comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
commeantia uelut pontibus iuncta sustinerent. Cuius resolutio non modicum uillis
iuxta hreni fluenta constitutis dampnum intulit.¬
fluuium tespis longitudine pedum quinquagenum. latitudine quatiuor de nunt
iltitulinafe. ⁊esqui ponaltudete a sme manibus et precisus e sublatusest  eeald en larte
aiquosumnt tus es di peganti quinq pedum spatio distans inuentusesert deom inparte
orues tali saxonia que saraborum finibus contiguaest. inquodam desertonloem uncus
lacum quidicitus aroiseoi en modum aggeris terra intumut uerli molum unius
leauos ouigaiatdine porrec tum . subunius spatio absq humani operis molimine
ad instar uallis subrexit. Uuinegisus dux spolitanus iamsenio confectus. ha¬
bitu saeculari deposito. monasticȩ conuersationi se mancipauit. At non multo
post tactus corporis infirmitate. decessit. Incuius locum subpo brixie ciuitatis co-¬

Expanded text:
commeantia velut pontibus iuncta sustinerent, cuius resolutio non modicum villis commeantia velut pontibus iuncta sustinerent, cuius resolutio non modicum villis iuxta Rheni fluenta constitutis damnum intulit.fluvium, cespis longitudine pedum quinquagenum, latitudine quattuordenum, altitudine sesquipedali, de terra sine manibus et praecisus et sublatus est, et ab eo loco, in quo sumptus est, viginti quinque pedum spatio distans inventus est. Item in parte orientali Saxoniae quae Soraborum finibus contigua est, in quodam deserto loco, iuxta lacum qui dicitur Arnseo, in modum aggeris terra intumuit, et limitem unius leugae longitudine porrectum sub unius noctis spatio absque humani operis molimine ad instar valli subrexit. Winigisus , dux Spolitinus, iam senio confectus, habitu saeculari deposito, monasticae conversationi se mancipavit, ac non multo post tactus corporis infirmitate decessit; in cuius locum Suppo, Brixiae civitatis co
Abbreviated transcription (Latin):
Hoparte canorum ominia quieta eo anno fuerunt. Et harioldus afiliis godofrndis an
sitietatem regni receptus.: quȩres tranquillum intereos huiustem poris statuni feris¬
eputatur ⁊ s etͥquia ceadragus abodritorum princeps perfidiȩ eccuiusdam cunfi¬
lis godofridi factȩ sotietatis notabatur: sclaomir emulus eius in patriam remitenus.
uicum insahxoniam uenissas. egritudine decuit. perceptoq baptismi sacramento
defunctus st. Autumnalis satio iugitate pluuiarum in quibus dam locis i mpeledio ere¬
&e functemes intantium preoli ca sucessit et aspera. ut nonsolum minoris riui demedioeres
fluui uerum ipsi maximi ac fomisisimi amnes hrenus uidelic& acdanubius albis que
ac sequana: cereraque pergalliam atque germaniam oceanum petentia f lumina ua d uc
solicda glatiae stringerentur. ut tricenis ueleo amplius diebus plaustra huc atque illuc

Expanded text:
parte Danorum omnia quieta eo anno fuerunt, et Harioldus a filiis Godofridi in parte Danorum omnia quieta eo anno fuerunt, et Harioldus a filiis Godofridi in societatem regni receptus, quae res tranquillum inter eos huius temporis statum fecisse putatur. Sed quia Ceadragus, Abodritorum princeps, perfidiae et cuiusdam cum filiis Godofridi factae societatis notabatur, Sclaomir, aemulus eius, in patriam remittitur, qui cum in Saxoniam venisset, aegritudine decubuit, perceptoque baptismi sacramento, defunctus est. Autumnalis satio iugitate pluviarum in quibusdam locis impedita est, cui hiems in tantum prolixa successit et aspera, ut non solum minores rivi ac mediocres fluvii, verum ipsi maximi ac famosissimi amnes, Rhenus videlicet ac Danubius, Albisque ac Sequana, caeteraque per Galliam atque Germaniam oceanum petentia flumina adeo solida glacie stringerentur, ut tricenis vel eo amplius diebus plaustra huc atque illuc
Abbreviated transcription (Latin):
Q regione. cumnullus copiam pugnandi feciss&. domum regressisunt. Ominuit
in hoc placito piissimi imperatoris misericordia singularis: quiostendit super eos qui
cunbernardo nepote suo initalia contra caput acregnum suum coniura uerunt
Quibus ibi ad presentiam uenire iussis. non solum uitam etmembra concessit. uerũ
etiam possessiones iudicio legis infiscum redactas. magna liberalitate gestituaras.
Adalhardum quoque deaquitania ubi exulabat euocatum corbeiae monaste¬
Nio ut prius fuerat abbatem acrectorem esse iussit. Cumquo etbernharium etires
fratrem eius reconciliatum. eidem monasterio reddidit. Completisq his quȩ obreg¬
n utilitatem inchoauerat. et sacramento quodapud nouiomagum ꝑars optumnatu
urauerat ge neraliter : consuminato: ipse aquis grani reuertitur. Filium autem lotha¬
pium postmiptias ritusollemn cȩlebratas. adhiemandum uuormatiam misitridi in¬

Expanded text:
sa regione, cum nullus eis copiam pugnandi fecisset, domum regressi sunt. Eminuit sa regione, cum nullus eis copiam pugnandi fecisset, domum regressi sunt. Eminuit in hoc placito piissimi imperatoris misericordia singularis, quam ostendit super eos, qui cum Bernhardo nepote suo in Italia contra caput ac regnum suum coniuraverunt, quibus ibi ad praesentiam venire iussis, non solum vitam et membra concessit, verum etiam possessiones iudicio legis in fiscum redactas magna liberalitate restituit. Adalhardum quoque de Aquitania, ubi exulabat, evocatum, Corbeiae monasterio, ut prius fuerat, abbatem ac rectorem esse iussit, cum quo et Bernharium, fratrem eius, reconciliatum eidem monasterio reddidit; completisque his quae ob regni utilitatem inchoaverat, et sacramento quod apud Noviomagum pars optimatum iuraverat generaliter consummato, ipse Aquasgrani revertitur, filium autem Hlotharium post nuptias ritu solemni celebratas ad hiemandum Wormaciam misit. De
Abbreviated transcription (Latin):
eumque ad castellasua munienda artifices et murarios mittendo iuuar&.
et obhoc ad palatium ire iuberetur. Primo uelut iussionem impleturus in his¬
triam profectus est. indesimulato reditu ad gradum ciuitatem nullo suorum prȩ¬
ter eos cum quibus hoc suspicauerat suspicante. Nanctus occasionem clam naui¬
gauit : ueniensq iaderiam dalinatiem ciuitatem iohanni prȩfecto prouintiae
llius fugȩ suȩ causas aperuit. Quieumstatim naui inpositum. constantinopolĩ
misit. Aedio mense octobrio conuentus generalis apud theodonis uilla magna po¬
puli francorum frȩquentia cȩlebratur: in quo domnus lotharius primogenitus don¬
Iluc etiam legati sc̃ẽ romanȩ ecclesiȩ theodorus primicerius ac florus. superista
cum magnis uenere muneribus : Ad fuerunt etcomites in eodem conuentu iam
depannonia regressi. quide populata desertorum etlĩdeuuito adherentium uniuer¬

