comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
conamur et qued̾ dona ꝑcipimꝰ a quib¬
dã u̾o repulsi in unus iacẽmꝰ. Nemo em̃ ẽ
qui tm̃i uirtutis apprehãdat quantũ desi¬
derat qr omĩpotẽs deus int̾iora discernẽs
ip̃is spũalib ꝓuectis mod pouit ut ex ħ
p̾dicator qui raptus us ad t̾cm̃ celũ fuerat
padisi archana penetrauerat ẽẽ post re¬
uelationem transquillus atq intẽtatꝰ
ducit ad infirma tolerãda ut modi sui mẽ¬
suras asꝑiciẽs dumisecuritatẽ cõprehẽd̾e
couaretur et nõ posset ne per elationem
extra se iret et ꝑ hũilitatẽ cogerent᷑ inter
ꝙ tibi non datur. et tibi datur ꝙ illi de¬
negatur ut dum iste considerat bonũ qd̾
h̾es et ip̃e non ht te sibi in cogitatione p̾¬
ferat et rursũ dum tu hr̃e ilsum cõspicis
ꝙ ip̃e non hẽs te uli in tua cogitatione pꝰ¬
agit in cordib hoĩm qd̾ facit in regiom¬
b terraꝵ pot̾at nãq bnicuil regioni
ałtera nõ huĩsset bnde fit ut huic bun al

Expanded text:
conamur, et quaedam dona percipimus, a quibusdam vero repulsi in imis jacemus. Nemo enim est qui tantum virtutis apprehendat quantum desiderat, quia omnipotens Deus, interiora discernens, ipsis spiritalibus profectibus modum ponit, uicator, qui raptus usque ad tertium coelum fuerat, paradisi arcana penetraverat, esse post revelationem tranquillus atque intentatus um ad infirma toleranda, ut modi sui mensuras aspiciens, dum securitatem comprehendere conaretur et non posset, ne per elationem extra se iret, per humilitatem cogeretur intra d tibi non datur, et tibi datur quod illi denegatur, ut dum iste considerat bonum quod habes, et ipse non habet, te sibi in cogitatione praeferat. Et rursum, dum tu habere iilum conspicis, quod ipse non habes, te illi in tua cogitatione poagit in cordibus hominum, quod facit in regionibus terrarum. Poterat namque unicuilibet regioni altera non habuisset. Unde fit ut huic vini, a
Abbreviated transcription (Latin):
piũ enĩ passinũ lacessitꝰ. Caꝑ tñ lacessi di¬
cit ẽẽ ut facessi et ꝓfert exẽplum lucilii quo
usus ẽ ĩ .xxiiii. sam uetꝰ ille cato lacessisse
appellari ꝙ consciꝰ nõ errat ip̃e s̾. s p̃t laces
lustiꝰ.iiiiͦ. hist̾ gͥ legiones pͥdie ĩ mõte poĩtãs
lacessiuit. facesso n̾o et capesso et uiso que
dero facẽ et capesso desidero caꝑe. et biso.
desidero uidete. freꝙ̃ tatĩa eĩ non possũt ẽẽ¬

Expanded text:
pium enim passiuum lacessitus; Caper tamen lacessi dicit esse, ut facessi, et profert exemplum Lucilii, quo usus est in XIIII: «num uetus ille Cato lacessisse appellari quod / conscius non erat ipse sibi?». sed dem in IIII: «igitur legiones pridie in monte positas arcessiuit». facesso uero et capesso et uiso, quadero facere et capesso desidero capere et uiso desidero uidere; frequentatiua enim esse non possunt
Abbreviated transcription (Latin):
cis. ꝙ et cieo cies dr̃ ciui uł cii et ab eo cõ¬
posita concio. cis. cum. uł concii audio audi
uiuł .ii. q̃o qͥui uł quii ueneo ueniui nel ue
geor̃ ac suffire thimo creas q̃ incidere ma¬
nes. suffire dixit ẜm rectã iiiiͦ. ꝯiugõis de¬
clinationẽ cum simplex eius fieri est. Exc¬
piunit᷑ hauro hausi nuenit᷑ tũ haurim uer

Expanded text:
cis, quod et cieo cies dicitur, ciui uel cĭi. et ab eo composita, concio concis conciui uel concĭi, audio audi"iui, ii", "queo, quiui, quii", "ueneo, ueniui, uecon : «at suffire thymo cerasque recidere inanes» suffire dixit secundum rectam rationis declinationem, cum simplex eius fieri est. excipiuntur haurio hausi inuenitur tamen
Abbreviated transcription (Latin):
aut fuuditus alter accipiens adunt ant a ꝙͣ¬
titate restringit. Qui gͦ liuoris peste plene ta¬
rete desiderat illã hẽditatẽ diligat ꝙͣ coherend̾
nũs nõ angustat q̃ et õib una ẽ et singlĩs to¬
ta. Que tanto largior ostendr̃ ꝙͣto ad hano ꝑ¬
cipientiũ młtitudo dilatatur. Imiũtio ergo

Expanded text:
aut funditus alter accipiens adimit, aut a quantitate restringit. Qui ergo livoris peste plene carere desiderat, illam haereditatem diligat, quam cohaeredum numerus non angustat; quae et omnibus una est, et singulis tota; quae tanto largior ostenditur, quanto ad hanc percipientium multitudo dilatatur. Imminutio ergo
Abbreviated transcription (Latin):
uxta adu̾biũ loci et sig̃t localẽ propĩqui¬
datẽ ut iste sedet iuxͣ eum. itẽ ẽ adu̾buĩ fiłi¬
tudinis et tũt sigͣt accõmodationẽ et sili̾m¬
dinẽ ut hoc ẽ dcm̃ iuux̃ illũ magrm. itẽ est
adũbrũ qualitatis et tũt sigͥt equalitatẽ ut

Expanded text:
UXTA, adverbium loci, et significat localem propinquitatem, ut ‘iste sedet iuxta eum’; et est adverbium similitudinis, et tunc significat accomodationem et similitudinem, ut ‘hoc est dictum iuxta illum magistrum ’; et est adverbium quali
Abbreviated transcription (Latin):
tem et cõcupiscẽtie atq ãplexꝰ spẽm p̾tẽdẽtẽ
ei arbori ꝙͣ marẽ palmã appeslãt pm̃ rusticoꝵ
arbori ueld̃ quid̃ sexꝰ ꝑfũctionis ĩ fundit᷑ ⁊ expeti¬
ti concubitꝰ grã presentat᷑. Quo muñe donata
rursus engit᷑ et eleuat ramos suos ⁊ ĩueterẽ
statũ comã suã rutsũ attollit. Itẽ scias ꝙ palme

Expanded text:
e atque amplexus speciem praetendentem ei arbori, quam marem palmam adpellant pueri rusticorum. arbori uelut quidam sensus perfunctionis infunditur et expetiti concubitus gratia praesentatur. quo munere donata rursus erigitur et eleuat ramos suos et in ueterem statum comam suam rursus adtollit. de ficu quoque
Abbreviated transcription (Latin):
mus ĩchoat ut iuxͣ ramos ac fructꝰ ãpliori ar¬
bore exurgat et que tenuis ab imis proficit ua¬
stior ad sũma succrescit quib itaq alia arbusta
tp̃ali glia us ad mortẽ desudare appetũt et pro
spe ꝑꝑetua nec paꝵ quide ĩ labore subsistũt. s ꝓ
terrenis lucris quaslib ñmas tolerãt. et ꝓce¬
recusãt hii itaq qiͣ aliaꝵ arboꝵ more deorsũ ua¬
sti st̃ sursũ angusti qr fortes ĩ infi̾ora sb̃sistũt
s ad snĩora deficiũt at ꝙͣ ex qualitate palmaꝵ
studiis fortes et ĩcelestib debiles. Sũt u̾o nõ uł¬

