comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Qm̃ ipse. ẽ. ds ins̃. Ergo uocat me: & salu¬
taris ms. Ergo iustificat me. Ꝙ susceptor
mis. Ergo glorificat me. Hic enĩ uocor &
iustificor: ibi aut̃ glorificor. Q inde
ubi glorificor: ñ emigrabo Neq enĩ in
ꝑegrinatione mea: remanebo. Est hic
unde emigrem: sed ueniã unde ñemi¬
grabo. Nã inquilinꝰ ego sũ apud te in
t̾ra: sic̾ om̃s patres mei. Ergo ab inqui¬
linatu migrabo. dedomo cȩlesti ñ emi

Expanded text:
Quoniam ipse est Deus meus; ergo vocat me: et saluQuoniam ipse est Deus meus; ergo vocat me: et salutaris meus; ergo justificat me: et susceptor meus; ergo glorificat me. Hic enim vocor et justificor, ibi autem glorificor; et inde ubi glorificor, non emigrabo. Neque enim in peregrinatione mea remanebo: est hic unde emigrem; sed veniam unde non emigrabo. Nam inquilinus ego sum apud te in terra, sicut omnes patres mei . Ergo ab inquilinatu migrabo; de domo c
Abbreviated transcription (Latin):
falsos fr̃s: Quis tanta toleret: Nunqͥd
homo: & si homo. nunqͥd a se ipso ho¬
mo: Non sic transiliui. ut extollar.
& cadã. Dõ subiciet᷑ anima mea. qm̃¬
abipso patientia mea. Quȩ patientia
Uenit tribulatio mea. ueniet & purga¬
tio mea. Nunqͥd nã lucet aurũ in forna¬
ce aurificis: In monili lucebit. in orna¬
m̃to lucebit. Patiat᷑ tam̃ fornacẽ: ut
purgatũ a sordib ueniat ad lucẽ. For¬
nax̃ ista. ibi palea. ibi aurũ. ibi ianis.
Ad hanc flat aurifex. Infornace ardet
palea. & purgat᷑ aurũ. Illa incinerẽ uer¬
titur. a sordib illud exuit᷑ Fornax
mundus. palea iniqui. aurũ iusti. ignis
tribulatio. aurifex ds̃. Qđ uult gͦ auri¬
fex facio. ubi me ponit artifex tolero.
Iubeor ego tolerare. nouit ille purgare.
Ardeat licet palea ad incendendũ me &
quasi consumendũ me : illa incinerem
patientia tua: Qm̃ ipse. ẽ. ds̃ ms & sa¬
lutaris ins. susceptor ins̃ ñ emi grabo

Expanded text:
falsos fratres? quis tanta toleret? Numquid falsos fratres? quis tanta toleret? Numquid homo? et si homo, numquid a seipso homo? Non sic transilivi ut extollar et cadam: Deo subjicietur anima mea: qea. Quae patientia venit tribulatio mea; veniet et purgatio mea. Numquidnam lucet aurum in fornace aurificis? In monili lucebit, in ornamento lucebit: patiatur tamen fornacem, ut purgatum a sordibus veniat ad lucem. Fornax ista; ibi palea, ibi aurum, ibi ignis, ad hanc flat aurifex: in fornace ardet palea, et purgatur aurum; illa in cinerem vertitur, a sordibus illud exuitur. Fornax mundus, palea iniqui, aurum justi, ignis tribulatio, aurifex Deus: quod vult ergo aurifex, facio; ubi me ponit artifex, tolero: jubeor ego tolerare, novit ille purgare. Ardeat licet palea ad incendendum me, et quasi consumendum me: illa in cinerem patientia tua? Quoniam ipse est Deus meus et salutaris meus, susceptor meus, non emigrabo.
Abbreviated transcription (Latin):
tu o idithimn corpus xp̃i transiliens
eos. qͥd tũ int̾ hȩc om̃ia. qͥd tu: Defici¬
es: Non ꝑseuerabis usq infinẽ: Non
audies qͥ ꝑseuerauerit usq infinẽ hic
saluus erit. quãuis qm̃ ab undat iniqͥ¬
tas. refrigescit caritas multoꝵ: &
ubi. ẽ. qđ transiluisti eos: Ubi . ẽ. qđ
conuersatio tua incęlis .ẽ. illi aut̃ in hȩ¬
rent t̾renis. tanꝗ t̾rigenȩ sapiunt
t̾rã. & sunt t̾ra serpentis cib Quid
tu int̾ liȩc: Ueruntam̃ quãuis hȩc
faciant. quãuis hȩc cogitent. quã uis
impellant. quã uis quãsi inclinato in¬
stent. quãuis iã erectũ sentiant. & hono¬
rẽ meũ repellere cogitent. quãuis ore
suo benedicebant. & corde suo male¬
dicebant. quãuis insidient᷑ ubi posst̃.
calũnient᷑ ubi posst̃: ueruntam̃ dõ
subiciet᷑ anima mea. & qͥs tanta tole¬
ret. uł aꝑta bella. uł occultas insidias:
Quis tantã toleret int̾ aptos hostes. int̃

Expanded text:
tu, o Idithun, corpus Christi, transiliens tu, o Idithun, corpus Christi, transiliens eos? Quid tu inter haec omnia? quid tu? deficies? non perseverabis usque in finem? non audies, Qui perseveraverit usque in finem, hic salvus erit, quamvis quoniam abundat iniquitas, refrigescet charitas multorum ? Et ubi est quod transilisti eos? ubi est quod conversatio tua in coelis est ? Illi autem inhaerent terrenis; tanquam terrigenae sapiunt terram, et sunt terra, serpentis cibus. Quid tu inter haec? Verumtamen quamvis haec faciant, quamvis haec cogitent, quamvis impellant, quamvis quasi inclinato instent, quamvis jam erectum sentiant, et honorem meum repellere cogitent; quamvis ore suo benedicant et corde suo maledicant; quamvis insidientur ubi possunt, calumnientur ubi possunt: Verumtamen Deo subjicietur anima mea. Et quis tanta toleret, vel aperta bella, vel occultas insidias? quis tanta toleret inter apertos hostes, inter
Abbreviated transcription (Latin):
tis ÷ Tantis popłis ñ satiaris: Quos po-¬
płos dicis: Ore suo benediceba ⁊ t¬
& corde suo maledicebant. Multiuo¬
cati. pauci electi. Mulier fluxũ san¬
guinis patiens. uestis fimbriã tetigit.
& sanata. ẽ. Et cũ miraret᷑ dñs tangen¬
tẽ. qđ de se senserat exisse uirtutẽ sci¬
licet ad sanandã mulierẽ: dix̃. Quis
me tecigit: Ꝙ admirati discipłi. Iurbȩ
te p̾munt. & dicis qͥs me tetigit: & ille.
Tetigit me aliqͥs. Tanquã diceret. Una
tetĩgit. turbȩ p̃munt: Qui solennita¬
tib ierłm implent ȩccłas: solennitatib
babiloniȩ implent theatra & tam̃ ser¬
uiunt. honorant. obsecunt᷑. Non solũ
ipsi qͥ portant sacram̃ta xp̃i. & oderunt
p̾cepta xp̃i uerũ etiã illi qͥ nec sacram̃ta
ipsa portant. pagan licet sint. iudei licet
sint. honorant. laudant. p̾dicant. Sed
ore suobenedicebant. Non attendo ad os.
nouit ille qͥ me instrux̃. Corde suo
maledicebant. Ibi maledicebant. ubi

