comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
scilicet oculum qui ꝓudendis gres¬
sibus p̃minet. cura pulueris non
obscuret. Caput namq subiectoꝵ
sunt. cuncti qui presunt. Et ut
tecta pedes ualeant itinera carpere.
hȩc ꝓculdubio caput debet ex alto
ꝓuidere. ne ã ꝓfectus sui itinere
pedes torpeant. cum curuata recti¬
tudine corporis. caput sese ad ter¬
ram declinet Qu a autẽ mente ani¬
marũ presul honore pastorali inter
ceteros utit᷑. si in terrena negotia quę
reprehendere in aliis debuit. & ipse
uer satur.Quod udelicet ex ira ui¬
stȩ retributionis. per ꝓphetam dñs
minatur dicens. Et erit sicut ppls.
populus. quando ea agit is qui spiri¬
tali officio sungirir. quȩ illi imirũ
faciunt. qui adhuc de studiis carna¬
libus uidicantur. Quod cũ magno
scilicet dolore caritatis hieremias ꝓphi¬
ta conspiciens. quasi sub destructio¬
ne templi deplorat dicens. Quomo¬
do obscuratũ est antum. mutatus ẽ
color optimus. disꝑsi sunt lapides

Expanded text:
scilicet oculum, qui praevidendis gresscilicet oculum, qui praevidendis gressibus praeeminet, cura pulveris non obscuret. Caput namque subjectorum sunt cuncti qui praesunt; et ut recta pedes valeant itinera carpere, haec proculdubio caput debet ex alto providere, ne a provectus sui itinere pedes torpeant, cum curvata rectitudine corporis caput sese ad terram declinat. Qua autem mente animarum praesul honore pastorali inter caeteros utitur, si in terrenis negotiis quae reprehendere in aliis debuit, et ipse versatur? Quod videlicet ex ira justae retributionis per prophetam Dominus minatur, dicens: Et erit sicut populupopulus, quando ea agit is qui spiritali officio fungitur, quae illi nimirum faciunt qui adhuc de studiis carnalibus judicantur. Quod cum magno scilicet dolore charitatis Jeremias propheta conspiciens, quasi sub destructione templi deplorat, dicens: Quomodo obscuratum est aurum, mutatus est color optimus, dispersi sunt lapides
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑ omnes qui sedent stiꝑ faciẽ orbis
terrȩ. Hinc iterũ dicit. Nemo potest
duob dominis seruire. Ninc paulus
religiosoꝵ mentes a mundi consortio
contestando. ac potius contiemendo
suspendit dicens. Nemo militans d̾o.
rib & uacancdi sticlia precepit & con¬
sulendi remedia ostendit dicens.
Secularia gͥ iudicia si habueritis.
contemptibiliores qui sunt in ȩccłia.
illos constitutte ad iudicandum:. ut
ipsi uidelicet dispensationib terre-¬
nis inseruiant. quos dona spirita¬
lia ñ exornant. Ac si aꝑte dicat.
Quia penetrare intima nequeunt.
saltem necessaria foris
opentur. Hinc moyses
qui cũ dõ loquit᷑ re
chro alienigenȩ repre¬
hensione uidicat᷑. quod
terrenis populoꝵ negotiis
stulto labore deseruiat. Cui & con¬
filium mox prebet. ut ꝓ se alios ad
itirgia dirimenda constituat. & ip¬
se liberius ad erudiendos populoᷤ.
spiritaliũ archana cognoscat. A
subiectis gͦ inferiora gerenda sunt.
a rectorib sumina cogitanda. ut

Expanded text:
 omnes qui sedent super faciem omnis terrae . Hinc iterum dicit: Nemo potest duobus dominis servire . Hinc Paulus religiosorum mentes a mundi consortio contestando, ac potius conveniendo suspendit, dicens: Nemo militans Deo iribus et vacandi studia praecipit, et consulendi remedia ostendit, dicens: Saecularia igitur judicia si habueritis, contemptibiles qui sunt in Ecclesia, illos constituite ad judicandum ; ut ipsi videlicet dispensationibus terrenis inserviant, quos dona spiritalia non exornant. Ac si apertius dicat: Quia penetrare intima nequeunt, saltem necessaria foris operentur. Hinc Moyses, qui cum Deo loquitur , Jethro alienigenae reprehensione judicatur, quod terrenis populorum negotiis stulto labore deserviat: cui et consilium mox praebetur, ut pro se alios ad jurgia dirimenda constituat, et ipse liberius ad erudiendos populos spiritalium arcana cognoscat. A subditis ergo inferiora gerenda sunt, a rectoribus summa cogitanda; ut
Abbreviated transcription (Latin):
eius qui sibi p̃latus est. quasi in obsta¬
culum itineris offendit. I anguente
eium capite. menbra in cassum uigent.
& in exploratione hostium frustra exer¬
citus uelociter sequitur. si ab ipso du¬
ce itineris errattr. Hulla subditorum
mentes exhortatio subleuat. eoꝵq cul¬
pas increpatio nulla casti¬
gat. quia dum ammaꝵ
tur officium iudicis:
a gregis custoclia uacat cu¬
ra pastoris W subiecli uerita¬
tis lumen adprehendere nequeunt.
quia dum pastorum senstis terrena stu¬
dia occupant. tiento temptationis un¬
pulsos yccłie oculos pultus cecat. Quo
contra recte humani geueris redemptor.
cum nos ã uentris uoratitate compes¬
ceret dicens atrendite autẽ uobis ne
grauent᷑ corda ur̃a in crapula. & ebrie¬
tate. illico adiunrit. aut in curis hu¬
uis uitȩ. Uui pauorẽ quoq ꝓtinus
intente adiciens ait. ne forte super¬

Expanded text:
ejus qui sibi praelatus est, quasi in obstaejus qui sibi praelatus est, quasi in obstaculo itineris offendit. Languente enim capite membra incassum vigent, et in exploratione hostium frustra exercitus velociter sequitur, si ab ipso duce itineris erratur. Nulla subditorum mentes exhortatio sublevat, eorumque culpas increpatio nulla castigat; quia dum per antur officium judicis, a gregis custodia vacat cura pastoris; et subjecti veritatis lumen apprehendere nequeunt, quia dum pastoris sensus terrena studia occupant, vento tentationis impulsus Ecclesiae oculos pulvis caecat. Quo contra recte humani generis Redemptor, cum nos a ventris voracitate compesceret, dicens: Attendite autem vobis, ut non graventur corda vestra in crapula et ebrietate , illico adjunxit: Aut in curis hujus vitae. Ubi pavorem quoque protinus intente adjiciens: Ne forte, inq
Abbreviated transcription (Latin):
U it rector internoꝵ curam in exterioꝵ
occupatione ñ minuens. & exterioꝵ
ꝓtudentiã in internoꝵ sollicitudi¬
ne ñ relinquens: ne aut exteriorib
aeditus. ab intimis corruat. aut solis
interiorib occupatus. quȩ foris debet
ꝓtimis ñ impendat. Sepe namq non¬
nulli uelut obliti quod fratrib antina¬
rum catisa p̃lati sunt: toto cordis adni¬
su sectilarib curis inseruiutit. Has cũ
adisunt agere se exultant: ad bas itixm
cum desunt. dieb ac noctib cogitatio¬
nis turbidȩ estib anhelant. Cumq
ab his cessante forsitan oportuntare.
quieti sunt: ipsa deterius sua quiete
fatigantur. Uoluptatẽ namq censeunt.
si actionib deprimuntur. Laborẽ depu¬
tant. si in terrenis negotiis ñ laborant.
Sicq sit. ut dum se urgeri mundanis
tumultib gaudent. interna quȩ docere¬
alios debuerant ignorent. Unde subiectoꝵ
quoq ꝓculdubio uita torpescit. quia cũ
ꝓficere spiritaliter appetit. in exemplo

