comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Nobisq inebdomade & ogdo ade uiuentib:
ꝑ resurrectionẽ xp̃i uitȩ spatia ꝓtelentur ⁊
Solent scõꝵ locoꝵ in hac ꝓiuntia monstra¬
derit: sed nũquã ego credã ñ dico achat qͥ
rex impius fuit. sed cuius libet regis iusti do¬
mũi fuisse. in tẽplo dei: cũ salomon id circo
am̃ intercȩtera offendisse dicat᷑ qdđ in subli¬
me aedificauerit mello: unde atriũ cẽpli
de ambulans. in terrȩ palatio despicere soli¬
tus sit: Solent qͥdam hos decẽ gͣdus lincaꝵ
administeriũ xp̃i transferre : Ita ut umbras
figurarũ indescensionẽ xp̃i interp̃tent᷑: ꝑ
quos iterũ sol iusticiae xp̃s post resurrectio¬
nẽ ascendit : Primꝰ itaq gͣdus descensionis
de deo in angło fuit : quia magni consilii
nuntiatus erat Deniq & iacob sic loqͥtur
& dixit in qͥt angłs dei  Ego sũ as̃ cui un¬
xisti citulũ: &e uoiusti uocũ: & ut angelum

Expanded text:
nobisque in hebdomade et ogdoade viventibus nobisque in hebdomade et ogdoade viventibus per resurrectionem Christi, vitae spatia protelentur. Solent sanctorum locorum in hac provincia monstraderit. Sed nunquam ego credo, non dico Achaz qui rex impius fuit, sed cujuslibet regis justi domum fuisse in templo Dei: cum Salomon idcirco Deum inter caetera offendisse dicatur, quod in sublime aedificaverit Mello, unde atrium templi, deambulans in turre palatii, respicere solitus sit. Solent quidam hos decem gradus linearum ad mysterium Christi transferre, ut umbras figurarum in descensionem Christi interpretentur, per quos iterum sol justitiae, Christus, post resurrectionem, ascendit. Primus itaque gradus descensionis de Deo in angelo fuit, quia magni consilii nuntius erat. Denique et Jacob sic alloquitur: Et dixit, inquit, angelus Dei: « Ego sum Deus, cui unxisti titulum, et vovisti votum. » Ut et angelum
Abbreviated transcription (Latin):
tam & si multo altius idẽ supͣ terras ela¬
tus ad orientẽ qͣsi secundi diei mane nulla
interueniente nocte facturus ad uolar&
Nam & hoc qͥm insula thile quȩ ultͣ bri¬
tanniã ẽ. ł in ultimis scicharũ finib de¬
gunt : om̃i estate diebus aliqͦt fieri uident 
q̃uia sal cetero orbi moccasu & sub terra po¬
situs: ipsis nichilominus tota nocte suꝑ ter¬
ram appareat: & quomͦ apaite occidentisad
orientẽ humił redeat manifeste uideat᷑: do¬
nec temꝑe oportuno denuo coto orbi cõmuni¬
exortu reddat᷑: sic̃ & uet̾um hystoriȩ : & nr̃i
homines aeui qui illis de partib ad uenuis
abundantissime ꝓdunt: Numqͣ. aũt hi qͥui
teriora austri in colunt: uidere sole ꝑmeri¬
dianas plagas ad orientẽ ab ocasu redir̃e Qđ
signũ & p̃sentis tẽꝑis & futuri typus erat:
ut quomͦ sol reuerteret᷑ ad exordiũ sui : ita
& ez echiae uita adpre textos annos rediret:

Expanded text:
tametsi multo altius, id est, supra terras elatametsi multo altius, id est, supra terras elatus ad orientem, quasi secundi diei mane nulla interveniente nocte, facturus advolaret. Nam et hoc qui in insula Thyle, quae ultra Britanniam est, vel in ultimis Scytharum finibus degunt, omni aestate diebus aliquot fieri vident, quia sol caetero orbi in occasu et sub terra positus, ipsis nihilominus tota nocte supra terram appareat; et quomodo a parte occidentis ad orientem humilis redeat, manifeste videatur, donec tempore opportuno denuo toto orbi coexortu reddatur: sicut et veterum historiae, et nostri homines aevi, qui illis de partibus adveniunt, abundantissime produnt, nunquam autem hi qui interiora austri incolunt, videre solem per meridianas plagas ad orientem ab occasu redire. Quod signum et praesentis temporis et futuri typus erat, ut quomodo sol reverteretur ad exordium sui, ita et Ezechiae vita, ad detextos annos rediret:
Abbreviated transcription (Latin):
dñs sermonẽ quẽ locutus ẽ Uis ut ascendat
umbra decẽ lineis: an ut reuertat᷑ cotidem
gͣdib de relieͣ Dat᷑ aũt signũ ut sol decem
gͣdibus reu̾tatur: quos nos iuxta sẏmachũ
in lineis horologium uertim : qͥ gͣdus intel¬
lexit in lineis ut manifestiorẽ sensĩ legen¬
tibus faceret: siue ita erant extructi gͣdus
aite mechanica ÷ ut ꝑ singulos unbra des¬
cendens. horaꝵ spacia terminaret: Erat
aũt diei hora decima: quanoo hȩc regi ꝓpła
loquelat᷑: Uis gͦ inqͥt ut accedat umbra de¬
cem lineis ꝓcedente sole suꝑ terrã ꝑboreales
plagas usq ad orientẽ : qdđ subtus terrã cotidi¬
ana consuetudine sui cursus erat facturus :
an ut reuertat᷑ umbra cotidẽ gͣdib conu̾sa
retrorsum facie solis: ipsoq ꝑ australẽ plagã
ad orientẽ regresso: At rex facile ẽ. in qͥt um¬
bram crescere decem lineis: Nec hoc uolo ut
pocerat. si sol contrariũ suo mori cursum
ageret ÷ quã si consueto ꝓcessu in cedens:¬

Expanded text:
Vis ut ascendat umbra decem lineis? an ut revertatur totidem gradibus? » etc. Datur autem signum, ut sol decem gradibus revertatur, quos nos, juxta Symmachum, in lineas et horologium vertimus. Qui gradus intelligit in lineis, ut manifestiorem sensum legentibus faceret. Sive ita erant exstructi gradus arte mechanica, ut per singulos umbra descendens, horarum spatia terminaret. Erat autem hora diei decima, quando haec regi propheta loquebatur: « Vis ergo, inquit, ut ascendat umbra decem lineis, » procedente sole super terram per Boreales plagas usque ad Orientem, quod subtus terram quotidiana consuetudine sui cursus erat facturus; « an ut revertatur umbra totidem gradibus, » conversa retrorsum facie solis, ipsoque per Australem plagam ad Orientem regresso? « At rex, Facile est, inquit, umbram crescere decem lineis. Nec hoc volo, ut aculi esse poterat, si sol contrarium suo more cursum ageret, quam si consueto
Abbreviated transcription (Latin):
rebuntur ꝑ iħu ducatũ regredi in terrã
uida : templũ que dñi ibidẽ reedificare:
hi post ęrumnam p̾sentis uitȩ tradent᷑
in carcerẽ mortis ꝑpetuae ubi uermis
eoꝵ nunquã moriet᷑ & ignis non extui¬
guet᷑ Implebitur q in eis illa beati pe¬
tri apłi sententia : qua dic̃: Melius qͥp¬
pe erat eis non cognoscere uiam iusticiȩ:
quã post cognitionẽ retrorsũ conuerti ab