Expanded text:
eumque ad castella sua munienda artifices et murarios mittendo iuvaret eumque ad castella sua munienda artifices et murarios mittendo iuvaret et ob hoc ad palatium ire iuberetur, primo velut iussionem impleturus in Histriam profectus est, inde simulato reditu ad Gradum civitatem nullo suorum praeter eos, cum quibus hoc tractav rat, suspicante nanctus occasionem clam navigavit, veniensque Iaderam Dalmatiae civitatem Iohanni praefecto provinciae illius fugae suae causas aperuit, qui eum statim navi impositum Constantinopolim misit. puli Francorum frequentia celebratur, in quo domnus Hlotharius, primogenitus domIlluc etiam legati sanctae Romanae ecclesiae, Theodorus primicerius ac Florus superista , cum magnis venere muneribus. Adfuerunt et comites in eodem conventu iam de Pannonia regressi, qui, depopulata desertorum et Liudewito adhaerentium univer
Abbreviated transcription (Latin):
remoratus. aquis grani reuersus est. Et post paucos dies perarduennan iter faciens
treueris ac metis uenit. Indeq rumerici castellum petens. reliquum aestiui caloris
etautumni dimidium exercitatione uenatoria inuosei saltu atq secretis exegit.
Interea borna dux dalmatiae atque liburmȩ defunctus est. Etpecente populo atq
imperatore consentiente. neposillius nomine ladasclao successor ei constitutus est.
Ad latum est etdemorte leonis constantinopolitani imperatoris. quod conspiratio
ne quorumdam optimatum suorum. et precipuȩ michahelis comitis domesticorũ
in ipso palatio sit interemptus. Qui suffragio ciuium et pretorianorum militum
studio. infulas imperii suscepisse dicitur. Fortunatus patriarcha gradensis.
cum a quodam prȩsbitero suo nomine tyberio apud imperatorem fuiss& accusatus
quod liudeuuitum adperseuerandum inperfidia quacoeperat hortaretur.

Expanded text:
remoratus, Aquasgrani reversus est. Et post paucos dies per Arduennam iter faciens, remoratus, Aquasgrani reversus est. Et post paucos dies per Arduennam iter faciens, Treveros ac Mettis venit, indeque Rumerici castellum petens, reliquum aestivi caloris et autumni dimidium exercitatione venatoria in Vosegi saltu atque secretis exegit. Interea Borna, dux Dalmatiae atque Liburniae, defunctus est, et petente populo atque imperatore consentiente nepos illius, nomine Ladasclavus, successor ei constitutus est. Adlatum est et de morte Leonis Constantinopolitani imperane quorundam optimatum suorum et praecipue Michahelis comitis domesticorum in ipso palatio sit interemptus; qui suffragio civium et praetorianorum militum studio infulas imperii suscepisse dicitur. Fortunatus patriarcha Gradensis, cum a quodam presbitero suo nomine Tiberio apud imperatorem fuisset accusatus, quod Liudewitum ad perseverandum in perfidia, qua coeperat, hortaretur
Abbreviated transcription (Latin):
Imperator post actum carisiaci conuentum. autumnalemq uenationem exmore com¬
pletam. aquis grani reuersus est.
bello liudeuutico tractatum. actres exercitus ordinati. quifutura ȩstate perfidorũ
uices agros uastarent. Simili modo de marca hispania constitutum. echoc illius limitis
praefectis imperatum est. Iterumq conuentus mense maio mouiomagi habendus condic¬
tus est. comites qui illuc uenirent deputati. Eodomnus imperatorꝰ postfesti paschalis
expletionem permosam nauigauit. ibi constitutam annis superioribus atq conscriptã
interfilios suos regni participationem recensuit. ac iuramentis obtimatum quitunc ad¬
esse poterant confirmauit. Susceptisq ibidem paschalis romani pontificis legatis. petrum
uidelic& centum celensi ep̃o. etleone nomendatore. eisdemq celeriter absolutis. Comi¬
tibus etiam quiaderant ad expeditionem pannonicam destinatis. ipse paululum ibi

Expanded text:
Imperator post peractum Carisiaci conventum autumnalemque venationem ex more comImperator post peractum Carisiaci conventum autumnalemque venationem ex more completam Aquasgrani reversus est.bello Liudewitico tractatum, ac tres exercitus ordinati qui futura aestate perfidorum agros per vices vastarent. Simili modo de marca Hispana constitutum, et hoc illius limitis praefectis imperatum est. Iterumque conventus mense Maio Noviomagi habendus condictus est, comitesque qui illuc venirent deputati. Eo domnus imperator post festi paschalis expletionem per Mosam navigavit, ibique constitutam annis superioribus atque conscriptam inter filios suos regni partitionem recensuit, ac iuramentis optimatum qui tunc adesse potuerant confirmavit, susceptisque ibidem Paschalis Romani pontificis legatis, Petro videlicet Centumcellensi episcopo et Leone nomenclatore, eisdemque celeriter absolutis, comitibus etiam qui aderant, ad expeditionem Pannonicam destinatis, ipse paululum ibi
Abbreviated transcription (Latin):
serunt. Tandem in aquitanico littore ꝓsperis use successibus. uico quodam qui uocatur
burnad. integrum depopulato cum ingenti preda ad propria uereuersisunt. Hoc anno
ꝓpter iuges pluuias etaerem nimio humore resolutum. magna in commoda contigerup̃
Namethominum etboum pestilentia taminmane longe lateq. grassataest. ut uix ulla
pars totius regni francorum abhac peste inmunis atq intacta p̾oss& inueniri. Frumenta
quoq etlegumina imbrium assiduitate corrupta. uel colli nom poterant. uel collecta con¬
putrescebant. Uinium etiam cuius paruus prouentus eodem annofuit. ꝓptercaloris ino¬
piam. aceruum et insuaue fiebat. In quibusdam uero locis deinundatione fluminũ aquis
inplano stagnatibus autunalis satio ita inpeditaest. ut pęnitus nihil frugum ante uerni
temperiem seminaretur. Luna defecit octauo kalendas decembris hora noctis secunda.

