comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
gabile ut iudẽꝰ ꝙ lit̾et ub nõ loco ĩ¬
fsionẽ recipiat effusu lictrrili sirũs
cliudit᷑ in quibꝰ auitus acon ñes ix̃¬
issiẽ recipit nauigãts hũc locũ iengustũ
aqͦ pͥmu hoc medi c̃raneuꝰ mareꝯsti¬
tus Sibiłie norant sine cepte ⁊ locus
ille in quo predc̃e columpus herculiss
lat affixe de saxraceniça huga
safi quidã locus aquo sufficit ultia nã
ire obtenta gͦ a rege pelles ya son nam¬
gandi licẽtia noua sultat maria cũ
hertule ⁊ suis cõpliciba nouis nouer
c uela du sc̃dꝯ nentꝰ mibuit et en
infiat affiatii locu thesalie deẜit nalde
cis ⁊ ad iicognnta maris loca ciciꝯdis¬
silit nelorcissimo cursi suo nultilo
caq Sietii at noctib naiugũtiba illis
sub ducti thesalice philoteris distrete
uocãtis stellazo cuosu iuseolin existe¬
aus iux populu maioris uosse did

Expanded text:
gabile, ut uidemus. Quod licet ab ipso loco infusionem recipiat, effusum litoribus Siriis clauditur, in quibus ciuitas Acon nostros potissime recipit nauigantes. Hunc locum angustum a quo primum hoc Mediterraneum mare dilabiictum Sibile nominant siue Secte, et locus ille in quo predicte columpne Herculis unt affixe dicitur Sarracenica lingua Saphy, quidam locus a quo sufficit ultra non ire. Obtenta ergo a rege Pelleo Iason nauigandi licentia noua sulcat maria cum Hercule et suis complicibus. Nauis noua, cuius uela dum secundus uentus inbuit et eius inflat affcito et ad incognita maris loca citius dissilit uelocissimuo curso suo. Multis itaque diebus ac noctibus nauigantibus illis sub ductu Thesalici Philotetis, discrete notantibus stellarum cursum uisibilium existencium iuxta polum, Maioris
Abbreviated transcription (Latin):
n ulus ꝓpim̃ eleuatũ in colleralli st̾ctura
stm̃ examine fortissimũ ꝯfregit anteũ
hic si coedi ocia dignu est intrepidii
portas adunt inferm et custodẽ euo ta¬
nẽ tͥcerben molenta maũ ab illis ex¬
traxit qm̃ tanta pulsione ꝑdomunt
ut madefattii cotiꝰ sui ueneni spuma
digesta ꝑ nomẽtu młtas mũdi ꝑtes
infeterit letiferis a contis s qr suo¬
ꝑ actuũ longa naruacõ poetarũ lon

Expanded text:
 eleuatum, intollerabili strictura factum exanimem, fortissimum confregit Antheum. Hic, si credere dignum est, intrepidus portas adiuit inferni et custodem earum, canem Tricerberum, uiolenta manu ab illis extraxit. Quem tanta pulsione perdomuit ut madefactus totus sui ueneni spuma digesta per uomitum multas mundi partes infecerit letiferis acchonitis. Sed quia suorum actuum longa narratio poetaru
Abbreviated transcription (Latin):
in hodiernũ die usquequo niccor appu¬
it colũpne ħculos cestũtur ad gua des
ad las colũpnas magnas macedomii
alexander regis philippi filim qͥ e ip̃e
de stirre regrii thesulie q̃ macedonia
quas nõ ẽ locꝰ adhibilis cu fit mare

Expanded text:
 usquequo uictor apparuit columpne Herculis testentur ad Gades. Ad has columpnas magnus Macedonius Allexander, regis Philippi filius, qui et ipse de stirpe regum Thesalie, que Macedonia quas non est locus adhibilis, cum sit mare
Abbreviated transcription (Latin):
dẽ arie fune imposuit appẽtẽs ex e¬
qui nota sua post promissa p̾dc̃a qͥba
potuã alludere ia p̾sumpsit Conside¬
m̃s gͦ ꝙ colchos ĩnsula mari circũda¬
ta adui nõ poterit nͥ cũ uaingalile
aptis ad maris discͥmiã sustinẽ doa
ussit ad se nocari de regno thesalie
quẽdã fabrũ argr̃ noĩe lignoruz
arcifici mlta distretõe iugentẽ qui
a retis iussu mire magnimubis quã

Expanded text:
icte curie finem imposuit, appetens exeicte curie finem imposuit, appetens exequi uota sua post promissa predicta, quibus fortunam alludere iam presensit. Considerans ergo quod Colcos insula mari circumdata adiri non poterat nisi cum nauigalibus aptis ad maris discrimina substinenda, iussit ad se uocari de regno Thesalie quendam fabrum, Argum nomine, lignorum artificii multa discretione uigentem. Qui ad regis iussum mire magni
Abbreviated transcription (Latin):
te exhibras gr̾osũ ut in ꝯspetu m̃is
decet̾o maioris dilitois aꝑpoais ⁊ do
tue strenuitatis fama leteris in
maiors̃ apites sublimari nec erit
exꝑs a magne tue ucilitatis ꝯpendi¬
o efficax labor tuꝯ nã i̾us pollicita¬
tõilm ot nõ fictis certũ efficio ꝙ ua
defficiente ce futurũ horedẽ an reg¬
no thesalie ꝯstituũ ⁊ me iuente nũ
nniq̃ me ip̃iq regni dominis pas¬
ris Incellectis ig̾ a iasone singl̃is
q̃ in tãcor p̾sencia circũstantuꝰ
dax pelles protulit gaudis ex¬
auatus est multo non attendens in¬
isufolides iegis astucias ⁊ eius dolo sita¬
ab latebras nõ aduertẽs credñs q̃
dip̃at de pure iegis ꝯstĩe cedulu pro¬
cessisse iotiꝯ in sui honoris increm̃ta
sublima ꝙͣ in sue detͥmẽta ꝑsone ꝯ¬
sisusꝰ de sui stremutitis audatia nec
ierntãs in possibile sibi ẽẽ ꝙ regis fal¬
lax auiditas expossebat regis mãda¬
nõ se pronũ gratanter exhibuit ⁊ se
leꝯ ad gratã sui responsa nepotis iaz¬

Expanded text:
te exhibeas gloriosum, ut in conspectu meo de cetero maioris dilectionis appareas et de tue strenuitatis fama leteris in maiores apices sublimari. Nec erit expers a magne tue utilitatis compendio efficax labor tuus. Nam ueris pollicitationibus et non fictis te certum efficio quod me deficiente te futurum heredem in regno Thesalie statuam et me uiuente non minus me ipsius regni dominio potieris. " Intellectis igitur a Iasone singulis que in tantorum presencia circumstantium rex Pelleus protulit, gaudio exillaratus est multo, non attendens insidiosas regis austutias et eius dolositatis latebras non aduertens, ratus que dixerat de pure regis consciencie cellulla processisse potius in sui honoris incrementa sublimia quam in sue detrimenta persone s ergo de sue strenuit <at> is audacia nec reputans impossibile sibi esse quod regis fallax auiditas exposcebat, regis mandatis se pronum gratanter exhibuit et se leus ad grata sui responsa nepotis ind
Abbreviated transcription (Latin):
cõtrnia p̾dicet in remetis  est
Dle salonnceñ regni ⁊ moi pocia dnt
Et glia cũ te saluo regñu tłe aior
audeit niniai prro irtutis tue
gliu i sublum me poneret si aue¬
ne tellꝰ quod aethus regis pfitare¬
net nitsussus te potete ĩ ugui meualus¬
tro posseo adduq quod ꝑte nansi