Expanded text:
tis? tantis populis non satiaris? Quos poptis? tantis populis non satiaris? Quos populos dicis? Ore suo benedicebant, et corde suo maledicebant. Multi vocati, pauci autem electi . Mulier fluxum sanguinis patiens, vestis ejus fimbriam tetigit, et sanata est: et cum miraretur Dominus tangentem, quod de se senserat exisse virtutem, scilicet ad sanandam mulierem, dixit, Quis me tetigit? Et admirati discipuli: Turbae te comprimunt, et dicis, Quis me tetigit? Et ille: Tetigit me aliquis . Tanquam diceret: Una tetigit; turbae premunt. Qui solemnitatibus Jerusalem implent Ecclesias, solemnitatibus Babyloniae implent theatra: et tamen serviunt, honorant, obsequuntur, non solum ipsi qui portant sacramenta Christi, et oderunt praecepta Christi, verum etiam illi qui nec sacramenta ipsa portant, Pagani licet sint, Judaei licet sint; honorant, laudant, praedicant, sed ore suo benedicebant. Non attendo ad os; novit ille qui me instruxit, corde suo maledicebant. Ibi maledicebant, ubi
Abbreviated transcription (Latin):
pbaptismũ traiciendi erant homines.:
deo in aqua sparsũ. ẽ. ut in potũ daret᷑.
Hoc usq infinẽ sitit iste. Currit & sicit
Multos enĩ bibit. s nunquã erit sine siti.
Inde ẽ. enĩ sitio mulier. da mͥ bibere.
Samaritana illa ad puteũ sitientẽ dñm
sensit. & a sitiente satiata. ẽ. Sensit pͥor
illa sitientẽ. ut biberet ille credente.
& in cruce positꝰ sitio dix̃. quãuis illi hoc
ñ dederint qđ sitiebat Ipsos enĩ ille
sitiebat: illi acetũ deder̃. Non uinũ
nouũ qͦ implent᷑ utres noui: sed uinũ
uetus. s malũ uetꝰ. Dicit᷑ enĩ & acctũ
uetꝰ ueteres homines. de qͥb dictũ erat.
capitis huiꝰ usq in finẽ ab initio cur-¬
rit insiti. & quasi ei diceret᷑. qͥd in siti:
tanto honore. in tanta sullimtcate. in tan¬
ta celsitudine etiã in hoc scło c̃sticuta.
qͥd tͥ de ẽ: Implet᷑ de te qđ p̃dictũ. ẽ.
adorabunt eũ om̃s reges t̾rȩ. om̃s gs̃
seruient illi. Quid ergo sitis: Quid si¬

Expanded text:
per Baptismum trajiciendi erant homines? Ideo in aqua sparsum est, ut in potum daretur. Hoc usque in finem sitit iste; currit, et sitit. Multos enim bibit; sed nunquam erit sine siti. Inde est enim, Sitio, mulier, da mihi bibere . Samaritana illa ad puteum sitientem Dominum sensit, et a sitiente satiata est: sensit prior illa sitientem, ut biberet ille credentem. Et in cruce positus, Sitio, dixit ; quamvis illi non hoc dederint quod sitiebat. Ipsos enim ille sitiebat: at illi acetum dederunt; non vinum novum quo implentur utres novi , sed vinum vetus, sed male vetus. Dicitur enim et acetum vetus, veteres homines de quibus dictum est, capitis hujus usque in finem ab initio currit in siti. Et quasi ei diceretur, Quid in siti? tanto honore, in tanta sublimitate, in tanta celsitudine etiam et in hoc saeculo constituta, quid tibi deest? Impletur de te quod praedictum est, Adorabunt eum omnes reges terrae; omnes gentes servient illi . Quid ergo sitis? quid si
Abbreviated transcription (Latin):
uerbũ. & uidit qͥa semel locutꝰ. ẽ. ds̃
Uidit uerbũ ꝑ qđ facta st̃ om̃ia. & in qͦ
simul st̃ om̃iã. ñ diuersa. ñ separata.
ñ in ȩqualia. Non enĩ ds̃ qđ ꝑ uerbũ
faciebat: ipse ñ nouerat. Si aut̃ qđ
faciebat nouerat: in illo erat ante quã
fieret qđ fiebat. Si enĩ ñ in illo erat
qđ fiebat. ante quã fieret: ubi noue¬
rat qđ faciebat: Non enĩ potes dm̃ di¬
cere ignorata fecisse. Sciuit itaq ds̃
qđ fecit & ubi sciuit ante quã faceret.
si sciri nͥ facta ñ posst̃: Sed a factis
sciri nͥ facta ñ posst̃. ate scilicet ab ho¬
mine in imo facto. & in imo posito Ante¬
quã aut̃ fierent hȩc omĩa sciebant᷑ ab
illo a qͦ facta st̃. & qđ sciuit. fecit. Ergo
in uerbo illo ꝑ qđ fecit om̃ĩa. ante quã
fierent erant omia. & cũ facta st̃ ibi st̃
om̃ia. Sed alit̃ hic: alit̾ ibi. Alit̾ in pro¬
pria natura. inqua facta st̃: alit̾ in arte
ꝑquã facta st̃. Quis hoc explicet: Conari

Expanded text:
quia semel locutus est Deus; vidit Verbum per quod facta sunt omnia , et in quo simul sunt omnia, non diversa, non separata, non inaequalia. Non enim Deus quod per Verbum faciebat, ipse non noverat; si autem quod faciebat noverat, in illo erat antequam fieret quod fiebat. Si enim non in illo erat quod fiebat antequam fiebat, ubi noverat quod faciebat? Non enim potes Deum dicere ignorata fecisse. Scivit itaque Deus quod fecit. Et ubi scivit antequam faceret, si sciri nisi facta non possunt? Sed a factis sciri nisi ante facta non possunt; a te scilicet, ab homine in imo facto, et in imo posito: antequam autem fierent haec omnia, sciebantur ab illo a quo facta sunt, et quod scivit fecit. Ergo in Verbo illo per quod fecit omnia, antequam fierent erant omnia; et cum facta sunt, ibi sunt omnia: sed aliter hic, aliter ibi; aliter in propria natura in qua facta sunt, aliter in arte per quam facta sunt. Quis hoc explicet? Conari
Abbreviated transcription (Latin):
tas. abinitio usq infinẽ currit. & bona
ciuitas mucatione malorũ condit᷑.
Q st̃ istȩ duȩ ciuitates ꝑmixtȩ interim
infinẽ separandȩ. aduersus inuicẽ con¬
fligentes. Una ꝓ iniqͥtate. altera ꝓ
iusticia. una ꝓuanitate. altera ꝓueri¬
tate. & aliqͣndo ipsa cõmixtio tẽpora¬
lis facit. ut qͥdã ꝑtinentes ad ciuitatẽ
babiloniã administrent res ꝑtinen¬
tes ad ierłm. & rursus qͥdã ptinentes
ad ierłm: administrent res ꝑtinen

Expanded text:
o usque in finem currit; et bona civitas mutatione malorum conditur. 8. Et sunt istae duae civitates permixtae interim; in fine separandae: adversus se invicem confligentes; una pro iniquitate, altera pro justitia; una pro vanitate, altera pro veritate. Et aliquando ipsa commixtio temporalis facit, ut quidam pertinentes ad civitatem Babyloniam, administrent res pertinentes ad Jerusalem; et rursum quidam pertinentes ad Jerusalem, admini
Abbreviated transcription (Latin):
ciuitatis. administrare qͦsdã actꝰ bo¬
nȩ ciuitatis. Uideamꝰ si & nunc ciues
bonȩ ciuitatis. ad ministrant qͦsdam
actus malȩ ciuitatis. Terrena omĩs
res publica quandoq utiq ꝑitura. cuiꝰ
regnũ transiturũ. eͥ. cũ uen̾iet illud
nis. terrena gͦ res publica: habet ciues
nr̃os administrantes reseiꝰ. Quã multi
enĩ fideles. quã multi boni. & magistra¬
tus st̃ in ciuitatib suis. & iudices st̃.¬

