comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
officinas. parentũ domos: uicina
ecołas uagando circuire. S cũ sa¬
than ã facie dñi excͣ. beato iobn
substantie eiꝰ molestus fuit. qui
& ext̾ius molesti fuint. Scito tñ qͦd
qͥequid intꝰ next̾ius delinquit᷑: in capło
⁊ afessionẽ relaxat᷑. Hec ÷ domꝰ iuci¬

Expanded text:
officinas, parentum domos, vicinas ecclesias vagando circuire. Sed cum Satanas a facie Domini exiit, beato Job, et substantiae ejus molestus fuit; quiaet exterius molesti fiunt. Scio tamen, quod quidquid intus et exterius delinquitur, in capitulo per confessionem relaxatur. Haec est dom
Abbreviated transcription (Latin):
Diu̾se ꝑsoneidem ds. eadẽ essentia
singłis adsignant᷑ officia. Consid̾at᷑ꝰ
⁊I in patre pietas miserationis. in
filio affectꝰ redemptionis: in sp̃ũ
scõ benignitas remissionis. Motus
siquidẽ pat̾ pietate misit filiũ ur
sathan int̾ filios di. Int̾ filios di si¬
than esse dr̃. qͥ fr̃s suos conturbat: qͥ
u̾satur: ad quẽ dr. Uñ uenis: De en
querit᷑ uñ ueniat. qui nũꝙͣ. ÷ stab¬

Expanded text:
s, una essentia, singulis assignantur officia. Consideratur etenim in Patre pietas miserationis, in Filio affectus redemptionis, in Spiritui sancto benignitas remissionis. Motus siquidem Pater pietate misit Filium ut Satan inter filios Dei . Inter filios Dei Satan dicitur, qui fratres suos conturbat; quidversatur. Ad quem dicit: Unde venis? De eo quaeritur unde veniat, qui nunqua
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃m: spiritale templum. Noc autẽ
templum salomon edificat. qͥ incerp̾¬
tatur pacificꝰ: animꝰ uidelic& uacais
sibi. liber a forensi cura. se ipsũ pos¬
sidens. tranquillus ⁊ quietus. Re-¬
fert hystoria quod salomõ edifica¬
turus cemplum dño. quesierit au¬
asliũ ab hiram rege tyri. qui erat
amicus dauid omni cempore: mi¬
serit q hiram sibi artifices. ligna.
aurum. Hiram int̾pretat᷑ excel¬
se uiuens. Excelse uiuunt. qͥ remo¬
tia plano uoluptatũ ꝑ artã ⁊ ardu¬
am uiam que ducit ad uitam. ad
eminentiam uirtutũ conscenduni.
Hi sunt qui habitant in montibꝰ
ssuł: unde ueni& auxilium nobis.
libano uerbo p̾dicationis succen¬
sa cransinictunt. ligna de libano
sunt: hi qui sublimes ⁊ głosi fue¬
runt in mundo. Cum it uidemuᷤ
eos qui fuerunt in scło diuites. in
monast̾io fieri pauꝑes. nobiles
seriure.⁊ esse humiles. potentes.
subditos. sapientes. uictu ⁊ habitu
despectos: nonne isti ꝑ exemplũ
bone oꝑationis ponunt᷑ in edificio

Expanded text:
ale templum. Hoc autem templum Salomon aedificavit, qui interpretatur pacificus, animus videlicet vacans sibi, liber a forensi cura, seipsum possidens, tranquillus et quietus. Refert historia quod Salomon aedificaturus templum Domino quaesierit auxilium ab Hiram rege Tyri, qui erat amicus David omni tempore, miseritque Hiram ipsi artifices, ligna et aurum . Hiram interpretatur excelse vivens: excelse vivunt, qui remoti a plano voluptatum, per arctam et arduam viam, quae ducit ad vitam, ad eminentiam virtutum conscendunt. Hi sunt, qui habitant in montibus Israel, unde veniet auxilium nobis . cedrina verbo praedicationis succisa transmittunt. Ligna de Libano sunt hi qui sublimes et gloriosi fuerunt in mundo. Cum enim videmus eos, qui fuerant in saeculo divites, in monasterio fieri pauperes, nobiles servire, et esse humiles, potentes subditos, sapientes vultu et habitu despectos, nonne isti per exemplum bonae operationis ponuntur in aedificio
Abbreviated transcription (Latin):
gͥ a quo. quib auriliis. ubi.
si qñ. quantũ. ⁊ quale factũ
fu̾it hoc templum: breuiter edis¬
seramꝰ. Fundatum  it a salomone
hiram rege tyri auxiliante. imon¬
te moria in arca ornam iebuses¬
re egipti. spatiosum ualde. pario¬
marmore. cedrinis tabulis: ⁊ au¬
ro purissimo decoratũ. Potest itaꝙ
hoc templum referri ad ipsũ xꝑmi
mecliatorem dĩ ⁊ homnũ. qͥ ait
soluite templum hoc ⁊ in tͥb d.e. illd̃¬

Expanded text:
igitur a quo, quibus auxiliis, ubi, et quando, quantum, et quale factum fuerit hoc templum, ut breviter edisseramus. Fundatum est enim a Salomone, Hiram rege Tyri auxiliante, in monte Moria, in area Ornam Jebusrra Aegypti, speciosum valde, marmoreum, cedrinis tabulis, et auro purissimo decoratum . Potest itaque hoc templum referri ad ipsum Christum mediatorem Dei et hominum, qui ait: Solvite templum hoc, et in tribus d
Abbreviated transcription (Latin):
ABUNDANSMIO
est inquit pauꝑi religio.
Audiant gͥ pauꝑes ⁊ leten¬
tur: audiant n obediant. Pauptatiᷤ
sunt tres speties. Sunt it quidã
qui reb temꝑalib egent s inui¬
qua ditius nichil esse potest. nicħ
it ditius bona uoluntate. Sunt
⁊ alii qui reb habundant. sunt t̾n
nolunt appon̾e̾. Hec n illa pericłm
habent: sapiens aũ periculũ uitat
Sapiens qͦ erat salomon̾: qͥ aliam
que dar& uictus necessaria. Que
galitatem. Unde seneca in epłis
ad lucillum cum laudaret pauꝑ¬
tatem uoluntariam ait. Frugali¬
ꝑtas. Sunt it quidam qͥ de secło

Expanded text:
Abundans est, inquam, pauperi religio. Audiant igitur pauperes et laetentur, audiant et obediant. Paupertatis sunt tres species. Sunt enim quidam qui rebus temporalibus egent, sed inviqua ditius nihil esse potest. Nihil enim ditius bona voluntate. Sunt et alii qui rebus abundant, sunt tamenolunt apponere. Haec et illa periculum habent, sapiens autem periculum vitat. Sapiens autem erat Salomon, qui aliamquae daret victui necessaria, quae galitatem. Unde Seneca In epistola ad Lucium cum laudaret paupertatem voluntariam ait: « Frugaliertas. » Sunt enim quidam de hoc saeculo
Abbreviated transcription (Latin):
foris acced̾e ñ audebant. tunc uid̾eᷤᷤ
qualit̾ illic diuites humiliantur:
n pauꝑes illic inflantur. Respon¬
dent abb̾i suo fronte libera. ac¬
cusant fr̃s. quosdam cͥminosos. iꝰ toᷤᷤ¬
quosdam ꝑhironiam uocant. quos
uͦ iustos esse negare ñ possunt.
inuidentes bono nimium iustos
appellant. Qͥd plura: Tandem
fracto ꝓpositi sui uoto discedunt.
honorari gaudent. abiectionis pͥsti¬
ne obliuiscuntur. genꝰ suum eru¬
bescunt. ꝓprio nomine nolunt ap¬
pellari: amant nomina dignitatũ.
Si uocentur abb̾es. si p̾ores. si p̾po¬
siti. arridet oculus hilarescit faci¬
es. apparent in uultu signa con¬
soientie n sic nuntiat animus qͥd
ex humilitate putant esse suꝑflua.
tur uitium. nulli equales esse. ex d̾¬
bito cunctis serure estimant. ali¬
quantulum bonas erubescunt uesteᷤ
habere. ⁊ nͥ condirent humilitatẽ
discretio. uti licitis licitum esse dubi
miles humilem secuntur. His dan¬

