassis assentiar, in illustribus negem. Multa sunt rei huius indicia. Sic cum iactura temporis damnoque, etiam sepe operi insistunt, ac ne quid fame excidat, lucrum spernunt. Comprobavit hoc maxime nobilis illa constantia eorum quattuor artificum, qui ad famosissimum illud opus, quod Artemisia Carie regina dilectissimi coniugis memorie extrui fecit, magno pretio acciti, cum ante homines claritatem famamque desiderantsolus tu, ne parvo illas tedio emptas velis. Imo et ego apud posteros clarus esse cupiam, inter coetaneos recusem. Quid ita, cum hoc maius,
Abbreviated transcription (Latin):
difformior uideare. D fformos ꝯ ẽẽ
Id non frustra eni facies hoc mtͤ ml¬
ta p̃cipuũ uirtus hab queri põt eripi
non põt. Cũ reliqua ĩ arbitrio sint for¬
tune nec obstante illa queri ualeant
nec ẜuari sola uirtus fortũe legibus
libera est atq illa obluctante clarius
intet.
De imbecillitate

Expanded text:
deformior videare. Formosus esse deformior videare. Formosus esse Id non frustra enim facies. Hoc inter multa precipuum virtus habet: queri potest, eripi non potest. Cum reliqua in arbitrio sint fortune, nec obstante illa queri valeant, nec servari, sola virtus fortune legibus libera est, atque illa obluctante clarius nitet. 2 DE IMBECILLITATE
Abbreviated transcription (Latin):
licie quidem ubi magis obesse uide̾tur
Rosti ut marius sĩm ꝯ dux non lõgos
s corrosos et ualidos milites eligebat
idq feliciter ꝙͣ cõsulto faceret crebre
et ngentes indicant uictorie hẽt corꝑ
ꝓcei̾tas maiestatis plusculũ non uigo¬
ris D Breuis est statura Rõh nõ
ĩpedit qn uir bonꝰ et magnꝰ esse possis
Insuꝑ et rex si sors tulerit et ĩꝑator
Et si enĩ affricanꝰ scipio celsus corpoe
Iulius cesar statura fuit excelsa breui
tũ alexand̾ macedo et augustꝯ cesar
nec eoru magnitudĩ breuitas obfuit
nec detraxit famne T Uellem esse
altior et maior Rõ Assurge aĩo cresce
uirtutibꝰ maior eris atq altior hꝰͦ uti¬
lius hoc facilius ĩcremẽtu D Cu¬
perẽ esse formosus Rõ Disce ama̾e
atq optare meliora scultũ est amare
ꝑiculũ suũ. stultũ optare quod nullo stu¬
dio queri potest. Nempe si ꝯ̃ nãz formo¬
sus fieri scudeas ml ult᷑ ꝓficies ꝙͣ ut