Expanded text:
continua predicet in remotis. Es enim Thesalonicensis regni et mei potius honor et gloria, cum te saluo regnum Thesalie audeat inimicus. Porro uirtutis tue gloria in sublimi me poneret, si aureum uellus quod Oetis regis potentia tenet inclusum te potentem in regni mei claustra posset adduci, quod
Abbreviated transcription (Latin):
mltos ox grecib in cexfecit sibi nemẽci¬
corã ec aut om̃s intficit aut prost̾uit
letałr uulueratos cũ ꝯreri mortes inta¬
re nolentes a faciẽ eiꝰ om̃s fuguit
⁊ pacẽdẽ appũt sibi mas sic quod
cuiscendes mlaitudiẽ acieꝵ cotus
in occisoe sanguie madestã qñq

Expanded text:
ltos ex Grecis interficit sibi venienticoram eo aut omnes interficit aut prosternit letaliter uulneratos, cum Greci mortem uitare uolentes a facie eius omnes aufugiunt et patentem aperiunt sibi uiam, sic quod transcendens multitudinem acierum, totus in occi
Abbreviated transcription (Latin):
sui cuosu uelotiter diametro Retto ꝓ¬
cedẽs hectorẽ atuta lantea petit ⁊ cu
ea uͥili ip̃m impełes scutu q̃d sibi
hector opposuit iule ꝓferauit sic ecia
qd ad arma inciora ꝑuemiẽs aliqͥd
dissrupit ex ois nõ tam̃ ad nudecar¬
ns ipntima usq trasint hector uero
in iuołena utii ip̃is nto tropidas neq
nutãs młto ardbre furoris̃ actesus
nõ in ictu lantes pecuit simli uela tõe pa¬
trodũ ẜ nudato ense in ip̃m Irxuit
se itu ensis crudeliter sic ꝑcussit in ca¬
⁊ pite ꝙ eius capud ꝑ mediu duas di¬
ad ultia suspirannia iute sue mortꝰ
ad teriũ docidat in medio pugnatoꝵ S
hector qui eũ p̾cipite morturm n¬
dit ab equo prosteri arma quilh eiat
raptꝰ desiderio habendi ip̃a a suo e¬
quo descendit ⁊ ꝑ bnam haberan
anẽs oqũ suu ad corpꝰ patrodi
ꝑ in deffentõe cadaueris aꝑñquat
oportet te querere tibuz qr sutz¬

Expanded text:
uelociter dyametro recto procedens Hectorem acuta lancea sua petit, et cum ea uiriliter ipsum inpellens scutum quod sibi Hector opposuit uiriliter perforauit, sic eciam quod ad arma interiora perueniens aliquid disrupit ex eis, non tamen ad nude carnis intima usque transiuit. Hector vero in uiolencia ictus ipsius non trepidans neque nutans, multo ardore furoris accensus, non in ictu lancee petiit simili relacione Patroclum, sed nudato ense in ipsum irruit et ex ictu ensis crudeliter sic percussit in capite quod eius caput per medium duas diad ultima spiramina uite sue, mortuus in terram decidit in medio pugnatorum. Sed Hector, qui eum precipitem mortuum uidit ab equo prosterni, arma quibus raptus desiderio habendi ipsa, a suo equo descendit et per vnam habenam retinens equum suum ad corpus Patrocli m in defensionem cadaueris appropinqoportet te querere cibum, qu
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ꝓcuret ꝙ troiam ambliꝯ eodie
alar desistant ⁊ ꝙ gͣcos sugientes
impsiꝯ nõ seqͣnt᷑ se ut reoiami at br¬
en redrant g̃as eo die in pace di¬
mss anmit in felix hetor q̃re inꝯ¬
ment emisso tube somta om̃ ceo¬

Expanded text:
lius eo die bellare desistant et quod Grecos fugientes amplius non sequantur sed ut Troyani ad urbem redeant, Grecis eo die in pace dimissis. Annuit infelix Hector. Quare incontinenti, emisso tubete sonitu, omne
Abbreviated transcription (Latin):
in utate hectoris g̾cos dar. t̾ga ꝯpell
ñt hector cũt ut scxsit dares młle
milites int̾fcit exg̃ts ingea hector
du ꝑ tmas bellando distͣroret meri¬
on dbniane sibi occurrit coram qͥta
tentoris intͦ gͣtes ꝙ ut uibit hectar
hora tia ut ꝯeigna merordem acq

Expanded text:
te Hectoris Grecos dare terga compellunt. Qui Hector tunc, ut scripsit Dares, mille milites interfecit ex Grecis. Interea Hector dum per turmas bellando discurreret, Merion obuius sibi occurrit coram quodam tentorio inter Grecos. Quem ut uidit Hector, hora tua ut condigna
Abbreviated transcription (Latin):
idumeneum in qͣ ꝯsaituit t̾a milia mo¬
litũ ⁊ monesten athenarũ duce cũ
bniu̾sa gẽte sua bellicosa de aclemis
Terciu ãt ocie cõcessit regi assicha¬
lopho ⁊ eiꝯ filio philimeno sub qua
cõ saituit uniusaz gẽtez Cumanoruz
bellorũ ex ꝑta ekuartã uõ aciem sta¬
muit sus ductu regis archilai ⁊ rogis
anchenoris ⁊ cũ eis fuit fortissiꝯ̃ se¬
gurida cũ cata gẽte bretie sub hat
acie deputata Quĩta ãt̃ aciem du¬
xit menalaus ca sꝑten suic gẽte su¬
a qui sui regni regimis subiacelat
Sertã n̾o acie Rex epistrepus ⁊ rex
Celidis cũ gete sua de prom̃cia fodisis
a de prom̃cis Salenma iñ cuiꝰ cõi

Expanded text:
Ydumeneum, in qua constituit tria milia militum et Menesteum, Athenarum ducem, cum vniuersa gente sua bellicosa de Athenis. Terciam autem aciem concessit regi Ascalafo et eius filio Phylimeno, sub qua constituit vniuersam gentem Cumanorum, bellorum expertam. Quartem uero aciem statuit sub ductu regis Archelai et regis Prothenoris, et cum eis fuit fortissimus Seguridan cum tota gente Boecie sub hac acie deputata. Quintam autem aciem duxit Menelaus cum Spartencium gente sua, qui sui regni regimini subiacebant. Sextam uero aciem rex Epistropus et rex Celidis cum gente sua de prouincia Fodisis sua prouincia Salemina, in cuius co
Abbreviated transcription (Latin):
Subio tota In tentõe cractallit menesteq
suu hĩe ualeat in cuꝑtinũ cumlando
nes uiril cũ omilħ siuib cãtũ studii
ud hibuit ⁊ luboris ꝙ tooilu ip̃m ape¬
diln equoiũ abscupoᵉ cepit eumi ⁊ cap¬
niuo. duõe in mlta militu pharaligia
festinat s quidas miles nõit imẜes
adusus illos dephirigia potõterex¬
clamat dicc̃s onii fortes ad quis
nemistid̃ ad bellus mũquid pro hono¬
re uł ueretũdia acq̃rẽda nõne ꝑciꝑi
hectoris duces duqi en captuum Ia¬
ne si ꝑnuititis eum duti ꝑꝑotui pu¬
dons labe nos ⁊ hedes nr̃os poten¬
nis tene fedatos in recuppatĩs igͥ ip̃i¬

