comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
in illo actu tercio atq incipit ducere pur¬
gat in quarto. reformat in quinto: intro¬
ducit in sexto. pascit inseptimo. Atq hoc
fit alias citius. alias tardius: ut queq amo¬
re ac mitis ualent. Omĩa tñ ds̃ iustissime ac
moderatissime. pulcherrime. facit: quo qͦ
mͦ sese habere uoluerint de quib facit. Que.¬
do atq amministrando corpori anima data
sit. cũ tantus ce tã diuinꝰ rerũ ordo conecꝰti
meliꝰ ñ possit: aut querendũ putet. qualis
in hoc mortali &e fragili corpore efficiatur.
cũ &e in mortẽ ꝓpt̾ peccatũ iure contrusa sit.
& uirtute hic. omĩa possit excellere: aut qͣlis
post hoc corpus futura sit. cũ & pena mortis
necessario manere debeat manente peccato:
& uirtuti pietatiq sit ds̃ ipse. id est ueritas
ipsa p̾mium:¬

Expanded text:
in illo actu tertio, atque incipit ducere; purin illo actu tertio, atque incipit ducere; purgat in quarto; reformat in quinto; introducit in sexto; pascit in septimo. Atque hoc fit alias citius, alias tardius, ut quaeque amore ac meritis valent: omnia tamen Deus justissime, moderatissime, pulcherrime facit, quoquo modo sese habere voluerint de quibus facit. Jamvdo atque administrando corpori anima data sit, cum tantus et tam divinus rerum ordo connecti melius non possit; aut quaerendum putet, qualis in hoc mortali et fragili corpore efficiatur, cum et in mortem propter peccatum jure contrusa sit, et virtute hic etiam possit excellere; aut qualis post hoc corpus futura sit, cum et poena mortis necessario manere debeat manente peccato, et virtuti pietatique sit Deus ipse, id est veritas ipsa, praemium
Abbreviated transcription (Latin):
dicat᷑ animatio: scds sensus. tercius ars. qͣrtꝰ
uirtus. quintus tranqͥllitas. sextꝰ ingressio.
septimꝰ contẽplatio. Possunt ce hoc mͦ appella¬
ri de corpore: ꝑ corpꝰ. circa corpa ad se ipsam
in se ipsa: ad dm apud dm̃. Possunt &e sie. pul¬
chre de alio. pulchre ꝑ aliud: pulchre circa
aliud. pulchre ad pulchrũi. pulere in pulero.
pulchre ad pulchritudinẽ: pulchre apud
eałe res & appellari ce diuidi pot̃. rectissi¬
me ac subtilissime : s in tanta copia modoꝵ
utit᷑ quisq quo se congruent̃ uti estimat.
Ds̃ gͥ summꝰ ce uerus lege inuiolabili & incor¬
rupta. qua omne qd condidit regit. subicit
anime corpꝰ: animã sibi: ce sic omĩa sibi. Neq
in ullo actu eande deserit: siue pena siue
p̃mio. Id enĩ iudicauit ẽẽ pulcherrimũ ut
eẽt qͥcquid ẽ quomͦ ẽ: ut considerantes u¬
niu̾sitatem nulla offenderet ex ulla parte
dõ anima unde se peccato uelut abruꝑat.
reconciliatione religat᷑. Innectit gͦ animã

Expanded text:
dicatur animatio; secundus, sensus; tertius, ars; quartus, virtus; quintus, tranquillitas; sextus, ingressio; septimus, contemplatio. Possunt et hoc modo appellari: de corpore; per corpus; circa corpus; ad seipsam; in seipsa; ad Deum; apud Deum. Possunt et sic: pulchre de alio; pulchre per aliud; pulchre circa aliud; pulchre ad pulchrum; pulchre in pulchro; pulchre ad pulchritudinem; pulchre apud eaedem res et appellari, et dividi possunt rectissime ac subtilissime; sed in tanta copia modorum utitur quisque, quo se congruenter uti existimat. summus et verus lege inviolabili et incorrupta, qua omne quod condidit regit, subjicit animae corpus, animam sibi, et sic omnia sibi: neque in ullo actu eam deserit, sive poena, sive praemio. Id enim judicavit esse pulcherrimum, ut esset quidquid est, quomniversitatem nulla offenderet ex ulla parte Deo anima, unde se peccato velut abruperat, reconciliatione religat. Innectit ergo animam
Abbreviated transcription (Latin):
ut ieronimꝰ ait in epła ad ephesios. sic̃ non
possumꝰ dõ & mãmone seruire: sic nequimus
spũ parit̃ impleri & umo. Uinũ gͦ concedit᷑:
s modicũ. De carnib nusqm̃ tale repꝑi. Apłs do
ꝓposuit ce ad pͥncipium retrahere: ut ipse in
apokalipsi. ego sum inquit alpha ae co. id est

Expanded text:
Hieronymus ait in epistola ad Ephesios: Sicut non possumus Deo et mammonae servire , sic nequimus spiritu pariter impleri et vino . Vinum ergo concedit, sed modicum. De carnibus nunquam tale reperies. In posuit, et ad principium retrahere: ut ipse in Apocalypsi: Ego sum, inquit, alpha et omega , id est
Abbreviated transcription (Latin):
ad pietatem. ce ꝑ pietatem ad scientiã ducim᷑:
ꝑscientiam ad fortitudinem roboram᷑: ꝑfor-¬
titudinem ad consiliũ tendimꝰ: ꝑ consilium
ad intellectũ ꝓficimus: ꝑ intellectũ insapien¬
humiles. ꝑ pietatis studiũ misericordes. ꝑ sei¬
entiam disereti. ꝑ m̃tis fortitudinẽ liberi. ꝑ
consilium cauti: ꝑ intellectũ ꝓuidi: ꝑ sapien¬

Expanded text:
ad pietatem, per pietatem ad scientiam ducimur, per scientiam ad fortitudinem roboramur, per fortitudinem ad consilium tendimus, per consilium ad intellectum proficimus, per intellectum in sapienhumiles, per pietatis studium mites, per scientiam discreti, per mentis fortitudinem liberi, per consilium cauti, per intellectum providi, per sapien
Abbreviated transcription (Latin):
tributũ est & esca & pecunia. S si ꝓpiꝰ consi¬
derare uolumꝰ. minꝰ nocet cesar tollendo pe¬
cuniam: qmͣ uent̃. accipiendo escã. Cesar enĩ
semel auferendo pecuniã sollicitudinẽ tollit:
uent̃ aũt sine int̾missione exigendo esc̃a. ñ qͣm
nos si ne sollicitudine ẽẽ ꝑmittit. Cesar
auferendo pecuniã. magis nos alleuiat:

Expanded text:
tributum est et esca et pecunia. Sed si propius considerare volumus, minus nocet Caesar tollendo pecuniam, quam venter accipiendo escam. Caesar enim semel auferendo pecuniam sollicitudinem tollit, venter autem sine intermissione escam exigendo nunquam nos sine sollicitudine esse permittit. Caesar auferendo pecuniam magis nos allevat,
Abbreviated transcription (Latin):
dandi: multiplex ẽ. Debent enĩ p̃lati subiee¬
tis ꝓuidentiã: debent subiecti p̃latis obedi¬
entiam. Debent equales equalib caritatẽ
fr̃nam: debent sapientes insipientib doct᷑¬
nam: debent diuites pauꝑib alimoniam.

