comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
puigui ⁊ laxo siue serat᷑ siue plãtet᷑
poni tebet. exaltata ã area meliꝰ ꝯfortat᷑
ni t̾ra sic̃ ⁊ cet̾e radices Attͥplex m̃se
napis m̃se octob̾ serit᷑ ͤ in t̾ra bñ arata
⁊ ꝯgesta. ⁊ sarculari sepe q̃rit ut pul¬
u̾e resꝑgat ͤ ⁊ rigetur. ħba a̾ eius ro¬
bustior erit trãsplãtata. s minꝰ poĩt
pingni solo ⁊ hũido. ad qd̾ sꝑ stalet aqͣ.¬
ħines a̾ dicit qd̾ in cim̃b ossiũ hũanoꝵ
plautata ⁊ oleo rigata nono die ht̃
bite sut̃ in subluni natas faciũt cucbitas
longas ⁊ exues q̃ a ĩ mũ medio eiꝰ nastũt᷑
futũit grossas.⁊ q̃ i p̾rofundo iatẽt faci¬
unt latał. q̃ ã su̾ari debent ad seĩa. oꝑ
relmq̃re in sua iuteus ad hyemẽ. ⁊̃ dem
sulcis rare seĩe iacto. ⁊ qd̾ mirũ ẽ. ħbis

Expanded text:
gui et laxo, sive seratur sive plantetur, poni debet; sed exaltata area melius confortatur in terra, sicut et cetere radices. Atriplex mense napis mense Octobri seritur in terra bene arata et congesta, et sarculari semper querit, ut pulvere respergatur, et rigetur. Herba autem eius robustior erit transplantata, sed ut sic minpingui et humido, ad quod semper stillet aqicus dicit, quod in cineribus ossium humanorum plantata et oleo rigata nono die habeat bite sunt in sublimi nata, faciunt cucurbitas longas et exiles; que autem in medio eius nascuntur, faciunt grossas; et que in profundo iacent, faciunt latas. Que autem servari debent ad semina, oportet relinquere in sua vite usque ad hyemem, deinde sulcis, rare semine iacto. Et si s
Abbreviated transcription (Latin):
a̾ ĩ capitẽ stuporẽ ⁊ appoplexiã ⁊̃ qm
nõ int̾ficiũt. ⁊ accidit ex eis p̃fotacio
hanelitꝰ. ħ tũ mag̃ accidit ex int̃ficiẽ¬
tib. atadit A̾ ex eis qͥ nõ uit̾ fitiunt᷑
colerica passio ⁊ sũt diffitilis digestio¬
nis. ⁊ multi nutͥĩti. ⁊ mali sũt fũgi

Expanded text:
 in capite stuporem et apoplexiam, eciam qui non interficiunt. Et accidit ex eis prefocacio anhelitus, sed hoc magis accidit / ex interficientibus. Accidit autem ex eis, qui non interficiunt, colica passio, et sunt difficilis digestionis
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑflmuis. ⁊ postea defluit ab agro.
⁊ tũc recipit cemꝑam̃tũ. si c̃ fit de ag
maiorẽ ⁊ dediuiorẽ derinari p̃ceꝑũt ꝑ
trãsũsas arationes ⁊ fassas. ut ꝑ deli¬
niorẽ ag̾ a suꝑfluo dex emũdetur: hu

Expanded text:
fluus et postea descendit ab agro, et sic recipit temperamentum, sicut fit de agro, maiorem et decliviorem derivari preceperunt per transversas araciones et fossas, ut per decliviorem
Abbreviated transcription (Latin):
gus qui latus ẽ ⁊ spissuis aliq̾d rubo¬
ris hñs in suꝑficie. ⁊ in illo rubore
ht̃ multas ampullas elenatas. quar̃
fungus m̃uscarũ eo qd̾ in lacte pul¬
ũizatus int̾ficit muscas. ⁊ alia płi¬

Expanded text:
 latus et spissus, aliquid ruboris habens in superficie, et in illo rubore habet multas ampullas elevatas, quarum r fungus muscarum, eoquod in lacte pulverisatus interficit muscas. Sed
Abbreviated transcription (Latin):
nũ longũ ꝯ nod in hm̃dis crest̾ locĩ
⁊ diffundit᷑ suꝑ t̾rã. ⁊ flos eius nõ
eleuat᷑  a t̾m. ⁊ eg̃ditur ꝯtinue¬
boni odoris meliꝰ ẽ in gn̾e illo. p̃cipne qñ sr̃ pi¬
los floris eiꝰ est ualte parũ albedĩs. flos eĩ nõ

Expanded text:
num longum, quod in humidis crescit locis, et diffunditur super terram, et flos eius non elevatur a terra, et egreditur continueboni odoris melior est in genere illo, precipue quando super pilis floris eius est valde parum albedinis; flos enim non
Abbreviated transcription (Latin):
it as sita ẽ ubi mari gailico fliuũ ro¬
gniuar ht ab ora alpes tanas ab oc¬
ciẽt hẏspauiã. a tͥcio aquitaniã. a sep¬
q̃ tellgica᷑. Am̃ioie mare gallicũ. qd̾ ẽ
nt̾ sardiniã ⁊ insulas bolneares. ht̃ ⁊̃ ĩ
fronte qua rodanꝰ flimuꝰ ĩ mare exit in¬
sulos tecadas. aquitama ꝓmintia obliquo
tursu. ligerã flũs qui ex płima ꝑte t̾mi¬
nꝰ est eiꝰ ẽ. in orbẽ agit᷑ ht̃ a tͥcio occeanñ

Expanded text:
rohabet ab oriente Alpes Cottias; ab occidente, Hispaniam; a circio Aquitaniam; a sepcam Galliam; a meridie mare Gallicum, quod est inter Sardiniam et insulas Baleares; habens in fronte, qua Rhodanus fluvius in mare exit, insulas Stoechadas. Aquitaniae provincia obliquo cursu Ligeris fluminis, qui ex plurima parte terminus ejus est, in orbem agitur. Haec a
Abbreviated transcription (Latin):
morditant lingua̾. s atutũ facit ħ
uehem̃t᷑. ⁊ cũ calefactione. acetasũ
ã mediocͥtꝰ ⁊ abis calefactione : Sal¬
sũ sane prouenit ex resolutione a¬
mari ĩ infipido aquoso. ⁊ cũ ꝯgelat᷑

Expanded text:
mordicant linguam, sed acutum quidem vehementer cum calefactione, acetosum vero mediocriter absque calefactione. Et salsum quidem provenit ex resolutione amari et insipido aquoso. Cumque
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ itõ uentres instrum̃toꝵ musicoꝵ sic̃
igelle. lire ⁊ monocordi ⁊ alioꝵ siłiũ
ex abiete fcĩ nõ ualẽt. S coaꝑture uẽ¬
t̾riũ ꝯ optimi sũt ex abiete ftĩ. qr ilłe
Aerẽ in profundo uasoꝵ musicaꝵ ꝯcitatum
ꝑ mritates suas emictũt paulatĩ. Est ꝙ
los ꝑuos. porositas aut̃ ipĩs cito fuc̃ ip̃m¬

Expanded text:
 ventres instrumentorummusicalium, sicut vigelle, lire, monocordi et aliorum similium ‹ex› abiete facti non valent. Sed cooperture ventrium optime sunt ex abiete facte, quia ille aerem in fundo vasorum musicalium concitatum per raritates suas emittunt paulative. Illudlos
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ cũ sit rurũ ĩbibit sibi aquã. ⁊ con¬
suatur aq̃ fngiditate. Cũ a̾ aliqñ
ẽ hũcdũ ⁊ aliqñ sitũ citissime putrescit. qm̃
cũ infusũ fu̾it hũido alieno. ⁊ ex ħ illo ex¬
spunt aduemente calore aeris sicto: sẽcũ
trahit ad suꝑficiẽ hũidũ naturale. ⁊ sic
continue pntrescit eo quod raritas eius¬