Expanded text:
foris accedere non audebant. Tunc videres foris accedere non audebant. Tunc videres qualiter illic divites humiliantur, et pauperes illic inflantur. Respondentes abbati suo fronte libera, accusant fratres quosdam, criminosos voquosdam per ironiam, quos vero justos negare non possunt, invidentes bono, nimium justos appellant. Quid plura? Tandem fracto propositi sui voto discedunt, honorari gaudent, abjectionis pristinae obliviscuntur, genus suum erubescunt, proprio nomine nolunt appellari, amant nomina dignitatum. Si vocentur abbates, si praepositi, si priores, arridet oculus, hilarescit facies, apparent in vultu signa conscientiae et sic nuntiat animus quidex humilitate putant esse superflua, tur vitium, nulli se aequales esse, ex debito cunctis servire existimant, aliquantulum bonas erubescunt vestes habere, et nisi condiret humilitatem discretio, uti licitis licitum esse dubitmiles humilem sequuntur. His dan
Abbreviated transcription (Latin):
lis erat. qn̾ frris erant: quod nec
Quoꝵ cellario ñ hereclitas. ñ patͥ¬
monium: s manuum  labor an¬
nonam prebebat: ⁊ si cessaret:
bes qualescumq minis trabat. Ca-¬
les qñq eccłaf intrant. q̃ largis ñ¬
habundant possessionib ut in
eccła possint honorari. qͥ in sua
domo u̾ii contemptibiles eẽ po¬
tuerunt. Qͥ si forte eccłam in qua
pauꝑtas amatur intrau̾int. ilico
de discessu cogitant. causas fingunt.
intolerabilem dicunt alius loci
ꝯsuctudinem. nimiã prelatorum
s̃cu̾itatem p̾cendunt. aliquem d̾
fr̾ib opponunt sibi. quem cum no¬
lint pati: quod ñ possunt. dicunt.¬
n hoc cotum callide machinantes.
ut competentiꝰ ad ditiorem ualeat᷑
transire eccłam. Quasi humiliter
rogant a uinculo ꝓfessionis absol¬
ii. miscentes blandis asꝑa. minã¬
tur it asꝑa. scandalum. si male dis¬
cesserint. ⁊ iurant in alia eccła se
quod postulant. tunc audires qͣlit̾
erigunt c̾uicos contra eos ad quos

Expanded text:
erant, quod nec Quorum cellario non haereditas, non patrimonium, sed manuum labor annonam praebebat, et si cessaret mtes qualescunque ministrabat. Tales quandoque Ecclesias intrant quae largis abundant possessionibus, ut in Ecclesia possint honorari, qui in sua domo nonnisi contemptibiles esse potuerunt. Qui si forte ecclesiam in qua paupertas amatur, intraverint, illico de discessu cogitant, causas fingunt, intolerabilem dicunt illius loci consuetudinem, nimiam praelatorum severitatem praetendunt, aliqua de fratribus opponunt sibi, quae cum nolint pati, dicunt quod non possunt, et hoc totum callide machinantes, ut competentius ad ditiorem valeant transire Ecclesiam, quasi humiliter rogant a vinculo professionis absolvi, miscentes blandis aspera: minantur enim scandalum, si male discesserint et jurant in alia Ecclesia quod postulant, tunc audires qualiter erigunt cervices contra eos, ad quos
Abbreviated transcription (Latin):
cedrus odore suo serpentes fugat
aurũ puritate sua metalloꝵ om̃s
exuꝑat speties. In marmore it¬
q pario candorem in cedro reꝑinꝰ
adorem: in auro splendorem. Can¬
derẽ uidł mundicie. odorẽ bone fa¬
me: splendorẽ bone ꝯscientie. Can¬
dor gͥ ĩ marinore ÷ qͣsi mundicia in

Expanded text:
cedrus odore suo serpentes fugat, cedrus odore suo serpentes fugat, aurum puritate sua metallorum omnes exsuperat species. In marmore itaque puro candorem, in cedro reperimus odorem, in auro splendorem; candorem videlicet munditiae, odorem bonae famae, splendorem bonae conscientiae. Candor igitur in marmore est quasi m
Abbreviated transcription (Latin):
dempli
intͥnsecus tabulatis cedri¬
nis a paium̾to domꝰ usq ad sum¬
mitatẽ parietũ. ⁊ suꝑ tabulas
cedrinas incluxit aurũ. Misti¬
ci templi parietes. sunt populi
fideles qui ad similitudine̾ pari¬
etũ ꝑ sucessionẽ temꝑis sese in¬
uicẽ subsequentes. quasi ordines
lapidũ dirigunt᷑ in altum. Fiunt
autẽ ex marmore. decorant᷑ ta¬
bulis cedrinis: auro suꝑuestiunt᷑.
In fortitudine siquidem marmo¬
ris. fides. in altitudine cedri spes
in p̾ciositate auri que uirtutes
suꝑenm& cet̾as intelligi potest ca¬
ritas. Susternit᷑ itaq firmitas
ficłi. ut uestiatur sublimitate spes
ut decoretur p̾ciositate auri .i. cari¬
uita: s a pͥmo iusto usq ad ulti¬
mũ iꝰ tum sub tutela spei insuda¬
re deb& eccła bonis oꝑib ⁊ studio
uirtutũ. Moralit̾ autẽ in spiritali
cemplo structura parietũ.÷ ꝓ cess
iurtutũ. fit gͥ de marmore pari¬
o. uestit᷑ cedro: decorat᷑ auro. Oax¬
mor pariũ camlidũ esse dignoscitꝰ

Expanded text:
templi intrinsecus tabulatis cedrinis, a pavimento domus usque ad summitatem parietum, et super tabulas cedrinas induxit aurum . Mystici templi parietes sunt populi fideles, qui ad similitudinem parietum per successionem temporis sese invicem subsequentes, quasi ordines lapidum diriguntur in altum. Fiunt autem ex marmore, decorantur tabulis cedrinis, auro supervestiuntur. In fortitudine siquidem marmoris, fides; in altitudine cedri, spes; in pretiositate auri, quae virtutes supereminet caeteras, intelligi potest charitas. Substernitur itaque firmitas fidei, ut vestiatur sublimitate spei, ut decoretur auri pretiositate; id est charivita, sed a primo justo usque ad ultimum justum, sub tutela spei insudare debet Ecclesia bonis operibus, et studio virtutum. Moraliter autem in spirituali templo structura parietum est processus virtutum. Fit igitur de marmore Pario, vestitur cedro, decoratur auro. Marmor Parium candidum esse dignoscitur,
Abbreviated transcription (Latin):
arduã fore. nec ĩpossibilẽ s pluribus
sociã. finitimã studiosis. ꝯuenientẽ
uoluntariis: qͥd hec inqͥt fecisti m:
qͣͥre ñ dixisti mͥ: q uxortua ÷. Hoc
÷ qͦd ñ ꝑfuntorie: s legitimo teneat᷑
ꝯugio: G dixisti sororẽ tuã. nullis¬
nisse: Sunt it ñnulli qͥ delicatam
ac uoluptuosam. fore creclunt rel¬
gionẽ. exꝑtẽ laboris. uacantẽ ocio.¬
nio habitũ religionis indicrete ra¬

