comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
percutitur ᷤ Amorbo. ab egrotatio¬
ne. a febre. Illud tollit. quł illi aduer¬
satur. ut remaneat illud unde gra¬
tuletur. Sic et tu. Si odit te inimi¬
cus tuus et inuiste te odit: noueris
quia cupiditas scł̃i in illo regnat ꝓp-¬
terea te odit. Si odis illum et tu: e¬
contra reddis malum pro malo. Qͥd
facit rendere malum pro maloᷤ U¬
num egrotum flebam qui te oderat.
iam duos plango. si et tu odisti. Sed
persequitur rem tuam. tollit tibi
uescio queq habes in terra. Ideo il¬
lum odisti: quia angustias tibi fa-¬
cit in terra. Noli pati angustias. mi¬
gra in celum sursum. cor ibi habebis
ubi latitudo est. ut nullas angusti¬
as patiaris in spe uite eterne. Atten¬
de que tibi tollit. Nec ipsa tͥ tolleret.
nisi ille permitteret qui flagellat
omnem filium quem recipit. Quo¬
dami ferramentum dei est quo
saueris. ipse inimicus tuus. Si no¬
uit deus utile tibi esse ut expoliet
te: permitet illum. St nouit uti¬

Expanded text:
percutitur? A morbo, ab aegrotatiopercutitur? A morbo, ab aegrotatione, a febre. Illud tollit quod illi adversatur, ut remaneat illud unde gratuletur. Sic et tu: si odit te inimicus tuus, et injuste te odit; noveris quia cupiditas saeculi in illo regnat, propterea te odit. Si odisti illum et tu, contra reddis malum pro malo. Quid facit reddere malum pro malo? Unum aegrotum flebam, qui te oderat; jam duos plango, si et tu odisti. Sed persequitur rem tuam; tollit tibi nescio quae, quae habes in terra: ideo illum odisti, quia angustias tibi facit in terra. Noli pati angustias, migra in coelum sursum: cor ibi habebis ubi latitudo est, ut nullas angustias patiaris in spe vitae aeternae. Attende quae tibi tollit: nec ipsa tibi tolleret, nisi ille permitteret qui flagellat omnem filium quem recipit . Quodammodo ferramentum Dei est quo saneris, ipse inimicus tuus. Si novit Deus utile tibi esse ut exspoliet te, permittit illum; si novit ti
Abbreviated transcription (Latin):
menlanla sibi erat. Si enun carras
nulla est in uob̃. nichil diximus. Et
autem est in uob̃ tanqͣ oleum in flã¬
ma adiecimus. et in quo non erat.
forte uerbis accensus est. In alio cirt¬
uit qđ erat. in alio cepit esse quodũ
erat. Ad hoc ergo ista diximus. ne
pigri sitis ililigere inimicos. Seus
In te homo. ille seuit. tu deprecat.
lie odit. tu miserere. Febris anime
ipsuis te odit. sanus erit. et gratias
abi aget. Quomodo medici diligũt
egrotosͤ Nunqͥd egrotos diligiuit s
Si egrotos diligunt. uolunt ut sem¬
per egrotent. Ad hoc diligunt egro¬
tos ne egroti remaneant. s ut ex egͦ¬
tis sant fiaut. Et quanta plerumq
pariuntur a freneticis. Quales cõ¬
tumelias uerborumᷤ Plerumq et
pereutiuntur. Persequit᷑ ille febrẽ.
ignoseit homini. Et qͥd licam fr̃es ͤ
Amat inimicum suum. immo odit
inimicum suum. Morbum enum ip¬
suis odit. et amat hominem a quo
percutitur. odit febrem. A quo em̃i

Expanded text:
mendanda sic erat. Si enim chariritas mendanda sic erat. Si enim chariritas nulla est in vobis, nihil diximus. Si autem est in vobis, tanquam oleum in flammas adjecimus; et in quo non erat, forte verbis accensa est. In alio crevit quod erat; in alio coepit esse quod non erat. Ad hoc ergo ista diximus, ne pigri sitis diligere inimicos. Saevit in te homo? ille saevit, tu precare; ille odit, tu miserere. Febris animae ipsius te odit: sanus erit, et gratias tibi aget. Quomodo medici diligunt aegrotos? Numquid aegrotos diligunt? Si aegrotos diligunt, volunt ut semper aegrotent. Ad hoc diligunt aegrotos, non ut aegroti remaneant, sed ut ex aegrotis sani fiant. Et quanta plerumque patiuntur a phreneticis? quales contumelias verborum? Plerumque et percutiuntur. Persequitur ille febrem, ignoscit homini: et quid dicam, fratres? amat inimicum suum? Imo odit inimicum suum morbum; ipsum enim odit, et amat hominem a quo percutitur: odit febrem. A quo enim
Abbreviated transcription (Latin):
mo dicat qͥa aliqͥd minus nos monu¬
it ioh̾es apłs. et plus nos monuit
diligamus. xp̃c nos monuit ut en¬
am intmnicos diligamꝰ. Aitende qͣre
te monuit xp̃e tit diligas intmicos
Numqͥd ut semꝑ remaneant imii¬
ei ᷤͤ Si ad hoc te monuit ut inimie¬
maneant. odisti non diligis. Atren¬
de quomodo ipse dilexit. idest qui
nolebat ut sic remanerent perseru¬
tores. Ait. Pater ignosce illis.qui
nesciunt quid faciunt. Quib uis¬
it ignosci. mutari illos uoluit. Qu
uoluit mutari. ex tntmicis framo
facere dignatus est. Et uere sie fu
Occisus est. sepultus est. resurre
in celum ascendit. spiritum santũ
misit discipulis. ceperunt in fidu¬
cia predicare nomen ipsius. iitan¬
la faciebant in noĩe crucifixi ⁊ oe¬
cisi. Uiderunt illi interfectores sũ.
et qui sanguinem eius seuiendofu¬
derunt. credendo biberunt. Hee die¬
i fr̃es et longuiscule tamen. quiaue¬
hementius commendancda fuit ca¬
ritati uestre ipsa caritas. tilest com¬

