comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tis enum melotis quas feminen
habent: om̃is institutionis ear̃
forma monachis ꝓbabat᷑ esse con¬
similis. Siquis autem de mona¬
chis habebat in monasterio fenis¬
narum ꝓpinquam aliqũa uel si¬
rorem. eamq uisitare uoluisset.
mittebatur cum eo unus de se¬
niorib probate uite. et primun
quidem uudebant eam que sons¬
rib preerat: et deinde sub eius
presentia et aliarum que erant
prouectioris etatis. sororem suĩ
uel propinquam frater cum õ
ei deferens. nec ab ea quicquan¬
prorsus accipiens. Non eñi ꝓpti¬
um quul habebant qł sibi mu¬
tuo largirentur: eratq satis uis¬
q solum uisitationis offictum
memoriaq futurorum cum spi
felicitatis eterne. Siquando ut¬
ro uel ad structuram uel al all¬
am rem femine monachis mnoͥt¬
gerent: eligebatur magne conit¬
sationis uir qui fratrib adqui¬
sitis preesset officiis atq sic la
bantur ad monasteriũ. cauen¬
tes apud eas quicqũa cibi potꝰ¬

Expanded text:
tis enim melotis, quas feminae non tis enim melotis, quas feminae non habent, omnis institutionis earum forma monachis probabatur esse consimilis. Si quis autem de fratribus habebat in monasterio feminarum propinquam aliquam vel sororem, eamque visitare voluisset, mittebatur cum eo unus ex senioribus probatae vitae; et primum quidem videbat eam quae sororibus praeerat; et deinde sub ejus praesentia et aliarum quae erant provectioris aetatis, sororem suam vel proximam frater cum omnei deferens, nec prorsus ab ea quidquam accipiens. Non enim proprium quid habebant quod sibi mutuo largirentur; eratque satis utrisque, solum visitationis officium, memoriaque futurorum cum spe felicitatis aeternae. Si quando vero vel ad structuram, vel ad aliam rem feminae monachis indigerent, eligebantur magnae conversationis viri, qui fratribus ad quaesita praeessent officia; et cum bantur ad monasterium, caventes apud eas quidquam cibi potu
Abbreviated transcription (Latin):
mox appulit auimum seq xp̃o
seruire professa est. Hanc ergo
mentem germane sue pachomi¬
us agnoscens. deo gratias egit:
qui ei promptam largitus est uo¬
luntatem. et protinus religiosio¬
rib imperat fratrib ut ei ꝓcul
a se monasterium construant.
Qđ ubi factum est: et illa scd̃m
timorem dñi uitam duceret. con¬
uenerunt alie plurime: et breui
tempore magne multituduus
mater effecta est. Quas instrueus
et docens ut cor a cupiditatibus
carualib abstrahentes. ad cele¬
stia et mansura semꝑ attollerent:
do salutis eis itinera demonstra¬
bat. Sanctus autem pachomius
cuulam petro etate tam grandeuo
et ueneranda canttie conspicuo
precepit. ut interdum famulas
dei usitaret: et sc̃a exhortatione
sustolleret. Habebat enim morti¬
ficationem passionum omnium.
etiam sermonem sicut scriptum
est sale conditũ. Pachomius ue
ro descripsit eis regulas: quib
utentes iugiter conuersationis
sue monimenta dirigerent. Pxais¬

Expanded text:
mox appulit animum seque Christo mox appulit animum seque Christo servire professa est. Hanc ergo mentem germanae suae Pachomius agnoscens, Deo gratias egit, qui ei promptam largitus est voluntatem, et protinus religiosioribus imperat fratribus ut ei procul a se monasterium construant. Quod ubi factum est, et illa secundum timorem Dei vitam duceret, convenerunt ad eam aliae plurimae, et brevi tempore magnae multitudinis mater effecta est. Quas instruens et docens, ut cor a cupiditatibus carnalibus abstrahentes, ad coelestia et mansura semper attollerent, do salutis eis itinera demonstrabat. Sanctus autem Pachomius cuidam Petro, aetate jam grandaevo, et veneranda senectute conspicuo, praecepit ut interdum famulas Dei visitaret, et sancta exhortatione sustolleret. Habebat enim cum mortificatione passionum omnium, etiam sermonem sicut scriptum est sale conditum, eratque ro descripsit eis regulas, quibus utentes, jugiter conversationis suae momenta dirigerent. Excep
Abbreviated transcription (Latin):
omperit aut̃e germana¬
soror eius institutionẽ
senis preclaram atq sublimẽ:
cupiensq uidere eum ad mona¬
steruim uenit. Quod ubi cogno¬
uit pachomius huiuscemodi
responsum ei per hostiariũ di¬
rigit. fcce soror audisti de me. qđ
uiuam et incolumis existam. ꝑ¬
ge igitur in pace ne contristeris
qd̃ te non udeam corporalib
oculis. Quod si uolueris hanc
conuersationem sequi qͣ teneo.
ut possis apul deum misericor¬
diam repperire: cogita tecum di¬
ligenter et tracta. et si cognoue¬
ro hoc sc̃m cordi tuo sedisse ꝓpo¬
situm. precipiam fratrib meis
qui tibi procul eilificent man¬
sionem: in qua cum disciplina
uerecundiaq consistas. Nec du¬
bito qđ alias exemplo tuo dñs
aduoeabit. que tecum mancant
et per te mereantur eterne salu¬
tis inuentre subsidiũ. Nullam
nauiq requiem in corpore hoc¬
mortis habere poterit homo. nͥ
qui piis operib deo placuerit.
Hec audiens soror eius fleuit a¬
mariter. et compuncta diuinitꝰ

Expanded text:
omperit autem germanasoror ejus institutionem senis praeclaram atque sublimem ; cupiensque videre eum, ad monasterium ejus advenit. Quod ubi agnovit Pachomius, hujuscemodi responsum ei per ostiarium direxit: Ecce, soror, audisti de me quod vivam et incolumis existam; perge igitur in pace, nec contristeris quod te non videam corporalibus oculis. Quod si volueris hanc conversationem sequi, quam teneo, ut possis apud Dominum misericordiam reperire, 124 cogita tecum diligenter et tracta; et si cognovero, hoc sanctum cordi tuo sedisse propositum, praecipiam fratribus meis ut tibi procul aedificent mansionem, in qua cum disciplina verecundiaque persistas. Nec dubito quod alias exemplo tuo Dominus advocabit, quae tecum maneant, et per te mereantur salutis aeternae invenire subsidium. Nullam namque requiem in hoc corpore mortis habere poterit homo, nisi qui piis operibus Deo placuerit. Haec audiens soror ejus, flevit amare: et compuncta divinitus
Abbreviated transcription (Latin):
dhuc existente eaclem
ppłĩ multitudine inci¬
uitate: quidam peregrinoũ
uidens eius tantam compas¬
sionem: uoluit temptare eumu
Et indutus uestimento uerer
adiit eum euntem ad uisitas¬
dos qui in nosochomio tacelẽ
Bis enim per ebdomalamus
ter ibat illuc. Et dicit ad eun
Miserere mei: qm̃ captiuuis s
Dicit latori. Sa ei sex nũmis¬
mata. Deinde cum hec acceprs¬
set uadit et mutat habitum
et obuiat et altunde. et proci¬
dit et dicens. Miserere mei
quia coartor. Sicit denuo pa-¬
triarcha datort. Ba et sex au¬
reos nummos. Cum ergo i¬
set: dicit ille distributor acd
aurem illtus patriarche. Pe
orationes tuas dñe: idem ip̃e
accepit sccło. fecit uero patri¬
archa tanquam nesciret. Ue¬
nit itaq iterum tercio accipe¬
re: et tetigit patriarcham qui
aurum ferebat. significans
qd̃ ipse esset. Tunc respondit
ei dei amicus: ille ueraciter mi¬
sericors. Da ei duodecim num¬
mismata: ne forte xp̃c meus sit
et temptet me.