Expanded text:
it rector internorum curam exteriorum occupatione non minuens , exteriorum providentiam in internorum sollicitudine non relinquens, ne aut exterioribus deditus ab intimis corruat, aut solis interioribus occupatus quae foris debet imis non impendat. Saepe namque nonnulli velut obliti quod fratribus animarum causa praelati sunt, toto cordis adnisu saecularibus curis inserviunt: has, cum adsunt, se agere exsultant; ad has etiam cum desunt, diebus ac noctibus cogitationis turbidae aestibus anhelant. Cumque ab his, cessante forsitan opportunitate, quieti sunt, ipsa deterius sua quiete fatigantur. Voluptatem namque censent si actionibus deprimuntur, laborem deputant si in terrenis negotiis non laborant. Sicque fit, ut dum se urgeri mundanis tumultibus gaudent, interna quae alios docere debuerant ignorent. Unde subjectorum quoque proculdubio vita torpescit, quia cum proficere spiritaliter appetit, in exemplo
Abbreviated transcription (Latin):
uindictã aꝑte ꝑtulit. quã occulta
aatio accendit. Nam clistrictus udex
prius inuisibiliter uidit. quod post
publite feriendo reprehendit. Nn¬
de & in inrationale quippe hunc¬
animal uertit. ab humana societate
seꝑauit. agri bestiis mente mutata
coniunxit. ut districto uidelicet
uistoq uidicio. homo quoq esse
ꝑtieret. qui magnũ se ultra homi¬
nes estimnasset. Hic itaq ꝓferentes
ñ potestatẽ reprehendimis. sed de
appetitu illius cordis infirmitatem
munimus. ne inꝑfecti quiq culm̃
arripere regiminis audeant. & qui
in planis stantes utubant. in preci¬
piti pedem ponant
Capuł. u̾.
De his qui in regimine ꝓdesse
exemplo uirtutum possutnt. sed
quietẽ pprim sectando re¬
fugunt.

Expanded text:
vindictam aperte pertulit, quam occulta vindictam aperte pertulit, quam occulta elatio accendit. Nam districtus judex prius invisibiliter vidit quod postea publice feriendo reprehendit. Unde et in irrationale animal hunc vertit, ab humana societate separavit, agri bestiis mutata mente conjunxit, ut districto videlicet justoque judicio homo quoque esse perderet, qui magnum se ultra homines aestimasset. Haec itaque proferentes, non potestatem reprehendimus, sed ab appetitu illius cordis infirmitatem munimus, ne imperfecti quique culmen arripere regiminis audeant, et qui in planis stantes titubant, in praecipiti pedem ponant. CAPUT V. De his qui in regiminis culmine prodesse exemplo virtutum possunt, sed quietem propriam sectando refugiunt.
Abbreviated transcription (Latin):
dumq agi possunt quȩ subiecti
quia acta sunt ammirent᷑. in cogi¬
tatione se animus eleuat. & pͥene
in se irã udicis ꝓuocat. quamuis
per iniqua foras oꝑa ñ erumprat.
Intus quippe est qui uidicat. int̾
quod uidicatur. Gum gͦ in corde
delinquimus. latet homireg quid
apud nos aguntis. sed tamen ipso
indice teste pettainus. Neq enim
rex babilome tunt reus de clatio¬
ne ertitit. cũ ad elationis uerba
ꝑuenit. quippe qui ore ꝓphetico &
ante cum ab elatione tacuit. sententi¬
am reꝓbationis audiuit. Culpã nãq
pepetratȩ suꝑbiȩ. iam ante deter serat:
qui om̃ipotentẽ dm̃ quem se offen¬
disse repperit. cunctis sub se genti¬
bus predicauit. Sed post hȩc succes¬
su suę potestatis eleuatus. dum se¬
magna fecisse gauderet: cunctis priꝰ
in cogitationt se pretulit. & post
adhuc tumidus dixit. Non ne hec
caui in tdomum regni. & in robore
fortitudmis meȩ. & in gła decoris¬
mei: Quȩ uidelicet uox illius ire

Expanded text:
dumque agi possunt, quae subjecti dumque agi possunt, quae subjecti quia acta sunt admirentur, in cogitatione se animus elevat, et plene in se iram judicis provocat, quamvis per iniqua foras opera non erumpat. 6 Intus quippe est qui judicat, intus quod judicatur. Cum ergo in corde delinquimus, latet homines quod apud nos agimus, sed tamen ipso judice teste peccamus. Neque enim rex Babyloniae tunc reus de elatione exstitit , cum ad elationis verba pervenit; quippe qui ore prophetico et ante cum ab elatione tacuit, sententiam reprobationis audivit. Culpam namque perpetratae superbiae jam ante deterserat, qui omnipotentem Deum quem se offendisse reperit, cunctis sub se gentibus praedicavit. Sed post haec successu suae potestatis elevatus, dum magna se fecisse gauderet, cunctis prius in cogitatione se praetulit, et post adhuc tumidus dcavi in domum regni, in robore fortitudinis meae, et in gmei? Quae videlicet vox illius irae
Abbreviated transcription (Latin):
epe suscepta cura regiminis cor
per diuersa intuendo diterbe¬
rat. & impar quisq inuenitir ad sui¬
gula. dum confusa mente diuiditur
ad multa. Unde quidam sapiens
ꝓuide ꝓhibet dicens. Fili ne multi
sint actus tui. quia uidelicet nequa¬
quã plene in unius cuiusq oꝑis ra¬
tione colligitur. dum mens per diue
lentem curam trabitur. a timoris in¬
timi. soliditate uacuatur. Fit in exte¬
riorum dispositione sollicita. & sui
solummodo ignara. Scit multa cogita¬
re. se nesciens. Nam cum plus quã
necesse ẽ cse ext̾iorib implicat. qua¬
si occupata in itinere obluuscit᷑ quo
tendebat. Ita ut ab studio sue inqui¬
sitionis aliena. nec ipsa quidem que
patit᷑ dampna consideret. & ꝑ quan¬
ta delinquat ignoret. Neq enĩ pec¬
care se erechias credidit. eum neni¬
entib ad se alieuigenis. cellas aro¬
matum ostendit. sed in cdampnan¬
one secuturȩ ꝓlis ex eo irã ucdicis
ꝑtulit. qd̃ se facere licenter estima¬
uit. Sepe dum multa suppetunt