Expanded text:
mo dicat quia aliquid minus nos monumo dicat quia aliquid minus nos monuit Joannes apostolus, et plus nos monuit diligamus; Christus nos admonuit ut etiam inimicos diligamus . Attende quare te monuit Christus ut diligas inimicos. Numquid ut semper remaneant inimici? Si ad hoc te monuit ut inimici remaneant, odis, non diligis. Attende quomodo ipse dilexit, id est, quia nolebat ut sic remanerent persecutores; ait, Pater, ignosce illis, quia nesciunt quid faciunt . Quibus voluit ignosci, mutari illos voluit: quos voluit mutari, ex inimicis fratres facere dignatus est, et vere sic fecit. Occisus est, sepultus est, resurrexit, in coelum ascendit, Spiritum sanctum misit discipulis; coeperunt cum fiducia praedicare nomen ipsius, miracula faciebant in nomine crucifixi et occisi: viderunt illi interfectores Domini; et qui sanguinem ejus saeviendo fuderunt, credendo biberunt. 11. Haec dixi, fratres, et longiuscule: tamen quia vehementius commendanda fuit Charitati vestrae ipsa charitas, ideo com
Abbreviated transcription (Latin):
et nos ileus a mauit peccatore. Nã¬
dicimus quia ds̃ amauit peccato¬
res. Ait enim. Non est opus sains
medicus. s male habentib. Num¬
quul ad hoc amauit peccatores. ut
peccatores remaneamusͤ Quasi lig¬
num de silua udit nos faber. et co¬
gitauit edificium quoddam quod
inde facturus est: non siluam qł
erat. Sic et tu respicis inumccũ tuũ
aduersantem. seuientem. mordeutẽ
uerbis. exasperantem contumeliis.
insectantem odiis. attendis ibi qł
homo est. Uides ista omnia que ad¬
uersa suut ab homine facta. et ui¬
des in illo qł a deo factus est. O q
autem factus est homo. a cdeo factꝰ ẽ.
Qđ autem te odit. ipse fecit. Quod
inuidet. ipse fecit. Et quid dicis
li. dimitte illi peccata. incute illi t̃¬
rorem. muta illum. Nam non amaᷤᷤ
in illo qł est: s qłuis ut sit. Srgo
cum inunicum amas fratrẽ amas.
Quappter perfecta dilectio est in di¬
lectione inunici: que perfecta dilec¬
tio est in dilectione fraterna. Et ne¬

Expanded text:
et nos Deus amavit peccatoreet nos Deus amavit peccatoreDicimus quia Deus amavit peccatores: ait enim, Non est opus sanis medicus, sed male habentibus . Numquid ad hoc amavit peccatores, ut peccatores remaneremus? Quasi lignum de silva vidit nos faber, et cogitavit aedificium quod inde facturus est, non silvam quod erat. Sic et tu respicis inimicum tuum adversantem, saevientem, mordentem verbis, exasperantem contumeliis, insectantem odiis; attendis ibi quia homo est. Vides ista omnia quae adversa sunt ab homine facta; et vides in illo quod a Deo factus est. Quod autem homo factus est, a Deo factus est. Quod autem te odit, ipse fecit; quod invidet, ipse fecit. Et quid dicis to, dimitte illi peccata; incute illi terrorem, muta illum. Non amas in illo quod est, sed quod vis ut sit. Ergo cum inimicum amas, fratrem amas. Quapropter perfecta dilectio, est inimici dilectio: quae perfecta dilectio est in dilectione fraterna. Et ne
Abbreviated transcription (Latin):
tres diligiusᷤ Quero quare ilili¬
gas inunicumͤ. Quare illum di¬
ligis;. Ut sauus sit in hac uita. Qͥa
si non illi expeditͤ. Ut diues sit. Qͥa
si ipsis diuitiis excecabit᷑: Et ux¬
orem ducat: Quud si amaram ui¬
tam inde patiatur ͤ Ut filios habe¬
at. Quid si mali eruntᷤ Incerta
sunt ergo ista que uideris optare
inunico tuo. quia diligis illũ: in¬
certa sunt. Opta illi ut habeat te¬
cum uitam eternam: opta illi ut
sit frater tuus. Si ergo hoc optas
diligendo inimicum ut sit frat̾
tuus. et cum diligis fratrem dili¬
gis. Non enum amas in illo qđ est:
s quod uis ut sit. Oixeram aliqͣn¬
do carttati ur̃e ni fallor. Robur ẽ
ligni positum ante oculos. Eaber
opttius udit lignũ non dolatũ
de silua precisum aclamauit. nescio
quid inde uult facere. Non eñi ad
hoc amauit. ut semꝑsic maneat. An
arte uidit qđł futurum est: non in
nemore qił est. Et amauit qł inde
facturus est: non illu qđ est. Sic

Expanded text:
tres diligimus? Quaero quare dilitres diligimus? Quaero quare diligas inimicum: quare illum diligis? Ut sanus sit in hac vita? quid, si non illi expedit? Ut dives sit? quid, si ipsis divitiis excaecabitur? Ut uxorem ducat? quid, si amaram vitam inde patietur? Ut filios habeat? quid, si mali erunt? Incerta sunt ergo ista quae videris optare inimico tuo, quia diligis eum; incerta sunt. Opta illi ut habeat tecum vitam aeternam; opta illi ut sit frater tuus. Si ergo hoc optas, diligendo inimicum, ut sit frater tuus; cum eum diligis, fratrem diligis. Non enim amas in illo quod est; sed quod vis ut sit. Dixeram aliquando Charitati vestrae, nisi fallor: Robur est ligni positum ante oculos; faber optimus vidit lignum non dolatum, de silva praecisum, adamavit: nescio quid inde vult facere. Non enim ad hoc amavit, ut semper sic maneat. In arte vidit quod futurum est, non in amore quod est; et amavit quod inde facturus est, non illud quod est. Sic
Abbreviated transcription (Latin):
non iactantie causa facitis. bene se¬
curi estote. Nolite autem timere qͣn¬
do facitis bene: ne uideat alter. Ti¬
me ne ꝓpterea facias ut tu lauderis
Nam uideat alter. ut deus laudet᷑.
Sienim abscondis ab oculis homi¬
num. abscondis ab imitatione ho¬
minum. laudem subtrahis do. Due
unus panem. alter iusticiam. Inter
duos istos famelicos quia dictũ est
beati qui esuruint et situint iusti¬
ciam. qm̃ ipsi saturabunt᷑. inter du¬
os istos famelicos bonus operator
bus uult subuenire. Ille enum que¬
rit qł mandiicet. ille querit quod
mutet᷑. Pascis istum. prebes te isti.
ambob decdisti elemosinam. Allum
fecisti gratulatorem de faine intͥfec¬
ta. hunc fecisti imitatorem de exem¬
plo pposito. Miseremini ergo tanqͣ
misericordes. quia in eo etiam quod
diligitis iniicos. fratres diligitis.
dilectione inimici precepisse. quia
de fraterna caritate non tacuit fra¬
tres diligitis. Quomodo inquis fra¬

Expanded text:
 jactantiae causa facitis; bene, se jactantiae causa facitis; bene, securi estote. Nolite autem timere quando facitis bene, ne videat alter. Time ne propterea facias, ut tu lauderis: nam videat alter, ut Deus laudetur. Si enim abscondis ab oculis hominis; abscondis ab imitatione hominis, laudem subtrahis Deo. Duounus panem, alter justitiam. Inter duos istos famelicos, quia dictum est, Beati qui esuriunt et sitiunt justitiam, quoniam ipsi saturabuntur : inter duos istos famelicos, bonus operator vult subvenire. Ille enim quaerit quod manducet, ille quaerit quod imitetur. Pascis istum, praebe te isti; ambobus dedisti eleemosynam: illum fecisti gratulatorem de fame interfecta; hunc fecisti imitatorem de exemplo proposito. 10. Miseremini ergo tanquam misericordes; quia in eo etiam quod diligitis inimicos, fratres diligitis. dilectione inimici praecepisse; quia de fraterna charitate non tacuit: fratres diligitis. Quomodo, inquis, fra
Abbreviated transcription (Latin):
habet caritatem. Si distribuero qũ¬
mea in cibos pauperum et si trani¬
dero corpus meum ut arcdeam can¬
tatem autem non habeam. nichilm
ꝓdest. Ergo scriptura liuina intn
nos reuocat a tactatione huius faci¬
ei foruisecus. et ab ista superficie qͦ
iactatur ante homines reuocat nos
intro. Redi ad conscientiam tuam.
ipsam interroga. Noli attendere qd̃
floret foris. s radix que in t̾ra. Ra¬
ilicata est cupiditas. species potest
esse bonorum factorum. uere bona
opera esse non possunt. Radicata
est caritas. securus esto. nichil malt
procedere potest. Blauditur super¬
bus. seuit amor. Ille uestit. ille ceait
Ille enim uestit ut placeat hominbh
ille cedit ut corrigat disciplina A¬
cipitur magis plaga caritatis. qũa
elemosina superbie. Redite ergo in¬
no frẽs et in om̃ib quecumq faci¬
ns intuemini testem deum. Uidete
siille uidet quo animo faciatis. Si
cor uestrum non uos accusat. quia¬