Expanded text:
dhuc existente eadem populi multitudine in civitate, quidam peregrinorum videns tantam ejus compassionem, voluit tentare eum; et indutus vestimenta vetera, adiit eum, euntem ad visitandos qui in nosocomio jacebant. Bis enim per hebdomadam vel ter ibat illuc. Et dicit ad eum: Miserere mei, quoniam captivus sum. Dicit datori: Da ei sex numismata. Deinde cum haec accepisset, vadit et mutat habitum, et obviat ei aliunde, et procidit ei, dicens: Miserere mei, quia coarctor. Dicit denuo patriarcha datori: Da ei sex nummos aureos. Cum ergo isset, dicit ille distributor ad aurem illius patriarchae: Per orationes tuas, domine, idem ipse accepit secundo. Fecit vero seipsum patriarcha tanquam nesciret. Venit itaque tertio iterum accipere, et tetigit dator patriarcham qui aurum ferebat, significans quod ipse esset. Tunc respondit ei Dei amicus, ille veraciter misericors: Da ei duodecim numismata, ne forte Christus meus sit, et tentet me.
Abbreviated transcription (Latin):
tu: dans ei loca ubi sperata con¬
per scripta cognouerat. que pa¬
ter uenerabilis ibi cum alacri¬
tate construxit. Et cum mace¬
rie muntmenta in circuitu ilu¬
ceret ne quis facile posset irrũ¬
pere: quidam pestilentes homi¬
nes quos diaboli cecauit inui¬
dia nocte uenientes. que constru¬
cta fuerant destruebant. Seid
non in longum: malignitatis
eorum pena dilata. Nam cum
senex discipulos suos ail tole¬
rantiam commoneret: et illi
nequissimi iuxta consuetuli¬
nem conuenissent. ut facinoꝵ
suo ͭ cepta perficerent: ab ange¬
lis dñi protinus exusti sunt. et
uelut cera a facie ignis ad nichi
lum redacti sunt. Fratres ergo
uelociter uniuersum consũma¬
uerunt edificium: in quo beatꝰ
pachomns constituit monachos
religiosos uiros. quib samue¬
lem preposuit hylarem uirum
et dono frugalitatis eximtũ.
Quia uero predicta monaste¬
ria in suburbano fuerant con

Expanded text:
tu, deditque ei loca ubi sperata montu, deditque ei loca ubi sperata monper scripta rogaverat, quae etiam venerabilis vir cum alacritate construxit. Et cum maceriae munimen in circuitu duceret, ne quis facile posset irrumpere, quidam pestilentes homines, quos diaboli caecavit invidia, nocte venientes, quae constructa fuerant destruebant. Sed non in longum malignitatis eorum poena dilata est. Nam cum senex discipulos suos ad tolerantiam commoneret, et illi nequissimi juxta consuetudinem convenissent, ut facinorum suorum coepta perficerent, ab angelo Domini protinus exusti sunt, et velut cera a facie ignis ad nihilum sunt redacti. Fratres ergo velociter universum consummaverunt aedificium; in quo beatus Pachomius constituit monachos, religiosos viros, quibus Samuelem praeposuit, hilarem virum, et dono frugalitatis eximium. Quia vero praedicta monasteria in suburbano fuerant in
Abbreviated transcription (Latin):
Qui respondit. Frustra ĩa cur¬
rimus. Hoc enim est qđ du
considero: quemadmoctũ fra¬
ter ipse ad gaudia ꝑpetua per¬
ducat᷑. Quem cum rogarent
ut eis exponeret quomodo ui¬
disset animam: quantum po¬
terat audire. narrauit eis ex
his que ipse compererat. Qui¬
dam igitur ex illis euntes ad
memoratum monastertum. et
diligenter tuquirentes qua ho¬
ra frater ille dormisset: ea que
a sancto uiro didicerant. uera
omnia cognouerunt. Hec autẽ
retultinus duab ex causis pͥ¬
mum uolentes ostendere bea-¬
tum senem nimium fuisse ꝑ¬
spicacissimum. gratiamq pos¬
sedisse ꝓpheticam: ac longe po¬
sita intellectualib oculis p̾uu¬
disse. detnde ut tales semper
imitantes malorum consortia
sollicite uitaremus. Et de hiis
quidem nobis. hactenus dicta
sufficiant.
S
ad antefatum ep̃m eũ
siuis monachis ueniens: ab eo¬
in summa ueneratione suscep¬
tus est. Nam festiuitatem maxi¬
mam in eius celebrauit aduen¬

Expanded text:
Qui respondit: Frustra jam curQui respondit: Frustra jam currimus; hoc enim est quod diu considero, quemadmodum frater ipse ad gaudia perpetua deducatur. Quem cum rogarent ut eis exponeret quomodo vidisset animam, quantum poterant audire, narravit eis ex his quae ipse conspexerat. Quidam igitur ex his euntes ad memoratum monasterium, et diligenter inquirentes qua hora frater ille dormisset, ea quae a sancto didicerant viro, vera omnia cognoverunt. Haec autem retulimus duabus ex causis: primum, volentes ostendere beatum senem nimium fuisse perspicacissimum, gratiamque possedisse propheticam, ac longe posita intellectualibus oculis praevidisse; deinde, ut tales semper imitantes, malorum consortia sollicite vitaremus. Et de his quidem nobis hactenus dicta sufficiant. s ad antefatum episcopum cum suis monachis veniens, ab eoin summa veneratione susceptus est. Nam festivitatem maximam in ejus celebravit adven
Abbreviated transcription (Latin):
te ubi parata erant monum̃ta
sepelire curarunt.
dem cum monachis duo¬
bus dieb: docebat qͥa in pͥms
singulos timorem dñi. demar
qualiter aduersus diabolum
dimicare deberent: et insicdia¬
tiam decliuare potentiam.
unc nuntiatur ei: qd fu¬
ter quidam de cenobosi¬
orum monasterio grant infiri¬
tate detentus. benedictionẽ pre¬
cis eius ultimam postularet.
Hec audiens homo det. confe¬
stun secutus est eos: qui hoc si¬
bi retulerant. Cumq conatus
proficisceretur. et duobz aut i¬
bus milib abesset a monastero
qd̃ petebat: audiuit suauissinã
uocem in aere personantẽ. susp¬
ciensq uidit ipsius fratris au¬
mani uelut cursu ab angelis
deum laudantib ad beatam
uitam perhennemq sustolli.
Comites autem pachomii cur
neq uoces audirent neq senti¬
rent quicqͣ penitus: secd tantũ¬
modo cernerent eum ad orten¬
tem diu respicere. dicunt et.¬
Tu cur fecisti pater: Propere¬
mus ut possimus occurrere a.