Expanded text:
epe suscepta cura regiminis, cor per diversa intuendo diverberat; et impar quisque invenitur ad singula, dum confusa mente dividitur ad multa. Unde quidam sapiens provide admonet, dicens: Fili, ne in multis sint actus tui . Quia videlicet nequaquam plene in uniuscujusque operis ratione colligitur, dum mens per diverlentem curam trahitur, a timoris intimi soliditate vacuatur: fit in exteriorum dispositione sollicita, et sui solummodo ignara, scit multa cogitare, se nesciens. Nam cum plus quam necesse est se exterioribus implicat, quasi occupata in itinere obliviscitur quo tendebat; ita ut ab studio suae inquisitionis aliena, ne ipsa quidem quae patitur damna consideret, et per quanta delinquat ignoret. Neque enim peccare se Ezechias credidit , cum venientibus ad se alienigenis aromatum cellas ostendit; sed in damnationem secuturae prolis ex eo iram judicis pertulit, quod se facere licenter aestimavit . Saepe dum multa suppetunt,
Abbreviated transcription (Latin):
nꝰ emendandũ officii sui cotsi¬
deratione uehement᷑ ñ exarserit:
cũ illo se non dubitet habere
portionẽ a quo hoc piaculare
flagiciũ sũpsit exordiũ. Con

Expanded text:
symoniacos pro officii sui consideracione uehementer non arserit cum eo non dubitet se habere portionem a quo hoc piaculare flagicium sumpsit exordium. Un
Abbreviated transcription (Latin):
impositionẽ apłicȩ manꝰ acce¬
tis innotuit. Unde par fuerat.
ut hii qui om̃s estuant in com¬
mune deponere: illud saltim ui¬
nocentii suꝑiꝰ memorati p̾lata
moderaminis dispensatione ser¬
uarent. Nã cũ de his qui ab he¬
reticis ordinati sunt disputa¬
ret: pt multa subiunxit di¬
cens. Quotiens inquit a ppłis
uł a turba peccat᷑. qͥa ui om̃s
ꝓpt̾ multitudinẽ ñ potest uindica¬
ri: multũ solet transire.

Expanded text:
impositionem apostolicae manus acceimpositionem apostolicae manus acceis innotuit. Unde par fuerat, ut hii, qui omnes aestuant in commune deponere, illud saltim Innocentii superius memorati prelata moderaminis dispensatione servarent. Nam cum de his, qui ab hereticis ordinati sunt, disputaret, post multa subiunxit dicens: Quoties, inquit, a populis aut a turba peccatur, quia in omnes propter multitudinem non potest vindicari, inultum s
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃s cęlitꝰ dat᷑ : Atq ut id ip¬
sũ arti adhuc inculcaret.
tardiorẽq sensũ plemꝰ eo qd̾
dicebat᷑ instrueret qd̾ mani-¬
feste p̾miserat replicare non
pigunt dicens. Colũba gͥ uen-¬
dit᷑. qͥa inanꝰ impositio ad
menti sacerdotib inuenit᷑. nͥ qͥa
fonte quẽ aliis salubrit᷑ in fluui
ipsi dampnabilit̾ irrigant᷑. &
inparũ more dũ filios pariunt
ipsi moriunt᷑: Quid enĩ mirũ
si in ministeriis sp̃alib ex ma¬
lis ordinatorib boni ministri
fiaut cũ & in generatione carna¬
li non dissimile sepe contingat:
Certũ nãq est. qd̾ uidentes filiĩ ex
nec uirtꝰ ordinantiũ eis aug¬
mento est qui ꝑ sinistra gradi
unt᷑ nec rursus eoꝵ prauitas
illis officit qui ꝑ lineam recte
conuersationis incedunt.. Qd
enĩ samueli p̃iudicasse cognos¬
scit᷑ qͥa hęli discipulus futt:
Nut qͥd ꝓfuit nicholao qͥa apłica
eũ electio in gradũ lęuitice am¬
ministrationis assumpsitli
le siqͥdem cũ stephano simul

Expanded text:
s caelitus datur? Atque ut id ipsum adhuc artius inculcaret tardioremque sensum plenius eo, quod dicebatur, instrueret, quod manifeste premiserat, replicare non piguit, dicens: Columba igitur venditur, quia manus impositio, motis sacerdotibus invenitur, nisi quia fonte, quem aliis salubriter influunt, ipsi dampnabiliter irrigantur, et viperarum more, dum filios pariunt, ipsi moriuntur? Quid enim mirum, si in ministeriis spiritualibus ex malis ordinatoribus boni ministri fiant, cum et in generatione carnali non dissimile quid sepe contingat? Certum namque est, quod videntes filii ex cnecvirtus ordinantium eis augmento est, qui per sinistra gradi non metuunt, nec rursus eorum pravitas illis officit, qui per lineam rectae conversationis incedunt. Quid enim Samuheli preiudicasse cognoscitur, quia Heli discipulus fuit? Aut quid profuit Nycolao, quia apostolica eum electio in gradum leviticae amministrationis assumpsit? Ille siquidem cum Stephano simul
Abbreviated transcription (Latin):
absit diuersa non sentimꝰ ni-¬
mirũ ut unusquisq fideliũ ad
emendandũ utriusq flagiciũ
pestis ꝓ uirib satagat: atq
ut sẏmoniaci cũ neophitis pa-¬
rit̾ deponant᷑ recti zelo exami-¬
nis in ardescat. Nos itaq non
ꝓ symoniacis stamꝰ. quos in¬
mirũ dampnan dos cẽ omĩs sa-¬
cri eloquii testat᷑ auctoritas: sed
sanctione colligunꝰ gratis a sy¬
moniacis ordinatos iure in su¬
I ordinib retinendos eẽ libere
ꝓfitem᷑. Itaq qui GRegoris m
ad suȩ ꝓbationis iudiciũ de¬
uocant. gregorianũ qͦ testi¬
moniũ admittere recipea uicis¬
situdine ñ contẽpnant : & n
qualecunq. sed qd ipsã rem ut
dicit᷑ ad manũ tangat. ac liti-¬
to imponat Deniq dũ in ome-¬
lia quadã de sẏmoniacis loque¬
ret᷑. adiecit Qui nãq sute
in templo dĩ hodie qui colũ¬
bas uendunt. nͥ qui in ȩccłia
p̃ciũ de impositione manꝰ ac-¬
cipiunt. ꝑ quã uidelicet impo¬
sitionẽ sp̃s sc̃s celit dat᷑. Ec¬

Expanded text:
ersa sentimus, nimirum ut unusquisque fidelium ad emendandum pestis utriusque flagitium pro viribus satagat atque, ut symoniaci cum neophitis pariter deponantur, zelo recti examinis inardescat. Nos itaque non pro symoniacis stamus, quos nimirum dampnandos esse omnis sacri eloquii testatur auctoritas; sed,imoda sanctione colligimus, gratis a symoniacis ordinatos iure in suis ordinibus retinendos esse libere profitemur. Itaque qui Gregorium ad suae probationis iudicium devocant, Gregorianum quoque testimonium admittere reciproca vicissitudine non contempnant et non qualecumque, sed quod ipsam rem, ut dicitur, ad vivum tangat ac litiis imponat. Denique dum in homelia quadam de symoniacis loqueretur, adiecit: Qui namque sunt in templo Dei hodie, qui columbas vendunt, nisi qui in aecclesia precium de impositione manus accipiunt, per quam videlicet impositionem Spiritus sanctus caelitus datur? Ec
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑcussit cor suum. eoquod abscridiss
oram clamicdis snil. Facta quippe
prepositoꝵ oris gladio ferienda ñ suiit.
etiant clum recte. rep̃hendenda uidi¬
cantur. Si quando uero contra eos uel
in minimis sic lingua labitur. neces¬
se est ut semꝑ per afflictionẽ pe¬
nitentiȩ cor prematur quatenus
ad semetipsum redeat: & cũ prepo¬
sitę potestati diliquerit. eis contra
se uidicium a quo sibi prȩlata est
ꝑhorrescat. Nam cum in prepositis
delinquimus. etus ordinationi qui
nobis eos pretulit obiuamus. Ynde.
moyses quoq cum contra se & arron
conqueri populum cognouisset: ait.
Nos enm quid sumus: nec contra
nos est murmur uestrũ. s contra dm̃.¬