Expanded text:
mis inchoat, et juxta ramos ac fructus ampliori robore exsurgit: et quae tenuis ab imis proficit, vastior ad summam succrescit. Quibus itaque talia arbusta, ali gloria usque ad mortem desudare appetunt, et pro spe perpetua ne parum quidem in labore subsistunt; pro terrenis lucris quaslibet injurias tolerant, et  Hi itaque quasi aliarum arborum more deorsum vasti sunt, sursum angusti, quia fortes in inferiora subsistunt, sed ad superiora deficiunt. At contra ex qualitate palmarustudiis fortes et in coelestibus debiles, sed longiu
Abbreviated transcription (Latin):
nũꝙͣ ꝯcurtũt. Qd̾ nõ fieret si una lineaꝵ
ad aliã plus ex una ꝑte ꝙͣ ex alia accede̾t
et hic ꝑalellus. li. et hoc paralellũ .li. circulꝰ
eque distãs ab alio. et st̃ circuli illi .u. ĩ sꝑa.
sit distãcia ĩt̾ quosub sͥ proximos. s qr qͥli

Expanded text:
unt, quod non foret si una linearum ad aliam plus ex una parte quam ex alia accederet; et hic paralellus et hoc paralellum, circulus eque distans ab alio, et sunt V illi circuli in spera sit distantia i
Abbreviated transcription (Latin):
ctũ in his inferiorib. idem qͦ de scĩs et iltu¬
tib q̃ sunt bona gratuita cũ etiam in uiciis
q̃ dã sit enulatio deitatis .i. dũ ar uicia dni
dicebãtur uł hymeneus dcũs ẽ a quod¬
sus est iꝑciis. si qui dem himueneus athe¬
mensis iuuenis amore ciusdã fox̃ pa¬
ris s uobilitate srĩoris in arserat. s gnis
imꝑilitate repulsã passus int̾ uirgines uͥ¬
ginali hĩtu conu̾satus et a piratis uit̾ ur¬
ret uti coningio cõcederetur. cõceditur ud¬
dũt᷑ uirgines. fit ille noti sui cõpos salua
lege sue cõdcoĩs. Unde ĩoleuit cõsuetudo.

Expanded text:
ctum in his inferioribus. Idem quoque de scientiis et virtutibus que sunt bona gratuita; cum etiam in iis quedam sit emulatio deitatis, idest dominari vitia, dii dicebantur. Vel Hymeneus dictus esus est nuptiarum: siquidem Hymeneus atheniensis iuvenis amore cuiusdam, forma paris sed nobilitate superioris, inarserat; sed generis imparitate repulsam passus, inter virgines virginali habitu conversatus et a piratis inter virret uti coniugio concederetur. Conceditur. Redduntur virgines, fit ille sui voti compos, salva lege sue condicionis, unde inolevit consuetudo u
Abbreviated transcription (Latin):
Lonestus ad honor dr̃ honestus. ¶a. su
qui nich ht turpitudĩs qi honoris statũ cõ¬
suãs. Et ꝯꝑatur. stior. suiꝰ. unde honeste
stius. suue. adubrũ. et hec honestas. e iͥ
ppetuus hono qthonors satus. et cõpõ¬
tur ĩhonestus. sta. stũ .i. nõ hõnestus. ed cẽ¬
pat: PIte ad houestiues lpmnesto. stas. houestũ
redd̾e̾. et cõponitur dehonesto. ĩ honesto .i. ual¬
de honestare. uł potius difamare uituperare
ab honestate remou̾e. Et st̃ actĩa ẜu ug̃.

Expanded text:
r honestus -a -um, qui nichil habet turpitudinis, quasi honoris statum conservans; et comparatur -stior -simus, unde honeste -stius -sime adverbium, et hec honestas -tis, idest perpetuus honor, quasi honoris status; et componitur inhonestus -a -um, idest non honestus, et comparatur. Item ab honestus honesto -as, honestum reddere, et componitur dehonesto -as, inhonesto -as, valde dehonestare vel potius diffamare, vituperare, ab honestate removere, et sunt activa.
Abbreviated transcription (Latin):
scere. unde hec historia .aie. antiquitus enĩ
nullus scribebat historiã iisi qui interfuis¬
set et ea q̃ scribenda essẽt iudisset. ux iõ dr̃
historia ab historm qr diu p̾tĩta ad nr̃am¬
memoriã et noticiam reducit. Est eiũ histo¬
ria res gesta a memoria hõim ꝓp̃ netustatẽ
remota. In nr̃õ tñ usu et si nuper uł aliꝙͣtu¬
lũ retro uł res gesta fit tñ dr̃ historia. Et in

Expanded text:
scere; unde hec hystoria -e: antiquitus enim nullus scribebat hystoriam nisi qui interfuisset et ea que conscribenda essent vidisset. Vel ideo dicitur hystoria ab hystorin, quia diu preterita ad nostram notitiam reducit: est enim hystoria res gesta a memoria hominum propter vetustatem remota. In nostro tamen usu et si nuper, vel aliquantulum retro, res gesta sit, tamen dicitur hystoria. Et inde
Abbreviated transcription (Latin):
yspanus fuit quidam rex conditor hispaĩe
unde dc̃a ẽ hec hisꝑania .e. et hĩc hispanus. na.
nũ. gentile et possessiuũ. et hic et hec hispaniẽ¬
sis. et ħ. se. gentile et ht̃ sex prouĩcias tena¬
conẽsem. carthaginensem. lusitaniã galiciã
beticã. et tranffretũ in regione africe tiugita¬
ad gaditanũ fretũ extendit᷑. Citerior autẽ
et ult̾ior dcã est qiͣ citra et ultra citra qiͣ citra
ulla et alia t̾ra.

Expanded text:
YSPANUS fuit quidam rex Hyspanie, unde dicta est hec Hyspania -e, et hic hyspanus -a -um, gentile et possessivum, et hic et hec hyspaniensis -e, gentile. Et habet sex provincias: Terraconensem, Cartaginiensem, Lusitaniam, Galitiam, Bethicam et, trans fretum in regione Africe, Tingitaad gaditanum fretum extenditur. Citerior autem et ulterior dicta, quasi citra et ultra, sed citra quasi citra ul
Abbreviated transcription (Latin):
post paucos dies umes deuoraturi st̃ mse¬
pulcro. aĩam g᷑ tuã cur nõ adornas boĩs
oꝑib q̃ deo et anglĩs presentanda ẽ iar
Quare aĩam tuã iulipendis et caniẽap̾¬
ponis dnam ancillari. et ancillã dñan.

Expanded text:
dies vermes devoraturi sunt in sepulcro? Animam vero tuam cur non adornas bonis operibus, que deo et angelis presentanda est in celis? Quare animam tuam vilipendis et ei carnem proponis? Dominam ancillari et ancillam dominari
Abbreviated transcription (Latin):
simo pãno ĩuolutꝰ mẽstruali sangiũe et in
ut̃o matuo fuisti mitritus. Tuuica tua fuit
go tui. forma fauor ppłi feruor iuuenilis o¬
pesq surripuere tͥ nosc̾e ꝙͣ sit hõ. Nichil a¬
lud ẽ homo nͥ sparma fetidũ saccus sterro
uile semen. et sangius coagulatus ĩ utõ
demde miseriis hiꝰ uite exposit᷑ꝰ. expcc̃o post¬

Expanded text:
simo panno involutus, menstruali sanguine in utero materno fuisti nutritus, et tunica tua fuit go tui. Forma, favor populi, fervor juvenilis, opesque Subripuere tibi noscere quid sit homo. Nihil aliud est homo quam sperma fetidum, saccus stercorvile semen, et sanguis coagulatus in utero; deinde miseriis hujus vitae expositus et peccato, post
Abbreviated transcription (Latin):
ĩposuerũt et in celos eos sustulerũt Nam
dũr ut esculapius medicinã fuerunt¬
etiã uni fortes aut urbiũ conditores qͥ¬
b mortuis hoĩes qui eos dilexerũt siła¬
cra fmperũt ut hr̃ent aliꝙ ex ymagĩn
contẽplatione solatiũ. s paulatim hic
irrepsit ut quos illi ꝓ sola noĩs memoͣ
honorau̾ũt successores deos extimarẽt ⁊¬

