comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Inisse dum sui sceleris ommne compleri trimũ seutit
uidua igitur uti uiri pellicis q cede labefactam pu¬
diciciam expiasset pristiuam q de fortune mambus
felicitatem eoipnisset merore posito comparuit a lacus
Si nec istud a potenciori diu permissum est filium..
quippẽ unicum et iuuenem Cuiꝯ ob maiestatem subsis
cognatorum affiniũq cruoie madentem longam atq
periculosam intrare expeditionem gemebunda pro¬
spepit Et quasi ex eius casibus uita sua pendeo et
auxia sollicitudinibus uariis fauiam omnem painda
mente per totum nilicie sue tempus suscepit Quas
infer alexanari fratris morte dolore Intolerabili pro¬
mlsa est Non solum ꝙ soes ingens audacis cexbiel
sabulam uersa sit sieo mortis genus et cadauenis lu¬
dibrid audisse mestam in lacrimas sepissime solurt ⁊
Et si panlulum crebris atq magnificis filii uictoriis
niteo Iot infortuia resoaillari uideretur non in felicita

Expanded text:
ivisse, dum sui sceleris sentit omne compleri trivium. ivisse, dum sui sceleris sentit omne compleri trivium. Vidua igitur, uti viri pelicisque cede labefactatam pudicitiam expiasset, pristinamque e Fortune manibus felicitatem eripuisset, merore posito, comparuit alacris. Sed nec istud a potentiori diu permissum est. Filium quippe unicum et iuvenem, cuius ob maiestatem subsist cognatorum affiniumque cruore madentem, longam atque periculosam intrare expeditionem gemebunda prospexit; et quasi ex eius casibus vita sua penderet, anxia solicitudinibus variis famam omnem pavida mente per totum militie sue tempus suscepit. Quas inter, Alexandri fratris morte dolore intolerabili perculsa est, non solum quod spes ingens audacis cepti in fabulam versa sit, sed mortis genus et cadaveris ludibrium audisse mestam in lacrimas sepissime solvit. Et si paululum crebris atque magnificis filii victoriis inter tot infortunia refocillari videre
Abbreviated transcription (Latin):
patre festo inter alexandros filiũ socerum q sponsum
obtrũcauit regem. Quo perpetrato faciuore quasi
funebre offitiũ prestatura uiro confestim cucuroit
Quod adeo exhibuit ut mane sequenti in capite pau¬
sanie Iussu alexandri filii pendentis in cruce aurea
Inueniretur corona. Quod esto facte cedis originem
super philippi regias non absq de decore cremaint
gladium q quo regem pausanias percusserat apol¬
liui sus nomine muscalis, quo quondam parmila
uocata est consecrauit I ec hoc ad iras saciaudas suf¬
fecit Cleopatiam namq superinductam postꝙͣ eius gre
decorosis afflixit ut ad uitam laques expellendam
Quid dicam nil equidem nrata muliere ferocius et
quod deterius est uti imiciꝰ om̃i ferarum genere
sic in uiudictam procliuiꝰ muliebre genus Cui cum
non sufficiat uidisse quod optat Eciatur insuper cu¬
pit quod egerit se tunt existimans rite in ultionem

Expanded text:
patre festo, inter Alexandros filium socerumque sponsum patre festo, inter Alexandros filium socerumque sponsum obtruncavit regem. Quo perpetrato facinore, quasi funebre officium prestatura viro, confestim cucurrit: quod adeo exhibuit, ut mane sequenti in capite Pausanie, iussu Alexandri filii pendentis in cruce, aurea inveniretur corona. Quod esto perpetrate cedis originem super Phylippi reliquias non absque decore cremavit, gladiumque, quo regem Pausanias percusserat, Apollini sub nomine Mistalis, quo quondam parvula vocata est, consecravit. Nec hoc ad iras satiandas suffecit. Cleopatram namque superinductam, postquam eius gremdecorosis afflixit ut ad vitam laqueo expellendam Quid dicam? Nil equidem irata muliere ferocius; et – quod deterius est – uti immitius omni ferarum genere, sic in vindictam proclivius muliebre genus, cui cum non sufficiat vidisse quod optat sciatur, insuper cupit quod egerit, se tunc extimans rite in ultionem
Abbreviated transcription (Latin):
Imecerit suo facile uident qui noscunt uil esse ma¬
tronis pudicicia pulerius Que et si multum etiain ⁊¬
in plebers mulierculis cõmendanda sit In reginis
sũme conseruanda est Cum credatur ea deperdita
il apud eas decoris regii restitisse hec igitur illi
Iuter tot illustriũ auorum cognatorumq regum
nomina prĩma labes mali iniecta est semen quid̃¬
si sacro fedato gremio nomini solo obscene libidinis
spuocicir intulisset forsan fingendo tolerari potuisset
Infanna Sed exinde asperiori concussu ictu fere
concidit Nam temporis tractu philippus in patrati
adulsern ultionem ea quodã modo repudiata Alex¬
audri epirote cleo patram filiam sibi copulait in
ob pellicatus Iniuriam tam difficulter tulit ut uidinta¬
restris filius ab horeste genitus duceus egregium ab
ea ut credidere plures impulsus eo ꝙ philippus In-¬
uentutis sue stupratorem alexandrum epyrotam subli¬
masset in regem et egeis in celebri nmptiarum cleo¬

Expanded text:
iniecerit suo, facile vident qui noscunt nil esse mainiecerit suo, facile vident qui noscunt nil esse matronis pudicitia pulchrius; que, etsi multum etiam in plebeis mulierculis commendanda sit, in reginis summe servanda est, cum credatur, es deperdita, nil apud eas decoris regii restitisse. Hec igitur illi, inter tot illustrium avorum cognatorumque regum nomina, prima labes iniecta mali est: semen quidsi sacro fedato genio, nomini solo obscene libidinis spurcitiem intulisset, forsan fingendo tolerari potuisset infamia, sed exinde asperiori concussa ictu fere concidit. Nam temporis tractu Phylippus in patrati adulterii ultionem, es quodammodo repudiata, Alexandri epyrote Cleopatram filiam sibi copulavit in ob superinducte iniuriam, tam difficulter tulit ut viduitarestis filius, ab Horeste genus ducens egregium, ea – ut credidere plures – inpulsus, eo quod Phylippus iuventutis sue stupratorem Alexandrum epyrotam sublimasset in regem, in Egeis, in celebri nuptiarum Cleo
Abbreviated transcription (Latin):
est preter hec omia et ipsa regina fuit / Inter tot
igitur coronas iuter tot sceptra Inter tot regũ solia
Ut alia psura omiserim olimpias tanꝙͣ exium de¬
coris sidis emucuit Et quasi quoddam uiuentibus
spetimen felicitatis eteruro esset habita in sepe acer¬
rimis foxtune quassata ictibus Et pofiremo deiecta
suisset Cui per letam inuentutem inter tot splen¬
dores alacres dies trahenti et si pluriũ meroris
actulerit/ philippum uirum suũ factis ampliantem
fortuam regnũq Atrabalis et michea scitarum
rege superato uulueratum et fere mortuũ, et Inde
apud methonem urbem sagitta oculo priuatum lou¬
ge magis muliebrem auimũ agitauit Aduersa
opinione creditum adulteriũ et inde non solum uiri¬
consternatam mentem sed etiam labefactam eiꝰ pu¬
diciciam/ et quod longe peins creditum ixsum alex¬
audrum concubitu ex alieno suscextum Quant tur¬
pem macube notam Illecebris hec suspicio splendori

