comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
facit huic fortune uis et casuũ hũanoꝵ c̾cũ fusa uai̾etas et o ceci¬
tas mira ꝙ qd uobis sit sperandũ in aliis saltẽ alii nõ discitꝭ sed sic
est egre ad amaras cogitationes aminꝰ redit qͥtaq dũ sibi qͣsq lo-¬
gissimũ uite sꝑatiũ spondeti dũq uel euũ nestoris uel ut ait̾ cicero
metelli fortunã sperat demq dũ se quisq p̃dilectũ nẽ filiũ credit
de p̃mordiis agitantes finis occupat et muilta deliberãtes improui¬
sa repẽte mor̃s aggreditur mediosq int̾tipit apparatꝯdõ uroidi mo¬
riorsetatẽa ut mł in hͦ boni sit prouisũ tibi ẽ saltẽ semo ne mar¬
cescas senectas em̃ ꝙuis nõ si giuis ut apud ciceronẽ ait lelius
ueq a nobis supra disputatũ est aufert tñ eã uiriditatẽ in qua
quĩd ut stipionẽ ille sic tu nũc etiã te fuisse cõmenioras multis

Expanded text:
facit, hinc fortune vis et casuum humanorum circumfusa brevitas. Et, o cecifacit, hinc fortune vis et casuum humanorum circumfusa brevitas. Et, o cecitas mira, quod quid vobis sit sperandum, in aliis saltem aliquando non discitis! Sed sic est: egre ad amaras cogitationes animus redit. Itaque dum sibi quisquis longissimum vite spatium spondet, dumque vel evum Nestoris, vel ut ait Cicero, Metelli fortunam sperat, denique dum se quisque predilectum nature filium credit, de primordiis agitantes finis occupat, et multa deliberantes, improvisa, repente mors aggreditur, mediosque intercipit apparatus. Viridi morior etate. Ut nil in hoc aliud boni sit, provisum tibi est saltem, senio ne marcescas; senectus enim, quamvis non sit gravius, ut apud Ciceronem ait Lelius, utque a nobis supra disputatum est, aufert tamen eam viriditatem, in qua quidem, ut Scipionem ille, sic tu nunc etiam te fuisse commemoras. Multis
Abbreviated transcription (Latin):
mortis sed moriẽtiũ culpa ẽ qui breuissima uite telã cũ maxĩe ordi¬
ũtur dũ p̃cidenda erat qd nisi sit esset nõ tã sepe in expletis uite
muneribus morte p̃uenirẽtur sed expletis ac trãsactis uiu̾e̾nt
qͣ profecto milla dultior uita est hãc tame dulcedinẽ nõ tam uite
breuitas ꝙͣ uiuentiĩ torpor hõibux eurpit quibus nuillãdeo lõga ẽ
uita qr ꝙͣtũtũq sit temporis nũꝙͣ uiũt semper uiue̾ meditãt᷑:
et iam senes inter noua uite ꝯsilia fiuitantes celeri fine serũ pu¬
cipiũ añcedũt co̾Morior dũ magna parare Rahoc multꝭ magnis
uiris fereq om̃ibus accidit fallũtur homñes cũ in młtꝭ tũ in morte
p̃cipue quã uẽtura nemo est qui nesciat dilaturã spant et abesse
ꝓcul fingũt sibi quã uitinã semꝑ huic uite breuitas et fuga tẽpoꝵ

Expanded text:
mortis sed morientium culpa est, qui brevissimam vite telam, tum maxime ordimortis sed morientium culpa est, qui brevissimam vite telam, tum maxime ordiuntur, dum precidenda erat; quod nisi sic esset, non tam sepe inexpletis vite muneribus morte prevenirentur, sed expletis ac transactis viverent, qua profecto nulla dulcior vita est. Hanc tamen dulcedinem, non tam vite brevitas, vita, quia quantumcunque sit temporis nunquam vivunt, semper vivere meditantur, et, iam senes, inter nova vite consilia fluitantes, celeri fine serum principium antecedunt. Morior, dum magna pararem. Hoc multis magnis viris, fereque omnibus, accidit: falluntur homines cum in multis, tum in morte precipue; quam venturam nemo est qui nesciat, dilaturam sperant, et abesse procul fingunt sibi, quam vicinam semper hinc vite brevitas et fuga temporum
Abbreviated transcription (Latin):
breuia uixit aliquis octoginta cĩnos quĩd hic q̃ sõ plus ht̃ ꝙͣ qui octo
uerte acriter te in te nec te fallat uulgi furor quid plus inꝙͣ ħt qͣ
diutius uixit nsi forte curas laboresq et dolores et tedia ac pcta
in lucro ponitis aut qd plus hr̃et si uixiss octingetos est in ex pet¬
tatiõe fateor plusculũ aliquĩ at cũ spatiũ utrũq trãsierit michi
crede nichil muemes quo plus uixisse felitius sit dointorior dum
bñ age̾ cogicabata ¶d agore cogitabas nec agebas sic forsitã in ꝓpe¬
tuũ cogitasses sũt qui bñ age̾ semper cogitẽt nũꝙͣ tam̃e incipĩat᷑
ꝙ si bñ agere ceperas ne dubita qͣuis boni oꝑis fine mors̾ p̃uertat
apud ceca hõmi iuditia fortasse aliquid sed sꝑnẽd̃ apud infallibi¬
lem rerũ extimatorẽ ine tibi substrahitur integra merces tua est
nõ actuũ mõ fed uotorues in medio rerũ apparatu morior ł l nõ

Expanded text:
brevia. Vixit aliquis octoginta annos: quid hic, queso, plus habet quam qui octo? brevia. Vixit aliquis octoginta annos: quid hic, queso, plus habet quam qui octo? Verte acriter te in te, nec te fallat vulgi furor. Quid plus, inquam, habet qui diutius vixit, nisi forte curas laboresque, et dolores et tedia, ac peccata in lucro ponitis? aut quid plus haberet si vixisset octingentos? Est in expectatione fateor plusculum aliquid, at cum spatium utrunque transierit, michi crede, nichil invenies quo plus vixisse felicius sit. Morior dum bene agere cogitabam. Quid agere cogitabas nec agebas? sic forsitan in perpetuum cogitasses. Sunt qui bene agere semper cogitent, nunquam tamen incipiant; quod si bene agere ceperas, ne dubites: quamvis boni operis finem mors prevertat, apud ceca hominum iudicia fortasse aliquid sed spernendum, apud infallibilem rerum extimatorem, nil tibi subtrahitur; integra merces tua est, non actuum modo sed votorum. In medio rerum apparatu morior. Hoc non
Abbreviated transcription (Latin):
ut est ammꝰ mortaliũ uite aũdꝰ sp̃ei credulꝰ utrobiq per facile
tibi assentiar at si dice̾ uis debeba quia panculos adhuc diẽs uiue̾
etati nõ indebitũ uideretrr nõ eque ꝯfenserim quid̃ eñ seruis obent
multi citius nũꝙͣ nullus hec int̾ nichil in cõe prouisũ nis ut oẽs
mortales unalexteneat unũ mort imperiũ alio tñ atq alio moris¬
di gñe diu̾sisq uite spaciis sic rei uniꝰ modus multi plex tẽpus¬
q ꝑuariũ est equo aĩo ergo quisq suũ mortis genus suũ diem
mortis ex pectet nec auiditate uite nec fastidio quod indoctiq
ingratiq om̃es fatuĩt de nature legibus queratur aut litiget Doͬ
Mrodicu uixi Ra Raro ullus tm̃ uixit ut nõ sibi mõdĩtũ uixisse uide̾¬
Do uixi modicũ Raerĩ si plus uixisses nũquid iõ nõ uixisses mõdiꝰ
Epatia uite huiꝰ imparia et incerta sũt unũ om̃ibus ẽ ꝯẽ cũcta sẽ

