comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
r&. hac ñ tantũ humilit̾ s &iã ueracit̃ dici. Poterat
tnĩ apł̃s dictre. Si dixerimꝰ ñ habemꝰ peccatũ
nos ipsos extollimꝰ & humilitas in nobis non est:
Sed cũ ait nos ipsos decipimꝰ. & ueritas in nob ñ
ẽ: satis ostendit eũ qͥ dixerit se ñ habere peccatũ.

Expanded text:
 tantum humiliter, sed etiam veraciter dici. Poterat enim apostolus dicere: Si dixerimus: Non habemus peccatum, nos ipsos extollimus, et humilitas in nobis non est; sed cum ait: Nos ipsos decipimus, et veritas in nobis non est, satis ostendit eum qui dixerit se non habere peccatum,
Abbreviated transcription (Latin):
issimulatio hȩx potest ñ de contemptu esse
remedii. s de metu grauuiꝰ delinquendi unde
penitentia quȩ dilat᷑a: cũ studiosius petita fuerit
non negetetur.: ut quoquo modo ad indulgen
agapas id÷ comuiuna pauperib exhibent. & ꝓpt̃
ho nore dm̃ conuocant fr̃s & noluerint cõmuncart.

Expanded text:
issimulatio haec potest non de contemptu esse remedii, sed de metu gravius delinquendi. Unde poenitentia quae dilata est, cum studiosius petita fuerit, non negetur, ut quoquo modo ad indulgentagapas, id est convivia pauperibus exhibent, et propter honorem Domini convocant fratres, et nolu
Abbreviated transcription (Latin):
onnocent mała p̃terita si ñ placent p̃sentia.
recipue simultis elemosins sint expiata.
pore hospitib humanitatt̃ denegauerat.
&e mandata euangelica iuxta possibili tatẽ
suã ñ adimpleuerat: nec pedes lauabat. nec
elemosinã fecerat: tanto tempore plemit̃
S̾m autẽ: post pęniteat temport quo uiuat.
in contradictione in pęnitentia remotus uiuat
Siquis aliũ ꝑ irã ꝑcusserit & sanguie effuderit: Ñ
suaicꝰ : .X. dies peniteat. Clericꝰ xxx. Illi autẽ
qͥ gradũ habent : amplius pelli debent. Diaconus
erint uolentes eũ occidere: s ñ poturrint.
ui ad feriendũ hominẽ surrexerint uolens
eũ occidere. Iii ebdomadas pęnit̃. Si clericus fuerit:
uimses. qđ & siulnerauerit. dies. xl. Si clericus
clericũ: annũ totũ. sedd & pȩcunã ꝓ mͦ culneris
fr̃ĩs qđ ÷ usq ad mortem neq eũ corripuerit uixta
regulã euanglicã pͥmo int̃ se &ipsũ solũ deinde
int̾alios: deinde adȩcdam culpã referens si necesse

Expanded text:
Non nocent mala praeterita, si non placeant praesentia, praecipue si multis eleemosynis sint expiata. pore hospitibus humanitatem denegavit, et mandata evangelica juxta possibilitatem suam non adimplevit, nec pedes lavit, nec eleemosynam dedit, tanto tempore pleniter Sin autem, post poeniteat tempore quo vivat, in contritione, et in poenitentia remotus vivat.Si quis alium per iram percusserit, et sanguinem effuderit; si laicus est, 20 dies poeniteat; clericus, 30. Illi autem qui gradum habent, amplius compelli debent. Diaconus,erint, volentes eum occidere, sed non potuerunt.ui ad feriendum hominem surrexerit, volens eum occidere, II septimanas poeniteat. Si clericus fuit, VII menses. Quod et si vulneraverit, dies XL. Si clericum, annum totum, sed et pecuniam pro modo vulneris usque ad mortem, neque eum corripuerit juxta regulam evangelicam, primo inter se et ipsum solum, deinde inter alios, deinde ad ecclesiam culpam referens, si necesse
Abbreviated transcription (Latin):
possit generare. aut femma concipere :
si aliquis qui inbello publico homies
uulnerauerit. & nescit side illo uulnere ali¬
quĩs ptrierit: Et si alicui imputatur quos
hominem occiderit. & ipse hoc denegauerit:
ut homo interficeretur. & non fuit in
lniguȩ. & testiculoꝵ fecerit & oculos altꝰ
eruerit int̃¬

Expanded text:
possit generare, aut femina concipere? possit generare, aut femina concipere? ogatio 12. Est aliquis qui in bello publico homines vulneraverit, et nescit si de illo vulnere aliquis perierit? Et si alicui imputatur quod hominem occiderit, et ipse hoc denegaverit? ut homo interficeretur, et non fuit in linguae, et testiculorum fecerit, et oculos alterius eruerit? Int
Abbreviated transcription (Latin):
aut cupiditatis. aut rapacitatis cansa. aut casu. aut
nolens. Aut coactꝰ. aut ꝓumdicta parentũ. aut
frẽm. sororem auunculũ. aut aliquẽ paren¬
tum interfecerit.  uiĩ¬
Est aliquis qui pbr̃m aut diaconũ aut aliquẽ
dericoꝵ occiderit. ł aliquo m̃bro detrunca ueritꝰ
ꝓpriũ obpresserit: ł uestimentoꝵ pondere
suffocauerit.& sihoc factum ẽ. ante baptisnum:
aut post baptismũ. aut si in fans infirmatus: per
patrũ excusserit. ł si ipsa femina ꝓpͥa uolun¬
tate suũ partũ ł conceptum excusserit & ab-¬
st aliqua femina quȩ infornicatione con-¬
cipiens. timens ne manifestaretur. infantẽ
ꝓprium aut in alquam ꝓiecerit. aut interra
occultauerit quid̃ morth dicunt:un
certa ꝓbatione interfecerit:¬
sł aliqua femina quȩ uirũ suũ uel aliqut̃
hominẽ pherbas uenenatas. ł mortiferas
potiones interfecerit. ł alũ hoc facere docuerit :
secerit ł alium facere docuerit. ut uir ñ

Expanded text:
aut cupiditatis, aut rapacitatis causa, aut casu, aut aut cupiditatis, aut rapacitatis causa, aut casu, aut nolens, aut coactus, aut pro vindicta parentum, aut sororem, fratrem, avunculum aut aliquem parentum interfecerit? IEst aliquis qui presbyterum, aut diaconum, aut aliquem clericorum occiderit, vel aliquo membro detruncaverit? Ioprium oppresserit, vel vestimentorum pondere suffocaverit, et si hoc factum est ante baptismum, aut post baptismum, aut si infans infirmatus per partum excusserit, vel si ipsa femina propria voluntate suum partum vel conceptum excusserit, et abEst aliqua femina quae in fornicatione concipiens, timens ne manifestaretur, infantem proprium, aut in aquam projecerit, aut in terra occultaverit, quod morht dicunt? Incerta probatione interfeceritst aliqua femina quae virum suum, vel aliquem hominem per herbas venenatas, vel mortiferas potiones interfecerit, vel alium hoc facere docuerit? Ifecerit, vel alium facere docuerit, ut vir non
Abbreviated transcription (Latin):
rib unũquẽq illoꝵ tali sacramento constringat.¬
quicquid nosti. aut audisti. aut post modum
rum erit: si inditb tuis eurnerit : tantum ut ad
tuã cognitionem quocũq modo ꝑuniat: sistis. aut¬
tibi indicatum fuerit. synodalem causam eẽ. & ad
ministeriũ ep̃ĩ ꝑtintre : quod tu nec ꝓpt̃ amorẽ.
rentelam ullatenꝰ celes ep̃m. aut eiꝰ missũ. cui
hoc inquirere iusserit quando cũq te ex hoc inter¬
quod iste uirauit de synodali causa quod tu illud ex¬
te ita obseruabis. inquantũ sapis. aut audisti. adut
ab hac die mantea inquisiturꝰ es. sicte dr̃. Post datũ
idece fr̃s. ut dño reddatis iuram̃ta ur̃a. rogat ioñ¬
non eñi hommi uirastis. sed dõ recreatori ur̃o. qͥ in¬
Nos aut̃ qui eiꝰ ministrisumus. ñ terrenã sub sc¬
stantiã urãm concupiscimꝰ sed salutẽ animarã
urãrũ inquirimꝰ. Cauete nt aliquid abscondatis
e exaltĩus peccato ur̃a fat dãpnatio. Prina int̃¬