Expanded text:
arduam fore nec impossibilem, sed pluribus arduam fore nec impossibilem, sed pluribus sociam, finitimam studiosis, convenientem voluntariis. « Quid hoc, inquit, fecisti mihi? » quare non dixisti mihi, quia uxor tua est? hoc est, quod non perfunctorie sed legitimo teneatur conjugio, sed dixisti sororem tuanisse? Sunt enim nonnulli qui delicatam ac voluptuosam esse credunt religionem, expertem laboris, vacantem otio, habitum religionis indi
Abbreviated transcription (Latin):
puerat: intactã reddidit marito
dicens. Ecce inqͥt uxor tua añ te.
accipe eã. ⁊ recede hinc. Suꝑ
hunc locũ dic̃ beatꝰ ambrosiꝰ: in
scd̾o libro quẽ facit de abraham.
Incueam᷑ inqͥt animo aliquẽ intẽꝑ¬
antẽ. qͥ incuitꝰ castitatis gr̃am ⁊ qͦdã
eiꝰ captꝰ decore sequendã put&. Deindͤ
pedissequas eiꝰ neciens qͥb incedit co¬
mitata. sobrietatẽ scilicx ⁊ modesti¬
am. ac uerecundiã. parsimoniã ci¬
licitã custodiã: subito aut ebrietatis
succensus calore. aut ipsiꝰ carnis estu.
aut occursu forme decentioris neqͣꝙͣ.
se teneat. nec legi carnis repugnet.
nonne dicit. Putabã rẽ faciliorem
castimoniã sequi: supͣ hum̾os. meos.
supͣ uires meas ÷ rarus. cui ista iun-¬
gant᷑. recedat gͦ recedat: de finibꝰ sen¬
suũ meoꝵ: I ꝯu̾sus ad aliquẽ monito¬
rẽ sui. qͥ studuit in eiꝰ mentẽ addu¬
cere assiduitatẽ castimonie. dicens ñ

Expanded text:
puerat, intactam reddidit marito puerat, intactam reddidit marito dicens: Ecce, inquit, uxor tua ante te, accipe eam, recede hinc . Super hunc locum beatus Ambrosius in secundo libro quem fecit de Abraham: « Intueamur, inquit, animo aliquem intemperantem, qui invitus castitatis gratiam quodam ejus captus decore sequendam putet, deinde pedissequas ejus nesciens, quibus incedit comitata, sobrietatem scilicet et modestiam ac verecundiam, parcimoniam cilicitam custodiam, subito aut ebrietatis succensus calore, aut ipsius carnis aestu, aut occursu formse teneat, nec carnis legi repugnet, nonne dicit: « Putabam rem faciliorem castimoniam sequi. Supra humeros meos, supra vires meas est, rarus cui ista jungatur. » Recedat ergo, recedat de finibus sensuum meorum. Et conversus ad aliquem monitorem sui, qui studuerit in ejus mentem inducere assuetudinem castimoniae dicens non
Abbreviated transcription (Latin):
UAE UOR. SUNẼ
in religione notanda. suauᷤ
÷ it ⁊ mitis. qͥeta ⁊ secura. Su¬
auis in cõhabitatione. mitis in ser-¬
mone. qͥeta in mente: sirura ĩ acti
nec sic mitis ut patiat᷑ iniꝰta. nec
sic m̃te quieta. ut bonũ ñ cogitet m¬
eccła. nec sit secura ut dñm ñ time¬
at: s sic secura ut ꝓ cimore huma¬
no ab oꝑe bono nͥ clesistat. Re ligo
assimilat᷑ mulieri caste. que ab ali¬
quo diligit᷑. ut ducat᷑ in uxorem:
ido scilie& qͦd pulchra sit. qͦd de gr
d&. qd sapiens sit: ut in pulcͥtudi¬
ne illiꝰ delectet᷑. ⁊ de nobilitate fili¬
oꝵ głetur: ut augeant᷑ sua illiꝰ cen¬
su. ⁊ seruent᷑ sensu. Huic mulieri
assimilari pot̃ religio. que pulcra
 in ꝯtemplacione. sapiens in sui
circuspectione. nobilis. qr lib̾a:
animꝰ cactꝰ pulc̾tudine religiois.
religionis induit habitũ: cũ aũ
castitatiᷤᷤ mundiciã repꝑit. displic
qͦd placuerat. Sic uxorẽ abrahe
ꝙͣ rex egipti ꝓpt̾ pulcͥtudinẽ ra¬

Expanded text:
uatuor sunt in religione notanda. Suavis est enim et mitis, quieta et secura. Suavis est in cohabitatione, mitis in sermone, quieta in mente, secura in actionec sic mitis ut patiatur injusta; nec sic mente quieta, ut bonum non cogitet; nec sic secura, ut Dominum non timeat; sed sic secura, ut pro timore humano ab opere bono non desistat. Religio assimilatur mulieri castae, quae ab aliquo diligitur ut ducatur in uxorem, ideo scilicet quod pulchra sit, quod divitod sapiens sit, ut in pulchritudine illius delectetur, et de nobilitate filiorum glorietur, ut augeantur sua illius censu, et serventur sensu. Huic mulieri assimilari potest religio, quae pulchra est in contemplatione, sapiens est in circumspectione, nobilis quia liberaanimus tactus pulchritudine religionis, ejus induit habitum. Cum autem castitatis munditiam reperit, displicet quod placuerat. Sic uxorem Abrae, quam rex Aegypti propter pulchritudinem ra
Abbreviated transcription (Latin):
rem ꝯducunt: uerbo it docent. ⁊⁊ exem¬
plo precedunt. Ad hunc laborem diu̾s
ridie. Mane pueri meridie uiuenes:
uesꝑe senes. Mane maunꝰ. meridie par¬
lus: uesꝑe gentianꝰ. Hic large accipi
grua. In hac etate paulus uolens redi¬
mere tempꝰ: non solũ instabat ꝯtẽpla¬
n marche precib lazaliis adiuuatur
ad uitam. Cũ rachel ⁊ lia iacob reu̾tit᷑.
qñ aliqͥs desiderio bene oꝑancdi gra¬
diens. actiue ⁊ ꝯtemplatiue uite soci¬
atur. lazarus interp̾tatur̾ adiuitꝰ. Qͥ
tẽ resuscitat᷑. qñ aliquis hinc borus
pueri. ñ senes. ñ iuuenes. Sola tñ
uuentus: portat pondus diei ⁊ estꝰ
P̾oitat mat̾ialit̾ pondꝰ laboris. ⁊ estũ
solis: portat moralit̾ pondꝰ carnee fra¬
gilicatis. sustinet estũ libidinis. Labo
Labore caro affligit᷑: ocio nutͥtur Iu¬
uenis aũ in ocio. quasi iuuencꝰ sine
ugo: qͥ dũ ñ tenet᷑ obedientie uin-¬
culo ĩ eqͣlitate fr̃ne societatiᷤᷤ quasi bos