Expanded text:
ut est animus mortalium vite avidus, spei credulus, utrobique perfacile ut est animus mortalium vite avidus, spei credulus, utrobique perfacile tibi assentiar. At si dicere vis “debeam”, quia pauculos adhuc dies vivere etati non indebitum videretur, non eque consenserim: quidam enim serius obeunt, multi ocius, nunquam nullus. Hec inter nichil in commune provisum, nisi ut omnes mortales una lex teneat; unum mortis imperium, alio tamen atque alio moriendi genere diversisque vite spatiis; sic rei unius modus multiplex tempusque pervarium est. Equo animo igitur quisque suum mortis genus, suum diem mortis expectet; ne aviditate vite, nec fastidio quod indocti ingratique omnes faciunt, de nature legibus queratur aut litiget. Modicum vixi. Raro ullus tantum vixit, ut non sibi modicum vixisse viderr. Vixi modicum. Quid, si plus vixisses? nunquid ideo non vixisses modicum? spatia vite huius imparia et incerta sunt; unum omnibus est commune: cuncta sunt
Abbreviated transcription (Latin):
hoc fine quereris et de alio quolz queri ꝑosses do Cito morior¬
Ra Ecto eras natus nõ morit᷑: cito qui ĩa senut ꝙ si nõ senueras
cessat alt̾a ꝑs querele ꝙͣuis si portio uite ultima ẽ senectus nõ
senisse nõ potest quisquis moritur s intelligo senectutẽ ut uol¬
gus ãnoꝵ cõgeriem multoꝵ cui nõ ut reliquis finis ⁊̃ aliux ꝙͣ
mors de mitis discoepãt uaryis sniis s pro uroibus senestẽte proq
ualitudine corporũ atq aĩoꝵ habitu ad cõcordiã redigẽdis Tota
demq res hucredit ut uel mort incusare celeritate desmas uel mo¬
lestias uite prolioioris que de mortis ip̃ius tarditate ꝓuẽnũt sed
Uos uobiscũ dissidẽtes nec mori uult nec senestere cũ utrũq certe
uel alt̾utrũ sit mͣtedeam plius uiue̾ poterã Ra ym̃o certe nõ poteras
nã si posses puto uiutres sed hoc dicere uis uolebã seu sperabã et

Expanded text:
hoc fine quereris, et de alio quolibet queri posses. Cito moriorhoc fine quereris, et de alio quolibet queri posses. Cito morior. Cito natus eras. Non moritur cito qui iam senuit; quod si non senueras, cessat altera pars querele, quamvis, si portio vite ultima est senectus, non senuisse non potest, quisquis moritur. Sed intelligo senectutem, ut vulgus, annorum congeriem multorum, cui non, ut reliquis, finis est alius quam mors; de initio discrepant variis sententiis, sed pro viribus senescentium, proque valitudine corporum atque animorum habitu, ad concordiam redigendis; tota denique res huc redit, ut vel mortis incusare celeritatem desinas, vel molestias vite prolixioris, que de mortis ipsius tarditate proveniunt. Sed vos vobiscum diffidentes, nec mori vultis nec senescere, cum utrunque certe vel alterutrum sit necesse. Amplius vivere poteram. Immo certe non poteras; nam si posses, puto viveres. Sed hoc dicere vis: “volebam” seu “sperabam”. Et
Abbreviated transcription (Latin):
tus ob hoc ip̃m imperterritꝰ irẽt atq alacer ꝙ caꝑite suo satis¬
face̾ ligur gi legibus posset do Morior an diẽ ioNo intelligo
quid sit añ diem mori nisi qd uulgo dĩ añ lucẽ seu cũ p̾mũ
illucessit que exerciciis euls quã nũc agis aĩe aptissima hora
est Aloquin quis õmno hõm añ suũ dĩe moritur cũ ille sit
suꝯ dies in quo moritur nõ alius do. Añ tempus morior
Req añ tẽpꝰ neq post tempus sed in tp̃t morieris insi sit for
te tempus accipis qd tu tibi nõ ña seu fortuna p̃fixerat an nᵈ̃
eñ si nõ mori potes sicꝭ nec post illũd uiu̾e̾ do Morior ante
tempus po Quis nisi amens queritur añ tempꝰ absolui uiclis
et carcẽ delaxad letãd mediusfidius si añ tempꝰ accidisset s nͨ.
accidit nec accide̾ potuit suũ tẽꝑus hñt oiia hic te siumꝰ ma¬
nebat hic meta fixerat qui te in hoc uite fastĩdiũ induxit si de

Expanded text:
tus, ob hoc ipsum imperterritus iret atque alacer quod capite suo satistus, ob hoc ipsum imperterritus iret atque alacer quod capite suo satisfacere Lycurgi legibus posset. Morior ante diem. Non intelligo quid sit ante diem mori, nisi quod vulgo dicitur, ante lucem, seu cum primum illucescit, que exercitiis eius quam nunc agis anime aptissima hora est. alioquin quis omnino hominum ante suum diem moritur, cum ille sit suus dies, in quo moritur, non alius? Ante tempus morior. Neque ante tempus neque post tempus, sed in tempore moreris, nisi forte sic tempus accipis, quod tu, tibi, non natura seu fortuna prefixerat. Ante illud enim sic mori non potes, sicut nec post illud vivere. Morior ante tempus. Quis nisi amens queritur ante tempus absolvi vinculis et carcere relaxari? Letandum mediusfidius, si ante tempus accidisset; sed nec accidit nec accidere potuit: suum tempus habent omnia. Hic te terminus manebat, hic metam fixerat, qui te in hoc vite stadium induxit. Si de
Abbreviated transcription (Latin):
Radñ die nemo moritur sed nõ om̃ibus dies ide
ut exiius pates ait stat sua cuiq dies ad qua
quisq cũ uenerit methã attigit et quoma nec
redire datũ nec subsistẽ trãsẽud est do añ diem morior Rõ pos¬
set id uerũ esse si in diem debitor fuisses purus debitor semꝑ
debet semper itaq mitũ sui creditoris obseruet et semꝑ in nũãto
habeat quod debet habit aut semper dũ mortale corꝑus ht̃ nllo
mutuo nullo opus est fẽnore domi habet ym̃o quotũq ierit seꝰ
ht̃ et ut dr̃ in manu ht̃ unde se libe̾t quo soluto ml nẽ ãplius
et ml iã celestibus ullis debet ut uirgilius ait pone gͦ hant
querelam añ diẽ nõ reposcit᷑: quod onini debetur die quin pro
eo qd dicebam gr̃as age quia s. ad id debitũ nec prece nec pig¬
nort᷑ nec usurã indiges qd ultimũ dixisse fertur sparchanꝰ
ille uir fortis incognitus fed dignus agnosti cũ ad mortẽ duc¬