Expanded text:
te, ubi erant parata monumenta, te, ubi erant parata monumenta, sepelire curaveruntdem cum monachis duobus diebus, docebatque in primis singulos timorem Domini, deinde qualiter adversus diabolum dimicare deberent, et insidiasent declinare gratiam. Tunc nuntiatur ei quod frater quidam de Chinobosciorum monasterio gravi infirmitate detentus, benedictionem precis ejus ultimam postularet. Haec audiens domo Dei, confestim secutus est eos qui haec sibi retulerant. Cumque concitus proficisceretur, et duobus vel tribus millibus abesset a monasterio quod petebat, audivit suavissimam vocem in aere personantem; suspiciensque vidit ipsius fratris animam veloci cursu ab angelis Domini laudantibus ad beatam vitam perennemque sustolli. Comites autem Pachomii cum neque vocem audirent, nec quidquam sentirent penitus, sed tantummodo cernerent eum ad Orientem diu suspicere, dicunt ei: Cur stetisti, Pater? Properemus, ut possimus occurrere.
Abbreviated transcription (Latin):
am in futuro. Nam cum dicat
in ewangelio qui blasphema¬
uerit in sp̃m sc̃m non renuiite¬
neq in futuro: dat patent̾ in¬
telligi. qł sint quedã delicta¬
que possunt et post hanc ui¬
tam si pro eis supplicetur ig¬
nosci. Nos uero quos dignos
iudicauit xp̃i potentia diui¬
ne sue dispensationis exerce¬
re medicinam: si non untcui¬
q: congruens adiutorium pro¬
feramus. profecto ueluti con¬
temptores estimabimur: ⁊ au¬
diemus illud qł scriptum est
in ꝓpheta. Uidete contemptores
et admiramint et disperduni¬
ni. Et ideo queso sinite defun-¬
ctum a ꝓpriis malis aliquate¬
nus exiii: et quantulamcũq
requiem in illo futuro exami¬
ne ꝓmereri. Sepelite ergo eũ
sine psalmis ut dixi. Potens
est enim deus benignus ⁊ cle¬
mens multumq misericors:
et supplicatione nr̃e paruita¬
tis eum in eterna sua requie
collocare. Hec cum dixisset a¬
bierunt: et scdm qđ uenerabi¬
lis pater preceperat. eũ in mon¬

Expanded text:
am in futuro. Nam cum dicat am in futuro. Nam cum dicat in Evangelio, qui blasphemaverit in Spiritum sanctum, non remitteneque in futuro, dat indubitanter intelligi quod sunt quaedam delictaquae possunt et post hanc vitam, si pro eis supplicetur, ignosci . Nos ergo quos dignos judidicavit Christi potentia divinae suae dispensationis exercere medicinam, si non unicuique congruens adjutorium proferamus, profecto veluti contemptores aestimabimur, et audiemus illud quod scriptum est in prophetia : Videte contemptores et admiramini, et disperdimini. Et ideo, quaeso, sinite defunctum a propriis malis aliquatenus exui, et quantulamcunque requiem in illo futuro examine promereri. Sepelite ergo eum sine psalmis, ut dixi. Potens est etenim Deus benignus et clemens, multumque misericors, pro supplicatione nostrae parvitatis eum in aeternam suam requiem collocare. Haec cum dixisset, abierunt, et secundum quod venerabilis Pater praeceperat, eum in mon
Abbreviated transcription (Latin):
eis. Uere fratres ac filii plus uo¬
bis presentis mortui misereor:
in tantum ut uobis de uisibi-¬
li re ac temporali curantibus
ego de inuisibili eius substan¬
tie. sollicitudinẽ ger̃ã: ⁊ idcirco
hec erga cum fieri tubeã. Et uos
quidem illi maiores dolores ꝑ
hunc honorem quam putatis
acquiritis: ego autem quantu¬
laincumq ei requiem uł satis¬
factionem per hanc iniuriam
p̃parabo. Propter quod nec cu¬
ro pro hoc exanimi corpuscu¬
lo: s pro immortali eius aĩo sa¬
tago. que et hanc carnem rur¬
sus in resurrectione receptura
est incorruptam et integram.
Alias autem si hoc qł uulti annue¬
ro: ueluti placens hominibus
uudicabor. atq: ut ad p̾sens uo¬
bis satiffecisse uidear: ud de¬
spicio qđ ei ꝓdesse poterit in
futuro. Fons enim bonitatis
deus noster existens. occasio¬
nes querit per quas opulen¬
ta super nos dona sue pietatis
infundat: remittatq nob̃ pec¬
cata non solum in hoc scł̃o s eti¬

Expanded text:
: Vere, fratres ac filii, plus vo: Vere, fratres ac filii, plus vobis praesentis mortui misereor, intantum ut vobis de visibili re ac temporali curantibus, ego de invisibili ejus substantia sollicitudinem geram, et idcirco haec erga eum fieri decernam. Et vos quidem majores illi dolores per hunc honorem, quem putatis, acquiritis; ego autem quantulamcunque ei requiem vel satisfactionem per hanc injuriam praeparo. Propter quod non curo pro hoc exanimi 130 corpusculo, sed pro immortali ejus anima satago, quae et hanc carnem rursus in resurrectione receptura est incorruptam et integram. Alias autem si hoc quod vultis annuero, veluti placens hominibus judicabor; atque ut ad praesens vobis satisfecisse videar, id dispicio, quod ei prodesse poterit in futuro. Fons enim bonitatis Deus noster existens, occasiones quaerit, per quas opulenta super nos data pietatis suae effundat, remittatque nobis peccata, non solum in hoc saeculo, sed eti
Abbreviated transcription (Latin):
debitam persoluit: conuersus
al fratres ait. Sinite psalleri
Precepit defuncti uestimenta
splendula: quib inuolutus e¬
rat auferri. que coram om̃ibus
fecit exuri: et ita cadauer effer¬
ri uissit. preter aliquam psal¬
Igitur fratres cum parentib
eius et uniuersis qͥ ĩc aderant¬
nouum genus spectaculi con¬
nentes et obstupefacti nimiũ:
precant᷑ sĩnere ut consueta suꝑ
eũ psalmodiam celebrari per¬
mitteret. Cum non acquieuis¬
set: ceperunt parentes defun¬
ai culpantes eum dicere. Q ẽ
hoc spectaculum nouum: Qls
mortuo non misereatur: Licet
sit inimicus: Sufficiens est ꝑ
se ipsa calamitas. Noli q̃s infer¬
re mortuo. qđ nec belue facerẽt:
uec tue condecet sanctitati. Nã
ob probrio: aliaq qũa plurima
suspicionum nascuntur olꝓ¬
locum uenissemus. utinã nec
iste monachus fuisser effectꝰ.
non hunc eternũ dolorẽ nob̃ in¬
gereret. Rogamus ergo ut so¬
litam psalmodiam defuncto
restituas. Qui respondens:ait¬