Expanded text:
percussit cor suum, eo quod abscidisset percussit cor suum, eo quod abscidisset oram chlamydis Saul. Facta quippe praepositorum oris gladio ferienda non sunt, etiam cum recte reprehendenda judicantur. Si quando vero contra eos vel in minimis lingua labitur, necesse est ut per afflictionem poenitentiae cor prematur, quatenus ad semetipsum redeat; et cum praepositae potestati deliquerit, ejus contra se judicium, a quo sibi praelata est, perhorrescat. Nam cum in praepositis delinquimus, ejus ordinationi qui nobis eos praebuit obviamus. Unde Moyses dum contra se et Aaron conqueri populum cognovisset, ait: Nos enim quid sumus? Nec contra nos est murmur vestrum, sed contra D
Abbreviated transcription (Latin):
niii rectores. Quid per dauid. nisi
bom subditi designantur. Sauli
igitur uentrẽ. purgare ẽ pratios pre.¬
positos conceptam in corde. malitiam
usq ad oꝑa miser odoris extendere.
& cogitata apud se noria. factis extenio¬
ribus exequendo monstrare. Quem daiud
tamen firire metuti. quia pie subdi¬
torum mentes ab om̃i se peste. ob̃tre¬
ctationis abstinentes prepositoꝵ uitã
nullo linguę gladio ꝑcutiunt. etiam
cum de imꝑfelione eos rep̃hendunt.
Qui & si quando pro infirmitate. sese
abstinere. uir possunt ut extrema
quedam atq exteriora prepositoruin
mala s tameni humiliter loquantur:
quasi oram clanuidis silenter incidunt.
quia uidelicet dum prelatȩ dignita¬
ti saltem innoriȩ & latenter derogant
quasi regis suppositi uestem fedant:
s tamen ad semetipsos redeuint. seq
uehementissime uel tenuissima de uer¬
bi laceratione rep̃hendunt. Unde bene
& illic scriptum est. Post hȩc datud

Expanded text:
nisi mali rectores? Quid per David nisi nisi mali rectores? Quid per David nisi boni subditi designantur? Saul igitur ventrem purgare, est pravos praepositos conceptam in corde malitiam usque ad opera miseri odoris extendere, et cogitata apud se noxia factis exterioribus exsequendo monDavid ferire metuit, quia piae subditorum mentes, ab omni se peste obtrectationis abstinentes, praepositorum vitam nullo linguae gladio percutiunt, etiam cum de imperfectione reprehendunt. Qui et si quando propter infirmitatem sese abstinere vix possunt ut extrema quaedam atque exteriora praepositorum mala, sed tamen humiliter, loquantur, quasi oram chlamydis silenter incidunt, quia videlicet dum praelatae dignitati saltem innoxie et latenter derogant, quasi regis superpositi vestem secant; sed tamen ad semetipsos redeunt, seque vehementissime vel de tenuissima verbi laceratione reprehendunt. Unde bene et illic scriptum est: Post haec David
Abbreviated transcription (Latin):
corrigenda dep̃hendant. Ammonen¬
di sunt subditi ne prepositoꝵ suorũ
uitam temere uidicent si quid eos
fortasse. agere. rephensibiliter uident.
ne unde recte mala redarguunt. in¬
de per ęlationis impulsum in ꝓfrm¬
diora mergantur. Aminonendi sunt
ne cum culpas prepositoꝵ considerant
contra eos audaciores fiant. sed sic si¬
qua ualde sunt eoꝵ praua apud se¬
metipsos diudicent: ut tamen diui¬
no timore. tonstricti. ferre sub eis
iugum reuerentiȩ ñ recusent. Iuod
mauis ostendinus. ñ dauid factũ
ad medium deducamus. Saul quip¬
pe ꝑsecutor cum ad purgandum
uentrem speluncã fuisset ingres¬
sus. illic cum uiris suis dauid in¬
erat: qui iam tam longo temꝑe per¬
secutionis eius mala tolerabat.
Cumq eum uiri sui ad feriendũ
saulem accenderent fregit eos respon¬
siomibus. quia manum mittere in
xp̃m domini ñ deberet. Qui tamen
occulte. surrexit. & oram clamidis
eius abscidit. Quid enim per satil.

Expanded text:
corrigenda deprehendant. Admonencorrigenda deprehendant. Admonendi sunt subditi, ne praepositorum suorum vitam temere judicent, si quid eos fortne unde recte mala redarguunt, inde per elationis impulsum in profundiora mergantur. Admonendi sunt, ne cum culpas praepositorum considerant, contra eos audaciores fiant; sed sic quae valde sunt eorum prava, apud semetipsos dijudicent, ut tamen divino timore constricti ferre sub eis jugum reverentiae non recusent. Quod melius ostendimus, si David factum ad medium deducamus. Saul quippe persecutor cum ad purgandum ventrem speluncam fuisset ingressus, illic cum viris suis David inerat, qui jam tam longo tempore persecutionis ejus mala tolerabat; cumque eum viri sui ad feriendum Saul incenderent, fregit eos reprehensionibus, quia manum mittere in christum Domini non deberet. Qui tamen occulte surrexit, et oram chlamydis ejus abscidit. Quid enim per Saul
Abbreviated transcription (Latin):
cogitationes nr̃e ea quȩ in subditis
arguenda cognoscunt: pigredine
deprimente. disimulant. Plene
enim dormire ẽ: cominissoꝵ acta
nescire. nec corrigere. Non autẽ dor¬
mire sed dormitare est: quȩ qui¬
dem reprehendenda sunt cognoscere.
sed tatnen ꝓpter mentis tedium. di¬
gnis ea increpationib ñ emendare.
Dormitando uero oculus ad plenis¬
simum somnũ ducitur. quia dum
plerumq qui preest malum quod
cognoscit ñ resecat: ad hoc quandoq
negligentiȩ suȩ merito ꝑuenit. ut
quod a subiectis delinquit᷑. ñ cognoᷤ¬
cat. Ammonendi sunt itaq qui pre¬
sunt. ut per circumspectionis studi¬
um. oculos ꝑuigiles intus & incirtui
malia in circuitu & intus occilis
plena describunt᷑. dignumq ẽ ut
cuncti qui presunt intus atq in cir¬
cuitu oculos habeant: quaterus & in¬
terno iudici in semetipsis placere stu¬
deart. & exempla uitȩ exterius pre¬
bentes ea ctam quȩ in aliis sunt

