comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cui crod̾e dedignat᷑. Unde ⁊ urias ad ioab cum epͥulis ex qͥb occidi debeat
uat in nocẽtiã. ⁊ iste ꝑ uite inooẽriã ui ꝓphecie expͥmit culpã. Uirtus it
sacͥ eloquĩ sic transacta narrat. ut uentura expͥmat. sic in factorẽ app¬
bat. ut ĩ misterio contrabicat. Sic gesta dampnat. ut hec mistioe geren¬
daturUnde. Soluati seruare imitaitẽ spc̃ in iunculo pacis. Dono itaꝙ seĩ¬
tali ĩ. septenario: sacta ẽ. eccłia puteus satiecatis. qi factus ẽ. ⁊̃ ea fons
aque salciis in utã et̾nam. quẽ qui bib̾it: ñ fitiet ineternũ.
nos possit oulpe aclectacio pusare. S alius ẽ. uolentẽ tangi aliud cõsenti
pulsar stustris motib uł transitore d edignant᷑. ut si quis forte cor ilia¬
tũ concupisce̾t. p̃ssiis ꝑoicipline magisteriũ oculus uidẽ recusaret. Si¬
cut enĩ seꝑe temptacio ꝑ oculos traht᷑. sic ñ num quã conceꝑta ntͥusecus.

Expanded text:
lus credere dedignatur. Unde et Urias ad Joab cum epistolis, ex quibus occidi debeat,nat innocentiam; et istae per vitae innocentiam in prophetia exprimit culpam. Virtus enim sacri eloquii sic transacta narrat, ut ventura exprimat: sic in facto rem approbat, ut in mysterio contradicat. Sic gesta damnat, ut haec mystice gerendatur. Unde: Solliciti servare unitatem spiritus in vinculo pacis . Dono itaque spiritali, id est, septenario facta est Ecclesia puteus satietatis, quia factus est in ea fons aquae sanos possit culpae delectatio pulsare. Sed aliud est nolentem tangi, aliud consentipulsari situm concupisceret, pressus per disciplinae magisterium oculus videre recusaret: sicut enim saepe tentatio per oculos trahitur, sic nonnunquam concepta intrinsecus
Abbreviated transcription (Latin):
itit᷑ incidori oculo cecatur. Sepe autẽ iam intrinsecꝰ oõcupiscentia dñatur.
ni illeoebratꝰ animꝰ ad usus suos sensus corporeos famulari more tyranit¬
dis exigit. suisq toluptatib oculos seruire compellit. ⁊ fenestras luminis
apit. qd tenebras oecitatis. Unde scĩ uiri cũ situstra delectacione ptilsa¬
ri se sentiuit: ipsa ꝑ quã fare sp̃es ad mentẽ ingredit᷑: Atscipline ma¬
gisterio lumina restringinno: ne praue cognacionis uisio lenocinata
famulet᷑. Que si uniquã subtilit̾ custo diri negligit᷑: conitacionis inmũ¬
dicia ad oꝑationiẽ transit.
recupatio ꝑditorũ. de statu suo dauid eadente nemo suꝑbiat: de lapsu ⁊̃ resur.

Expanded text:
 interiori oculo caecatur. Saepe autem jam intrinsecus concupiscentia dominatur, et illecebratus animus ad usus suos sensus corporeos famulari more tyrannidis exigit, suisque voluptatibus oculos servire compellit, et fenestras luminis aperit ad tenebras caecitatis. Unde sancti viri cum sinistra delectatione pulsari se sentiunt, ipsa per quae formae species ad mentem ingreditur, disciplinae magisterio lumina restringunt, ne pravae cogitationi visio lenocinata famuletur: quae si unquam subtiliter custodiri negligitur, cogitationis immunditia ad operationem transit.recuperatio perditorum. De statu ergo suo Petro cadente nemo superbiat; de lapsu etiam suo
Abbreviated transcription (Latin):
ciũ dotia recorquemꝰ in usum uitioꝵ. ile uttioꝵ illecebras assuiit in
artẽ uixtitũ. ⁊ saliais statũ ꝑcutit. ut seruer. ut qui humilcectẽ curã¬
tius ligãtut. Cũq cos antiquus hostis ex uno uicio ꝑcutit. ut concidant
ex alio ligat ne surgant. Consideret ꝗͣ hõ eũ quo adu̾sario bellũ gerat.
⁊ si iã se in aliquo deliquisse ꝑpendit: saltẽ ad culpã ꝑtrahi exeulpa ꝑ
tunescat.  studiose utent᷑ uuln̾a. quib freq̃nt̃ intersic̃. qr ualde rat̾ũ¬

Expanded text:
um dona retorquemus in usum vitiorum: ille vitiorum illecebras assumit in artem virtutum, et salutis statum percutit, ut servet: ut qui humilitatem currectius ligantur, cumque eos antiquus hostis ex uno vitio percutit, ut concidant, ex alio quoque ligat, ne surgant. Consideret ergo homo cum quo adversario bellum gerat, et si jam se in aliquo deliquisse perpendit, saltem post culpam pertimescat, ut studiose vitentur vulnera quibus frequenter interficitur, quod
Abbreviated transcription (Latin):
Qui erat magister ii ferechi ⁊ infelechi qui interp̾tant᷑ occidentes ⁊ uunfi¬
cantes. Ipse ꝑcussit duos leones moab. quos paralipom̾. duos artel moab.
nominat. hi gͦ uiri foctissimi fuert̃ in tegno moab. Unde. ⁊ leones di¬
aggere inunũ coequata. In hac leo insctus datidit. ⁊ conclusus grandi ru¬
gitui clamauit. Banaas uͦ qui eũ cet̾is ad spectacłm uenit in cisternã desi¬
homimnes resrigenunt. Leonẽ .i. diab olũ int᷑fecit. h ebreus nͦ hitno
bat cornua altaris occistis est. Altare uͦ cisterna dicit᷑. quia siõ aque
cisterne abluit n mundat: ita scũariũ dñi purgat peccata. In dieb
niuis. qe ꝑ mortẽ expiauit peocatũ. Uñ. Lauabis me. Qnod implecũ ẽ.
ĩ medio cisterne. ⁊ suꝑ niuẽ dealbabar. quod impletũ ẽ. ĩ eo qd̾ ait. dieb

Expanded text:
qui interpretantur occidentes et vivificantes. Ipse percussit quos Paralipomenon duos Ariel Moab nominat. Hi ergo viri fortissimi fuerunt in regno Moab, unde et leones diaggere coaequata. In hanc leo inscius decidit, et conclusus grandi rugitu clamavit. Banaias vero qui cum caeteris ad spectaculum venit, in cisternam desihomines refrigeravit, leonem, id est, diabolum interfecit. Hebraeus vero hunc bat cornua altaris, occisus est. Altare vero cisterna dicitur, quia sicut aqua cisternae abluit et mundat, ita sanctuarium Domini purgat peccata. In diebus nivis, quia per mortem expiavit peccatum. Unde: Lavabis me, quod impletum est in medio cisternae; et s
Abbreviated transcription (Latin):
ipłꝰ meroris. ⁊ semꝑ in angustia constiat. qui coupm̾e uł angustire hoĩeᷤᷤ
desid̾at. Radit gͦ ãmori barbã dimidiã nuntioꝵ dauid. cũ diabolus quo¬
rũdã p̃dicatorũ sermonẽ uł conu̾sationẽ corrumpendo maculat. Precidit
tunscas usq ad inguina. cũ turpia facta que ꝑsuadet in oculis hominũ te.¬
uelat. hi neceẽ ẽ. sedeant ĩ iericho doneo crescat barba. ne sint opptobri¬
ũ aliorũ. ⁊⁊ anathema om̃iũ.i. donec in crementa uircutũ in eis nascant᷑.
ii digni habeant᷑ p̃sentari suo regi. dauid autẽ nr̃ milites suos inultos
ce. ñ patit᷑. s exeixitu ꝯgregato suorũ inuiriã uindioat. nec solũ aduer¬
sarios ꝑ scõrũ suorũ uictoriã confundit. s etiã in extremo iuditio ꝑpetuis