Expanded text:
litie quidem, ubi magis obesse videretur. litie quidem, ubi magis obesse videretur. Nosti ut Marius summus dux, non longos, sed torosos et validos milites eligebat. Id quam feliciter, quam consulto faceret, crebre et ingentes indicant victorie. Habet corporum proceritas maiestatis plusculum, non vigoris. Brevis est statura. Hec non impedit quin vir bonus et magnus esse possis, insuper et rex, si sors tulerit, et imperator. Etsi enim Africanus Scipio celsus corpore, Iulius Cesar statura fuerit excelsa, brevi tamen Alexander Macedo et Augustus Cesar, nec eorum magnitudini brevitas obfuit, nec detraxit fame. Vellem esse altior et maior. Assurge animo, cresce virtutibus: maior eris atque altior. Hoc utilius, hoc facilius incrementum. Cuperem esse formosus Disce amare atque optare meliora. Stultum est amare periculum suum, stultum optare quod nullo studio queri potest. Nempe si contra naturam formosus fieri studeas, nil ultra proficies quam ut
Abbreviated transcription (Latin):
huit et uina fociles dedit atq ab hoẽ¬
state tñsuersas ĩ culpã tendit. D de¬
formis et breuis mimũ statura est¬
Rõ Non est ut reris proseꝙ̃d quelis
in ꝯmod longa ꝯspectior est statura bͤ¬
uis expedinior agiliorq No Satua
domo magnũ uiru sit in ꝑuo corpore
magnũ ar̃m habitare D Corpus ex
non es oneratus s leuis et facilis et
ad cũcta u̾satilis D Pexiguũ m̃ est
corpus. Rõ Quis umĩꝙͣ de exigua q̃¬
stus est sarcina Iusta hercle dolendi.
cã ꝙ non pressꝰ mole corporea s ĩdu¬
tus. neq ip̃e tibi tedio s usui sis. ẽ¬
Cõcemptibili sũ statura Rõ ue glorio¬
sum nichil nisi uirtus sit ꝯtẽptxbile nͥ
nͥ uiciũ nulla uirtus respuit staturam¬
D Exigua michi est corporis statura est¬
RoNon staturã corporis uirtus exigit
s aĩ hec si longa si rcã si ampla si mag̾¬
fica si decora est sit illa altera qualiscũ¬
q nchil ad te non solũ domi s ne mi¬

Expanded text:
livit, et vinci faciles dedit, atque ab honelivit, et vinci faciles dedit, atque ab honestate transversos in culpam trudi. Deformis et brevis nimium statura est. Non est ut reris prosequendum querelis incommodum: longa conspectior est statura, brevis expeditior agiliorque. Statura domo magnum virum, sic in parvo corpore magnum animum habitare? Corpus exinon es oneratus sed levis et facilis et ad cuncta versatilis. Perexiguum est corpus. Quis unquam de exigua conquestus est sarcina? iusta hercle dolendi causa, quod non pressus mole corporea sed indutus, neque ipse tibi tedio sed usui sis? Contemptibili sum statura. Ut gloriosum nichil nisi virtus, sic contemptibile nichil nisi vitium. Nullam virtus respuit staturam. Exigua corporis statura est. Non staturam corporis virtus exigit sed animi. Hec, si longa, si recta, si ampla, si magnifica, si decora est, sit illa altera qualiscunque: nichil ad rem, non solum domi, sed ne mi
Abbreviated transcription (Latin):
aĩ corporis ornari non te hoc igit᷑ ĩ ho¬
nestat aut p̃mit s honestãdi aĩ mat̾ia
assigendiq additũ ꝑ uirtutes aperit¬
D Deformẽ naͣ parens genuit. Re¬
Si deformẽ helenã genuiss uł ut uioͬs
loqͣrͣ si deformẽ ꝑaridẽ fortasse ylion.
adhuc staret. d Deformẽ ĩluce e¬
ditũ queror. Rõ Pauci boni formã cor¬
poris amarũt nullꝰ optauit quidã ecꝭ
proiecerũt quod fecisse laudatur. Ille
tuscus adolescens qui p̃clari uultꝰ ex i¬
miã speciem ꝙͣ suspecta multis aduer¬
sain que fame sue senẜat et pudicitie
aliene illatis sibi sponte uulnẽibꝰ defor¬
mauit quã tibi dissilis qui id optes qd̾
ille sibi abstulit. et quo rari umꝙͣ in¬
notue usi sunt. D fforma careo. Ri¬
Tucius est taruisse quo in exꝑimiẽ¬
tũ tui anceps ac laboriosũ sepe uen¬
turꝯ sis multis forma nocuit cuctos
ex̾cuit quosdã post insultꝰ uarios mol¬

