comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
stantiũ np̃ et cunt animo meo
sepe reputanti pͥorem illum gn̾is
humami statum et miꝵ pariter
et indĩgnũ iuderi solet. ꝙ uniꝰ scłi stulticia reli¬
giones uarias suscipientis deosq multos esse

Expanded text:
tanti mihi et cum animo meo saepe reputanti priorem illum generis humani statum et mirum pariter et indignum uideri solet, quod unius saeculi stultitia religiones uarias suscipientis deosque multos esse
Abbreviated transcription (Latin):
quomodo aũt. hee iue uel in celum colent nł
ad inferna p̾cipitent explicabo aꝑiamq q̃
que sunt p̾mia simul eciam que sunt uicia
queue eoꝵ supplicia monstrabo nam fortasse
aliquis ex pectẽt ut seperatĩ de uiciis ac ur¬

Expanded text:
quomodo autem hae uiae uel in caelum tollant uel quomodo autem hae uiae uel in caelum tollant uel ad inferna praecipitent explicabo, aperiamque quae quae sint praemia, simul etiam quae sint uitia quaeue eorum supplicia monstrabo. nam fortasse aliquis expectet ut separatim de uitiis ac uir
Abbreviated transcription (Latin):
discerint aut eloquentiam aut aliquid ho-¬
neste artis quo euadat ad bonam frugem ꝙ
fieri sine labore maximio non potest honestaz
et copiosam uitam dispucent ꝑactorem siue¬
ꝑacturum si u̾o doctorem gͣlitatis non muem̾it
in smnistram mauy que melioris spẽm menciã
nicide̾ idemq desidie luxurie se trad̾e que sua¬
niã quidem indeantur ad tempus u̾o bona ig-¬
noranti post aũt amissa oĩm dignitate ac re¬
ma samiliari in omĩb nẜiis ignonuinia q̃
uirtutum. ad hoc corpus et ad hanc uitam quã
in terra duximus fines earum iuaꝵ retulerunt
pote fortasse meluis qui hoc uinum apud infe
ros uoluerunt s in hac falluntur ꝙ eas uir-
tutes siue mas mortuis ꝓposuerunt utriq
gͥ uere s tamen utiq non recte quia oꝑtuit
uas ip̃as ad intam fines eaꝵ ad mortem re-¬
ferri. Aos igitur melus et ueruis qui uias
istas celi et infernorum eẽ dicimus quia iustis
imnortalitas iniustis pena eterna ꝓpsita est

Expanded text:
didicerit aut eloquentiam aut aliquid hodidicerit aut eloquentiam aut aliquid honestae artis quo euadat ad bonam frugem, quod fieri sine labore maximo non potest, honestam et copiosam uitam disputant peracturum; si uero doctorem frugalitatis non muenent, in sinistram uiam quae melioris spidiae inertiae luxuriae se tradere, quae suauia quidem uidentur ad tempus uera bona ignoranti, post autem amissa omni dignitate ac re familiari in omnibus miseriis ignominiaque uicturum. ad corpus ergo et ad hanc uitam quam in terra ducimus fines earuus, qui hoc biuium aput inferos esse uoluerunt, sed in eo falluntur quod eas uias mortuis proposuerunt. utrique ergo uere, sed tamen utrique non recte, quia oportuit uias ipsas ad uitam, fines earum ad mortem referri. nos igitur melius et uerius, qui duas istas uias caeli et inferorum esse dicimus, quia iustis inmortalitas, iniustis poena aeterna proposita est.
Abbreviated transcription (Latin):
das atq in corruptas uoluptates uicia n̾o
quibusdam de lenia mentis naturalibus illi-¬
cere ammos hominum et amimũ iocundita¬
tum sp̃e captos ad acerbas amaritudines miẜi¬
atq ꝑ ducere Sapiens prorsus disputatio si uir-¬
tutum ip̃aꝵ forfe formas ac terminos stirẽt
non enii didiscerant uel que sunt nel quid¬
eas mercedis a deo moneat ꝙ nos hiis duob
libris docebimus hii n̾o qui ignorabant aut
dubitabant ammas hoĩm inmortales cẽ et
uirtutes et uitia terrens honorib aut penis
estimau̾it. ¶Om̃is gͥ hec de duab unis dispu-¬
tatõ ad fragilitatem ac luxuriam spectet di¬
cunt enim hũane uite cursum uite similem¬
et unusquisq hoĩm cum p̾me adulustencie
lumen attingerit et in eum locum uen̾it ꝑtis¬
scil nbi se ma findit in ambas hereat muta-¬
bundis ac nestiat in quam se partem pociꝰ
niclinet si ducere noctus fu̾it qui diligat od
meliora titubantem hoc est si aut phĩam di-

Expanded text:
das atque incorruptas uoluptates, uitia uero das atque incorruptas uoluptates, uitia uero quibusdam delenimentis naturalibus inlicere animos hominum et inanium iucunditatum specie captos ad acerbas amaritudines miseriasque perducere. sapiens prorsus disputatio, si uirtutum ipsarum formas ac terminos scirent. non enim didicerant uel quae sint eas mercedis a Deo maneat; quod nos his duobus libris docebimus. Hi vero, quia ignorabant aut dubitabant animas hominum immortales esse, et virtutes, et vitia, terrenis honoribus aut poenis aestimaverunt. Omnis ergo haec de duabus viis disputatio, ad frugalitatem ac luxuriam spectat. Dicunt enim humanae vitae cursum Y litterquod unus quisque hominum cum primae adulescentiae limen adtigerit et in eum locum uenerit, partis ubi se uia findit in ambas, haereat nutabundus ac nesciat in quam se partem potius inclinet; si ducem nactus fuerit qui dirigat ad meliora titubantem, hoc est si aut philosophiam
Abbreviated transcription (Latin):
Que sunt sunt uie constantine imp̃r ꝑ quas
hũanam uitam ꝓ gredi ncc̃e est una in celum
et quidem phĩ alteram iuirtutem ẽẽ uoluerũt
alt̾am uitõrum eam que sit assignata uirtu-¬
tibus pͥmo aditu eẽ arduam et confragosam
in qua si quis difficultate superata in sũmum
euis euaẜit habere enm de cct̾o planum it
lucidium amenumq campum et omĩs labor
suoꝵ cap̾e̾ fructus uberes atq iocundos ꝙ añ
pͥmi adicus difficultas deteriit eos in illam¬
uicioꝵ uiam labi atq deflect̾e que pͥmo ing̾ssi
sit quasi amena multoq tristior deinde cum
mea paulo ulterius processerunt amenitatis
illius sp̃e repente subduci exoriri autem uitã¬
siue uiã p̾cipitem nunc saxis asperam nunc
obductam seu cib mĩc gurgitibus int̾tisam nł
currentibus rapidam ut laborare her̾e labi ca-¬
dere sic ncc̃e que omĩa eo ꝓferuntur ut appa-¬
reat in urtutibus capiendis labores ẽẽ maxi-¬
mos in p̾ceptis aut maximos fructus et soli-¬