Expanded text:
et cum sit rarum, imbibit sibi aquam et conservatur aque frigiditate. Sed cum aliquando sit humidum et aliquando siccum, citissime putrescit, quia, cum immersum fuerit humido alieno et ex hoc illud exspirat, adveniente calore aeris sicco, secum trahit ad superficiem humidum naturale, et sic continue putrescit, eoquod raritas eius
Abbreviated transcription (Latin):
tͥcitũ i qmibzdam t̾ris seminatũ de
siligo. Modus aut̃ hniꝰ est paula¬
tinꝰ. quio paulatim filigo nobilitat᷑
⁊ pͥmo anno fit granũ grossius ⁊
rubicũdiꝰ. ⁊ in scdõ anno quod surgit
de grano iam mutato seniuato fit
Iterũ grossius ⁊ rubicunduis. ⁊ ex
ita quod in t̾cio aio uł quarto degñat. in

Expanded text:
triticum in quibusdam terris seminatum degsiligo. Modus autem huius est paulativus, quia paulatim siligo nobilitatur. Et primo anno fit granum grossius ac rubicundius et in secundo anno quod surgit de grano iam mutato seminato, fit iterum grossius et rubicundius, et ex ita quod in tercio anno vel quarto degenerat in
Abbreviated transcription (Latin):
cõueniens tales ẽẽ diuici¬
as quib hũndãs fame pe¬
rit q̃ad̃m ⁊ medã illum fa¬
błose dicunt pp̃ ĩsaciabili¬
tatẽ desid̾ii oĩb sͥ exhibitis

Expanded text:
conveniens est tales esse divitias, quibus abundans fame perit, quemadmodum et Midam illum fabulose dicunt propter insatiabilitatem desiderii omnibus sibi exhibitis
Abbreviated transcription (Latin):
nem. amabile gͥ de talib et
ex talib dicentes: grosse et
figurałr u̾itatem ostendere.
⁊ de hiis que ut freq̃ntius. ⁊ ex
talib dicentes talia ⁊ ꝯclu¬

Expanded text:
m: Amabile est de talibus et ex talibus dicentes grosse et figuraliter veritatem ostendere, et de hiis que ut frequentius et ex talibus dicentes talia et conclu
Abbreviated transcription (Latin):
mãim est. ¶ Dubitatur aͤ
ab ip̃is qui ꝯfitẽtur uitã
cũ untute esse eligibłisła
utr̃ politica ⁊ actia uita
eligibilis uel mag̾ abso¬
luta ab om̃ib ext̾iorib
uelut ꝯtemp̾latia qͥdam¬

Expanded text:
ait: Dubitatur autem ab ipsis qui confitentur vitam cum virtute esse eligibilissimam utrum politica et activa vita eligibilis, vel magis absoluta ab omnibus exterioribus velut contemplativa
Abbreviated transcription (Latin):
eiꝰ sit sparsa ĩnio est uintas enis pura qm̃
est simplex in fine simplicitatis ssi aũt as
uult scire ꝙ tã pͥma est diues ꝓhiciat sũ¬
tẽ suã suꝑ res cõpdĩtas et inqͥrat de eis
inqͥsitõne ꝑscruttata ĩneniet .n. om̃e cõ¬
poĩtun diminutũ indigens quid̾ ã alio

Expanded text:
eius sit sparsa in ipso, immo est unitas eius pura, quoniam est simplex in fine simplicitatis. Si autem vult scire quod prima est dives, proiciat mentem suam superres compositas et inquirat de eis inquisitione perscrutata. Inveniet enim omne compositum diminutum, indigens quidem aut alio
Abbreviated transcription (Latin):
Od qr pͥetas intlłigencie est scĩa et nõ
est emis cõpletũ et integͥtas nͥ ut scit sci¬
ens regens ergo deus bũdictus et sbͥlimis
cnĩ ip̃e replet res boĩtatib et intlligẽtia
est pͥmũ cãtum et est plus si unlis dõ sb̾limi
et ꝑ illd̾ regit res q̃ sub ea sunt qr sic̃ d̾s
bñdictus et sb̾limis influit bonitatẽ suꝑ

Expanded text:
proprietas intelligentiae est scientia, et non est eius complementum et integritas nisi ut sit sciens. Regens ergo est Deus, benedictus et sublimis, quoniam ipse replet res bonitatibus. Et intelligentia est pprimum creatum et est plus similis Deo sublimi, et propter illud regit quae sub ea sunt. Et, sicut Deus, benedictus et excelsus, influit
Abbreviated transcription (Latin):
Causa prima regit cãtas res õs
preter qd cõmisceatur cun eis.
Qd̾  qr regim̃ nõ debilitat unitatẽ
enis exaltatan suꝑ omen rẽ u destͥit
ean n ꝓhibet eam eẽntia unitatis eins
se iicta a reb qͥn regat res qd̃ ẽ qr cã
pͥma est fixa stans ꝯ unitate sua pura.
sꝑ et ip̃a regit res cãtas om̃s et iniflu¬
it suꝑ eas untatẽ inte et bonitates ẜm
mod̾ uirtutsi eaꝵ receptibilium et possi¬
licitatẽ eaꝵ pͥma .ii. bonitas influit bom
one ym mod suẽ uirtutis et sin ec̃sȩ bo
intas pma ñ influit boĩtates suꝑ res or̃s

Expanded text:
Causa primas regit res creatas omnes praeter quod commisceatur cum eis. Quod est quia regimen non debilitat unitatem eius exaltatam super omnem rem neque destruit eam; neque prohibet eam essentia unitatis eius seiuncta a rebus quin regat eas. Quod est quia causa prima est fixa, stans cum unitate sua pura semper, et ipsa regit res creatas omnes et influit super eas virtutem vitae et bonitates secundum modum virtutis earum receptibilium et possibilitateam earum. Prima enim bonitas influit bonione secundum modum suae virtutis et sui esse. Et bonitas prima non influit bonitates super res omnes
Abbreviated transcription (Latin):
cipit ex bonitatib primis isi
mediante intlłigencia. ¶ Et ex
amilnab est que est anima intlłgibilis
qm̃ est pendens ꝑ intligẽtiam et ex e¬
is est q̃ est aĩa tĩ ⁊ ex corporib nͣlib
est cui ẽ aĩa regens ip̃m et de eis sunt¬

Expanded text:
cipit ex bonitatibus primis nisi mediante intelligentia prima. Et ex animabus est quae est anima intellectibilis, quoniam est pendens per intelligentiam; et ex eis est quae est anima tantum. Et ex corporibus naturalibus est cui est anima regens ipsum et facien
Abbreviated transcription (Latin):
natõnis et seꝑatonis et aĩe que seqͥtur
eẽ inf̾lis sunt inꝯplem̃to et declinatõ¬
ne sub aĩabus infiorib et aĩe suꝑiores¬
et̾ influunt bonitates quas recipiunt ab
intłsigentia suꝑ aĩas inf̾i̾ore¶et om̃s
aĩa recipiens ab intłłigenͣ uirtutẽ plus
est suꝑ imp̾ssionẽ fortio q qd̾ imp̾ssũ

Expanded text:
quae sequuntur esse inferius sunt in complemento et decplinatione sub animabus superioribus. Et anima superiores influunt bonitates, quas recipiunt ab intelligentia, super animas inferiores. Et omnis anima recipiens ab intelligentia virtutem plus, est super impressionem fortior, et quod impressum
Abbreviated transcription (Latin):
forie intlłigibiles multe et ñ est esse
eaꝵ est unũ simplex ĩ quo ñ est dn̾isitas.
Causa prima suꝑior est om̃ narra¬
tõue et nou deficiunt lingue a uar¬
ratõne eius uisi ꝓpter narratõnẽ
ẽt ip̃ius quoniam ip̃a est suꝑ om¬
uem causam et nou narratur insi
per causas scd̃as que illuminautur
pͥma sola cuius est deficit narratõ et ñ
est ira nͥ qr supͣ ip̃am ñ est cã ꝑ qmͣ cog¬

