comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ad ymaginẽ dei fc̃o ideo inseꝑabile
mulieris adiutoriũ condidisti. iit
femineo corpori de uirili carne dares
pͥncipium: docens qd̾ ex imo placri¬
isset institui. nunqmͣ liceret disiuĩ¬
gi. Deꝰ qui tam exceslenti myste¬
rio coniugalem copulam conse¬
crasti ut xp̃i ⁊ eccl̃ie sacramentum pre¬
signares in federe nuptiaꝵ. Deꝰ ꝑ quẽ
mulier iungit᷑ uiro: ⁊ societas principa
ltter ordinata ea bñdictõne donatur.
que sola nec ꝑ orignialis peccati pe¬
nam. nec ꝑ diluuii est ablata senten¬
tiam. Respice ꝓpiciꝰ suꝑ hanc famu¬
lam tuã. N. que maritali iungen¬
da est consortio: tuaq se expetit ꝓ¬
tectione muniri. Sit in ea iugum¬
dilectõis. ⁊ pacis. fidelis ⁊ casta ut¬
nubat in xp̃o: imitatrixq sc̃arim
ꝑmaneat feminaꝵ. Sit amabilis ut
iachel uiro: sapiens ut rebecca: lon¬
geua fidelis ut sara. Nichil in ea
ex actib suis ille auctor preuarica¬
tionis usurpet: nexa fidei manda¬
tis q tuis ꝑmaneat imi thoro iunc¬

Expanded text:
ei facto ideo inseparabile mulieris adjutorium condidisti, ut femineo corpori de virili dares carne principium, docens quod ex uno placuisset institui, nunquam liceret disjungi. Deus qui tam excellenti mysterio conjugalem copulam consecrasti, ut Christi et Ecclesiae sacramentum praesignares in foedere nuptiarum. Deus per quem mulier jungitur viroliter ordinata ea benedictione donatur, quae sola nec per originalis peccati poenam, nec per diluvii est ablata sententiam. Respice propitius super hanc famulam tuam, quae, maritali jungenda consortio, tua expetit protectione muniri. Sit in ea dilectionis et pacis. Fidelis et casta nubat in Christo, imitatrixque sanctarum permaneat feminarum. Sit amabilis ut Rachel viro, sapiens ut Rebecca, longaeva et fidelis ut Sarra. Nihil in ea ex actibus suis auctor praevaricationis usurpet. Nexa fidei mandatis permaneat, uni thoro junc
Abbreviated transcription (Latin):
Despice dñe famulu̾ tuĩ in
infirmitate sui corꝑis laborantẽ.
& aĩam refoue quam creasti: ut casti¬
gatõib emẽdatꝰ. continuo se sentiat
ris affectu. inclina aurẽ tuã sup¬
plicatõib nr̃is ⁊ famulũ cuũ diu̾sa¬

Expanded text:
espice, Domine, famulum tuum. N. in infirmitate sui corporis laborantem, et animam refove quam creasti, ut castigationibus emendatus, continuo se sentiat ris affectu, inclina aurem tuam supplicationibus nostris, et famulum tuum
Abbreviated transcription (Latin):
eus qui humano gen̾i salutis re¬
media. ⁊ uite et̾ne mun̾a contu¬
listi.conserua huic famło tuo tuaꝵ
dona uͥtutum: ⁊ concede ut medelã
tuam nõ solũ in corꝑe s etiam ĩ aĩa¬

Expanded text:
eus, qui humani generis et salutis remedii vitae aeternae munera contulisti, conserva famulo tuo tuarum dona virtutum, et concede ut medelam tuam non solum in corpore, sed etiam in a
Abbreviated transcription (Latin):
scm̃. ꝑ dni qui te ad tutelam humani ge¬
neris procreauit. ⁊ ppło uenienti ad
credulitatem ꝑ seruos suos consecrari
p̾cepit: ut in nor̾e sc̾e trinitatis effici¬
aris salutare sacram̃tum ad effuga̾
do sc̃ifices. benedicendo bñdicas. ut fi¬
at om̃ib accipientib ꝑfecta medicina
ꝑmanens in uiscerib eoꝵ. in nor̃e eiꝰdem

Expanded text:
sanctum, qui te ad tutelam humani generis procreavit, et populo venienti ad credulitatem per servos suos consecrari praecepit, ut in nomine sanctae Trinitatis efficiaris salutare sacramentum ad effuganddo sanctifices, et benedicendo benedicas, ut fiat omnibus accipientibus perfecta medicina, permanens in visceribus eorum in nomine
Abbreviated transcription (Latin):
tui .N. quem hodierna die reb humaniᷤᷤ
eximi. & ad te accersiri iusisti blande ⁊
misericordit̾ suscipias: nõ ei dominentur
umbre mortis nec tegat eum chaos et
caligo tenebraꝵ. s excutꝰ omnium cͥmi¬
num labe: in sinu abrahe collocatꝰ locũ
lucis. ⁊ refrigerii se adeptum eẽ gaude¬
at. ⁊ cum dies iudicii aduen̾it cum scĩs
⁊ electis tuis eũ resuscitari iubeas. Per

Expanded text:
tui quem hodierna die rebus humanis eximi et ad te accersire jussisti, blande et misericorditer suscipias non ei dominentur umbrae mortis, nec tangat eum chaos et caligo tenebrarum, sed exutus omnium criminum labe in sinu Abrahae collocatus locum lucis ac refrigerii se adeptum esse gaudeat et cum dies judicii advenerit cum Sanctis et electis tuis eum resuscitari jubeas. Per
Abbreviated transcription (Latin):
udi maledicte
s at hana ad iuratꝰ ꝑ nomẽ et̾ni
dei ⁊ saluatoris mrĩ filii eius cum tua
uictus inuidia tremens gemensq dis-¬
cede: nichil tibi sit cõmume cũ seruo
dei iam celestia cogitanti. renu̾ciatu¬
ro tibi ac scło tuo. ⁊ b̾e ĩmortalitati
uicturo. da igit᷑ honorem aduenien¬
ti spũi scõ. qui ex sũma celi arce des¬
cendens pro turbatis fraudib tuis
diuino fonte purgatũ pectus. id est
scĩficatum deo templũ ⁊ habitaculum
ꝑficiat ut ab om̃ib penitꝰ noxis p̾t̾itoꝵ
criminum liberatus hic seruus der gͣ¬
tias ꝑhenni deo referat semꝑ ⁊ bñdicat

Expanded text:
udi, maledicte Satanas, adjuratus per nomen aeterni Dei, et Salvatoris nostri Filii ejus cum tua victus invidia tremens gemensque discede. Nihil tibi sit commune cum servo Dei jam coelestia cogitante, renuntiaturo tibi a saeculo tuo, et beatae immortalitati victuro. Da igitur honorem advenienti Spiritui sancto, qui ex summa coeli arce descendens perturbatis fraudibus tuis divino fonte purgatum pectus idem sanctificatum Deo templum et habitum perficiat, et ab omnibus penitus noxiis praeteritorum criminum liberatus servus Dei gratias perenni Deo referat semper et benedicat
Abbreviated transcription (Latin):
t̾ra suscipit t̾ram. ⁊ pulus conu̾tat᷑ in
puluerem. donec omĩs caro in suam re¬
digat᷑ originem. inde tuam puissime pr̃
lacrimabilit̾ deposcimꝰ pietatẽ ut huiꝰ
famuli tui aĩam quam de huiꝰ mundi
uoragine cenulenta ducis ad patriam.
abrahe amici tui sinu recipias ⁊ refri¬
gerii rore ꝑfundas. Sit ab estuantis
gehenne truci incendio segregata. et
beate requiei te donante coniuncta.
⁊ que illi sunt dñe digne cruciatibus
culpe. tu eas gr̾a mitissime lenitatis
indulge: nec peccati recipiat uicem¬
s indulgentie tue piam sentiat boni¬
tatem. Cumq finito mundi termino
suꝑnum cunctum illux̾it regnum: no¬
uus homo sc̃oꝵ omĩum cetib aggͤga¬
tus. cum electis resurgat in parte