Expanded text:
ribus, unumquemque illorum tali sacramento constringquidquid nosti, aut audisti, aut postmodum irum erit, si in diebus tuis evenerit, tantum ut ad tuam cognitionem quocumque modo perveniat, si scis, aut indicatum fuerit tibi, synodalem causam esse, et ad ministerium episcopi pertinere, quod tu nec propter amorem, rentelam, ullatenus celes episcopo, aut ejus misso, cui hoc inquirere jusserit, quandocumque ex hoc te interquod juste juraobservabis, in quantum sapis aut audisti, aut ab hac die inantea inquisiturus es. Sic te Deus adjuvet. idete, fratres, ut Domino reddatis juramenta vestra. Non enim homini jurastis, sed Deo creatori vestro. Nos autem, qui ejus ministri sumus, non terrenam substantiam vestram concupiscimus, sed salutem animarum vestrarum requirimus. Cavete ne alet ex alterius peccato vestra fiat damnatio. Prima int
Abbreviated transcription (Latin):
st aliqͥs ucorem habens. qui int̃¬
concubinã simul habuerit ancillã ꝓpͥã
aut alienam feminam. s int̃¬
t aliqͥs qui uxorem legitimã dimiferit.¬
acceperit uit̃
st aliqua mulier que uirũ ꝓpͥum dimist¬
rit & alteri se conuinxtrit. int̃¬
st aliquis qui absq consensu uxoris relicto
Lfornicatus fuerit: aut si aliqua mulitr
non habens uirũ cum alt̾iꝰ marito. int̃
Est aliquis qui desponsatã puellã non dux¬
Cerit &r fidtm sponsaliorũ fregerit: int̾
& sibi sociauerit: int̃

Expanded text:
st aliquis uxorem habens, qui concubinam simul habuerit ancillam propriam, aut aliam feminam? Int. Si quis uxorem legitimam dimiseriacceperit. 18. Si qua mulier virum proprium dimiserit, et alteri se conjunxerit. nterrogatio 20. Est aliquis qui absque consensu uxoris, derelicto fornicatus fuerit: aut si qua mulier non habens virum cum alterius marito? Interrrogatio 26. Est aliquis qui desponsatam puellam non duxerit, et fidem sponsaliorum fregerit? Inter sibi sociaverit? Int
Abbreviated transcription (Latin):
nitentiã agere uolentis. ipsũ quoꝙ corpęniten¬
tis inspiciat. & scđm hec ut sibi uisũ fuerit.
Uulti st̃ poenitentiȩ fructꝰ ꝑ qͦs ad expia¬
tonẽ criminũ ꝑ uenit᷑. Non enĩ tantũ sim¬
& c̃uertimini. ut deleant᷑ peccata ur̃a. Et illud¬

Expanded text:
nitentiam agere volentis, ipsum quoque cor poenitennitentiam agere volentis, ipsum quoque cor poenitentis inspiciat, et secundum haec ut sibi visum fuerit, Multi sunt enim poenitentiae fructus, per quos ad expiationem criminum pervenitur. Non enim tantum simet convertimini ut deleantur peccata vest
Abbreviated transcription (Latin):
manus. & faciunt ceruicalia sub capite uni¬
uersȩ etatis. ad capiendas animas. ẜ̃ discrecio
seruanda ẽ int̃ penientes publice & absconse
Nã qͥ publice peccat. oportet ut publiet multet᷑
penitentia. & scđm ordinẽ canonũ ꝓmerito suo
diuersitatẽ facit pęnitentiarũ. Nã & corpoꝵ
medici diuersa medicam̃ta cõponunt. ut alit̃
uulnera. alit̃ morbũ. alit̃ tumores. alit̃ putredi¬
nes. alit̃ caligines. alit̃ c̃fractiones alit̃ ẽbustione ᷤ
curent. ita & spiritales medici. diuersis curanonũ
generib animaꝵ uulnera sanare debent. d qͥa
hec paucoꝵ ẽ. adpurũ scilic& cuncta cognosce¬
rt. & curare. & mederi. atꝙ ut in integrũ salutis
statũ ualeant reuocare. ideo sollert̃ ammone¬
mꝰ doctũ quẽq sacerdotẽ xp̃i. ut ñ ex suo sensu.
s. scđm canonũ statuta &traditiones patrũ uiñ¬
uniũsa disponat. & c̃ditionẽ utriusq seaus.
etatẽ. pauꝑtatẽ: causã. statũ. ꝑ sonã cuiꝰꝙ pe¬

Expanded text:
ub capite universae aetatis, ad capiendas animas . Sed discretio servanda est inter poenitentes publice et absconse. Nam qui publice peccat, oportet ut publice multetur poenitentia, et secundum ordinem canonum pro merito suo diversitatem facit poenitentiarum. Nam et corporum medici, diversa medicamenta componunt, ut aliter vulnera, aliter morbum, aliter tumores, aliter putredines, aliter caligines, aliter confractiones, aliter combustiones curent. Ita et spiritales medici, diversis curationum generibus animarum vulnera sanare debent: sed quia haec paucorum est ad purum scilicet cuncta cognoscere, et curare, et mederi, atque ut in integrustatum valeant revocare, ideo solerter admonemus doctum quemque sacerdotum Christi, ut non ex suo sensu, sed secundum canonum statuta, et traditiones Patrum universa disponat, et conditionem utriusque sexus, aetatem, paupertatem, causam, statum, personam cujusque poe
Abbreviated transcription (Latin):
laudandi st᷑ hi qͥ cclerit̃ debitũ pond̃ ꝑsoluere
sestinant qͥa iciuniũ debitũ ẽ pond. & sic amndũ
his qͥ penitentiã agunt. quia si ieiunauerit. & cõ¬
pleuerit qđ illi mndatũ c̃ asacerdote: purificabit᷑
apeccatis. Qđ si iterũ ad pͥstinã c̃suetudinẽ pec¬
cata reuersus fuerit. sic ẽ qͦmꝰ canis qͥ reuertit᷑ ad

Expanded text:
riter debitum pondus persolvere festinant, quia jejunium debitum est pondus, et sic amandum his qui poenitentiam agunt, quia si jejunaverit et compleverit quod illi mandatum est a sacerdote, purificabitur a peccatis. Quod si iterum ad pristinam consuetudinem peccati reversus fuerit, sic est quomodo can
Abbreviated transcription (Latin):
aut qͣntũ possumꝰ ut ñ dicat᷑ nobis qđ sacer¬
dotib uideoꝵ dictũ ẽ adño. Ue uobis legis
peritis ꝗ aggrauatis homines. & inponitis
sup humeros coꝵ onera grauia. & inporta¬
biła. ipsi aut̃ uno digito ur̃o ñ tangitis
sarcinas ipsas. apemo enĩ potest subleuare
cadente sub pondere nisi inclinauerit se
ut porrigat ei manũ. Neq ullus medicoꝵ uul¬
nera infimancuĩ p̃otest curare. nisi fetorib
ammalib peccata auferre. nisi p̃stante sollici¬
tudme & oratione lacrimaꝵ. Necesse ẽ gͦ uos¬