Expanded text:
 Duae sunt viae Constantine imperator per quas humanam vitam progredi necesse est: una, quae in coelum Et quidem philosophi alteram virtutum esse voluerunt, alteram vitiorum: eamque quae sit assignata virtutibus, primo aditu esse et arduam, et confragosam; in qua si quis, difficultate superata, in summum ejus evaserit, habere eum de caetero planum iter, lucidum amoenumque campum, et omnes laborum suorum capere fructus uberes atque jucundos. Quos autem primi aditus difficultas deteruitiorum uiam labi atque deflectere, quae primo ingressu sit quasi amoena multoque tritior, deinde cum in ea paulo ulterius processerint, amoenitatis illius speciem repente subduci, exoriri autem uiam praecipitem, nunc saxis asperam nunc obductam sentibus nunc gurgitibus intercisam uel torrentibus rapidam, ut laborare haerere labi cadere sit necesse. quae omnia eo proferuntur, ut appareat in uirtutibus capiendis labores esse maximos, in perceptis autem maximos fructus et soli
Abbreviated transcription (Latin):
ortum alteram illa doctor ad occasum qm̃i qͥ
ui̾tatem ad iusticiam sequitur is accepto in¬
mortalitatis pͥmio ꝑhenni luce pocietur q̃
añ ab illo malo duce illectus p̾tulit intia
sum et tenebris deferatur. Et destribam
uia que fert non inelisiõs compo

Expanded text:
ortum, altera illa deterior ad occasum, quoniam qui ortum, altera illa deterior ad occasum, quoniam qui ueritatem ac iustitiam sequitur, is accepto immortalitatis praemio perenni luce potietur, qui autem ab illo malo duce inlectus praetulerit uitia sum et tenebras deferatur aeternas. describam uia, quae fert non in Elysios campo
Abbreviated transcription (Latin):
subibunt et sic bonoꝵ ac maloꝵ constituta
natura est ut se muicem contraria semper
obpugnent semꝑ expellant. Ita fit ut neq
uicia detrabi sine iurtutibus possunt nec
uirtutes inseri sine detractõe uicoꝵ. has
igitur mas longe alit̾ inducimus quan
induci a phis solent. Primum ꝙ utriꝙ
ppositum ẽẽ dicimus utrumq ducem inmortalẽ
s alterum honoratum qui iurtutib ac bonis
presfit alterum dampnatum qui niciis ac ma¬
sis illi añ in dext̾iore tm̃ iua ducem ponunt
neq uinũ neq ꝑꝑpetuum si quidem quemlib
doctorem bone artis inducant quia desidia
reuocet hommnes et fruges ẽẽ doceat s neq
ing̾di faciunt in eam uam insi pueros et
et etatis in hoc celeste it̾ inducimꝰ quia deꝯ
qui eius uite dux est mninortalitatem nulli
honini rato negat forma quoq ip̃aꝵ maꝵ
non ita est ut illi pucauerunt quid enim
opus est ñ littera in rebus contrariis atq
diu̾sis ẜ alt̾a illa melior conu̾sa est ad solid

Expanded text:
subibunt: sic bonorum ac malorum constituta natura est, ut se inuicem semper obpugnent, semper expellant. ita fit ut neque uitia detrahi sine uirtutibus possint nec uirtutes inseri sine detractione uitiorum. has igitur uias longe aliter inducimus quam induci a philosophis solent, primum quod utrique epositum esse dicimus ducem utrumque inmortalem, sed alterum honoratum, qui uirtutibus ac bonis praesit, alterum damnatum, qui uitiis ac malis. illi autem m dexteriore tantum uia ducem ponunt neque unum neque perpetuum, siquidem quemlibet doctorem bonae artis inducunt, qui a desidia reuocet homines et frugi esse doceat. sed neque ingredi faciunt in eam uiam nisi pueros et et aetatis in hoc caeleste iter inducimus, quia deus, qui eius uiae dux est, immortalitatem nulli homini nato negat. forma quoque ipsarum uiarum non ita est ut illi putauerunt. quid enim opus est Y littera in rebus contrariis atque diuersis? sed altera illa melior conuersa est ad solis
Abbreviated transcription (Latin):
tum qd latine instabile uel inconstans possu¬
mus dice̾ ut enim nichil sciendum sit aliꝙͥ
scire necesse est. nam si nichil om̃mo stias
ad ip̃m stiri nichil posse colletur Itaq qui ue¬
lud stientie loco pronũciat nichil sciri tãꝙͣ
p̾ceptum profitetur et cognitum. Eego ali-¬
quid stire põt huic simile est illuc qd pħĩs
in stolis ꝓpomi solet in asystati genis exemplũ
sopmiasse quẽdam ne sõpnis cred̾e̾t. Si emm
crediderit tamen sequitur ut non credendum¬

Expanded text:
tum, quod latine instabile uel inconstans possutum, quod latine instabile uel inconstans possumus dicere. ut enim nihil sciendum sit, aliquid sciri necesse est: nam si nihil omnino scias, id ipsum, sciri nihil posse, tolletur. ita qui uelut sententiae loco pronuntiat nihil sciri, tamquam perceptum profitetur et cognitum: ergo aliquid sciri potest. huic simile est illut quod in scholis proponi solet in asystati generis exemplum, somniasse quendam ne somniis crederet. si enim crediderit, tum sequetur ut non
Abbreviated transcription (Latin):
medio constitutam fore que illos ad sapi-¬
entiam transmitte̾t. uerum archifilas igno¬
rantie mag̃. cum zenoni obcrectaret p̾nci-¬
pi stoicoꝵ ut totam phĩam en̾teret auctore
Docrate suscepit hanc stienciam ut affirmaret
nichil stiri posse ita coarguit existimationem
phĩoꝵ qui putassent ingeniis suis ẜuatam
esse atq inuentam iu̾tatem uidel quia morta¬
lis fuerat illa sa pĩa pantisq ante temporib
inscituta ad sũmum Iam incrementum ꝓue¬
nat ut eciam necessario consenestet ac ꝑiret
extitit repente a chalennia tanꝙͣ senecbis phĩe
que illam confice̾t iam deflorestentem Recteq
archesilas uidit arrogances uel pocus stultos
ẽẽ qui putant efse scienciam u̾itatis cõiectu¬
ra posse comp̾hendi s tamen falsa dicentem
redarguere non põt insi qui scierit ante quid
sic uerũ Quod archesilas u̾itate non cogͥta
fac̾e̾ conatus introduxit genus phĩe asysta-¬

Expanded text:
medio constitutam fore, quae illos ad sapimedio constitutam fore, quae illos ad sapientiam transmitteret. Verum Arcesilas ignorantiae magister, cum Zenoni obtrectaret principi Stoicorum, ut totam philosophiam everteret, auctore ocrate, suscepit hanc sententiam, ut affirmaret nihil sciri posse. Itaque coarguit existiphilosophorum, qui putassent ingeniis suis erutam esse atque inuentam ueritatem. uidelicet quia mortalis fuerat illa sapientia paucisque ante temporibus instituta ad summum iam incrementum peruenerat, ut iam necessario consenesceret ac periret, extitit repente Academia tamquam senectus philosophiae, quae illam conficeret iam deflorescentem, recteque Arcesilas uidit adrogantes uel potius stultos esse qui putent scientiam ueritatis coniectura posse conprehendi. sed tamen falsa dicentem redarguere non potest nisi qui scierit ante quid uerum sit. quod Arcesilas ueritate non cognita facere conatus introduxit genus philosophiae asysta
Abbreviated transcription (Latin):
Scientia in nobis ab animo est qui oritur ece-¬
lo ignoratio a corpore qd ex terra unde nobis
alterum luce p̾ditum est alteꝵ tenebris pars
nobis data est scientie pars ignorantie per
hunc quasi pontem transire sine cadendi pi-¬
culo licet ⁊ramn illi omnes qui se malceram
partem nnclinauerunt aut dextro aut sinistꝰ
uersus ceciderunt utraq aũt pars quomodo
errau̾it dicam. achademici contra phisicos
ex rebus obsturis argumentati sunt nullã
ẽẽ sc̃ĩam exemplis paucaꝵ reꝵ in ꝯp̾hensibi¬
lium contenti amplexi sunt ignorantiam
tanꝙͣ stienciam totam subtulissent quia in ꝑte
sustulerant phisici contra ex hiis que aꝑta
sunt argumentum trahebant sciri posse con-¬
tentiq ꝑspicus retinebant stientiam tãquã
totain defendissent quia ex parte defenderãt
Ita neq hi clara neq illi obstura uiderũt s
utriq dum solam scĩam consertis manibus
retinent uel erripiunt non iuiderunt ny

