comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Deinde opponens sibi questionẽ. Quid
gͦ dicemꝰ inquit. ꝑ manebi in pec ca-¬
to. ut grͣa habund& Ibsit. Ui¬
dit enĩ a ꝑu̾sis ꝑu̾se posse accipi. qͦd
dixerat. lex subintrauit ut habun¬
dar& delictũ. uͥ a ut̃ habundauit de¬
lictũ. suꝑhabundauit & gr̃a: tãquã
dixerit. ꝑꝑ habundantiã gr̃e ꝓdesse
peccatũ. hoc diluens: respondit. absit.
Atq subiecit. Qui mortui sumꝰ pecca¬
to: qͣmͦ uiuemꝰ in illo: Hoc ẽ. Cum
id p̃stiterit gr̾a ut morerem᷑ pec ca-
to: quid aliud facimꝰ si uiuimꝰ in illo.
nͥ ut gr̃e simꝰ ingrati: Neq enĩ
qͥ laudat. benefitiũ medicine morbos
doc& & uulnera: a qͥbꝰ illa hominẽ
sanat. S quanto maioribꝰ medics¬
na laudibꝰ p̃dicat᷑: tantomagis ui-¬
tuꝑant᷑. & horrent᷑ uulnera & mor¬
bi: a qͥbꝰ liberat. quȩ ita laudat᷑. Sic
laus & p̃dicatio gr̃ȩ: uituꝑatio & dã¬
natio ẽ delictorũ. Demonstranda enĩ
fuerat homini. feditas languoris eiꝰ.

Expanded text:
deinde opponens sibi ipsequaestionem: quid ergo dicemus? inquit, permanebimus in peccato, ut gratia abundet? absit. uidit enim a peruersis peruerse posse accipi quod dixerat: lex subintrauit, ut abundaret delictum; ubi autem abundauit delictum, superabundauit gratia, tamquadixerit, proter abundantiam gratiae prodesse peccatum. Hoc diluens, respondit, Absit: atque subjecit, Qui mortui sumus peccato, quomodo vivemus in eo? Hoc est, cum id praestiterit gratia, ut moreremur peto, quid aliud facimus, si vivimus in eo, nisi ut gratiae simus ingrati? Neque enim qui laudat beneficium medicinae, morbos docet et vulnera, a quibus hominem sanat, sed quanto maioribus medicina laudibus praedicatur, tanto magis uituperantur et horrentur uulnera et morbi, a quibus liberat quae ita laudatur. sic laus et praedicatio gratiae uituperatio et damnatio est delictorum. demonstranda enim fuerat homini foeditas languoris eius,
Abbreviated transcription (Latin):
sanaret᷑. sanũ se ẽẽ iactabant. Mis¬
sa lex ẽ. ligauit eũ: inuenit se re¬
um. Iã clamat de ligatura: uenit
dñs. curat amaris aliquantũ. & a¬
cribꝰ medicam̃tis. Dicit enĩ egroto.
ferto. tolera dicit: dicit noli dilige¬
re mundũ. Habeto patientiã. Cur&
te ignis continentiȩ: ferrũ ꝑsecu-¬
tionũ turent uulneratua. Exƿa¬
uescebas: quãuis ligatꝰ. Liber ili
& ñ ligatꝰ: bibit qͦd tͥ dabat. Prio
passus ẽ: ut te consolaret᷑: tãꝙͣ qi¬
cens. Quod times ꝑati ꝓ te. pͥor pa¬
tior ꝓꝑ te. Hec ẽ gr̃a: & magna gi
Quis illã digne collaudat: Pserue

Expanded text:
sanaretur, sanum se esse jactabat: missanaretur, sanum se esse jactabat: missa Lex est, ligavit cum; invenit se reum, jam clamat de ligatura. Venit Dominus, curat amaris aliquantum et acribus medicamentis: dicit enim aegroto, Ferto; dicit, Tolera; dicit, Noli diligere mundum, habeto patientiam, curet te ignis continentiae, ferrum persecutionum tolerent vulnera tua. Expavescebas quamvis ligatus: liber ille et non ligatus bibit quod tibi dabat; prior passus est ut te consolaretur, tanquam dicens, Quod times pati pro te, prior patior pro te. Haec est gratia, et magna gratia. Quis illam digne collaudat? 15. De
Abbreviated transcription (Latin):
quasi uiribꝰ suis multũ assignabant.
& ñ poterant ĩplere iustitiã. nisi
adiuuar & ille qui iusserat. Suꝑbiam
eorũ uolens domare ds̃: dedit legẽ tã¬
quã dicens. Ecce iͣplete. ne putetis
deeẽ iubentẽ : ñ de ẽẽ qui iubeat.s:
de ẽ qui ĩpleat. Si gͦ de ẽ qͥ ĩpleat: uñ
ñ impl&.. Quia natꝰ cũ traduce pec¬
cati. & mortis. de adã natꝰ: traxit se¬
cũ quod ibi conceptũ ẽ. Cecidit pͥmꝰ
homo: & om̃s qͥ de illo natisunt. de
illo traxer̃t concupiscentiã carnis.
Oportebat. ut nasceretur aliꝰ homo.
qͥ nullã traxͣ. concupiscentiã carnis.
ꝓmissa exibita. Non erat ista in
ueteri testamñto. qͥa lex minabatur.
ñ opitulabat᷑: iubebat ñ sanabat. lan¬
guorẽ ostendebat. ñ auferebat. S
illi p̃parabat medico: uenturo cũ gr̃a
& ueritate: tãꝙͣ ad aliquẽ quẽ cu¬
rare uult medicꝰ. mittat pͥmo ser¬
uũ suũ. ut ligatũ illũ inueniat.
Sanꝰ ñ erat. & sanarinolebant: & ne

Expanded text:
ltum assignabant; et non poterant implere justitiam, nisi adjuvaret ille qui jusserat. Superbiam illorum volens domare Deus, dedit Legem, tanquam dicens: Ecce implete, ne putetis deesse jubentem. Non deest qui jubeat, sed deest qui impleat. 12. Si ergo deest qui impleat, unde non implet? Quia natus cum traduce peccati et mortis. De Adam natus, traxit secum quod ibi conceptum est. Cecidit primus homo; et omnes qui de illo nati sunt, de illo traxerunt concupiscentiam carnis. Oportebat ut nasceretur alius homo qui nullam traxit concupiscentiam.omissa et exhibita. 14. Non erat ista in Veteri Testamento, quia Lex minabatur, non opitulabatur; jubebat, non sanabat; languorem ostendebat, non auferebat: sed illi praeparabat medico venturo cum gratia et veritate; tanquam ad aliquem quem curare vult medicus, mittat primo servum suum, ut ligatum illum inveniat. Sanus non erat, sanari nolebat, et ne
Abbreviated transcription (Latin):
dignũ est appar& uestigiũ. In illa
enĩ tͥnitate. sũma origo ẽ rerum
ominiũ. & ꝑfectissima pulcritudo:.
& beatissima delectatio. Itaq illa tͥa.
et a se inuicẽ determinari uident᷑.
et in se infinita sunt. Ita et singl̃a
st̃ in singłis. et oĩa in singłis. et sin¬
om̃. et sic ut dm̃ honoret. et gr̃as
agat: qui autem ñ uidet tendat ꝑ
pietatĩ ad uidentũ: ne ꝑ cecitatẽ at
calũpniandũ. Qm̃ unꝰ est ds̃. set
tam̃ trinitas. Nec confuse accipien
dũ ẽ qͦ omnia. ꝑ quẽ omnia in quo
omnia. nec diis multis.s. ipsi glã
quȩ ñ de se genuit. s. ꝑ u̾bũ suũ fec̃
ñ de his rebꝰ quȩ iã erant. s de his
que omĩno ñ erant. hoc ẽ de nichilo