Expanded text:
est. Preter hec omnia et ipsa regina fuit. Inter tot est. Preter hec omnia et ipsa regina fuit. Inter tot igitur coronas, inter tot sceptra, inter tot regum solia – ut alia plura omiserim – Olympias tanquam eximii decoris sydus emicuit, et quasi quoddam viventibus specimen felicitatis eterne esset habita, ni sepe acerrimis Fortune quassata ictibus et postremo deiecta fuisset. Cui per letam iuventutem inter tot splendores alacres dies trahenti, etsi plurimum meroris attulerit Phylippum virum suum factis ampliantem fortunam regnumque a Tribalis Michea Scitrege superato vulneratum et fere mortuum, et inde apud Mothonem urbem sagitta oculo privatum, longe magis muliebrem animum agitavit adversa opinione de se creditum adulterium, et inde non solum consternatam mentem, sed etiam labefactatam eius pudicitie famam, et – quod longe peius – creditum ipsum Alexandrum concubitu ex alieno susceptum. Quam turpem macule notam illecebris hec suspitio splendori
Abbreviated transcription (Latin):
AnIam Quo flecar non habeo¬
quin uideam squalores et genutꝰ audiam
successorum alexandri gregatim quasi ad
quoddam eorũ solaciũ uenientium crca Ex quibus
ne post eumenis precipiciũ singulos recitem / quos¬
dam memoratu digniores uno turbinis globo per¬
uoluam cum olimprade alexandri matre tristi uultũ
et obsoleta ueste inter alios uemiente fuit hec olim¬
pias genere pre ceteris grecis Illustris/ ex eacidax
nempe sanguine trapit originem fuit et forma
decens singulare nature donũ et desideratum pre¬
apnre mulieribus Et insuper regis filia ex neop¬
tholonio epyrotarum rege producta Sic et regis
etiam soror Alexandri sailicet qui apud acherontis
flumũ ueruto periit Pbreterea et regis affinis
erat Regis etiam quiux fuit Ram philippr Insigur
macedonie regi cõnigio Iuucta est ultra hec omnia
regis nec gregarii mater que alexandrum illum un¬
gentem de quo fama uiget inclita peperit Potuissẽ
addere et regis pellex sed honestius tacuisse uisum

Expanded text:
iam quo flector non habeoquin videam squalores et gemitus audiam successorum Alexandri, gregatim quasi ad quoddam eorum solatium venientium. Ex quibus, ne post Eumenis precipitium singulos recitem, quosdam memoratu digniores uno turbinis globo pervolvam cum Olympiade Alexandri matre, tristi vultu et obsoleta veste inter alios veniente. Fuit ergo Olympias genere pre ceteris Grecis illustris: ex Eacidarum nempe sanguine traxit originem. Fuit et forma decens singulare nature donum et desideratum precipue mulieribus et insuper regis filia, ex Neoptholemo Epyrotarum rege producta. Sic et regis etiam soror Alexandri, scilicet qui apud Acherontam Ytalie fluvium verruto periit. Preterea et regis affinis: erat. Regis etiam coniunx fuit: nam Phylippo, insigni Macedonum regi, coniugio iuncta est. Ultra hec omnia regis nec gregarii mater, quia ipsa est que Alexandrum illum ingentem, de quo fama viget inclita, peperit. Potuissem addere et regis pelex, sed honestius tacuisse visum
Abbreviated transcription (Latin):
manante ex uulueribus sanguine muliebriter ex¬
clauraint, aut pro salute sua sine mora aliquali sa¬
tellitibus pretes effudit Sed generosum in se ueteris
prosapie auimũ colligens uirorum fartiũ more ta¬
cens cuinibus uestimentis q compositis ne quid cadens
Iudecorum uideretur serientium pertulit ictꝰ. In hoc
se tam strẽnui tamq magnifici Imperatoris matrem
confessa et effuso sanguine prolabens, non aliter ꝙͣ si uixis¬
set expriauit infelix Nil meo inditio pulchrins ꝙͣ eo uultu
ac animo quo labilem uitam impaindi ducimꝰ fatum
meui tabile si sumainꝰ Mam et si multum laudis ob sa¬
lutem cum ħonestate seruatam lucremus longe plus
glorie/ si uia sublata sit morti prompto arumo occur¬
rentes meremur Ilec indigne Nam uti crebros morte
casus aspitimꝰ Tic ad eam houeste sumendam ne¬
alacres r auissimos Quos si quis uemientes paindus
forsan enaserit non morti ius suroipnisse sed famã

Expanded text:
manante ex vulneribus sanguine muliebriter exmanante ex vulneribus sanguine muliebriter exclamavit, aut pro salute sua seu mora aliquali satellitibus preces effudit, sed generosum in se veteris prosapie animum colligens, virorum fortium more tacens crinibus vestimentisque compositis, ne quid cadens indecorum videretur, ferientium pertulit ictus, in hoc se tam strenui tanque magnifici imperatori matrem confessa; et effuso sanguine prolabens, non aliter quam si vicisset infelix expiravit. Nil meo iudicio pulchrius quam eo vultu ac animo quo labilem vitam impavidi ducimus, fatum inevitabile si summamus. Nam, etsi multum laudis ob salutem cum honestate servatam lucremur, longe plus glorie, si via sublata sit, morti prompto animo occurrentes, meremur; nec indigne: nam uti crebros mortis aspicimus casus, sic ad eam honeste summendam alacres ire rarissimos; quos si quis venientes pavidus forsan evaserit, non morti ius surripuisse, sed famam,
Abbreviated transcription (Latin):
filiis q in epiduam uibem tremebunda confugit Cã
qua profecte sunt eatidis regis filia dardania et thes¬
salonica prinigna alieq plurime matrone specta¬
biles meniis ꝙͣ armis arbitrate seruare salutem
Quas postꝙͣ cassander longa obsioione colertuit o¬
liupias pacta libertate uictoris cum reliquo muliebri
cetu in deditionem se tradidit Cassander autem aliis
dimissis fide fraudata olimpiadem subornatus Interfet¬
torum ab ea affinibus ut ad suppliciũ  posceretus
Iuduxit Hinc ad eam occidendam quo detinebatur
cum uenissent armati Carinfices regalibus induta
ac duabus aucillis inixta nlla in parte perterrita
ultro illis processit cbuia Quain cuin uenientem per¬
cussores uidissent seu dignitate pristiue maiestatis¬
eut perterriti seu a nominibus affinium pauefacti
non audentes Imperatum facinꝰ substitere douec
a cassandro alii nutterentur Quorum Nouentiũ
gladios ipsa non refugit I ec aute uuluera nec etiã