Expanded text:
ra suscipit terram, et pulvis convertitur in pulverem, donec omnis caro in suam redigatur originem, inde, Deus, tuam, piissime Pater, lacrymabiliter quaesumus pietatem, ut hujus famuli tui animam, quam de hujus mundi voragine coenulenta ducis ad patriam, Abrahae amici tui sinu recipias, et refrigerii rore perfundas, sitque ab aestuanti gehennae truci incendio segregatus, et beatae requiei te donante conjunctus; et si quae illi sunt, Domine, dignae cruciatibus culpae, tu eas gratia mitissimae lenitatis indulge, nec pro peccatis recipiat vicemsed indulgentiae tuae piam sentiat bonitatem. Cumque finito mundi termino supernum cunctis illuxerit regnum, novus homo sanctorum omnium coetibus aggregatus, cum electis tuis resurgat in parte
Abbreviated transcription (Latin):
eus qui iustis supplicatõnib oremꝰ¬
semꝑ p̾sto es. qui pia uota dignaris
cum scĩs ⁊ fidelib tuis beati muneris
Eus uite dator ꝙ humanoꝵ corꝑoꝵ
reparator. qui te a peccatorib exo¬
rari uoluisti. exaudi preces quas spe¬
ciali deuotione ꝓ ai̾a famuli tui cͥ lacri¬
mabilit̾ fundimꝰ. ut lib̾are eam ab in¬
feroꝵ cruciatib ⁊ collocare int̾ agmi¬

Expanded text:
eus qui justis supplicationibus semper praesto es, qui pia vota dignaris cum sanctis atque fidelibus tuis beati muneris eus, vitae dator et humanorum corporum reparator, qui te a peccatoribus exorari voluisti, exaudi preces, quas speciali devotione pro anima famuli tui ill. tibi lacrymabiliter fundimus, ut liberare eam ab infernorum cruciatib
Abbreviated transcription (Latin):
eus qui humarum animaꝵ orei
eternꝰ amator es. aĩam famuli tui
quam uera dum in corꝑe maneret te¬
nuit fides. ab omĩ cruciatu inferorum
redde extorrem. ut segregata ab ĩfer¬
nalib claustris sc̾oꝵ mereatur ad una¬
ri consorciis. Per xp̃m. oremus¬

Expanded text:
eus, qui humanarum animarum aeternus amator es, animam famuli tui, quam vera dum in corpore vixit, tenuit fides, ab omni cruciatu infernorum redde extorrem, ut segregata ab infernalibus claustris sanctorum mereatur adunari consortiis. Per Dom
Abbreviated transcription (Latin):
p̃i respicere dignare suꝑ hũnc fa.¬
muluꝰm tuu̾m. N̾. quem ad rudimenta
fidei uocare dignatꝰ es: omnẽ cecitatem
cordis ab eeꝰ expelle. disrumpe omnes
pientie tue imbutus. omĩum cupidita¬
tum fetorib careat.⁊ ad suaue̾ odorẽ
p receptoꝵ tuoꝵ letus tibi in eccłia tua

Expanded text:
 respicere dignare super hos famulos tuos, quos ad rudimenta fidei vocare dignatus es. Omnem caecitatem cordis ab eis expelle; disrumpe omnes pientiae tuae imbuti, omnium cupiditatum foetoribus careant, et suavi odore pr
Abbreviated transcription (Latin):
elementer exaudi. ⁊ hunc elestuͥm
tuum crucis dñice cuiꝰ imp̾ssione eum
signamus uirtute custodi: ut magnitu¬
dinis głe rudimenta seruans ꝑ custodi¬
am mandatoꝵ tuoꝵ ad regeneratõnis

Expanded text:
clementer exaudi et hunc electum tuum crucis Dominicae cujus impressione eum signamus virtute custodi, ut magnitudinis tuae rudimenta servans per custodiam mandatorum tuorum ad regenerationis
Abbreviated transcription (Latin):
nare. ⁊ in qͣtuor fluminib totam ter¬
ram rigare precepit. Qͥ te in deserto
amaram suauitate indita fecit ẽẽ po¬
tabilem: ⁊ sicienti ppło de petra produ
lilee signo admirabili sua potentia cõ¬
uercit in uinum. Qui pedib suꝑ te am¬
bulauit: ⁊ a ioh̾e in iordane in te bapti¬
⁊atꝰ est. Qui te una cum sanguine de la¬
tere suo ꝓduxit: ⁊ liscipulis suis iussit
ut credentes baptizentur in te dicens.
Ite docete om̃s gentes: baptizantes
eos in noi̾e prĩs: ⁊ filii: ⁊ sp̃c sci. hic¬

Expanded text:
nare et in quatuor fluminibus totam terram rigare praecepit; 316 qui te in desamaram, suavitate indita, fecit esse potabilem, et sitienti populo de petra produxlileae signo ammirabili sua potentia convertit in vinum. Qui pedibus super te ambulavit, et a Johanne in Jordane in te baptizatus est. Qui te una cum sanguine de latere suo produxit, et discipulis suis jussit ut credentes baptizarentur in te, dicens: Ite, docete omnes gentes, baptizantes eos in nomine Patris, et Filii, et Spiri
Abbreviated transcription (Latin):
ui hanc aquam regenandis hoĩb
p̃p aratam archana sui luminis admix¬
tione fecundet: ut scĩficatõne cõcepta
ab ĩmaculato diuini fontis ut̾o in no¬
uam renata creaturam ꝓgenies cele¬
stis em̾gat. Et quos aut sexus in cor¬
pore: aut etas discernit in tempore.
om̃s in unam pariat gr̾a mater in¬
fantiam. Procul gͦ hinc iubente te dñe
om̃is sp̃c mimundꝰ abscedat: procul to¬
ta nequitia diabolice fraudis absistat.
Nichil hic loci habeat contrarie uͥtu¬
tis admixtio: nõ insidiando circu̾uo

Expanded text:
ui hanc aquam regenerandis hominibus praeparatam arcana sui luminis admixtione foecundet. Ut sanctificatione concepta ab immaculato divini fontis utero in novam renata creaturam progenies caelestis emergat, et quos aut sexus in corpore, aut aetas discernit in tempore, omnes in unam pareat gratia mater infantiam. Procul ergo hinc, jubente te, Domine, omnis spiritus immundus abscedat, procul tota nequitia diabolicae fraudis absistat. Nihil hic loci habeat contrariae virtutis ammixtio: non insidiando, c
Abbreviated transcription (Latin):
tor creature te supplices exoramus.
ut huc famulu̾m tiuim. N. respic̾e
digneris ꝓpitius. ⁊ hoc pͥmũ pabulum
salis gust antem nõ diutius esurie per¬
mittas: quo minus cibo expleat᷑ cele
eũm ad noue regeneratõnis laua-¬
chrum. ut cum fidelib tuis ꝓmissionũ
tuaꝵ et̾na p̾mia consequatur. Per

Expanded text:
or veritatis, te supplices exoramus, ut hunc famulum tuum respicere digneris propitius, ut hoc primum pabulum salis gustantem, non diutius esurire permittas, quo minus cibo expleatur caeleum ad novae regenerationis lavacrum, ut cum fidelibus tuis promissionum tuarum aeterna praemia consequi mer
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃s uiuunt. ⁊ in quo electoꝵ aĩe
deposito carnis onere plena felicita¬
te letant᷑: pr̃a supplicatõnib nr̃is ut
aĩa famuli tui que temporali per huiꝰ
luminis caruit uisu. et̾ne illiꝰ lucis so¬
latio pociat᷑: nõ eũ tormentũ mortis at¬
tingat. nõ dolor horrende uisionis affi¬
ciat. nõ penalis timor excruciet. non
reoꝵ ꝓxima cathena constringat. sed
optate quietis conseqͣtur gaudia repro¬
e terra plamasti me carne indiusti me re¬
demptor meus domine resuscita me in nouisi¬