Expanded text:
ubio tota intencione tractabant. Menesteus suum habere ualeat in captiuum, cumulando uires uiribus, cum omnibus suis tantum studii adhibuit et laboris quod Troilum a pedibus equorum abstraxit, cepit eum, et captiuum ducere in multa militum phalangia festinat. Sed quidam miles, nomine Miseres, aduersus illos de Frigia potenter exclamat dicens: "O viri fortes, ad quid venistis ad bellum? Nunquid pro honore uel uerecundia acquirenda? Nonne perciHectoris, duci captiuum? Sane si permittitis eum duci, perpetui pudoris labe uos et heredes uestros poteritis tenere fedatos. in recuperacione igitur ipsi
Abbreviated transcription (Latin):
do ⁊ tam pocent᷑ suꝑ cassidem e ip̃m
ꝑcussit in faciẽ ꝙ cassidis nosalidirrup¬
to ꝯp̃m uulnerauit in naso deamor ãt¬
uidns ãt uidens frem suu siclesu
in facie ⁊ in naso irruit in menestm
uexunt euz ⁊ sic om̃s trẽs fres ꝯͣ
menesten ceudełr in sistentes aut

Expanded text:
do, et tam potenter super cassidem eius ipsum percussit in facie quod, cassidis nasali disrupto, ipsum uulnerauit in naso. Deamor autem uidens fratrem suum sic lesum in facie et in naso irruit in Menesteuuexat eum, et sic omnes tres fratres contra Menesteum crudeliter insistentes aut
Abbreviated transcription (Latin):
ar ꝑassit in capite ꝙ caput eꝰ duas
hunsit mnͥ ꝑtes quare mortuꝰ reghu¬
merꝰ nͨ ampliꝰ tendet arcim n sagi¬
in un. milia pugnatoꝵ q̃ hectore
pciũt uẽire qui cu suie mirabilit᷑
e dsendit in t̾im uẽ hecter abello di

Expanded text:
rcussit in capite quod caput eius duas diuisit in partes. Quare mortuus rex Humerus nec amplius tendet arcum nec sagirnu vii milia pugnatorum contra Hectorem faciunt conuenire, qui cum suis mirabiliter se defendit. Interim
Abbreviated transcription (Latin):
hestras ⁊ regi philon hector pͥposuit
puttagorez fr̃em suis qui celert
ei ĩ cuiꝰ coĩĩa om̃s milites ⁊ eqͥc̃s
De districtu cõi diputauit qui aqͦ¬
duz nobili ad nirato enfemo noie
regełat᷑ qui om̃s ab hectore obtẽta
licetia Cuutate exeut debita festi¬
nãcia se nĩgentes supͣdt̃is alus
aciefi. Octauo at̃ acdez heitor cẽ
costituit de xerses rege ꝓsarũ et
omꝰ gẽte cui pͦposuit parile srem su¬
ballo se ig̾at nͥ se p̾sente qui propiẽ
sub sequi festinꝰ iñtedit Coni paris
om̃ilꝰ mãditis deuotissiẽ se ꝑerers
põdit Et sic ab eo affectuosa obtẽta
litẽtia in coĩtiã gẽtis sibi depurate
CGuitatis̃ Tioie foliciter portam exc̃
ri statuit diuta suo cõscituẽs em
oriondis̃ nobilib ⁊ fortibꝰ equita
bis cioie ducẽs iñ ea fecũ decez d

Expanded text:
Hesdras et regi Phylon, Hector preposuit Pithagoram, fratrem suum, qui celeriter ei. In cuius comitiua omnes milites et equites de districtu Cunii deputauit, qui a quodam nobili amirato Eufremio nomine regebantur. Qui omnes, ab Hectore obtenta licencia, ciuitatem exeunt, debita festinancia se iungentes supradictis aliis aciebus. Octauam autem aciem Hector esse constituit de Xerses, rege Persarum, et eius gente, cui preposuit Paridem, fratrem supresente, quem proxime subsequi intendit festinus. Cui Paris omnibus mandatis eius deuotissime se parere respondit, et sic ab eo affectuosa obtenta licencia, in comitiua gentis sibi deputate ciuitatis Troye feliciter portam exit. ri statuit ductu suo, constituens eam ex oriundis nobilibus et fortibus equitibus vrbis Troye, ducens in ea secum decem de
Abbreviated transcription (Latin):
fortissimi ⁊ statura grãdes ualde m¬
mis in gigãtibꝰ similo purarent᷑
lina siue flaua sñ aliqͦ int̾signo
⁊ huic acier hecter ducez cõstituit
polidamag fiatre suii qͥ ab hac¬
tore obtẽtu uirẽtia in coĩtiã suorꝰ
festinat ad hostes Sexta nõ aci¬
ez hector de gente poenne stabilul
sub ductu regis eiꝰ pietemessi ⁊

Expanded text:
fortissimi et statura grandes ualde nimis ut gigantibus similes putarentur. lina siue flaua sine aliquo intersigno. Et huic aciei Hector ducem constituit Polidamam, fratrem suum, qui, ab Hectore obtenta licencia, in comitiua suorum festinat ad hostes. Sextam uero aciem Hector, de gente Poenia, stabiliuit sub ductu regis eius Pretemessi et
Abbreviated transcription (Latin):
capiat uł occidãt int̾ quas dum
eẽe Theseuo lectorei est affeauosis̃ ẜ¬
monit̾a allotutiꝰ hũil monẽs illu
ut abello exeat ne in ꝯsulte peat int̃ tõtos
q̃s in damynus sucoeder et toti mũdo tantur
mlit de ꝑire hector i affectuosas gͣter¬

Expanded text:
capiant uel occidant. Inter quos dum capiant uel occidant. Inter quos dum esset, Theseus Hectorem est affectuosis sermonibus allocutus, humiliter monens eum ut a bello exeat ne inconsulte pereat inter tantos, quod in dampnum quasi succederet toti mundo tantum militem deperire. Hector igitur affectuosas e
Abbreviated transcription (Latin):
ht rex celldis Irrues in polidama
uisꝰ est eũ ĩ ittu sue lancee ab e¬
qͣ deicere que poll damas młto fu¬
rore doloris aicesus agredit᷑ ense nu¬
do ⁊in sue uͥtutis pocẽtia sic gran
cuai prostiauit ab equo Interea hec¬
Inmistẽs dirupit eas inltos ergretis
mortalices uulnerãdo donec ꝓuenit
ad aciez in qua gẽs de Salemina
mbi debellabat sus duutu chesah ie¬
gis sui hic ixx chesalus in młta
streniutate cõspicuꝰ młtos extrora¬
nis letałr uuln̾auit ⁊ młtos occidͭ
Padueit qui cõtip hectore Ireues
cũ luncea sua sic uibr eus ꝓcussit ꝙꝓ
ip̃m gruiter iulnerauit que duz
hector in sui iudicta habenas dirig̾ẽt
hegore eiꝯ copiã penitii est sub tracta
S hettor ire iracũdia sui cordis ue¬
tin̾e nõ uales in quẽda onmutaciu gͥ¬
corũ qui sibi pͥmꝰ octurrit suo qr¬
euit iu furore ⁊ in ensis sui ittu ip̃
stat̃ cͣdełr̃ inceremit magna ig ps
acierũ grecorũ cͥcũdat hectorẽ ut ĩp̃