Expanded text:
serunt; tandem in Aquitanico litore prosperis usae successibus, vico quodam qui vocatur serunt; tandem in Aquitanico litore prosperis usae successibus, vico quodam qui vocatur Bundium Buynbundium A. L.  ad integrum depopulato, cum ingenti praeda ad propria reversae sunt. Hoc anno propter iuges pluvias et aerem nimio humore resolutum magna incommoda contigerunt. Nam et hominum et boum pestilentia tam inmane longe lateque grassata est, ut vix ulla pars totius regni Fquoque et legumina imbrium adsiduitate corrupta vel colligi non poterant vel collecta conputrescebant. Vinum etiam, cuius parvus proventus eodem anno fuit, propter caloris inopiam acerbum et insuave fiebat. In quibusdam vero locis de inundatione fluminum aquis in plano stagnantibus autumnalis satio ita impedita est, ut penitus nihil frugnm ante verni temperiem seminaretur. Luna defecit VIII. Kal. Decembr. hora noctis secunda.
Abbreviated transcription (Latin):
atq italia congregatisunt. Quibus domũ reuersis. carniolenses quicirca sauum fluuiũ
habitant. et foro iulensibus pene contiguisunt. baldorico se dedider̃. id est etpars ca¬
rantanorũ quȩ ad liudeuuiti partes anobis defecerat. Facere curauit foedus internos.
etabulat regẽ hispaniȩ constitutũ. et neutri parti satis ꝓficuũ. consulto ruptũ. bellũ¬
q aduersus eum susceptumest. initalico mari octo naues negotiatorũ desardima
aditaliam reuertentiũ. apiratis capt& acdimersesunt. Denordmannia uero tredec̃ĩ
pyratice naues egressȩ. primo inflandrensi littore molientes. abhis qui in praesi¬
dio erant repulsesunt. Vbitamen ab eispropter custodum incuriam. aliquod casȩ
uiles incensȩ. etparuus pecoris numerus ab actus est. in hostio sequaNiae
similia tẽptantes. resistentibus sibilitoris custodibus quinq suorũ interfectis. in rite reces¬

Expanded text:
atque Italia congregati sunt. Quibus domum reversis Carniolenses, qui circa Savum fluvium atque Italia congregati sunt. Quibus domum reversis Carniolenses, qui circa Savum fluvium habitant et Foroiuliensibus pene contigui sunt, Baldrico se dediderunt; idem et pars Carantanorum, quae ad Liudewiti partes a nobis defecerat, facere curavit. Foedus inter nos et Abulaz regem Hispaniae constitutum et neutrque adversus eum susceptum est. In Italico mari octo naves negotiatorum de Sardinia ad Italiam revertentium a piratis captae ac dimersae sunt: de Nordmannia vero tredecim piraticae naves egressae, primo in Flandrensi litore praedari molientes, ab his qui in praesidio erant repulsae sunt, ubi tamen ab eis propter custodum incuriam aliquot casae viles incensae, et parvus pecoris numerus abactus est; in ostio Sequanae similia temptantes, resistentibus sibi litoris custodibus, quinque suorum interfectis, inritae reces
Abbreviated transcription (Latin):
alter eclongitudine itineris et drauo flumine quod traiciendũ erat impedie batur. Medius
autem quipercarantanos intrabat: quamq intribus locis ei resisteretur. feliciore
usus fortuna ter hoste superato: drauo etiam transmisso celerius addestinata
loca ꝑuenit. Contrahȩc liudeuuitus nihil molitus munitione tantũ castelli qđ
in arduo monte construxerat. sẽ suosq continuit. et necbelli. nec pacis. uelꝑse
m& ipsum uel perlegatos ullũ cũ eis sermonẽ habusse dicitur. Exercitus uero
postquã in unũ conuenerunt : totã pęne regionẽ ferro etigni deuastantes. haut
cer& superiorẽ: intransitu draui fluminis ex locorũ etaquarũ insalubritate solu¬
ti uentris incõmodo grauiter affectusest. et pars eius non modica hoc morbo consũp¬
taest. Hitres exercitus desaxonia etorientali frantia: et alamannia baioaria quoq

Expanded text:
alter et longitudine itineris et Dravo flumine, quod traiciendum erat, impediebatur; medius alter et longitudine itineris et Dravo flumine, quod traiciendum erat, impediebatur; medius autem, qui per Carantanos intrabat, quamquam in tribus locis ei resisteretur, feliciore usus fortuna ter hoste superato, Dravo etiam transmisso celerius ad destinata loca pervenit. Contra haec Liudewitus nihil molitus munitione tantum castelli, quod in arduo monte construxerat, se suosque continuit et nec belli nec pacis vel per semet ipsum vel per legatos ullum cum eis sermonem habuisse dicitur. Exercitus vero, postquam in unum convenerunt, totam pene regionem ferro et igni devastantes haud uiorem iter fecerat, in transitu Dravi fluminis ex locorum et aquarum insalubritate soluti ventris incommodo graviter adfectus est, et pars eius non modica hoc morbo consumpta est. Hi tres exercitus de Saxonia et orientali Francia et Alamannia, Baioaria quoque
Abbreviated transcription (Latin):
I quo deliudeuuiti defectione deliberatumest. uttres exercitus simul extribus
partibus ad deuastandam eius regunẽ. atq ipsius audatiã coercendã mitterentur.
horna quoq primũ perlegatos. deinde ipseueniens. quid sibi facto opus esse uidere¬
tur suggessit. In eo conuentu bera comes barcinone qui iamdiu fraudis et infidelitatis
auicinis suis insimulabatur. cumaccusatoresuo equestripugna confligere conatur
iuncitur. Cumq ut reus maiestatis capitali sententia dampnaretur. parsum est ei
misericordia imperatoris. et rõtomagũ exilio deportatus est. Transacta hieme ut pri¬
mũ herba paululum iumentis prebere potuit. tresilli exercitus contra liudeuuitum
mittuntur. Quorũ unus deitalia peralpes noricas. alter percarantanorũ ꝓiunciã. ter¬
cius perbalo ariã et pannoniã superiorẽ intrauit. Etduo quidem id est dexter acsinister.
tardius ingressisunt: eo quod unus alpiũ transitu hostium manu resistente ꝓ hibebatur.

