comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ciens. postquã flexit genu ut mos ẽ monachis.
accepta oratione: hoc eum interrogauit
Unde frater aduenisti: Et quã obrem apua
humiles te coniunx isti monachos: osimas
aute respondit. Onde quidem ueniã non puto
necessarium dicere. aedificationis quoq grã
pater adueni. Audiui de uobis magnalia &
laude digna. & posse dõ animã soeiari. Dixxit
autem ei abbas: Os̃ autem fr̃ qui solus sauat
animae infirmitatẽ. ipse tẽ & nos doceat
diuina mandata. & dirigat ad ea faciendum¬
om̃s quae oportuna sunt. Homo enĩ hominẽ
aedificare non ual&. nisi unusquisq adtendat
sem& ipsum frequenter. & sobrio intellectu
quod expedibile est operetur. dm̃ habene
uidere nos humiles monachos ꝑduxit. Mane
nobiscũ si ob hoc uenisti. & om̃s nos nutri&

Expanded text:
ciens, postquam flexit genu, ut mos est monachis, ciens, postquam flexit genu, ut mos est monachis, accepta oratione, hoc eum interrogavit: Unde frater, advenisti? et quam ob rem apud humiles te conjunxisti monachos? Zosimas autem respondit: Unde quidem veni, non puto necessarium dicere; aedificationis autem gratia, Pater, adveni. Audivi de vobis magnalia et laude digna, et posse Deo animam sociare. Dixit autem ei abbas: Deus, frater, qui solus sanat animae infirmitatem, ipse te et nos doceat divina mandata, et dirigat omnes ad ea facienda quae opportuna sunt. Homo enim hominem aedificare non valet, nisi unusquisque attendat semetipsum frequenter, et sobrio intellectu quod expedibile est operetur, Deum habens haritas Christi te videre nos humiles monachos perduxit, mane nobiscum, si ob hoc venisti, ut omnes nos nutriet
Abbreviated transcription (Latin):
solitudinem dilexerunt uir qui prior me in ac¬
tib sit. Haec & his similia eo cogitante. asti.¬
tit quidã & dixit ei. S xosima. bene quidẽ
& sicut possibile fuit homini decertasti. bene
cursum monachicum consũmasti : tam̃ nullus
est in hominib qui sẽ ꝑfectum. ẽe. demonstrie.
Maior est enii lucta prȩsens. quã illa quae
prȩterut. lic& tũ nescias. Et autẽ cognoscas
quante sint & aliae uiae salutis. egredere
de terra & de cognatione tua. & de domo pa¬¬
tris tui ut abraham ille patriarcharũ ex imius.
& ueni ad monasterium quod iuxta iordanis
egressus ẽ. de monasterio inquo ab infantia
conuersatus ẽ & ꝑueniens ad iordanẽ om̃ibi
aquis sanctiorem. dirigitur ab eo qui uocauit
eum in monasteriũ. in quo illum uenire dẽ
precepit. Pulsans igitur manu ianuam.
Loquitur prius monacho qui ianuã obserua¬
bat. & ille nuntiauit abbati eum. Qui susei.¬
piens eum. habituq & specie religiosũ conspi.¬

Expanded text:
solitudinem duxerunt vir qui prior me in acsolitudinem duxerunt vir qui prior me in actibus sit? Haec et his 383 similia eo cogitante, astitit quidam et dixit ei: O Zosima, bene quidem, et sicut possibile fuit homini, decretasti, bene cursum monachicum consummasti. Tamen nullus est in hominibus qui se perfectum esse demonstret. Major enim lucta praesens quam illa quae praeteriit, licet tu nescias. Ut autem cognoscas quantae sint et aliae viae salutis, egredere de terra et de cognatione tua, et de domo patris tui, ut Abraham ille patriarcharum eximius , et veni ad monasterium quod juxta Jordanem egressus de monasterio, in quo ab infantia conversatus est, et perveniens ad Jordanem, fluvium omnium sanctiorem, dirigitur ab eo qui vocavit eum in monasterium in quod illum Deus venire praecepit. Pulsans igitur monasterii januam, loquitur prius monacho qui januam observabat, et ille nuntiavit eum abbati. Qui suscipiens eum, habituque et specie religiosum conspi
Abbreviated transcription (Latin):
illustrationis dignus effectus ẽ. a dõ sibi uisio.¬
nis ostense. Et mirum non ẽ. neo meredibile.
Sienĩ ut aic dñs beati mundo corde qm̃ ipsi dm̃
uidebunt. quantomagis qui suã purificauerint
carnem sobrie. semꝑ animȩ morũq ꝑuigiles
oculos. diuinae ꝓspiciunt illustrationis uisionẽ.
inditium hinc prȩparate futurae bonitatie
accipientes: Dicebat autem his ipse zosimas
ab ipsis ut ita dicã maternis ulnis in hoc se eẽ.
monasterio traditum. & usq ad quinquage simũ
tercium annũ in eo cursum monachicum ꝑe¬
gisse. Post haec autem pulsatus est ã quibusciam
cogitationib. quasi iam in om̃ib ess& ꝑfectus.
alteruis non indigens in ullo doctrinã. Hȩc aitẽ
ut dicebat. inse cogitabat. Nñ quid est in terris
monacbus. qui nouum aliquid possit tradere
michi. aut iuuare me ualens in aliquo quod
ignorem. aut quod ego in monachico non ex.¬
pleuerim opere : Numquid inuenitur eoꝵ qui

Expanded text:
illustrationis dignus effectus, a Deo sibi visioillustrationis dignus effectus, a Deo sibi visiones ostensae sunt, et mirum non est nec incredibile. Si enim, ut ait Dominus, beati mundo corde, quoniam ipsi Deum videbunt ; quanto magis qui suam purificaverint carnem, sobrii semper, animorumque pervigiles, oculos divinae prospiciunt illustrationis, visionis indicium hinc praeparatae futurae bonitatis accipientes? Dicebat autem ipse Zosimas, ab ipsis, ut ita dicam, maternis ulnis in hoc se esse monasterio traditum, et usque ad quinquagesimum tertium annum in eo cursum monachicum peregisse. Post haec autem pulsatus est a quibusdam cogitationibus, quasi jam in omnibus esset perfectus, alterius non indigens in ullo doctrina. Haec autem, ut dicebat, in se cogitabat: Nunquid est in terris monachus, qui novum aliquid possit tradere mihi, juvare me valens in aliquo quod ignorem, aut quod ego in monachico non expleverim opere? Nunquid invenitur eorum qui
Abbreviated transcription (Latin):
disciplinã. in abstinentiae oꝑe om̃iuni factus ẽ.
ꝓbatissimus. Omẽ enim sibi prȩceptũ traditũ
canonis. ab his qui ab infantia educati sunt.
luctamen ꝑfectae disciplinae monachicȩ iN¬
rep̃hensibiliter conseruabat. Multa &iam &
ipse sibi adiciens suꝑ addidit. cupiens carnem
spũi subiugare. Nec enim in aliquo offendisse
tis ꝑfectus actibus. ut multotiens multi monachi
de praedictis locis & monasteris. & de longinquis
partib ad eum confiuentes. eius exemplis atq
doetrinis sconstringerent. & ad illius imitationẽ
abstinentiae sẽ multomagis subiugarent. Hȩc
eloquii numquã discessit. sed instratu suo
quiescens siue surgens aut operã tenens manib
uel cibum si conueniebat ut sumer&. bonũ quo
ille uti consueuerat. spũ aliter utebatur. Snum
opis habebat intacitum & numquã deficiens.
psallere frequenter. & meditationẽ facere sacri
eloquii. Multotiens enim ut asserunt. & diuinȩ