Expanded text:
 vivunt, et in quo electorum animae deposito carnis onere plena felicitate laetantur; preces supplicantibus nobis, ut anima famuli tui, quae temporali per corpus hujus luminis caruit visu, aeterne illius lucis solatio potiatur. Non eum tormenta attingant, non dolor horrendae visionis inficiat, non poenalis timor excruciet, non reorum proxima catena constringat, sed ntae quietis consequatur gaudia reproe terra plasmasti me, carne induisti me. Redemptor meus Domine, resuscita me in novis
Abbreviated transcription (Latin):
natꝰ est. cuiꝰ corpuscłm hodie sepulture tra¬
ditur: ut eum pietas dñi in sinu abrahe
ysaac ⁊ iacob collocare dignetur. ut cũ dies
iudicii aduen̾it int̾ scõs ⁊ electos suos eũ
in parte dext̾a collocandum resuscitari

Expanded text:
natus est, cujus corpusculum hodie sepulturae traditur, ut eum pietas Domini in sinu Abrahae, Isaac et Jacob collocare dignetur, ut cum dies judicii advenerit, inter sanctos et electos suos eum in parte dextera collocandum resuscitari
Abbreviated transcription (Latin):
digneris eitm illuminare lumine intel¬
ligentie tue. munda euͣm ⁊ scĩfica. da ei
scientiam ueram ut dignus efficiat᷑
acc ed̾e ad grãm baptismi tui. teneat
firmam spem. consilium rectum. doctri¬
nam scãm. ut aptus sit ad ꝑcipiendã

Expanded text:
digneris eos inluminare lumine intelligentiae tuae. Munda eos, et sanctifica. Da eis scientiam veram, ut digni efficiantur accedere ad gratiam baptismi tui; teneant firmam spem, consilium rectum, doctrinam sanctam, ut apti sint ad percipiendam
Abbreviated transcription (Latin):
Et ego baptizo te in nomine patris.
Et m̾gat semel. Et filii. Et m̾gat
it̾um. Et sp̃c sc̾i. Et m̾gat t̾cio. Ut au̾
surrex̾it a fente: fãciat prb̾r sig

Expanded text:
te baptizo in nomine Patris, et mergat semel; et Filii, et mergat iterum; et Spiritus sancti, et mergat tertio. Ut autem surrexerit a fonte, faciat presbyter sig
Abbreviated transcription (Latin):
om̃s. Cum uͦ dix̾it Simili mͦ accipiat calicem
stͥngens corꝑale cũ calice int̾ utramq manũ.
⁊ eleuet eũ paululũ usq ad signũ faciend̾ ⁊ gc
deponat: faciens signu̾ crucis desuꝑ. Qͦd ꝑtͦꝙͣ
fec̾it eleuet sic̾ pͥus donͨ dicat In mei inemori

Expanded text:
em stringens corporale cum calice inter utramque manum, et sic elevet eum paululum usque ad signum faciendum, et tunc deponat faciens signum crucis desuper. Quod postquam fecerit, elevet sicut superius donec dicat, In mei memori
Abbreviated transcription (Latin):
Cus humani gen̾is benig uremꝰ¬
nissime conditor ⁊ miser icordissime
reformator qui homine̾ inuidia diabo¬
li ab et̾nitate deiectũ. i mici filii tui san¬
guine redemisti. iuiifica hunc famu¬
lũ tiũ quẽ tͥ nullatenꝰ mori desideras:
& qui nõ derelinquis deuium. assume
correctum. Moueant pietatẽ tua̾ dñe
medere uulnerib. tu iacenti manum
mentũ sustineat. ne de familie tue dãp¬
no inimicꝰ exultet: ne renatũ lauachro
salutari mors scd̾a possideat. Tibi ergo
mus: tu par ce confitenti.ut sic in hac
mortalitate peccata sua te adiuuan¬
te defleat: qͣtinꝰ in tremendi iudicii
euadat: ⁊ nesciat quod in tenebris.
quod stridet in flaminis. atq ab er¬
roris uia. ad iter reu̾sus iusticie neqͣꝙͣ
ultͣ uuln̾ib saucietur: sed integrum
sit ei atq ꝑꝑetuũ. ⁊ quod ei gr̾̃a tua
contulit. ⁊ qͦd miscd̾i a reformauit. ꝑ¬

Expanded text:
Deus humani generis benignissime conditor et misericordissime reformator, qui hominem invidia diaboli ab aeternitate dejectum unici filii tui sanguine redemisti; vivifica hunc famulum tuum, quem tibi nullatenus mori desideras; et qui non dereliquisti devium, assume correctum. Moveant pietatem tuam quaesmedere vulneribus; tu jacenti manum imentum sustineat, ne de familiae tuae damno inimicus exultet, nec renatum lavacro salutari mors secunda possideat. Tibi ego Dmus; tu parce confitenti, ut sic in hac mortalitate peccata sua te adjuvante defleat, qualiter in tremendi judicii evadat, et nesciat, quod terret in tenebris, quod stridet in flammis; atque ab erroris via ad iter reversis justitiae nequaquam ultra vulneribus saucietur, sed integrum sit ei, atque perpetuum, et quod gratia tua contulit, et quod misericordia reformavit.
Abbreviated transcription (Latin):
Lara diei gaudia moduinet eccł̃ia in quua¬
I dei fantusa pangens celi itiracuła
na regum progemes. ⁊ sacercotũ series ser
Iustrem pr̃ibus suis ornauit actibus. Nuꝑta
marcescens corpore decreto pris lumutũ parter
regitiã bginũ. Obtentu inxis filie marie pient
gie nobis auctorem oĩt reddat ãtia propicit

Expanded text:
lara diei gaudia Moduletur Ecclesia, In Anna Dei famula, Pangens coeli miracula. Anna Regum progenies, Et Sacerdotum series; Stirpem illustrem Patribus Suis ornavit actibus. Nupta marcescens corpore Decreto Patris luminum Parit Reginam Virginum. Obtentu Matris filiae Mariae plenae gratiae Nobis auctorem
Abbreviated transcription (Latin):
uel post cibũ gr̃as agendi ab
ip̃o dño cepit. qui quinq pa-¬
nes bñdixit. ⁊ post cenã hym¬
nũ dixit. leg̃e aũ ad mrsam
sẽs augustinus instituit. qͥ m̃¬
tes cũ corporib refici uoluit.
qͥa ñ in sõlo pane sed in u̾bo
de hõ uiuit
de eo qd̾ religiosi ad collationẽ
conuenuuit.¬

Expanded text:
el post cibum gratias agendi ab ipso Domino coepit, qui quinque panes benedixit, et post coenam hymnum dixit. Legere autem ad mensam sanctus Augustinus institituit, qui mentes cum corporibus refici voluit, quia non in solo pane, sed in verbo Dei homo vivit ne. Quod religiosi ad collationem conveniunt
Abbreviated transcription (Latin):
scm̃. Si est aureum: sig¬
nificat eiꝰ diuinitatem.
oĩa p̃cellentẽ. Si argen
neas habet thuribulũ
sigẽat qͣtuor elementis
constare corpus dñicũ
dentia. fortitudine. ui¬
sticia. tẽꝑantia fuit ple.¬
nu. Quinta linea que
thuribulũ ab inueẽ
separat designat aĩam
xp̃i. que se in morte a
corpore sequestrauerat.
Si autẽ trib lineis con¬
tinetur: significat qd̾
humana caro et aĩa ra¬
dionalis et u̾bi diini¬
tas una ꝑsona xp̃i ef¬
ficitur. Quarta que par
nea sustentat᷑. designat qd̾
p̃dicauit. Girculus eui hec
om̃ia conectuntur ẽ deitas
a qua hec oĩa continentur
ciius maiestas nullo t̾mino
clauditur.

