comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpe mersus erigit᷑. & is indubitant̃ agnosci¬
tur. cui dixerat longe ante dd̃. Aꝑis tu ma¬
num tuã: &e imples om̃e. animal benedictiõe:¬
En secus corporales pedes iacens ac penitenᷤ
audit peccatrix. Remittunt᷑ tͥ peccata tua:
& recognoscit eũ de quo ex multis retro
demporib scͥptum legerat. Egrediet᷑ diabo¬
lus ante pedes eiꝰ. Ubi nempe peccatum
remittit᷑: ibi ꝓculdubio diabolus de corde
peccatoris expellit᷑. Hinc uniu̾salit̃ de cun¬
ctis penitentib dicit. Nunc iudiciũ ẽ mũ¬
di: nunc pͥnceps huiꝰ mundi eicietur foraᷤ.
Qd̃ scilicet humilit̾ confitenti remittat. ds
peccatũ: & diabolus eũ quẽ in hominis
corde inuaserat amittat pͥncipatũ. Deniq
ambulat suꝑ undas carnalib pedib: cui
nec du carne uestito ĩa pͥalmista p̃cinnuerat.
In mari uie tue: &e semite tue. in aqͥs multiᷤ.
Qd̃ ẽ. Conculcas corda tumentia suꝑboꝵ:

Expanded text:
prope mersus erigitur; et is indubitanter agnosciprope mersus erigitur; et is indubitanter agnoscitur, cui dixerat longe ante David: Aperis tu manum tuam, et imples omne animal benedictioEn secus corporales pedes jacens ac poenitens audit peccatrix: Remittuntur tibi peccata tua , et recognoscit eum, de quo ex multis retro temporibus scriptum legerat: Egredietur diabolus ante pedes ejus . Ubi nempe peccatum remittitur, ibi procul dubio diabolus de corde peccatoris expellitur. Hinc universaliter de cunctis poenitentibus dicit: Nunc judicium est mundi, nunc princeps hujus mundi ejicietur foras : quod scilicet humiliter confitenti remittat Deus peccatum; et diabolus eum, quem in hominis corde invaserat, amittat principatum. 5. Denique ambulat super undas carnalibus pedibus , cui necdum carne vestito jam Psalmista praecinuerat: In mari vita tua, et semitae tuae in aguis multis; quod est: Conculcas corda tumentia superborum,
Abbreviated transcription (Latin):
num. demonũq debellans tyrannidẽ: mani¬
feste ipsũ se ẽẽ. indicat. ꝑ quẽ eadẽ & ante
fiebant quando fiebant. In carne inquã ce
ꝑ carnẽ potent̃ ac patent̃ oꝑatus mira. lo.¬
cutus salubria. passus indigna: euidenter
ostendit qr ipse sit qui potent̃ s inuisibilit̃
scła condidiss: sapient̾ regeret: benigne ꝓ¬
degeret. Deniq dũ euangłizat. ingratis. signa
p̃bet infidelib. ꝓsius erucifixorib orat: ñne
liquido se ipsũ ẽẽ declarat. qui cũ patre suo
cotidie facit solem oriri suũ suꝑ bonos & ma¬
los. & pluit suꝑ iustos & iniustos: Hoc enĩ
ẽ qd̾ ipse aiebat. Si ñ facio oꝑa patris mei:
nolite credere. En aꝑit os carnis sue doceis
in monte discipłos: qui in silentio angłos ĩ
celestib docet. En ad tactum corporee: manꝰ
curatur lepra. fugatur cecitas: auditꝰ repa¬
ratur. lingua muta resoluit᷑. discipulus

Expanded text:
num, daemonumque debellans tyrannidem; maninum, daemonumque debellans tyrannidem; manifeste ipsum se indicat esse, per quem eadem et ante fiebant quando fiebant. In carne, inquam, et per carnem potenter ac patenter operatus mira, locutus salubria, passus indigna, evidenter ostendit, quia ipse sit qui potenter, sed invisibiliter saecula condidisset, sapienter regeret, benigne protegeret. Denique dum evangelizat ingratis, signa praebet infidelibus, pro suis crucifixoribus orat: nonne liquido ipsum se esse declarat, qui eum Patre suo quotidie oriri facit solem suum super bonos et malos, pluit super justos et injustos? Hoc enim est quod ipse aiebat: Si non facio opera Patris mei, nolite credere . 4. En aperit os carnis suae docens in monte discipulos, qui in silentio angelos in coelestibus docet. En ad tactum corporeae manus curatur lepra, fugatur caecitas, auditus reparatur, lingua muta resolvitur, discipulus
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑipsũ uiuebant: s ñ ipsi. Ex ipso sapiebant.
s ñ ipsũ: alienati. ingrati. insensati. Hinc
demũ factũ est ut qd̾ erant qd uiuebant.
qd̾ sapiebant. auctori ñ tribuerent. s nate᷑
asseriberent: aut certe qd̃ insipientiꝰ erat
fortune: ꝓpͥe quoq industrie atq uirtu-¬
ti multi multa arrogarent. Quanta sibi
usurparunt seductorii sp̃c: quanta soli ce
lune: data sunt: quanta terris uł aquis
attributa: quanta manufactis fabrilib¬
ꝑdilerunt &e cõmutauerunt. głam suã.
in similitudine uituli comedentis fenũ.
Quoꝵ d̾̃s miseratus errores: de monte um¬
broso & condenso dignant̃ egrediens. in so¬
le posuit tab̾naculũ suũ. Obtulit carnem
sapientib carnẽ: ꝑ quã discerent saꝑe &
spm̃. Nam dũ in carne & ꝑ carnẽ. facit oꝑa
ñ carnis s di̾. naturȩ utiq imꝑans suꝑais¬
q fortunã. stultamq faciens sapientiã homi¬

Expanded text:
per ipsum vivebant, sed non ipsi; ex ipso sapiebant, per ipsum vivebant, sed non ipsi; ex ipso sapiebant, sed non ipsum, alienati, ingrati, insensati. Hinc demum factum est, ut quod erant, quod vivebant, quod sapiebant, non auctori tribuerent, sed naturae ascriberent, aut certe. quod insipientius erat, fortunae; propriae quoque industriae atque virtuti multi multa arrogabant. Quanta sibi usurparunt seductorii spiritus, quanta soli et lunae data sunt; quanta terris et aquis attributa, quanta etiam manufactis fabriliburdiderunt et commutaverunt gloriam suam in similitudinem vituli comedentis fenum? Quorum Deus miseratus errores, de monte umbroso et condenso dignanter egrediens, in sole posuit tabernaculum suum . Obtulit carnem sapientibus carnem, per quam discerent sapere et spiritum. Nam dum in carne et per carnem facit opera, non carnis, sed Dei, naturae utique imperans, superansque fortunam, stultam faciens sapientiam homi
Abbreviated transcription (Latin):
Demus gͦ securi ueram soli dõ sicut immor¬
talitatẽ ita & incorporeitat̃e: qd̾ solus spũũ
uniu̾sam corporeã naturã eo usq transcen¬
dat. ut quocũq corpore in quocũq oꝑe ñ
indigeat: solo spũali nutu. eũ uult ad que¬
cũq uult agenda contentꝰ. Sola gͥ ẽ que nec
ꝓpt̃ se. nec ꝓpt̃ aliũ solatio corporei instrum̃ti
opus habet illa maiestas. cuiꝰ omĩpotenti
atum fouet: etiã nullo int̾ueniente. uł sub¬
ueniente solatio corporali uł sꝑitali. Docet
uł monet sine lingua: p̃bet uł tenet sine
manib: sine pedib currit &esuccurrit ꝑe¬
untib. Actitabat ista &e cũ patrib priorib
scłis: exꝑiebant᷑ homines sedula dĩ benefi¬
cia: s latebat eos beneficus. Ille qͥdem attin¬
gebat a fine usq ad finem fortiter: s dispo¬
nens omĩa suauit᷑ ñ sentiebat᷑ ab homini¬
b E gaudebant de bonis dñi: &e dñm ede
ret nesciebant. Ab ipso erant: s ñ cũ ipso.