Expanded text:
ati subjectis providentiam, debent subjecti praelatis obedientiam, debent aequales aequalibus charitatem fraternam, debent sapientes insipientibus doctrinam, debent divites pauperibus alimoniam.
Abbreviated transcription (Latin):
ambo ante dm. et cet̾a. De hoc̃ qd̾ addit᷑ sine
querela: ait apłs. Puidentes bona ñ tantũ
corã dõ: s etiã corã hominib. Et eccłi̾astes.
durior hominũ quereła ꝓuocat. Que uͦ tẽ¬
Non erat ei locus in diu̾sorio. frat enĩ dif¬
ficillimũ uacantes repꝑire domos ꝑꝑt̾ ꝯuentũ
ac frequentiã iudeoꝵ: qͦs in unũ eade tunc
descͥptionis causa collegerat. Heati qui lu

Expanded text:
atione comprehendit. De hoc quod addit, sine querela, ait Apostolus: Providentes bona non tantum coram Deo, sed etiam coram hominibus . Et Ecclesiastes: durior hominum querelam provocat: quae vero temNon erat locus in diversorio. Erat enim difficillimum vacantes reperire domos propter conventum ac frequentiam Judaeorum quos in unum eadem tunc descriptionis causa collegerat. Qui mu
Abbreviated transcription (Latin):
pores. sonos suaues. odores fraglantes. tactꝰ
iocundos. honores ae felicitates scłi. qͣ uelut
re: qui ẽ et̃na fraglantia. et̃na iocunditas.
ꝓpetuus honor: indeficiens felicitas: maxi
habemꝰ ab illo qui fallere ignorat. Iugũ in¬
quit meũ suaue ẽ: & onus meũ leue. labori¬
anima in illo querit ñ inuenit idest felicita¬
dem & et̾nitatem: qm̃ hec infima pulcritudo
transit &e recedit: uł amantẽ deserit uel
ab amante deserit᷑. Teneat gͥ anima ordinẽ
suũ: ut diligat qd̃ suꝑiꝰ est. id est dm̃. e re¬
gat qd̾ inferiꝰ est. idest corpꝰ: ce socias animaᷤ
dilectione foueat &e nutriat: sicq sacrifi¬
ciis purgata atq exonerata anuma ab hac¬

Expanded text:
pores, sonos suaves, odores fragrantes, tactus jucundos, honores et felicitates saeculi transit aeterna fragrantia, aeterna jucunditas, perpetuus honor, indeficiens felicitas? Maximhabemus ab illo, qui fallere ignorat: Jugum, inquit, meum suave est, et onus meum leve . Laborienim in illo anima quaerit, non invenit, id est, felicitatem et aeternitatem: quoniam haec infima pulchritudo transit et recedit, vel amantem deserit, vel ab amante deseritur. Teneat ergo anima ordinem suum, ut diligat quod superius est, id est, Deum: et regat quod inferius est, id est corpus: et socias animas dilectione nutriat et foveat: sicque sacrificiis purgata atque exonerata an
Abbreviated transcription (Latin):
qͥcqͥd uideamꝰ: uisus aũt id est opus eiꝰ qͥ o
uisio nominat᷑ tã numerosus ẽ. qm numõ¬
sa ce qm numerose uidemꝰ.

Expanded text:
quidquid videamus. Visus autem, id est opus ejus, qui et visio nominatur, tam numerosus est quam numerosa, et quam numerose videmus.
Abbreviated transcription (Latin):
quiuoce: dicit᷑: sic & uoluntaᷤ.
Nocamꝰ eñ uisũ ipsũ instrum̃tũ uiden¬
di. ⁊dest radiũ ꝓcedentẽ ꝑocłos quo sentimus
lucem &e que sunt in luce: & dicimꝰ uisũ ipsiꝰ
opus instrum̃ti qnͣdo illo ut. imur. id est uisio¬
ne. fodem mͦ dicit᷑ uoluntas ipsũ instrum̃tũ
uolendi qd̾ ẽ in anima ce qd̾ conu̾timꝰ ad uolen¬
dum. hoc uł illud. sic̃ uisũ ad uidendũ diuersa
conuertimꝰ: & dicit᷑ uoluntas usus eiꝰ uolunta¬
tis que ẽ instrum̃tũ uolendi. Sic̃ gͥuisũ qui
ẽ instrum̃tũ uidendi. habemꝰ etiã cũ ñ uide¬
ita uoluntas instrum̃tũ scilicet uolendi. semꝑ
ẽ in anima etiã cũ ñ uult aliqͥd uelut. cum
dormit: uoluntatẽ uͦ qm dico usũ siue. opꝰer
eiꝰdem instrum̃ti ñ habemꝰ nͥ qn uolumꝰ ali¬
quid. Illa gͦ uoluntas quã uoco instrum̃tũ

Expanded text:
quivoce dicitur; ita et voluntas. Vocamus enim visum, ipsum instrumentum videndi, id est radium procedentem per oculos, quo sentimus lucem et quae sunt in luce: et dicimus visum, opus instrumenti ipsius, quando illo utimur, id est visionem. Eodem modo dicitur voluntas, ipsum instrumentum volendi, quod est in anima, et quod convertimus ad volendum hoc vel illud; sicut visum ad videndum diversa convertimus: et dicitur voluntas, usus ejus voluntatis, quae est instrumentum volendi, sicut dicitur viest instrumentum videndi, habemus etiam cum non videita voluntas, instrumentum scilicet volendi, semper est in anima, etiam cum non vult aliquid, velut cum dormit; voluntatem vero, quam dico usum sive opus ejusdem instrumenti, non habemus nisi quando volumus aliquid. Illa
Abbreviated transcription (Latin):
taq cognitio. Contemplatio ẽ ꝑspicue. ue¬
ritatis iocunda ammiratio. Garitas ẽ con¬
cordia mentiũ. & societas electoꝵ: uita beata¬
rum animarũ &e angłoꝵ: qr nec anime nec
tiam anima ipsam ueritatẽ intelligit: ꝑ
sapientiam diligit. Sapientia nãq ẽ amor
boni: siue sapor boni. Asapore enĩ sapientia¬

Expanded text:
ta cognitio. Contemplatio est perspicuae veritatis jucunda admiratio. Charitas est concordia mentium, et societas electorum, vita beatarum animarum et Angelorum, quia nec animae nec tiam utique ipsam veritatem intelligit, per sapientiam diligit. Sapientia namque est amor boni sive sapor boni, a sapore siqui
Abbreviated transcription (Latin):
Uidendũ tñ ẽ de hoc sacram̃to sic̃ de aliis: qi
nil refert a quocũꝙ det᷑ ministro. Minist̃ enĩ
ministrat: xp̃c baptizat. Unde illd̾. Hic est qui
baptizat. Quapꝑt̾ siue. a clericis. siue a laicis. siue
etiã a mulierib necessitate. imminente det᷑: ñ
tñ reiterat᷑. Hoc sacram̃tũ sic̃ cesacram̃tũ alta¬
ris: alii ad uitã. alii ad mortẽ accipiunt. Qui eñĩ
uere accedunt: &e rem ce sacram̃tũ accipiunt.
Qui ficte: sacram̃tũ tantũ. Unde si ꝑtꝰmodũ re¬
sipuerint: ñ rebaptizant᷑. fo̾rma aũt baptisini
sunt ista u̾ba. in noie patͥs ⁊filii ⁊ sp̃c seĩ: uł sua

