comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nũquã semoribꝰ ipsi subiciant᷑. & a suꝑbia inchoan¬
tes dumalios instituere cupiunt. nec discere ipsi
nec agere ea quȩ sunt agenda mereant᷑ ⁊ui
necesse : ut scđm saluatoris sententiã. cȩci duces
cęcoꝵ effecti parit̃ infoueã cadant: Cuiꝰ suꝑbiȩ
licae unũ sit genꝰ: duplex tam̃ eiꝰ ÷ species Una.
quȩ se ueritatẽ gͣuitatẽ q uigit̾ imittit᷑: alia
quȩ effrenatti lib̾tate in cachinnos fatuos. risq
dissoluit᷑: & illa quidẽ taciturnitate c̃gaudet:
ħ ũ. dedignat᷑ silencio co artari: ne c̃funditur
passim ꝓloqͥ. etiã res in congruas ⁊ meꝑtasͥ
dũ erubescit uł inferior ceteris. ł in doccior
iudicari : Alia. obelationẽ clericatꝰ ambit offi¬
ciu: alta. despic̃: ut pote uidicans illud aut digni¬
tati pͥstine. aut uite ac nataliũ suoꝵ meritis in cõ¬
gruũ ł in dignũ: Quarũ quȩ deterior ꝓnunciã¬

Expanded text:
numquam senioribus ipsi subiciantur et a superbia inchoannumquam senioribus ipsi subiciantur et a superbia inchoantes, dum alios instituere cupiunt, nec discere ipsi nec agere ea quae sunt docenda mereantur: qui necesse est ut secundum saluatoris sententiam . caeci duces caecorum, effecti pariter in. foueam cadant. cuius superbiae licet unum, sit genus, duplex tamen eius est species: una quae serietatem grauitatemqae iugiter imitatur, alia quae effrenata libertate in cachinnos fatuos risusque . dissoluitur. et illa quidem taciturnitate congaudet, haec uero dedignatur silentio coartari nec confunditur passim proloqui etiam res incongruas et ineptas, dum erubescit uel inferior ceteris uel indoctior iudicari. alia ob elationem clericatus ambit officium, altera despicit, utpote iudicans illud aut dignitati pristinae aut uitae ac natalium suorum meritis incongruum uel indignum. quarum quae deterior pronuntian
Abbreviated transcription (Latin):
Eniqus qđ pudet dicere.
ita plerosq abrenunciasse c̃spicimꝰ. ut i¬
chil ampliꝰ in mnutasse deantĩorib uiciis ac
moribꝰ c̃ꝓbent̾: nͥ ordinẽ tantũ mͦ atq habitũ
scłarem: Nã & acquirere pecunias gestiunt. quas nec
antea posseđunt. ł certe quas habuerant retinere
ñ desinunt : aut đ ÷ lugubriꝰ ȩtiã amplificare deside¬
rant: sub ħ p̃textu ꝗđ uł famulos suos exinde semꝑ
ł fratres. alere sed eb̾e iustũ eẽ contendant: uelcer¬
te sub obtentu congregandi cetꝰ reseruant. Quẽ
uelut abb̃es in stituere seposse p̃sumunt: Iuisi
inueritate uiã ꝑfeccionis inquirerent. ħ pocius to¬
ta uirtute ꝑficere iiterentur: Ut scilicet exuti
ñ solũ pecuniis. uerũ ętiã affeccionib pristinis.
& distens ionibꝰ uniuersis. semet ipsos singłares
ac nudossitti sub seniorũ imꝑio collocarẽt. ut cu¬
rã ñ mͦ alioꝵ nullã. sed nesui quidẽ gererent
Econtrario autẽ euenit. ut dũ frĩbꝰ p̃ eẽ festinãt.

Expanded text:
enique, quod pudet dicere, ita plerosque abrenuntiasse conspicimus, ut nihil amplius immutasse de anterioribus vitiis ac moribus comprobentur, nisi ordinem tantummodo atque habitum saecularem . Nam et acquirere pecunias gestiunt, quas nec ante possederunt; vel certe, quas habuerant, retinere non desinunt; aut, quod est lugubrius, etiam amplificare desiderant sub hoc praetextu, quod uel famulos suos exinde semper uel fratres alere se debere iustum esse contendant, uel certe sub obtentu congregandi coetus reseruant, quem uelut abbates instituere se posse praesumunt. qui si in ueritate uiam perfectionis inquirerent, hoc potius tota uirtute perficere niterentur, ut scilicet exuti non solum pecuniis, uerum etiam affectionibus pristinis et distentionibus uniuersis semet ipsos singulares ac nudos ita sub seniorum imperio conlocarent, ut curam non modo aliorum nullam, sed ne sui quidem gererent. e contrario autem euenit, ut dum fratribus praeesse festinant
Abbreviated transcription (Latin):
inqͥnto a se ferme miliario manentẽ: qr cõꝑerat ortuli sui nimi
cautũ timidũq custodẽ. ⁊ pausillulũ hab̾e nũmoꝵ: abocłis suis
abiecerat. Iui uolens sibi rec̾ciliari senẽ freq̃nt̃ ueniebat
ad fr̃s :maxime ad esiciũ qͦ ille uehem̃tissime delectabiats
inex se putorẽ eiꝰ ferre ñ posse simulq unde eẽt int̾iogauit. Nes-¬
edente autẽ esicio qd fr̃ qͥdã pͥmitias agelli sui fribꝰ detuliss: ñ
ntis inqͥd putorẽ tet̾rimũ: uncicere fetere auaritiã : Mitte bobris:
nte brutis animalibꝰ: ⁊ uide an comedant. Qd̾cũ ille iuata p̃ceptũ
opsepio posuiss : ex t̾ritiboues : ⁊ plꝰ solito mugientes . ruptis uincłis
adũsa fuger̃. Habebat enĩ senex hanc gr̃am: ut exodore corpoꝵ ues
ubiaceret

Expanded text:
into fere a se milliario manentem, quia comperiebat hortuli sui nimis cautum timidumque custodem, et pauxillum habere nummorum, ab oculis abegerat. Qui volens sibi reconciliari senem, frequenter veniebat ad fratres, et maxime ad Hesychium, quo ille vehementissime delectabatur. xclamavit senex, se putorem ejus ferre non posse, simulque unde esset rogavit. Repondente autem Hesychio, quod frater quidam primitias agelli sui fratribus detulisset, non sentis, inquit, putorem teterrimum, et in cicere foetere avaritiam? Mitte bubus, mitte brutis animalibus, et vide an comedant. Quod cum ille juxta praeceptum in praesepe posuisset, exterriti boves et plus solito mugientes, ruptis vinculis in diversa fugerunt. Habebat enim senex hanc gratiam, ut ex odore corporum vesubjaceret
Abbreviated transcription (Latin):
annis habuit. Iacebat᷑ instratu eiꝰ : ⁊q̃ͣsi calens adhuc cubile de oscła
terat Pretẽa in sublim montis uertice. qͣsi ꝑ cõcleã ascendentibꝰ. uar¬
duo ualde nisu. due eiꝰdẽ m̃sure cellule uisebant᷑: inqͥbꝰ ueniend
freq̃ntiã: idiscipłoꝵ suoꝵ ctub̾niũ fagiens. moratꝰ est. uerũ he
muno exci.se saxo: ostia tantũ abdita habebant. Postꝗͣ autem
consitũ : ioleribꝰ uirens : ante hoc ferme tͥenmũ: cũ onagroꝵ
grex uastaret: unũ eductoribꝰ eoꝵ stare iussit. bacelloq tundens
latera eiꝰ qͣre ait comedistis qd ñ seruistis: et exinde exceptis aqͥs q̃s potainais
ueniebant: nũꝗͣ eos nec arbsta: nec
dima etus tetigisse. p̃terea rogabat senex: ut sibi locũ tumuli eiꝰ¬
stendent. &cũ seor sũi eũ abduxissent: utrũ ne monstrauerint
imꝰ qͥin locis ditissimꝰ erat sublato aduillã suã sc̃ĩ corpore. monasteriũ
fribꝰ inuicina heremo moratꝰ ẽ. tanta abstinencra ⁊ silencio.