Expanded text:
habet charitatem: Si distribuero ohabet charitatem: Si distribuero omnia mea pauperibus, et si tradidero corpus meum ut ardeam, charitatem autem non habuero, nihil mihi prodest . Ergo Scriptura divina intro nos revocat a jactatione hujus faciei forinsecus; et ab ista superficie quae jactatur ante homines, revocat nos intro. Redi ad conscientiam tuam, ipsam interroga. Noli attendere quod floret foris, sed quae radix est in terra. Radicata est cupiditas? species potest esse bonorum factorum, vere opera bona esse non possunt. Radicata est charitas? securus esto, nihil mali procedere potest. Blanditur superbus, saevit amor. Ille vestit, ille caedit. Ille enim vestit ut placeat hominibus: ille caedit ut corrigat disciplina. Accipitur magis plaga charitatis, quam eleemosyna superbiae. Redite ergo intro, fratres; et in omnibus quaecumque facitis, intuemini testem Deum. Videte, si ille videt, quo animo faciatis. Si cor vestrum non vos accusat, quia
Abbreviated transcription (Latin):
laudetur. Uestit niulum caritas.
uestit et superbia. Ieuinat caritaᷤᷤ
ieuinat et superbia. Sepelit mor¬
tuos caritas. sepelit et suꝑbia. Oĩa¬
ergo opera bona que uult facere ca¬
ritas et facit: agitat contra suꝑbia.
et quasi ducit equos suos. S inte¬
rior est caritas. tollit locum male
agitate superbie. non male agitan¬
tis. s male agitate. Ue honuni. cuiꝰ
auriga superbia est. Necesse est em̃i
ut preceps eat. Et autem non sit
superbia que agitat bona facta. qͥs
nouit ͤ Quis iudetͤ Ubi ẽ hocᵈ Ope¬
ra uidemus. Pascit misericordia.
pascit et superbia. Hospitem sus
Iutercedit pro paupere muisciłia
tercedit et superbia. Quid est hoe
In operib non discernimus. Auss
aliquid dicere. s non ego. Paulus
dixit. Moritur caritas. ulest homo
habens caritatem. confitet᷑ nomei
xp̃i ilucit martyrium. conficetur
et superbia. ducit martyriũ. Illesa¬
bet caritatem. ille non habet caria¬
tem. S auiliat ab apło. ille qui nu

Expanded text:
laudetur. Vestit nudum charitas, laudetur. Vestit nudum charitas, vestit et superbia; jejunat charitas, jejunat et superbia; sepelit mortuos charitas, sepelit et superbia. Omnia opera bona quae vult facere charitas et facit, agitat contra superbia, et quasi ducit equos suos. Sed interior est charitas: tollit locum male agitatae superbiae; non male agitanti, sed male agitatae. Vae homini cujus auriga superbia est, necesse est enim ut preceps eat. Ut autem non sit superbia quae agitet facta bona, quis novit? quis videt? ubi est hoc? Opera videmus: pascit misericordia, pascit et superbia; hospitem suscintercedit pro paupere misericordia, intercedit et superbia. Quid est hoc? In operibus non discernimus. Audeo aliquid dicere, sed non ego; Paulus dixit: moritur charitas, id est, homo habens charitatem, confitetur nomen Christi, ducit martyrium; confitetur et superbia, ducit et martyrium. Ille habet charitatem, ille non habet charitatem. Sed audiat ab Apostolo ille qui non
Abbreviated transcription (Latin):
debes ut sit et ipse prudeus. Qũa¬
dui tardus est: discit ate. Quamdi¬
u indoctus est: inliget te. et tu ui¬
deris doctor. ille autem discens. Tu
ergo superior quia doctor es: ille in¬
ferior quia discens. Nisi illum op¬
tes equaleni. semper ius habere dis¬
centem. Si semꝑ aũ ius habere dis¬
centem. inuidus eris doctor. Si inui¬
dus doctor. quomͦ eris doctorͤ Ro¬
go te: noli docere ipsam inuidentiã
tuam. Quili apłm dicentem ile us¬
cerib caritatis. Uellem om̃s homi¬
nes esse sicut meipsum. Quomͦ uo¬
lebat om̃s esse ᷤᷤ Equales. Ideo erat
om̃ib superior: quia caritate opta¬
bat om̃s equales. Excessit ergo mo
supra homines esset qui supra pe¬
cora factus est. Et ipsa est suꝑbia.¬
tare iudet᷑. Et uidete quanta ope¬
ra faciat superbia. Ponite in cor¬
de quam similia facit. et quasi
paria caritati. Pascit esurientẽ
caritas. pascit superbia. Caritas
ut deus laudetur: suꝑbia ut ip̃a

Expanded text:
debes ut sit et ipse prudens. Quamdebes ut sit et ipse prudens. Quamdiu tardus est, discit a te; quamdiu indoctus est, indiget tui; et tu videris doctor, ille autem discens: tu ergo superior, quia doctor es; ille inferior, quia discens. Nisi illum optes aequalem, semper vis habere discentem. Si autem vis semper habere discentem, invidus eris doctor. Si invidus doctor, quomodo eris doctor? Rogo te, noli docere ipsum invidentiam tuam. Audi Apostolum dicentem de visceribus charitatis: Vellem omnes homines esse sicut meipsum . Quomodo volebat omnes esse aequales? Ideo erat omnibus superior, quia charitate optabat omnes aequales. Excessit ergo homo supra homines esset, qui supra pecora factus est: et ipsa est a. 9. Et videte quanta opera faciat superbia; ponite in corde quam similia facit, et quasi paria charitati. Pascit esurientem charitas, pascit et superbia - charitas, ut Deus laudetur; superbia, ut ipsa
Abbreviated transcription (Latin):
piceris difficultatem. S quid fr̃sͤ
Oum euaserumus omnes istos mor-¬
talitatis laqueos. cum transiertnt
temꝑa temptationis cum scł̃i huius
siuiius decurrerit et recepertinus
illam stolam primam immortali¬
tatẽ illam ꝗͣ peccando perdudimꝰ.
cum corruptibile hoc inluerit in¬
corruptionem. il est earo ista indu¬
erit incorruptionem. et mortale hoc
induerit unmortalitatem. tam ꝑ¬
fectos filios cłi ubi non opꝰ est temp¬
tari nec flagellari. agnoscat omnis
creatura. Subdita nobis erunt oĩa
si nos hic subditi sumus ło. Sicer¬
go debet esse xꝑianus. ut non glo¬
rietur suꝑ alios homnes. Dedit
enum tibi deus esse suꝑ bestias. ul
est meliorem esse quam bestias. Hoc
naturale habes. semꝑ melior eris qͣ
bestia. Si uis melior esse ꝗͣ alius he¬
mo inuidebis ei. quando tibi uide
bis esse equalem. Debes uelle om̃s
homines equales tibi esse. et si uice¬
ris aliquem per priudentiã. optare