Expanded text:
Videndum tamen est de hoc sacramento sicut de aliis, quia Videndum tamen est de hoc sacramento sicut de aliis, quia nihil refert a quocunque detur ministro. Minister enim ministrat, Christus baptizat. Unde illud: Hic est qui baptizat. Quapropter sive a clericis, sive a laicis, seu etiam a mulieribus necessitate imminente detur; non tamen reiteratur. Hoc sacramentum sicut sacramentum altaris, alii ad vitam, alii ad mortem accipiunt. Qui enim vere accedunt, et rem et sacramentum accipiunt; qui ficte, sacramentum tantum. Unde si postmodum resipuerint, non rebaptizabuntur. Forma autem baptismi sunt ista verba: In nomine Patris et Filii et Spiritus sa
Abbreviated transcription (Latin):
aqua ut iohis: qd̾ remissionẽ peccatoꝵ ñ dedit.
Aliud in igne uł spũ: quo baptizati st̃ apħ in
die pentecostes. Unde illd̾. Uos aũt baptizabi¬
mini spũ sc̃o. Terciũ in aqua et spũ: quo bapti¬
rauerunt apłi. Quartũ in sanguinis effusione.
Tria uisibilia. id est sacerdos. baptizandus. aqͣ.
st̃ in baptismate: et tria inuisibilia. id est fides.
libro de sacram̃tis. ido prior descendit inbaptis
datis que in baptismate xꝑi manifestata ẽ: in¬
uisibilit̾ oꝑat᷑ in baptismatis uisibil sacram̃to.
Saeram̃tũ uͭ ẽ uisibile sigñ. inuisibił gr̃ẽ Seluti
cũ qͥs baptizat᷑. ipsa ext̾i̾or corporis ablutio quã
uidemꝰ signũ ẽ int̾i̾oris ablutionis anime: ꝙ̃
consistit in pecc̃oꝵ renussione. Aqua etiã pur¬
gans ext̾iꝰ a sordib corporalib: signũ ẽ fidĩ mũ¬
dantis int̾s a peccatis. Sacerdos qͦ lauans in
aqua: designat sp̃m in fide remittentẽ pecc̃ã.

Expanded text:
aqua, ut Joannis, quod remissionem peccatorum non dedit. aqua, ut Joannis, quod remissionem peccatorum non dedit. Aliud in igne vel spiritu, quo baptizati sunt apostoli in die Pentecostes. Unde illud: « Vos autem baptizabimini Spiritu sancto . » Tertium in aqua et spiritu, quo baptizaverunt apostoli . Quartum in sanguinis effusione. Tria visibilia, id est sacerdos, baptizandus, aqua, sunt in baptismate; et tria invisibilia, id est fides, libro De Sacramentis, ideo prior descendit in baptistatis quae in baptismate Christi manifestata est, invisibiliter operatur in baptismatis visibili sacramentoSacramentum vero est visibile signum invisibilis gratiae. Veluti cum quis baptizatur, ipsa exterior corporis ablutio quam videmus, signum est interioris ablutionis animae, quae constitit in peccatorum remissione. Aqua etiam purgans exterius a sordibus corporalibus, signum est fidei mundantis interius a peccatis. Sacerdos quoque lavans in aqua, designat Spiritum in fide remittentem peccata.
Abbreviated transcription (Latin):
uerit᷑ quare baptismꝰ successerit circũcisiõi.
Ut enĩ beatꝰ gregoriꝰ ait. qrͣto libro in iob:
qd̾ apd nos ualet a qua baptismi. hoc egit apd̃ ue¬
teres uł ꝓ paruulis sola fides. uł ꝑ maiorib uirtꝰ
sacrificioꝵ: uł ꝓhis qui ex abrahe stirpe descende¬
rant misti̾um circũcisionis. Sol̃o. Decebat nouũ
abhorrebant euacuare: et alia sacram̃ta que
utrisq cõmunia forent substituere. Ipt̃ hoc
qͦ baptismꝰ circũcisionis loco subiit: qr circũei¬
sio imꝑfectũ erat sacram̃tũ: ut pote marib solis
attinens. Daptismꝰ uͦ ꝑfectũ ẽ sacram̃tũ: qr utͥq
sexui sine dolore cõmodat᷑. In aqua uͦ icło unifor¬
mit̾ consecrat᷑ baptisina: qr de xp̃i latere mana¬
uit aqua᷑ & qr nullꝰ liquor adeo ualet. ad abluen¬
dũ sic̃ aqua: et apd̃ om̃s facile acquirit᷑. ne sealiqͥᷤ
ꝓpt̾ in opiam excusaret. Nota qr multiplicit̾ ac¬
cipit᷑ baptisma. Daptismoꝵ nãq unũ tantũ est

Expanded text:
eritur quare baptismus successerit circumcisioni. Ut enim beatus Gregorius ait quarto Libro in Job: « Quod apud nos valet aqua baptismi, hoc egit apud veteres vel pro parvulis sola fides, vel pro majoribus virtus sacrificiorum, vel pro his qui ex Abrahae stirpe prodierunt, mysterium circumcisionis. Solutio. Decebat novum abhorrebant evacuare, et alia sacramenta quae utrisque communia forent substituere. Propter hoc quoque baptismus circumcisionis loco subiit, quia circumcisio imperfectum erat sacramentum, utpote maribus solis attinens. Baptismus vero perfectum est sacramentum, quia utrique sexui sine dolore commodatur. In aqua vero ideo uniformiter consecratur baptisma, quia de Christi latere manavit aqua, et quia nullus liquor adeo valet ad abluendum sicut aqua, et apud omnes facile acquiritur, ne se aliquis propter inopiam excusaret. Nota quia multipliciter accipitur: Baptismorum namque unum tantum est
Abbreviated transcription (Latin):
pot̃ introire in regnũ dĩ. Sensus ẽ. Qͥs qͥs renaᷤᷤ¬
ci contẽpserit ex uisibili sacram̃to aquȩ ⁊ sp̃u
scõ: & in hoc neglectu uitã finierit: a regno dĩ
inꝑpetuũ exelusus erit. Quicũq uͦ ñ ꝑceptore¬
generationis lauachro ꝓ xꝑi confessione mori¬
unt᷑: tantũ eis ualet ad dimittenda peccata:
qnͣtũ si abluerent᷑ sacram̃to baptismatis. Q
enĩ dixit si qͥs ñ renatus fuerit ex aqua ꝯspũ
ñ introibit in regnũ celoꝵ: alia sententia istos
fecit exceptos: uͥ ñminꝰ gn̾alit̃ ait. qui me con¬
fessus fuerit corã hominib. confitebor eũ cora
patre meo. Eqͥdem sanguis &e aqua que de la¬
dere xꝑi exiuert̾. typũ martyrii &e baptismn qͦ
itur ad cełu parit̾̃ p̃tulerunt. Heniq si qͦs in
fide xꝑi & in caritate. ñ fic̾ta radicatos. excludat᷑
articulus mortis. a sacram̃to baptismi: ꝯstat
qi ñ excludunt᷑ a salute. Martyres em̃ st̃ cor̃a dõ¬
si puro corde martẏrio parati erant: &e baptirati

Expanded text:
in regnum Dei. Sensus est: Quisquis renasci contempserit ex visibili sacramento aquae et Spiritu sancto, et in hoc neglectu vitam finierit, a regno Dei in perpetuum exclusus erit. Quicunque vero non percepto regenerationis lavacro, pro Christi confessione moriuntur, tantum eis valet ad dimittenda peccata, quantum si abluerentur sacro fonte baptismatis. Qui enim dixit: Si quis non renatus fuerit ex aqua et Spiritu, non intrabit in regnum coelorum, alia sententia istos fecerit exceptos, ubi non minus generaliter ait: Qui me confessus fuerit coram hominibus, confitebor et ego eum coram Patre meo . Equidem sanguis et aqua quae de martyrii et baptismi, quo itur ad coelum, pariter pertulerunt. Denique si quos in fide Christi et in charitate non ficta radicatos, excludat articulus mortis a sacramento baptismi, constat quia non excluduntur a salute. Martyres enim sunt corasi puro corde martyrio parati erant, et baptizati
Abbreviated transcription (Latin):
ad monum̃tũ conuenient̃ pot̃ intelligi qd̾
postqmͣ ipse & ioħes redierunt de monum̃to
ce credidert̃ dñm ẽẽ sublatũ: iterũ audito a
mulierib qd̃ uere surrex̾it dñs. licet aliis
apłis uideret᷑ sic̃ deliram̃tũ qd̾ mulieres re¬
ferebant. solus cucurrit illuc: ce tc̃ ei appa¬
ruit dñs. qñ abiit secũ mirans qd̃ factũ sue¬
rat. Si uͦ lucas &e ioħ̾es ñ duos s eundẽ petri
cursũ cõmemorant: intelligendu ẽ petrum
pͥmo ꝓcũbentẽ uidisse qd̾ ioħes tacet: ꝑtꝰ aũ
ingressũ ante ioħem ut diligentiꝰ interiora
dinosceret. Qd̃ si ita ẽ. quare narrat. lucas ta¬
cito ioħe petrũ cucurrisse: nͥ qr forsitan illi pͥ¬
mitus maria nunciauerat
apud eũgłistas decies dñm uisũ ẽẽ ab hõib.
a resurrectione usq ad ascensionẽ. Primo
marie magdalene flenti ad monum̃tũ: scd̾o
eidem & aliis mulierib regredientib de mo¬
num̃to: t̾eio petro ut ait lucas licet ñ sit de¬