Expanded text:
administrare quosdam actus bonae civitatis. Videamus si et nunc cives bonae civitatis administrent quosdam actus malae civitatis. Terrena omnis respublica, quandoque utique peritura; cujus regnum transiturum est, cum veniet illud nis : terrena ergo respublica habet cives nostros administrantes res ejus. Quam multi enim fideles, quam multi boni et magistratus sunt in civitatibus suis, et judices s
Abbreviated transcription (Latin):
ciuitas dĩ. Unꝰ quisq gͦ natꝰ exadã: ñ dũ
ꝑtinet ad ierłm. Portãt enĩ secũ traducẽ
iniqͥtatis. poenãq peccati: deputatꝰ morti.
& ptinee q̾dã mͦ ad ueterẽ quandã ciuita¬
te. Sedsi fucurus. ẽ inpopło dĩ: destruit᷑¬

Expanded text:
civitas Dei . Unusquisque ergo natus ex Adam, nondum civitas Dei . Unusquisque ergo natus ex Adam, nondum pertinet ad Jerusalem: portat enim secum traducem iniquitatis, poenamque peccati, deputatus morti; et pertinet quodammodo ad veterem quamdam civitatem. Sed si futurus est in populo Dei, destruet
Abbreviated transcription (Latin):
rerũ humanarũ. ȩdificauit ciuitatẽ
cain. Proculdubio intelligas iã natos
fuisse multos homines ex illis duob
& ex his qͦs genuerant ut posset. cẽ aptꝰ
& congruus numerus. cui nom̃ ciuita¬
tis imponeret᷑. Aedificauit gͦ ciuitatẽ
cain: ubi ñ erat ciuitas. Aedificata est
postea ierłm regnũdĩ. ciuitas scã.ci¬
uitas dĩ. & posit̾a inspecie quadã ũbrȩ
significantis futura. Intelligite itaq
magnũ mysteriũ. & tenetẽ qđ p̾locutꝰ
sũ. Non pͥus qđ sp̃uale: s qđ animale.
postea spualȩ Idco gͦ cain prior ȩdifica¬
uit ciuitatẽ. & ibi ȩ chificauit. ubi nul¬
laerat ciuitas. Vt uero ȩdificaret᷑ ierłm:
ñ ibi ȩdificata.ẽ. ubi ñ erat ciuitas. sed
erat ciuitas pͥmo quȩ appellabat᷑ iebus.
unde iebusei. Ea capta. deuicta. subiecta.
edificata. ẽ. noua ciuitas. tanꝗ destructa
uetere. & appellata. ẽ. ierłm uisio pacis.

Expanded text:
rerum humanarum, aedificavit civitatem rerum humanarum, aedificavit civitatem Cain. Procul dubio intelligas jam natos fuisse multos homines ex illis duobus, et ex his quos genuerant, ut posset esse aptus et congruus numerus cui nomen civitatis imponeretur. Aedificavit ergo civitatem Cain, ubi non erat civitas. Aedificata est et postea Jerusalem, regnum Dei, civitas sancta, civitas Dei; et posita in specie quadam umbrae significantis futura. Intelligite itaque magnum mysterium, et tenete quod praelocutus sum, Non prius quod spirituale, sed quod animale, postea spirituale: ideo ergo Cain prior aedificavit civitatem, et ibi aedificavit ubi nulla erat civitas. Ut vero aedificaretur Jerusalem, non ibi aedificata est ubi non erat civitas, sed erat civitas primo quae appellabatur Jebus, unde Jebusaei. Ea capta, devicta, subjecta, aedificata est nova civitas tanquam destructa vetere; et appellata Jerusalem, Visio pacis,
Abbreviated transcription (Latin):
dicit. Uenite benedicti patris mei ꝑcipite
regnũ. qđ uob̾ paratũ . ẽ. ab initio mindi.
Rexꝰ ciuitatis suȩ. uictor suꝑ om̃ia. Illis aut̃
ad sinistrã constitutis. tañꝗ ciuitati ini¬
quorũ: ite in qͥt in ignẽ ȩt̃nũ. Nunqͥd se¬
parat ab eis regẽ: Add idit enĩ. qͥ paratꝰ. ẽ.
diabolo & angłis eiꝰ. Intendite fr̃s. inten¬
dite rogo uoĩ. Delectat enĩ me pauca
ad huc loqui uob̾. de ciuitate hac dulci
Głosissima enĩ de te dicta st̃ ciuitas dĩ. &
si oblitꝰ fuero tui ierłm: obliuiscat᷑ me
dextera mea. Dulcis enĩ patria. & uere
una patria. sola patria. Prȩt̃ illã qͥcqͥd
nob̾. ẽ. pegrinatio. ẽ. Dicã gͦ qđ agno¬
scatis. qđ apꝓbetis. Cõmemorabo qđ
nostis. ñ docebo qđ ignoratis. Non prius
postea qđ sp̃uale. Ideo ciuitas illa maior
s qđ animale. ẽ. Quare ista maior di¬
gnitate: Quia maior seruiet minori
Aedificauit ciuitatẽ cain. Sic legimꝰ
Ante quã ulla eẽt. ciuitas: in pͥmordio

Expanded text:
atris mei, percipite regnum quod vobis paratum est ab initio mundi. Rex civitatis suae, victor super omnia. Illis autem ad sinistram constitutis tanquam civitati iniquorum: Ite, inquit, in ignem aeternum. Numquid separat ab eis regem? Non: addidit enim, qui paratus est diabolo et angelis ejus. 7. Intendite, fratres, intendite, rogo vos. Delectat enim me pauca adhuc loqui vobis de civitate hac dulci. Gloriosissima enim de te dicta sunt, civitas Dei . Et si oblitus fuero tui, Jerusalem, obliviscatur me dextera mea . Dulcis est enim una patria, et vere una patria, sola patria: praeter illam quidquid nobis est, peregrinatio est. Dicam ergo quod agnoscatis, quod approbetis: commemorabo quod nostis; non docebo quod ignoratis. Non prius,postea quod spirituale . Ideo civitas illa major sed quod animale. Quare ista major dignitate? Quia major serviet minori. Aedificavit autem civitatem Cain, sicut legimus : antequam esset ulla civitas, in primordio
Abbreviated transcription (Latin):
nit. Respicite gͦ popłm illũ primũ.
positũ etiã ad significandũ popłm
posteriorẽ. & uidete ibi qđ dico łue¬
runt reges magni in ierłm. Notũ est.
nominant᷑ numerant᷑. Om̃s gͦ iniqui
ciues erant babiloniȩ. & ad ministrabant
res in ierłm. Om̃s in finẽ inde separan¬
di. ñ nisi ad diabolũ ꝑtinent. Rursũ
inuenimꝰ ciues de ierłm. administrasse
res quasdã ꝑtinentes ad babiloniã.
Nã tres illos pueros. uictꝰ miraculo na¬
buchodonosor: regni sui administra¬
tores fecit. & constituit eos supͣ satra¬
pas suos. & ad ministrabant res babi¬
loniȩ ciues de ierłm. Respicite nunc
impleri hoc. & agi inȩccła. & his tẽpo¬
rib. Om̃s de quib dictũ. ẽ. quȩ dicunt
facite. quȩ aut̃ faciunt facere nolite:
ciues st̃ babiloniȩ. ad ministrantes
rẽ publicã ciuitatis ierłm. Si enĩ ni¬
ch il administrarent ciuitati ierłm.
unde quȩ dicunt facite: Unde cathe.¬
drã moysi sedent:  Rursus si ciues st̃