Expanded text:
filiisque in Epyduami urbem tremebunda confugit: cum filiisque in Epyduami urbem tremebunda confugit: cum qua profecte sunt Eacidis regis filia Deidamia et Thessalonica privignals alieque plurime matrone spectabiles, meniis quam armis arbitrate servare salutem. Quas postquam Cassander longa obsidione coercuit, Olympias, pacta libertate, victoris cum reliquo muliebri cetu in dicionem se tradidit. Cassander autem, aliis dimissis, fide fraudata, Olympiadem, subornatis interfectorum ab ea affinibus, ut ab eis ad supplicium posceretur induxit. Hinc, ad eam occidendam quo detinebatur cum venissent armati carnifices, regalibus induta ac duabus ancillis innixa, nulla in parte perterrita, ultro illis processit obvia. Quam cum venientem vidissent, seu dignitate pristine eius maiestatis perterriti, seu a nominibus regum affinium pavefacti, non audentes imperatum facinus, substitere, donec a Cassandro micterentur alii; quorum irruentium gladios ipsa non refugit, nec ante vulnera nec etiam
Abbreviated transcription (Latin):
sas filii uiriq lacrimas reuocaretur optaretq mori¬
E es nec blandientis fortune paululum subsidium
de fuit ueteres quipps macedones tam philixpi ꝙͣ̃
alexandri memoria tracti illi adherere ꝯtinuo Met
ui solum a finibus obstacuba submouere qudymo iure
belli captum arrideum quigem ira suadente Iussu suo
occisi sunt Indo potita reguo per cedem nobilium
cum bacharetur cruoris ainida uide securitatem parites
et stabilitatem regui firmare arbitrabatur Inde ruinã
atq exiciũ consecuta est Nam cum id cassander antipa.¬
tris filius, et alexandr olim uenem porrector Cuius
in exterminũ tocius regie prolis fortuma in auu ser¬
nabat beneficiis eurudicis plurinũ obligatus audisset
se ad interempti regis uindictam sumilans uenire
cum exercitu regnũ occupaturus aduenit Quod
olimpias audiens macedonũ ob preferitam in eos
seniciam diffidens cum bersanue et Rosaune nuirib.

Expanded text:
sas filii virique lacrimas revocaretur, optaretque morisas filii virique lacrimas revocaretur, optaretque mori. Sed nec blandientis Fortune paululum subsidii defuit. Veteres quippe Macedones, tam Phylippi quam Alexandri memoria tracti, illi adhesere continuo, nec vi solum a finibus obstacula summovere, quin imo iure belli captum Arideum cum coniuge ira suadente iussit occidi. Inde, potita regno, per cedem nobilium cum bacharetur, cruoris avida, unde securitatem pariter et stabilitatem regni firmare arbitrabatur, inde ruinam atque exitium consecuta est. Nam cum id Cassander, Antipatris filius, et Alexandro olim veneni porrector, cuius in exterminium totius regie prolis Fortuna manus servabat, benefitiis Euridicis plurimum obligatus audisset, se ad interempti regis vindictam venire simulans, cum exercitu regnum occupaturus advenit. Quod Olympias audiens, Macedonum ob preteritam in eos sevitiam diffidens, cum Barsane et Rosanne nuribus
Abbreviated transcription (Latin):
trone uel assuetudine meroris lacessitum dui pectꝰ
fortuis Iunemretur adueniente qua examinari de¬
uuerat y filii morte ueneno ab orbis Imperio rapti
Qua a deo concussam crediderim ut se tanc uiduam
longissimi lñs igitur miseriis cõsita quibus Iuex¬
pucnabilis uita eius seruaretur non longum post
tempus aauertit infelix / uidit enim filii auspiciis et
laboriosa milicia quesitum duodecim annis imperiũ
Inter macedonas proceres omne discerptum eos q
cruentis seditionibus in se uictricia arma conuertere
et arideum ex larissea psaltria genitum postergata
filii prole uetustissimorum macedonũ regum insulere
solio GBane aut taliũ Impaciens aut impulsa regno
sit/ non satis habeo Mestam in epyrum secessisse satꝭ
clarum est. Ceterum propinquante exicialis fati
die prosequente eam eatide molossorum rege nepo¬
te suo in macedoniam pergere iter cepit Cuiꝰ Iu¬
trare fines arides cum eurudice quige infestis ar¬
mis prohibuere Quod adeo egre tulit ut in ouus¬

Expanded text:
n ut, assuetudine meroris lacessitum diu pectus fortius inveniretur adveniente, qua examinari debuerat, filii morte veneno ab orbis imperio rapti. Qua adeo concussam reor, ut se tunc viduam longissimi! His igitur miseriis obsita, quibus inexpugnabilis vita eius servaretur non longum post tempus advertit infelix. Vidit enim filii auspiciis et laboriosa militia quesitum XII annis imperium inter macedonas proceres omne discerptum, eosque cruentis seditionibus in se victricia arma convertere, et Arideum, ex Larissea psaltria genitum, postergata filii prole, vetustissimorum Macedonum regum insidere solio. Sane aut talium inpatiens, aut vi pulsa regno sit non satis habeo, mestam in Epyrum Secessisse satis clarum est. Ceterum, propinquante exitialis fati die, prosequente eam Eacida, Molossorum rege, nepote suo, in Macedoniam pergere iter cepit. Cuius intrare fines Arideus cum Euridice coniuge infestis armis prohibuere. Quod adeo egre tulit, ut in omis
Abbreviated transcription (Latin):
mutũ est illiq cum uita subtractum. Iabula rotũda
tot splendida uiris cesis omnibus deserta destructaq
et in uulgi fabulam uersa est gloria ingens regis
claritas in desolationem et ignomimiam et obseuoi¬
tatem reducta. Adeo ut possint si uelint mortales
aduertere ml orbe preter humilia posse subsistere¬

