comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ac quanta hisdem spes reposita
esset in celis. Talia secum uoluenᷤ
intrauit eccłiam: et accidit ut t̃e
ewangelium legeretur. in quo
dñs dixit ad diuitem. Si us ꝑ¬
fectus esse: uade et uende om̃ia
querumq: habes et ila pauperi¬
bus et ueni sequere me: et habe¬
bis thesaurum in celo. Quo au¬
dito: quasi diuinitꝰ huusmo¬
S di ante memoriam concepisset.¬
T et ueluti ꝓpter se esset scriptura
recitata ad se ñicum traxit mi¬
perium. Statimq regressus: pos¬
sessiones quas habebat uendidit
A rure autem erant trecente iu¬
geres et ualde optime quas ui¬
ciuᷤ largitus est: ne in aliquo si¬
bi aut sorori molestia gigneret᷑.
Cetera uero que in mobilib pos¬
sidebat unuiersa uendidit: et
aggregato non exiguo precio in¬
digentib ileidit: paruis ob soro¬
ren reseruatis. que et sexu et e¬
tate uidebatur tufirmior. Eur
sus autem ecclesiam ingressus:
cum aulisset dñm in ewange¬
lio dicentem nolite cogitare de

Expanded text:
aut quanta spes iisdem reposita aut quanta spes iisdem reposita esset in coelis . Talia secum volvens, intravit ecclesiam, et accidit ut tunc evangelium legeretur, in quo Dominus dicit ad divitem: Si vis perfectus esse, vade, vende omnia tua quaecunque habes, et da pauperibus, et veni, sequere me, et habebis thesaurum in coelo . Quo audito, quasi divinitus hujusmodi ante memoriam concepisset, et veluti propter se haec esset Scriptura recitata, ad se Dominicum traxit imperium; statimque regressus, possessiones quas habebat vendidit. Arurae autem erant ei trecentae uberes, et valde optimae, quas vicinis largitus est, ne in aliquo aut sibi aut sorori molestia gigneretur. Caetera vero, quae in mobilibus possidebat, universa vendidit; et aggregato non exiguo pretio, indigentibus dedit, paucis tamen ob sororem reservatis, quae et sexu et aetate videbatur infirmios autem ecclesiam ingressus, cum audisset Dominum in Evangelio dicentem: Nolite cogitare de
Abbreviated transcription (Latin):
dus fuit: tanta suoꝵ mitritus
eura ut nichil aliud preter pa¬
rentes cdomumq cognosceret. Et
cum iam puer esset non se lite¬
ris erudire. non ineptis infan¬
tium iungi passus est fabulis:
s om̃i desiderio flagrans. sciłm¬
qđd de iacob scriptum est: innocen¬
ter habitabat domi. Ad eccl̃iam
quoq cum parentib sepe cõue¬
niens nec infantum lasciuias
nec pueroꝵ negligentiam secta¬
batur: s tantum ea que legeban¬
tur auscultans. utilitatem pre¬
ceptorum uite institutione ser¬
uabat. Non suis ut solet illa etas
ꝓ uariis et delicatis cibis umqͣ.
tedio fuit: non esce molliorie.
blandimenta sectatus est. Hiis
solis que dabantur contentus:
seu uiguiti cũ sorore admodũ
paruula derelictus est. et domꝰ
et sororis honestam curam gere¬
bat. Nec dum enim sex fluxerãt
tum ad eccłiam ut solebat accur¬
rens. recordabatur quomodo ⁊
apłi omnib spretis secuti st̃ sal¬
tis. precia ad pedes eoꝵ detulis¬
sent. egentib partieuda: que re

Expanded text:
dus fuit, tanta suorum nutritus cura, ut nihil aliud praeter parentes domumque cognosceret. Et cum jam puer esset, non se litteris erudiri, non ineptis infantium jungi passus est fabulis; sed Dei desiderio flagrans, secundum quod scriptum est , innocenter habitabat domi. Ad ecclesiam quoque cum parentibus saepe conveniens, nec infantum lascivias, nec puerorum negligentiam sectabatur; sed tantum ea quae legebantur auscultans, utilitatem praeceptorum vitae institutione servabat; non suis, ut solet illa aetas, pro variis et delicatis cibis unquam taedio fuit; non escae mollioris blandimenta sectatus est; his solum quae dabantur contentus, seu viginti, cum sorore admodum parvula derelictus, et domus et sororis honestam curam gerebat. Necdum vero sex fluxerant ad ecclesiam ut solebat accurrens, recordabatur quomodo et apostoli, omnibus spretis, secuti fuissent Saltis, pretia ad pedes eorum detulissent egentibus partienda, quaeve
Abbreviated transcription (Latin):
catum tuum. Quis loquet᷑ po¬
tentias dñi: o amici et fratres:
Quis ita misericors et amator
hominum: faciens uoluntate
timentium se. et glortficans glo¬
rificantes se: et per miraculoꝵ
operationes magnificans eos:
Non autem in loco solum in qͦ
preciosa dormitio eius facta ẽ
gratia quam apud deum habu¬
it manifestata est: s ubiq longi¬
us claruit.

Expanded text:
catum tuum. Quis loquetur pocatum tuum. Quis loquetur potentias Domini, o amici et fratres? Qui ita misericors et amator hominum, faciens voluntatem timentium se, et glorificans glorificantes se, et per miraculorum operationes magnificans eos? Non autem in hoc loco solum, in quo pretiosa dormitio ejus facta est, gratia quam habuit apud Deum, manifestata est, sed ubique longius claruit.
Abbreviated transcription (Latin):
bat. Nichil homo dei peto a te:
nisi ut certum facias cor meũ
quid nam de dato tibi pitatio
factum sit. Deus ergo qͥ dixit
aliquando ad chananeam fides
tua te saluam fecit: ipse ⁊ hanc
certam fecit. Trib enim dieb
perseuerans ad sepulchrũ sc̃i
cibum aut potum om̃ino non
gustans: tercia nocte dum rur¬
sus cum lacrimis eosilem du¬
ros ac fideles sermones beatis¬
simo diceret. ecce egredit᷑ dei
seruus de tumulo suo: ocula¬
tun apparens cum iduobz epis¬
copis qui cum eo iacebant. u¬
ad eam. Usqueqͦ mulier hõs qͥ
hic sunt commoues. et non ꝑ¬
mitts eos requiescere: Infude¬
runt enin stolas nr̃as lacͥme
tue. Et hec dicens dat ei ꝓpͥum¬
pittacium bullatum. diceus¬
ad eam. Suscipe. Recognoscis
hoc: Solue aspice. Et in seipsã
ex uisione rediens. uidit iterũ
scõs ingredientes in ꝓprium lo¬
cum: et soluens inuenit litte
ras deletas: et subscriptionem
habentem sic. Propt̾ iohannẽ
seruum meum: deletum ẽ pec¬