Expanded text:
Ante diem nemo moritur; sed non omnibus dies idem, immo ut Vates ait eximius: Stat sua cuique dies: ad quam quisque, cum venerit, metam attigit; et quoniam nec redire datum, nec subsistere, transeundum est. Ante diem morior. Posset id verum esse, si in diem debitor fuisses; purus debitor semper debet, semper itaque nutum sui creditoris observet, et semper in numerato habeat quod debet. Habet autem semper, dum mortale corpus habet: nullo mutuo, nullo opus est fenore, domi habet; immo quocunque ierit secum habet, ut dicitur, in manu habet, unde se liberet, quo soluto nil nature amplius, et nil iam celestius ullis debet, ut Virgilius ait. Pone igitur hanc querelam. Ante diem non reposcitur, quod omni debetur die, quin pro eo quod dicebam gratias age, quia scilicet ad id debitum nec prece, nec pignore, nec usura indiges; quod ultimum dixisse fertur Spartanus ille vir fortis incognitus, sed dignus agnosci; cum, ad mortem duc
Abbreviated transcription (Latin):
neꝙ ille tibi seoũiat sc̃d tu illis nã si nesc̃is plures multo sũt qui hñt:
ꝙͣr qui habent multoqe rxebriores quos ꝓphetitus sermo notat urri.¬

Expanded text:
neque ille tibi serviant, sed tu illis. Nam, si nescis, plures multo sunt qui habentur neque ille tibi serviant, sed tu illis. Nam, si nescis, plures multo sunt qui habentur quam qui habent multoque crebriores, quos propheticus sermo notat, viri
Abbreviated transcription (Latin):
Ra . iam nõ nporsi et amiciys habundare uisũs eras
non est nonũ neq insolitũ locupletũ liuima unlgaribꝰ
amititiis et silatis ob sequirs sroquẽtari Ca pumi mag̃
uis est michi Rla Anceps et ouerosa felicitas et que plus muidie seis
habitura ꝙͣ gaudni ¶̃a diuitie exundantes sut nadrĩon statum dco
eoundas quies exundant q iocũditas uix duitẽ muemas qui nẽ sibi
uatlues filusse mmedio euitate uel honesta ecĩa paupertate farcał.
helintubes mth treuee diuitie Raᵒ Becuritas handĩu trãquilli¬
tas de coeuers que si cum illis derresterẽt non amapi tantuand uutsas
patensid hortarlia pes multas haltotaͦ habes tem quesita
paffralem lsts ditu anxiam amissu flebilem Gal uragne nuchi di¬
uiste sutaᵒ st parse si fueruñt decoestent ẜuate non te diuĩte seo
occupatũ nõ dp fafient sõd custodem Ga Diuitas habro myented¬
Ra uadi me porus habtare hoc est ne nõ diuitie tue sũt sed tu illaꝵ

Expanded text:
. Iam non miror si et amicitiis abundare visus eras: non est novum neque insolitum locupletum limina vulgaribus amicitiis et simulatis obsequiis frequentari. Opum magna vis est michi. Anceps et onerosa felicitas! et que plus invidie sit habitura quam gaudii. Divitie exundantes sunt. Non statim ideo exundans quies exundansque iucunditas: vix divitem invenias, qui non sibi melius fuisse in mediocritate vel honesta etiam paupertate fateatur. Multe michi accrevere divitie. Securitas, gaudium, tranquillitas decrevere; que si cum illis crescerent, non amari tantum divitias paterer, sed hortarer. Opes multas habeo. Habes rem quesitu difficilem, custoditu anxiam, amissu flebilem. Magne michi divitie sunt. Sparse si fuerint decrescent; servate non te divitem sed occupatum, non dominum facient sed custodem. Divitias habeo ingentes. Vide ne potius habeare, hoc est ne non divitie tue sint, sed tu illarum
Abbreviated transcription (Latin):
tempus uapore ꝯ sumptiga auofo dm̃a casus obtulet to ot ausus
tmostempsatione tesatiũ teutestuibus inhles neꝙ tñ ͦ humi abili
ius seross ubti teorã morsus infelicius uiuas et bremis Gadnoifo¬
din inguedio ua Nero isar supma illa sua nocte terribili et mi ..¬
serie e sibi debita ut in quũd dam spetus ingredibrs ignomt̃o som
mortb  e ludibua ppli ꝑseqͣuẽt euaderet a suis admonitus negaut¬

Expanded text:
tempus vapore consumpti. Aurifodinam casus obtulit. Ut aversus tempus vapore consumpti. Aurifodinam casus obtulit. Ut aversus a contemplatione celestium terrestriis sed sub terra mersus infelicius vivas et brevius. Aurifodinam ingredior. Nero Cesar suprema illa sua nocte terribili et misera sed sibi debita, ut in quoddam specus ingrediens ignominiosam mortem et ludibria populi persequentis evaderet a suis admonitus, nega
Abbreviated transcription (Latin):
habes menfas Ra Dons moribus rem aduersam ime opes no mõ
sugatorr honi sed ppl comam toreupernt mord mirsãq illã et egi .¬
sno frege uiotutem qui tam diui clarius et tam diu iustus atq m
tener sꝙ diu paupeo fuit in egestate uictor gentiũ et quod est plorio¬
sino uiitor sui domitor uitiorũ a diuitis uictus est acq pessimdetꝰ
nota sogros. Quto mu tibi de diuiciis sit sperandum uidex d a dnui
arquis sto fa ⁊ ousopiti estis m uepribus miseri rauis sopor qui nõ
sentit actuleos uenit ecce qus uos exntet et goponat luce clarius
Snquod scoiptũ est dormierũt sompnũ suũ et inchil inuenerũt
omco uiri duutiarũ in manibus sius De aurifodinam Capi¬
u Urifadniã iuem Ra ͨ hec spes tulum he. Gaudium.
opum muetꝭ mopie nõ nublis exitii cã fuit dũ neglect
omibus aliis turois huit uni dedit et laboris ꝑlinũ et
lutoi. moditũ res hiũt dum ad hoc auri cupidns celo
et sole derelicto in tenebris euũ agere diditeuũt ceto et noxio antu