Expanded text:
annis habuit. Iacebat in stratu eius Hilarion et quasi calens adhuc cubile deosculabterat. Pręterea in sublimi montis uertice, quasi per cochleam ascendentibus, et ardue ualde, duę eiusdem mensurę cęllulę uisebantur, in quibus uenifrequentiam, et discipulorum suorum contubernium fugiens moratus est. Verum hae in vivo excisae saxo, ostia tantum addita habebant. Postquam autem consitum, et oleribus virens; ante hoc ferme triennium cum onagrorum grex vastaret, unum e ductoribus eorum stare jussit, baculoque tundens latera: Quare, inquit, comeditis quod non seminastis? Et exinde exceptis aquis, ad quas potandas ventitabant, numquam eos nec arbusculam, nec olera contigisse. Praeterea rogabat senex, ut sibi locum tumuli ejustenderent. Qui cum seorsum eum abduxissent, utrum monstraverint necin illis locis ditissimus erat, sublato ad villam suam sancti corpore, martyrium tribus, in vicina eremo moratus est: tanta abstinentia et silentio
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ dic̃ si audisset: ostendit in potestate illiꝰ fuisse uł
ac quie scendi. uł ñ ac quiescendi udiciũ: Iuomͦ igit᷑
ñ in nob̾ nr̃a salus est c̃stituenda: Cũ uł audiendi uł
ñ audiendi. ipsẽ nob̾ c̃cesserit facultatẽ:

Expanded text:
t in potestate illius fuisse vel acquiescendi vel non acquiescendi judicium. Quomodo igitur non in nobis nostra salus est collocanda, cum vel audiendi vel non audiendi ipse nobis concesserit facultatem?
Abbreviated transcription (Latin):
agitator: ⁊ latera calcibꝰ. ceruicẽq flagello Serberans.Cia in qd¬
estꝰ. ⁊ pluuias. breui tugurundo dedinauit: qd̃ iunco ⁊ carice
texuerat. extructa deinceps breui cellula q usq hodie ꝑmant̃
siliorem . Porro longitudme pauilo ãpliorem. ꝗͣ eiꝰ corpꝰłm pa-¬
psche die totondit: suꝑ nudã humũ stratũq uincũ usq admor.¬
q̃ cubitauit: Saccũ quẽ semel fuerat indutꝰ. nũꝗͣ lauans. ⁊ suꝑ.¬
suũ eẽ dicens. mundicias incilitio q̃rere. Nec mutauit alterã

Expanded text:
agitator, et latera calcibus, cervicem flagello verberans: Eia, inqaestus et pluvias brevi tuguriunculo declinavit, quod junco et carice texerat. Exstructa deinceps brevi cellula, quae usque hodie permanet, humiliore, porro longitudine paulo ampliore, quam ejus corpPaschae totondit: super nudam humum stratumque junceum usque ad mortem cubitavit. Saccum quo semel fuerat indutus, numquam lavans: et SUPERFLUUM ESSE dicens munditias in cilicio quaerere. Nec mutavit alteram
Abbreviated transcription (Latin):
dũm detestari: ut sp̃alib uiris atq doc toubus
p̃cipiat᷑ ut ab eis monendis docendisq discedant:
& neq̃ꝗͣ uelut in sterili atq infruc tuosa t̾ra.
noxiisq sentibꝰ occupatti. sem̃ uerbi saluta
ris expendant : Sed ut c̃temnentes eã. nouã potiꝰ
ex colant t̾ram i. erga paganos ac scłares. om̃em
doctrine culturã ac uerbi tͣfferant salutaris
in stanciã: Id itti legit̾: ħ dic̃ dñs uiro uida &
habitatori ierħm Nouate uob̾ nouale: ⁊ nolite
serere suꝑ spinas:

Expanded text:
dominum detestari, ut spiritalibus uiris atque doctoribus dominum detestari, ut spiritalibus uiris atque doctoribus praecipiatar, ut ab eis monendis doeendisque discedant et nequaquam uelut in sterili atque infructuosa terra noxiisque sentibus occupata semen uerbi salris expendant; sed ut contemnentes eam, novam potius excolant terram, id est, erga paganos ac saeculares omnem doctrinae culturam ac verbi transferant salutaris instantiam, quod ita legitur: Haec dicit Dominus viro Juda et habitatoribus Jerusalem: Novate vobis novale, et nolite serer
Abbreviated transcription (Latin):
diri: dic̃ enĩ in corde suo scđm illã dnĩ sententiã. quia
diues sũ ⁊ locuple & nulliꝰ egeo: Cui illud quoq q sub¬
sequit᷑: c̃sequent̃ aptabit̾: Tu aũ esmniser & miserabił.¬
& pauꝑ.&. cecꝰ. inudꝰ: in eo factꝰ ȩtiã scłari det̾ĩor:
quod nec miserũ se. nec cecũ ac nudũ. aut em̃datione
dignũ. ł egere monitis alicuiꝰ. aut institutione cognos¬
cit : & obhoc ne exortationẽ quidẽ ullã uerbi salu¬
taris admittit᷑. Nlõ intelligens ipso mocħi se nomi¬
ne p̃gͣuari. ac depͥmi opinone cunc toꝵ. quia dũ
credit᷑ ab om̃ibꝰ sc̃s. ⁊ uelut dĩ famulus colitur: neces
se: ut infuturo uehem̃tiori uidicio peneq subdat᷑
Postremo quid duciꝰ immoram inhis quȩ nob̾ exꝑi¬
into satis c̃ꝑtasunt ac ꝓbatti frequent̃ uidimꝰ defri
lem ꝑuenisse feruorẽ: decepidis atq animalibꝰ
om̃ino ñuidimꝰ : Quos ętiã ꝑ ꝓpħam ita legimꝰ

Expanded text:
diri. Dicit enim in corde suo, secundum illam Domini sententiam, quia diri. Dicit enim in corde suo, secundum illam Domini sententiam, quia dives sum et locuples, et nullius egeo. Cui illud quoque quod subsequitur, consequenter aptabitur: Tu autem es miser et miserabi caecus et nudus : in eo factus etiam saeculari deterior, quod nec miserum se nec caecum ac nudum aut emendatione dignum, vel egere monitis alicujus aut institutione, cognoscit, et ob hoc nec exhortationem quidem ullam verbi salutaris admittit, non intelligens ipso monachi se nomine praegravari ac deprimi opinione cunctorum, qua dum creditur ab omnibus sanctus, et velut Dei famulus colitur, necesse est ut in futuro vehementiori judicio poenaeque subdatur. Postremo quid diutius immoramur in his quae nobis experimento satis conperta sunt ac probata? frequenter uidimus de frigitalem peruenisse feruorem, de tepidis atque animalibus omnino non uidimus. quos etiam per prophetam ita legimus
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. eẽ det̾ior: qe faciliꝰ ad saluttrẽ c̾uersionẽ ac ꝑfec¬
cedit. quãis qui ꝓfessus monacũ. nęt tam̃ uiã
ꝑfectionis arripiẽs scđi regulã discipline: abil¬
lo sẽmel sp̃ali feruore segnis discessit Ille nãq
corporalibꝰ saltẽ uiciis humiliatꝰ atq inmũdũ
se sentiens c̾ctigione carnali. ad fontẽ uere puri¬
ficationis ac ꝑfeccionis culm̃. quandoq cõ¬
punctꝰ at currit  Et horescens illũ in quo ÷
infidelitatis gelidissimũ statũ: sp̃s ardore suc¬
census. ad ꝑfeccionẽ faciliꝰ con uolabit: slan
qui semel ut dixximꝰ tepido exors inicio. mocħi cepit
huiti uocabulo. nec tam̃ humilitate ac feruore quo
Sebuit. it̃ huiꝰ ꝓfessionis arripuit: infectꝰ semel ac
niserabili lue.un ea quodã mͦ resolutꝰ nec ex se
ult̾ius ꝑfec te saꝑe. nec altius poterit monitis eru¬