Expanded text:
bat: Nihil, homo Dei, peto a te, bat: Nihil, homo Dei, peto a te, nisi ut certum facias cor meum quidnam de dato tibi pittacio factum sit? Deus ergo qui dixit aliquando ad Chananaeam: Fides tua te salvam fecit , ipse et hanc certam fecit. Tribus enim diebus perseverans ad sepulcrum sancti, et cibum aut potum omnino non gustans, tertia nocte, dum rursus cum lacrymis eosdem duros ac fideles sermones beatissimo diceret, ecce egreditur Dei famulus de tumulo suo, oculatim apparens cum duobus episcopis, qui cum eo jacebant, uad eam: usquequo mulier hos qui hic sunt commoves, et non dimittis eos quiescere? Infuderunt enim stolas nostras lacrymae tuae. Et haec dicens, dat ei proppittacium nullatum, dicens: Suscipe, recognoscis hoc? solve, aspice. Et in seipsam ex visione veniens, vidit iterum sanctos ingredientes in proprium locum; et solvens, invenit litteras suas deletas, et subscriptionem sub eis, habentem sic: Propter Joannem servum meum, deletum est pec
Abbreviated transcription (Latin):
euis. auiens et lesipiens prope¬
modum facta est: ex istimans
pitractum qͦd dederat. in episco¬
pio relictum om̃ib faceret cul¬
pam eius manifestam. Cito er¬
go resiliens. et priorem fidem
suam indubitabilem suꝑ ani¬
mam resumens: archam a cło
honorati apprehendit. et sicut
uiuenti et ueraciter: ita turba¬
ta perhibebat. Homo dei tibi
re. eoqͦd supra modum existe¬
ret graue: ecce nunc omnib
factum est forsitan manifestũ
et cognitum. Utinam non tibi
rem meam manifestarem. heu
heu mͥ. putans confusionis ab¬
solutionem inuentre: confusio
om̃ib facta sum: pro medela
blasphemiam recepi. Quid mͥ
opus erat ad te secretũ anime
mee patefacere: Tamen ñ defi¬
ciam neq diffidam neq remo¬
uebo a tumulo lacrimas me
as. usq lum satiffactionẽ de
peticione mea accepero. Neq e¬
num mortuus es sc̃e dei. sedui¬
uus. Scriptum est enim. Iusti
in perpetuũ uiuent. Iterumq
eadem uerba assumens: dicẽ¬

Expanded text:
ejus, amens et desipiens propeejus, amens et desipiens propemodum facta est, existimans pittacium quod dederat, in episcopio relictum, omnibus faceret culpam ejus manifestam. Cito ergo resiliens, et priorem fidem suam indubitabilem super animam resumens, arcam a Deo honorati apprehendit; et, sicut viventi ei veraciter, ita turbata perhibebat: Homo Dei, tibi re, eo quod supra modum existeret grave, et ecce nunc omnibus factum est forsitan manifestum et cognitum; utinam non tibi rem meam manifestassem. Heu! heu mihi! putans confusionis absolutionem invenire, confusio omnibus facta sum; pro medela brasphemiam recepi. Quid mihi ad te opus erat secretum animae meae patefacere? Tamen non deficiam neque diffidam, neque removebo a tumulo lacrymas, usque dum satisfactionem de petitione mea accepero. Neque enim mortuus es, sancte Dei, sed vivis. Scriptum est enim quia justi in perpetuum vivent . Iterumque eadem verba assumens, dice
Abbreviated transcription (Latin):
Et si crubescis uade et scribe
lud si nosti litteras et fer mͥ. I¬
la autem responlit. Uere lĩr
non possum. Expectans ergo mi¬
dicum qͥd tacens. iixit ei. Non
potes scribere et bullare et at¬
ferre mͥ: Tunc dixit ei. Possim
et hoc facio. rogans honorabisi
et coangelicam antmam tuam
ne soluatur: neq ullomͦ inuen¬
atur a quolibet pittacium ali
et legeret pittacium: abiens
scripsit ꝓpria manu peccatun
et bullans portauit sc̃o. Susci¬
piens ergo sc̃s prtaciũ. postei¬
q: dies ad deum profectus est
nemini aliqͥd de huruis moli pie¬
tacio aut lisponens aut indli¬
cans. Mulier itaq fortuitu iu¬
mo dispensatione diuina non
existens in ciuitate. die in qua
translatus est: in pace de hocse
culo ac illud patriarcha uolen¬
te. et in hoc clemonstrante ales
quantam apl eum ut pote ꝓ¬
prius famulus fiduciã possule¬
ret. post unam diem reconiliti¬
onis preciosi lipsant eiꝰ adueni¬
ens: cum audisset dormitionẽ

Expanded text:
Et si erubescis, vade et scribe Et si erubescis, vade et scribe illud, si nosti litteras, et fer mihi. Illa iterum respondit: Vere, domine, non possum. Exspectans ergo modicum quid tacens, dixit ei: Non potes scribere et bullare, et afferre mihi? Tunc dixit ei: Possum, domine, hoc facio, rogans honorabilem et coangelicam animam tuam ne solvatur, neque ullo modo inveniatur a quolibet pittacium hoc aut legeret ejus pittacium, abiens scripsit propria manu peccatum, et bullans portavit beato. Suscipiens ergo sanctus pittacium, post quinque dies ad Dominum profectus est, nemini aliquid de hujusmodi pittacio aut disponens, aut indicans. Mulier itaque fortuitu, imo dispensatione Dei, non existens in civitate die in qua translatus est in pace de saeculo isto ad aliud patriarcha, volente et in hoc demonstrare Deo quantam apud eum, utpote proprius famulus, fiduciam possidebat. Sed post unam diem reconditionis pretiosi ejus lipsani adveniens, cum audisset dormitionem
Abbreviated transcription (Latin):
gloriosius qđ quidẽ ad¬
huc uiuens in carne cepit mi¬
raculum. s postquam migrauit
ad dñm compleuit: sermo com¬
memorare temptabit. Mulier
quedam de ea que sc̃m ꝓtulit
ciuitate existens cum audisset
eum uenisse a rhodo. et angelũ
ei ibulem apparuisse: et uocatio¬
nem ad commnunem dñm ei de¬
nuntiasse: peccainen grauissi¬
mum in se recognoscens. quod
nec aulitus hominum posse in¬
trare affirmabat. fidem in am¬
biguam sumens ad sc̃m cursim
peruenit: et peiles eus compre¬
hendens cum lacrimis multis
clamabat dicens secreto sc̃o. Pec¬
catum o ter beate habeo misera
iudulgere. Dixit enim uobis do¬
diens a muliere sc̃s. et tinens
si peticionem eius refutaret:
noxius eius tormenti fieret dũ
posset liberari a proprio peccato
per fidem quam habebat in e¬
um: dicit ad eam humilit̾ Si
utiq credis o mulier deo. quod
per infelicitatem meam ignos¬
catur tibi crimen qđ dicis. con¬
fitere mͥ hoc. Que dixit. Non pos¬
test auditus hominum porai

Expanded text:
gloriosius, quod quidem adhuc vivens in carne coepit miraculum, sed postquam migravit ad Deum, complevit, sermo commemorare tentabit. Mulier quaedam de ea quae sanctum protulit civitate existens, cum audisset eum venisse a Rhodo, et angelum ei ibidem apparuisse, et vocationem ad communem Dominum ei denuntiasse, peccamen gravissimum in se recognoscens, quod nec auditus hominum posse intrare affirmabat, fidem inambiguam sumens, ad sanctum cursim pervenit; et pedes ejus comprehendens, cum lacrymis multis clamabat, et dicens secreto sancto: Peccatum, o ter beate, habeo misera, tes id mihi indulgere; dixit enim vobis Dodiens a muliere sanctus, et timens, si petitionem ejus refutaret, noxius ejus tormenti fieret, dum posset liberari a proprio peccato per fidem quam habebat in eum, dicit ad eam humiliter: Si utique credis, o mulier, Deo, quod per infelicitatem meam ignoscatur tibi crimen quod dicis, confitere mihi hoc. Quae dixit: Non pospotest auditus hominum portare
Abbreviated transcription (Latin):
tͥstem et sine effectu dimisisset.
nuntiatur ei duas eccłie mag¬
nas naues ad terrai esse sum¬
missas: quas miserat in siciliã
ꝓpter frumentũ. Hoc audiens
tias egit omipotenti deo dicens.
permisisti seruo tuo pecuniis
uendere gratiam tuam. Uere in¬
quirentes te lñe et sc̃e ecclesie
tue regulas custodientes: ñ de
ricis in culpam cadentibus.