Expanded text:
catur nobis, quod sacerdotibus Judaeorum dictum est a Domino: Vae vobis legis peritis, qui aggravatis homines, et imponitis super humeros eorum onera gravia, et importabilia, ipsi autem uno digito vestro non tangitis sarcinas ipsas . Nemo enim potest sublevare cadentem sub pondere, nisi inclinaverit se, ut porrigat ei manum. Neque ullus medicorum vulnera infirmantium potest curare, nisi fetoribusanimabus peccata auferre, nisi praestante sollicitudine et oratione lacrymarum. Necesse est
Abbreviated transcription (Latin):
iciunars qđ illi mndatuĩ ẽ asacerdote. uerũ &iã
uꝰ quã cõpleuerit ea quȩ illi iussa st̃. debet qͣñtũ ipsi
uisũ fuerit ieiunare. Si enĩ egerit ea quȩ illi sacer¬
dos p̃ceperit: illa peccata tantũ q̃ c̃ fessus t̾ re¬
mitent᷑. Si uͦ postea exsua uoluntate irunaue¬
rit: mercedẽ sibi ac qͥret. & regnũ cęloꝵ. Qui gͦ
totã septimanã ieiunat ꝓpeccatis. sabbato &
dominica die manduc& & bibat qͥcqͥd ei apiũ
fuerit. Custodiat tam̃ se acrapula & cbrietate.
qͥa om̃is luxuria de ebrietate nascit᷑. ldeo beatꝰ
paulus ꝓhibaut dicens. nolite in ebriari uino.
in qͦ ẽ lucuria. ñ qr in uino ẽ luxuria: s ebrie¬

Expanded text:
acerdote, verum etiam postquam compleverit ea quae illi jussa sunt, debet quantum ipsi visum fuerit jejunare. Si enim egerit ea quae illi sacerdos praeceperit, illa peccata tantum quae confessus est remittentur. Si vero postea ex sua voluntate jejunaverit, mercedem sibi acquiret et regnum coelorum. Qui ergo totam septimanam jejunat pro peccatis, Sabbato et Dominica die manducet et bibat quidquid ei appositum fuerit. Custodiat tamen se a crapula et ebrietate. Quia omnis luxuria de ebrietate nascitur. Ideo beatus Paulus prohibuit, dicens: Nolite inebriari vino, in quo est luxuria , non quia in vino e
Abbreviated transcription (Latin):
is om̃ib testimomis p̃destinati ostendunt᷑
lmali ad pynã: s ñ p̃ destinati ad peccatũ.
ñfecit: nec facturꝰ ẽ: ea non p̃destinauit. Qua
autẽ iudicaturꝰ ẽ mundũ. & impios iusto suꝑ¬
plicio ꝓmiquitatib sus dampnaturꝰ ꝓpt̃ã
ce eos p̃destinauit ad pynã. & ptnã p̾desti¬
iustitia ex dõt̃ & omne opꝰ bonũ.: ita iniqͥtas
& omne opꝰ prauũ ex diabolo. Item de

Expanded text:
is omnibus testimoniis praedestinati ostenduntur mali ad poenam, sed non praedestinati ad peccatum. non fecit nec facturus est, ea non praedestinavit. Quia autem judicaturus est mundum et impios justo supplicio pro iniquitatibus suis damnaturus, propterea et eos praedestinavit ad poenam, et poenam praedestiuoniam sicut justitia ex Deo est, et omne opus bonum, ita iniquitas et omne opus pravum ex diabolo. CAP.
Abbreviated transcription (Latin):
Qđ non liceat missas celebrart. nisi in
locis ab ep̃o ciuitatis ꝯsteratis.
ic gͦ hoc ẽ. in p̃senti uita positos. oporta
ios agnoscere uoluntatẽ & p̃ceptũ dĩ. ubi & agen¬
di & sacrisicandi sit locus. qm̃ in aliis locis sacrisi¬
care & missas celebiare ñ lic&. nisi in his inqͥb
ordinato. tentutt uidelic& auuutatem const.¬
crati fuerint. Aliter eñi ñ sunt hȩc agenda
nec rite celebranda. docente nos ⁊ nouo &

Expanded text:
non liceat Missas celebrare, nisi in locis ab episcopo civitatis consecratis. Hic ergo, hoc est, in praesenti vita positos oportet vos agnoscere voluntatem et praeceptum Dei, ubi et agendi et sacrificandi sit locus, quoniam in aliis locis sacrificare et missas celebrare non licet, nisi in his in quibordinatio, tenente videlicet civitatem, consecrati fuerint. Aliter enim non sunt haec agenda, nec rite celebranda, docente nos Novo et V
Abbreviated transcription (Latin):
e decimis quas populus dare ñ uult. p̃cio aducan¬
nisi quolib& munere abeo redimantur: ab tur¬
datur dĩ census nuncupanda ẽ. & idõ & integro
reddenda. Cuiꝰ tertia pars secundũ canonem tole¬
lumus. sed tantũ singalis annis quartã partẽ usu
manꝑ de eadem habere uolumꝰ. Quod siquis con¬
tentiosus inde reptꝰ fucrit. suit derio. siue ille laicꝰ.
cõmumone priuabitur. & synodali censura uidica.
offeruntur interris. uintis. mancipis peculus
antiquorũ canonũ instituta seruentur. ut om̃ia

Expanded text:
i decimi decimnisi quolibdatur, Dei census nuncupanda est, et ideo ex integro reddenda. Cujus tertia pars secundum canonem Tolelumus; sed tantum singulis annis quartam partem, usuae Ecclesiae, de eadem habere volumus. Quod si quis contentiosus inde repertus fuerit, sive clericus, sive ille laicus sit, communione privabitur, et synodali censura judicabiofferuntur, in terris, vineis, mancipiis, peculiis, antiquorum canonum instituta serventur,
Abbreviated transcription (Latin):
ruta indelic& menta & cumino ut ipse dñs testat᷑
decimas dara cur ñ maiori studio pltͥs euangelica
eandem impleat ussionem : Cui & maior numer
ẽ. sacerdotum: & sincerior cultus sacramentorũ
Peo gͦ dandȩ sunt ut hac deuotiont dr̃ placatꝰ.
largius p̃stae quȩ necesfaria sunt. sicut supius osttn¬
dimus Et ut sacerdotes ac ministri. pocł caura &
sollicitudint necessitatum corporaliũ sint quib hȩc
uita transigi non potest releuati. liberiores siant ad
emendationẽ diuinȩ legis & doctrinꝑ. ad ministrati¬
onẽ. atq spiritalis seruicu uoluntariã expletionem.
Et ut mius populi ineotidiana oblationt domino
im moletur. nec non secundũ statuta canonica in
sustentationem paupum. & restaurationẽ ȩccłarum
ꝓficiat. Quattuor eñĩ partes uixta canones ficri de
fideliũ oblationib debent. ut una sit ep̃i. alt̃a eltri¬
corũ. tertia paupum. quarta restaurationi gccłarum