Expanded text:
 intelligi quod, postquam ipse et Joannes redierunt de monumento et crediderunt Dominum esse sublatum, iterum audito a mulieribus quod vere surrexit Dominus, licet aliis apostolis videretur sicut deliramentum, quod mulieres referebant, solus cucurrit illuc, et tunc ei apparuit Dominus, quando abiit secum mirans quod factum fuerat. Si vero Lucas et Joannes non duos, sed eumdem cursum Petri commemorant, intelligendum est Petrum primo procumbentem vidisse quod Joannes tacet. Post autem ingressum ante Joannem, ut diligentius interiora dignosceret. Quod si ita est, quare narrat Lucas tacito Joanne Petrum cucurrisse, nisi quia forsan illi primitus Maria nuntiaverat? apud evangelistas, decies Dominum visum esse ab hominibus. a resurrectione usque ad ascensionem. Primo, Mariae Magdalenae, flenti ad monumentum; secundo, eidem et aliis mulieribus regredientibus de monumento; tertio, Petro, ut ait Lucas, licet non sit de
Abbreviated transcription (Latin):
ste dñs ẽ illusus: qr in casta carne est passus.
stas purpurea uł coccinea: geminũ exp̾mit mar¬
tyrii genꝰ: unde eccł̃ia dic̃ ãmirando. Dilectꝰ meꝰ
candidus. & rubicundus. Candidus scił actiõ:
rubeus sanguine: Et ip̃a ȩccłia uariis m̃broꝵ
suoꝵ florib uernans: in pace lilia gignit. in
bello rosas.¬

Expanded text:
ste est illusus, quia in casta carne est passus. stas purpurea vel coccinea, geminum exprimit martyrii genus. Unde Ecclesia dicit admirando: Dilectus meus candidus et rubicundus , candidus scilicet actione, rubicundus sanguine. Et ipsa Ecclesia variis membrorum suorum flosculis vernans, in pace lilia gignit, in bello rosas
Abbreviated transcription (Latin):
sic̃ trina ẽ tẽptatio eupiditatis: ita & timoris.
fst enĩ concupiscentia carnis. concupiscentia
ocłoꝵ &e ambitio scłi: ẽ &e timor mortis. timor
uilitatis. timor doloris. Contra que docet: oratio¬
ne debere nos muniri.

Expanded text:
atis, ita et timoris. Est enim concupiscentia carnis, concupiscentia oculorum, ambitio saeculi: est et timor mortis, timor vilitatis, timor doloris. Contra quae omnia docet oratione debere nos muniri.
Abbreviated transcription (Latin):
paruer̃t multis. His scil qui uidere m̾uert̃.
hi credunt᷑ cũ dño ascendente. ascendisse simł¬
sabbo quieuit ds. Ido sexta die iħe ꝓ ho¬
mine morit᷑. unde &e dixit. consũmatũ ẽ. id ẽ
sexta die opus ꝓ recdẽptione mundi expletũ
ẽ: ce insalbo quieuit. in sepulero. Ita ce nos in
hac sexta etate ꝓ dño pati debemꝰ: ce in seꝑti¬
ma que ẽ mortuoꝵ in secreta pace quiescere:
donec octaua resurrectionis ueniat. In gene.¬
si septima dies uesꝑam habuisse ñ legitur:
qr in illo scło requies animaꝵ nullo merore
consumit᷑: s gaudio future resur rectionis¬

Expanded text:
paruerunt, his scilicet qui videre meruerunt. Hi creduntur cum Domino ascendente, ascendisse simSabbato quievit Deus. Ideo die sexta Jesu pro homine moritur. Unde et dixit: Consummatum est, id est, sexta die opus pro redemptione mundi expletum est, et in Sabbato quievit in sepulcro. Ita et nos in hac sexta aetate pro Domino pati debemus, et in septima, quae est mortuorum, in secreta pace quiescere, donec octava resurrectionis veniat. In Genesi septima dies vesperam habuisse non legitur, quia in illo saeculo requies animarum nullo moerore consumitur, sed gaudio futurae resurrection
Abbreviated transcription (Latin):
in corpore: ex qualitatib extra accidentib.
Imaginatio ẽ uis anime:: que figurã corpo¬
rearũ rerũ absente corpore sine exteriori
sensu dinoscit. Sensus itaq parit imagina¬
tionem: imaginatio cogitationẽ cogitatõ
meditationẽ: meditatio acuit. ingeniun:
ingeniũ rationem: ratio conducit ad in¬
tellectum: intellectus ad intelligentiam:
intelligentia ꝑ contẽplationem ipsam ue.¬
ritatẽ ammirat᷑: & ꝑ caritatẽ in ea delec
tatur. Cogitatio ẽ circa quelibet animi oc¬
cupatio. Consideratio ẽ. intenta cogitatio.
Meditatio ẽ frequens cogitatio. modũ et
causam ae rationem uniꝰ cuiꝰq rei inuesti¬

Expanded text:
in corpore ex qualitalibus extra accidentibus. Imaginatio est vis animae, quae figuram corporearum rerum absente corpore sine exteriori  vocatur. Sensus itaque parit imaginationem, imaginatio cogitationem, cogitatio meditationem. Meditatio acuit ingenium, ingenium rationem: ratio conducit ad intellectum, intellectus ad intelligentiam, intelligentia per contemplationem ipsam veritatem admiratur, et per charitatem in ea delet. Cogitatio est circa quaelibet animi occupatio. Consideratio est intenta cogitatio. Meditatio est frequens cogitatio modum, et causam, et rationem uniuscujusque rei investi
Abbreviated transcription (Latin):
sistere potuit. Prius itaq sanare uulnera
peccatoꝵ: scdm aũt ẽ curare morbos uiti¬
oꝵ: terciũ uͦ lenire dolorẽ fatigationũ. In
peccatoꝵ itaq medeła ut dictũ ẽ habemꝰ
defectuũ cautelã oleũ glȩ. Hec de diu̾sis olei
specieb iam diximꝰ:. ut sciamꝰ quas in qͣles
usus utiles seu etiã necessarias habeamꝰ. Neo
nob̾ debet sufficere hec de huiꝰmodi oleispe.¬
cieb cognouisse utilitatesq earũ a se inui¬
cem distinguere potuisse: nͥ studeamꝰ ex his
scd̾m uniꝰcurꝰq utitilitatẽ atq uirtutẽ infir¬
ma nr̃a fouere: ne illa diuine increꝑatioĩs
sententia uideat᷑ nos arguere. Uulnꝰ &e liuor
ceplaga tumens: ñ ẽ circũligata nec curata