Expanded text:
. In illa enim Trinitate, summa est origo rerum omnium, et perfectissima pulchritudo, et beatissima delectatio. Itaque illa tria, et se invicem determinari videntur, et in se infisunt in singulis, et omnia in singulis, et sinDeum, et sicut Deum honoret, et gratias agat: qui autem non videt, tendat per pietatem ad videndum; non per caecitatem ad calumniandum. Quoniam unus est Deus, sed tamen Trinitas. Nec confuse accipiendum est, Ex quo omnia, per quem omnia, in quo omnia: nec diis multis, sed ipsi gloria on de se genuit, sed per Verbum suum fecit, non de his rebus quae jam erant, sed de his quae omnino non erant, hoc est de nihilo,
Abbreviated transcription (Latin):
naturã uisertꝰ es inbonã oliuã. It en im
contra naturã dix̃. qͦd contra consuetud¬
nẽ nature. quã notitia humana cõphen¬
dit. ut oleaster insertꝰ in olea. tĩ oleastri
baaccas. s oliue pingudinẽ ferat. ds̃ aũ
nichil contra naturã facit. It enĩ erit
cuiq rei naturale. qd ille fecerit: a qͦ est
omis modus. numerꝰ. ordo naturȩ. Sed
contra naturã ñ in congrue dicimꝰ aliqͥo
dm̃ facere: qd facit contra id qͦd noui¬
mꝰ in natura. Hanc enĩ etiã appellamus.
cognitũ nobis cursũ. solitũq nature. con¬
tra quẽ ds cũ aliqͥt facit: magnalia uł
mirabilia nominantur. Contra uͦ illam sũ
mã nature legẽ. a notitia resnotã. siue im¬
piorũ. siue acdhuc infirmorũ. tã ds nullo

Expanded text:
uram insertus es in bonam olivam ; id esse contra naturam dixit, quod est contra consuetudinem naturae, quam notitia humana comprehendit, ut oleaster insertus in olea, non oleastri baccas, sed olivae pinguedinem ferat. Deus autem nihil contra naturam facit: id enim erit cuique rei naturali, quod ille fecerit, a quo est omnis modus, numerus, ordo naturae. Sedcontra naturam non incongrue dicimus aliquid Deum facere, quod facit contra id quod novimus in natura. Hanc enim etiam appellamus naturam, cognitum nobis cursum solitumque naturae, contra quem Deus cum aliquid facit, magnalia vel mirabilia nominantur. Contra illam vero summam naturae legem, a notitia remotam, sive impiorum, sive adhuc infir
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ quẽ uidicẽ facienda est. inter bonos
&. malos ipsa tliscretio. Non enĩ frus¬
tra idem dñs ait uideis. Si crederetis
moysi crederetis & mͥ: de me enĩ ille.
oportuerat concepturos: continiuo sub¬
iecit. Ecce ego mitã uobis heliã thes¬
biten: añ quã ueniat dies lñi magnꝰ
&. illustris: qͥ conuert& corda patrũ
ad filũ: & cor hominis ad ꝓximũ su¬
um: ne forte ueniens pecutiã terrã
penitꝰ. ꝑ hunc heliã magnũ mirabi¬
lẽq ꝓpham. exposita sibi lege. ultimo
celeberrimũ est. in sermonibꝰ cordibꝰq
fideliũ. Ipse qͥppe añ aduentũ uidi¬
cis. saluatorisq ñ immerito sꝑatur

Expanded text:
per quem iudicem facienda est inter bonos per quem iudicem facienda est inter bonos et malos ipsa discretio. Non enim frustra idem Dominus aitludaeis: Si crederetis Moysi, crederetis et mihi; de me enim ille oportuerat, accepturos, continuo subjecit: Et ecce ego mittam vobis Eliam Thesbiten, antequam veniat dies Domini magnus et inlustris, qui conuertet cor patris ad filium et cor hominis ad proximum suum, ne forte ueniens percutiam terram penitus. per hunc Heliam magnum mirabilemque prophetam exposita sibi lege ultimo tceleberrimum est in sermonibus cordibusque fidelium. ipse quippe ante aduentum iudicis saluatoris non imme
Abbreviated transcription (Latin):
Consilium inopis confu gesim᷑i t̾ei¬
disti: qm̃ dñs spes eiꝰ est: idest con-¬
tempsistis humilẽ aduentũ filii dei: quia
in eo ñ uidistis pompã scłi: ut hĩ quos uo¬
cabat in deo solo spẽ ponerent. ñ in rebꝰ
uenturꝰ ẽ. ad iudiciũ iuuoꝵ & mortu¬
orũ: regnũq iustorũ: ut qm̃ isto hu
illo alio fi& qͦd seqͥtur: & sic omĩs isrł
saluus fier&. Pro ucleis enĩ apłs &iã
illud ysaie testimoniũ accepit. uͥ scrip
ex syon salutare urł. O stulti. in crepas¬
tis insultastis. collafizastis. sputas illinis.¬
tis. spinis coronastis: in crucẽ egistis. Quẽ:¬
ur̃as manꝰ ẽẽ captiuus: Sed qͥ hoc in¬
se exultabit: qͥ a ipse agnouit.
legis moysi serui mei. quã maniclaui
ei in choreb. ad ominẽ isrł p̃cepta & ui¬
dicia. oportune cõmemorat post de¬
claratũ futurũ tã magnũ inter obser¬
uatores legis. contẽptoresq discrimen.
simul etiã ut cliscant legẽ sp̃u aliter
intelligere. & inueniant in eã xp̃m:

Expanded text:
Consilium inopis confudistis, quoniam Dominus spes ejus est: id est, contempsistis humilem adventum Filii Dei, quia in eo non vidistis pompam saeculi: ut hi quos vocabat, in Deo solo spem ponerent, non in rebuventurus est ad judicium vivorum et mortuorum, regnumque justorum; ut quoniam isto humin illo alio fiat quod sequitur, et sic omnis Israel salvus fieret: pro Judaeis enim Apostolus etiam illud Isaiae testimonium acex Sion salutare Israel? O stulti! Increpatis, insultatis, colaphizatis, sputis illinitis, spinis coronatis, in crucem erigitis: quevestras manus esse captivus. Sed qui hoc inse exsultabit, quia ipse cognoscet.legis Moysi serui mei, quam mandaui ei in Choreb ad omnem Israel, praecepta et iudicia opportune commemorat post declaratum futurum tam magnum inter obseruatores legis contemtoresque discrimen; simul etiam ut discant legem spiritaliter intellegere et inueniant in ea Christum,
Abbreviated transcription (Latin):
diu̾sa: scdm̃ grãm quȩ data ẽ nobis.
Hoc ẽ sacrificiũ xp̃ianorũ. Multi unũ
corpꝰ in xp̃o: quot etiã sacramento alta¬
ris fidelibꝰ noto. frenquentat eccła:¬
ubi o emonstrat᷑ qt in ea re quã offert.
ipsa offeratur. Aerito illi in celestibꝰ¬
sedibꝰ constituti. ĩ mortales et beati. qͥ
creatoris sui partitipatione congaudẽt.
cuiꝰ eternitati firmi. cuiꝰ ueritate cer¬
nos et miseros. ut ĩ mortales beatiq
simꝰ. miscclĩter diligunt. nolunt nos
sibi sacͥficari. s ei cuiꝰ et ipsi nobiscũ
sacͥfitium se eẽ nouert̃. Cũ ipsis enĩ su¬
mꝰ una ciuitas di. cui dr̃ in psalmo:
glosa dicta sunt de te ciuitas dĩ: cuiꝰ
pars in nobis ꝑegͥnat᷑. pars in illis opi-¬