Expanded text:
 quo de Liudewiti defectione deliberatum est, ut tres exercitus simul ex tribus partibus ad devastandam eius regionem atque ipsius audaciam coercendam mitterentur. Borna quoque primo per legatos, deinde ipse veniens, quid sibi facto opus esse videretur, suggessit. In eo conventu Bera comes Barcinonae, qui iam diu fraudis et infidelitatis a vicinis suis insimulabatur, cum accusatore suo equestri pugna confligere conatus vincitur. Cumque ut reus maiestatis capitali sententia damnaretur, parsum est ei misericordia imperatoris, et Ratumagum exilio deportatus est. Transacta hieme, ut primum herba pabulum iumentis praebere potuit, tres illi exercitus contra Liudewitum mittuntur. Quorum unus de Italia per Alpes Noricas, alter per Carantanorum provinciam, tertius per Baioariam et Pannoniam superiorem intravit: et duo quidem, id est dexter ac sinister, tardius ingressi sunt, eo quod unus Alpium transitu hostium manu resistente prohibebatur,
Abbreviated transcription (Latin):
Comitatum suentisiorum. Comitatum calmontensium. Ducatum mosellicorũ
Comitatum arduennensium. Comitatum condorusto inde percursum mosae
usque in mare Ducatum ribuariorum uuor mazfelda sperohgo uuui.
Ducatum austrasiorum cum suuuala felda et norogo uuiethessi¬
Ducatum toringide cum archis suis
Regnum saxoniae cum archis suis.
Ducatum fresia eusque mosam
Comitatum hamar lar
Comitatum batauorum
Comitatum testrabenticum dorestado.
Alteram partem burgundiȩ. idest. comitatum genauensem.
Comitatum
Ilugdu neNsem
Comitatum
amaus
comitatum
hato ariorum.
Comitatum
lingo Nicum¬
Comentalctiumi tulleNsium
Et sic perdecursum mosae usque inmare. et intermosam et sequar
etiNter sequariam et ligerim cum mar cha brittar
A quita neam etuuas coriam cum mar chis ad se¬

Expanded text:
comitatum Suentisiorum, comitatum Calmontensium, ducatum Mosellicorum, comitatum Suentisiorum, comitatum Calmontensium, ducatum Mosellicorum, comitatum Arduennensium, comitatum Condorusto, inde per cursum Mosae usque in mare, ducatum Bibuariorum, Wormazfelda, Sperohgouwi, dducatum Austrasiorum cum Swalafelda et Nortgoducatum Toringubae cum marchis suis, regnum Saxoniae cum marchis suis, ducatum Fresiae usque Mosam, comitatum Hamarlant, comitatum Batavorum, comitatum Testrabenticum, Dorestado. Alteram partem Burgundiae, id est comitatum Genavensem, comitatum Lugdunensem, comitatum Amaus, comitatum Hatoariorum, comitatum Lingonicucomitatum Tullensium, et sic per decursum Mosae usque in mare, et inter Mosam et Sequanam, et inter Sequanam et Ligerim cum marcha Britannica, Aquitaniam et Wasconiam cum marchis ad se
Abbreviated transcription (Latin):
Quopalam omnibus ad genitoris uestigia suppliciter procidente
et prȩteritorum ex cessum ueniam humiliter postulaNitȩ
Imperator misericordia qua incorporaliter semper iuiguit flesus. quic qued
ieum pręcedentibus annis ipse suique deliquerar
paterria benignitate concessit
ta tamen side inceps nihil aduersus eum prauis machinationibus molirentur.
Suorum quoque complures nonsolum proprietatibus. uerum etiam benefacia¬
riis donauit honoribus. Insuperque discriptione regnisui ȩqualibus pene
partibus discreta. optionem illi quam earum mall& offerre nondedignatus est.
Cuius diuisionis formula itase habuit
Quarum altera regnum italiae partemque burgundiae
idest uallem augus tanam comitatum uallissiorum
Comitatum uualdensem usque mare rhodaNi.
acdeinde orientalem atque aquilonalem rhodam partem.
usque ad comitatum lugdunensem.
Comitatum suc dingiumꝰ. Comitatum uuirascorum. Comitatum portisiorum

Expanded text:
Quo palam omnibus ad genitoris vestigia suppliciter procidente Quo palam omnibus ad genitoris vestigia suppliciter procidente et praeteritorum excessuum veniam humiliter postulante, imperator, misericordia, qua incomparabiliter semper viguit, flexus, quicquid in eum praecedentibus annis ipse suique deliquerant s, paterna benignitate concessit, ita tamen, si deinceps nihil adversus eum pravis machinationibus molirentur; suorum quoque complures non solum proprietatibus, verum etiam beneficiariis donavit honoribus, insuperque, descriptione regni sui aequalibus pene partibus discreta, optionem illi, quam earum mallet, offerre non dedignatus est. Cuius divisionis formula ita se habuit: Quarum altera regnum Italiae partemque Burgundiae, id est vallem Augustanam, comitatum Vallissiorum, comitatum Waldensem usque mare Rhodani, ac deinde orientalem atque aquilonalem Rhodani partem usque ad comitatum Lugdunensem, comitatum Scudingium, comitatum Wirascorum, comitatum Portisiorum,
Abbreviated transcription (Latin):
Quorum aduentus causam imperator diligentius inuestigans
comperit eos gentis esse sueoNum
Exploratores potius regni illius nostrique quam amicitiae petitores ratus.
Penes se eo usque retinendo iudicauit. quo ad ueraciter in ueruri poss&
utrum fideliter eo necne peruenerint. idque theophilo perme moratos
legatos suos atque epistolam intimare Nondis tulito permem¬
et quod eos illius amore libenter susceperit. acsi fideles inuenirent ur
et facultas absque illorum periculo in patriam remeandi daretur
cum aux ilio remittendos.
Sinalias. una cummissis Nostris ad eius presentiam dirigen dos
Ut quid detalibus fieri deber&. ipse decernendo efficer&
Quibus peractis. imperator urbem uangionum iuxta condictum tertio
halendas iunii peruenit. Ubi susceptis quibusdam quos ad huc spetialiter propera¬
re iusserat fidelibus. hlotharium filium suum ab italia uenientem:
paterno suscipere affectu minime rennuit