Expanded text:
ur esse deterior, quia facilius ad salutarem conuersionem ac peur esse deterior, quia facilius ad salutarem conuersionem ac pecedit, quam is qui professus monachum, nec tamen viam perfectionis arripiens secundum regulam disciplinae, ab illo semel spiritalis fervoris igne discessit. Ille namque corporalibus saltem vitiis humiliatus, atque immundum se sentiens contagione carnali, ad fontem verae purificationis ac perfectionis culmen, quandoque compunctus, accurrit, et horrescens illum, in quo est, infidelitatis gelidissimum statum, spiritus ardore succensus, ad perfectionem facilius convolabit. Nam qui semel, ut diximus, tepido exorsus initio monachi coepit abuti vocabulo, nec tamen humilitate ac fervore quo debuit iter hujus professionis arripuit, infectus semel hac miserabili lue, et in ea quodammodo resolutus, nec ex se ulterius perfecta sapere, nec alterius poterit monitis eru
Abbreviated transcription (Latin):
extiore homine uideam decuersatione mũdi huiꝰ
ac uolupttibꝰ segregati. uł d in muneᷤ simꝰ a corrup¬
teda ⁊ c̃iixtione carnali : & ita inuenti inillo tẽ¬
U tinã calid eẽs: aut frigidꝰ: nunc aũ quia tepidꝰ es.
incipiãte euomere exore meo: Nlecinmerito eoᷤ
dñs quosiã inuisceribꝰ receꝑat caritatis. noxie te¬
pefactos. cũ cadã c̃uulsione pectoris sui euom̃do ᷤᷤ¬
eẽ ꝓnuntiat: Iuicũ salutarẽ qͦdã mͦ ei potuissent
p̃b̾e substantiã. auelli ab eiꝰ uisceribꝰ maluer̾:
Tanto detĩoreᷤᷤ effecti iłł.quinũꝗͣ. ori dnũco illatisit
cibis: quãto id qdnausia c̃pellente ꝓicimꝰ. odibibꝰ
decestam̃: Iuic quid enĩ frigidũ ÷ ȩtiã ore nr̃o sus¬
ceptũ. uertit᷑ incalorẽ : ⁊ salutifera suauitate ꝑcipit᷑
Iuodaũ semel uicio ꝑniciosi teporis abiectũe: ñ dicã
labiis admouere. sed ȩtiã eminꝰ in tueri. sine ingen¬
ti horrore ñ possumꝰ: Rec tissime ergo ꝓnuntiat¬

Expanded text:
tione mundi huius ae uoluptatibus segregati, uel quod inmunes simus a corruptela et conmixtione carnali, et ita inuenti in illo teutinam calidus esses aut frigidus. nunc autem tepidus es, et incipiam te euomere ex ore meo. nec inmerito eos dominus, quos iam in uisceribus receperat caritatis, noxie tepeactos cum quadam conuulsione pectoris sui euomendos esse pronuntiat, qui cum salutarem quodammodo ei potuissent praebere substantiam, auelli ab eius uisceribus maluerunt, tanto deteriores effecti illis qui numquam ori dominico inlati sunt cibis, quanto id detestamur. quidquid enim frigidum est, etiam ore nostro susceptum uertitur in calorem et salutifera suauitate percipitur. quod autem semel uitio perniciosi teporis abiectum est, non dicam labiis admouere, sed etiam eminus intueri sine ingenti horrore non possumus. rectissime ergo pronuntiat
Abbreviated transcription (Latin):
illi: despali uͦ: Sp̃alis aũ examinat om̃ia: ipse aũ
anemine diuidicat̃ Etit̾um: Uos qui sp̃ales estis
in struite eos qui eiꝰ modis: in sp̃u lenitatis Ittiq
festinandũ nob̾ ÷ ut cũ renunciantes de sirinus
gi &. ab illa manifesta carnis pollucione cessare :
sp̃alẽ statũ ꝓtinꝰ app̃hende tota uirtutę nitam ÷
hominẽ huic renuntiasse mundo. uł carnaliũ for¬
nicacionũ deseruisse c̃tagia: tamq̃. qui sũmã ꝑfeceio¬

Expanded text:
iritali uero: spiritalis autem examinat omnia, ipse autem a nemine diiudicatur, et iterum: uos qui spiritales estis instruite eos qui eiusmodi sunt in spiritu lenitatis. itaque festinandum nobis est, ut oum renuntiantes desierimus atione seiungi et ab illa manifesta carnis pollutione cessare, spiritalem statum protinus adprehendere tota uirtute nitamur, teriorem hominem huic renuntiasse mundo uel carnalium fornicationum deseruisse contagia, tamquam qui summam perfectio
Abbreviated transcription (Latin):
no se habittiturũ fuisse testat᷑. Nisi dm̃ fuisset ad¬
uitorio ac ꝓteccione saluatꝰ : Adño enĩ ñ alib̾o arbi¬
trio gress hominis dirigunt᷑: & cũ ceciđit iustꝰ libo
dũ taxat arbitrio. ñ collidet᷑ Qua ꝓpter: quia dñs
supponit manũ suã: Hoc ÷ aꝑtissime dicere: Nullꝰ
iustoꝵ sibi suffic̃ ad obtinendã iustitiã. nͥ ꝑ mom̃ta
singła citubanti ei ⁊ corruenti. fulcim̃ta manꝰ suę sub¬
posuerit diuina clem̃tiaͫ ne ꝓstratꝰ intereat penitꝰ
cũ fuerit libi arbitrii infirmittite collapsus:¬

Expanded text:
bitaturum fuisse testatur, nisi domini fuisset adiutorio ac protectione saluatus. a domino enim, non a libero arbitrio gressus hominis diriguntur, et cum ceciderit iustus, libero dumtaxat arbitrio, non conlidetur. quapropter ? quia dominus subponit manum suam. hoc est apertissime dicere: nullus iustorum sibi sufficit ad obtinendam iustitiam, nisi per momenta singula titubanti ei et conruenti fulmenta manus suae subposuerit diuina clementia, ne prostratus intereat penitus, com fuerit liberi arbitrii infirmitate conlapsus
Abbreviated transcription (Latin):
one boni. aił oblecttitione passionũ fertur ad iuicia.
Ille inuisibił rector m̃tis humane: ad uirtutucũ poti
studia recorquęre dignetur: Iuod uno uersicło. per
ꝓpħã manifestissime legimꝰ decantari Inpulsus
uersatꝰ ut cadem : in qͦ libi arbitrii infirmitas desig¬
nat᷑. Et dñs suscepit me : Rursũ ad uitoriũ dñi iune¬
cũ eidẽ semꝑ ostendit᷑. qm̃ uepenitꝰ lib̾o collabam̃ ar¬
bitrio Cũtitu basse nos uiđit: prot eccione qͦdã modo
manuũ suarũ. sustentat atq c̃firmat: Et itum:
Sidicebã motꝰ: pes inf. lubrica scilicet arbitrii fa¬
cultate : nuscđia tua dñe adiuuabat me Et itum
nobiliititi sue dĩ c̃iunoẽ auxiliuĩ : quia nemo ueretur
se mẽo Qui lib̾o utiq mͥ nascebant᷑ arbitrio: c̃solatio¬
ues uiȩ letificauer̃ animã meã ꝑ tuã scilicet in spi¬
rationẽ uenientes in cormeũ. ⁊ reserantes c̃tẽplatio