Expanded text:
quae data est nobis . Hoc est sacrificium Christianorum: multi unum corpus in Christo. Quod etiam Sacramento altaris fidelibus noto frequentat Ecclesubi ei demonstratur, quod in ea re quam offert, ipsa offeratur. sedibus constituti inmortales et beati, qui creatoris sui participatione congaudent, cuius aeternitate firmi, cuius ueritate cernos simus, misericorditer diligunt, nolunt nos sibi sacrificare; sed ei, cujus et ipsi nobiscum sacrificium se esse nouerunt. Cum ipsis enim sumus una ciuitas Dei, cui dicitur in psalmo: Gloriosissima dicta sunt de te, ciuitas Dei; cuius pars in nobis peregrinatur, pars in illis opi
Abbreviated transcription (Latin):
tium. incõmutabiliũ. et om̃s unu̾ n
ea. sic̃ ipsa unũ. de uno. cũ qͦ unum.
n uͥ nouit omnia .ds̃. quȩ fec̃ per
ipsã. Et idõ cũ tecedant. et suc¬
cetlant tempora. ñ decedit aliqͥo
uł succedit. scientie dĩ. Non enĩ
hec que creata sunt. icleo seiuntur
a deo quia facta sunt. ac ñ potiꝰ ideo
facta sunt uł mutabilia quia ĩmnu¬
tabiliter a to ses untur. Ille gͥ mnef¬
fabilis quedam complexus. pat̾s et
imaginis. ñ ẽ sine perfructione. si¬
ne caritate. sine gaudio. Illa gͦ oi¬
lectio. delectatio. felicitas. uł beatitu¬
do. si tamen aliqua humana uoce. dig.¬

Expanded text:
tium incommutabilium; et omnes unum in tium incommutabilium; et omnes unum in ea, sicut ipsa unum de uno, cum quo unum. Ibi novit omnia Deus quae fecit per ipsam, et ideo cum decedant et succedant tempora, non decedit aliquid vel succedit scientiae Dei. Non enim haec quae creata sunt, ideo sciuntur a Deo, quia facta sunt: ac non potius ideo facta sunt vel mutabilia, quia immutabiliter ab eo sciuntur. Ille igitur ineffabilis quidam complexus Patris et imaginis non est sine perfruitione, sine charitate, sine gaudio. Illa ergo dilectio, delectatio, felicitas vel beatitudo, si tamen aliqua humana voce dig
Abbreviated transcription (Latin):
tres deos fides catholica p̃dicat. s ipsã
tͥnitatẽ unũ dm̃. ñ ut eadẽ tͥnitas si¬
mul possit aliquando pater. aliquando
filiꝰ. aliquando sp̃e sc̃s dici. sic̃ sabellius
credit: s ut pater ñ nͥ pater. et filiꝰ
ñ nͥ filiꝰ. et sp̃c sc̃s ñ nͥ spc̃ sc̃s: et hec
trinitas. non nͥ unꝰ deus. Quia et cũ
creditur. nec tam̃ subiecit ipsis gl̃a:
filiꝰ aũ de patre ẽ ut sit. atq ut illi
coeternus sit. Imago enĩ si ꝑfectȩ
impls. illud cuiꝰ imago est. ipsa coꝵ¬
quatur ei. non illut imagini sue.l
iã est tanta conguentia & pͥma equi¬
litas. & pͥma similitudo. nulla in ri
dissidens &s nullomͦ in equalis. et nil¬
la ex parte dissimilis. seo ad identi¬
dem respondens ei cuius imago est
uiuere. et aluro intelligere. s id qͥ¬
est intelligere. hoc uiuere. hoc ẽ ẽ
est. unũ omnia tamquã uerbum
ꝑfectum. cui ñ desit aliquid. et ais
quedam ominipotentis atq sapientis
dei plena omnium rationũ uiuen¬

Expanded text:
tres deos fides catholica praedicat, sed ipsam Trinitatem unum Deum: non ut eadem Trinitas simul possit aliquando Pater, aliquando Filius, aliquando Spiritus sanctus dici, sicut Sabellius credidit; sed ut Pater nonnisi Pater, et Filius nTrinitas nonnisi unus Deus. Quia et cum creditur; nec tamen subjecit, Ipsis gloria; Filius autem de Patre est, ut sit, atque ut illi coaeternus sit. Imago enim si perfecte implet illud cujus imago est, ipsa coaequatur ei, non illud imagini suae, ubi jam est summa congruentia et prima aequalitas et prima similitudo, nulla in re dissidens et nullo modo inaequalis et nulla ex parte dissimilis; sed ad identidem respondit ei, cujus imago est, vivere et aliud intelligere, sest intelligere, hoc vivere, hoc esse est, unum omnia: tanquam Verbum perfectum, cui non desit aliquid, et ars quaedam omnipotentis atque sapientis Dei, plena omnium rationum viven
Abbreviated transcription (Latin):
mici ꝓpter uos. Ubi uͦ audimꝰ. electio
aũ consecuta ẽ: ibi intelligendi sunt
dilecti ꝓpt̾ ꝓpter patres: qͥbꝰ patͥbꝰ utiq
ista ꝓmissa sunt. Abrahe qͥppe dicte st̾
sunt ꝓmissiones & semini eius. Unde¬
& insta olea inseritur oleaster gentiũ
Iam porro electionẽ quã dicat. qͥa sccłm

Expanded text:
mici propter nos: ubi vero audimus, Electio mici propter nos: ubi vero audimus, Electio autem consecuta est; ibi intelligendi sunt dilecti propter patres: quibus patribus utique ista promissa sunt. Abrahae quippe dictae sunt promissiones et semini ejus . Undeet in ista olea oleaster inseritur Gentium. Jam
Abbreviated transcription (Latin):
runt enĩ in ueritati ista ad uersus ͥ¬
scm̃ puerũ tuũ iħm quẽ unxisti. he-¬
rodes & pilatꝰ. &. ppłs isrł facere qͣn¬
ta manus tua & consilium p̃destinauit
fieri. Ecce qõ dictũ ẽ. scd̃m euangłm qͥ¬
Numqͥd illi iimici. qͥ in sius inimicitus
periert̃. & adu̾santes xp̃o de gente ipsa
adhuc ꝑunt: ipsi sunt electi atq dilec¬
ti: Absit. Quis hoc uł stultissimꝰ dixe¬
rit : Sed litrũq lic& inter se contrariũ
it ẽ inimici & dilecti: quãuis ñ in eo̾dẽ
homines: tamen in eandem gentẽ conue¬
nit iudeorũ : &. ad icĩe carnale semen isxł.
Aliis eorũ ad claudicationẽ. aliis ad bene¬
dictionẽ. urł ipsius ꝑtinentibꝰ. Hunenĩ
sensũ aꝑtiꝰ suꝑiꝰ explicauit. uͥ ait: qͦd qͣ-¬
rebat isrł hoc ñ ẽ consecut᷑. electio aut̃
consecuta est: ceteriuͦ excecati sunt. In
utrisq tam̃: idem ipse isrł. Ubi gͦ au-¬
diuimꝰ. isrł ñ ẽ consecutꝰ. uł ceteri ex¬
cecati sunt: ibi intelligendi sunt ini¬

Expanded text:
itate ista adversus sanctum puerum tuum Jesum, quem unxisti, Herodes et Pilatus, et populus Israel, facere quanta manus tua et consilium praedestinavit fieri . Ecce quod dictum est secundum Evangelium quNumquid illi inimici, qui in suis inimicitiis perierunt, et adversantes Christo de gente ipsa adhuc pereunt, ipsi sunt electi atque dilecti? Absit: quis hoc vel stultissimus dixerit? Sed utrumque licet inter se contrarium, id est, inimici et dilecti, quamvis non in eosdem homines, tamen in eamdem gentem convenit Judaeorum, et ad idem carnale semen Israel, aliis eorum ad claudicationem, aliis ad benedictionem Israel ipsius pertinentibus. Hunc enim sensum apertius superius explicavit, ubi ait, Quod quaerebat Israel, hoc non est consecutus: electio autem consecuta est, caeteri vero excaecati sunt . In utrisque tamen idem ipse Israel. Ubi ergo audimus, Israel non est consecutus, vel, caeteri excaecati sunt; ibi intelligendi sunt ini
Abbreviated transcription (Latin):
in laudẽ dei. Hoc aũ aliquit quis
possit scrutari. qͥs inuestigare. qͥs nos¬
se. tam sunt scrutabiliũ uiditia eiꝰ. &
inuestigabiles uiȩ eiꝰ. Quis enĩ cogno.¬
uit sensũ dñi: aut qͥs consiliariꝰ eiꝰ fuit:

