comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sed pariuilã. Edificant ñ cũ iusticia atq iudicio:
aliena diripere cupientes. Unde & dicitur. Edificasti
tibi domũ paruulã cęnacula. ꝓflatilia: quę circũ¬
ferunt᷑ om̃i uento doctrine. Et distineta fenestris
Non enĩ habent ꝑpetuũ edificiũ: nec solidã firmita¬
tẽ. & coneignata inquit cedro. Uidentur quid̃ em
contignationẽ habere pulcherrimã: s ad imbres &
ꝑsequutionũ tempestatẽ eito putrescunt & corru¬
unt. Litaq sinopide. & ipsi enim passionẽ dñ et
sanguiẽ pollicentur: s in ꝑpetuũ non regnant
bent: subauditur corpꝰ & singuinẽ saluatoris. Cete¬
raq his similta. Errorẽq dic̃ inde descendere.
Quod ignorauerint dm̃: nec habeant rectos oculos
s cor eorũ ꝓnũ sit ad auariciã. ut aliena diripi¬
ant. & deceptorũ sanguinẽ fundant. Hoc c̃. enĩ
facere homicidiũ. obseura latius disserenda sunt.

Expanded text:
sed paruulam. aedificant autem non cum iustitia atque iudicio sed paruulam. aedificant autem non cum iustitia atque iudicio aliena diripere cupientes: unde dicitur: aedificasti tibi domum paruulam, cenacula perflatilia, quae circumferuntur omni uento doctrinae, et distincta fenestris; non enim habent perpetuum aedificium nec solidam firmitatem. et contignata, inquit, cedro: uidentur quidem contignationem habere pulcherrimam, sed ad imbres et perse-cutionum tempestatem cito putrescunt et corruunt. litaque sinopide: et ipsi enim passionem domini et sanguinem pollicentur, sed in perpetuum non regnant,bent, subauditur \'corpus et sanguinem saluatoris\'; ceteraque his similia. erroremque omnem dicit inde descendere, quod ignorauerint deum nec habeant rectos oculos, sed cor eorum pronum sit ad auaritiam. ut aliena diripiant et deceptorum sanguinem fundant; hoc est enim facere homicidium. obscura latius disserenda sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
circo tã in p̾senti scło quã in futuro bene fuit ei:¬
& erit. Iudicauit inquit causam pauꝑis & egeni:
& in eorũ refrigeriũ quos audiuit & ꝓpͥe in bonũ
suũ. Hec autẽ om̃a euenerunt ei ꝓsꝑa: quia me
cognouit dic̃ dñs. Tui uͦ oioachim ocłi declinant
ad auariciã . & ut in nocentẽ sanguinẽ fundas ad
calumniã & ad cursui mali oꝑis. Iuxta. lxxͣe.uͦ:
quẽ sensũ habeant intelligere ñ possum. Cũ enĩ cete¬
ra sibi aliqua ex parte consentiant: illud quod in¬
fertur nũquid regnabis qm̃ tu contendis in achar
patre tuo: ꝓ qͦ in hebreo scriptũ ẽ.araz. & hic ser¬
mo cedrũ signific& mantfestũ ẽ. quod nullũ sen¬
sa: ut absq ueritate hebraice lectionis mullã intel¬
ligentiã habeant. Possumꝰ autẽ hunc locũ uuix¬
ta anagogen contra hereticos accipe qͥ edificars
sibi domũ ñ magnã. & eccłie ubertate latissimã

Expanded text:
circo tam in praesenti saeculo quam in futuro bene ei fuit ecirco tam in praesenti saeculo quam in futuro bene ei fuit et erit. iudicauit,\' inquit, \'causam pauperis et egeni et in eorum refrigerium. quos audiuit, et proprie in bonum suum. haec autem omnia euenerunt ei prospera, quia me cognouit, dicit dominus. tui uero, o loiacim. oculi declinant ad auaritiam et, ut innocentem sanguinem fundas. ad calumniam et ad cursum mali operis! iuxta LXX uero quem sensum habeant, intellegere non possum: cum enim cetera sibi aliqua ei parte consentiant, illud. quod infertur: numquid regnabis. quoniam tu contendis in Achaz patre tuo?, pro quo in Hebraeo scriptum est \'araz\'. et hic sermo \'cedrum\' significet. manifestum est. quod nullum sensa. ut absque ueritate Hebraicae lectionis nullam intellegentiam habeant. possumus antem hunc locum iuxta άναγωγήν contra hereticos accipere. qui aedificant sibi domum non magnam et ecclesiae ubertate latissimam.
Abbreviated transcription (Latin):
se in ierłm ioachim filiũ iosiȩ: & regnasse crude¬
liter & extitisse miquũ & postea mortuũ. Non
tam̃ eius sepultura narratur. hanc habente scri¬
ptura scã consuetudinẽ ut om̃s reges & mottuos
referat & sepultos. Hunc autẽ ꝓpͥe narrat mortuũ.
& non sepultũ. Dequo dicemus in posteriorib. Pian¬
git itaq supͣdictũ regẽ qđ confidat inmiusticia. &
put& eẽ. ꝑpetuã regiã dignitatẽ: faciatq sibi ce¬
nacula & amicos oppͥmat. oꝑantibq ñ reddat
mercedẽ sua. & etnã palatii sui edificationẽ ar¬
bitretur. Numquid ait sermo diumꝰ regnare pote¬
ris in ꝑpetuũ qm̃ conferre te cupis çedro excelso
patri tuo iosiȩ uidelic& rege iusto: Pater inquit
tius & comedit &bibit: & fruitꝰ ẽ. opib regiis.
Nec tamen in eo offendit deũ quod habuit diuiciaᷤ.
s in eo placuit qđ fecit iudiciũ atq iusticiã. Et ic¬

Expanded text:
se in Jerusalem Joacim filium Josiae, et regnasse crudese in Jerusalem Joacim filium Josiae, et regnasse crudeliter, et exstitisse impium, et postea mortuum; nec tamen ejus sepultura narratur, hanc habente Scriptura sacra consuetudinem, ut omnes reges et mortuos referat et sepultos. Hunc autem proprie narrat mortuum et non sepultum, de quo dicemus in posterioribus . Plangit itaque supra dictum regem, quod confidat in iniustitia et putet esse perpetuam regiam dignitatem faciatque sibi cenacula et amicos opprimat operantibusque non reddat mercedem suam et aeternam palatii sui aedificationem arbitretur. \'numquid.\' ait sermo diuinus. regnare poteris in perpetuum. quoniam conferre te cupis cedro excelsae, patri tuo Iosiae uidelicet, regi iusto? pater,\' inquit, tuus et comedit et bibit et fruitus est opibus regiis; nec tamen in eo offendit deum. quod habuit diuitias, sed in eo placuit. quod fecit iudicium atque iustitiam, et id
Abbreviated transcription (Latin):
miudicio. Edificasti tͥ domũ paruulã. cenacula
ꝑflatilia : distincta fenestris & contignata cedro.
& lita sinopide. Nlumqͥd regnabis qr tu conten¬
dis contra achar patrẽ tuũ: Non comedent neq
bibent. Melius erat tibi facere uidiciũ & iusti¬
ciã bonã. Nlon cognouerunt ñ uidicauerunt ui¬
diciũ humili: neq uidiciũ pauꝑis. Nonne hoc ẽ.
ignorae te dic̃ dñs: Ecce non sunt ocłi tui recti.
nec cortuũ bonũ: s ad auariciã tuã. & ut san¬
gunẽ innocentẽ effundas. & ad iniqͥtatẽ & homi¬
cidiũ ut facias ea. Utrãq editionẽ ex integro po¬
sui: ut ebraica ueritas & difficultas uulgate
editionis facilus cognoscatur. Est autẽ sermo
contra ioachim filiũ iosie regis uide. de quo su¬
pra dixinius: quẽ constituit pharao nechao rex
egipti ꝓ ioacha ⁊ frẽ suo quẽ uinctũ ditxit in
egiptũ. Legius autẽ. & tam regum quã para¬
lipomenon narrat historia. undecĩ annis regnas¬