Expanded text:
disciplinam, in abstinentiae opere omnium factus est disciplinam, in abstinentiae opere omnium factus est probatissimus. Omne enim praeceptum sibi traditum canonis ab his qui ab infantia educati sunt, luctam perfectae disciplinae monachicae irreprehensibiliter conservabat. Multa etiam et ipse sibi adjiciens superaddidit, cupiens carnem spiritui subjugare. Nec enim in aliquo offendisse  monachicis actibus, ut multoties multi monachi de praedicti loci monasteriis et de longinquis partibus ad eum confluentes, ejus exemplis atque doctrinis se constringerent, et ad illius imitationem abstinentiae se multo magis subjugarent. CAP. eloquii nunquam discessit, sed in stratu suo quiescens, sive surgens, aut operam tenens manibus, vel cibum, si conveniebat ut sumeret, bonum, quo ille uti consueverat, spiritualiter utebatur, unum opus habebat intacitum et nunquam deficiens, psallere frequenter et meditationem facere sacri eloquii. Multoties enim asserunt quia et divinae
Abbreviated transcription (Latin):
rei ammirationẽ sane credere rennuerint. &
infirma considerantes. impossibilia decernunt
ea quae de hominib głosa dicuntur ac summa.
De cetero ad narrationẽ ipsam rem referene.
quae in hac nr̃a generatione facta dimoscitur.
qua sacer uir diuna & agere & docere educatus
narrauit. Sed ut supra dictum ẽ: nullus haec
ad ineredulitatẽ trahat. considerans in possibile
narrationis in itiũ¬
N Monasti⁊io palestinorũ fuit uir uitae morib
& uerbo ornatue. qui ab ipsis cunabulis mona.¬
Iclncis est actibus diligenter instructus. & conuer¬
sationib ueraciter educatus. nomine Rofimas.
Et nullus nos aestim& dicere zosimã illum in
prȩdicationis erroneae dogmatis accusatum.
sectȩ alterius. Alius enim hic & alius ille. &
multa inter utrosq distantia: lic& unũ uterq
sortiti sint uocabuli nomen. Hic itaq ⁊osimas
ab initio in uno palestinorũ conuersatus est
monasterio. & omnẽ ꝑtransiens monachicam

Expanded text:
rei admirationem sane credere renuerint, et rei admirationem sane credere renuerint, et infirma considerantes, impossibilia decernunt ea quae de hominibus sanctis gloriosa dicuntur. Assumam de caetero narrationem, ipsam rem referens, quae in hac nostra generatione facta dignoscitur, quam sacer vir, divina et agere et docere educatus, narravit. Sed ut supra dictum est, nullus haec ad incredulitatem trahat, considerans impossibile narrationis initiun monasterio Palaestinorum fuit vir vitae moribus et verbo ornatus, qui ab ipsis cunabulis, monachicis est actibus diligenter instructus, et conversationibus veraciter educatus, nomine Zosimas. Et nullus nos aestimet dicere Zosimam illum in praedicationis erroneae dogmatibus accusatum sectae alterius; alius enim hic, et alius ille, et multa inter utrosque distantia, licet unum uterque sortiti sint vocabuli nomen. Hic itaque Zosimas ab initio in uno Palaestinorum conversatus est monasterio, et omnem pertransiens monachicam
Abbreviated transcription (Latin):
Qccretum regis celare bonũ ẽ. oꝑa autẽ dĩ reue.¬
lare & confictri honorificum ẽ. Ita enim legit᷑
angłm dixisse tobiae post oculoꝵ amissionem
gloriosamq illuminationẽ. & post illa transaeta
miracula equib liberatus consecutꝰ ẽ. pretatem.
ualde periculosum ẽ. & dĩ głosa silere opera.
magnum est animae decrimentũ. Propter qđ
ego diuina tegere silentio dubitans. & pigri im¬
abscondit & datum adoꝑationẽ celauit extra
negotiationẽ. sacrã ad mẽ ꝓlatam narrationem
nequaquã silebo. Sed nullus mich sit incredu.¬
lus seribenti de ea quã audiui. nec quisquã mẽ
mentiri aestim&. rei magnitudinẽ dubitanes
Michi enim absit sacris mentiri rebus. & adultera¬
ri uerbum. ubi ds̃ moratur. Ei autẽ qui minime
intelligit. & indignus de dĩ magnitudine qui
carnem assumpsit. & ineredulus est ista dicenti.
non michi ꝑtinebit ꝑiculũ. Siqui autẽ illi sunt
qui huiuscȩ scripturae legerint textum. głosãq

Expanded text:
cretum regis celare, bonum est; opera autem Dei revelare et confiteri, honorificum est . Ita enim legitur, angelum dixisse Tobiae post oculorum amissionem, gloriosamque illuminationem, et post illa transacta pericula, e quibus liberatus, consecutus est Dei pietatem. valde periculosum est; et Dei gloriosa silere opera, magnum est animae detrimentum. Propter quod ego divina tegere silentio dubitans, et pigrabscondit, et datum ad operationem celavit extra negotiationem , sacram ad me prolatam narrationem nequaquam silebo. Sed nullus mihi sit incredulus scribenti de eis quae audivi, nec quisquam me mentiri aestimet, de rei magnitudine dubitans. Mihi enim absit sacris mentiri rebus, et adulterari verbum, ubi Deus memoratur. Ejus autem, qui minima intelligit, et indignius de Dei magnitudine, qui carnem assumpsit, et incredulus est ista dicenti, non mihi pertinebit periculum. Si qui autem illi sunt qui hujus scripturae legerint textum, gloriosamque
Abbreviated transcription (Latin):
sunt Hoc ideo ÷: quia uenerandas manꝰ eiꝰ
patibuli bracbia susceperunt. Inter spias
auten deputatis est. quando spmeo serto i¬
nocen diac eg iustitiȩ anctor illusus ẽ. Scal
altus inarospicere debemus. quid nã sit qdđ
ssade aptitre altarib ammouet᷑ ac subito
apies uon mutata sed duplicata oblatione
subpo nitu n. E ina hic adoranda substan¬
tia redemptoris ostenditur: Wĩ enĩ unige.¬
nitus offertur. & uirginis primogenitue
immnolatur. Noc quoq dominicȩ passionis
prat figiraba t insignia. quod legimꝰ beatũ
heliseum sepulchro conditum ingesto alatrun¬
culis ca dauere iutra tumulũ suiꝰ corpueo
enbis eti tusti saeri corporis suseitasse Quis
semultus oꝑatium in latrone: Neum mundũ
in ꝓ pbetat uirtrtib cxp̃m dñm recognosee.
Alliue egdeberpune ꝑ seripturas scãs &iam