Expanded text:
tum. Si est aureum, signat ejus divinitatem omnia praecellentem; si argentneas habet thuribulum, significat quatuor elementis constare corpus Dominicum, dentia, fortitudine, justitia, temperantia fuit plenum. Quinta linea, quae thuribulum abinvicem separat, designat animam Christi, quae se morte a corpore sequestraverat. Si autem tribus lineis continetur, significat quod humana caro, et anima rationalis, et verbi divinitas una persona Christi efficitur, quarta quae parnea sustentatur, designat quod aedicatur. Circulus, cui haec omnia innectuntur, est divinitas a qua haec omnia continentur, cujus majestas nullo termino clauditur.
Abbreviated transcription (Latin):
portauit ꝑ dotũ mundũ. Sex
uel qͣtuor uel duob ministra¬
re ñ licet. quia par mumerus¬
diuudi ñ potest. et eccła
scindi ñ debet. et ideo
num̃o ds̃ ĩpare gaudet.¬

Expanded text:
portavit per totum mundum. Sex, vel quatuor, vel duobus ministrare non licet, quia par numerusdividi potest, et Ecclesia scindi non debet, et ideo numero Deus impare gaudet
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ ꝑacto oꝑe de agro do¬
num redeãt. et post serui.¬
tiũ dño suo ĩpensũ ad
coniuuiũ recumbat. Ag̃
dei st̃ corda fideliũ. seruus
arans ẽ ordo p̃dicantiũ. ꝑ
lectorẽ epłe doctores expri¬
munt᷑ qͥ agrũ dei p̃dican¬
deles. qͥ ꝑ bonã oꝑationẽ
respondentes fructũ iusti¬
cie ꝓtulert. Aratrũ ẽ nr̃m
seruitiũ. Boues hinc in de
trahentes. st̃ utrĩq totis
iurib dño canentes. Pre¬
centor qͥ cantantes manu
et uoce ineitat est seruius
qͥ boues stimulo minans
dulci uoce bob iubilat.
Lector legẽ dñi dat audi.¬
officia cantoꝵ in scola dei
ad nuptias. Scola dicitur
uocatio. in qͣ siqͥs ad huc
surdis aurib cordis tor¬
pescit. cantor cũ excelsa
tuba sonat in aure eius
dulcedinẽ melodie ut ex¬
citetur. Cantores qͥ respon¬
dent pͥmo canenti uox ẽ
auditoꝵ qͣsi euigilantiũ
et dñi laudantium. Uer¬
sus est arans seriuis. ꝑ
dulcedinẽ modulationis
scinduntur corda carna¬
liũ. et se aꝑuint more

Expanded text:
o acto opere de agro, domum redeat, et post servitium Domino suo impensum ad convivium recumbat . Ager Dei sunt corda fidelium, servus arans est ordo praedicantium; per lectorem Epistolae doctores exprimuntur, qui agrum Dei praedicanfideles qui per bonam operationem respondentes fructum justitiae protulerunt. Aratrum, est nostrum servitium. Boves hinc inde trahentes sunt utrinque totis viribus Domino canentes. Praecentor qui cantantes manu et voce incitat, est servus qui boves stimulo minans dulci voce bobus jubilat. Lector, legem Domini dat audiofficia cantorum in schola Dei ad nuptias. Schola, dicitur vocatio, in qua si quis adhuc surdis auribus cordis torpescat, cantor cum excelsa tuba sonat in aurem ejus dulcedinem melodiae, ut excitetur. Cantores qui respondent primo canenti, vox est auditorum quasi evigilantium et Dominum laudantium. Versus, est arans servus per dulcedinem modulascinduntur corda carnalia, et se aperiunt more
Abbreviated transcription (Latin):
eptem .o. admirando eent.¬
potiꝰ quã uocando cantan
qui uenit in spu sapĩe docere
nos uiã prudentie. Iͥpse adonay
qd̾ nom̃i moysi indieauit. eui
legẽ in synai dedit. qͥ uenit ꝑ spi¬
ritũ intelligentie nos redune

Expanded text:
eptem O admirando potius quam vocando cantantqui venit in spiritum sapientiae, docere nos viam prudentiae. Ipse Adonai quod nomen Moysi indicavit, cui legem in Sina dedit, qui venit per spiritum intelligentiae, nos re
Abbreviated transcription (Latin):
det ab hominanda poeta¬
rũ figinenta ae captiosa¬
nio conamine indagari. q̃
nĩtem a deo abstractã ui-¬
cioꝵ nexib insolubilit̾ so¬
lent iinodare. religionemn¬

Expanded text:
det abominanda poetarum figmenta ac captiosamo conamine indagare, quae mentem ideo abstractam vitiorum nexibus insolubiliter solent innodare, religionem
Abbreviated transcription (Latin):
tur. quatinꝰ sub qͣtuor euangelus ap̃o
et ecclesie seriuire ãmoneant᷑. In qͥdra¬
gesima ideo ordinant᷑ ut uicis marce¬
ant. In uere: ut uͥtutib floreant. In
tiuitatẽ dñi ut m̃do moriant᷑. ⁊ eũ¬
tiar ideo ab officio uacat. qͥa olim ro¬
mani orclinationes in dñiea die faci¬
ebant. s in uesꝑa sabbati incipiebãt.
et ideo in qͣdragesuna or̃o sup ppłm
ñ dicebatur in sabbato. ad quam ñ
capita s gonua flectebant. qd̾ in ñica
minume licebat. Saẽdotes nãq turẽ in
dñica ordinant᷑. ꝑ qͦs dñica sacram̃ta
consecrantur

Expanded text:
 sub quatuor Evangeliis Christo et Ecclesiae servire admoneantur. In Quadragesima idcirco ordinantur, ut vitiis marceant; in vere ideo, ut virtutibus floreant; in tivitatem, ideo ut mundo moriantur, eitur, ideo ab officio vacat, quia olim Romani ordinationes in Dominica faciebant, sed in vespera Sabbati incipiebant. Et ideo in Quadragesima Oratio super populum non dicebatur, ad quam non capita, sed genua flectebant, quod in Dominica minime licebat. Sacerdotes namque jure in Dominica ordinantur, per quos Dominica sacramenta consecrantur
Abbreviated transcription (Latin):
brauit. O leũ chrisinatis in ã¬
pulla ẽ diuinitas ir carne
humana. Sindon inunda: ꝯ¬
uersatio sca. Ampulla cooꝑta
ẽ antẽ quã ad altare feratur.
oblata ad arã discooꝑitur. qͥa
ne latuit in ara erucis infir¬
mitas carius eiꝰ qͣsi nuda
patuit. post mortem deitas
eiꝰ manifesta claruit. Deuide
ãpulla partĩ eooꝑitut. partĩ
denudatur. ⁊ salutat᷑ qͥa nũ¬
dũ ap̃i latus a thonia palpa¬
tur. maiestas lat̾is adoratur.
Deuide ãpulla tota cooꝑitur

Expanded text:
bravit. Oleum chrismatis in ambravit. Oleum chrismatis in ampulla est divinitas in carne humana. Sindon munda conversatio sancta. Ampulla cooperta est antequam ad altare feratur, oblata ad aram discooperitur, qune latuit; in ara crucis infirmitas carnis ejus quasi nuda patuit, post mortem ejus divinitas manifesta claruit. Deinde ampulla partim cooperitur, partim denudatur, et salutatur, quia nudum Christi latus a Thoma palpatur, majestas latens adoratur. Deinde ampulla tota cooperitur,
Abbreviated transcription (Latin):
ãpulla cũ oleo chrismali ad
altare defert᷑: suidone albo co¬
oꝑitur. lum̃ ante portat᷑. Duo
pres bit̾i alt̃ cũ incenso alt̃ cũ
oruce. diacono in medio eũ li¬
bro euangłii deãbulante pree¬
unt. suꝑ quos alii palliũ fert̃.
duoq eos cũ cantũ deducunt.
Ploo ꝓg̃ssionẽ popłi dei unitan¬
tur. qui ui figura xp̃i ⁊ eocłe
ꝑ desertũ gͣdiebat᷑. Qui lumen
portat expͥmit angłm qͥ colũp¬
nã ignis ante populum fere¬
bat. Prb̃r cũ incenso ẽ aaroir
cũ sacerdotali thuribulo. Dia¬
conꝰ cũ eugłio ẽ moyses cũ
legis libro. Prb̃r cũ cruceꝰ ẽ
ihesus qͥ ⁊ iosue cũ sceptro. Sin¬
don munda: ẽ archa. Crisinatis
ãpulla ẽ urna cũ malina. Qd̾
suꝑ eos portat᷑ palliũ ẽ tab̾na.¬
hoc totũ uinbra fuit ⁊ u̾itatẽ
ioħes baptista. qͥ luc̾na lucens
⁊ ardens ante xp̃m erat. Dia¬
conꝰ qͥ uit̾ duos incedit est
e apparuit. Palliũ qd̾ eos op¬
it ÷ nube lucida q̃ eos obũ¬