Expanded text:
rebuntur per Jesu ducatum regredi in terram rebuntur per Jesu ducatum regredi in terram Juda, templumque Domini ibidem reaedificare: hi post aerumnam praesentis vitae tradentur in carcerem mortis perpetuae, ubi « vermis eorum nunquam morietur, et ignis non exstinguetur . » Implebiturque in eis illa beati Petri apostoli sententia qua dicit: « Melius quippe erat eis non cognoscere viam justitiae, quam post agnitionem retrorsum converti ab
Abbreviated transcription (Latin):
res: Qui merito uulgi nomine. nun cu¬
pantur : quia utilitatẽ consilioꝵ diui¬
noꝵ discere & factis implere neglexe¬
rant: hos scilicet om̃s tollens nabutar¬
dan princeps militũ duxit ad regem
babilonis in reblatha: in terra emath:¬
in reblatha : quia antiquus hostis cum
ꝑnequitiã siuam talem p̃dam ab eccłia
euellens tollit: hoc uoto ambit hoc toto
studio agit: ut ad ꝑpetuȩ mortis in cer¬
fectionẽ eos ꝑducat  quos ꝑ cutit rex con¬
fusionis in reblatha: hoc ẽ in multitudi¬
ne scelerũ & amore uoluptatũ: unde
scriptura dic̃ Lata & spatiosa ẽ. ua quȩ
ducit ad mortẽ: & multi sunt qui in¬
trant ꝑ eam : & translatus ẽ iuida de ter¬
ra sua : cum illi qui confessionẽ nomi¬
nis dei in eccłia uidebant᷑ hab̾e ꝑscelera
& peccata multiplicia de terra uirtutũ
trans lati: in regnũ confusionis & erroris
ab ducunt᷑. Sub quo imꝑio quicumq ne.¬
quiter seriuentes ꝑ seuerauerint nec me¬

Expanded text:
res qui merito vulgi nomine nuncures qui merito vulgi nomine nuncupantur, quia utilitatem consiliorum divinorum discere et factis implere neglexerant. Hos scilicet omnes tollens Nabuzardan princeps militum duxit ad regem Babylonis in Reblatha. « Percussitra Hemath. » Quia antiquus hostis cum per nequitiam suam talem praedam ab Ecclesia evellens tollit, hoc voto ambit, hoc toto studio agit, ut ad perpetuae mortis interfectionem eos perducat. Quos percutit rex confusionis in Reblatha, hoc est in multitudine scelerum et amore voluptatum. Unde Scriptura dicit: « Lata et spatiosa via est, quae ducit ad mortem, et multi sunt qui intrant per eam . « Et translatus est Juda de terra sua, » cum illi, qui confessionem nominis Dei in Ecclesia videbantur habere, per scelera et peccata multiplicia de terra virtutum translati in regnum confusionis et erroris abducuntur, sub quo imperio quicunque nequiter servientes perseveraverint, nec me
Abbreviated transcription (Latin):
&̃ de ciuitate eunuchũ unum : qui erat
p̃fectus suꝑ uiros bellatores Eunuchus
iste significat eos quos alibi scriptura sa¬
cra stultas uirgines appellat: qui uasa
oleo uacua in manib tenebant : Conti¬
nentes uioelicet se acoitu cerporali : nec
cam̃ oleum gratiȩ & miscđiȩ in pec̾tore
suo hab̾e uolebant: Qui frustra suꝑ uiros
bellatores constituunt᷑: c̃ arrogantiã pre¬
cauere non meditant᷑: Tulit & qͥnq uiros
de his qͥsteterant coram rege : illos ꝓfecto
qui quinq sensib corꝑis uoluptatiꝰ serui¬
entes : regi uitioꝵ semꝑ as. sistebant: Et
sophar principem exercitus : qui ꝓbabat
tyrones de popło terre Sopharꝰ inter p̃¬
tatur dissipans uł diuidens : significais
eos qui rudes in eccłia quos ad militiã
xp̃i nutrire debuerant pͣius exemplis
dissipantes a coetu fideliũ ꝑ errorẽ seques¬
trant : & sex iuros eͥuulgo qui in uenti
fuerant in ciuitate: hõc ẽ stultos oꝑato¬

Expanded text:
et de civitate eunuchum unum qui erat et de civitate eunuchum unum qui erat praefectus super viros bellatores, » eunuchus iste significat eos quos alibi Scriptura sacra « stultas virgines » appellat, quae vasa oleo vacua in manibus tenebant, continentes videlicet se a coitu corporali, nec tamen oleum gratiae et misericordiae in pectore suo habere volebant. Qui frustra super viros bellatores constituuntur, cum arrogantiam praecavere non meditantur. « Tulit et quinque viros de his qui steterant coram rege, » illos profecto qui quinque sensibus corporis voluptati servientes, regi vitiorum semper assistebant. « Et Sophar principem exercitus, qui probabat tyrones de populo terrae; » Sophar interpretatur dissipans vel dividens, significans eos qui rudes in Ecclesia quos ad militiam Christi nutrire debuerant, pravis exemplis dissipantes, a coetu fidelium per errorem sequestrant. « Et sex viros et vulgo, » qui inventi fuerant in civitate, hoc est, stultos operato
Abbreviated transcription (Latin):
uitate: Quos collens nabuzardan prin¬
ceps militũ : duxit ad regẽ babilonis in
reblatha : ꝑcussitq eos rex babilonis &
in terfecit in reblatha in terra emath: &¬
trans latus ẽ uida de cerra sua:. Non solũ
eñi populares: seo & fortes & pͥncipes in ecle¬
sia diabolus deciꝑe & peccatis captiuare.
satagit: Unde de ipso in iob scriptũ ẽ.⁊
aesc̃ȩ eius electȩ sunt ÷ lulit quoq sarrai¬
am. qͥ interp̃tat᷑ iuinctus. sacerdotẽ pͥmũ :
cũ pͥmũ aeccłiȩ ordinẽ qui in ep̃is est amo¬
re uoluptatis cerrene & uitioꝵ catena:
constringit: Tulit quoq similiter & sopho¬
niam qui in cerp̃tat᷑ absconditus. sacerdo¬
tem secundũ : cum scdi ordinis uiros hoc
ẽ presbiteros qui talentũ uerbi dei in ter¬
ra fodientes absconderant: in suum dñi¬
um subigit Qͣ tres ianitores : illos uideli¬
cet ianitores qui ostium fidei aꝑire debue¬
rant : & tenentes clauẽ scientias nec ipsi un¬
troierunt nec alios in troire ꝑ miserunt:

Expanded text:
icet, omnes tollens Nabuzardan princeps militum, duxit ad regem Babylonis in Reblatha. Percussitque eos rex Babylonis; et interfecit in Reblatha in terra Emath: translatus est Juda de terra sua. » Non solum enim populares, sed et fortes et principes in Ecclesia diabolus decipere et peccatis captivare satagit, unde de ipso in Job scriptum est: « Escae ejus electae sunt. » -- « Tulit quoque Saraiam, » qui interpretatur vinctus, « sacerdotem primum, » cum primum in Ecclesiae ordinem, qui in episcopis est, amore voluptatis terrenae, et vitiorum catena constringit. Tulit quoque similiter « et Sophoniam, » qui interpretatur absconditus; « sacerdotem secundum, » cum secundi ordinis viros, hoc est presbyteros qui talentum verbi Dei in terra fodientes absconderant, in suum dominium subigit; « et tres janitores, » illos janitores videlicet, qui ostium fidei aperire debuerant, et tenentes clavem scientiae, nec ipsi introierunt nec alios introire permiserunt; «
Abbreviated transcription (Latin):
habebant contriuit: ac sensum spiritalẽ in
ea in telligere nos docuit:
Nno qͣrto decimo regis ez echiȩ: ascendit
sennacherib rex assirioꝵ ad uniu̾sas ciuita¬
tes uidȩ munitas : & cȩpit eas: Tunc misit
ȩtechias rex iuda nũtios ad regẽ assyrioꝵ
lachis dicens: peccau recede ame: & omne
qđ imposueris m ferã  Indixit itaq rex asi¬
rioꝵ ec zechiae regi uidę trecenta talenta
argenta. & triginta talenta auri  deditq
ezechias omne argentũ qđ reꝑtũ fuerat in
domo dñi & inthesauris regis & cȩt̾a
Clara ẽ hystoria: quȩ in libris regũ nec nos