Expanded text:
Scientia in nobis ab animo est, qui oritur e coelo; ignoratio a corpore, quod est e terra: unde nobis elementis, quorum alterum luce praeditum est, alterum tenebris; pars nobis data est scientiae, pars ignorantiae. Per hunc quasi pontem transire sine cadendi periculo licet; nam illi omnes, qui se in alteram partem inclinaverunt, aut dextro, aut sinistro versus ceciderunt. Utraque autem pars quomodo erraverit, dicam. Academici contra Physicos ex rebus obscuris argumentati sunt, nullam esse scientiam, et exemplis paucarum rerum incomprehensibilium contenti, amplexi sunt ignorantiam; tanquam scientiam totam sustulissent, quia in parte sustulerant. Physici contra ex iis, quae aperta sunt, argumentum trahebanttentique perspicuis, retinebant scientiam; tanquam totam defendissent, quia ex parte defenderant. Itaque neque hi clara, neque illi obscura viderunt: sed utrique, dum solam scientiam consertis manibus vel retinent, vel eripiunt, non viderunt, in
Abbreviated transcription (Latin):
amissa et extincta erit s tamen quia fingli
quiq cetus hereticoꝵ se potissimum xp̃ianos
et suau esse catholicam ecc̃iam putant. Sci¬
endum est illain ẽẽ ueram in qua est confes-¬
sio et penitentia que pcc̃a et nuln̾a quibus
sub iecta est in becillitas carms salubrit̾ curat
¶ħ int̾im pancis admouendi gr̃ã retuli. ne
quis ereorem fuge̾ cupiens maiore implicet᷑
errorem. dum penetralem u̾itatis ignorat. pos¬
tea plemus et uerus contra omnes menda¬
tioꝵ sectas ꝓpͥo seꝑatoq oꝑe pugnabinus. Se-¬
quitur ut qm̃ satis de religione uera et sapĩa
locuti sumus in proximo libro de iusticia disse¬

Expanded text:
amissa et extincta erit. sed tamen quia singuli amissa et extincta erit. sed tamen quia singuli quique coetus haereticorum se potissimum Christianos et suam esse catholicam ecclesiam putant, sciendum est illam esse ueram in qua est confessio et paenitentia, quae peccata et uulnera quibus subiecta est inbecillitas carnis salubriter curat. haec interim paucis admonendi gratia rettuli, ne quis errorem fugere cupiens maiore inplicetur errore, dum penetrale ueritatis ignorat: postea plenius et uberius contra omnes mendaciorum sectas proprio separatoque opere pugnabimus. Sequitur ut quoniam satis de religione uera et sapientia locuti sumus, in proximo libro de iustitia disse
Abbreviated transcription (Latin):
ab itinere recto. et celestes lras corũpunt ut
nouam sibi doctrinam sine ulla radice et sta-¬
bilitate componerent ¶ Nonnulli aũt falsoꝵ
ip̃e p̾dixerat excide̾ a doctrina dei. et conditõm
ueram reliquerunt s illi om̃es demonũ fran¬
dibus irretiti quas prospic̾e et cau̾e̾ debue¬
rant diuinũ nomen et cultum ꝑ in prudẽtiã
ꝑdiderunt. cum enĩ friges aut nonatiani a̾
ualericiani. aut marcionite aut antropiam¬
seu quilz alii nomĩantur cristiani ẽẽ desierũt
qui ꝓͥ noĩe amisso hũana et ex t̾na nocabula
induerunt. ¶Sola igitur eccĩa catholica est
que uerum cultum retinet. hic est fons u̾itatis
hoc domiciliũ fidei hoc templum dei ꝙ si quis
non intraut uel a quo si quis exierit a spe
uite ac salutis aliemis est neminem sibi oport
ꝑtinati concertatõne blandiri. agitur enĩ de uita
et salute. cui uͥ cante ac diligent̾ consulatur

Expanded text:
ab itinere recto et coelestes litteras corruperunt, ut ab itinere recto et coelestes litteras corruperunt, ut novam sibi doctrinam sine ulla radice ac stabilitate componerent. Nonnulli autem falsoruipse praedixerat, exciderunt a doctrina Dei, et traditionem veram reliquerunt. Sed illi omnes daemoniacis fraudibus irretiti, quas prospicere et cavere debuerant, divinum nomen et cultum per imprudentiam perdideruat. Cum enim Phryges, aut Novatiani, aut Valentiniani, aut Marcionitae, aut Anthropiaseu quilibet alii nominantur, Christiani esse desierunt, qui Christi nomine amisso humana et externa uocabula induerunt. sola igitur catholica ecclesia est quae uerum cultum retinet. hic est fons ueritatis, hoc domicilium fidei, hoc templum dei: quo si quis non intrauerit uel a quo si quis exierit, a spe uitae ac salutis alienus est. neminem sibi oportet pertinaci concertatione blandiri. agitur enim de uita et salute: cui nisi caute ac diligenter consulatur,
Abbreviated transcription (Latin):
docti. uel mimis canti qui distidm̃ fac̾ent u-¬
nitatis. et eccl̃ia dissiparent. s hn quoꝵ fi¬
des fuit lubrica cum dm̃i noste se et colere si-¬
honori studentes affectabant maximũ sac̾do¬
cium. et a pociorib uicti se cedere cum suffra-¬
gatorib responde suis maluerũt qmͣ cos ferre
p̃positos quibus concupierunt ip̃i aũ p̾poni-
Quidam nõ non sacis celestib lr̃is eruditi
cum ueritatio accusatoribus respondere non possẽt
obicientib uel impossibile uel incongruens esse
ut deus in uterum se mulieris include̾t nec ce-¬
lestem illam marestatem ad tantam infirmita¬
tem potuisse deduci ut homĩb contemptui de-
resui contumelie ludibrio ess postremo ecia
cruciamenta ꝑferret atq execrabili patibu¬
lo figeretur que omĩa neq ingenio neq doc¬
tema defendere ac refutare possent nec emin
uim ratõmꝙ penitus prouidebant dep̾uatist̃