Expanded text:
rem conducunt; verbo enim docent, et exemplo praecedunt. Ad hunc laborem diversi ridie. Mane pueri, meridie juvenes, vespere senes; mane Maurus, meridie Paulus, vespere Gentianus. Hic large accipimgrua, in hac aetate Paulus volens redimere tempus, non solum instabat contemplaet Marthae precibus Lazarus adjuvatur ad vitam . Cum Rachel et Lia Jacob revertitur, quando aliquis desiderio bene operandi gradiens, activae et contemplativae vitae sociatur. Lazarus vero interpretatur adjutus. Qui tunc resuscitatur, quando aliquis hinc bonis pueri, non juvenes, non senes; sola tamen juventus portat pondus diei et aestus. Portat materialiter pondus laboris, et aestum solis. Portat moraliter pondus carnalis fragilitatis, sustinet aestum libidinis. Laborvitiorum. Labore caro affligitur, otio nutritur. Juvenis autem in otio, quasi juvencus sine jugo, qui dum non tenetur obedientiae vinculo, in aequalitate fraternae societatis, quasi bos
Abbreviated transcription (Latin):
tatio ocirpatione temꝑalium ĩpedi
tio curiositate reuocat᷑. ⁊ sic fit qn̾q
ut mens ociosa uoluptate torpescat.
Cũ gͥ homo int̾ior iacet in lectulo
uoluptatis. dũ somno corpescit in¬
ercie. ⁊ sominiss deludit᷑ curiositatiᷤ.
ꝯuocat n hortat᷑ ext̾iorẽ ut inclurꝰ
aurẽ rumorib loquat᷑ uana ĩdu-
dormitũ surgentes ad uigilias ob-¬
miant: redeuntib surgant. S me-¬
lius forsitan ess. si nichil clic̾e̾nt:
ꝙͣ si subtͣctis sillabis a ut dictionib
psalmos decantarent. Hec ÷ tardi
qͥ expectant cũ asino. nec ascendt̃
cũ ysaãc in montẽ. portantes pa-¬
leas n stimulũ que ad asinũ ꝑti¬
nent: ñ ignẽ ⁊ gladiũ que ꝑtinet̃
ad sac̾ficiũ. Ait it abrahã ad pue-¬
ros suos. Expectate hic cũ asino:
ad uos. Pueri sunt pueriles sen-¬
sus animi: qui cũ asino expectat᷑.
qr tarditatẽ semꝑ amant. Buo di¬
cunt᷑ esse pueri. ociosi uidelico&. n

Expanded text:
tatio occupatione temporalium impedittatio occupatione temporalium impedittio curiositate revocatur, et sic fit quandoque, ut mens otiosa voluptate torpescat. Cum igitur homo interior jacet in lectulo voluptatis, dum somno torpescit inertiae, et somniis deluditur curiositatis, convocat et hortatur exteriorem, ut inclinet aurem rumoribus, loquatdormitum, surgentes ad vigilias framiant, redeuntibus surgant. Sed melius forsitan esset, si nihil dicerent, quam si subtractis syllabis aut dictionibus psalmos decantarent. Haec est otiqui exspectant cum asino, nec ascendunt cum Isaac in montem: portantes paleas et stimulum, quae ad asinum pertinent; non ignem et gladium, quae pertinent ad sacrificium. Ait enim Abraham ad pueros: Exspectate hic cum asino: ad vos . Pueri sunt pueriles sensus animi, qui cum asino exspectant; quia tarditatem semper amant. Duo dicuntur esse pueri, otiosi videlicet et
Abbreviated transcription (Latin):
stulticia: labor soientiã ge¬
nerat. Est aũ labor ⁊ ocium
int̾ioris hois: est labor ⁊ ociũ mnt̾i¬
oris. labor int̾ioris. labor scientie
labor ext̾ioris exercitiũ oꝑis. Sci¬
entie labor in tria diuidit᷑ .i. in la¬
bore discipline: exeroii. ⁊ doctͥne.
In puericia labor discipline. ĩ ui¬
uentute exercitii. in senio doct᷑ne.
ut qui nescit. in puericia discat.
qd̵ didicit in iuiuentute ad usũ du¬
cat: qͦd ad usũ duxit in senio do
ꝑueniat ꝯtemplationis. ut si qͥd ꝑ
obliuionẽ sub nube dubitationis
lateat obscurũ. fiat cagitatione
liquidũ. meditatione liquidiꝰ. con¬
cẽplatione liqͥlissimũ. Cũ it aliqͥd
de celestib offert memoria m̾ti.
priꝰ quasi ꝯfusũ in cogitatione cer¬
nit᷑ pꝰea uͦ meditatione disc̾nitur:
ad ultimũ uͦ ꝯtemplatione di¬
scit᷑. Accendit᷑ ꝙ sid̾atione cogitatio.
inflammat᷑ discretione meditatio:
illuminat᷑ cogitatione contẽplatio
E st it cogitatio in m̃te. quasi fu¬

Expanded text:
stultitiam, labor scientiam generat. Est autem et labor et otium interioris hominis, est labor et otium exterioris. Labor interioris, labor scientiae; labor exterioris, exercitium operationis. Scientiae labor in tria dividitur, id est, in laborem disciplinae, exercitii et doctrinae. In pueritia labor disciplinae, in juventute exercitii, in senio doctrinae, ut qui nescit, in pueritia discat; quae didicit, in juventute ad usum ducat; quod ad usum duxit, in senio docperveniat contemplationis, ut si quid per oblivionem sub nube dubitationis lateat obscurum, fiat cogitatione liquidum, meditatione liquidius, contemplatione liquidissimum. Cum enim aliquid de coelestibus offert memoria menti, prius quasi confusum in cogitatione cernitur; postea vero meditatione discernitur; ad ultimum vero contemplatione dignoscitur. Accenditur ergo consideratione cogitatio, inflammatur discretione meditatio, illuminatur cogitatione contemplatio. Est enim cogitatio in mente, quasi fu
Abbreviated transcription (French):
honꝰ.Uga correptionis: ⁊⁊ hone
laboris. Int̾ uirgã siquidem i
int̾ior. n eat̾ior᷑ ne dicat᷑ eis. Q
hic statis totadie ociosi: Cotad
ociosi stant: qͥ omini tempon
uite sue. cessantes abono ope.i
foro uane głe torpentes ꝑseiu¬

Expanded text:
ectionis et onus laboris. Inter virgam siquidem et interior et exterior, ne dicatur eis: Quid hic statis tota die otiosi? Tota die otiosi stant, qui omni tempore vitae suae cessantes a bono opere, in foro vanae gloriae torpentes pe
Abbreviated transcription (Latin):
cui qͥ habundat diuitiss aliqͥs opp̾sus
egͥtudine. sie egestate occurrit ⁊ pi¬
etate motꝰ ꝯpatiendo m̾tis affectum
inclinat: tͣnsiens aũ nͥ succͣrit egen-¬
ti. hec ꝯpassio sterilis: concepit. s ñ
ci solo elemosina: s tamꝙͣ uenefica
mulier auaritia partũ ugłat. ne
ꝓdeat in lucem. Hec zitque elemo¬
sine fructũ ĩpedit ⁊ ꝯceptũ cõpas¬
sionis de semine pietatis ꝓlapsũ
a corde hoĩs uelut a matͥce mulie-¬
ris mortuu̾ eicit. Illa q̃ ore fit tm̃i
acdalatoria ÷: hec aũ sterilis nucu¬
pat᷑. Sequit᷑ alia q̃ multa tͥbuit. s
iło ut laudet᷑ ut płꝰ recipidit. Hec
pondꝰ s̾ie ꝯpassionis ñ portat: s ui¬
głatur: ⁊ i̾o̾ suꝑba uocari potests
una earũ adulando amicã se esse
dicit. alia uͦ fingendo lac̾mas ⁊̃ sa¬
entes decipit: t̾cia multa tͥbuens
maiora recipit. Accipiunt᷑ in bons

Expanded text:
ui abundat divitiis, alicui oppresso aegritudine vel egestate occurrit, et pietate motus, compatiendo mentis affectum inclinat; transiens autem non succurrit egenti. Haec compassio sterilis concepit, sed non nasci eleemosyna, sed tanquam venefica mulier avaritia jugulat partum, ne prodeat in lucem. Haec eleemosynae fructum impedit, et conceptum compassionis de semine pietatis prolapsum, a corde hominis velut a matrice mulieris mortuum ejecit. Illa quae ore fit tantum, adulatoria est, haec autem sterilis nuncupatur. Sequitur alia, quae multa tribuit sed ideo ut laudetur, aut plus recipiat. Haec pondus verae compassionis non portat, sed vaatur, et ideo superbia vocari potest. Sic una earum adulando dicit se amicam esse; alia vero fingendo lacrymas, etiam sapientes decipit; tertia vero multa tribuens, majora recipit. Accipiuntur et
Abbreviated transcription (Latin):
deficiat in uia. Uñ qͥdam usus ĩ¬
oleuit in ꝯuentu quoꝵdã fr̾m. ut
aliquẽ de fr̃ib abbi suo pponant.
cui obediat in agenda sui cura. ut
cũ uisũ fusit fr̃i congruũ abb̾em
suu̾̃ in esu carniũ. seu in aliqͦ tal
sibi ipsi ꝯdescende̾ faciat: ne rigo
p̾lationis frangat humanã fbagi¬
litatẽ: ⁊ hec ÷ ꝯpassio prudentie ea
occulta beneficia pauꝑtas. ⁊ mors.
Beneficiu̾̃ it si ĩpenclat᷑ occulte. hu¬
mane laudis fauorẽ extinguit:
qñ aũ pauꝑi miseret᷑. aliqͥs tem¬
ꝑalis remonet spem retͥbutionis:
cũ ꝓ ꝓpoimo mortẽ pati ñ renuit.