Expanded text:
ampulla cum oleo chrismali ad altare defertur, syndone alba cooperitur, lumen ante portatur, duo presbyteri, unus cum incenso, alter cum cruce diacono in medio cum libro Evangelii deambulante praeeunt, super quos alii pallium ferunt, duo eos cum cantu deducunt: per hoc progressionem populi Dei imitantur, qui in figura Christi et E desertum gradiebantur. Qui lumen portat exprimit angelum qui columnam ignis ante populum ferebat. Presbyter cum incenso est Aaron cum sacerdotali thuribulo. Diaconus cum Evangelio est Moyses cum legis libro. Presbyter cum cruce est Jesus, qui et Josue cum scripto. Sindon munda est arca. Chrismatis ampulla est urna cum manna. Quod super eos portatur pallium est tabernaHoc totum umbra fuit, et veritatem annes Baptista, qui lucerna lucens et ardens ante Christum erat. Diaconus, qui inter duos incedit, est ae apparuit. Pallium, quod eos operit, est nubes lucida, quae illos obum
Abbreviated transcription (Latin):
popłs in festo scĩ blasu lu¬
cendit᷑ uł elemosinas tͥbuit:
ipso beato mr̃e iustituente
iniciũ sũpsit. Qui beatꝰ pon¬
tifex dũ om̃ib penis ꝓ ap̃o
affectꝰ in carc̾e iaceret. ⁊ quedã
mulier ei escas cũ lumisie de¬
ferret: docuit illã ut el occiso
lum̃ in memoriã ipsius fac̃et
elemosinã erogaret.⁊ nũquã
ei necessarla deessent. Postquã
ille ꝑ passionẽ ad xp̃m migra¬
uit: mulier ut ab eo didice.¬
rat fecit. ⁊ in õib bonis citus
creuit. ⁊ ab ea is mos ꝑ om̃s
celebratur. qͥa illa die in
antyochia pontifex eccłe eleua¬
tur. Huius sedem sdeo anllla¬
tĩ festiuẽ recolinꝰ : ut ꝑ eum
sedes nob̃ in celo p̃paremus¬

Expanded text:
festo sancti Blasii lucendit, vel eleemosynas tribuit, ipso martyre instituente initium sumpsit. Qui beatus pontifex, dum omnibus poenis pro Christo affectus in carcere jaceret, et quaedam mulier ei escas cum lumine deferret, docuit eam ut, eo occiso, lumen in memoriam ipsius faceret, eleemosynam erogaret, et nunquam ei necessaria desitura essent. Postquam ille per passionem ad Christum migravit, mulier, ut ab eo didicerat, fecit, et in omnibus bonis citius crevit, et ab ea is mos per omnes celebratur, quia in illa die in Antiochia pontifex Ecclesiae levatur, hujus sedem ideo annuatim festive recolimus, ut per eum sedes nobis in coelo praeparetu
Abbreviated transcription (Latin):
tres lectiones in pͥuiatis noc̃tibꝰ
instituit. Hoc tantũ mittato
qd̾ lectiones psalmis urtͣpo¬
suit. qͥa uidelicet hoc medla
nocte agi uoluit

Expanded text:
tres lectiones in privatis noctibus instituit; hoc tantum mutato quod lectiones psalmis interposuit, quia haec videlicet media nocte agi voluit
Abbreviated transcription (Latin):
deuicti seruituti sumꝰ adlicti
⁊ ĩ sudore uultꝰ nri oportet¬
nos pane uesci: ideo solemꝰ in
die necessaria opari. In nocte u̾o
dñs. Si inqͥt in pͥma. si in sec̃¬
da. si in t̾cia uigilia uen̾it ⁊
ita inueñit: beati st̃ serui
illi. Que tͤs uigilie tres etates

Expanded text:
devicti servituti sumus addicti, devicti servituti sumus addicti, et in sudore vultus nostri oportet pane vesci , ideo solemus in die necessaria operari. In nocte veroDominus: Si, inquit, in prima, si in secunda, si in tertia vigilia venerit, et ita invenerit, beati sunt servi i
Abbreviated transcription (Latin):
duodecĩ psalmos canimꝰ qͣtinꝰ
detinem᷑: ꝑ doctrinã xu.¬
autẽ sex antypħas calitamꝰ
ut ꝑ ser oꝑa euangelii de
nocte mortis ad ludem xp̃m
tͣnseamꝰ. Que sex oꝑa sunt
esurientẽ cibare. sitientem
potare. nudũ uestire. hospitẽ¬
collig̃e. infirmũ uisitare. in¬
totũ indũ suꝑiꝰ ⁊ inferiꝰ int̾
diem ⁊ noctem hoc ẽ.xxiiͦii.
horis ꝑlustrat. ⁊ p̃sentes qͥdẽ¬
sibi stellas ĩ die luminẽ suo
obscurat. absentes u̾o ĩ nocte
illuminat. q̃ solẽ iusticie. xp̃m¬
p̃figant. qͥ hunc m̃dũ superiꝰ
quasi ĩ diẽ illustrabat dum p̃¬
sentia sua doctrilus ⁊ iniraculis
illũ illuminabat. inferiꝰ u̾o
qͣi ĩ nocte eũ irradiauit. dũ
morte sua sedentes ĩ tenebris ⁊
umbra mortis uisitaũ. Qui stel.¬
in gła sue p̃sentie a m̃di tene¬
psallimus. qͦt horis stellas a sole
le facti ab et̾no sole ĩ õi hora il¬
luminen᷑. si d̾aum ĩ õĩ tẽpore
bñdicentes uen̾em᷑. & qͥa pecc̃o

Expanded text:
duodecim psalmos canimus, quatedetinemur, per doctrinam duautem sex antiphonas cantamus, ut per sex opera Evangelii de nocte mortis ad lucem Christum transeamus. Quae sex opera sunt, esurientem cibare, sitientem potare, nudum colligere, infirmum visitare, intotum mundum superius et inferius inter diem et noctem, hoc est XXIV horis perlustrat, et praesentes quidem stellas sibi in die lumine suo obscurat, absentes vero in nocte illuminat. Qui solem justitiae figurat, qui hunc mundum superius quasi in die illustrabat, dum praesentia sua doctrinis et miraculis illum illuminabat. Inferius vero quasi in nocte eum irradiavit, dum morte sua, sedentes in tenebris et umbra mortis visitavit. Qui stelin gloria suae praesentiae a mundi tenepsallimus, quot horis stellas a sole lae facti ab aeterno sole in omni hora illuminemur, si Dominum in omni tempore benedicentes veneremur. Et quia peccato
Abbreviated transcription (Latin):
Sillud tẽpus unibre expͥ¬
mit qͦ uidas machaberis dedi¬
cato tẽplo ꝓ uictoria hymnũ
dño cũ ppło ceciiit. & illud
tẽpus innuit qͦ eccła ꝓ uicto
ultimã horã denuntiat. qͦ no¬
uissima tuba ãgłi mortuos
ad uitã excitant. U̾sus qͥ seqͥt᷑.
dĩĩs regnaũ declarat qd̾ sicut
xp̃c pꝰ resurrectionẽ ĩ eccła reg¬
nauit. ita post gen̾alẽ resur¬
rectionẽ ĩ oĩb electis regnabit.
Aqbusdã ũsus in matutinis dñe¬
ctus qd̾ illucescente die cantat᷑.
obuiiã cantaũ. qñ plebẽ suã in
hoc nĩdo uisitauit. ⁊ sedentes ĩ
tenebris ⁊ uibra mortis infer
strat. ⁊ eccła ei obiiã rapta le¬
tabunda laudes iubilat. qͦ eã
sponsus sutis uisitat. ⁊ diu
in tenebris huiꝰ indi seden