Expanded text:
tristem et sine effectu dimisisset, tristem et sine effectu dimisisset, nuntiatur ei duas Ecclesiae magnarum navium ad terram esse submissas, quas miserat in Siciliam propter frumentum. Hoc autem autias egit omnipotenti Deo, dicens:permisisti servo tuo pecuniis vendere gratiam tuam. Vere inquirentes te, Domine, et sanctae Ecclesiae tuae regulas custodientes, 186 noricis in culpam cadentibus
Abbreviated transcription (Latin):
tartum tuum et filium misisti.
Quo dicente etiam lñe misit õs
foras beatus et miscłissimus.
nolens coram om̃ibz hune con¬
fundere: cepitq dicere ad eum.
Oblatio quidem tua multa et
tempori necessaria s maculosa
est. Et tu nosti quod ui lege ouis
siue parua suie magna. nisi im¬
maculata esset in sacrificium¬
non offerebatur: et ideo ad sa¬
crificium cain non respexit łs.
Quod uero dixisti frater qđ ex ne¬
cessitate et legis translatio fiat:
dde lege ueteri hoc dicit apłs. Nã
quomodo ait frater dñi iacobꝰ:
tam legem. offendat autem in
uno: factus est om̃tum reus. De.
fratrib autem meis egenis. uł
de sc̃a eccłia ls qͥ eos enutriuit
antequam ego et tu nascerem᷑:¬
et ipse ñc nutrit eos. tantum
si sermones eius illesos custodi¬
erimus. Ille enim qui tunc qͥn¬
q panes multiplicauit: potest
et decem horrei met modios be¬
nedicere. Quappt̾ illd̃ dico ad
reditas in parte hac. Cumq he

Expanded text:
tarium tuum et filium misisti? tarium tuum et filium misisti? Quo dicente: Etiam, domine, misit omnes foras beatus et misericordissimus, nolens coram omnibus hunc confundere, et coepit dicere ad eum: Oblatio quidem tua valde justa et tempori necessaria, sed maculosa est; et nosti quod in Lege ovis sive parva, sive magna, nisi immaculata esset, non in sacrificium offerebatur ; et ideo ad sacrificium Cain non respexit Deus . Quoniam vero dixisti, frater, quod ex necessitate et legis translatio fiat, de lege veteri hoc dicit Apostolus; nam quomodo ait frater Domini Jacobus, tam legem, offendat autem in uno, factus est omnium reus ? De fratribus vero meis egenis et de sancta Ecclesia, Deus qui eos nutrivit ante quam ego et tu nasceremur, ipse et nunc nutriet eos; tantum, si sermones ejus illaesos custodierimus. Ille enim qui tunc quinque panes multiplicavit , potest et decem horrei mei modiis benedicere. Quapropter illud dico ad reditas in hac parte . Cumque hunc
Abbreviated transcription (Latin):
uolebat suadere ei ut eum con¬
secraret. facit ergo ei ileprecau¬
onem: continentem hec. In facie
quippe: non auilebat tale aliqͥd
dicere. Sc̃issimo et ter beato pa¬
tri patrum iohanni utcario xp̃i:
deprecatio et postulatio a cosma
indigno seruo seruorũ sc̃itatis
ũr̃e. Ediscens sc̃issime dñe que
optinet honorandum caput tu¬
pro peccatis meis escarũ penu¬
riam: non iustum existimaui
seruus tuus in refectione con¬
uersari. dño meo in subtilitate
manente. St gͥ indigno seruo
tuo frumenti lucenta milia
molioꝵ. et auri libre centũ oc¬
toginta quas rogo dari xpisto
per te dñm meum: tantum ego
indignus in ministerio uestri
diaconatu frui merear. ut per
talem cum te dño sc̃i altaris mi¬
nistrationem: emunder a pecca¬
torum meoꝵ luxuria. Sicit eñi
uere dei predicator sẽs apłs:¬
qm̃ ex necessitate et legis trans¬
latio fit. Hec suscipiens diuim¬
tus sapiens et uirum aduocãs
ait. Tu es qui preces nobis ꝑ no¬

Expanded text:
volebat suadere ei ut eum convolebat suadere ei ut eum consecraret; fecitque ei deprecationem, continentem ita in facie quippe ei non audebat tale aliquid dicere: « Sanctissimo et ter beato Patri patrum Joanni vicario Christi, deprecatio et postulatio a Cosma indigno servo servorum sanctitatis vestrae. Ediscens, sanctissime domine, quae obtinet honorandum caput tupro peccatis nostris, escarum penuriam, non justum existimavi servus tuus, in refectione conversari, domino meo in subtilitate manenti. Sunt igitur indigno servo tuo frumenti ducenta millia modiorum, et auri librae centum octoginta, quas rogo dari Christo per te dominum meum: tantum ego indignus in ministerio vestri diaconatu frui merear, ut per talem cum te domino sancti altaris ministrationem, emundet a peccatorum meorum luxuria. Dicit enim vere Dei praedicator sanctus Aposm ex necessitate et legis translatio fit . » Haec suscipiens divinitus sapiens, et virum advocans, ait ad eum: Tu es qui preces nobis per no
Abbreviated transcription (Latin):
in hoc qđ expediebat tẽ¬
ptauit ut eius fidem deo soli
cognitam unuiersus mundus
liscens imttaretur. temptaurt
et memorabilem istum tohañ
Modus autem illuis temptatu¬
nis. forma utilitatis scĩs eccłi
bili multitudine fugientumma
persis. sicut tam dictum ẽ adu¬
niente alexandriam: et sterilit
te ciboꝵ multa facta. eo qł non
subiret fluuius nilus scłm q̃
suetudinem: et auro cunctoe¬
rogato quł possederat patriar¬
cha: misit et accepit mutuo a¬
philocristis multis circa dec̃
centenaria. Et hiis iterum con¬
sumptis et adhuc fame mancu¬
te et de cetero mutuum cdarce
nullo uolente. s om̃ibz pertiur¬
tiam famis timentib: et nert¬
sitate compressis eis qui abe
alebantur. et in multa euraci
oratione beato perseuerante:sa¬
sit quidam habitator ciuitars
eam que circumdederat sc̃issi¬
mum illum ariditatem et õ¬
modam egestatem. bigamus
existens desiderat diaconus
sc̃e eccłie fieri: et ꝑ necessitaten
que sc̃m undiq circunidederat.