Expanded text:
debitam Deo persolvit, conversus debitam Deo persolvit, conversus ad fratres ait: Desinite psallere. Praecepitque defuncti vestimenta splendida, quibus indutus erat, auferri: quae coram omnibus fecit exuri, et ita cadaver efferri jussit, ac praeter aliquam psalIgitur fratres cum parentibus ejus et universis qui tunc aderantnovum genus spectaculi contuentes, et obstupefacti nimium, precabantur senem, ut consuetam super eum psalmodiam celebrari permitteret. Quibus cum non acquievisset, coeperunt parentes defuncti, culpantes eum, dicere: Quid est hoc spectaculum novum? Quis mortui non misereatur, licet sit inimicus? Sufficiens per se est ipsa calamitas. Noli, quaesumus, inferre mortuo, quod nec belluae facerent, nec tuam condecet penitus sanctitatem. Nam opprobrio, aliaque quamplurima suspicionum probra nascuntulocum venissemus! utinam nec iste monachus fuisset effectus! non hunc aeternum dolorem nobis infligeret. Rogamus ergo ut solitam psalmodiam defuncto restituas. Qui respondens ait
Abbreviated transcription (Latin):
eius. uelut dilectam hostiam
xp̃i conspectibus obtulerunt.
nos ciuitatis ep̃c uarꝰ
nomine per om̃ia uenerabt¬
lis ac deo leditus. recteq fi¬
det feruentissimus amator ex¬
istens: audiuit dispositionem
conuersationis pachomiii. Ad¬
quem missis epłis euocauit e¬
um: plurimis uerbis exorans.
ut etiam circa eius monasteria
optata construeret. Cumꝙ is¬
tis ex causis precib acquieus¬
set ep̃i: dum ꝓperat ad eitm u¬
stum credidit. ut parit̾ om̃ia
monasteria que ab eo curabar¬
tur inuiseret. Et cum unt ex
ipsis monasteriis appropinoͦse
cuiusdam fratris occurrit ex¬
quiis. qui uitam suam negli¬
genter insumpserat. fr̃atres
autem ipsius monasterii fun ic
prosequebantr honorfice ꝓsil¬
mos solitos conciuentes: p̾sem¬
bus quoq defuncti parentibuo
ac ꝓpinquis. Qui cum uedissent¬
sc̃m pachomiuni: feretrũ con¬
tinuo deposuerunt. ut tam ꝓ
mortuo quam pro se dño suy¬
plicaret. Qui mox ut orationẽ

Expanded text:
ejus, velut electam hostiam ejus, velut electam hostiam Christi conspectibus obtulerunt. nos civitatis episcopus, Varus nomine, per omnia venerabilis ac Deo deditus, rectaeque fidei ferventissimus amator existens, audivit dispositionem conversationis Pachomii. Quem missis epistolis evocavit, plurimis verbis exorans ut etiam circa civitatem ejus monasteria optata construeret. Cumque multis ex causis precibus acquievisset episcopi, dum properat ad eum, justum credidit ut per iter omnia monasteria quae ab eo curabantur, inviseret. Et cum uni ex ipsis monasteriis propinquasset, cujusdam fratris occurrit exsequiis, qui vitam suam negligenter consumpserat. Fratres autem ipsius monasterii funus prosequebantur honorifice, psalmos solitos concinentes, praesentibus quoque defuncti parentibus ac propinquis. Qui cum vidissent Pachomium, feretrum continuo deposuerunt, ut tam pro mortuo quam pro se Domino supplicaret. Qui mox ut orationem
Abbreviated transcription (Latin):
consurgens is qui sub uestigi¬
is ur̃is est aduersum uos: gra¬
ui furore bachabitur. Iuuenis
autem siluanus quem dudum
ꝓpter negligentiam de monaste¬
rio pellere uolebatis. ita ꝓstra¬
uit inimicum: et a suis sensi¬
bus effugauit. ut nusqũa co-¬
ram eo appareat: altaq eũ hu¬
militate per omnia superauit.
st uos quidem fratres haben¬
tes opera tusticie in hiis que ges¬
sistis gloriose confiditis. hic au¬
tem quanto fortius pugnat. tan¬
to se deteriorem om̃ib iudicat:
ex tota mente totaq uirtute in¬
utilem se reprobũq ꝓnuntians.
Ideo deniq et lacrimas habet
in promptu: qͥa semet ipsum
nimis humiliat et inclinat.
nec alicuus momenti quod
gerit existimat. Nichil autem
diabolum ita recidit inuali¬
dum sicut humilitas de corde
puro: cui tamen correctionis
opera probantur adiuncta. dic
la deo militans: cursum uite
sue finiuit in pace. De cuius
rum angelorum cum magna
leticia susciptentes antmam

Expanded text:
consurgens is qui sub vestigiconsurgens is qui sub vestigiis vestris est, adversus vos gravi furore bacchabitur. Juvenis autem Silvanus, quem dudum propter negligentiam de monasterio pellere volebatis, ita prostravit inimicum, et a suis sensibus effugavit, ut nusquam coram eo compareat, altaque humilitate eum per omnia superavit. Et vos quidem fratres habentes opera justitiae, in his quae gessistis, gloriosi confiditis; hic autem quanto fortius pugnat, tanto se deteriorem omnibus judicat, ex tota mente totaque virtute inutilem se reprobumque pronuntians. Ideo denique et lacrymas habet in promptu, quia semetipsum nimis humiliat et inclinat, nec alicujus momenti quod gesserit existimat. Diabolum autem nil ita reddit invalidum, sicut humilitas de corde puro, cui tamen correctionis opera probantur adjuncta. Sic la Deo militans, cursum vitae suae finivit in pace. De cujus rum angelorum cum magna laetitia sumentes animam
Abbreviated transcription (Latin):
cum sunt uel fuerunt. humi¬
litatem meam secutum ẽe cog¬
nosco: nisi unum tantummo¬
do. Quo fratres audito ñ nun¬
li putabant hunc esse theodo¬
rum alii petrontum: alii uͦ
orsisium. Cumq rogaret eũ¬
theodorus ut quis esset ille de¬
promeret. et sẽs uir indicare
duifferret: rursus eum theodo¬
rus uehementer urgebat. alii
ꝙ maiores ex fratrib plurimũ
precabantur ut diceret quis
esset eui tale testimoniũ ꝑhi¬
beret. Tunc respondit pacho¬
mius. Si scirem eum de quo
dicturus sum uane głe stuu¬
lis incitari: numqꝗͣ. prorsus o¬
stenderem. Sed qͥa proculdu¬
quantum ei laus accesserit. tan¬
to ipse munus humilitatis acqͥ¬
rit: idcirco ut eum possitis imi¬
tari. palam sine metu beatifica¬
re non desmo. Tu quidem o the¬
odore et quicumq tui sunt simi¬
sterio diabolum uinxistis ut
passerem: et sub ur̃ĩs pedibus
allisistis eum. per dei gr̃am con¬
culcantes ut puluerem: seil si
qd absit neglexeritis in aliquo.