Expanded text:
inibus in celum eos sustulerunt. Nam dicuntur, ut Esculapio medicina, Vulcanquidam uiri fortes aut urbium conditores quibus mortuis homines, qui eos dilexerunt, simulacra finxerunt ut haberent aliquid ex imaginum contemplatione solatium. Sed paulatim hic irrepsit ut, quos illi pro sola nominis memoria honorauerunt, successores ut posteri deos
Abbreviated transcription (Latin):
spania ab hesꝑo stella que in ea ꝑte lucet.
et hec est uerã hesperia respectu ĩtalie. q̃ dr̃
pristiue regionis ꝙͣ reliquerat hesperiã ap¬
pellauit. Si ergo dicis hesperiã sine addita¬
mẽto italiã significat. Si addis aliꝙͣ ẜnidi
uł aliꝙ talie. mĩc italiã ut si dicas magnã.
spetides uł ab hispanis uł a prũo hesperon

Expanded text:
spania, ab Hespero stella que in ea parte lucet; et hec est vera Hesperia respectu Ytalie, que pristine regionis quam reliquerat, Hesperiam appellavit: si ergo dicis Hesperiam sine additamento Ytaliam significas, si addis aliquid, secvel aliquid tale, nunc Ytaliam, ut si dicas ‘magnam’ sperides, vel ab Yspania vel a patruo Hespero.
Abbreviated transcription (Latin):
bat nõ pignoris mortẽ. s mũdi salutẽ ãt
fortasse qr cognon̾at ꝑfilii mortẽ mũdi
redepcionẽ. aula regalis putabat se ⁊ su¬
a morte publico nii̾ni additurã. s iħe nõ
egebat aditore ad oĩm redep̃tionẽ quia
siuit hoĩs auxaliũ. hñis gͥ pietatis magi¬
strũ docet icĩo ꝙͥ mr̃ĩus debeat affectus
imitari ꝙͥ sequi reuerẽtia filioꝵ ut ille se
offerant in filioꝵ ꝑiclĩs illis amuplius so¬
licitudo mr̃na ꝙͣ sue mortis mesticia sit do¬

Expanded text:
bat non pignoris mortem, sed mundi salutem. aut fortasse quia cognouerat per filii mortem mundi redemtionem, aula regalis putabat se et sua morte publico muneri aliquid addituram. sed Iesus non egebat adiutore ad omnium redemtionem, qui aesivit hominis auxilium. Habemus igitur pietatis magistrum: docet lectio quid maternus debeat affectus imitari, quid sequi reverentia filiorum; ut illae se offerant in filiorum periculis, illis amplius sollicitudo materna quam suae mortis moestitia sit do
Abbreviated transcription (Latin):
hiis posco poposci ꝑco peꝑci fallo fefelli
tendo tetendi pendo pepẽdi. curro aicur¬
ti abiecta cõsonãte corripitur in hiis dis¬
co didisci pello peputi tango tetigi pan¬
go pepigi pungo pupugi tundo tutudi

Expanded text:
ervatur in his: posco, poposci; parco, peperci; fallo, fefelli; tendo, tetendi; pendo, pependi; curro, cucurri: abjecta consonante corripitur in his, disco, didici; pello, pepuli; tango, tetigi; pango, pepigi; pungo, pupugi; tundo, tutudi
Abbreviated transcription (Latin):
escema afastinus dicitur hec fescenia
q̃ mulier dicit mouẽdo cimas ut sopiat
pueꝵ. et qũ fescemine dñr laudes. Unde
hr̃ in quodã sermone ꝙ angeli ascãtes dño
fescenmaꝵ .i. tales fesceninas dicebãt cuca

Expanded text:
fesceninicarmina que mulier dicit movendo cunas ut sopiat puerum. Et quandoque fescenine dicuntur laudes, unde habetur in quodam sermone quod angeli astantes Domino fesceninarum, idest tales fesceninas dicebant circa
Abbreviated transcription (Latin):
tantam grãm inimuscula anis diuinitus
uocant quib nuillos motus procellose tempe
Lea. lee. ludus quidã instrumetũ quolu¬
ditur ab alea quodam milite qui in troiano
bello illum ludũ inuenit ẜm . ug̃. pap̃. u̾o di

Expanded text:
autem gratiam minuscula auis diuinitus uocant, quibus nullos motus procellosae tempeLEA -e, ludus quidam vel instrumentum quibus luditur, ab Alea, quodam milite, qui in troiano bello illum ludum invenit. Inde hec aleola -e di
Abbreviated transcription (Latin):
qui utrũq sexum ht̃. ħ alio uoĩe dr̃ an¬
drogeus. hii dextrã mamillã uirlẽ. sini¬
str̃a muliebrem hñtes incissim coeundo et
gignũt et pariuĩt. et qr talis hõ nec uir
ꝯmixtus salmati utrũq sexũ hũit. ⁊ ideo

Expanded text:
que sexum habet. Hic alio nomine dicitur androgenus: hii, dextram mamillam virilem, sinistram muliebrem habentes, vicissim coeundo et gignunt et pariunt; et, quia talis homo nec vir i, qui quia commixtus Salmaci utrumque sexum habuit, ideo
Abbreviated transcription (Latin):
eres ab her uł herus dr̃ hic heros. roys.
.i. baro uir fortis et sapiens et potẽs qiͣ
est. ꝓp̾e quidam heroes dũr qui olim post
mortem credebãtur deifican obsua merita
ut hercules eneas. et cosiłes. Et ẽ ħ no¬
men tractũ a innone g̾te eĩ inno dc̃a ẽ he¬
ra. uñ quid̾. eiꝰ filiꝰ heros dcũs ẽ. s ħ fabla
uolũt heroas hĩtare quo noĩe appellãt au¬
cuius meriti aĩas detũctoꝵ qiͣ uiros ethe¬
os uł aerios et celo dignos ꝓp̃ sapĩam et for¬
titudinẽ. Ab her etgo uł herus uł heradi¬

Expanded text:
Item ab her vel herus hic heros -ois, idest barro, vir fortis, sapiens et potens, quaest. Proprie quidem heroes dicuntur qui olim post mortem credebantur deificari ob sua merita, ut Hercules, Eneas et consimiles. Et est hoc nomen tractum a Iunone: grece enim Iuno dicta est Hera, unde quidam eius filius Heros dvoluit heroas habitare, quo nomine appellant alicuius meriti animas defunctorum, quasi viros ethereos vel aereos et celo dignos propter sapientiam et fortitudinem. Ab her ergo vel herus vel Hera deri
Abbreviated transcription (Latin):
ge. ꝑ contrariũ qr nõꝙͣ uel raro fiat ibi mã¬
sio. uel h̾emus cui ẽ in uia solitudo ubi nõ¬
ꝙͣ hĩtatũ est s desertũ ubi aliqũ hĩtatũ
est et d̾elictũ. uł heremus ab remoueo qiͣ
remota a resꝑcũ hoĩm. uñ heremicus. ca

Expanded text:
er contrarium, quia numquam vel raro fiat ibi mansio: heremus enim est invia solitudo ubi numquam habitatum est, desertum ubi aliquando habitatum est et derelictum; vel heremus a removeo, quasi rem
Abbreviated transcription (Latin):
epicuri. stoiti. uł sit̃ alii qui ꝑ u̾sũ dog
cesserunt Inde h̾esis dc̃a est ab electio¬
ne ꝙͣ quisq arbitrio suo ad ĩstituendi
uł suscipienda q̃l ip̃e sibi elegit. Nob̾
u̾o nicħ ex arbitrio ño inducẽ licet .
nec eligere huius rei apłos dei hñis au¬
tores qui nec ip̃i ꝙͥꝙͣ ex suo arbituo ꝙ
ĩducerẽt elegerunt. s acceptã a xp̃o di¬