Expanded text:
go populum illum primum, positum etiam ad significandum populum posteriorem; et videte ibi quae dico. Fuerunt reges magni in Jerusalem; notum est; numerantur, nominantur. Omnes ergo iniqui cives erant Babyloniae, et administrabant res Jerusalem: omnes in finem inde separandi, nonnisi ad diabolum pertinent. Rursus invenimus cives de Jerusalem administrasse res quasdam pertinentes ad Babyloniam. Nam tres illos pueros victus miraculo Nabuchodonosor regni sui administratores fecit, et constituit eos super satrapas suos; et administrabant res Babyloniae cives de Jerusalem . Respicite nunc impleri hoc et agi in Ecclesia, et his temporibus. Omnes de quibus dictum est, Quae dicunt facite; quae autem faciunt facere nolite, cives sunt Babyloniae, administrantes rempublicam civitatis Jerusalem. Si enim nihil administrarent civitatis Jerusalem, unde, Quae dicunt facite? unde, super cathedram Moysi sedent? Rursus si cives sunt
Abbreviated transcription (Latin):
unt. qͥ cȩlestia meditant᷑. qͥ cũ sollici¬
tudine in scło uiuunt ne dm̃ offen¬
dant: qͥcauent peccare. qͦs peccantes
ñ pudet confiteri. humiles. mites. scĩ.
ista posterius nata. Illa enĩ coepit a cain:
hȩc ab abel Hec duo corpora sub duob
regib agentia ad singulas ciuitates ꝑti¬
nentia. aduersant᷑ sibi usq in finẽ scłi.
donec fiat ȩx cõmixtione separatio. &
ali ponant᷑ ad dexterã alii ad sinistrã.
dicat᷑q illis. uenite benedicti patris mei

Expanded text:
meditantur, qui cum sollicitudine in saeculo vivunt ne Deum offendant, qui cavent peccare, quos peccantes non pudet confiteri, humiles, mites, sancti, ista posterior nata. Illa enim incoepit a Cain; haec ab Abel. Haec duo corpora sub duobus regibus agentia, ad singulas civitates pertinentia, adversantur sibi usque in finem saeculi, donec fiat ex commixtione separatio, et alii ponantur ad dexteram, alii ad sinistram, dicaturque illis: Venite, benedicti Patris mei,
Abbreviated transcription (Latin):
continuo. Multi enĩ st̃ uocati. pauci uͦ
cdecti. Quid . ẽ hoc: Conuocasti turbas.
uenit ingens multitudo. annunciasti.
unus & dicis. multi eniꝰ st̃ uocati. pauci
uelecti: cur ñ potius om̃s uocati. multi
decti unꝰ ꝓiectus: Si diceret multi enĩ
st̃ uocati. & plures electi. pauci reꝓbi:
in paueis forte ueri similius intellige
pauti uͦ electi. Qui st̃ electi. nͥ qͥ reman¬
lerint e Proiecto uno. electi remanser̃
Quom ꝓiecto uno de multis pauçi electi.
nͥqͥa m illo uno multi: Om̃s qͥ t̾rena

Expanded text:
continuo: Multi enim sunt vocati, pauci vero continuo: Multi enim sunt vocati, pauci vero electi . Quid est hoc? Convocasti turbas, venit ingens multitudo; annuntiasti, unus, et dicis, Multi enim sunt vocati, pauci vero electi. Cur non potius: Omnes vocati, multi electi, unus projectus? Si diceret, Multi enim sunt vocati, et plures electi, pauci vero reprobi; in paucis forte verisimilius intelligerpauci vero electi. Qui sunt electi, nisi qui remanserunt? Projecto uno, electi remanserunt. Quomodo, projecto uno de multis, pauci electi, nisi quia in illo uno multi? Omnes qui terrena
Abbreviated transcription (Latin):
ciuitas: Babilonia una. ierłm una.
Quib libet & aliis etiã mysticis nominib
appellet᷑: una tam̃ ciuitas. & unaciuitas
Illa rege diabolo. ista rege xp̃o. Intendo
enĩ euangłio qͦ dã loco. & mouet me. puto
qđ & uos. Postea quã inuitati st̃ multi
ad nuptias boni & mali. & impletȩ st̃
nuptiȩ recũbentiũ. serui enĩ missi ut
p̾ceptũ erat. inuitauer̃ & bonos & malos.
ingressus. ẽ. rex inspicere recũbentes. &
inuenit hominẽ ñ habentẽ uestẽ nupti¬
alẽ. & ait illi qđ nostis. Amice. unde
huc uenisti ñ habens uestẽ nuptiale.:
¶till e ommutuit. Et iussit ei leigari manꝰ¬
ailcses & ꝓ iei eũ in tenebras ẽxceriores.
Ieuatꝰ ẽ. de conuiuio. & missus. ẽ. in poe¬
aus tescio qͥs homo in tã magna tirba
recũbeutiũ. Sed tam̃ dñs uolens osten¬
dere unũ illũ hominẽ. unũ corpus. ẽẽ.
qđ constat ex multis: ubi iussit eũ pici
foras & mitti in debitas poenas. subiecit

Expanded text:
civitas? Babylonia una; Jerusalem una. civitas? Babylonia una; Jerusalem una. Quibuslibet aliis etiam mysticis nominibus appelletur, una tamen civitas et una civitas: illa rege diabolo; ista rege Christo. Intendo enim Evangelio quodam loco, et movet me, puto quod et vos. Posteaquam invitati sunt multi ad nuptias boni et mali, et impletae sunt nuptiae recumbentium; servi enim missi, ut praeceptum erat, invitaverunt et bonos et malos; et ingressus est rex inspicere recumbentes, et invenit hominem non habentem vestem nuptialem, et ait illi quod nostis: Amice, unde huc venisti, non habens vestem nuptialem? At ille obmutuit. Et jussit ei ligari manet projici eum in tenebras exteriores. Levatus est de convivio, et missus est in poenas nescio quis homo in tam magna turba recumbentium. Sed tamen Dominus volens ostendere unum illum hominem, unum corpus esse quod constat ex multis, ubi jussit eum projici foras, et mittit in debitas poenas, subjecit
Abbreviated transcription (Latin):
tegit᷑ fronte uenenũ. in seuientib &
indignantib: ꝓpt̾ea & hio cogitationi
eoꝵ dedit. Honorẽ inqͥt meũ cogitauer̃
repellere. Non enĩ audent uerb ꝓferre:
qđ cogitant. Optemꝰ illis benȩ: etiã¬
si optent mala. Iudica illos ds̃. decidant
a cogitationib suis. Quid enĩ illis me¬
lius. qͥd utilius. quã ut inde cadant
ubi male stant: ut possint ipsi correcti
dicere. statuisti pedes meos supͣ petrã:
U eruntam̃ cogitauer̃ honorẽ meũ repel¬
lere. Om̃s contra unũ. an unꝰ contͣ oñs.
an om̃s contra om̃s. an unꝰ contͣ unũ.
Iiterĩ cũ dicit. apponitis suꝑ hominẽ.
tanꝗ suꝑ unũ & cũ dicit int̾ficite om̃s.
quasi om̃s contͣ unũ. Sed tam̃ & om̃s con¬
tra om̃s: qͥa & xp̃iani om̃s. sed in uno.
Quid aut̃ illi diuersi errores inimici xp̃i
om̃s tantũ dicendi st̃: Nonne & unꝰᷤ
Plane audeo & unũ dicere: qͥa una ciui¬
tas & una ciuitas. unꝰ popłs & unꝰ popłs
rex & rex. Quid . ẽ. una ciuitas & una