Expanded text:
docti uel minus cauti, qui discidium facerent udocti uel minus cauti, qui discidium facerent unitatis et ecclesiam dissiparent. sed ii quorum fides fuit lubrica, cum deum nosse se et colere sihonori studentes adfectabant maximum sacerdotium. et a potioribus uicti secedere cum suffragatoribus suis maluerunt quam eos ferre praepositos quibus concupierant ipsi ante praeponi. quidam uero non satis caelestibus litteris eruditi cum ueritatis accusatoribus respondere non possent, obicientibus uel inpossibile uel incongruens esse ut deus in uterum se mulieris includeret nec caelestem illam maiestatem ad tantam infirmitatem potuisse deduci, ut hominibus conrisui, contumeliae et ludibrio esset, postremo etiam cruciamenta perferret, atque excecrabili patibulo figeretur: quae omnia cum neque ingenio, neque doctrina defendere ac refutare possent nec enim vim rationemque penitus pervidebant, depravati sunt
Abbreviated transcription (Latin):
ed qm̃ multe hereses extiterunt et instincti¬
bus demonum pplõ dei scissus est det̾minanda
est nobio ueritas et in suo ꝓprio domicilio collo¬
canda ut si quis aquam inte cupiet haurire
non ad decritos lacus deferatur qui non hẽnt
uenam s uberimũ dei nouit fontem qui ireiga¬
tus phenni luce pociatur añ omĩa stire nos cõ-¬
ueint et ip̃m et legatos ens p̾dixisse ꝙ plu-¬
rime secte hẽnt existere que concordiam sc̃i
corꝑis rumperent ac monuisse ut sũma pru¬
dentia caueremꝰ ne qñ in laqueos et fraudes
illuis aduersarii nr̃i cum quo nos deus luc
tari uoluit incidemus. Tamen dedisse certa
mandata ꝙͣ imppetuũ custodire deberemus
quoꝵ pleriq in meniores deẜto itin̾e̾ celesti
uias sibi deuias ꝑ anfractus et p̾cipiticia cõ¬
diderunt ꝑ quam ꝑtem plebis in tantã et
simplicem ad tenebras mortem ꝙ deducent
ꝙ quatenus acciderit exponam fuerunt qui¬
dam nr̃oꝵ uel minꝰ stabilita fide uel mimus

Expanded text:
m multae haereses extiterunt, et instinctibus daemonum populus Dei scissus est: determinanda est nobis veritas breviter, et in suo proprio domicilio collocanda; ut si quis aquam vitae cupiet haurire, non ad detritos lacus deferatur, qui non habent venam, sed uberrimum Dei noverit fontem, quo irrigatus perenni luce potiatur. Ante omnia scire nos convenit, et ipsum, et legatos ejus praedixisse, quod plurimae sectae haberent exsistere quae concordiam sancti corporis rumperent, ac monuisse ut summa prudentia caueremus, ne quando in laqueos et fraudes illius aduersarii nostri cum quo nos luctari deus uoluit incideremus; tum dedisse certa mandata, quae in perpetuum custodire debemus: quorum plerique immemores deserto itinere caelesti uias sibi deuias per anfractus et praecipitia condiderunt, per quas partem plebis incautam et simplicem ad tenebras mortemque deducerent. quod quatenus acciderit exponam. fuerunt quidam nostrorum uel minus stabilita fide uel minus
Abbreviated transcription (Latin):
pͥmo uersu uerum quidem ẜarguite consultorem
sefellit sacramentum ueritatis penitꝰ nestientẽ
uidetur enĩ negasse illum deum ẜ cum facetur
ẜm carnem fuisse mortalem ꝙ eciam noo predi¬
u̾tate pressus negare non potuit ꝙͥ admodum
se res heret sicut illud ꝙ ait sapiencem fuisse
quid ad hoc apollo respondẽs si supiens fuit orgo¬
eus doctrina sapĩa est nec ulla alia. et sapien¬
tes qui secuntur nec ulli alii. cur igitur uulgo
pro stultis et uanis et meptis hẽmus qui sec¬
tamur magr̃m eciam ip̃oꝵ deoꝵ confessione
sapientem. Nam ꝙ ait portentifica illum oꝑa
fecisse quo maxime diuinitatis fidem meruit
assentiri nobis iam indetur cum dicit cadem
quibus nos gla̾mur. s colligit se tamẽ et ad
demonacas fraudes redit. Cum .ii. uerum
necͣrte dixisẜ ut iam deoꝵ ac sui peoditor udeba-¬
tur. nͥ ꝙ ab co ueritas expͥsserat. si mendatio
fallente curasset. ait gͦ illum fecisse quidem o¬
ꝑa miranda uerum non diuĩa uirtute s ma-¬

Expanded text:
mo uersu uerum quidem dixit, sed argute consultorem fefellit sacramentum ueritatis penitus nescientem: uidetur enim negasse illum deum. sed cum fatetur secundum carnem fuisse mortalem, quod etiam nos praediueritate pressus negare non potuit quemadmodum se res haberet, sicut illut, quod ait sapientem fuisse. quid ad hoc, o Apollo, respondes? si sapiens fuit, ergo doctrina eius sapientia est nec ulla alia, et sapientes qui secuntur nec ulli alii. cur igitur uulgo pro stultis et uanis et ineptis habemur, qui sectamur magistrum etiam ipsorum deorum confessione sapientem? nam quod ait portentifica illum opera fecisse, quo maxime diuinitatis fidem meruit, adsentiri nobis iam uidetur, cum dicit eadem quibus nos gloriamur. sed colligit se tamen et ad daemoniacas fraudes redit. cum enim uerum necessitate dixisset, iam deorum ac sui proditor uidebatur, nisi quod ab eo ueritas expresserat, mendacio fallente obscurasset. ait ergo illum fecisse quidem opera miranda, uerum non diuina uirtute, sed ma
Abbreviated transcription (Latin):
gociatio ethiophum et sabin uiri alti ad te tñs¬
gredientur et tui erunt ẜui et post te ambula¬
bunt iuncti dm cum pedibus et adorabunt
omnes qui adusantur tibi et cabent in conflisio
ne. Item ꝓph̾a̾ ieremias sic ait hic deus nr̃ est
et non deputabitur alius absq illa qui iuenit
om̃em uiam prudencie et dedit illam Iacob pu̾o
suo et ihl dilecto suo post hec int̾ra iusus est et
cum homĩb conuersatus est. Item dauid in ꝓsal

Expanded text:
gotiatio Aethiopum et Sabaim uiri alti ad te transgredientur et tui erunt serui et post te ambulabunt uincti conpedibus et adorabunt omnes qui adunem. item propheta Hieremias sic ait: hic deus noster est et non deputabitur alius absque illo, qui inuenit omnem uiam prudentiae et dedit eam Iacob puero suo et Israhel dilecto sibi. post haec in terris uisus est et cum hominibus con
Abbreviated transcription (Latin):
equitatis uirga regmi dilexisti iusticiam et odio
hũisti imusticiam ꝓpte̾a uuxit te deuo dñs tuus
oleo exultatoĩs. quo uerbo eciam nomen oñdit
si quidem ut supͣ docui ab mctõe appellatus ẽ
xp̃c. Deuide homnĩem fuisse eundem fennas do¬
cet dicens et homo est et quis cognouit eum
Item ysaias. et mittet eis dñs honnẽm qui sal¬
uauit eos indicans. sanainit eos. Sedet moyses
nimunis ita loquitur orietur stella ex sacob et
utrum ne deus an homo fu̾it. hoc modo respon-¬