Expanded text:
habebat, contrivit, ac sensum spiritualem in habebat, contrivit, ac sensum spiritualem in ea intelligere eos docuit. « Anno quatuordecimo regis Ezechiae ascendit Sennacherib rex Assyriorum ad universas civitates Juda munitas, et cepit eas. Tunc misit Ezechias rex Juda nuntios ad regem Assyriorum in Lachis, dicens: Peccavi, recede a me, et omne quod imposueris mihi, feram. Indixit itaque rex Assyriorum Ezechiae regi inde trecenta talenta argenti, et triginta talenta auri. Deditque Ezechias omne argentum, quod repertum fuerat in domo Domini, et in thesauris regis, » etc. Clara est historia, quae in libris
Abbreviated transcription (Latin):
Recte gͦ erechias serpentẽ cui ad olebant filii
issł incensũ. & quẽ ipse confregit naustan
pente ipse sꝑauit: Siqͥdẽ naustan int̾p̃tatur
aes eoꝵ: ut quẽ illi ꝓnumiNe colebant: in
cdictis eius: methallũ eũ eẽ ñ dm̃ agnosce¬
rent & quia ec techias in hoc qđ̃ excelsa dis¬
sipauit. & statuas contriuit atq succidit lucos
Nec non & onua simulachra c̃minuit: salua¬
toris typũ: in terp̃tat᷑ enĩ ecrechias ad p̾hen¬
dens dñm. ł fortitudo dñi In eo ipso utiq qd
illũ serpentẽ aeneũ quẽ moyses fec̃ cõminuit:
redemptoris figurã conuenient̃ tenet: Nonso¬
lum enã dñs nr ac redẽptor de quo ꝑppħam¬
dr̃ dñs fortis dñs potens imp̃lio: ydola ges¬
tium contͥuit & omĩa simulachia eoꝵ dissi¬
pauit: qͣtenus uniꝰ dei om̃i potentis noticiam
hab̾ent. eiꝰ q cultui digne manciparent᷑: qͥn
ipsam litterã legis moysaice quã ille popłs le¬
galis asidua lectione resonabat ac ꝓmagno

Expanded text:
Recte ergo Ezechias serpentem, cui adolebant filii Israel incensum, et quem ipse confregit, Nohestapente, ipse speravit. Siquidem Nohestan interpretatur Aes eorum, ut quem illi pro numine colebant in dictis ejus, metallum eum esse, non Deum, agnoscerent. Et quia Ezechias in hoc, quod excelsa dissipavit, et statuas contrivit, atque succidit lucos, nec non et omnia simulacra comminuit, Salvatoris typum tenet; interpretatur enim Ezechias apprehendens Dominum, vel fortitudo Domini, in eo ipso utique, quod illum serpentem aeneum, quem Moyses fecit, comminuit, Redemptoris nostri figuram convenienter tenet. Non solum enim Dominus noster ac Redemptor, de quo ppotens in praelio , » idola gentium contrivit, et omnia simulacra eorum dissipavit, quatenus Dei omnipotentis notitiam haberet, ejusque cultui digne manciparentur, quin ipsam litteram legis Mosaicae, quam ille populus legalis assidua lectione resonabat, ac pro magno
Abbreviated transcription (Latin):
militũ Reliquã aũt popłi part̃e quȩ re¬
manserat in ciuitate: & ꝑ sugas qui trais¬
fugerant ad regẽ babylonis & reliquum
uulgus : transtulit nabuzardan pͥnceps¬
M militiae & relieͣ Congruit gͦ temporis
ordo: cum ratione iundicte:mense qͥn¬
to legit᷑ uastata ẽẽ eiuitas: quȩ penthate¬
ucum legis seruare dixpexit  & septi¬
ma die mensis: quia sabbati reqͥem nos
custodiuit : & omna contraria p̃ceptis diui¬
nis egit: frustra sibi blandiens de securita

Expanded text:
i partem quae remanserat in civitate, et perfugas qui transfugerant ad regem Babylonis, et reliquum vulgus transtulit Nabuzardan princeps militiae, » etc. Congruit ergo temporis ordo cum ratione vindictae. Mense quinto legitur vastata esse civitas, quae Pentateuchum legis servare despexit, et septima die mensis, quia sabbati requiem non custodivit, et omnia contraria praeceptis divinis egit, frustra sibi blandiens de securita
Abbreviated transcription (Latin):
hȩç dic̃ dñs de rege assyrioꝵ : Non in trabit
ciutatẽ hanc & ñ iaciet abi sagittã : nec
occupabit eam clipeus & ñ mittet in circui¬
tu eius aggerem : In uia qua uenit ꝑ eã reuer¬
tet᷑. & urbẽ hanc ñ in grediet᷑ dic̃ dñs Prote¬
gamq ciuitatẽ istam : & saluabo eam ꝓpt̃¬
p̃sente̾m excutit metũ : dic̃ aũt quia ñ suo
merito sed dĩ clementia conseruent᷑: im mo
patris eoꝵ dauid memoria : in quo mones¬
tur & suȩ neglegentiȩ & illius fidei & iusti¬
ciȩ ⁊ quia intantũ diligat deus uisticiam.
ut posteros maioꝵ uirtute tueat᷑¬

Expanded text:
haec dicit Dominus de rege Assyriorum: Non intrabit haec dicit Dominus de rege Assyriorum: Non intrabit civitatem hanc, et non jaciet ibi sagittam. Nec occupabit eam clypeus, et non mittet in circuitu ejus aggerem. In via qua venit, per eam revertetur, et urbem hanc non ingredietur, dicit Dominus. Protegamque civitatem istam, et salvabo eam ppraesentem excutit metum. Dicit autem, quia non suo merito sed Dei clementia conserventur, imo patris eorum David memoria: in quo monentur et suae negligentiae, et illius fidei et justitiae; quia in tantum diligit Deus justitiam, ut posteros majorum virtute tueat
Abbreviated transcription (Latin):
liquum ẽ. radicẽ de orsũ: & faciet fructum
sursũ : quia de iherłm exibunt reliquiae &
saluatio de monte sion: ⁊elus dñi exercitu¬
um faciet hoc: Nunc ad ipsũ etechiam loqͥt
Hoc erit inqͥt signũ eoꝵ quȩ futura p̾nun¬
tio: qđ hoc anno ea comedas quȩ sponte nas
no aut̃ scundo iuxta simmachũ pomis ues¬
cere: siue iuxta eosdẽ quȩ de p̃terias segeti¬
bus & cadente in cerrã semine. pullularint:
In anno aũt tercio fugato iam assirio & obsi¬
dione laxata: seminate & metite plantate
uneas & fructus eaꝵ comedite: si qͥdẽ par¬
ue urbis huius reliquiȩ quȩ minc hostili
uallant᷑ exercitu ee euassurasse eẽ. ñ crediuis:
tantũ recipient rerũ om̃un habundantiã
ac felicitatẽ: ut instar arboris alta radice
fundata pomis denssissimis impleant᷑ De
ihrłm enĩ & de monte syon egredient᷑ reli¬
quiȩ: & implebunt terrã uidam: Non suo
merito sed dĩ miscđia: immo telo quo aduer¬
sus impios zelatus ẽ popłm suũ Propterea