Expanded text:
 qui comprimere vel angustiare homines desiderat. Radit ergo Hanon barbam dimidiam nuntiorum David, cum diabolus quorumdam praedicatorum sermonem vel conversationem corrumpendo maculat. Praecidit tunicas usque ad inguina, cum turpia facta quae persuadet, in oculis hominum revelat. His necesse est sedeant in Jericho donec crescat barba, ne sint opprobrium aliorum et anathema omnium, id est, donec incrementa virtutum in eis nascantur, et digni habeantur praesentari suo regi. David autem noster milites suos inultos esse non patitur, sed exercitu congregato suorum injuriam vindicat, nec solum adversarios per sanctorum suorum victoriam confundit, sed etiam in extre
Abbreviated transcription (Latin):
ad diexisse dicit᷑ humilitas approbata. suꝑbia dampnata. ⁊ temeritas uit¬
dicata monstrat᷑. Dauid eiũ qͥ corã archa huntilit̾ saltare ñ erubuit: mex
ꝓmissione filũ dei de sua stirpe nascituri: susoiꝑe meruit. ⁊ ooiunx
que humilitatẽ despex̃. ꝑpetue sterilitatis penas luit. Saceridos qͦ arthã
temerarie tetigit. reatũ sui nusus in natura morte purgauit. Ubi inti¬
endũ ẽ. quantũ delinquat qͥ ad compꝰ dñ reus accedit. si ille morte multat᷑
qͥ arehã dnĩci corporis figurã. minoti quã debuit uen̾atione corripuit.

Expanded text:
adduxisse dicitur, humilitas approbata, superbia damnata, et temeritas vindicata monstratur. David enim, qui coram arca humiliter saltare non erubuit, mox promissionem Filii Dei de sua stirpe nascituri suscipere meruit, et conjux, quae humilitatem despexit, perpetuae sterilitatis poenas luit. Sacerdos quoque qui arcam temerarie tetigit, reatum sui ausus immatura morte purgavit. Ubi intuendum est quantum delinquat qui ad corpus Domini reus accedit, si ille morte multatur qui arcam, Dominici corporis figuram, minori quam debuit veneratione corripuit.
Abbreviated transcription (Latin):
musto tempĩ fuit. hec eecidit iu sorten iude. ⁊ usq hodie ostẽ¬
dit᷑ lociis descrtus in scđo ab ierico miliario hominib ilius regi¬
ons uenerandis. S uxta bethel quidẽ aliam galgalã suspieant᷑.
G aigala interpret uolitacio. uł reaulatio. Bene gͦ ꝓpħra in bechel i
galgala ⁊i maspliat indieauit istaiel. ⁊ reuertatis ui ramatha ĩ do¬
cundũ quod scriptura reuelauerit. ⁊ intentione bona ⁊ amore
fiateruo. ⁊ sic ec̃ reuercendũ i rimatha domũ uram .i. ad interna
peceatoras. nacanins contemplationi. ⁊i ii altari fidei gratas horfi¬
loscphiui asterĩ in hecbilerat abterũ i bersabee posuit. Iolel. inci.¬
funt deuis uł pͥater fuit. nonuim ati sunt ut signisicertur parantare

Expanded text:
empore fuit. Haec cecidit in sortem Judae: et usque hodie ostenditur locus in secundo a Jericho milliario hominibus illius regionis venerandus. Sed juxta Bethel quidam aliam Galgalam suspicantur. Galgala interpretatur volutatio vel revelatio. Bene ergo propheta in Bethel et in Galgala, et Masphath judicavit Israel, et revertens in Ramatha in docundum quod Scriptura revelaverit, et intentione bona et amore fraterpectoris, ut vacemus contemplationi, et in altari fidei gratas hostiJosephum alterum in Bethlehem, alterum in Bersabee posuit. VEF
Abbreviated transcription (Latin):
tes ad aquã post laborẽ currant. S uesas qui archã dñi eẽ. sub pellib me¬
nuitut᷑. respondet. quia doniũ fuã intrare ñ posst. quasi dieat. Ego mã¬
data dei m saeiqͥfitaũs carnalib uideo. ⁊i redire ad conscientiã. ꝑ spĩtalẽ iu¬
telligentiã ñ requiro. Quasi enĩ archã cẽ. si pellib aicit. quia p̃cepta dĩ
ñ nisi ad hibendo intnisteriũ earuał sacsttũ intelligit. Punc tam̃ redire ad

Expanded text:
tes, ad aquam post laborem currant. Sed Urias, qui arcam Domini esse sub pellibus meminit, respondet, quia domum suam intrare non possit. Quod dicit: Ego mandata Dei in sacrificiis carnalibus video, et redire ad conscientiam per spiritualem intelligentiam non requiro; quasi enim arcam sub pellibus dicit esse, quia praeceptis Dei non nisi adhibendum ministerium sacrificii carnalis intelligit. Hunc tamen etiam redire ad
Abbreviated transcription (Latin):
tiuis ciui non instabunt bella hostiũ i qui non erit uir sangunũ ipse
spc̃ ꝓpħarũ mentes non semꝑ irradiat. Sp̃c enim ubi uult spirat. hic̃
heliseris ait. dñs celauit me inon indicauit mͥ. Quod deus ex dispen¬
mentes eleuat in oelsitudine.  custodit ĩ humilitate: ut accpientes
noscant quid sit de semet ipsis.¬
Gͣ G Qumaꝰ inse e̾t̾ a uitiis debet: qui eurat aliena corrige̾ ut crena ñ
ogitet. ut desid̾us instinis ñ succumbat. quatuiꝰ tanto ꝑspicatius aliis
fugienda uetet. qͣnto ipse ꝑ scientiã i uitã uerius declinat. Non pure ma¬
culã in meubro considat ocultis quẽ puluis grauat. ⁊ subiectas sardes t̃¬
g̾e non ualent mnanus que lutum tenent. qd̾ uixta antiquã translati
ouẽ bñ ad dauid erga ext̾iora bella laborantẽ : ꝑ significationẽ dicit᷑.¬