Expanded text:
ruta videlicet, mentha et cymino, ut ipse Dominus testatur , ruta videlicet, mentha et cymino, ut ipse Dominus testatur , decimas daret, cur non majori studio plebs evangelica eamdem impleat jussionem, cui et maest sacerdotum, et sincerior cultus sacramentorum? Ideo ergo dandae sunt, ut hac Deus devotione placatus, largius praestet quae necessaria sunt, sicut superius ostendimus. Et ut sacerdotes ac ministri Ecclesiae cura et sollicitudine necessitatum corporalium, sine quibus haec vita transigi non potest, relevati, liberiores fiant ad meditationem divinae legis et doctrinae administrationem, atque spiritalis servitii voluntariam expletionem. Et ut munus populi in quotidiana oblatione Domino immoletur, nec non secundum statuta canonica in sustentationem pauperum, et restaurationem ecclesiarum proficiat. Quatuor enim partes juxta canones fieri de fidelium oblationibus debent, ut una sit episcopi, altera clericorum, tertia pauperum, quarta restaurationi ecclesiarum
Abbreviated transcription (Latin):
ecimas dõ & factrdotibus dĩ dindas. abrabã
factis. ia cob ꝓmissis insenuit. Deinde lexstatuit.
e om̃s dectores sci cõmemorant. Et ꝓfecto dignũ
tat. ut ifrahelitȩ decimis pecorũ. & frugũ. & om̃i
.pecuniarũ dño darent. qui tos liberauerat.
x. plagis quib ꝓcussit egyptios. & i nouissima plaga
pͥmogenita cunctoꝵ disꝑdidit grãmq suis prestitit.
ut impetratis pecunus spoliarent egyptũ. de
quib deciis augustinus doctor uenerabilis dicit. Dcci¬
mȩ exdebito requirunt᷑. Quid si dicere d̃ nempe
m̃s es o homo. mei est terra quã colis. mea sunt semina
quȩ spargis. mea animalia quȩ fatigas. m̃s ẽ. solis calor.
O cum om̃i mea sint. tu quiminus accomodas. solam
detimam merebaris. sed referuo tibi noriem. da mihi
decimã. Sinm dederis mͥ decimã. auferã nouem.
Si dederis mͥ dicimã. multiplicabo nouem. Cũ itaq
uidaicus populus prȩceptũ decimarũ tanta diligen¬
tia obseruar&. ut de minimis quib cũq holusculis.

Expanded text:
ecimas Deo et sacerdotibus Dei dandas Abraham factis , Jacob promissis insinuat , deinde lex statuit , et omnes doctores sancti commemorant. Et profecto dignum erat ut Israelitae decimas pecorum et frugum, et omnium pecuniarum Domino darent, qui ut eos liberaret, decem plagis percussit Aegyptios, et in novissima plaga primogenita cunctorum disperdidit, gratiamque suis praestitit, ut impetratis pecuniis spoliarent Aegyptum. De quibus decimis Augustinus doctor mirabilis dicit: « Decimae ex debito requiruntur. Quid si diceret Deus, nempe: Meus es, o homo, mea est terra quam colis, mea sunt semina quae spargis, mea animalia quae fatigas, meus est calor solis, et cum omnia mea sint, tu qui minus accommodas, solam decimam merebaris? Sed reserva tibi novem, da mihi decimam. Si non dederis decimam mihi auferam novem. Si dederis mihi decimam, multiplicabo novem. » Cum itaque Judaicus populus praeceptum decimarum tanta diligentia observaret, ut de minimis quibusque olusculis,
Abbreviated transcription (Latin):
pm̃. pbrm̃. aut diaconem canes ad utna¬
dũ. aut accipitres. aut huiꝰ modi res habere
non lie&. Qđ siquis taliũ ꝑsonarũ inhac uolimi¬
tate sepuis detectus fuerit. si ep̃s ẽ. trib mensib
se acõmunione suspendat. pbr̃ duob mensibus.
dia conus uno. ab om̃i officio & cõmunione suspen¬

Expanded text:
m aut diaconem canes ad venandum, aut accipitres, aut hujusmodi res habere non licet. Quod si quis talium personarum in hac voluntate saepius detectus fuerit, si episcopus est, tribus mensibus se a communione suspendat, presbyter duobus, diaconus uno ab omni officio et communione suspen
Abbreviated transcription (Latin):
ut demorientiũ pbrorũ substantia partes sibi
sicuti liberi facti sunt ad suscipiendũ gradum &
agendum addiuiũ officiũ. ita nihil ab eis exigat᷑
p̃ter diuiũ officium. De peculari uõ sacerdotũ
nihil sibi usurpent. sed totum in quattuor dim
datur partes una epo. alia altari. t̃tia paupib
quarta parentib & si non sunt idonei parentes.
ep̃s eam recipiat. & inusum eocłȩ diligenter
sine cappa. nec p̃ciosis & ineptis calciamentis. &
alus nouitatũ uanitatibus. sed religioso & decenti
habitu induti mecdant. De Eadem 1e.
bericus ꝓfessiont̾ suã coiã habitu & incessu
ꝓb&. & idõ nec uestib net calciamientis de
non ꝓ emendo aliquid in nundinis ł inforo
non sumant. nec armati incedant.
sed ꝓfessionis sut uocabulũ religionis morib e
religioso habita prȩbtant. Qđ sicontẽꝑseruit.
tamꝰ quã sacrorum canonũ contemptores. et
ȩccłasticȩ sanctitatis ꝓfinatores ꝓpru gradus
amissione multentur. quia nõn possunt simul

Expanded text:
ut de morientium presbyterorum substantia partes sibi sicuti liberi facti sunt ad suscipiendum gradum et agendum divinum officium, ita nihil ab eis exigatur, praeter divinum officium. De peculiari vero sacerdotum nihil sibi usurpent, sed totum dividatur in quatuor partes: una episcopo, alia altari, tertia pauperibus, quarta parentibus. Et si non sunt idonei parentes, episcopus eam recipiat, et in usum Ecclesiae diligenter sive cappa, nec pretiosiset ineptis calciamentis, et aliis novitatum vanitatibus, sed religioso et decenti habitu induti incedant. CAP.Clericus professionem suam etiam habitu et incessu probet, et idoneo nec vestibus nec calceamentis decpro emendo aliquid, in nundinis vel in foro non sumant, nec armati incedant, sed professionis suae vocabulum religiosis moribus et religioso habitu praebeant. Quod si contempserint, tamquam sacrorum canonum contemptores, et ecclesiasticae sanctitatis profanatores, proprii gradus amissione multentur, quia non pos
Abbreviated transcription (Latin):
accepimus. qui ꝑ singulas ebdomadas & domi¬
meos dies atq sestiuitatũ sollempnia. eũ diaco.¬
nib & acolitis ac sequentium ordinũ inmistris:
inuncta sibi obseruent ministeria. & parati
om̃i hora sint ad diuinũ officiũ. & quicquideis
inuingitur ꝑagendum. Similit̃ & uobis ꝓ¬
ut oportunum fuerit. ꝑ singulas cuitates