Expanded text:
hic rex Celidis irruens in Polidamam nisus est eum in ictu sue lancee ab equo deicere. Quem Pollidamas multo dolore furoris accensus congreditur ense nudo, et in sue uirtutis potencituum prostrauit ab equo. Interea Hecimmiscens disrupit eas, multos ex Grecis letaliter uulnerando, donec peruenit ad aciem in qua gens de Salemina uiriliter debellabat sub ductu Thesali regis sui. Hic rex Thesalus in multa strennuitate conspicuus multos ex Troyanis letaliter uulnerat et multos occidit qui contra Hectorum irruens cum lancea sua sic uiriliter eum percussit quod ipsum grauiter uulnerauit. Contra quem dum Hector in sui uindictam habenas dirigeret Hectore eius copia penitus est subtracta. Sed Hector iracundiam sui cordis retinere non ualens in quendam amiratum Grecorum, qui primus sibi occurrit, suo irruit in furore et in ensis sui ictu ipsum statim crudeliter interemit. Magna igitur pars acie<r>um Grecorum circundat Hectorem ut ipsum Greci
Abbreviated transcription (Latin):
resisassẽt coto om̃ illo die heccor
huit inde distuĩes apropͥa acie
quã sibi de putauat ex tipianiã bel¬
lado dissee dissesẜat aciez ip̃a si¬
ne diutore reliquẽs sr deindeni¬
des grecos in ualessie cõtui t̾ianos
ad propͥais acrez suiz redut ⁊ se
cõiux ͭ eide gaudẽt gͦ Tunani qui
eĩt in p̃dc̃a acie cõfitutis suu recu

Expanded text:
restitissent. Toto enim illo die Hector hinc inde discurrens a propria acie sua quam sibi deputauerat ex Troyanis bellando discesserat, aciem ipsam sine ductore relinquens. Sed deinde uidens Grecos inualescere contra Troyanos ad propriam aciem suam rediit et se coniunxit eidem. Gaudent ergo Troyani qui erant in predicta acie constituti suu
Abbreviated transcription (Latin):
iux qui pro grecis u̾iliter debel
uides sues in fugu nelle tõu̾ti
dilure de pͥmitur uerum aspi¬
cies post se bidit plures acies Greco¬
rũ q̃ nõ dũ fuerãt bellu in gresse ⁊ ue¬
uillis excenẜ̾ ad plui festinare in quiliꝰ
acielꝰ omi flos militu grecorũ cam¬
eo sine dubio uemlbãt hortatur grecos
ut afuga desistãt ⁊ bello in sistãt cum
uitinꝰ sit succ̾sus eorũ Ad hoc bellu
durih in stauiatur Eneab ⁊ aiax sim̃l
cõueniũt aĩs odiosis ⁊ in forti cuesu e

Expanded text:
Aiax, qui pro Grecis uiriliter debellabat, uidens suos in fugam uelle conuerti multo dolore deprimitur. Verum aspiciens post se uidit plures acies Grecorum qui nondum fuerant bellum ingresse et uexillis extensis ad prelium festinare, in quibus aciebus omnis flos militum Grecorum sine dubio ueniebat. Ortatur ergo Grecos ut a fuga desistant et bello insistant, cum vicinus sit eis succursus eorum. Ad hoc bellum durius instauratur. Heneas et Ayax simul conueni
Abbreviated transcription (Latin):
uynt ducetes uus qiͣ ad ẽ
psidia semiuiuu Rono
Gelidis qui dielꝰ suis om̃ilh̃ aliis
in forma pulc̾tudisl suit platꝗ deqͦ
scͥpsit dares ꝙ eiꝯ forma nullꝰ dostͥ¬
bere potiuss quẽ regĩa de feminea

Expanded text:
unt, ducentes eum quasi ad eorum presidia semiuiuum. Rex uero Celidis, qui diebus suis omnibus aliis in forma pulchritudinis fuit prelatus de quo scripsit Dares quod eius formam nullus describere potuisset, quem regina de Femine
Abbreviated transcription (Latin):
eos as memoriar pdc̃as inurrias eis
ag̾scis illitos ⁊ eoꝵ reducit ad me¬
absit ẽẽnt forte uictores monet qͦr
⁊ as iuctoriam toto corde ꝓrsa a
uentibꝰ hector ex yte dext᷑ eoe tt qte¬

Expanded text:
as iniurias eis a Grecis illatas, et eorum reducit ad meabsit! essent forte uictores. Monet erget ad uictoriam toto corde prorsusuentibus, Hector ex parte dextera eos pe
Abbreviated transcription (Latin):
cut̾uati ꝙ troilii amanit ip̃m du¬
oẽ usłetibꝰ extitit liberatꝰ ⁊ in ma¬
uia uͥtute belladi eqũ ascẽdit au¬
pilio pcipue regis xãtiꝑi qui cum
acie sua in liberatõe ip̃is uroili fes¬
anꝰ oitrit hic rex rantipus me¬
nesten duce furibũdꝰ in uudit
insi fuiss armoꝵ intelas fidolius
ndubitant᷑. Incerfeciss ound
les itaꝙꝰ menestens ex sui ase
captiui suos atriter ortatir e
fessus lecule conuititus Quare dem
magna scinges intͥia hector qui la¬
li lassari labare lassari nõ patent
furore sus ml̃tos grecos interfcãt
mlro labore depͥmutur ex eoq cup¬

Expanded text:
lus a manibus ipsum ducere uolencium extitit liberatus et in maxima uirtute bellandi equum ascendit, auxilio precipue regis Xantipi, qui cum acie sua in deliberacionem ipsius Troili festinus occurrit. Hic rex Xantipus Menesteum ducem furibundus inuaditisi fuisset armorum tutela fidelium, indubitanter interfecisset eundem. Dolens itaque Menesteus ex sui amissione captiui suos acriter ortatur adbellum letale committitur. Quare de magna strages. Interea Hector, qui belli labore laxari non poterat, in furore suo multos Grecos interficit,multo dolore deprimitur de eo quod cap
Abbreviated transcription (Latin):
bellu piocedeliit Inhmis lorica nõ
indigẽs Casside sñ stuto em at̃ gẽtis
stadiu arcꝰ erat ⁊ longis penins ca
decilꝰ uestire sagittas dũ earũ cu¬
pitu ex acucis ferris sr in missi
cacitnã coronaret cũ quibꝰ leta¬
lia nũlña eoꝵ hostibꝰ in fligełiat e¬
quis fortibꝰ ⁊ fugacibꝰ Incedẽtes hu¬
ic ãt aciei hector deifebũ nõles ⁊
legitimũ fr̃e fuis suu pͥfecit in di¬
cez qͥ cib eo obtera licẽcia ad ħ om̃e
hostes in coĩciã suoꝵ secõtulit a¬
umosus uerũ huic aciei hector
in nmerabiliu militu multitudie
armatoꝵ ad iecit ⁊ ssaliter illes
Qui de Regerio dicelatur agreste Iõ

Expanded text:
mis, lorica non indigens, casside, siue scuto. Eius autem gentis studium arcus erat et longas pennis cauda tenus uestire sagittas dum eorum capitum ex acutis ferris superimmissis cacumina coronarent, cum quibus letalia uulnera eorum hostibus infligebant, equis fugacibus et fortibus insedentes. Huic eciam aciei Hector Deifebum, naturalem et legitimum fratrem suum, prefecit in ducem, qui, ab eo obtenta licencia, ad eius hostes in comitiua suorum se contulit animosus. Verum huic aciei Hector innumerabilium militum multitudinem armatorum adiecit et specialiter illos qui de regno dicebantur Agre
Abbreviated transcription (Latin):
torem forcior putabat᷑ mauꝯcõr
ooẽta sicẽtia ꝑ eani de portam exe¬
ũt ciuitatib hunc etia quarte a.¬
cĩei hector ducez sore cõstituit cum
predc̃s rege larisse dimarchum nã¬
lem ⁊ dilectissimu fatre sibi propter
saenuitate ip̃ig Qmĩta at acie ꝯs