Expanded text:
nutum est illique cum vita subtractum. Tabula Rotunda nutum est illique cum vita subtractum. Tabula Rotunda tot probis splendida viris cesis omnibus deserta fractaque et in vulgi fabulam versa est. Gloria ingens regis et claritas desolatione in ignominiam et obscuritatem deleta est adeo ut possint, si velint, mortales advertere nil in orbe preter humilia posse consistere
Abbreviated transcription (Latin):
legisset extremas proxinquãti regi erecto gladio
caput a deo feriit ut non resistente galea ad tere¬
brum usq descenderet Rex uero transuectus equo
dum lanceam ex pectore moribundum retrahẽt
dons finem sumpsit infauste presumxtioiis et uite
Rex autem iam dierum extremũ sencient ꝯ tinuo
prosilunt ex equo naum q constendens iussit se
felicissimo miser moriens soustantino nepoti suo.
regiu dominiũ ac desolationis uindictã ꝑagendã
reliquit E aue seu quod a successore arturi mors arte
celata sit seu eo ꝙ existentibus rebus ꝑturbatione maxi¬
ma inuolutis ipse arturus pancis consciis moreretur
et nllo axxaratu sepultus quasi non mortiũ sed sus
taciturintate seruatum adhuc canꝙͣ insignem et p̃¬
cipnũ regem suũ unigo uiũ arbitrantur uritones eũ¬
q solidatis uulueribus proculdubio asserunt reditur.
Quod igitur uniꝰ nephaxip hominis ausu ꝓuissi¬
mo temporis tractu ampliatum arturi regnũ diui¬

Expanded text:
legisset, propinquanti regi, erecto gladio legisset, propinquanti regi, erecto gladio caput adeo feriit ut, non resistente galea, ad cerebrum usque descenderet gladius. Rex vero transvectus equo, dum lanceam ex pectore moribundi retraheret, dens, finem sumpsit infauste presumptionis et vite. Rex autem dierum extremum iam sentiens continuo prosiluit ex equo navimque conscendens, iussit se felicissimo miser moriens Constantino nepoti suo regni dominium ac desolationis vindictam peragendam reliquit. Sane, seu quod a successore Arturi mors arte celata sit, seu eo quod, existentibus rebus perturbatione maxima involutis, in se Arturus paucis consciis moreretur et nullo apparatu sepultus sit, quasi non mortuum sed sub taciturnitate servatum adhuc tanquam insignem et precipuum regem suum vulgo vivum arbitrantur Britones eumque solidatis vulneribus procul dubio rediturum asserunt. Quo ergo unius nepharii hominis ausu parvissimo temporis tractu ampliatum, Arturi regnum dimi
Abbreviated transcription (Latin):
uintoniam sese contulit ibiq cum omne robur suũ
fuit obstiuate perfidie ut non uereretur aduersus
patrem in pugnam descendere. Cõmisso igitur
certamine et si militum arturi armoꝵ atq dis
cipline uirtus esset insignis multitudo tamen
aduersa criminis lese marestatis conscia/ et ob id
mori potuuit ꝙ̃ uinici disposita nec flecti poterat
nec impelli Et ideo marte sus dubio diu acuĩt
hinc inde pugnatum est et ex utraq parte tam
Ingens ꝙͣ feda pugnantiũ cedes facta. ⁊benere
equidem ibi omnes fere arture cõmilitones egre¬
gii quod cum egre ferret arturus uideretq mor¬
dietum quasi renocatis uiribus discurrentem et fere
sua uirtute uictoriam occupantem seposita affec¬
tione prĩa lancea sumpta eoto recentꝭ equi Impetu
in uenientem Irruit. eius q miserum pectus lancea¬
tota trausfodit uerum non Impine. Iam inueĩs
letali dolore procitus cum se totum in uires recol¬

Expanded text:
Guitoniam contulit; ibique cum omne robur suum Guitoniam contulit; ibique cum omne robur suum fuit obstinate perfidie, ut non vereretur adversus patrem in pugnam descendere. Commisso igitur certamine, etsi militum Arturi armorum atque bellice discipline virtus esset insignis, multitudo tamen adversa, crimine lese maiestatis conscia et ob id mori potius quam vinci disposita, nec flecti poterat nec inpelli. Et ideo, marte sub dubio, diu acriter hinc inde pugnatum est; et ex utraque parte tam ingens quam feda pugnantium cedes facta. Periere equidem ibi omnes fere Arturi commilitones egregii. Quod cum egre ferret Arturus videretque Mordretum, quasi renovatis viribus discurrentem et fere sua virtute victoriam occupantem, seposita affectione patria, lancea sumpta toto recentis equi impetu in venientem irruit eiusque miserrimi pectus omne transfodit. Verum non impune. Nam iuvenis letali dolore percitus, cum se totum in vires col
Abbreviated transcription (Latin):
Infestaret / mordietus eius ex concubina filius cui
sedem regni se abfente tntandam reliquerat ater
Iunenis et ad omme facinꝰ audax iam dudum reg¬
nandi cupidine captus oblatum sibi tempus a sor¬
tuma regis absencia ratus cexit ad libertatem Iugo
pressos ioritare animos oĩm douis allicere se re¬
gem benignissimũ futurum ostendere. Ciitates
arces q regui suis presioiis obsernare / amicos con-¬
nocare uires q parare mergenarioꝵ militum
maximam manũ conducere Regi patri suxpleme¬
ta et comeatus negare et ad rebellionem spectã
ficticiis litteris regem bello mortuũ demonstrans se
regem dicere et regalia cuncta kractare Que cam
fama uelox arturi detulisset in castra repente belli
sedes mutata est et arma que in socios romanoꝵ/
inselix direx erat in filiũ retor quere coactus est
Assumptit igitur in classe copiis in littore britanieo
resistere Duuisso littore eciam in fugam uersus

Expanded text:
nfestaret Gallie, Mordretus eius ex concubina filius – cui nfestaret Gallie, Mordretus eius ex concubina filius – cui sedem regni, se absente, tutandam liquerat – acer iuvenis ad omne facinus audax, iam dudum regnandi cupidine captus, oblatum sibi tempus a Fortuna regis absentia ratus, cepit ad libertatem iugo pressos regio irritare, animos omnium donis allicere, se regem benignissimum futurum ostendere, civitates arcesque regni suis presidiis servare, amicos convocare, vires parare, mercennariorum militum maximam manum conducere, regi patri supplementa et commeatus negare et ad rebellionem spectantficticiis literis regem bello mortuum demonstrare, sese regem dicere et regalia cuncta tractare. Que cum fama velox Arturi detulisset in castra, repente belli sedes mutata est; et arma que in socios Romanorum infelix direxerat, in filium retorquere coactus est. Assumptis igitur in classe copiis, in litore britannico obsistere, dimisso litore et in fugam versus, se
Abbreviated transcription (Latin):
os causam infringere / religionem diligentissume
colere hospitalitatem quibuscũq gratis pro faculta¬
tibus echibere ꝯtingencia seu in honorem seu in de¬
decus referentis uergencia sũma cum fide et ueri¬
tate quibus amaliũ cura erat exponere et huius¬
mõdi plurima laude / quedam digtuuissima / ex̃ticia
quibus rite ẜuatis tam robore sociorum militum
ꝙ inclita moꝵ claritate regnd nomen in tam spleu¬
uidam gloriam delatum est ut nec fortuna seui¬
eus nec annosa uetustas agere potuerit, quin usq
in nostrum seculum claro cum fulgore deuenerit¬
Iynis eocto Iam felix dum solitum uectigal rõnis
poscentibus deuegasset et copiis in galliam depor¬
tatis signis collatis aduersus luciũ consulem illud
ariis poscentem descendit in aciem cum illi cessis¬
set uictoria in omissum desideriũ recidens occu¬
paturus ampliora ꝓcessit Bed elato iam para¬
batur occasus Dun ergo armis interiora gallie¬