Expanded text:
piceris difficultatem. Sed quid, fratres? piceris difficultatem. Sed quid, fratres? Cum evaserimus omnes istos mortalitatis laqueos, cum transierint tempora tentationis, cum saeculi hujus fluvius decucurrerit et receperimus illam stolam primam, immortalitatem illam quam peccando perdidimus, cum corruptibile hoc induerit incorruptionem, id est, caro ista induerit incorruptionem, et mortale hoc induerit immortalitatem ; jam perfectos filios Dei, ubi non opus est tentari, nec flagellari, agnoscet omnis creatura: subdita nobis erunt omnia, si nos hic subditi sumus Deo. 8. Sic ergo debet esse christianus, ut non glorietur super alios homines. Dedit enim tibi Deus esse super bestias, id est, meliorem esse quam bestias. Hoc naturale habes; semper melior eris quam bestia. Si vis melior esse quam alius homo, invidebis ei quando tibi esse videbis aequalem. Debes velle omnes homines aequales tibi esse; et si viceris aliquem per prudentiam, optare
Abbreviated transcription (Latin):
riuit: et ferarum morsib lamians
xonerant sub deo. Aut erant ili
strut tres iuri. et non erant seruz dĩ
machabei ᷤ. Agnouit ignis seruos cłi
tres uiros quos non ussit. quorum
nec uestimenta corrupit et non ag
opus erat quodam flagello permit¬
tente deo. qui ilixit in scriptura. fla¬
gellat omnem filium quem recipit.
putatis enim fr̃es quia ferrum
transuerberaret iuscera dñi. nͥ ip̃e
permitteret ͤ Aut hereret in ligno.
nisi ipse uoluisset ͤ Non eum agno¬
uit creaturaᷤͤ An exemplum patien¬
ne ꝓposuit fudelib suisͤ Ideo quos
dam leus liberauit uisibilit̾. quos¬
dam non liberauit uisibilit̾. om̃es
tamen sptritualit̾ liberauit. spiritu¬
aliter neminem deseruit. Uisibilit̾
quosilam uisus est deseruisse. quos¬
dam uisus est eripuisse. Ideo quos¬
ilam eripuit. ne puteris illum non
potuisse eripere. Testimonium dedi
quia potest. ut ubi non facit. secreti¬
orem intelligas uoluntatem. non sus¬

Expanded text:
runt, et ferarum morsibus laceratrunt, et ferarum morsibus lacerati sunt, non erant sub Deo? Aut erant servi Dei tres viri, et non erant servi Dei Machabaei? Agnovit ignis servos Dei tres viros, quos non ussit, quorum nec vestimenta corrupit ; et non aSed opus erat quodam flagello, permittente Domino, qui dixit in Scriptura, Flagellat omnem filium quem recipit . Putatis enim, fratres, quia ferrum transverberaret viscera Domini, nisi ipse permitteret; aut haereret in ligno, nisi ipse voluisset? Non eum agnovit creatura sua? An exemplum patientiae proposuit fidelibus suis? Ideo Deus quosdam liberavit visibiliter, quosdam non liberavit visibiliter: omnes tamen spiritualiter liberavit, spiritualiter neminem deseruit. Visibiliter quosdam visus est deseruisse, quosdam visus est eripuisse. Ideo quosdam eripuit, ne putes illum non potuisse eripere. Testimonium dedit quia potest, ut ubi non facit, secretiorem intelligas voluntatem, non sus
Abbreviated transcription (Latin):
lem mentem. tu autem rationabis
mente capis ueritatem. intelligs
qđ supra te est. Subdere ei qui sis
te est: et infra te erunt illa quil s
positus es. Quia uero homo ꝑ pe¬
catum deseruit eum sub quo esst
debuit subditus est eis supraque
esse debuit. Intendite quid idicm
Deus. homo. pecora. Uerbi gratuas
supͣ te ł̾s. infra te pecora. Agnoser
um qui supra te est: ut agnoseant
te que infra te sunt. Ideoq eum da¬
niel agnouisset supra se deum. ag¬
nouerunt illum supra se leones i
autem non agnoscis illum qui supͣ
te est: superiorem contempnis.sub¬
deris inferiori. P ropterea superbua
egyptiorum unde domita est: Der¬
nis et muscis. Poterat deus et les¬
nes mutere: s aliquis magnus les¬
ne terrendus est. Quanto illi erait
superbiores. tanto de rebz contemp¬
tibilib ⁊ abiectis. fracta est eorũ ser¬
uix mala. S clamielem agnouerĩt
leones. quia subditus deo erat. Ql
martyres qui ad bestias pugnail¬

Expanded text:
lem mentem: tu autem rationali lem mentem: tu autem rationali mente capis veritatem, intelligis quod supra te est; subdere ei qui supra te est, et infra te erunt illa quibus praepositus es. Quia vero per peccatum homo deseruit eum sub quo esse debuit, subditur eis supra quae esse debuit. 7. Intendite quid dicam: Deus, homo, pecora: verbi gratia, supra te Deus; infra te pecora. Agnosce eum qui supra te est, ut agnoscant te quae infra te sunt. Ideoque cum Daniel agnovisset supra se Deum, agnoverunt illum supra se leones . Si autem non agnoscis illum qui supra te est, superiorem contemnis, subderis inferiori. Propterea superbia Aegyptiorum unde domita est? De ranis et muscis . Poterat Deus et leones mittere, sed aliquis magnus leone terrendus est. Quanto illi erant superbiores, tanto de rebus contemptibilibus et abjectis fracta est eorum cervix mala. Sed Danielem agnoverunt leones, quia ille subditus Deo erat. Quid? martyres qui ad bestias pugnave
Abbreviated transcription (Latin):
at potestatem hominumͤ Habeat
potestatem ait. Uedit potestatẽ na¬
turalem. Quorum habeat potesta¬
tem ͤ Piscium maris uolatiliũ ce¬
li et omnium repentium que rep̃t
super terram. Quare hec est natura¬
lis potestas hominisͤ Quia homo ex
eo habet potestate. ex quo factus est
ad imaginem cłi. Ubi autem factꝰ
est ad imaginem dei ͤ In intellectu
inmente. in tnteriore homine. ineo
qił intelligit ueritatem. diuidicat
iusticiam et intusticiam. nouit a
quo factus est: potest intelligere cre¬
atorem suum. laudare creatorem su¬
um. Habet hanc intelligentiã. quia
habet prudentiam. Ideo multi cũ
per cupiditates malas detererent
in se imaginem dei. et ipsam qͦdam¬
modo flaminam intelligentie ꝑuer¬
sitate morum extinguerent: clamat
illis scriptura. Nolite fieri sicut e¬
quus et mulus: qͥb non ẽ iutellectus.
Hoc est dicere. Preposut te equs
mulo. Te ail unaginem meamfi
potestatem tibi suꝑ ista dedi.
reᷤ Quia non habent fere ration¬