Expanded text:
formae intellectibiles multae, et non est esse earum est unum, simplex, in quo non est diversitas. V VI Causa prima superior est omni narratione. Et non deficiunt linguae a narratione eius nisi propter narrationem esse ipsum, quoniam ipsa est supra omnem causam et non narratur nisi per causas secundas quae illuminantur prima sola cuius deficit narratio; et non est ita nisi quia supra ipsam non est causa per quam cog
Abbreviated transcription (Latin):
et᷑nitatiqm̃ extendr̃ cũ ea et nõ alt̾a¬
tur u destruit: et amia annexa est ꝯ
ct̾nitate inf̾i̾s qũĩ est susceptibilior ĩ
Onmis anima nobilis tres habet
est opatio animalis et oꝑatõ ni¬
telligibilis et oꝑatõ diuna.
Oꝑatõ aũt diuina est qũi ip̃a parat
nm cũ uirtute q̃ est in ip̃a .i. nͣ a cã pͥ¬

Expanded text:
niam extenditur cum ea; et non alteratur neque destruitur. Et anima annexa est cum aeternitate inferiusquoniam est susceptibilior impIII Omnis anima nobilis tres habet est operatio animalis et operatio intellectibilis et operatio divina. Operatio autem divina est quoniam ipsa parat naturam cum virtute quae
Abbreviated transcription (Latin):
biles nisi sicut est eaz latitudo in illa
inclłigentia et eẽ quid̾ creatũ pͥmũ.
est intessigencia totũ. u̾mptũ intel¬
ligentia in ip̃o diu̾sa ꝑ modũ qm di¬
ximuss⁊ qr diu̾sificat᷑ intlłgencia fit
ineo forma intlłigibił diuisa et sicut

Expanded text:
ilatatae sicut est earum latitudo in illa intelligentia. Et esse quidem creatum primum est intelligentia totum, verumtatem intelligentia in ipso est diversa per modum quem diximus. Et quia diversificatur intelligentia, fit illic forma intellectibilis diversa. Et sicut
Abbreviated transcription (Latin):
supra se et quod est sub se u̾mpta¬
men scit quod est sub se qũi est cã
ei. ¶ Et scit quod est supͣ se qñi adqͥ¬
quas adqͥrit desuꝑ et res quib est cã gͦ
ip̃a disc̾nit qd̾ est supͣ eam. et qd̾ est sub

Expanded text:
supra se et quod est sub se: verumtatem scit quod est sub se quoniam est causa ei, et scit quod est supra se quoniam acququas acquirit desuper et res quibus est causa. Ergo ipsa discernit quod est supra eam et quod est sub
Abbreviated transcription (Latin):
cissinuĩ et uniforius es ꝙ ip̃e ẽ ctula¬
ris ẽ mẽsura om̃i alioꝵ motuũ et ille
nõ ẽ factus uł gnatus eo nõ quo ip̃e
ẽ causa factionis et guatõis alioꝵ mo¬
tuũ Sed nichil ꝓhibet ip̃m eẽ catũ ex
nichilo nõ distincte quidẽ s in suo mo¬
bili sicut nͨ nasus n ͨ oculus n ͨ forme nͨ
accuã fuit̃ p̾ma distincte s ꝑs fit inta¬
to et forua in ma᷑ et accũs in sbo ͨ et

Expanded text:
ipse est circularis, est mensura omnium aliorum motuum, et ille non est factus neque generatus eo modo quo ipse est causa factionis et generationis aliorum. Sed nihil prohibet ipsum esse creatum ex nihilo non distincte quidem, sed in suo mobili, sicut nec nasus nec oculus nec formae nec accidentia fiunt primo distincte, sed pars fit in toto et forma in materia
Abbreviated transcription (French):
et quosdã uiros fulganos decora in¬
dutos uestimẽta candidũ et irfucũi¬
nocue resꝑgentes et quibusdã aliis
similitꝰ ymaginate formus theoᵈ ce¬
pate̾nt᷑. qui nł uisibilibus bonis al¬
t̾iuis intxnt sc̃oꝵ theologoꝵ restitu¬

Expanded text:
et quosdam viros fulgureos, decora indutos vestimenta, candide et ignee innocueque resplendentes, et quibuscunque aliis similibus imaginatis formis theologia caepaterentur, qui nihil visibilibus bonis altius intelligunt, sancta theologorum restitu
Abbreviated transcription (Latin):
telestes et dei formes aiõs multipedes
eẽ quosdã et multoꝵ uulpiũ etad bo¬
um pecudalitatẽ aͥ bonũ bestialẽ y¬
magiatõ formatos et ad aquilaꝵ
curm iostri spem̃ aut ad uolatiliũ cͥ¬
ti colores et armferos et artistegͣnos¬
ex eloq̃is nobis sacre et formalit᷑ ĩ ua¬
rietate incũfestatiõ ꝵ simbuboꝵ tradita

Expanded text:
elestes et deiformes animos multipedes esse quosdam, et multorum vultuum, et ad boum pecudalitatem, aut ad leonum bestialem imaginationem formatos, et ad aquilarum curvo rostro speciem, aut ad volatilium trticolores, et armiferos archistrategosex eloquiis nobis sacre et formabiliter in varietate manifestativorum symbolorum tradita
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑtibus reꝑiri pt̃ ꝓpinqus inforiitati
diõde ꝙͣ terra et abyssus nuꝰ enĩ spe¬
ciosa sunt ꝙ sũt gradu infimo ꝙͣ cetera
suꝑiora ꝑ lucida et luculenta dma cur
ita ꝯmode homĩbus intimatũ ut ap¬
pellet᷑ t̾ra unusibilis et in ꝯpo ͭ ͣ celũ

Expanded text:
rtibus reperiri potest propinquius informati omnimodae, quam terra et abyssus? Minus enim speciosa sunt, pro suo gradu infimo, quam caetera superiora perlucida et luculenta omnia. Cita commode hominibus intimatam, ut appellaretur terra invisibilis et incomposita? CAPUT
Abbreviated transcription (Latin):
lis et corporalis de qua fiet/ ꝙͦ fa¬
T nõ fuisset m ͭ instituta ẽ insi ab
illo utiq sũmo et uero deo ex quo
celũ et t̾ra et siue nomĩe t̾re inu¬
sibilis siue in ꝯpõne atq abyssi tñ¬

Expanded text:
lis et corporalis, de qua fieret quod faest, non fuisset: nec instituta est nisi ab illo utique summo Deo et vero, ex quo caelum et terra, siue nomine terrae inuisibilis et inconpositae atque abyssi tene
Abbreviated transcription (Latin):
stantiũ eemãꝵ orͣtus a quo ẽ purgac᷑
deiformit᷑ eruditus sine ip̃e ip̃e igͣ
ẽ ꝑ me te purgãs ꝑ quẽ ꝓprias ꝓ¬
uidas octiones ex octulto et in nos ꝓ¬
duxit ipã totius cã et opifex purr/¬

Expanded text:
a quo ego purgare deiformiter eruditus sum, ipse igitur est per me te purgans, per quem proprias providas actiones ex occulto et in nos produxit ipsa totius causa et opifex pur
Abbreviated transcription (Latin):
itͫ diuina et incẽsi ᷝ ͤ et caᵈ ̃ et atutũ
et inflexi bilis suꝑmotionis et suppoĩtoꝵ
Reductine et actine exemplatm̃ camꝗͣ
ie colificãs illa et resuscitãs in similẽ
caliditate et igneũ celitꝰ et holocaus.¬
tũ purgadiũ et inc̾quelatũ et mextĩ¬
giubile hñtem ꝙ suꝑluaformẽ et illiuã

Expanded text:
na, et incessabile, et calidum, et acutum, et inflexibilis semper motionis, et suppositorum reductive et active assimilativum, recalificans illa, et resuscitans in similem caliditatem, et igneum coelitus, et holocauste purgativum, et incircum velatum, et inexsting
Abbreviated transcription (Latin):
sic dei noͫ intelligamꝰ in spetie rei
uel defrctu uel si quo alio noniẽ me¬
lius sigͣtur̾ cum amittit ͦ spẽs aliq᷑
mutione a forma ad infor̾tatẽ de
sĩcut in celestibus suꝑioᷝꝰ s̃me ad Im-¬
plendã in infmus rebus pult̾ñ tꝑa¬
liũ cessiombus successiᷝꝰ ꝙ ꝑ agiturꝭ¬
Et sicut maẽfestum ẽ in rebus. t̾renis
atq morlibus uespera uoͬ in õmbus
ꝑfecte conditionis quasi t̾minus qui¬
d̾ sit mane aut insipientis exordiũ¬