Expanded text:
sunt . Hoc ideo quia venerandas manus ejus sunt . Hoc ideo quia venerandas manus ejus patibuli brachia susceperunt. Inter spinas autem deputatus est, quando spineo serto innocentiae et justitiae actor illusus est. Sed altius introspicere debemus quidnam sit quod Isaac a Patre altaribus admovetur, ac subito aries pro eo non mutata sed duplicata oblatione supponitur. Gemina hic adoranda substantia Redemptoris ostenditur, Dei enim unigenitus offertur, et Virginis primogenitus immolatur. Hoc quoque dominicae passionis praefigurabat insignia, quod legimus beatum Elisaeum sepulchro conditum ingesto a latrunculis cadavere intra tumulum suum corpus exstincti tactu sacri corporis suscitasse: Quis sepultus operatur? In latrone reum mundum, in prophetae virtutibus Christum Dominum recognosce. A
Abbreviated transcription (Latin):
est contrariam partem cartulis suis udutꝙ
pris laqueis irretiri. & testimonioꝵ suorum
uocibus confutare: & emulum telis sius eum¬
cere. ut pugnatoris tui argumenta tuie
ꝓbentur utilitatib militare. Ataq in dñint̃i
ꝑsonã dum exadę primi hominis costa mat̾
ac salutari uulnere aeccła omĩum fidelium
partus reparanda monstratur. Aneius typo
abel iustus oecidit᷑ & in nocens fraterna
tamquã uidaica impietate mactatur. I ie
idem dñs in nouissima mundi senescentie
aetate ꝑ figuram beati abrahȩ longeui patris
offertur. quo tempore dum nouo saerificio
in unici sui ugulum prus parricida consurgit
ex in prouiso aries oculis eeis apparuit sicut
loquitur sermo diunus. Et uidit abrabiam
arietem. inter uepres hȩrentem cornibue o
Inter uepres inquit. Requiramꝰ quae ista sit
nouitas id est in multitudine eircũ stantium
peceatorũ. Derentem cornib id ÷ ad erueis
aoinaq dlauorum confixione pendentẽ sict᷑
in audo loubliegimus. Q ornua in manib eiꝰ

Expanded text:
est contrariam partem chartulis suis velut propriis laqueis irretire et testimoniorum suorum vocibus confutare et aemulum telis suis evincere, ut pugnatoris tui argumenta tuis probentur utilitatibus militare. Itaque in Domini nostri persona dum ex Adae primi hominis costa materac salutari vulnere Ecclesia omnium fidelium parens reparanda monstratur. In ejus typo Abel justus occiditur, et innocens fraterna tanquam Judaica impietate mactatur. Hic idem Dominus in novissima mundi senescentis aetate per figuram beati Abrahae longaevi patris offertur. Quo tempore dum novo sacrificio in unici sui jugulum pius parricida consurgit, ex improviso aries oculis ejus apparuit, sicut loquitur sermo divinus: Et vidit Abraham arietem inter vepres haerentem cornibus . Inter vepres, inquit; requiramus quae sit ista novitas, id est in multitudine circumstantium peccatorum, haerentem cornibus, id est ad crucis cornua clavorum confixione pendentem, sicut in alio loco legimus: Cornua in manibus ejus
Abbreviated transcription (Latin):
õ homo quantum ualeas & ꝑpende quid de¬
beas. ꝑspice quantum ualeas. ut tandem uilis
esse tibi desiunas. ut uel ꝓhoc erubescendie
subiacere uitiis dedigneris. dum generosita.
tem de creatoris ac reparatoris dignitate imi¬
teris. I ab& causas quib se ipse confundat. eu
indignis dño operib uicto corde subdatur.
cui głã aeterna promittitur. Ae sic gemino
priuilegio qui dudum diuinae imaginie¬
participatione uidebaris honoratus. efficeris
& iam cõmertii nobilitate prȩciosus. Side
quam fortis eẽ. possis contra hostem tuum.
Onterroga statum tuum. quod tibi dñs ad de¬
bellandum in menbris tius mundi pͥncipem
ac spiritales nequitias superandas liberam
contulit facultatem. Ee sic impossibile
non putes. ut transferri optineas in angłicas¬
beatitudines. cũ in hoc scło angłicas deuiceris
potestates. Non ergo degenerem ac despec¬
tum faciat uita. quem uel factura probat᷑

Expanded text:
o homo, quantum valeas et perpende quid deo homo, quantum valeas et perpende quid debeas. Perspice quantum valeas, ut tandem vilis esse tibi desinas, ut vel per hoc erubescendis subjacere vitiis dedigneris, dum generositatem tuam de Creatoris et Reparatoris nostri dignitate metiris. Habet causas quibus ipse confundatur cur indignis dominis victo corde subdatur, cui gloria aeterna promittitur, ac sic gemino priparticipatione videbaris honoratus, efficeris etiam commercii nobilitate pretiosus; unde tuam fortis esse possis contra hostem tuum, interroga statum tuum, quod tibi Dominus ad debellandum in membris tuis mundi principem, ac spiritales nequitias superandas, liberam contulit facultatem; ac sic impossibile non putes, ut transferri obtineas in angbeatitudines: cum in hoc saeculo angelicas deviceris potestates. Non ergo te degenerem ac despectum faciat vita, quem vel factura probat
Abbreviated transcription (Latin):
suae suꝑstes annuntiat uenturã mundi salu¬
suam rapuit. & predam suam captiuã con¬
tremuit. Nontremuit inquã. Nam si noue¬
rat erueifiaum tam̃ quẽ non meminerat
reum non poterat tenere dampnatum. qͥa
culpã non facit poena sed causa. Quasi
solitum oẏbum ꝑdit. quem dudum in origine
hominis deuorauit. Sed magnam esse cẏbi¬
ipsius dignitatem prefocata cognouit. atq
ideo diuinus sermo cõmemorat. & praecepit
dñs pisci. & euomuit ionam in aridam. Prae¬
cepit ergo bestiae. pręcepit ergo morti sẽꝑ
esurienti. pręcepit abẏsso & inferno. ut mu¬
ndo restituant saluatorem. Quomuit autẽ
hoc debemus accipere quod ex imis uscerib
mortis uictrix uita remeauerit. atq eam
ex imis precordus inferni ꝑditio exulcerata
reddiderit. Sideinus itaq in ꝓphetae af¬
flictionib aꝑtissime praefiguratã & mortẽ¬
xp̃i pariter & resurrectionẽ. Qua propter
quod impletũ cernis in seruo: credere non
cuncteris in dño. Quae eum ita sint. ꝑspice

Expanded text:
superstes annuntiat venturam mundi salusuam rapuit, et praedam suam captiva contremuit. Contremuit, inquam, nam si noverat crucifixum, tamen quem non meminerat reum, non poterat tenere damnatum: quia culpam non facit poena, sed causa. Quasi solitum cibum perditum in mundi origine hominem devoravit; sed magnam esse cipsius dignitatem praefocata cognovit; atque ideo divinus sermo commemorat: Et praecepit Dominus pisci et evomuit Jonam in aridam . Praecepit ergo bestiae, praecepit morti semper esurienti, praecepit abyssis et inferno, ut mundo restituant Salvatorem. Evomuit autem, hoc debemus accimortis victrix vita remeavit, atque eam ex imis praecordiis inferni perditio exulcerata reddidit. Videmus itaque in prophetae afflictionibus apertissime praefiguratam mortem pariter et resurrectionem. Quapropter quod impletum cernis in servo, credere non cuncteris in domino. Quae cum ita sint, perspice,
Abbreviated transcription (Latin):
ret᷑ remuneratio: ⁊ eli indicat magnitudo.
Prodit gla̾m. dum exercet inuidiam
inimicus beneficus illius. qui de terra assũp¬
tum hominem secũ regnaturũ esse promitcit
in caelo. ut fidelitm beatieudo mortalium
in confessionẽ rebellium transeat angłorũ.