Expanded text:
tuus cui non instabunt bella hostium, et quia non erit vir sanguinum, ipse phetarum mentes non semper irradiat. Spiritus enim ubi vult spirat . Hinc Eliseus ait: Dominus celavit a me, et non indicavit mihi . Quod Deus ex dispenmentes et ellevat in celsitudine et custodit in humilitate, ut accipientesabentes,cognoscant quid sint de semet ipsisus in se esse a vitiis debet, qui curat aliena corrigere, ut terrena non cogitet, ut desideriis infimis non succumbat: quatenus tanto perspicacius aliis fugienda videat, quanto haec ipse per scientiam et vitam verius declinat. Nequaquam pure maculam in membro considerat oculus quem pulvis gravat. Et supervectas sordes tergere non valent manus quae lutum tenent. Quod juxta antiquae translationis seriem bene ad David erga exteriora bella laborantem, per significationem divi
Abbreviated transcription (Latin):
culpa in facto in scripto ꝓpħie uirtus. Quis enĩ non destet᷑ ꝗd dauid ĩ solario
a cambulans: ber sabes urie concupiuat utperẽ. Quẽ tamĩ ap̃lio reuertentẽ
ire domũ mnonet: pedes lauare. qui ꝓtinꝰ respondit dicens. A reha dei sub
pellib ẽ. ⁊ ego in domũ meã requiescã : Quẽ aauid ad mensã ꝓpͥam susce¬
pit eiq epadias ꝑ quas mori debeat tradit. Tenet gͦ datiud sigurã etus de qͦ
legẽ litc̃e carnali ppło coniunctã. spiritali sibi intellectu sociare. Ber
ꝑfate nobis sapientia ministratur. Urias nͦ iudaicũ ppłra significat. qui
uiterp̾tat᷑ lux tuea dei. Iua aicus enĩ populus quia de acrepta legis scientia
excollitur:: quasi de dei luce gloriatur. S hitie dauid uxorẽ alistalit. sibiꝙ cõ¬
uitx it. quia manu foruis in carne tedemptor apparens. dum se spĩtalit̾ legẽ.
loqui tunotuit. ꝑ hac quod uixta saterã tenebat᷑. hanc a uidaioo popiilo ex¬

Expanded text:
 solario deambulans Bethsabee Uriae concupivit uxorem, quem tamen a praelio revertentem ire domum monet, pedes lavare? Qui protinus respondit dicens: Arca Dei sub pellibus, et ego in domo mea requiescam? Quem David ad mensam propriam suscepit eique epulas per quas mori debeat tradit. Tenet ergo David figuram ejus de quo legem litterae carnali populo conjunctam, spiritali sibi inteperfecta nobis sapientia ministratur. Urias vero Judaicum populum significat, qui interpretatur lux mea Dei: Judaicus enim populus qui de accepta legis scientia extollitur, quasi Dei luce gloriatur. Sed huic David uxorem abstulit sibique conjunxit, quia manu fortis Redemptor apparens, dum de se spiritualiter legem loqui innotuit, per hoc quod juxta littera
Abbreviated transcription (Latin):
quedã iniinus condescẽdentes dicunt. quedã uͦ sũma contemplãtes ꝓseruNꝰ.
Dũq um uł condescẽsionis uł aliitudinis nesciunt : audact᷑ ħ stulti rep̃hendũt.
⁊ quid ẽ iustũ de sua condescesone uelle corrig̾e.nͥ inclinatã archã suꝑba te¬
p̾hensionis manii reuelare: Quid ẽ. iustũ de incognita locutione rep̃hen¬
dẽ. uisi motũ euus fortitudiuis erroris lapsũ putare.: S ꝑdit uitã qui

Expanded text:
condescendentes dicunt, quaedam vero summa contemplantes proferunt: dumque vim vel condescensionis vel altitudinis nesciunt, audacter haec stulti reprehendunt. Et quid est justum de sua condescensione velle corrigere, nisi inclinatam arcam superba reprehensionis manu relevare? Quid est justum de incognita locutione reprehendere, nisi motum ejus fortitudinis erroris lapsum putare? Sed perdit vitam qui
Abbreviated transcription (Latin):
uan excolleret ora leonũ suange̾. ursorũ brachia disipare. despe¬
etis pͥorib frĩb eligi. repbato rege ad regni gubnacula ungi. timen¬
dũ cunctis uno lapide goliam stert̾e̾. A rege p̃posita extinetis allo¬
philis nuosa p̃putia reportare. ꝓmuissũ tandẽ regnũ ꝑcipe. ounc¬

Expanded text:
non extolleret? ora leonum frangere, ursorum brachia dissipare, despenon extolleret? ora leonum frangere, ursorum brachia dissipare, despectis prioribus fratribus eligi, reprobato rege ad regni gubernacula ungi, timendum cunctis uno lapide Goliam sternere, a rege proposita, extinctis Allophylis, numerosa praeputia reportare, promissum tandem regnum pe
Abbreviated transcription (Latin):
diat᷑. quia qͥ axp̃o fidetenꝰ seruitunt: non illius regno auonandi. s ꝑse.¬
ue sucornseant. humilitatẽ eccłie contemꝑnãt. uichilomiinꝰ archa dm̃
p̃ordinauit eternã. Offert dauid bolo cetusta ⁊ patifica corã dño. fidẽ
misterũ pascit alimentis partitꝰ singłis colliridã panis unã. alius. si qͥ¬
oleo oartiẽ .s. a peccati labe mundissimã : sed hunane salitis oausa
ubremã delectationil erucis sartargine tostã. Merito uniꝰ panis colliei¬
da ima. carnis assatura datur. quia imus dñs una sides. unũ baptis¬
ria. unus deus ⁊ pat̾ ouĩui. Alit̃ ħ inun̾a fideles acipiunt. cũ unus¬
miscđie pinguissimos cmpassione ꝓximi feru̾e̾ fatiut. At contra
filia saul cubiculũ regis ingressa nullus concepti seruiuis fructus dat.
qr qui uerbũ dei auretenus ꝑcipiunt. absq boni oꝑis ꝓle: diem ꝑpecue
mortis expectane.
uid p̃ceperat. ⁊ in ins omib quã fortẽ se humilitate seruabat. Quẽ it

Expanded text:
atur, quia Christo fide tenus serviunt, non illius regno coronandi, sed pervi succenseant, humilitatem Ecclesiae contemnant: nihilominus arca Domini praeordinaverat aeternam . Offert David holocausta et pacifica coram Domimysterii pascit alimentis. Partitur singulis collyridam panis unam, illius utiqoleo, carnem videlicet a peccati labe mundissimam; sed ob humanae salutis causam uberrimam delectationibus crucis sartaginae tortam. Et merito una panis collyrida, una carnis assatura datur, quia unus Dominus, una fides, unum baptisma, unus Deus et Pater omnium . Aliter haec munera fideles acordiae pinguissimos compassione proximi fervere faciunt. At contra filia Saul frustra cubiculum regis ingressa, nullus concepti seminis fetus datur, quia qui verbum Dei aure tenus percipiunt, absque boni operis prole diem perpetuae mortis exspectant.vid perceperat: atque in his omnibus qui forte se humilitate servabat. Quem enim
Abbreviated transcription (Latin):
maledici. at dum fructus arescence terra morit᷑. possessores terre sterilitatis
datpno feriant᷑. ut ipsi maledictionis sententiã accipent. qui apud se mor¬
re iegis susciꝑe iniquitate exiginte meruissent.
mͥius deflent eos qui repugnantes demonib ii lubrico scłi labuntur: Gelboe
uanq mantes lubriei interp̃tant᷑.⁊ spẽ recuꝑationis omittentes ꝓpͥo inu
crone desꝑationis se ipsos interficunt. sic̃ saul irruens suꝑ gladiũ suũ. Phi

Expanded text:
maledici, ut dum fructus ex arescente terra non oritur, possessores terrae sterilitatis damno feriantur, quatenus ipsi maledictionis sententiam accipiant, qui apud se, mortem regis suscipere, iniquitate sua exigente, meruissent.Christiani deflent eos qui, repugnantes daemonibus, in lubrico saeculi labuntur. Gelboe namque montes lubrici interpretantur. Et spem recuperationis omittentes, proprio mucrone desperationis seipsos interficiunt, sicut Saul irruens super gladium suum. Ph
Abbreviated transcription (Latin):
obuare. Au̾sa autẽ ferire ẽ. furentẽ tuniquillũ ex quib dã tatigere.
⁊ quasi parcendo superare. Asaed autẽ ꝓtuius occumbit. qr cõmote ñ¬
tes dum ⁊ parci sibi sentiunt. ⁊ tom̃ responsorũ ratione ĩ uitimis sub
tranqͥllitate raugunt᷑. ab eo quod se erexerant. statim cadunt. Quia
gͦ a feruors sui impetu sub leuitatis ꝑoussione resiluint. qͣsi sine fer¬