Expanded text:
Demus ergo securi veram soli Deo, sicut immortalitatem, ita et incorporeitatem: quod solus spirituum universam corpoream naturam eo usque transcendat, ut quocunque corpore in quocunque opere non indigeat, solo, spirituali nutu, cum vult, ad quaecunque vult agenda contentus. Sola igitur est quae nec propter se, nec propter alium, sola corporei instrumenti opus habet illa majestas, cujus omnipotenti atum favet, etiam nullo interveniente vel subveniente solatio corporali, sive spirituali. Docet vel monet sine lingua; praebet vel tenet sine manibus; sine pedibus currit et succurrit pereuntibus. 2. Actitabat ista et cum patribus prioribus saeculis; experiebantur homines sedula beneficia, sed latebat eos benficus. Ille quidem attingebat a fine usque ad finem fortiter; sed disponens omnia suaviter, non sentiebatur ab hominibus. Et gaudebant de bonis Domini; et Dominum omnia omnino nesciebant. Ab ipso erant, sed non cum ipso;
Abbreviated transcription (Latin):
ritales uob̃ ostendo: ꝓpriisq distinguo uoca¬
bulis. Latitudo una. altã fortitudo dicatur.
qd̾ ce tribuat affluent̃. & defendat potent̃
qd̾ dederit. Utrãq ꝓfecto osculabit᷑ qui in¬
gratus ñ fuerit: dm utiq bonoꝵ om̃ium si¬
cut largitorẽ ita &e conseruatorẽ. recognosceis
& confitens.

Expanded text:
manus ostendo, propriisque distinguo vocabulis. Latitudo una, altera fortitudo dicatur: quod et tribuat affluenter, et defendat potenter quod dederit. Utramque profecto osculabitur qui ingratus non fuerit, Deum utique bonorum omnium sicut largitorem, ita et conservatorem recognoscens et confitens.
Abbreviated transcription (Latin):
tror. harũ rerũ noticiam. Illud aũt scitote.
sui ue corporis eorporis instrum̃to ita nob̾
immisceatur uł infundat᷑ quo eiꝰ participa¬
dione docti siue doctiores. bom siue melio¬
res efficiam᷑. Nullus angłoꝵ nulla aĩarũ
mͥ hoc mͦ capabilis ẽ: nulliꝰ ego capax. Nec
ipsi angłi ita se alterutrũ capiunt. Sequestre¬
tur ꝑinde p̃rogatiua hec. summo atq in cir¬
cũseripto sp̃mi: qui solus cũ docet angłm
siue homin̾e scientiã: instrum̃tũ ñ querit.
nr̃e corporee: auris. sicut nec sibi oris. ꝑse
infunditur. ꝑ se innotescit: purus capitur

Expanded text:
tror harum rerum notitiam. 8. Illud autem scitote, tror harum rerum notitiam. 8. Illud autem scitote, suive corporis instrumento, ita nobis immisceatur vel infundatur, quo ejus participatione docti sive doctiores, vel boni sive meliores efficiamur. Nullus angelorum, nulla animarum hoc modo mihi capabilis est, nullius ego capax. Nec ipsi angeli ita se alterutrum capiunt. Sequestretur proinde praerogativa haec summo ac incircumscripto Spiritui, qui solus, cum docet angelum sive hominem scientiam, instrumentum non quaerit nostrae corporeae auris, sicut nec sibi oris. Per se infunditur, per se innotescit, purus capitur
Abbreviated transcription (Latin):
in cibum. aut exhibendo minist̾ium. certe in¬
genium exercendo: iuxta eũ qui utiq om̃i
utenti ratione presto ẽ cõmunis discipline
ꝓfectũ: quo inuisibilia ꝑ ea que facta sunt
utrũ nã ipsis spiritib naturalia sint. sic̃ ho¬
minib sua. & sint animalia ficut homines.
immortalia tam̃ qđ nondu sunt homines:
porro ipsa corpora mutent ce uersent informa
cespecie qua uolunt. qn apparere uolunt.
densantes &e solidantes ea qnͣtum uolunt:. cũ
tñ in sui ueritate pre subtilitate nature. &
substantie sue: impalpabilia sint. & nr̃is õĩno
inattingibilia uisib: an uͦ simplici spiritali
substantia subsistentes. corpora eũ opus ẽ su¬
mant. rursumq expleto oꝑe ponant in ean-¬
dem de qua sũpta sunt mati̾am. dissoluenda:
nolo ut a me requiratisͤ Uident᷑ patres de
ẽ unde alterutr̃u doceam: ce nescire me. fate¬
or. S ce urĩs ꝓfectib ñ multũ conferre arbi¬

Expanded text:
in cibum, aut exhibendo ministerium, certe inin cibum, aut exhibendo ministerium, certe ingenium exercendo, juxta eum, qui utique omni utendi ratione praesto est, communis disciplinae profectum, quo invisibiliutrumnam ipsis spiritibus naturalia sint, sicut hominibus sua; et sint animalia sicut homines, immortalia tamen, quod nondum sunt homines; porro ipsa corpora mutent et versent in forma et specie qua volunt quando apparere volunt, densantes et solidantes ea quantum volunt, cum tamen in sui veritate prae subtilitate naturae atque substantiae suae impalpabilia sint, et nostris omnino inattingibilia visibus; an vero simplici spirituali substantia subsistentes, corpora cum opus est sumant, rursumque expleto opere ponant in eamdem, de qua sumpta sunt, materiam dissolvenda; nolo ut a me requiratis. Videntur Patres de uum est unde alterutrum doceam; et nescire me fateor. Sed et vestris profectibus non multum conferre arbi
Abbreviated transcription (Latin):
de uus uina ce amurca oleum: qui ex õib
satis habundeꝙ ad manũ habet. Quis
in sua habundans panib: Porro hoĩs sp̃m¬
bere corpus manifestum ẽ: ut absq eo
nec ipse ꝓficere nec alteri ꝓdesse possit.
Itaq cũ absq corporis amminiculo nec
plere ministeriũ pietatis. nec rationabiliᷤᷤ
anima tã pximo quã etiã sibi sufficiat
consulere ad salutẽ: liquet omnẽ creatũ
iuuet᷑ simul & uiuet. corporeo ꝓrsus in¬
digere solatio. Qdͥ enĩ. si qua animantia
qnͣtum ad usũ sui repꝑiant᷑ incõmoda:
nillisq apta usib humanarũ necessita¬
tum⁊ ꝓsunt ꝓfecto uisu &e si ñ usi: utilio¬
ra cordib int̾uentiũ quã utentiũ corꝑibꝰ¬
ẽe possunt. Et si nociua cesi etiã ꝑniciosa tem¬
ꝑali hominũ constet ẽẽ saluti: ñ tam̃ deest
eoꝵ corporib unde coopent᷑ in bonũ his qͥ
scdm ꝓpositũ uocati sunt scĩ: ut si ñ cedendo