Expanded text:
s diei nomen intellegamus in specie rei, uel defectu uel si quo alio nomine melius significatur, cum amittitur species aliqua mutatione a forma ad informitatem desicut in caelestibus superioribus, siue ad inplendam in infimis rebus pulchritlium cessionibus successionibusque peragitur, sicut manifestum est in rebus terrenis atque mortalibus - uespera uero in omnibus perfectae conditionis quasi terminus quidam sit. mane autem incipientis exordiu
Abbreviated transcription (Latin):
temꝑaliũ factã si pꝰs apphendas Si
nõ nõdꝰ posis hec relinquas ꝯspiciẽda
ualentibꝰ tu aut̃ cũ sc̃ptura nõ deẜ¬
mente inf̾mibate tue mr̃no inicẽsu be¬
cum tardius ambulante ꝑficies q̃ sic

Expanded text:
temporalium factam, si possis, adprehendas, si autem nondum possis, haec relinquas conspicienda ualentibus, tu autem cum scriptura non deserente infirmitatem tuam et materno incessu tecum tardius ambulante proficias, quae sic
Abbreviated transcription (Latin):
temꝑali s cãli ordine p̾us facta est
in formuis for ᷝ ͥ᷑q mat̾ies et spualis
et corꝑalis de qua fierꝰ quod fauẽd̾¬
creata uel condita. P̾mũ factus est
dies oꝑtebat em̃ ut p̾matũ t̾ature ob¬
tuer̃ et illa natura que c̃aturã ꝑ
c̃atorẽ nõ creatorẽ ꝑ c̾aturã pꝯset

Expanded text:
temporali, sed causali ordine prius facta est informis formabilisque materies, et spiritualis et corporalis, de qua fieret quod faciendcreata uel facta uel condita, primum factus est dies; oportebat enim, ut primatum creaturae obtineret illa natura, quae creaturam per creatorem, non creatorem per creaturam posset
Abbreviated transcription (Latin):
naniã comꝑantͣ Qui mox ut
Flante suꝑbia inpulsi se aduersus
cira torẽ rexerunt ip̃is elatoĩs sue
conatibus in abissi ꝓfundꝰ sunt

Expanded text:
namina comparantur, qui mox ut, flatu superbiae impulsi, se adversus Conditorem erexerunt, ipsis elationis suae conatibus in abyssi profunda sunt
Abbreviated transcription (Latin):
degoeͭ In delicus ꝑadysi dei fuisti sic
factus s signaculũ simulins dei Et 8
ut quo in eo subtilior ẽ nata᷑ eo in illo
ymago dei siiluis insuuie ͦ exp̃ssa
quo in loco mox subdit᷑. omnis lapis
p̃ciosus oꝑmiẽtũ tiui serdius thopa

Expanded text:
adisi Dei fuisti . Ubi factus, sed signaculum similitudinis dicitur, ut quo in eo subtilior est natura, eo in illo imago Dei similius insinuetur expressa. Quo in loco mox subditur: Omnis lapis pretiosus operimentum tuum: sardius, topa
Abbreviated transcription (Latin):
cotidius s hodiconꝰ quia hodieruꝯ buꝰ
nõ codis crastino n ͨ enĩ succedis hest̾uo
hodieruꝰ tiuis ct̾nitas iõ coet̾nũ genu¬
isti cui uixist. ego hodie geniu te õmia
tempoa tu fecisti et ante õmatꝑa tu
es n ͨ aliqu̾o tempor/ nõ erit tꝑus nullo¬

Expanded text:
quia hodiernus tuus non cedit crastino; neque enim succedit hesterno. Hodiernus tuus aeternitas; ideo coaeternum genuisti, cui dixisti, Ego hodie genui te . Omnia tempora tu fecisti, et ante omnia tempora tu es; nec aliquo tempore non erat tempu
Abbreviated transcription (Latin):
dixisti michi uote forti in aure inten¬
uolunbas tu solus te q ꝑseueraintissiã
nulla uice uariat . n ͨ in tempoã allã
diffundit᷑ o btã si qua ẽ ista inhe¬
rendo btĩtudim tue btã semꝑit̾era nohĩ

Expanded text:
in aurem interuoluptas tu solus es teque perseuerantissima nulla uice uariatur nec in tempora ulla distenditur. o beata, si qua ista est, inhaerendo beatitudini tuae, beata sempitern
Abbreviated transcription (Latin):
factus s signaculũ simulins dei Et 8
ut quo in eo subtilior ẽ nata᷑ eo in illo
ymago dei siiluis insuuie ͦ exp̃ssa
quo in loco mox subdit᷑. omnis lapis
p̃ciosus oꝑmiẽtũ tiui serdius thopa

Expanded text:
factus, sed signaculum similitudinis dicitur, ut quo in eo subtilior est natura, in illo imago Dei sublimius insinuetur expressa. Quo in loco mox subditur: Omnis lapis pretiosus operimentum tuum, sardius, topa
Abbreviated transcription (Latin):
estimo regale et altifonũ et citiolũ
et ad potentificũ elem̃tũ acutũ et
sobtiũ et agile et bene machinatũ et
ad copiosum et multolutẽtẽ r̾adiũ dĩ¬
in sols desidio inspeculatiãꝵ ꝟtutũ
soms obtutibꝰ ĩme ͭ ͤ rc̃e et inflexibi¬

Expanded text:
e, regale et altiferum, et citivolum, et ad potentificum alimentum acutum et sobrium, et agile, et bene machinatum, et ad copiosum et multolucentem radium divini solis desiderio in speculativarum virtutum sanis obtutibus, immediate, recte, et inflexibi
Abbreviated transcription (Latin):
sił edend̃ allicitũ tibũ/ neq euĩ põt
etiõ ꝑpetrand᷑ efficacit᷑ mẽte dist̾m
nisi et illa mentis inten ͦ pẽs quam
hñma ptas ẽ mẽb᷑ in opus mouẽdi uł
ab oꝑe cogitandi cohibendi male ac¬

Expanded text:
ibum. Neque enim potest etiam perpetrandum efficaciter mente decerni, nisi et illa mentis intentio, penes quam summa potestas est membra in opus movendi, vel ab opere cohibendi, malae ac
Abbreviated transcription (Latin):
sep ius uera ꝓuũtiat ut eos qñq ad fal-¬
sitatẽ ꝑ trahat cũ doriẽ ͤ aute horã
uel tempus excitat ut eos qñ uigili¬
aꝵ tempus ẽ sompuo gͣuissime de¬
pͥmat. p̃tr̾a cũ psallentes atq o¬
rantes scibilis scridibꝰ latrascibus
diu̾s et ignite uocibus Iactis eciã lopi¬
ditus uel sc̾toribus ꝑturbat ut dies

Expanded text:
saepius vera pronuntiat, ut eos quandoque ad falsitatem pertrabat; cum dormientes ante horam vel tempus suscitat, ut eos vigiliarum tempore somno gravissimo deprimat; cum psallentes atque orantes sibilis stridentibus, latratibus diversis, et inconditis vocibus, jactis etiam lapidibus, vel ster
Abbreviated transcription (Latin):
quẽ feci tecum dicit fideli famulo do¬
minus getas hostis calidi machmaᵈ ͥ
quod insidiando t̾gnolat oẽ quod ni¬
nando t̾ret õẽ quod suadendo blande
ome quod desꝑando frangit oe ꝯ ꝙ

Expanded text:
 enim sequentibus fideli famulo Dominus cunctas hostis callidi machinationes quod insidiando circumvolat, omne quod minando terret, omne quod suadendo blanditur, omne quod desperando frangit, omne quod
Abbreviated transcription (Latin):
Angelus ⁊ qui in diu loco sedulus
quidꝰ pedissequuis aĩe nõ cessat solli¬
cittuͦ cam et assidiũs subiectõnibꝰ
mone᷑ eam dicẽs. Dilcãre in dnõ
et dabit tibi petitoẽs cordis tiu Ad