Expanded text:
Quorum adventus causam Imperator diligentius investigans, Quorum adventus causam Imperator diligentius investigans, comperit, eos gentis esse Sueonum. Exploratores potius regni illius nostrique quam amicitiae petitores ratus, penes se eo usque retinendos iudicavit, quoad veraciter inveniri posset, utrum fideliter eo necne pervenerint; idque Theophilo per memoratos legatos suos atque epistolam intimare non distulit, et quod eos illius amore libenter susceperit, ac, si fideles invenirentur, et facultas absque illorum periculo in patriam remeandi daretur, cum auxilio remittendos; sin alias, una cum missis nostris ad eius praesentiam dirigendos, ut, quid de talibus fieri deberet, ipse decernendo efficeret. Quibus peractis, imperator urbem Vangionum iuxta condictum tertio Kalendas Iunii pervenit Ubi susceptis quibusdam quos ad hoc specialiter properare iusserat fidelibus, Hlotharium, filium suum, ab Italia venientem paterno suscipere affectu minime rennuit.
Abbreviated transcription (Latin):
iunii in ingulenheim honorifice suscepit. quorum legatio super confirmatione
pacti et pacis atque perpetuae inter utrumque imperatorem eisque subditos
amicitiae etcaritatis agebat. nec non deuictoriis quas aduersus exteras bellan¬
do gentes caelitus fuerat assecutus gratificatio et indño exultatio ferebatur
in quibus imperatorem sibique subiectos amicabiliter datori uictoriarum
omnium gratias referre poposcit. Misit etiam cumeis quosdam quiseidem
gentensuam rhos uocari dicebaNit. quos rex illorum chacaNius
uocabulo. adse amicitiae sicut asserebant causa direxerat
Petens permemoratam epistolam quatenus benignitate imperatoris redeundi.
facultatem atque auxilium perimperium suum toto habere posserit.
qm̃ itinera perquae adillum constantinopolim uerterarit
Interbarbaras et nimiae feritatis gentes inmanissimas habuerant
quibus eos neforte periculum inciderent redire Ntioluit

Expanded text:
Iunii in Ingulenheim honorifice suscepit. Quorum legatio super confirmatione Iunii in Ingulenheim honorifice suscepit. Quorum legatio super confirmatione pacti et pacis atque perpetuae inter utrumque imperatorem eique subditos amicitiae et caritatis agebat, necnon de victoriis, quas adversus exteras bellando gentes caelitus fuerat assecutus, gratificatio et in Domino exultatio ferebatur; in quibus imperatorem sibique subiectos amicabiliter Datori victoriarum omnium gratias referre poposcit. Misit etiam cum eis quosdam, qui se, id est gentem suam, Rhos vocari dicebant, quos rex illorum chacanus vocabulo ad se amicitiae, sicut asserebant, causa direxerat, petens per memoratam epistolam, quatenus benignitate imperatoris redeundi facultatem atque auxilium per Imperium suum toto habere possent, quoniam itinera, per quae ad illum Constantinopolim venerant, inter barbaras et nimiae feritatis gentes inmanissimas habuerant, quibus eos, ne forte periculum inciderent, redire noluit.
Abbreviated transcription (Latin):
ribus eorum nonegerint poenitentiam. etdiem dominicum melius ethonorabilius
non obseruauerint. cito supereos maximum et intolerabile periculum ueniet
uidelic& tribus diebus etnoctibus superterram illorum nebula spissima ex pari¬
detur. et statim homines pagani cum in mensa multitudine nauium super illos
uenieNt. et maximamꝰ partem populi et terrae xp̃i anorum cumomnibus
quae possident igni feroque de uastabuNt. Sed tamen siad huc ueram
poenitentiam agere uolunt. et peccata illorum iuxta prȩceptum dñi imeiuno
etorationie atque elemosinis emendare studueriNit. tunc has poeNias
et pericula perintercessionem scorum euadere poteruNt. Uenerunt
etiam legati grecorum atheophilo imperatore directi. theo dosius uidelicet
calcedonensis metropolitanus episcopus. et theophanius spatarius. fereRtes
cum donis imperatori dignis epistola. Quos imperator quinto detimo kalendas

Expanded text:
ribus eorum non egerint poenitentiam et diem dominicum melius et honorabilius ribus eorum non egerint poenitentiam et diem dominicum melius et honorabilius non observaverint, cito super eos maximum et intolerabile periculum veniet: videlicet tribus diebus et noctibus super terram illorum nebula spississima expandetur, et statim homines pagani cum inmensa multitudine navium super illos venient et maximam partem populi et terrae christianorum cum omnibus quae possident igni ferroque devastabunt. Sed tamen, si adhuc veram poenitentiam agere volunt et peccata illorum iuxta praeceptum. Domini in ieiunio et oratione atque elemosinis emendare studuerint, tunc has poenas et pericula per intercessionem sanctorum evadere poterunt'. Venerunt etiam legati Grecorum a Theophilo imperatore directi, Theodosius videlicet Calcedonensis metropolitanus episcopus et Theophanius spatarius, ferentes cum donis imperatori dignis epistola; quos imperator quinto decimo Kalendas
Abbreviated transcription (Latin):
ductor meus. Lineae sanguineae quas inistis libris conspicis. diuersa hominum
xp̃i anorum peccata sunt. quia eaque inlibris diuinis illis precepta etiussa sunt.
minime facere etadimplere uolunt. Pueri uero isti quihic quasi lege Nido
discurruNit. animae surit scõrum. quae cotidie pro xp̃ianorum peccatis
et faciNioribus deplorant. et proillis intercedunt. ut tandem aliquando ad poeni¬
tentiam conuertantur. Etnisi iste animae scõrum tam in cessanter cuinfle¬
tu addm̃ clamarent. iamaliquatenus finis tantorum malorum in xp̃i aNio
populo esse. Recordaris quia anno praesenti fruge Nonsolum interra
uerum etiam in arboribus etuitibus habundanter ostensa suNt
sed propter peccata hominum maxima parsillarum perut. quȩ adusum atque utilita¬
tem humanam non peruenit. quodsi cito homines xp̃iani deuariis uiciis etfacino¬

Expanded text:
ductor meus: 'Lineae sanguineae, quas in istis libris conspicis, diversa hominum ductor meus: 'Lineae sanguineae, quas in istis libris conspicis, diversa hominum christianorum peccata sunt, quia ea quae in libris divinis illis praecepta et iussa sunt minime facere et adimplere volunt. Pueri vero isti qui hic quasi legendo discurrunt animae sunt sanctorum, quae cotidie pro christianorum peccatis et facinoribus deplorant et pro illis intercedunt, ut tandem aliquando ad poenitentiam convertantur ; et nisi istae animae sanctorum tam incessanter cum fletu ad Deum clamarent, iam aliquatenus finis tantorum malorum in christiano populo esset. Recordaris, quia anno praesenti fruges non solum in terra, verum etiam in arboribus et vitibus habundanter ostensa sunt, sed propter peccata hominum maxima pars illarum periit, quae ad usum atque utilitatem humanam non pervenit; quod si cito homines christiani de variis vitiis et facino
Abbreviated transcription (Latin):
natalem dñi eirapto acorpore ostensaest. Quadam nocte cumidem religiosus
praesbiter dormir&: quadam homo adeum uerut. precipiens illi uteum sequeretur
Tunc ille surgens. secutus est eum. Ductor uero illius duxit eum ad terram sibi
igotam. ubiuaria et mira aedificia constructauidit. Interque a ecclesia
fac taerat. in quam ille etductor eius introiuit. ibidemque plurimos pueros le¬
gentes uidit. Cumque ductoremsuum interrogar& an inquirere auderet
quid nam pueri essent. respondit ei. Interroga quoduis. ec libenter tibi indicabo.
Etcum ad illos ad propinquaret ut uideret quod legereNt . perspexit
libros eorum nonsolum nigris litteris. uerum etiam sanguineis esse descriptos.
Ita uidelic&. utuna linea nigris esse litteris descripta. et altera sanguiNieis.
Cumque interrogassencur libri illi sanguineis lineis descripti essent. respondit