Expanded text:
fructum sursum, quia de Jerusalem exibunt reliquiae, et salvatio de monte Sion: zelus Domini exercituum faciet hoc . » Nunc ad ipsum Ezechiam loquitur. Hoc erit, inquit, signum eorum quae futura praenuntio, quod hoc anno ea comedes quae sponte nascno autem secundo juxta Symmachum pomis vescere: sive juxta eosdem, quae de praeteritis segetibus, et cadente in terram semine, pullulaverint. In anno autem tertio, fugato jam Assyrio et obsidione laxata, seminate, et metite, et plantate vineas, et fructus earum comedite. Siquidem parvae urbis hujus reliquiae, quae nunc hostili vallantur exercitu, et evasuras se esse non credtantam recipient rerum omnium abundantiam ac felicitatem, ut instar arboris alta radice fundatae pomis densissimis impleantur. De Jerusalem enim et de monte Sion egredientur reliquiae, et implebunt terram Juda, non suo merito, sed Dei misericordia, imo zelo quo adversus impios zelatus est populum suum. « Propterea
Abbreviated transcription (Latin):
& mortaliola: & omĩa uasa aer̾ea in qͥbus
manistrabant tulerunt : Quia diuersa
offitia in eclesiasticis ordinibus de dĩ serui¬
tio auferentes: in suum ussum nequissimũ
uerterunt: Nec non & turribula & fialas :
cum orationẽ qua diuinitas placari potu¬
it : & poculũ uerbi quib lassi refocilari
debuerant: in pediendo sub uertunt : quȩ
aurea aurea: & quȩ argentea argentea
tlit pͥnceps militis. Quia tam sensum
p̃tiosum quã etiã eloquii uenustatẽ: hostis
nequam de domo dñi auferre molitur: &
secum in confusionẽ ducere Tulit quoq
priceps militiȩ sarraiam sacerdotẽ primũ :¬
& sophoniã sacerdotẽ secundũ : & tres iani¬
tores: & de ciuitate eunuchũ unũ qui erat

Expanded text:
et mortariola, et vasa aerea in quibus et mortariola, et vasa aerea in quibus ministrabant, tulerunt. » Quia diversa officia in ecclesiasticis ordinibus de Dei servitio auferentes in suum usum nequissimum verterunt. « Necnon et thuribula et phialas, » cum orationem qua divinitas placari potuit, et poculum verbi quibus lassi refocillari debuerant, impediendo subvertunt, « quae aurea, aurea; et quae argentea, argentea tulit princeps militiae. » Quia tam sensum pretiosum quam etiam eloquii venustatem hostis nequam de domo Domini auferre molitur et secum in confusionem ducere. « Tulit quoque princeps militiae Saraiam sacerdotem primum, et Sophoniam sacerdotem secundum, et tres janitor
Abbreviated transcription (Latin):
de pauꝑib terre reliquit uinitores & agri¬
colas : quia eos qui utiles uerbo & exemplo
ẽẽ.pot̾ant ꝑuitia captuans : stultis & ebe¬
tibus cõmendat a griculturã : quatinis
ñ uinũ grãe spiritalis & frumentũ sansg
doctrine in uineis & agris popłoꝵ fruc¬
tificet : sed spine magis & tͥbuli uitiorp
ex crescant: Columpnas aũt ȩreas quȩ
erant in templo dñi : & basses & mare ac¬
reum qđ erat in domo dñi confreger̾ cal¬
dei: & transtuler̃ aes omne in bãbilonẽ:
Columnas aereas & basses doctores possu¬
mus acciꝑe : qui sonoritate p̾dicationis &
fidei firmitate debuer̃ alios sustentare
Mare aereum : baptismi lauachrũ uel con¬
punctionẽ lacrimarũ : e quidẽ om̃ia chal¬
dei spiritales ꝑ in ertiam magistroꝵ de
domo dñ aufferre. nitunt᷑. & confringere :
lta ut ñ remaneat cesta qua possit igni
culus ferri de incendio Ollas quoq ae¬
reas: & trullas: & tridentes. & scyphos.

Expanded text:
de pauperibus terrae reliquit vinitores et agride pauperibus terrae reliquit vinitores et agricolas, » quia eos qui utiles verbo et exemplo esse poterant, per vitia captivans, stultis et hebetibus commendat agriculturam, quatenus non vinum gratiae spiritualis, et frumentum sanae doctrinae in vineis et agris populorum fructificet, sed spinae magis et tribuli vitiorum excrescant. « Columnas autem aereas quae erant in templo Domini et bases, et mare aeneum, quod erat in domo Domini, confregerunt Chaldaei, et transtulerunt aes omne in Babylonem. » Columnas aereas et bases doctores possumus accipere, qui sonoritate praedicationis et fidei firmitate debuerunt alios sustentare. Mare aeneum baptismi lavacrum, vel compunctionem lacrymarum, vel quidem omnia Chaldaei spirituales per inertiam magistrorum de domo Domini auferre nituntur et confringere, ita ut non remaneat testa, qua possit culus fieri de incendio. « Ollas quoque aereas, et trullas et tridentes, et scyphos,
Abbreviated transcription (Latin):
sylo & piciam uos a facie mea: sic̃ pieci om̃s
fr̃s ur̃os uniuersum sem̃ effraim. Uenit
nabuz ardan qͥ interp̃tat᷑ uentilabrum siue
ꝓphetia alieni uidicii: iusto dei iudicio suꝑ
peccatores : pͥnceps utiq exercitus regis babi¬
lonis ierłm intellegibilẽ & succendit domũ
dñi : cũ antiquus hostis qui & rex confusio¬
nis & pͥnceps om̃ium iniquoꝵ ÷ tam malig¬
noꝵ spirituum quã etiam impioꝵ homi¬
num: plebem inuadit fideliũ : & domũ
regis & domos ierłm id ẽ rectores & eos qͥ
uidebant᷑ in uisione pacis manere : inflã¬
matos cupiditate sub uertit  omñeq
domum conbussit igra: cum uniꝰ cuiusq
conscientiam. ꝑ flãmram inͥ lictti amo¬
ris ꝓcurbauit & muros lerłm in circui¬
tu destruxit: cum intentionẽ orationis
& uirtutum studia quȩ contͣ se ualere
uenie ad diuina succurrant aucilia:.
& correctioris uitȩ ad p̾hendant muni¬
mina : popłm q in captiuitatẽ ducens ÷

Expanded text:
Silo, et projiciam vos a facie mea, sicut projeci omnes fratres vestros, universum semen Ephraim . » Venit Nabuzardan, qui interpretatur ventilabrum, sive prophetia alieni judicii, justi Dei judicio super peccatores, princeps utique exercitus regis Babylonis Hierusalem intellDomini, cum antiquus hostis, qui et rex confusionis et princeps omnium iniquorum est, tam malignorum spirituum quam etiam impiorum hominum, plebem invadit fidelium, et domum regis et domos Hierusalem, id est rectores et eos qui videbantur in visione pacis manere, inflammatos cupiditate subvertit, omnemque domum combussit igni, cum uniuscujusque conscientia per flammam illiciti amoris perturbavit, et muros Hierusalem in circuitu destruxit, cum intentionem orationis et virtutum studia quae contra se valere veniae ad divina succurrant auxilia, et correptionis vitae apprehendant munimina. Populumque in captivitatem ducens, «
Abbreviated transcription (Latin):
erunt : la ciroo suꝑ induxit eis pͥncipes exer¬
ctts regis assyrioꝵ: ceꝑuntq manassess
& iunc̃tũ catenis atq compedib dixer̃ in
babilonẽ Qui post quã coangustatus est :
orauit dnm dm̃ suũ & egit penitentiã ual