Expanded text:
reddet. aedificasti tibi domum paruulam, cenacula perflatilia, distincta. fenestris et contignata cedro et lita sinopide. numquid regnabis, quia tu contendis contra Acha v, patrem tuum? non comedent et non bibent; melius erat tibi facere indicium et iustitiam bonum. non cognouerunt, non iudicauerunt indicium humili que iudicignorare me? dicit Dominus. Ecce non sunt oculi tui recti, nec cor tuum bonum, sed ad avaritiam tuam, et ut sanguinem innocentem effundas. et adiniquitatem et homicidium, ut facias ea. Utramque editionem ex integro posui. ut et Hebraica ueritas et difficultas uulgatae editionis facilius cognoscatur. est autem sermo contra Ioiacim. filium Iosiae, regem ludae. de quo supra diximus, quem constituit NechaoAegypti pro Joachaz fratre suo, quem vinctum duxit in Aegyptum. Legimus autem, ut tam Regum quam Paralipomenon narrat historia , undecim annis regnas
Abbreviated transcription (Latin):
tatis huiꝰ. & debellabo uos in mami extenta &
brachio forti siue excelso. & in furore & indigna¬
tione &ira grandi &̃ ꝑcutiã habitatores enuta¬
tis huius homines & iumenta. pestilentia mra¬
gna morientur. prustra inqͥt repugnare uuttis
chaldeis obsidentib & arma bellica p̃paratis:
quoꝵ in media tantũ urbe tantũ usum habebe
ut armati eẽ. uideamimi. Ceterũ illis obsiden¬
tib: ego uos debellabo in manu ȩxtenta. & bra¬
chio fora. meoq furore & indignatione ꝑcutiã.
ut & uos & omẽ qđ spirat fame & pestilentia nime¬
dia urbe moriatur. Qđ̃ quidẽ & factũ legimus absq
enim ulla corona strepituq pugnantiũ urbs tan¬
tũ obsidione capta ẽ: ut quos uincerent non habe¬
rent: s quos tantũ caperent. Meliores ait fuert̃
uulnerati gladio: quã occisi fame. Et pꝰ hec ait
dñs. Dabo sedechiã regẽ uide & seruos eiuis &
popłm eiꝰ. & qͥ derelicti sunt in ciuitate hac:

Expanded text:
tatis huius et debellabo uos in manu extenta et tatis huius et debellabo uos in manu extenta et bracchio forti — siue excelso — et in furore et in indignatione et in ira grandi et percutiam habitatores ciuitatis huius; homines et iumenta pestilentia magna morientur. \'Frustra,\' inquit, \'repugnare uultis Chaldaeis obsidentibus et arma bellica praeparatis, quorum in media tantum urbe usum habebitis, ut armati esse uideamini. ceterum illis obsidentibus ego uos debellabo in manu extenta et bracchio forti meoque furore et indignatione percutiam, ut et uos et omne, quod spirat, fame et pestilentia in media urbe moriatur.\' quod quidem et factum legimus; absque ulla enim corona strepituque pugnantium urbs tantum obsidione capta est, ut,. quos uincerent, non haberent, sed quos tantum caperent; meliores, ait. fuerunt uulnerati gladio quam occisi fame. Et post haec. ait dominus, dabo Sedeciam, regem Iudae, et seruos eius et populum eius et, qui derelicti sunt in ciu
Abbreviated transcription (Latin):
iudeorũ habeat sententiã. Qđq infert qͥa nabu¬
chodonosor rex babilons p̾liat᷑ aduersũ nos: ostẽ¬
dit iã obsessam ierłm. Hoc aꝓpħa sciscitari sede-
chiã. & notandũ qđ in ꝓpħ̃is maximeq in iere¬
chiele & ierenna nequaꝗͣ regũ & tẽporũ ordo
seruetur. s p̃postere qđ uycta historiã postea
factũ sit prius referri. & qđ pͥus gestũ sit postea.
Altud ẽ enim historiã : aliuã ꝓpħiã seribere. Ut in
p̃senti loco sedechias qͥ cũ urbe ierłm captꝰ est.
mittens seribitur ad ieremiã. Et eo tẽprẽ quo
obsidebatur ierłm: & postea narratur historia
ioachim frĩs eius qͥ ante eũ rex fuit & ioachĩ
ia est iechome qͥ fuit filus ioachi suꝑ quib¬
contera uasa belli fiue arma bellica quę funt
inmanib ur̃is. & qͥb pugnatis aduersũ regẽ
babilonis & chaldeos qͥ obsident uos incrreuitu
muroꝵ: & congregabo eas siue eos in medio eiui¬

Expanded text:
Iudaeorum habeat sententiam. quodque infert: quia NabuIudaeorum habeat sententiam. quodque infert: quia Nabuchodonosor, rex Babylonis, proeliatur aduersum nos, ostendit iam obsessa Hieciam. et notandum, quod in prophetis, maximeque in Hiezecihele et Hieremia, nequaquam regum et temporum ordo seruetur, sed praepostere. quod iuxta historiam postea factum sit, prius referri et. quod prius gestum sit, postea; aliud est enim historiam, aliud prophetiam scribere, ut in praesenti loco Sedecias, qui cum urbe Hierusalem captus est, mittens scribitur ad Hieremiam et eo tempore, quo obsidebatur Hierusalem. et postea narratur historia Ioiacim fratris eius, qui ante eum rex fuit, et Ioiachin. id est Iechoniae, qui fuit filius Ioiacim, suI conuertam uasa belli — siue arma bellica —, quae sunt in manibus uestris et quibus pugnatis aduersum regem Babylonis et Chaldaeos, qui obsident uos in circuitu murorum, et congregabo ea — siue eos- — in medio ciui
Abbreviated transcription (Latin):
Ut eẽt. inquit mͥ conceptus ȩternus. Quȩ omĩa di¬
cuntur yꝑbolice. Deniq expoint causas cur mortẽ
p̃ferat uite. & omĩno non eẽ quã male ẽe. subiun¬
gens. Quare de uulua egressus sũ ut uiderem
laborẽ & dolorẽ & consumerentur in confusione
dies mei : Uerbũ quod factũ ẽ. ad ieremiã a dño:
quando mifit ad eũ rex sedechias pbassur filium
melchie. & sophoniã filiũ aaste facerdotẽ dicens.
In terroga ꝓ nobis dnm: qͥa nabuebodonosor rex ba¬
bilonis p̃liat᷑ aduersũ nos si forte faciat dñs no¬
biscũ scđm om̃a mirabilia sua & recedat a nobis.
Supͣ pontifex phassur siue phascor qͥ ꝑcussit iere¬
miã patrẽ habuit Gemmeꝵ: hic autẽ phassur filiꝰ
ẽ. melchie. Hoc iccirco: nequis eunde̾ putet. Ait¬
tit autẽ sedechias rex ad ꝓpħã nolens uel popłm
scire nec pͥncipes: ut occulto ꝑ legatos nuncio
recognoscat qu dñs suꝑ urbẽ ierłm & popłm