Expanded text:
in hoc quod expediebat tentavit, ut ejus fidem soli Deo cognitam universus mundus discens imitaretur , tentavit et memorabilem istum Joannem. Modus autem illius tentationis forma utilitatis sanctis ejus bili multitudine fugientium a Persis, sicut jam dictum , et adveniente Alexandriam, et sterilitate multa ciborum facta, eo quod non subiret fluvius Nilus secundum consuetudinem, et auro cuncto erogato quod possederat patriarcha, misit, et mutuo accepit a multis philochristis circa decem centenaria. Et his iterum consumptis, et adhuc fame manente, et de caetero mutuum dare ei nullo volente, sed omnibus pertinaciam famis timentibus, et necessitate compresso eorum qui ab eo alebantur, et in multa cura et oratione beato perseverante, sensit quidam civitatis habitator eam quae circumdederat sanctissimum illum ariditatem et omnimodam egestatem: bigamus existens, desiderat diaconus sanctae ecclesiae fieri. Et per necessitatem quae sanctum undique circumdederat,
Abbreviated transcription (Latin):
nium consequentur: fulgeb̃t
enim sicut sol in regno clĩ. qui
glorificantes se glorificare te¬
status est: s ut nos emulato¬
res eorum pro nr̃is efficiam᷑
uirib. cum uitas eorum pre¬
clarissimas agnoscentes: eas
imitari xp̃o donante conten¬
dimus. precib semꝑ aluiti
rum omniuniq sc̃orum: per
quos om̃pe et clemens deus
noster beata et coeterna ⁊ cõ¬
substantialis et inseparabilis
trinitas. pater et filius ⁊ sp̃c
sanctus glorificetur iugit̾ et
collaudetur: quia ipsi debet᷑
omius laus et gloria in scla

Expanded text:
nium consequentur. Fulgebunt nium consequentur. Fulgebunt enim sicut sol in regno Dei , qui glorificantes se glorificare testatus est : sed et nos aemulatores eorum pro nostris efficiamur viribus, cum vitas eorum praeclarissimas agnoscentes, eas imitari Christo donante contendimus, precibus semper adjuti rum, omniumque sanctorum, per quos omnipotens et clemens Deus noster, beata et coaeterna et consubstantialis et inseparabilis Trinitas, Pater, et Filius, et Spiritus sanctus, glorificatur jugiter et collaudatur, quia ipsi debetur omnis laus et gloria in sa
Abbreviated transcription (Latin):
ens hylari. scam reddidit ant¬
mam: quarta decima die men-¬
is chon scłm egẏptios: quod
est uixta romanos ad septimũ
diem iduum matarũ. Cuius
uenerabile corpusculum dis¬
cipuli eius sicut decebat pro
more curantes: totam noctem
super illuid duxere peruigilẽ.
psalmos hymnosq cantantes:
sequenti uero die sepelierunt
illud in monte ubi fuerat con¬
stitutum. Illi autem qui missi
erant ad sc̃m petrontum dedu¬
xerunt eum adhuc in infir¬
mitate ipsa laborantem. qui
paucis dieb totam fraternita¬
tem gubernans: et hic tn pace
defunctus est. relinquens post
se uirum iustum et acceptissi
Hec igitur nos ex multis eo¬
rum merius descripsimꝰ pau¬
ca: et ex magnis parua digessi¬
mus. non ut illis honor aliqͥs
prestaretur: nec enim fas est¬
nr̃is eos indigere preconiis.
quib sufficiens est eterna laus
et inleficiens gloria: quam co¬
ram xp̃o et scĩs angelis eiꝰ ad¬
epti sunt. et plenius cum suis
corporib in resurrectione om¬

Expanded text:
ens hilari, sanctam reddidit aniens hilari, sanctam reddidit animam, quarto decimo die mensis Pachon, secundum Aegyptios, quod est juxta Romanos, ad septimum diem Iduum Maiarum. Cujus venerabile corpusculum discipuli ejus, sicut decebat pro more curantes, totam noctem super illud duxere pervigilem, psalmos hymnosque canentes, sequenti vero die sepelierunt eum in monte, ubi fuerat constitutum. Illi autem qui missi erant ad sanctum Petronium, eum deduxerunt, adhuc infirmitate ipsa laborantem. Qui paucis diebus totam fraternitatem gubernans, et hic in pace defunctus est, relinquens post se virum justum et acceptum DeLIV.--Haec igitur nos ex multis eorum meritis descripsimus pauca, et ex magnis parva digessimus, non ut illis honor aliquis praestaretur; nec enim fas est eos indigere praeconiis, quibus sufficiens est aeterna laus et indeficiens gloria, quam coram Christo et sanctis angelis ejus adepti sunt, et plenius cum suis corporibus in resurrectione om
Abbreviated transcription (Latin):
distis et iugilantes in preci¬
bus sobrii estote in operibus
ur̃is. Nulla sit conunctio u¬
uersamini qui deun metu¬
unt et possunt prodesse uos
iam delibor: et tempus me
solutionis instat. Eligite igi
ex uobis fratrem me preseut
qui post deum presit omnib
curamq uestrarũ gerat aĩarĩ
Quantum uero mea discreto¬
ne perpendo: petrontum ege
ad hoc opus idoneum ilico ae¬
strum est autem quod expesl
uobis eligere. Receperunt ergo
et in hoc obedientissunt filii con¬
silium patris. Frat enim petro¬
nus potens in fide. humilis in
conuersatione: intellectu pruden¬
tissimus. bonis morib. discretio¬
ne perfectus. Pro quo precem
dño sanctus pachonitus fudit.
quia et ipsum in monasterio
cognomento chinobosctorum
egrotare compererat. Cui licet
absenti cunctam fraternitatẽ
commendauit in lño. mittens
ail eum protinus ut ueniret.
Et signaculo xp̃i se muniens.
atq angelum lucis qui fuerat
addeum directus aspectu intu¬

Expanded text:
distis, et vigilantes in precidistis, et vigilantes in precibus, sobrii estote in operibus vestris. Nulla sit vobis conjunctioversamini, qui Dominum metuunt, et possunt prodesse vobijam delibor, et tempus meae resolutionis instat . Eligite igitur ex vobis fratrem, me praesente, qui post Deum praesit omnibus, curamque vestrarum gerat animarum. Quantum vero mea discretione perpendo, Petronium ego ad hoc opus idoneum judico, vestrum autem est quod expedit vobis eligere. Receperunt ergo et in hoc obedientissimi filii consilium patris. Erat enim Petronius potens in fide, humilis in conversatione, intellectu prudentissimus, bonis moribus, discretione perfectus. Pro quo precem Domino sanctus Pachomius fudit, quia et ipsum in monasterio, cognomento Chinobosciorum aegrotare compererat. Cui, licet absenti, 138 cunctam fraternitatem commendavit in Domino, mittens ad eum protinus ut veniret. Et signaculo Christi se muniens, atque angelum lucis qui fuerat ad se directus, aspectu intu
Abbreviated transcription (Latin):
ertus itaq pachomius
quod talentum sibi cre¬
ditum numqͣ prorsus abscon¬
deret: s omnib prerogans et
hunc et alios quam plurimos
perfecte conuersations adcri¬
stum ante premiserit. diẽ fe¬
stum leta mente celebrabat:
super tantis ac talib fructib
a dño sibi concessis. De quib¬
ductus est: deo gratias refe
ost beatissimum G ro¬
uero paschalis festi di¬
em. multis fratrib ad dñm p̾¬
missis: ad postremum ip̃e quo¬
q beatus pachomius infirma-¬
tus est: et ministrabat et theo¬
dorus cuius sepe memintmus.
Et quamus esset toto corpore ni¬
mis attenuatus et debilis: fa¬
ciem tamen habebat hylarem
atq fulgentem. ita ut ex hoc qͦ.
udentibz pie mentis ac sine¬
rissime sue conscientie monsre¬
ret indicia. Ante duos ergo i¬
es sc̃e dormitionis sue cõuocãs
uniuersos fratres. ait ad eos
ego quidem carissimi iuam pe¬
trum securus ingredior: nan
uideo me a ño protinus euo¬
cari. Uos ergo mementote ur¬
borum que ame frequent̾ au¬