Expanded text:
ob causam infringere, religionem diligentissime ob causam infringere, religionem diligentissime colere hospitalitatem quibuscunque gratis pro facultatibus exhibere, contingentia seu in honorem seu in dedecus referentis vergentia summa cum fide et veritate quibus annalium cura erat exponere; et huiusmodi plura laude quidem dignissime exercere. Quibus rite servatis, tam robore sociorum militum quam inclita morum claritate, regium nomen in tam splendidam gloriam delatum est ut nec Fortuna seviens nec annosa vetustas agere potuerit quin usque in nostrum seculum claro cum fulgore devenerit. His igitur iam felix, dum solitum vectigal Romanis poscentibus negasset, copiis in Galliam deportatis, signis collatis, adversus Lucium consulem illud armis poscentem descendit in aciem. Et cum illi cessisset victoria, in omissum desiderium recidens, occupaturus ampliora processit. Sed elato iam parabatur occasus. Dum ergo armis interiora i
Abbreviated transcription (Latin):
admirande uideretq eo uenisse Rem publicam Ro¬
manorum ut ꝙͣtum quisq surripuisset eidem tã¬
tum possideret impune non contentus relicti pr̃is.
Imperu collectis uiribus ybernam orcades daciã
gochlandiam norbbegiam alias qz plures eciam
uersus galliam prouincias maximo celeriq suc¬
cessu subegit Porro cum satis uisum foret regui
terminos et nõis gloriam ampliasse ratus aliq ͦ¬
modo finem bellis ponendum ne ocio uirtus mar¬
cesseret ut fertur merliui uatis ea temx estate flo¬
rentis consilio tabulam quam rotũdam auglici
uocitant ordinauit Ad quam quasi ad conuiniũ ce¬
lebre quosc̾ĩdq ex suis nobilioribus armis et morib
lex precipua arma non pouere monstruosa ex qui¬
uere ins debiliũ uocati totis uiribus defensare uio¬
lare neminem, se inuicem non le dere. pro salute
amitorum pngnare pro patria uitam expouere/
sib. preter honorem nl querere fidemq nullam

Expanded text:
ande indolis videretque eo venisse rem publicam roande indolis videretque eo venisse rem publicam romanam ut quantum quisque surripuisset eidem, tantum possideret impune, non contentus relicti a patre imperii, collectis viribus, Hyberniam, Orcadas, Daciam Gothlandiam Norvegiam aliasque plures etiam versus Galliam provincias maximo celerique subegit successu. Porro cum satis visum foret regni terminos et nominis gloriam ampliasse, ratus aliquando finem belli ponendum, ne ocio virtus marcesceret, ut fertur, Merlini vatis, ea tempestate florentis consilio, Tabulam quam Rotundam Angli ocitant ordinavit. Ad quam, quasi ad convivium celebre, quoscunque ex suis nobilioribus armis et moribus lex precipua arma non ponere, monstruosa exquirere, ius debilium vocati totis viribus defensare, violare neminem, se invicem non ledere, pro salute amicorum pugnare, pro patria vitam exponere, sibi preter honorem nil querere, fidem nullam
Abbreviated transcription (Latin):
quitas aut deiecerat aut gnuuerat Inclitũ maulioꝵ
nomen minorasse nedum subuertisse potuerat. ex
altera uero studiorum suorum singularis gloria qua
diem lucidũ inter tan exiue rerum ingr̃os pro¬
fessores refulget. Ged obstitit britonũ celebris fabu¬
la arturus rex ueniens gemebundus cuiq magnitu¬
diuem atq casum et si sus digno testimonio non nos¬
cauiꝰ pro comperto existimamꝰ postꝙͣ uniuersi
orbis testari uidetur opinio. Cit
÷De Arture brithonũ rege Caᵗᵘ. xixi¬
Ritones Angulo. in occiduo po¬
siti et ab orbe fere cetero sexarati suis
auualibus asserunt arturum quondam
regem suũ longe regum oim occidentaliũ clariorẽ
eum q a constantino quondam qui occiso graciano
municipe insule tiranno regnũ tenuit originem
habuisse eis q fuisse patrem uter cognomento¬
parddagoron insule regem. Quo mortus cum is
Rogale conscendisset soluĩ adhuc Inuenis et indolis¬

Expanded text:
quitas aut deiecerat aut minuerat inclitum Manliorum quitas aut deiecerat aut minuerat inclitum Manliorum nomen minorasse, nedum subvertisse, nequiverat. Ex altera vero studiorum suorum singularis gloria qua dies lucidius inter tam eximie rerum magistre professores refulget. Sed obstitit Britonum celebris fabula, Arturus rex veniens gemebundus, cuius magnitudinem atque casum, etsi ex fide digna testimonio non noscamus, pro comperto existimamus postquam universi orbis testari videtur opinio. XIX. De Arturo Britonum rege. Britones angulo in occiduo positi et ab orbe fere ceteri separati, suis annalibus asserunt Arturum quondam regem suum, longe rerum omnium occidentalium clariorem eumque a Constantino quodam – qui occiso Gratiano municipe insule tyramno regnum tenuit – originem habuisse eiusque fuisse patrem Uter cognomenPandragon insule regem. Quo mortuo, cum is regale conscendisset solium adhuc iuvenis et admir
Abbreviated transcription (Latin):
febant ꝙ primo Impetu theo dorici Inuenis ostro¬
gothorum regis subacti sunt Tac et pheletheus Iu¬
gorum rex tristis execrabatur odoacrem ꝙ ab eo
sit regno pariter et uita priuatus Iude marcianꝰ
augustus de flebat se multum suorum quiratrone
ꝑemptum et inuenis loco leonis augusti filins longa
uerborum serie seuiciam ienonis damnabat
ꝙ eius ope prinapatiui successurus in cenobio mo¬
nachus seuescere cractus est ueniebant insuper
et si mesti uenerabiles tamen plurnuũ senes soces
symacꝰ et boetius gener amplissimis ut ego pre¬
noueram honoribus functi. Et a rege barbaro
eo ꝙ saluũ uoluissent esse seuatum atroci sent̾ cia
p̾mũ apid rauẽnam exilio religati deuiũ atrociori
sub Intminatione dedecorosi supplicii ticiuũ Inde
erũpne clarissimi uioi boecii trahebant ut de se scui¬
berem urgentibus una ex parte maioꝵ suoꝵ famosis
et ueuerandis ymagnbus qua et si temporis iui¬