Expanded text:
retur remuneratio, zeli indicat magnitudo. retur remuneratio, zeli indicat magnitudo. Prodit gloriam, dum exercet invidiam. Et inimicus est beneficiis illius, qui de terra assumptum hominem secum regnaturum esse promittit in coelo, ut fidelium beatitudo mortalium in confusionem rebellium transeat angelorum.
Abbreviated transcription (Latin):
apparuit. Nam excelsus factori suo carus cũ
diuinitatis consortium factoris immemor cori¬
cupiuit. & nunc iam in auctorem reus cruentas
manus consuetudine impietatis extendit. ac
sic p̾dõnis iusta dãpnatio gratuita captiui
facta est manu missio. Et roeo nunc gemit.
inuid&. circuit si forte uel furto a nobie
possit auferre instrumenta ipsius manu nns.¬
sionis. & adquisitas tabulas libertatis. Iotis
itaq uirib stud&. si quomodo ualeat hominẽ
indulto nudare priuilegio: & oꝑante peocato
uelut in grato preiudicare liberatori. Nabulȩ
uersatio nr̃a ẽ. Nibertas inquã nr̃a est
cultus religionis. iustitia oꝑis. puritas castitatis.
Hano cum ingenti uigilantia contra diabolũ
uindicemus. qui tanto infestior eͣ ad expu.¬
guandum animȩ thesaurum: quantomagie
eum nouit. eẽ prȩciosum. Et ideo quia
meminit exul caeli quid agat᷑ in caelo
quanta homiti trementi sermones dĩ prepa¬

Expanded text:
apparuit. Nam in excelsis factori suo charus, tunc apparuit. Nam in excelsis factori suo charus, tunc divinitatis consortium factoris immemor concupivit, nunc jam in auctorem rerum cruentas manus consuetudine impietatis extendit. Ac sic praedonis justa damnatio gratuita captivi facta est manumissio. Et ideo nunc gemit, invidet, circuit, si forte vel furto a nobis possit auferre instrumentum ipsius manumissionis, et acquisitae tabulae libertatis. Totis itaque viribus studet, si quomodo valeat hominem indulto nudare privilegio, et operante peccato velut ingrato praejudicare liberto. Tabulae autversatio nostra est. Libertas, inquam, nostra est cultus religionis, justitia operis, puritas castitatis. Hanc omni mentis vigilantia contra diabolum vindicemus: quia tanto infectior est ad expugnandum animae thesaurum, quanto magis eum novit esse pretiosum. Et ideo quia meminit exsul coeli quid agatur in coelo, quanta homini trementi sermones Dei praepa
Abbreviated transcription (Latin):
dubio renascentis gra libertatis. antiquȩ ob¬
possunt primȩ originis. scđa natiuitate
Quid mͥ nunc quicũq ille es ingeris naturale
adȩ uinculum. cum me in xep̃o agnoscae
debitum alienũ. ubi michi remitti ꝓfiteris
& ꝓprium: Quid mͥ obicis ueteris oẏrographi
debitum. cum illud uideas noua cautione
tismo cum xxp̃o fecimus. ut homo illi seruar&.
innocentiam. & ille homini redder& gloriam.
amulus seruitium offerr&. & dũs regnũ parar&e.
Quid agat inter haec familiae ꝑuasor alienae:
Q id& seruos quondã suos inique ase occupatos
ꝑ agnitionem dep̃i ingenuitati tradito.
ꝑ peccati obȩdientiam deberetur ille dm̃ spe¬
cie hominis deceptus appetut. & in ipsũ caeli
dominatorem parricidales manus inferre
praesũpsit. & subito ꝑ tantum nefas. & iam
crimim maiestatis incurrit: Aesie homi¬
nem quem uiolentꝰ tenebat. ꝓscriptus amisit¬
lis de causis prȩpotens & suꝑb ꝓscriptꝰ meruit.
qui iam scdõ reus ut dictum est maiestatie

Expanded text:
dubio renascentis gratia libertatis. Nepossunt primae origini secunda nativitate nati. Quid mihi nunc quicunque es ille, ingeris naturale Adae vinculum, cum me in Christo agnoscas ponis alienum, ubi mihi remitti profiteris et proprium? Quid opponis mihi veteris chirographi debitum, cum illud videas nova cautione hristo in baptismo fecimus, ut homo illi servaret innocentiam, et ille homini redderet gloriam; famulus servitium offerret, et Dominus regnum pararet. Quid agat inter haec familiae persuasor alienae? Videt servos quondam suos inique a se occupatos per agnitionem Christi ingenuitati traditos,per peccati obedientiam deberetur, ille Deum specie hominis deceptus appetiit, et in ipsum coeli dominatorem parricidales manus inferre praesumpsit. Et subito per tantum nefas etiam crimen majestatis incurrit, ac sic hominem quem is de causis praepotens et superbus proscribi meruit, quia jam saeculo reus, ut dictum est, majestatis
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsonam gentilem fides gentium p̾dicat
Dicit itaq ionas in oratione sua. Tolle igitur
dñe animam meam. quia melior est michi
aedus quia melior ẽ michi mors quam uita
incredulã saluare non potui moriar. &
unanersus inundus una morte saluetur Ao¬
nam cȩtus piscis excepit inmersũ sed non
contigit deuoratũ. & quẜ malitia hominum
perdidit  bestia esurieus custodiuit. Plenis
uiscerib famem patitur. & in prȩdam quã
obsorbuit nichil sibi licere miratur. Quis ẽ
iste qui intra auidos rictus ad sumi potest.
consumi non potest: Uibus ẽ. corruptio ñ
est. Uradit᷑ ꝑditionis ꝓfundo. & seruatur ip¬
sius mortis obsequio. suis est iste qͥ uastissimos
sinus periculorum totus ingreditur. & sub al¬¬
titudine conclusus inmensa atq mortifera
uitali aere pascitur. & dimissus in alienam
rerum naturã inuitae exilium cũ uita pere¬