Expanded text:
ertus itaque Pachomius, quod talentum sibi creditum nunquam prorsus absconderat, sed omnibus praerogans, et hunc et alios quamplures perfectae conversationis ad Christum ante praemiserat, diem festum laeta mente celebrabat super tantis ac talibus fructibus a Domino sibi concessis, de quibductus est, Deo gratias referens. Post beatissimum vero Paschalis festi diem, multis fratribus ad Dominum praemissis, ad postremum ipse quoque sanctus Pachomius infirmatus est; et ministrabat ei Theodorus, cujus saepe meminimus. Et quamvis esset toto corpore nimis attenuatus ac debilis, faciem tamen habebat hilarem atque fulgentem, ita ut ex hoc quoque videntibus piae mentis ac sincerissimae conscientiae suae monstraret indicia. Ante duos ergo dies sanctae dormitionis suae, convocans universos fratres, ait ad eos: Ego quidem, charissimi, viam patrum securus ingredior, nam video me a Domino protinus evocari. Vos ergo mementote verborum quae a me frequenter au
Abbreviated transcription (Latin):
re et letari oportet beatissimẽ. ue¬
raciter enim beatissimꝰ es: ita
pacificans a xp̃o tibi creditum
gregem ut nullam habeat con¬
tra proximum suum lite aut
dubietatem. s uelut angelos
sine litigio et sine iudicio homi¬
nes esse fecisti. Ille autem mitis
pastor credens qđ dictum erat
uerum esse: oculos in celum ex¬
tendens dicebat. Gratias agõ
tibi deus. quia et immeritam¬
meam pusillanimitatẽ sacerdo-¬
tio fungi: et me exiguũ et pec¬
catorem sacerdotem tuũ uoca¬
rt. et pascere rationabilem gre
gem dignatus es. Mox ergo pu¬
sillanimitate om̃i deposita gau¬
dium in humilitate multum
illi affuit. Hunc uero ut qui¬
dam auint in hoc umitatus ẽ¬
et constantinus qui post eracli¬
um imperatorem extitit: cutꝰ
et filius erat.

Expanded text:
re et laetari 182 oportet, beatissime; vere et laetari 182 oportet, beatissime; veraciter enim beatissimus es, ita pacificans a Christo creditum tibi gregem, ut nullam habeat contra proximum suum litem aut dubietatem, sed velut angelos sine litigio et sine judicio homines esse fecisti. Ille autem vere mitis pastor, credens quod dictum erat verum esse, oculos in coelum extendens, dicebat: Gratias ago tibi, Deus, quia et immeritam pusillanimitatem meam sacerdotio fungi, et me exiguum et peccatorum, sacerdotem tuum vocari, et pascere rationabilem gregem tuum dignatus es. Mox ergo pusillanimitate omni deposita, gaudium in humilitate multum illi adfuit. Hunc vero ut quidam aiunt in hoc imitatus est Constantinus, qui post Heraclium imperatorem exstitit, cujus et filius erat.
Abbreviated transcription (Latin):
togamus eum ne tardet. sed il¬
lud profecto dictum protinus
exclamanius cito anticipet nos
nos conseruoꝵ nr̃oꝵ peticiones
cum om̃i festinatione debemꝰ ꝑ¬
agere. memores dñt dicentis in
qua mensura mensi fueritis re-¬
metietur uobis: et ꝓphete iterũ
perhibentis quemadmodum
go dierum simili modo hic mi¬
rabilis procedens. et in loco so
lito presidens: usq: ad horã qͥn¬
tam nemine accelente: mestus
et collacrimans recessit. Nullo
autem audente interrogare e¬
um causam meroris sc̃s sophro¬
nius ait ad eum secreto: illic e¬
num erat tunc. Que causa ẽ det
nos repente conturbauit. Qui
dixit ei mansueta uoce. Hodie
humilis iohannes qualemcũq
mercedem a quopiam non habu¬
it: neq xp̃o pro unumeris pec¬
catis suis aliquid optulit: sicut
nec aliquando. Cui sc̃s sophro¬
nius diuinitus inspiratus re¬
spondit. mox enim intellexit
causam ob quam tristabat᷑ pa¬
triarcha: hodie quidem gaude¬

Expanded text:
rogamus eum, ne tardet, sed ilrogamus eum, ne tardet, sed illud Prophetae dictum protinus exclamamus: Cito anticipet nos nos conservorum nostrorum petitiones cum omni festinatione debemus peragere, memores Domini dicentis: In qua mensura mensi fueritis, remetietur vobis . Et Prophetae iterum perhibentis: Quemadmodum go dierum simili modo hic mirabilis procedens, et in solito loco praesidens usque ad horam quintam, et nemine accedente, moestus et collacrymans recessit; nullo autem audente eum interrogare causam moeroris, sanctus Sophronius ait ad eum secreto illic enim erat tunc: Quae causa est, Dei nos repente conturbavit. Qui dixit ei mansueta voce: Hodie humilis Joannes qualemcunque mercedem a quopiam non habuit, neque Christo pro innumeris peccatis ejus aliquid obtulit, sicut nec aliquando. Cui sanctus Sophronius divinitus inspiratus, respondit mox enim intellexit causam ob quam idem tristabatur patriarcha: Hodie quidem gaude
Abbreviated transcription (Latin):
iscens uero altquando
iterum ille ter diues.
ql̃ quidam iniuriam patem¬
tur ab aduersariis suis.: ⁊ uo¬
lentes adire eum timore can¬
cellarioꝵ et eccłie defensorum
atq astantium ꝓhiberentur.
considerauit tale qͥil d̃õ acceptũ
negotium: et quarta et sexta fe¬
ria publice ponens sellam et
duo scamna sedebat ante eccle¬
siam. colloquens quibusclam
strenuis uiris aut sc̃a ewan¬
gelia pre manib tenens: nul¬
lum tanti obsequii approptu¬
quare sibi permittens. except
tiam et confidentiam dare fe¬
stinans se adire uolentibz qui¬
bus et confestim qđ dignum
erat. per ecclesie defensores fi¬
ciebat: et p̾cipiebat ut nemo gu-¬
staret. quoadusq ordinaret ea¬
pitulum: et audientib dice¬
bat. Si nos homines existents¬
permissionem semꝑ pro peticio¬
nib nr̃is habenius ingredi do¬
mum dei. et peticiones nostras
notas facere et: uidelicet intra¬
ctabili ac om̃i creature suꝑemi¬
nenti. atq operam ilamus quo
preces nr̃e tmpleant᷑:. uec non ⁊