Expanded text:
cum sunt vel fuerunt, humicum sunt vel fuerunt, humilitatem meam secutum esse cognosco, nisi unum tantummodo. Quo, fratres, audito, nonnulli putabant hunc unum esse Theodorum, alii Petronium, alii vero Orsesium. Cumque rogaret Theodorus eum, ut quis ille esset depromeret, et sanctus vir indicare differret, rursus eum Theodorus vehementer urgebat. Alii quoque majores ex fratribus plurimum precabantur ut diceret quis esset cui testimonium tale perhiberet. Tunc respondit Pachomius: Si scirem eum de quo dicturus sum vanae gloriae stimulis incitari, nunquam eum ostenderem; sed quia proculduquantum laudis ei accesserit, tantum ipse munus humilitatis acquiret, idcirco, ut eum possitis imitari, sine metu palam beatificare non desino. Tu quidem, Theodore, et quicunque tui sunt simintes, diabolum vinxistis ut passerem, et sub vestris pedibus allisistis eum, per Dei gratiam conculcantes ut pulverem; sed si quod absit neglexeritis in aliquo,
Abbreviated transcription (Latin):
peccatis obuoxius. officia tanti
percipiam: Timeo ualde ne sĩt
clathan et abiron me quoq pre-¬
fanum hyatu suo terra deglu-¬
tiat. Illi namq impiis auisib
manibq pollutis sc̃a sibimet
usurpare temptarunt: ego ue¬
ro post tantam cognitionem cui-¬
uint muneris. anime mee salu¬
tem lesidiosa conuersatione nes¬
lexi. Ideo quippe ista recolens.
non erubesco flere coram om̃ile
qͥa multa facinora mea esse coe¬
nosco: que iugib lacrimarũ
fontib debeam expiare. Quoll
si ipsam miseram auimã mẽã
per lamenta diffunderem ai¬
chil facerem magnum: qͥa nul¬
lum pro factis meis in presenti
possum recipere dignũ suppli¬
rium. Cumq per dies singu¬
ios tlem frater ad meltora ꝓ¬
siceret: om̃sq ppemodum in hu¬
militate superaret. ita de eo sc̃s
pachomius cepit coram om̃ib
dicere. Testor fratres ac filii co¬
ram leo et sc̃is eius angłis qͥa
er quo cenobium hoc fundatũ
est: nullum de fratrib qͥ me¬

Expanded text:
peccatis obnoxius, officia tanta peccatis obnoxius, officia tanta percipiam? Timeo valde ne, sicut Dathan et Abiron, me quoque profanum hiatu suo terra deglutiat . Illi namque impiis ausibus manibusque pollutis sancta sibimet usurpare tentaverunt; ego vero post tantam cognitionem divini muneris, animae meae salutem desidiosa conversatione neglexi. Ideo quippe ista recolens, non erubesco flere coram omnibus, quia multa facinora mea esse cognosco, quae jugibus lacrymarum fontibus debeam expiare. 129 Quod si ipsam miseram animam meam per lamenta diffunderem, nihil facerem magnum, quia nullum pro factis meis in praesenti dignum possum reperire supplicium. Cumque per dies singulos idem frater ad meliora proficeret, omnesque propemodum in humilitate superaret, ita de eo sanctus Pachomius coepit coram omnibus dicere: Testor vos, fratres ac filii, coram Deo et sanctis ejus angelis, quia ex quo coenobium hoc fundatum est, nullum de fratribus qui me
Abbreviated transcription (Latin):
quidem cum cibum inter fr̃es
caperet. a lamentatione cessabat.
Que res etiam permouit mul¬
tos ex monachis: qui et dixer̃t¬
ei .Tandem te a planctu cohibe.
nec tanta quesumus afflictione
deicias. Qui respondit. Conor qͥ¬
dem sicut iubetis a lacrimis te¬
perare: nec possum. Pectus eñi
meum ueluti quedam flamina
comburens: quietum me esse
non suit. Rursum ipsi dixer̃t.
Apud te in secreto tuo uel certe
in orationib plangito. cum ue
ro uenimus ad mensam cibum
sumere: debes a fletib abstinere.
Nam possibile est animã et sine
istis exteriorib lacrinus semper
in compunctione persistere. qͥa
plures e fratrib uidentes te flen¬
tem manducare non possunt. Et
cogebant eum fateri. cur ita se
suis dilueret fleribz. Tunc ait ai
eos. Non uultis ut plangan cũ
uuleam me foueri multis obse¬
quiis sc̃orum fratrum: quorũ
et pulius pedum mͥ reuerendus
est. nec eis me conferre dignum
prorsus existimo: Non ego plau¬
gam: qđ homo de scena multis

Expanded text:
quidem, cum cibum inter fratres quidem, cum cibum inter fratres caperet, a lamentatione cessabat. Quae res etiam permovit multos ex monachis, qui et dixerunt: Tandem a planctu te cohibe, nec tanta, quaesumus, afflictione dejicias. Qui respondit: Conor quidem, sicut jubetis, a lacrymis temperare, nec possum. Pectus enim meum veluti quaedam flamma comburens, quietum me esse non sinit. Rursum ipsi dixerunt: Apud te in secreto tuo, vel certe in orationibus plangito; cum vero convenimus ad mensam, cibum sumere debes, et a fletibus abstinere. Nam possibile est animam et sine istis exterioribus lacrymis semper in compunctione persistere: quia plures e fratribus videntes te flentem, manducare non possunt. Et cogebant eum fateri, cur ita se suis dilueret fletibus. Tunc ait ad eos: Non vultis ut plangam, cum videam me foveri multis obsequiis sanctorum fratrum: quorum et pulvis pedum mihi venerandus est, nec eis me conferre dignum prorsus existimo. Non ergo plangam, quod homo de scena multis
Abbreviated transcription (Latin):
uitatib pristinis atq regulis
occupabat: adeo ut nonnul¬
los ex fratrib euerteret: et ad
studium simile commoneret.
Qđ plurunt non ferentes. sc̃o
pachonuo suggesserunt: ut e¬
um de monasterio pelli preci¬
peret. Ad quam rem eis ñ an¬
nuit: s equanimter ferens.
ammonuit prefatum ut se cor¬
rigeret: et ab antiqua conu̾sa¬
tione reuocaret. Pro quo etiã
conpunctionem cordis solita
pietatis habundantia largire¬
tur. Cumq memoratꝰ iuuents
in ꝓpria persisteret prauitate:
et aliis exemplum perditionis
ostenderet. ad postremũ uisũ
est om̃ib ut a sc̃a congregatio¬
ne uelut indignissimus arce¬
retur. Seil beatus pachomius
hoc idem credidit esse differen¬
dum. Quem etiam mitissima
atq sapientissima correctione
conueniens. et celestibz erudi¬
ens institutis: ita diuino timo¬
re suecendit. et sic antia etus
futuroꝵ fide compuncta est: ut
tum conuersionis exhibuit. In
om̃t namq: loco et in om̃i opera¬