Expanded text:
sam: nimie opes non modo singulorum hominum sed populi Romani corruperunt mores miramque illam et eximiam fregere virtutem. Qui tamdiu clarus et tamdiu iustus atque integer quamdiu pauper fuit, in egestate victor gentium et, quod est gloriosius, victor sui domitorque vitiorum, a divitiis victus est atque pessundatus. Nota loquor; quid nunc tibi de divitiis sit sperandum vides. Divitiis requiesco. Consopiti estis in vepribus miseri: gravis sopor qui non sentit aculeos! Venit, ecce, que vos excitet et exponat luce clarius id quod scriptum est: “Dormierunt somnum suum et nichil invenerunt omnes viri divitiarum in manibus suis”. 54 DE AURIFODINA Aurif neglectis omnibus aliis curis, huic uni deditis et laboris plurimum et lucri modicum res habuit, dum ad hanc auri cupidinem celo et sole derelicto in tenebris evum agere didicerunt, ceco et noxio ante
Abbreviated transcription (Latin):
cipotur metuas net Ran fragur in sicto. O prmcipiũ forcũatũ fia
morauolntur ut quietu mare tempestas turbida sicidũ monemi¬
bila uesoer in sequitur ut inter mitia plañt inter mo foagosur desimi
si prosperaratꝰ i solẽtiã improuisa ralamitas et lecissencetur sum
bite nil starmoao esaudit et sepe p̃ mordio dissmillim⁊ furs est¬
ea ⁊̃ masto caps Re uide ubi desinas uita oĩs a fine descoibsortet

Expanded text:
cipitium metuas, nec naufragium in sicco. Principium fortunatum fuit. more volvuntur, ut quietum mare tempestas turbida, lucidum mane nubilus vesper insequitur? Ut inter initia planum iter in confragosum desinit, sic prosperitatis insolentiam improvisa calamitas et letissime cursum vite mesta mors claudit et sepe primordio dissimillimus finis est. In alto cepi. Vide ubi desinas. Vita omnis a fine describitur et
Abbreviated transcription (Latin):
ut per te ip̃m mẽsor censorq reliquorũ fias ex om̃ibus duo paria hoñ
expendisse suffecerit altera igitur in luce ma̾riũ ac tulliũ in altera
horũ aduersanos aulũ et clodiũ cõstitue quo exame uergat et ꝙͣtũ
roma cedat arpino quis tam cetus ut nõ uideat O Nobilis natus
sum Re Dixi iam uerus nobilis nõ nascaur sed fit O Insignis nobe¬
quorũ pudeat de seruisse uestigia Idq si labi sinis quod insi fa¬
mosũ et difficile malũ est nobilitas nescio at quõ disficilior est
suorũ mitatio ꝙͣ exterorũ forte ne uideatur hereditarii bonũ uirt
No libens dico sed res ip̃a loquitur raro excellentis uiri filus excel¬
Amagna genitꝰ sum fortuã Rauitã ad inquietudine
auspicatus es haud equidẽ improprie tempestatẽ fortu¬
nã uocãt naute magna ergo fortuna magna est tempestas et con quiplis

Expanded text:
ut per te ipsum mensor censorque reliquorum fias. Ex omnibus duo paria hominum ut per te ipsum mensor censorque reliquorum fias. Ex omnibus duo paria hominum expendisse suffecerit; altera igitur in lance Marium et Tullium, in altera horum adversarios, Aulum et Clodium, constitue: quo examen vergat et quantum Roma cedat Arpino, quis tam cecus ut non videat? Nobilis natus sum. Iam dixi: verus nobilis non nascitur, sed fit. Insignis nobiquorum pudeat deseruisse vestigia. Id si labi sinis, quid nisi famosum et difficile malum est nobilitas? Nescio autem quomodo difficilior est suorum imitatio quam exterorum, forte ne videatur hereditarium bonum virtus. Non libens dico, sed res ipsa loquitur: raro excellentis viri filius excelmagna genitus sum fortuna. Vitam ab inquietudine auspicatus es; haud equidem improprie tempestatem fortunam vocant naute. Magna ergo fortuna magna est tempestas, magna vero tempestas et consiliis
Abbreviated transcription (Latin):
prosapia est Raᵒ Quousq uagaberis de te agitur tu michi neino
quos in tuã locũ substituere interis qui pro se forte aliqd pro te nichil
nisi ip̃e tuis testibus cãm instruxeris responsuri sũt prouide aui
isti uel proaui clari fuerĩt tñ siz dũ e uulgariatie uirtutũ sese
alis atiollere et ceperãt ea nobilitas radix ultima sed perge altiuis
ex quare/ acrius proauorũ atanos ob̾scuros muenies et inotos ad fũ¬
mã hec nominũ atq ymaginũ claritas et perbrenis est et ꝙͣtulacũq
est tua certe non est desme ergo tuũ nomen aliens obũbrare uirtũ¬
tibus ne unoquoql suũ reposcente nudus ipe de proprio rideare G
Nobilis sum N Quãtũ sit nobilior rusticus uir fortis ꝙͣ ignauus no¬
bilis scies cũ libraueris ꝙto sit melius nobilitatem fundare ꝙͣ euertere
si exemplis eges domi militieq affligũt passimq legentibꝰ occurrãt

Expanded text:
prosapia est. Quousque vagaberis, de te agitur. Tu michi nescio prosapia est. Quousque vagaberis, de te agitur. Tu michi nescio quos in tuum locum substituere niteris, qui pro se forte aliquid, pro te nichil, nisi ipse tuis testibus causam instruxeris, responsuri sint. Proinde avi isti vel proavi clari fuerint, tum scilicet dum e vulgari acie virtutum sese alis attollere ceperant: ea nobilitatis radix ultima. Sed perge altius, exquire acrius, proavorum atavos obscuros invenies et ignotos. Ad summam, hec nominum atque imaginum claritas et perbrevis est et, quantulacunque est, tua certe non est. Desine igitur tuum nomen alienis obumbrare virtutibus, ne unoquoque suum reposcente nudus ipse de proprio rideare. Nobilis sum. Quantum sit nobilior rusticus vir fortis quam ignavus nobilis scies cum libraveris. Quanto sit melius nobilitatem fundare quam evertere, si exemplis eges, domi militieque affluunt passimque legentibus occurrunt,
Abbreviated transcription (Latin):
mox obsturũ fiat qd obscurũ clarũ ita nõ de fonte dubitatio est sed
quibus alueo lis hec clari sangius ut dicitis ad uos unda peosluxerit
huit est ut qui heri arabãt hodie militet et qui per urbes medias a¬
dentẽ cormpedem aureis habems regere solitꝰ superbus incesserat ꝑ
squalentẽ campũ pigros bones hũiliꝑugione sollicitet Ita uere uicis¬
situdo hec et conditio statuũ huanorũ uariabilis atq in cõstãs est
ut iterabilis quoq fit semel ac pluries ne miperis si uel arator ad ma¬
litiã uel miles redeat ad aratrũ ingens rerũ mortaliũ rota est et qr
tractꝰ est longior breuis hĩt uica nõ peruꝑit quõd insi sit esset et
ligones regũ et agrestiũ diademata cernerẽtur Nũc homi memoriã
occupatã intẽtamq aliis tempꝰ fallit et hec est tota illa nostra no-¬
bilitas qua tumidi elatiq intẽditis uanũ ꝯenus Ga Auorũ lara