Expanded text:
iscens vero aliquando iterum ille ter dives, quod quidam injuriam paterentur ab adversariis suis, et volentes adire eum, timore cancellariorum et ecclesiae defensorum atque ei astantium prohiberentur, consideravit tale quid Deo acceptum negotium; et quarta et sexta feria publice ponens sellam et duo scamna, sedebat ante ecclesiam, colloquens quibusdam strenuis viris, aut sancta Evangelia prae manibus tenens, nullum tanti obsequii appropinquare sibi permittens, excepto tiam et confidentiam dare festinans se adire volentibus; quibus et confestim quod dignum erat, per ecclesiae defensores faciebat; et praecipiebat ut nemo eorum gustaret, quoadusque ordinarent capitulum. Et audientibus dicebat: Si nos homines existentespermissionem semper pro petitionibus nostris habemus ingrediendi domum Dei, et petitiones nostras notas facere ei, videlicet intractabili ac omni creaturae supereminenti, atque operam damus quo preces nostrae impleantur, nec non et
Abbreviated transcription (Latin):
calciamenta facientib.
et iuxta se laborantib unus qͥ¬
dem habebat filios multos: et¬
uxorem. et patrem. et matrem.
uacabat uero eccł̃ie sine inter¬
nussione: et omnes post ileum
alebat arte sua. Alter uero qũa¬
maneret in eccłia: s etiam dlñ¬
cis diebz laboraret. nec seipsum
tantum nutrire ualebat. Inui¬
debat uero iste uicino suo. et u¬
na uice non sufferens inuidiã:
dicit ei cum ira. Unde tu sie di¬
ues factus es:Ego uero uacans
pertatem leueni. Sicit uͦ ei aiolẽs
facere eum uacare eccłie. Inue¬
nio precium in terra. et iude
paulatim diues factus sũ: sed
si uis semper uoco te et ueni me¬
cum. et quicqͥd inuenerinus :
accipies dunidium. Cum ergo¬
ille adquiesceret. et sequeretur
euui euutem ad eccl̃iam sine in¬
termissione benedixit ei deus.
et diuitem fecit. Tunc dixit ei
ille bonus consiliarius. Uilisti
frater unum menlacium ꝓpt̾
deum: quantum profuit am¬
me tue et substantie tue: Trede
nichil inueniebam aliquando

Expanded text:
calceamenta facientibus, et juxta se laborantibus, unus quidem habebat filios multos, etuxorem, et patrem, et matrem: vacabat vero ecclesiae sine intermissione, et omnes post Deum alebat de arte sua. Alter vero quamermaneret in ecclesia, sed etiam Dominicis diebus laboraret, nec seipsum tantum nutrire valebat. Invidebat ergo iste vicino suo. Et una vice non sufferens invidiam, dicit ei cum ira: Unde tu sic dives factus es? Ego vero vacans pertatem deveni. Dicit vero ei, volens facere eum vacare ecclesiae: Invenio pretium in terra, et inde paulatim dives factus sum; sed si vis, semper voco te, et veni mecum; et quidquid invenerimus, accipies dimidium. Cum ergo acquiesceret ille, et sequeretur eum euntem ad ecclesiam, sine intermissione benedixit ei Deus, et divitem fecit eum. Tunc dixit ei ille bonus consiliarius: Vidisti, frater, unum mendacium propter Deum, quantum profuit animae tuae et substantiae tuae? Crede, nihil inveniebam aliquando
Abbreviated transcription (Latin):
elatum est aliquando
huic diuinitus sapien¬
tiam consecuto: qđ per xenia
eccł̃ie rectores empti. personas
acciperent circa dispositiones
captiuoꝵ. Qđ nichil negligens
conuocauit. et neminem peni-¬
tus exasperans suꝑauxit mer¬
cedes que eis prius dabantur.
ponens uerbum quatinꝰ mune¬
ra a quolibet om̃ino non accipe¬
rent: qm̃ inquit ignis consit¬
met domos munera accipienti¬
um. Ex tunc igitur per dei gra¬
tiam habundauer̃t domꝰ eorũ.
ita ut quidam ex eis addite
bi mercedis quantitatẽ dumm

Expanded text:
elatum est autem aliquando huic divinitus sapientiam consecuto, quod per xenia ecclesiae rectores empti personas acciperent circa dispositiones captivorum. Quos nihil negligens, convocavit; et neminem penitus exasperans, superauxit mercedes quae eis prius dabantur, ponens verbum, quatenus munera a quolibet omnimodis non acciperent: Quoniam, inquit, ignis consumet domos munera accipientium. Ex tunc igitur per gratiam Dei abundaverunt domus eorum, ita ut quidam ex eis additae sibi mercedis quantitate
Abbreviated transcription (Latin):
Nter multos sepe dubitatũ
est: a quo potisstmuni mo¬
nachorum heremus habi¬
tari cepta sit. Quidã entm
altius repetentes: a beato
as plus nobis uidetur fuis¬
se qũa monachus: et iohan¬
nes ante ꝓphetare cepisse.
qũa natus sit. Alii autem
consentit. asserunt anconium
huius ꝓpositi caput qđ ex par¬
te uerum est. Non er tm t̃ã ipse
ante omnes fuit: qũa ab eo õi¬
um initiata sunt studia. Ama¬
thas uero et machartus dis¬
cipuli anto nii. e quib superi¬
or corpus magistri sepeliuit. e¬
tiam nunc affirmant paulũ
quenlam thebeum pͥncipem¬
rei istius fuisse. non tam noie
quam optnione: qł nos quoq
ꝓbamus. Non nulli hec et alia
ꝓut uoluntas tulit. iactitant
sub t̾raneo specu crinitũ calca

Expanded text:
nter multos saepe dubitatum est, a quo potissimum Monachorum eremus habitari coepta sit. Quidam enim altius repetentes, a beato as plus nobis videtur fuisse, quam Monachus: et Joannes 2 ante prophetare coepisse, quam natus sit. Alii autem, consentit. asserunt Antonium hujus propositi caput, quod ex parte verum est: non enim tam ipse ante omnes fuit, quam ab eo omnium incitata sunt studia. Amathas vero et Macarius, discipuli Antonii, e quibus superior magistri corpus sepelivit, etiam nunc affirmant, Paulum quemdam Thebaeum principem istius rei fuisse, non 3 nominis; quam opinionem nos quoque probamus. Nonnulli haec et alia prout voluntas tulit, jactitant: subterraneo specu crinitum calcan
Abbreviated transcription (Latin):
no. Et dicebat quidam duci.
de ñe dux accipe oblationen
illam et offer ad altare: et tolle
pro ea centum oblationes. Ili
uero pigritante eueurrit par̃¬
arclia licet post eum staret. et
tulit hanc aute eum et obtulite
et accepit sicut om̃s centum de
altari. Euigilans itaq::. non po¬
terat discernere sompnium ¶¬
sit autem et adluxit eũ qui u¬
lebat mutuum accipere: ut pͥu¬
ret ei. Et cum uenisset: dixite
dux. Accipe qił petisti mutũ
triarcha. Etenimi te lño diffe¬
rente me: compulsus sum adil¬
lum tanquam ad portum confi¬
gere. Multa enini erat uis iaqͥ¬
etudinis exactoꝵ. Cum ergo l¬
disset hoc stati recordatus el
sompnii et ait. Uere benedixisi.
quia ante tulit mercedem tu¬
am. Ante tulit enim: et ue illi
qui uult facere bonũ ⁊ differt.
et enarrauit ei et om̃ib sõpni¬
um qđ uderat.