Expanded text:
illud tempus umbrae exprimit quo Judas Machabaeus dedicato templo pro victoria hymnum Domino cum populo cecinit, et illud tempus innuit quo Ecclesia pro victorultimam horam denuntiat, qua novissima tuba angeli mortuos ad vitam excitat. Versus qui sequitur, Dominus regnavit, declarat quod sicut Christus post resurrectionem in Ecclesia regnavit, ita post generalem resurrectionem in omnibus electis regnabit. A quibusdam versus in matitinis Domicobviam cantavit, quando plebem suam in hoc mundo visitavit, et sedentes in tenebris et umbra mortis infernstrat, et Ecclesia ei obviam rapta laetabunda laudes jubilat; quam sponsus suus visitat, et diu in tenebris hujus mundi sedent
Abbreviated transcription (Latin):
a quo enim qs suꝑatur: illiꝰ
⁊ seruus uocatur. Diabolus
aũ humanũ genꝰ in pͥmo
parente deuicit ⁊ dure serui¬
tuti subeg̃. Ut gͦ ab hac serui¬
tute liberi fiamꝰ: diuino
seruitio nocturnis horis ĩsu¬
damꝰ.⁊ ut a nocte huiꝰ uite

Expanded text:
A quo enim quis superatur, illius et servus vocatur. Diabolus autem humanum genus in primo parente devicit, et durae servituti subjecit. Ut ergo ab hac servitute liberi fiamus, divino servitio nocturnis horis insudemus, ut a nocte hujus vitae
Abbreviated transcription (Latin):
ctauo idus ianuarii olĩ
habebat᷑ celebris ob tͥplicri
triumphũ augusti cesaris.
hanc eandẽ diem quã epyhha¬
niã dñi uocamꝰ ob tres cali¬
sos celebramꝰ qͥa dñs stella du.
illa die gentib ẽ reuelatus. ⁊
post.xxx. annos eadẽ die ii
iordane baptizatꝰ. ⁊ reuoluto
anno ip̃o die ꝑ aque in uinũ
ꝯũsionẽ ad nuptias ds̃ mani¬
festatꝰ. Ideo epyphalua uł the-¬
ophiania appellatur. qd̾ appariti

Expanded text:
ctava Idus Januarii olim habebatur celebris ob triplicem triumphum Augusti Caesaris. Hanc eamdem diem, quam Epiphaniam Domini vocamus, ob tres causas celebramus, quia Dominus stella duce illa die gentibus est revelatus; et post triginta annos eadem die in Jordane baptizatus, et revoluto anno ipsa die per aquae in vinum conversionem ad nuptias Deus est manifestatus. Ideo Epiphania vel Theophania appe
Abbreviated transcription (Latin):
dũs saciauiit. Itaq in pͥmo no-¬
cturno stelle apparitio. in scđo
baptizatio. In sacram̃tis misse
agitur aque in uinũ conu̾isio
uel ppłi de .u. panib saturatio.

Expanded text:
us satiaverit. Itaque in primo nocturno stellae apparitio. In secunbaptizatio. In sacramentis missae agitur aquae in vinum conversio, vel populi de panibus saturatio.
Abbreviated transcription (Latin):
rat. alterã qua in celesti patͥa
exultat. Spaciũ ergo a nati-¬
lutate dñii usq ad septuage¬
simã illud tẽpus significat
quo qͥsq fidelis post gesĩatio¬
nẽ suam in p̃senti uita ꝓ xp̃o
desudat. Unde in illo tempo¬
re alła cantatur. qͥa in hac
uita ꝓ spe et̾ne leticie certat᷑.¬

Expanded text:
in coelesti patria exsultat. Spatium ergo a Nativitate Domini usque ad Septuagesimam illud tempus significat quo quisque fidelis post regenerationem in praesenti vita pro Christo desudat. Unde et illo tempore alleluia cantatur, quia in hac vita pro spe aeternae laetitiae certat
Abbreviated transcription (Latin):
one tẽpli calitatur. qͥa ali¬
quid de his sonare uidetur
Liber euangelii uifra credo
ili unũ osculatur. quia pax
pax ꝑ xp̃m reddita declara¬
papa nouemi p̾fationes
cautari instituit. sciliort pͥ¬
niã. Quia ꝑ incarnati de na¬
uinigenitꝰ. de epyphauia .iii.
Qui corporali ieiumo. de. xͣl¬
post resurrectionẽ. de ascñ.¬
dens super om̃s orlos. de
cũ uingenito filio tuo de
plictter exorare. de petro
et paulo. que etiã dẽ plu¬
rib apłis dicitur. Gregoriꝰ
ũo papa decimã Qui eccle¬
siã tuã de scõ andrea ad¬
iecit. que de uno quolibet
ria ad didisse ñ ignorat᷑. q̃
a plurib ubiq freq̃iitatur.
Sother papa constitituit ut

Expanded text:
ne templi cantatur; quia aliquid de his in illo sonare videtur. Liber Evangelii infra Credo in unum osculatur, quia pax per Christum reddita declarapapa novem praefationes cantari statuit, scilicet: Quia per incarnati, de Naunigenitus, de Epiphania; Qui corporali jejunio, de Quapost Resurrectionem: de Ascendens super omnes coelos, de cum unigenito filio, de pliciter exorare, de Petro et Paulo: quae etiam de pluribus apostolis dicitur. Gregorius vero papa decimam, Qui Ecclesiam tuam de sancto Andrea adjecit; quae de uno quolibet ria addidisse non ignoratur, quae a pluribus ubique frequentatur. Zacharias papa constituit ut
Abbreviated transcription (Latin):
tutũ quoq est ut pa¬
ins post mussam bñdice¬
retur ⁊ popło ꝓ bñdicti¬
onẽ cõmunionis partire¬
tur. hoc quoq eulogia di¬
cebatur. Sed quia hoc̃ ii
quadragesuna fieri non li¬
cuit: orationem suꝑ popli¬
lũ dici eccła statuit. ut
ꝑ hane partielpes cõimun¬
omis suit .

Expanded text:
tutum est ut panis post missam benediceretur, et populo pro benedictione communionis partiretur: hoc et eulogia dicebatur. Sed quia hoc in quadragesima fieri non licuit, orationem super populum dici Ecclesia instituit, ut per hanc particeps communionis sit.
Abbreviated transcription (Latin):
onib ꝑornatur. Que nol lacła
timoris dei debet a suꝑfluis
cogitatiõib radi. ut nuda fa¬
cie cordis ualeat celestia ꝯtẽ¬
plari. Rotunditas aĩi q̃ manet
criniũ: ẽ ornatꝰ uͥtutum. Ca¬
pilli u̾o õs in cͥculũ coeqͣnt᷑.
quia õs uͥtittes ĩ ꝯcordia cari¬
tatis ꝯsũmant᷑. Qd̾ aũi barbã
radimꝰ: imberbes pueros si¬
mulamꝰ. qͦs si ĩ humilitatei.¬
nili etate florent equabim᷑.¬
Sciendũ qd̾ symon magus
qͦ ⁊ sui sequaces sibi caput
radebant.⁊ ab aure usq ad
aurẽ ꝑ mediũ caput quasi
platealir. unde ⁊ adhuc uul¬
⁊ ꝑ caput celũ. ꝑ uiã tonsu¬
re rodiacũ ĩtelligi uolebant
aut̃ tonsura ĩ lege expͥmitur
dũ coronula qͣtuor digito¬
rũ suꝑ msã corã altari. ⁊
desuꝑ minor coronula aurea
tare accipitur. eui cotiolie
panis ꝓ ĩponitur. Corona
um nostroꝵ expͥmit᷑. suꝑio¬