Expanded text:
epicurei, stoici vel, sicut alii, qui perversum dogcesserunt; inde ergo heresis dicta est ab electione quam quisque arbitrio suo, ad instituenda vel suscipienda quelibet, ipse sibi eligit. Nobis vero nichil ex arbitrio nostro inducere licet, sed nec eligere: huius rei apostolos Dei habemus auctores, quia nec ipsi quicquam ex suo arbitrio quod inducerent elegerunt, sed acceptam a
Abbreviated transcription (Latin):
rãda actio cum eleuacõe nõ eleuat s
granat qui eĩ sine hũilitate uͥtutes ꝯ¬
gregat qĩ qui in uentũ puluetẽ por¬
tat. Et unde aliquid ferre ceruitur inde
deterius cecatur. In cunctis ergo q̃ agitis
frẽs mei radicẽ bõm oꝑis hũilitatem tene¬
te nec quib iam supenores s quib adhus
inferiores estis aspicite ut dum meliorũ
nobis exẽpia ꝓponitis ad inaora semper
ascendere ex hĩlitate ualeatis uide iu¬

Expanded text:
randa actio cum elatione non elevat, sed gravat. Qui enim sine humilitate virtutes congregat, in ventum pulverem portat, et unde alideterius caecatur. In cunctis ergo quae agitis, fratres mei, radicem boni operis humilitatem tenete; nec quibus jam superiores, sed quibus adhuc inferiores estis, aspicite, ut dum meliorum vobis exempla proponitis, ad majora semper ascendere ex humilitate valeatis.
Abbreviated transcription (Latin):
cuiusd̾ piscis. et hĩc ħ ostreũ. strei. et hec ostrea .l.
qͥd̾ piscis qͥ in ostra latitat. s ostrea pro ip̃is pi¬
scib ĩ nentro gn̾e. s ostree ĩfeĩeo gn̾e. cames eoꝵ
uñ hic ostreanꝰ.rii. qui piscẽ islũ uẽdit uł capit
i. purpuratꝰ et hic ostrarꝰ qui ĩ purp̃a oꝑat᷑ uel

Expanded text:
cuiusdam piscis, et hinc hoc ostreum et hec ostrea -ee, quidam piscis qui in ostra latitat: sed ostrea pro ipsis piscibus in neutro genere, sed ostree in feminino carnes eorum. Unde hic ostrearius -rii, qui piscem illum vendit vel capitidest purpuratus, et hic ostrarius, qui in purpura operatur vel
Abbreviated transcription (Latin):
li. quia aꝑietib undiq angatur. uel qr duas
pietes in unũ comungat et angat unde hic⁊
hec angulanis. et hoc .re. qd̾ h̃t duos angules.
uel est in angulo. et angulosus. a. ñ. et angu¬
latus. ta. tũ. quod est angulare. Angulus cõ¬

Expanded text:
-li, quia a parietibus undique angatur, vel quia duos parietes in unum coniungat et angat, unde hic et hec angularis et hoc -re, quod habet angulos vel est in angulo, et angulosus -a -um, et angulatus -a -um, quod est angulare; et anguis, eo
Abbreviated transcription (Latin):
ditus. tus. tui. et hoc aditũ .ti. penult̾.
corrͣ. Et drũt nã aditus ẽ introitus gra
dacio. uel oportuntas uel aggressio. s a¬
ditũ est locus secretus iuxͣ altare. unde da¬
bant᷑ responsa. ⁊ dr̃ ab adeñdo ꝑ contrariũ¬

Expanded text:
ditus -tus -tui et hoc aditum -ti. Et differunt: nam aditus est introitus, ergo occasio vel opportunitas vel aggressio; sed aditum est locus secretus iuxta altare ubi dabantur responsa: dicitur ab adeundo per contrariu
Abbreviated transcription (Latin):
dor. ab adoro. ras. diuat᷑ hoc ador in¬
mẽti. uñ fiebat panis ĩmolaticiꝰ quẽ qui
ĩolabat deũ adorabat. uñ adoreus .a. nĩ.¬
ma bona. et hec adorea. ee. dea frumenti
et q̃dã uestis triũphalis. Quare autẽ ador¬

Expanded text:
r adoro -as, unde hoc ador inmenti unde fiebat panis immolaticius, quem qui immolabat Dominum adorabat, unde adoreus -a -um-a -um, et hec Adorea, dea frumenti, et quedam vestis triumphalis: Macrobius D
Abbreviated transcription (Latin):
unde baie. ax. ciuitas ĩ italia iuxͣ mare qr
ibi fit locus portuosus et delectabilis. uñ
auuilo. las. laii. lare .i. portare sustẽtare
et dicũt qͥd̃ qd est simplex. et sic .i. deb esse
ꝙ ẽ cõpoĩtũ ex basis et iulus qui fuit filiꝰ
enee qui bauilatus fuit ab enea Et in ba¬
ulare quasi iulũ portare et sustẽtare et
basis et iulus qr ip̃e fuit basis .i. sustẽtam̃¬

Expanded text:
unde Baie -arum civitas in Italia iuxta mare, quia ibi sit locus portuosus et delectabilis, unde AIULO -as, idest portare, sustentare, et dicunt quidam quod est simplex et sic ‘i’ debet esse supponitur columne, et Iulus, qui fuit filius Enee, qui baiulatus fuit ab Enea; et inde baiulare quasi Iulum portare et sustentare, sebasis et Iulus, quia ipse fuit basis et sustentame
Abbreviated transcription (Latin):
nus unde nugose adueroium. et hec migosi¬
tas.tis. Et hic et hec et hoc nuigax.cis. uanus
fatis qui assidue nugis intendit. et migati
or. simꝰ. unde migacitet. tuis. sie aduerbiũ
et hec nuigacitas. tis. Ruga ꝯponitur migig̃¬

Expanded text:
nus; unde nugose -ius -me et hec nugositas -tis et hic et hec et hoc nugax -cis, vanus, fatuus, qui assidue nugis intendit, et comparatur -or -mus; unde nugaciter -ius -me adverbium, et hec nugacitas -tis et n
Abbreviated transcription (Latin):
Suppedito. pedito. tas. auxiliari subiim¬
strare subeuire obsequi suppedia dare et ẽ
iũ fatuitas qui ponut ħ u̾bũ pro pessim¬
dare et conculcare sub pedib et cor̃. di.
xiltũ. suppedia uel suppetie dñr ꝓpͥe illa au¬
xilia q̃ maxĩe ab illis petũtur nel illis p̾ai¬

Expanded text:
suppedium suppedito -as, auxiliari, subministrare, subservire, obsequi, suppedia dare, et est rum pravitas qui ponunt hoc verbum pro pessumdare et conculcare sub pedibus. Item pes xilium: suppedia vel suppetie proprie illa auxilia que maxime ab illis petuntur vel illis p
Abbreviated transcription (Latin):
Dusurro. pas. rare .i. murnurare ĩ anre
alicuꝰ aliꝙͥ latẽt᷑ dr̃e et ẽ uͥbũ fictiaũ de so¬
no locucoĩs dc̃m. Qui eĩ susurrat nõ infa¬
cie alicuius s maure loquitur de alt̾ode¬
trahẽdo. uñ hic su surro. roius .i. murmu¬
rator sẽtentiosus biliugns. et hoc susur

Expanded text:
USURRO -as, murmurare, in aure alicuius aliquid latenter dicere, et est verbum facticium de sono locutionis dictum: qui enim susurrat non in facie alicuius sed in aure loquitur de altero detrahendo. Unde hic susurro -nis, murmurator, sententiosus, bilinguis, et hoc susur
Abbreviated transcription (Latin):
abes a sto dr̃ hec tabes. bis. purredo sa
tabe mortuoꝵ ẽ. Unde hec tabetula. le di
et tabidus. da. dũ. ꝑutridus. piger de¬
ciens tabe fluens. et ꝯꝑat᷑. unde hec tabi¬
tudo. et hec tabidicas. Itẽ a tabes tabi