Expanded text:
erunt. Idcirco superinduxit eis principes exererunt. Idcirco superinduxit eis principes exercitus regis Assyriorum, ceperuntque Manassen, et vinctum catenis atque compedibus, duxerunt in Babylonem. Qui postquam coangustatus est, oravit Dominum Deum suum, et egit poenite
Abbreviated transcription (Latin):
tua ut sit elemosina cua in abscondito: & pat̃
tuus qui uidet in abscondito reddet tibi: Hinc
ait: gła nr̃a hȩc ẽ: cestimoniũ coñstientꝰ nr̃e
in tus habet: quia hoc qđ agit inostentatioĩs
lactantiam ñ habet. Głam suã paulus testi¬
monium conscientiae memorat: quia fauo¬
rẽ oris alieni ñ appetit: uitȩ suę gaudia
extͣ semet ipsũ ponere. ignorat Occultan¬
incaute portantes: latrotinanciũ spirituũ
in cursione ꝑdamus:
nauit manasses filius eius ꝓeo : Duodecim
annoꝵ erat manasses cũ regnare cepisset : &
qͥnquaginta qͥnq annis regnauit in hierłm¬
e cet̾a : Post mortẽ quoq ez echiae : narrat
scͥptura manassen filium eius regnasse m
hierłm Qui cũ ad ydola colenda & ab homi¬
nationes faciendas se conuerteret : relinques
dm̃ patrũ suoꝵ & bona exempla quȩ in ge¬
nitore suo ȩctechia conspexerat: locutus ẽ
dñs ad eum & ad popłm eius & ad tende nolu¬

Expanded text:
tua, ut sit eleemosyna tua in abscondito, et pater tua, ut sit eleemosyna tua in abscondito, et pater tuus, qui videt in abscondito, reddet tibi. Hinc ait: Gloria nostra haec est, testimonium conscientiae nostrae. intus habet quia hoc quod agit, in ostentationis jactantia non habet. Gloriam suam Paulus testimonium conscientiae memorat, quia dum favores oris alieni non appetit, vitae suae gaudia extra semetipsum ponere ignorat. Occultanincaute portantes, latrocinantium spirituum incursione perdamus. rat Manasseses cum regnare coepisset, et quinquaginta quinque annis regnavit in Hierusalem, etc. » Post mortem ergo Ezechiae, narrat Scriptura Manassem filium ejus regnasse in Hierusalem; qui cum ad idola colenda, et abominationes faciendas se converteret, relinquens Deum patrum suorum et bona exempla, quae in genitore suo Ezechia conspexerat. Locutusque est Dominus ad eum et ad populum ejus, et attendere nolu
Abbreviated transcription (Latin):
dentes oꝑant᷑ Hinc ꝑpsalmis tam dicit᷑. Tradi¬
dit in captiuitatẽ uirtutẽ eoꝵ & pulcͥtudi¬
nẽ eoꝵ in manics inimici Uirtus qͥppe &
pulcritudo arrogantiũ inimici manibus
tͣdit᷑: quia omne bonũ qđ ꝑ concupiscenti¬
am laudis ostendit᷑ occulti aduersarii
luri mancipat᷑: hostes namq ad rapinam
ꝓuocant: qui suas eoꝵ noticias diuitias
demidant: Quo usq eñi ab et̾nȩ patriae
securitate disuingimur: in latronũ in sidi¬
antiũ iter ambulamꝰ: Qui gͦ in itinere de¬
p̃dari formidat: abscondat necesse ẽ bona
quȩ portat. Omiseri quia ad fectantes lau¬
des hominũ: in semet ipsis dissipant fruc¬
tus laboꝵ: Cumq se ostende alienis oculis
appetunt: damnant qđ agunt: Quos ni¬
mirum maligni sp̃s dum ad iactantiam
ꝓuocant: eoꝵ sic̃ diximus oꝑa captiuantes
denudant hinc ẽ eñi qđ ꝑ eiũ głium ueritas
dixit: Nesciat sinistra tua qͥd faciat dextera

Expanded text:
dentes operantur. Hinc per Psalmistam dicitur: « Tradidentes operantur. Hinc per Psalmistam dicitur: « Tradidit in captivitatem virtutem eorum, et pulchritudinem eorum in manus inimici . » Virtus quippe et pulchritudo arrogantium inimici manibus traditur, quia omne bonum, quod per concupiscentiam laudis ostenditur, occulte adversarii juri mancipatur. Hostes namque ad rapinam provocant, qui suas eorum notitiae divitias denudant. Quo usque enim ab externae patriae securitate disjungitur, in latronum insidiantium iter ambulamus. Qui ergo in itinere depraedari formidat, abscondat necesse est bona quae portat. O miseri! quia affectantes laudes hominum, in semetipsis dissipant fructus laborum. Cumque se ostendere alienis oculis appetunt, damnant quod agunt. Quos nimirum maligni spiritus dum ad jactantiam provocant, eorum sicut diximus opera captivantes denudant. Hinc est enim quod per Evangelium Veritas dixit: « Nesciat sinistra tua quid faciat dextera
Abbreviated transcription (Latin):
tiam: Audi uerbũ dñi exercituum Uenies
tempus quando om̃ia hȩc quȩ in domo tua
sunt: & ñ tuo sed patrũ cuoꝵ labore quesita
in babilonẽ transferant᷑. & de semine cuofian
eunuichi in aula fegia: Ex quo hebrei uolus
danielem. annaniã. misahelem. a tariam qui
fuere. de regio semine factos eẽ eunuchos:
quos in ministerio nabuchodonosor fuisse.
non dubium ẽ Dixitq etechias: bonũ uer
hendit᷑: cur non sit imitatus bonitatẽ moy¬
si qͥlocutus ad dñm ẽ: aut dimitte eis hane
noxam: aut siñ facis. dele me de libro tuo
quẽ scripsisti nde & apłs paulus: a nathe¬
litȩ hȩc itaq sententia ꝓpħȩ ad etechiam:
mystice contra hypoeritas ꝓlata accipi po¬
test: qui post quã magnis iurtutib excreset̃.
quia cauere malignoꝵ spirituũ in sydias
neglegunt. & celari in eisdẽ uirtutib no¬
lunt: bona sua ostendendo hostiũ faciun.
& ꝓdentes subito asnittunt. qͥcqͥd diutius stu¬

Expanded text:
tiam: « Audi verbum Domini exercituum: Veniet tiam: « Audi verbum Domini exercituum: Veniet tempus, quando omnia haec, quae in domo tua sunt, et non tuo, sed patrum tuorum labore quaesita, in Babylonem transferantur, et de semine tuo fiant eunuchi in aula regia. » Ex quo Hebraei volunt Danielem, Ananiam, Misaelem, Azariam, qui fuere de regio semine, factos esse eunuchos, quos in ministerio Nabuchodonosor fuisse, non dubium est . « Dixitque Ezechias: Bonum verbehenditur, cur non sit imitatus bonitatem Moysi qui locutus ad Dominum est: « Aut dimitte eis hanc noxam, aut, si non facis, dele me de libro tuo, quem scripsisti . » litae . Haec itaque sententia prophetae ad Ezechiam, mystice contra hypocritas prolata accipi potest: qui post magnas virtutes decrescunt, quia cavere malignorum spirituum insidias negligunt, et celari in eisdem virtutibus nolunt, bona sua ostendendo, hostium faciunt: et imprudentes subito amittunt, quidquid diutius stu
Abbreviated transcription (Latin):
amisso urili robore: Imuliebrẽ redigit᷑
mollitudinẽ: Ingreditꝰ gͦ esaias ad regem :
ẽ qͣsi nescius sciscitat᷑ quiꝰ dixer̃ uiri isti
E unde uener̃: duo int̾rogat quid locuti
sint: & unde uenerint Ille ao unũ respon¬
& suꝑcilio legendũ ẽ : Deterra longinqua :¬
uener̃ ad me: debabilone: Qđ quanto tͥra
longior sit unde uenerunt: canto iste glorio¬
sior ꝓpt̃ quẽ uenerint : & uener̃ in qͥt ad me
qui debuerat dicere uener̃ ao glorificandũ:
dm̃ ꝓsigni magnitudine: de babilone: que urbs
in coto urbe potentissima ẽ : Rursumq esaias :
quiꝰ in qͥt uider̃ indomo tua : & ille respondit.¬
uerũ qđ om̃ia uiderint indomo illius: Nec fue¬
rit res quã ñ ostendit eis in thesauris suis S
alterũ tacet dequo uerebat᷑ offensam: qđ os¬
tendit eis cuncta que haberet impotestate
sua: haut dubiũ quin & templi suppellecti¬
lem Propt̃ q̃: esaias dĩ sermone ꝓfert sentes¬