Expanded text:
o hasta persequentem ferire, est furentem tranquille ex quibusdam tangere, et quasi parcendo superare. Asahel autem protinus occubuit, quia commotae mentes dum parci sibi sentiunt, et tamen responsorum ratione in intimis sub tranquillitate tanguntur, ab eo quod se erexerant, statim cadunt. Qui ergo a fervoris sui impetu sub lenitatis percussione resiliunt, quasi sine fer
Abbreviated transcription (Latin):
tũ non fuit cuiꝰlibet necis humatie. uł ⁊̃ particidale sacͥstaũ. uł uouere.
uł reddere. qr magnũ aliqͥd. ⁊ spiritale significauit. frustra ds̃ tabia ꝓ¬
qd̾ talia sibi sacͥsitia offerri uetuerat. curauit sibi aliqͥd offerendũ. in
pħie. ueluit hamo pisce xp̃m de ꝓfundo scripturarũ leuaret: huic
rationi non obsistimꝰ. S alia qͣstio ẽ. de animo uouentis. alia de ꝓuidẽ¬

Expanded text:
tum non fuit siue cuiuslibet necis humanae siue etiam parricidale sacrificium uel uouere uel reddere, quia magnum aliquid et spiritale significauit. frustra deus talia pquod talia sibi sacrificia offerri uetuerat, curauit sibi eius modi aliquid offerophetiae uelut hamo piscem dominum Christum de profundo scripturarum leuaret? huic nos rationi et considerationi non obsistimus. sed alia quaestio est de animo uouentis. alia de prouiden
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ d̾.i. hereticorũ eccłias que subxͥani nomintis titulo se man̾e głantur. S
qr ꝓpt̾ lucra carnalia xpͣm secuntur. ñ coniuges sed concubine uocantur
Nunc uͦ si rages plures uxores uł concubinas hũt peccatũ ẽ. quia figure trã¬
sierunt. ꝓ quib hoc aliquando ueniale fuit. y¶ Pyrorũ. ⁊ c̾. In hebreo. ye̾m
flentiũ .i. idolorũ. ubi scilicet idola erant. in quib confidebant que fienti¬
ũ uocãtur. q flecu digna sunt. ⁊cultores suos ad fletũ miseriãq ꝑducunt.

Expanded text:
 Deum. Haereticorum ecclesias quae sub Christiani nominis titulo se manere gloriantur. Sed quia propter lucra carnalia Christum sequuntur, non conjuges, sed concubinae vocantur. Nunc vero si reges plures uxores, vel concubinas habent, peccatum est: quia figurae transierunt, pro quibus hoc aliquando veniale fuit. flentium, id est, idolorum, ubi scilicet idola erant in quibus confidebant quae flentium vocantur, quia fletu digna sunt, et cultores suos ad fletum miseriamque perducunt.
Abbreviated transcription (Latin):
radiso quã deus conugere uetuit. ut ꝑ obedientie meritũ homo bene¬
condirus cresderet. diguũ fuit ut hine ñ a bono ꝓhiberet. Notandũ ⁊̃
quod ibi dicitnr. ex omĩ ligno paradisi edite. asc̾. Qui enĩ ab ueno bo¬
no subdiros uetat. neooẽ ẽ. ut multa concedat. ne ieus ab otũb. repuls.
quasi ieiuna uitereat. Sciendun oi quod obedientia aliqñ si de suo aliquio h̃¬
nulla c̃. Aliquando enĩ mintma. in suũ aliquid n habet. Cuni enĩlocus supi¬
or imꝑaitur. obediente sibi urtẽ euacuat. ꝗ ab hunc ꝓprio desidĩo anhelat.
C uni uͦ ꝓbra uonitumelie imꝑanur: nisi hex semet ipso animꝰ appeit obediẽ¬
tie sibi m̾ium miiuit. qr ad hec niuitus descendit. huic moyses pͥncipatum
populi huadit̾ recusat. Paulus autẽ audacter dicit. Ego non solũ ligeri in
de mnobedientia. quia mandatũ idtũ non inpleuit. ⁊ p̃diat anissianẽ regni. Qle¬
rito autẽ regnũ ꝑdit qui tetiere nescit. Ille auuiai bene regit qui suꝑiori obecdit

Expanded text:
ngere vetuit, ut per obedientiae meritum homo benedictus cresceret; dignum tamen fuit ut hunc a bono prohiberet. Notandum vero quod ibi dicitur: Ex omni ligno paradisi comede , etc., qui enim ab uno bono subditos vetat, necesse est ut multa concedat, ne mens ab omnibus repulsa, quasi jejuna intereat. liquid non habet. Cum enim locus superior imperatur, obedientiae sibi virtutem evacuat, qui ad hunc proprio desiderio anhelat. Cum autem propria contumeliae imperantur, nisi haec ex semetipso animus appetat, obedientia sibi meritum minuit, quia ad haec invitus descendit. Hinc Moyses principatum populi humiliter recusat . Paulus audacter dicit: Ego non solum alligari in de inobedientia, quia mandatum Domini non implevit, et praedicit amissionem regni. Merito autem regnum perdit, qui tenere nescit. Ille autem bene regit, qui superiori obedit
Abbreviated transcription (Latin):
ba ũdõrũ ardi signant᷑. que dum i huiꝰ mundi desidiis defluunt. ininicti .i.
rore siorant᷑. de quib bndicit᷑ ut agri pͥutiarũ cẽ non possint. Suꝑbi eium
hebreorũ inoutes pͥmitiuos fructus non fertint: qr in redemptoris aduẽtu
ex pirot inaxima in ꝑfilia renianentes. pͥmordia fidei seqͣ uoluerunt.
Scĩ eiun eccłia in pͥmitũs sius ntulatudine gentiũ fecintoata. urem siue

Expanded text:
ba Judaeorum corda significant, quae dum in hujus mundi desideriis defluunt, in Christi, it bene dicitur: ut agri primitiarum esse non possint: superbe quippe Hebraeorum mentes primitivos fructus non ferunt; quia in Redemptoris adventu ex parte maxima in perfidia remanentes, primordia fidei sequi noluerunt: sancta namque Ecclesia in primitiis suis multitudine gentium fecundata, vix in fine
Abbreviated transcription (Latin):
qñ crecdderunt magi quos ille in manuii habebat. ⁊ de quib alios trucida¬
bit. ⁊ conuertert̃ linguas suas contra diabolũ ⁊ sic golie gladio suo capd¬

Expanded text:
is occidit, quando crediderunt magi, quos ille in manu habebat, et de quibus alios trucidais occidit, quando crediderunt magi, quos ille in manu habebat, et de quibus alios trucidabat, convertentes linguas suas contra diabolum, et sic Goliae gladio suo cap
Abbreviated transcription (Latin):
ceri leges legiimis  uon obseruamꝰ. s ad aliquã significationẽ p̃nusa ⁊ po¬
sita intelligimus. Hec deposuit tanquã honera legis ⁊ ipsã legẽ accepit. Liũ¬
accepit grãm ut lex cẽt utilis. que sine grã inpleri ñ potest. Plenitudo enͣ
legis caritas ẽ. Quia gͦ grã legẽ facit impleri. significatur eitĩ grã lacte.
⁊ contristat᷑: si desit qui accipiat. Ostendit dauid legẽ sine grã oꝑari ñ posse.
cũ illos .U. lapides quib significat᷑ lex in libris .u. cniung̾e uolens grẽ.
posuit it uase pastorali. quo lac solebat mulgeri. his armatus ꝓcessit cont᷑
superbũ. Culit lapidẽ unũ. ii deiecit illũ. in sronte ꝑcussit. ⁊ cecidit ex eo
loco corporis. ubi signum &ͥ uon hũit. Quiñq accepit. unũ misit. a uiuq
libri edecti sunt. s imitas uicit. Pienitudo gͦ legis caritas. ut aie apłs. Suf¬
ferentes inuscẽ in dilectione. studentes seruare unitatẽ spc̃ in uincło pacis.