Expanded text:
deficiat in via. Unde quidam usus inolevit in conventu quorumdam fratrum, ut aliquem de fratribus abbati suo praeponant, cui obediat in agenda sui cura, ut cum visum fuerit fratri congruum, abbatem suum in esu carnium seu in aliquo tali sibi ipsi condescendere faciat, ne rigor praelationis frangat humanam fragilitatem, et haec est compassio prudentiae. Tocculta beneficia, paupertas et mors. Beneficium enim si impendatur occulte, humanae laudis favorem exstinguit. Quando autem pauperi miseretur aliquis, temporalis removet spem retributionis. C
Abbreviated transcription (Latin):
eccła: nͥ de parentũ suoꝵ dignitate
głant᷑. s occultant causas supbie. ne
pes eoꝵ labat᷑ in uitiũ. Natura uͦ
delicati st̃. quoꝵ cõplexio talis ÷. ut
pondꝰ laboris. ieiunii. ⁊ iugłarum
ferre ñ ualeant. qͥ ⁊̃ cibos exqͥsitos
lis dissoluti cito laxant᷑. n⁊ frigore
statĩ tabescunt : tales ⁊ qͦsdam de
ppło natura plasmauit. Omnib hi.
ꝯpatieis ÷ religio. Est n u̾a. ⁊ falsa
scilio&. ore. corde ⁊ corꝑe. Ore fit¬

Expanded text:
Ecclesia, non de parentum suorum dignitate Ecclesia, non de parentum suorum dignitate gloriantur, sed occultant causas superbiae, ne pes eorum labatur in vitium. Natura vero delicati sunt, quorum complexio talis est, ut pondus laboris, jejunii et vigiliarum ferre non valeat, qui etiam cibos exquisitos lis dissoluti, cito lassantur, et frigore statim torpescunt. Tales etiam quosdam de populo natura plasmavit. Omnibus his compatiens est religio. Est et vera, et falsa scilicet ore, corde et opere. Ore fi
Abbreviated transcription (Latin):
tationem uentͥs. ut ait beatꝰ grego¬
nius utam: s discamꝰ saciari ⁊ esuri¬
ye. ⁊ habundare ⁊ penirriã ꝑati.
cũ beato paulo. ne plꝰ carni tͥbua¬
mus ꝙͣ necessitas petat. n sic exclu¬
cdat᷑ delicata uoluntas. Usu uͦ deli¬
cati sunt multi. lic& sint de plebe.
qͥ cũ in scło essent seriuebant uentͥ.
in eccła uͦ positi usum soliti cibi
mutare nolunt: ne sequat᷑ infirnii¬
tas. Infirmitatẽ corpis timent: et
anime sue mortẽ ꝯferunt. Impossi¬
bilitatis sue usum uite p̾cedentis
fore causã testant᷑: s ut dici solet
malus usꝰ abolendꝰ est. Gene̾ delica-¬
ti sunt filii nobiliũ: qͥ sic̾ fuerunt
in scło nobiliores dignitate gen̾s:
ita in ꝯuentu fr̃m nobiliores sunt¬
boni ꝓcessu oꝑis. Iactant se n̾ esse
delicatos. humiles sunt u̾bo. uestitu.
n oꝑe: amabiles ad societatẽ. tͣctabi¬
les si corrigant᷑. Honesti ꝯsilis. st̃m
ꝯsolatores. Hi sui gen̾s auctiritatem
ñ p̾cendunt ut honorari q̃ant. in

Expanded text:
s, ut ait beatus Gregorius, utamur; sed discamus » satiari et esurire, et abundare et penuriam pati cum beato Paulo , « ne plus carni tribuamus quam necessitas petat, et sic excludatur delicata voluptas. » Usu vero delicati sunt multi, licet sint de plebe: qui cum in saeculo essent, serviebant ventri; in Ecclesia vero positi, usum soliti cibi mutare nolunt, ne sequatur infirmitas. Infirmitatem timent, et animae suae mortem inferunt. Impossibilitatis suae, usum vitae praecedentis esse causam testantur; sed, ut dici solet, malus usus abolendus est. Genere delicati sunt filii nobilium: qui, sicut fuerunt in saeculo nobiliores dignitate generis, ita in conventu fratrum nobiliores boni processu operis. Jactant se non esse delicatos, humiles sunt verbo, vestitu et opere, amabiles ad societatem, tractabiles si corrigantur, honesti consilii, fratrum consolatores. Hi sui generis auctoritatem non praetendunt, ut honorari queant in
Abbreviated transcription (Latin):
compatiens religio. Quor
sunt delicatoꝵ speties. scilic&
uoluntate. usu. gen̾e̾ ⁊ natura.
uoluntate delicati sunt illi. qͥc̾
grossiorib cibis uti poss snt. no¬
lunt: s diu̾sa ⁊⁊ exquisita fercula
q̾rentes. respondent uentri. ⁊ pete̾¬
ti obecliunt. Respondeo n ego fr̃s
nantis prauos mores. u̾ga casti¬
gat: sic ꝑ abstinentiã uentͥs ⁊igu¬
le. uoluptuosus restͥngitur affec¬
tus. Sollicitũ me reddit uura
uentͥs: nc̾ hos. ne̾ illos exopto ei¬

Expanded text:
compatiens religio. Quatuor sunt delicatorum species, scilicet voluntate, usu, genere et natura. Voluntate delicati sunt illi qui cum grossioribus cibis uti possunt nolunt; sed diversa et exquisita fercula quaerentes, respondent ventri et petenti obediunt. Respondeo, fratres nantis pravos mores virga castigat, sic per abstinentiam ventris et gulae voluptuosus restringitur affectus. Sollicitum me reddit cura ventris, nunc hos, nunc illos exoptans ci
Abbreviated transcription (Latin):
mũ ᷤ modestiȩ ÷. scd̾m dslectionis.
t̾ciũ prudentię. Qsdam it u̾ecun¬
dia  de sid̾ium carnis asfligende re¬
mit. ne carnis ĩdigentie. ⁊ necessi¬
tati ꝯpati uelint. qͥ si modesti esset
ꝯpat̾entur sibi ne int̾fioiant cuia
Alios uͦ cogit dilectio ꝯpati fr̃i suo
s qr ñ habent uñ ꝯpassionis oꝑa

Expanded text:
st, secundum dilectionis, tertium prudentiae. Quosdam verecundia sive desiderium carnis affligendae reprimit, ne carnis indigentiae et necessitati compati velint, qui si modesti essent, compaterentur sibi, ne interficerent civem. Alios vero cogit dilectio compati fratri suo; sed quia non habent unde compassionis opera
Abbreviated transcription (Latin):
ciens. in fomite peccati quasi sub ũ¬
bra iuniꝑi requiescit. Ab angło ex¬
citat᷑: qñ a sermone dĩ qui media
nocte a regalibꝰ seditꝰ uenit. suscita
mens a memoria peccati ex toto
purgat᷑. Surrexit ⁊ comedit. et
rursum obdorinruit. ñ in umbra
iuniꝑi. ut pyiꝰ s in amore mist̾ii:¬