Expanded text:
in saevientibus et indignantibus. Propterea et hic cogitationes eorum dicit, Honorem, inquit, meum cogitaverunt repellere. Non enim audent verbis proferre quod cogitant. Optemus illis bona, etiamsi optant mala. Judica illos, Deus; decidant a cogitationibus suis . Quid enim illis melius, quid utilius, quam ut inde cadant ubi male stant? ut possint ipsi correcti dicere, Statuisti pedes meos supra petram . 6. Verumtamen cogitaverunt honorem meum repellere. Omnes contra unum, an unus contra omnes; an omnes contra omnes, an unus contra unum? Interim cum dicit, Apponitis super hominem; tanquam super unum: et cum dicit, Interficite omnes; quasi omnes contra unum: sed tamen et omnes contra omnes, quia et Christiani omnes, sed in uno. Quid autem illi diversi errores inimici Christi, omnes tantum dicendi sunt? nonne et unus? Plane audeo et unum dicere: quia una civitas et una civitas, unus populus et unus populus, rex et rex. Quid est, una civitas et una
Abbreviated transcription (Latin):
una & in passione una. & cũ transie¬
rit iniqͥtas. in requie una. Passiones
itaꝙ xp̃i. ñ in sola xp̃o. immo passiones
solũ caput: passiones xp̃i. ñ in sola xp̃o
Sienĩ passiones xp̃i in soloxp̃o. immo
in solo capite: unde dic̃ qđ lã mẽbrũ
eiꝰ paulus apłs. ut suppleã quȩ desunt
pressurarũ xp̃i in carne mea: Sigͦ in
mẽbris xp̃i es quicimq homo. qͥsqͥs hȩc
audis. qͥsquis hȩcꝰ ñ audis sed tam̃ audis.
si in mebris xpĩ es: qͥcqͥd pateris ab eis
qͥ ñ st̃ in mẽbris xp̃i. deerat passionib
xpr̃. Ideo ad dit᷑ quia deerat. m̃surã
implens. ñ suꝑ fundens. Tantũ enĩ pace¬
ris: qͣntũ ex passionib tuis inferendũ
erat uniuersȩ passioni xpi qͥ passus ẽ.
in capite nr̃o & pacit᷑ in mebris suis
id ẽ. in nob ipsis ad cõmunẽ hanc quasi¬
inferimꝰ. Paritoria plenaria passionũ
om̃iũ ñ erit: nͥcũ scłm finitũ fuerit.

Expanded text:
una, et in passione una; et cum transieuna, et in passione una; et cum transierit iniquitas, in requie una. Passiones itaque Christi non in solo Christo; imo passiones solum caput, passiones Christi non in solo Christo. Si enim passiones Christi in solo Christo, imo in solo capite; unde dicit quoddam membrum ejus Paulus apostolus, Ut suppleam quae desunt pressurarum Christi in carne mea ? Si ergo in membris Christi es, quicumque homo, quisquis haec audis, quisquis haec nunc non audis sed tamen audis, si in membris Christi es; quidquid pateris ab eis qui non sunt in membris Christi, deerat passionibus Christi. Ideo additur, quia deerat; mensuram imples, non superfundis: tantum pateris, quantum ex passionibus tuis inferendum erat universae passioni Christi, qui passus est in capite nostro, et patitur in membris suis, id est in nobinferimus. Pariatoria plenaria passionum omnium non erit, nisi cum saeculum finitum fuerit.
Abbreviated transcription (Latin):
Nã & hoc dictũ. ẽ. de eo. turris fortitu¬
dinis a facie inimici. Attendit gͦ eos
& dicit. Quousq apponitis suꝑ homi¬
ia. Apponitis suꝑ hominẽ qͣntũ ñ po¬
test ferre homo: sed ut ferat homo sub
illo. ẽ qͥ fecit hominẽ. Quousq apponi¬
tis fuꝑ hominẽ : Si ad hominẽ atten¬
ditis. int̾ficite om̃s. Eccȩ apponite.
seuite. int̾ficite om̃s. Tanquã parieti
inclinato & maceriȩ impulsȩ. Instate.
impellite. quasi deiecturi. & ubi. ẽ.
ñ mouebor ãplius: Sed quare ñ moue¬
bor ãplius: Quia ipse. ẽ. ds̃ salutaris
ms. susceptor is. Ergo homines potestis
apponere onera suꝑ hominẽ nunqͥd
sup dm̃ qͥ tuet᷑ hominẽ : Int̾ficite
om̃s. Qđ tantũ spaciũ corporis in uno
homine. ubi possit int̾fici abomĩb :
S ed debemꝰ intelligere ꝑsonã nr̃am. ꝑso¬
Unꝰ enĩ homo cũ capite & corpore suo.
tłis xp̃c saluator corporis. & mẽbra
corporis. duo in carne una & inuoce

Expanded text:
nam et hoc dictum est de eo, Turris fortitunam et hoc dictum est de eo, Turris fortitudinis a facie inimici : attendit ergo ad eos, et dicit, Quousque apponitis super homira; apponitis super hominem quantum potest ferre homo: sed ut ferat homo, sub illo est qui fecit hominem. Quousque apponitis super hominem? Si ad hominem attenditis, Interficite omnes. Ecce apponite, saevite, interficite omnes. Tanquam parieti inclinato et maceriae impulsae: instate, impellite, quasi dejecturi. Et ubi est, Non movebor amplius? Sed quare, Non movebor amplius? Quia ipse est Deus salutaris meus, susceptor meus. Ergo homines potestis apponere onera super hominem: numquid super Deum qui tuetur hominem? 4. Interficite omnes. Quod tantum spatium corporis in uno homine, ubi possit interfici ab omnibus? Sed debemus intelligere personam nostram, persoUnus enim homo cum capite et corpore suo Jesus Christus, salvator corporis et membra corporis, duo in carne una , et in voce
Abbreviated transcription (Latin):
mẽa: Ab ipso enĩ salutare meũ. Wenĩ
ipse.ẽ. dĩ ms. & salutaris ms. susceptor
ns ñ mouebor ãplius. Scio qͥ supra
me.ẽ: scio qͥs p̾tendat miscłiã suam
scientib se. scio sub cuiꝰ alarũ tegimn int
sꝑem: ñ mouebor ãplius. Agitis qͥdẽ
uos. ait quib dã transiliens eos ipsos
qͥb dicit. agitis qͥdẽ uos ut mouear.
s. ñ uemat mͥ pessuꝑbiȩ. Ex hoc enĩ fit:
qđͣ & in ipso psalmo seqͥt᷑. nec manꝰ pec-¬
catoꝵ dimoueat mȩ: cui consonat. ñ
mouebor ãplius. Ad illud at qđ ibi
dictiũ ẽ. nec manꝰ peccatoꝵ dimoueat
mẽ. respondit hic. ñ mouebor ãplius.
Ie illud aut̃ qđ ibi dictũ . ẽ. ñ ueniat mͥ
pes suꝑbiȩ: respondet hic. nonne dõ
subdita erit anima mea. Ergo de suꝑio¬
re loco munitꝰ & tutꝰ. cui factꝰ ẽ. dñs
refugiũ. cui. ẽ. ipse ds̃ in locũ munitũ:
respicit ad eos qͦs transiliuit. & despici¬
ens eos. loquit᷑ tanquã de turri excelsa.

Expanded text:
mea? Ab ipso enim salutare meum. Etenim ipse est Deus meus et salutaris meus, susceptor meus, non movebor amplius. Scio quis supra me sit, scio quis praetendat misericordiam suam scientibus se, scio sub cujus alarum tegmine sperem: non movebor amplius. Agitis quidem vos, ait quibusdam, transiliens eos ipsos quibus dicit: agitis quidem vos ut movear, sed non veniat mihi pes superbiae. Ex hoc enim fit quod et in ipso psalmo sequitur, Nec manus peccatorum dimoveat me : cui consonat, Non movebor amplius. Ad illud enim quod ibi dictum est, Nec manus peccatorum dimoveat me, respondet hic, Non movebor amplius: ad illud autem quod ibi dictum est, Non veniat mihi pes superbiae, respondet hic, Nonne Deo subjecta erit anima mea? 3. Ergo de superiore loco munitus et tutus, cui factus est Dominus refugium, cui est ipse Deus in locum munitum, respicit ad eos quos transilivit, et despiciens eos loquitur, tanquam de turri excelsa;
Abbreviated transcription (Latin):
nectebat᷑ & manꝰ. Nolite gͦ putare fr̃s
om̃s iustos qͥ passi st̃ ꝑsecutionẽ iniqͦ¬
rũ. etiã illos qͥ uenerunt missi ante
dnĩ aduentũ prȩ̨nunciare dnĩ aduen-¬
tũ: ñ ꝑtinuisse ad mẽbra xp̃i Absit.
ut ñ ptineat ad mẽbra xp̃i: qͥ ꝑtinet
ad ciuitatẽ quȩ regẽ habet xpͣm Illa
una .ẽ. ierłm cęlestis. ciuitas scã. Hȩc
una ciuitas. unũ habet regẽ. Rex huiꝰ
enĩ syon dicet homo. & homo factꝰ. ẽ.
in ea. & ipse fundauit eã altissimꝰ.
lle gͥ rex eiꝰ. qͥ eã fundauit altissimꝰ:
ipse in ea homo factꝰ ẽ. humillimꝰ. Ipse
gͦ ante aduentũ incarnationis suȩ
p̾rȩmisit quȩd ã mẽbra sua. post qͥuȩ
p̾nuntiantia se uenturũ. uenit & ipse
connexus eis. Referat si militudinẽ na¬
scentis illius : qͥ a manꝰ ante caput ꝓcedens.
& cũ capite. ẽ. & sub capite. De xp̃o enim
dictũ. ẽ: cũ laudaret᷑ excellentia popłi
pͥmi. & dolerent᷑ fracti rami naturales.