Expanded text:
de uvis vina, et de amurca oleum, qui ex omnibus de uvis vina, et de amurca oleum, qui ex omnibus satis abundeque ad manum habet? Quis in sua abundans panibus? quis pre corpus manifestum est, ut absque eo nec ipse proficere, nec alteri prodesse possit.Itaque cum absque corporis adminiculo nec plere ministerium pietatis, nec rationalis anima tam proximo, quam etiam sibi sufficiat consulere ad salutem: liquet omnem creatum juvetur simul et juvet, corporeo prorsus indigere solatio. Quid enim si qua animantia, quantum ad usum sui, reperiantur incommoda, nullisque apta usibus humanarum necessitatum? Prosunt profecto visu, etsi non usu; utiliora cordibus intuentium, quam utentium esse corporibus possent. Etsi nociva, etsi etiam perniciosa temporali hominum constet esse saluti; non tamen deest eorum corporibus unde cooperentur in bonum his qui secundum propositum vocati sunt sancti; et si non cedendo
Abbreviated transcription (Latin):
q adiutorio corꝑis. & absq intuitu hoꝵ que
ꝑ corpo sentiunt᷑: sola ꝓfecto sue uicinitate ac
uiuacitate naturȩ si ifficit app̃hendere sũma
& intima penetrare. An ñ hoc apls intellexit.
qui cũ diceret. inuisibilia dĩ ꝑ ea que fa¬
cta sunt intellecta conspiciunt᷑: adiecit ꝓtus
a creatura mundi: Nimirũ qm̃ acreatura
celi ñ ita. Quo. enĩ is inuolutus carne. ac
derre incola sp̃c. ex consideratione. sensibi¬
Ilium ꝓficiens. gradatim qͦd animͦ pau¬
latĩ q m̃titur ꝑuenire: eo ille celestium
habi Itator. ingenita subtilitate ac subli¬
mitate sua in om̃i uelocitate facilitate¬
q ꝑting̃. nullo utiq sensus corporei
amminiculo fultus: nullo corporei m̃bri
aduitus officio: nullo corporeo cuiꝰcumq
rei informatus intuitu. Curem̃ int̃. cor¬
pora sꝑitales scrutet᷑ sensus: quos in libro
uite &e absq contradictione legit. & absq
difficultate intelligit: Cur insudore uul¬
tus sui laboret excutere grana de paleis.

Expanded text:
intuitu horum quae per corpus sentiuntur, sola profecto suae vicinitate ac vivacitate naturae sufficit apprehendere summa, et intima penetrare. An non hoc Apostolus intellexit, qui cum diceret: 1278 Invisibilia Dei per ea quae facta sunt intellecta conspiciuntur; adjecit protinus, a creatura mundi? Nimirum quoniam a creatura coeli non ita. Quo enim is involutus carne et terrae incola spiritus, ex consideratione sensibilium proficiens, gradatim quodam modo paulatimque nititur pervenire: eo ille coelestium habitator ingenita subtilitate ac sublimitate sua, in omni velocitate facilitateque pertingit, nullo utique sensus corporei adminiculo fultus, nullo corporei membri adjutus officio, nullo corporeae cujuscunque rei informatus intuitu. Cur enim inter corpora spirituales scrutetur sensus, quos in libro vitae et absque contradictione legit, et absque difficultate intelligit? cur in sudore vultus sui laboret excutere grana de paleis,
Abbreviated transcription (Latin):
statem ire tue: & ꝑre timore tuo ir̃a tuã dinu¬
merare: Qd si eo relicto pedem mĩs plus te¬
nere contingeret: tanta ẽ contrario incuria
& negligentia dissoluebar: ut confestim ce orõ
depidior ce actio pigrior: cerisus promptice ce
sermo incautior: & omĩs deniq uirtꝰ hominiᷤ
statusq mostantior appareret. Pinde magistra
instructus exꝑientia. ñ iudiciũ iam solum.

Expanded text:
statem irae tuae, et prae timore tuo iram tuam dinustatem irae tuae, et prae timore tuo iram tuam dinumerare? Quod si eo relicto pedem misericordiae plus tenere contingeret, tanta econtrario incuria et negligentia dissolvebar, ut confestim et oratio tepidior, et actio pigrior, et risus promptior, et sermo incautior, et omnis denique utriusque hominis status inconstantior appareret. Proinde magistra instructus experientia, non judicium jam solum,
Abbreviated transcription (Latin):
cui semel dñs ih̾c utrũq infixerit pedem:
a duob signis cognoscite eam que eiꝰmodi
ẽ: que secũ referat necesse ẽ. diuinis imp̃ssa
uestigiĩs. Ipsa sunt timor &e spes: ille iudicii.
tas uendicat. Que cũ ita sint. ñ paruus
fructus ẽ in pͥmo hoc osculo. qd̾ ad pedes
accipit᷑: tantũ curato ut neutro frauderis
illoꝵ. Porro enĩ si iam dolore peccati ce iudi¬
cii timore compungeris: ueritatis iudi¬
ciiq uestigio. labia imp̃ssisti. Qo si dolorẽ
timorẽq diuine intuitu bonitatis ce spe
pedem amplecti te noueris. Alioquin alter ũ
sine altero osculari ñ expedit: qr ce recordatio
sola iudicii in baratrũ desꝑationis p̃cipitat:
& misccłie fallax assentatio pessimã generat.
nitas dignabatur admittere. At si quando
miserationis oblitus. stimulante conscientia
iudicio paulo diutius inhererem: mox metu
incredibili ac miserabili confusione deiectus.
& tenebroso circũfusus horrore. hoc solu palpi¬
tans de ꝓfundis clamabam. Qs nouit pote¬

Expanded text:
cui semel Dominus Jesus utrumque infixerit pedem! A duobus signis cognoscite eam quae hujusmodi est, quae secum necesse est referat divinis impressa vestigiis. Ipsa sunt timor et spes; ille judicii, tas vindicat. Quae cum ita sint, non parvus fructus est in primo hoc osculo, quod ad pedes accipitur; tantum curato ut neutro frauderis illorum. Porro enim si jam dolore peccati, et judicii timore compungeris, veritatis judiciique vestigio labia impressisti. Quod si timorem doloremque divinae intuitu bonitatis, et spe pedem amplecti te noveris. Alioquin alterum sine altero osculari non expedit; quia et recordatio solius judicii in barathrum desperationis praecipitat, et misericordiae fallax assentatio pessimam generat snitas dignabatur admittere. At si quando miserationis oblitus, stimulante conscientia, judicio paulo diutius inhaererem, mox metu incredibili ac miserabili confusione dejectus, et tenebroso circumfusus horrore, hoc solum palpitans de profundis clamabam: Quis novit pote
Abbreviated transcription (Latin):
excepto cłutaxat illo eui omĩs tã corpo¬
ralis quã spũalis creatura mĩto ꝯfitetur.
ñ eges. Et primũ qͥdem ita corpore egere
constat: ut nec subsistere absq illo uteũq
possit. Simiũ qͥppe &uiuificare desinit ce
iuuere ille sp̃e: quando morit᷑ pecus. Uerũ¬

Expanded text:
s tam corporalis, quam spiritualis creatura merito confitetur, non eges . Et primum quidem ita corpore egere constat, ut nec subsistere absque illo utcunque possit. Simul quippe et vivificare desinit. et vivere ille spiritus, quando moritur pecus.
Abbreviated transcription (Latin):
ut coeporalib pedib corporalit̃ incubans.
ce corporalib labiis pedes eosdẽ deosculans.
ueniam peccatoꝵ peccatrix ꝑciꝑet: sieq illa
mutatio dextere excelsi. qua mirabilit̃ s in¬
uisibilit̾ ustificat impiũ. etiã carnalib ĩno¬
desceret. Uerũ illos spũales pedes dĩ qͦs
primo loco sp̃aliter osculari penitentẽ. opor¬
det. p̃terire me ñ oportet. Si recte apło uisũ¬
ẽ caput. xp̃i referre ad ditatem: puto &e no¬
bis ñ incongrue uideri. pedes ad hominẽ