Expanded text:
animi corpus ornari”. Non te hoc igitur inhoanimi corpus ornari”. Non te hoc igitur inhonestat aut premit, sed honestandi animi materiam assurgendique aditum per virtutes aperit. Deformem natura parens genuit. Si deformem Helenam genuisset, vel, ut viros loquar, si deformem Paridem, fortasse Ylion adhuc staret. Deformis in lucem editus queror. Pauci boni formam corporis amarunt, nullus optavit, quidam etiam proiecerunt. Quod fecisse laudatur ille Tuscus adolescens, qui preclari vultus eximiam speciem, quam suspectam multis adversamque fame sue senserat et pudicitie aliene, illatis sibi sponte vulneribus deformavit; quam tibi dissimilis qui id optes quod ille sibi abstulit, et quo rari unquam innocue usi sint. Forma careo. Tutius est caruisse quo in experimentum tui anceps ac laboriosum sepe venturus sis. Multis forma nocuit, cunctos exercuit, quosdam post insultus varios mol
Abbreviated transcription (Latin):
Uor tecu est. D Nullã mͥ forme decꝰ
obtigit. Rõ Quid hic doles aut qͥd pe¬
nitus scm̃ piũq aĩo uoliuis ĩ quod tibi ne¬
cessariã aut oiõ usui et non pocius ĩpe¬
dimẽto esse corporis formã putes mul¬
tos forma fecorit adulteros castũ mu¬
lu. multos ꝑ lubrica uoluptatũ duxit
ad ĩfamẽ mortẽ. Qui deformes sine
de decore ꝑiculoqz uixissent. Et ꝙ multos
dixi ĩu̾abiles indiscrimẽ fe̾ om̃s ĩ c̾¬
men trahit. D Cur me deformẽ ge¬
nuit naͣ Rõ Ut ip̃e te ornares at for¬
mosũ faces ea forma que tetũ eẽt ĩse¬
nio ĩgͣbatulo in feretro in sepulchro eẽt¬
que tua nõ nẽ laus aut parẽtũ. Pulch̾¬
us est pulchrũ fie̾i ꝙͣ nasci. Illud enĩ ca¬
sus hoc studii est. oe Corporis multa
difformitas me p̃mit. Nõ Deforͥtas qͥdẽ
hec apud quosd ĩfelicitatis q̃da porcio
est. Tu crede dicẽtibus non deformita¬
te corporis fedari am̃ s pulchritudiẽ

Expanded text:
or tecum est. Nullum forme decus or tecum est. Nullum forme decus obtigit. Quid hinc doles, aut quid penitus sanctum piumque animo volvis? in quod tibi necessariam, aut omnino usui, et non potius impedimento esse corporis formam putes? multos forma fecit adulteros, castum nullum; multos per lubrica voluptatum duxit ad infamem mortem, qui, deformes, sine dedecore periculoque vixissent. Et quid multos dixi? Innumerabiles in discrimen, fere omnes in crimen trahit. Cur me deformem genuit natura? Ut ipse te ornares, ac formosum faceres, ea forma que tecum esset in senio, in grabatulo, in feretro, in sepulcro, essetque tua non nature laus aut parentum. Pulchrius est pulchrum fieri quam nasci. Illud enim casus, hoc studii est. Corporis multa deformitas me premit. Deformitas quidem hec, apud quosdam infelicitatis quedam portio est; tu crede dicentibus “non deformitate corporis fedari animum, sed pulchritudine
Abbreviated transcription (Latin):
liter naturã queror que de¬
formẽ me genuit Reõ O
quot faces extinxit quot
occurrit incendiis. De Deformẽ me
genuit n᷑aͣ Nõ Non dedit quod delcẽt
si qd̾ prosit dedit satis est mitte querelas¬
D Non dedit mͥ forme grãm nata. ⁊
Dare uoluit quod egritudo corrũꝑet qd̾
senectus eriꝑet dedit forte ꝙ nͨ mors ip̃a
cõtinge̾ audeat. Do fformã corporis naͣ
negauit Rõ Si formã aĩ largita est
maxĩ debitor exigui repulsã alta mẽ¬
te despicito et offensã speculi ꝯsciã solae¬
D Inuidit naͣ formã corporis. Nonõ
ĩuidit s ex cubuit dae̾ quod cotidie mi¬
nuat᷑ et pereat uera liberalitas mãsuro
mune nosci᷑. putrida et caduca auari
eciã donant. forma fugax et fragile ne̾
donũ paucis ad utilitatem multis ad ꝑ¬
intiem nulli ad salutẽ uerãq gła data
est. D forma michi corpis negata est.¬
Lu Raro ad modũ forma ĩsignis
thonestas q uno sublare habitant bñti¬
bi accidit si peiori exclusa hospes meli¬