Expanded text:
amisso virili robore, in muliebrem redigitur amisso virili robore, in muliebrem redigitur mollitudinem . Ingreditur ergo Isaias ad regem, et quasi nescius sciscitatur. Quid dixerunt viri isti, et unde venerunt? Duo interrogat, quid locuti sint, et unde venerint? Ille ad unum respont supercilio legendum est: De terra longinqua venerunt ad me, de Babylone: quod quanto terra longior sit unde venerunt, tanto iste gloriosior propter quem venerint. Et venerunt, inquit, ad me; qui debuerat dicere, venerunt ad glorificandum Deum pro signi magnitudine, de Babylone, quae urbs in toto orbe potentissima est. Rursumque Isaias, Quid, inquit, viderunt in domo tua? Et ille responditerum, quod omnia viderint in domo illius, nec fuerit res, quam non ostenderit eis in thesauris suis. Sed alterum tacet, de quo verebatur offensam, quod ostenderit eis cuncta quae haberet in potestate sua: haud dubium quin et templi supellectilem, propter quae Isaias Dei sermone profert senten
Abbreviated transcription (Latin):
filiis tius qͥ egredient᷑ exce: quos genueris
tollent: & erunt eunuchi impalatio regis ba¬
bilonis: & dixit etechias ad esaiam: bonum
uerbũ dñi qđ locutus est & ait  fiat tantũ
pax & ueritas in dieb meis Tradunt hebrei
ideo egrotasse etechiam qm̃ post in auditã uic¬
toriam uideoꝵ & assyrii regis in teritum.
ñcecinerit laudes dño quas cecinit moyses pha¬
raone sub merso: & debbora interfecto sisara.
& anna genito samuele nde cõmonitũ ẽet
fragilitatis sue : Rursũq post corꝑis sanita¬
tem & signi magnitudine. offerri aliam oc¬
casionem suꝑbiae : quã & prudens & dei cul¬
tor utare. debuerat: nec monstrare alieniqt¬
nis diuitias suas: quas deo tͥbuente. posseđat
Ex quo iuxta legis quoq tropologiã discim:
non mit̾tendas margaritas ante porcos:
nec dandũ scm̃ canib. Qui eñi fidelis ẽ sp̃u
abscondit negotia : & qͥcũq hoc fecerit: mm̃iis
iuitus illius eneruat᷑. peritq posteritas . &

Expanded text:
ientur ex te, quos genueris, tollentur; et erunt eunuchi in palatio regis Babylonis. Et dixit Ezechias ad Isaiam: Bonum verbum Domini, quod locutus est. Et ait: Fiat tantum pax et veritas in diebus meis, » etc. Tradunt Hebraei ideo aegrotasse Ezechiam quoniam, post inauditam victoriam Judaeorum, et Assyrii regis interitum, non cecinerit laudes Domino, quas cecinit Moyses, Pharaone submerso , et Debora, interfecto Sisara , et Anna, genito Samuele ; unde commonitum esse fragilitatis suae. Rursumque post corporis sanitatem, et signi magnitudinem offerri aliam occasionem superbiae, quam, ut prudens et Dei cultor, vitare debuerat; nec monstrare alienigenis divitias suas, quas, Deo tribuente, possederat. Ex quo juxta Leges quoque tropologiae discimus, non mittendas margaritas ante porcos, nec dandum sanctum canibus . Qui enim fidelis est spiritus, abscondit negotia; et quicumque hoc non fecerit, omnis virtus illius enervatur; peritque posteritas, et
Abbreviated transcription (Latin):
unt debellare: & ñ potuer̃ quia auxilia¬
tus ei dñs: ut sub oceasions misccłis qua
popłm lib̾abat obsessuĩ: filiũ suũ nuntia¬
ret de uirgine nasciturũ : Sic̃ esaiȩ ꝓpħȩ
liber cõmemorat: hiuic ñ suo merito sed
dñi gr̃a ostendenda : Egredi in occursũ esa¬
ias iubet᷑ ad extremũ aque ductus piscinę
suꝑioris in uia agri fullonis: & dicere ad
eum : Uide ne sileas Noli timere & cor tu¬
um ne formioet aduab caudistitionum
sumigantiũ istoꝵ: in ira furoris rasin & sy¬
riae & filii romeliae : eo qđ consiliũ in ierit
contͣte syria pessima : efram & filius rome¬
liae dicentes: As cendamꝰ ad uidã & susci¬
temꝰ eũ & euellamꝰ eũ aonos: & ponamꝰ re¬
gẽ in medio etꝰ filiũ thabehel hec dic̃ dñs

Expanded text:
unt debellare, et non potuerunt, quia auxiliaunt debellare, et non potuerunt, quia auxiliatus est ei Dominus, ut sub occasione misericordiae, qua populum liberabat obsessum, filium suum nuntiaret de Virgine nasciturum, sicut Isaiae prophetae liber commemorat. Huic non suDomini gratiam ostendendo, egredi in occursum Isaias jubetur, ad extremum aquaeductus piscinae superioris in via agri fullonis et dicere ad eum: « Vide ut sileas. Noli timere, et cor tuum ne formidet a duabus caudis titionum fumigantium istorum, in ira furoris Rasin regis Syriae, et filii Romeliae, eo quod consilium inierit contra te Syria pessimum, et Ephraim et filius Romeliae, dicentes: Ascendamus ad Judam, et suscitemus eum, et evellamus eum ad nos, et ponamus regem in medio ejus filium
Abbreviated transcription (Latin):
ad cremandũ thus: adq ad iracundiã ꝓuo¬
cauit dñm dm̃ patrũ suoꝵ  Hȩc sic̃ scripta
repꝑimꝰ: hoc in loco ponenda ẽẽ censuimus :
pariti siqͥ aliqͥd inde certiꝰ expresserint eoꝵ
sententiam auscultare : Tunc ascendit
Srasin rex syriae & phacee filius romelię
impius qͥ dñm dm̃ patrũ suoꝵ dereliqͣt & se¬
cutus ẽ ydola gentiũ : iuste dñi auxilio de¬
relictus ẽ: & consurrexer̃ ad uersã eũ rasin
rex syriae. idẽ aram: & phacee filius rome¬
liae rexisrł in samaria & uener̾ in iherłm:
ut expugnarent eam: Legimꝰ imparalipo¬
menor libro rasu regẽ damasci. uicto a¬
chat : multos de uidea damascũ ganstu¬
lisse. : & phacee filiũ romeliae regẽ decem
tͥbuũ que appellabant᷑ isrł & regnabant
in samaria: una die centũ .xx. ꝑcussis¬
se de uida hominũ bellatoꝵ : &e dłcenta
milia mulierũ pueroꝵq & puellaꝵ ẽ
in finita p̃da in samariã duxisse captiua
Rursum uenuint ad udeã & iherłm cupi¬