Expanded text:
personam y gentilem fides gentium praedicatur! personam y gentilem fides gentium praedicatur! Dicit itaque Jonas in oratione sua: Tolle igitur, Domine, animam meam, quia melior est mihi am, quia melior est mihi mors quam vita ntem salvare non potui; moriar, et universus mundus mea morte salvetur. Jonam cetus piscis excepit immersum, sed non contigit devoratum; et quem malitia hominum perdidit, bestia esuriens custodivit. Plenis visceribus famem patitur, et in praedam quam absorbuit, nihil sibi licere miratur. Quis est iste qui intra avidos rictus assumi potest, consumi non potest? Cibus est, corruptio non est, traditur perditionis profundo, et servatur ipsius mortis obsequio. Quis est iste qui vastissimos sinus periculorum totus ingreditur, et sub altitudine conclusus immensa atque mortifera, vitali aere pascitur, et dimissus in alienam rerum naturam, in vitae exsilium, cum vita pere
Abbreviated transcription (Latin):
sorte fluctib datur.: & faucib oeti piscis
diersus exxcipituꝵ ed pisce ille sum
erus tinte depositum. tertia die terris refun¬
ditur. Sidece dnm & iam in ueteri testam̃to
in serui forma mirabiliter apparere. Midete
quomodo antc actis scłis indicauit sub serui¬
ls formȩ humilitate uenturũ. Nonas iram
dñi predicatirus ad magnã niniunitarumn¬
destinatur urbem. dicturus qla draginta
dies & miniue subuertetur. & xp̃c admundi
mit titiir ciuitatem. ut diem salutis & p̃fini¬
& rep̃e inundi turbinib ex ercetur. Nisi
ionas ꝑditus decur: naufragȩ nauis ꝑieulũ
non selatur. Sic & non liberatur aeccła.
nos sepi inorte saluetur. Nautae dimissuri
ionam tamen uerentur & dicunt. Dñe.
ne des suꝑ nos sanguinem innocente. Non¬
ne uobis uidetur nautarum inp̾catio pilati
esse confessio qui tradidit xepm̃. & tamen
lauit manus suas & dieit. miuudus ego sũ
a sanguine iusti huius: Quam congrue

Expanded text:
sorte fluctibus datur, et faucibus ceti piscis sorte fluctibus datur, et faucibus ceti piscis demersus excipitur. Sed pisce illaesum eructante depositum, tertia die terris refunditur. X. Videte Dominum etiam in veteri Testamento in servi forma mirabiliter apparere: videte quomodo se ante actis saeculis indicavit, secundum servilis formae humilitatem venturum. Domini praedicaturus ad magnam Ninivitarum urbem, dicturus: Adhuc quadraginta dies et Ninive subvertetur ; et Christus ad mundi mittitur civitatem, ut diem salutis et praefiniChristus mundi turbinibus exercetur. Nisi Jonas perditum detur, naufragae navis periculum non sedatur; Sic non liberatur Ecclesia, nisi Christi morte salvetur. Nautae dimissuri Jonam tamen verentur et dicunt: Domine, ne des super nos sanguinem innocentem . Nonne vobis videtur nautarum imprecatio Pilati esse confessio, qui tradidit Christum, et tamen lavat manus suas, et dicit: Mundus ego sum a sanguine justi hujus ? Quam congrue per
Abbreviated transcription (Latin):
atq mirinca lint. tamen nec noua ꝓbant᷑
esse nec subita. sed ab initio scłi & prȩdicta
sunt oraculis. & praefigurata mysterue.
Sacram dñi passionem ab ipsis mundi coagu¬
lasentis ex ordus. ueteris testamenti respon¬
sa cęcinerunt. Et ideo xxpm̃ dnm p̃dicatũ¬
atq adnuntiatũ sius aꝑte ex ipsoꝵ librie
ac uoluminib ad serimus. salidis absq du-¬
bio nititur priuilegiis. qui causam de aduer¬
sariis asserit instrumentis. peciosa uictoria
passio & resurrestio presignatur. Ioic ionas
quodifidei urãe non arbitramur incognitum
t pumi dñi gessisse perseribitur. Ipse enuim
dñs dicit. Sicut fuit ionias inuentre cȩti
trib dieb & trib noctib. erit ĩta filiue
homitus in corde terrae trib dieb & tribue.
nostibus. Hic inquam ionas adp̃dicapdam
niniuitis irae caclestis offensam. dño iubente
dirigiturt S ed prescius tristem ꝓphetiam
pfugus. qua tharsum pecebat ingredicuꝵ
Sel nautis encorta tempestate turbatieo

Expanded text:
atque mirifica sint: tamen nec nova probantur esse, neque subita: sed ab initio saeculi et praedicta sunt oraculis, et praefigurata mysteriis. Sacram Domini passionem ab ipsis mundi coalescentis exordiis, veteris Testamenti responsa cecinerunt: et ideo Christum Dominuatque annuntiatum suis aperte ex ipsorum libris ac voluminibus asserimus. Validis absque dubio nititur privilegiis, qui causam de adversariis asserit instrumentis; speciosa victoriapassio et resurrectio praesignantur. Hic Jonas, quod fidei nostrae non arbitramur incognitum, typum Domini gessisse praescribitur. Ipse enim Dominus dicit: Sicut fuit Jonas in ventre ceti tribus diebus, et tribus noctibus: ita erit filius hominis in corde terrae tribus diebus et tribus noctibus . Hic, inquam, Jonas ad praedicandum Ninivitis irae coelestis offensam, Domino jubente, dirigitur: praescius tristem sententiaprofugus quae Tharsum petebat ingreditur: sed nautis exorta tempestate turbatis,
Abbreviated transcription (Latin):
transcendit: Oerte mortuus erat. certe illu
giudia nrã. parturiens dampna nr̃a. Perlignũ
ditati sumus ꝑ lignum euertimur. Penit
potestas illa. semꝑ populis formidanda: Nultꝰ
hic uiuus intrauit. nemo carnifices terruit.
cȩcato iocundum lumen apparuit. Mut for-¬
te sol de mundo migrauit: Sed nec caelo
ipse est ille. de quo princeps nr̃ paulo ante
dicebat quod ꝑ eius mortem totius mundi
acciperae potestatem: ed si iste ẽ: in contra

Expanded text:
ascendit? Certe mortuus erat, certe victugaudia nostra, parturiens damna nostra. Per lignum ditati sumus, per lignum evertimur: perit potestas illa semper populis formidata. Nullus hic vivus intravit, nemo carnifices terruit, caligine caecato jucundum lumen apparuit. Aut forte sol de mundo migravit? Sed nec coelumipse est ille de quo princeps noster paulo ante dicebat, quod ejus morte totius mundi acciperet potestatem? Sed si iste est, in contra
Abbreviated transcription (Latin):
sua potentia suscitauit & iterum imiaculatã
carnem uestiuit: Uiscipulis suis apparuit.
ut dubitationem auferr& iucredulis. ¶lauo.¬
rum uulnera demnonstrauit: ut nullã susprei¬
onem relinquer& manieheis. Ed anducauit
& bibit: postea uero conspectui multorum
apparuit. Per nubem ad caelos ascendit. atq
in sede paternę dexterȩ unde numquani
uerbum ds̃ discesserat collocauit. Axultent
ergo populi xxp̃iani. ꝓ quib sangius effusus
soris iure secum trans fudit. Abstulit siuie
Quo ueniente om̃s loctiti⁊ rertituti iunt.
qui ance fuerant desperati. Aullus hie iam
solitus eorum mugitus auditur. nullus resonat
quas primo ad quisieras ꝑ paradẏsi amissio¬
nem nunc ꝑdidisti ꝑerucẽ. Perit om̃ĩe
lactiaa tua. in luctum conuersa sunt gaudia
tua: Sum tũ ex̃pm̃ suspendis in ligno ignoras
quanta dam pna sustineas iinferno. Prxuide¬
re nom poteras quia euersorẽ regni tui in