Expanded text:
t mihi: inquit \'conceptus aeternus;\' quae omnia dit mihi: inquit \'conceptus aeternus;\' quae omnia dicuntur hyperbolice. denique exponit causas, cur mortem praeferat uitae et omnino non esse quam male esse, subiungens: quare de uulua egressus sum. ut uiderem laborem et dolorem ut consumerentur confusione dies mei? Uerbum, quod factum est ad Hieremiam a domino, quando misit ad eum rex Sedecias-_ Phassur, filium Melchiae, et Sophoniam, filium Maasiae. sacerdotem dicens: inbylonis, proeliatur aduersum nos, si forte faciat dominus nobis sicut omnia mirabilia sua et recedat a nobis. Supra pontifex Phassur siue Phaschor, qui percussit Hieremiam. patrem habuit Emmer, hic autem Phassur filius est Melchiae: hoc idcirco, ne quis eundem putet. mittit autem Sedecias rex ad prophetam nolens uel populum scire uel principes. ut occulto per legatos nuntio recognoscat, quam dominus super urbe Hierusalem et populo
Abbreviated transcription (Latin):
no uͭ eẽ : aliud cũ sit absq ulla int̾missione erueuari.
Quomꝰ mortẽ qͥetã uite misere p̃ferimꝰ: Unde &
amos diẽ appellat tenebrarũ. diẽ afflictionis. Et
iacob eo quod uixerit in labore & in angustia di¬
es uite suę paruos & pessimos uocat & paulus apłs
dic̃. Ut erperet nos de p̾senti selo neguã. Et iterũ.
R ed̃mentes tempꝰ qm̃ dies mali sunt. Hebrei qntum
mensẽ qͦ captũ ierłm tẽplũq st̃buersũ ẽ. natuitta¬
tis iereniȩ supputant: in extricabilibꝰ qͥb: aa & in¬
eredibilib argum̃tis. Qđ̃ si ꝓbare potuerint qͥmꝰ
testimoniũ iob ualeant int̾ptari neseio: nͥ forte &
Alũ diẽ quadã p̃figuratione & uatiemnio fituroꝵ
subuersions templi autument. Qđq in p̾catur sim
lituidinesi subuersarũ ciuitatũ de sodonia ee gonorra¬
dici arbitror: & om̃e tempus in luctu ut manesit
clamor. & ululatꝰ meridie. Qđ̃ autẽ infert qui me
non int̾fecit in uulua : dm̃ significari putant.

Expanded text:
 sit, absque ulla intermissione cruciari, quomodo mortem quietam uitae miserae praeferimus. unde et Amos diem appellat tenebrarum diem afflictionis et Iacob eo, quod uiierit in labore et angustia. dies uitae suae paruos et pessimos uocat et Paulus apostolus dicit: ut eriperet nos de praesenti saeculo nequam et iterum: redimentes tempus, quoniam dies mali sunt. Hebraei quintum mensem. quo capta Hierusalem templumque subuersum est, natiuitatis Hieremiae supputant inextricabilibus quibusdam et incredibilibus argumentis. quod si probare potuerint: quomodo testimonium Iob ualeant interpretari, nescio; nisi forte et illum diem quadam praefiguratione et uaticinio futurorum subuersionilitudinem subversarum civitatum, de Sodoma et Gomorrdici arbitror: et omne tempus in luctu, ut mane sit clamor et ululatus meridie. Quod autem infert: Qui me non interfecit in vulva, Deum significari putant.
Abbreviated transcription (Latin):
considerato uultu filii qͥ uixta apłm splendor glȩ
illiꝰ appellat᷑ & forma substancie dĩ. ꝓpħa & animo
& corpore ꝑhorrescit. & intelligit eẽ. se nichil scđ̾m
hoc qđ & in alio loco dicit᷑. Ut iumentũ factus
sũ apua te. Siue uictimã conscientię & humi¬
litatis suȩ offert deo: uxta illud qđ in psalmis
seribitur. Sacrificiũ dõ sp̃s contribulatꝰ : cor con¬
tritũ & humiliatũ ds̃ non sꝑnit. Ossa autẽ quę
contremuerunt fiue quȩ commota funt. illa in¬
telligamus de quib itẽ dauid canit. Omĩa ossa
mea dicent. dnẽ qͥs similis tibi. factus e̾. autẽ
quasi ebrius & quasi homo madidus siue suꝑatꝰ¬

Expanded text:
considerato uultu filii. qui iuxta apostolum \'splendor gloriae\' considerato uultu filii. qui iuxta apostolum \'splendor gloriae\' illius appellatur et \'forma substantiae dei\', prorescit et intellegit esse se nihili, secundum quod et in alio loco dicitur: ut iumentum factus sum apud te, siue uictimam conscientiae et humilitatis suae offert deo iuxta illud. quod in psalmis scribitur: sacrificium deo spiritus contribulatus; cor contritum et humiliatum deus non spernit. ossa autem. quae contremuerunt siue commota sunt, illa intellegamus, de quibus idem Dauid canit: omnia ossa mea dicent: domine, quis similis tui? factus est quasi ebrius et quasi homo madidus
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. nom̃ qͦ appellabit eũ dñs ioscoec. in ꝓpħis qđ
pleriq ignorantes: uaria explanationis deliram̃ta
confingunt. Multoq melius fuerat stmplicit̾ in-¬
scientiã confiteri: quã imꝑitie suę alios heredes
facere. Est autẽ sermo contra ꝓpħas immno pseu
gato nomine ꝓpħas uocat. De quib scriptũ ẽ. in
consequentib. E in ꝓpħis samarie uidi fatuitatẽ.
statiq & in ꝓpħis ierłm uidi horribilia. Quando¬
autẽ ponit coniunctionẽ. & ostendit suꝑiora de
ꝓpħis dicta añi: qͥ & ipsi pseudo ꝓpħarũ similes
extiterunt. Contritũ ẽ. cor meũ in medio mei siue
in me: contremuerunt siue comota sunt om̃a ofsa
mea. Factus sum quasi uir ebrius & quasi homo
madidꝰ siue superatus uino. a facie dm̃. & a facie
uerborũ scoꝵ eius. siue & afacie decoris głiȩ eiꝰ.
Considerato uultu omĩpotentis dĩ. hoc ẽ. patris. &

Expanded text:
est nomen, quod appellabit eum dominus Iosedec in prophetis. quod est nomen, quod appellabit eum dominus Iosedec in prophetis. quod plerique ignorantes uaria explanationis deliramenta confingunt: multoque melius fuerat simpliciter inscientiam confiteri quam imperitiae suae alios heredes facere. est autem sermo contra prophetas, immo pgato nomine \'prophetas\' uocat, de quibus scriptum est in consequentibus: et in prophetis Samariae uidi iniquitatem statiautem ponit coniunctionem \'et\', ostendit superiora de prophetis dicta domini, qui et ipsi pseudoprophetarum similes exstiterunt. Contritum est cor meum in medio mei— siue in me —, contremuerunt — siue commota sunt — omnia ossa mea; factus sum quasi uir ebrius et quasi homo madidus — siue superatus — uino a facie domini et a facie uerborum sanctorum eius siue et a facie decoris gloriae eius. Considerato uultu omnipotentis dei, hoc est patris, et
Abbreviated transcription (Latin):
Qui factus ẽ. sapientia nobis a deo & iusticia. et
scĩficatio & redemptio. Cui contrariꝰ antixp̃ẽ et
habitator eius diabolus : in zacharia stultus pa-¬
dedit filio. In dieb illis. & due & aecẽ trib udas
& isrł pariter saluabunt᷑ & de duab uirgis uyxta
ierechiel una uirga fr&. Nomenq eiꝰ si iuxta
eiꝰ uocabit dicet᷑ dñs iusticia ur̃a. Hoc enĩ signi¬
ficat ad onai. SADSCENO ꝓ qͦ simmachus uertit dnẽ
iustifica nos.  pt̾ hoc ecce dies ueniunt dic̃ dñs
& ñ dicent ultra uiuit dñs qͥ edux̃ filios isrł de
terra egipti. s uiuit dñs qͥ edux̃ & addux̃ semen¬
domus isrł dẽ terra aqͥlonis & de cunctis terris
ad quas eierã eos illue & habitabunt in terra sua.
Hoc om̃e capłm: in loeoͣeͤ. non habetur. Cuiuis hic
cidente. septemptrione & meridie uenient & recũ¬
bent cum abrahã & isaac & iacob. Ut post quam
hic titulus ut supͣ diximus in editione lxxͥ. fins
anterioris capłi positꝰ ẽ. ubi scriptũ legimꝰ. & hoc