Expanded text:
Ipse est qui in omni loco sedulus quidam pedisequus animae non cessat sollicitare eam, et assiduis suggestionibus monere, dicens, Delectare in Domino, et dabit tibi petitiones cor
Abbreviated transcription (Latin):
btõ atq angelice uite dulcedinẽ¬
uite nõ gnstauit ꝙͣ nõ utiq accep¬
tam fastidunt s uolendo accipe̾ de¬
seruit et amisit ꝓ ñ nec sui casus
ꝯseꝙ̃tꝰ et mẽte cecus nõ ex eo ꝙ ac¬
ceperat cecidit s ex eo ꝙ accipetꝰ
si subdi deo uoluisset ꝙͦ ꝓfecto qr
noluit et ab eo ꝙ accepturus crat
cecidit et ptãtẽ illius sub quo ẽẽ

Expanded text:
tae atque angelicae vitae dulcedinem non gustavit, quam non utique acceptam fastidivit, sed nolendo accipere deseruit et amisit. Proinde nec sui casus consequenter et mente caecus, non ex eo, quod acceperat, cecidit, sed ex eo, quod acciperet, si subdi Deo voluisset. Quod profecto quia noluit, et ab eo, quod accepturus erat, cecidit, et potestatem illius, sub quo esse
Abbreviated transcription (Latin):
si pm c̾tam p̃stiõ ꝑpetue felicitatꝭ
sue sed eam pꝯt cosum eius ꝑcepe¬
bolus cũ sociis suis a cet̾is angelis
discretus fuitꝰ et ip̃e sui casus futi ͦ
gelos mĩme dubitemꝰ eẽ detrudos
tamꝙͣ in carterẽ caligmis hinꝯa

Expanded text:
etuae felicitatis suae, sed eam post casum ejus accepebolus cum sociis suis a caeteris Angelis discretus fuerit, ut ipse sui casus futuri gelos minime dubitemus detrusos tanquam in carcerem caliginis hujus
Abbreviated transcription (Latin):
doraminũ et qui matriis mollibus
Impp̃ssione q cedentibus insignie̾ for¬
mas aliquas uolunt pure luigatas
aꝑcunit nec ullam ciõ formã in appa¬
renti laugatione appaie̾ pabm̃tur

Expanded text:
doraminum - et qui materiis mollibus impressionibusque cedentibus insignire formas aliquas uolunt, pure leuigatas apparant nec ullam omnino formam in apparata leuigatione apparere patiuntur,
Abbreviated transcription (Latin):
inherentes contrietates segregant
ꝙ̃ad modꝰ auaximandros dixt᷑ et qui
cũq unũ et multa dñt ẽẽ sicut empe¬
decles et auaxagoras Ex quuxtione
enĩ segregat iꝰ diff̾ut aut̃ ab Iuincẽ¬

Expanded text:
inherentes contrarietates segregant, quemadmodum Anaximandros dixit, et quicumque autem unum et multa dicunt esse, sicut Empedoclis et Anaxagoras; ex commixtione namque segregant alia. Differunt autem ab invice
Abbreviated transcription (Latin):
uocẽ indicant nõ aũt qui loquit ᵃ p̾us
ĩmittit in formã uocẽ quã postea pꝰsit
collureᷤᷤ atq in x ͣ formae̾. Ita crea¬
tor deus nõ priori tempoe fecit infor¬
mẽ mat̾iã et ecr̃ pꝰ ͣ ꝑ ordinẽ qua¬

Expanded text:
vocem indicant; non autem qui loquitur, prius emittit informem vocem, quam possit postea colligere, atque in verba formare: ita creator Deus non priore tempore fecit informem materiam, et eam postea per ordinem qua
Abbreviated transcription (Latin):
lior et c̾cior ẽ lux ubi melior es c̾tior
dies Cum gͦ nõ ẽ uerior uespera ⁊
uerius mane. nã si in iste duob ih
pere nonuẽ nĩcupamꝰ et ad ortũ
it̃m reditũ quẽ mane diaꝰ. ẽ uif¬
nõ et illit uespetam dicanius cũ a ꝙ

Expanded text:
lior et certior lux, ibi uerior etiam dies . cur ergo non et uerior uespera et uerius mane? nam si in istis diebus hperae nomine nuncupamus, et ad ortum iterum reditum, quod mane dicimcur et illic ues
Abbreviated transcription (Latin):
coluber nõ aꝑte sꝑatibus s squamaꝵ
nimitissimis iusibus repeit᷑ sic lubri¬
tꝰ deficiendi mũdꝰ neglirẽs pn-¬
tatip̃ occupat et incipiẽs a ꝑu̾so appe¬
titu similitudiuis dei ꝑuonis ad sili¬

Expanded text:
coluber non apertis passibus, sed squamarum minutissimis nisibus repit; sic lubricus deficiendi motus negligentes minutatim occupat, et incipiens a perverso appetitu similitudinis Dei, pervenit ad simili
Abbreviated transcription (Latin):
metior obsetro deus men̾s Dͦ aus in¬
diffinte longius ẽ hoc tempꝰ ꝙͣ illud
tempus metior scio ẜ̾ nõ metior futm᷑
quia nud̃ ẽ s nõ metior pñs quia n ͦ ͦ
spacio tenditi s nõ metior p̃titũ qr¬

Expanded text:
metior, obsecro, Deus meus, et dico aut indefinite, Longius est hoc tempus quam illud; Tempus metior, scio: sed non metior futurum, quia nondum est; non metior praesens, quia nullo spatio tenditur; non metior praet
Abbreviated transcription (Latin):
alit potentes glõsos btos distrnctas
et ꝓprias dispõnes in dignitates
ab micio stantes in ordine suo ꝑstõs
ingnos religione pios castiõma inte¬
gr̃os unamiim ͭ ͤ idios pace securos

Expanded text:
llic potentes, gloriosos, beatos, distinctos in personas, dispositos in dignitates, ab initio stantes in ordine suo, perfecnignos, religione pios, castimonia integros, unanimitate individuos, pace securos,
Abbreviated transcription (Latin):
maue ex com̾sione in laudẽ catoris
quia nõ ẽ ibi accessus hicis suꝑioris
et inf̾i̾oris cognitoĩs distinctõe fit
uesperti nec mane tamꝙͣ nocti ignorã¬
ris attollat demiq et dicend̾ nocte
nõ nominata uespe᷑ inquit ex muẽ
et meridie narrabo et ãmirabo et ex¬
audiet uocẽ meã fortasse ꝑ ip̃m uices

Expanded text:
ac cognitione in laude Creatoris. Quia non ibi abscessu lucis superioris, sed inferioris cognitionis distinctione fit vespera; nec mane tanquam nocti ignoranris attollat. Denique et ille, nocte non nominata, Vespere, inquit, et mane, et meridie enarrabo et annuntiabo; et exaudie
Abbreviated transcription (Latin):
p̾mitꝰ fieur᷑ cum dicebaturꝙ sic factũ ẽ¬
eeut̃ in sua ꝓpria natura qͣ sũt deo q̃
placuissent quia boua su̾nt tũt ut idẽ¬
ẽ cognoscebat alia quadã infi̾ori cogͥ ͤ ͤ
facta uespera fiebat mane cũ de suo rͦꝑe
deus landae  et altius c̾citure q̃ dem¬
ceps facienda erat ex dei ꝟͬbo p̾us ꝙͣ fiet᷑¬

Expanded text:
primitus fierent. cum dicebatur: et sic essent in sua propria natura, qua sunt, deoque placuissent, quia bona sunt, tunc ea itidem cognoscebat alia quadam inferiore cognitiost ac deinde facta uespera fiebat mane, cum de suo opere deus laudaretur et alterius creaturae, quae deinceps facienda erat, ex dei uerbo notit
Abbreviated transcription (Latin):
Aestimo regale et allifonũ et ciolu
et ãd potentificũ elemãtũ acatũ et
sobriũ et agile et beu̾t machiatũ et¬
u ad copiosumm et multolutẽtẽ radiũ dĩ¬
in solis desidio inspeculatiaꝵ x̾tutũ