Expanded text:
sistere potuit. Prius itaque est sanare vulnera sistere potuit. Prius itaque est sanare vulnera peccatorum. Secundum autem est curare morbos vitiorum. Tertium vero lenire dolores fatigationum. In peccatorum itaque medelam, ut dictum est, habemus defespeciebus jam diximus, ut sciamus quas, in quales usus utiles, seu etiam necessarias habemus; nec nobis debet sufficere hoc de hujusmodi olei speciebus cognovisse, utilitatisque earum a se invicem distinguere potuisse, nisi studeamus ex his secundum uniuscujusque utilitatem atque virtutem infirma nostra fovere, ne illa divinae increpationis sententia videatur nosipsos arguere: Vulnus, et livor, et plaga tumens non est circumlig
Abbreviated transcription (Latin):
tres olei species: om̃s utiq tam necessa¬
rias qm utiles. Prim̃a contra triplicẽ contͥ¬
tionem: uulneris. liuoris. plage tumentiᷤ.
Scdam aũt contra triplicem dolorẽ: langui¬
di capitis. mesti cordis. egroti corporis. Ter¬
ciam uͦ contra triplicẽ fatigationẽ. etiã sani
corporis: udelicet laboris. egestatis. ꝑsecuti¬
onis. Habes oleũ diuine miscđie: in quo
foueas uulnera peccatoꝵ. Habes oleũ gr̃e:
in quo mitiges morbos uitioꝵ. Habes oleũ
głe: in quo lenias fatigationes certaminũ.
Sicut aliud ẽ morb ce aliud ẽ uulnꝰ: sicut
suꝑius docuims aliud ẽ uitiũ & aliud ẽ pec¬
catum. Uitium ẽ ipsius naturalis boni c̃ẽ
inuitus defectus: peccatũ ẽ tẽꝑtantis mali
spontaneus consensus. Uitium itaq ẽ cor¬
ruptio nature: ex qua fit ꝓna &e cupida
illis etiã mali sepe. eui tñ consentire nolit.
Reccatũ uͦ est ꝑuersio industrie: ꝑ qm sepe
illi etiã malo sponte consentit. eui facile re¬

Expanded text:
tres olei species, omnes utique tam necessarias quam utiles. Primam, contra triplicem contritionem, vulneris, livoris, plagae tumentis. Secundam autem, contra triplicem dolorem, languidi capitis, moesti cordis, aegroti corporis. Tertiam vero contra triplicem fatigationem etiam sani corporis videlicet laboris, egestatis, persecutionis. Habes oleum divinae misericordiae, in quo foveas vulnera peccatorum; habes oleum gratiae, in quo mitiges morbos vitiorum; habes oleum gloriae, in quo lenias fatigationes certaminum. Sicut aliud est morbus, et aliud vulnus, sicut superius docuimus, sic aliud est vitium, et aliud est peccatum. Vitium est ipsius naturalis boni etiam invitus defectus, peccatum est tentantis mali spontaneus consensus. Vitium itaque est corruptio naturae ex qua fit prona et cupida illius etiam mali saepe, cui tamen consentire nolit. Peccatum vero est perversio industriae per quam saepe illi etiam malo sponte consentit cui facile re
Abbreviated transcription (Latin):
cd̾m aũt hoc triplex genus uicioꝵ: ẽ
&e triplex genꝰ peccatoꝵ. Alia enĩ sunt
que incidimꝰ ꝑ infirmitatẽ: alia que incur¬
rimus ꝑ errorẽ: alia que cõmittimꝰ ꝑ solam
iniquitatẽ. Peccata infirmitatis dicimus.
que qmuis fortit̃ & prudent̾ insistimꝰ ad
plenũ tam̃ uitare ñ possum. Qnͣdo malu̾
eomittimꝰ qr bonũ putamꝰ. ꝑ errorẽ & ignoran¬
tiam peccamꝰ. Qui aũt qd̾ mału̾ nouit &e ui¬
tare potuit ex industria cõmittit: ex sola ma¬
licia qr ex solo amore & concupiscentia mali
delinquit. Scdm hunc triplicẽ peccandi mo¬
dum: dicim᷑ peccare in patrẽ. peccare in filiũ
peccare. in spm scm. Nam qmuis una eadẽq
sit potentia. sapientia. & bonitas patris ce filii ce
busdã scͥpture locis potentia patri. sapientia
filio. benignitas spũi scõ quasi specialit᷑ uiden¬

Expanded text:
iplex genus vitiorum, est et triplex genus peccatorum. Alia enim sunt, in qua incidimus per infirmitatem, alia quae incurrimus per errorem, alia quae committimus per solam iniquitatem. Peccata infirmitatis dicimus, quae quamvis fortiter et prudenter insistimus, ad plenum tamen vitare non possumus. Quando malum committimus, quia bonum putamus, per errorem et ignorantiam peccamus. Qui autem quod malum novit, et vitare potuit ex industria committit, ex sola malitia, quia ex solo amore, et concupiscentia mali delinquit. Secundum hunc triplicem peccandi modum dicimur peccare in Patrem, peccare in Filium, peccare in Spiritum sanctum. Nam quamvis una eademque sit potentia, sapientia et bonitas Patris, et Filii, eibusdam Scripturae locis, potentia Patri, sapientia Filio, benignitas Spiritui sancto quasi specialiter viden
Abbreviated transcription (Latin):
remittit᷑ in hoc scło neq in futuro: qr qui
ꝑ maliciã peccat. si in p̃senti penitet. recte
ab eo exigit᷑ plena satiffactio: ñ penitenti uͦ
debetur plena damnatio in futuro. Qui uͦ
peccant ex infirmitate uł ignorantia: sic̃
aliquã excusationẽ habent. inculpa. sic ali¬
qͥd remissionis habere debent inpena. Re.¬
c̾te. cũ eis uł in p̃senti satisfactione. uł in fu¬
tura damnatione remissius agit᷑: quoꝵ cul¬
pa ꝑ impotentie uł ignorantie excusationẽ
leuigatur. Recte nichilominꝰ qui in culpa
nich̾ habent excusationis: in pena similiter
nicħ accipiunt remissionis. Miro itaq mͦ
qui de uoluntariis peccatis penitentiã ag̃t:
in hac uita remissiouẽ. sine remissione accipi¬
unt. Accipiunt nãq plenam remissionem.
commissi criminis: sine ulla remissione. con¬
digne fatisfactionis. Peccare itaq in patrem
ut dictũ est. ẽ peccare ꝑ impotentiã: peccare
in filiũ est peccare ꝑ ignorantiã: peccare in

Expanded text:
remittitur in hoc saeculo, nec in futuro; quia, qui per malitiam peccat, si in praesenti poenitet, recte ab eo exigitur plena satisfactio, non poenitenti vero debetur plena damnatio in futuro. Qui vero peccant ex infirmitate vel ignorantia, sicut aliquam excusationem habent in culpa, sic aliquid remissionis habere debent in poena. Recte cum eis vel in praesenti satisfactione, vel in futura damnatione remissius agitur quorum culpa per impotentiae, vel ignorantiae excusationem levigatur. Recte nihilominus qui in culpa nihil habent excusationis, in poena similiter nihil accipiunt remissionis. Miro itaque modo qui de voluntariis peccatis poenitentiam agunt in hac vita, remissionem sine remissione accipiunt. Accipiunt namque plenam remissionem commissi criminis, sine ulla remissione condignae satisfactionis. Peccare itaque in Patrem, ut dictum est, est peccare per impotentiam; peccare in Filium, est peccare per ignorantiam; peccare in
Abbreviated transcription (Latin):
ep p̃uidebat. Alit̃. Nonne .xii. hore st̃ diei: Sen¬
sus ẽ: qi dicat. Mutabilis ẽ animꝰ humanus:
ñ qd̃ uult aliquo tpr̃e semꝑ uult: s siẽ hors
mutant᷑ una succedente alii. sic cogitationes
p̃tereunt aliis succedentib.¬

Expanded text:
ejus praevidebat. Amplius: Nonne duodecim horae sunt diei? Sensus est, quasi dicat: Mutabilis est animus humanus, non quod vult aliquo tempore, semper vult, sed sicut horae mutantur, una succedente alii, sic cogitationes praetereunt aliis succedentib
Abbreviated transcription (Latin):
de: que aũt faciunt facere nolite. Nullus
enĩ mercennar iꝰ ausus ẽ dicere popło xp̃i. Tua
quere: ñ que ih̃u xp̃i. Inde gͦ ledit unde ma¬
la facit: ñ unde bona dicit. Botrũ carpe:
spinã caue. Potrus aliqñ conserit᷑ spinis.
&e portat spina ñ suũ fructũ: qñ palmes spi¬
nis incumbit. Caute elige: ne dũ queris
fructũ. laceres manũ: & cũ audis bona
dicentẽ. ne imiteris mala facientẽ. Que
dicunt facite: eligite uuas. Que aũt fa¬
ciunt facere nolite: cauete sꝑinas. In his¬
ꝑsonis inuenies qͦs diligas: qͣs toleres. qͦs
caueas. Diligend ẽ pastor: tolerandꝰ m̾cen¬
narius: cauendus latro. Mer cennarius
enĩ canonice intrat: uera docet: qmuis
intentione sinistra. fur uͦ male intrat:
falsa docet: & ido est alienus.