Expanded text:
no, et dicit quidam duci: no, et dicit quidam duci: Vade, domine dux, accipe oblationem illam, et offer ad altare, et tolle pro ea centum oblationes. Illo vero pigritante, cucurrit patriarcha, licet post eum staret, et tulit hanc ante eum, et obtulit, et accepit, sicut omnes, centum de altari. Evigilans itaque, non poterat discernere somnium. Misit autem et adduxit eum qui volebat mutuum accipere, ut praestaret ei. Et cum venisset, dicit ei dux: Accipe quod petisti mutuumtriarcha. Etenim te domino differente me, compulsus sum ad illum tanquam ad portum confugere, multa enim erat vis inquietudinis exactorum. Cum ergo audisset hoc, statim recordatus est somnii, et dixit: Vere bene dixisti: Quia ante tulit mercedem tuam. Ante tulit enim, et vae illi qui vult facere bonum, et differt. Et enarravit ei et omnibus somnium quod viderat.
Abbreviated transcription (Latin):
quidam ab hiis qui pen¬
siones exigebant. et ñ habens
qd daret: erat enun regio in
magna difficultate. eo q̃d̃ fluut¬
us uilus scđm consuetudinem
non irrigaret aquis terram il
lam: abiens deprecatus est du¬
cem quendam magnatorũ. ut
ta libras auri: et dicebat se da¬
re pignora si uellet dupla. Rep¬
misit ergo dare et: ad prsens uͦ
distulit. Exactorib ergo constrin¬
gentib eum: uadit et ipse ad por
ad mitissimum uidelicet. ⁊ dig¬
num ammiratione patͥarchã.
Et nondum pene ꝓpriã necessi¬
ad eum. So fili si uolueris et
cum adintrabilib bonis suis et
hoc possidebat qł non posset ui¬
dere aliquem de necessitate la¬
crimantem: et non statun se ꝓ¬
et mox peticionem uolentis ab
eo nutuum accipere adimple¬
uit. Et sequenti nocte uulet dux
qł staret suꝑ altare quidã cui
offerebant multi oblationes.
et per unam quam ponebant
accipiebant centum pro ip̃a se
altari. Erat autem et patriari
post tergum eius. Iacebat ergi
una oblatio ante eos in uno scai¬

Expanded text:
quidam ab his qui pensionem exigebant, cum non haberet quod daret erat enim regio in magna difficultate, eo quod fluvius Nilus secundum consuetudinem non irrigaret aquis terram, ipse abiens deprecatus est ducem quemdam magnatorum, ut ta libras auri; et dicebat se dare pignora, si vellet, dupla. Repromisit ergo dux dare ei, ad praesens vero distulit. Exactoribus ergo constringentibus eum, vadit ipse, ut omnis ad portad mitissimum et dignum admiratione patriarcham. Et nondum pene propriam necessiad eum: Do, fili, si volueris, cum admirabilibus suis bonis et hoc possidebat, quod non posset videre aliquem de necessitatibus lacrymantem, et non statim se pet mox petitionem volentis ab eo mutuum accipere adimplevit. Et sequenti nocte videt dux quod staret super altare quidam, cui offerebant multi oblationes; et per unam quam ponebant, accipiebant centum pro ipsa de altari. Erat autem et patriarcha post tergum ejus. Jacebat ergo una oblatio ante eos in uno scam
Abbreviated transcription (Latin):
on autem ex hoc tantũ
om̃s satiffactionẽ acce¬
perunt. qͦd et elemosina et mi¬
sericordia quam habuit circa
egentes eum in celoꝵ regnum
deduxerit: sed quia alius eoꝵ
peres et orphanos atq uidu¬
as olee ramos baulantes. et
in patriarche obsequio eunteᷤ
ad ecclesiam pergentis. Non so¬
lum due aut decem aut centũ
satisfactiones sunt: per quas
rum meruit sẽs hic: sed ecce et

Expanded text:
on autem ex hoc tantum omnes satisfactionem acceperunt, quod eleemosyna et misericordia quam habuit circa egentes, eum in coelorum regnum deduxerunt; sed quia alius eoruperes et orphanos atque viduas, oleae ramos bajulantes, et in patriarchae obsequio euntes, et ad ecclesiam pergentes. Non solum duo, aut decem, aut centum satisfactiones sunt, per quas rum meruit memorabilis hic; sed ecce et
Abbreviated transcription (Latin):
mͥ. Ueraciter non erat fantasia
Ex illa ergo hora sepe dabã ali¬
quid fratrib et dicebam. Ui¬
debo si mittat mͥ deus ut dixit
centupla. Et cum temptassem
deum malefaciens: et satis fẽs
essem diuersis modis per eas
res: dixi. Cessa misera anima.
temptare intemptabilem. Tot
igitur certitudines habente
ex deo humili anima: hii incre¬
duli fortasse uenerunt. et me
in diffidentiam secum cadere
hortabantur.

Expanded text:
mihi: Veraciter non erat phantasia. mihi: Veraciter non erat phantasia. Ex illa ergo hora saepe dabam aliquid fratribus, et dicebam: Videbo si mittat Deus mihi, ut dixit, centupla. Et cum tentassem Dominum, malefaciens, et satisfactus essem diversis modis per eas res, dixi: Cessa, misera anima, tentando intentabilem. Tot igitur certitudines habente ex Deo humili 183 anima mea, hi increduli fortasse hodie venerunt, et me in diffidentiam secum cadere hortabantur.
Abbreviated transcription (Latin):
in terris hominem fieri. et sal¬
uare homines. Et hec dicens:
disparuit. Ego itaq in memet¬
ipso reuersus intellexi uisionẽ.
et dixi. Credo compassio et ele¬
mosina est: et ideo habebat in
liis. Etenim ueraciter compas¬
sio et benignitas erga homines.
deum carne uestiri fecit. Stat̃ĩ
ergo uestiuii me: et nullum do¬
mus mee excitans. in ecclesiam
abii. Erat enim iam aurora. Et
cum irem obuiam fratri frigo¬
re uexato: expoliaui me indum¬
to caprino et dedi ei. Dixiq in¬
tra me. Ecce in hoc sciam. si uti¬
q uera est uisio qͣm uidi an de¬
moniaca. Et ueritate testante
nondum ecclesiam comp̾hen¬
deram: et subito obuiat mͥ qͥ¬
dam albis indutus uestibus¬
et dat mͥ ligaturam centũ nũ¬
misinatum dicens. Accipe hec
frater et dispensa ut us. Ego
autem pre gaudio stati hec
suscipiens. reuersus sũ uolens
reddere ei ligaturam illã qua¬
si nichil uidigens: et amplius
non uidi aliquem. Tunc dixi