Expanded text:
cogitationes nostrae ea quae in subditis cogitationes nostrae ea quae in subditis arguenda cognoscunt, pigredine deprimente dissimulant. Plene enim dormire est commissorum acta nec scire, nec corrigere. Non autem dormire, sed dormitare est, quae quidem reprehendenda sunt cognoscere, sed tamen propter mentis taedium dignis ea increpationibus non emendare. Dormitando vero oculus ad plenissimum somnum ducitur, quia dum plerumque qui praeest malum quod cognoscit non resecat, ad hoc quandoque negligentiae suae merito pervenit, ut quod a subjectis delinquitur, nec agnoscat. Admonendi sunt itaque qui praesunt, ut per 39 circumspectionis studium oculos pervigiles intus et in circumalia in circuitu et intus oculis plena describuntur . Dignum quippe est ut cuncti qui praesunt intus atque in circuitu oculos habeant, quatenus et interno judici in semetipsis placere studeant, et exempla vitae exterius praebentes, ea etiam quae in aliis sunt
Abbreviated transcription (Latin):
custodire. Inlaqueatus igitur ẽ uir¬
bis oris sui. dum ratione. exigente
constringitur: ne euis irita acd alind
quam ammoriet relaxetur. Unde a¬
pud districtum uidicem cogit᷑. tanta
in oꝑe exsoluere: quanta eurm con¬
stat aliis uoce precepisse. Ybi & be¬
ne mox exhortatio subditur. ut di¬
catur. Pac gͦ quod dico fili mi. ꝙ
temetipsum libera: quia incidisti
in manum ꝓximi tui. Discurre.
festina. suscita amicũ tuum. ne
dederis somnum oculis tuis. ne
dormitent palpebrȩ tuȩ. Qiuisqͥs
enim ad iuuendum aliis in exem¬
plo preponit᷑. non solum ut ipse
iuigilet. sed etiam ut amicũ suici¬
tet̾ aminonetur. Ei namq ugila¬
re bene uiuendo ñ sufficit. si ñ &
illum cui preest. a peccati torpore
disungit. Bene autẽ dicit᷑. Ne de¬
deris somnum oculis tuis. neq lor¬
mitent palpebrȩ tuȩ. Somnũ quip¬
pe oculis dare est: intentione. cessan¬
te. subditorum curam omiuno neg¬
ligere. Palpebre uero dermitant. cũ

Expanded text:
custodire. Illaqueatur igitur vercustodire. Illaqueatur igitur verbis oris sui, dum ratione exigente constringitur, ne ejus vita ad aliud quam admonet relaxetur. Unde apud districtum judicem cogitur tanta in opere exsolvere, quanta eum constat aliis voce praecepisse. Ubi et bene mox exhortatio subditur, ut dicatur: Fac ergo quod dico, fili mi, et temetipsum libera, quia incidisti in manus proximi tui: discurre, festina, suscita amicum tuum; ne dederis somnum oculis tuis, nec dormitent palpebrae tuae . Quisquis enim ad vivendum aliis in exemplo praeponitur, non solum ut ipse vigilet, sed etiam ut amicum suscitet admonetur. Ei namque vigilare bene vivendo non sufficit, si non et illum cui praeest, a peccati torpore disjungit. Bene autem dicitur: Ne dederis somnum oculis tuis, nec dormitent palpebrae tuae . Somnum quippe oculis dare, est intentione cessante, subditorum curam omnino negligere. Palpebrae vero dormitant, cum
Abbreviated transcription (Latin):
& um si se iam de se securos inueni¬
unt. Iui ut tanto circa se sollicitius
uiuant. quanto eos aliena cura non
implicat: isti uero ut sic aliorũ cu¬
ras expleant. quatenus & suas agere
ñ desistant. & sic in ꝓpria sollicitu¬
dine ferueant: ut a commissorum
custodia minime torpescant. Iui e¬
nim sibimet uacanti dicitur. Uade
ad formicã o piger. & considera ui¬
as euis. & disce sapientiam. Iste au¬
tem terribiliter ammonet᷑. cum di¬
citur. Fili mi si spoponderis pro
amico tuo. defixisti apud extrane¬
um manum tuam. & laqueatus es
uerbis oris tui. & captus sermoni¬
bus ꝓpriis. Spondere namq pro
amico est: alienam animam in
ꝑiculo suȩ contiersationis acciꝑe.
Ynde & apud extrancum manus
defigitur. quia apud curã sollici¬
tudinis quȩ ante deerat mens ligat.
Uerbis uero oris sui in laqueatus est
ac ꝓpriis sermonib captus. quia dũ
cominissis sibi cogitur bona dicere.
ipsum prius necesse est. quȩ dixent

Expanded text:
etiamsi se jam de se securos invenietiamsi se jam de se securos inveniunt. Illi ut tanto circa se sollicitius vivant, quanto eos aliena cura non implicat; isti vero ut sic aliorum curas expleant, quatenus et suas agere non desistant, et sic in propria sollicitudine ferveant, ut a commissorum custodia minime torpescant. Illi enim sibimet vacanti dicitur: Vade ad formicam, o piger, et considera vias ejus, et disce sapientiam . Iste autem terribiliter admonetur, cum dicitur: Fili mi, si spoponderis pro amico tuo, defixisti apud extraneum manum tuam, et illaqueatus es verbis oris tui, et captus propriis sermonibus . Spondere namque pro amico, est alienam animam in periculo suae conversationis accipere. Unde et apud extraneum manus defigitur, quia apud curam sollicitudinis quae ante deerat, mens ligatur. Verbis vero oris sui illaqueatus est, ac propriis sermonibus captus; quia dum commissis sibi cogitur bona dicere, ipsum prius necesse est quae dixerit
Abbreviated transcription (Latin):
Quod aliter ammonendi sunt sub¬
liter ammonendi sunt
subditi. atq aliter prȩ¬
lati. Iuos ne subiectio
conterat. istos ne locus su¬
perior extollat. Illi ne minus quȩ
iubentur impleant: isti ne plus
uisto iubeant quȩ compleantur.
Lui ut humiliter subiaceant. isti
ut tempanter presint. Nam quod
intelliᷤᷤ & figuraliter potest. illis
quomodo ante occulti arbitris ocu¬
los sua interiora. componant. isti. quo¬
modo etiam commissis sibi exempla
bene uiuendi ȩxteruis prebeant.
Scire etenim p̾lati debent. quia si
ꝑuersa uinquam ꝑpetrant. tot mor¬
tibus digni sunt: quot ad subditos
suos ꝑditionis exempla transut¬
tunt. Unde necesse est. ut tanto se
cautius a culpa custodiant. quanto
per praua quȩ faciunt. ñ soli mori¬
unt᷑. sed alioꝵ animab quas pͣuis
exemplis destruxerunt rei sunt.
Ammonendi sunt illi. ne districti¬
us puniant᷑. si absolutionẽ. repperi¬
re nequiuerent saltem de se: isti
ne de subditoꝵ erratib uidicentur:.