Expanded text:
audire? Nullus enim mercenarius ausus est dicere populo Christi: Tua quaero, non quae Jesu Christi. Inde ergo laedit, unde mala facit, non unde bona dicit. Botrum carpe, spinam cave. Botrus aliquando conseritur spinis, et portat spina non suum fructum, quando spinis palmes incumbit. fructum, laceres manum, et cum audis bona dicentem, ne imiteris mala facientem. Quae dicunt, facite, eligite uvas. Quae autem faciunt, facere nolite, cavete spinas. Audipersonis invenies quos diligas, quos toleres, quos caveas. Diligendus est pastor, tolerandus est mercenarius, cavendus est latro. Mercenarius enim canonice intrat, vera docet, quamvis intentione sinistra. Fur vero male intrat, falsa docet, et ideo est alienus.
Abbreviated transcription (Latin):
estus ẽ modꝰ &e figuratio m̃broꝵ corꝑis:
ad omnẽ agendi & abendi modu. Hic sex
modis rep̃hensibilis inuenit᷑. scilicet. si ẽ aut
mollis aut dissolutꝰ: aut tardꝰ aut citatꝰ. aut
ꝓeax aut turbidꝰ. Mollis signat lasciuiã: dis¬
solutꝰ negligẽtiã. tardꝰ pigͥtiã. citatꝰ ĩ stantiã: ꝓcax su¬
ꝑbiã: turbidꝰ iracundiã. Temꝑanda ẽ gͥ faci

Expanded text:
estus est motus et figuratio membrorum corporis, ad omnem agendi et habendi modum; hic sex modis reprehensibilis invenitur, scilicet, si est aut mollis, aut dissolutus, aut tardus, aut citatus, aut procax, aut turbidus. Mollis significat lasciviam, dissolutus negligentiam, tardus pigritiam, citatus inconstantiam, procax superbiam, turbidus i
Abbreviated transcription (Latin):
Conu̾timini filii reu̾tentes.
Et itẽ cont᷑ uiroꝵ consuetu¬
dinẽ stupratã coniugem re¬
alloquit᷑. sic̃ olim patres fecerat: s ꝑseripturam
uelut ꝑ qͤsdam epłas longe positos. reuocans: qiͣ
ueteris amicicie desertores recordari suadet.

Expanded text:
Convertimini, filii, revertentes , et item contra virorum consuetudinem stupratam conjugem realloquitur, sicut olim patres fecerat: sed per Scripturam, velut per quasdam epistolas, longe positos revocans, quasi veteris amicitiae desertores suos recordari suadet.
Abbreviated transcription (Latin):
tur. Deuotio ẽ pius & humilis affectꝰ in dm̃.
humilis ex conscientia infirmitatis ꝓprie:
pius ex consideratione diuine clementie:
Oratio ẽ m̃tis deuotio: id est conu̾sio in dm̃.
ꝑ pium ce humilem affectũ. Affectus ẽ spon¬
tanea quedã ac duleis ipsy animi ad dm̃ in¬
clinatio. Nil enĩ d̾m ita inclinat ad pietatẽ.
& misccłiam: quẽadmodu purus m̃tis affectꝰ.¬

Expanded text:
tur. Devotio est pius et humilis affectus in Deum; humilis ex conscientia infirmitatis propriae, pius ex consideratione divinae clementiae. Oratio est mentis devotio, id est, conversio in Deum per pium et humilem affectum. Affectus est spontanea quaedam ac dulcis ipsius animi ad Deum inclinatio. Nil enim ita Deum inclinat ad pietatem et misericordiam, quemadmodum purus mentis affect
Abbreviated transcription (Latin):
cce quisquis es qui te credis ĩa dinam
genuisse: si coge̾ris corã multitudine.
nudo corpore transire: ñqͥd posses ñ erubes¬
cere: Cogita si tantũ confunderis: qn im¬
munda cogitatione: in m̃te sordidaris. Cur
te iactas amplius dinam genuisse. ce ordina¬
tam uerecundiã habere. si minꝰ erubescis
pudenda cordis qmͣ corporis: si mag̃ uere¬
ris uultũ hominũ. qm conspectũ angłoꝵ
Siccine maius ẽ erubescendũ qd̾ d̾s fecit
bene: qmͣ qd tu nale fecisti: Certe illas
etiã corporis partes quas pudenda uoca¬
mus ds̃ fecit: pudenda aũt cordis ñ nͥ tu

Expanded text:
cce quisquis es qui te credis jam Dinam genuisse, si cogeris coram multitudine nudo corpore transire, nunquid posses non erubescere? Cogita ergo si tantum confunderis quando immunda cogitatione in mente sordidaris. Cur te jactes amplius Dinam genuisse et ordinatam verecundiam habere, si minus erubescis pudenda cordis quam corporis? Si magis vereris vultum hominum quam conspectum angelorum? Siccine magis est erubescendum quod Deus fecit bene, quam quod tu male fecisti? Certe illas etiam corporis partes quas pudenda vocamus Deus fecit; pudenda autem cordis nonnisi tu
Abbreviated transcription (Latin):
Etuose congregationes aliquẽ uirũ miseri¬
latum s̃ requirunt. S oliua. uitis. fieus.
regnũ tale respuunt: qi electi quiꝙ ꝑ p̃uoꝵ
maliciã. si in regimine eoꝵ constituantir ꝓpͥo
se fructu pͥuari &e illis nil ꝓdesse ꝑtimescun.
Deinde ligna ramuũ suꝑ se regẽ leuant:
cũ miqui aliũ iniqũĩ spinis pecẽoꝵ obsitũ
xp̃m Sicut nãq iepte a frib eiectus accep
pͥncipatum: sic xp̃e a iuideis refutatꝰ accep̃
ꝑncipatum suꝑ ppłm fideliũ. Sic̃ iepte liba¬

Expanded text:
riaelatum sibi requirunt. Sed oliva, vitis, ficus, regimen tale respuunt, quia electi quique per pravorum malitiam, si in regimine eorum constituantur, proprio se fructu privari, et illis nihil prodesse pertimescunt. Deinde ligna rhamnum supra se regem levant, cum iniqui alium iniquum spinis peccatorum obsitum in Christum. Sicut namque Jephte a fratribus ejectus accepit principatum, sic Christus a Judaeis refutatus, accepit principatum super populum fidelium. Sicut Jephte lib
Abbreviated transcription (Latin):
maxime discordia &e luxuria grauant. Nam
de discordia ipse dñs ait. Si offr̾s munꝰ tuũ
tur. pensancłui ẽ qnͣta culpa sit discordiã. pt̃
quã illud munꝰ respuit᷑: quo omĩs alia culpa
solui consueuit. De luxuria uͦ ꝑ hoc apparet
qr nulli tam ꝑiculose hoc mist̾i̾um contingunt
qmͣ luxuriosi: qd in discretione uirtutũ qͥb par¬
dicipes hui misterii pollere debent. primo loco
ponit᷑ renes urõs cingetis: quoꝵ serutator est