Expanded text:
ut corporalibus pedibus corporaliter incubans, et corporalibus labiis pedes eosdem deosculans, veniam peccatorum peccatrix perciperet; sicque illa mutatio dexterae Excelsi , qua mirabiliter, sed invisibiliter justificat impium, etiam carnalibus innotesceret. 6. Verum illos spirituales pedes Dei, quos primo loco spiritualiter osculari poenitentem oportet, praeterire me non oportet. Novi ego cuest caput Christi referre ad Deitatem ; puto et nobis non incongrue videri pedes ad hominem
Abbreviated transcription (Latin):
des in corpore: Deniq ñ ẽ discurrere. nͦ
de loco ad locũ transire nͥ corpoꝵ: quod
frequent̃ angłos facere tã indubitata
qũã nota ꝓbat auctoritas. Hinc ẽ. qd̃ ce u¬
si sunt patrib & ad eos intrauer̃t: &eman¬
ducauert̃. ce pedes lauerunt. Ita inferior

Expanded text:
enique non est discurrere, nec de loco ad locum transire, nisi corporum: quod frequenter angelos facere tam indubitata, quam nota probat auctoritas. Hinc est quod et visi sunt patribus, et ad eos intraverunt, et manducaverunt, et pedes laverunt. Ita inferior
Abbreviated transcription (Latin):
Hic. si mͥ obiciatur de paruulis regeneratiᷤ.
qd̃ absq scientia rerũ corporaliũ exeuntes
de corpore. adbeatã uitã nichilominꝰ tran¬
sire credunt᷑. breuit̃ respondeo. hoc illis
conferre grãm ñ naturã. Et qͥd ad me de
miraculo dĩ: qui de naturalib disputo.
Iam qd̾ &e suꝑcelestes sp̃c opus corporib ha-¬
beant: illa maxime certos nos faciat
uera & uere: diuina sententia. Nonne õs
ait amministratorii sp̃e sunt missi in mi¬
nist̾ium: ꝑpt̃ eos qui hereditatẽ. capient.
salutis. Quonã mͦ implent ministeriũ

Expanded text:
Hic si mihi objicitur de parvulis regeneratis, quod absque scientia rerum corporalium exeuntes de corpore, ad beatam vitam nihilominus transire credantur; breviter respondeo hoc illis conferre gratiam, non naturam. Et quid ad me de miraculo Dei. qui de naturalibus dissero? 2. Jam quod et supercoelestes spiritus opus corporibus habeant, illa maxime certos nos faciat vera, et vere divina sententia: Nonne omnes,. ait, administratorii spiritus sunt, missi in ministerium propter eos qui haereditatem capiunt salutis
Abbreviated transcription (Latin):
ad ꝑfectionẽ aspirat: pͥmo caritatẽ qua dõ maxime
ꝓpin qͣ mus. imio qͦ dõ inheremꝰ eiꝙ ꝯformam᷑. ⁊ in
qua totiꝰ ꝑfectionis plenitudo ꝯsistit. quasi destinatũ
de uua quã ei uoti uł ꝓfessionis suȩ norma p̃sebit. ad qꝰ
plenitudinẽ in fatigabili sp̃s alacͥtate ⁊tendat. Huie
itaꝙ fini militet abstinentia: famulent᷑ uigilie ⁊ silen¬

Expanded text:
Deo maxime propinquamus, imo qua Deo inhaeremus, eique conformamur, in qua totius perfectionis plenitudo consistit, quasi destinatum nde via quam ei voti vel professionis suae norma praescribit, ad ejus plenitudinem infatigabili spiritus alacritate contendat. Huic itaque fini militet abstinentia, famulentur vigiliae, in
Abbreviated transcription (Latin):
tur attendat⁊ deinde que sint qͥb maxime fati¬
gat᷑ inspiciat: postremo que instrum̃ta quib pas¬
castigat. Nec sic tamen uniꝰ passionis extinctioni
tota uehementia insistendũ ẽ : ut ad ceteras ꝯpri¬
mendas instrum̃tũ corꝑale deficiat. Neq inpor¬
tune laborandũ. ut ñ quelibet passio sentiatur:
s cũ surrexerit ut scd̃m rationis iuditiũ ꝯpescat᷑.¬

Expanded text:
tur, attendat; deinde quae sint, quibus maxime fatigatur, inspiciat; postremo quae instrumenta quibus pascastigat. Nec sic tamen unius passionis exstinctioni tota vehementia insistendum est, ut ad caetera comprimenda instrumentum corporale deficiat nec importunius laborandum est, ut non quaelibet passio sentiatur; sed cum surrexerit, ut secundum rationis judicium compescat
Abbreviated transcription (Latin):
gr̃a esus carniũ ⁊ uini potus ⁊ usus ꝯ tugii. diui¬
tiaꝵ possessio. Modum sane quẽdã in hoc ordĩe¬
in crapula ⁊ eb̾etate: ⁊ curis huiꝰ uite. In usu gͥ
cibi ⁊ potus hic modus seruandꝰ ẽ. ut in eoꝵ ꝑ
ceptione infra crapulã ⁊ ebͥetatẽ se quisq ꝯtine¬
at. In ceteris uͦ quib licite utunt᷑ hoĩes. quis mod̾
seruandus sit: facile unusqͥsꝙ. si diligñs fuerit ꝑ
usu licitoꝵ sese restringat. In qua restͥctione duo
consideranda sunt: modus scilicet satisfactionis.
⁊ necessitas purgationis. Modus satisfactionis.
ut scd̃m modũ culpe rigor ꝯtinentie extendat᷑.
tiȩ faciamus. Uerum ñ satisfactionis tm̃ mensura
seruanda est÷ s etiã purgatio necessaria adhibenda.
Nec ꝓ sola satisfactione ã licitis abstinendũ. s etiã
ꝓ expellendis uel minuendis passionib que mala
Sũt enĩ exterioris hominis exerritia. interioris hõis
instrumenta⁊ quib uiciose passiones que animã

Expanded text:
gratia, esus carnium, vini potus, usus conjugii, divitiarum possessio. Modum sane quemdam in crapula et ebrietate, et curis hujus vitae . In usu igitur cibi et potus hic modus servandus est, ut in eorum perceptione, infra crapulam et ebrietatem, se quisque contineat. In usu caeterorum, quibus licite utuntur homines, quis modus servandus situsu licitorum sese restringat. In qua restrictione duo consideranda sunt, modus scilicet satisfactionis, et necessitas purgationis. Modus satisfactionis, ut secundum modum culpae rigor continentiae extendatur: us . Verum non satisfactionis modus tantum servandus est, sed etiam purgationis necessitas perquirenda. Nec pro sola satisfactione a licitis abstinendum; sed etiam pro expellendis, vel minuendis passionibus, quae viSunt enim exterioris hominis exercitia interioris hominis instrumenta, quib
Abbreviated transcription (Latin):
in morib pͥmo ꝯsiderat que debita st̃ siue ex p̃cep¬
to siue ex uoto: ⁊ ea pͥmum agenda iudicat. que
Sie facta habent meritũ: ut ñ facta generent
reatũ. Illa gͦ pͥmũ facienda stc̃: que sine culpa
dimitti ñ possunt. Post hec si quid uoluntate su¬
ꝑaddit᷑. sic faciendũ ẽ ut debitũ ñ impediat᷑. Ah
uolunt qd ñ debent: qui ñ ualent qd̾ debent. al
et si ualent quod debent: uoluntaria impetimenta ed¬
ducurt: uolendo qd̾ ñ debent. Item duo mala in bo¬
na actione p̃cipue cauenda sc̃: affuctio scilt et occi¬