Expanded text:
teri lege, et carnaliter non observamus, et ad aliquam significationem praemissam posita intelligimus. Haec deposuit Christus tanquam onera legis, et ipsam legem accepit. Quinaccepit gratiam, ut lex esset utilis quae sine gratia impleri non potest. Plenitudo enim legis charitas est . Quia ergo legem gratia facit impleri, significatur enim gratia lacte, et contristatur si desit qui accipiat. Ostendit David legem sine gratia operari non posse, cum illos quinque lapides, quibus significatur lex in libris quinque, conjungere volens gratiae, posuit in vase pastorali, quo lac solebat mulgeri. His armatus processit contra superbum. Tulit lapidem unum, et dejecit unum, in fronte percussit et cecidit ex eo loco corporis ubi signum Christi non habuit. Quinque accepit, unum misit. Quinque libri electi sunt, sed unitas ferentes invicem in dilectione, solliciti servare unitatem Spiritus in vinculo pacis .
Abbreviated transcription (Latin):
udee uniu̾sitatẽ plebis conp̃hendit. dan uiculus ẽ. ĩ quarco apaneade mi¬
liario qui usq hodie sic uoaatur tͣminꝰ iudor ꝓruntie contra septerrionẽ.
de quo iordani erumpens a loco serttꝰ ẽ. nam̃. Ior quippe fiuniũ. uł ruiti
hebrei uocant. dan int̾pret̃ iuditiũ uł uidicans. Pedisabee ĩ eo ibni iuda
uł siuieonis ẽ. uttus grandis in uicesimo achebron. miliario uergens ad
austrũ ini quo romanorum positũ ẽ. presidiũ. a quo incipientes tinitu
udee teudinitur usq dan. nec mirari debet quispiã si ciuitates iuda ui
tribu simeonis uł benianiui repperi it. trib enĩ uida fortis ⁊ belliaisa se¬
pe adũsarios suꝑans in omib tribub tenuit pͥncipatũ iõ. iltarũ traluu

Expanded text:
Judaeae universitatem plebis comprehendit. Dan viculus est in quarto a Paneade milliario, qui usque hodie sic vocatur: terminus Judaeae provinciae contra Septentrionem, de quo Jordanis erumpens a loco sortitus est nomen. Jor quippe fluvium vel rivum Hebraei vocant. Dan interpretatur Judic um vel judicans. Bersabee. In tribu Juda vel Simeonis est vicus grandis in vicesimo ab Hebron milliario, vergens ad Austrum: in quo Romanorum positum est praesidium: a quo insipientes termini Judaeae tenduntur usque ad Dan. Nec mirari debet quispiam, si civitates Judae in tribu Simeonis vel Benjamin reperiat. Tribus enim Juda fortis et bellicosa saepe adversarios superans, in omnibus tribu
Abbreviated transcription (Latin):
roies demios. lireui mitndi ꝑquirunt. A si¬
nuis eni brutũ ⁊ lipxuriosũ animal ẽ. ⁊ ad
nas eẽ inuentas . i. bma terre sibi eẽ.
decsita. a quo ñ unotionis oleum ⁊ reg¬
ni gub naculũ ꝓmittit᷑. in quib ad tẽ

Expanded text:
errores devios luxum mundi perquirunt; asinus enim brutum et luxuriosum animal est. Et ad nas esse inventas, id est, bona terrae sibi esse debita, a quo etiam unctionis oleum et regni gubernaculum promitt
Abbreviated transcription (Latin):
quia ꝓpͥe hominũ sunt.⁊ ab illo non sunt a quo homines sunt:
Arcus fattiũ .i. intentio eoium qui sibi potentes eẽ uidentur. ut sine
dei. neciio aiuma possint implere maudata. ¶ & infirmi. Qui index
pietate confiduito idicunt. Miserere mei duẽ quĩ iufermꝰ su. In fit mꝰ
erat gentilis ppłs. qm̃ a cestamĩto dei alienatus ẽ. Nutio aũ p̃emotus to¬

Expanded text:
que ad et ab illo non sunt a quo homines sunt. VERS. 4.-- Id est, intentio eorum, qui sibi potentes esse videntur, ut sine Dei auxilio divina possint implere mandata. Et infirmi. Qui in Dei pietate confidunt, dicunt: Miserere mei, Deus, quoniam infirmus sum . Infirmus erat gentilis populus, quando a testamento Dei alienus, nu
Abbreviated transcription (Latin):
in tribub istud factus ẽ. Quasi cũ pariuilũ conspioeres. go te p̃ceteris
megnũ feci. Quia uͦ te maguũ conspicis a me paruũ existimaris. qͣ¬
contra daud eum regni sui potentiã coram archa ani satenido despicee.
sunt nuis hiruilitate condiantur. Miranda actio eini elatione nõ
eleuat sed grauat. Qui enimi sine humilitate uircutes congroget. in

Expanded text:
tur: Cum tu te parvulum conspiceres, ego te prae caeteris magnum feci. Quia vero tu te magnum conspicis, a me parvus existimaris. Quocirca, David cum regni sui potentia coram arca Domini saltando despiceretur, sunt nisi ex humilitate condiantur. Miranda quippe actio cum elatione non elevat, sed gravat. Qui enim sine humilitate virtutes congregat, in
Abbreviated transcription (Latin):
locũ iosephus ita exponit. abner ꝓmouit electũ nimis exercitũ. ut
congredet᷑ cũ tribu uida. Irascebatur euim adisus eos.a. quib rexdd̃
runt fratres sui abisai. ⁊ asabel ⁊ oñs armati dauib. Ueniensq ad quen¬
dã fontẽ in ciuitate gabaa. atieni conslituit ad pugnãdũ. Dicente nero
⁊ tenentes hostiũ limibos ⁊ latera suis gladũs ꝑforare̾nt. donec om̃s qͣsi

Expanded text:
locum Josephus ita exponit: Abner autem promovit electum nimis exercitum, ut congrederetur cum tribu Juda. Irascebatur enim adversus eos, a quibus rex David ui fratres, Abisai, Asael, et omnes armati David. Itaque veniens ad quemdam fontem in civitate Gabaa, aciem constituit ad pugnandum. Dicente vero ostium eorum, lumbos et latera suis gladiis perforarunt, donec omnes quasi
Abbreviated transcription (Latin):
pellerentur. ut desolatt̃ plaobẽ fatilus seducerent. Nunc quoq aittiquuꝰ
inuidia qua alos deicere conteridtt.philistum aũ iuter pretant᷑ duplex ru