Expanded text:
 subAliter admonendi sunt subditi, atque aliter praelati. Illos ne subjectio conterat, istos ne locus superior extollat. Illi ne minus quae jubentur impleant, isti ne plus justo jubeant quae compleantur. Illi ut humiliter subjaceant, isti ut temperanter praesint. Nam quod intelligi et figuraliter potest, illis quomodo ante occulti arbitri oculos sua interiora componant, isti quomodo etiam commissis sibi exempla bene vivendi exterius praebeant. Scire etenim praelati debent , quia si perversa unquam perpetrant, tot mortibus digni sunt, quot ad subditos suos perditionis exempla transmittunt. Unde necesse est ut tanto se cautius a culpa custodiant, quanto per prava quae faciunt, non soli moriuntur  sed aliorum animarum, quas pravis exemplis destruxerunt, rei sunt. Unde admonendi sunt illi; ne districtius puniantur si absoluti reperiri nequiverint saltem de se; isti ne de subditorum erratibus judicentur,
Abbreviated transcription (Latin):
lominꝰ execrandũ si ꝑ reconse-¬
crationẽ sp̃m scm non tumeat
ab negare. Sed si ex decreto feli-¬
cis ppͣ ubi nimirũ de rebaptia¬
tis loquit᷑. breue q̃d opponere
non grauemͣ illic possumꝰ ma¬
nifeste colligere. qͥd debeamꝰ
ctiã de reconsecratione senti-¬
re. Int̾ alia siquidem ita ꝓse-¬
quit᷑. Elos inqͥt quos ep̃os uł
diaconos fuisse consliterit. &¬
seu optantes forsitan. seu coac-¬
bos lauachri illis unici salutarisq
daruerit fecisse iacturã. & xp̃m
quẽ non solũ dono regeneratio-¬
nis. uerũ etiã gr̃a ꝑcepti hono¬
ris indueraite exuisse. cũ con-¬
stet neminẽ ad scdam uncti-¬
onẽ uenire potuisse. nͥ palã
sus fuerit c̃ẽ paganũ S uod¬

Expanded text:
lominus exsecrandum, si per reconselominus exsecrandum, si per reconsecrationem Spiritum sanctum non timeat abnegare. Sed si ex decreto Felicis papae, ubi nimirum de rebaptizatis loquitur, breve quid apponere non gravemur, illic possumus manifeste colligere, quid debeamus etiam de reconsecratione sentire. Inter alia siquidem ita prosequitur: Eos, inquit, quos episcopos vel diaconos fuisse constiterit, et seu optantes forsitan seu coactos lavacri illius unici salutarisque claruerit fecisse iacturam, et Christum, quem non solum dono regenerationis, verum etiam gratia percepti honoris induerant, exuisse, cum constet neminem ad secundam tinctionem venire potuisse, nisi se palam sus fuerit e
Abbreviated transcription (Latin):
cile ꝑuidet᷑: si continuata eiusdẽ
decreti series diligent attendit᷑
Ammoneãt᷑ gͥ oblocutores nr̃i
uigilantiꝰ ista ꝑlegere: at ma-¬
nifeste ppendant. nͣ ad sẏmoui-¬
acos. sed ad impiarũ sectarũ he-
tizatio & reconsecratio par
crimen q̃t. xxxii.
Uia gͥ ut de reconsecratoni¬
b loquerem᷑ congruent̃
occurrie. atq id solũ nr̃e huic
hoc etiã stemate uł succincte noᷤ
tractare non pigeat. Plane qͥ
sacri eloquii limen consueuts.
atterere: rebaptitationẽ & re-¬
consecrationẽ sub examinis di-¬
dicie lance prnsare. Sicie enĩ
rebaptizatꝰ xp̃m quẽ indue¬
rat exuisse conuineit᷑. ita nimi¬
accepat euident̾ ꝓbat᷑ amisis¬
se: & cũ sũmi uerbi atq para¬
cliti una diuinitas. eadẽ ꝓcuil
dubio credat᷑ e̾e̾nua qui itnũ
ꝑdit. alterũ non habebit. Atq
ideo sicut nefariũ est si qͥs ꝑ¬
reiterationẽ baptisii. xp̃m.¬
a se p̾sumat expellere: ita nichi-¬

Expanded text:
cile pervidetur, si continuata eiusdem cile pervidetur, si continuata eiusdem decreti series diligenter adtenditur. Ammoneantur igitur oblocutores nostri vigilantius ista perlegere ac manifeste perpendant, non ad symoniacos, sed ad impiarum sectarum heretizatio et reconsecratio par crimen est. Quia igitur, ut de reconsecrationibus loqueremur, congruenter occurrit, atque id solum huic hoc etiam themate, vel succincte nos tractare non pigeat. Plane qui sacri eloquii limen consuevit atterere, rebaptizationem et reconsecrationem sub ejusdem examinis didicit lance pensare. Sicut enim rebaptizatus Christum, quem induerat, exuisse convincitur; ita nimiacceperat, evidenter probatur amisisse. Et cum summi Verbi atque Paraclyti una divinitas, eadem procul dubio credatur essentia, qui unum perdit, alterum non habebit. Atque ideo sicut nefarium est, si quis per iterationem baptismi Chrisa se presumat expellere: ita nihi
Abbreviated transcription (Latin):
moti in suis ñ possent gradib
ꝑmanere. liceret denuo conse¬
crari. Atq interim quibusdã
atgumentoꝵ. consecutionib dis¬
putabant id iure fieri posse.
qͥ⁊ hereticoꝵ. ordinatio dũ ñ
cẽt rata. e̾e̾t etiã nulla: q̃m qͥ
honorẽ amiserat. honorẽ dare
ñ posset. qͥa uidelicet in dante¬
nichil erat qd̾ ille posset accipe.
ordinationẽ uideret᷑. Preterea
ut allegationes eoꝵ ualidiꝰ ad¬
huc argumentationis robur as¬
strueret hoc etiã addebant. qd̾
uera ac iusta legitimi sacerdo¬
tis benedictio salubrit̾ ex hau-¬
riret. quicqͥd uicii ꝑ heretieũ
dampnabilit̾ in fluxisset: ut
qͦdãmͦ sacra manꝰ ablueret. qͥcq̃d
sordidũ sagilega consꝑsisset
His itaq disputationib assere-¬
bant. ab hereticis ordinatos ra-¬
tionabilit̾ a catholicis sacerdoti¬
b denuo ꝓmouendos. Sed hec
Innocentius omĩno ꝓhibuit: at¬
q reconsecrari eos nullatenꝰ li-¬
tere decreuit. Quod nimirũ fa-¬

Expanded text:
moti in suis non possent gradibus moti in suis non possent gradibus permanere, liceret denuo consecrari. Atque interim quibusdam argumentorum consecutionibus disputabant id iure fieri posse, quia hereticorum ordinatio, dum non esset rata, esset etiam nulla, quoniam qui honorem amisit, honorem dare non posset, quia nihil videlicet in dante erat, quod ille posset accipere, ordinem viderentur. Preterea, ut allegationes eorum validius adhuc argumentationis robur asstrueret, hoc etiam addebant, quod vera ac iusta legitimi sacerdotis benedictio salubriter exhauriret, quicquid vicii per hereticum dampnabiliter influxisset, ut quodammodo sacra manus ablueret, quicquid sordium sacrilega conspersisset. His itaque disputationibus asserebant ab hereticis ordinatos rationabiliter a catholicis sacerdotibus denuo promovendos. Sed haec Innocentius omnino prohibuit, atque reconsecrari eos nullatenus licere decrevit. Quod nimirum fa
Abbreviated transcription (Latin):
tentes. in suis liceat ordinib re¬
cipi. a paulianistis autẽ neces¬
sariũ sit etiã denuo baptizari.
ibiq colligant. quare hoc. qͥa ui¬
delicet a paulianistis in nomi¬
ne sc̃e trinitatis ñ baptrrat᷑:
apud nouatianos autẽ de eius¬
dẽ sc̃ẽ tͥnitatis fidȩ qͥa plena
est ctiã ñ questio ñ mouet̾᷑
Perpendant etiã illinc haberi.
qͥa rite baptitatos ab euũgłista
phylippo: petri & ioħs sola ma-¬
nꝰ impositione consummant.
faterent᷑ nec nom̃ qͥdem illud¬
audisse iussit eos baptitari.
Quia gͦ p̾lato generali hereticoꝵ.
nomine. cũ ad speciale descen-¬
dir. ñ symoniacoꝵ meminit. sed
paulianistas potiꝰ & nouatianos
ixp̃ssit: constat ꝓculdubio qͥa
in eos sententia ñ depinit᷑. quoꝵ
mentio non habet᷑. Nuiꝰ itaq
decreti. sic debet intellectꝰ ex
ordine ꝑsgutari. Consuluer̃t.
nẽpe macedones utrũ ab his
redeuntes hȩreticis. a quib ꝓ-¬