Expanded text:
ad cremandum thus, atque ad iracundiam provocavit Dominum Deum patrum suorum. » Haec sicut scripta reperimus, hoc in loco ponenda esse censuimus, parati, si qui aliquid inde certius expresserint, eorum sententiam auscultare. « Tunc ascendit Rasin rex Syriae, et Phacee filius Romeliae impius qui Dominum Deum patrum suorum dereliquit, et secutus est idola gentium juste Domini auxilio derelictus est, et consurrexerunt adversus eum Rasin rex Syriae, id est Aram et Phacee filius Romeliae rex Israel in Samaria, et venerunt in Hierusalem, ut expugnarent eam. Legimus in Paralipomenon libro regem Rasin Damasci, victo Achaz, multos de Judaea Damascum transtulisse, et Phacee, filium Romeliae, regem decem tribuum quae appellabantur Israel, et regnabant in Samaria, una die centum viginti millia percussisse de Judaea hominum bellatorum, et ducenta millia mulierum puerorumque et puellarum cum infinita praeda in Samariam duxisse captiva. Rursum veniunt ad Judaeam et Jerusalem cupi
Abbreviated transcription (Latin):
sed nec ipsa uida custodiuit mandata dñi
dei sui Uerũtam̃ ambulauit in errorib
isrł: quos oꝑatus fuerat: Proiecitq dñs
omne. sem̃ isył & afflixit eos: & tͣdidit in
manũ diripientiũ donec ꝓiceret eos afa-¬
ab assyriis regib ꝑ pecͣta ẽ: Quid significat
nisi miserabilẽ & nimis deflendã ruinã
popłi eccłiastici: quã rex assyrius hoc ẽ dia¬
bolus c̃ suo exercitu de uastando atq obsi¬
dendo cotidie afficit: cum eos ꝓpter peccata
cõmissa de sedib ꝓpriis euellens de fers ur
terrã alienã: quosmagis lugere delectat quã
cantica lecicie ꝓferre Unde & psalmista mys¬

Expanded text:
ed nec ipse Iuda custodivit mandata Domini Dei sui verum ambulavit in erroribus Israhel quos operatus fuerat proiecitque Dominus omne semen Israhel et adflixit eos et tradidit in manu diripientium donec proiceret eos a facab Assyriae regibus perpetrata est quid significat, nisi miserabilem et nimis deflendam ruinam populi ecclesiastici? quam rex Assyrius, hoc est diabolus, cum suo exercitu devastando atque obsidendo quotidie efficit, cum eos propter peccata commissa, de sedibus propriis evellens, defert in terram alienam, quo magis lugere delectat, quam cantica laetitiae proferre. Unde et Psalmista mys
Abbreviated transcription (Latin):
significat malos doctores : quos popłs terrȩ
carnales uideł terrena cupiditate dediti :
scłm mores suos consentientes uitiis suis
ꝑsonas eligunt: Quos pharao in rebla uin¬
xit & in egyptũ duxit cum diabolus ꝑmul¬
atudinẽ ad ulatoꝵ eneruans de cipit corda
p̃latoꝵ: Reblath eñĩ multitudo in t̾p̃tat᷑:
Sicq inspiritalis aegẏptẽ uinctos catenis
peccatoꝵ.: tenebrosum mergit abyssum
Pro ioachat qͦq necho ioachim regẽ constitu¬
ens : imposuit multã terre.centũ calentis
argenti & talentto auri : c̃malignus sp̃s
pen̾sũ seruitii sui in popło ꝑditoꝵ expetit:
ut tam sensu quã eloquio eius ꝑ om̃ia para¬
ti sint obsequio nde ioachim uixca p̃cep¬
tum pharaonis unũ quẽq scđm uires suas
exegit : ut daret tam argentũ quã aurum:
quatinus hoc redderes pharaoni: quia dia¬
bolus ꝑsibi deditos uiros. ab uno quoq exi¬
git sccđm uires suas peccati censum sol¬

Expanded text:
significat malos doctores, quos populus terrae significat malos doctores, quos populus terrae carnales, videlicet terrenae cupiditati dediti, secundum mores suos consentientes vitiis suis, personas eligunt: quos Pharao in Rebla vinxit et in Aegyptum duxit, cum diabolus per multitudinem adulatorum enervans decipit corda praelatorum. Rebla enim multitudo interpretatur. Sicque spiritualis Aegypti vinctos catenis peccatorum tenebrosum mergit in abyssum. « Pro Joachaz quoque Necho Joachim regem constituens imposuit multam terrae centum talentis argenti, et talento auri. » Cum malignus spiritus pensum servitii sui in populo perditorum expetit, ut tam sensu quam eloquio ejus per omnia parati sint obsequio. Unde Joachim juxta praeceptum Pharaonis unumquemque secundum vires suas exegit, ut daret tam argentum quam aurum, quatenus hoc redderet Pharaoni, quia diabolus per sibi deditos viros ab unoquoque exigit secundum vires suas peccati censum sol
Abbreviated transcription (Latin):
rao necho uinxit in rebła & duxit in ȩgyptũ:
&̃ imposuqt multam terre centũ talentis
argenti & calent᷑a auri Regemq constitu.¬
it eliachim filiũ iosiae ꝓiosa patre eius :
uertitq nom̃ eius ioachim Quid aũt in¬
terfectio iosiae significat qui a pharao ne
necho interemptus ẽ . in mageddo: nisi ꝑse¬
cutionẽ antiqui hostis ad uersus scõs p̃dicã¬
tores : quos ꝑ inuidiam neci tradere. molit᷑
& aufferre de terra eccłiae conat᷑ : quatinꝰ
facilius totam plebem dissipare. & in uade¬
re possit: in terp̃tat᷑ aũt pharao dissipans:
necho ꝑcussio mageddo detemptatione:
ꝑmissus qͥppe diabolus consurgere. aduersus
sc̃õs hoc solũmodo agit: hoc totis uirib certat:
quatinus temptando gregẽ dei ꝑcutiens dis¬
sipet: eosq pͥmũ auferat̾ quoꝵ solatio adiuti
contͣ hostẽ dimicare. debuerant : Tulit popłs
terrȩ ioachat filiũ iosiȩ. & constituer̃ eum
regẽ ꝓpatre suo loachat qͥ in terp̃tat᷑ retentus

Expanded text:
rao Necho vinxit in Rebla, et duxit in Aegyptum. Et imposuit mulctam terrae centum talentis argenti, et talento auri; regemque constituit Eliachim filium Josiae pro Josia patre ejus, erat que nomen ejus Joacim. » Quid autem interfectio Josiae signifNecho interemptus est in Magedo, nisi persecutionem an tiqui hostis adversus sanctos praedicatores, quos per invidiam neci tradere molitur, et auferre de terra Ecclesiae conatur, quatenus facilius totam plebem dissipare et invadere possit? Interpretatur autem Pharao dissipans, Necho percussio, Magedo de tentatione. Permissus quippe diabolus consurgere adversus sanctos, hoc solummodo agit, hoc totis viribus certat, quatenus tentando gregem Domini percutiens dissipet, eosque primum auferat, quorum solatio adjuti, contra hostem dimicare debuerant. « Tulit populus terrae Joachaz, filium Josiae, et constituerunt eum regem pro patre suo. » Joachaz, qui interpretatur retentus,
Abbreviated transcription (Latin):
tum : Uidet᷑ eñi achat ipsũ ȩdifitiũ & ingres¬
sũ regis exterius ñ ideo conuertisse incẽplũ
dñi qđ in eo cultui seruiret᷑ diuino: seo ut simul
cũ tẽplo ꝓfananaret᷑ Studens ut magis pla¬
ceret assyrio: quã deo patrũ suoꝵ & dño eui
sensui uidetur liber paralipomenon as stipu¬
lari: ubi ita scriptũ ẽ. Igit᷑ achat spoliata
domo dñi & domo regũ & principũ : dedit
regi asyrioꝵ munera: & cam̃ nichil ei ꝓfu
uit diis damasci uictimas ꝑcussorib sius:
& dixit: dii regũ syriae auxiliant᷑ eis : quos
ego placabo hostuis & ad erunt mͥ cũ econ¬
t᷑rio ipsi fuerint ruina eiꝰ & uniu̾so isrł¬