Expanded text:
rimum considerat quae debita sunt, sive ex praecepto sive ex voto, et ea primum agenda judicat, quae sic facta habent meritum, ut non facta generent reatum. Haec ergo primum facienda sunt, quae sine culpa dimitti non possunt. Post haec si quid voluntafaciendum est, ut debitum non impediatur. » Alii volunt quod non debent, qui non valent id quod debent; alii et si valent quod debent, voluntaria impedimenta adducunt, volendo quod non debent. Item duo mala in bona actione praecipue cavenda sunt, afflictio scilicet et occu
Abbreviated transcription (Latin):
hec excelsa ⁊ sublimia sese ꝯtulerit. pͥmo uoti uel
ꝓpositi sui normã in quib ⁊ in qͣntis constet dili¬
genter inspiciat: deinde interioris ⁊ exterious ho¬
minis uires exꝑientie libra trutinet ⁊ disceruat.
Uires interiores dico: quib contra tẽptationes co¬
corporales labores infatigabili longanimitate tole¬
ti necessariꝰ sit ⁊ interioris ⁊ exterioris hois labor: ei
sionib sopitis uł extinctis. licet ab exteriorib modi
sus excedat ⁊ nec tẽpoꝵ distinctiones qͦ in regula
cui se subiecit p̃sebunt᷑ destruat uł ꝯfundat: sed
seruato cuilibet oꝑi temꝑe p̃stituto. in ip̃is se uł
sedatius uł feruentiꝰ sic̃ utile sibi norit exerceat.&
utile ẽ. quatinꝰ sic se in uno habeat. ut in ceceris ũ
deficiat: illud tñ in quo se magis ꝓficere sentit.

Expanded text:
haec excelsa, et sublimia sese contulerit, primo voti vel propositi sui normam; in quibus et in quantis constet, diligenter inspiciat; deinde interioris et exterioris hominis vires experientiae libra trutinet et discernat. Vires dico interiores, quibus contra tentationum bcorporalium laborum onera infatigabili longanimitate toleti necessarius sit et interioris et exterioris hominis labor, ei sionibus sopitis vel exstinctis, licet ab exterioribus modisus excedat; nec temporum distinctiones, quae in regula, cui se subdidit, praescribuntur, destruat vel confundat; sed servato cuilibet operi tempore praestituto, in ipsis se vel sedatius, vel ferventius, sicut utile sibi norit exerceat. Cutile est, quatenus sic se in uno habeat, ut in caeteris non deficiat; illud tamen, in quo se magis proficere sentit,
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ suggestio uoluptate tẽptans. Qui gͥ abice¬
re cupiunt uoluptatẽ merule: oportet ut
exemplo beati benedicti transeant ad corre.¬
ctionem discipline: &e sic delectationẽ m̃tis
extrahant ꝑ afflictionẽ carnis. De fenie¬

Expanded text:
est suggestio voluptate tentans. Qui igitur abjicere cupiunt voluptatem merulae, oportet ut ad beati Benedicti transeant correctionem disciplinae, et sic delectationem mentis extrahant per afflictionem carnis. In regi
Abbreviated transcription (Latin):
feruent. & tantũ de cdi pietate p̃sumunt:
ut hoc ipsũ eis ad peccatoꝵ suoꝵ expiati¬
onem sufficiat: & dnm̃ sibi ꝑ omĩa placabi¬
lem reddant. Testatur hoc ipsũ tam sero
penitens ille euangłicus latro: qͥ statim
audire meruit hodie mecũ eris in parady¬
so. fiusmodi quilibet in eoꝵ currit. nume¬
rum quib a dũo ñ imputat᷑ peccatũ: s
dimittunt᷑ eis peccata multa. qm̃ diligunt
multũ. In his gͥ que. iam diximꝰ luce clariꝰ
uidet᷑: qd̃ ꝑ pͥalmistã audiuimꝰ. Beati quox
remisse sunt iniquitates. ⁊ quoꝵ tecta st̃ pec:

Expanded text:
fervent, et tantum de Domini pietate praesumunt, fervent, et tantum de Domini pietate praesumunt, ut hoc ipsum eis ad peccatorum suorum expiationem sufficiat, et Dominum sibi per omnia placabilem reddant. Testatur hoc ipsum tam sero poenitens ille evangelicus latro, qui statim audire meruit: Hodie mecum eris in paradiso . Ejusmodi quilibet in eorum meritum quibus a Domino non imputatur peccatum, sed dimittuntur eis peccata multa quoniam diligunt multum. In his igitur quae jam diximus luce clarius videtur quod per Psalmistam audimus: Beati quorum remissae sunt
Abbreviated transcription (Latin):
his qͥdem in eoꝵ peccatis qd̾ iniquitatis ce
impietatis est ad uerã eoꝵ penitentiã remit.¬
titur: qd̾ uͦ turpitudinis & impuritatis pͣ¬
gatorio igne excoquit᷑. Ex his dictũ intelli
lii cũ magna deuotione ad confessionẽ ueni¬
unt. & cũ om̃i studio &e sollicitudine satis¬
factionẽ exsoluunt: & turpitudinẽ suã cari¬
tatis oꝑib &e uirtutũ uarietate obdricunt.
fĩt itaq in eis qd̃ alias legis: qd̾ caritas oꝑit
multitudinẽ. peccatoꝵ. In his adimpletur
ꝓpħica illa sententia. Beati quoꝵ tecta st̃ p̃.
Multi post multa flagitia ae blasphemias.
de iudeis uł gentib uenientes in xp̃o rege¬
nerantur: quib tam̃ ꝓ p̃teritis malis nicħ
satisfactionis iniungit᷑: qr renatis in xp̃o
de anteactis malis neħ imputat᷑. ꝓ eiꝰmodi
quolibet puto ẽe dictum: beatꝰ uir cui ñ
imputauit dñs peccatũ. Et sunt ñ nulli
qui tam ꝓfunde & intime penitent. & tan¬
do deuotionis ardore in ipsa sua penitentia

Expanded text:
tis et impietatis est ad veram eorum poenitentiam remittitur, quod vero turpitudinis et impuritatis purgatorio igne excoquitur. Ex his dictum intelliglii cum magna devotione ad confessionem veniunt, et cum omni studio et sollicitudine satisfactionem exsolvunt, et turpitudinem suam charitatis operibus et virtutum varietate obducunt. Fit itaque in eis quod alias legis, quod Charitas operit multitudinem peccatorum . In his adimpletur prophetica illa sententia: Beati quorum tecta sunt peccata . Multi post multa flagitia, et blasphemias, de Judaeis vel gentibus venientes in Christo regenerantur, quibus tamen pro praeteritis malis nihil satisfactionis injungitur, quia renatis in Christo de anteactis malis nihil imputatur. Pro ejusmodi quolibet puta esse dictum: Beatus vir cui non imputavit Dominus peccatum Et sunt nonnulli qui tam profunde et intime poenitent, et tanto devotionis ardore in ipsa sua poenitentia
Abbreviated transcription (Latin):
purgatio agit᷑. Prima purgatio agit᷑
ꝑ incendiũ: scda ꝑ flagelłu: tercia ꝑ lauaerũ.
Pincendiũ purgatorii ignis scoria peccati
excoquit᷑ ⁊ ꝑ flagelłu satisfactionis palea pec¬
cati excutitur: ꝑ lauachrũ regenerationis
peccati macula absq pena diluit᷑. Siqͥdem¬
in igne purgatorio intolerabilis afflictio:
sine totiꝰ consolationis remedio. In uolun¬
taria satisfactione: ẽ afflictio eũ multipli¬
ei consolatione. In lauachro regeneratioĩs
plena emundatio: nil habens afflictionis.