Expanded text:
sua potentia suscitavit, et iterum se immaculata sua potentia suscitavit, et iterum se immaculata carne vestivit. Discipulis suis apparuit, ut dubitationem auferret incredulis: clavorum vulnera demonstravit, ut nullam suspicionem relinqueret M bibit; postea vero in conspectu multorum apparuit. Per nubem in coelos ascendit, et se in sede sua ad Patris dexteram, unde nunquam Verbum discesserat, collocavit. Exsultent ergo populi christiani, pro quibus sanguis effusus soris jure transfudit. Abstulit sine quo veniente omnes sunt laetitiae restituti, qui ante fuerant desperati? Nullus hic jam solitus eorum mugitus auditur, nullus resonat quas primum acquisieras per paradisi amissionem, nunc perdidisti per crucem: perit omnis laetitia tua, in luctum conversa sunt gaudia tua. Dum tu Christum suspendis in ligno, ignoras quanta damna sustineas in inferno. Praevidere non poteras, quia eversorem regni tui in
Abbreviated transcription (Latin):
O princeps nr̃ hicne est ille de cuius tibi sẽꝑ
futura morit plaudebas: Inst ct in cuiuo
causam. requireres culpam. Pnquo nichil mali
cognoueras quare ad nrãm patriam ꝑducebas:
fernalium uoces sine aliqua mora ad imꝑium¬
Tece subito innumerabiles scorum populi qui
mundi aduenisti quem desiderantes cotidie
in carne uiuis indulgentiam peccatorib mundi
soluere de functos captiuos inferni. Descendisti
reuersuris ad superos. P osusti ttulum glae
in scło. pone signum uictoriae in inferno.
merabilium captiuorum. statim dñi iussu om̃s
Antiqui iusti uira potestatis acceperunt. atq
in suos tortores ipsi ꝓtinus tornta conuertins.
huimili supplicatione cum in effabili guidio
clamantes dño ac dicentes. Ascende dñe iħiu
spoliato inferlo & auetore mortis suie¬
uinculis inrecito redde iam laetitiã mundo
Hocundentur in ascensu tuo fideles tur aspiei¬
entes eicatrices corporis tui. Pecit hoc xxp̃c̃
minferuo uiuus ex ut de sepulchro. Ipse se

Expanded text:
O princeps noster, hicne est ille de cujus tibi semper futura morte plaudebas? ipsene est in cujus causam, requireres culpam. In quo nihil mali cognoveras, quare eum ad nostram patriam perducebas? fernalium Ecce subito innumerabiles sanctorum populi, quimundi; advenisti, quem desiderantes quotidie in carne vivens, indulgentiam peccatoribus mundi, solvere defunctos captivos inferni. Descendisti reversurus ad superos. Posuisti titulum gloriae in saeculo, pone signum victoriae in inferno. merabilium captivorum, statim a Domini jussu omnes antiqui justi jura potestatis accipiunt, atque in suos tortores ipsi protinus tormenta convertunt, humili supplicatione cum ineffabili gaudio clamantes Domino, atque dicentes: Ascende, Domine Jesu, spoliato inferno, et auctore mortis vinculis irretito, redde jam laetitiam mundo. Jucundentur in ascensu tuo fideles tui, aspicientes cicatrices corporis tui. Fecit hoc Christuin inferno, vivus exiit de sepulcro: ipse se
Abbreviated transcription (Latin):
a tep̃o acceperant peccando perdiderant
Potatur a cerbitate malorum nostrorum. da¬
turus dulcedinem bonorum suoꝵ. Sed & nunc
cotidie quando peccatis contristatur & enea.¬
cerbatur: acçto quodammodo illi potue
& eybus fellis ingeritur. Telum templi sein¬
dtur. Nelum. or namentum habitaculi est.
Doruscante igitur gr̃a. aecclã aedificatur. sy¬
nagoga destruitur. Ieli templũ honore
menta aperuntur mortis daustra reserant᷑
resurgunt ladata sede tartarea cũ xxp̃o seĩ.
& quem superi non recipiunt: inferi dm̃
esse cognoseunt. Inde nos agnoscentes erga
nos diumorum beneficiorum alta mysteria.
respandeanius in quo possumus misericordiȩ
redemptoris. Denus illi cõpunctionem
de peccatorum emendatione & spinis suis.
offeramus illi cor suo timore confixum
ꝓ clauis suis. reddamus illi palmã ꝑseueran.¬

Expanded text:
a Christo acceperant peccando perdiderant. a Christo acceperant peccando perdiderant. Potatur acerbitate malorum nostrorum, daturus dulcedinem bonorum suorum. Sed et nunc quotidie quando peccatis contristatur, exacerbatur, aceti quodammodo illi potus et cibus fellis ingeritur. Velum templi scinditur . Velum ornamentum tabernaculi est. Coruscante igitur gratia, Ecclesia aedificatur, Synagoga destruitur. Veli templum honore menta aperiuntur, mortis claustra reseruntur, resurgunt laxata sede tartarea cum Christo sancti: et quem superi non recipiunt, inferi Deum esse cognoscunt. Unde nos agnoscentes erga nos divinorum beneficiorum alta mysteria, respondeamus in quo possumus misericordiae redemptoris: demus illi compunctionem de peccatorum emendatione pro spinis suis; offeramus illi cor suo timore confixum pro clavis suis; reddamus illi palmam perseveran
Abbreviated transcription (Latin):
micare uideatur flamina. utraq tameN
una substantia est. Eta & in unigenito dĩ
filio & si ꝑsonae species propria ẽ. gen̾eris
tamen natura cõmunis est: Non de patre
incipiens. sed ex patre cum patre subsistend.
Omĩa de nichilo ereata sunt: ille solus de dõ
as. Hic ergo cum in forma dĩ ecẽ. formam
scrui pro seruorum salute suscepit. & in ligno
quasi seipsum pensar& in prȩtio ꝑditorum
Alapis eęsus est. spinis coronatus est. Quod
uero coccinea indutus est clamide indum̃ta
aep̃i merita scõrum sunt. Ntem timo itaq
martyrum sanguine. in illo coccineo colore
ꝑfunditur. Quod autem iudei purpurta
clamide indutum flexo adorant genu. ue.¬
lint nolinit regem illum & dnm confitentur
Quod autem ineruce dixit sitio. fidem in suis
requirebat. ñ ed quia in propria uenit. & sui
eum recipere noluerunt ꝓsuauitate fidei
acetum ei ꝑfidiat ꝓpinauerunt. Porrigunt.
acȩtum malieiȩ. qui uinũ sapientiae quoa