Expanded text:
in laudem Dei. Hoc autem aliquid quis possit scrutari, quis investigare, quis nosse? tam sunt inscrutabilia judicia ejus, et investigabiles viae ejus! Quis enim cognovit sensum Domini? aut quis
Abbreviated transcription (Latin):
Ion hoc iclõ dictũ ẽ. qͦd sit neninem
sit dictũ. Nam cũ de iudeis postea cre¬
dituris apłs loquerentur at gentes. ad
quas utiq iã credentes. conscribebat
epistolas: sicut enĩ uos inqͥt aliquan¬
do ñ creclidistis dõ. nc̃ aũ miscdiam
consecutiestis in illorũ incredelitati.
quidam erranlo blandiuntur. atq
ait. Conclusit enĩ łs om̃s in increduli¬
tati ut omnium misereat᷑. Quos om̃s
nͥ de qͥbꝰ loquebat᷑: tã quã dicens. & uos
quos p̃sciuit & p̃clestinauit confor¬
mes fieri imaginis filii sui. om̃s in
infidelitate conclusit: ut de a mari-¬
tudine infidelitatis sue penitendo
confusi. & ad dulcetlinẽ miscdiȩ dĩ
cretlendo conu̾si: clamarent illiro i
psalmo. Quã multa multitudo dul
cedinis tuȩ dñe. quã abscondisti.
aimentibꝰ te. ꝑfecisti aut̃ sꝑantibꝰ ñ in
p̃destinauit. uocauit. iustificauit. ꝗlo¬
iificauit. Non hominũ omniũ: s isto¬
rũ omniũ neminẽ dampnaturus.

Expanded text:
on ideo dictum est; quod neminem sit dictum. Nam cum de Judaeis postea credituris Apostolus loqueretur ad Gentes, ad quas utique jam credentes conscribebat epistolas: Sicut enim vos, inquit, aliquando non credidistis Deo, nunc autem misericordiam consecuti estis illorum incredulisibi errando blandiuntur, adque ait: Conclusit enim Deus omnes in infidelitate, ut omnium misereatur. Quos omnes, nisi de quibus loquebatur, tamquam diquos praescivit et praedestinavit conformes imaginis Filii sui , omnes in infidelitate conclusit: ut de amaritudine infidelitatis suae poenitendo confusi, et ad dulcedinem misericordiae Dei credendo conversi, clamarent illud in Psalmo, Quam multa multitudcedinis tuae, Domine, quam abscondisti timentibus te. perfecisti autem sperantibus, non in praedestinauit uocauit, iustificauit glorificauit, non hominum omnium, sed istorum omnium neminem damnaturus.
Abbreviated transcription (Latin):
iungit &. dicit. Igit᷑ non uolentis neq
currentis. s miserentis ẽ dĩ. hoc ꝑꝑ
eos dictũ ẽ. qͥ ꝑ grãm liberati iustisi¬
cant᷑. Ppter eos aũ suꝑ qͦs ira dĩ mans
quia & ipsis ds bene utit᷑. ad clocendos
alios qͦs liberare dignat᷑: subiunxit at¬
q ait. Dicit enĩ seriptura pharoni: qa
ad hoc te excitaui. ut ostendã inte po¬
meũ in uniuersa terra. deniq ad utril¬
ret᷑: &. quẽ uult obdurat: ꝓfecto ne¬

Expanded text:
t et dicit: Igitur non nolentia neque t et dicit: Igitur non nolentia neque currentis sed miserentis est dei. hoc propter eos dictum est, qui per gratiam liberati iustificantur. propter eos autem, super quos ira dei manet. quia et ipsis deus bene utitur ad docendos alios, quos liberare dignatur. subiunxit atque ait: Dicit enim scriptura Pharaoni, qad hoc te excitavi, ut ostendam in te pameum in universa terra . Denique ad utrumretur, et quem vult obdurat. Hoc
Abbreviated transcription (Latin):
tas ẽ apud d̃m̃. continuo respondit ab¬
sit. rationẽq redlens cur absit: idẽ cur
ñ sit iniqͥtas ap̃ d̃m. bonait. merita enĩ
uł oꝑa iudicat. etiã paruulorũ: etiam¬
si adhuc sint in materno utero constitu¬
ti. Quom enĩ hoc dicer&e qͥ iam dixe¬
rat de ñdũ natis & de his qͥ nichil ad-¬
huc egerint uł boni uł mali. quod non
ex oꝑibꝰ s ex uocante dictũ sit maior ser¬
eur ui his non sit iniqͥtas apud deum:
la massa pͥmi hoĩs cui merito mors
debet᷑. ñ ad merita hominũ. s. ad dei
misericordiã ꝑtinere qͦd qͥsq lib̾atur
atq ita ñ eẽ iniqͥtatẽ ap̃ dm. qͥa neq ue
inittendo. neq exigendo qͦd debetur
iniustꝰ ẽ. Ibi enĩ grata ẽ indulgen¬
tia: uͥ iusta poss eẽ uindicta: ut hiunic
euidentiꝰ apparer&. a pęna debita lib̃a¬
to &. gratis iustificato. quantũ beneficu
conferat᷑. qͦd alter equaliter reus sine
punientis uuqͥtate punit᷑. Deniq sub¬

Expanded text:
itas est apud deum? continuo respondit: Abitas est apud deum? continuo respondit: Absit. rationemque reddens, cur absit, id est cur non sit iniquitas apud deum, non ait: \'Merita enim uel opera iudicat etiam paruulorum, etiamsi adhuc sint in materno utero constituti\' — quo modo enim hoc diceret, qui iam dixerat de nondum natis et de his, qui nihil adhuc egerint boni aut mali, quod non ex operibus sed ex uocante dictum sit: Maior sercur in his non sit iniquitas apud deum: illa massa primi hominis, cui merito mors debetur, non ad merita hominum sed ad dei misericordiam pertinere quod quisque liberatur. atque ita non esse iniquitatem apud deum, quia neremittendo, neque exigendo quod debetur, injustus est. Ibi enim gratuita est indulgentia, ubi justa posset esse vindicta, ut hinc evidentius appareret a poena debita liberato et gratis justificato, quantum beneficii conferatur, quod alter aequaliter reus sine punientis iniquitate punitur. Non
Abbreviated transcription (Latin):
Quid ampło responsuri sunt. qͥ cũ & hos
geminos ad documentũ gratuiti grͣ̃e
cõmemorandos uidera. nondũ enim
inqͥt natis nec aliqͥd agentibꝰ. boni uł
mali. ut scdm electionẽ ꝓpositũ dei
maneroe.. non ex oꝑibꝰ. s uocante die
tum est: maior seruia minori. Deiñ
aduingens testimoniũ ꝓpħẽ. longe qͥdẽ
post ista dicentis. s tam̃ de hacre anti¬
quũ dĩ consiliũ declarantis. sic̃ scriptũ ẽ
inqͥt: iacob dilexi: esau aũ olio habui.
b empe doctor gentiũ in fide & ueritate. is¬
tos geminos ñdũ natos nichil bom aut
mali egisse testat᷑. ut gr̃a cõmendetur.
ut quod dictũ ẽ maior serui& minori
ñ ex operibꝰ. s ex uocante dictũ intelli¬
gat᷑. ut sccdm electionẽ ꝓpositũ clĩ mane¬
r&: ñ meritũ hominis añ ir&e. Hon
enm dicit electionẽ uoluntatis humane.
mana poss infirmitas uł ignorantia
cogitare. & eandẽ questionẽ sibi ipse ꝓ-¬
ponens. qͥd gͦ dicemꝰ inqͥt: numqͥd iiiqͥ¬