Expanded text:
maxime discordia et luxuria gravant. Nam de discordia Dominus ipse ait: Si offers munus tuum tur, pensandum est, quanta culpa sit discordia, propter quod illud munus respuitur, quo omnis alia culpa solvi consuevit. De luxuria vero per hoc apparet, quia nulli tam periculose hoc mysterium contingunt quam luxuriosi. Quod in discretione virtutum quibus participes ejus mysterii pollere debent, primo loco ponitur. Renes vestros accingetis, quorum scrutator est
Abbreviated transcription (Latin):
similis ẽ semini. ita grã similis ẽ humori:
qui rigat sem̃ iactum in t̾ra. & germinare
facit. Postqmͣ enĩ mens hominis quadã ut.
ita dixerim uiolentia a delectatione carnali
ꝑ tinorẽ abstracta fuerit: necesse ẽ ut statĩ
iam aliqͥd sp̃italis gaudii p̃gustare incipiat.
ne si omĩno a delectatione. aliena remauserit:
qiͣ sem̃ aridũ absq humore ad germ̃ sapientie
conualescere ñ possit. fit gͥ diuina grã aspi¬
rante ut cũ animꝰ ꝑfecte a corporeis passio¬
nib & desideriis terrenis exutus fuerit. qua¬
dam statim insolita leticia ꝑfundat᷑: ut eo
amplis amarũ ẽẽ agnoscat qd̾ deseruit.
quo magis dulce sentit ẽẽ qd̾ inuenit.
Hȩc ẽ grã quȩ iactũ in corde hoĩs ꝑ timor̃e
sem̃ sapientie desuꝑ infusa rigat: qr illas
m̃tes int̾nȩ dulcedinis desideriũ trahit:
quas nullus concupiscentie carnalis affe¬
ctus foris religauit. Dicat᷑ gͦ de sapientia
ꝑ timor̾e seminat᷑. ꝑ grãm rigat᷑: qr timor

Expanded text:
similis est semini, ita gratia similis est humori, qui rigat semen jactam in terram, et germinare facit. Postquam enim mens hominis quadam, ut ita dixerim, violentia a delectatione carnali per timorem abstracta fuerit, necesse est ut statim jam aliquid spiritualis gaudii praegustare incipiat, ne si omnino a delectatione aliena remanserit, quasi semen aridum absque humore ad germen sapientiae convalescere non queat. Fit igitur divina gratia aspirante, ut cum animus perfecte a corporeis passionibus, et desideriis terrenis exutus fuerit, quadam statim insolita laetitia perfundatur, ut eo amplius amarum esse agnoscat quod deseruit, quo magis dulcis sentit esse quod invenit. Haec est gratia, quae jactum in cor hominis per timorem semen sapientiae, desuper insula rigat, quia illas mentes internae dulcedinis desiderium trahit, quas nullus concupiscentiae carnalis affectus foris religavit. Dicatur ergo de sapientia, per timorem seminatur, per gratiam rigatur, quia timor
Abbreviated transcription (Latin):
tus ostendit᷑. in eo qd̾ dicit᷑. Wlnus ce liuor.
ce plaga tumens: ñ ẽ cireũligata nec curata
medicamine: neq fota oleo. Tria st̃ mala que
p̃mittuntur: & tria remedia que subinferun¬
tur. Wlnus ce liuor &e plaga tumens. fece tͥplex
małui. eui subiungit᷑ triplex remediũ: inliga¬
mentis curam̃tis. & fomentis. Intelligimꝰ aũt
ligam̃ta in mandatis: curam̃ta in minis: fom̃ta

Expanded text:
in eo quod dicitur: Vulnus, et livor, et plaga tumens non est circumligata, neque curata medicamine, neque fota oleo. Tria sunt mala quae praemittuntur, et tria remedia quae subinferuntur: vulnus, et livor, et plaga tumens. Ecce triplex malum, cui subjungitur triplex remedium, in ligamentis, curamentis et fomentis. Et fortligamenta in mandatis, curamenta in minis, fomenta
Abbreviated transcription (Latin):
expectat᷑: ce eos in quib bona oꝑa cernimꝰ.
Item sic̃ flos ꝑ speciẽ fulget. & ꝑ oclorẽ demul¬
cet: ita bonũ opus ꝑ exemplũ qͥdem fulget
qñ p̾sentib laudabile apparet. eosq ad
imitationẽ. accendit: ꝑ odorẽ aũt de¬
mulcet: qñ absentib & longe. positis ꝑ
oꝑinionẽ bone fame innotescit.

Expanded text:
cernimus, Item sicut flos per speciem fulget et per odorem demulcet, ita bonum opus per exemplum quidem fulget, quando praesentibus laudabile apparet, eosque ad imitationem accendit. Per odorem autem demulcet, quando absentibus, et longe positis per opinionem bo
Abbreviated transcription (Latin):
ad tonsores ouiũ suaꝵ. & inuenit tha¬
mar sedentẽ in biuio: ce dato ꝓ arrabone anu¬
lo. armilla. baculo. dormiuit cũ ea: ce ꝯcepit
mulier & peꝑit phares & zaram. Iudas xp̃c:¬
oues fideles: pastores doctores: lana bona
oꝑa: thamar anima: sessio in biuio confessio
de pecc̃o: anulus fides: armilla bona ac̾tio:
baculus iusticiȩ rectitudo. impregnatio gr̃e
infusio: genuna ꝓlis editio uirtutũ exerei¬
datio. & bonoꝵ oꝑum exhibitio.

Expanded text:
ad tonsores ovium suarum, et invenit Thamar sedentem in bivio: et dato pro arrhabone annulo, et armilla, et baculo, dormivit cum ea: et concepit mulier, et peperit Phares et Zaram . Judas oves, fideles; pastores, doctores sunt; lana, bona opera; Thamar, anima; sessio in bivio, confessio de peccato; annulus, fides; armilla, bona actio; baculus, justitiae rectitudo; impraegnatio, gratiae infusio; geminae prolis editio, virtutum exercitatio et bonorum operum exhibitio.
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ ẽ supra se. Mens itaq que ĩa uisionis hꝰ
desiderio flagrat: si iã sꝑat qd̾ defiderat: iam
se beniamin concepisse cognoscat. Sꝑando em̃i
concipit: desiderando parturit: & qͣnto am¬
plius crescit desideriũ. tanto appropinquat
animũ. Nicħ enĩ sic afficit animũ: quomͦ im¬
patiens desideriũ. Qd aũt huiꝰ uisionis dul-¬
cedine expetit᷑ salubriꝰ: qͥd sentit᷑ suauis:
qͥd animꝰ exꝑitur iocundio: Nouit. hoc ra¬
chel. nam nec rationẽ latere pot̃: qi in huiꝰ
suauitatis cõparatione omĩs dulcedo amara ẽ:
hinc ẽ qd̾ nec studiũ suũ laxare: nec desideriũ

Expanded text:
 sumit. Mens itaque, quae jam visionis hujus desiderio flagrat, si jam sperat, quod desiderat, jam se Benjamin concepisse cognoscat. Sperando enim concipit, desiderando parturit, et quanto amplius crescit desiderium, tanto appropinquat animum . Nihil enim sic afficit animum, quomodo impatiens desiderium. Quid autem hujus visionis dulcedine expetitur salubrius? quid sentitur suavius? quid animus experitur jucundius? Novit hoc Rachel, nam nec rationem hoc latere potest, quia in hujus suavitatis comparatione omnis dulcedo amare est. Hinc est quod nec studium suum laxare, nec desiderium
Abbreviated transcription (Latin):
Ipse debet ñ solũ uitia cordis. uerũetiã uali¬
tudines corporis ꝑfecte cognoscere: & sedm
qd̃ unũ qd̃q exigit. salutis remedia quere¬
re: quesita adhibere. Ipsũ nosse oportet ñ
sołu uicia sua: s ce grãrũ munera. & uirtu¬