Expanded text:
ciens, in fomite peccati quasi sub umciens, in fomite peccati quasi sub umbra juniperi requiescit. Ab angelo excitatur quando a sermone Dei qui media nocte a regalibus sedibus venit suscitatnondum mens a memoria peccati ex toto mundatur. Surrexit, et comedit, et rursum obdormivit, non in umbra juniperi ut prius, sed in amore mysteri
Abbreviated transcription (Latin):
partẽ hab& subtus mundiorẽ: ilã
que ÷ supra sordicliorẽ. Sie mens¬
dũ terrena cogitat. supra se cinerẽ
munda consistit. Hoc pane subeme¬
ricio. nundũ bene a cinere excusso
pastus ÷ helias. dũ fugiens a facie mu¬
lieris fornicarie uenit in bersabee
uida ubi puerũ suũ dimittens presͥ
in desertũ uia uniꝰ diei. sedensq
subt̃ unã iuniꝑum. ꝓiecit se nobdoi¬
miuit. ⁊ ecce ad caꝑud eiꝰ subcin̾ieiꝰ
panis ⁊ uas aque. Fugit gͥ qui mul¬
do renunciat: fugit mulierẽ forni¬
cariã. qui fugit luxuriã. Uenit in
bersabee uida t̾ram ꝯfessionis. ⁊pi¬
erũ suũ ibi dimittit: qui pueriles
actus deserens. ad uiriles ascendit.
Igit in desertũ ua uniꝰ dici. qui
seruata unitate cõmunis uite. miꝰ¬
danis renuncians spiritualia que¬
rit. Subt̃ unã uiniꝑum sedet: quͥs
nolens aculeos peccati sustinet. Un
apłs. Condelector legi cłi sed̾m in¬
ceriorẽ hominẽ: iudeo aũ legẽ aliã¬
uit: cũ ab amore suꝑni luminis defi¬

Expanded text:
abet mundiorem: illam, quae supra est, sordidiorem. Sic mens terrena cogitans, super se cinerem mundus. Hoc pane subcinericio nondum bene a cinere excusso pastus est Elias, dum fugiens a facie mulieris fornicariae, venit in Bersabaee Juda, ubi puerum suum dimittens perrexit in desertum viam unius diei, sedensque subter unam juniperum, projecit se, et obdormivit, et ecce ad caput ejus subcinericius panis, et vas aquae . Fugit igitur, qui mundo renuntiat, fugit mulierem fornicariam, qui fugit luxuriam. Venit in Bersabaee Juda terram confessionis, et puerum suum ibi dimisit, qui pueriles actus deserens, ad viriles ascendit; pergit in desertum viam unius diei, qui servata unitate communis vitae mundanis renuntians, spiritualia quaerit. Subter unam juniperum sedet, qui, nolens aculeos peccati sustinet. Unde Apostolus: Condelector legi Dei secundum interiorem hominem, video autem aliavit, cum ab amore superni hominis defi
Abbreviated transcription (Latin):
entie quo diabolus caueat᷑. iustus
sale doctͥne quo nouit̃ ꝯuersus do¬
ceat᷑. Affert ⁊ honoratꝰ piscem de
monte: exemplũ uidelicet sobrieta¬
tis ⁊ abstinentie. Affert ⁊⁊ moises
diu̾sas ferculoꝵ speties. mel scilict
de petra. oleũq de saxo durissimo
butirũ de armento nlac d .o. ⁊ ceta¬
n saxiim durissimũ. Petra erat

Expanded text:
sapientiae, quo diabolus caveatur; justus sapientiae, quo diabolus caveatur; justus sale doctrinae, quo noviter conversus doceatur. Affert et Honoratus piscem de monte, exemplum scilicet sobrietatis et abstinentiae. Affert et Moyses diversas ferculorum species, mel scilicet de petra, oleumque de saxo durissimo, butyrum de armento, et lac de ovibn
Abbreviated transcription (Latin):
tate ⁊ obedientia claustralibꝰ. Quod
it aqua mauro se calcabilem p̾buit.
uirtus obechientie ⁊ magisterii fuit.
asscͥpsit. humilitatis officiũ docuit.
Afferunt nalii alios pisces: afferunt
pisces de mari iacobus ⁊ andreas. de
flumine tobias: de monte honoratꝰ.
Iacobꝰ supplantator: andreas uirilis
cendit ad flumen. xꝑc ÷ qui descen-¬
deris ad mundum. uistus ad lacͥ¬
mas. Tobias ut lauar& pedes. xꝑc
ut abluer& peccata: uistus ut car-¬
nales mundaret affectus. Inuenit
cobias piscem. aꝑc diabolum: iuslꝰ
quodlibet diaboli menbrũ. piscem
tobias extrahit. diabolũ xꝑc eieit.
ustus impiũ n̾tit. Exenterat to¬
bias piscem inceriora ꝓiciendo. ape¬
diabolũ malignitatem eiꝰ aꝑiendõ
uistus ꝑ ꝯfessionẽ occulta pec̾c̾oris
eitiendo. Non carent isti sale qͥ
pisres suos asꝑgant. habet it tobia
ralem. Tobias gͥ ñ car& sale mat̾i¬
aleͥ quo piscis ꝯdiatur xꝑo sale sapr

Expanded text:
tate et obedientia claustralibus. Quod tate et obedientia claustralibus. Quod enim aqua Mauro se calcabilem praebuit, virtus obedientiae, et magistri meritum fuit. ascripsit humilitatis officium docuit. Afferunt et alii alios pisces. Afferunt enim pisces de mari Jacobus et Andreas, de flumine Tobias, de monte Honoratus. Jacobus supplantator, Andreas virilis cendit ad flumen, Christus est descendens ad mundum, justus ad lacrymas. Tobias, ut lavaret pedes, Christus ut ablueret peccata, justus ut carnales mundaret affectus. Invenit Tobias piscem, Christus diabolum, justus quodlibet diaboli membrum. Piscem Tobias extrahit, diabolum Christus ejecit, justus impium convertit. Exenterat Tobias piscem interiora projiciendo, diabolum malignitatem ejus aperiendo, justus per confessionem occulta pectoris ejiciendo. Non carent isti sale, quo pisces suos aspergant, habet enim Tobias ralem. Tobias igitur non caret sale materiali quo piscis condiatur; Christus sale
Abbreviated transcription (Latin):
cationis. Non sit aũ in nobis sim¬
plicitas sine discretione. neo discre¬
tio sine lacte doctrine: s simꝰ sic̃
illi qui ut nubes uolant. pruden¬
tes sicut serpentes. ⁊ simplices sic̃
columbe. ne sit nubes sine pluiuia.
serpens sine prudentia. columba sñ
simplicitate. s careat columba fel¬
le. serpens ueneno. nubes siccita¬
te. ut sit simplicitas iusti sine
amaritudine: prudentia sine ma¬
lignitate. doctyina sine uanitate.
post carniũ fercula. tres pisciũ
diu̾sitates apponunt᷑. scilicet pisceᷤᷤ
de mari. de flumine. de stagno.
doctores: de stagno claustrales.
Tales tñ apponant᷑. qui squamaᷤᷤ
piscis de mari corneliꝰ fuit. de flu-¬
mine paulus: de stagno maurus.
Apponit gͥ petrus ad mensam cor¬
neliũ. ananias paulũ: benedictꝰ mau
modi gͥ pisces sunt comedendi .i. uita
⁊ morib imitandi. Imitandꝰ ÷ gͦ cor¬
neliꝰ. fide ⁊ oꝑe scłarib. paulus uita
ndoctrina doctoribꝰ: maurus humili¬