Expanded text:
videatur micare flamma, utraque tamen videatur micare flamma, utraque tamen una substantia est; ita et in unigenito Dei Filio etsi personae species propria est generis, tamen natura communis est, non de Patre incipiens, sed ex Patre cum Patre subsistens. 3. Omnia de nihilo creata sunt; ille solus de Deo Deus. Hic ergo cum in forma Dei esset, formam servi pro servorum salute suscepit; et in ligno quasi seipsum pensaret in pretium perditorum. Alapis caesus est, spinis coronatus est. Quod vero coccinea indutus est chlamyde, indumenta Christi merita sanctorum sunt. Jam tunc itaque martyrum sanguine in illo cocci colore perfunditur. Quod autem Judaei purpurea chlamide indutum flexo adorant genu, vellent nollent, regem illum et Dominum confitentur. Quod autem in cruce dixit Sitio , fidem in suis requirebat. Sed quia in propria venit, et sui eum recipere noluerunt , pro suavitate fidei ei perfidiam propinaverunt. Porrigitur acetum malitiae, quia vinum sapientiae quod
Abbreviated transcription (Latin):
ex abrahȩ generatione descendenis. masculus
immaculatus. S asculus. id ÷ contra om̃e
peccatum robustus & ualidus. Mascuilimi eĩ
& utrilis est animi in lecebrasrepudiasse peccati
sicut femineȩ fragilitatis ignauia ẽ. uitues
si una illuminetur ex alia. non tibi uidetur
flamma quod ammnodo flamm̃a parturiens
splendorem de splendore genuisse. non tibi
uidetur in estimabili ratione natum fuisse
lumen ex lumine: Et cum de Lampade
ad lampadem transferatur. Lie& duȩ lampa¬
des ardeant : tamen ille ignis ipse est utiq
in secunda. qui splendebat in prima. Nũqđ
de nichilo aut de alio aliquo nouo initio
factus est ille ignis : Sed magis de natura
sui splendoris effusus est. Ergo illa illu.¬
minatio quae de prima lampade uidetur
accensa non quasi ex nichilo in secunda esse
cepit. sed de cagnato splendore processit. qui
in primi luminis origine iam manebat. Et
lie& in utraq lampade gemina & duplex

Expanded text:
ex Abrahae generatione descendens, masculus ex Abrahae generatione descendens, masculus immaculatus. Masculus, id est contra omne peccatum robustus ac validus. Masculini enim et virilis est animi illecebram repudiasse peccati, sicut femineae fragilitatis ignavia est vitii si una illuminetur ex alia, nonne tibi videtur flammam quodammodo flamma parturiens splendorem de splendore genuisse? Num tibi videtur inaestimabili ratione natum fuisse lumen ex lumine? Et cum de lampade ad lampadem transferatur, licet duae lampades ardeant, tamen ille ignis ipse est utique in secunda qui splendeat in prima. Nunquid de nihilo aut de aliquo novo initio factus est ille ignis? sed magis de natura sui splendoris effusus est: ergo illa illuminatio quae de prima lampade videtur accensa, non quasi ex nihilo in secunda esse coepit, sed de cognato splendore processit, qui in primi luminis origine jam manebat. Et licet in utraque lampade gemina et duplex
Abbreviated transcription (Latin):
& ex homine ꝓcreatum. Quod autẽ dixei
& ex dõ genitum. forte sunit aliqui minus
eruditi. qui dicant in corde suo. Quomodo
ds̃ filium genuit: nichil hic corporeum
cogitemus. Quid ÷ enim ds̃ dm̃ genuit. nisi
de igne ignis apparuit. lux de luce ꝓcessit:
Ergo propter aliquos qui tardi sunt ad in¬
telligendum. aliquã iam speciem ud cõpa¬
rationem de terrenis ac uisibilib: assumamꝰ
Perbi grã. si lampas accendatur eac lampade
uenit. Entrat rerta conuui. orainat choros
atq sẏmphonias. id ÷ exultationes calestiũ
gaudiorum. quib. angłi laetantur in cadis¬
suꝑ uno peccatore  pęnitetiã agente.
Redeuntib itaq nobis ad emendationem hoc
conuiuium cotidie cȩlebratur. cotidie pater
filios recipit semꝑ xp̃o credentib immolat᷑.
Hic est ergo ille uitulus saginatus quẽ inue.¬
teri testam̃to docemur offerri uitulus ex
bobus. id ÷ ex patriarcharũ. ex ꝓphetarũ.

Expanded text:
et ex homine procreatum. Quod autem dixi et ex homine procreatum. Quod autem dixi et ex Deo genitum, forte sint aliqui de minus eruditis qui dicant in corde suo: Quomodo Deus Filium genuit? Nihil hic corporeum cogitemus. Quid est enim Deus Deum genuit, nisi de igne ignis apparuit, lux de luce processit? Ergo propter aliquos qui tardi sunt ad intelligendum, aliquam jam speciem vel comparationem de terrenis ac visibilibus assumamus. Verbi gratia: si lampas accendatur ex lampadeenit inter festa convivii, ordinat choros atque symphonias, id est exsultationes coelestium gaudiorum, quibus angeli laetantur in coelis uno peccatore poenitentiam agente . Redeuntibus itaque nobis ad emendationem, hoc convivium quotidie celebratur. Quotidie Pater Filium recipit. Semper Christus credentibus immolatur. Hic est ergo ille vitulus saginatus quem in Veteri Testamento docemur offerre . Vitulus ex bubus, id est ex patriarcharum, ex prophetarum,
Abbreviated transcription (Latin):
assumere. Arrian ergo & diuerse hereti¬
corum ꝑuersites non in una illũ comediun
domo. & ideo eut in diluuio non saluatꝰ.
nisi qui intra a rem noe fuit inuentue¬
ita diuersae fidei Romines extra deccłat
domum non habentes agnũ qui oep̃c est.
salui eẽ. non pssunt. Quod uero huiꝰ agni
capue cum pecub comedere nos debere
scriptura commemorat: hoc est ut dm̃ &
hominem pari confessione ueneremur.
Saput ergo diuina. pedes bumana substan¬
tia est. s aput accipiamus de eo quod dieit
beatus lohannes in principio erat uerbum.
pedes uero de quo faulus apłs scribit. sem&¬
ipsum exin aniuit formã serui accipiens.
insimilitudinẽ hominũ factus & habitu
inuentus ut homo. & factus ex muliere
factus sub lege. O portuit ergo ut huius¬
modi agni carnib succinstis lumbis. id÷
mortificatis carnalib passionib cũ sũmna
cordis & corporis puritate uescamꝰ. Sapuc
cum pedib. id ÷ & ex dõ genitũ credamuis