Expanded text:
em a sto hec tabes -bis, putredo, satabe mortuorum est; unde hec tabecula diminutivum, et tabidus -a -um, putridus, piger, deficiens, tabe fluens, et comparatur, unde hec tabitudo et hec tabiditas; item a tabes tabi
Abbreviated transcription (Latin):
abeo. bes. .i. puttere pigrere defice t̾a¬
de fluere. et cõpouit᷑ cõtabeo. bes. extabeo
que sterũt᷑ mcib et ẽ ꝓpͥe domũcta ĩ qua
pͥanis et uiũ et carues cocte uẽdũtur et
tab̾ue dur qr olim tales editule ex lignis et
tabłis exãt constcucte q̃ nĩc et si nõ spẽm no

Expanded text:
abeo -es -ui, putrere, pigrere, deficere, tabe fluere, et componitur contabeo -es, extabeo ubsternuntur mercibus, et est proprie domuncula in qua panis et vinum et carnes cocte venduntur; et taberne dicuntur quia olim tales edicule ex lignis et tabulis erant constructe, que nunc etsi non speciem, no
Abbreviated transcription (Latin):
oblongua trib clansa ꝑietib a quilona¬
ri m̃ediano occidẽtali. liber ꝑatebat ĩtroitꝰ
ab onẽte ut sole oriẽte radiis eius illustra¬
stinctũ int̾ĩor pars ad occidẽtẽ .x. cubitis ꝓ¬
tendebatur et ita quadrata erat inlõgũ .s.¬

Expanded text:
oblonga, tribus clausa parietibus, aquilonari, meridiano, occidentali; liber patebat introitus ab oriente, ut sole oriente radiis ejus illustrasterior pars ad occidentem decem cubitis protendebatur, et ita quadra erat; in longum s
Abbreviated transcription (French):
a sordib hũoꝵ aurib acceptis Et ꝙ̃uis
multis casib accidat nomẽ tũ egri ex
piedcõ uicio retinet et cõꝑat̾. undeꝰ h sur¬
ditas.tis. et surdulus. la.lũ. et surda st̃
ambo dui. et surdo. das .i. face surdũ

Expanded text:
a sordibus humorum auribus conceptis, et quamvis multis casibus accidat, nomen tamen eger ex predicto vitio retinet, et comparatur; unde hec surditas -tis, et surdulus -a -um et surdaster, ambo diminutiva. Et surdo -as, idest facere surdum,
Abbreviated transcription (Latin):
surgo. gis. surirexi surg̾e q sursũ me rego
Et cõponit᷑ cũ ad et dr̃ assurgo. gis .d. mu¬
tato m.s.i. adaduẽtũ alicuiꝰ cã honoris sur¬
gẽ. Cõsurgo. gis .i. sił surg̾e. exurgo. gis.i.
ex̃ surge̾ et ꝓprie a sõno. insurgo ꝙͣ aliꝙ̃ sui

Expanded text:
surgo -is -rexi, quasi sursum me rego; et componitur cum ad et dicitur assurgo -is, idest ad adventum alicuius causa honoris surgere, consurgo -is, simul surgere, exsurgo -is, extra surgere, et proprie a somno, insurgo -is,
Abbreviated transcription (Latin):
tui .i. expensa dispensa uł actus uł pcis¬
sio sum̃di. unde sup̃tuosus. sa. sũ. sumptu
plenus .s. multũ sup̃tũ exigẽs uł faciẽs
Et ꝯꝑatur. unde sũptuose. sius. sune. ad¬
u̾biũ. et hec sũptuositas. tis.ne a

Expanded text:
-tui, expensa, dispensa vel actus vel passio sumendi, unde sumptuosus -a -um, sumptu plenus, scilicet multum sumptum exigens vel faciens, et comparatur, unde sumptuose -ius -me adverbium, et hec sump
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ usu. s cõponitur exartuo. as .i. diuidẽ. ⁊ de¬
artuo. as. siłr pro diuidere. et ꝓpͥe est diuid̾e̾
et seꝑare artus a se muicẽ ut de gallinis
et cõsinulib. et hinc u̾balia. uñ plantus
In captinis ego erũnatus et deartuatꝰ sũ miẜ¬

Expanded text:
in usu, sed componitur exartuo -as, idest dividere, et deartuo -as similiter pro dividere, et proprie est dividere et separare artus a se invicem ut de gallinis fit ed de similibus, et hinc verbalia, unde Plautus in Captivis ‘ego erumpnatus et deartuatus sum mi
Abbreviated transcription (Latin):
solũ hoc t̾ne decli. inuenitur ne si uenis di¬
canus uerbũ ẽẽ putetur. et far farus soli
ĩ .t. desmẽs geĩauit .r. ne sifaris dicamꝰ ali¬
ud moustret. Silr̃ repugnãtib reglis so¬
lent quedã tacer ut ador. gts̃ nõ ht̃ in

Expanded text:
solum tertiae inuenitur, ne, si Veni dicamus, uerbum esse putetur. far farris solum in r desinens geminauit r, ne, si faris dicamus, aliud monstret. similiter repugnantibus regulis solent quaedam taceri, ut τοῦ ador genetiuus in
Abbreviated transcription (Latin):
unde cicero uolẽs ab eo ꝙ est expulsor pro¬
trix tusculanoꝵ .u. O uite philosophia.
dux. o u̾tutis ĩdagatꝭ expultrix q incioꝵ
decit a ddita .t. et ab eo diminutũn tõstar¬
la qũo a nutritor nutrix nutricła et ea ꝑ na

Expanded text:
unde Cicero uolens ab eo, quod est expulsor, proixit Tusculanarum V: «o uitae philosophia dux, o uirtutis indagatrix expultrixque uitiorufemininum addita t et ex eo diminutiuum tonstricula, quomodo a nutrix nutricula. et ea per na
Abbreviated transcription (Latin):
putet᷑. ueo neui ue si uui diceremꝰ a nuoeẽ
uideret : audeo ausus sũ. qr hausi ab haun¬
o fit ꝙͣuis huic aspiret. fac dic duc. fer. fer
sa ne si face dice duce fere dicemꝰ aliud fi¬
onĩb uel uiuocis soleat fier. de gne ubi¬

Expanded text:
putetur, et neo neui, ne, si nui diceremus, a nuo esse uideatur, audeo ausus sum, quia hausi ab haurio fit, quamuis huic aspiretur. fac, dic, duc, fer ntiae causa, ne, si face, dice, duce, fere diceremus, aliud siconsimilibus uel uniuocis soleat fieri. singu
Abbreviated transcription (Latin):
bis nascũt᷑ mutãt .or. ĩ. rix. et facĩt feĩ¬
mua ut dector doctrix uictor inctrix. Cũ
igitur masclm sit nutritor ẜ̃m aualeg
concisio frã est medie silłe sicut bobz ꝓ bouib
nec non etiã in contextu diu̾saꝵ dconũ hecso¬
let fieri ut cũ nob̃ turpe ẽ dr̃e itaq nob̃cũ p̃po¬
stenun ꝓfert᷑. unus gͦ ex hiis psin quatuor
modis inuenitur qui facit tam uetba qm¬
etiã alias ꝑtes or̃ois eẽ defectiuas. drĩe q
ri. ut fas gtm̃ non h̃t. nã si fatis uł facis seu
falis dicamus aliud p̾t sigre. Cõiĩx ꝯum¬
gis Em analogiam debuit ꝓferri. s ue uer¬
bũ putetur abs .n. profertur cõiugis. uenꝰ¬