Expanded text:
at potestatem hominum? Habeat at potestatem hominum? Habeat potestatem, ait: dedit potestatem naturalem. Quorum habeat potestatem? Piscium maris, volatilium coeli, et omnium repentium quae repunt super terram. Quare haec est naturalis potestas hominis in ista? Quia homo ex eo habet potestatem, ex quo factus est ad imaginem Dei. Ubi autem factus est ad imaginem Dei? In intellectu, in mente, in interiore homine; in eo quod intelligit veritatem, dijudicat justitiam et injustitiam, novit a quo factus est, potest intelligere creatorem suum, laudare creatorem suum. Habet hanc intelligentiam, qui habet prudentiam. Ideo multi cum per cupiditates malas detererent in se imaginem Dei, et ipsam quodammodo flammam intelligentiae perversitate morum exstinguerent; clamabat illis Scriptura, Nolite fieri sicut equus et mulus, quibus non est intellectus . Hoc est dicere, Praeposui te equo et mulo; te ad imaginem meam feci, potestatem tibi super ista dedi. Quare? Quia non habent ferae rationa
Abbreviated transcription (Latin):
neficii. Ille indiguit. tu impertitꝰ
es. Quasi maior uideris. qͥa tu pres¬
titisti. quam ille cui prestitum est.
Opta equalem. ut ambo sub uno
sitis cui nichil prestari potest. Nã
in hoc excessit modum superba a-¬
nuna. et quodamm auara fuit. qͥa
radix omnium malorũ auaricia Et
item dictum est. Initium omnis
peccati superbia. St querimus ali¬
quando quomodo sibi concordent
iste due sententie. radix omnium
malorum auaritia est: inuenimus
et in superbia auariciam esse. Exces¬
sit enim modum homo. Quid ẽ aua¬
rum esse ᷤ Progredi ultra qͣ suffi¬
cit. Adam per superbiam cecidit.
Initium omius pecrati superbia
inquit. Numquid auariciaᷤ Qͥd¬
auarius illo. cui łs sufficere non
potuit; Ergo fres leginus quem¬
admodum factus sit homo ad ima¬
ginem et similitudinem dĩ. Et qͥd
de illo dixit łs ͤ Et habeat potesta¬
tem piscium maris. et uolatiltum
celi. et omnium pecorum que rep̃t
super terram. Numqͥd dixit habe¬

Expanded text:
neficii. Ille indiguit, tu impertitus neficii. Ille indiguit, tu impertitus es; quasi major videris quia tu praestitisti, quam ille cui praestitum est. Opta aequalem, ut ambo sub uno sitis cui nihil praestari potest. 6. Nam in hoc excessit modum superba anima, et quodammodo, avara fuit; quia radix omnium malorum avaritia . Et item dictum est, Initium omnis peccati superbia . Et quaerimus aliquando quomodo sibi concordent istae duae sententiae: Radix omnium malorum avaritia est: invenimus et in superbia avaritiam esse; excessit enim modum homo. Quid est avarum esse? Progredi ultra quam sufficit. Adam superbia cecidit: Initium omnis peccati superbia, inquit. Numquid avaritia? Qavarius illo, cui Deus sufficere non potuit? Ergo, fratres, legimus quemadmodum factus sit homo ad imaginem et similitudinem. Dei: et quid de illo dixit Deus? Et habeat potestatem piscium maris, et volatilium coeli, et omnium pecorum quae repunt super terram . Numquid dixit, Habe
Abbreviated transcription (Latin):
mendi ͤ S amicitia quadam beni¬
uolentie ut aliquando prestemus
eis quos amanus. Quid si non sit
qł prestemus ͤ Sua benutolentia
sufficit amanti. Non enim optare
lebemus esse miseros. ut possimus
exercere opera misciłie. Das panẽ
esurienti. s meltus nemo esuriret.
et nulli dares. Uestis nudum. uti¬
nam oms uestiti essent. ⁊ non eẽt
sta necessitas. Sepelis mortuum.
utinam ueniat aliquando illa ui¬
ta ubi nemo moriat᷑. Concorilas li¬
tigantes. utinam aliquando sit pax
illa eterna iherłm. ubi nemo discor¬
dat. Hec enim omnia officia neces¬
sitatum sunt. Tolle miseros. cessab̃t̃
opera misciłie. Opera miscłie ces¬
sabunt. numqͥd ardor caritatis ex¬
tinguetur. Germanius amabis
felicem hominem. eut non habes
qł prestes. Purior ille amor erit.
multoq sincerior. Nam si prestite¬
ris misero. fortassis extollere te cu-¬
pis aduersus eum. et eum tibi us
esse subiectum. qui est auctor tui be¬

Expanded text:
mendi? Sed amicitia quaedam benemendi? Sed amicitia quaedam benevolentiae est, ut aliquando praestemus eis quos amamus. Quid, si non sit quod praestemus? Sola benevolentia sufficit amanti. Non enim optare debemus esse miseros, ut possimus exercere opera misericordiae. Das panem esurienti: sed melius nemo esuriret, et nulli dares. Vestis nudum: utinam omnes vestiti essent, et non esset ista necessitas! Sepelis mortuum: utinam veniat aliquando illa vita ubi nemo moriatur! Concordas litigantes: utinam aliquando sit pax illa aeterna Jerusalem, ubi nemo discordet! Haec enim omnia officia necessitatum sunt. Tolle miseros; cessabunt opera misericordiae. Opera misericordiae cessabunt; numquid ardor charitatis exstinguetur? Germanius amas felicem hominem, cui non habes quod praestes; purior ille amor erit, multoque sincerior. Nam si praestiteris misero, fortassis extollere te cupis adversus eum, et eum tibi vis esse subjectum, qui auctor est tui be
Abbreviated transcription (Latin):
mos. nec uoces illã extensionẽ. Pra¬
pe enum te diligis qui eos diligis qͥ
tibi adherent. Extende ad ignotos:
qui tibi nichil mali fecerunt. Trans¬
cende et ipsos. peruenz ut diligas
inimicos. Hoc certe dñs uibet. Qt
iste tacuit de dilectione inunicie sse
dilectio siue que carualis dicit᷑. que
non dilectio s magis amor dici sole
dilectionis enim nomen magis so¬
let in meliorib reb dici. in melior¬
lam habet erga eos qui diligiut.
Non enim sic debemus liligere ho¬
mines aut sic possumus diligere
uel amare. hoc enim etiam uerbo u¬
sus est dñs cum diceret perre amas
me: non sic debemus amare homi¬
nes quomoilo audiuimus gulosos
diere. amo turdos. Queris quares
It occidat et consumat. Et amare
setamen dicit. et ad hoc illos amat
ut non suit. ad hoc amat ut perimat.
E quicqͥd ad cibandum amamus.
as hoc amamus ut illud consuma¬
tur et nos reficiamur. Numqͥl sic
sunt amandi homines tanqͣ consu¬