Expanded text:
flebant quod primo impetu Theodorici iuvenis Ostroflebant quod primo impetu Theodorici iuvenis Ostrogothorum regis subacti sint. Sic et Pheleteus Rugorum rex tristis execrabatur Odoacrem, quod ab eo sit regno pariter et vita privatus. Inde Marcianus Augustus deflebat se militum suorum coniuratione peremptum. Et iuvenis Leo, Leonis Augusti filius, longa verborum serie, sevitiam Zenonis damnabat quod eius opera principatui successurus, in cenobio monacus senescere coactus sit. Veniebant insuper, etsi mesti, venerabiles tamen plurimum, senes socer Simmachus et Boetius gener, amplissimis – ut ego prenoveram – honoribus functi et a rege barbaro, eo quod salvum voluissent esse senatum, atroci sententia primum apud Ravennam exilio religati; demum atrociori sub interminatione dedecorosi supplicii, Ticinum indeclarissimi viri Boetii trahebant ut de se scriberem, urgentibus una ex parte maiorum suorum famosis et venerandis imaginibus, quas etsi temporum ini
Abbreviated transcription (Latin):
camxanũ oppressa plurimũ dedignata es. et suis cru¬
ciatibus in ciui̾es quosdam tuos regni desideriũ expraser
eo tracta es ne de aliis dicam ut hostes tuos precipuos
qui totis uiribus semper nomen tuum delere sonati
sunt affros principes habueris et habeas miserauda
germanos Et quod turpius est si chomanꝰ aut gail.¬
lus prede conatur trahatur. cuxidine in te tanꝙͣ.
Inexhaustam uiribus Ineriem et tius uatuam ciuib
atq principibus derelictam / ausus suos Impune sou¬
uertant, Nec restat quin que semel orbem expolia¬
ueras omnem sepissime soncurrentibus predomib
unddiq nuda relicta diuinis humanis q prinata sis
et in dedecus pociꝰ presentiũ ꝙͣ preteritorum gło¬
riam et exemplum instabilitatis humane semesa
magnifica ueferum mouumẽta reseruas.Q
Uni. Urbi. nostreq. Conditiom
compaterer. Et ecce trabsila gebidorã
Rex et busor bulgaioꝵ/ equis lacrimis

Expanded text:
Campanum oppressa plurimum dedignata es et sevis cruCampanum oppressa plurimum dedignata es et sevis cruciatibus in cives quosdam tuos regni desiderium expiasti, eo tracta es – ne de aliis dicam – ut hostes tuos precipuos, qui totis viribus semper nomen tuum delere consti sunt, affros principes habueris et habeas miseranda germanos. Et, quod turpius, si Scitha Maurus aut Gallus prede trahantur cupidine, in te tanquam inexhaustam viribus et inermem et tuis vacuam civibus atque a principibus derelictam ausus suos impune convertant. Nec restat quin, que semel orbem expoliaveris omnem, sepissime concurrentibus predonibus undique nuda relicta, divinis humanisque privata sis; et in dedecus potius presentium quam preteritorum gloriam et exemplum instabilitatis humane semesa magnifica veterum monimenta reservas. XVIII. Dum Urbi nostreque conditioni compaterer, et ecce Trabstila Gepidorum rex et Busar Bulgarorum equis lacrimis
Abbreviated transcription (Latin):
sibi dignittitem perpetuasse credebat coactus
per infelices descendere gradus usq in caxtiui¬
tatis extremũ corruit A qua nec inopem leta
libertas absoluit sed mors infesta surripuit
Selix.Aiuiii. Roma quas in¬
tenebras lictusq auaricia discordia et
nempe dum tui quondam celebres uiri pauperiẽ
ultroneam dilexere. Mec ob aliud preter os uir
ines et sole ferude ethiopum estuantes arene
solis ouens et occasus nec hircaua tgris aut cleo¬
phas indꝰ uel leo marmaricq tuas potuit legro¬
nes flexisse armis q uictricibus tuis urbes populi
reges q cedebant et undiq a tus ducibus subact
prouinciis trud phis splendore mirabilis porta¬
batur et ut pancis multa concludam eis agentib
tibi cesserat. uniuersus orbis in predam Nrc solũ
Imperans regum om̃i colla calcabas. Derum glo.¬
riosissiũ nõmen fama super astra detuleras Nunc
uero uersis in contrarium rebusq alteꝵ ex consulibus

Expanded text:
m dignitatem perpetuasse credebat, coactus m dignitatem perpetuasse credebat, coactus per infelices descendere gradus usque in captivitatis extremum corruit; a qua nec inopem leta libertas absolvit, sed mors infesta surripuit. felix nimium Roma, quas intenebras luctusque avaritia discordia et nempe, dum tui quondam celebres viri pauperiem ultroneam dilexere, nec ob aliud preter ob virtyperboree nives et sole fervido Ethyopum estuantes arene, sol oriens et occasus. Nec hyrcana tigris aut elephas yndus vel leo marmaricus tuas potuit legiones flexisse armisque victricibus tuis urbes, populi regesque cedebant et undique a tuis ducibus, subactis provinciis, triunphus splendore mirabilis portabatur. Et – ut paucis multa concludam – eis agentibus, tibi cesserat universus orbis in predam. Nec solum imperans regum omnium colla calcabas, verum gloriosissimum nomen tuum fama super astra detuleras. Nunc vero, versis in contrarium rebus, que alterum ex consulibus
Abbreviated transcription (Latin):
prelio fugatus q ad interiora se retraxit Italie
Ostrogothus Iterum belli fortuuam experturꝰ accessit
a quo facile secundo superatus est Qui cum reliquiis
Infelicꝭ exercitus romaui citato cursu ueniens cum¬
ibi repperisset muitatam cum euentu fidem sibiq ur¬
bis Ingressum negatum igne ferroq cuncta adiacẽ¬
cia populatus rauẽnam abiit et illam aduersus hos¬
tem noiis inumitomibut roborauit Eed cum Iam
theodoritus occupasset onnem cisalpinam galliam
atq a gubundata burgondionũ rege eam infestante
liberasset Impedimẽtis omnibus apud ticinũ dere¬
lictis rauẽnam ueniens odoacrem per trie̾mũ fere
obsidens ciues ad deditionem coegit fide future
salutis exhibita Attamen cum infelix in potestatẽ
seueri inuenis deuenisset eins urgente barbarie
nulla seruata fide Iussu suo odoaces percussua est
Et sic qui rexentino quodam uolatu in sublimitatẽ
rexum gloriosus euaserat et longa quiete regiã¬