Expanded text:
one boni uel oblectatione passionum fertur ad uitia, one boni uel oblectatione passionum fertur ad uitia, ille inuisibilis rector mentis humanae ad uirtutum potius studia retorquere dignetur. quod uno uersiculo per prophetam manifestissime legimus decantari: inpulsus uersatus sum ut caderem: in quo liberi arbitrii infirmitas designatur. et dominus suscepit me: rursum adiutorium domini iunctum eidem semper ostenditur, quo, ne penitus libero conlabamur arbitrio, cum titubasse nos uiderit, porrectione quodammodo manuum suarum sustentat atque confirmat. et iterum: si dicebam: motus est pes meus, lubrica. scilicet arbitrii facultate, misericordia tua domine adiuuabat me. iterum mobilitati suae dei coniungit auxilium, quia, ne, moueretur um meorum in corde meo, qui libero utique mihi nascebantur arbitrio, consolationes tuae laetificauerunt animam meam: per tuam scilicet inrationem venientes in cor meum, et reserantes contemplatio
Abbreviated transcription (Latin):
diuersis modis dm̃ cognoscimꝰ oꝑari: Ita nr̃m est oc¬
casionibꝰ adnunitate c̃cessis. uł enixiꝰ uł remissiꝰ famo¬
lari: Nã sic̃ dĩ fuit uocantis oblatio. exi det̾ra tua.
lta abraę fuit exeuntis obedientia Et quȩ ad modum
illut ꝗđ addit᷑.ꝙͣ. tͥ monstrauero uibentis dĩ uł ꝓmitten¬
tentis ẽ gr̃a: Certos tam̃ eẽ nos cũenit: ꝗͣ om̃em uircu¬
tẽ indeffessis conatibꝰ exercẽres. neꝗͣquã diligentia
uł studio nr̃o ꝑfectionẽ possimꝰ at tingere. nec suffici¬
at humana sedulitas labor merito. ad tã sublinua be¬
atitudinis p̃mia ꝑuenire. nͥ eã dño nob̾ cooꝑante ⁊ cor
nr̃m adid quod expedit dirigente. fucrimꝰ indepti:
I dõq debemꝰ cũ dđ orantes mom̃tis singłis diere¬
Per fice gressus meos insemitis tiusut ñ moueantur
uestigia mea Et statuit supͣ petrã pedes meos : idirex
gress meos: Ut nr̃m arbitriũ ꝗđ ꝓcliuiꝰ uł ignorati¬

Expanded text:
ari, ita nostrum est occasionibus a diuinitate concessis uel enixius uel remissius famulari. nam sicut dei fuit uocantis oblatio exi de terra tua, ita Abrahae fuit exeuntis oboedientia, et quemadmodum ilillud quod additur quam tibi monstrauero iubentis dei uel promittentis est grirtutem indefessis conatibus exercentes, nequaquam diligentia vel studio nostro perfectionem possimus attingere; nec sufficiat humana sedulitas laborum merito ad tam sublimia beatitudinis praemia pervenire, nisi ea Domino nobis cooperante, et cor nostrum ad id quod expedit dirigente, fuerimus adepti; ideoque debemus cum David orantes momentis singulis diperfice gressus meos in semitis tuis: ut non moueantur uestigia mea, et: statuit super petram pedes meos: et direxit gressus meos, ut nostrum arbitrium, quod procliuius uel ignorati
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpriȩ tres libri salomonis ab tant᷑ : Nlã ꝓuerbia pr¬
mȩ abrenũtiationi c̃uenuit̃: quibꝰ c̃cupiscentia car¬
naliũ rerũ act̃rena uicia resequant᷑ Sedȩ abrenũ¬
tiatiomi ecclastẽs:ubi uniuersa quȩ agunt̾ sub sole.
uanittis ꝓnuntiant᷑: Terciȩxanticũ cantiquoꝵ: in quo
mens uisibilia cuncta trascẽtdens. uerbo iã dĩ cęlestui
rerũ c̃templatione c̃uingitur: un. quẽ admodum¬

Expanded text:
proprie tres libri Salomonis aptantur. nam Prouerbia prproprie tres libri Salomonis aptantur. nam Prouerbia primae abrenuntiationi conueniunt, quibus concupiscentia carnalium rerum ac terrena uitia resecantur, secundae abrenuntiationi Ecclesiastes, ubi uniuersa quae aguntur sub sole uanitas pronuntiantur, tertiae Canticum Canticorum, in quo mens uisibilia cuncta transcendens uerbo iam dei caelestium rerum contemplatione coniungitur. Quapro
Abbreviated transcription (Latin):
huiꝰ. quȩ occłor occurrit obtutibꝰ. deduobꝰ enĩ patrib
.i. siue de illo qͥ deserendꝰ siue de eo qui expetendus ::
itti ꝑdauit exꝑsona dĩ canitur: Audi filia & uide &.
inclina aurẽ tuã. & obliuiscere popłm tuũ ⁊ domum
patris tui: Nlã qui dic̃ audi filia. pat̾ utiq ÷: Et illũ
cuiꝰ domũ uł popłm obliuioni tͣdi deb̾e ꝑsuadet¬
ꝑsuadet. patrẽ iuchil hominꝰ sue filię fuis s e testa¬
tur: Iđ ita fit: cũ mortificati cũ xp̃o abȩlem̃tis huius
mundi c̃tẽplam̃ scđm apłm iã ñ ea quȩ uident᷑. sed que
ñuident᷑ Quȩ enĩ uident᷑ temporalias : quȩ autem
ñuident᷑ ȩt̃na: Et exeuntes corde dehac temporali
ne ambulantes ñ scđm carnẽ militare dño ceꝑun÷¬
Illã bĩ apłi sententiã oꝑe ac uirtute clamantes: nr au
iinicipatus incęlis : : his tribꝰ abrenuntiationibꝰ

Expanded text:
huius quae oculorum occurrit obtutibus. de duobus enim patribus, huius quae oculorum occurrit obtutibus. de duobus enim patribus, id est aiue de illo qui deserendus siue de eo qui expetendus est, ita per Dauid ex persona dei canitur: audi, fBia, et uide, et inclina aurem tuam: et obliuiscere populum tuum, et domum patris tui. nam qui dicit audi, filia, pater utique est, et illum, cuius domum uel populum obliuioni tradi debere persuadet, patrem nihilominus suae filiae fuisse testatur. quod ita fit, cum mortificati cum Christo ab elementis huam non ea quae videntur, sed quae non videntur; quae enim videntur, temporalia sunt; quae autem non videntur, aeterna . Et exeuntes corde de hac temporali ne ambulantes non secundum carnem militare Dominillam beati apostoli sententiam opere ac uirtute clamantes: noster autem municipatus in caelis est. his tribus abrenuntiationibus
Abbreviated transcription (Latin):
tres cẽ. ⁊ patrũ t̃dicio ⁊ scripturarũ sc̃arũ demontrat
auc toritas . quasq unũ quẽq nr̃m om̃i studio oportet
implere: Prima ẽ . qua corporalit̃ uniuersas diuicias
mundi. facultatesq: c̃temnimꝰ: Scđa. quamores ac ui¬
cia affec ł qͦ pͥstinos animi carnisq respuuimꝰ Nercia.
qua m̃tẽ nr̃am dep̃sentibꝰ uniuersis ac uisibilib
euocantes. futura tantũ mͦ c̃templam̃: & ea quȩ sunt inui¬
sibilia ccupiscimꝰ: Quȩ tria ut simul ꝑficiant᷑. ẽtiam
abrahȩ legimꝰ dñm p̾cepisse cũ dic̃ adeũ: Exi deterra
tua & de cognatione tua: & dedomo patris tui: Primũ
dix̃ detra tua: id ẽ defacultatibꝰ mundi huiꝰ. opibusq terre¬
nis: Scđo. de cognatione tua : i. de c̃uersatione & moribus
uiciis que pͥoribꝰ. quȩ nob̾ anr̃a natiuittite coherentia.
uelut afinitate quadã ⁊ c̃sanguinitate cognatas:
Tertio. dedomo patris tui :i. de om̃i memoria mundi