Expanded text:
Qui factus est sapientia nobis a Deo, et justitia, et sanctificatio, et redemptio . » Cui contrarius Antichristus, et habitator ejus diabolus, in Zacharia « stultus pait filio. in diebus illis et duae et decem tribus, ludas et Israhel, pariter saluabuntur et de duabus uirgis iuxta Hiezechiel una uirga fiet nomenque eius, si iuxeius uocabunt, dicetur: dominus iustitia nostra; hoc enim significat adonai sadecenu, pro quo Symmachus uertit: domine. iustifica nos! Propter hoc ecce dies ueniant, dicit dominus, et non dicent ultra: uiuit dominus, qui eduxit filios Israhel de terra domus Israhel de terra aquilonis et de cunctis terris. ad quas eieceram eos illuc, et habitabunt in terra sua. Hoc omne capitulum in LXX non habetur; cuius hic scidente, septentrione et meridie uenient et discumbent cum Abraham, Isaac et Iacob, ut. postquam Hic titulus, ut supra diximus, in editione LXX finis anterioris capituli positus est, ubi scriptum legimus: et hoc
Abbreviated transcription (Latin):
ñ erit uir qͥ sedeat suꝑ soliũ dauid. Om̃s enĩ fu
genere ac tribu leui fuisse pͥncipes qͥb successe¬
rit herodes antipatri ꝓseliti filius: & postea
sub uespasiano. regnũ huiꝰ generis. immo na¬
ginẽ imꝑii penitus fuisse deletã. Ue pastori¬
bus qͥ disꝑdunt & lacerant grege̾ pascue mee:
siue o pastores qͥ disꝑditis & dissipatis oues
gregẽ meũ : eiecistis eos & non uisistastis. Ecco
ego iusitabo suꝑ uos malicrã. studioꝵ ur̃oꝵ dic̃
de om̃ib terris ad quas eiecero eos illuc. & con¬
uertã eos adrura sua. suie restituã illos ad pas¬
cua sua : & crescent & multipli cabunt᷑. Et susci¬
tabo suꝑ eos pastores : & pascent eos. Non formida

Expanded text:
non erit uir, qui sedeat super solium Dauid. omnes enim fuenon erit uir, qui sedeat super solium Dauid. omnes enim fuegenere ac tribu Leui fuisse principes, quibus successerit Herodes. Antipatri proselyti filius, et postea sub Uespasiano regnum huius generis, immo imaginem imperii. penitus fuisse deletam. Uae pastoribus, qui disperdunt et lacerant gregem pascuae meae — sine o pastores, qui disperditis et dissipatis oues gregem meum, eiecistis eos et non uisitastis; ecce ego uisitabo super uos made omnibus terris, ad quas eiecero eos illuc, et conuertam eos ad rura sua — siue restituam illos ad pascua sua — et crescent et multiplicabuntur.et suscitabo super eos pastores et pastores eos: non formida
Abbreviated transcription (Latin):
runt in grecis libris additũ : subtraxerunt.
Respondeamꝰ gͥ : qđ in dieb iechonie ñ successerit
ei uir qͥ sederit suꝑ thronũ eius. s multo post
tẽꝑe de semine eiꝰ natus sit qͥ soliũ eiꝰ obtinue¬
rit. Potest aut̃ & sic solui. Non sedebit qͥdẽ suꝑ
thronũ dauid uir & homo. s sedebit ds̃ regnũq
eiꝰ ñ erit terrenũ & breue ut fuit dauid s ꝑ-¬
petuũ atq cȩleste. Dicente scriptura. Regna¬
bit suꝑ domũ iacob inet̾num : & regni eiꝰ non
erit finis. Natus ẽ. gͦ. ioachim iechonias: de
iechonia salathiel. de salathiel zorobabel. & ꝑ or¬
dinẽ uenit᷑ ad apm̃. Sed in dieb ioachim non
successit ei rex filius quomͦ ipse patri successe¬
rat. s fuit in captiuitate & salathiel & roro¬
babel &usq ad xp̃m nullus regiã obtinuit po¬
testatẽ. Hoc autẽ iccirco: qr in hebraico scriptũ
ẽ. in dieb eius & in tẽpore ipso quo ille fuit

Expanded text:
runt, in Graecis libris additum subtraxerunt. runt, in Graecis libris additum subtraxerunt. respondeamus igitur. quod in diebus lecboniae non successerit ei uir, qui sederit super thronum eius, sed multo post tempore de semine eius natus sit, qui solium eius optinuerit. potest autem et sic solui: non sedebit quidem super thronum Dauid uir et homo, sed sedebit deus regnumque eius non erit terrenum et breue, ut fuit Dauid, sed perpetuum atque caeleste dicente scriptura: regnabit super domum Iacob in aeternum et regni eius non erit finis. natus est ergo de Ioiacim Iechonias. de Iechonia Salathiel, de Salathiel Zorobabel et per ordinem uenitur ad Christum. sed in diebus Ioiachin non successit ei rex filius, quomodo patri ipse successerat, sed fuit in captiuitate et Salathiel et Zorobabel et usque ad Christum nullus regiam optinuit potestatem. hoc autem idcirco, quia in Hebraico scriptum est: in diebus eius et in tempore ipso. quo ille fuit,
Abbreviated transcription (Latin):
tũ int̾pretati sunt. & oritur questio: quomodo
possit stare ꝓpħia. de stirpe eiꝰ nullũ eẽ. genera¬
tũ qͥ sederit suꝑ thronũ dauid. nec pͥnceps fue¬
rit ultra in iuda. Cũ dñs atq saluator de huiꝰ
natus sit semine suꝑ cuiꝰ ortu loqͥt᷑ gabriel ad
mariã. Ecce concipies inutero & paries filiũ:
& uocabis nom̃ eius iħm. Ipse erit magnus: &
filius altissimi uocabitur. Ꝙ dabit ei dñs deus
sedẽ dauid patris sui: & regnabit suꝑ domũ ia¬
cob inet̃num. & regni eiꝰ non erit finis. Possumꝰ
gͦ hoc dicere quoniã illud qđ de ẽ. in loece. ui¬
delic& in diebus eius ñ ꝓsꝑabit᷑ siue ñ cresc&.
ignorantib fecerit questionẽ. Loeaxe. enĩ transtu¬
lerunt scribe uirũ istũ abdicatũ hominẽ. qr
ñ cresc& de semine eiꝰ uir qͥ sedeat suꝑ tbro¬
nũ dauid pͥnceps ultra in uida. Qđ̃ in hebraueo
bis positũ ẽ. Quod putantes qͥ abinitio scripse¬