Expanded text:
mox obscurum fiat et quod oscurum, clarum. Ita non de fonte dubitatio est, sed mox obscurum fiat et quod oscurum, clarum. Ita non de fonte dubitatio est, sed quibus alveolis hec clari sanguinis ut dicitis ad vos unda profluxerit. Hinc est ut qui heri arabat hodie militet et qui per urbes medias ardentem cornipedem aureis habenis regere solitus superbus incesserat, per squalentem campum pigros boves humili pugione sollicitet verusitudo hec et conditio statuum humanorum variabilis atque inconstans est. Ut iterabilis quoque sit semel et pluries, ne mireris si vel arator ad militiam vel miles redeat ad aratrum. Ingens rerum mortalium rota est et, quia tractus est longior, brevis hunc vita non percipit; quod nisi sic esset, et ligones regum et agrestium diademata cernerentur. Nunc hominum memoriam occupatam intentamque aliis tempus fallit et hec est illa tota vestra nobilitas, qua tumidi elatique inceditis: vanum genus! Avorum clara
Abbreviated transcription (Latin):
con sumitq senescũt nõ modo familie sed urbes mũdus ip̃e n fallim᷑.
ad ex extremũ uergit tu qui uetustate gloriaris uide me gloria ipsa
uetustas extmxerit neu iam radix aruerit cuiꝰ floribus uis ornari
õne quõd in turꝑe oritur cũ tuiꝑe occĩdit nr̃a quoq nobilitas tẽpo¬
re incipit tempore desunt et quã longa dies peꝑit longiorqz auxit
longissima subruit fieri potest ut quo te nobilem firgis esse de sieris
esses forte nobilior si seruis incepisses G inueterata nobilitas R
Inans ambitio net suo merito sed aliorũ obliuione submxa cõfufa
uempo sut om̃ĩa et ꝑplexa successionũ series hec niter tibi accidit nõ nobilio
ut esser sed uynotior origo tũctorũ una est unus pauens hũam gnĩe
unus fons umuersorũ qul uicissim modo turbidus mado introiuo ad
unũ quẽq uestrũ peruenit ea lege ut quod paulo ante clarũ erat

Expanded text:
consumitque; senescunt non modo familie, sed urbes: mundus ipse, nisi fallimur, consumitque; senescunt non modo familie, sed urbes: mundus ipse, nisi fallimur, ad extremum vergit. Tu qui vetustate gloriaris, vide ne gloriam ipsa vetustas extinxerit neu iam radix aruerit, cuius floribus vis ornari. Omne quod in tempore oritur cum tempore occidit. Vestra quoque nobilitas tempore incipit, tempore desinit et quam longa dies peperit longiorque auxerit, longissima subruit. Fieri potest ut quo te nobilem fingis esse desieris; esses forte nobilior, si serius incepisses. Inveterata nobilitas est. Inanis ambitio nec suo merito sed aliorum oblivione subnixa! Confusa nempe sunt omnia et perplexa successionum series; hec inter tibi accidit, non nobilior ut esses sed ignotior. Origo cunctorum una est, unus parens humani generis, unus fons universorum, qui vicissim modo turbidus, modo nitidus ad unumquemque vestrum pervenit, ea lege, ut quod paulo ante clarum erat,
Abbreviated transcription (Latin):
nascendo queritur sed uiuẽdo sepe est quod miraberis moriẽdo O
in multa luce natꝰ sunĩ ta᷑ cui pitudinẽ caue queq obiectu lucio in¬
signior fit atq cõspectior io i feccris in tenebris natũ esse melius
foret Adulteri et sures et oĩs turpiũ cohors tenebras querũt sola la¬
cẽ nõ refugit feda hec et falsa nobilitas cognostiq appetit cui unũ
uitande in famie consiliũ sit nescmi C Antiqua nobilitas est guis
RAntiqua igitur uirtus fuit sine qua uera nobilitas nõ est G Per¬
uetusta nobilitas est ua᷑. uetusta ruina claritatẽ rebus eripit et pa¬
rit obliuionẽ quot fuerut nobiles familie quarũ hodie memoria
milla est quot tu ĩpe floren tissimas uidisti que pauus ãns ferme
ad nchilũ rediere unde presagiũ fatias de hiis modo florentibus deq
hiis nũt pͥnũ erũpentibus caput q tollentibus õma temꝑus ĩminuut

Expanded text:
nascendo queritur, sed vivendo; sepe etiam, quod miraberis, moriendo. nascendo queritur, sed vivendo; sepe etiam, quod miraberis, moriendo. In multa luce natus sum. Turpitudinem cave que obiectu lucis insignior sit atque conspectior; id ni feceris, in tenebris natum esse melius foret. Adulteri et fures et omnis turpium cohors tenebras querunt, sola lucem non refugit feda hec et falsa nobilitas cognoscique appetit, cui unum vitande infamie consilium sit nesciri. Antiqua nobilitas est generis. Antiqua igitur virtus fuit, sine qua vera nobilitas non est. Pervetusta nobilitas est. Vetustas nimia claritatem rebus eripit et parit oblivionem. Quot fuerunt nobiles familie, quarum hodie memoria nulla est? Quot tu ipse florentissimas vidisti, que paucis annis ferme ad nichilum rediere? Unde presagium facias de his modo florentibus deque his nunc primum erumpentibus caputque tollentibus? Omnia tempus imminuit
Abbreviated transcription (Latin):
Nil tibi amplus ea tlabitas prestabit ꝙ ut lat̾e nequeas si elis ita
m prius Iocudissimũ tibi ulte latibulum et secretus reru trames
cripitur Quid qudines euit uusgi fabula qualiter domi uuias et ꝙͥ
cenes nostẽ uicmo rũ studiũ et uclud exploratores ad te pater auusq
remi serit si cotum rei familiaris aychañ et cotidiam uicto ratio
qd cũ filiis quid cũ serius quid demq cũ uxore et ad unũ actus omp
at uerba de rebus licet mimis inquiritur quoq altius stomateris ab huis
maxĩs quorũ nichil intererit hic tue igit᷑: claritatis est fructus ut¬
ꝙ si uel modicũ aberres dedecus gentis et mõstrati defertiro itintris
longe mex cusabilie habeare hoc est eñ suũ at ꝑpetuũ hentilitie clari¬
tatis reliqua illa coĩa undciũq ꝑtũ decus in festãt qm̃ difficle est ila¬
ia recondere Eo Clarissime natus sum raiͦ s tulte claritas nou