Expanded text:
tres esse patrum traditio et scripturarum sanctarum demonstrat auctoritas, quasque unumquemque nostrum omni studio oportet inplere. prima est qua corporaliter uniuersas diuitias mundi facultatesque contemnimus, secunda qua mores ac uitia affectusque pristinos animi carnisque respuimus, tertia qua mentem. nostram de praesentibus uniuersis ac uisibilibus euocantes futura tantummodo contemplamur et ea quae sunt inuisibilia concupiscimus. quae tria ut simul perficiantur etiam Abrahae legimus dominum praecepisse, eum dicit ad eum: exi de terra tua, et de cognatione tua, et de domo patris tui. primum dixit de terra tua, id est de facultatibus mundi huius opibusque terrenis: secundo de cognatione tua, id est de conuersatione et moribus uitiisque prioribus, quae nobis a nostra natiuitate cohaerentia uelut adfinitate quadam et consanguinitate cognata sunt: tertio de domo patris tui, id est omni memoria mundi
Abbreviated transcription (Latin):
arrianoꝵ fauens heresi: utrũq milla loca de potauerit¬
egrediens ꝑbiduũ. uenit ad oppidũ a froditon: ubi cũcuento daco
baisiano qͥ locatis dromadibꝰ cameł obaq inheremo penuriã onu¬
simũ ꝑuener̃ reꝑtis ibi duobꝰ monachis. isaac uidelicae pplisiano:
dignũ uidet᷑ breui sermone habitałm tanti uiri describen
Sareus ͥi sublimis mons ꝑ mille circit᷑ passꝰ ad radices suas aqͥse pͥmit
Q uarũ alias harene ebibunt: alie ad inferiora delapse paulatĩ riuum
efficiunt. Suꝑ quẽ exut᷑q ripa palme innumerabiles multũ loco
iamenitatis ⁊ cõmodi: tribuunt. Uid̾es sene huc atq illuc cũ discip
ũi antonii discurrere Hica tebat psallere. hicorare. hic oꝑari. hic fessu
residere: solitꝰ erat: has uites as arbuscłas. ipse plantauit: Ilã aroꝰ¬
lũ multo sudore fabricatꝰ ẽ. Istũ sardm ad fodiendã humũ pluribꝰ

Expanded text:
 favens haeresi, utrumque in ea loca deportaverategrediens, post triduum venit ad oppidum Aphroditon: ubi convento diacono Baisane qui locatis dromadibus camelis, ob aquae in eremo penuriam consusimum pervenerunt, repertis ibi duobus monachis, Isaac et Pelusiano, dignum videtur brevi sermone habitaculum tanti viri describere. Saxeus et sublimis mons per mille circiter passus, ad radices suas aquas exprimit, quarum alias arenae ebibunt, aliae ad inferiora delapsae, paulatim rivum efficiunt; super quem ex utraque ripa palmae innumerabiles multum loco et amoenitatis et commodi tribuunt. Videres senem huc atque illuc cum discipulis beati Antonii discurrere. Hic, aiebant, psallere, hic orare, hic operari, hic fessus residere solitus erat. Has vites, has arbusculas ipse plantavit: illam areoum hortulum multo sudore fabricatus est. Istum sarculum ad fodiendam terram plurib
Abbreviated transcription (Latin):
cere. ⁊ cotidianis adulantiũ cimeis appetit constipari :
hic. scalore sordiũ ⁊ in accessibił heremi uastitate c̃gau¬
det: cunctoꝵq mortaliũ p̃sentiã ꝑhorrescit: honoribꝰ
illa & laudibꝰ hominũ c̃fouet᷑: hic irrogatis sibi inu¬
riis ac ꝑsecucionibꝰ głat᷑¬

Expanded text:
cere et cotidianis adulantium cuneis adpetit. constipari, cere et cotidianis adulantium cuneis adpetit. constipari, hic squalore sordium et inaccessibilis heremi uastitate congaudet cunctorumque mortalium praesentiam perhorrescit. honoribus illa et laudibus hominum confouetur, hic inrogatis sibi iniuriis ac persecutionibus glo
Abbreviated transcription (Latin):
sant̾ sibi: ut ñ quȩcũq uultis illa faciatis: Quȩcũ
utͣq id ÷ desiđia carnis ⁊ sp̃s. inuno eodẽq sint homi¬
ne. intestinũ cotidiȩ intͣnos gerit᷑ bellũ: dũ c̃cupiscen¬
cia carnis quȩ p̃cipitanter fert᷑ aduicia. hi quȩ adp̃¬
sentẽ reqͥem ꝑtinent ł delicias. gaudet: Quibꝰ ȩcon¬
tra c̃cupiscentia sp̃s aduersata: Ita desidat totti
sp̃alibꝰ studi is inherere. ut ȩtiã necessarios carnis
usus. optet exclude: Sic ilł iugit̾ cupiens occupa¬
ri. ut nullã optet fragilitati eiꝰ curã penitꝰ in ꝑti¬
re: Carc luxuriis aclibidine delectatur: sp̃s ne
ipsis quidẽ naturalibꝰ desiđiis ac quiescit: Illa cu¬
pit saciari somno. repleri cibo. hic. itt ugiliis
& ieuimis saginat᷑: Ut ne ipsũ quidẽ necessariũ
uite usui somnũ cibũq uelit admittere: Illa un uersis
exubare copiis c̃cupiscit. hic. neipsiꝰ quidẽ exigui pan
cotidianã substantiã hab̾e c̃tentꝰ ẽ: lauacris illa nites¬

Expanded text:
ibi, ut non quaecumque uultis illa faciatis. quae eam utraque, id est desideria carnis et spiritus in uno eodemque sint homine, intestinum cotidie intra nos geritur bellum, dum concupiscentia carnis, quae praecipitanter fertur ad uitia, his quae ad praesentem requiem pertinent deliciis gaudet. quibus e contra concupiscentia spiritus aduersata ita desiderat tota spiritalibus studiis inhaerere, ut etiam necessarios carnis usus optet excludere, sic illis iugiter cupiens occupari, ut nullam optaret fragilitati eius curam penitus inpertire. caro luxuriis ae libidine delectatur, spiritus ne ipsis quidem naturalibus desideriis adquiescit. illa cupit satiari somno, repleri cibo, hic ita uigiliis et ieiuniis saginatur, ut ne ad ipsum quidem necessarium uitae usum somnum cibumque uelit admittere. illa uniuersis exuberare copiis concupiscit, hic ne ipsius quidem exigui panis cotidianam substantiam habere contentus est. lauacris illa nites
Abbreviated transcription (Latin):
uenientia : ⁊̃ ex hoc facillime cõpbañt᷑  qd multi scõꝵ inueten
testam̃to potiti his om̃ib unsummis diuitiis unculmine dig¬
nitatũ ac fortitudine corꝑis constituti: dõ qͦ aceptissimi fuisse
noscunt᷑: Et ediuerso qͥ his male abusist̃: ⁊ eas ad munisterium
sue neqͥtie de torser̃. ñ in merito uł punitist̃ uł extinca:
qͥ freq̃nt̃ regnoꝵ liber indicat factũ Deipła ⁊̃ uita ac mori¬