Expanded text:
prelio fugatusque ad interiora fugiens se traxit Ytalie prelio fugatusque ad interiora fugiens se traxit Ytalie  venerat Ostrogothus, iterum belli fortunam experturus, accessit. A quo facile secundo superatus est. Qui cum reliquiis infelicis exercitus Romam citato cursu veniens ibi comperisset mutatam cum eventu fidem, sibi Urbis ingressum negatum, igne ferroque cuncta adiacentia populatus, Ravennam abiit; et eam adversus hostem novis munitionibus roboravit. Sed cum iam Theodoricus occupasset omnem Cisalpinam Galliam atque a Gubundato, Burgundiorum rege, eam infestante, liberasset, impedimentis omnibus apud Ticinum derelictis, Ravennam veniens, Odoacrem per triennium fere obsidens, cives ad deditionem coegit, fide future salutis exhibita. Attamen cum infelix in potestatem severi iuvenis venisset, eius urgente barbarie, nulla servata fide, iussu suo Odoacer percussus est. Et sic qui repentino quodam volatu in sublimitatem rerum gloriosus evaserat et longa quiete regia
Abbreviated transcription (Latin):
tuna relicto absq regiine regno abierat ¶ doa¬
ces autẽm tanto rerum successũ gaudens suorum
consensu seixpsum ꝓtalie regem constituit et infes¬
tante nenune quatuordecim amus ex arte caxi¬
tolia inchenis iura dedit ytalicis clarum equidẽ¬
sus ac splendori nuiio Inciperet Inui dere longe
aliũde ꝙͣ existunari potuisset in eus excidiũ In¬
gens falarica ad ynenta est Cum enim graue eẽt
zeuoni angusto odoacrem ytaliam occuxare theo¬
doricho ostrogothorum regi optime eiis Inditio
Indolis inuemi si posset cum suis edoacrem superasse
ĩta licum regnũ concessit qui cum suos anmasset
ad belli premia torrentis in morem descendens
auusiam per syrmum et pannonias in Italiam
ueniens secus senciũ fluuiũ haud longe ab acqui¬
seia i loco userrio paululum requieut Qoa¬
ces auten egre ferens sibi quietem turbari congre¬
gatis copiis obmaturus hosti processit uictus qr

Expanded text:
ocia, relicto absque regimine regno abierat. Odoaocia, relicto absque regimine regno abierat. Odoacer autem tanto rerum successu gaudens, sumconsensu seipsum Italie regem constituit. Et infestante nemine quattuordecim annis, ex arce Capitolina ruthenus iura dedit Ytalicis: clarum quideio invidere inciperet, longe aliunde quam existimari potuisset, in eius excidium ingens phalarica adinventa est. Cum enim grave esset Zenoni Augusto Odoacrem Ytaliam tenere, Theodorico Ostrogothorum regi, optime eius iudicio indolis, si posset cum suis Odoacrem superasse, ytalicum regnum concessit. Qui cum suos animasset ad belli premia, torrentis in morem descendens a Mesia per Sirmium et Pannonias in Ytaliam veniens, secus Sontium fluvium haud longe ab Aquilegia in loco uberrimo paululum quievit. Odoacer autem egre ferens sibi quietem turbari, congregatis copiis obviaturus hosti processit victusque
Abbreviated transcription (Latin):
Doacer Igitu R. Fint naton nc̃itu
qua apud nos claritate / fulgeret non habeo
Nseuum cumu acris esset ingenii Robustus cor¬
pore et pronꝰ in predam audiens augustos
roma relicta enxine maris littus excolere et sub uaria
rogum iuntatione expulsione et inuonatione yta¬
laui agitari ratus se posse quod et plurnui fecerant
obtiuere grandi ac fortissima heroloꝵ turcilintoꝵ et
scitharum nranu congregata eaq ad predani mapoi¬
mis su asionibus iroitata ab extremo pannonie situ
agiriessurus Italiam ĩter arripuit superatis q noritꝭ.
alpibus cum horrestem romauorum patriciũ cuiu ex̃¬
titu occurreñ. sola fama usq ticiuũ fugatum Inde
obsessum caxtum q et placenciam usqi per ductum
ibidem miserabiliter trucidasser uiam ferro factens
et ui cuncta su buertens romain ueiit eam qr resis¬
tente nemine uictor intrauit. Mam augristus hor¬
restis filius qui purpura sumxta pauloante domi
nũd occuparat audito patris casu et odoacris for¬

Expanded text:
doacer igitur fuit natione ruthenus. Qua apud suos claritate fulgeret non habeo; verum cum acris esset ingenii, robustus corpore et pronus in predam, audiens Augustos Urbe relicta Euxini maris litus excolere et sub varia regni mutatione expulsione et innovatione agitari Ytaliam, ratus se posse – quod et plurimi fecerant – obtinere, grandi ac fortissima Herolorum, Turcilingorum et Scitharum manu congregata eaque ad predam maximis suasionibus irritata, ab extremo Pannonie situ aggressurus Ytaliam iter arripuit; superatisque Noricis Alpibus et Horeste Romanorum patritio, cum exercitu occurrente sola fama, usque Ticinum fugato, inde obsesso captoque et Placentiam usque perducto et ibidem miserabiliter trucidato, viam ferro faciens et vi cuncta subvertens Romam venit eamque, resistente nemine, victor intravit. Nam Augustus, Horestis filius, qui purpura sumpta paulo ante occupaverat dominium, audito patris casu et Odoacris fer
Abbreviated transcription (Latin):
tris sun filio testamento reliquit uxorem Euõd egre
geuens arsinoe feminea impulsa rabie ne relictũ
fortiretus esfectum in imptias filie Rygnudqr syrenẽ
Demetrũ Inuenem Antigoni regis macẽdone fratrem
Uorauitt. Erat et ipse ex ptholomiei regis filia pro¬
reatus qui infausto homine sed uento secundo ẜyre¬
nas uemens detorus ut erat ab arsinoe suma cõitate
suscipitur / Deniũ dum hrec eadem minꝰ sibi cauens
clam auidis oculis eius auream cesariem roseas
mapillas aurea nrispaq lamigine tectas/ sydereos
oculos ciuameũ ot tociusq corporis uenustatem et
Inueuile robuo intue̾tur ac melliflua uerba/ placidos
gestus formam mores genus et eleganciã medita¬
retur ĩgne cero carpitur magis ꝙ̃ socrum deceat
amare/ ac appetere secumq secreta meditari am¬
plexus metiri suania uellitare seipsam ꝙ illum
filie dẽderit dampnare Incipit Aec aute desistit