Expanded text:
mos, nec voces illam extensionem. Promos, nec voces illam extensionem. Prope enim te diligis, qui eos diligis qui tibi adhaerent. Extende ad ignotos, qui tibi nihil mali fecerunt. Transcende et ipsos; perveni, ut diligas inimicos. Hoc certe Dominus jubet. Quare iste tacuit de dilectione inimici? 5. Omnis dilectio, sive quae carnalis dicitur, quae non dilectio, sed magis amor dici solet dilectionis enim nomen magis solet in melioribus rebus dici, in meliorlentiam quamdam habet erga eos qui diliguntur. Non enim sic debemus diligere homines, aut sic possumus diligere, vel amare; hoc enim verbo etiam usus est Dominus cum diceret, Petre, amas me ? non sic debemus amare homines, quomodo audimus gulosos dicere, Amo turdos. Quaeris quare? Ut occidat, et consumat. Et amare se dicit, et ad hoc illos amat ut non sint, ad hoc amat ut perimat. Et quidquid ad cibandum amamus, ad hoc amamus, ut illud consumatur, et nos reficiamur. Numquid sic amandi sunt homines, tanquam consu
Abbreviated transcription (Latin):
autem caritatem il est qua diligere
debemus deum non tam assidue no-¬
minauit. s tamen omnino non tacu¬
it. De inimici uero dilectione pror¬
sus tacuit. Prope per totam ipsam
epłam cum uehementer nobis pre¬
dicet commendetq caritatem non
nob̾ dicit ut diligamus inunicos. s
dicit nob̃ ut diligamus fr̃es. Nodo
uero cum ewangelium legeret᷑ au¬
diuimus. Si enim ililigitis eos qͥ
uos diligiunit: quam mercedem ha¬
tis ͤᷤ Nonne et publicani hoc facũ
Quid est igit᷑ qł pro magno noli
ut frẽs diligamus. s debere nos n¬
tendere ipsam dilectionem ut pur¬
namus ad inimicosS Qui usq ai
inunicos peruenitr non transilit fu¬
tres. Necesse est sicut ignis. prius e¬
cupet proxima. et sic se in longiqͥ¬
ora distendat. Propinquior est tibi
frater quam nescio quis homo. Put¬
sus magis tibi adheret ille qũe non
noueras. qui tibi tamen non ailuer¬
satur quam inimicus qui etiam al¬
uersatur. Extende dilectionẽ in pei¬

Expanded text:
autem charitatem, id est qua debemus autem charitatem, id est qua debemus diligere Deum, non tam assidue nominavit; sed tamen non omnino tacuit. De inimici vero dilectione prorsus tacuit prope per totam ipsam Epistolam. Cum vehementer nobis praedicet, commendetque charitatem, non nobis dicit ut diligamus inimicos; sed dicit nobis ut fratres diligamus. Modo vero cum Evangelium legeretur, audivimus, Sivos diligunt, quam mercedem habebitis? nonne et publicani hoc faciunt ? Quid est igitur quod pro magno nobisut fratres diligamus, sed debere nos extendere ipsam dilectionem, ut perveniamus ad inimicos? Qui usque ad inimicos pervenit, non transilit fratres. Necesse est sicut ignis, prius occupet proxima, et sic se in longinquiora distendat. Propinquior est tibi frater quam nescio quis homo. Rursus tibi magis adhaeret ille quem non noveras, qui tibi tamen non adversatur, quam inimicus qui etiam adversatur. Extende dilectionem in proxi
Abbreviated transcription (Latin):
sem non taterem. Opera modo illa
suit in uobis. modo illa pro tempo¬
re. pro horis. pro dieb. Numqͥd sem¬
per loquiͤ Numqͥd semꝑ tacere ͤ Nũ¬
quid semper reficere corpꝰ ᷤᷤ Numqͥd
semꝑ ieuinareᷤ Numqͥd semꝑ dare
panem egentiᷤ. Nunqͥd semꝑ nudũ
uestire ᷤᷤ Numqͥd semper egrotos u¬
sitare ᷤᷤ Numqͥd semꝑ discorilantes
concordare ᷤ. Numqͥd semꝑ mortuos
sepelireͤ Modo illud. modo illiuil. In¬
choantur ista et cessant. ille autem
imperator nec inchoatur nec cessare
debet. Oaritas intus non intermit¬
mitatur officia caritatis pro tempo¬
re exhibeant᷑. Caritas ergo sicut
scriptum est fraterna permaneat.
Fortassis autem mouerit aliquoꝰ ues¬
trum. ex quo istam epłam beati io¬
hanns tractamus uob̾. quare non
commendauerit maxune nisi frater¬
nam caritatem. Qui diligit fratrem
dicit et preceptum nob̾ datum est
ut liligamus initicem. Assidue no¬
minauit caritatem fraternam ilei

Expanded text:
sem non tacerem: opera modo illa sem non tacerem: opera modo illa sint in vobis, modo illa, pro tempore, pro horis, pro diebus. Numquid semper loqui? numquid semper tacere? numquid semper reficere corpus? numquid semper jejunare? numquid semper dare egenti? numquid semper nudum vestire? numquid semper aegrotos visitare? numquid semper discordantes concordare? numquid semper mortuos sepelire? Modo illud, modo illud. Inchoantur ista, et cessant: ille autem imperator, nec inchoatur, nec cessare debet. Charitas intus non intermittatur: officia charitatis pro tempore exhibeantur. Charitas ergo, sicut scriptum est, fraterna permaneat . 4. Fortassis autem moverit aliquos vestrum, ex quo istam Epistolam beati Joannis tractamus vobis, quare non commendaverit maxime nisi fraternam charitatem. Qui diligit fratrem , dicit; et, Praeceptum nobis est datum, ut diligamus invicem . Assidue nominavit charitatem fraternam: Dei
Abbreviated transcription (Latin):
dem suam. s in laudem dei. Ait qͣn¬
tum ad ipsum pertinet. uastator et¬
clesie. persecutor. iniuidus. malig¬
nus. Ipse confitet᷑. non nos conuici-¬
amur. Amat paulus dici a nobis
peccata sua. ut glorificetur ille qui
talem morbum sanauit. Magnitu¬
dinem enim uulneris manus me¬
dici secuit. et sanauit. Uox illa de
celo ꝓstrauit persecutorem. et erexit
predicatorem. Occudlit saulum. ⁊ ui¬
uificauit paulum. Saul enim per¬
secutor erat sc̃i uiri. Iude nomen ha¬
bet iste quando persequebatur xp̃i¬
anos. Postea de saulo. factus ẽ pau¬
lus. Quid est paulusͤ. Nodicꝰ Ergo
quando saulus. superbus. elatus.
Quando paulus. humilis. modicꝰ.
ldeo sic loquimur. Paulopost uide¬
bo te: ilest post modicum. Audi qͥa
modicus factus est. Ego enim sum
ter apłos tanqͣ. fimbria uestimenti.
S tetigit ecclesia gentium tanqͣ flux¬
um patiens: et sanata est. Ergo fra¬
tres hoc dixerun hoc dico. hoc si pos¬