Expanded text:
batur et manus. Nolite ergo putare, fratres, omnes justos qui passi sunt persecutionem iniquorum, etiam illos qui venerunt missi ante Domini adventum praenuntiare Domini adventum, non pertinuisse ad membra Christi. Absit ut non pertineat ad membra Christi, qui pertinet ad civitatem quae regem habet Christum. Illa una est Jerusalem coelestis, civitas sancta: haec una civitas unum habet regem. Rex hujus enim Sion, dicet homo; et homo factus est in ea, et ipse fundavit eam Altissimus . Ille ergo rex ejus, qui eam fundavit Altissimus; ipse in ea homo factus est humillimus. Ipse ergo ante adventum incarnationis suae praemisit quaedam membra sua, post quae aenuntiantia se venturum venit et ipse, connexus eis. Refer ad similitudinem nascentis illius; quia manus ante caput procedens, et cum capite est, et sub capite. De Christo enim dictum est, cum laudaretur excellentia populi primi, et dolerentur fracti rami naturales :
Abbreviated transcription (Latin):
unꝰ homo dicit Quousq apponitis suꝑ
hominẽ: Int̃ficite om̃s. Uideamꝰ si de¬
letis. uideamꝰ si excinquitis. uideamꝰ si
tollitis de t̾ra nom̃ eiꝰ. uideamꝰ si ñ po¬
płi inania meditamini dicentes. Quan¬
do moriet᷑ & ꝑibit nom̃ eiꝰ: Tanquã
paricti inclinato. & maceriȩ impulsȩ.
incũbite. impellite. Audite supͣ. susceptor
ms. ñ mouebor ãplius. Quia tanquã cu
ciunt. cedentes sanguini int̾ fectoꝵ.
multiplicantes fideles. cedentes his. & iã
ñ ualentes occidere. Ueruntam̃ honorẽ
meũ cogitauer̃ repellere. Modo qͥa ñ
potest occidi xp̃ianꝰ: agit᷑ ut ex honoret᷑
xp̃ianꝰ. Nunc enĩ honore xp̃ianoꝵ. cor¬
da torgent᷑ impioꝵ. Iã ioseph ille spualis
post uenditionẽ a frĩb post trans latio¬
nẽ de patria sua ad gentestanꝗ in egy¬
ptũ. post humiliationẽ carceris. post
factionẽ false testis. postquã factũ ẽ.
qđ de illo dictũ. ẽ. ferrũ ꝑtransiuit

Expanded text:
uousque apponitis super hominem? Interficite omnes. Videamus si deletis, videamus si exstinguitis, videamus si tollitis de terra nomen ejus, videamus si non populi inania meditamini , dicentes: Quando morietur, et peribit nomen ejus . Tanquam parieti inclinato, et maceriae impulsae incumbite, impellite. Audite supra: Susceptor meus, non movebor amplius; quia tanquam cumciunt cedentes, sanguine interfectorum multiplicantes fideles, cedentes his et jam non valentes occidere. Verumtamen honorem meum cogitaverunt repellere. Modo quia non potest occidi christianus, agitur ut exhonoretur christianus. Nunc enim honore Christianorum corda torquentur impiorum: jam Joseph ille spiritualis post venditionem a fratribus, post translationem de patria sua ad gentes tanquam in Aegyptum, post humiliationem carceris, post factionem falsae testis, postquam factum est quod de illo dictum est, Ferrum pertransivit
Abbreviated transcription (Latin):
supͣ eẽt. tanꝗ minantib ei ruinã inui¬
dis qͥ eũ transili isse doluerant: respon¬
det. Nonne dõ subiciet᷑ anima meaꝰ
Quid . ẽ. qđ mͥ ueluti transilienti quęri¬
tis laqueos. Insultatione deicere me
uultis. aut seductione deciꝑe. Nunqͥd
ita memini supͣ qđ sũ ut oblitussim sub
qͦ sũ Nonne dõ subiciet᷑ anima mea:
Quantũcunq accedã. qͣntũcunq ascen¬
dã. qͣntũcunq transiliã: sub dõ ero.
ñ contra dm̃. Securus enĩ transcendo

Expanded text:
supra esset; tanquam minantibus ei ruinam invisupra esset; tanquam minantibus ei ruinam invidis qui eum transilivisse doluerant, respondit, Nonne Deo subjicietur anima mea? Quid est quod mihi veluti transilienti quaeritis laqueos? Insultatione dejicere me vultis, aut seductione decipere. Numquid ita memini supra quod sum, ut oblitus sim sub quo sum? Nonne Deo subjecta erit anima mea? Quantumcumque accedam, quantumcumque ascendam, quantumcumque transiliam, sub Deo ero, non contra Deum. Secur
Abbreviated transcription (Latin):
de isto psalmo quẽ mͦ cantauimꝰ.
Titulus eiꝰ. ẽ. infinẽ ꝓ idithin. ꝓsalinꝰ
ipsi dauid. Iã uoł insinuatũ. ẽẽ. qͥd sit
idithun recolo. Ex int̾p̃tatione enĩ he¬
breȩ linguȩ. ut ad nos ꝑuenit. latine
dr̃ idithim transiliens eos. Transilit
gͦ iste qͥ cantat. qͦsdã qͦs desuꝑ despicit
Uideamꝰ gͦ qͦusq transilierit: & qͦs tran¬
silierit. & ubi quãuis qͦsdã transilie¬
rit positꝰ sit. de qͦ spũali qͦdã & secum
loco intueat᷑ ima. ñ ita respiciens ut
cadat. s ut moneat qͥ transiliuit pigros
ut sequant᷑. & laudent locũ. qͦ transili¬
endo ꝑuenit. Ita enĩ iste transiliens
suꝑ aliqđ. ẽ. ut sub aliqͦ sit. Unde pͥus
nob̾ insinuare uoluit. sub qͦ tutus sit:
IoNNE dõ subiciet᷑ anima mea: Au¬
dierat enĩ. qͥ se exaltat humiliabit᷑.
& qͥ se humiliat exaltab it᷑. & trepidus
ne transiliendo suꝑbiret. ñ elatus ex
his quȩ infra. cẽnt. sed humilis exeo qͥ

Expanded text:
cantavimus. Titulus ejus est, In finem, pro Idithun, Psalmus ipsi David. Jam vobis insinuatum esse quid sit Idithun, recolo. Ex interpretatione enim hebraeae linguae ut ad nos pervenit, latine dicitur Idithun Transiliens eos. Transilit ergo iste qui cantat quosdam, quos desuper despicit. Videamus quousque transilierit, et quos transilierit, et ubi quamvis quosdam transilierit positus sit: de quo spirituali quodam et securo loco intueatur ima; non ita respiciens ut cadat, sed ut moveat qui transilivit pigros ut sequantur, et laudet locum quo transiliendo pervenit. Ita enim iste transiliens super aliquid est, ut sub aliquo sit: unde prius nobis insinuare voluit sub quo tutus sit, Nonne Deo subjicietur anima mea? Audierat enim, Qui se exaltat, humiliabitur; et qui se humiliat, exaltabitur : et trepidus ne transiliendo superbiret, non elatus ex his quae infra essent, sed humilis ex eo qui
Abbreviated transcription (Latin):
electat io diuinoꝵ eloqui¬
orũ. & dulcedo intelligendi
uerbi dĩ adiuuante ipio qͥdat
suauitatẽ. ut t̾ra nrã det fructũ suũ:
& nos ad loquendũ. & uos ad audien-¬
dũ exhortat᷑. Uideo uos sine fastidio
audire & gaudeo palato cordis ur̃i.
a qͦ id qđ salubre.ẽ. ñ respuit᷑. sed cũ
auiditate ꝑcipit᷑. & utilit̾ continetꝰ
oquam᷑ gͦ ũob̾ & hodie. qͣntũ dñs do