Expanded text:
pellerentur, ut plebem desolatam facilius seducerent. Nunc quoque idem pellerentur, ut plebem desolatam facilius seducerent. Nunc quoque idem invidia, qua alios dejicere contendit. Philisthiim autem, duplex ru
Abbreviated transcription (Latin):
cẽ quesuut ĩ dĩs. Nan quasi tibi sit nesciens .s. ꝑ hominẽ uiore hominũ loqͥtur
qr nsic loq̃tiuo nos querit. non solũ enini dõ patri s iꝑsi qͦ unigenito qui
nouie querere quod ꝑierat. sic iam not eramus. at in tpso essemus electi.
ante constitucionẽ mimbi. Queret gͦ sibi dexit siũ habebis.Unde ui
satna lingua hoc uerbũ aoctpit sꝑastionẽ.  ao quirit dr̃. quod satis aper¬
tã ẽ. Snue p̃postnone ñ querere intelligicur ad roquirere. ex quo luera uo¬
cantur quellus. Crũ. datud. d auid signifiaat uł ipsũ inediatorẽ noui
testamenti qui figurabatur ĩ erismate in quo unctus ẽ. dauid ⁊ ꝓgenies eius.
Porro faber.F. ⁊ c̃. Diabolus qͦ. ꝑ paganos ꝑ herencos ⁊ ꝑ falsosaranos studet
ꝓ bihere. ne sinc doctores in eccłia qui spiritalia arma fatiant. ⁊ nabis ad pu¬
gnandũ tribuant. pagani enim ꝓhibuert̃. ne xͥani liberalib unbueront᷑ ar

Expanded text:
hominem more hominum loquitur, quia et sic loquendo nos quaerit. Non solum enim Deo Patri, sed ipsi quoque Unigenito, qui venit quaerere quod perierat, sic jam non eramus ut in ipso essemus electi ante mundi constitutionem. Quaeret ergo sibi, dixit: suum habebit, unde in Latina lingua hoc verbum accipit praepositionem, et acquirit dicitur; quod satis apertum est. Sine praepositione etiam quaerere intelligitur acquirere, ex quo lucra vocantur quaestus. Virum juxta cor. David significat, vel ipsum mediatorem Novi Testamenti, qui figurabatur in chrismate in quo unctus est David, et progenies ejus. lanceam. Diabelus namque per paganos, per haereticos, per falsos Christianos studet prohibere ne sint doctores in Ecclesia, qui spiritualia arma faciant, et nobis ad pugnandum tribuant. Pagani enim prohibuerunt, ne Christiani liberalibus artibus imbue
Abbreviated transcription (Latin):
i. a cultu ens recedẽ impietatis peccatũ ẽ. qd̾ difftcilius pitnit᷑ et
cardius remittit᷑. ⁊cũ quis ĩ uirũ placato deo. fac ilbi dnĩ placabile.
nulla speranda sit uenia eis qui in diuino percant offino. sod maior ẽ.pena tar¬
dior uenia hs qͥ in reb dõ sacratis offendiuit. quã si u̾b ł facto leserint ꝓxiniui.
qr qͣnto inaior gła. tanto grauior offensa. Patris titi. Aaron. ꝗuis eni alius fu¬

Expanded text:
id est a cultu ejus recedere: impietatis peccatum est, quod difficilius punitur, et tardius nulla speranda sit venia eis qui in divino peccant officio: sed major est poena, et tardior venia his qui in rebus Deo sacratis offendunt, quam si verbo vel facto laeserint proximum, quia quanto major gloria, tanto gravior offensa
Abbreviated transcription (Latin):
hit. dun lactis: ⁊ ifante parciorps ẽ. uou solidi cibi ⁊ intelligentie
spiritalis. ¶ Modiis farine. In hebreo modio fariue. S uitio scripto¬
rũ deprauatũ c̃. Sieiim cũ gib uitulistres modios phariae obtulit cõt᷑
legem fecit in qua dicitur. Uitulũ de arm̃to uniũ. arietẽ unũ. agnos
agnieulos inmaculatos.Uil. ⁊ in sacͥsitiis eoꝵ simile oleo consperse tres

Expanded text:
lactis infantiae particeps est, non solidi cibi et intelligentiae spiritalis capax. In Hebraeo: Modio farinae, sed vitio scriptorum depravatum est. Si enim cum tribus vitulis tres modios farinae obtulit contra legem fecit, in qua dicitur: Vitulum de armento unum, arietem unum, agnos agniculos immaculatos septem, in sacrificiis eo
Abbreviated transcription (Latin):
sime demones triũphabit.GG̃. Saison amissis ooulis ab allo¬
obtunditur. ⁊ postea captus aniuius per exceriora desideria uagat᷑.
ut ceca mens quo ducitur nesciat. et crruis alecebris se libenter
subaat. Ali quando uero prus desideria carnis ebulliunt. ⁊ post lõ¬
gum usum illiciti operis. oculum cordis olaudiuit.Nani sepe
mens recta cernit. nec tamen audenter contra peruersa se erugit.
⁊ retiuens uineitur. dumi hoo ipsini quod eg̾ diuidicans. carnis sue
delectacione superatur. Quod eim plerumq prius ocultis contem¬
plationis amittit᷑. & post ꝑ carnis desidia huuis inundi labaubus
auimꝰ subiuigatur. testatur sampson ab alloplulis captus. qui post¬
quã oculos perdidit. ad molam deputatus ẽ. quia maligni spiritus¬

Expanded text:
sime daemones triumphabit. Samson amissis oculis ab Alloobtunditur, et postmodum captus animus per exteriora desideria vagatur, ut caeca mens quo ducitur nesciat, et carnis suae illecebris sese libenter subdat. Aliquando vero prius desideria carnis ebulliunt, et post longum usum illiciti operis oculum cordis claudunt. Nam saepe mens recta cernit, nec tamen audenter contra perversa se erigit; et renitens vincitur, dum, hoc ipsum quod agit dijudicans, carnis suae delectatione superatur. Quia enim plerumque prius oculus contemplationis amittitur, et post laboribus fatigatur, testatur Samson ab Allophylis captus, qui postquam oculos perdidit, ad molam deputatus est : quia nimiru
Abbreviated transcription (Latin):
tatur sol eorũ. ⁊ de xͦ ꝑ ꝓpħam dr̃. Orietur uobis solusticie ⁊ sanitas
lutio discipline. q̃ eẽ ceꝑat in isinel. ⁊ iã ad ea manduoãdi eos labefecerat
que ds in animalib ꝓhibuerit. iam enĩ ⁊̃ ad cultũ transibant idolorũ.¬
tre usq ad diẽ mortis sue ñ legit᷑ ab angło dictũ. ⁊ qd̾ legitur dictũ. ipse
incipiet saluũ facẽ israel de manu philistim. ñ ẽ. a nuliere memoratũ¬

Expanded text:
ur vobis sol justitiae, et sanitas lutio disciplinae quae esse coeperat in Israel, et jam ad ea manducanda eos labefecerat, quae Deus in animalibus prohibuerat: jam enim etiam ad cultum transibant idolorutre usque ad diem mortis suae, non legitur ab angelo dictum. Et quod legitur dictum, Ipse incipiet salvum facere Israel de manu Philistiim, non est a muliere commemoratu
Abbreviated transcription (Latin):
sabitiens. Manasse necessitas.
transeundi sunt gͦ a ꝓsitientib
abitientes .i. cõtemp̾nentes tͣn¬
seunda ⁊̃ necessitas. Ne forte
ẽ crmisserit qui ꝓficit contentpnẽtes. cedat c̾rentib Cttuiseunda ⁊̃ specula
galaad. qiĩ galaad i xuelatio ñ int̾pretat᷑. ẽ. aũ specula altitudo ad ꝓspitien¬