Expanded text:
Nil tibi amplius ea claritas prestabit quam ut latere nequeas si velis. Ita Nil tibi amplius ea claritas prestabit quam ut latere nequeas si velis. Ita in primis iucundissimum tibi vite latibulum et secretus rerum trames eripitur: quicquid ages erit vulgi fabula, qualiter domi vivas et quid cenes nosse vicinorum studium. Et veluti exploratores ad te pater avusque remiserint, sic totum rei familiaris arcanum et quotidiani victus ratio, quid cum filiis, quid cum servis, quid denique cum uxore et ad unum actus omnes ac verba de rebus licet minimis inquirentur quoque altius stomacheris, ab his maxime quorum nichilo intererit. Hic igitur tue claritatis est fructus utque, si vel modicum aberres, dedecus gentis et monstrati desertor itineris longe inexcusabilis habeare. Hoc est enim suum ac perpetuum gentilitie claritatis, reliqua illa communia undecunque partum decus infestant, quoniam difficile est clara recondere. Clarissime natus sum. Stulte, claritas non
Abbreviated transcription (Latin):
claritas ReO mĩs ꝓpe modũ sanguis est cõcolor sit ubi forte alter al¬
tero clarior muẽtiuls sit nõ id nobilitas esficiat sed santã eyã Mag¬
est claritas parentũ R Quio si maior obscuritrs tus est Corpuo semper
e patrimomũ sope a parentibus accipitis claritatẽ et qui habet  n
filũ transsent e quino habet uliquotiens̃ in filio illã uidet Quãtũ pr̃e
tianibra cestor qet bos cuoior lssenau filiure qui se per manus tradi la¬
ritas posset ꝙ larus futurꝯ esset mielłis s ed amare ilłũ potiut
pater ielstrare nõ potuit infinitam sue luis eclipsim passus in
filio sic qdi p̃tios ssimũ habet here ditas indico testantũ expnituue
nec is de unos sino reruã est tarita illa solẽnitar testamẽti mille
ego młe tales clarissimorũ homi obscurissimos heredes enumirem
N uaret et si expedict suña tenes E Ingene ilaritas qentio esuu

Expanded text:
claritas. Omnis propemodum sanguis est concolor; sicubi forte alter alclaritas. Omnis propemodum sanguis est concolor; sicubi forte alter altero clarior inventus sit, non id nobilitas efficit, sed sanitas. Magest claritas parentum. Quid si maior obscuritas tua est? Corpus semper et patrimonium sepe a parentibus accipitis, claritatem et qui habet raro in filium transfert et qui non habet aliquotiens in filio illam videt. Quantum patre clarior Cesar? Quantum oscurior Africani filius? Qui, si per manus tradi claritas posset, quam clarus futurus esset intelligis; sed amare illum potuit pater, illustrare non potuit, infinitam sue lucis eclypsim passus in filio. Sic quod pretiosissimum habet hereditas iudicio testantis eximitur nec nisi de vilissimis rerum est tanta illa solemnitas testamenti. Mille ego nunc tales clarissimorum hominum obscurissimos heredes enumerem, si vacet et si expediat. Summam tenes. Ingens claritas gentis est.
Abbreviated transcription (Latin):
multiq alii ex aliis locis ubiq futuri magni ur̃oi ut aliqͣto maiores
rome essent emulatio uirtutis et illustoiũ copia exemplorũ prestitu
stude gͤ quod uincũ bouũ est in hac tua cõmigratione ne peat neu ml
aliud migrandoque fieris ꝙͣ ut te cora pluribus noue prĩe uulgor nrid
Rigo generosa est ra tursum michi redis ad meptias quĩ
ad te Ca propago uetus et gloriosa est ra ͦ Alieno gioriari
ridiculosa iactantia auorũ mecita nepotũ degenerãtiũ
note sut nec aliũd magis posterorũ maculas aꝑit ꝙͣ ma¬
iorũ splendor ac gloria Sepealteri cõmodũ urotus alierius tulit uerã
laudem nisi de proprio sumpseris ab alieno nõ expectes CaMagna
est nobilitas antiquorũ meorũ Ra ͦ Mallẽ ꝑ te alii ꝙͣ tu per a hos nos¬
cereris uerũ age aliqͥd et tu unde sis nobilis nã et illi nsi ꝙ aliqd
egissent laude dignũ nũꝙͣ nobiles suissẽt Hanulta sanguis est

Expanded text:
multique alii ex aliis locis, ubique futuri magni viri, ut aliquanto maiores multique alii ex aliis locis, ubique futuri magni viri, ut aliquanto maiores Rome essent emulatio virtutis et illustrium copia exemplorum prestitit. Stude ergo quod unicum bonum est in hac tua commigratione ne pereat, neu nil aliud migrando quesieris quam ut te coram pluribus nove patrie fulgor nudet. 16 rigo generosa est. Rursum michi redis ad ineptias: quid ad te? Propago vetus et gloriosa est. Alieno gloriari ridiculosa iactantia, avorum merita nepotum degenerantium note sunt nec aliud magis posterorum maculas aperit quam maiorum splendor ac gloria. Sepe alteri commodum virtus alterius tulit; veram laudem nisi de proprio sumpseris, ab alio non expectes. Magna est nobilitas antiquorum meorum. Mallem per te alii quam tu per alios noscereris: verum age aliquid et tu unde sis nobilis. Nam et illi nisi aliquid egissent laude dignum nunquam nobiles fuissent. Multa sanguinis est
Abbreviated transcription (Latin):
sum sponte pelagus ingredi temeritas est nec minor ideo qr leti cuere¬
tus fecit hi iñ et hens tals claudia e sabmis roma petens e tusculo
martꝯ catho ex arpmo nrarius at acero successitq feliciter sed ubmã
tales uiri nõ tuto quidem in exemplũ trahitur quid quid raris et sum¬
mir ingemiis attẽptatũ est poseꝙ tamen foliust fune om̃i stũdio
inter dissicultates emtere inter alta consur ge consilio ceptie renens
Quod hic boni dixerim plures erũt ad uirtutẽ stinule eũt forte quos
ad gloriã sequi uelis erit ubi te exerceas ubi cũ paribus possis de lau¬
de contẽdere pudebit testiũ tantorũ multis sepe qd uis dm nõ dabei
contulis uis pudoris et ad inauiã prossigandã sepe plus spectator
ualuit ꝙpͣ uirtus et hn hercle quorũ proxime menuĩ et accitꝰ curibus
minna pompilius Ecõduba profectus seneta leptiq ueniens feuerus

Expanded text:
sum sponte pelagus ingredi temeritas est, nec minor ideo quia leti evensum sponte pelagus ingredi temeritas est, nec minor ideo quia leti eventus. Fecit hoc tamen et gens Claudia e Sabinis Romam petens, e Tusculo Marcus Cato, ex Arpino Marius ac Cicero successitque feliciter. Sed ubinam tales viri? Non tuto quidem in exemplum trahitur quicquid raris et summis ingeniis attemptatum est. Postquam tamen solvisti funem, omni studio inter difficultates enitere, inter alta consurge, consilio ceptum regens; quod hic boni dixerim, plures erunt ad virtutes stimuli. Erunt forte quos ad gloriam sequi velis, erit ubi te exerceas, ubi cum paribus possis de laude contendere pudebitque testium tantorum. Multis sepe quod vis animi non dabat, contulit vis pudoris, et ad ignaviam profligandam sepe plus spectator valuit quam virtus. Et hi hercle quorum proxime memini et accitus Curibus Numa Pompilius, Corduba profectus Seneca Leptique veniens Severus
Abbreviated transcription (Latin):
moda distat templum distat forũ illud aĩo nocet hoc corpori distat epe¬
fices at y opifices atqr amiti qua nulłi quide durior discantia quos labo¬
dio sum dicere neqligere inhianũ cuidis ut de hoc queritur fiartias eubat:
hic ne colle quirmi hit extremo in auẽtio uisendus uterq quoraqs e.
et ip̃e reditus cũ labore est sepe ctia cũ errore ferio ac magnete iter agi¬
tur hac eas facilius hac rectius hac curia hac theaton uites hac basneũ
effugiat hat matellũ hni et mulle alii sũt urbiũ scopuli inter quos
nauigans domũ tũã quasi alterũ orbẽ petis uix te ad ilłã peruẽturĩ
speras et hic quoq apud ip̃m fiãccũ legib ut philippus orator domu
dũ redit foro miniũ disttre carmas iã grandis natũ queritir hee
parus in opido molestre cessãt om̃es quidꝙͣ queritur iuxta est Gac
paruo opido in ĩmensam urbẽ cõmigrauĩ Ra E tranquello portu pello¬