Expanded text:
uenientia etiam ex hoc facile conprobatur, quod multi sanctorum in ueteri uenientia etiam ex hoc facile conprobatur, quod multi sanctorum in ueteri testamento potiti his omnibus et in summis diuitiis et culmine dignitatum ac fortitudine corporis constituti deo quoque acceptissimi fuisse noscuntur. et e diuerso qui his male abusi sunt et ea ad ministerium suae nequitiae detorserunt, non inmerito uel puniti sunt uel erlincti, quod frequent
Abbreviated transcription (Latin):
malum eẽ dicendũ ẽ: nͥ peccatũ solũ qͥ abono nos separans. mab
facit diabolo copłari Media st̃: q̃ inutrãq partẽ ꝓ affectuet
arbitrio utentis diruiari posst̃: ut puta duntie. potis.¬
tas. honor. robur corꝑis. sanitas. pulchitudo. uita ipsa uł
mors. pauꝑtas. infirmitas carnis. in iurie.⁊ ce tera his simi¬
lia : q̃ ꝓ qͣlitate ⁊ affertu utentis. uł ad bonam posst̃ partẽ
ꝓficere uł ad malam. Nã ⁊diuitie ꝓficiunt freq̃nt̃ scd̃ apłm
cent indigentibꝰ. thesaurizent sibi fundam̃tũ bonũ infuti¬
rum: ut ꝑhas ꝑueniant ad uerã uitã. Et scđ̾m eugliũ bone
st̃ iłł: qͥ faciunt sibi amicos demiqͦ mammona. Que rursum
retorq̃ntur ad malũ : cũ ad recondendũ tantũ mͦ uł adluxu¬
riam ꝯgerunt᷑ : ⁊ ñ adusus indigentiũ dispensant᷑. Potestas qͦ¬
ꝗ et honor corporisq robur ac sanitas ꝗͣ. sint media iubiqamn¬

Expanded text:
malum esse dicendum est nisi peccatum solum, quod a bono deo nos separans malo malum esse dicendum est nisi peccatum solum, quod a bono deo nos separans malo facit diabolo copulari. media sunt quae in utramque partem pro adfectu et arbitrio utentis deriuari possunt, ut puta diuitiae, potestas, honor, robur corporis, sanitas, pulchritudo, uita ipsa uel mors, paupertas, infirmitas carnis, iniuriae et cetera his similia, quae pro qualitate et affectu utentis uel ad bonam possunt partem proficere uel ad malam. nam et diuitiae proficiunt frequenter ad bonumcent indigentibus, thesaurizent sibi fundamentum bonum in futurum, ut per has adprehendant ueram uitam, et secundum euangelium bonae sunt illis qui faciunt sibi amicos de iniquo mamona. quae rursum retorquentur ad malum, cum ad recondendum tantummodo uel ad luxuriam congeruntur et non ad usus indigentium dispensantur. potestas quoque et honor corporisque robur ac sanitas quam sint media et utrubique con
Abbreviated transcription (Latin):
qi custodiuimꝰ mandata eiꝰ : ⁊ qr ambulauimꝰ tristes coram
dño: Ergo nc̃ beatos dicimꝰ arrogantes. Si qͥdem ditati sunt
facientes impietatẽ : ⁊ temptauer̃ dm̃.: ⁊ salui facti st̃. Quã¬
obrẽ ut hanc ignorationem q̃ pͣusim huiꝰ erroris radix et
ciusa est possimꝰ euade: pͥmũ nosse debemꝰ qͥd uere sit bonũ
quid ue malum: uta demum suꝑ his non falsam uulg ue
rã scripturarũ diffinitionẽ tenentes: munme i fidelũ hõu¬
Ria surit om̃ia que in hoc mundo decipiem᷑ erpoe¬
st̃ : .i. bonũ. malũ. ⁊ mediũ. Debemꝰ itaq nosse qͥd ꝓprie
bonum. qͥd malũ. qͥd ue sit mediũ: ut nr̃a fides nr̃a si¬
entia cõmunita. incuetis tẽptacionibꝰ in concussa ꝑduret. Nihs
gͦ in reb dum tarat humanis pͥncipale bonũ in ẽẽ credendi
est : nͥ uirtꝰ ammi sola. que fide sincera nos ad diuina ꝑ duces
illi imutabili bono faciat uigit̃ inherere. Et eꝯt̾rio. Niqi

Expanded text:
stodiuimus praecepta ei, et quia ambulauimus tristes coram domino? ergo nunc beatos dicimus adrogantes: siquidem ditati sunt faeientes impietatem, et temptauerunt deum, et salui facti sunt. quamobrem nt hanc ignorationem, quae prauissimi huius erroris radii et causa est, possimus euadere, primum nosse debemus quid uere sit bonum, quid malum, et ia demum super his non falsam uulgi, sed ueram scripturarum definitionem tenentes minime infidelium hot omnia quae in hoc mundo sunt, id est bonum, malum, medium. debemus itaque nosse quid proprie bonum, quid malum quidue sit medium, ut nostra fides uera scientia conmunita in cunctis temptationibus inconcussa perduret. nihil igitur in rebus dumtaxat humanis principale bonum esse credendum est nisi uirtus animi sola, quae fide sincera nos ad diuina perducens illi inmutabili bono facit iugiter inhaerere. et e contrario nihil
Abbreviated transcription (Latin):
ipsenti ñreddunt᷑. s reposita st̃ ĩfuturũ : arbitͣntur inhuiꝰ tẽ¬
turo eas ꝓhac in credulitate ꝑdamꝰ : opmionib eoꝵ ñ debemus
errare: nec ignorata uere diffinigionis. sententia. titubantes ac
tripidi tẽptationib moueam᷑. cũ eisdẽ nos qͦ. tͣditosuderimꝰ:
uefasest as. scribentes: qr scõs uiros recteq uiuentes in tẽptatio¬
ne ñ ꝓtegat: nec bonis ea q̃ bona st̃. nec mala mał retribuat
mp̃senti : ⁊ cũ ilł dampnari meream᷑ qͦs sophonias increpat¬
pła castigans. Quidicunt in qͥt incordib suis ñ faciet dñs benȩ.
ħ neq faciet male: uel certe cũ illis inueniamur: qui hunis¬
modi q̃rimoniis dm̃ blasphemare dicunt᷑: Om̃is qͥ facit malũ
bonꝰ ẽ. in conspectu dm̃: ⁊ tales ei placent Aut certe ubiẽ ds¬

Expanded text:
senti redduntur, sed reposita sunt in futurum, arbitrantur in huius temturo eas pro hac incredulitate perdemus, opinionibus eorum non debemus errare, ne ignorata uerae definitionis sententia titubantes ac trepidi in temptationibus moueamur, cum eisdem nos quoque traditos uiderimus, nefas est, ascribentes, quia sanctos viros recteque viventes in tentatione non protegat, nec bonis ea quae bona sunt, nec mala malis retribuat in praesenti, et cum illis damnari mereamur, quos Sophonias propheta castigans: Qui dicunt, inquit, in cordibus suis, Non faciet Dominus bene, sed neque faciet male ; vel certe cum illis inveniamur, qui hujusmodi querimoniis Deum blasphemare dicuntur: Omnis qui facit malum, bonus est in conspectu Domini,
Abbreviated transcription (Latin):
sillerosi beatitudo demonstrat: Cuiꝰ cũ nulla alia untutũ
ta scriptura cõmemoret: ꝓhoc solo q egestatẽ ⁊ infirmi¬
t orporis pacientissime toleraũ : sinꝰ abrae possidere beatis¬
ue tocius uulgi opinione censent᷑: quã sint utiles ⁊ neces¬
urie. ⁊̃ ex hoc liquido ꝯprobat᷑  q scĩ uiri ñ solũ eas nũquã
utast uoluer̃: uerũ ⁊̃ uirtute sũma uł appetentes uł
nꝯtumeliis. innecessitatibꝰ. inꝑsecutionibꝰ: mnangꝰtiis ꝑ xp̃o