Expanded text:
ga regni tui. dilexisti iustitiam, odio habuisti iniustitiam. propterea unxit te dominus deus tuus oleum exultationis. quo uerbo etiam nomen ostendit, siquidem, ut supra docui, ab unctione appellatus est Christus. deinde hominem fuisse eundem Hieremias docet dicens: et homo est et quis cognouit eum? item Esaias: et mittet eis dominus hominem, qui saluabit eos et iudicans sanabit eos. sed et Moyses in Numeris ita loquitur: orietur stella ex Iacob et pollo consultus utrumne deus an homo fuerit, hoc modo respon
Abbreviated transcription (Latin):
ligentes ex lr̃is scĩs et ex bariis historiis qnͣtꝰ
non ampłius ꝙͣ ducẽtoꝵ iudetur annoꝵ eciam
res ip̃a declarat laps riuãm q reꝵ breui for̃
nisi ꝙ incolumi urbe romͣ il istius mũdi udr
esse metuendũ ac no cum capud id̃ orb̃ occi-¬
derit et esse ceꝑit ꝙ all̾ sibille fore aĩt quis
dubicet uenisse iam fĩez reb hũanis orbiq¬
nob̃ terraꝵ illa est ciuitas que ad hͨ sustẽtat
omĩa p̾candusq nobis et adorandus ẽ do
ne cicius ꝙͣ putemus tyrãmus ille abhoĩandꝰ
at ãnus cuiꝰ int̾itu mũdꝰ ip̃e lapsurus ẽ
unc ad cet̾a exequenda redeamus que¬

Expanded text:
ligentes ex litteris sanctis et ex uariis historiis quantuligentes ex litteris sanctis et ex uariis historiis quantunon amplius quam ducentorum uidetur annorum. etiam res ipsa declarat lapsum ruinamque rerum breui fore, nisi quod incolumi urbe Roma nihil istius uidetur esse metuendum. at uero cum caput illut orbis occiderit et ῥύμη esse coeperit, quod Sibyllae fore aiunt, quis dubitet uenisse iam finem rebus humanis orbique terrarum? illa est ciuitas quae adhuc sustentat omnia, precandusque nobis et adorandus est dene citius quam putemus tyrannus ille abominabiliat, cujus interitu mundus ipse lapsurus est. Nunc ad caetera exequenda redeamus, qu
Abbreviated transcription (Latin):
cestimoma et uerba po̾e opus eͤ non duxi
qm̃ eẽt infuit̾ nec tm̃ reꝵ multitudinem
mensurͣ libͥ caꝑet tam multis uno spũ siłia
ip̃a que dr̃e non nr̃is s alienis potissiͫ lrĩs
confirmarem doceremq nõ modo apud uos
uer̃ eciã apud eos ipos qui nos insectantur
u̾itatem c̾sigͣtam tem ꝙͣ recusent agnoscere
si quis aut diligentus ho uolu̾it stire ex ip̃a
fonte haurãt et pla̾ ꝙͣ nos in hiis libris c̃pl ͦ¬
sumus ad mirabilia reꝑiet. fortasse quispiã
nũc requirat qñ iͣ que diximus sunt futa
iam suꝑius oñdi cõpletis annoꝵ . ui. milib
mutatõe iͫ fieri oportere et iam ꝓpinquare
sũmũ illum cõclois ext̾me dic̃ de signis q̃
p̾dicta sunt a ꝓphis lic nost̾e p̾dix̾unt .n. sigͣ.¬
quibus ꝯsũaͦ tp̃ꝵ et expectanda sit ubꝰ in dies
singulos et timenda qñ tamẽ ꝯpleat᷑ ħ sum¬
ma docent hn quid temporibus stͥpserũt col-¬

Expanded text:
estimonia et uerba ponere opus esse non duxi, quoniam esset infinitum nec tantam rerum multitudinem mensura libri caperet tam multis uno spiritu simea ipsa quae dicerem non nostris, . sed alienis potissimum litteris confirmarem doceremque non \' modo aput nos, uerum etiam aput eos ipsos qui nos insectantur, ueritatem consignatam teneri, quam recusent adgnoscere. si quis autem diligentius haec uoluerit scire, ex ipso fonte hauriat et plura quam nos in his libris conplsumus, admirabilia reperiet. Fortasse quispiam nunc requirat, quando, ista quae diximus, sint futura. Jam superius ostendi, completis annorum sex millibus mutationem istam fieri oportere, et jam propinquare summum illum conclusionis extremae diem. De signis quae praedicta sunt a prophetis, licet noscere; praedixerunt enim sigio temporum et expectanda sit nobis in dies singulos et timenda. quando tamen conpleatur haec summa, docent ii qui de temporibus scripserunt, col
Abbreviated transcription (Latin):
hñt tamen est solum p̾mogenitum diuini noĩs
appellatõe dignatus est pat̾na . s. uirtute ac
marestate pollentem ẽẽ aũt sũmi dei filiũ qui
sit potestate maxima p̾dcus non tantũ cõgra-¬
entes in unũ uotes ꝓphãꝵ s eciam tumegisti
p̾dicatõ et sibillaꝵ uaticinia demonstrant her

Expanded text:
hunc tamen solum primogenitum diuini nominis hunc tamen solum primogenitum diuini nominis appellatione dignatus est, patria scilicet uirtute ac maiestate pollentem. esse autem summi dei filium, qui sit potestate maxima praeditus, non tantum congruentes in unum uoces prophetarum, sed etiam Trismegisti praedicatio et Sibyllaru
Abbreviated transcription (Latin):
quibus imꝑiũ tenentib ꝑ annos. ccccli unꝰq¬
ad sedechie regnũ oppingti a rege babilomo
suis redderet qui ꝑ idem tempus in psas suscepͭ.
imꝑium quo rome tarqͥmus suꝑbus. quare cũ
omĩs temꝑium series et ex uidaitis et ex grecis
romanis q historiis colligatur eciam singloꝵ
zacharias fuit ꝙͥ constat subdario rege scdo̾ ãno
regni eius octauo mense tecmisse adeo antiqͥo¬
res eciam grecis scͥptoribus pphe reꝑiuntur q̃
omĩa eo ꝓfero ut errorem suum sentiant qui
scͥpturam sacratam coarguere intunt᷑ tamꝙͣ
nouam et recens fictam. ignorantes ex quo
fonte religionis scẽ origo manau̾it ꝙ si quis
collectis ꝑfectisq temporib fondamentum
doctrine salubrit iecerit et u̾itatem penitus
comp̾hendet et errorem cognita ueritate dis¬
conscicutor q reꝵ sicut in scdo libro diximus¬
anteꝙͣ p̾claritm hoc opus mun̾di ador iretur scm
it quid filium nincuparet et ꝙͣuis alios postea
miu̾abiles creauisset quos angelos dicimus