Expanded text:
rtentes in suis liceat ordinibus rertentes in suis liceat ordinibus recipi, a Paulianistis autem necessarium sit etiam denuo baptizari; ibique colligant, quare hoc, quia videlicet a Paulianistis in nomine sanctae Trinitatis minime baptizatur, apud Novatianos autem de eiusdem sanctae Trinitatis fide, quia plena est, etiam questio non movetur. Perpendant etiam illic haberi, quia rite baptizatos ab euangelista Philippo Petrus et Iohannes sola manus impositione consummant. faterentur ne nomen quidem audisse illud, iussit eos baptizari. Quia igitur prelato generali hereticorum nomine, cum ad speciale descendit, non symoniacorum meminit, sed Paulianistas potius et Novatianos expressit, constat procul dubio, quia in eos sententia non depromitur, quorum mentio non habetur. Huius itaque decreti sic debet intellectus ex ordine perscrutari. Consuluerunt nempe Macedones, utrum ab his redeuntes hereticis, a quibus pro
Abbreviated transcription (Latin):
quos ñ alte̾ oportet nͥ ꝑ peni¬
tentiã suscipi. apd̃ nos ñ so-¬
lũ penitentiã ñ agunt. uerũ
etiã honore cumulant᷑. & alia
ñ dissimilia quȩ sequunt᷑. Canꝰ
ta hic po suimꝰ & tam̃ plura quę
necessaria inidicant᷑ omisumꝰ: ut
E disputat ionis series uude er¬
uerba sic debere intelligi somni¬
ant. ut hereticos hic dici symo¬
acos asserant: atq ab his ordi¬
natos sic uulneratũ habere ca¬
pud ꝑ illã uidelicet manꝰ in¬
positionẽ. ut in eis ordinationiˢ
honor ulteriꝰ locũ habere non
possit. Oui nimirũ eoꝵ intel¬
lectus iccirco uelata ueritate
confundit᷑: qͥa totiꝰ decreti tex¬
tũ ꝑ ordinẽ non scrutant᷑. Nul¬
la certe hic de symoniacis scͥpto¬
ris uersat᷑ intentio: sed eoꝵ potiꝰ
gant. ut sub uno intuitu totũ
qd̃ dicit᷑ comp̃hendant. ac consi¬
derent. inferiꝰ paulianistas & no¬
uatianos sic a se inuicẽ ꝓ sectarũ
uarietate. discretos. ut a nouati¬
anis quidem ad catholicã reuq¬

Expanded text:
 aliter oportet nisi per penitentiam suscipi, apud nos non solum penitentiam non agunt, verum etiam honore cumulantur, et alia non dissimilia quae sequuntur. Cuius ta hic posuimus et tamen plura, quae necessaria videantur, omisimus, ut et disputationis series, unde erverba sic debere intelligi somniant, ut hereticos hic dici symoniacos asserant, atque ab eis ordinatos sic vulneratum habere caput, per illam videlicet manus impositionem, ut in eis ordinationis honor ultra locum habere non possit. Qui nimirum eorum intellectus idcirco velata veritate confunditur, quia totius decreti textum per ordinem non scrutantur. Nulla certe hic de symoniacis scriptoris versatur intentio, sed eorum potigant, ut sub uno intuitu totum, quod dicitur, comprehendant, ac considerent inferius Paulianistas et Novatianos sic a se invicem pro sectarum varietate discretos, ut a Novatianis quidem ad catholicam reve
Abbreviated transcription (Latin):
lo in temꝑe dicit᷑. qd̃ quiquis ple¬
bibus prȩerat. primus ad martyrui
tormenta ducebat᷑. Tunc gͦ fuit
laudabile episcopatũ querere. qͣn¬
do per hunc quemq dubrũ non
erat ad supplicia grauiora ꝑuenire.
Unde ipsum quoq episcopatus offi¬
ciũ. boni operis expressione definit᷑
cũ dicit᷑. Si quis episcopatũ deside¬
rat. bonũ opus desiderat. Ipse ergo
sibi testis est. quia episcopatũ ñ appe¬
tit. qui ñ per hunc boni oꝑis mini¬
steriũ. sed honoris głam querit.
Sacrũ quippe officum ñ solt̃ diligit
omnino sed nescit. qui ad culmen
regiminis anhelans. in occulta meli¬
tatione cogitationis cȩteroꝵ subiectione
pascit᷑ laude ꝓpͥa letat᷑ Ad honorẽ cor ele¬
uat. rerũ affluentiũ abundantia exul
tat. Mundi gͦ lucrũ querit᷑ sub eiꝰ
honoris specie. quo muncdi lucra de
strui debuerunt. Cumq mens hu¬
militatis culmen arripere ad elatio¬
nẽ cogitat. quod foris appetit. intus

Expanded text:
lo in tempore hoc dicitur, quo quisquis plelo in tempore hoc dicitur, quo quisquis plebibus praeerat, primus ad martyrii tormenta ducebatur. Tunc ergo laudabile fuit episcopatum quaerere, quando per hunc quemque dubium non erat ad supplicia graviora pervenire. Unde ipsum quoque episcopatus officium boni operis expressione definitur, cum dicitur: Si quis episcopatum desiderat, bonum opus desiderat . Ipse ergo sibi testis est quia episcopatum non appetit, qui non per hunc boni operis ministerium, sed honoris gloriam quaerit. Sacrum quippe officium non solum non diligit omnino, sed nescit, qui ad culmen regiminis anhelans, in occulta meditatione cogitationis caeterorum subjectione pascitur, laude propria laetatur, ad honorem cor elevat, rertat. Mundi ergo lucrum quaeritur sub ejus honoris specie, quo mundi destrui lucra debuerunt, cumque mens humilitatis culmen arripere ad elationem cogitat, quod foris appetit, intus
Abbreviated transcription (Latin):
monis arripiunnt.
lerumq uero qui preesse
concupiscunt. ad ustim suȩ
ubidinis instrumentũ apłici sermo¬
nis arripiunt. quo ait. Si quis epis¬
copatũ desiderat. bonũ opus deside¬
rat. Qui tamen latidans desideriũ.
in pauorẽ uertit ꝓtinus quod lau¬
clauit. cum repente subungit. Opor¬
tet autẽ episcopũ in reprehensibilẽ
esse. Cumq uirtutũ necessaria sub¬
sequenter enumerat. quȩ sit inrep̃¬
hensibilitas manisestat. & fauet gͦ
desiderio .&. terret ex precepto.
Ac si apte dicat. Li audo quod quen¬
tis. sed prius discite quid queratis. ne
dũ uosmetipsos metiri negligitis t̾anto
fedior ur̃a reprehensibilitas appareat.
quanto & a cunctis conspici in hono¬
ris arce festinatis ALagnus enim re¬
gentli artifex fauoribus impellit. ter¬
roribus retrahit. ut auditores suos.
& descripto inreprehensibilitatis cul¬
mine restringat a suꝑbia. & officiũ
laudando quod querit᷑ componat ad
uitam. Quãuis notandũ quod il¬