Expanded text:
cam nulla alia uirtutum merita scriptura conmemoret, pro hoc solo quod egestatem et infirmitatem corporis patientissime tolerauit, sinus Abrahae possidere beatis quae mala esse totius uulgi opinione censentur, quam sint utiles ac necessariae etiam ex hoc liquido conprobatur, quod sancti uiri non solum eas numquam uitare uoluerunt, uerum etiam uirtute summa uel adpetentes uel in contumeliis, in necessitatibus, in persecutionibus, in angustiis pro
Abbreviated transcription (Latin):
seu in ꝑiuida fefellerit ignoratio: de cantantes reminiscam̃. Omnes
namq hos affectꝰ inpsalmis inuememꝰ exp̃ssos: ut ea q̃iicurrerint
uelud inspecdo purissimo ꝑuidentes efficatiꝰ agnoscamꝰ: uta magist
affectib eruditi.nonut audita s tanquam ꝑ specta palpeoꝰ ÷ sec
tanquam memorie cõm̃data. s uelud ipsi rerum nat᷑e insita
de int̾no cordis parturiamꝰ affectu: ut eoꝵ sensꝰ ñ textulection
s exꝑientia p̃cedente penetremꝰ : Et ita adillam incorruptio¬
tum dñs donare dignatꝰ est ordo collationis ascendit: oue ñsolum
nulliꝰ imaginis occupat᷑ intiutu  s ĩ nulla uocis. nulla uerboꝵ
ꝓsecutione distinguit᷑. Ignita uͦ m̃tis intentione: ꝑ meffabilem
cordis excessum in explebili sp̃s alacritate ꝓfertur: quamq mẽi
extra om̃s sensus ac uisibiles effecta materias: gemitib mer narra¬
bilib atq suspiriis ꝓfundit addm̃:

Expanded text:
seu inprouida fefellerit ignoratio, decantantes reminiBcamur. omnes seu inprouida fefellerit ignoratio, decantantes reminiBcamur. omnes namque hoe adfectus in Psalmis inuenimus expressos, ut ea quae incurrerint uelut in speculo purissimo peruidentes efficacius agnoscamus et ita magistris adfectibus eruditi non ut audita, sed tamquam perspecta palpemus, nec tamquam memoriae conmendata, sed uelut ipsi rerum naturae insita de interno cordis parturiamus adfectu, ut eorum sensus non textu lectionis, sed experientia praecedente penetremus. atque ita ad illam oratiotum Dominus donare dignatus est, ordo collationis ascendit , quae non solum nullius imaginis occupatur intuitu, sed proeecutione distinguitur, ignita uero mentis intentione per ineffabilem cordis excessum inexplebili spiritus alacritate profertur, quamque mens extra omnes sensus ac uisibiles effecta materies gemitibus inenarrabilibus atque suspiriis profundit ad deum.
Abbreviated transcription (Latin):
mis eoꝵ ac sublimissimis sacram̃tis : quoꝵ uigi pascuo uegetatus.
oñs qͦ psalmoꝵ affectꝰ inse recipiens ita incipiet de canture :
priam ꝓfunda cordis cõpunctione deꝓ̾mat: uel certe ad suã
nonam estim et eos fuisse directos: eoꝵq sententias non tunc
impleriq cõgnoscat:. Tunc enim scripture diuine nob̾ clare per¬
uites sunt ⁊ qͦdammꝰ earum uene medulleq pandunt᷑: qͣndo
upentia nr̃a earũ intentionem ñtantum ꝑcipit. s ĩ p̃uenit¬
um reserãt: Eundem namq recipientes corđ eͥffectum. qͦ qͥsq
deuntatꝰ uel consciptus est psalmꝰ: uel ut auctores eiꝰ factipre¬
nud ue cotidianis geratur incursib suꝑ ueniente eoꝵ medita¬
tone quodam mͦ recordem᷑: ⁊ qͥd nob̃ uel negligentia nr̃a pe¬
ererit. uel diligentia conqͥsierit. uł ꝓuidentia diuina con¬
ulerit. uł instigatio fraudauerit inimici: uł sub traxerit
abrica ⁊ subtilis obliuo. uł intulegit. humana fragilitas.

Expanded text:
mis eorum ac sublimissimis sacramentis. quorum iugi pascuo uegetatus omnes quoque psalmorum adfectus in se recipiens ita incipiet decantare, utpropriam profunda cordis conpunctione depromat uel certe ad suam personam aestimet eos fuisse directos, eorumque sententias non tunc inplerique cognoscat. tunc enim scriptnrae diuinae nobis clarius perpatescunt et quodammodo earum uenae medullaeque pandnntur, quando experientia neundem namque recipientes cordis affectum, quo quisque decantatus uel conscriptus est psalmus, uelut auctores eius facti praeuel cotidianis geratur incursibus superueniente eorum meditatione quodammodo recordemur, et quid nobis uel neglegentia nostra pepererit uel diligentia conquisierit uel prouidentia diuina contulerit uel instigatio fraudauerit inimici uel subtraxerit lubrica ac subtilis obliuio uel intulerit humana fragilitas
Abbreviated transcription (Latin):
monacho: cui ñsolum nulla inuiriarum uindicte suppeditat.
neleuis quidem tacitaq cõmotio. saltem intrinsecꝰ pulblare
oncedit᷑: &uisqͥs autem ex hoc ꝓficiens statu ñ solum in nocentie
implicitatem possidet: s ⁊̃ discretionis uirtute mimitꝰ. uiru¬
ntoꝵ serpentium ext̾mmator effectꝰ est: habens ꝯtritum

Expanded text:
monacho, cui non solum nulla injuriarum vindicta suppeditat, sed monacho, cui non solum nulla injuriarum vindicta suppeditat, sed ne levis quidem tacitaque commotio saltem intrinsecus pullulare conceditur? Quisquis autem ex hoc proficiens statu, non solum innocentiae simplicitatem possidet, sed etiam discretionis virtute munitus, virulentorum serpentium exterminator eff
Abbreviated transcription (Latin):
na largitate cotidianum poscit auxiltum. ⁊ uitam suam atq
substantiam singłis quibꝰq mom̃tis diuina opitulatione intel¬
ad uiuame. Acsic ad illam qͦ. multiformem scientiam dĩ ipso
illum inante conscendens. incipiet ea de inceps sublamioribꝰ
ac sacratiorib misteruis saginari: scđm illud ꝗͥ adr ꝑ ꝓpħant:¬
nontes excelsi ceruis: p.r. e: Quod satis ꝓpͥe huic quem diximꝰ sen¬
in &aptat᷑: eo q̃ quisqͥs in simplicitate atq innocentia ꝑseuerans.
ulliest noxiꝰ uel molestꝰ. s sua tantum simplicitate contentus.
blũmꝰ se ab insidiantiũ p̃da desid̾at contutari: uelut ermatius
spnitał effectꝰ. uigi euglice illiꝰ petre uelamine ꝓtegat᷑: idest
nemoria dñice passionis p̾dicti uerficłi incessabili meditatione
nunitꝰ : infestantes inimici declinet insidias Dehis sp̃alib eri
npetris domos suas. Et reuera qͥd inualidiꝰ xp̃iano. qͥd infirmius