Expanded text:
onibus perornatur. Quae novacula onibus perornatur. Quae novacula timoris Dei debet a superfluis cogitationibus radi, ut nuda facie cordis valeat coelestia contemplari. Rotunditas autem quae remanet crinium, est ornatus virtutum. Capilli vero in circulum coaequantur, quia omnes virtutes in concordia charitatis consummantur. Quia autem barbam radimus, imberbes pueros similamus: quos si humilitate inili aetate florent, aequabimSciendum vero quod Simon Magus et sui sequaces sicut caput radebant, et ab aure usque ad aurem per medium caput quasi plateam unde adhuc vulper caput coelum, per viam tonsurae zodiacum intautem tonsura in lege exprimitur, dum coronula quatuor digitorum, super mensam coram altari, et desuper minor coronula aurea tare accipitur, cui quotidie panis Christi imponitur. Corona um nostrorum exp
Abbreviated transcription (Latin):
nib comata: signũ regale.
Sac̃dotes qppe legis thya¬
rim id ÷ palliolũ ex bysso
ĩ capite portabant. reges aũ¬
aureas coronas gestabant.
Ergo rasa ꝑs capitis thya¬
rã. circulus erinium p̃fert
ficiũ ꝓ popło obtulit. Rex
aũi coronã gestabat. dũ ad
salutandũ popłm ꝓcedebat.
Ita xp̃e rex noster spineã
coronam portaũ. dũ humil
⁊ p̃potens ꝓ militib ad duel¬
lum pugnaturus ꝓcessit. ⁊
regem suꝑbie deuicit. Idem
posuit. dũ seipsũ acceptũ
sacficiũ in ara crucis ob¬
tulit. ꝑ cͥculũ gͥ cͥnũ spi¬
ditatẽ rasure caluitium ꝓ
expͥmimꝰ. Mos qͥppe apud
antiqͦs erat qd̾ captos de¬
caluabant quos crucifig̾e
uolebant. Uñ̃ scͥptũ ẽ. De
captiuitate nudati minr¬
coꝵ capitis. Ideo locꝰ in qͦ
decaluabant᷑ caluaria dice¬
captꝰ ⁊ ad ludibruim. xͥa
noꝵ tͣditur barba rasus.
⁊ capite decaluatꝰ. Qd̾ ip̃e
deuiceps ĩ ministio fieri
sic̃ caput capillis: ita cogitati¬

Expanded text:
um regale. Sacerdotes quippe legis tiaram, id est pileolum ex bisso in capite portabant; reges aureas coronas gestabant. Ergo rasa pars capitis tiaram, circulus crinium refert ificium pro populo obtulit. Rex autem coronam gestabat, dum ad salutandum populum procedebat. Ita Christus rex noster spineam coronam portavit, dum humilis et praepotens pro militibus duellum pugnaturus processit, et regem superbiae devicit. Idem posuit, dum seipsum acceptum sacrificium in ara crucis obtulit. Per circulum ergo crineum, spiditatem rasurae calvitium Christi exprimimus. Mos quippe apud antiquos erat, quod captivos decalvabant, quos crucifigere volebant, unde scriptum est: De captivitate nudati inimicorum capitis . Ideo locus, in quo decalvabantur calvaria diceCAP traditur, barba rasus et capite decalvatus. Quod ipse deinceps in mysterio fieri sicut caput capillis, ita cogitati
Abbreviated transcription (Latin):
stib ininistrant: qͥa angłi
et̾ni regis inuustri in albis
apparebant. ꝑ albas itaq ue¬
stes ãmonentur ut ãgłos de
inuustros ꝑ castitatis mun¬
Uestes u̾o qͥb corpꝰ exteriꝰ¬

Expanded text:
stibus ministrant, quia angeli aeterni regis ministri in albis apparebant: per albas itaque vestes admonentur, ut angelos Dei ministros per castitatis munVestes vero, quibus corpus exteri
Abbreviated transcription (Latin):
hoc sua auẽtoritate ꝓbauerit.
S sciendũ ẽ hoc sapientissima
difpositione ꝓusum. utpote
ut contẽplatiua uita sic̃ ha¬
bitu ita etiã officio ab acti
tur ea sua auetoritate robo¬
rasse. Ncet enĩ psalmos ꝑmu¬
tasiit: cuncta tam̃ sub eadẽ
sigc̃atione posuit. Nempe
qͥa sex dieb in hac uita qͣsi
sex etatibus in uinea dñi¬
laboratur. ut sic̃ in dñica re-¬
qͥes: ita in septima etate de¬
narius uite recipiat᷑. ideo sex
dieb psalmos de istis iustis.
ad primẽ instituisse consid̾at᷑
qͥser etatib quasi ditisis ho¬
ris in uinea domini laborasse

Expanded text:
hoc sua auctoritate probaverit. Sed sciendum est hoc sapientissima dispositione provisum, ut puto, ut contemplativa vita, sicut habitu, ita etiam officio ab activtur ea sua auctoritate roborasse. Licet enim psalmos permutaverit, cuncta tamen sub eadem significatione posuit. Nempe quia sex diebus in hac vita, quasi sex aetatibus in vinea laboratur, ut sicut in Dominica requies, ita in septima aetate denarius vitae recipiatur. Ideo sex diebus psalmos de illis justis ad primam instituisse consideratur, qui sex aetatibus quasi diversis horis in vinea Domini laborasse
Abbreviated transcription (Latin):
tista intelligit᷑ ⁊ celi enarrant
designant. qui sexta etate qͦsi
hora undecima haric uiineam
excolebant. Ad tres horas selt
derciã. sextã. nonã psalmos oe
tis triuitatẽ adiri docuit. Ue¬
sꝑas quat̾uis psalinis celebra¬
ri decreuit. qͥa ꝑ qͣtuor euan.¬
gelia denarium᷑ ad ipisci mo¬
nuit. Cõpletoriũ trib psalmis¬
suit. qa cuncta uli fide ⁊ spe ⁊
caritate cõpleri uoluit. Porbo¬

Expanded text:
eli enarrant designant, qui sexta aetate quasi hora nona hanc vineam excolebant. De horis. Ad tres horas, scilicet Tertia, Sexta, Nona, psalmos detis Trinitatem adiri docuit. Vesperas quaternis psalmis celebrari decrevit, quia per quatuor Evangelia denarium adipisci monuit. Completorium tribus psalmisuit, quia cuncta in fide, spe, charitate compleri voluit.
Abbreviated transcription (Latin):
rauert. Tercia die: exurge dñe
ñ confortetur hõ cauitur. in
etiã in dño confido qͥ thare. ⁊
saluũ me fac ꝗͥ abrahã demnon¬
strant. qͥ t̾cia etate in hac uita
desudabant. Quarta die usq¬
qͦ dñe cũ reliquis instituit qui
iosepl ⁊ filios isrł in egypto
ꝑegrinantes insinuant. qui
quarta etate uelut sexta hora
ta die conserua me dñe cũ a¬
liis decantari uoluit. qͥ sac̃̾do¬
tes. ulidices. reges expͥmunt.
qui qnta etate qͦsi hora nona
sub lege hinꝰ uinee oꝑi usti¬