Expanded text:
tum\' interpretati sunt. et oritur quaestio, quomodo tum\' interpretati sunt. et oritur quaestio, quomodo possit stare prophetia de stirpe eius nullum esse generatum, qui sederit super thronum Dauid nec princeps fuerit ultra in Iuda, cum dominus atque saluator de huius natus sit semine, super cuius ortu loquitur Gabrihel ad Mariam: ecce concipies in utero et paries filium et uocabis nomen eius dabit ei dominus deus sedem Dauid patris sui et regnabit super domum Iacob in aeternum et regni eius non erit finis. possumus ergo hoc dicere, quoniam illud, quod deest in LXX, uidelicet in diebus eius non prosperabitur siue non crescet. ignorantibus fecerit quaestionem. LXX enim transtulerunt: scribe uirum istum abdicatum hominem, quia non crescet de semine eius uir, qui sedeat super thronum Dauid, princeps ultra in Iuda, quod in Hebraico bis positum est; quod putantes, qui ab initio scripse
Abbreviated transcription (Latin):
eẽ. dĩ inuisibilis pͥmogenitũ omis creaturȩ. id
ẽ. sapientiã. uerbũ. ueritatẽ. uitã atq iustici¬
ã. eũ appellari anulũ qͥ ꝓiciatur uł auellat᷑
de mani dnĩ & regi tradat᷑ nabuchodonosor.
Abiecti sunt in qͥt ipst & semen eiꝰ: & piecti in
trã quã ignorabant. Qđ de iechonia factum:
nemo dubitat. Iechonias : int̾pretat᷑ dñi p̃paratio.
Cui in p̃senti loco pͥma sillaba id ẽ. dni nom̃ au¬
fert᷑ & dicit᷑ iechonias : ut subaudiat᷑ ꝑdicioni
& interitu p̃paratus. Terra terra terra: audi
sermonẽ dñi. Hec dic̃ dñs. Seribe uirũ istum
sterilẽ : uirũ qͥ in dieb suis non ꝓsꝑabitur. Nec
enim erit uir de semine eiꝰ qͥ sedeat suꝑ solũ
dauid : & potestatẽ habeat ultra in uda. Si
p̃termiserint uł mutauerint: fi& longũ. Pre¬
sertim cũ possit diligens lector ex utraq edi¬
tione considerare qͥd mutatũ quid additũ sit
uacuũ. lxxͦ. & theodotio ab hominabilẽ & abdi ca¬

Expanded text:
ilis, primogenitum omnis creaturae. id est sapientiam, uerbum, ueritatem, uitam atque iustitiam, eum appellari anulum. qui proiciatur uel auellatur de manu domini et regi tradatur Nabuchodonosor? abiecti sunt, inquit, ipse et semen eius et proiecti in terram. quam ignorabant, quod de Iechonia factum nemo dubitat. \'Iechonias\' interpretatur \'domini praeparatio\'. cui in praesenti loco prima syllaba, id est domini nomen, aufertur et dicitur \'Chonias\', ut subaudiatur \'perditioni et interitu praeparatus\'. Terra. terra, terra. audi sermonem domini! haec dicit dominus: scribe utrum istum sterilem, utrum, qui in diebus suis non prosperabitur; nec enim erit de semine eius uir, qui sedeat super solium Dauid et potestatem habeat ultra in Iuda. Si praetermiserint uel mutauerint, longum fiet, praesertim cum possit diligens lector ex utraque editione considerare, quid mutatum, quid additum, \'uacuum\', LXX et Theodotio \'abominabilem\' et \'abdica
Abbreviated transcription (Latin):
uator nr̃ qͥ ꝓpͥe ẽ. germ̃ iustũ siue oriens iustus.
de quo legimus. Orietur in dieb eius iusticia.
Et in alio loco. Ecce uir oriens nomen eus & stbt̃
eũ orietur & edificabit templũ dño. Ut qͦmͦ in isua
emmanuel appellatur. hoc ẽ. nobiscũ ds̃: sic in ie

Expanded text:
ui proprie est \'germen iustum\' siue \'oriens iustus\', de quo legimus: orietur in diebus eius iustitia et in alio loco: ecce uir, oriens nomen eius et subter eum orietur et aedificabit templum domino, ut, quomodo in Isaia Emmanuhel\' appellatu
Abbreviated transcription (Latin):
lacerare. Qitia gͥ benignitas uersa ẽ. in calu̾nã
nunc ͦᷤ illi qͥ mortuus ẽ. & isti qͥ uiuit. & heresm
illius instaurare conat᷑: magistrũ eoꝵ origenẽ
hunc locũ referre ad xp̃m qđ de manu dĩ patris
instar anuli auulsus sit & missus in terrã cap¬
tiuitatis in uallẽ lacrimarũ cruciq traditꝰ: ma¬
trẽ qͦq eius haut dubiũ quin sinagogã captã
atq ꝓiectã. Ꝙ ñ ꝑtimescit ista cominemorans:
hoc qđ sequitur. Terra. terra. terra audi uerbum
dñi. Hȩc dicit dñs. Seribe uirũ istũ abhominatũ
siue sterilẽ. & reliqͣ intelligere de dño maiestatis.
Soribit autẽ hoc ne discipłi eius audeant negare:
omĩ uoluptate stue utilitate : quare abiecti st̃
ipse & semen eius & ꝓiecti in terrã quã ignora¬

Expanded text:
lacerare. quia igitur benignitas uersa est in calumniam, lacerare. quia igitur benignitas uersa est in calumniam, nunc dico et illi, qui mortuus est. et isti, qui uiuit et heresin illius instaurare conatur, magistrum eorum Origenem hunc locum referre ad Christum, quod de manu dei patris instar anuli auulsus sit et missus in terram captiuitatis, in uallem lacrimarum. crucique traditus, matrem quoque eius — hau dubium quin synagogam — captam atque proiectam. et non pertimescit ista commemorans hoc. quod sequitur: terra, terra. terra, audi uerbum domini! haec dicit dominus: scribe uirum istum abominatum siue sterilem. et reliqua inteScribit autem hoc, ne discipuli ejus negare audeant, omni voluptate sive utilitate? Quare abjecti sunt ipse et semen ejus, et projecti in terra
Abbreviated transcription (Latin):
p̃tatus ẽ. in latinũ. diuisitq eũ in duo uolumina
& sub nomine scĩ martiris xisti romane urbis
epĩ ausus ẽ. edere. in qͥb nulla xpĩ. nulla sps
sci. nulla dĩ patris. milla patriarcharũ & ꝓphe
ritate : insana anulũ nominauit. Qͥ ꝑ multas ꝓ¬
& inpeccantiã p̃dicant. Quomͦ igit᷑ dñs iechoni¬
am instar amili de mamii sua & digitũ ꝓiecturũ
se comminatur : ita lectorẽ obsecro ut nefariũ
libros. ñ ut uolum̃ eccliasticũ. Soleo in cominen¬
tariis. & explanationib quoꝵ mos ẽ. diuersas in¬
t̃pretũ sententias ponere hiiuscemodi miscere ser¬
monẽ. Quidã hoc dicunt: alii hoc autumant ñ¬
nulli sic sentiunt. Qđ & ipse miserabilis granniꝰ
& post multos annos discipulus iouiniam & illiꝰ:
calumniati sunt & ealumniant᷑ me sub alienis no¬
minib ꝓpͥas sententias ponere. Qđ ego causa be¬
niuolentie fatio: ne aliquẽ certo nomine uidear