Expanded text:
tris sui filio testamento reliquit uxotem. Quod egre tris sui filio testamento reliquit uxotem. Quod egre gerens Arsinoe feminea inpulsa rabie, ne relictum sortiretur effectum in nuptias filie regnumque Cyrenem Demetrium iuvenem, Antigoni regis Macedonie fratrem, vocavit erat et ipse ex Ptholomei regis filia procreatus. Qui infausto omine, sed vento secundo, Cyrenas veniens, decorus ut erat, ab Arsinoe summa comitate susceptus est. Demum, dum hec eadem minus sibi cavens, clam avidis oculis auream cesariem, roseas malas aurea crispaque lanugine tectas, sydereos oculos, cinnameum os totiusque corporis venustatem et iuvenile robur intuetur ac melliflua verba placidos gestus formam mores actus et elegantiam meditatur, igne ceco carpitur magisque quam socrum decest amare ac appetere cepit generum secumque secreta meditari, amplexus metiri, savia vellicare, se ipsam quod illum filie dederit damnare incipit nec ante destit
Abbreviated transcription (Latin):
tanis bellum flexit Quem dum expuguare cona¬
retur ictu saxi conficibur eius q capud in solatium
ausus multl felicit gestis ad occidẽ tale p̾mo inde ad
Porientale ĩperiũ aspirarat il quesitũ aut retentũ
lapide ictꝰ uno succubuit Et qd turpissum uictori regnũ
quã uiuentibus puro et ꝓtholonieo filiis pyror
regie et eorum matre olimpiade, ausus est exy¬
rofarũ regnũ per tyrãiudem occupare / et bellanti epy¬
rot seuis robus quo Inuenet ĩmanis tyranui exicium
trapit me paululum prospectantem tenuere Er oun
ucoissem arsinoem syrenarum reginam paritereer¬
uorem suris et amiasũ deplorantem ut quas ꝑ estes un¬
crat tuopis amor saltem semel adiecerim reliquis
omisso ar istomio placuit calanũ egercere hant ex
mopotibus lagi potius arbitror ꝙ̃ inueuisse meni¬
nepuns ue agas syrenarum regis qiux ex eo filiã
uican ueroitem peperit Quam moriens agat
ut bella sedarentur regni tholomei regis egipti fia¬

Expanded text:
tanis, bellum flexit. Quem dum expugnare conatanis, bellum flexit. Quem dum expugnare conaretur ictu saxi conficitur eiusque caput in solatium ausis multis feliciter gestis ad occidentale primo, inde ad orientale imperium aspirarat, nil quesitum aut retentum, lapide ictus uno succubuit et, quod turpissimum victori regum qua, viventibus Pyrro et Ptholomeo, filiis Pyrri regis, et eorum matre Olympiade, ausus est Epyrotarum tyramnidem occupare et Bellanici epyrote senis robur, quo iuvenes in immanis tyramni exitium traxit, me paululum prospectantem tenuere. Sed vidisse Arsinoem Cyrenarum reginam pariter fervorem suum et amasium deplorantem ut, quas pestes iniciat turpis amor saltem semel adiecerim reliquis, omisso Aristotimo, placuit exercere calamum. Hanc ex nepotibus Lagi potius arbitror quam invenisse meminerim. Que, Agas Cyrenarum regis coniunx, ex eo filiam unicam Beronicem peperit, quam moriens Agas, ut bella sedarentur regni, Ptholomei regis Egypti fra
Abbreviated transcription (Latin):
sumpte expeditionis ytalice sub profectionis figniẽto
in exyrum uacuus se recepit. Et sit dum illi duo Reg¬
na eodem tempore fortuna se daturam ostenderet
ambo in iustanti exitu Inopinato subripuit Qui tor
perditis laboribus tanta spe lusus nondum satis mo¬
nitus minime sortune tredendum nec se unꝙͣ quis
possit effugere manibus cõmittendum Cum p̾mo
exyrum appulit autigono macedonie regi Illi qui
supplementa negauerat bellum mouit et macẽdo¬
me fines inuasit uictoq antigono regnũ eius in
ditionem suscepit Quo cam Iain rex maredonĩe dice¬
retur septimo ab assumptione mense lisimato pri¬
uatus est Post liec asiam greciam q occupaturum
omnem sibi suãdens bellum spartanis iueixit dũ
mulierum magis ꝙͣ uirorum uirtute superatus
ptholomeum filium Ingentis uirtutis inuenem et ro¬
bustissimam sui exercitus partem perdidit tamen
in argos eo ꝙ ibi autigonus refugisset relictis spar¬

Expanded text:
sumpte expeditionis ytalice sub profectionis figmento sumpte expeditionis ytalice sub profectionis figmento in Epyrum vacuus se recepit. Et sic dum illi duo regna eodem tempore Fortuna se daturam ostenderet, ambo in instanti exitu inopinato surripuit. Qui tot perditis laboribus tanta spe lusus, nondum satis monitus minime Fortune credendum nec se in quantum quis possit effugere manibus commictendum, cum primo Epyrum appulit, Antigono Macedonie regi qui illi supplementa negaverat bellum movit et Macedonie fines evasit victoque Antigono regnum eius in dicionem suscepit. Quo cum iam rex diceretur Macedonie, septimo ab assumptione mense a Lysimaco privatus est. Post hec Asyam Greciamque occupaturum omnem sibi suadens bellum Spartanis indixit. Dummulierum magis quam virorum virtute superatus, Ptholomeum filium ingentis virtutis iuvenem et robustissimam sui exercitus partem perdidit. Tum in Argos eo quod ibi Antigonus refugisset, relictis Spar
Abbreviated transcription (Latin):
ex agatho dis olim sicilie regis filia suscep erat siculum
regnũ tanꝙͣ auctum concessisset a tarentinis ex inspe¬
rato affuere legati / aientes in confestim ferret subsi¬
diũ tarentiuos in ditionem Romauorum ytuyos Qui
ceruent̾ huic iatos carthaginenses infestare inde Roma¬
nos in uella prouocatos urgere In ambigno positus aute
alia rem uellicam quam ocrter infestante oportumitate
apud siculos ꝑagendam ratus est Attamen a cartha¬
ginensibus uictus existimans si festinꝰ tarent mis ad¬
esset Cmncta in posterum restaurari posse non aliter
ꝙͣ fugitiuus cum quibus copiis potuit in ytaliam ue¬
niens tertio a Rusinit in Campis aduersus Curcium
et fabriciũ cextamen arripuit In quo uictus atq fuga¬
tus est et spes fere ounis sublata est Inde cum auddis¬
set ob eius profectionem fuge suuilent ad hostes omnẽ¬
sere siciliam defecisse animo fractus post quĩtum amĩ

Expanded text:
ex Agatodis olim Sycilie regis filia susceperat, syculum ex Agatodis olim Sycilie regis filia susceperat, syculum regnum tanquam avitum concessisset, a Tarentinis ex insperato affuere legati aientes, ni confestim ferretur subsidium, Tarentinos in dicionem Romanorum ituros. Qui cernens hinc iratos Cartaginenses instare, inde Romanos in bella provocatos urgere, in ambiguo positus, ante alia rem bellicam quam ociter, instante oportunitate, apud Syculos peragendam ratus est. Attamen a Cartaginensibus victus, existimans si festinus Tarentinis adesset cuncta in posterum restaurari posse, non aliter quam fugitivus, cum quibus potuit copiis in Ytaliam veniens tertio Arusinis in campis adversus Curtium et Fabritium certamen arripuit. In quo victus atque fugatus est et spes omnis fere sublata. Inde cum audisset ob eius profectionem fuge similem ad hostes defecisse Syciliam fere omnem, animo fractus post quintum annum