Expanded text:
et non solum vitia cordis, verum etiam invalitudines corporis perfecte cognoscere, et secundum quod unumquodque exigit, salutis remedia quaerere, quaesita adhibere. Ipsum nosse oportet non solum vitia sua, sed et gratiarum munera et virtu
Abbreviated transcription (Latin):
ta enĩ ioseph uident᷑ eis ualde grauia. dura in¬
stituta. consilia importabilia. Qd enĩ durius.
qͥd difficiliꝰ qmͣ nil faciendũ negligere. &e in
om̃i suo facto nũqmͣ modũ ꝑturbare: nũqmͣ
ordinẽ confundere: nũqm mensurã excede¬
re: Crede mͥ. nicħ a se animꝰ difficili extor¬
quet: qmͣ ut in om̃i affectione sua modum
uidere: callide dep̃hendere: citiꝰ detegere:
acerbis arguere. Ad officiũ ioseph spectat eu
positio gerendoꝵ: ad ipsũ ꝓuidentia futuroꝵ.
Ad ei officiũ ꝑtinet diligent̃ attendere. freqͣn¬
ter discutere. qnͣtum animꝰ cotidie ꝓficiat.¬

Expanded text:
ta enim Joseph videntur eis valde gravia, dura instituta, consilia importabilia. Quid enim durius, quid difficilius, quam nil faciendum negligere, et in omni suo facto nunquam modum perturbare, nunquam ordine confundere, nunquam mensuram excedere? Crede mihi, nihil a se animus difficilius extorquet, quam ut in omni affectione sua modum raevidere, callide deprehendere, citius detegere, acerbius arguere. Ad officium Joseph spectat curpositio gerendorum, ad ipsum providentia futurorum. Ad ejus officium pertinet diligenter attendere, frequenter discutere, q
Abbreviated transcription (Latin):
Longe post ioseph beniamin gignit᷑: qr animus
qui in sui cognitione du exercitatꝰ pleneq e¬
ruditus ñ est. ad dĩ cognitionẽ ñ sustollit᷑. fru¬
stra cordis ocuł erigit aduidendu dm̃i: qui
ñ dum ydoneus ẽ ad uidendu seipsũ. Priꝰ discat
homo cognoseere inuisibilia sua: qmͣ p̃sumat
posse app̃hendere inuisibilia diuina. Priꝰ est
ut cognoscas inuisibilia sp̃c tui: qmͣ possis esse
idoneus ad cognoscenda inuisibilia di. Tergat.¬
gͦ specułu suũ: mundet sp̃m suũ: q̃sqͥs sitit
uidere dm suũ. Hoc itaq specułu ñ desinit
uerus ioseph tenere. tergere: &e indesinenter
inspicere: Tenere ne deorsũ corruens. t̃̾re ꝑ amo¬
rem inhereat: tergere ne inaniũ cogitationũ
puluere sordescat: inspicere ne. ad inania stu-¬
dia intentionis sue ocułu reflectat. Exterso aũi
speculo &e diu diligent̃ inspecto: incipit ei q̃dã
irradiauerat qui dicebat. Signatũ ẽ suꝑ noᷤ

Expanded text:
Longe post Joseph Benjamin gignitur, quia animus qui in sui cognitione diu exercitatus, pleneque eruditus non est, ad Dei cognitionem non sustollitur? Frustra cordis oculum erigit ad videndum Deum, qui nondum idoneus est ad videndum seipsum. Prius discat homo cognoscere invisibilia sua, quam praesumat posse apprehendere invisibilia divina. Prius est ut cognoscas invisibilia spiritus tui, quam possis esse idoneus ad cognoscendum invisibilia Dei. Ago speculum suum, mundet spiritum suum, quisquis sitit videre Deum suum. Hoc itaque speculum non desinit verus Joseph tenere, tergere, indesinenter inspicere. Tenere, ne deorsum, corruens terrae per amorem inhaereat; tergere, ne in inanium cogitationum pulvere sordescat; inspicere, ne ad inania studia intentionis suae oculum reflectat. Exterso autem speculo et diu diligenter inspecto, incipit ei quaedam irradiaverat, qui dicebat: Signatum est super nos
Abbreviated transcription (Latin):
scdm oꝑationẽ. qui tñ arimi ñ sunt sedm
intentionẽ: quẽ admodu ypocrite. Et st̃ qui
habent arima sinceritatis in intentione:
qui tñ ad plenũ ferm̃to ñ carent in affec¬
tione. Et iecirco absq dubio qmͣdiu m̃te
qͥdem consentientes legi di aliã legẽ uide¬
mus in m̃bris nrĩs repugnantẽ legi m̃tis
nr̃ȩ. & captiuantẽ. in lege peccati quã diu

Expanded text:
nem: qui tamen azymi non sunt secundum intentionem, quemadmodum hypocritae. Et sunt qui habent azyma sinceritatis in intentione, qui tamen ad plenum fermento non carent in affectione. Et idcirco absque dubio quandiu mente quidem consentientes legi Dei aliam legem videmus in membris nostris repugnantem legi mentis nostrae, et captivitatem in legem peccat
Abbreviated transcription (Latin):
uetus ferm̃tũ. ferm̃tũ illud
nũto dicit᷑ uetus: unde animꝰ ẽ infectꝰ.
ce ex infectione corruptus. Recens nãq uide¬
tur illud ferm̃tũ: qd̃ adhuc animũ pulsat
ꝑ sołu cogitatũ. Qd̃ in sola cogitatione ẽ. ext̾r
quasi ad fores pulsat: qd̾ affectũ iam tenet. in¬
t̾iora occupat & inquitat. Illud itaq repel¬
lencłu: istud expurgandũ. Modus aũ expur-¬
gationis multiforimt̃ agit᷑: arguendo. oran¬
do. confitendo. satisfaciendo. De pͥmo habes
in pͥalmo. Que dicitis in cordib urĩs. in cu¬
bilib urĩs cõpungimim. De scdo ce tercio
habes in apło iacobo. Confitemini alterutrũ
peccata ur̃a: & orate ꝓ inuicẽ. De qrͣto ẽ illud
ioħis baptiste. facite inqͥt dignos fructꝰ peni¬
tentie. In criminaliũ expurgatione opꝰ est
ꝓ certo confessione &e satisfactione: nã com¬
punctio & oratio. qñq solent ad uenialium
expurgationẽ sufficere. Criminalia expur-¬
gare oportet ad plenũ tã scdm reatũ quam

Expanded text:
etus fermentum. Fermentum illud merito dicitur vetus unde animus est infectus, et in infectione corruptus. Recens namque videtur illud fermentum quod adhuc animum pulsat per solum cogitatum. Quod in sola cogitatione est, exterius quasi ad fores pulsat; quod affectum jam tenet, interiora occupat et inquinat. Illud itaque repellendum, istud expurgandum. Modus autem expurgationis multiformiter agitur, arguendo, orando, confitendo. De primo habes in psalmo: Quae dicitis in cordibus vestris, et in cubilibus vestris compungimini . De secundo et tertio habes in apostolo Jacobo: Confitemini alterutrum peccata vestra, et orate pro invicem . De quarto est illud Joannis Baptistae: Facite, inquit, dignos fructus poenitentiae . In criminalium expurgatione opus est pro certo confessione et satisfactione. Nam compunctio et oratio quandoque solent ad venialium expurgationem sufficere. Criminalia expurgare oportet ad plenum tam secundum reatum,