Expanded text:
rpretatus est in Latinum diuisitque eum in duo uolumina rpretatus est in Latinum diuisitque eum in duo uolumina et sub nomine sancti martyris Xysti, Romanae urbis episcopi. ausus est edere. in quibus nulla Christi, nulla spiritus sancti. nulla dei patris, nulla patriarcharum et propritate et insania \'Anulum\' nominauit. qui per multas pet inpeccantiam praedicant. quomodo igitur dominus Iechoniam instar anuli de manu sua et digito proiecturum se comminatur. ita lectorem obsecro. ut nefariumlibros, non ut uolumen ecclesiasticum. soleo in commentariis et explanationibus. quorum mos est diuersas interpretum sententias ponere. huiuscemodi miscere sermonem: \'quidam hoc dicunt, alii hoc autumant, nonnulli sic sentiunt! quod et ipse miserabilis Grunnius et post multos annos discipulus Iouiniani et illius calumniati sunt et calumniantur me sub alienis nominibus proprias sententias ponere, quod ego causa beniuolentiae facio, ne aliquem certo nomine uidear
Abbreviated transcription (Latin):
domũ regis uda. & p̃postero ordine pꝰ quã locu¬
tus ẽ. dñs de sedechia qͥ uitimꝰ fuit regũ in ie-
ru salẽ. reuertitur ad ioachim frem eius qͥ ante
eum regnauit. Qua uaticinatione completa: nunc
loqͥtur ad filiũ ioachim nepotẽ iosiȩ regẽ ierłm
iechoniã. qͥ & alio nomine appellatur ioachi qui
captꝰ a nabuchodonosor cũ matre sua pͥncipib q
& artificib & muttis nobilib auctꝰ ẽ. in chal¬
dea ibiq mortuus. Hoc igit᷑ sic dicitur. Quomͦ
anulus ñ recedit de manu portantis & de digito
disficulte relabit᷑: sic in manu mea iechonias.
Tamen auellã cum & tradã regi babilonio: ibiq
eũ matre & omib sociis suis moriet᷑. & ultra
terrã udeã quã desiderabat non uidebit. Mise¬
rabilis gruniius qͥ ad calumniandos scõs uiros
aꝑint os suũ linguãq suã doeuit iñdatiũ sexti
phitagorei hominis gentilissimi unũ librũ int̾¬

Expanded text:
domum regis Iuda et praepostero ordine, postquam locudomum regis Iuda et praepostero ordine, postquam locutus est de Sedecia, qui ultimus regum fuit in Hierusalem, reuertitur ad Ioiacim, fratrem eius, qui ante eum regnauit. qua uaticinatione conpleta nunc loquitur ad filium Ioiacim. nepotem Iosiae, regem Hierusalem, Iechoniam. qui et alio nomiabuchodonosor cum matre sua principibusque et artificibus et multis nobilibus ductus est in Chaldaeam ibique mortuus. hoc igitur dicitur: si. quomodo anulus non recedit de manu portantis et de digito difficulter elabitur. sit in manu mea Iechonias, tamen auellam eum et tradam regi Babylonio ibique cum matre et omnibus sociis suis morietur et ultra terram Indaeam. quam desiderat. non uidebit\'. miserabilis Grunnius. qui ad calumniandos sanctos uiros aperuit os suum linguamque suam docuit mendacium, Sexti Pythagorei, hominis gentilissimi. unum librum inte
Abbreviated transcription (Latin):
lat que de omĩum rerũ creuerat abundantia.
& quod instar mulieris puerꝑe repentinis ei
dolor & subita ueniat captiuitas. Qd autẽ nos
diximus clama ad transeuntes & mebraico scriptũ ẽ.
mea barim. Loexͣ. theodotioq uerterut transmare.
ꝑuenire. Niuo ego dic̃ dñs: qr si fuerit iechonias
filius ioachim regis iude anulus in manu mea dex
tera inde euellã eũ siue te. & dabo te in manu
querentiũ animã tuã. & in manu quoꝵ tu formi¬
das faciẽ. & in manu nabuchodosor regis babilo¬
nis. qđ in laͣe non habetur. & in mani chaldeoꝵ.
Et mittã te siue ꝓiciã te. & matrẽ tuã quę ge¬
nuit te. in t̾rã alienã de qua nati non estis.
ibiq moriemini. In terrã autẽ ad quã ipsi leuans
animã suã ut reuertantur illuc : ñ reuertentur.
Supͣ dixerat domiu regis uida hȩc loqueris: & dem
aesende de in domũ regis uida. & iterũ hoc dic̃ dñs suꝑ

Expanded text:
lat. quae de omnium rerum creuerat abundantia, lat. quae de omnium rerum creuerat abundantia, et quod instar mulieris puerperae repentinus ei dolor et subita ueniat captiuitas. quod autem nos diximus: clama ad transeuntes et in Hebraico scriptum est \'meabarim\'. LXX Theodotioque uerterunt \'trans mare\', peruenire. Uiuo ego, dicit dominus: quia, si fuerit Iechonias, filius Ioiacim, regis Iuda. anulus in manu dextera mea, inde auellam eum — siue te — et dabo te in manu quaerentium animam tuam et in manu, quorum tu formidas faciem, et in manu Nabuchodonosor, regis Babyloniset mittam te — siue proiciam te — et matrem tuam, quae genuit te, in terram alienam, in qua nati non estis, ibique moriemini; in terram m autem, ad quam ipsi leuant ant animam suam, ut reuertantur, illuc non reuertentur. Supra dixerat: \'domui regis Iuda haec loqueris\' et deinde: descende in domum regis Iuda et iterum: haec dicit dominus super
Abbreviated transcription (Latin):
rubesces ab om̃i malicia tua. Quȩ sedes in libano
& nidificas in cedris quomͦ congemusti cũ uenis
sent ⁊ dolores quasi dolores parturientis: ꝑ me¬
taphorã libani & basan regionũ & montiũ transior¬
danẽ ad ierłm sermo dirigit᷑. qdđ frustra in egipto
sit confisa: siue ad ipsum ioachim qͥ eo tempre
regnabat in ierłm & abegiptiis rex fuerat con¬
siiutus quod frustra egiptiorũ sꝑet auxliũ:
& quod ipsi qͦq ababilonio rege suꝑandi sint¬
& ducendi in captiuitatem. Quodq ait loquutꝰ
drxisti non audiã: arguite eã suꝑbia. qđ̃ diuicia¬
rum magnitudine abusa sit in contẽptũ dĩ
& narrat quod non solũ hoc temprẽ s abuin¬
to quando educta sit de egipto. non audierit
uoce dei. Vnde & om̃s pastores etus & pͥncipes
huc illteq disꝑsi sint. & captiuitati babilonie
colla summiserint. Qd̃q infert quȩ sedes in
libauo & nidificas in cearis: arrogantiã sugal¬

Expanded text:
rubesces ab omni malitia tua. quae sedes in Libano rubesces ab omni malitia tua. quae sedes in Libano ei nidifsent tibi dolores quasi dolores parturientis? Per metaphoram Libani et Basan, regionum et montium trans Jordanem, ad Jerusalem sermo dirigitur, quod frustra in Aegypto sit confisa, sive ad ipsum Joacim, qui eo tempore regnabat in Jerusalem, et ab Aegyptiis rex fuerat constitutus, quod frustra Aegyptiorum speret auxilium, et quod ipsi quoque a Babylonio rege superandi sint, et ducendi in captivitatem . Quodque ait: locutus dixisti, non audiam: arguit eam superbiae, et quod divitiarum magnitudine abusa sit in contemptum Dei. Et narrat, quod non solum hoc tempore, sed ab initio quando educta sit de Aegypto, non audierit vocem Dei; unde et omnes pastores ejus, et principes huc illucque dispersi sint, et captivitati Babyloniae colla submiserint. Quodque infert: Quae sedes in Libano et nidificas in cedris, adrogantiam suggil
Abbreviated transcription (Latin):
tra ioachim regẽ uida & aꝑitur enigia qđ pͥus
uidebatur occultũ. & int̾ tres fr̃s ambiguũ sol
uitur. & non sit sermo de ioachar. neq de se-¬
dechia. s ꝓpͥe de ioachĩ quẽ interfectũ a latrun¬
culis chald eorũ. fyrie. ammonitarũ. & moabitarũ
hebraica narrat historia. Unde & in malachĩ mor¬
tuus seribitur: & sepultus tacetur. In libro die¬
rum legimus uinetũ cathenis & ductũ in babilo¬
ne: nec ultra quid refertur de eo. Pulchreq se¬
puttura asini dic̃ eũ sepeliendũ: ut aliis uerbis
signific& insepultũ.hoc ẽ. abestiis auibq lace¬
randũ. Hec ẽ. enĩ asint sepultura. Ascende liba
mĩ &clama & in basan da uocẽ tuã. & clama ad
transeuntes. qr contriti sunt om̃s amatores eius.
Loquittus sum adte in abundantia tua: dyxisti ñ
audiã. Hec ẽ. uia tua abadolescentia tua: qͥa¬
ñ audisti uocẽ meã. Om̃s pastores siue amatores
tuos pasc& uentus: & amatores siue amiei tui
in captiuitatẽ ibunt: & tune confunderis & e¬