Expanded text:
mus, qui per singulas hebdomadas et Dominicos dies atque festivitatum solemnia cum subdiaconibus et acolytis, ac sequentium ordinum ministris, injuncta sibi observant ministeria et parati omni hora sunt ad divinum officium et quidquid eis injungitur peragendum. Similiter et vobis, prout opportunum fuerit, per singulas civitates
Abbreviated transcription (Latin):
accusator accipiat᷑. Et sicut laici clericos in
ut sicut sacerdotes ł clericos sua inaccusatione¬
ł secularib uidicus laici ñ recipiunt ita ipsi
insacerdotũ ł clericoꝵ accusationib seu eođas.¬
ticis negoriis nisi sponte conlaudetur. ñ reci¬
piantur. qm̃ inconueniens ẽ. ut hi qui hos
respuunt. ab his recipiantur. Ut testimoniũ
tres ebdomadas ditb dominicis seu festautatib
scõrum populum sibi cõmissum doctrinis saba¬
tiferis. ex sacra scriptura sup̃tis in ȩccła sibi
cõmissa post euangłm ꝑlectã instruere studeat
sibi exuicinis locis ꝓ pͥus ep̃s legitimo numero
collegarũ quos ab eodem accusati petierint.
id est inia secum in presbiterii nom̃int sex. in
diaconu tribus. ipsorũ causas discutiat. edem
drerum & dilationũ. & acõmunione remotio¬
num. & discussione ꝑsonarum int̃ accusatores.
& eos qui accusantur. forma seruata. Keliquoꝵ
aut̃ clericooꝵ causas. onã solus ep̃s loci agnoscat &

Expanded text:
accipiat. CAP. 277. - Ut sicut laici clericos in clericos in sua accusations judiciis laici non recipiunt, ita ipsi in sacerdotum vel clericorum accusationibus seu ecclesiasticis negotiis, nisi sponte collaudetur, non recipiantur. Quoniam inconveniens est ut hi qui hos respuunt, ab his recipiantur. CAP. 278. - Ut tres hebdomadas diebus Dominicis seu festivitatibus sanctorum, populum sibi commissum, doctrinis salutiferis ex sacra Scriptura sumptis, in ecclesia sibi commissa, post evangelium perlectum, instruere studeat, sibi ex vicinis locis proprius episcopus legitimo numero collegarum, quos ab eodem accusati petierint, id est, una secum in presbyterii nomine VI, in diaconii tribus, ipsorum causas discutiat, eadem dierum et dilationum, et a communione remotionum, et discussione personarum inter accusatores, et eos qui accusantur forma servata. Reliquorum autem clericorum causas, etiam solus episcopus loci agnoscat et
Abbreviated transcription (Latin):
ac sc̃ȩ dĩ ȩccłe ꝓfatura salubrimo tractantes
consilio. Int cȩta quȩ statuerunt hoc marime
necessariũ & instanti ꝓdolor tempore per
abusionẽ frequentis simũ cogitationis in ces¬
tũ. summa cautela uitandũ firmauerunt.
ł oc est ne ullus xp̃ianus insta .tii. gene¬
rationem nuptias copulare prȩsumat:

Expanded text:
cclesiae profutura saluberrimo tractantes consilio inter caetera quae statuerunt, hoc maxime necessarium, et instanti, proh dolor! tempore per abusionem frequentissimum cognationis incestum, summa cautela vitandum firmaverunt: hoc est, ne ullus Christianus infra sextam generationem nuptias copulare praesumat.
Abbreviated transcription (Latin):
laicos disponende non respiciant.
mnodali decreto sancitũ ẽ. ne laici. ł słales
le uiris dõ dicatis ȩccłȩq facultatib aliquid
ad st putent ł p̃sumant p̃ter reuerentiã ꝑtinere:
quorũ quarũq sacerdotib disponendi indiscusse
adõ cura cõmissa docetur. Si quis contra hȩc ueni¬
re prȩsumpserit anatbemate feriatur. De¬

Expanded text:
laicos disponendae non respiciant. laicos disponendae non respiciant. Synodali decreto sancitum est, ne laici vel saeculares de viris Deo dicatis Ecclesiaeque facultatibus aliquid ad se putent vel praesumant praeter reverentiam pertinere, quorum quarumque sacerdotibus disponendi indiscusse a Deo cura commissa docetur. Si quis contra haec venire praesumpserit. anathemate feriatur.
Abbreviated transcription (Latin):
Peipe monachoꝵ: absq noticia cp̃i. ꝓhibemꝰ institui.crat.
¶ De uirginib sacris q̃ parentib pͥuantur
t uirgines sacrę si parentib aquib custo.¬
ditbanturꝰ priuitȩ fuerint. ab ep̃o custodiant᷑.
Abiaut̃ cp̃s absens c̃. ꝓuidentia grnoribus
feminis cõmenditur. ut simul habitantes
in incẽ se custodunt. ne passim uagando ȩcdȩ
ui religiosis feminis ꝓponindus st. abi

Expanded text:
sque notitia episcopi prohibemus institui. CAP. 75.-- De virginibus sacris, quae parentibus privantur. Ut virgines sacrae, si parentibus a quibus custodiebantur privatae fuerint, ab episcopo custodiantur. Ubi autem episcopus absens est, providentia gravioribus feminis commendetur, ut simul habitantes invicem se custodiant, ne, passim vagando, Ecclesiae ui religiosis feminis praeponendus sit. Qui
Abbreviated transcription (Latin):
ebent aut̃ suꝑscriptȩ ingenuitatis carte
non solum nomen illius qui has sieri rogat.
sed anam nomina sacerdotũ. & nobiliũ laicorũ
qui ibi fuerint. mordine digesta cum signis
ꝓpria manu inpressis continere. Aam sine
horum astipulatione. pagma auctoritati tes¬
tiũ nudata. ꝓnihilo deputetur. Oporta &iam
ut locum. diem. annũ. & pͥncipt̃. & dictiones insint
ł in margine annotatas labeat in hunc modum.
actum. ilł ciuitate in domo scĩ pecri. Ił ilł anno¬

Expanded text:
ebent autem suprascriptae ingenuitatis charta non solum nomen illius qui has fieri rogat, sed etiam nomina sacerdotum et nobilium laicorum, qui ibi adfuerint, in ordine digesta cum signis propria manu impressis continere. Nam sine horum astipulatione pagina auctoritate testium nudata pro nihilo deputatur. 184 Oportet etiam ut locum, diem, annum, et consulem, et indictionem, in fine vel in margine adnotatam habeat in hunc modum. Actum in illa civitate, in domo sancti Petri, Kalen
Abbreviated transcription (Latin):
ł in monasterio ilł indictione iłt. in dĩ nomine
feliciter am̃. Ait enĩ romana auctoritas. que¬
cumq leges sine die. & consule suerint platȩ

Expanded text:
n monasterio illo, indictione illa, in Dei nomine feliciter, Amen. Ait enim Romana auctoritas: Quaecunque leges sine die et consule fuerint prolata
Abbreviated transcription (Latin):
ditate. & ordinauit ꝓuida bonitate.
paratũ ñ solũ regnũ ubi letent᷑ bom. s & ignẽ
et̃nũ ułi crucientur mali. Bons & enĩ dictur :
Uente benedicti patris mei. ꝑcipit regnũ
qđ uobis paratũ t̃ a constitutione mundi. Oalis

Expanded text:
itate, et ordinavit provida bonitate. paratum non solum regnum, ubi laetentur boni, sed et ignem aeternum, ubi crucientur mali. Bonis etenim dicturus est: Venite, benedicti patris mei, percipite regnum, quod vobis paratum est a constitutione m
Abbreviated transcription (Latin):
turꝰ ẽ. ite in ignẽ eternũ. Unde qui uolunt
dicere qđ pena p̃destinata sit iniustis. non
iniusti p̃destinati sunt adpenã uiderint
qualit huiꝰ auctoris dicta intelligant. Cui
enĩ parat᷑ pena: is minirũ p̃paratur ad pȩnã.
nũq dĩ redder& interitũ: si ñ sponta¬
neũ inueniret᷑ hamo habere peccatũ.
Quianet ds̃ peroanti homini iuste inferr&
irã. si homo ex p̃destinatione dĩ cecidiss&
in culpam. de p̃destinatione
icut enĩ p̃scientia nemint̃ compellit
ad petcatũ: cũ utiq p̾scierit singuloꝵ