Expanded text:
bis nascuntur, mutant or in rix et faciunt feminina, ut doctor doctrix, uictor uictrix. cum igitur masculinum sit nutritor, ex eo secuconcisio facta est mediae syllabae, sicut bobus pro bouibus. nec non etiam in contextu diuersarum dictionum hoc solet fieri, ut cum nobis turpe est itaque nobiscum praeposterum profertur. unus ergo ex his plerumque quattuor modis inuenitur, qui facit tam uerba quam alias partes orationis esse defectiuas. differentri, ut fas genetiuum non habet; nam siue fatis seu faris uel fassis dicamus, aliud potest significare. coniunx m analogiam debuit proferri, sed ne uerbum putetur, absque n profertur coniugis.
Abbreviated transcription (Latin):
uerosus głosus qui magna facit. et cõꝑat᷑. s el
cõꝑatĩm et suꝑlatĩ non sũt in usu. unde ma¬
ficẽs. tis. pro magnificus s non ẽ in usu et cõ¬
cõsũmationẽ. Et ita difert a magnaniuita¬
te qr illa cosistit ĩ agg̾ssione hec ĩ cõsũatione
Cum gͦ maguiticus deficiat ĩ cõꝑatĩo et supłati

Expanded text:
nerosus, gloriosus, qui magna facit, et comparatur sed eius comparativum et superlativum non sunt in usu; unde mamagnificens pro magnificus sed non est in usu, et comconsummationem, et ita differt a magnanimitate quia illa consistit in aggressione, hec in consummatione. Cum ergo magnificus deficiat in comparativo et superlati
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ est pia et m̃ dcũs est macrobius qi longua bia
ut pote de celo ad t̾rã qr tractatꝰ eius a sũma spera
q̃ dr̃ a planos de scribendo cutulos planetaꝵ et motꝰ
eoꝵdẽ us ad terrã deductꝰ. macrobu etiã dã st̃ quid̃
ĩuidia duodetĩ pedũ staturã hñtes.

Expanded text:
quod est via, et inde dictus est Macrobius, quasi longa via, utpote de celo ad terram, quia tractatus eius a summa spera, que dicitur aplanos, describendo circulos planetarum et motus eorundem usque ad terram deducitur. Macrobii etiam dicuntur quidam in India decem pedum statura
Abbreviated transcription (Latin):
nãs aliud nocale ut dicat᷑ maust̃. s qr .i. cõsonãs
affinitate .g. sonat. ideo ex uicio quoꝵd̾ iã cõsue¬
tudo moleuit ut etiã a pd̾ ꝓuectos scribat᷑ per.g.
tores consules iudices. un de hic magrãtus. tus.
eoꝵ dignitas. Et sepe magrãtꝰ inueuit᷑ colle

Expanded text:
nans alterum vocale, ut dicatur maiister; sed quia i consonans affiniter g sonat, ideo ex vitio ydiotarum iam consuetudo inolevit ut etiam apud provectos scribatur per g;principes, iudices; unde hic magistratus -tus, eorum dignitas, et sepe magistratus invenitur colle
Abbreviated transcription (Latin):
multũ sang̾nẽ effudisti et plĩma belia bella¬
sti non potĩs edificare domũ noi ieo tãto ef¬
fuso sangnĩe corã me. filius qui nascetur ti¬
bi erit s̃ quietissimꝰ faciã eñ quiescẽ ab oĩb
ĩmicis sius ꝑ circuitũ et ob hanc cãm pacifi

Expanded text:
Multum sanguinem effudisti, et plurima bella bellasti: non poteris aedificare domum nomini meo, tanto effuso sanguine coram me. Filius qui nascetur tibi erit vir quietissimus; faciam enim eum requiescere ab omnibus inimicis suis per circuitum: et ob hanc causam Pacifi
Abbreviated transcription (Latin):
absilio. lis. ab sultũ in diũsas ꝑtes salire
seꝑari abrũpi. cutũsilio. lis. circũsultũ.⁊ a¬
cum salire undiq aggredi. desilio. lis. de¬
sultũ .i. ualde uł deortũ uel de buoloco ad ali¬
um salire. unde desultor dr̃ qui de alio ioco
in aliũ se trauffert. et desulto. tas. fre. dis¬

Expanded text:
absilio -lis -tum, in diversas partes salire, separari, abrumpi; circumsilio -lis, circum salire, cum salire, undique aggredi; desilio -is -tum, idest valde vel deorsum vel de uno loco ad alium salire, unde desultor dicitur qui de uno equo in alium se transfert, et desulto -as frequent
Abbreviated transcription (Latin):
sic ẜm oꝑimentũ erat saga cilicina que et
frã erant de pilis capraꝵ quos capillos qñ
speritate saga dicebãtur unde et quosdam
pãnos asperos sagnias diciꝰ uł forte ex qua¬
dratura saga dcã unde et militare ꝑallium
agallis m̃entũ qr quadrũ sagũ dciũ ẽ Quod
tñ qr ex aspero fiebat panno. Contra aeris ĩ¬

Expanded text:
 operimentum erant saga cilicina, quae et r, quae de pilis caprarum, quos capillos quandsperitate saga dicebantur. Unde, et quosdam pannos asperos sagias dicimus. Vel forte ex quadratura saga dicta sunt. Unde, et militare pallium a Gallis inventum, quia quadrum erat sagum dictum est. Quod tamen ex aspero fiebat panno contra aeris in
Abbreviated transcription (Latin):
a salus dernatur saluto. tas. sic enĩ solemꝰ
scube̾ et salutare. martino petrus sailutẽ. et
dr̃ salutare .q. salutẽ oꝑtare. unde salutatio
q. salutis optatio. illũ enĩ salutamꝰ cuiꝰ sã¬
lutẽ desideramꝰ. et salutatori. a. iĩ. et hoc sa¬
lutatoriũ .rii. locus salutationis et ẽ actũn

Expanded text:
a salus saluto -as; sic enim solemus scribere et salutare: ‘Martino Petrus salutem’; et dicitur salutare quasi salutem optare; unde salutatio quasi salutis optatio: illum enim salutamus cui salutem desideramus; et salutatorius -a -um et hoc salutatorium, locus salutationis. Et est activum
Abbreviated transcription (Latin):
lax qd̃ est suare uł philos qd̾ est amor. Et fit
arctophilax quasi seniãs nel auans ursã
qr eaui sequit᷑ semper et est minor ursa et
eade dr̃ anturus quasi arcton urẽs .i. ursã
amans. uel est aliud signũ anturus ut di

Expanded text:
laxe, quod est servare, vel filos, quod est amor, et fit Artofilax, quasi servans vel amans Ursam, quod eam semper sequitur, et est minor Ursa; et eadem dicitur Arturus, quasi arton urens, idest ursam amans, vel est aliud signum Arturus ut di
Abbreviated transcription (Latin):
nĩt qr sĩe ullo exuũe nutoꝵ ⁊ad bouos et ad
males uenit nõ cõsiderãs cui se appłict ͣ
unde et eã cecã solemꝰ uõre qͥ a idiscrete a¬
git.aue fortuuadcã ẽ ceca qr excecat et redit
rtos qub adiũgit᷑ Sed ħ dea a̾ nichest at e
palis euẽtus rer a deo prouisaꝵ. Et ꝓpe cõã¬

Expanded text:
ad bonos et ad malos venit non considerans cui se applicet, unde et eum cecum solemus vocare qui indiscrete agit; vel fortuna dicta est ceca quia excecat et reddit eos cecos quibus adiungitur. Sed hec dea aut nil est aut est temporalis eventus rerum a deo provisarum, et propr
Abbreviated transcription (Latin):
peuͣ cort .i. bursa uł scpͥtoriũ qr crebro sit ꝑfora¬
tũ ad pẽnas et coruua ĩponẽdauł theca uel ci¬
sta libroꝵ. Iuueł. hic
roꝵ. Iuueł. hic libros dabit et forulos
mediã q inueruã.