Expanded text:
acim regem Juda, et aperitur aenigma, quod prius videbatur occultum, et inter tres fratres ambiguum, ut non sit sermo de Joachaz, neque de Sedecia, sed proprie de Joacim, quem interfectum a latrunculis Chaldaeorum, Syriae, Ammonitarum, et Moabitarum, Hebraea narrat historia. Unde et in Malachim mortuus scribitur, et sepultus tacetur . In libro Dierum legimus, vinctum catenis et ductum in Babylonem : nec ultra quid refertur de eo. Pulchreque sepultura asini\' dicit eum sepeliendum, ut aliis uerbis significet insepultum, hoc est a bestiis auibusque lacerandum. haec est enim asini sepultura. Ascende Libanum et clama, in Basan da vocem tuam, et clama ad transeuntes, quia contriti sunt omnes amatores tui. Locutus sum ad te in abundantia tua, dixisti. non audiam ! haec est uia t ua ab ad ulescentia. quia non audisti uocem meam. omne.., pastores — siue amatores — tuos pascet uentus et amatores — siue amici — tui in captiuitatem ibunt; et tunc confunderis et e
Abbreviated transcription (Latin):
le atq contritũ : simmachus transtalit nũquiã
purgam̃tũ siue qͥsqͥliȩ uiles atq ꝓiecte.  quo
in locoͣe nil habetur: s hoc tantũ int̾̃pretati
sunt. In honoratꝰ ẽ. iechonias quasi uas in quo
nulla ẽ. utilitas. Ꝙ cũ hoc de iechonia dicatur
filio ioachĩ aud& qͥspiã ad typũ referre cep̃i.¬

Expanded text:
tritum, Symmachus transtulit: numquid purgamentum siue quiliae uiles atque proiectae?, pro quo in LXX nihil habetur, sed hoc tantum interpretati sunt: inhonoratus est Iechonias quasi uas, in quo nulla est utilitas. et cum hoc de Iechonia dicatur. filio Ioiacim. audet quispiam ad typum referre Chri
Abbreviated transcription (Latin):
theũ. Ut scias qͦmͦ oporteat te in domo dĩ conuersari:
quȩ ẽ. eccłia dĩ uiui colũna & firmam̃tũ uerita
tis. In ꝓpħa: doctorẽ accipe. In sacerdotẽ : ministerii
dignitatẽ. Qui si praua consenserint. erit ina eoꝵ
inlubricũ & intenebris nec habebunt dnm̃n loquen-¬
tẽ. Ego lux in mundũ ueni: ut omĩs qͥ credit in
me in tenebris ñ maneat. Vnde ses ioqͥt᷑ om̃s tene¬

Expanded text:
theum: ut scias. quomodo oporteat te in domo dei conuersari, theum: ut scias. quomodo oporteat te in domo dei conuersari, quae est ecclesia dei uiui. columna et firmamtis . In propheta, doctorem accipe: in sacerdote, ministerii dignitatem. Qui si prava mente consenserint, erit via eorum in lubricum et in tenebris; nec habebunt Dominum loquentem: Ego lux in mundum veni, ut omnis qui credit in me, in tenebris non maneat . Unde s
Abbreviated transcription (Latin):
sunt. Si autẽ hocita ẽ. ubi sunt qͥ ꝑfectã in ho¬
mine iusticiã p̃dicant : Qd si respondint de scĩs
se hoc dicere ñ de semet ipsis. certe nullũ puto
repleta ẽ. terra : qr a facie maledictionis siue iura¬
menti lieit terra. arefacta sunt arua siue pascua
deserti. factus ẽ. cursus eorũ malus & fortitudo
ꝓpt̾ adulteria & maledicta siue suꝑ fluũ uiram̃tũ
immo ꝑuria frugũ sterilitas consequuta sit. Oc¬
quid de terra uidea urxta litterã intelligis refer
dei sterilitas in eccłiis dei sit. ołpħa nãq & sacerdos
polluti sunt : & in domo mea inueni malũ eoꝵ ait
dñs. Iecirco uia eorũ erit qͣsi lubricũ intenebris. Im¬
pellent᷑ & corruent in ea : qͥa afferã siue inferã suꝑ
eos mala annũ uisitationis eoꝵ ait dñs. Quando
sciamꝰ eẽ. completũ. ꝓpħa namq & sacerdos polluti
sunt. in domo mea inueni mala eoꝵ ait dñs. Domꝰ
autẽ xpĩ eccłia ẽ : de qͣ & paulus scribit ad timo¬

Expanded text:
sunt . » Si autem hoc ita est, ubi sunt qui perfectam in homine justitiam praedicant? Quod si responderint de sanctis se hoc dicere, non ex semetipsis, certe nullum puto repleta est terra, quia a facie maledictionis  sive juramenti luxit terra. Arefacta sunt arva  sive pascua deserti, et factus est cursus eorum malus, et fortitudo propter adulteria et maledicta, sive superfluum juramentum, imo perjuria frugum sterilitas consecuta sit. Quidquid de terra Judaea juxta litteram intelligis refer Dei sterilitas in Ecclesiis fit: « Propheta namque et sacerdos polluti sunt et in domo mea inueni malum eorum, ait dominus. idcirco uia eorum erit quasi lubricum in tenebris; inpellentur et corruent in ea, quia afferam — sine inferam — super eos mala, annum uisitationis eorum, ait dominus. Quando sciamus esse conpletum: propheta et sacerdos polluti sunt; in domo mea inueni mala eorum. ait dominus. domus autem Christi ecclesia est, de qua et Paulus scribit ad Timo
Abbreviated transcription (Latin):
succendetur in uobis ignis furoris mei. nec inue¬
met materiã quã consumat. Incredibilisq hoc lo¬
co dĩ clementia demonstratur : ut de quib supra
dixerat. posui enim faciẽ meã suꝑ ciuitattẽ hanc
in malũ & non in bonũ. in manu regis babilonis
tradet᷑ ut exur& eã igni. Iã dñs ingruente sen
tentia eos ꝓuoc& ad salutẽ. ñ quo ignoret urbẽ
ierłm eẽ. capiendã. s quo liberũ hominis seruet᷑
arbitriũ : ut ñ ignorancia futuri: s uoluntate