Expanded text:
ae, regale et altiferum, et citivolum, et ad potentificum alimentum acutum et sobrium, et agile, et bene machinatum, et ad copiosum et multolucentem radium divini solis desiderio in speculativarum virtutum
Abbreviated transcription (Latin):
tatibus uerũ ex neͦ pn̾tipiis ueĩt. Nã sepe
mortẽ cogẽtib caĩs quã naͣ ⁊̾ formidat uo¬
lũtas ãplectitͦ cõtraq illd̾ quo solo mor
liũ durat diut᷑nitas gignẽdi opꝰ qd̾ naͣ᷑¬
sꝑ appotit. it̾dũ coheres uolũtas: odeo h̃.
sui caĩtas/ nõ ẽ aĩẽ motiõẽ. s ex uaͣli ĩ¬
rẽtioẽ ꝓtedit. Dedit enĩ ꝓuidẽtia cͤatis a
se rebus hat̃ uł maxĩa manẽdi cam. ut
quoad post ͥ.: nali᷑ mane̾ desiderẽt Et hͦ¬

Expanded text:
tatibus, uerum ex naturae principiis uenit. Nam saepe mortem cogentibus causis quam natura re-formidat uoluntas amplectitur, contraque illud quo solo mortalium rerum durat diuturnitas gignendi opus, quod nait, interdum coercet uoluntas. Adeo haec sui caritas non ex animali motione sed ex naturali intentione procedit. Dedit enim prouidentia creatis a se rebus hanc uel maximam manendi causam ut quoad possunt naturaliter manere desiderent;
Abbreviated transcription (Latin):
torq geĩtue̾ om̃e hͦ ĩstituẽdũ puta¬
ab optiõ porro ĩudia lõge relegata
fici uoluit. Quã quidẽ uolũtatẽ dei
originẽ rerũ certissint̃ẽ si qͥs ponat. rcẽ
eũ putae̾ ꝯsenriã uoleus siqͥdẽ deus boͣ
auidẽ oĩa ꝓuenire: mali porro nulliꝰ ꝓͭ

Expanded text:
 geniturae omne hoc instituendum putaab optimo porro inuidia longe relegata fici uoluit; quam quidem uoluntatem dei originem rerum certissimam si quis ponat, recte euquidem omnia provenire, mali porro nullius, p
Abbreviated transcription (Latin):
uniu̾si gn̾is sem̃tã faciã. uobisq tͣdam
uos cetã exequi: par est ita ut m̃orͣ¬
lem colestemq nam moͣrli textu ex¬
tu̾serus ambiatis iubeatisq nasti ci¬
bum q ꝓuideatis et ĩcremẽta detis icͣ.¬

Expanded text:
uniuersi generis sementem faciam uobisque tradam; uos cetera exequi par est ita ut immortalem caelestemque naturam mortali textu extrinsecus ambiatis iubeatisque nasci cibumque prouideatis et incrementa detis ac
Abbreviated transcription (Latin):
liũ gnm ĩstitutioẽ imitãtes gͦ. meam
iue̾ effcm̃ ur̃m solertiã: ita ĩstituite
atq extt̾tite morlia: ut qͥbus ꝯsortiũ
di̾nitatis. et appellatoĩs parilitas cõ¬
petit: d̾iua p̃ditũ t̾mitate fingatis
gui̾s semẽtem faciã. uobiss tradã. uos
lescemq nrͣ morͣli textu extn̾serꝰ ãbi¬

Expanded text:
lium generum institutionem. Imitantes ergo meam iuxta effectum uestrum sollertiam ita instituite atque extricate mortalia ut, quibus consortium diuinitatis et appellationis parilitas competit, diuina praeditum firmitate fingatis;generis sementem faciam uobisque tradam; uoslestemque naturam mortali textu extrinsecus ambi
Abbreviated transcription (Latin):
ut dictũ ẽ. s ex uolũtate sũmi dei/ e¬
mẽsa oem̃ temporũ antiq̾tatẽ. Q̾ u̾o̾
ĩdissolubłes esse confitet᷑. sine ullo ꝙͦ
ortu concedat uct̃e ẽ. Qd̾ uo̾ intiũ nõ
ht̃ siue fine certe ẽ. Et qd̾ finem non
ht̃: siue ortu ẽ. dinũ aũt et imorͣle

Expanded text:
te summi dei emensa omnem temporum antiquitatem. Qui uero indissolubiles eos esse confitetur sine ullo quoque ortu concedat necesse est; quod uero initium non habet, sine fine certe est, et quod finem non habet sine ortu est. «Diuinum» autem et «immortale»
Abbreviated transcription (Latin):
cuiꝰ uisus ꝯtẽplatioq ĩtellcũs ẽ: yde¬
ydee sũt illic alia. Sic deus in opere
suo sensili: diu̾sa aliũ gene̾ti statuit
celeste: pleniĩ di̾nitatis. Aliud dem̃ pp̃es
qd̾ t̾rena soliditas sustine̾t. Et dim qͥdẽ
gni̾s ex partemaxĩa spẽs ignis se̾na cdai̾¬
tudine p̃polibat ut ꝑ eximiũ spłedorem
nitorem q: uidentibus ess uisurisq ue¬
nerabłis figa̾ porro eiꝰ figne̾ mũdĩ ĩtel¬
ligibłis accõmodans. ĩdeclĩabilit̾ euenis¬
tabat totũq eũ posuit in gremio pru¬
dentis celi. uudiq mefablis pulc̾tudĩs
ornamẽtis stipans eũ et ꝯuegetans ad
eandẽ orbitã semꝑ obeũtem: eadẽq sꝑ
deliberãtem. ac de husdem põtinãtem.
alterũ uero. qui semꝑ ultrri ꝑcede̾ gesti¬
ens eiusd̾ atq ĩmutabłis n᷑e cohertoẽ
intra obmͣ eiꝰ rotabũdus tene̾t᷑ quͦq
motibus. ut utq̾ c̾culus ess in optimo
btĩssimoq agitatõnis seatu. Qua ex cã

Expanded text:
 uisus contemplatioque intellectus est, ideideae sunt illic animalia, sic deus in hoc opere suo sensili diuersa animalium genera statuit eleste plenum diuinitatis, aliud deinde praepes quod terrena soliditas sustineret. Et diuini quidem generis ex parte maxima speciem ignis serena claritudine perpolibat, ut propter eximium splendorem nitoremque uidentibus esset uisurisque uenerabilis. Figuram porro eius figurae mundi intellegibilis accommodans indeclinabiliter euenustabat totumque eum posuit in gremio prudentiae caeli undique ineffabilis pulchritudinis ornamentis stipans eum et conuegetans ad er obeuntem eademque semper deliberantem ac de isdem ratiocinantem, alterum uero talem, qui semper ultra procedere gestiens eiusdem atque immutabilis naturae coercitione intra obiectum eius rotabundus teneretur quinque motibus, ut uterque circulus esset in optimo beatissimoque agitationis statu. Qua ex causa
Abbreviated transcription (Latin):
utens corꝑe mixto ex sincerissinis ma¬
teris.x. et ex maioe̾ parte ignis se̾m
chotustũ qd̾dam aił. et foͣrtũ in modũ
spere infixe sũio cũ modulamĩe aplau
globo euq̃ oem̃ hiꝰ lũ̃bus ornasse. Et
celum quidẽ miĩt ita exornatũ ẽ sapi
uexis celestibus flãmãte corꝑe uł nõ
uident᷑ natis atq alitis. d̾mitatẽq obti¬
uentibus conditor uniu̾sitatis deus ob¬
seruanda iubet. sanccitq oroẽ tali. di
deorũ ꝙ opifex idem pat̾q ego. oꝑa
si huidẽ uos mea: dissolubłia na᷑ seu¬
naͣlit̾. me taniẽ ita uolente: ĩdissolu¬
bilia: om̃e siquidẽ qd̾ iuctũ ẽ naͣ dis¬
solulłe ẽ atuo qd̾ boria rõne iũctũ
atq modulatut̃ ẽ dissolui uelle non