Expanded text:
tionis. Prima purgatio agitur per incendium, secunda per flagellum, tertia per lavacrum. Per incendium purgatorii ignis scoria peccati excoquitur, per flagellum satisfactionis palea peccati excutitur, per lavacrum regenerationis peccati macula absque poena diluitur. Sin igne purgatorio est intolerabilis afflictio sine totius consolationis remedio. In voluntaria satisfactione est afflictio cum multiplici consolatione. In lavacro regenerationis plena emundatio nihil habens afflictionis.
Abbreviated transcription (Latin):
dulcedinis. Anima aũt ipsa ẽ substantia sp̃aliᷤ.
Nutrim̃tũ u̾bi dĩ: exercitiũ uirtutis. Massa uͦ
pondꝰ laboris. Quia gͥ sapor ille int̾ne dulcedi¬
nis sine fastidio sumit᷑: quasi de quodã sp̃italis
cibi gustu fauees cordis delectationẽ ꝑcipiunt:
s saturari ñ posst̃. Quia uͦ exercitiũ uirtutis qͦ
anima pascit᷑. ñ sumit᷑ sine pondere laboris qͦ
dũ cibũ boni oꝑis exercendo ꝑcipit. ne uirtutẽ
qua reficiat᷑ ultra modu appetat: ipse eũ quo
p̃mitur labor oꝑis castigat. Iam ut. estimo satiᷤ
intelligis qͥd sibi uult qd̾ iste dicebat. Qmͣ dul¬
cia faueib meis eloqͥa tua suꝑ mel ⁊ fauũ ori
meo. Non enĩ ait dulcia uentri meo: s faucibꝰ
meis. Non stomacho meo: s ori meo. Acsi dice̾t᷑.
ꝑ u̾bũ qͥdem tuũ dñe uent̃ carnalitatis p̃mit᷑:
s palatũ cordis intꝰ sapore delectat᷑: qr &e si fori ͤ¬

Expanded text:
dulcedinis. Anima autem, ipsa est substantia spiritualis. dulcedinis. Anima autem, ipsa est substantia spiritualis. Nutrimentum verbi Dei est exercitium virtutis; massa vero, pondus laboris. Quia igitur sapor ille internae dulcedinis sine fastidio sumitur, quasi de quodam spiritualis cibi gustu fauces cordis delectationem percipiunt, sed saturari non possunt. Quia vero exercitium virtutis, quo anima pascitur, non sumitdum cibum boni operis exercendo percipit, ne virtutem qua reficitur ultra modum appetat, ipse eum quo premitur labor operis castigat. Jam, ut existimo, satis intelligis quid sibi vult quod iste dicebat: Quam dulcia faucibus meis eloquia tua super mel ori meo! Non enim ait dulcia ventri meo, sed faucibus meis. Non stomacho meo, sed ori meo. Ac si diceret: per verbum quidem tuum, Domine, venter carnalitatis premitur, sed palatum cordis intus sapore dulc
Abbreviated transcription (Latin):
incipit pondꝰ ipsũ qd̾ intus tolerat: uoluntarie
iam appetere desinit nutrim̃tũ qd̾ reficiebat. frgo
fr̾ cũ manducas noli int̾rogare fauces si fatis ẽ
tione replearis.stomachũ tuũ onere suffocabis.
uentr̃ẽ potis de m̃sura edendi consule: & priꝰqmͣ
ilłu dolere incipias: fauces ab auiditate cõpesce.
Hoc tam̃ de cibo corꝑali intellige dictũ. Nam de
refectione spirital cibi fauceᷤ potiꝰqm uent̃ st̾ con¬
sulende: fauces dico ñ carnales. s spũales: & uen
sp̃itałẽ nouimꝰ: ita fauces & uentrẽ. sp̃italit̃ in¬
telligere debemꝰ. Habet qͥppe sp̃itał eib id est
u̾bũ dĩ similit̾ saporem suũ qui fauces sp̃ales
delectat: nutrim̃tũ suũ qd̃ sub̾am spiritalem
pascit & uegetat: habet & massã suã quȩ infir-¬
mitatẽ quodamͦ p̃mit &e grauat. fauces sp̃ales
dicimꝰ: palatũ cordis. Sapor u̾bi dĩ: gustꝰ int̾ne

Expanded text:
incipit pondus ipsum, quod invitus tollerat, voluntarie incipit pondus ipsum, quod invitus tollerat, voluntarie jam appetere desinit nutrimentum quod reficiebat. Ergo, frater, cum manducas, noli interrogare fauces tuas an satitione repleas, stomachum tuum onere suffocabis. Ventrem potius de mensura edendi consule, et priusquam ille tibi dolere incipiat, fauces aviditate compesce. Hoc tamen de cibo corporali intellige dictum. Nam de refectione spiritualis cibi fauces potius quam venter sunt consulendae. Fauces dico, non carnales, sed spirituales; et ventspiritualem novimus, ita fauces et ventrem spiritualiter intelligere debemus. Habet quippe spiritualis cibus, id est verbum Dei, similiter saporem suum, qui fauces spirituales delectat; nutrimentum suum, quod substantiam spiritualem pascit et vegetat. Habet etiam massam suam quae infirmitatem quodammodo premit et gravat. Fauces spirituales dicimus palatum cordis. Sapor verbi Dei est gustus internae
Abbreviated transcription (Latin):
uentrẽ reficit: ita sapientia m̃tem pascit. Cib
corꝑał tria habet inse: saporem. nutrim̃tũ.
massam. Sapor delectat: nutrim̃tũ sustentat:
massa onerat. Sapor ad palatũ ꝑtinet: nutͥ¬
m̃tũ ad nata᷑m: massa ad miseriã. Gula ꝑcipit
saporẽ: stomachꝰ nutrim̃tũ & massam: alt̾m
ad refectionẽ: altm̃ ad grauam̃. Nutrim̃tum
ut illud in corpꝰ traiciat: massã ut ilła eiciat.
Sapor quodammꝰ sp̃alis ẽ: & id̾o sołumͦ delectat
ñ grauat. Inde ẽ qd̃ fames infaucib saciari
ñquã pot̃: qr nec ibi appetitꝰ m̃suram habet:
nec delectatio finẽ. In stomacho aũt fames sa¬
cietatẽ recipit: qr ibi appetitꝰ edendi certam
m̃suram habet: &e delectatio finẽ: Nam qr ille
nutrim̃tũ qd̾ sustentat ñ ꝑcipit sine massa que.
grauat: ne id qd̾ ꝓdest ultra modũ appet̾e incipiat.¬
ipsa qm̃ simul ꝑcipit massa ilłu onerando refre¬
nat. Nani cũ eum p̃grauare ce quodamͦ suffocare

Expanded text:
is carnem reficit, ita sapientia mentem pascit. Cibus corporalis tria habet in se, saporem, nutrimentum, massam. Sapor delectat, nutrimentum sustentat, massa onerat. Sapor ad palatum pertinet, nutrimentum ad naturam, massa ad miseriam. Gula percipit saporem, stomachus nutrimentum et massam: alterum ad refectionem, alterum ad gravamen. Nutrimentum ut illud in corpus trajiciat; massam ut illam ejiciat. Sapor quodammodo spiritualis est, et ideo solummodo delectat, non gravat. Inde est quod fames in faucibus satiari nunquam potest, quia ibi nec appetitus mensuram habet, nec delectatio finem. In stomacho autem fames satietatem recipit, quia ibi appetitus edendi certam mensuram habet et delectatio finem. Nam quia ille nutrimentum, quod sustentat, non percipit sine massa quae gravat, ne id quod prodest ultra modum appetere incipiat,am simul percipit massa illum onerando refrenat. Nam cum eum praegravare et quodammodo suffocare
Abbreviated transcription (Latin):
teamur gͦ illi mala nr̃a. ut pie ignoscat: confi¶ꝗ¬
teamur ab illo ẽẽ bona nr̃a ut conseruet &
arigeat. hec iriclas incessant̃ actitat: ne in¬
gratus appareat. uł de indulta uenia: uel
eũ scͥptum sit. qr ds̃ ueritas ẽ: dm ñ amare
conuincit᷑. quisqͥs ueritatẽ confiteri erube
ẽ sui. Habet gͥ qͥd agat qui se credit uł eu¬
pit ẽẽ amatore dĩ: ñ forte putet aliud ẽẽ
amare dm̃ qm amare iusticiã dĩ. Ecce ĩa
habemꝰ de quatuor pͥmis filiis lie. Primꝰ ẽ
timor pene: sełs dolor penitentie: tereiꝰ spes