Expanded text:
electatio divinorum eloquiorum, et dulcedo intelligendi verbi Dei, adjuvante ipso qui dat suavitatem, ut terra nostra det fructum suum , et nos ad loquendum, et vos ad audiendum exhortatur. Video vos sine fastidio audire, et gaudeo palato cordis vestri, a quo id quod salubre est non respuitur, sed cum aviditate percipitur, et utiliter continetur. Loquam
Abbreviated transcription (Latin):
mus qͥd dixerit iterũ Ergo audi amũs
Quantas ostendisti mͥ tribulationes mul¬
tas & malas. & conuersus ininficasti
me & de abyssis t̾rȩ iterũ reduxisti
me. Quid deinde: Multiplicasti iu¬
sticiã tuã & conuersus consolatꝰ es me.
& de abyssis trȩ iterũ redipxistime
Ecce alterũ iterũ. Si hoc iterũ soluere
laboramꝰ sẽmel positũ. qͥs poterit sol¬
uere geminatũ: Iã ipsũ iterũ gemi¬
natio ẽ & rursũ positũ ẽ. iterũ Assit
ille aquo grã. assit & brachiũ. qđ an¬
Assit ipse & tanꝗ clauo crucis suȩ. clau¬
sũ sacram̃tũ aꝑiat: Neq enĩ frustra il¬
lo crucifixo uelũ tẽpli mediũ scissũ ẽ.
nisi qͥa ꝑ illiꝰ passionẽ om̃iũ mysterioꝵ
secreta patuer̃. Assit gͦ ipse transeun¬
tib ad eũ auferat᷑ uelam̃. Dicat nob̾¬

Expanded text:
mus, quid dixerit iterum. Ergo audiamus: mus, quid dixerit iterum. Ergo audiamus: Quantas ostendisti mihi tribulationes multas et malas! et conversus vivificasti me, et de abyssis terrae iterum reduxisti me. Quid deinde? Multiplicasti justitiam tuam; et conversus consolatus es me, et de abyssis terrae iterum reduxisti me. Ecce alterum iterum. Si hoc iterum solvere laboramus semel positum, quis poterit solvere geminatum? Jam ipsum iterum geminatio est, et rursum positum est iterum. Adsit ille a quo gratia: adsit et brachium quod anadsit ipse, et tanquam clave crucis suae clausum sacramentum aperiat. Neque enim frustra, illo crucifixo, velum templi medium scissum est , nisi quia per ipsius passionem omnium mysteriorum secreta patuerunt. Adsit ergo ipse transeuntibus ad eum; auferatur velamen : dicat nob
Abbreviated transcription (Latin):
qͥd eris nisi malus : Itẽ si ipse. ẽ. beatitu¬
do nr̃a. qͥd erit recedenti. nisi miseria.
Redi gͦ post miseriã. & dic. Onẽ. qͥs simi¬
lis tibi: Quantas ostendisti mͥ tribulatio¬
nes multas & malas. Sed disciplina fuit
dmonitio ñ desertio. Deniꝙ gras agens
qd dictt ÷ & conuersus uiui ficastime.
ꝙͦ de abyssis t̾rȩ iterũ recduxistime.
Quando eni antea: Auid ẽ hocꝰ Iterũ
ceendisti ab alticudine: O homo. manci¬
pũ in oboediens. suꝑbe aduersus dñm.
caci disti factũ ẽ intẽ. om̃is qͥ sẽ exaltat
humili abit᷑ fiat inte om̃ĩs qͥ se humiliat
emaltabit redi de ꝓfundo Redeo inqͥt
rralo agnosco. Dĩ qͥs similis tͥ ostendisti
m teibulationes multas & malas. & con¬
uer sus uiuificastime. & de abyssis t̾rȩ
iteru. ecuxisti me Intelligimꝰ audio
Sed quare iterũ: Quando iã factũ erat.
Sequamꝰ ne forte posteriora psalmi ipsiꝰ
exponant nob̾. qł hic nondũ intelligi¬

Expanded text:
quid eris, nisi malus? Item, si ipse est beatituquid eris, nisi malus? Item, si ipse est beatitudo nostra, quid erit recedenti, nisi miseria? Redi ergo post miseriam, et dic: Domine, quis similis tibi? Quantas ostendisti mihi tribulationes multas et malas! 9. Sed disciplina fuit; admonitio, non desertio. Denique gratias agens quid dicit? Et conversus vivificasti me, et de abyssis terrae iterum reduxisti me. Quando enim antea? quid est hoc, iterum? Cecidisti ab altitudine, o homo, mancipium inobediens, superbe adversus Dominum, cecidisti! Factum est in te, Omnis qui se exaltat, humiliabitur: fiat in te, Omnis qui se humiliat, exaltabitur . Redi de profundo. Redeo, inquit; redeo, agnosco: Deus, quis similis tibimihi tribulationes multas et malas! Et conversus vivificasti me, et de abyssis terrae iterum reduxisti me. Intelligimus, audio.Sed quare, iterum? Quando jam factum erat? Sequamur, ne forte posteriora psalmi ipsius exponant nobis, quod hic nondum intelligi
Abbreviated transcription (Latin):
te fieret sic̃ ds̃. qͥa dõ nullus utiq domi¬
nat᷑. male uagus. male psumens. futurꝰ
mortuus recedendo a uita iusticiȩ. Ecce
soluit p̾ceptũ. excussit a ceruice ugũ
disciplinȩ. habenas regiminis exaltante
animositate dirupit. Ubi. ẽ. nunc:
Ecce captiuus clamat. Dñe qͥs similis t:
lis pecori. Sub tua dominatione. sub tuo
p̾cepto uere similis erã. sed homo in ho¬
nore positꝰ ñ intellȩxit. cõparatꝰ. ẽ ium̃¬
tis in sensatis. & similis factꝰ ẽ. illis Iã
sti mͥ tribulationes multas & malas.
Merito supbe serue. Uoluisti enĩ ꝓuerse
eẽ. simiłis dño tuo. qͥ factꝰ eras acd imagi¬
nẽ dnĩ tui. Bene tͥ uelles ut esset. rece¬
denti ab illobono: Prorsus dicit tͥ ds̃.
Si recedis ame. & bene.ẽ. tͥ. ego ñ sũ bonũ
tuũ. Proinde si ille bonꝰ & sũme bonꝰ.
& de se sibi bonꝰ. & nullo alieno bonobonꝰ
& ipse nr̃m sũmũ bonũ. recedendo inde.