Expanded text:
quid apostolo responsuri sunt. qui. cum et hos geminos ad documentum gratuitae gratiae commemorandos uideret: Nondum enim natis, inquit, nec aliquid agentibus boni aut mali, ut secundum electionem dei manermaior seruiet minori? deinde adiungens testimonium prophetae longe post quidem ista dicentis sed tamen de hac re antiquum dei consilium declarantis: Sicut scriptum est, inquit, Iacob dilexi, Esau autem odio habui. I 5 I Nempe doctor gentium in fide et ueritate istos geminos nondum natos nihil boni aut mali egisse testatur, ut gratia commendetur, ut, quod dictum est: Maior seruiet minori\', non ex operibus sed ex uocante dictum intellegatur, ut secundum electioneret, non meritum hominis anteiret. Non enim dicit electionem voluntatis humanae mana posset infirmitas, vel ignorantia cogitare, et eamdem quaestionem sibi poponens: Quid ergo dicemus inquit; numquid iniqu
Abbreviated transcription (Latin):
Quamus enĩ ipsa mors carnis de poceato
pͥmi hominis originalit̾ ueuerit. tam̃
bonꝰ eiꝰ usus. gloriossimos martyres fac̃.¬
eatorũ. & maxime peccati originalis me¬
ritis ueniant: uñ facta ẽ & ipsa uita. uin¬
culo mortis obstricta. tam̃ & remissis
peccatis remanere debuerunt cũ qͥbus
horio ꝓ ueritate certar&. &. uñ exerceret᷑
uirtꝰ fidelium. ut nouus homo. ꝑ testam̃¬
prudenter gratulans: beatitudinẽ uͦ qͣm
uita futura sine fine habitura est. efideli¬
ter.&. patienter expectans. Diaboluis uero
a dñatu & cordibꝰ fideliũ foras missus in¬
quorum: lãnatione atq infidelita

Expanded text:
Quamvis enim mors carnis de peccato primi hominis originaliter venerit, tamen bonus ejus usus gloriosissimos martyres fecitcatorum, et maxime de peccati originalis meritis veniant, unde facta est et ipsa vita vinculo mortis obstricta, tamen et remissis peccatis remanere debuerunt, cum quibus homo pro veritate certaret, et unde exerceretur virtus fidelium: ut novus homo per testamprudenter gratulans; beatitudinem vero quam liberata vita futura sine fine habitura est, fideliter et patienter exspectans. Diabolus enim a dominatu et a cordibus fidelium foras missus,quorum damnatione atque infidelita
Abbreviated transcription (Latin):
Uss eũ cdixiss&. scimꝰ qm diligentibꝰ am.
omnia cooꝑant᷑ in bonũ sciens ñ nullos
aligere dm. & in eo bono usq in finẽ
ñ ꝑmanare: mox addidit his qͥ sed̃m
ꝓpositũ uocati sunt. Hi enĩ in eo quod
eĩ cepunt. Ostendens aut qͥd sit scd̃m
ꝓpositũ uocari: mox addidit. Qm̃ qs¬

Expanded text:
us cum dixisset, Scimus quoniam diligentibus Deum omnia cooperatur in bonum; sciens nonnullos diligere Deum, et in eo bono usque in finem non permanere, mox addidit, his qui secundum propositum vocati sunt. Hi enim in eo quod esse coeperunt. Ostendens autem quid sit secundum propositum vocari, mox addidit ea q
Abbreviated transcription (Latin):
quot enĩ ꝓmissiones di: in illo etiã. ẜt tu
mͥ dicis isrłitas de xp̃o nichil p̃dixisse ꝓpħ̃as.
Quid gͥ restat nͥ ut eligam. utrũ maniche¬
um credã. fabulã uanã & longã contra pau¬
lũ narrantian paulo p̃monenti: si quis
uobis euangelizauerit. p̃terquã euange¬
lirauimꝰ uobis anathema sit: e¬

Expanded text:
iones dei, in illo etiam: et tu mihi dicis Israhelitas de Christo nihil praedixisse prophetas? quid igitur restat, nisi ut eligam, utrum Manichaeo credam fabulam uanam et longam contra Paulum narranti, an Paulo praemonenti: si quis uobis euangelizauerit praeterquam quod euangelizauimus uobis, anathema sit?
Abbreviated transcription (Latin):
te mortificamur tota die. Liox similis: s
mala huiꝰ uite. bonis malisq cõmunia.
habent in ea iusti etiã ꝓpͥos labores suos.
qͥbꝰ adu̾sus uitia militant. & in taliũ
p̃liorũ temptationibꝰ ꝑ ioulisq u̾santur.
Dli quando enĩ concitatiꝰ aliquando remis¬
sius.: ñ tam̃ desinit caro concupiscere ad¬
cupiscentiã consumendo. s eã nobis diui¬
nitus quantũ aditi possumꝰ ñ ei consen-¬
tiendo subdamꝰ. uigiliis continuis excu-¬
bantes. ne regn& peccatũ in nr̃o mor¬
tali corꝑe. ad obediendũ desideriis eius.
ne membra nr̃a exibeantur arma ini¬
qͥtatis peccato. ne oculus sequatur con¬
cupiscentiã. ne in hoc bello laborũ ꝑieri
lorũq plenissimo. uł de uiribꝰ nr̃is sꝑe¬
mꝰ facienda uictoria: uł uiribꝰ nr̃is fac¬
ta tͥbuatur. s eiꝰ grẽ de qua dicit apłs:¬

Expanded text:
te mortificor tota die. Vox similis, sed mala huius vite, bonis malisque communia, habent in ea iusti etiam proprios quosdam labores suos, quibus aduersus uitia militant et in talium proeliorum tentationibus periculisque uersantur. Aliquando enim concitatius, aliquando remissius, non tamen desinit caro concupiscere adcupiscentiam consumendo; sed eam nobis, quantum divinitus adjuti possumus, non ei consentiendo subdamus, vigiliis continuis excuat, ne regnet peccatum in nostro mortali corpore ad oboediendum desideriis eius, ne membra nostra exhibeantur iniquitatis arma peccato, ne oculus sequatur concupiscentiam, culorumque plenissimo uel de uiribus nostris speretur facienda uictoria uel uiribus nostris facta tribuatur, sed eius gratiae, de quo ait apos
Abbreviated transcription (Latin):
Audiamus gͦ quẽ finẽ bonorũ oꝑm.
amore tendere iubes. Diliges inqͥt dñm
plius : Et paulus diligentibꝰ inqͥt dm.
omĩa cooꝑantur in bonũ. Dicit etiã ip¬
sius dilectionis modũ. Quis gͦ nos se

Expanded text:
Audiamus ergo quem finem bonorum nobis, amore tendere iubes. diliges, inquit, doplius? et Paulus: diligentibus, inquit, deum omnia procedunt in bonum. dicit etiam ipse dilectionis modum: quis ergo nos se
Abbreviated transcription (Latin):
nat ex illo uenit ad nos: & quod fit ꝓpter
illũ redit adnos. lpse ẽ enĩ de qͦ dicit
anima quȩ letatur in dõ. Dixi dño ds¬
est enĩbonorũ merũ: nͥa te datoꝵ: Et
qmͦ egor aliquo bono: a quo omne bonũ
dat᷑: Quid gͦ miramini fr̃s. si amatores
di martẏres tanta ꝑtulerunt: ut acqͥre¬
rent dm̃. Amatores auri uidete quanta
patiant᷑ himalibus asꝑitatibꝰ. se nauigan¬
do cõmitunt. Sic feru& auaritia ut
nulla formid& frigora: iactantur uentis.
suspendunt᷑ & depͥmunt᷑ fluctibꝰ. in effa¬
bilibꝰ ꝑiculis. usq ad mortẽ agitant᷑. Di