Expanded text:
tum. Videtur enim Achaz ipsum aedificium et ingrestum. Videtur enim Achaz ipsum aedificium et ingressum regis exterius non ideo convertisse in templum Domini, quod in eo cultui serviretur divino, sed ut simul cum templo profanaretur, studens ut magis regi placeret Assyrio, quam Deo patrum suorum et Domino. Cui sensui videtur liber Paralipomenon astipulari, ubi ita scriptum est: « Igitur Achaz spoliata domo Domini, et domo regum et principum, dedit regi Assyriorum munvit diis Damasci victimas percussoribus suis, et dixit: Dii regum Syriae auxiliantur eis, quos ego placabo hostiis, et aderunt mihi, cum e contrario ipsi fuerint ruina ei et universo Isr
Abbreviated transcription (Latin):
hinc iosephus taliter narrat: Porro lothans
mutauit uitã ÷ cũ uixisset anins unũ & qͣ¬
draginta ex qͥbus regnauit.xii Sepultus
ẽ. in regiis monumentis ÷̾enitq regnũ
ad eius filiũ achat : qͥ impius circa dm̃
existens & pat̾nȩ p̃uaricator legis: reges
hisrahelitaꝵ imitatus : in hierusolimis ydo¬
loꝵ aras constituit: & suꝑ eas sacrificauit:
inquib &iam suũ inholocaustũ obtulit
filiũ : more chananeoꝵ: & suꝑ hȩc: multa
alia scelera ꝑpetͣuit: Musach quoq sab¬
bati qđ ȩdificau̾at in tẽplo & in gressũ re¬
gis exterus conu̾tit in tẽplũ dñi. ꝓpt̾ re¬
ugem asyrioꝵ : Legi in cuiusdã libro musah
sabbati expositũ : loc̃ quẽndã ł edificium
quoddã ẽẽ positũ in uestibulo tẽpli dñi:
ubi reges quando in sabbato orationis cau
sa ad tẽplũ ibant. peccuniã ꝓ elẏmosina¬
in mictebant & ita musach sabbati garo¬
filacium eẽ regũ: sic̃ corbanan ẽ sacerdo¬

Expanded text:
Hinc Josephus taliter narrat: « Porro Joathan mutavit vitam, cum vixisset annos unum et quadraginta, ex quibus regnavit duodecim, sepultus est in regiis monumentis. Venitque regnum ad ejus filium Achaz, qui impius circa Deum existens, et paternae praevaricator legis, reges Israelitarum imitatus, in Jerosolymis idolorum aras constituit, et super eas sacrificavit, in quibus etiam suum in holocaustum obtulit filium more Chananaeorum, et super haec multa alia scelera perpetravit. Musach quoque sabbati, quod aedificaverat in templo, et ingressum regis exterius convertit in templum Domini, um, etc. » Legi in cujusdam libro musach sabbati expositum locum quemdam, vel aedificium quoddam esse positum in vestibulo templi Domini, ubi reges, quando in sabbato orationsa ad templum ibant, pecuniam pro eleemosyna mittebant. Et ita Musach sabbati, gazophylacium esse regum, sicut Corbanan est sacerdo
Abbreviated transcription (Latin):
ablatis figuris : ueraciter in die iudicii transi¬
bunt scĩ de morte. ad uitam : de corruptio¬
ne ad głam : Sic q in conspectu conditoris
sui in cęlesti hierłm in aeternũ gaudebuss :
illa non egebit sole neq luna ut luceant
in ea Nam claritas dei iͥluminabit eam :¬
& lucerna eius agnus ẽ: & ambulabunt.
non claudent᷑ ꝑdiẽ: Nox eñi ñ erit illic &
ad ferent gloriã & honorẽ gentiũ in illã.
Nec in trabit in eam aliqͥd coinquinatũ &
faciens ab ominationẽ & mendatiũ : nisi qͥ¬

Expanded text:
ablatis figuris, veraciter in die judicii transiablatis figuris, veraciter in die judicii transibunt sancti de morte ad vitam, de corruptione ad gloriam. Sicque in conspectu Conditoris sui in coelesti Hierusalem in aeternum gaudebunt, illa non eget sole neque luna, ut luceant in ea. Nam claritas Dei illuminabit eam, et lucerna eius agnus est.non claudentur per diem: nox enim non erit illi. Et afferent gloriam et honorem gentium in illam. Nec intrabit in eam aliquid coinquinatum et faciens abominationem in sanguine Agni
Abbreviated transcription (Latin):
& qui calumpniabant᷑ mercedẽ mercenaris
& humiliant uiduas & pupillos: & oppri¬
munt ꝑegrinum nec timuerunt me: dic̃
dñs exercituũ: Celebrat gͦ iosias ñr uerũ
phase in octauo decimo anno regni sui.
quando in oc̃taua ȩtate generali resurree¬
tione ꝑ petrata: scõs suos cum ꝑfections bon¬
oꝑum ꝑducit ad ȩternȩ beatitudinis denariũ
accipiendũ: ciectis prius om̃ib scandalis de
regno eius: de quo p̃dictus ꝓpħa ait : Ecce eñi
dies uenieo succensa quasĩ caminus : & eruis
om̃s suꝑbi & om̃s facientes impietatẽ stopula:
& in flaminabit eos dies ueniens dic̃ dñs¬
exercituũ: quȩ ñ relinquet eis radic̃e & germ̃:
& oriet᷑ uobis cimentib nom̃ meũ sol iusticis:
& sanitas in pennis cius & egrediemini & sali¬
etis sic̃ uituli dearmento: & caleabitis impios
tale a dieb udicum qui udicauer̃ isrł: &
om̃ium dierũ regũ isrł & regũ uida: sic̃ in
octauo decimo anno regis iosiȩ in iherłm: quia

Expanded text:
et qui calumniantur mercedem mercenarii, et humiliant viduas et pupillos, et opprimunt peregrinum, nec timuerunt me, dicit Dominus exercituum . » Celebrat ergo Josias noster verum phase in octavo decimo anno regni sui, quando in octava aetate, generali resurrectione perpetrata, sanctos suos cum perfectione bonerum perducet ad accipiendum, ejectis prius omnibus scandalis de regno ejus: de quo praedictus Propheta ait: « Ecce enim dies veniet succensa quasi caminus, et erunt omnes superbi, et omnes facientes impietatem stipula. Et inflammabit eos dies veniens, dicit Dlinquet eis radicem et germen. Et orietur vobis timentibus nomen meum sol justitiae, et sanitas in pennis ejus. Egrediemini et salietis quasi vituli de armento, et calcabitis impios tale a diebus judicum, qui judicaverunt Israel, et omnium dierum regum Israel, et regum Juda, sicut in octavo decimo anno regis Josiae in Hierusalem: » quia,