Expanded text:
na largitate cotidianum poeoit auxilium, et uitam suam atque na largitate cotidianum poeoit auxilium, et uitam suam atque substantiam singulis quibusque momentis diuina ope intel sum: deus adiuuat me. ac sic ad iliam quoque multiformem scientiam dei ipso inluminante conscendens incipiat deinceps sublimioribus ac sacratioribus mysteriis saginari secundum illud quod dicit erinaciis . Quod satis proprie huic quem diximus sensui coaptatur; eo quod quisquis in simplicitate atque innocentia perseverans, nulli est noxius vel molestus, sed sua tantum simplicitate contentus, solummodo se ab insidiantium praeda desiderat contutari, velut erinacius spiritalis effectus, jugi evangelicae illius petrae velamine protegatur, id est, memoria Dominicae passionis, praedictique versiculi incessabili meditatione munitus, infestantis inimici declinet insidias. De his spiritalibusin petris domos suas. Et revera quid invalidius christiano, quid infirmius
Abbreviated transcription (Latin):
initinere: dormiens atq consurgens: hunc scribes inlimine.
ianua oris tui : hunc inparietibꝰ domꝰ tue ac penetralibꝰ tui
pectoris collocabis: ita ut hic adorationem ꝓcumbenti tͥ sit ac¬
clinis decantatio᷑ atq ex inde consurgenti: ⁊ ad om̃es usus ui¬
mens in desinenter formulam teneat: donec usu eiꝰ incessabili
iuigi meditatione formata. cunctarum cogitationum diuicia
ãplasq substantias abitiat ac refutet: atq ita uersicłi huiꝰ pauꝑ¬
tate constricta. ad illam eigłicam beatitudinem que int̾ ceteras
pͥmatũ tenet. ꝓna facilitate ꝑueniet Beati pauꝑes spũ: qm̃ ipsor
ẽ. regnũ celoꝵ: Et ita quisq ꝑ istiꝰmodi pauꝑtatem eg̾giꝰ pauꝑ eaxis¬
tens: illd̃ ppłncum implebit eloquiũ: Pauꝑ un obs laudabiit nomꝰ
tuum: Et reuera que maior aut sanctior potest eẽ pauꝑtas⁊ qua
illiꝰ qͥ nichilse p̃sidu. nichiluirium habere cognoscens. de alie¬

Expanded text:
in itinere, dormiens atque consurgens. hane scribes in limine et in itinere, dormiens atque consurgens. hane scribes in limine et ianuis Oris tui, hano in parietibus domus tuae ac penetralibus tui pectoris eonlooabis, ita at haec ad orationem procumbenti sit tibi adclinis decaotatio et exinde consurgenti atque ad omnes usus uistam, istam mens indesinenter formulam teneat, donec usu eius incessabili et iugi meditatione firmata cunctarum cogitationum diuitias amplasque substantias abiciat ac refutet, atque ita uersiculi huius paupertate constricta ad illam euangelicam beatitudinem, quae inter ceterasipsorum est regnum caelorum. et ita quis per istiusmodi paupertatem egregius pauper exsistens illud propheticum inplebit eloquium: pauper et inops laudabit nomen domini. et re nera quae maior aut sanctior potest esse paupertas quam illius, qui nihil se praesidii, nihil uirium habere cognoscens de alie
Abbreviated transcription (Latin):
tuo pectore indr rupta uoluat᷑: hunc inoꝑe quolibet seumi¬
nisterio uelitinere constittꝰ: decantare ñ dẽsinas: hunc ⁊ dormẽs
⁊ refitiens : unultimis nat᷑a necessitatibꝰ meditare: hec uolutae
cordis uelut formula tͥ salutaris effecta: ñ solum illesum ab om̃i
demonum inciłsione custodictꝰ. s ĩ cuntis te uiciis terenę
contagionis ea pugnatis. ad illas ininsibiles teorias celestesꝙ
ꝑ ducet: atq ad illum ineffabilem ac ꝑ paucis exꝑtum ꝓuees
orationis ardorẽ: Hunc uersicłm meditanti tͥ sompnꝰ irrẽpat
donec incessabili eiꝰ exercitatione formatꝰ.⁊̃ ꝑsoporem eum di¬
cantare consuescas: hic tͥ exꝑgefacto pͥmꝰ occurrat: iste euigil¬
lantes cogitationes anticipet uniuersas Iste de tuo furgen
tem cubili curuationi genuum tradat: atq hic te dẽin cep
ad om̃e tempꝰ actꝰq deducat: Icte om̃i tempore ꝑsecat᷑ : huns
meditab̾is scd̾m p̃cepta legis latoris sedens in domo. ⁊ ambulã

Expanded text:
tuo pectore indisrapta uoluatur. hunc in opere quolibet seu ministerio uel itinere constitutus decantare non desinas. hunc et dormiens et reficiens et in ultimis naturae necessitatibus meditare. haec uolutatio cordis uelut formula tibi salutaris effecta non solum inlaesum ab omni daemonum incursione custodiet, sed etiam cunctis te uitiis terrenae contagionis expargans ad illas inuisibiles theorias caelestesque perducet atque ad illum ineffabilem ac perpaucis expertum prouehet orationis ardorem. hunc uersiculum meditanti tibi somnus inrepat, deaec incessabili eius exercitatione formatus etiam per soporem eum decantare consuescas. hic tibi expergefacto primus occurrat, iste euigilantis cogitattem cubili curvationi genuum tradat, atque illinc deinceps ad omne opus actusque deducat, hic te omni tempore prosequatur. hano meditaberis secundum praecepta legislatoris sedens in domo et ambulans
Abbreviated transcription (Latin):
monachũ ł necessittis cogitꝰ. hi scđm numerũ m̃¬
suraq cõmunẽ. ñ s̃ hab̾e c̾tenti: In ħ quoq siu
cordis auariciã designantes: cũ ł ea quibꝰ uti necesse est
ꝓpensiꝰ studeant hab̾e quã cȩteri. ł excedentes diligen
modũ. peculiariꝰ ea attentiꝰq custodiunt. & abalio
c̃crectacione defendunt: quȩ uniuersis fr̃ibꝰ debent
eẽ cõminia Iuasi uͦ differentia tantũ mͦ metalloꝵ
& ñ ipsa passio cupiditatis. habeat᷑ innoxia . Et cũ¬
ꝓ rebꝰ quidẽ magnis irasci ñliceat: ꝓuiloribꝰ uͦ hoc
ipsũ fecisse sine culpa sit : & ñ ic circo p̃ciosioreᷤ ab¬
iecerimꝰ matĩas. ut faciliꝰ disceremꝰ uiliores c̃tẽpne¬
re: Quid enĩ differt utrũ quis ꝑturbationẽ cupi¬
ditatis erga opes amplas atq magnificas. aner¬
ga uiliores exerceat species. nͥ qdineo rep̃hensibi¬
lior iudicanttꝰ ÷ ꝗd quimaxima sp̃uerit. minimis
obliget᷑ : Idõq ꝑfeccionẽ cordis abrenũtiatio ista

Expanded text:
achum uel necessitas cogit, secundum numerum mensuramque communem non sunt habere contenti, in hoc quoque sui cordis auaritiam designantes, cum uel ea quibus uti necesse est propensius student habere quam ceteri, uel excedentes diligentiae modum peculiarius ea adtentiusque custodiunt et ab aliorum contrectatione defendunt, quae uniuersis fratribus debent esse conmunia. quasi uero differentia tantummodo metallorum et non ipsa passio cupiditatis habeatur in noxa, et pro rebus quidem magnis irasci non liceat, pro uilioribus uero hoc ipsum fecisse sine culpa sit, et non idcirco pretiosiores abiecerimus materias, ut facilius disceremus uiliora contemnere. quid enim differt utrum quis perturbationem cupiditatis erga opes amplas atque magnificas an erga uiliores exerceat species, nisi quod in eo reprehensibilior iudicandus est, quod qui maxima spreuerit minimis obligetur P ideoque perfectionem cordis abrenuntiatio ista