Expanded text:
nat ex illo, venit ad nos; et quod fit propter illum, redit ad nos. Ipse est enim de quo dicit anima, quae laetatur in Domino: Dixi Doest enim bonorum meorum, nisi a te datorum? quomodo eget aliquo bono, a quo omne bonum  Quid ergo miramini, fratres, si amatores Dei martyres tanta pertulerunt, ut acquirerent Deum? Amatores auri videte quanta patiantur. Hiemalibus asperitatibus se navigando committunt: sic fervent avaritia, ut nulla formident frigora; jactantur ventis, suspenduntur et deprimuntur fluctibus; ineffabilibus periculis usque ad m
Abbreviated transcription (Latin):
Intelligamꝰ ergo uocationẽ. qua fiuine suni¬
electi. ñ qui eligunt᷑ quia crediderunt
s qͥ eliguntur ut credant. Hanc enĩ
Hã si ꝓpterea electi erant quia credideris
ipsi eũ pͥus utiq elegerant credendo in
eum. ut eligi mererentur. Aufeit haꝰ¬
s ego elegi uos. Et ipsi qͥdẽ ꝓculdubio
degerunt eũ: quando crediderunt in
eũ. Unde ñ ob aliud dicit: uos me ele¬
elegerunt. ut eliger&. eos. s ut eligerẽt

Expanded text:
Intelligamus ergo vocationem qua fiunt electi: non qui eliguntur quia crediderunt, sed qui eliguntur ut credant. Hanc enim s . Nam si propterea electi erant, quia crediderant; ipsi eum prius utique elegerant credendo in eum, ut eligi mererentur. Aufert ao vos elegi. » Et ipsi quidem procul dubio elegerunt eum, quando crediderunt in eum; unde non ob aliud dicit: « Non vos me eleelegerunt ut eligeret eos, sed ut eligerent
Abbreviated transcription (Latin):
marty res: ꝑꝑ te mortificamur totadls
Srapterea martyrẽ non facit pena: sed
es causa discreuit. Inter duos latrones
rucifixus ẽ c. Hinc & inde facinorosi
efin: in medio ipse. Et tãquã illud lig¬
nũ tͥbunaleẽt: insultantẽ dãpnauit. con-¬
sitentẽ saluauit. Quid faci& iudicaturus:

Expanded text:
martyres, Propter te mortificamur tota die . Propterea martyrem non facit poena, sedes causa discrevit. Inter duos latrones crucifixus erat: hinc et inde facinorosi confixi, in medio ipse. Et tanquam illud lignum tribunal esset, insultantem damnavit, confitentem coronavit. Quid faciet judic
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑemꝰ. & subiugemꝰ. quãdii sumꝰ in hoc
corꝑe nobis deẽ ñ posse uñ dicamꝰ dõ.
dimitte nobis debita nr̃a. In illo autẽ
regno uͥ semꝑ cũ corꝑibꝰ immortalibus
erimꝰ. nec p̃lia nobis erunt nͣec debita.
que nusquã. & nũquã eeñt. si natura
& de quo nos uictoria nouissim᷑ cupimꝰ
liberari: ad uitȩ huiꝰ mala ꝑtin&: quã
tot tantorũq testimonio malorũ. ꝓba¬

Expanded text:
 subiugemus, quamdiu sumus in hoc corpore, nobis deesse non posse unde dicamus Deo: Dimitte nobis debita nostra. In illo autem regno, ubi semper cum corporibus inmortalibus erimus, nec proelia nobis erunt ulla nec debita; quae nusquam et numquam essent, si natura nostra,  de quo nos uictoria nouissima cupimus liberari, ad uitae huius mala pertinet, quam tot tantorumque testimonio malorum proba
Abbreviated transcription (Latin):
r& se si potest bellare ad uersus dm.
Li bi enĩ audimꝰ. si ds̃ ꝓ nobis qͥs contea
nos. nͥ qͥ dm̃ uincit nos ñ ledit. Et
qͥs est qͥ uincit omnipotentẽ: Rul¬
cũq reluctari uoluerit: sibi noc&.
Hoc est quod paulo ad huc saulo de ello
xp̃c clamauit. Hon tͥ expedit coriuła
stimulum calcitrare. Seuiat: seuas
quantũ potest. Qui calces aduersis
stimulũ mitit: ñne in se ipsũ seuls¬

Expanded text:
m. Ubi enim audivimus, Si Deus pro nobis, quis contra nos? nisi qui Deum vincit, non laedit nos. Et quis est qui vincit Omnipotentem? Quicumque reluctari voluerit, sibi nocet. Hoc est, quod et Paulo adhuc Saulo de coelo Christus clamavit: Non tibi expedit contra stimulum calcitrare . Saeviat, saeviat quantum potest; qui calces adversus stimulum mittit, nonne in se ipsum s
Abbreviated transcription (Latin):
ad dextrã pat̾s interpellat. ꝓ nobis. Ila
membra recipit. alia flagellat. alia mun¬
dat. alia consolatur. alia creat. alia uocas.
alia reuocat. alia corrigit: alia redintegut¬
Certe recte ãmon&. m̃bra sua: ut sursum
cor habeant. Audiant gͦ & faciant. Le¬
uent ad illũ quod male ẽ in terra. Ih
enĩ non putrescit cor. si leuetur ad dm
Erumentũ si haberes in inferioribꝰ ne pu¬
trescer&: leuasses ad suꝑiora. Frumento¬
tuo mutare queris locũ: & cor ꝑmittisin
terra putrescere: Frumentũ leuares in
suꝑiora: cor leua in cęlũ. Et unde inqͥs
est. Amando accedis: negligendo disee¬
dis. Stans in terra in cęlo es: si diligas di.¬
abl on enĩ sic leuatur cor: qͦmͦ leuatur cosili
Corpus ut leuetur locũ mutat: corus
leuetur uoluntatẽ mutat. Quis noz
seꝑabit a caritate dei: tribulatio. an angus¬
tia an ꝑsecutio. an fames. an nuditas. an
Spes que hic est ad iustitiã ꝑtinoe ꝑigͥna-¬
tionis nr̃e. Ipsũ apłm audi. Adoptio¬

Expanded text:
ad dexteram Patris interpellat pro nobis : alia membra recipit, alia flagellat, alia mundat, alia consolatur, alia creat, alia vocat, alia revocat, alia corrigit, alia redintegCerte recte admonet membra sua ut sursum cor habeant. Audiant ergo, et faciant; levent ad illum quod male est in terra. Ibi enim non putrescit cor, si levetur ad Deum. Frumentum si haberes in inferioribus, ne putresceret, levares ad superiora. Frumento mutares locum, et cor permittis in terra putrescere? Frumentum levares in superiora; cor leva in coelum. Et unde, inquis, est. Amando ascendis, negligendo descendis. Stans in terra, in coelo es, si diligas Deum. Non enim sic levatur cor, quomodo levatur corpus: corpus ut levetur, locum mutat; cor ut levetuparabit a charitate Dei? Tribulatio an angustia, an persecutio, an fames, an nuditas, an spes quae hic est, ad justitiam pertinet peregrinationis nostrae. Ipsum Apostolum audi: Adoptio
Abbreviated transcription (Latin):
iustitie. Hinc ẽ quod dr̃. Ds̃ in nomini
tuo salua me: & in uirtute tua iudica
me. Hon tim& iudicari: qͥ impetraue¬
rit añ saluari. Liocati renuntiamꝰ dia¬
bolo. ꝑ penitentiã: ne sub eiꝰ iugo rena¬
tror quod dñs ait. ecce eicio demonia &
sanitates ꝑfitio hodie & cras: & tertia
consũmor. Quod etiã in tͥduo sue pissi¬
onis .&. dormitionis. & euigilationis
ostendit. Crucifixus ẽ enĩ. & seputꝰ¬
est & resurrexit. In cruce de pͥncipis
& potestatibꝰ tͥumphauit. in sepulchrs
reqͥeuit in resurrectione exultauit
Penitentia cruciat. iustitia tranquiliat