Expanded text:
nitatibus pristinis atque ridiculis nitatibus pristinis atque ridiculis occupabat: adeo ut nonnullos ex fratribus everteret, et ad studium simile commoveret. Quod plurimi non ferentes, sancto Pachomio suggerunt ut eum de monasterio pelli praeciperet. Ad quam rem non eis annuit; sed aequanimiter ferens, admonuit praefatum fratrem ut se corrigeret, et antiquae conversationi renuntiaret. Pro quo etiam compunctionem cordis solita pietatis abundantia largiretur. Cumque memoratus juvenis in propria persisteret pravitate, et aliis exemplum perditionis ostenderet, ad postremum visum est omnibus ut a sancta congregatione velut indignissimus arceretur. Sed beatus Pachomius hoc idem credidit differendum. Quem etiam mitissima atque sapientissima correptione conveniens, et coelestibus erudiens institutis, ita divino timore succendit, et sic anima ejus futurorum fide compuncta est, ut entum conversionis exhibuit. In omni namque loco et in omni opera
Abbreviated transcription (Latin):
dans et głificans deũ p̾er ser¬
uos suos operatur magnalia.
uinqͣ cor eius elatum est. Habe¬
bat enum hanc a ilño gratiam.
ut idem semper et equalis es¬
set in om̃ib: animumq in dis¬
ciplina dñi sollicitum contine¬
nt. Et si quando poscens adño
aliquid. peticionis sue ñ con-¬
sequeretur effectum: non con¬
tristabatur omnino. s pacien¬
tissune sustinebat: sciens hoc
expedire uel sibi uel om̃ib qͥc¬
quid diuina miscłia censius¬
set. quia frequenter intentio¬
ne sincera uidemur postula¬
re contraria: que dñi bonitas
cum non concedit prestare di¬
gnatur. et tunc potius exau¬
dit cum uota nr̃e ignorantie
nocte uelata non perficit.
siluanus nomtne. de
scena conuersus ad sc̃m pacho¬
mium uenit: uolens in eius
monasterio commorari. Qui
cum susceptus esset: infectus
peruersa consuetudine seculi.
nullius discipline regulis po¬
terat choerceri: salutemq ꝓ¬
priam negligens. dies suos ua¬

Expanded text:
dans et glorificans Deum, qui per serdans et glorificans Deum, qui per servos suos operatur magnalia eunquam cor ejus elatum est. Habebat autem hanc a Domino gratiam, ut idem semper et aequalis esset in omnibus, animumque in disciplina Domini sollicitum retineret. Et si quando poscens aliquid a Domino, petitionis suae non consequeretur effectum, non contristabatur omnino, sed patientissi me sustinebat, sciens hoc expedire vel sibi vel omnibus, quidquid divina misericordia censuisset; quia frequenter intentione sincera videmur postulare contraria, quae Domini bonitas, cum non concedit, praestare dignatur; et tunc potius clementer exaudit, cum vota nostrae ignorantiae nocte velata non perficit. Silvanus nomine, de scena conversus, ad sanctum Pachomium venit, volens in ejus monasterio commorari. Qui cum susceptus esset, infectus perversa consuetudine saeculi, nullis disciplinae regulis poterat coerceri; salutemque propriam negligens, dies suos va
Abbreviated transcription (Latin):
eum perducere poterat ad mo¬
nasterium. genu nixus suppli¬
cabat pachomium: ut pro eo
precaretur om̃ipotentiam xp̃i.
Qui cum orasset dedit et bene¬
dictum pauem: sollicite preci¬
piens ut ante cibum ex eo pau¬
lulum semper energumuius
sumeret. Cumq esurisset filiꝰ
eius: ex ipso pane particuli
tradidit. Sed non permisit
mundus sptritus ut exiide
liquid gustaret: ex aliis aut̃
cepitq comeilere. Pater uero
benedictum pauem per frusti
commninuens. in interioribus
palmarum sublatis exiidee
sib inmisit: et has ei tantum
modo palmas apposuit. ut no¬
ciens id qł factum est: bene¬
dictionem percipere mererit
Quas adaperiens frusta que
iniecta fuerant proiciebat. et
ipsas execratus palmas inchis
re. Cumq pater eum sine ci¬
bo manere dieb plurinus õ¬
pulisset. fame coactus ex be¬
uedicto pane percepit: ac pu¬
tinus sompuo detentus. a
maligno spiritu liberatus ẽ
Quem secum pater add sc̃i pa¬
chomii uestigia periduxit. lait¬

Expanded text:
eum perducere poterat ad moeum perducere poterat ad monasterium, genu nixus supplicabat Pachomio, ut pro eo precaretur omnipotentiam Christi. Qui cum orasset, dedit ei benedictum panem, sollicite praecipiens ut ante cibum ex eo paululum semper energumenus sumeret. Cumque esurisset filius ejus, ex ipso pane particulari ei tradidit, sed non permisit immundus spiritus ut exinde omnino gustaret; ex aliis autemcoepitque comedere. Pater ergo benedictum panem per frusta comminuens, in interioribus palmarum, sublatis exinde ossibus, immisit; et has ei tantum modo palmas apposuit, ut nesciens id quod factum est, benedictionem percipere mereretur. Quas adaperiens, ille frusta quae injecta fuerant projiciebat; et ipsas exsecratus palmas, nihil re. Cumque pater eum sine cibo manere diebus plurimis compulisset, fame coactus, ex benedicto pane percepit; ac protinus somno detentus, a maligno spiritu liberatus est. Quem secum pater ad sancti Pachomii vestigia perduxit, lau
Abbreviated transcription (Latin):
inimici liberetur incursu. Cũq
tunica puelle sc̃o fuisset allata:
seuere nimis intuens ait. Non e
ius iste uestitus: affirmante pa
uat sc̃imonie puritatem: ꝓpter
hoc eius inspiciens tunicam. et
intelligens eam castitatem suã
minime custodire: non eius es¬
se testatus sum. Spondeat igit᷑
tibi in conspectu dñi deinceps ui¬
uere continenter: et ꝓpitiabitur
igitur indignans et merens
filiam perscrutatus est: et sic
esse ut sẽs pachonuus dixerat
puelle coufessione cognouit.
Que cum iuramento pollicita
fuisset numqͣ se talia gerere:
pro ea uir beatus dño supplica¬
uit: benedicensq oleũ misit. Qͦ
ꝑuncta: sine mora sauata ẽ:
et glorificabat iugiter doit¬
num. qđ non solum demone:
sed etiam detestabili conuersa¬
tione caruisset. et in reliquum¬
se continentie studiis per xp̃i
sc̃o uro ubiq currente.
alius nichilominus qui filiũ
suum a demone possessum si¬
ne intermissione deflebat: nͨ