Expanded text:
quibus imperium tenentibus per annos quadrinad Sedeciae regnum obpugnati a rege Babyloniosuis redderet, qui per idem tempus in Persas suscepit imperium quo Romae Tarquinius Superbus. quare cum omnis temporum series et ex Iudaicis et ex Graecis Romanisque historiis colligatur, etiam singuloZacharias fuit, quem constat sub Dario rege, secundo anno regni eius octauo mense cecinisse. adeo antiquiores etiam Graecis scriptoribus prophetae reperiuntur. quae omnia eo profero, ut errorem suum sentiant qui scripturam sacram coarguere nituntur tamquam nouam et recens fictam, ignorantes ex quo fonte religionis sanctae origo manauerit. quodsi quis collectis perspectisque temporibus fundamentum doctrinae salubriter iecerit, et ueritatem penitus conprehendet et errorem cognita ueritate depconstitutorque rerum, sicut in se- s cundo libro diximusantequam praeclarum hoc opus mundi adoriretur, sanctum it, quem filium nuncuparet. et quamuis alios postea innumerabiles creauisset, quos angelos dicimus,
Abbreviated transcription (Latin):
sts irent quãiis ip̃e ꝑ totum se corpus intẽde¬
rat tamen mĩstros regii sui deos genuit et quã
multa alia de deo nr̃i similia locutus est que
nũc siffero qđ̵ aliis locis oportumora sunt ¶nũc
satis est demonstrare sũmo ingemio iuros attigis¬
se m̾tatem ac pene tenusse insi eos retrorsl̃ sutata
pͣuis opimionibus consuetudo rapuisẜi. ¶Qua deos
ẽẽ alios opmabantur ⁊ ea que in usum homĩs deus
fecit tanꝙͣ sensu predica essent pro diis henda et
colenda credebant u

Expanded text:
suis irent, quamvis ipse per totum se corpus intendesuis irent, quamvis ipse per totum se corpus intenderat, tamen ministros regni sui deos genuit. » Et quam multa alia de Deo nostris similia locutus est: quae nunc differo, quod aliis locis opportuniora sunt. Nunc satis est demonstrare, summo ingenio viros attigisse veritatem, ac pene tenuisse; nisi eos retrorsum infatuata pravis opinionibus consuetudo rapuisset, qua et deos alios esse opinabantur, et ea, quae in usum hominis Deus fecit, tamquam sensu praedita essent, pro diis habenda, et colenda credebant.
Abbreviated transcription (Latin):
cicero secutus acq imitatatus in plm̾us frequẽt᷑¬
deum conficetur ac suppremum uocat in hus libs
quos de legibus sc̾psit ab eo que regi mũdũ argu-¬
mentatur cum disputat de natura deoꝵ hoc mͦ
Nichil est p̾stancius deo ab eo igit᷑ mũdum regi
ncc̃e est nulli igitur est nature obediens aut sub
ip̃e qui intelligitur a nobis alio mõ intelligi põt¬
insi mens soluta quedam et libã segregata ab om̃
contrectõe mortali omĩa senciens et mouens. ¶a
meus quoq seneca qui ex romanis acerimus stoi¬
cus fuit. quã sepe sũmum deum mi̾ta laude pro¬
sequitur. Nam cum de in matura morte disserẽt
non incelligis inquid auc̃tem ac maiestatem uidi-¬
tis tui rectorem orbis t̾raꝵ celiq et dõrum oĩm
deum aquo ista nomĩa que singula adoramꝰ
et colimꝰ suspensa sunt. Item in exortatiombiis
hic cum pͥma fundamenta molis pulchrime
Iaceret et hoc ordiretur quoneq manis quitꝙͣ
nouit natura nec melius ut omĩa sub ducib

Expanded text:
 imitatus in plurimis, Deum frequenter confitetur, ac supremum vocat in iis libris, quos de Legibus scripsit; ab eoque regi mundum argumentatur, cum disputat de Natura deorum, hoc modo: « Nihil est praestantius Deo; ab eo igitur mundum regi necesse est. Nulli igitur est naturae obediens aut subjipse, qui intelligitur a nobis, alio modo intelligi potisi mens soluta quaedam et libera, segregata ab omni concretione mortali, omnia sentiens ac movens. » Annaeus quoque Seneca, qui ex Romanis vel acerrimus Stoicus fuit, quam saepe summum Deum merita laude prosequitur! Nam cum de immatura morte dissereret: « Non intelligis, inquit, auctoritatem ac majestatem judicis tui, rectorem orbis terrarum, coelique et deorum omnium Deum, a quo ista numina, quae singula adoramus, et colimus, suspensa sunt. » Item in Exhortationibus: « Hic, cum prima fundamenta molis pulcherrimae jaceret, et hoc ordiretur, quo neque majus quidquam novit natura, nec melius; ut omnia sub ducibus
Abbreviated transcription (Latin):
Dec est illa ꝑfecta iusticia que custodit
humanam de qua phi locuntur societatẽ hic
diuiciarum maxinus ac uerissimus fructꝰ ẽ
non uti opib ad ꝓpriam uinꝰ uoluptatem
s ad multorum salutem non ad p̾sentẽ suũ
fructum s ad iusticiam que sola non interit
Tenendum est igit᷑ omĩmodo ut ab officio
misericordie spes recipiendi absit ommo hiꝰ ͦ
emm oꝑis et officii merces adeo expectãda¬
est solo. Nam si ab homine expectes iam ñ
hũanitas erit illa ẜ beneficii feneratio nec
põt iuderi bene meruisse qui quod fecit non
alteri ẜ sibi p̾stet et tamen res eadem redit
ut quod alteri quisq p̾stic̾it nichil ab eo cõ-¬
modi sperans uere sibi p̾stet quia mercedẽ
capiat a deo. Item deus p̾cepit ut qñ cenã
parau̾imus eos in cõuictum adhibeamus
qui reuocare non possint et uicem reddere
ut omĩs accus uite nr̃e non careat miseri¬
cordie munere. Mec tamen quisꝙͣ int̾dictũ
sibi putet aut cõmunionẽ cum amicis aut

Expanded text:
ec est illa perfecta iustitia quae custodit humanam de qua philosophi locuntur societatem, hic diuitiarum maximus ac uerissimus fructus est, non uti opibus ad propriam unius uoluptatem, sed ad multorum salutem, non ad praesentem suum fructum, sed ad iustitiam, quae sola non interit. tenendum est igitur omni modo ut ab officio misericordiae spes recipiendi absit omnino: huius enim operis et officii merces a deo est expectanda solo. nam si ab homine expectes, iam non humanitas erit illa, sed beneficii faeneratio, nec potest uideri bene meruisse qui quod facit non alteri, sed sibi praestat. et tamen res eodem redit, ut quod alteri quisque praestiterit nihil ab eo commodi sperans, uere sibi praestet, quia mercedem capiet a deo. item deus praecipit ut si quando cenam parauerimus, eos in conuictum adhibeamus qui reuocare non possint et uicem reddere, ut omnis actus uitae nostrae non careat misericordiae munere. nec tamen quisquam interdictum sibi putet aut communione cum amicis aut
Abbreviated transcription (Latin):
non alit̾ ꝙͣ si p̾stentur hus homĩbus qui ꝓ¬
desse millo modo possunt ac ille in recipiẽ¬
dis illustribus nichil expectanit aliud nisi
utilicatem et non dissimulauit homo inge¬
mosus quid ex eo comodi sparet ait emin