Expanded text:
est bursa vel scriptorium, quia crebro sit perforatum ad pennas et cornua imponenda, vel teca et cista librorum; Iuvenalis 3, 219 ‘hic libros dabit et forulos mediamque Minervam’.
Abbreviated transcription (Latin):
ormido. das. d̾matur a formõ ꝙ ẽ ignis
ue calor. Et ẽ formidare tcepidare foruudi¬
nẽ hr̃e Qd̾ fit cũ formon .i. sangus ad p̾cor¬
dia fugiẽs acute se cõtrahit. nã tuuor sau¬
gunem gelat qui coactus gignit formidi¬
nẽ qr ut dicit boetius ĩ cõmento suꝑ cathe

Expanded text:
ompositis. Item a formon quod est ignis vel calor formido -as, trepidare, formidinem habere, quod fit cum formum, idest sanguis, ad precordia fugiens a cute se contrahit. Nam timor sanguinem gelat, qui coactus gignit formidinem, quia, ut ait Boetius in commento super catheg
Abbreviated transcription (Latin):
accidiuit. ẜm u̾o ysid̾. fortis dr̃ a feno qr sit̾
duis ad alectendũ. nec molliat᷑. et ẽ fortis
ad ꝑicula inuictus ad labores. Qd autẽ dr̃
diualib u̾tutib. et ẽ fortitudo mẽtis q̃ ad ũ¬
sa equaninter tolerat licet qñ dicat corp¬
sic nõ tuneamus. et sic est fortitudo cõtra ti¬
morẽ. sfortis ꝯpouit ꝙͣfortis tãfortis .i. nal¬
Uortuitus cõtiungit et dona cortune ut tẽ¬
poralia. Unde fortuitu adũbiũ euentꝰ pro

Expanded text:
cundum vero Ysidorum fortis dicitur a ferro quia sit durus ad flectendum nec molliatur; et est fortis ad pericula, invictus ad labores; quod autem dicitur dinalibus virtutibus. Et est fortitudo mentis que adversa equanimiter tolerat, licet quandoque dicatur corpsic non timeamus, et sic est fortitudo contra timorem. Fortis componitur quamfortis, tamfortis, idest valforte contingit et dono fortune, ut temporalia, unde fortuitu adverbium eventus, pro
Abbreviated transcription (Latin):
inde formica si. foronca qr ferat iuicas q̃¬
rabis ĩ ħ mũdo ut possis ⁊ͥ subsidia quietis
futura reponere cuudeais formicã hienis
memorẽ uictũ sͥ studiose tp̃e estatis atrahẽ
Qd̾ non ĩo minꝰ diligens ẽ qr nũdũ ꝑicuła¬

Expanded text:
hec formica, quasi foromica, quia ferat micas anrabis in hoc mundo, ut possis tibi subsidia quietis futurae reponere, cum videas formicam hiemis memorem, victum sibi studiose tempore aetatis attrahere? Quae non ideo minus diligens e
Abbreviated transcription (Latin):
ne sp̃ẽs q̃ collẽ st̃ corm̃pãt. Secat eĩ dentib
grauũ ne ĩcipiẽs g̾mĩare pastũ s̾ preb inti
lem Semenꝙ si fuerit humectatũ uapore
telluris siccat in solem. Nec tñ sempħ facit.
S cũ serenitatẽ stabilẽ fore presẽsent deuiz
non uidebit ĩbres emitti de nubib quous
formita torrẽd sub sole semen expouit.

Expanded text:
e species quae collectae sunt corrumpantur. Secat enim dentibus granum, ne incipiens germinare pastum sibi praeberet inutilem: semen quoque ipsum si fuerit humectatum vapore telluris, siccat in solem; nec tamen semper hoc facit, sed cum serenitatem stabilem fore praesenserit. Denique non videbis imbres emitti de nubibus, quousque formica torrendum sub sole semen exponit.
Abbreviated transcription (Latin):
ignis. unde furuus .q. fos urua. unde fur¬
nanꝰ .ria. riũ. ad futnũ ꝑtinẽs. et hic
furnariꝰ .rii. et hec furnaria qui uel que
custodit furnũ. et furno. nas .i. ĩ furnũ
mitt̾e. uł in furuo coq̃re. Et cõponit᷑ cũ de

Expanded text:
ignis, unde furnus quasi fos urna; unde furnarius -a -um, ad furnum pertinens, et hic furnarius et hec furnaria -e, qui vel que custodit furnum; et furno -as, idest in furnum mittere vel in furno coquere, et componitur de
Abbreviated transcription (Latin):
tur. et ħt miꝰ pene ꝙͣ crux. qr statĩ stran¬
to et cilleo quia cũ ea mouetur frumen¬
tũ in aera. uel furca cõponitur a fero fers.
et caput. Inde dr̃ furta quasi ferẽs caput.
qr antiqui solebãt deferre capita occisoꝵ ho¬

Expanded text:
tur; et habet minus pene quam crux, quia statim stranto et cilleo, quia cum ea movetur frumentum in area; vel furca componitur a fero fers et caput, inde dicitur furca quasi ferens caput, quia antiqui solebant deferre capita occisorum ho
Abbreviated transcription (Latin):
gnomine magis ꝙͣ supplicii cã furtã cirra
mam ferce p̾dicãs pcc̃m suũ et mou̾e cetos
ne ꝙͣ siłe peccarẽt. ffurafer etiã dicebatur
homicida dãnatus ad furcã uel qui dignus
erat furca. qr cõsuetudo erat olim dãnatos
sua patibła portare ad locũ suspẽsionis si

Expanded text:
a, furcam circa vias ferre, predicans peccatum suum, et monere ceteros ne quid simile peccarent. Furcifer etiam dicebatur homicida damnatus ad furcam vel qui dignus erat furca, quia consuetudo erat olim damnatos sua patibula portare ad locum suspensionis, si
Abbreviated transcription (Latin):
p. n est desidenũ nondũ adepte rei. sed¬
uoluptas ẽ rei a depte delectatõ boue.
uł male ue ꝓpͥe carucilis delectatio. et ẽ
uolũtas tñi in boius s in malis et flap¬
tiosis frĩs cupiditas ꝓpͥe dr̃ nõ uolũtas
et huic uolũtariꝰ. a .ũ. et uolũtatiꝰ. na ĩ¬

Expanded text:
per n est desiderium nondum adepte rei, voluptas per p est rei adepte delectatio bone el male, vel proprie carnalis delectatio; et est voluntas tantum in bonis, sed in malis et flagitiosis factis cupiditas proprie dicitur, non voluntas; et hinc voluntativus -a -um, et voluntarius -a
Abbreviated transcription (Latin):
guis. unde hec ungula . le. et ẽungius
eiũ et hoĩm. ungula alioꝵ aĩaliũ ⁊
gere. Itẽ ungula dr̃ genus tormenti
qr effodiat idẽ et fidicula a fides qr hic
corrigẽtur rei in eculeo ut fides ĩuemi¬
li. gematus qr sicut ungula cami ita
gẽma amuo accĩgitur.
tionis. buguo ꝯponit᷑ admigno. gis.