Expanded text:
torem forcior putabatur. In cuiuobtenta licencia, per eandem portam exeunt ciuitatis. Huic etiam quarte aciei Hector ducem fore constituit, cum predicto rege Larisse, Dinadaron naturalem et dilectissimum fratrem sibi, propter strennuitatem ipsius. Quintam a
Abbreviated transcription (Latin):
rũ crilꝰ ulibꝰ militus suctrat acier
cĩt usq nũt Dioianis celli ꝑs melior
arrideret qui in nͥtute lelli satagelatꝭ
Gretis ut abello distedẽrẽt fuga lapsi
s ille due acies que cũ philoteas uemũt
ad bellu troianorũ nota cõtẽdut ⁊
codez pͥualere nõ sinut s płio sic feruẽ¬
ce philoceab in hectorez irruit lanceaz
sua fiages in illu s hic sit sua lã¬
coa ip̃m in sua urtute ꝑcussit ꝙ ip̃m¬

Expanded text:
us milibus militum succurrit Aiaci, cum usque nunc Troyanis belli pars melior arrideret, qui in uirtute belli sathagebant Grecos ut a bello discederent fuga lapsi. Sed ille due acies que cum Philitoas uenerunt ad bellum Troyanorum uota contendunt et preualere non sinunt. Quare prelio sic feruente, Philitoas in Hectorem irruit, lanceam suam fregit in illum. Sed Hector sua lancea illum in sua uirtute percussit si
Abbreviated transcription (Latin):
st̃o fugoiat aurora cõ surgene sole
suis radñe tr̃e faciem illusteanteꝵͣ
bellators sues mandauit armari
⁊ eos ieldaz campi plarice in
medie auitatis troie gͦmio ꝯptis
ubi tẽplaz diane dee astructin d¬

Expanded text:
facto fugauit aurora consurgens, sole suis radiis terre faciem illustrante, bellatores suos mandauit armari, et eos in cuiusdam campi planicie in medio ciuitatis Troye gremio constituti, ubi templum Dyane dee constructum e
Abbreviated transcription (Latin):
noiẽ gala hatea de cuiꝰ magnatide
sortitudie pulcaidĩe ⁊ suis aluã ia¬
cutilli nurabilia scͥpsit dares eque
Tus hector ĩ eo armatꝰ ut erat al
regez pͥarũ patre suim lecutui
accedit Cui dixͣ hec u̾ba lũmep¬

Expanded text:
nomine Galateam, de cuius magnitudine, fortitudine, pulchritudine, et suis aliis uirtutibus mirabilia scripsit Dares. Eques uero Hector, in eo armatos ut erat, ad regem Priamum patrem suum loquturus accedit, cui dixit hec ue
Abbreviated transcription (Latin):
diffũdibat du ꝯpositoꝵ nariu t̾mini
non mlta uacatõe se in gererent nel
se in mĩlce apcore parefactõo ułgarent
mirat᷑ etia tanta pulotudĩẽ faciei tãti
nntoris lacteo candor ꝑfusa e genas
rose uesciuerant mixte rosie de nla
cpris uarietate roseꝯcolor in glio d¬
austo iugorelanguese̾r inderet sic̃ in¬

Expanded text:
 dum compositarum narium termini non multa uaccacione se iungerent nec se in multe aperture patefacione uulgarent. Miratur eciam tantam pulchritudinem faciei tanti nitoris, lacteo candore perfusam, cuius genas rose uestiuerant mixte rosis, cum nulla temporis uarietate roseus color in illis exhausto uigore languescere videretur. Sic in
Abbreviated transcription (Latin):
nõ inferrat de tͥmẽtũ Bane satu¬
inta ẽẽ potes cãtis ex lacͥmis si
at gustasses cõtimios potri aque
qͣt lutͥmas dic̾is sorbuisse ntũt suꝑ¬
flue pleno de pͬtore ici manaret
lat̾mis ꝙ talis si placet fiẽ inpo¬
ue ⁊ cõfortatiõis a mͥ resume qui
et̃ i maegno patris mei nlla
a possit octupare desfcñ nͣ ocia
ceob tiptiuos quos in mãdaueris
Nabũdare Tu om̃ In tua magnitudĩe

Expanded text:
non inferat detrimentum? Sane saturata esse debes tantis ex lacrimis; si tot gustasses continuos potus aque quot lacrimas diceris sorbuisse, uelud superuacue pleno de pectore iam manarent. Lacrimis ergo tuis, si placet, finem impone et confortacionis amodo resume quietem, cum in regno patris mei nullus te possit occupare defectus nec eciam eos captiuos quos tu mandaueris hab
Abbreviated transcription (Latin):
toꝵ nobiliu sueꝵ inssu ꝓrĩs ut aregl
g̃cie repetat q̈ndar si pris sororen e¬
conan noie quaz dei reges regi telma
tradiderũt qui sub laumedonta rege
tian de ropulati sut urbem uaria ig deua¬
dirie dc̃a sũt int̾ eos s loqͣs fama quei
ml̃tas iudes ad qͥrit erdo ucĩas iar di¬

Expanded text:
 nobilium iussu patris ut a regibus Grecie repetat quandam sui patris sororem, Exionam nomine, quam dicti reges regi Thelamoni tradiderunt, qui sub Laumedonte rege Troyanam depopulati sunt urbem. Varia igitur de auditis dicta sunt inter eos. Sed loquax fama, que multas
Abbreviated transcription (Latin):
ornam yuenit in cepluz audierat
emz fuma p̾dicãte iami diu Elenã
castoris ⁊ pollucis reguz soiorez in¬
credibili speciositate inge Quã ut
uidit In indit duz de facili fanci¬
Lꝰ actẽsus uenĩs in uemis tẽplo de¬
siderio fluctuat anxioso ⁊ diligõtez
in elena fingẽs in tuitu sigillao eiꝰ
uesoe cͥnes młtos q ͤ niuei candorie ꝓtra¬
⁊ aurea fila huic in de ẜpencia sub certi
lege federis coegerat in uolutos sb qͥbe¬
ss̃ sedebat front lactea ⁊ inuosa plamiaes
ad cuiꝯ filgentia timpora usq distensa
tergebat ⁊ cꝰ frontꝭ delectabilis nillaru¬
irositas planiciem sulcauat ad eqͣcani
mi rat᷑ ⁊ eĩ in tam mode frontis exc̾nis
ꝯuallibꝰ genña sr̃cilia q̃ mamusta sic de¬
cent̾ eleuata flauesceut gemmos exe¬
plata ułut in arcꝰ non ut mlta mibeini¬
Loꝵ tenebrositas orrende ingͣsserent O
ducta moderato libramine geminas disti

Expanded text:
uenit ad templum. Audiuerat enim, fama predicante iam diu, Helenam, Castoris et Pollucis regum sororem, incredibili speciositate uigere. Quam ut uidit, inuidit, dum de facili facibus accensus Veneris in Veneris templo desiderio fluctuat anxioso. Et diligenter in Helenam figens intuitum siggilatim eius uescere crines multos, quos niuei candoris protra aurea fila hinc inde serpencia sub certi lege federis co<e>gerant inuolutos. Sub quibus subsidebat frontis lactea et niuosa planicies ad eius fulgencia tempora usque distensa turgebat. Cuius frontis detestabilis nulla rugositas planiciem sulcauerat adequatam. Miratur etenim in tam nitide frontis extremis conuallibus gemina supercilia, que manufacta sic decenter eleuata flauescere ut geminos exemplata uelud in arcus non in multa nube pilorum tenebrositatis horrende nigrescerent, sed ducta
Abbreviated transcription (Latin):
herẽdo caõ ei obma obtulit quãdaa
naĩ in hac igͥ nau rex qͥdai de
maioribꝰ grecie Menalaq noĩe naui¬
gulat qͥ aduce nestor cũc t̃prcs euo¬
catii aps pirã cuutatẽ se cũ ip̃o
nauigio dirigelat erat ãt ⁊ iste