Expanded text:
utens corpore mixto ex sincerissimis materiis quattuor et ex maiore parte ignis sereni, coruscum quoddam animal et formatum in modum sphaerae infixisse summo cum modulamine aplani globo eumque oi uexis caelestibus flammanti corpore uel non uidentur, natis atque altis diuinitatemque obtinentibus conditor uniuersitatis deus obseruanda iubet sancitque oratione tali: "Dii deorum quorum opifex idem paterque ego, opera siquidem uos mea, dissolubilia natura, me tamen ita uolente indissolubilia, omne siquidem quod iunctum est natura dissolubile, at uero quod bona ratione iunctum atque modulatum est diss
Abbreviated transcription (Latin):
entẽq a segẽitis q̃ obbuaĩ uell: mł¬
tis rõnbus. p ͦ. quidẽ recreatoĩs le¬
gẽtiũ cã. qͥpe res difficilis. lepido ser¬
mõe condita: facilius ad ĩtima mẽtis
admͣtitur. deñ moxiãte allocutionis
uanetas mixta religioĩ. raptis am̃is
ad ygmem cõtionatis: pñtom laborẽ
sentiri nõ sut cũ ĩnuitatio magist̾n.
nouo ĩstituto oꝑis exordio. nouas ui¬
res exritat audientis effendit᷑ su̾dẽ
et deficit omĩs auditor adu̾sũ moles¬
tiam unformis eloquni. Porro attẽ
uideãt᷑. p̾dicta at ĩqt nõ illo s mõe ꝯ̃
ẽ poĩtus in sono uotis ad decłandos nro

Expanded text:
entemque a se genitis quae obseruari uellet, multis rationibus: primo recreationis legentium causa, quippe res difficilis lepido sermone condita facilius ad intima mentis admittitur; deinde inopinatae allocutionis uarietas mixta religioni raptis animis ad imaginem contionantis praesentem laborem sentiri non sinit; tum immutatio magisterii nouo instituto operis exordio nouas uires excitat audientis, siquidem et deficit omnis auditor aduersum molestiam uniformis eloquii, porro attentuideantur, praedicta autem non illo sermone qui est positus
Abbreviated transcription (Latin):
ita diuisis deus ꝯnr̃ ĩplebat ĩt̾ualla
duplicis ⁊ tplicis ꝙͣtitatis ex unulsi ͭ ͤ
partes secans et̾ nũc ⁊ ex hiis int̾ualloꝵ
spatia oplens: quo singła ĩtualla binis
medietatib fulcirẽt᷑. Illedietatũ aũt
altera qͥta ꝑte limitis. p̃cellebat unũ ex¬
timũ huutẽ: tota p̃cellebat᷑ altã pari

Expanded text:
ita diuisis consequenter complebat interualla duplicis et triplicis quantitatis ex uiuersitate partes secans etiamnunc et ex his interuallorum spatia complens, quo singula interualla binis medietatibus fulcirentur. Medietatum porro altera quota parte limitis extimi praecellebat unum extimum limitem, tota praecellebatur ab ali
Abbreviated transcription (Latin):
luinte. grauioe̾s at̃ ultio. atq ita per
plectri. sic deus aĩã mũdi modulans
ĩducct᷑. sex illa ĩt̾ualla duplicis et
triplicis ꝙͣtitatis suigła binis medie¬
tatib stipãs: ita ut una ex ducib me¬
dietatib potior sit mĩdre hiite t̾c̾ia
eiꝰ parte maioe̾ at hinte ĩfĩor eadẽ
tt̾ia parte maioris linnitis. Desẽbẽda
e itaq figua mnt siłis eiꝰ q̃ paulo su¬
ꝑius exst̃pta ẽ solis ab ea muͣs dis¬

Expanded text:
ite, grauiores autem ultimo, atque ita per sic deus animam mundi modulans inducitur sex illa interualla duplicis et triplicis quantitatis singula binis medietatibus stipans, ita ut una ex duabus medietas potior sit minore limite tertia eius parte, maiore autem limite inferior eadem tertia parte maioris limitis. Describenda est itaque figura similis eius quae paulo superius exscripta est, solis ab ea
Abbreviated transcription (Latin):
Itẽ eorũ quibus accedͭ pars sui ortaͣ
qͥ nuͣs epogaous ab eisd̾ uocat᷑. ex hiis
nexibus illa p̾ma spatia .i. epogdoi
spatrs epyt̾toꝵ oĩm ĩt̾ualla ꝯplebat
Ita ut ad ꝑfcãm cumulatãq opletõ¬

Expanded text:
item eorum quibus accedit pars sui octaua, qui numerus epogdous ab isdem uocatur, ex his nexibus illa prima spatia, id est epogdoi spatiis epitritorum omnium interualla complebat, ita ut ad perfectam cumulatamque completio
Abbreviated transcription (Latin):
omĩq ꝓfano mẽtis furoe r̾uocemꝰ. q̃
om̃s actus nros. dinis stellarũ dicims
cursibus ꝯfici falle̾i̾s ⁊ ꝯͣriũ putas
et a uera rõire dissentis. Nlos eĩ timei
deos nos coli facimꝰ uos numen eoiũ
maiestatẽq mõstramꝰ: cũ om̃s actus
nr̃os. d̾inis eorũ dnĩs agitatõib gub̾¬
nari Colamiꝰ itaq deos. quoꝵ se nob̾
origo stellarũ phẽm agitatioe ꝯ̾iũxit
et maiestatem eorũ gens humana
supplici sꝑ ueneratioẽ suscipiat. Inuo¬
cemiꝰ supplicit᷑ deos et rligiose ꝓmissa
numĩbus ecta r̾ddamꝰ ut ꝯf̾mata aĩ
nrĩ d̾initate ex aliqua parte stellirũ rio¬
lenti decreto et eorũ ptãtib rͤfistomiꝰ
Hot debe̾ nos face̾ uir dine sapientie
sotrates donuit. Nam cũ quidã ei de
moribus suis cupiditatibusqz dixisst
quas ille fili rõne collegerat: st̃ inqt

Expanded text:
mentis furore reuocemus, qui omnes actus nostros diuinis stellarum dicimus cursibus confici, falleris et contrarium putas et a uera ratione dissentis. Nos enim timeri deos, nos coli facimus, nos numen eorum maiestatemque monstramus, cum omnes actus nostros diuinis eorum dicimus agitationibus gubernari. Colamus itaque deos, quorum se nobis origo stellarum perenni agitatione coniunxit, et maiestatem eorum gens humana supplici semper ueneratione suspiciat; inuocemus suppliciter deos et religiose promissa numinibus uota reddamus, ut, confirmata animi nostri diuinitate, ex aliqua parte stellarum uiolenti decreto et earum potestatibus resistamus. Hoc debere nos facere uir diuinae sapientiae Socrates docuit. Nam cum quidam ei de moribus suis cupiditatibusque dixisset quas ille simili ratione collegerat: «Sunt, inquit,
Abbreviated transcription (Latin):
mus in nob̾ caducã t̾rem corꝑis fra¬
gilitatẽ ꝯfidencia sue maiestatis exor¬
nat ut ⁊ ip̃e auctoi̾ suo. origimiq ee
aliqͣ parte m̃deat: qui diffusꝰ ꝑ cũt¬
tur fat̾ ut d̾mo aĩate fom̃to ꝑpetue
fena̾toĩs ꝓpagatõe uiuescant. Quae̾
nũc cũ simꝰ cũ stellis quadã cognoia¬
tioẽ ꝯiũcti: nõ dẽmꝰ eas sac̾legis dis¬
putatõibus ꝓp̾is p̾uare ptãtibus. qͣrũ
cotidians cuisibus ⁊ reformur ꝑit̾