Expanded text:
succendetur in uobis ignis furoris mei nec inuesuccendetur in uobis ignis furoris mei nec inueniet materiam, quam consumat.\' incredibilisque in hoc loco dei clementia demonstratur, ut, de quibus supra dixerat: posui enim faciem meam super ciuitatem hanc in malum et non in bonum: in manu regis Babylonis tradetur et exurtentia, eos provocet ad salutem. Non quod ignoret urbem Jerusalem esse capiendam; sed quod liberum homini servetur arbitrium, ut non ignorantia futuri, sed volu
Abbreviated transcription (Latin):
retica peste moriatur. Et domui regis iuda. Audi¬
te uerbũ dni domus dauid. Hec dic̃ dñs. Iudicate
mane iudiciũ & eruite iu oppressũ de manu ca¬
lumniantis. ne forte egrediatur siue ut ñ egre¬
diatur quasi ignis indignatio mea. & suecendat᷑
diorũ ur̃oꝵ in loxe non habetur. Supra dixerat
& ad popłm hunc dices. Hec dicit dñs. Consequen¬
ter nunc infert & domui regis iuda ut subaudi-
popłm hunc dices hec dicit dñs. ꝓprie autẽ ser¬
mo fit ad domũ regiã ob euiꝰ maxime culpã ci¬
uitas obsidetur: ut em̃d& errorẽ penitudine. & de¬
mentiã dnĩ consequatur. Iudicate inqͥt mane udi¬
ciũ. Non intenebris iniqͥtatis: s in luce iusticie
& eruite ui oppressũ de manu calummatoris. Ut
non accipiatis ꝑsonã in iudicio: s diuitib pauꝑẽ
oppͥmentib magis apua uos dĩ imꝑiũ ualeat quã
potentia ꝑsequentis. Et si utiq hoc feceritis. neqͣꝗͣ

Expanded text:
retica peste moriatur. Et domui regis Iuda: audiretica peste moriatur. Et domui regis Iuda: audite uerbum domini,. domus Dauid! haec dicit dominus: indico mane iudicium et eruite ui oppressum de manu calumniantis, ue forte egrediatur — siue ut non egrediatur — quasi ignis indignatio mea et succendatur eptuaginta non habetur. Quia supra dixerat, Et ad populum hunc dices, Haec dicit Dominus, consequenter nunc infert, et domui regis Juda: ut subaudiatpopulum hunc dices, Haec dicit Dominus. Proprie autem sermo fit ad domum regiam, ob cujus maxime culpam civitas obsidetur, ut emendet errorem poenitudine, et clementiam Domini consequatur. Judicate, inquit, mane judicium, non in tenebris iniquitatis, sed in luce justitiae. Et eruite vi oppressum, de manu calumniatoris, ut non accipiatis personam in judicio, sed divitibus pauperes opprimentibus magis apud uos dei imperium ualeat quam potentia persequentis! et si\', inquit, \'hoc feceritis, nequaquam
Abbreviated transcription (Latin):
ait dñs. In manu regis babilonis dabit᷑: & ꝓcu¬
ret eã igm. His qͥ arege missi funt & ad ꝓpħã
chie. nc̃ ortat᷑ ut respondeat popło. Datq con¬
siliũ ut transfugiant ad chaldeos. contra regiã
uoluntatẽ. Qđ ꝑiculofũ fuisse ꝓphȩ : nullus igno¬
rat. Unde & mortẽ sibi in p̾catur & dic̃. Alaledi
eta dies in qua natus sũ. & quare de uulua egres¬
sus sũ ut uiderẽ laborẽ & dolorẽ. Non qđ leue
sit necdũ captis dare consiliũ se ultro tradere
captiuitati. quasi si passuris naufragiũ imꝑetur
ut ante naufragiũ & dissipatã nauẽ remos tabu¬
lasq corripiant & se undis tradant : s quo tole¬
rabilius sit ut cũq captos uiuere. quã gladio
fame & peste consumi. Sunt qͥ hc̃ locũ seđm
tropologiã sic edisserant meliꝰ ẽẽ. scłarib se trade
disciplinis. & maxime philosophiȩ quã in illa ꝑ¬
manere ȩeclia inqua famis sit sermonis dĩ & eunctꝰ
popłs hereticoꝵ gladio doctrineq penuria & he¬

Expanded text:
ait Dominus. In manu regis Babylonis dabitur, et exuret eam igni. His qui a rege missi sunt, et ad Prophetam ciae. Nunc hortatur ut respondeant populo, datque consilium ut transfugiant ad Chaldaeos, contra regiam voluntatem, quod periculosum fuisse Prophetae, nullus ignorat. Unde et mortem sibi imprecatur et dicta dies, in qua natus sum, et: quare de uulua egressus sum, ut uiderem laborem et dolorem?, non quo leue sit necdum captis dare consilium se ultro tradere captiuitati, quasi si passuris naufragium imperetur. ut ante naufragium et dissipatam nauem remos tabulasque corripiant et se undis tradant, sed quo tolerabilius sit utcumque captos uiuere quam gladio, fame et peste consumi. sunt. qui hunc locum secundum tropologiam sic edisserant melius esse saecularibus se tradere disciplinis, et maxime philosophiae, quam in illa manere ecclesia, in qua famis sit sermonis dei et cunctus populus hereticorum gladio doctrinaeque paenuria et he
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃as: cũ econtrario loquatur ds̃ ego iusttabo uos
metĩ euadere oculũ non poteritis. uisitabo autẽ
uos in ꝑniciẽ. & reddã uobis fructũ malicie ur̃e:
& ego fuccendã ignẽ in saltu ur̃o. non babiloniꝰ. Ut

Expanded text:
nostras? cum e contrario loquatur Deus: Ego visitabo vos; nostras? cum e contrario loquatur Deus: Ego visitabo vos; meum evadere oculum non poteritis. Visitabo autem vos in perniciem, et reddam vobis fructum malitiae vestrae. Et ego succendam ignem in saltu vestro. Non Bab
Abbreviated transcription (Latin):
popłm negaturũ : & se eẽ. crucifigendũ. Qiippe qͥ
hoc apłis sepe p̾dixerat. & nichilominus cõmone¬
bat uolens eos corrigere ad penitentiã : ut quicqͥd
postea sustinuert suo uitio eis acciderit ñ duri¬
cia comminantis. Ecce ego ad te habitatrice̾ ual¬
lis solide atq campestris ait dñf. Qui dicitis. qͥs
suecendã inqͥt̾ in salti eiꝰ : deuorabit omĩa in
circuitu eius. P habitatrice uallis solide atq
campestris: ecce ego ad te qͥ habitas in ualle Soꝵ¬
campestri. & quo simmachus petrã. theodotio ob¬
sessam int̾pretati sunt. aqͥla. & pͥma editio soli
tirũ. & silicẽ. & coartatã sonat. Loqͥt᷑ autẽ cont᷑
ierłm que obsidione ualata ẽ: siuie in similitudi
tiri quasi mari grandi ita babilonio exercitu cin¬
gitur. & euadere non potest. Aut certe que se
instar petrȩ durissimȩ in expugnabilẽ putat atq
robustã. ꝓsoliditate muroꝵ & magnitudine. &
dic̃. quis t̾rere nos poterit. & qͥs ingredietꝰ domꝰ

Expanded text:
egaturum et se esse crucifigendum, quippe qui hoc apostolis saepe praedixerat, et nihilominus commonebat nolens eos corrigere ad paenitentiam, ut, quicquid postea sustinuerunt, suo uitio eis acciderit. non duritia comminantis. Ecce ego ad te, habitatricem uallis solidae atque campestris, ait dominus, qui dicitis: quis. succendam. inquit, ignem in saltu eius et deuorabit omnia in circuitu eius. Pro \'habitatrice uallis solidae atque campestriscampestri, pro quo Symmachus \'petram\', Theodotio \'obsessam\' interpretati sunt. Aquilae prima editio \'sol\'Tyrum\' et silicem et \'coartatam\' sonat. loquitur autem contra Hierusalem, quae obsidione uallata est siTyri, quasi mari grandi, ita Babylonio exercitu cingitur, et evadere non potest; aut certe quae se instar petrae durissimae inexpugnabilem putat atque robustam pro soliditate murorum et magnitudine, et dicit: Quis terrere nos poterit? et quis ingredietur domus