Expanded text:
dem suam, sed in laudem Dei. Et quandem suam, sed in laudem Dei. Et quantum ad ipsum pertinet, vastator Ecclesiae, persecutor invidus, malignus, ipse confitetur, non nos conviciamur. Amat Paulus dici a nobis peccata sua, ut glorificetur ille qui talem morbum sanavit. Magnitudinem enim vulneris manus medici secuit, et sanavit. Vox illa de coelo prostravit persecutorem, et erexit praedicatorem; occidit Saulum, et vivificavit Paulum . Saül enim persecutor erat sancti viri ; inde nomen habebat iste quando persequebatur Christianos: postea de Saulo factus est Paulus . Quid est Paulus? Modicus. Ergo quando Saulus, superbus, elatus: quando Paulus, humilis, modicus. Ideo sic loquimur, Paulo post videbo te, id est, post modicum. Audi quia modicus factus est: Ego enim sum ter Apostolos tanquam fimbria vestimenti: sed tetigit Ecclesia Gentium tanquam fluxum patiens, et sanata est . 3. Ergo, fratres, hoc dixerim, hoc dico, hoc si pos
Abbreviated transcription (Latin):
usum. qł deorsum facias susũ. Lu¬
sum uis facere deum et te susũ; Pre¬
cipitaris. non eleuaris. Ille em̃ sem¬
per susum est. Quid ergoͤ Tu beue.
er deus maleᷤ. linmo hoc die: si uis
uerius dicere. Ego male. et ille bene.
Ir qił ego bene. ab illo bene. nam a
me quicqͥd ago male. Ista confessio
firmat cor. et facit dilectionis funda¬
mentum. Nam si opera nr̃a absconde¬
redebemus bona. ne uideamur ab ho¬
minib. ubi est illa sententia dñi. in
to sermone quem habuit in monteᷤ
Ibi hoc dixit ibi et illud paulo ante
cessauit. non tbi finem fecit. s adeli¬
ait et glortficent patrem uestrum qͥ
incelis est. Et apłs quul ait s Eram
autem ignotus facie. ecclesiis tudee
que in xp̃o sunt. Tantum autẽ audi-¬
entes erant. quia qui aliquando noᷤᷤ¬
persequebatur. nunc ewangelirat
sidem. quam aliquando uastabat.
et in me magnificabant ileũ. Uide¬
te quemadmodũ et ipse quia sic in¬
notuit. finem non posuerit in lau-¬

Expanded text:
jusum: quod deorsum, faciens sursum. Jujusum: quod deorsum, faciens sursum. Jusum vis facere Deum, et te susum? Praecipitaris, non elevaris: ille enim semper sursum est. Quid ergo? tu bene, et Deus male? Imo hoc dic, si vis verius dicere, Ego male, ille bene; et quod ego bene, ab illo bene: nam a me quidquid ago male. Ista confessio firmat cor, et facit dilectionis fundamentum. Nam si opera nostra abscondere debemus bona, ne videantur ab hominibus; ubi est illa sententia Domini in eo sermone quem habuit in monte? Ubi hoc dixit, ibi et illud paulo ante cessavit, non ibi finem fecit; sed addidit, Et glorificent Patrem vestrum qui in coelis est . Et Apostolus quid ait? Eram autem ignotus facie Ecclesiis Judaeae, quae in Christo sunt: tantum autem audientes erant quia qui nos aliquando persequebatur, nunc evangelizat fidem quam aliquando vastabat; et in me magnificabant Deum . Videte quemadmodum et ipse, quia sic innotuit, finem non posuerit in lau
Abbreviated transcription (Latin):
re iusticiam ur̃ãm coram hominig
ut uideamini ab eis. Numqͥd hacꝰ
uoluit dicere. ut quecumq bonafi¬
cimus. abscondamus ab oculis hu¬
minum et timeainus uideriͤ Sin
mes spectatores. non habebis uuri¬
tores. Debes ergo uideri. s non an
hoc debes facere ut udearis. Noni¬
bi esse debet finis gaudii tui noni¬
bi terminus leticie tue. ut pures
te totum fructum conserutum es¬
se boni operis tui. cum iusus fueris
atq lauilatus. Nichil est hoc. Oon¬
tempne te: cum lauclaris. Ille uitt
laudet᷑. qui per te operatur. Nolict¬
go ad laudem tuam operari qđ bo¬
num agis. s ad laudem illius aqͦ
habes ut bonum agas. Abs te ha¬
bes male agere. a deo habes bene a¬
gere. Contra peruersi homines ui¬
dete quam preposteri sint. Qcͥ fai¬
unt bene si uolunt tribuere. seasi
male faciunt deum uolunt accusal̃
Sonuerte hoc distortum nescio quid.
et preposterum fac illud quo dammn
capite deorsum. Q& susum est facias

Expanded text:
re justitiam vestram coram hominibus, re justitiam vestram coram hominibus, ut videamini ab eis . Numquid hoc voluit dicere, ut quaecumque bona facimus, abscondamus ab oculis hominum, et timeamus videri? Si times spectatores, non hebebis imitatores debes ergo videri. Sed non ad hoc debes facere ut videaris. Non ibi debet esse finis gaudii tui, non ibi terminus laetitiae tuae, ut putes te totum fructum consecutum esse boni operis tui, cum visus fueris atque laudatus. Nihil est hoc. Contemne te cum laudaris: ille in te laudetur, qui per te operatur. Noli ergo ad laudem tuam operari quod bonum agis, sed ad laudem illius a quo habes ut bonum agas. Abs te habes male agere, a Deo habes bene agere. Contra perversi homines videte quam praeposteri sint. Quod faciunt bene, volunt sibi tribuere: si male faciunt, Deum volunt accusare. Converte hoc distortum nescio quid et praeposterum, faciens illud quodammodo capite deorsum: quod susum, faciens
Abbreviated transcription (Latin):
autem sufficit omnes nominare  Qsi
exercitus est imperatoris qui sedet
intus in mente tua. Quomodo eñi
imꝑator per exercitum suum agit
habitare in interiore homine nr̃o. id
est in mente per fidem. utit᷑ istis uir¬
tutib quasi ministris suis. Et ꝑhas
uirtures que uuderi oculis nõ pos¬
sunt. et tamen quando nominant᷑
laudantur. non autem laudaren¬
tur nisi amarent᷑. non amarentur
nisi uulerentur et si utiq non ama¬
rentur nisi uiderent᷑. alio oculo ui¬
dentur idest interiori cordis aspec¬
tu. per has uirtutes inuisibiles mo¬
uentur membra uisibilit̾. Pedes ad
ambulandum. S quo ͦ Quo moue¬
rit bona uoluntas que militat bono
imperatori. Manus ad operandum.
S quudͦ Qd iusserit caritas que in¬
spirata est intus a sptritu sc̃o. Nem¬
bra ergo uident᷑ cum mouent᷑ qi
iubet intus non udet᷑. Et quis
iubeat prope ipse solus nouit qi
ibi non tantum corporis. s ⁊ conis
habuistis. Quid ait ͤ Oauete fart¬