Expanded text:
turus est: Ite in ignem aeternum. Unde qui volunt turus est: Ite in ignem aeternum. Unde qui volunt dicere, quod poena praedestinata sit injustis, non injusti praedestinati sunt ad poenam, viderint qualiter hujus auctoris dicta intelligant. Cui enim paratur poena, is nimirum praeparatur ad poenam. uam Deus redderet meritum, si non spontaneum inveniretur homo habere peccatum, quia nec Deus peccanti homini iuste inferret iram, si homo ex predestinatione cecidisset  Item de praedestinatione. Sicut enim praescientia neminem compellit ad peccatum, cum utique praescierit singulorum
Abbreviated transcription (Latin):
qđ dns iniquos & impios p̃destinauit. ⁊dẽ
ad suppliciũ iustũ. ñ ad aliqđ opꝰ imustã.
A dpenã. ñ ad culpã Ad punitionẽ. ñ adtrans¬
gressionẽ. Ad interitũ quẽ ira iusti udicis
peccantib reddidit: ñ ad interitũ quo in se
irã di peccantiũ iniquitas ꝓuocauit. Qđ
beati apłi p̃dicatio manifestat. qui malos
quos intt̃nũ dampnaturꝰ ẽ ds̃: uasa uocat nrȩ
non culpe. Ait enĩ. Qđ sids̃ uolens ostendere suã¬
irã & notã facere potentiã suã: sustinuit in
multa patientia uasa iȩ aptata in interitũ.
tia notandũ. qđ de euangelio sumens testimo¬
niũ ait. Prȩdestinatos malos in ignẽ ȩt̃nũ.
toqđ dicturꝰ ẽ dñs in iudicio: non solũ bonis
ut ꝑcipiant regnũ sibi paratũ a constitutione
mundi: urrũ qđ malis dicturꝰ ẽ. Ite maledicti
in ignẽ et̃m̃: qui paratꝰ ẽ diabolo & angłiseiꝰ
Et hoc enĩ apꝓbat. qđ iniquos & impios dñs
p̃destin auerit ad suppliciũ. ex eo qđ illis dic¬

Expanded text:
stinavit, id est, ad supplicium justum non ad aliquod opus injustum. Ad poenam, non ad culpam, ad punitionem, non ad transgressionem: ad interitum quem ira justi judicis peccantibus reddidit, non ad interitum, quo in se iram Dei peccantium iniquitas provocavit. Quod beati Apostoli praedicatio manifestat, qui malos quos in aeternum damnaturus est Deus, vasa vocat irae, non culpae. Ait enim: Quod si volens Deus ostendere iram et notam facere potentiam suam, sustinuit in multa patientia vasa irae, aptata in interitum, tia notandum, quod de evangelio sumens testimonium, ait, praedestinatos malos in ignem aeternum, eo quod dicturus est Dominus in judicio non solum bonis, ut percipiant regnum sibi paratum a constitutione mundi, verum quod malis dicturus est: Ite, maledicti, in ignem aeternum, qui paratus est diabolo, et angelis ejus. Ex hoc enim approbat, quod iniquos et impios Dominus praedestinaverit ad supplicium, ex eo quod illis dic
Abbreviated transcription (Latin):
uirgines ł induas rapiunt. & prouint.:¬
gressu &iam criminis inconiugiũ sumunt
pꝰublice penitentiȩ subiciantur. Ipse uͦ seminȩ
locis congruis penitentiȩ retudantur. & ad
habitum religionis redire cogantur. Ipst aut̃
incestuosus.sine spe uxoriȩ copulationis pen.¬
niter manrat. nͥ nescisse se uelatam ixpurgi¬
re potuerit. Siuͦ quod absit conuigia iterare
p̃sumpserint. acriori subdant᷑ uindictȩ. &
amplius ꝓpellantur. Qui si forte obedire

Expanded text:
irgines vel viduas rapiunt, et progressu etiam criminis in conjugium sumunt, publicae poenitentiae subigantur. Ipsae vero feminae locis congruis poenitentiae retrudantur, et ad habitum religionis redire cogantur. Ipse autem incestuosus sine spe uxoriae copulationis perenniter maneat, nisi nescisse se velatam expurgare potuerit. Si vero, quod absit! conjugia iterare praesumpserint, acriori subdantur vindictae, et amplius propellantur. Qui si forte obedire
Abbreviated transcription (Latin):
pregiȩ potestatis salute. ł con¬
stitutione gentis opatriȩ quȩ¬
hactenus st̃ exacta. ł drinceps rastiterint rxi¬
genda om̃i custodia omĩq uigilantia indis¬
solubiliter dccernimus obseruanda menbrorũ
truncatione mortis sententia religione pęnitꝰ
absoluta. Sed ne priuarum meatiũ uersura
culpam. nec asẽ fidei regula hanc asserat uriuri
sententiam tam diuinȩ auctoritatis oracula
quam p̃cedentiũ patrum hinc narrationi cura¬
uimus in nectenda. Sic eñi phitremiã dixit.
Repente loquar ad uersus gentẽ & ad uersus
regnũ ut tradicem & disꝑdam illud. Si pęni¬
tentiam egerit gens illa anialo suo quod locutꝰ
sum aduersus eam. agam & ego pententiam
suꝑ malo qđ cogitaui ut facerem ei. Et ꝑ exe-¬
chielem sidixero inquit uisto quod uiuat &¬

Expanded text:
regiae potestatis salute, vel conregiae potestatis salute, vel constitutione gentis et patrihactenus sunt exacta, vel deinceps exstiterint exigenda, omni custodia omnique vigilantia indissolubiliter decernimus observanda, membrorum truncatione mortisque sententia religione penitus absoluta. Sed ne pravarum mentium versuta do provocet culpam, nec a sanctae fidei regula hanc asserat venire sententiam, tam divinae auctoritatis oracula quam praecedentium Patrum huic narrationi curavimus innectenda. Sic enim per Jeremiam dicit: Repente loquar adversus gentem et adversus regnum ut eradicem et disperdam illud. Si poenitentiam egerit gens illa a malo suo quod locutus sum adversus eam, agam et ego poenitentiam super malo quod cogitavi ut facerem ei . Et per Ezechielem: Si dixero, inquit, justo quod vita
Abbreviated transcription (Latin):
et̃ dictum. secundum aut̃ idõ mentitus . ẽ. qͥ
retuiae non nullam benuolentiã. Idẽ ipse
alibi non auferat inquit ueritas miscdĩam.
gregorius in libris moraliũ sic ait. Cũ mens
uit minora  maxina peccata construigitur.
si om̃ino nullus sine peccato ruadendi aditus
pator. minora semꝑ eligantur. quia & qui mu¬
rorum ambitu ne fugiat clauditur. ibi se in
fugam precipitat. ubiꝰ breuior murus inue¬
nitur. hinc isidorus ait. Toltrabilius est
cium non implere sicramentũ. quã ꝑmanere
instupri flagitio. Similit̃ in sinonimis. In
malis ꝓmissis rescinde fidem. Inturpi uoto
caue. ut drcretũ quod in caute uouisti. non
facias. Impia ẽ promissio. quȩ seclere
ad implecur. Unde necesse ẽ. ut male
iurans dignam priutentiã agat eoquod
nomen dñi contra preceptum illius
sumpsit in uanum. quia inexodo scriptũ
ẽ. hȩc eñ insontẽ habebit dominus eũ.
qui assũpstrit nomen dñi dĩ sui frustra.