Expanded text:
cationis. Non sit autem in nobis simcationis. Non sit autem in nobis simplicitas sine discretione, nec discretio sine lacte doctrinae, sed simus sicut illi, qui ut nubes volant, prudentes sicut serpentes, et simplices sicut columbae , ne sit nubes sine pluvia, serpens sine prudentia, columba sine simplicitate: sed careat columba felle, serpens veneno, nubes siccitate, ut sit simplicitas justi sine amaritudine, prudentia sine malignitate, doctrina sine vanitate. Post carnium fercula tres piscium diversitates opponuntur, scilicet pisces de mari, de flumine, de stagno. lumine doctores, de stagno claustrales. Tales tamen apponantur, squamas Piscis de mari Cornelius, de flumine Paulus, de stagno Maurus. Apponit igitur Petrus ad mensam Cornelium , Ananias Paulum, Benedictus Maumodi ergo pisces sunt comedendi, id est, vita et moribus imitandi. Imitandus est enim Cornelius fide et opere saecularibus, Paulus vita et doctrina doctoribus, Maurus humili
Abbreviated transcription (Latin):
usq ad altitudinẽ diuine contem¬
plationis animũ ꝓuehit ⁊ sustollit.
In ebriantur aũ auo: noe scilicet
natio interp̾tatur. E st aũ reqͥes
mentis: n ÷ requies carnis. Qͥ quert̃
requiem carnis: inebriant᷑ uino
aqua mniato. Q uͦ requiem mentiᷤ.
uno passo. Apponit paulus olera:
tres pueri legununa nunistrant.
Paulus infirmis olera ꝓprie fragi
delicatis dant exemplũ seruande
sobłi xtatis. Secunt᷑ aũ tria gene¬
ralia fercła: caro scilie& agnina.
arietina. ⁊ uaccina. Abel agnum.
abraham apietem: iosue uaccam
apponit. Agnꝰ obmutescens coram
tondente xꝑx .÷. humilis ĩ passioẽ.
nos pacientes in tribulatione. Ari¬
es adherens int̾ uepres cornibꝰ xꝑc ĩ
cruce manibꝰ: nos obedientie oꝑibꝰ.
Aries precedens gͣgem. xꝑc iuta
plebem. p̾lati exemplo ꝯgregatio¬
nem. uacea occisa extra castra.
di uanitatẽ. mortificari designat.
In agno simplicitas cordis: in arie-¬
te fortitudo oꝑis. in uacca lac p̾di¬

Expanded text:
usque ad altitudinem divinae contemplationis animum provehit, et sustollit. Inebriantur autem duo. Noe requies, natio interpretatur. Est autem requies mentis, et requies carnis. Qui quaerunt requiem carnis, inebriantur vino aqua misto; qui vero requiem mentis, vino passo. Apponit Paulus olera , tres pueri legumina ministrant . Paulus infirmis per olera, delicatis dant exemplum servandae sobrietatis. Sequuntur autem tria generalia fercula, scilicet caro agnina, arietina et vaccina. Abel agnum, Abraham arietem, Josue vaccam apponit. Agnus obtumescens coram tondente, est Christus humilis in passione, nos patientes in tribulatione. Aries adhaerens inter vepres cornibus, Christus in cruce manibus, nos obedientiae operibus. Aries praecedens gregem, Christus vita plebem, praelati exemplo congregationem. Vacca occisa extra castra, di vanitatem mortificari designat. In agno simplicitas cordis, in ariete fortitudo operis, in vacca lac praedi
Abbreviated transcription (Latin):
Sunt ⁊ alii cibi egiptii summopere
uitandi: qr sepissime gen̾ant infir-¬
mitatem. ⁊ qñq mortẽ. Si que¬
ras qui sint. ut uitari possint. hii
sunt cibi naxii: allia uidelicꝵ cepe.
n porri. Hec filii isrł in deserto: cũ
ollis carnium suspirabant. Que tñ
comesta grauit᷑ inflant: uentosita¬
tem gen̾ant. cerebrũ turbant. ocu¬
los grauant: ⁊ lacrimas ꝓuocant.
Egiptie carnes sunt. mundane de¬
lectationes. in quibꝰ infirmitates . la
tent: que pꝰea ꝑeffectus ⁊ oꝑationeᷤᷤ
ext̾iores apparent. Inflat it elatio.
uentositatem gen̾at uerboꝵ inun¬
cdatio: turbat cerebrũ iracundia
ante mentis oculos in manu dis¬
cretionis ponas. Ut gͥ sanꝰ iuuaᷤ:
tede dormitono amine

Expanded text:
Sunt et alii cibi Aegypti, summopere vitandi, quia saepissime generant infirmitatem, et quandoque mortem. Si quaeras qui sunt, ut vitari possint, hi sunt cibi noxii, allia videlicet, caepe, et porri, haec filii Israel in deserto cum ollis carnium suspirabant, quae tamen comesta graviter inflant et ventositatem generant, cerebrum turbant, oculos gravant, lacrymas provocant. Aegyptiae carnes sunt mundanae delectationes, in quibus infirmitates animae latent, quae postea per effectus et operationes exterius apparent. Inflat enim elatio, ventositatem generat verborum inundatio, turbat cerebrum iracundia,ante mentis oculos in manu discretionis ponas. Ut tu igitur sanusIX. De dormitorio an
Abbreviated transcription (Latin):
pot̾at. q ad huc mortalis fuerat:
nunc aũ saxum durissimũ ÷: qr
factꝰ immortalis it̾m mori ñ potes
ꝑ mel gͥ de petra designat᷑ mellasis
doctrina predicationis: ꝑ oleumuꝰ
dum. immo qr habes: accrpe mel
humilitatis: cũ dulcedine mansue¬
tudisis. Sicut mel concordat in
confectionib medicine. cũ omnibꝰ
diu̾sitatib specierum: sic ex humi¬
litatis dulcedine condiunt᷑ omĩa
gena uirtutũ. ꝑ butirũ uͦ de ar¬
mento. signat᷑ in patͥarchis. ⁊ꝓpħiᷤᷤ
doctrine spiricalis pinguedo: quia
sicut pinguedo lactis in uasis suꝑ¬
S hec pinguedo spetiem ñ recipit.
nͥ qñ prius agitata consionibꝰ indu¬
rescit. Sic ⁊ d̾s in homine ñ cognos¬
ceretur: nͥ prius deus homo flagelł
cesus. cruci affixus. ꝑ potestatem di¬
uinitatis ^ suscitaret᷑. Hoc gͥ butiro
pascim᷑. dum in u̾bis ꝓpħicis contẽp

Expanded text:
huc mortalis fuerat; nunc autem saxum durissimum est, quia factus immortalis, iterum mori non potest. Per mel igitur de petra, designatur melliflua doctrina praedicationis, per oleum vero dum, imo quia habes, accipe mel humilitatis cum dulcedine mansuetudinis. Sicut mel corcordat in confectionibus medicinae cum omnibus diversitatibus specierum, sic et humilitatis dulcedine condiuntur omnia genera virtutum. Per butyrum vero de armento, signatur in patriarchis et prophetis doctrinae spiritualis pinguedo, quia sicut pinguedo lactis in vasis superSed haec pinguedo butyri speciem non recipit, nisi quando prius agitata tunsionibus indurescit. Sic et Deus in homine non cognosceretur, nisi prius Deus homo flagellis caesus, cruci affixus, per potestatem divinitatis a mortuis suscitaretur. Hoc igitur butyro pascimur, dum in verbis propheticis conte
Abbreviated transcription (Latin):
sadcorpis oꝑm munditia ut inno¬
cens habeatur intentio cordis. ⁊ mun¬
da sint oꝑa carnis. Hec sunt lac et
lana: hoc lacte debemiꝰ pasci. hac la¬
na uestiri. hec gͥ adsimplicitatem clau¬
straliũ ꝑtinent. qui mundicia car-¬
nis uestiunt᷑. n nulli nocent. In ad¬
ipe uͦ agnoꝵ ⁊ arietũ designat᷑ in
platis dilectio fr̃m. Hii it dicuntur
filii basan .i. filii piuguedinis: in quo
demonstrat᷑ dulcedins caritatis.
Thircos siquidem demonstratur.¬