Expanded text:
a nobis esse mala nostra; ut pie ignoscat, confiteamur ab ipso esse bona nostra, ut conservet, et augeat. Haec Judas incessanter actitat, ne ingratus appareat, vel de indulta venia, vel cum scriptum sit: Quia Deus veritas est , Deum non amare convincitur quisquis veritatem est sui . Habet ergo quid agat, qui se credit, vel cupit esse amatorem Dei, nisi forte putet aliud esse amare Deum, quam amare justitiam Dei. Ecce jam habemus de quatuor filiis Liae. Primus est timor
Abbreviated transcription (Latin):
qͥcquid ab infideli committit᷑: int̾ peccata
ignorantie deputat᷑. Nam ce si sciat se pec¬
care cũ peccat. nescit tam̃ examinare. pon¬
dus peccati: nescit enĩ illud ñ posse expiari
nisi ꝑ mortẽ hominis di. Caligo itaq huio¬
modi ignorantie: supra modũ leuigat imma¬
nitatẽ culpe: Xp̃iani uͦ qui se recognosẽt
Ad plenã itaꝙ satisfactionẽ ꝓ peccato illis
hostia concedit᷑: istis omĩno ñ relinquit᷑.
Ubi peccatũ ꝑhostiam expiatur: aliene.
potiꝰ qmͣ ꝓprie carnis mactatione recon¬
ciliatur. Insideli itaq conuerso & in fide
xp̃i baptizato. nulla satisfactio. nulla car¬
nis afflictio iniungit᷑: cui ꝓꝑt̃ priore igno¬
rantiã ad expiationẽ peccati hostia concẽdit᷑.
Nam ꝑ passionẽ & mortẽ. xp̃i ab omĩ reatu ad
quasi uoluntarie peccanti post acceptã uerita¬
tis noticiam uoluntaria satisfactio iniungit᷑:

Expanded text:
quid ab infideli committitur, inter peccatum ignorantiae deputatur. Nam et si sciat se peccasse cum peccat, nescit tamen examinare pondus peccati; nescit enim illud non posse expiari nisi per mortem hominis Dei. Caligo itaque hujusmodi ignorantiae supra modum levigat immanitatem culpae. Christiani vero qui se cognoscunt Ad plenam itaque satisfactionem pro peccato illis hostia conceditur, istis omnino non relinquitur. Ubi peccatum per hostiam expiatur, alienae potius quam propriae carnis mactatione reconciliatur. Infideli itaque converso et in Christi fide baptizato nulla satisfactio, nulla carnis afflictio injungitur, cui propter priorem ignorantiam ad expiationem peccati hostia conceditur: nam per passionem et mortem Christi ab omni reatu ad quasi voluntarie peccanti post acceptam veritatis notitiam voluntaria satisfactio injungitur.
Abbreviated transcription (Latin):
acilius enĩ reconciliat᷑ paganus post cri¬
mina centũ: qmͣ xp̃ianus quilibet ptꝰ
unũ sołu. Hinc ẽ qd̾ cuilibet pagano
qmlibet criminoso. accepto baptismate nul¬
la inuingit᷑ satisfactio: xp̃iano aũt crimi¬
nalit̃ peccanti s iam penitenti ce confitenti
ñ sufficit sacerdotis absolutio sola. sine satis

Expanded text:
acilius reconciliatur paganus post crimina centum, quam Christianus quilibet post unum solum. Hinc est quod cuilibet pagano quantumlibet criminoso, accepto baptismate, nulla injungitur satisfactio: Christiano autem criminaliter peccanti, sed jam poenitenti et confitenti, non suffic
Abbreviated transcription (Latin):
in t̾ra nr̃a. Ibi nos amat. ibi amore nr̃o frui de¬
siderat: ibi amplect a nob̾ postulat: ibi seqͣntes
ut sequam᷑ infłamat. Tale ẽ enĩ cor hominis
ut si qd̃ diligit adipisci ñ ualeat: ampliꝰ desid̾io
in ardescat. Sic in canticis sponsus uenit: stat
lateat & ñ lateat. Mitit manũ suã ꝑ foramen:
sũ adeẽ surgit mox festinat: aꝑit pessułu ostii
sui: & qiͣ uenientẽ exceptura. brachia ad ãple¬
nat: & subito qiͣ de mediis elapsus amplexibus
fugit. Qdͥ ẽ hoc: Du ñ querit᷑ querit: dũ ñ uo¬
catur uenit. Dũ aũt querit᷑ declinat: &e dũ uo¬
catur fugit. Si ñ diligit quare uenit: aut si dili¬
git. quare fugit. Diligit qͥdem &e idõ uenit: s qi
hic ñ diligit ido fugit. Ed ẽ hoc qd̾ dixi. hic ñ di¬
ligit: In hoc mundo. in hoc scło. in hac t̾ra. in hac.
patria. in hoc exilio. S uocat nos ad t̾rã suã. ad pa¬
triam suã: qr ñ decet talis amor patriã istã: im-¬

Expanded text:
r eum. Ibi nos amat, ibi amore nostro frui desiderat, ibi amplecti a nobis postulat, ibi sequentes ut se sequamur inflammat. Tale est enim cor hominis, ut si quod diligit adipisci non valeat, amplius desiderio suo inardescat. Sic in Canticis canticorum Sponsus vlateat et non lateat. Mittit manum suam per foramen , sum adesse surgit mox, festinat, aperit pessulum ostii sui , et quasi venientem exceptura brachia ad amplenat, et subito quasi de mediis elapsus amplexibus fugit. Quid est hoc? Dum non quaeritur quaerit, dum non vocatur venit, dum autem quaeritur declinat, et dum vocatur fugit. Si non diligit, quare venit? aut si diligit, quare fugit? Diligit autem, et ideo venit, sed quia hic non diligit, ideo fugit. Quid est hoc, quod dixi, hic igit? In hoc mundo, in hoc saeculo, in hac terra, in hac patria, in hoc exsilio. Sed vocat nos ad terram suam, quia non decet talis amor patriam istam, im
Abbreviated transcription (Latin):
sumꝰ cogitare. Cogitationes enĩ ñ ex re de qͣ surgt̃:
s ex affectu quẽ gignunt. iudicande st̃. Legimus
scõs uiros ñ sołu cogitasse. s ce locutos ẽẽ ce seͥpsisse
de reb ĩmundis: qd̃ utiq ñ fecissent. si cogitatio¬
nes rerũ ĩmundaꝵ animã inqͥnarent. Nicħ int̃¬
est quale sit illud qd̾ cogitat᷑: s qualis ex ipsa cogi¬
tatione affectꝰ consequat᷑: qr eogitatio m̃tẽ ñ pollu¬
it: uͥ delectatio conscientiã ñ corrũpit. Expedit
quent̾ de eo cogitamꝰ : ad en concupiscentiã inflecta¬
mur. Satis ut. reor aꝑte. iã demonstratũ ẽ im hȩc
infinita quã patim᷑ cogitationũ nr̃aꝵ distractio
oriat᷑: a mundo uidelicet & concupiscentia es. hoc
ẽ ab oꝑib conditionis: rursũq qͥd sit illud ꝑ qd̾
colligi possint in unũ cogitationes nr̃e. hoc ẽ ꝑ oꝑa