Expanded text:
esse dictum. Secundum autem ideo mentitus est, qui esse dictum. Secundum autem ideo mentitus est, qui retinet nonnullam benevolentiam. Idem ipse alibi, non auferat, inquit, veritas misericordiam, nGregorius, in libris Moralium, sic ait: Cum mens inter minora, et maxima peccata constringitur, si omnino nullus sine peccato evadendi aditus patet, minora semper eligantur: quia et qui murorum ambitu, ne fugiat, clauditur, ibi se in fugam praecipitat, ubi brevior murus invenitur. Hinc et Isidorus ait: Tolerabilius est enim non implere sacramentum, quam permanere in stupri flagitio. Similiter in Synonimis: In malis promissis, rescinde fidem. In turpi voto ut a decreto quod incaute novisti non facias. Impia est promissio, quae scelere adimpletur. Unde necesse est, ut male jurans, dignam poenitentiam agnomen Domini contra praeceptum illius sumpsit in vanum. Quia in Exodo scriptum est: Nec enim insontem habebit Dominus eum qui assumpserit nomen Domini Dei sui frustra .
Abbreviated transcription (Latin):
saltatrici p̃miũ turpitor ꝓmisit. crudelitr
soluit. lurpe quod regnumi. ꝓsaltatione pra¬
mittitur. crudele quod mors ꝓphetę pro
uiris uirandi religione donaturꝰ. Quanto
tolerabilius tale suiss& ꝑiurnĩ sacramento.
nõ uouere id. quod sibi is cui ꝑmitittur nolit
orsolui. Et post paululũ. ñ semꝑ igitur. pro¬
missa solutncda om̃ia sunt. D eniqͦ ipse dñs
sicut scriptura indicat frequenter suam
nuitat sententiã Alir quoq
scĩssimus augustinus in uestiga¬
tionis acumine acutus. inueniendi arce
precipuus asserendi copia ꝓfluus. eloquen¬
tie flore uenustus. sapientiȩ fructu fecimdꝰ:
hiex insuis narrat affectus. Non sunt enĩ om̃iino
genera mendatiorum. inquibus non magna
culpa ẽ. sed tamen ñ ẽ. sine culpa cũ aut io¬
camur aut cum ꝓmectunus itutimur. Illud
prunum in iocaudo idõ ñ ẽ. pnitio sissimum
quia ñ fallit. Nouit onũ ille cuidr̃. ioci causa

Expanded text:
saltatrici praemium turpiter promisit, crudeliter saltatrici praemium turpiter promisit, crudeliter solvit, turpe quod regnum pro saltatione promittitur, crudele quod mors prophetae pro jurisjurandi religione donatur. Quanto tolerabilius tale fuisset perjurium sacramento? non vovere quam vovere id quod sibi is cui promittitur nolit exsolvi. Et post paululum: Non semper igitur promissa solvenda omnia sunt. Denique ipse Dominus, sicut Scriptumutat sententiam. Vir quoque sanctissimus Augustinus investigationis acumine acutus, inveniendi arte praecipuus, asserendi copia profluus, eloquentiae flore venustus, sapientiae fructu foecundus, haec in suis narrat affectibus. Duo sunt enim omnino genera mendaciorum, in quibus non magna culpa est, sed tamen non est sine culpa, cum aut jocamur, aut cum promittimus, mentimur. Illud primum in jocando, ideo non est perniciosissimum, quia non fallit. Novit enim ille, cui dicitur, joci causa
Abbreviated transcription (Latin):
Si aut̃ dixero impio. morte morieris. & egerit
penitentiã. uita uu& & non morietur Sigͦ
nr̃a conuersio sic diuinã mutat sententiam
cur mistrorũ tantȩ lacronȩ ł pręssura tameruła
non tẽp̃erent oemiseratione uindictãm.
hincaiam populo israhelitico sepe ultio ꝓmissa
suspenditur. & nine uitarũ ꝑditio duunȩ
sententiȩ ꝓnutatione sedatur. Nam sõs
ambrosius ui libro tertio de officns ita ait.
ł urũ igitur ac sincerũ oporta eẽ affectũ &
unus quisq simplicem sermonẽ ꝓferat.
Tlas suum inscĩtate possideat. ne frẽm cir¬
cũ scriptione uerborũ inducat. Nihil pro¬
mittat in honestũ. ac sibi ꝓmittere quȩrat.
Tolerabilius ẽ. ꝓmissum non facere. quan
facere quod turpe sit. Sepe pleriq constrin¬
gunt se uiris uirandi sacramento. & cuni ipsi
cognouerint ꝓmittendũ non fuisse uis sacram̃ti.
tamen contemplationẽ faciunt. quod spopon¬
derunt sicut ide herode supra scripsimus qui

Expanded text:
morieris, et egerit poenitentiam: vita vivet, et non morietur. Si ergo nostra conversatio sic divinam mutat sententiam, cur miserorum tantae lacrymae, vel pressura, tam crudam non temperent ex miseratione vindictam? Hinc etiam populo Israelitico saepe ultio promissa suspenditur, et Ninivitarum perditio divinae sententiae permutatione sedatur. Nam sanctus Ambrosius in libro tertio de Officiis, ita ait: Purum igitur ac syncerum oportet esse affectum, et unusquisque simplicem sermonem proferat. Vas suum in sanctitate possideat, ne fratrem circunscriptione verborum inducat. Nihil promittat inhonestum, ac sibi promittere quaerat. Tolerabilius est promissum non facere, quam facere quod turpe sit. Saepe plerique constringunt se jurisjurandi sacramento, et cum ipsi cognoverint promittendum non fuisse, sacramenti tamen contemplatione faciunt quod spoponderint; sicut de Herode supra scripsimus, qui
Abbreviated transcription (Latin):
gilando. orando & elemosinas dando. abster¬
g̾amus. & carnem nr̃am decimemus. & ad
anni. ab om̃ib cũ ieuimo obseruent᷑.
lat̃ in marcio. ebdomada prima. In iunio
scda. In septembre .iii. In decembre. in.
quȩ furrit plena ante ugiliam natalis

Expanded text:
gilando, orando, eleemosynas largiendo, abstergilando, orando, eleemosynas largiendo, abstergamus, et carnem nostram decimemus, ut ad anni, ab omnibus cum jejunio observentur, id est, in Martio, hebdomada prima. In Junio, secunda. In Septembris, tertia. In Decembri, quarta: quae fuerit plena ante vigiliam Natalis
Abbreviated transcription (Latin):
uao raoes ima summa xl¬
obseruatione ẽ. obseruanda. ut
ieuiniũ in ea preter dies
dominicos quide abstinentia subtracti sunt.
nisi quem infirmitas impedierit nullatenus
soluatur. quia ipsi dies decimȩ sunt anni.
Lprima igitur dominica &l usq inpascha
dierum quadraginta & duo fuint. Et quibus
dum sex dies dñici abstinentiȩ subtrahuntur.
non plus in abstinentia quã aex o sex dies
damus: Et ut sacer numerus quadraguita
dierũ adimpleatur. quẽ faluator nr suo sacro
ieiunio consecrauerat. quattuor dies prioris
ebdomadȩ ad supplementũ quadraginta die¬
tatur. & .ui. feria scquens sexta. & sabbatum.
Nisi istos quattuor dies. supiorib triginta &
sex aduinxerimus. quadraginta dies in absti¬
nentia non habrinus. lubemur ꝙiam ab om̃i.¬
potenti dõ. om̃ium bonoꝵ nr̃oꝵ decimas dare.
Quaꝓpt̃ ut om̃is decima a nobis dõ rite ꝑsol¬
uatur. tollamus decimã anni. & in ea peceata
nr̃a confitendo. corrigendo nos ieiunando. in¬