Expanded text:
nomine tuo salvum me fac, et in virtute tua judica me» . Non timet judicari, qui impetraverit ante salvari. Vocati, renuntiamus diabolo per poenitentiam, ne sub jugo ejus rematror quod Dominus ait: «Ecce ejicio daemonia, et sanitates perficio hodie et cras, et tertia» «consummor» . Quod etiam in triduo suae passionis et dormitionis et evigilationis ostendit. Crucifixus est enim, et sepultus, et resurrexit. In cruce de principibus et potestatibus triumphavit, in sepulcro requievit, in resurrectione exsultavit. Poenitent
Abbreviated transcription (Latin):
nando mortẽ. id ipsũ enĩ quod diliqi¬
mꝰ dm. mori ñ potest. nͥ dũ ñ dilgi
dm̃: cui mors ipsa est ñ diligere dm̃¬
Quod nichil est aliud ꝙͣ ei qͥcquã indo¬
ligendo. atq sequendo p̃ponere. He¬
mo inde sꝑͣat pollicendo uitã. Hemoei
uirtꝰ. Si illa uirtꝰ hic nominata ẽ qusꝰ
aliquã potestatẽ. in hoc mundo teno
toto mundo ẽ omnino sublimior: nes
inherens dõ. Sin illa uirtꝰ dieta est
quȩ ipsius animi nr̃i ẽ. rectissima afi
tio. si in aliqͦ ẽ. fau& ut coniungamus
do. si in nobis ẽ ipsa coniungit. Honse¬
ꝑant instantes molestie. Hoc enĩ leuis¬
reseas sentimꝰ. qͦ ei a qͦ nos seꝑare moli¬
untur. artiꝰ inheremꝰ. Hon seꝑat ꝓius¬
sio futurorũ. Ham &. qͥcqͥd bonifuturis
est: certiꝰ ꝓmitait ds̃. Et nichil est ips
dõ meliꝰ. qͥ iã ꝓfecto bene sibi inherentbꝰ

Expanded text:
nando mortem, idipsum enim, quod diligimus Deum, mori non potest. Nisi dum non diligit Deum, cui mors ipsa est, non diligere Dquod nihil est aliud quam ei quicquam in diligendo atque sequendo praeponere. nemo inde separat pollicendo uitam; nemo enim uirtus; si illa uirtus hic nominata est, quae aliquam potestatem in hoc mundo tenet, toto mundo est omnino sublimior mens inhaerens deo; sin illa uirtus dicta est, quae ipsius animi nostri rectissima affectio est, si in alio est, fauet ut coniungamur deo; si in nobis est, ipsa coniungit. non separant instantes molestiae; hoc enim leuiores eas sentimus, quo ei a quo nos separare moliuntur artius inhaeremus. non separat promissio futurorum; nam et quidquid boni futurum est, certius promittit deus et nihil est ipso deo melius, qui iam profecto bene sibi inhaerentibus
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpt̾ te. Ham & dñs addidit idõ ꝓꝓter
iustitiã: cũ dicera. beati qui ꝑsecutionẽ
ppatiuntur ꝑꝑ iustitiã: ne qͥsquã ꝑsecu¬
tionẽ patiens. ex ipsis penis querer&
gloriã. ñ bonã causam habens. Et hinc
exhortatꝰ suos ait. Deati eritis cũ uob̃
nouit occulta: Qm̃ ꝓpt̾ te mortificau
tota die: deputati sumꝰ uelut oues ocuis¬
onis. Potes enĩ uidere mortificari hon¬
nẽ: quare mortificet᷑ nescis. Ds̃ hoc no¬
uit. Res in oculto est. S dicae mͥ aliqs.
Fece ꝓ nomine xp̃i detinet᷑. nom̃ xp̃i

Expanded text:
ter justitiam, cum diceret: Beati qui persecutionem patiuntur propter justitiam : ne quisquam persecutionem patiens, ex ipsa poena quaereret gloriam, non bonam habens causam. Et hinc exhortatus suos ait, Beati eritis cum vobis  occulta? Quoniam propter te mortificamur tota die, deputati sumus velut oves occisionis. Potes enim videre mortificari hominem; quare mortificetur, nescis: Deus hoc novit; res in occulto est. Sed dicit mihi aliquis: Ecce pro nomine Christi detinetur, no
Abbreviated transcription (Latin):
qłam fr̃s.: quã habeo in xp̃o iħu. Ait
enĩ quidem interpres. Cotidie morior:
diuinarũ scripturarũ spȩctat. quã ton
aut circumstantia ipsa sermonis. qua
cognoscitur scriptoꝵ intentio. aut uit̾¬
pretũ translatio: aut p̃cedentis lingui

Expanded text:
atres, quam habeo in Christo Iesu, ait atres, quam habeo in Christo Iesu, ait enim quidam interpres: cotidie morior diuinarum scripturarum spectat, quam non aut circumstantia ipsa sermonis, qua cognoscitur scriptorum intentio, aut interpretum collatio aut praecedentis linguae
Abbreviated transcription (Latin):
dicẽ p̃cedentis linguę recurrendũ eẽt
ut cognosceremꝰ utrũ in eo quod p̃dixi
p̃dico ꝓducenda an corripienda. eẽt
syllaba media. nunc aũt manifestum
est ꝓducendã ẽẽ. hon enĩ ait sicut pre¬
dicaui p̃dico. s sicut p̃dixi. Non solum
aũ iste. s etiã ille ambiguitates que non
ad distinctionẽ. uł ad ꝓnuntiationem
ꝑtinent. similiter considerande sunt:
qualis est illa ad thessalonicenses: ꝓꝑte¬
rea consolati sumꝰ fr̃s in uobis. Dubiũ ẽ¬
enĩ utrũ o fr̃s. an hos fr̃s. Heutrũ autẽ
horũ. ẽ contra ficdẽ. S greca lingua hos
casus pares ñ hab&. & idõ illa inspec-¬
tare nuntiatur uocatiuus. idẽ o fr̃s.
Quod si uoluisset interpres dicere ꝓpte¬
rea consolationẽ habuimꝰ fr̃s in uobis mi¬
nus seruitũ eẽt uerbis: sed minus de
sententia dubitaret᷑: aut certe addere
ꝑmittitur. Ita factũ ẽ in illa ad corin¬
hios: cũ ait apls. Cotidie morior ꝑ u̾rã¬

Expanded text:
dicem praecedentis linguae recurrendum esset, ut cognosceremus, utrum in eo quod dixit: praedico producenda an corripienda esset syllaba media. nunc autem manifestum est producendam esse. non enim ait: sicut praedicaui, sed: sicut praedixi. Non solum autem istae sed etiam illae ambiguitates, quae non ad distinctionem uel ad pronuntiationem pertinent, similiter considerandae sunt. qualis illa est ad Thessalonicenses: propterea consolati sumus fratres in uobis. dubium enim, utrum "o fratres" an "hos fratres". neutrum autem horum eat contra fidem; sed graeca lingua hos casus pares non habet et ideo illa inspecta renuntiatur uocatiuus, id est "o fratres", quod si uoluisset interpres dicere: "propterea consolationem habuimus fratres, in uobis", minus seruitum esset uerbis, sed minus de sententia dubitaretur, aut certe adderetpermittitur. ita factum est in illa ad Corinthios, cum ait apostolus: cotidie morior per
Abbreviated transcription (Latin):
integritas litterata. Mallẽ qͥppe cũ bar¬
baris modici. ñ ẽ absconditũ os meũ. quã
ut idõ eẽt minus aꝑtũ. quia magis la¬
cinu ẽ. S aliquando dubiꝰ syllabe sonus
etiã uicino u̾bo ad eandem sententiã per¬
tinenti iudicatur sicuti ẽ illud apłi. que
predico uobis sicut pͣdixi: qm̃ qui talia