Expanded text:
tertia. Tertia die Exsurge, Domine, non confortetur homo canitur, in etiam In Domino confido , qui Thare, et Salvum me fac , qui Abraham demonstrat, quia tertia aetate in hac vinea desudabant. equo, Domine , cum reliquis instituit, qui Joseph et filios Israel in Aegypto peregrinantes insinuat, qui quarta aetate velut sexta hora ta die Conserva me, Domine , cum aliis decantari voluit, qui sacerdotes, judices, reges exprimunt, qui quinta aetate, quasi nona hora, sublege hujus vineae operari insti
Abbreviated transcription (Latin):
ob dres causas in tẽplo
suspenditur. Nua ẽ qd̾ eccła
ꝑ hoc decoratur. cũ eius lu¬
muib illuminatur. alia qd̾
eiꝰ iusione ãmonem᷑ qͥa hu
coronã uite ⁊ luĩ gaudii
liiiuit. t̾cia: ut celestis ierłm
nob̃ ad memoriã reuocetur
ad cuiꝰ figurã facta uidetur.
Constat enĩ ex auro argento
ere et ferro. Aurũ sunt sapi¬
entia fulgentes. argentũ elo¬
quentia uitentes. es ui doctri¬
na celesti dulciter sonantes.
ferrũ: lucia domantes. Tur¬
res coroue st̃ scripturis
eccłam munientes. lucer¬
ne eiꝰ: bouis actib lucen¬
des. Aurũ etiã siit m̃res.
argentũ irgines. es con¬
tinentes. ferrum comiugi¬
o seruientes. Genuine in
corona choruscantes. st̃ qͥq
in uͥtutib rutilantes. Me¬
talla ui igne excocta ad or¬
natũ corone sumuntur. ⁊
electi in camimo ignis et¬
tͥbłationis ꝓbati ad celestis
ierłm decorem eliguntur.
Cathena qua corona in al¬
tũ contuietur ẽ spes qua
eccła a terrenis ad crlestia

Expanded text:
ob tres causas in templo suspenditur: una quod ecclesia per hoc decoratur, cum ejus luminibus illuminatur; alia quod ejus visione admonemur quia hi coronam vitae et lumen gaudii viunt; tertia ut coelestis Hierusalem nobis ad memoriam revocetur, ad cujus figuram facta videtur. Constat enim ex auro, argento, aere et ferro. Aurum sunt sapientia fulgentes: argentum, eloquio nitentes: aes, in doctrina coelesti dulciter sonantes: ferrum, vitia domantes: turres coronae sunt, scriptis ecclesiam munientes: lucernae ejus bonis actibus lucentes: aurum enim sunt martyres: argentum, virgines: aes, continentes: ferrum, conjugiis servientes. Gemmae in corona coruscantes sunt, qui et in virtutibus rutilantes: metalla in igne excocta ad ornatum coronae sumuntur, et electi in camino tribulationis probati ad coelestis Hierusalem decorem eliguntur. Catena, qua corona in altum continetur, est spes, qua Ecclesia a terrenis ad coelestia
Abbreviated transcription (Latin):
Opater qd̾ sdem uir dõ plenꝰ
in u̾inea laborantes ⁊ ĩ uigiliis
excubantes attendit. dũ tali mͦ
psalinos distribuerit. ⁊ dñicã
noc̾tẽ tͥb uigiliis ꝑ tres noct᷑¬
nos distinx̃it. licet ipse psalmos
senario. lectiones ũo quatnario
senarũ actiue utte actio desi¬
gnat᷑ ipt̃ sex oꝑa euangelii qͥbꝰ
in istis sex dieb qͣi ĩ uinea la¬
euangłia fig᷑at᷑. qͥb ꝯͣ hostes¬
git̃ uigilandũ ẽ. ꝑ sex gͦ psal¬
mos ĩ uinea dñi laborantes
declarant᷑. ꝑ qͣtuor lectiones in
castris dĩu uigilantes demon¬
strant᷑. ꝑ responsoria: alacͥtas la¬
borantium denotatur. Cur a¬

Expanded text:
patet quod idem vir Deo plenus in vinea laborantes et in vigiliis excubantes attenderit, dum tali modo psalmos distribuerit, et Dominicam noctem tribus vigiliis per tres nocturnos distinxerit, licet ipse psalmos senario, lectiones vero quaternario senarium activae vitae actio designatur, propter sex opera Evangelii quibus in istis sex diebus quasi in vinea laEvangelia figgiter vigilatur; per sex ergo psalmos in vinea Domini laborantes declarantur, per quatuor lectiones in castris Domini vigilantes demonstrantur, per Responsoria alacritas laborantium denotatur. Nota
Abbreviated transcription (Latin):
atalicia scõꝵ sdeo celebrant
qͥa de hoc m̃do in eternã
uitam ꝑ mortẽ nascebantur.
Octauã u̾o illoꝵ ideo colunt᷑
qͥa in octauia id est in
resurrectione. gła il

Expanded text:
atalia sanctorum ideo celebrantur, quia de hoc mundo in aeternam vitam per mortem nascebantur. Octavae vero illorum ideo coluntur, quia in octava, id est in resurrectione, gl
Abbreviated transcription (Latin):
apłoꝵ uicaru i dĩica
die debent ordinari. hora t̃
çernis lum̃ ministrat ⁊ iul¬
⁊ ut uita ⁊ doctrina corã hõi¬
b luorant. ⁊ eos a uiciis cura¬
re satagant. Ideo aũ ĩ diũca
cũ xp̃o resurrexisse ⁊ ĩ noui¬
tate uite ãbulare alnonean

Expanded text:
 vicarii in Dominica die debent ordinari. Hora tercernis lumen ministrat, et vulet ut vita et doctrina coram hominibus luceant, et eos a vitiis curare satagant. Ideo autem in Domincum Christo resurrexisse, et in novitate vitae ambulare admonean
Abbreviated transcription (Latin):
loco masculi offer̃t. qͥa
primo tẽpore patriarche su¬
o sacͥficio hoc sacrificium
p̃tulert̃. Scdo loco femine
offert̃. qͥa scdo tẽpore iu¬
dei legalib sacrificus hoc
sacͥficiũ p̃monstrauert.
Tercio loco sac̃dos ⁊ mini

Expanded text:
loco masculi offerunt, quia primo tempore patriarchae suo sacrificio hoc sacrificium pertulerunt. Secundo loco feminae offerunt, quia secundo tempore Judaei legalibus sacrificiis hoc sacrificium praemonstraverunt. Tertio loco s
Abbreviated transcription (Latin):
rordista dr̃ adiurator.
Hii salomone docente de¬
mones adiurabant. ⁊ eos de
obsessis hõib expellebant. ut
septẽ filii sceue sac̃dotis faci
fantes cathecizatidos exorcixa¬
baptriandoꝵ corꝑa domoni¬
b uit̾dic̃e. ac de energui¬
nis io est obsessis corꝑib ꝑ
gxorcisinos demonia arcere
ꝙ& hiis codex ab ep̃o tradit᷑
dũ ordinant᷑. uidelicet mo¬
nita libroꝵ ut ĩpleant. quo
demones ab alus expellere
ualeant.

Expanded text:
orcista dicitur adjurator: hi, Salomone docente, daemones adjurabant, et eos de obsessis hominibus expellebant, ut septem filii Scene sacerdotis faciefantes catechizandos, exorcizabaptizandorum corpora daemonibus interdicere, ac de energumenis, ideo de obsessis corporibus per exorcismos daemonia arcere. Et his codex ab episcopo traditur, dum ordinantur, ut videlicet monita librorum impleant, quo daemones ab aliis expellere valeant.
Abbreviated transcription (Latin):
d nuissam ꝓ defunctis
gła patri ⁊ alleluia qͦd
leticiam designat ñ cautat᷑
qͥa luctũ imitatur.⁊ nos ꝑ
hoc in hunc mundũ ad tri¬
sticiã uenisse. et ꝑ luctũ hiuc
exire admonenur. Corpora
uero mortuoꝵ ñ debent᷑ in¬
teresse misse uiuoꝵ. quia
nobiscũ ñ respondent. ⁊ cũ
uiuis ñ cõinuncant. Hoc
autẽ signat qd̾ hii qui ui¬
peccatis mortui st̃ ⁊. xp̃i sa

Expanded text:
issam defunctorum Gloria Patri et Alleluia, quod laetitiam designat, non cantatur; quia luctum imitatur, et nos per hoc in hunc mundum ad trititiam venisse, et per luctum hinc exire admonemur. Corpora vero mortuorum non debent interesse missae vivorum, quia nobiscum non respondent, et cum vivis non communicant. Hoc autem significat, quod hi, qui p