Expanded text:
uadragesima summa observatione est observanda, ut jejunium in ea praeter dies dominicos, qui de abstinentia subtracti sunt, nisi quem infirmitas impedierit, nullatenus solvatur, quia ipsi dies decimae sunt anni. A prima igitur dominica Quadradies quadraginta et duo sunt: ex quibus dum sex dies Dominici ab abstinentia subtrahuntur, non plus in abstinentia quam triginta et sex dies damus. Et ut sacer numerus quadraginta dierum adimpleatur, quem Salvator noster suo sacro jejunio consecraverat, quatuor dies prioris hebdomadae ad supplementum quadraginta dietatur, et quinta feria sequens, sexta et sabbatum. Nisi istos quatuor dies superioribus triginta et sex adjunxerimus, quadraginta dies in abstinentia non habemus. Jubemur etiam ab omnipotenti Deo, omnium bonorum nostrorum decimas dare. Quapropter ut omnis decima a nobis Deo rite persolvatur, tollamus decimam anni, et in ea peccata nostra confitendo, corrigendo nos, jejunando, vi
Abbreviated transcription (Latin):
t pb̃ri plebib annuntient. quod in
genua flectere debeant. in dominicis econtra
fleetant genua. sed stantes incuruati orent.
nec quis quam uno genu foloteniis impresso
arare p̃sumat. sicu̾t uidȩ irridentis dominũ
in passione eiꝰ fecisse leguntur. fed utraq

Expanded text:
teri plebibus annuntient quod in nnuntiante diacono genua flectere debeant. In Dominicis e contra flectant genua, sed stantes incurvati orent. Nec quisquam uno genu solo tenus impresso orare praesumat, sicut Judaei irridentes Dominum in ejus passione fecisse legunt
Abbreviated transcription (Latin):
cum summa reuerentia & deuotione. cum
abstinentia carnis. & humilitate cordis. non
ut uisibilum luporũ rabiem euadamus. sed
ut inuisibiliũ idt̃ spirituũ immundorum
tẽptamtnta uincere ualeamus. Nullus aut̃
his dieb utstimentis p̃ciosis induatur. quia
insacco & cmere lugere debemus. Ahibeant᷑.
ebrietates & cõmessa̾tiones. quȩ fiunt in uul¬
gari plebt. Nemo ibi ȩquitare presumat se
discalciatis pedib om̃s incedant. Ntquaꝗ
muli ercule choros ducant. sed om̃s in com̃¬
mune liyrrieeley son decantent. & eum con¬
tricione cordis: deimiscricordũ exorent.
ꝓpeccatis ꝓpace. ꝓ peste. ꝓconseruatione
frugum & ꝓ oct̃is necessitatib dies cñi sunt
abstinentie non lecitie It meena dñi ut in

Expanded text:
cum summa reverentia et devotione, cum cum summa reverentia et devotione, cum abstinentia carnis, et humilitate cordis, non ut visibilium luporum rabien evadamus, sed ut invisibilium, id est, spirituum immundorum tentamenta vincere valeamus. Nullus autem his diebus vestimentis preciosis induatur: quia in sacro et cinere lugere debemus. Prohibeantur ebrietates, et commessationes, quae fiunt in vulgari plebe. Nemo ibi equitare praesumat, sed discalciatis pedibus omnes incedant. Nequaquam mulierculae choros ducant: sed omnes in commune Kyrie eleison decantent, et cum contritione cordis Dei misericordiam exorent, pro peccatis, pro pace, pro peste, pro conservatione frugum, et pro caeteris necessitatibus. Dies enim sunt abstinentiae, non laetitiae. CAP. 8.-- Ut in
Abbreviated transcription (Latin):
Siquis in dictum ieiuniũ supbiendo con¬
tempserit & obseruare cum oct̃is apĩanis nolu.¬
erit. ingangrensi concilio p̃cipitur. ut anathe¬
iquis eoꝵ qui continentiȩ ftudent absq
Iuccessitate corporea. tradita incõmune
suȩ cogitationis inpulsus. anathema sit. De
Ilacuit nobis ut lȩtana maior obseruanda
sit. acunctis ap̃ianis uno die . .uii. Nł mai.
sicut romana eccłã constitutũ reperimus. &
sicut scĩ patres constituerunt ñ equitando. ñ
prȩciosis uestib induti cinere respersi. & cilicio
induti. nisi insirmitas impedierit.
luporũ rabie acriter interimerentur.
uec huius flagelli aliquod remediũ inueniri
poss& congregati traduntur galliarum ep̃i
apud urenniam urbẽ. atq in cõmune statu¬
erunt. ut triduanũ ituniũ facerent. cumq
dñs pestem mistricorditer abstuliss&. hi dies
consuctudinẽ annue celebritatis uenerunt.
ut ꝑ galliarũ puincias. ante ascensionis dñi
diemꝰ cęlebrarent. Agamus & nos hos dies

Expanded text:
quis indictum ieiunium superbiendo contempserit et observare cum caeteris christianis noluerit, in Gangrensi concilio praecipitur, ut anatheSi quis eorum qui continentiae student, absque necessitate corporea, tradita in communesuae cogitationis impulsus, anathema sit. CAPvanda sit. Placuit nobis ut letania major observanda sit a cunctis Christianis uno die VII Kalen. Mai, sicut in Romana Ecclesia constitutum reperimus, et sicut sancti Papreciosis vestibus induti, cinere respersi, et cilicio induti, nisi infirmitas impedierit Cluporum rabie acriter interimerentur, nec hujus flagelli aliquod remedium inveniri posset, congregati traduntur Galliarum episcopi apud Viennam urbem, atque in commune statuerunt, ut triduanum jejunium facerent. Cumque Dominus pestem misericorditer abstulisset, hi dies in consuetudinem annuae celebritatis venerunt, ut per Galliarum provincias, ante Ascensionis Domini diem celebrarentur. Agamus et nos hos dies
Abbreviated transcription (Latin):
alicui mordinib posito crim̃ aliquod possit in¬
aduersus pb̃rm: ñ subdiaconus aduersus diaconũ
non accholitus aduersus subdiaconĩ. nec exoreis¬
ta ad uersus acholitum. ñ lector aduersus exor¬
cistam. nec hostiarius aduersus lectorem. dec
accusationem aliquã. Et non dap̃netur presul
ne irati nocere cupiant: ne lȩsi ulcisci se
uelint. In offensis igit᷑ accusatoꝵ & testiũ affectꝰ

Expanded text:
alicui in ordinibus posito, crimen aliquod possit inadversus presbyterum, non subdiaconus adversus diaconum, non acolytus adversus subdiaconum, non exorcista adversus acolytum, non lector adversus exorcistam, non ostiarius adversus lectorem, det accusationem aliquam. Et non damnetur praesul,ne irati nocere cupiant, ne laesi ulcisci se velint. In offensis igitur accusatorum et testium affectus