Expanded text:
Abjiciens, Manasse Necessitas. Transeundi sunt ergo a proficientibus abjicientes, id est contemnentes: transeunda et necessitas, ne forte cum transierit qui proficit contemnentes, cedat terrentibus. Transeunda etiam specula Galaad, quoniam Galaad etiam Revelatio interpretatur. Est autem specula altitudo ad prospicien
Abbreviated transcription (Latin):
sic̃ sic̃ abiahe. siue eiꝰ uoluntatẽ . ĩ ñ ꝓhibentis intellectã face̾ potus
quã cortempn̾e statueris. sQnãuis hic m̾ito querit᷑ utrũ ueriꝰ inte¬
sligitur. ħdm̃ nolle fieri. ⁊ in eo potiꝰ dõ siũ sieret obediret᷑. qm̃ ħ se
nolle. ii i abrae filio. ⁊ ĩ logitinia ꝓhibitione monstrauerant. Sed¬
tat̃ si ꝓpt̾ea iepthe ñ faceret. sibi potius in unica peꝑcisse. quã dei
uoluntatẽ secutis uiderur. Magis gͦ intellex̃ in eo quod sibi filia oc¬
currit ultorẽ dm̃. ⁊ iuste pene se udelit̾ subdidit. timois seuiorẽ¬
de tergiuersatione uindictã. Ciedebat enĩ bone ⁊ uirginis fillie
amnã bñ recipi. qr non se ipsa uouerat immolandã. s uoto nuo¬
liunitati ñ restitenat patris ⁊ secuta fuerat uiditiũ dei . ¶ Mors it
sic̃ nec sibi a qͦ quã sponte inferenda ẽ. Ita dõ iubẽte recusanda

Expanded text:
ctam facere potius quam contemnere statuens. Quanquam et hic merito quaeri potest utrum verius intelligitur hoc Deum nolle fieri, et in eo potius Deo si non fieret obediretur, quoniam hoc se nolle et in Abrahae filio, et in legitima prohibitione monstraverat. Verumtamen si propterea Jephthe non faceret, sibi potius in unica pepercisse, quam Dei voluntatem secutus esse videretur. Magis ergo intellexit in eo quod sibi filia occurrit, ultorem Deum, justaeque poenae se fideliter subdidit, timens saeviorede tergiuersatione uindictam. credebat enim etiam bonae et uirginis animam filiae bene recipi, quod non se ipsa uouerat immolandam, sed uoto et uoluntati non restiterat patris et dei fuerat secuta iudicium. mors enim sic
Abbreviated transcription (Latin):
Sicerdotes qui custo duint os suũ. ue ereat inde aliꝗd p̾uũ in filio elea
scientia in filio heli figratur.
homiies miuriosi. ⁊ ciraa diuinitatẽ impii. nulliq iniquitati paroe¬
bant. ⁊iebia quidꝰ miuera ab oblaturis ꝑꝑ honotẽ sibi met sequestrabat.
alia tapine in tollebant. mulierib religionis causa conuenientib cõ¬
tumelias inferebant. aliis uiolentias fatientes. aliis ꝑsuadences do¬
nis. nichilq eorũ uitti a tyrãnide pessima diffetebat. Unde heli ꝓco¬

Expanded text:
Sacerdotes qui custodiunt os suum, ne exeat inde aliquid pravum, in filio Eleaztorum conscientia, in filio Heli figurantur.homines injuriosi, et circa Divinitatem impii, nullique iniquitati parcebant; et alia quidem munera ab oblaturis propter honorem sibimet sequestrabant, alia vero rapinae modo tollebant. Mulieribus religionis causa venientibus contumelias inferebant: aliis quidem violentias facientes, aliis vero persuadentes donis; nihilque eorum vita a tyrannide pessima differebat. Unde et
Abbreviated transcription (Latin):
cũ eet̃ de crib beniam dedit suã filiã dauo homini de tribu uida.:⁊ sacer
dos de tribu seni duxit filiam ioram regis hominas de tribu iuda. binc heli¬
sabeth ⁊i maria. cognate in eruiangłio dicunt᷑. cũ fuerit helisabet de fili ab
ã aron. eo quo intelligitur de tribu leui. ⁊ siliab aarm aliquã nupsisse in
tribũ uida. Uñ fieret int̃ ambas illa cognatio ut dnĩ caro non solũ de regia
s q̃ de sacerdotali stirpe ꝓpagaretur.

Expanded text:
cum esset de tribu Beniamin, dedit filiam suam Dauid homini de tribu Iuda; et sacerdos Ioiade, utique homo de tribu Leui, duxit filiam Ioram regis, hominis de tribu Iuda. hinc eth et Maria cognatas in Evangelio legimus , cum fuerit Elisabeth de filiabus Aaron: ex quo intelligitur de tribu Levi et filiabus Aaron aliquam nupsisse in tribum Judam, unde ita fieret inter ambas illa cognatio, ut Domini caro non solum de regia, verum etiam de sacerdotali stirpe propagaretur.
Abbreviated transcription (Latin):
tat recte credidisse. ̃ iepre. quod tale sac̾sitiũ dõ posset tẽ acceptũ. pͥmo
considet. aliud eẽ nltro noue̾. aliud iubenti obtemperare. Nõ enĩ siati
fac̃. ideo non ẽ. plectendũ. si hoc fac̾e̾ sporte p̃sumipserit. denĩ ħaiat qd̾ cre¬
deret abrahiã int ꝓpt̾ duiutũ iiꝑiũ. non pareret filio. ũ crelens dñta¬
les uiclunas libent᷑ accipere. s: ꝓpt̾ea iussisse. ut resusaataret occisũ. ⁊ hiẽ

Expanded text:
tat recte credidisse etiam Iephte quod tale sacrificium deo esse posset acceptum, primo consideret aliud esse ultro uouere, aliud iubenti obtemperare. non enim, si alfacit, ideo non est plectendus, si hoc facere sponte praesumpserit. deinde habebat quod crederet Abraham, ut propter diuinum imperium non parceret filio, non credens deum tales uictimas libenter accipe
Abbreviated transcription (Latin):
qd facerit gedeon ꝙphod contri legẽ dei. ex anro qđ deuictis hosti
erat ablatũ. ut sunul dret᷑ unde erat aurũ. nquid de illo sit factum.
fã cdũ ẽ i hoc pereatũ in fiue.dierũ ged eon. qñ consecuta st̃ mala ꝙ¬
quat
ionectit scͥpcura pꝰquã dixit. qͦt annis ĩ dieb gedem t̾rai qͥeuit.

Expanded text:
od fecerit Gedeon Ephod contra legem Dei ex auro quod devictis hostibus erat ablatum, ut simul diceretur unde erat aurum et quid de illo sit factum. Factum est enim hoc peccatum in fine dierum Gedeon: quando consecuta sunt mala quae annectit Scriptura, p
Abbreviated transcription (Latin):
Uł intrecentis hoc sig̾cat᷑ qđ ferrũ hostiũ crucis ligno suꝑet᷑.sducti siit
ad fluuiũ ut aquas biberent. ⁊ qͥ eas flexis genib hauserunt. a belli nitẽ¬
cione remoti sunt. Aqͥs enim doctruna saprentie. Stante aũ genu recta
oꝑatio designat᷑. Qui gͦ dum aquas bibunt genu flectunt. abello ꝓhi¬
hauriunt. rectitudinẽ oꝑum ñ slectunt. Om̃s enĩ tunc bibisse aquã s nõ