Expanded text:
corpus, operum munditia, ut innocens habeatur intentio cordis, et munda sint opera carnis. Haec sunt lac et lana, hoc lacte debemus pasci, hac lana vestiri. Haec igitur ad simplicitatem claustralium pertinent, qui munditia carnis vestiuntur, et nulli nocent; in adipe vero agnorum et arietum, designatur in praelatis dilectio fratrum. Hi enim dicuntur filii Basan , id est, pinguedinis in quo demonstratur dulcedo charitatis. Per hircos siquidem figuratur
Abbreviated transcription (Latin):
nis ꝓmittit᷑. cũ hoc euenisse c̾nit᷑:
nonne de uenture resurrectioi̾s¬
gła. spes inflaminat᷑: Dicebat enim
de templo corꝑis sui. Dũ xꝑo in pa¬
rabolis loquit᷑. dũ sem̃ seminantis
quibꝰ t̾ris congruat adsignat᷑: qͥd
aliud in mentibꝰ hominũ. nͥ u̾bi
dĩ amor orcdinat᷑. Ponunt᷑ itaq
mense. ponunt᷑. ⁊ panes. affert enĩ¬
moises consꝑsum. apłi ordeaceum:
helias subcinericiũ. Ordeũ tenacis¬
sima palea tegit᷑. in qͦ uetꝰ testam̃¬
tũ figurat᷑: quod legalibꝰ obseruan¬
tiis obumbrat᷑. ꝑ consꝑsũ designat᷑
panis lacͥmarũ: qui ppło in qbo cõ¬
cedit᷑. cũ de egipto egredit᷑. ꝑ panẽ uͥ
subeinericiũ notat᷑ uita pecẽoꝵ qui
tam diu supra se cinerem portant
quãdiu caynaliũ uoluptatũ desibo
flagrant. Uñ scͥptũ ÷ effraim fac̃¬

Expanded text:
promittitur, cum hoc evenisse cernitur, promittitur, cum hoc evenisse cernitur, nonne de gloria venturae resurrectionis spes inflammatur? dicebat enim de templo corporis sui. Dum Christus in parabolis loquitur, dum semen seminantis quibus terris congruat assignatur, quid aliud in mentibus hominum nisi verbi Dei amor ordinatur? Ponuntur itaque mensae, ponuntur et panes. Affert Moyses conspersum apostoli hordeaceum, Elias subcinericium. Hordeum tenacissima palea tegitur, in quo Vetus Testamentum figuratur, quod legalibus observantiis obumbratur. Per conspersum designatur panis lacrymarum, qui populo Dei in cibo conceditur, dum de Aegypto egreditur. Per panem vero subcinericium notatur vita peccatorum: qui tandiu supra se cinerem portant, quandiu carnalium voluptatum desiderio flagrant. Unde scriptum est: Ephraim fac
Abbreviated transcription (Latin):
IGCT̃. HOMO. EXTIOR
in refectorio materiali ad
horã cibo potuq reficitur::
sic homo int̾ior in refectorio sc̃e¬
meditationis. potat᷑ uino conpunctio¬
nis: ⁊ diu̾soꝵ exemploꝵ saginat᷑ fercłiᷤ
In hoc gͥ refectorio tres ponuntur
Prima mensa simplicibꝰ. scd̃a docto¬
ribꝰ. tercia cõmunis ÷ utrisq. In pͥ¬
ma cibus ÷ grossior. in sed̾a subtilior:
in t̾cia dulcior. Prima saporem cõ-¬
t̾cia dulcedinẽ moꝵ. In una xꝑc ui
nũ ministrat. in alia frangit pa¬
nem: int̾cia doc&. Prima pascit mi¬
raculis. sccła figuris: t̾cia uerbiꝰ. Res
miracłoꝵ corroborat sidem. impletio
figurarũ sꝑem: doctrina moꝵ carita¬
tem. Dũ it aqua in uinũ mutatur.
dũ lazarus suscitat᷑ dũ lepsus mun-¬
cdatur. ⁊ cecꝰ illuminat᷑: tunc simpli¬
cior turba mirat᷑: s fides inde succre-¬
scit. qr ds hec fecisse credit᷑. Dũ uͦ dis¬
cipłis panis frangit᷑. ⁊ corpꝰ xꝑi esse ꝑ¬
reedificari. sub sigura resurrectio

Expanded text:
icut homo exterior in refectorio materiali ad horam cibo potuque reficitur, sic homo interior in refectorio sancmeditationis potatur vino compunctionis, et diversis exemplorum saginatur ferculis. In hoc refectorio tres ponuntur Prima mensa simplicibus, secunda doctoribus, tertia communis est utrisque. In prima cibus grossior, in secunda subtilior, in tertia dulcior. Prima saporem contertia dulcedinem morum. In una Christus vinum ministrat, in secunda frangit panem, in tertia docet. Prima pascit miraculis, secunda figuris, tertia verbis. Res miraculorum corroborat fidem, impletio figurarum spem, doctrina morum charitatem. Dum enim aqua in vinum mutatur, dum Lazarus suscitatur, leprosus mundatur, caecus illuminatur, tunc simplicior turba miratur: sed fides inde crescit, quia Deus hoc fecisse creditur. Dum vero discipulis panis frangitur, et corpus Christi esse priduum sub figura resurrectio
Abbreviated transcription (Latin):
uͦ ñ cm̃ hismaelem expulit. s etiã
isaãc quẽ insenertute sua de st̾ili
ꝯuige genuerat. qͥ erat amor pats
ipse ⁊ it quẽ diligebat ysaãe. mats
solatiũ. gaudiũ utriꝰq. illũ dico
calẽ ad ĩmolandũ do obtulit. Sie
fr̃s debemꝰ esse animo fortes ut
cobias. si loquat᷑ aliqͥs nr̃m cum
amico suo. doceat bona. ẽũ: si uͦ ab¬
sens fui̾t. oret ꝓ absente. Si aũt
sua Erib modis ꝑsequim᷑ hostes:
scilie& manu. lingua. ⁊ anino.
Manu ꝑsequim᷑ hostes: qñ illud
qd ui raptores abstulerant. ui
ne repetas. qͥ enĩ repetit. cũ litigi¬
o.niale repetit. lingua ꝑsequim᷑:
qñ ꝯquerendo siue acousando ap̃
potentiores ut nr̃a recipiamꝰ ꝓxi¬
mos nr̃os. licet mali sint. sub ar¬
ciculo mortis. uinctos relinqͥmꝰ.
ñ dantes locũ ire ut ait apłs: s
uindicantes nosm& ipsos. Animo
uentione ñ possumꝰ. odio ⁊⁊ ꝓt̾iuta¬
te misere m̃tis. ꝑsequi ñ de sistimꝰ.¬

Expanded text:
um Ismaelem expulit, sed etiam Isaac, quem in senectute sua de sterili conjuge genuerat, qui erat amor patris ipse est enim quem diligebat, Isaac matris solatium, gaudium utriusque : illum dico talem, ad immolandum Deo obtulit. Sic, fratres, debemus esse animo fortes, ut Tobias. Si loquatur aliquis nostrum cum amico suo, doceat eum bona; si vero absens fuerit, oret pro absente. Si autemsua. Tribus modis persequimur hostes, scilicet manu, lingua et animo. Manu persequimur hostes, quando illud quod vi raptores abstulerant, vi Ne repetas tua. Qui enim repetit cum litigio, male repetit . Lingua persequimur, quando conquerendo sive accusando apud potentiores ut nostra recipiamus proximos nostros licet mali sint, sub articulo mortis vinctos relinquimus, non dantes locum irae, ut ait Apostolus, sed vindicantes nosmetipsos . Animo ventione non possumus, odio et protervitate miserae mentis