Expanded text:
non aliter, quam si praestentur hominibus iis, qui pnon aliter, quam si praestentur hominibus iis, qui prodesse nullo modo possunt. At ille in recipiendis illustribus nihil spectavit aliud, nisi utilitatem; nec dissimulavit homo ingeniosus, quid ex eo commodi speraret. Ait en
Abbreviated transcription (Latin):
S notum nobis deus fecit fecit qd̾ sic et uerũ
et iustum opus ita nos oportet cum proximis
uu̾e dũmodo stianus illus ad homniem hoc
ad deum ꝑtinẽ. precipua igitur uirtus hos-¬
pitalitas quod phĩ quoq auint ẜ eam decor
recte inquit. Cicero a theofrasto laudata est¬
hospitalitas. Est enim ut michi quidem ui¬
detur ualde decorum patrie domus hominum
illustrium hospitibus illustribus Eodem modo
rursus errauit quotum cum ydoneis ẽẽ di¬
cet largiendum nõ. enm iusti et sapientis
uiri domꝰ illustribus debet patere s humilib
et abiectis nam illustres illi et pocentes nulla
re possunt indige̾ quos opulentia sua et mu-¬
int et honorat. Nuchil autem a uisto uiro
faciendum est nisi qd sit beneficiũ. Benesi¬
cium antem si refertur interit ac fuitur n ͨ
enĩ possumus id hre integrũ cuiꝰ p̾ciũ no¬
bis ꝑsolutum est. In hns itq bñficiis iusti ͤ
ratio uersatur que salua et incorrupta per¬

Expanded text:
 notum nobis deus fecit quod sit uerum et iustum opus: ita nos oportet cum proximis uiuere, dummodo sciamus illut ad hominem, hoc ad deum pertinere. praecipua igitur uirtus hospRecte, inquit Cicero, a Theophrasto est laudata hospitalitas. Est enim ut mihi quidem videtur valde decorum, patere domos hominum illustrium hospitibus illustribus. » Eodem modo rursus erravit, quo tum, cum idoneis esse diceret largiendum. Non enim justi et sapientis viri domus illustribus debet patere, sed humilibus et abjectis. Nam illustres illi ac potentes nulla re possunt indigere; quos opulentia sua et munit, et honorat. Nihil autem a viro justo faciendum est, nisi quod sit beneficium. Beneficium autem si refertur, interit, atque finitur; nec enim possumus id habere integrum, cujus pretium nobis persolutum est. In his itaque beneficiis justitiae ratio versatur, quae salva et incorrupta per
Abbreviated transcription (Latin):
dep̾ssam dice̾t quia in sumũ leuatã nͥ forte
mentem quoq in pedib aut nimis calcib
ꝯstitue malebat pociuis qm in pc̃tore aut in
capite. adeo iemotissimi fuerũt ab ip̃a u̾itate
ut nos ne status quidem sui corporis admo¬
dispatõe confessio illa socratis nata est qua
se nichil stire dixit nͥ hec unũ ꝙͣ nich̾ sciat
dici p̃t in qua ignoratõ et discit᷑ et docetur
Si ne illi quid̾em qui scĩam sibi assũpẜunt
id ip̃m ꝙ stire se putabant constant̾ defendẽ¬

Expanded text:
depressam diceret quam in summum leuadepressam diceret quam in summum leuamentem quoque in pedibus, aut in imis calcibus constituere malebat potius, quam in pectore, aut in capite. Adeo remotissimi fuerunt ab ipsa veritate, ut eos ne status quidem sui corporis admodesperatione confessio illa Socratis nata est, qua se nihil scire dixit, nisi hoc unum, quod nihil sciat. dici potest in qua ignoratio et discitur et docetur. sed ne illi quidem qui scientiam sibi adsumpserunt, id ipsum, quod scire se putabant, constanter defende
Abbreviated transcription (Latin):
inꝙͥ ⁊ manũ tollo quid hoc homĩe imisriꝰ qui
sit iaceat insipient̾ inꝙͥ ẜi quis se ꝓficet᷑ ẽẽ sa¬
pientem Quid gͦ si nult assupͦ. homĩs quid
contemptꝰ ille rex qui maiificus u̾bis pre-¬
tendicur quid dispar cet̾is hĩtus aut cur õmo
p̾cepta sapĩe data sunt si nẽo ad hus qui sipi-¬
at muentus est et quisgͣ nobis muidiam facit
quia phõs neganius ẽẽ sapientes cũ ip̃i nes
cire se quisꝙͣ ne sape fateant᷑ nam si qñ ĩ de
et qͣi furibundi exiliunt et exclamant cecos cẽ¬
se et excordes an exagoras ꝓnũciat c̾cũfusa
ẽẽ tenebs̃ omĩa. Eupedocles augustas esse
sensuũ semitas quer᷑ tamꝙͣ illi ad cogitandũ
reda et quadrigis opus esẜ. demot̾tus quasi
uel eciam cabe̾ illi licebat s cãꝙͣ in sũmo mõ¬
tio excelsi uertice uel pocius in celo ꝙ est
uerissimũ Quid est eiũ cͦ eam pocius in ym

Expanded text:
inquit et manum tollo. quid hoc homine miserius, qui inquit et manum tollo. quid hoc homine miserius, qui sic iaceat? insipienter inquit, sed qui se profitetur esse sapientem. quid ergo sibi uult adsumptio nominis? quid contemptus ille rerum, qui magnificis uerbis praetenditur? quid dispar ceteris habitus? aut cur omnino praecepta sapientiae datis, si nemo adhuc qui sapiat inuentus est? et quisquam nobis inuidiam facit, quia philosophos negamus esse sapientes, cum ipsi nec scire se quicquam nec sapere fateantur? nam si quando ita deentur, et quasi furibundi exiliunt, et exclamant se caecos esse et excordes. Anaxagoras pronuntiat circumfusa esse tenebris omnia. Empedocles angustas esse sensuum reda et quadrigis opus esset; Democritus quasi uel etiam cadere illi licebat, sed tamquam in summo montis excelsi uertice uel potius in caelo, quod est uerissimum. quid est enim cur eam potius in imum
Abbreviated transcription (Latin):
non enĩ tñ rliõm asẜere uolu̾nt ueꝵ eciã sus¬
tulerũt dũ spẽ flẽ urtutis inducti conũtur aĩos
oñn metu libare que rłionis eu̾sio ne nomen
muenit illi enĩ cum aut ignorent a quo ess
oĩm reꝵ qͣi dr̃ent omĩa sua sponte ẽẽ nata qͦ
uerbo plane inprudentiam confitentur Natã
ꝑ se ip̃a sensibilis. s ncc̃e est mentem ẽẽ dĩam
que sua prouideñ nastendi p̾ucr̃ꝰ rebus om̃ibus
errore credunt eẽ fortunam quasi deam quãdl̃
res hũanas uariis cãib illudentem quia nes¬
ciũt uñ sibi bona uel mala ueuit cum hoc se
cõpoĩtos as p̾siandum putant nec ullã tamẽ
Iam quicũꝙ consolati sunt aliquos ab int̾itu
amissõm q caroꝵ fortũe nomen acerios a¬
de utute est in qua non sortũa loquitur camꝙ¬
retubisẜ ne tñ quid se ab ea sc̃m cum domo
filiam uictũ se a fortũa curpit̾ confitetur cedo