Expanded text:
inentur, hoc exprimit, quod ferrum hostium crucis ligno superetur . Ductique sunt ad fluvium ut aquas biberent; quique aquas flexis genibus hauserunt, a bellica intentione remoti sunt: aquis namque doctrina sapientiae, stante autem genu recta operatio designatur. Qui ergo dum aquas bibunt, genu flexisse perhihauriunt, rectitudinem operum non inflectunt. Omnes quippe tunc bibisse aquam, sed non
Abbreviated transcription (Latin):
s cũ ad bibendũ desdendissent ad aquã. mistti geni si uo biberunt. qd fatiliꝰ ⁊ mi¬
nore labore fieret. P auci uͦ non flexo geanu se incuruauert᷑.s: ut crmnes bibebõ
tũ ẽ. qd̾ littena greoa ẽ. Uii. gredorũ nomine apłs om̃s gentes sigẽ dicers.¬
uideo pͥmũ ⁊ greco qr in lingius gentiũ greca ita excellit. ut ꝑ hanc om̃s d̾¬
oent̾ signifĩcent᷑. Nlic nummierꝰ ñ in u̾naculis ab rahe aduercendus ẽ. ꝑ quos
frẽm ab hostib liberauit. qñ eũ melchisedech iagno inisterio bñdreitAd̾
enĩ exuberant.x.eiocto: iuidet᷑ significari qͦ tempr̃ sieret .i. tercio. quod
fiturũ erat fub giã. Nam pͥmũ ẽ. ante legẽ. Sołm. subloge. T erciñ sub
grã. Singła uͦ temprã senario nim̾io siguisicata sunt ꝓpt̾ ꝑfectionẽ. ĩ er

Expanded text:
sed cum ad bibendum descendissent ad aquam, multi genu flexo biberunt, quod facilius et minore labore fieret; pauci vero quia non flexo genu se incurvaverunt, ut canes biberunt, tum est, quod littera graeca est. Unde Graecorum nomine Apostolus omnes geum, quod in linguis gentium graeca ita excellat, ut per hanc omnes decenter significentur. Iste numerus et in vernaculis Abrahae animadvertendus est, per quos fratrem ab hostibus liberavit, quando eum Melchisedech in magno mysterio benedixitod futurum erat sub gratia. Nam primum est ante Legem, secundum sub Lege, tertium sub Gratia. Singula vero tempora senario numero significata sunt propter perfectionem: nam ter
Abbreviated transcription (Latin):
cerp̃tati sunt. ue forte ueniatis adt̾sũ me uos. Si hoseũ ne ab his ittt̃s¬
ceretur drxisse illud indicat. quod in libro regnor scriptũ e. uinente si¬
somone ut hõ occideret᷑. i dicente. uade occurre ilei Qđ io̾ mnon uitesdi¬
git᷑ quia ñ ẽ. rousuetudinis apud nos ita dici. Sie ent̾quos militar espo¬
teslnites dicunt. uade alleua allu. ⁊ sigc̃ occide illũ. quis intelligat insi
qͥ illiꝰ lacutionis cõsuctudinẽ nouit: Solet nuulgorpudnos Arei &¬
pendiauit illi. peccidit illũ. ⁊⁊ hoc uemo intelligit. nisi qͥ audire cosue

Expanded text:
erpretati sunt: ne forte ueniatis aduersum me uos. sed hoc eum ne ab his interficeretur dixisse illud indicat, quod in Regnorum libro scriptum est iubente Salomone ut homo occideretur et dicente: uade, occurre illi. quod ideo non intellegitur, quia non est consuetudinis apud nos ita dici. sic enim quod militares potestates dicunt: uade, alleua illum, et significat "occide illum", quis intellegat, nisi qui illius locutionis consuetudinem nouit? solet et uulgo apud nos dici: conpendiauit illi, quod est occidit illum; et hoc nemo intellegit, nisi qui audire consue
Abbreviated transcription (Latin):
mirũ si in euangłiis qͦ: nõ nulla pignorantiã sc̃ptorũ corrupta fuerit. ita. niscͥpiiꝰ
post̾iorũ patrũ que songe minoris s̃ auctoritatis nõ nĩqͣm euemat: Si itaq aliqͥd
aueritate absonũ inseͥptis scanctorũ forte iudeat̃. piũ ÷ ⁊humilitati ꝯgriuĩ aeq ea¬
ꝓfiteam᷑. Nec illud minꝰ adtendendũ eẽ arbitpor utrũ tolia sint ea q̃ de scͥptis scõrũ
ꝓferunt᷑. q̃ ł ab ipsis alibi retractata suit icognira pꝰmodũ ueritate correeta sic̃
senentiã sic in plerisq eccłastes dissonas diusorũ indicit sentẽtias im nͣ tumul.¬
editione suꝑ grnesim ad litterã seferisse pibont ita de hoc oꝑe in pͥmo rorrne¬
q̃ inuonta s̃ paueioera firmata. Cetã uͦita posita uelud ad huc reqͥronda sint. Brato
q: ad tostante ie ronimo nouimꝰ nurẽ chatholicorũ doctorũ hunc fuise ut incum̃¬
tariis suis nõ nullꝰ q̃ hereticoꝵ pessimas opiniones suis insert̾nt sententiis dũ

Expanded text:
iis quoque nonnulla per ignorantiam scriptorum corrupta fuerint, ita et in scriptis posteriorum Patrum, qui longe minoris sunt auctoritatis, nonnunquam eveniat? Si itaque aliquid a veritate absonum in scriptis sanctorum forte videatur, pium est et humilitati congruum atque chaprofiteamur. Nec illud minus attendendum esse arbitror, utrum talia sint ea quae de scriptis sanctorum proferuntur, quae vel ab ipsis alibi retractata sint et, cognita postmodo veritate, correcta, sicut sententiam, sicut in plerisque Ecclesiastes dissonas diversorum inducit sententias, imo et tumuleditione Super Genesim ad litteram se fecisse perhibet, ita de hoc opere in primo Retracnda sint. Beato quoque attestante Hieronymo, novimus morem catholicorum doctorum hunc fuisse, ut in commentariis suis nonnullas etiam haereticorum pessimas opiniones suis insererent sententiis, dum,
Abbreviated transcription (Latin):
imipedit. inustiatus iu locitionis modus. ac pberũq earũdẽ uoc̃ signo diu̾isa cũ mͦ in hac¬
mͦ inilla sigee uox eadẽ sit posita. Qͥppe quẽ ad modũ insensu suo. ita n imu̾bis aus unꝰ¬
qͥsq habundat. Et cũ nata tulliũ in om̃ibꝰ identitas mat̾ sit sacieratis .i. fastidiũ genere
oportet uneadã qͦ reu̾ba ipsa uariare nec omĩa uulgalibꝰ ⁊ cõmumbꝰ demicare u̾bis
que ut ait beatꝰ augꝰ ob hoc tegunt᷑ ne uillescant. eo ampliꝰ s̃ gratiora q̃ s̃ maiore studio
inuestigar e ⁊ cieficiliꝰ ꝯqͥeta. Sepe.¶ ꝓdu̾ atat eorũ quibꝰ loqͥm̃ uͥba cõmutari oporte. con¬

Expanded text:
impedit inusitatus locutionis modus ac plerumque earumdem vocum significatio ificatione vox eadem sit posita? Quippe quemadmodum in sensu suo, ita et in verbis suis unusquisque abundat. Et cum juxta Tullium in omnibus identitas mater sit satietatis, id est fastidium generet, oportet in eadem quoque re verba ipsa variare, nec omnia vulgaribus et communibus denudare verbis; quae, ut ait beatus Augustinus, ob hoc teguntur, ne vilescant, et eo amplius sunt gratiora , quo sunt majore studio investigata et difficilius conquisita. Saepe