Expanded text:
in terris hominem fieri et salin terris hominem fieri et salvare homines. Et haec dicens, disparuit. Ego vero in memetipsum reversus, intellexi visionem, et dixi: Credo, Compassio ac Eleemosyna est, et ideo habet in nam. Etenim veraciter compassio et benignitas erga homines Deum carne vestiri fecit. Statim ergo vestivi me, et nullum domus meae excitans, in ecclesiam abii. Erat enim jam aurora. Et cum irem obviam fratri frigore vexanti, expoliavi me indumento caprino, et dedi ei, dixique intra me: Ecce in hoc sciam si utique vera est visio quam vidi, an daemoniaca. Et veritate testante, nec dum ecclesiam comprehenderam, et subito obvians mihi quidam, albis indutus vestibus, dat mihi ligaturam centum numismatum, dicens: Accipe haec, frater, et dispensa ut vis. Ego autem prae gaudio statim haec suscipiens, reversus sum, volens reddere ei ligaturam illam, quasi nihil indigens, et amplius non vidi aliquem. Tunc dixi
Abbreviated transcription (Latin):
umq tstos dimisisset:¬
uniuersam que circũ¬
dederat illos defectionẽ et mo¬
dicam fidem scindens. loque¬
batur hiis qui ei considebãt:
et adintrabantur de aleo la-¬
ta sibi compassione. Cum essẽ
inquit in cypro adhuc iune¬
nis quasi annoꝵ quindecim
udeo una noctium in sompnis
puellam quandam cuiꝰ species
super solem splendebat: ornatã
super humanum sensum. Que
uenit et stetit ante lectum me¬
um: et pulsauit me in latere.
Expergefactus uero uideo eam
in ueritate stantem: et existima¬
ui eam esse mulierẽ. figura igit᷑
crucis signatus: dixi ei. Que es
tu et quomodo ausa es super¬
me intrare dum dormirẽ: Ha¬
bebat et coronam de oliuarum
ramis super caput suum. Tunc
illa hẏlari uultu et subriden¬
ddo labiis: dixit mͥ. Ego sum pri¬
ma filiarum regis. Cumq hec
audissem: statim adoraui eam.
Tunc dicit mͥ. Si me possederis
amicam: ego te ducam in con¬
spectu imperatoris. Eteñi nemo
habet potestatem apud eum:
sicut ego. Ego quippe feci eum

Expanded text:
umque istos dimisisset,universam quae circumdederat illos defectionem et modicam fidem scindens, loquebatur his qui ei consedebant, et admirabantur de a Deo data ei compassione: Cum essem, inquiens, in Cypro adhuc juvenis quasi annorum quindecim, video una noctium in somnis puellam quamdam, cujus species supra solem splendebat, ornatam supra omnem humanum sensum, quae venit et stetit ante lectum meum, et pulsavit me in latere. Expergefactus vero, video eam in veritate stantem, et aestimavi eam esse mulierem; figura igitur crucis signatus, dixi ei: Quae es tu? et quomodo ausa es intrare super me dum dormirem? Habebat et coronam de olivarum ramis super caput suum. Tunc illa hilari vultu et subridendo labiis dicit mihi: Ego sum prima filiarum regis. Cumque haec audissem, statim adoravi eam. Tunc dicit mihi: Si me possederis amicam, ego te ducam in conspectu imperatoris. Etenim nemo habet potestatem apud eum, sicut ego. Ego quippe feci eum
Abbreviated transcription (Latin):
latenus aliquando hereticorũ
communionis. inimo comqui¬
nationis participentnt: etiã¬
siõt uita ur̃a ex aliqua tmpul¬
sione uel necessitate. comiu¬
mouem catholice ecclie non in¬
uenientes sine communtone
permanseritis. Si eñi ait uxo¬
rem corporalem legitime possi¬
deutes. si in regione longinqͣ
absq ista tempore multo mo¬
rantes: reluquere hanc ⁊ alii
copulari a deo et legibz prohi¬
bemur. si uero hoc egerumus:
punimur. quomodo itaq pu¬
tas deo per rectam fidem ⁊ ca¬
tholicam eccłiam contunctos.
ut ait apls aptau uos unt ui¬
ro uirginem castam exhibere
xp̃o. si ortodoxam et sc̃am fudẽ
adulteraueritis per communt¬
onem hereticoꝵ: non tn futuro
scło tormenti qđ expectat here¬
Communio entin ait tdeo dici¬
tur quia comiuinem faciat:
et firmet communicantẽ hiis¬
quib communicat. Ne igitur
queso ait o filii: huiusmodi ora¬
toriis uos applicetis

Expanded text:
t, aliquando hereticorum communione, immo coinquinatione participemini, etsi in omni vita vestra ex aliqua impulsione vel necessitate communionem catholicae ecclesiae non invenientes, sine communione permanseritis. Si enirem corporalem legitime possidentes, in regione aliqua longinqua absque ista tempore multo morantes, relinquere hanc et alii copulari, a Deo et legibus prohibemur, si vero hoc egerimus, punimur; quomodo putas, Deo per rectam fidem et catholicam Ecclesiam conjuncti, ut ait Apostolus: Aptavi vos uni viro virginem castam exhibere Christo , si orthodoxam et santam fidem adulteraveritis per communionem haereticorum, non in futuro saeculo tormenti, quod exspectat haereCommunio enim, ait, ideo dicitur, eo quod communem faciat, et firmet communicantem quibus communicat. Ne igitur, quaeso, ait, o filii, hujusmodi oratoriis applicetis
Abbreviated transcription (Latin):
eo ueritate testimoniũ perhi¬
bente. prior patriarcha genu
flexit dicens. Indulge mͥ frater.
ueritus ergo illius ueuerabile
pontificiim. et eorum qui ad¬
erant. presentiam: magis uero
timens iudicium. et horrens ne
forte descenderet ignis de celo ea¬
dem hora et consumeret eũ auilen¬
tem honoraudam illam caniciẽ
humo iacentem: genu flexit et ip¬
se. petens ueniam et misccłiã. Et
dicente patriarcha deus omnib
nobis indulgeat: surrexerunt
et intrauerunt ambo ecclesiam.
Et tunc cum magno gaudio et le¬
ticia. astitit sc̃o altari cũ munda
conscientia. ualens dicere deo di¬
mitte nobis debita nr̃a sicut et
nos dimittimus debitorib nr̃is.
Ita autem sana ex tunc compun¬
cta mente factus est lector ille. ut
presbiteri consecratione potiri
mereretur.

Expanded text:
eo, et veritati testimonium perhieo, et veritati testimonium perhibente, prior patriarcha genu flexit, dicens: Indulge mihi, frater. Veritus ergo illius honorabile pontificium, et eorum qui aderant praesentiam, magis vero timens judicium Dei, et horrens ne forte descenderet ignis de coelo eadem hora et consumeret eum, videntem honorandam illam canitiem humi jacentem, genu flexit et ipse, petens veniam et misericordiam. Et dicente patriarcha: Deus nobis omnibus indulgeat, surrexerunt et ingressi sunt ambo ecclesiam; et tunc cum multo gaudio et laetitia astitit sancto altari, cum munda conscientia valens dicere Deo: Dimitte nobis debita nostra, sicut et nos dimittimus debitoribus nostris . Ita autem sana ex tunc et compuncta mente factus est lector ille, ut presbyterii consecratione potiri mereretur.