Expanded text:
obuiam obtulit quandam nauim. In hac igitur naui rex quidam de maioribus Grecie, Menelaus nomine, nauigabat, qui a duce Nestore tunc temporis euocatus apud Piram ciuitatem se cum ipso nauigio dirigebat. Erat autem iste
Abbreviated transcription (Latin):
eñ cõ ferretur aquo quã spare po¬
cũ ciffliitis cõ pati hũanitus sui¬
gerat ⁊ dis placẽat pietates hu¬
mane cui parĩs nobilissia dña
q̃cũq mãdaueus Infullibiliter
implebũtur Et castati ꝑ ma¬
nũ artepta modica molentiã in¬
cermixta apropͥa sesione leua¬
uit ip̃i secũ ad locu addu¬
rẽs in maxĩs appatu multa
sa ut maioribꝰ diuicus ⁊ cariorilg
delicus nõ habũdeb an pucas troia¬
nã piomĩtiam acade nõ excedr̃ uler¬
tates q̃ sola ẽ oĩbs potẽtissimis
oppulenta putas ne me regiaz
dignitatẽ uelle libidĩoso cultũ fedare
ane maioribꝰ diuiens afluos ⁊ hono¬
rabilibꝰ duuicus uitam duçes ⁊ me ꝙ̃
de dignari non debes eqͣlis dignitatis

Expanded text:
are pocum afflictis compati humanitas suggerat et diis placeant pietates humane. " Cui Paris: "Nobilissima domina, quecunque mandaueris, infallibiliter implebuntur. " Et ea statim per manum accepta, modica uiolencia intermixta, a propria sessione ipsam, secum ad locum adducens ubi in maximo apparatu multa sa ut maioribus diuiciis et carioribus deliciis non habundes? An putas Troyanam prouinciam Achaye non excedere ubertates, que sola est omnibus preciosissimis opulenta? Putasne me, regina, dignitatem tuam libidinoso cultu velle fedare? Sane maioribus diuiciis afflues et honorabilioribus deliciis uitam duces, et me, quem dedignari non debes equalis dignitatis
Abbreviated transcription (Latin):
tes reu̾tũt ad naues ⁊ inthil pnꝰ¬
osi uelinquẽtes in tẽpło ex tuua
yda multas ⁊ in nuimembles diui¬
cias quesiũũt ascendũt gͦ naues
ỹdc̃is plenas diuicus ⁊ in nul¬
citudie captinorũ ⁊ nelis ad nen¬
torũ afflutii erettis naiugatioẽ ꝓspa
potiũtur Itaꝙ ꝑ dies aliquos sã
custri ꝑ sex miliaria atrria distanb
quod renedõ ab incolis dicibatur
feliciter portu intrãt ubi Inieau
anchoris ⁊ nauiba ip̃is securus su¬
nibꝰ religatis gandẽtes destẽdũt
in trͣa ⁊ quã ad habitatorilꝰ ip̃i

Expanded text:
tes reuertuntur ad naues, nichil preciosum relinquentes in templo, ex cuius preda multas et innumerabiles diuicias quesierunt. Ascendunt ergo naues predictis plenas diuiciis et multitudine captiuorum, et uelis ad uentorum afflatus erectis, nauigacione prospera potiuntur itacastri per vi miliaria a Troya distantis, quod Thenedon ab incolis dicebatur, feliciter portum intrant. Vbi iniectis anchoris et nauibus ipsis securis funibus religatis, gaudentes descendunt in terram, in qua ab habitatoribus ipsi
Abbreviated transcription (Latin):
nottis silencio arma capiñt ⁊ arma¬
n relutis nauibꝰ ĩ tuta custodia ar¬
matoꝵ fubito templu intrat ⁊ ieru¬
entes in illos hostil suspitoẽ securos¬
In hore gladii in hm̃s capuit ⁊ cap¬
tos ad ducũt ad naues loua eoꝵ¬
tur Reginã elenã et om̃i eiꝯ comĩts

Expanded text:
psius silencio arma capiunt, et armapsius silencio arma capiunt, et armati, relictis nauibus in tuta custodia armatorum, subito templum intrant, et irruentes in illos quos iin ore gladii inermes capiunt et captos adducunt ad naues, bona eotur. Re
Abbreviated transcription (Latin):
riuꝯ ĩ illud ⁊ illos qͥ morãcur
in illo ⁊ eos potu̾iꝯ̃ captos edur̃e
maxiã erit nob ⁊ dicissiꝯ̃ pre¬
de questus nõ solu ꝑsonarꝭ ex
pͥda captaꝵ uero eciã rerũ cũ
in tẽpło ip̃o multa nasa sint
aurea magna sit argẽti copia
⁊ pannoꝵ de aurators multa p̾¬
tẽditur ubertas Quid alibi poci¬
ꝯ disponiꝯ̃ querere ꝙ magis se
pͥbeat nobis acceptu dico si lau¬
dabile nob apparet ꝙ uemente
nobis ubiaculo om̃s in arma
Furtine surguã irruaq̃ in rẽpła
ad de populatõe ip̃iꝰ iros ⁊ ecior
mulieres existẽtes in illo captos
at gͦ unusqͥsq nr̃m qͥd de hoc
mroblit ⁊ nchilemiꝰ̃ plures probant
s posteemo ex arãto amiãto cõsilio as
id cõiter ẽ deuẽtu ut ad nemente
notte ⁊ luna sue lucib radios octultage
armata manu yn templuz peruał gt
exronãt pde qͣ potuerũt mtersa faitũ
est rant gd morre sidem publitute. ⁊ ad
octasu lima ngẽte Grorani sub ⁊ piꝯ̃¬

Expanded text:
rimus in illud et illos qui morantur in illo, si eos poterimus captiuos educere, maximus erit nobis et ditissimus prede questus, non solum personarum ex preda captarum verum eciam rerum, cum in templo ipso multa sint uasa aurea, magna sit argenti copia, et pannorum deauratorum multa protendatur ubertas. Quid alibi potius disponimus querere quod magis se prebeat nobis acceptum? Dico quod, si laudabile uobis apparet, veniente noctis umbraculo, omnes in arma furtiue surgamus et irruamus in templum ad depopulacionem ipsius, viros et eciam mulieres existentes in illo captos at ergo vnusquisque vestrum quid de hoc probant et nichilominus plures probant. Sed postremo, multo examinato consilio, ad id communiter est deuentum ut, adueniente nocte et luna sue lucis radios occultante, armata manu in templum irruant et exponant prede que potuerunt vniuersa. Factum est autem quod, nocte sidera publicante casum luna uergente, Troyani sub i
Abbreviated transcription (Latin):
spioñ sororẽ ip̃is nr̃o scudio rela¬
bere Quiꝰ obtẽtꝰ si nõb̃ in possibilis
iudetur saltẽ aĩpanficare grecos qͦ¬
hibere ecte eñĩ nõbis Exione
sciaꝯ eã a rege chelamone de ti¬
neri uͥo utiq fortiori qui nõb ea
oestituere nõ sine granis belli cõ¬
flicti cõtederet oin amore bactatꝰ
nec nos sũs in tãta quãtitate po¬
tebs ut ip̃i regi thelamoni p̃ua¬
lere possiss in uiribꝰ nec in nobis
est cãtu potẽcia ut ciitatẽ aliꝙͣ
bis dii offerũt in hoc loco non
inhxit qusula in q̃ nos fata di¬
is sanẽtibꝰ atulere de maioribus
grecie ciuibꝰ festo suadete uoiisse
⁊ de moliorib̾ꝰ mulieribꝰ ꝓ iuci¬