Expanded text:
natalem Domini ei rapto a corpore ostensa est. Quadam nocte cum idem religiosus natalem Domini ei rapto a corpore ostensa est. Quadam nocte cum idem religiosus praesbiter dormiret, quidam homo ad, eum venit, praecipiens illi, ut eum sequeretur. Tunc ille surgens, secutus est eum; ductor vero illius duxit eum ad terram sibi ignotam, ubi varia et mira aedificia constructa vidit, inter quae aecclesia facta erat, in quam ille et ductor eius introivit ibidemque plurimos pueros legentes vidit. Cumque ductorem suum interrogaret, an inquirere auderet, quinam pueri essent, respondit ei: 'Interroga quod vis, et libenter tibi indicabo'. Et cum ad illos adpropinquaret, ut videret quod legerent, perspexit, libros eorum non solum nigris litteris, verum etiam sanguineis esse descriptos, ita videlicet ut una linea nigris esset litteris descripta et altera sanguineis. Cumque interrogassem, cur libri illi sanguineis lineis descripti essent, respondit
Abbreviated transcription (Latin):
bus arenarum illic copiosis quosdimos uocitaNit fere quo coaequaretur. etomnia
quaecumque in uoluerat tam homines quamanimalia caetera et domos ab sumpserit
Quorum numerus diligentissime comprehensus. duorum milium quadringent o¬
rum triginta septem rebatus est. Aties quoque incaelo igneas colorumque
aliorum mensis februarii. sed etstellas igneos crines emittentes crebro uideri
contigit. Uerum post scm̃ pascha imperatori infrantia repedanti. rex anglorũ
legatos misit. postulans perfrantiam pergendi romam orationis gratia transitum
sibi adimperatore tribui. mouens etiam curam subiectorum sibi erga animarum
salutem solicitius impendendam qm̃ uisio cuidam apudillos ostensa non minimum ani¬
mos eorum terruerat. cuius seriem uisionis imperatori mittere studuit habentem
hunc modum. Uisio cuiusdam religiosi prȩsbiteri deterra ariglorum quae post

Expanded text:
bus arenarum illic copiosis, quos dunos vocitant, fere coaequaretur , et omnia bus arenarum illic copiosis, quos dunos vocitant, fere coaequaretur , et omnia quaecumque involverat, tam homines quam animalia caetera et domos, absumpserit; quorum numerus diligentissime conprehensus duorum milium quadringentorum triginta septem relatus est. Acies quoque in caelo igneas colorumque aliorum mensis Februariis, sed et stellas igneos crines emittentes crebro videri contigit. Verum post sanctum pascha imperatori in Francia repedanti rex Anglorum legatos misit, postulans per Franciam pergendi Romam orationis gratia transitum sibi ab imperatore tribui, monens etiam curam subiectorum sibi erga animarum salutem solicitius impendendam, quoniam visio cuidam apud illos ostensa non minimum animos eorum terruerat. Cuius seriem visionis imperatori mittere studuit, habentem hunc modum: Visio cuius dam religiosi praesbiteri de terra Anglorum, quae post
Abbreviated transcription (Latin):
eius ferebatur retendo. ab negata quod lacrimabiliter dicimus xp̃i fide.
sese iudaeum professus est sicque circum cisus capillisque acbarba crescentibus
etmutato potiusque usurpato eleatari Nomine. accinctus etiam cingulo militari
Cuiusdam iudaei filiam sibi inmatrimoNium copula uit
Coacto memorato ne pote suo similiter adiudaismum trans lato. tandemque cum iu¬
dacis miserrimam cupiditate deuinctus. caesar augustam urbem hispaniae mediante
augusto mense ingressus est. Quod quantum augustis cunctisque xp̃ianae fidei
gratia redemptis luc tuosum extiterit. difficultas qua imperatori id facile credendum
persuaderi Nonpotuit. patenter omnibus indicauit. Prȩterea dieseptimo kalen¬
das ianuarii die uidelic& passionis beatistephani protomartyris. tanta inundat io
contra morem maritiorum aestiuum pertotam paene frisiam occupauit. ut aggeri¬

Expanded text:
eius ferebatur, retento abnegata – quod lacrimabiliter dicimus – Christi fide, eius ferebatur, retento abnegata – quod lacrimabiliter dicimus – Christi fide, sese Iudaeum professus est. Sicque circumcisus, capillisque ac barba crescentibus, et mutato potiusque usurpato Eleazari nomine, accinctus etiam cingulo militari, cuiusdam Iudaei filiam sibi in matrimonium copulavit, coacto memorato nepote suo similiter ad iudaismum translato, tandemque cum Iudaeis, miserrimam cupiditate devinctus, Caesaraugustam, urbem Hispaniae, mediante Augusto mense ingressus est. Quod quantum augustis cunctisque christianae fidei gratia redemptis luctuosum extiterit, difficultas, qua imperatori id facile credendum persuaderi non potuit, patenter omnibus indicavit. Praeterea die septimo Kalendas Ianuarii, die videlicet passionis beati Stephani protomartyris, tanta inundatio contra morem maritimorum aestuum per totam paene Frisiam occupavit, ut aggeri
Abbreviated transcription (Latin):
Ubi aliquot diebus perendinens martas populosque germanicos disponere
sueque fidei artius sub iugare Nondistulit. acdeinde in partes a lamanNiae
tempore quadragesimȩ aduillam regiam quaebodoma dicitur propera ui
Interea lacrimabile nimiumque cunctis catholicae a ecclesiae filiis ingemesceri¬
dum fama perferente in notuit. bodonem diaconum alamannica gente progenitũ.
et abipsis paene cunabulis inxp̃iana religione palatiNiis eruditionibus diuirus
humanisque litteris aliquatenus inbutum. quianno pręcedente romam orationis
gratia properandi licentiam abaugustis poposcerat. multis que dorariis
muneratus impetrauerat. humani generis hoste pellectum. relicta xp̃i anitate
adiudaismum se se conuerterit. et primum quidem consilio proditionis atque perditi¬
onis suae cum iudaeis inito. quossecum adduxerat paganis uendeNdos calli de
machinari Niontimuit. Quibus distractis unotantum modo secum qui nepos