Expanded text:
autem sufficit omnes nominare? Quasi autem sufficit omnes nominare? Quasi exercitus est imperatoris, qui sedet intus in mente tua. Quomodo enim imperator per exercitum suum agit cipiens habitare in interiore homine nostro, id est in mente per fidem , utitur istis virtutibus quasi ministris suis. Et per has virtutes quae videri oculis non possunt, et tamen quando nominantur, laudantur: non autem laudarentur nisi amarentur, non amarentur nisi viderentur; et si utique non amarentur nisi viderentur, alio oculo videntur, id est, interiori cordis aspectu: per has virtutes invisibiles, moventur membra visibiliter: pedes ad ambulandum; sed quo? Quo moverit bona voluntas, quae militat bono imperatori. Manus ad operandum; sed quid? Quod jusserit charitas, quae inspirata est intus a Spiritu sancto. Membra ergo videntur cum moventur; qui jubet intus, non videtur. Et quis intus jubeat, prope ipse solus novit quiibi non tantum corporis, sed et cordis habuistis. Quid ait? Cavete face
Abbreviated transcription (Latin):
rimus inuicem. deus in nob̃ ma¬
us factum. Semꝑ
de illa loqui non
possumus. Mul¬
ta enu agimus ⁊ diuerse actione ᷤᷤ
distendunt nos: ut non uacet lin¬
gua nr̃a semꝑ de dilectione loqͥ. Nã
nichil melius ageret lingua nostra.
S de qua semꝑ loqui non licet. sem¬
per eam custodire licet. Sicut nunc
quando cantamus allelua num¬
quid semꝑ hoc facimus ᷤ Uix uni¬
us hore non toto spatio. s parua par¬
ticula cantamus alła. et uacamus
al aliud. Est autem alla sieut iam
nostis: laudate dñm. Qui deum
laudat lingua. non semꝑ potest lau¬
cdare. Qui morib deum laudat. sem¬
per potest. Opera miscilłie. affectus
caritatis. sc̃itas pietatis. incorruptio
castitatis. modestia sobrietatis. sem¬
per hec teuenda sunt siue cum in
publico sumus. siue cum in domo.
nes siue in cubiculo. siue loquente ᷤᷤ
siue tacentes. siue aliquid agentes.
siue uacantes. Semper hec tenen¬
da sunt: quia iitus sunt omnes
iste uirtutes quas nomtnani. Quis

Expanded text:
gamus invicem, Deus in nobis maus factum. Semper de illa loqui non possumus. Multa enim agimus, et diversae actiones distendunt nos, ut non vacet linguae nostrae semper de dilectione loqui: nam nihil melius ageret lingua nostra. Sed de qua semper loqui non licet, semper eam custodire licet. Sicut nunc quod cantamus, Alleluia, numquid semper hoc facimus? Vix unius horae non toto spatio, sed parva particula cantamus, Alleluia; et vacamus ad aliud. Est autem Alleluia, sicut jam nostis, Laudate Deum. Qui Deum laudat lingua, non semper potest: qui moribus Deum laudat, semper potest. Opera misericordiae, affectus charitatis, sanctitas pietatis, incorruptio castitatis, modestia sobrietatis, semper haec tenenda sunt: sive cum in publico sumus, sive cum in domo, ve cum in cubiculo, sive loquentes, sive tacentes, sive aliquid agentes, sive vacantes; semper haec tenenda sunt; quia intus sunt omnes istae virtutes quas nominavi. Quis
Abbreviated transcription (Latin):
quam enim melior pater esset qͣ
filius. ita philippus patrem nosse
cupiebat: et ideo nͨ filiũ sciebat.
quo melius aliquul esse credebat.
Ad hunc sensum corrigendum
dictum est. qͥ uidet me: uidet
et patrem. Quomodo tu licis¬
ostende nobis patrem. Uideo quo¬
modo tu ilicas non alterũ queris
uulere similem. s illum putas es¬
se meliorem. Non credis quia ego
in patre et pater in me est:Our
in siilib distantiam cupis cer¬
nere: Our inseparabiles separa¬
tim desideras nosse: Beinde ñ ad
solum philippum sed ad eos plu¬
raliter loquit᷑. que non sunt in
angustiis coartanila. ut adiuuan¬
te ipso diligentius exponantur.

Expanded text:
quam enim melior Pater esset quam quam enim melior Pater esset quam Filius, ita Philippus Patrem nosse cupiebat, et ideo nec Filium sciebat, quo melius aliquid esse credebat. Ad hunc sensum corrigendum dictum est, Qui videt me, videt et Patrem: quomodo tu dicisOstende nobis Patrem? Video quomodo tu dicas: non alterum quaeris videre similem, sed illum putas esse mein Patre, et Pater in me est? Cur in similibus distantiam cupis cernere? cur inseparabiles separatim desideras nosse? Deinde non ad solum Philippum, sed ad eos pluraliter loquitur, quae non sunt in angustias coarctanda, ut adjuvante ipso diligentius exponantur.
Abbreviated transcription (Latin):
lis cordis uilistis me. Quid ẽ ergo
q dicis philippe ostende nob̾ pa¬
nem. et sufficit nob̾ᷤ Panto in qͥt
tempore uobiscum sum et non cog¬
nouistis me: Philippe. qui uulet
me: uudlet et patrem. Quoil si adl
te multum est hoc iudere. saltem
qil̃ non uides hoc crede. Quomo¬
do enun dicis inquit ostende no¬
bis patrem ͤ Si me uidisti qui õi¬
molo similis sum. iudisti illum
cui similis sum. Quod si uidere
non potes. non saltem credis quia
ego in patre. et pater in me ẽ :ͤ ꝑo¬
terat hic dicẽre philippus iudeo
quidem te et credo simillimum¬
esse patri. S numqͥd arguendus
et obuirgandus est. qui cum fi¬
milem uidet. etiam illum cui si
milis est uult uidere: similem
quulem noui. s adhuc alterum
sine altero noui. Non michi suf¬
ficit nisi et illum cui est iste simi-¬
lis nouerim. Ostende itaq nobis
patrem et sufficit nobis. S id eo
magister discipulum arguebat.
qm̃ cor postulantis uidebat. Tan¬

Expanded text:
lis cordis vidistis me. Quid ergo est lis cordis vidistis me. Quid ergo est quod dicis, Philippe, Ostende nobis Patrem, et sufficit nobis? Tanto, inquit, tempore vobiscum sum, et non cognovistis me, Philippe? Qui videt me, videt et Patrem. Quod si ad te multum est hoc videre, saltem quod non vides hoc crede. Quomodo enim dicis, inquit, Ostende nobis Patrem? Si me vidisti qui omnimodo similis sum, vidisti illum cui snon potes, non saltem credis quia ego in Patre, et Pater in me est? Poterat hic dicere Philippus, Video quidem te, et credo te esse simillimum Patri: sed nunquid arguendus et objurgandus est, cui cum similem videt, etiam illum cujus est similis, vult videre? Similem quidem novi, sed adhuc alterum sine altero novi. Non mihi sufficit, nisi et illum cui iste est similis, noverim. Ostende itaque nobis Patrem, et sufficit nobis. Sed ideo magister discipulum arguebat, quoniam cor postulantis videbat; tan