Expanded text:
mus in nobis caducam terreni corporis fragilitatem confidentia suae maiestatis exornat, ut et ipse auctori suo originique ex aliqua parte respondeat qui, diffusutur, facit ut, diuino animatae fomento, perpetuae generationis propagatione uiuescant. Quare nunc, cum simus cum stellis quadam cognatione coniuncti, non debemus eas sacrilegis disputationibus propriis privare potestatibus quarum cotidianis cursibus et formamur pariter
Abbreviated transcription (Latin):
nͣ ĩuẽit᷑ alio̾s ita siłis: ut nõ ualtꝰ eius
ab alteriꝰ uoltu ex aliqͣ pacte dissẽtiat
Unde cõstat gn̾is ꝯuidẽ nr̃i sb̾am. et
eloꝵ ꝯmixtiõe ꝓuidi nunuĩs artifitio
ẽẽ forͣtã. Colores uo̾ nob̾ ac for̃s. mo̾e̾s
eciã ⁊ ĩstituta. de nlła re alia. nͥ stellaꝵ
ꝑ hẽm cursus agitatioẽ distribui. hũc
tiom. Nã puro d̾iitatis aĩate ꝯceptu
sũmo illi ac itõri deo. qui oĩa ꝑpetue
legis dispõne cõposuit ad ꝑhẽms pro¬
creatõnis custodiẽdũ ordinem in fati¬
gabłibus osentiõib obsecũt᷑. llet eĩ est
a̾s hõ quẽ tã sat̾lega desꝑatio teneri¬
tate exagitet ut in t̾ra. ubi oiã uidet
ẽẽ motͣlia dicat ẽẽ prudẽtiã illit uo̾
ubi oĩã ĩorlitate ꝑpetuitatis ornãt᷑
ordinẽ obstĩata mẽtis aĩositate defi¬
mat. Quis dubitat. ꝙ ꝑ has stellas.
q celestis ꝑ om̃e iñdi corpꝰ in modũ
sustinet . Ex hͦ. aĩo hni sempi̾tni scellaꝵ

Expanded text:
iquis ‹alteri› ita similis, ut non vultus eius ab alterius vultu ex aliqua pars dissentiat. Unde constat generis quidem nostcommixtione prouidi numinis artificio esse formatam, colores uero nobis ac formas, mores etiam et instituta de nulla re alia nisi stellarum perenni cursus agitatione distribui. Habent tiam; nam, puro diuinitatis animatae conceptu, summo illi ac rectori deo, qui omnia perpetua legis dispositione composuit ad perennis procreationis custodiendum ordinem, infatigabilibus consensionibus obsequuntur. Nec enim est aliquis homo, quem tam sacrilega desperatio temeritate exagitet, ut in terra, ubi omnia uidet esse mortalia, dicat esse prudentiam, illic uero, ubi omnia immortalitate perpetuitatisordinem obstinata mentis animositate definiat. Quis dubitat quod per has stellas tque caelestis per omne mundi corpus in modum sustentet. Ex hoc animo hi sempiterni stellarum
Abbreviated transcription (Latin):
eũ eẽ duturũ ꝙ om̃s ciues mĩ dissiłes
siit uoltus uai̾etate forͣti. ñ ead̾ ẽ om̃i
siłisq forͣ. Et si dubitat: qd̾ nõ opmor
aspiciat. cũ in unũ se locũ totiꝰ ppłi mł¬
titudo collegerit. qd̾ in theats uł in cõ¬
iũctionibus fĩ cõsueuit. ⁊ ocłorũ suoꝵ
aciem iuditiũq ad forͣm totiꝰ trans

Expanded text:
i dissimilis sint uultus, uarietate formati, nec eadem est omnium similisque forma; et si dubitat, quod non opinor, aspiciat, cum in unum se locum totius populi multitudo collegerit, quod in theatris uel in contionibus fieri consueuit, et oculorum suorum aciem iudiciumque ad formam t
Abbreviated transcription (Latin):
nã utłitatẽ gm̾ affert huãno. id nõ sñ dĩ¬
nũcupabãt ut cũ fruges ce̾rẽ applłaꝰ
⁊ libõ friget uenꝰ. tũ at̃ res ipa in qua
ris ĩest maior aliqͣ sit appellat᷑ ut ea
ipã uis noiet᷑ deus: ut fides ut mẽs.
qͣo in capitolio dedicatas uidemꝰ ⁊ ͨ de ce
ut sine deo regi nõ poss ipã res deorũ
nomen obtinuit. Quo ex gn̾e cupidinis
⁊ uoluptatis ⁊ libẽtine uenis uotabula

Expanded text:
nam utilitatem generi adferet humano, id non sine divnuncupa bant: ut cum fruges Cererem appellamus, et Libero friget Venus", tum autem res ipsa, in qua vis inest maior aliqua, sic appellatur ut ea ipsa vis nominetur deus, ut Fides ut Mens, quas in Capitolio dedicatas videmus proxumeut sine deo regi non posset, ipsa res deorum nomen optinuit. quo ex genere Cupidinis et Voluptatis et Lubentinae Veneris vocabula
Abbreviated transcription (Latin):
tatoẽ ad ordinẽ r̾degisse. Corꝑis et̾
motũ ĩstabilẽ. salubri mod̾a̾taq agi¬
tatoẽ frenasse. et eidẽ form ⁊ figurã
cõgruã ⁊ ꝯ̾entẽ orͣtũ dedisse. ut ipẽ
in suꝑioribus oix̾ melorẽ ordiãtoꝵ
fortuuã: ĩordiãtis ratus. Clͣre ĩqͣt cũ
sensili nr̃do seus aĩa ĩstituat᷑ ortũ

Expanded text:
tatione ad ordinem redegisse, corporis etiam motum instabilem salubri moderataque agitatione frenasse et eidem formam et figuram congruam et conuenientem ornatum dedisse, ut ipse in superioribus dixit meliorem ordinatorum fortunam inordinatis ratus. Quare cum sensili mund
Abbreviated transcription (Latin):
pouis eiꝰ ꝯstitutoẽ. añꝙͣ de ĩspiratoe aĩe
disputatũ sit cũ aiõ corꝑe oĩ ꝯstet ãti¬
qͥorem ẽẽ. Nec r̾cedit ab ĩstituto: ut qr
mũdũ a deo factũ asseruit aĩa q eiꝰ
fcãm eẽ a deo dicat. Qd̾ at̃ in hͦ solo
turas ꝯministi. credo ꝓpte̾a. ne si audi¬
ant hoĩes. oẽ q̃dam q̃ fuerũt ex oĩgĩe
nata: nuũꝙͣ pn̾ripatui sũmi dei dero¬
gari putẽt. si pari atq eadẽ sint qua
deus ãtiq̃tatio p̃stantia: nesciẽtes loge
alis dici origiuẽ rerũ et̾naꝵ ⁊ itẽca¬
ducaꝵ. Siq̃dẽ mor̃liũ aucto̾i̾tas ⁊ oi̾go
illa ẽ que p̃cedit ortũ ceteroꝵ ut

Expanded text:
 de inspiratione animae disputatum sit, cum animam corpore omni constet antiquiorem. Nec recedit ab instituto ut, quia mundum a deo factum asseruit, animam quoque eius factam esse a deo dicat. Quod in hoc solo turas comminisci, credo propterea ne, si audiant homines esse quaedam quae fuerint ex origine nata numquam, principatui summi dei derogari putent, si pari atque eadem sint qua deus antiquitatis praestantia, nescientes longe aliter dici originem rerum aeternarum et item caducarum — siquidem mortalium auctoritas et origo i
Abbreviated transcription (Latin):
ge uite qui uiuificat oĩa creator q ẽ
omis corporis ⁊ oĩs creati spũs. ipe est
deus spũs utiq nõ creatus in eiꝰ uolũ¬
nas uolũtates adiuuat. malas iudicat
buidã nõ ẜbuit. Sicut eĩ om̃ naꝵ crea
tor ẽ. ita om̃i ptãtũ dator ẽ. nõ uolũta¬
tuni. Male q̾ipe uolũtates ab illo nõ st̾
qm̃ cõtra naͣ sũt. q̃ ab illo ẽ. Corpora
igit᷑ mag sb̾iacẽt uolũtatibus q̃dã nr̃is.¬

Expanded text:
go uitae, qui uiuificat omnia creatorque est omnis corporis et omnis creati spiritus, ipse est Deus, spiritus utique non creatus. In eius uolunnas uoluntates adiuuat, malas iudicat, ibus dam non tribuit. Sicut enim omnium nator est, ita omnium potestatum dator, non voluntatum. Malae quippe voluntates ab illo non sunt; quoniam contra naturam sunt, quae ab illo est. Corpora igitur magis subjacent voluntatibus; quaedam nos