Expanded text:
Ubi aliquot diebus perendinens, marcas populosque Germanicos disponere Ubi aliquot diebus perendinens, marcas populosque Germanicos disponere suaeque fidei artius subiugare non distulit ac deinde in partes Alamanniae tempore quadragesimae ad villam regiam quae Bodoma dicitur properavit. Interea lacrimabile nimiumque cunctis catholicae aecclesiae filiis ingemescendam, fama perferente, innotuit: Bodonem diaconum, Alamannica gente progenitum et ab ipsis paene cunabulis in christiana religione palatinis eruditionibus divinis humanisque litteris aliquatenus inbutum, qui anno praecedente Romam orationis gratia properandi licentiam ab augustis poposcerat multisque donariis muneratus impetraverat, humani generis hoste pellectum, relicta christianitate ad iudaismum sese converterit. Et primum quidem consilio proditionis atque perditionis suae cum Iudaeis inito, quos secum adduxerat paganis vendendos, callide machinari non timuit; quibus distractis, uno tantummodo secum; qui nepos
Abbreviated transcription (Latin):
conantibus. obsistentem filium conspicatus. Eratque uidere miseriam hac pi
patre. illac impio filio digredientibus. Quanecessitate imperator compulsus.
mogontiam repedat. fideliumque hinc inde pro pere confluentium. obasperi¬
tatem hiemis in commoditatem dutius nonferens tribus ferme infra memoratam
urbem milibus hreno transposito saxones obuios suscipit
Hiodo uuicus uero compertis patris eatenus sibi in opinato traris positu defici¬
entibus quos ex haustrasiis thoringiN atque alamanNiis illexerat secum¬
que adduxerat. concitus aufugit : Noreiamque quaenunc baioaria dicitur.
regNum uidelic& sibi olim apatre traditum reuertitur. Imperator
paternȩ pietatis non in memor. filium pessequi supersedit. receptis que quial
lo adimperatoris clementiamfugerant: Ac sacramento firmatis
et insuperdis cordiarum incentoribus fautoribusque promerito criiNi
partim. rebus partim exilio dampnatis. franconofurd perueNit

Expanded text:
conantibus obsistentem filium conspicatus; eratque videre miseriam, hac pio conantibus obsistentem filium conspicatus; eratque videre miseriam, hac pio patre, illac impio filio digredientibus. Qua necessitate imperator compulsus, Mogontiam repedat, fideliumque hinc inde propere confluentium ob asperitatem hiemis incommoditatem diutius non ferens, tribus ferme infra memoratam urbem milibus Hreno transposito, Saxones obvios suscipit. Hlodowicus vero, compertis patris eatenus sibi inopinato transpositu, deficientibus quos ex Haustrasiis, Thoringin atque Alamannis illexerat secumque adduxerat, concitus aufugit, Noreiamque, quae nunc Baioaria dicitur, regnum videlicet sibi olim a patre traditum, revertitur. Imperator paternae pietatis non inmemor, filium persequi supersedit, receptisque qui ab illo ad imperatoris elementiam fugerant ac sacramento firmatis, et insuper discordiarum incentoribus fautoribusque pro merito criminum partim rebus partim exilio dampnatis, Franconofurd pervenit.
Abbreviated transcription (Latin):
functus est. relictis duobus filiis pippino et harolo. Proficiscentur igitur
imperatori. nuntiatus est hlodouuicus filius eius francono furd hostilibus ualla¬
tus agminibus in sedisse. sibique Nionsolum eiusdem palatii sessionem ad hie¬
mandum. uerum eciam hreni fluminis moliri transitum in hibere
Quo imperator Nuitio hautmediocriter motus. quaqua uersum fideles
arciri decernit Atipse ut caeperat moguntiam peruen
creberrime fidelibus ad pacis concordiam hlodouuicum hortatus est. sed nequa quam
ualuit reuocare. Quin insuper consistenti mogontiae imperatori. ipse ex ad¬
uersae in castella ultra hrenum posita pertinaciter atque hostiliter immorans.
transitu fluminis cohihebat. Imperator autem sanguinem communis populi
fundi ad modum metuens. ad loca alia transpositioni oportuna: diuertere null&¬
itus dedignatus est. Inquibus omnibus econtra ripis insistentem et transfretari

Expanded text:
functus est; relictis duobus filiis Pippino et Karolo. Proficiscenti igitur functus est; relictis duobus filiis Pippino et Karolo. Proficiscenti igitur imperatori nunciatus est Hlodowicus, filius eius, Franconofurd hostilibus vallatus agminibus insedisse, sibique non solum eiusdem palatii sessionem ad hiemandum, verum etiam Hreni fluminis moliri transitum inhibere. Quo imperator nuntio haut mediocriter motus, quaquaversum fideles acciri decernit; at ipse, ut coeperat, Moguntiam pervenicreberrime fidelibus, ad pacis concordiam Hlodowicum hortatus est; sed nequaquam valuit revocare. Quin insuper consistenti Mogontiae imperatori, ipse ex adverso in Castella ultra Hrenum posita pertinaciter atque hostiliter immorans, transitu fluminis cohibebat. Imperator autem, sanguinem communis populi fundi admodum metuens, ad loca alia transpositioni oportuna divertere nullatenus dedignatus est; in quibus omnibus econtra ripis insistentem et transfretare
Abbreviated transcription (Latin):
monas terii abbate. eiusdem martyrii festiuitate honorifice a la criter que
cȩlebrata. attiniacum perueNiens. karolum redeuntem suscepit
Ubi etiam missi horich uenientes. pyratarum inNostros fines dudum irrueri¬
tium maximos a sẽ obimperatoris fidelitatem captos. atque interfici iussos retule¬
ruNit. Petentes insuper dari sibi frisianos atque abodritos. Cuius petitio quan¬
do imperatori indecens siue congrua uisaest. tanto uilius spreta et pronihilo
duc t aest. Uerum pridem imperatore inuerno uenationem exercentem. adal¬
garius etegilo comes: ado bodritos etuiultos afide deficieNites dudum direc¬
ti. reuersi sunt: adductis secum obsidibus: Imperatori subditos deinceps fore
nuntiantes. Imperator uero coeptum peragens iter. ad francono furd hiemandi
gratia profectus est. Eclypsin luna quinta decumna medio noctis pionas decem¬
bris passaest. Pippinus filius imperatoris rex aquitanae. idus decembris de¬