Expanded text:
inimici liberetur incursu. Cumque inimici liberetur incursu. Cumque tunica puellae sancto fuisset allata, severe nimis intuitus ait: Non est ejus iste vestitus. Affirmante vervavit sanctimoniae puritatem: propter hoc ejus inspiciens tunicam, et intelligens castitatem suam minime custodisse, non ejus esse testatus sum. Spondeat itaque tibi in conspectu Domini deinceps vivere continenter, et propitiabitur igitur indignans et moerens, filiam suam perscrutatus est, et sic esse ut sanctus Pachomius dixerat puellae confessione cognovit. Quae cum juramento pollicita fuisset nunquam se talia gerere velle, pro ea vir beatus Domino supplicavit, benedicensque oleum misit. Quo peruncta, sine mora curata est, et glorificabat Dominum jugiter, quod non solum daemone, sed 128 etiam detestabili conversatione caruisset, et in reliquum continentiae se studiis per Chrissancto viro ubique currente, alius nihilominus qui filium suum a daemonio possessum, sine intermissione deflebat, nec
Abbreviated transcription (Latin):
facien confitebat᷑ dicens. O ho¬
mo d̃i multum sublimatus es
a deo: qui discernis ea que per¬
tinent ad salutem. Malum in
bono uicisti. Si enum non fuis¬
ses erga me mitis atq longani¬
mis: s aliquid in me rigulum
protulisses. ab hoc discessissem
habitu: et a deo prorsus alienꝰ
efficerer. Nunc autem benedie¬
tus a dño. per quem anima me-¬
a salua facta est. Tunc alleuans
eum de terra uenerabilis pat̾:
hortabatur ut uitam sumeret
congruam dignitati. nequando
negligens perpetua in futuro
tormenta sentirer. Et osculans
eum dimisit in pace: quem eti¬
am usq ad fores monasterii pro
ibidem stante: ecce uir a
longe festinus ueuieus ad eius
uestigia ꝓuoluitur. obsecrans ut
filiam suam a demonio uexat̃a ꝑ
xp̃i gratiam curare dignaret᷑. Quo
relicto pro forib: ingressus ipse
dirigit. Non est consuerudo cum
mulierib loqui: s siqͥd habes ex
uestimentis eius mitte nobis. qđ̃
in nomine ddm̃i benedicentes tibi

Expanded text:
faciem, confitebatur dicens: O hofaciem, confitebatur dicens: O homo Dei, multum sublimatus es a Deo, qui discernens ea quae pertinent ad salutem, malum in bono vicisti. Si ergo non fuisses erga me mitis atque longanimis, sed aliquid id me rigidum protulisses, ab hoc discedens habitu, a Deo prorsus alienus efficerer. Nunc autem benedictus tu Domino, per quem anima mea salva facta est. Tunc allevans eum de terra venerabilis senex, hortabatur sedulo, ut vitam sumeret congruam dignitati, ne quando negligens, perpetua in futuro tormenta sentiret. Et osculatus eum, dimisit in pace, quem etiam usque ad fores monasterii prosibidem stante, ecce vir a longe festinus veniens, ad ejus vestigia provolvitur, obsecrans ut filiam suam a daemonio vexatam, per Christi gratiam curare dignaretur. Quo relicto prae foribus ingressus, ipse dirigit: Non est nobis consuetudo cum mulieribus loqui; sed si quid habes ex vestimentis ejus, mitte nobis, quod in nomine Domini benedicentes, tibi
Abbreviated transcription (Latin):
nere diuerso molo ne hoc ipst
fieret differebat. Et cuni amis¬
us importunitatem eus ferr
non posset: uenit ad sc̃m pachi¬
mium. euncta que negoti er̃
cidem pandens: certus quod
ipse solus contentionem posse
res uoluntatem dñi: Ault er¬
go me: et ila et qł postulat: iu¬
chil in hac parte desperans. frr¬
tassis enim per hoc officũe liue¬
rabitur anima euis decaptiu¬
tate diaboli. Sepe namq cõtu¬
git: ut homo malus confectus
beneficiis. ad bonos se confert
mores. Destlerium namq me¬
liorum pium nouit ingerere ꝑ
positum: hiis dumtaxat aĩab
que non usq adeo probate sunt¬
ut possint studere uirtutibus.
Nos ergo frater agere deret hoc:
quod deo placeat. Sic enun di¬
iectio eius in nobis esse ꝓbabi¬
tur: si compatiain alterutrum.
hoc accepto responso senior. fe¬
cit qd sibi fuerat imperatum.
dei frater ille uoti compos ef¬
fectus: adbeatum pachomium
reuersus est iam mente sobrius
atq compunctus. et cadens in

Expanded text:
unere, diverso modo ne hoc ipsum unere, diverso modo ne hoc ipsum fieret differebat. Et cum amplius importunitatem ejus ferre non posset, venit ad sanctum Pachomium, cuncta quae negotii erant eidem pandens, certus quod ipse solus contentiones hujusmres Domini voluntatem? Audi ergo me, et da ei quod postulat, nihil in hac parte desperans. Fortassis enim per hoc officium liberabitur anima ejus de captivitate diaboli. Saepe namque contingit ut homo malus affectus beneficiis, ad bonos se conferat mores. Desiderium namque meliorum pium novit ingenerare propositum, his duntaxat animabus, quae non usque adeo ut possint studere virtutibus. Nos ergo, frater, hoc agere decet, quod Deo placeat. Sic enim dilectio ejus in nobis esse probabitur, si compatiamur alterutrum. Hoc accepto responso, senior fecit quod sibi fuerat imperatum. Sed frater ille voti compos effectus, ad beatum Pachomium reversus est, jam mente sobrius atque compunctus, et cadens in
Abbreviated transcription (Latin):
inuicem. multer fiducia ficłi
roborata. credensq dicenti xp̃o
confide filia fides tua te saluã
fecit post tergum eius latent̾
accessit: et cucullum qił coope¬
riebat capud eius tremens at¬
tigit. statimq sanata est. Et ꝓci¬
dens in faciem suam adorauit
deum glorificauit eius clem̃ti¬
am: qđ tanta per seruos suos
beneficia credentib contulisset.
Tunc sc̃s uir dionisius factum
sentiens benedixit mulieri. et
protinus ad sua repedauit.
exegit. ut sepis muntini¬
ne monasterium uallaretur:
in quo opere laborantib fratͥ¬
bus ipse celitus ferebat maxi¬
mum auxilium. Post aliquan¬
tos autem dies monachus qͥ¬
dam presbiter multorũ fratrũ
existens pater qui sollicitus e¬
rat sc̃m pachomium crebro ui¬
sitare. uenit ad eum cum tino
fratre: ꝓpter contentionẽ que
in monasterio eius orta fuerat
ex hac iudelicet causa. Is ipse
frater qui cum eo peruenerit
molestus ei erat nunuini.ale¬
ricatus desiderans dignitatt.
quem sciens indignum talim¬

Expanded text:
invicem, mulier fiducia fidei roborata, credensque dicenti Christo: Confide, filia, fides tua salvam te fecit , post tergum ejus latenter accessit, et cucullum, quod operiebat caput ejus, tremens attigit; statimque sanata est. Et procidens in faciem suam, adoravit Dominum, glorificans ejus clementiam, quod tanta per servos suos beneficia credentibus contulisset. Tunc sanctus vir Dionysius factum sentiens, benedixit mulieri, et protinus ad sua repedavit. exegit ut sepis munimine monasterium vallaretur, in quo opere laborantibus fratribus, ipse laetus ferebat maximum auxilium. Post aliquantos autem dies monachus quidam presbyter, multorum fratrum pater existens, qui solitus erat sanctum Pachomium crebro visitare, venit ad eum cum uno fratre, propter contentionem quae in monasterio orta fuerat, ex hac videlicet causa: is ipse frater, qui cum eo pervenerat, molestus erat ei nimium, clericatus desiderans dignitatem: quem sciens indignum tali m
Abbreviated transcription (Latin):
dinis calumpniati. huic obiet¬
entes frequentiam: ut qͥ semꝑ
latuit non fuisse. qui autem¬
a multis uisus est:uilis existi¬
metur. fecerunt enim hoc et
maiores eoꝵ quondam phari¬
sei. quib nec ioħis heremꝰ ati
ieuintum: nec dñi saluatoris
turbe cibi potusq placuerunt.
Uerum destinato iam operi un¬
ponam manum. et scylleos ca¬
nes obturata aure transibo.