Expanded text:
liter naturam queror, que deformem genuit. O quot faces extinxit! Quot occurrit incendiis! Deformem genuit natura. Non dedit quod delectet? Si quod prosit dedit, satis est: mitte querelas. Non dedit forme gratiam natura. Dare noluit quod egritudo corrumperet, quod senectus eriperet: dedit forte quod nec mors ipsa contingere audeat. Formam corporis natura negavit. Si formam animi largita est, maximi debitor; exigui repulsam alta mente despicito, et offensam speculi conscientia solare. Invidit natura formam corporis. Non invidit, sed erubuit dare quod quotidie minuatur et pereat. Vera liberalitas mansuro munere noscitur: putria et caduca avari etiam donant. Forma fugax et fragile nature donum: paucis ad utilitatem, multis ad perniciem, nulli ad salutem veramque gloriam data est. Forma michi corporis negata est. Raro admodum forma insignis honestasque uno sub lare habitant. Bene tibi accidit si, peiori exclusa, hospes meli
Abbreviated transcription (Latin):
subieciss aut om̃s intelligũt illũ tibi
parem noniẽ et rebus uõ ĩparem
illius. WC ollega mͥ scultus obtigit ac
solent ingri tardiuscilis disciplinis
ĩeptũ aliquid ꝓpone quod cũ r̾spue̾i̾t
discentis ĩgemũ ad uera facilius ret᷑¬
hatur Redit ad mẽoriã obscuri ho¬
mĩs clarũ u̾bũ ante non magnũ tẽ¬
pus cũ florentina ciuitas statũ mu¬
tasset ꝙ crebro nimis ac libent̾ fcĩt
atq ad ymã plebẽ frena rei pubͭ ͤ ꝑ¬
uenissent unꝰ ex ĩsolenti grege qui
diu illa tenueat et mestus amiserat
uicim iopis mechaniti hiuilitatẽ sper¬
unꝙͣ patrios fines excesse̾is uili artifi¬
cio semꝑ uitam trabens cũ paribꝰ tuis
qualem hanc tantã et tam nobilẽ ur¬
bem reges Ile aũt nichil motus et ꝙͥ
abarra̾e non possumꝰ O uerbũ digͫ
docti homĩs ex ĩgonio prodiisse tu nc̃
igitur in collega tuo gͣriũ tibi siatuas
exemplar cui dissimilimꝰ fieri uelis.

Expanded text:
subiecisset, aut omnes intelligant, illum tibi subiecisset, aut omnes intelligant, illum tibi parem nomine, rebus imparem, illius. Collega michi stultus obtigit ac Solet magistri tardiusculis discipulis ineptum aliquid proponere, quod cum respuerit discentis ingenium, ad vera facilius retrahatur. Redit ad memoriam obscuri hominis clarum verbum. Ante non magnum tempus, cum Florentia civitas statum mutasset quod crebro nimis ac libenter facit, atque ad imam plebem frena Reipublice pervenissent, unus ex insolenti grege, qui diu tenuerat illa, et mestus amiserat, vicini inopis mechanici humilitatem spernes excesseris, vili semper artificio vitam trahens, cum paribus tuis qualiter hanc tantam et tam nobilem urbem reges?” Ille autem, nichil motus. “Et qaberrare non possumus”. O verbum dignum docti hominis ex ingenio prodisse! Tu nunc igitur in collega tuo contrarium tibi statuas exemplar, cui dissimillimus fieri velis.