Expanded text:
moda: distat templum, distat forum — illud animo nocet, hoc corpori —, moda: distat templum, distat forum — illud animo nocet, hoc corpori —, distant opifices atque amici, qua quidem nulla durior distantia, quos laboriosum visere, negligere inhumanum; audis ut de hoc queritur Flaccus: Cubat hic in colle Quirini, hic extremo in Aventino, visendus uterque. Quocunqueet ipse reditus cum labore est, sepe etiam cum errore; ferro ac magnete iter agitur: hac eas facilius, hac rectius, hac curiam, hac theatrum vites, hac balneum effugias, hac macellum. Hi et mille alii sunt urbium scopuli, inter quos navigans domum tuam quasi alterum orbem petis, vix te ad illam perventurus sperans. Et hoc quoque apud ipsum Flaccum legis ut Philippus orator, domum dum redit foro, nimium distare Carinas iam grandis natu queritur. He parvo in oppido molestie cessant omnes, quicquid queritur iuxta est. E parvo oppido in immensam urbem commigravi. E tranquillo portu procello
Abbreviated transcription (Latin):
ill deo qui hec eĩ dederat nõ Iocrates nõ athene auꝰ in scola et in qͣ urbe qͦt
et miqui fuerũt et indocti oꝑmari prõptius sit ꝙͣ nosse et ut uebem filea
habuit qcola illa niter multos altimbiade et eritiã illũ prĩe hostẽ hu Ie
denit uel sit intelliges ꝙ mane est ꝙ terrem doctoina ꝓceptoris discipie¬
lorũ auribus obstrepit insi gr̃a magistyi celestis aspuet sine qͣ inihil
tssime iudicatũ inter duas tamẽ siniul uxores ꝓ cacissimas and ip̃e uel
alius ꝙͣtũlibet rẽ excuset meptissime cõuersatũ ⁊ ed hec et reliqua m¬
cidenter preter unũillud quo płonẽ talem uirũ ut eade uanitate glorio¬
sẽ pr̃ĩe implicitũ fuisse cognosteres nõ ut magni comitis clipeo tuũ te¬
gas errore sed utaccuratus illũ mces cui suctubiusse sũma ẽt ternis
ingema Ga amplã i pria ditam agõ Ra Musta sãt ample dabis mcõ¬

Expanded text:
illi Deo qui hec ei dederat, non Socrates, non Athene, cuius in schola et in qua urbe quot illi Deo qui hec ei dederat, non Socrates, non Athene, cuius in schola et in qua urbe quot et iniqui fuerint et indocti opinari promptius sit quam nosse. Et ut urbem sileam, habuit schola illa inter multos Alcibiadem et Critiam, illum patrie hostem, hunc elligens quam inane est quod terreni doctrina preceptoris discipulorum auribus instrepit, nisi gratia magistri celestis aspiret, sine qua nichtissimum iudicatum, inter duas tamen simul uxores procacissimas anus — ipse vel alius quantumlibet rem excuset — ineptissime conversatum. Sed hec et reliqua incidenter, preter unum illud quo Platonem talem virum hac eadem vanitate gloriose patrie implicitum fuisse cognosceres, non ut magni comitis clipeo tuum tegas errorem, sed ut accuratius illum vites cui succubuisse summa etiam cernis ingenia. Ampla in patria vitam ago. Multa sunt ample urbis incom
Abbreviated transcription (Latin):
Reruĩ clabrias yestacũ liber pater atꝙ heules tam famosi ut alixander
macedo cõtemptor om̃ ferme mortaliũ illos duos ut altissinã ecor
Ustiniũ signũ qlorie sibi proponeret mutãdos Em utoũq none recenti
sũmus dux grecorũq oñ recto sub iudice oĩs cui perceps hu est qui
lacedemones pere funditus euertit et athemenses p̃loms su exterriato
ut co mortus quass iumo terrore liberati illico se aellista gnauiaꝙ resol¬
ueratnus adhus e tiam apud thebas florente quot a them̃s mertiu el
sruliorũ milia suerut quis facile aĩo metiatur nõ igitur ꝙ athenis
sed ꝙ ta sis niatus esset uc genitus hoc est talemgemo taliꝙ aĩo tali de¬
mq et paretut indulhentia et rerũ temporaliũ facultate ut crudiri pos¬
set et ad õe bonũ opus nistitui grãs agere decuit tam anxie doctu urĩa

Expanded text:
rerum claritas gestarum, Liber pater atque Hercules tam famosi, ut Alexander rerum claritas gestarum, Liber pater atque Hercules tam famosi, ut Alexander Macedo contemptor omnium ferme mortalium illos duos ut altissimum atque ultimum signum glorie sibi proponeret imitandos? sin utrunque, nonne recenti ilosophus, summus dux Grecorumque omnium recto sub iudice omnis evi princeps? Hic est qui Lacedemones pene funditus evertit et Athenienses Platonis sic exterruit, ut eo mortuo, quasi summo terrore liberati, illico se in luxum ignaviamque resolverent. Quo adhuc etiam apud Thebas florente, quot Athenis inertium et stultorum milia fuerint quis facile animo metiatur? Non igitur quod Athenis, sed quod talis natus esset ac genitus, hoc est tali ingenio talique animo, tali denique et parentum indulgentia et rerum temporalium facultate ut erudiri posset et ad omne bonum opus institui, gratias agere decuit tam anxie doctum virum
Abbreviated transcription (Latin):
desioiq̃ quosai sinams quin ut dia Ioset eam pedibus ꝑaru obest niã qd que¬
so aitrmet iis gandere Quero em qd si barbarus qd si mulieruato esi
ar nõ multi banbari multis getis et uirtute et ingemo meliores extile¬
ut ms nõ fenne asiq̃ t rerũ gloria et muentione artiũ quibush mnna
soquanir ploniẽ qur iã non p̃lõ essi sedid potius qd mat᷑a pares edidis ¶ĩ.
inq forte putagorite coedebat insamee corpore in corpus mas conirre qe
les mashus anhorreat Quid demde an athemesem nasci claru adeo ut no
eque clanĩ esse posset alibi thebis etiã natũ esse it nõ homerus et pcta¬
goras ip̃o et democoitus et anaxagoras et auisto ͦ et mille a li alibiqie
atseno nati clariq habiti nõ nmus ꝙͣ qui nati Iut athenis at ne a the¬
bis abeans quas fpernere gran Iolẽt an nõ si ingemũ queritur hebie
naule ast p̃nidcis quẽ mtatiom prorfus maccessibilem sleciꝰ audei