Expanded text:
dinis calumniati, huic objicidinis calumniati, huic objicientes frequentiam: ut qui semper latuit, non 14 fuisse; qui a multis visus est, vilis existimetur. Fecerunt hoc et majores eorum quondam Pharisaei, quibus nec Joannis eremus ac jejunium, nec Domini Salvatoris turbae, cibi, potusque placuerunt. Verum destinato operi imponam manum, et Scylleos canes obturata  Al. obdurata aure transibo.
Abbreviated transcription (Latin):
cripturus uitã
beati hylarionis.
habitatorem eiꝰ
inuoco spiritũ
sermonem tribuat: et ut facta
dictis exsequantur. forum e¬
nun qui fecere uirtutes. ut ait
crispus tanta habetur laus:
quantum eas uerbis potuere
extollere preclara ingenia. Ale¬
xander magnus macedo qũe
uel es uel pardum uel hyrcum
caprarum dantel uocat cũ ad
achillis tumulum peruenissen
felicem te ait o iuuenis qͥ mag
homerum iudelicet significans.
homerus quoq: si adesset. uel
inuideret materiei. uel succum¬
beret. Quamqͣ enim sc̃s eptpha¬
nius salamine cypri ep̃c. qui
cum hylarione plurimũ con¬
uersatus est: laudem eiꝰ breui
epła scripserit que uulgo legii¬
tur. tamen aliuil est locis com¬
munib laudare defunctum:
aliud defuncti ꝓprias narrare
uirtutes.Unde et nos fauore il¬
lius magis qũa inturia. ceptũ ab
eo opꝰ aggredientes: maledicoꝵ uo¬
ces cõtẽpnimꝰ. qͥ olim detrahentes
paulo meo. nunc forsitan cletͣ¬
hent et hylarioni. Illum solitu¬

Expanded text:
cripturus Vitam beati Hilarionis, habitatorem ejus invoco Spiritum sermonem tribuat, ut facta dictis exaequentur. Eorum enim qui fecere, virtus ut ait Crispus tanta habetur, quantum eam verbis potuere extollere praeclara ingenia. Alexander Magnus Macedo, quem vel arietem, vel pardum, vel hircum caprarum Daniel vocat, cum ad Achillis tumulum pervenisset: Felicem te, ait, juvenis, qui magnHomerum videlicet significans. Homerus quoque si adesset, vel invideret materiae, vel succumberet. Quamquam enim sanctus Epiphanius Salaminae Cypri episcopus, qui cum Hilarione plurimum versatus est, laudem ejus brevi epistola scripserit, quae vulgo legitur; tamen aliud est locis communibus laudare defunctum, aliud defuncti proprias narrare virtutes. Unde et nos favore magis illius, quam injuria, coeptum ab eo opus aggredientes, maledicorum voces contemnimus: qui olim detrahentes Paulo meo, nunc forte detrahent et Hilarioni: illum solitu
Abbreviated transcription (Latin):
factus aspexi. Cumq hoc dixis¬
set tenui manum et erexi eũ.
apprehendensq me duxit in
adeo seruatam domum suam.
Itaq cum uoluisset nob̃ men¬
sam dignatus apponere. dixi
ad eum. Non tustum est o do¬
nune anime cibum relinque¬
re:corpus ante antmam refi¬
cere. s magis cibum qui non
perit sumamus: et postmnodũ
corꝑi ꝓpͥã necessitatẽ premꝰ. sũ
ergo cepisset uitam sc̃i sũ mei¬
datio recitare: primum inqͥt
et precipuum eius bonũ fu¬
Petii igitur kartam et atrañ¬
tarium: et que dicebant᷑ per
ordinem annotabam.¬

Expanded text:
factus aspexi. Cumque hoc dixisfactus aspexi. Cumque hoc dixisset, tenui manum et erexi eum; apprehendensque, duxit me in a Deo servatam domum suam. Itaque cum voluisset nobis mensam dignatus apponere, dixi ad eum: Non justum est, o Domine, animae cibum relinquentes, corpus ante animam reficere, sed magis cibum qui non perit, sumamus, et postmodum corpori necessitatem praestemus. Cum ergo coepisset vitam sancti sine mendacio recitare, Primum, inquit, et praecipuum bonum ejus fuPetii igitur chartam et atramentarium, et quae dicebantur, per ordinem annotabam.
Abbreviated transcription (Latin):
ultatione. inuener̃t eum qui¬
dam dicentem cieo. Sic sic. aut
tu mittendo aut ego disper¬
gendo. udebimus uero quis
strator es. Porro est quando ui¬
xta euentum non habet adho¬
ram aliqͥd quod det se petenti.
et tristatus dicit ad taberna¬
rium aut ad alium negocia¬
torem. Sa mͥ unum tremissẽ:
et seruiam tibi uno mense uł
duob ut uis et ubi us q̃m e¬
surunt ualde qui in domo¬
mea sunt. Et sumens dat egeno.
rogans ut nemini dicat. Cum
ergo sensisset me ulem dei cul¬
tor mennas tanquam euuan¬
gelium audientem se: dicit mͥ
cum compunctione. In hoc mi¬
raris dñeIam si iniuenisses
sc̃m patriarcham quid s Aio
ei. Quid amplius iuderẽ. Tẽ
dixit michi. Crede per indul¬
gentiam me ipse fecit l̃i p̾sbi¬
terum. et uice dñm sc̃issime
eccłie: et uidi tu eo opera uni¬
uersam pene naturam exce¬
dentia. Et si dignatus fueris
in seruilia tua hodie ueniendo
sanctificare nos: en arrabo tͥ
gesta que ipse iuspector eorum

Expanded text:
sultatione invenerunt eum quisultatione invenerunt eum quidam, dicentem Deo: Sic sic, aut tu mittendo, aut ego dispergendo; videbimus vero quis ae ministrator es. Porro est quando juxta eventum non habet ad horam aliquid quod det a se petenti; et tristatus dicit ad tabernarium aut ad negotiatorem: Da mihi unum tremissem, et serviam tibi uno mense vel duobus, ut vis et ubi vis, quoniam esuriunt valde qui in domomea sunt. Et sumens dat egeno, rogans un nemini dicat. Cum ergo sensisset me idem Dei cultor Mennas, tanquam Evangelium audientem se, dicit mihi cum compunctione: In hoc miraris, Domine? Jam si invenisses sanctum patriarcham, quid? Aio ei: Quid amplius viderem? Tunc dixit mihi: Crede per indulgentiam Dei. Ipse me fecit presbyterum, et vicedominum sanctissimae ecclesiae, et vidi in eo opera, universam pene naturam excedentia. Et si dignatus fueris in servilia tua hodie veniendo, sanctificare nos, enarrabo tibi gesta, quae ipse inspector eorum