Expanded text:
ionam sororem suam nostro studio rehaberet. Cuius obtentus si vobis impossibilis uideretur, saltem damnificare Grecos quhibere. Ecce enim nobis Exione sciamus eam a rege Thelamone detineri, viro utique fortiori, qui nobis eam restituere non sine grauis belli conflictu concederet, eius amore bachatus. Nec nos sumus in tanta quantitate potentes vt ipsi regi Thelamoni preualere possemus in viribus. Nec in nobis est tanta potencia ut ciuitatem aliquam bis dii offerunt in hoc loco non in hac insula, in quam nos fata diis fauentibus appulere, de maioribus Grecie ciuibus, festo suadente Ueneris, et de melioribus mulieribus prouinci
Abbreviated transcription (Latin):
pltitimcuitꝰ aut ad aliena colop
bertit capd sane inspiaẽndi ꝑidis ai¬
sitate correpta curis tota dpͥmit al
dͦ insp̃tura sua lumina nõ retorqut
uisualibꝰ helene radins comisde e
sit ꝑ mutaias ⁊ placidus iifere ii
in u̾icem ꝯsonanees cõie amorio us¬
matia mãsfestat ⁊ di ambo cous

Expanded text:
tit intuitus aut ad aliena colloquia uertit caput. Sane inspiciendi Paridem auiditate correpta curis tota deprimitur, ad alid inspectura sua lumina non retorquenuisualibus Helene radiis commisceri, et sic per mutuas et placidas uisiones sibi inuicem consonantes communis amoris uehementiam manifesta
Abbreviated transcription (Latin):
mulieꝵ auimoz ꝯsueuit sbitaleuitat
corrũye helene annurz in ꝯsulta flagri¬
cia ꝯcitauit ut optaret ad nñq fetua¬
as sol apmmia se deferre gaudia uisiras
siuas ⁊ i sptura ducem plirigrire natũ¬

Expanded text:
mulierum animum consueuit subita leuitate corripere, Helene animum inconsulta flagrancia concitauit vt optaret ad ipsius festiuitatis sollempnia se conferre gaudia uisura festiua et inspectura ducem Frigie naci
Abbreviated transcription (Latin):
modiee duplicatꝰ fulgore indebatur
efrĩde estollinu Sit mirat᷑ eriam
in ip̃a colii cołũpnila cquem p̾stare
nitore qm muei splendoris cãdore
tenui massa pinguedinis eleuatuz
ꝓdigolits lactea de albbobat duz con¬
denteni grlami ip̃iꝯ linealis ordo dẽp̃i¬
scapulas huili planiae sõsidentes t̾ga
meͦ ut p latꝰ gͣali iocũditate iũge¬
bat sic mirat᷑ in ip̃o brachia decenti
ꝓoritate difensa amplexꝰ suadere
dulcissios diue manꝰ modica elera¬
tõe pinguespent ⁊ digitoꝵ extre¬
ma tenna ꝓducta libramine uii¬
gues burneos p̃sencarent quel¬

Expanded text:
duplicatus fulgorem uidebatur effundere cristallinum. Sic miratur eciam in ipsa colli columpnula<m> niueum presentare nitorem, quem niuei splendoris candor tenui massa pinguedinis eleuatum prodigalitate lactea dealbabat, dum candentem gulam ipsius linealis ordo depinscapulas humili planicie subsidentes terga e latus gracili iocunditate iungebat. Sic miratur in illa brachia decenti proceritate distensa amplexus suadere dulcissimus, dum eius manus modica eleuacione pinguescerent et digitorum extrema tenui producta libramine ungues eburneos presentarent, que
Abbreviated transcription (Latin):
murbe trohana
in sidne in felicit᷑ gerent᷑ nond̃ croyaie.
applicancibꝯ mmĩ sulas tenedon fama
loq ⁊ euolax tum̃łtuoẜ relatibꝰ me¬
nałai regris in m̃lta scupefactẽe aures
de nece suoꝵ qut fectorũ ibi nequi¬
tͤ a troianis ⁊ de captiuitate mule¬
er̃u ⁊ aliorũ ad diutorũ in troĩa et
domũ de iaptu sue helene quã pla
ꝙͣ so ip̃m amore teneruo dilige¬
fãt tãtorũ dolorũ aculeis factiꝰ est
anxiq qr yro tiq̃ tadens in traz de¬
bilitatii est spũ ⁊ stccñ est defficieb̃¬
lougã honis uires resumpfit m̃
multa dolbris anxietate corporea
suop deflet exttidii captiuorui
ad ducãtoez ⁊ helene sue absencia
fus tãqi intuꝑii singillatõe traducte
doflet em pulc̾cudiez aliems ma¬
młꝰ cõtiactandã deflet eis delici

Expanded text:
e Troyana insidiis infeliciter gererentur, nondum Troyanis applicantibus in insulam Thenedon, fama loquax et euolans tumultuosis relatibus Menelay regis in multa stupefactione aure sde nece suorum interfectorum ibi nequiter a Troianis, de captiuitate mulierum et aliorum deductorum in Troiam, et demum de raptu sue Helene, quam plus quam seipsum amore tenerrimo diligebat, tantorum dolorum aculeis factus est anxius. Qui pronus cadens in terram, debilitatus est spiritum et factus est deficielongam horam uires resumpsit, in multa doloris anxietate corporea suorum deflet excidium, captiuorum abduccionem, et Helene sue absenciam sub tanti uituperii siggilatione transducte. Deflet eius pulchritudinem alienis manibus contractandam. Deflet
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ pt̃it᷑ ⁊ comites Et elena cũ suis
omitilli in regio aꝑꝑcitie eqͦs astendẽs
uent ad lictꝰ ⁊ alutore in insulam
muã breui remige nauigauit ubi
ab incolis ꝙͣ aib ałus ułut regia
h insule fuit in multo honorẽ re

Expanded text:
 et comites et Helena cum suis comitibus in regio apparatu equos ascendens peruenit ad litus et a litore in insulam Cythaream breui remige nauigauit, vbi tam ab incolis quam ab aliis uelud regina ipsius insule fuit in multo honore recepta.
Abbreviated transcription (Latin):
turis arcificiose ꝯpoĩti uaga uolabilitate
non ꝓdure aspͣcibꝰ fuena modestis stabłe¬
poeritate modeste frenebant inlpebra ꝵ ha¬
bene mirat᷑ es ⁊ in illa mire pulctudime
nasi sui lirreaz ueg̃larez que maxillas di¬
iudene in gemyias ꝑtes eqͣles n mlta
logitudine ugebat ad dͥmu nͨ mnnalrre¬
uitate corctꝰ sriorie labñ sedem ide

Expanded text:
turis artificiose compositi, uaga uolubilitate non prodige aspectibus frenati modestis stabproceritate modesta frenabant palpebrarum habene. Miratur eciam in illa mire pulchritudinis nasi sui lineam regularem, qui maxillas diuidens in geminas partes equales nec multa longitudine uergebat ad ymum nec nimia breuitate correptus superioris
Abbreviated transcription (Latin):
amusq relis psco cassandra di furndet
O regis pͥan mõito nlło mͦ desisteret
in qͥeta rex pͥamꝰ ir̃am capi mandauit
i in cõpedilꝰ ferrers ferreis in claustͦ
semari in q̃ dr cassandram ip̃am per
mt̃tos dies decentani cꝰ q̃rimoniaru
limenta si funssent aĩ exandibi t¬