Expanded text:
monasterii abbate, eiusdem martyrii festivitate honorifice alacriterque monasterii abbate, eiusdem martyrii festivitate honorifice alacriterque celebrata, Attiniacum perveniens, Karolum redeuntem suscepit. Ubi etiam missi Horich venientes, pyratarum in nostros fines dudum irruentium maximos a se ob imperatoris fidelitatem captos atque interfici iussos retulerunt, petentes insuper dari sibi Frisianos atque Abodritos. Cuius petitio, quanto imperatori indecens sive incongrua visa est, tanto vilius spreta et pro nihilo ducta est. Verum pridem imperatore in Verno venationem exercentem, Adalgarius et Egilo comes, ad Obodritos et Wilzos a fide deficientes dudum directi, reversi sunt, adductis secum obsidibus, imperatori subditos deinceps fore nunciantes. Imperator vero coeptum peragens iter, ad Franconofurd hiemandi gratia profectus est. Eclypsin luna quinta decima medio noctis Nonas Decembris passa est. Pippinus, filius imperatoris, rex Aquitaniae, Idus Decembris de
Abbreviated transcription (Latin):
ruentes. abductis scĩ monialibus quarum illic non modica congregatio degebat.
omnibus etcunctis masculini sexus clericis ac laicis. uastataque urbe thesauros
quoque aecclesiarum xp̃i se cumuni uersaliter asportarum. Igitur imperator
ad placitum suum generale sicut condixerat mediante augusto. in carisiaco
perueNit. Quopippino paternis obsequiis assiftente atque fauente fratri
harolo. Iunc cingulo insignito parsni ustriae ad presens dataest ducatus uideli¬
c& cenomannicus omnisque occidua galliae ora intralegerim et sequanam consti¬
tuta. Abso lutoque conuentu. ipse orationis gratia parisius scõrumque marte¬
rum basilicas curauit inuisere. Directoque karolo in partes cenomannicas. Ipse
inuerNio compendio ceterisque circum iacentibus locis uenatioNi congri¬
is statua habuit. atque inuitaNite hogone fratre etbeati quintinimar tyris

Expanded text:
ruentes, abductis sanctimonialibus, quarum illic non modica congregatio degebat, ruentes, abductis sanctimonialibus, quarum illic non modica congregatio degebat, omnibus et cunctis masculini sexus clericis et laicis, vastataque urbe, thesauros quoque aecclesiarum Christi secum universaliter asportarunt. Igitur imperator ad placitum suum generale, sicut condixerat, mediante Augusto in Carisiaco pervenit. Quo Pippino paternis obsequiis assistente atque favente, fratri Karolo, tunc cingulo insignito, pars Niustriae ad praesens data est, ducatus videlicet Cenomannicus omnisque occidua Galliae ora intra Legerim et Sequanam constituta. Absolutoque conventu, ipse orationis gratia Parisius sanctorumque martyrum basilicas curavit invisere. Directoque Karolo in partes Cenomannicas, ipse in Verno, Compendio ceterisque circumiacentibus locis venationi congruis stativa habuit, atque invitante Hogone fratre et Beati Quintini martyris
Abbreviated transcription (Latin):
illo colloquio meditatum fimauit. Sicque remisso ad propria. ut mense
maio imperatori in nouiomago occurr&. in iunc tumest.
Nam illo iuxta condictum imperator progredi disponebat. quatenus sui praesentia
damnum quod annis praeteritis pyratarum inportunitate nostrorumque desidia
contigerat uitaretur. Habitoque conuentu fidelium. copiosus cirra maritima ap¬
paratus distributus est. Interque danorum pyrate patria egressi ortoque subito
maritimorum fluctuum turbinȩ. uix paucissimis euadentibus submersisuNt.
Hlodo uuicus autempatris prae sentiae secundum quodiussum fuerat se se
offerre Nondistulit. habitaque secus quam oportuerat conflictatioNie
uerborum. quicquid ultracitraque renum paterni iuris usurpauerat. recipien¬
te patre amisit. helisa tiam uidelic& saxoniam. toringiam. austriam. atque
alamanNuam. Interim saracenorum pyraticȩ̨ classes. massiliam prouintiae ir¬

Expanded text:
illo colloquio meditatum, firmavit; sicque remisso ad propria, ut mense illo colloquio meditatum, firmavit; sicque remisso ad propria, ut mense Maio imperatori in Noviomago occurreret, injunctum est. Nam illo iuxta condictum impdampnum, quod annis praeteritis pyratarum inportunitate nostrorumque desidia contigerat, vitaretur; habitoque conventu fidelium, copiosus circa maritima apparatus distributus est. Inter quae Danorum pyratae patria egressi, ortoque subito maritimorum fluctuum turbinę, vix paucissimis evadentibus, submersi sunt. Hlodowicus autem patris praesentiae secundum quod iussum fuerat sese offerre non distulit, habitaque secus quam oportuerat conflictatione verborum, quicquid ultra citraque Renum paterni iuris usurpaverat, recipiente patre, amisit, Helisatiam videlicet, Saxoniam, Toringiam, Austriam atque Alamanniam. Interim Saracenorum pyraticae classes Massiliam Provinciae ir
Abbreviated transcription (Latin):
minici in memoratis locis beneficia habentes. Rarolose commendauerunt. et fidelitatẽ
sacramento firmauerunt: Anno ab in carnatione oñi. Dcce xXX UIII.
os ł haec peractis sacrae natiuitatis apparitionis atque oblationis domiNicae
sollempnitatibus inchoatisque quad ragesimȩ ieiuniis. imperatori sermo innotuit.
hlodouuicum fratris hlotharii. intra alpium septa colloquium ex petisse. Quod
quia se inscio in consultoque presumpserat. egre tulit. directisque quam celerrime
quaqua uersum cursoribus. generaliter fideles accessit propereque undique adcur
rentibus filiorum suspectum: colloquium patefacit. etsi ita necessitas postul&:
ad resistendum paratissimos mon&. Quod hlodo uuicus cognito. octauarum sc̃e
pasche ebdomada iubente patre aduenit. subtiliterque discussus. tandem sacra¬
mento cumsibi maxime credulis nihil fidelitati patris. atque honori aduersum

Expanded text:
minici in memoratis locis beneficia habentes Karolo se commendaverunt et fidelitatem minici in memoratis locis beneficia habentes Karolo se commendaverunt et fidelitatem sacramento firmaverunt. Anno ab incarnatione Domini 838. Post haec peractis sacrae nativitatis, apparitionis atque oblationis dominicae sollempnitatibus, inchoatisque quadragesimae ieiuniis, imperatori sermo innotuit, Hlodowicum fratris Hlotharii intra Alpium septa colloquium expetisse. Quod quia se inscio inconsultoque praesumpserat, egre tulit, directisque quam celerrime quaquaversum cursoribus, generentibus filiorum suspectum colloquium patefacit, et si ita necessitas postulet, ad resistendum paratissimos monet. Quo Ludoicus cognito, octavarum sanctae Paschae hebdomada jubente patre advenit, subtiliterque discussus, tandem sacramento cum sibi maxime credulis, nihil fidelitati patris atque honori adversum