Expanded text:
integritas litterata. mallem quippe cum barintegritas litterata. mallem quippe cum barbarismo dici: non est absconditum a te ossum meum, quam ideo esset minus apertum, quia magis latinum est. sed aliquando dubius syllabae sonus etiam uicino uerbo ad eandem sententiam pertinente diiudicatur; sicuti est illud apostoli: quae praedico uobis, sicut praedixi, quoniam qui talia
Abbreviated transcription (Latin):
Quid gͦ dicemꝰ: Quia gentes que ñ sectabant᷑
iustitiam apprehenderunt iustitiã: nͥ
post ꝑ contationẽ qua dictũ est. Quid gͦ
Lextus consequens ñ coherebit. Qualib&
aut̃ uoce ꝓnuntietur illud quod nathana¬
hel dix̃ a nazar&. potest aliqͥd boni ẽẽ. siue
affirmantis. ut illud solũ ad interrogatio¬
nẽ ꝑtineat. quod ait a nazar&. : siue totũ
cũ dubitatione interrogantis: ñ uideo qͦmͦ
discernatur. literq aut̃ sensus fidẽ non
impedit. Est etiã ambiguitas in sono du¬
bio sẏllabarũ. &. utiq ad ꝓnuntiationem
ꝑtina. Nam quod scriptũ ẽ. ñ est abscon¬
ñ eluca. legenti. utrũ correpta õ littera
ꝓnunti&. an ꝓducta: si enĩ corripiat ab eo
quod sunt ossa: si aũ ꝓclucat. ab eo qͦd sunt
ora intelligitur numerus singularis. Sed
talia lingue p̃cedentis inspectione duu
dicantur. Nã in greco ñ sthoma. sed osthon
positũ ẽ. Uinde plerũq loquendi consuetu¬
do uulgaris. utilior significandis rebus. ꝗͣ.

Expanded text:
tabantur justitiam apprehenderint justitiam, nisi post percunctationem qua dictum est: Quid ergo runt justitiam, textus consequens non cohaerebit. Qualibet autem voce pronuntietur illud quod Nathanael dixit: A Nazareth potest aliquid boni esse, sive affirmantis, ut illud solum ad interrogationem pertineat, quod ait, A Nazareth? sive totum cum dubitatione interrogantis, non video quomodo discernatur: uterque autem sensus fidem non impedit. Est etiam ambiguitas in sono dubio syllabarum, et haec utique ad pronuntiationem pertinens: nam quod scriptum est, non est absconn elucet legenti utrum correpta os littera pronuntiet, an producta. Si enim corripiat, ab eo quod sunt ossa, si autem producat, ab eo quod sunt ora intelligitur numerus singularis. Sed talia linguae praedicantur; nam in graeco non ax\'fxa, sed daxovv positum est. unde plerumque loquendi consuetudo uulgaris utilior est significandis rebus quam
Abbreviated transcription (Latin):
cultate: quale erit corpꝰ quod omim spũi
subditũ & eo sufficienter uiuificatum.
nullis alimoniis indigebit: Hon enĩ
animale s spũale erit. habens qͥdẽ car¬
nis: s sine carnali corruptione substan

Expanded text:
cultate!. Quale erit corpus, quod omni modo spiritui cultate!. Quale erit corpus, quod omni modo spiritui subditum et eo sufficienter uiuificatum nullis alimoniis indigebit! Non enim animale, sed spiritale erit, habens quidem carnis. sed sine ulla carnali corruptione substan
Abbreviated transcription (Latin):
Quid dabit eis quos p̃destinauit ad uitã:
si tanta dedit etiã eis quos predestinauit
ad mortẽ. que bona in illa beata uita fe¬
re ꝓ quibꝰ in hac misera unigenitũ suũ
uoluit usq ad mortẽ mala tanta mala¬
ꝑferre: uñ apłs de ipsis in illud regnũ
p̃destinatis loquens qͥ ꝓpͥo inquit filio
ñ peꝑcit. s ꝓ nobis omnibus tradidit il¬
lũ. q̃ mͦ ñ & cũ illo omnia nobis donauit:
Cũ hec ꝓmissio cõplebitur. qͥderimus. qua¬
les erimꝰ. que bona in illo regno acceptu¬
ri sumꝰ: quando qͥdẽ xp̃o moriente ꝓ no.¬
bis tale iã pignꝰ accepimꝰ: Qualis erit
sp̃c hominis. nullũ omnino habens ui¬
tiũ. nec sub quo iaceat. nec cui cedat.
nec contra quod saltẽ laudabiliter di¬
mic&. paccatissima uirtute ꝑfectus.
rerum ibi omniũ quanta. quã spetiosa.
quã certa scientia. sine errore aliq uel
labore. ubi de sapientia de ipso suo fonte
potabitur. cũ sũma felicitate sine diffi-¬

Expanded text:
Quid dabit eis quos praedestinauit ad uitam, qui haec dedit etiam eis quos praedestinauit ad mortem? Quae bona in illa beata uita faro quibus in hac misera unigenitum suum filium uoluit usque ad mortem mala tanta perferre? Unde apostolus de ipsis in illud regnum praedestinatis loquens: Qui proprio, inquit, filio non pepercit, sed pro\'nobis omnibus tradidit eum, quo modo non et cum illo omnia nobis donabit? Cum haec promissio conplebitur, quid erimus! quales erimus! Quae bona in illo regno accepturi sumus, quando quidem Christo moriente pro nobis tale iam pignus accepimus! Qualis erit spiritus hominis nullum omnino habens uitium, nec sub quo iaceat, nec cui cedat, nec contra quod saltem laudabiliter dimicet, pacatissima uirtute perfectus! Rerum ibi omnium quanta, quam speciosa, quam certa scientia, sine errore aliquo uel labore, ubi Dei sapientia de ipso suo fonte potabitur, cum summa felicitate, sine ulla diffi
Abbreviated transcription (Latin):
iã uisio erit ñ fides: cũ uenerimꝰ tene¬
bimꝰ: & iam ñ res erit. ñ spes. Caritas
Si amamꝰ tredendo & ñ uidendo: qͦmͦ
amabimꝰ uitdendo & tenendo: Ergo
caritas ñ tantũ erit. s ꝑfecta erit : sic̃
ait apłs. fides. spes. caritas triahȩc: ma¬
ior aut̃ horũ caritas. hanc habentes &.
in nobis nutrientes. securi illo adiuuan¬
te. ꝑseuerantes in eo dicamꝰ. Quis nos
seꝑabit a caritate xp̃i.donec ipse mise¬
Et qͥs supportat qͥs omĩa tolerat: Sed in
his omĩbus suꝑamꝰ. linde : ꝑ eũ qͥ di¬

Expanded text:
ides: cum venerimus, tenebimus, et jam res erit, non spes. Charitas Si amamus credendo et non videndo; quomodo amabimus videndo et tenendo? Ergo charitas erit, sed perfecta erit: sicut Apostolus ait, Fides, spes, charitas, tria haec; major autem horum charitas . Hanc habentes, et in nobis nutrientes, securi illo adjuvante perseverantes in eo, dicamus: Quis nos separabit a charitate Christi? donec ipse miseEt quis supportat? quis omnia tolerat? Sed in his omnibus superamus. Unde? Per eum qui di
Abbreviated transcription (Latin):
sumꝰ. & añꝙͣ. essemꝰ: uocati sumꝰ quando
xp̃iani facti sumꝰ. lam gͦ & hoc habemꝰ.
Iustificati. Quicqͥd ẽ iustificati: aude¬
mꝰ dicere & hoc tertiũ habere nos: Et
erit qͥsquã nr̃m qͥ audeat dicere iustꝰ
hoc dicere. occurit tͥ ioħs. Si dixerimꝰ¬
inqͥt qͥa peccatũ ñ habemꝰ: nos ipsosse
ducimꝰ & ueritas in nobis ñ est. Quid
ergo: Nichil habemꝰ de iustitia: An

Expanded text:
 essemus. Vocati sumus, quando christiani facti sumus. Jam ergo et hoc habemus. Justificati, quid? Quid est, justificati? Audemus dicere, jam hoc tertium habere nos? Et erit quisquam nostrum qui audeat dicere, Justus e, occurrit tibi Joannes: Si dixerimus quia peccatum non habemus, nos ipsos decipimus, et veritas in nobis non est . Quid ergo? Nihil habemus de justitia? An