Expanded text:
uerelis predicta Cassandra diffunderet et ad regis Priami monitus nullo modo desisteret inquieta, rex Priamus ipsam capi mandauit et in compedibus ferreis in claustro firmari. In quo dicitur Cassandram ipsam per multos fuisse detentam, cuius querimoniarum lamenta si fuissent Troyanis
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯresce habena fr eni sticili potrastrute
ha puaers pudicaieina intra regia oep
smit̃o cõẜuare nũqͥd enĩ nauis senti¬
it desicta nanfragiu si cẽtimis suo sta¬
uet in portu in ꝓtes nõ nauigũs alienab
ostesi gͦ tu helena cuã exire regia ⁊
lltita declinases Nam eiꝯ uri iuisio
uim fuit qͦ i fecta ⁊ te grecia totti fuit¬

Expanded text:
re habena freni facili potuisti ut seruares pudica ieiunia intra regia sceplimites conseruare! Numquam enim nauis sentiret dissuta naufragium si continuo suo staret in portu, in partes non nauigans alienas. Optasti ergo tu, Helena, tuam exire regiam etillicita declinares. Nam eius uiri visio virus fuit quo infecta per te Grecia tota fi
Abbreviated transcription (Latin):
tez ermoniaz natã ex helena supͣ¬
dc̃a greci u̾o dũ naũt ip̃am iins¬
nic̃et̾ biderũt ear ab eorũ omatõe¬
⁊ uẽiunt in quandam in sula nõĩe çita¬
ream de disttu gͣtoꝵ que nsula atq hodie
a nauigantilꝰ apfellat᷑ ihane ig inslam
rhue eaꝵr secͣis accessibe discend̾nt in tias
uat aũt inhac in sula citarea q̃ ddey ep¬

Expanded text:
elenam supradicta. Troiani uero dum nauium ipsam inspicerent, uiderunt eam ab eorum obuiaciet ueniunt in quandam insulam nomine Cythaream de districtu Grecorum, que insula Citrius hodie a nauigantibus appellatur. In hanc igitur insulam phis eorum securis accessibus descendunt in terram. Erat autem in hec insula Cytharea q
Abbreviated transcription (Latin):
emone diss nlare fortunan que tot amnt
sur st is aptata dispendus ⁊ quã potest
in breni ab aurora iuaci diuellere dit
siceat abstin̾a nu licita est ⁊ salubred
ssuassiois rõ micia disuadere que placent

Expanded text:
Exione dissimulare fortunam, que iam tot annis suis est aptata dispendiis et quam mors in breui potest ab aura uiuaci diuellere, ut um licet, liceat abstinere, nam licita est et salubris dissuasionis ratio inicia dissuadere que placeant,
Abbreviated transcription (Latin):
quassiones molent ⁊ in pugnent qͥba
ta sunt scandala futã porsican non
fiissent e qr fut discͥmina ineuita¬
bilia st̃a costitunt placuit toit oĩbus
prides in gͣciar or nauali exctu secõ¬
frre ⁊ sictolloq̾o põ fr̃o unꝮ q̃sq re¬

Expanded text:
suasiones uiolenter impugnent. Quibus ta sunt scandala futura forsitan non fuissent! Sed quia futura discrimina ineuitabilia fata constituunt, placuit communiter omnibus Paridem in Greciam cum nauali exercitu se conferre. Et sic, colloq
Abbreviated transcription (Latin):
aĩasset ea cõsensꝰ pocuꝰ ꝙͣ disse¬
is ad naues ⁊ in eis ip̃a dimissa
sub fida custodia iterũ paris red¬
Sit ad pͥda Clamor itaq maxĩꝰ¬
Ins silentia ⁊ hoꝵ p̾cipue qͥ malũt
neti cradi ꝙͣ duci captiui ex multo
ig cumultu clamoris impellũtur
Incolarũ aures qͥ in quoda crstꝰ
in eminenciori loco supra uẽplu
cis qrruut in troianos Quit
om̃ in custro ip̃o multorũ queda
belicosa auuentꝰ qͥ armoꝵ ma

Expanded text:
animasset eam consensus pocius quam disseis ad naues, et in eis ipsa dimissa sub fida custodia, Paris iterum rediit ad predam. Clamor itaque maxitis silencia et horum precipue qui malunt neci tradi quam duci captiui. Ex multo igitur tumultu clamoris inpelluntur incolarum aures, qui in quodam castro in eminenciori loco supra templum tro irruunt in Troyanos. Erat enim in castro ipso multorum quedam bellicosa iuuen
Abbreviated transcription (Latin):
aiam magm putacpre feusse t̾nffusa¬
surgens in hec ubaꝙ rupit d nobilissie
rex cun sun totꝰ erga maiestatem uram
zelo fidelitatis acoensꝰ q̃ memorie prera
dude non obmito maiestas ur̃a bemgne

Expanded text:
animam magni Pictagore fuisse transfusasurgens in hec uerba prorupit: "O nobilissime rex, cum sim totus erga maiestatem vestram zelo fidelitatis accensus, que memorie vestre reducere non omitto maiestas vestra benigne
Abbreviated transcription (Latin):
post ꝙͣ st̃is suis dei febꝰ sinẽ fenit an
pa sesiõe cõ surgẽs amii sui motis
appuit in ht̃ u̾ba magnaie rex pro
deo notu ceca nõ ceripiat aiuditas
nłtistendi scitis enĩ duis fauẽtil ⁊ ecã
nõb̃ ip̃is me instruitũ ⁊ totule eruditũ
in sciã futurorũ q̃d ex pͥtitis ur̃a nõ
cagnouit industria nõꝙͣ ex oremo
aliq̃ naticimia ytessisse q̃ ipã purã u¬
ris̃ in gͣtiã se eduxit cõferõdũ t̾n
aliquã Innasurĩt hant noble cuut¬
uest nr̃os morti traditos ⁊ nod̃ om̃s
a ur̃is ixnibꝰ descẽdõtes abstineatis
gͦ ab huo quoꝵ finis eͥst dolormad¬
tis exetutõis a mare ne ꝓ inde te¬
simã cõsortẽ tuã exidio tiaditam ⁊
om̃s tuos gludia seuiente trũtato
cũ hec omĩa suit futa᷑ re u̾a si
paris greciã cũ exciti pͥ sumat adi¬
re ⁊ hus dc̃is qͣi doles se mͥ prora
resutuit sesiõe ad ht igͥ nla olen¬

Expanded text:
tis suis Deyfebus finem fecit, a propria sessione consurgens animi sui motum aperuit in hec uerba: "Magnanime rex, pro deo uota vestra ceca non eripiat auiditas ulciscendi. Scitis enim, diis fauentibus et eciam vobis ipsis, me instructum et totaliter eruditum in sciencia futurorum, quod ex preteritis vestra iam cognouit industria nunquam ex ore meo aliqua uaticinia processisse que ipsam puram uris in Greciam se duxerit conferendum terram aliquam inuasurum, hanc nobilem ciuituestros morti tradendos et nos omnes a vestris renibus descendentes. Abstineatis ergo ab hiis quorum finis est dolor et execucio mortis amare, ne proinde tesimam consortem tuam, excidio traditam et omnes tuos gladio seuiente truncatos, cum hec omnia sint futura reuera si Paris Greciam cum exercitu presumat adire. " Et hiis dictis quasi dolens se in propria restituit sessione. Ad hec igitur uer