Expanded text:
monis arripiunt. Plerumque vero qui praeesse concupiscunt, ad usum suae libidinis instrumentum Apostolici sermonis arripiunt, quo ait: Si quis episcopatum desiderat, bonum opus desiderat ; qui tamen laudans desiderium, in pavorem vertit protinus quod laudavit, cum repente subjungit: Oportet autem episcopum irreprehensibilem esse . Cumque virtutum necessaria subsequenter enumerat, quae sit irreprehensibilitas ipsa manifestat. Et favet ergo ex desiderio, et terret ex praecepto, ac si aperte dicat: Laudo quod quaeritis, sed prius discite quid quaeratis; ne dum vosmetipsos metiri negligitis, tanto foedior vestra reprehensibilitas appareat, quanto et a cunctis conspici in honoris arce festinat. 9 Magnus enim regendi artifex favoribus impellit, terroribus retrahit, ut auditores suos et descripto irreprehensibilitatis culmine restringat a superbia, et officium laudando quod quaeritur, componat ad vitam. Quamvis notandum quod il
Abbreviated transcription (Latin):
credentes. illapsus est. Unus est
enĩ sacerdos magnꝰ. unꝰ ponti-¬
sex sũmus. qui intrount se¬
mel non in quęlibet sc̃a scoꝵ
sed in ipsũ celum: ut appareat
ultui dĩ ꝓ nobis Elx quo in¬
om̃e sacerdotiũ ꝑ eccłiȩ menbra
difsundit᷑: om̃e quod sacrũ est
meffabilit̾ ꝓpagat᷑. Unde cũ
discipłos ad baptizandũ misit
non eos sacramenti uirtutẽ
transtulit sed obedientiam
indidit: & non auctores bap¬
tismm sed ministros effecit.
Nã cũ dicit ite in orbem uni¬
uersũ baptizate om̃s gentes in
nomine patris & filii & sp̃s sc̃ĩ¬
ipsi. sed ille ꝓcusdubio baptis¬
matis auctor erat: in cutiꝰ nomi
ne illi baptirabant. Unde &
iol̃s baptista dicie. qui me
misit baptizare in aqua:. ille

Expanded text:
tus super credentes illapsus est . Unus est tus super credentes illapsus est . Unus est enim sacerdos magnus, unus pontifex summus, qui introivit semel, non in quaelibet sancta sanctorum, sed in ipsum coelum, ut appareat vultui Dei pro nobis. Ex quo viomne Sacerdotium per Ecclesiae membra diffunditur; omne, quod sacrum est, ineffabiliter propagatur. Unde cum discipulos ad baptizandum misit, non in eos sacramenti virtutem transtulit, sed obedientiam indidit; et non auctores baptismi sed ministros effecit. Nam cum dicit: « Ite in orbem universum, baptizate omnes in nomine Patris, et Filii, et Spiipsi, sed ille procul dubio baptismatis auctor erat, in cujus illi nomine baptizabant. Unde et Joannes Baptista dicit: « Qui me misit baptizare in aqua, ille
Abbreviated transcription (Latin):
gat dñm. postremo dm. osten¬
dit scãm trinitatem unũ scili¬
cet dm̃ omĩum grãrum eẽ in-¬
dubitanter aucłorem. Ipse
enĩ sua dona distribuit: qui
singłoꝵ merita & oꝑũ diuer¬
ter consecrat. ii.¬
uappt̾ plena fidȩ
credendũ est qđ sic
ministris suis xp̃c eccłiasticȩ
consecrationis delegat offici¬
um: ut tamen apd se omĩum
ordinũ contineat pͥncipalit̾
sacramentum. Sicq sertus ꝓmo¬
uendi conseruos ministerium
p̃rogat: ut in neminẽ ipsũ con-¬
secrandi uis uirtutẽq transfim-¬
dat. Licet enĩ pontifices ꝑ in¬
iunctȩ amministrationis offi¬
cium consecrare uideant᷑: sed
ille ueracit̾ consecrat. qui sp̃m
nãq est qui orat: alius qui ex¬
audit. Alter qui petit: alter
qui petitionib annins. Quiͤ
est qui se petro & loħi audeat.
cõparare: Et tam̃ de ipsis
dicit᷑ qͥa missi samariã impo¬
nentes manus his qui baptiza¬
ti suerant orauerunt ꝓ ipsis
& illi acceperunt sp̃m sc̃m
terio. ac ꝑtde non illis donau¬

Expanded text:
gat Dominum, postremo Deum, ostendit sanctam Trinitatem, unum scilicet Deum, omnium gratiarum esse indubitanter auctorem. Ipse enim sua dona distribuit, qui singulorum merita, et operum diverter consecrat. Quapropter plena fide credendum est, quod sic ministris suis Christus ecclesiasticae consecrationis delegat officium, ut tamen apud se omnium ordinum contineat principaliter sacramentum; sicque servis promovendi conservos ministerium praerogat, ut in neminem ipsum consecrandi jus, virtutemque transfundat. Licet enim pontifices per injunctae administrationis officium consecrare videantur; sed ille veraciter consecrat, qui Spirinamque est, qui orat; alius, qui exaudit. Alter ille, qui petit; alter, qui petitionibus annuit. Quis est enim, qui se Petro et Joanni audeat comparare? Et tamen de ipsis dicitur: « Quia missi Samariam, imponentes manus iis, qui baptizati fuerant, oraverunt pro ipsis, et illi acceperunt Spiritum sterio, ac proinde non illis donan
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑciꝑe: ñ ipso largiente a quo
hec certũ est emanare. Qui enim
diuim muneris non dõ sed
homini se debitores existimañ
tanqͣm a sui fontis irrigati-¬
one siccati. necesse est ut eo¬
deficiente arescant: nec in
semetipsis ualent fluere. d̾ñ
ab originali plenitudine fon-¬
tis obłunscunt᷑ ubertatem
sue uegetatioms haurire.
Unde non incongrue ꝑsalo¬
monẽ dicit᷑ Omĩa inqͥt flu-¬
mina intrant in mare &
mare ñ redundat: ad locũ
Sunde exeuunt flumina re¬
uertimtur. ut iterũ fluaĩ.
describit cũ ait. qͥz conuocatis
ilłc duodecim discipłis dedit illis
uirtutem & potestatẽ suꝑ omĩa

Expanded text:
percipere, nisi ipso largiente, a quo percipere, nisi ipso largiente, a quo haec? certum est emanare. Qui enim divini muneris non Deo, sed homini se debitores existimant, tamquam a sui fontis irrigatione siccati, necesse est, ut deficientes arescant. Nec in semetipsis prevalent fluere, dum ab originali plenitudine fontis obliviscuntur ubertatem suae vegetationis haurire. Unde non incongrue per Salomonem dicitur: Omnia, inquit, flumina intrant in mare, et mare non redundat; ad locum, unde exeunt, flumina revertuntur, ut iterum fluant. describit, cum ait, quia convocatis Ihesus duodecim apostolis, dedit illis virtutem et potest