Expanded text:
te fieret sicut Deus, quia Deo nullus utique domite fieret sicut Deus, quia Deo nullus utique dominatur? Male vagus, male praesumens, futurus mortuus, recedendo a via justitiae! ecce solvit praeceptum, excussit a cervice jugum disciplinae, hab nas regiminis exaltan e animositate disrupit; ubi est nunc? Certe captivus clamat: Domine, quis similis tibi? lis pecori. Sub tua dominatione, sub tuo praecepto vere 359 similis eram. Sed homo in honore positus non intellexit, comparatus est jumentis insipientibus, et similis factus est illis . sti mihi tribulationes multas et malas! Merito, superbe serve: voluisti enim perverse esse similis Domino tuo, qui factus eras ad imaginem Domini tui. Bene tibi velles ut esset recedenti ab illo bono? Prorsus dicit tibi Deus: Si recedis a me, et bene est tibi, ego non sum bonum tuum. Proinde si ille bonus, et summe bonus, et de se sibi bonus, et nullo alieno bono bonus, et ipse nostrum summum bonum; recedendo inde,
Abbreviated transcription (Latin):
tangas. hinc nologustes. Bonũ. ẽ. sed o¬
boedientia melior ẽ. Proinde cũ tetige¬
ris: nunqͥd arbor illa maluĩ erit ut m̃o¬
riaris: Sed in oboedientia te subicit
morti: qͥa ꝓlibita tetigisti.dõ arbor
illa appellata. ẽ scientia dinoscendi
boni & mali. Nonqͥa inde talia qͣsi poma
pendebant. s qͥcquid. eẽt. arbor illa
cuiꝰ libec pomi. cuius libet fructꝰ esset:
ideo sic uocata. ẽ. qͥa homo qͥ nollet bonũ
a malo discernere ꝑ p̃ceptũ. discreturus
erat ꝑ exꝑim̃tũ. ut tangendo uetitũ.
inueniret᷑ suppliciũ. Quare aut̃ tetigit
fr̃s mei: Quid illi deerat dicat᷑ mͥ. Quid
illi deerat in paradyso. constituto in me¬
dia opulentia. medi isq delitiis. cui
magnȩ delitiȩ erat ipsa uisitatiodĩ. cuiꝰ
faciem quasi inimici timute post pecca¬
tũ: Quid illi deerat ut tangeret. nͥ qa
sua potestate uti uoluit: Prȩceptũ rũ¬
pere delectauit: ut nullo sibi dominan¬

Expanded text:
tangas; hinc nolo gustes. Bonum est, sed otangas; hinc nolo gustes. Bonum est, sed obedientia melior est. Proinde cum tetigeris, numquid arbor illa malum erit, ut moriaris? Sed inobedientia te subjecit morti, quia prohibita tetigisti. Ideo arbor illa appellata est scientiae dignoscendi boni et mali , non quia inde talia quasi poma pendebant; sed quidquid esset arbor illa, cujuslibet pomi, cujuslibet fructus esset, ideo sic vocata est, quia homo qui nollet bonum a malo discernere per praeceptum, discreturus erat per experimentum; ut tangendo vetitum, inveniret supplicium. Quare autem tetigit, fratres mei? Quid illi deerat? Dicatur mihi quid illi deerat in paradiso constituto, in media opulentia, mediisque deliciis; cui magnae deliciae erant ipsa visio Dei, cujus faciem quasi inimici timuit post peccatum? Quid illi deerat, ut tangeret, nisi quia sua potestate uti voluit, praeceptum rumpere delectavit; ut nullo sibi dominan
Abbreviated transcription (Latin):
Quid tͥ iussurus erat ds̃: Aliqͥd enĩ quȩ¬
rit abs te: Offer mͥ sacrificiũ. dicturus
ẽ. tͥ Nonne ipse fecit omĩa. in qͥb & te
fecit: Obsequere mͥ dicturus. ẽ. tͥ. siue ad
lectũ cũ requiesco. siue ad mensã cũ me
reficio. siue ad balneas cũ lauo: Quia gͦ
nullo abste indiget ds̃. nichil tͥ debuit
iubere: Si aut debuit aliqͥd iubere.
ut tẽ qđ tͥ expedit sentires. ẽẽ. sub dño:
ab aliqua re ꝓhibendus eras. ñ ꝓpt̃ illiꝰ
arboris maliciã. sed ꝓpt̾ tuã oboedien¬
tiã Non potuit ds̃ ꝑfectius de monstrare.
qͣntũ sit bonũ oboedientiȩ: nisi cũ ꝓhi¬
buit ab ea re quȩ ñ erat mala. Sola ibi
oboedientia inueniret palmã. sola ibi
in oboedientia inuenit poenã. Bonũ est.
nolo tangas Nonenĩ ñ tangendo. moritu¬
rus es Nunqͥd qͥhnc ꝓhibuit. alia subtra¬
xit : Nonne. ẽ. parady sus fructuosis ple¬
nus arborib: Quid tͥ de est: hoc nolo

Expanded text:
quid tibi jussurus erat Deus? Aliquid enim quaequid tibi jussurus erat Deus? Aliquid enim quaerit abs te? Offer mihi sacrificium, dicturus est tibi? Nonne ipse fecit omnia, in quibus et te fecit? Obsequere mihi, dicturus est tibi; sive ad lectum, cum requiesco; sive ad mensam, cum me reficio; sive ad balneas, cum lavo? Quia ergo nullo abs te indiget Deus, nihil tibi debuit jubere? Si autem debuit aliquid jubere, ut te, quod tibi expedit, sentires esse sub Domino, ab aliqua re prohibendus eras; non propter illius arboris malitiam, sed propter tuam obedientiam. Non potuit Deus perfectius demonstrare quantum sit bonum obedientiae, nisi cum prohibuit ab ea re quae non erat mala. Sola ibi obedientia tenet palmam; sola ibi inobedientia invenit poenam. Bonum est; nolo tangas. Non enim non tangendo moriturus es. Numquid qui hinc prohibuit, alia subtraxit? Nonne est paradisus fructuosis plenus arboribus? Quid tibi deest? Hoc nolo
Abbreviated transcription (Latin):
ritate uanescat. recedens abeo qđ sũme
atq incõmutabilit̃. ẽ. in deterius mutatꝰ
deficiat: Diabolus hoc fecit Imitari
dm̃ uoluit. sed puerse. Non. eẽ. sub illiꝰ
potestate: sed habere contͣ illũ potestatẽ.
Nomo aut̃ positꝰ sub pͣcepto. audiuit a
dnõ dõ. Noli tangere. Quid: Hanc ar-¬
borem. Quid. ẽ. enĩ illa arbor.: Si bona
.ẽ quare ñ tango: Si mala. ẽ. qͥd facit
in paradyso : Prorsus ideo. ẽ. in paradyso.
qͥa bona. ẽ. sed nolo tangas. Quare ñ
tango: Quia oboedientẽ te uolo. ñ con¬
tradicentẽ: Serui ad hoc serue. s noli
male serue. Serue audi pͥus dñi iussũ.
& tunc iubentis disce consiliũ. Bona ẽ.
arbor. nolo tangas. Quare: Quia dñs
sũ. & seruus es Hȩc tota causa. ẽ. Si par¬
ua . ẽ. declignaris ẽẽ seruus: Quid aut̃
tͥ expedit. nisi. eẽ sub dño: Quomꝰ eris
sub dño. nͥ fueris sub p̃cepto: Porro
si expedit tͥ. cẽ sub dño. & sub pͣcepto.

Expanded text:
ritate vanescat, recedens ab eo quod summe ritate vanescat, recedens ab eo quod summe atque incommutabiliter est, in deterius mutatus deficiat. 7. Hoc diabolus fecit: imitari Deum voluit, sed perverse; non esse sub illius potestate, sed habere contra illum potestatem. Homo autem positus sub praecepto, audivit a Domino Deo, Noli tangere. Quid? Hanc arborem . Quid est enim illa arbor? Si bona est, quare non tango? si mala est, quid facit in paradiso? Prorsus ideo est in paradiso, quia bona est; sed nolo tangas. Quare non tango? Quia obedientem te volo, non contradicentem. Servi ad hoc, serve; sed noli male, serve. Serve, audi prius Domini jussum, et tunc jubentis disce consilium. Bona est arbor: nolo tangas. Quare? Quia Dominus sum, et servus es. Haec tota causa est. Si parva est, dedignaris esse servus? Quid autem tibi expedit, nisi esse sub Domino? Quomodo eris sub Domino, nisi fueris sub praecepto? Porro si expedit tibi esse sub Domino, et sub praecepto,