Expanded text:
sumus cogitare. Cogitationes enim non ex re de qua surgunt, sumus cogitare. Cogitationes enim non ex re de qua surgunt, sed ex affectu quem gignunt, judicandae sunt. Legimus sanctos viros non solum cogitasse, sed et locutos esse et scripsisse de rebus immundis quod utique non fecissent, si cogitationes rerum immundarum animam inquinarent. Nihil interest, quale sit illud quod cogitatur, sed qualis ex ipsa cogitatione affectus consequatur, quia cogitatio mentem non polluit, ubi delectatio conscientiam non corrumpit. Expedit quente de eo cogitamus, ad ejus concupiscentiam inflectamur. Satis, ut reor, aperte jam demonstratum est, unde haec infinita, quam patimur, cogitationum nostrarum distractio oriatur, a mundo videlicet et concupiscentia ejus, hoc est ab operibus conditionis. Rursumque quid sit illud, per quod colligi possunt in unum cogitationes nostrae, hoc est per opera
Abbreviated transcription (Latin):
mens. desiderio suo fruit᷑: dũ qͦdammͦ intꝰ rẽ¬
concupitã amplexat᷑. fit etiã ññqmͣ ut qd̾ fre¬
quent̃ cogitamꝰ ociose aliqñ concupiseamꝰ illi¬
cite: reusq facti iudicat᷑. qui ꝑ consensũ in co¬
gitatione delectat᷑. Sic̃ gͦ infirmi a quibdã
cibis abstinent. ñ qr mali sint ipsi eibi. s qr ip¬
sis adutendũ idonei ñ sunt: s & nos t̃renarum
rerũ speciem a cogitationib nr ĩs arcere debem᷑:
ñ qr res ipse male sint: s ne animꝰ nr̃ qͥ ex semce¬
ipso infirmat᷑. ex earũ rerũ recordatione ampliꝰ
corrũpat᷑. Ceterũ qñtũ ad ipsas res ꝑtinet. qr
omĩs ereatura dĩ bona ẽ. nulla res ẽ que. cogita¬
ri ñ possit sine peccõ: rursũq si prauos affectus
attendimꝰ. nulla res ẽ in qua peccare ñ possimꝰ
cogitando. Nã ce de malo bene ce de bono male: ce
de immundo munde. & de mundo immunde pos¬

Expanded text:
mens desiderio suo fruitur, dum quodammodo intus pemens desiderio suo fruitur, dum quodammodo intus peconcupitam amplexatur. Fit etiam nonnunquam, ut quod frequenter cogitamus otiose, aliquando concupiscamus illicite, reusque facti judicatur, qui per consensum in cogitatione delectatur. Sicut ergo infirmi a quibusdam cibis abstinent, non quia mali sint ipsi cibi, sed quia ipsis ad utendum idonei non sint; sic et nos terrenarum rerum speciem a cogitationibus nostris arcere debemus, non quia res ipsae malae sint, sed ne animus noster, qui ex semetipso infirmatur, ex earum rerum recordatione amplius corrumpatur. Caeterum quantum ad ipsas res pertinet, quia omnis creatura Dei bona est, nulla res est, quae cogitari non possit sine peccato. Rursumque si pravos affectus attendimus, nulla res est, in qua peccare non possimus cogitando. Nam et de malo bene, et de bono male, et de immundo munde, et de mundo immunde pos
Abbreviated transcription (Latin):
dicit᷑. idõ inimicus dĩ appellat᷑: uideł ñ qr mundi
substantia mala sit: s qr puleritudo mundi animaᷤ
seducit. Substancia enĩ mundi fugienda ñ eẽt:
si concupiscentia mundi mala ñ eẽt. Cũ gͦ con¬
cupiscentiã mundi fugimꝰ. icło fugimꝰ qr mala
ẽ: cũ uͦ substantiã mundi fugimꝰ: ido̾ fugimus
ñ qr mala. s qr occasio mali ẽ. Excogitata enim
mundi specie: nascit᷑ affectus concuꝑiseentiȩ.
Pinde si concupiscentiã mundi declinare uo¬
lumꝰ: priꝰ necesse ẽ memoriã iund huiꝰ a co¬
gitatione nr̃a excludamꝰ. In meditatione mea
ait ꝓpħa exardescet ignis. Si c̃ igñe ligna nu¬
triunt: sic cogitationes defideria pascunt. Si
bone. cogitationes in memoria fuerint: exardes¬
cit ignis caritatis. Si aũt male fuerint cogita¬
tiones: exardescit ignis cupiditatis. Nam sicut
oculus pascit᷑ ex specie. sic animꝰ ex cogitatiõe
pascit᷑: a&e turpi quodã cõmertio impudica

Expanded text:
dicitur, ideo inimicus Dei appellatur, videlicet non quia substantia mundi mala sit, sed quia pulchritudo mundi animas seducit. Substantia enim mundi fugienda non esset, si concupiscentia mundi mala non esset. Cum ergo concupiscentiam mundi fugimus, ideo fugimus quia mala est, cum vero substantiam mundi fugimus, ideo fugimus non quia mala sed quia occasio mali est. Excogitata enim mundi specie nascitur affectus concupiscentiae. Proinde, si concupiscentiam mundi declinare volumus, prius necesse est memoriam mundi hujus a cogitatione nostra excludamus. In meditatione mea ait Propheta, exardescit ignis . Sicut ignem ligna nutriunt, sic cogitationes desideria pascunt. Si bonae cogitationes in meditatione fuerint, exardescet ignis charitatis. Sin autem malae fuerint cogitationes, exardescet ignis cupiditatis. Nam sicut oculus pascitur ex specie, sic animus pascitur ex cogitatione, et turpi quodam commercio impudica
Abbreviated transcription (Latin):
huic p̃tereunti & tnͣsitorio contrariꝰ inuenit᷑:
nicħ dolentes p̃titum. nicħ tim̃tes futuum: ha¬
bentes qd̃ diligunt: uidentes qd̾ ocupiscunt.
Et id̃o fortassis dixit. apłs. p̃terit figura bꝰ mundi.
forma huy mundi. species huiꝰ mundi. pulcͥtudo hꝰ
mundi: qi ẽ alt̾ mundus cuꝰ figura ñ p̃terit. euiꝰ
forma ñ transit: euis species ũ marcessit: cuis pule̾¬
tudo ñ deficit. Ille mundus in isto mundo ẽ. et
iste mundꝰ illo mundo minor ẽ: qr ille capit qͣm
caꝑe iste ñ pot̾. Istũ mundu uident ocłi carnis:
ilłũ mundũ intͥnsecus contẽplant᷑ oculi cordis.
In isto mundo habent oblectam̃ta sua homines:
in illo mundo ineffabiles st̃ delectationes. In hoc

Expanded text:
huic praetereunti et transitorio contrarius inveniturhuic praetereunti et transitorio contrarius inveniturnihil dolentes praeteritum, nihil timentes futurum, habentes quod diligunt, videntes quod concupiscunt, et ideo fortassis, dixit Apostolus: Praeterit figura hujus mundi , forma hujus mundi, species hujus mundi, pulchritudo hujus mundi, qui est alter mundus, cujus figura non praeterit, cujus forma non transit, cujus species non marcescit, cujus pulchritudo non deficit. Ille mundus in isto mundo est, et iste mundus illo mundo minor est, quia ille capit quem capere iste non potest. Istum mundum vident oculi carnis, illum mundum intrinsecus contemplantur oculi cordis. In isto mundo habent oblectamenta sua homines, in illo mundo ineffabiles sunt delectationes. In hoc