Expanded text:
guis, unde hec ungula: et est unguis hominum et avium, ungula aliorum animalium, gere. Item ungula dicitur genus tormenti quia effodiat, idem et fidicula, quia hoc rei torquentur in eculeo, ut fides inveanulus gemmatus, quia sicut ungula carni ita gemma anulo accingitur. hominum et avium, ungula aliorum animalium,
Abbreviated transcription (Latin):
iam extra meritũ positus qͥnon p̃t iã meni
et excere offm suũ ỹmo liberatus et solutꝰ¬
ẽ a labore sui officii. sicut miles olim post
erat em̾itus quasi extra meritũ positus
qr iul postea labore solito merebat᷑. unde
emericio. onis. talis prop̾etas talis libe¬

Expanded text:
 extra meritum positus, qui non potest iam mereri et exercere officium suum, immo liberatus et solutus a labore sui officii, sicut olim miles post erat emeritus, quasi extra meritum positus, quia nichil postea labore solito merebatur; unde hec emeritio -nis, talis proprietas, talis libe
Abbreviated transcription (Latin):
nitus a puteo d̾iuat᷑ hic et hec putcis
puluenilentꝰ et putrus. tra. tĩi. ĩ eodẽ sẽ¬
u. unde uirguiꝰ. Quadrupedãte leuis putrũ
snt uuguia campũ. et utrũq cõpatur dũ
tredo. dinis. et putridus. da. dũ. Et ꝯꝑat. uñ
putude. dius. me. adũb̃. et hec putriditas. tis
et putrido. das. putridũ face̾. putridus. da. dñ.¬

Expanded text:
Item a puteo hic et hec putris pulverulentus, et putrus -a -um in eodem sensu; Virgilius ‘quadrupedante levis putrum ferit ungula campum’; et utrumque comparatur, unde tredo -nis et putridus -a -um, et comparatur, unde putride -ius -me et hec putriditas -tis et putrido -as, putridum facere. Putridus compon
Abbreviated transcription (Latin):
Quadraus a quadrus uel quatuor dr̃ hic
quadrãs. tis .i. quarta ꝑs muũmi nel libie
unde hoc quadrantal uel quadrantale.
lis. quoddã uile uas p̾cii unius quadrãtis
et dr̃ hic quadressis quatuor oboli uel pre¬
ciũ quatuor oboloꝵ.

Expanded text:
a quadrus vel quatuor hic quadrans -tis, idest quarta pars nummi vel libre; unde hoc quadrantal vel quadrantale -lis, quoddam vile vas pretii unius quadrantis. et dicitur hic quadressis, idest quatuor oboli vel pretium quatuor obolorum,
Abbreviated transcription (Latin):
giues pũa. expũgo u̾o expũxi dicimꝰ. ac repũ¬
go repupugi uel repũxi ut capro ur̾ cũ ei qui
nes pupugit talionẽ uł uicẽ a nob̾ redoitã o¬
stendemꝰ repupugidiciꝰ. qñ u̾o de oratione ł
Da lendario loquimur repuux dicimꝰ¬

Expanded text:
git». expungo uero expunxi dicimus, at repungo repupugi et repunxi, ut Capro uidetur. cum ei, qui nos pupugit, talionem, id est uicem a nobis redditam ostendimus, repupugi dicimus, quando uero de ratione uel calendario loquimur, repunxi dicim
Abbreviated transcription (Latin):
pone et dele. et hĩt dicimꝰ ex pũctores n
pũctores eos qui expellũt alios absedna¬
te ⁊ delẽt noĩa eoꝵ de tabła testamẽt ul
eos sic dicimꝰ qr insignãdis preerãt telt¬
mẽtis et eoꝵ ĩserebant pũctos quierãt er

Expanded text:
pungam’; et hinc dicimus expunctores et dispunctores eos qui expellunt alios ab hereditate et delent nomina eorum de tabula testamenti, vel eos sic dicimus qui in signandis preerant testamentis et eorum inserebant punctos qui erant her
Abbreviated transcription (Latin):
tinus legas. s bene dr̃ nolo ut legas. qr no
postulo quod iuͥ dignenũ ꝓuidere ut possim
in studio cõmorau. s non a deo bene dr̃ rogo
uos ut michi benefiatis ꝙ uł quatiuus postĩ
ĩstudio ꝑmañe.¬

Expanded text:
tinus legas' sed bene dicitur: 'Volo ut legas' vel: ''Postulo quod michi dignemini providere ut possim in studio commorari', 5 sed non adeo bene dicitur: 'Rogo vos ut michi benefaciatis quod vel quatinus possim in studio permane
Abbreviated transcription (Latin):
le. meditulliũ oculi qr sit parua. uł dr̃ a pu¬
ella qr fit pura et ĩpolluta sicut puella hãc
pll papulã uocãt. s a̾o et hinc pupilli dũr
ab uus nomẽ acciperẽt ceni orbi uocãtur. unde
hic et het pupillaris et hoc .re. riter. ritas. Et

Expanded text:
-e, meditullium oculi, quia sit parva; vel dicitur a puella quia sit pura et impolluta ut puella; hanc plerique papulam vocant, sed falso; et hinc pupilli dicunab illis nomen acciperent, ceteri orbi vocantur. Unde hic et hec pupillaris -e, pupillariter
Abbreviated transcription (Latin):
bũlus .li. quodd̾ instiumẽtũ ĩtexẽdo telã .s.
circa qd̾ pãnus uł stamẽ ĩuoluitur qr insu¬
bulatur .i. ꝑforatur ut possit ĩuolui et reti¬
neri pro uolũtate texẽtis uł cõponitur ab in¬
fra et supra qr ĩ fra sit et supra sit. et cor̃. bu.

Expanded text:
bulus -i, quoddam instrumentum in texendo telam, scilicet circa quod pannus vel stamen involvitur quia insubulatur, idest perforatur, ut possit involvi et retineri pro voluntate; vel componitur ab infra et supra, quia infra et supra sit. Item a suo
Abbreviated transcription (Latin):
dintũtur tres ordines ãgłoꝵ qui deo pro¬
pinquiores st̃. et qr st̃ forte aliqui hoĩes
accedut coguitionem ideo dicit plato in¬
tellectꝰ solius dĩ ẽ. et ad mod̾ paucoꝵ hoi¬
nũ Et poĩt᷑ hic ĩtelł̾ctus ꝓ intessãbili¬
tate qr sepe p̾dc̃a uocabła inuicẽ ꝓ se po

Expanded text:
di utuntur tres ordines angelorum, qui Deo propinquiores sunt, et quia sunt forte aliqui hominesaccedunt cogitationem, ideo dicit Plato ‘intellectus solius dei est et admodum paucorum hominum’. Et ponitur hic intellectus pro intellectibilitate, quia se
Abbreviated transcription (Latin):
posse nõ ꝯsẽtite suadẽti deo innãte et ẽ gliosiꝰ
non ꝯsẽtire ꝙ̃ tẽtar non posse. Mouẽtur ⁊̾
quidã dñtes. cur c̾auit deus quos ficturos
malos p̾sciebat qr p̾uidit qͥd bom de maus
eoꝵ eẽt fcũrꝰ. Sic eui eos fecit ut reluiq̃ret eis
unde aͥd facerẽt et si culꝑabilit᷑ aͥd facerẽt illũ
de se laudablr̃ operantẽ ĩeuirẽt a se hñt uolu
tatẽ malã ab illo mͣu bonã et instã penã. fiu¬
stra gͦ dr̃ nõ debẽ deus care quos p̾sciebat ma¬
los futuros. sciebat eĩ bonis profuturos et uste

Expanded text:
ti, Deo juvante; et est gloriosius non consentire quam tentari non posse. Moventur etiam quidam dicentes: Cur creavit Deus quos futuros malos praesciebat? Quia praevidit quid boni de malis eorum esset facturus. Sic enim eos fecit, ut relinqueret eis unde aliquid facerent; et si culpabiliter aliquid facerent, illum de se laudabiliter operantem invenintatem malam, ab illo naturam bonam, et justam poenam. Frustra ergo dicitur: Non deberet Deus creare quos praesciebat malos futuros; sciebat enim bonis profuturos, et juste
Abbreviated transcription (Latin):
set nõ peccare si uellet et niste ꝑunitã q̃ nolũ¬
tare nõ neccessitate pecrauit. Cum ergo hec bo¬
na sit illa melior cur nõ utrãq fac̾et ut ube¬
rius laudaretur de utraq ila eĩ de scĩs au¬
glĩs hec de hoĩb est. Itẽ ĩquiũt sideus uellet
et isti boui eẽnt et ħ quidẽ ꝯcedimꝰ q iuelius¬

Expanded text:
set non peccare si vellet; et juste punitam, quae voluntate non necessitate peccavit. Cum ergo haec bona sit, illa melior, cur non utramque faceret, ut uberius laudaretur de utraque? illa enim de sanctis angelis, haec de hominibus est. Item, inquiunt: Si, Deus vellet, et illi boni essent. Et