Expanded text:
assumere. Ariani ergo et diversae haeretiassumere. Ariani ergo et diversae haereticorum perversitates non in una illum comedunt domo; et ideo sicut in diluvio non salvatus est nisi qui intra arita diversae fidei homines extra Ecclesiae domum non habentes agnum, qui est Christus, salvi esse non possunt. Quod vero hujus agni caput cum pedibus comedere nos debere Scriptura cohominem pari confessione veneremur. Caput ergo divina, pedes humana substantia est. Caput accipiamus de eo quod dicit beatus Joannes: In pricipio erat Verbum ; pedes vero de quo Paulus apostolus scribit: Semetipsum exinanivit, formam servi accipiens, in similitudinem hominum factus, et habitu inventus est ut homo ; et, Factus ex muliere, factus sub lege . Oportuit ergo ut hujusmodi agni carnibus succinctis lumbis, id est mortificatis carnalibus passionibus, cum summa cordis et corporis puritate vescamur. Caput cum pedibus, id est ex Deo gen
Abbreviated transcription (Latin):
id ÷ uniuersae naturae bona. Dĩ enĩ substan¬
tia est. om̃e quod uiuimus. sapimus. cogitamꝰ.
intellectus & ratio. ad discretionẽ boni & mali
Dĩ substantia est &iam libertas arbitrii quam
acceperamus. uel ad declinanda blandimenta
peccati: uel incitandum liberae potestitie
affectum in auctoris obsequium. uel ad cus.¬
todiendam imaginem & similitudinem dĩ.
Lis ergo datis nobis & intus in sertas a crea
suscepisse lasciuiam. Inde & ille typum
gerens diaboli pharao premens popuilum
dĩ. inimicus spĩu. amicus carni. fortitudinq
praefocabat. concupiscentias nutreba
ad ortuus ẽ. ergo xep̃c propter miquitates r
& sicut ouis ad oceisionem ductus ẽ & sior
agnus coram tondente se sic non apersuc
os suum. Io ic est ille agnus. quem inesna
domo comedere ex lege precipimur. suo¬
cinstis lumbis nr̃is. Somedere autẽ capit
cum pedib quid est: in una domo: ⁊d est
in aeccłȩ unitate. carnes eius iubemur

Expanded text:
id est universae naturae bona. Dei enim substanid est universae naturae bona. Dei enim substantia est omne quod vivimus, sapimus, cogitamus: intellectus et ratio ad discretionem boni et mali Dei substantia est; etiam libertas arbitrii quam acceperamus, vel ad declinanda blandimenta peccati, vel ad incitandum liberae voluntatis affectum in auctoris obsequium, vel ad custodiendam imaginem et similitudinem Dei. Has ergo datas nobis et intus insertas a Creasuscepisse lasciviam. Unde et ille typum gerens diaboli Pharao premens populum Dei, inimicus spiritui, amicus carni, fortitudines praefocabat, concupiscentias nutriebat. 2. Mortuus est ergo Christus propter iniquitates nostras, et sicut ovis ad occisionem ductus est; et sicut agnus coram tondente se, sic non aperuit os suum . Hic est ille agnus quem in una domo comedere ex lege praecipimur, succinctis lumbis nostris. Comedere autem caput cum pedibus quid est in una domo? id est in Ecclesiae unitate carnes ejus jubemur
Abbreviated transcription (Latin):
oniera rebellium transeat angelorum.
nis assurgimus & cum apło dicimus. Qcee
nuno tempus acceptabile. ecce nunc dies
salutis. Modic inter fectis aegyptius. de luto
ad paltis dĩ populus id est de uilissimis &
manissimis operib liberatur. Hodie agnus
io qui tolli t peceata mundi in redẽptionẽ
hunianae salutis offertur. quando postee
domorum sanguine illius iubentur inseribi
id merieis tatulo frons nr̃a depingi. ne locũ
angłs ere terminator inueniaa Sub hoe
temp ort excuticur pharas cum exgreitu eiꝰ¬
in mari rtbro. pereuntib sacro infonte þes¬
catis. tam quam irubras aegyptii dimer
perierat & inuentus est id est pro salutegen¬
tilium saginatus ille uitulus immo¬
latus est. Punior autem filius nos sumues
Semore fratre id ÷ iudȩis tardantibus & in¬
trare nolentib. ad creatorem nr̃m reuerti¬
mur sub penitudine peccatortm. S uerteramꝰ
enim & ꝑdideramus. acceptam adõ patre
substantiam. Tideamus quã substantiam.

Expanded text:
onem rebellium transeat angelorum. onem rebellium transeat angelorum. nis assurgimus, et cum Apostolo dicimus: Ecce nunc tempus acceptabile, ecce nunc dies salutis . Hodie interfectis Aegyptiis, de luto ac paleis Dei populus, id est de vilissimis et inanissimis operibus liberatur . Hodie Agnus ille qui tollit peccata mundi in redemptionem humanae salutis offertur, quando postes domorum sanguine illius jubentur inscribi: id est crucis titulo frons nostra depingi, ne locum angelus exterminator inveniat. Sub hoc tempore excutitur Pharao cum exercitu in mari Rubro. Pereuntibus sacro in fonte peccatis, tanquam in rubras Aegyptii demergperierat et inventus est, id est pro salute gentilium saginatus ille vitulus immolatus est; junior autem filius nos sumus, seniore fratre, id est Judaeis tardantibus et intrare nolentibus, ad Creatorem nostrum revertimur sub poenitudine peccatorum. Everteramus enim et perdideramus acceptam a Deo patre nostro substantiam; videamus quam substantiam,
Abbreviated transcription (Latin):
captiu fasta est matni missio. Et ideo nunc
gimiti inuiadit. eptesit. si forte uel furco
a nobis possit aufirt instrumenta ipsuis
maciui sinissionis. stiaquisitae tabulas lib̾tatis.
Pots itaqi uirubs el&e si quomodo ualeat
hominem indulꝗ nudare priulegio & opes¬
pante per cato ui uit ingrato preiudicare lib̾to
paginis cordis inseripta. Hibertas namq
di grã & conuersatio nr̃a ẽ. Labertacto
inquã nrã est. cultus religionis. iustitia
operis. puritas castitatis Panc om̃i mentis
angilantia contra diabolum uindicemues
qus tanto i nfestior est ad exxpugnandum
anine ⁊th es aurum. quanto magis eum nouit
essnpr ȩcio sumit edt ideo quia meminit
exul caci quid agatur in caclo quanta
homuina tretnenti sermones dĩ prȩparetur
homuine ratio ⁊ eli sindicat magnitudo. Pro¬
benefieii ilius qui de terra assumptũ homi¬
neni secum regnaturum eẽ. ꝓmittit ineelo
ut fidelium beatitudo mortalium in confusi¬

Expanded text:
captivi facta est manumissio. Et ideo nunc captivi facta est manumissio. Et ideo nunc gemit, invidet, circuit, si forte vel furto a nobis possit auferre instrumentum ipsius manumissionis, et acquisitae tabulae libertatis. Totis itaque viribus studet, si quomodo valeat hominem indulto nudare privilegio, et operante peccato velut ingrato praejudicare libertopaginis cordis inscripta. Libertas nostra, Dei gratia et conversatio nostra est. Libertas, inquam, nostra est cultus religionis, justitia operis, puritas castitatis. Hanc omni mentis vigilantia contra diabolum vindicemus: quia tanto infectior est ad expugnandum animae thesaurum, quanto magis eum novit esse pretiosum. Et ideo quia meminit exsul coeli quid agatur in coelo, quanta homini trementi sermones Dei praeparetur remuneratio, zeli indicat magnitudo. Probeneficiis illius, qui de terra assumptum hominem secum regnaturum esse promittit in coelo, ut fidelium beatitudo mortalium in confusi