Expanded text:
in sententiam quin, ut dici solet, eam pedibus parum abest. Nam quid, queso, attinet his gaudere? Quero enim: quid si barbarus, quid si mulier natus esset? An non multi barbari multis Grecis et virtute et ingenio meliores extiterunt? An non femine alique et rerum gloria et inventione artium quibuslibet vloquimur Platonem, qui iam non Plato esset, sed id potius quod natura parens edidisset? Nisi forte pythagorice credebat insanie, e corpore in corpus animas commigrareres magis abhorreant. Quid deinde? An Atheniensem nasci clarum adeo, ut non eque clarum esse posset alibi, Thebis etiam, natum esse? An non Homerus et Pythagoras ipse et Democritus et Anaxagoras et Aristoteles et mille alii alibi quam Athenis nati clarique habiti, non minus quam qui nati sunt Athenis? Ac ne a Thebis abeam, quas spernere Graii solent, an non, si ingenium queratur, Thebis natus est Pindarus, quem imitatione prorsus inaccessibilem Flaccus ait? si
Abbreviated transcription (Latin):
nngesto plurmũt exhaurire Crede autem michi
non potius nũt / gaudendum ꝙ dum falso gaudio exultabas
melior est acris castigatio quã blanda fallatia illud te lu¬
cellum ad lũdi uoragne uocabat hoc te dapini inde retyahat
satius est turpi freno rc̃m iter agere ꝙͣ habens aureis pre¬
ceps in deuiũ agilõ Amisi in lũdo taxillorũ Rõ uicisti in ludo
morũ si quid egeris profundius accendisti alioquin morbo
insanabili foustra uemiedia ꝯgerũtur sei ab hoc baxatro nec
te dampnũ reuotat nec pudor ubi rebus nił proficitur nec

Expanded text:
ingesto plurimum exhaurire. Crede autem michi: ingesto plurimum exhaurire. Crede autem michi: nunc potius gaudendum, quam dum falso gaudio exultabas. Melior est acris castigatio, quam blanda fallacia. Illud te lucellum ad ludi voraginem vocabat, hoc te damnum inde retrahet. Satius est turpi freno rectum iter agere, quam habenis aureis preceps in devium agi. Amisi in ludo taxillorum. Vicisti in ludo morum, si quid egeris profundius attendisti; alioquin morbo insanabili frustra remedia cogerentur, si ab hoc baratro nec te damnum revocat nec pudor. Ubi rebus nichil proficitur, nec
Abbreviated transcription (Latin):
perditur nec scio an alibi usꝙͣ minus que profecto et in dolĩ re¬
guli et in tauoũ phalaridis mtrorre pñt et in cruce theodori
croene sis ascendere. Sit quotũq te uerteris in tẽ unũ ꝯmissi
temporis culpa reflectitur At uos ex more naturã accũsantes
que uolubile tempus fecit cum hic nõ esset eternitas in om̃ibꝰ
uos metipõs abfoluitꝭ cum rei uñ soli sit ꝭ õme eñ fere tempꝰ
ꝑditꝭ ymo proicitis et quasi rem uilem abiectaꝙ ꝯtemꝑni¬
tis quod utnam in uireute saltem aut gloria poneretur nõ
dici possit c̃d hoc sane nasci homine ad hͦ ei tempus dariꝰ
stat ut creatorem suũ colat amet cogitet quidꝙͣi huit excidit᷑ ꝑ¬
ditur haud dubie uidet igitur ꝙͣtum ꝓeoditi temꝑoris ꝙͣtũq
Axillorum in ludo perdĩdi Ra¶None tibi dixeram dum
unceres femis id esse nõ lucrũ Do ludo exhaustus
sum Raͤ hic est ludo illi mos qui medicꝭ ꝑexiguo

Expanded text:
perditur, nec scio an alibi usquam minus. Que profecto et in dolium Reperditur, nec scio an alibi usquam minus. Que profecto et in dolium Reguli, et in taurum Phalaridis introire possunt, et in crucem Theodori Cyrenensis ascendere. Sic quocunque verteris, in te unum omissi temporis culpa reflectitur. At vos ex more naturam accusantes, que volubile tempus fecit, cum hic non esset eternitas, in omnibus vosmet ipsos absolvitis, cum rei omnium soli sitis. Omne enim fere tempus perditis imo proicitis, et quasi rem vilem abiectamque contemnitis, quod utinam in virtute saltem aut gloriam poneretis, non dici possit. Ad hoc sane nasci hominem, ad hoc tempus dari constat, ut creatorem suum colat, amet, cogitet. Quicquid hinc excidit, perditur haud dubie. Videte igitur, quantum perditi temporis, quantumque Taxillorum in ludo perdidi. Nonne tibi dixeram, dum vinceres, fenus id esse non lucrum? Ludo exhaustus sum. Hic est ludo illi mos, qui medicis: perexiguo
Abbreviated transcription (Latin):
eterntatem queris quis umꝙͣ mercator ꝑmutatiõe taro pros¬
pera usus est do. prorsus alia michi perdendi temporis rã
est rõ Non intelligo quã tu michi tãm dicas Nã si ꝓpterir̃a
ꝓpter mestitiam ꝓpter amiorẽ seu alia añi pͥassionẽ cogi cre¬
Dis falleris dñn ead est ratio ꝙͣ auaritis diximꝰ om̃es uolũ¬
tarie milla est uiolentia quod ⁊ sano patet intellectur et a
ticerone mult in locis disputatum et tpeberrime repetitũ:
est si iul horũ est in cã qd aliud est ꝙͣ torpor et ignauia sit
ad id reuertimur quod ait seneca Turpissima est iactura.
que per negligentiam uenie do. ut amittam tempus mesta
necessitas cogit rõ. Nondũ capio quĩd Rei sit nã si te hostis
in uinculis hẽat si mors instet pñt fateoꝵ actus bonos nii¬
pedire sc̃i nõ pios sanctos q cogitatus qui maxie in eo sta¬
tu enimẽt atqs effulgẽt Quibus in curis tempus certe nõ

Expanded text:
eternitatem queris. Quis unquam mercator permutatione tam proseternitatem queris. Quis unquam mercator permutatione tam prospera usus est? Prorsus alia michi perdendi temporis causa est. Non intelligo quam tu michi causam dicas. Nam si propter iram, propter mestitiam, propter amorem seu aliam animi passionem cogi credis, falleris: omnium eadem est ratio quam avaritie diximus; omnes voluntarie, nulla est violenta. Quod et sano patet intellectui, et a Cicerone multis in locis disputatum, et creberrime repetitum est. Si nil horum in causa, quod aliud est quam torpor et ignavia? Sic ad id revertimur quod ait Seneca: “turpissima est iactura que per negligentiam venit”. Ut amittam tempus, mesta necessitas me cogit. Nondum capio quid rei sit. Nam si te hostis in vinculis habeat, si mors instet, possunt, fateor, actus bonos impedire, sed non pios sanctosque cogitatus, qui maxime in eo statu eminent atque effulgent; quibus enim curis tempus certe non