Expanded text:
Non enim tantum religionem asserere noluerunt: verum etiam susNon enim tantum religionem asserere noluerunt: verum etiam sustulerunt; dum specie falsae virtutis inducti, conantur animos omni metu liberare: quae religionis eversio naturae nomen invenit. Illi enim, cum aut ignorarent, a quo esset , quasi dicerent omnia sua sponte esse nata: quo uerbo plane inprudentiam suam confitentur. naturper se ipsa sensibilis, sed necesse est mentem esse diuinam, quae sua prouidentia nascendi principium rebus omnibus errore credunt esse fortunam quasi deam quandam res humanas uariis casibus inludentem, quia nesciunt unde sibi bona et mala eueniant. cum hac se compositos ad proeliandum putant nec ullam tamen iam quicumque consolati sunt alios ob interitum amissionemque carorum, fortunae nomen acerrimis ade uirtute est, in qua non fortuna uexetur. Mrettudisset; ne tum quidem se ab ea fractum, cum domo filiam, uictum se a fortuna turpiter confitetur. cedo
Abbreviated transcription (Latin):
pitudins neq u̾tuti ullum pͥmiũ pollicentur
nisi solius honestatis et laudis cum dicãt nõ
tem Beatus igitur est sapiens in tormentis.ẜ
tamen torquetur ꝓ fide pro iustĩa pro deo illa
pacĩa doloris beatissim faciet est enĩ solus deꝰ¬
rant quia rõ in celum spectandi nulla est
oculis amini tamon lũm aspicit qui aũt ro¬
ligiomi non suscipiũt t̾em sunt quia rligio¬
de celo est et qui ammam putant cum corpore
int̾ire cque int̾ram spectant quia ultra corpus
ꝙ est t̾ra nichil amplius indent ꝙ sit ĩmorle
tota u̾setur ¶Quaꝓp̃t̾ nichil est aliud in uita
quo rõ quo conditõ nr̃a uitatur n dei qui nos
genuit agnicõ et rłiosus ac piꝰ cltꝰ unde qm̃¬
phĩ aberrarũt sapientes utiq non fuerũt que-¬
suerũt illi quidem sapĩam s quia non rc̃e quo¬
rebant ꝓlapsi sunt longius et in tantos erro-¬
res incidunt ut eciam cõem sapĩam non te̾nẽt

Expanded text:
pitudinis neque uirtuti ullum praemium pollicentur pitudinis neque uirtuti ullum praemium pollicentur nisi solius honestatis et laudis, cum dicant nontem. beatus est igitur sapiens in tormentis: sed cum torquetur pro fide, pro iustitia, pro deo, illa paerunt, quia ratio in coelum spectandi nulla aliaoculis, animae tamen lumine aspicit. Qui autem religionem non suscipiunt, terreni sunt; qui religiode coelo est, et qui animam putant cum corpore interire, aeque in terram spectant, quia ultra corpus, quod est terra, nihil amplius uident quod sit inmortale. tota uersetur. Quapropter nihil est aliut in uita quo ratio, quo condicio nostra nitatur, nisi dei qui nos genuit agnitio et religiosus ac pius cultus: unde qphi aberraverunt, sapientes utique non fuerunt. Quaesierunt illi quidem sapientiam: sed quia non rite quaerebant, prolapsi sunt longius; et in tantos errores inciderunt, ut etiam communem sapientiam non tenerent.
Abbreviated transcription (Latin):
tis enĩ fortasse morietur si ꝓpt̾ memoriam
aut non senciet si occidunt amme aut si sẽ-¬
ciet nichil ex ea consequatur quis ergo aliꝰ
in u̾tute fructus est que beatitudo inte quo
auĩt amio moriatur bonũ michi afft̃is uiꝰ
hore aut fortasse momenti ꝓpt̾ qd non expe-¬
diat in tota miseriis et laborib confici quãtũ
aũt temporis mors occupat que cum uenit
equo an in quo ammo subieris iam nichil re-¬
fert ita sit ut nichil aliud ex u̾tute caꝑcetur
iudiciis non sequetur Nullus igitur ex u̾̃tute est¬
fructus nͥ u̾tus morͣlis est et caduca ĩ qͥ l loquti
sunt umbrã quãdam u̾ͥtutis iubeant ip̃am utu¬
tem non iudebant defixi emim fuerunt int̾ram
ne uultos suos in altũ erigebant ut eam possẽt
intueri que sese celi regionib oñdebat h cã ẽ¬
diunt si noluptatem defende̾t aut si nͥtutẽ asse-¬
runt neq pcc̃o penam minantur nͥ soliꝰ tur¬

Expanded text:
tis enim fortasse morietur; si propter memoriam, tis enim fortasse morietur; si propter memoriam, aut non sentiet, si occidunt animae, aut si sentiet, nihil ex ea consequetur. quis ergo alius in uirtute fructus est? quae beatitudo uitae? aequo aiunt animo moriatur. bonum mihi adfertis unius horae aut fortasse momenti, propter quod non expediat in tota uita miseriis et laboribus confici. quantum autem temporis mors occupat? quae cum uenit, utrum aequo an iniquo animo subieris, iam nihil refert. ita fit ut nihil aliut ex uirtute captetur judiciis non sequetur. Nullus igitur ex virtute fructus est, ubi virtus mortalis est et caduca. Ita qui haec locuti sunt, umbram quamdam virtutis videbant, ipsam virtutem non videbant. Defixi enim fuerunt in terram, nec vultus suos in altum erigebant, ut eam possent intueri, Quae sese a coeli regionibus ostentabat. Haediunt, si uoluptatem defendunt, aut si uirtutem adserunt, neque peccato poenam minantur nisi solius tur
Abbreviated transcription (Latin):
tã se homĩem putat ẽẽ qui audit quĩ est ille qͥ
p̾cipit p̾t̾ea nichil apud eos c̾ti est nichil qd
ad scĩam uenit ẜ cũ oĩa cõiecturis agant̾ mlt̾a
eciam diu̾sa et uaria ꝓferantur stultissimi est
homĩs p̾ceptis eoꝵ uelle parere que utrũ uã¬
sunt an flã dubitatur ideo nẽo paret qr nemo
nult ad inc̾tum laborare. uirtutem autẽ stoiti
auent que sola efficit uitam beatam nchil põt
u̾iꝰ s quid si cruciabitur aut dolore afficietur
potit ne quisꝙͣ intꝰ carmfices beatum cẽ ymo
n̾o illatus corͥ dolor mat̾ia urtutis est itaq
in falaridis tauri hanc nocem mittet suaue
est et nichil curo quis eum non ⁊ urisit qd
posuit et quilem supͣ modum Non enim
fieri p̃t ut quisꝙͣ cruciatus cor ͦ pro nolup¬
tatib ducat cum sat̾ sit ad offm̃ u̾tutis mi-¬
plendum ꝑferre ac sustinere quid diciꝰ stoiti
quid tu epicure. Beatus est sapiens ec̃ cum

Expanded text:
tam se hominem putat esse, qui audit, quam est ille, qui tam se hominem putat esse, qui audit, quam est ille, qui praecipit. Praeterea nihil apud eos certi est, nihil quod a scientia veniat. Sed cum omnia conjecturis agantur, multa etiam diversa et varia proferantur, stultissimi est hominis, praeceptis eosint an falsa dubitatur: et ideo nemo paret, quia nemo uult ad incertum laborare. uirtutem esse Stoici unt, quae sola efficiat uitam beatam. nihil potest 10 uerius. sed quid si cruciabitur aut dolore adficietur? poteritne quisquam inter carnifices beatus esse? immo uero inlatus corpori dolor materia uirtutis est, itaque in Phalaridis tauro hanc uocem emittet: suaue est et nihil curo. quis eum non inriserit, mnposuit et quidem supra modum? non enim fieri potest ut quisquam cruciatus corporis pro uoluptatibus ducat, cum satis sit ad officium uirtutis inplendum perferre ac sustinere. quid dicitis Stoici? quid tu Epicure? beatus est sapiens, etiam c