comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
de intonant. ñ cupidũ. ut apłi qͥ precer uictũ
ꝙ uestitũ nicħ querebant. Morbo cupiditatis
lios ħutem bñ subditos in om̃i castitate ne imi¬
tent᷑ filios heli quiin uestibulo templi cũ mu¬
lierib dormiebant. ꝙ religionẽ p̃dam puranteᷤᷤ

Expanded text:
de intonant. Non cupidum, ut apostoli qui praeter victum et vestitum nihil quaerebant. Haimo Morbo cupiditatis filios habentem subditos in omni castitate, ne imitentur filios Heli qui in vestibulo templi cum mulieribus dormiebant, et religionem praedam putantes
Abbreviated transcription (Latin):
uenient᷑ s ꝙͣ mortuos de qͥb dubitatis nõ
solũ suscitabit s ꝙ̃ adducet ꝙ si inciu̾ati siit
cormientes x p̃m gͦ appellat mortuũ ut d̾ũ
audimꝰ cũ mortuũ fuisse ꝙ resurrexisse noꝰ
qͦ sꝑemꝰ resurrectos ꝑ uirtutẽ diuinitatis

Expanded text:
venientur, sed etiam mortuos de quibus dubitatis, non solum suscitabit, sed etiam adducet: et si incinerati sunt, dormientes. Christum ergo appellat mortuum, ut dum audimus illum mortuum fuisse, et resurrexisse, nos quoque speremus resurrecturos per virtutem divinitatis
Abbreviated transcription (Latin):
eni iniũ si ꝯtͤstaris uͥ corpꝰ ꝙ uiuit ex aĩaf
exanime dliscedente aĩa qͥ ambulabat iacet. qͥ
laq̃bat᷑ tacet. clausi ocłi lucẽ ñ capiunt. aures
ulła uoce patesct. om̃ia mubroꝵ offã conqͥeue¬
et ñ ẽ qͥ moueat g̃ssus ad ambuland̾. manꝰ
ad epanid sensus ad ꝑcipiend̾. ñue ista ẽ do¬
mꝰ qͣm nescio qͥs uiuisibił hitator ornabat:

Expanded text:
istaris, ubi corpus quod vivit ex anima, fit exanime, discedente anima? Qui ambulabat jacet, qui loquebatur tacet, clausi oculi lucem non capiunt, aures nulli voci patescunt: omnia membrorum officia conquieverunt; non est qui moveat gressus ad ambulandum, manus ad operandum, sensus ad percipiendum. Nonne ista est domus, quam nescio quis invisibilis habitator orna
Abbreviated transcription (Latin):
s eoꝵ pcedentib ꝯseq̃ntia ista reddunt᷑. Non
corda caroꝵ de suoꝵ mortib ꝯt̾stari dolore sa¬
nabili ꝙ consolabiles latͥmas fundant con¬
ditõe mortali qͣs tñ repͥmat ficłi gaudiũ qua
credunt᷑ fideles q̃n moriunt᷑ aliqͣntulũ a no¬
bis abire ꝙ ad meliora tnͣsire. Sit ꝓ uirib¬

Expanded text:
s consequentia ista redduntur. Non corda charorum de suorum mortibus contristari dolore sanabili, et consolabiles lacrymas fundant conditione mortali; quas cito reprimat fidei gaudium, qua creduntur fideles, quando moriuntur, paululum a nobis abire, et ad meliora transire.
Abbreviated transcription (Latin):
cessitate amittendi s cũ spe recipiendi. inde
angim᷑ hinc consolam᷑. inde infirmitas affi¬
cit: huic fides refic̃. iñ dolet ħuana ꝯditio.
huic sanat liuuina ꝑmissõ. Mouere aũ potest
qͦmͦ dñs flebat mortuũ ꝯtinuo eo iubente uic¬
turũ. ñ mortuũ flebat quẽ mox ip̃e sustita¬
uit s mortẽ qͣm ħo peccando congͣxit. Si eĩ
poc̃m ñ p̃cessisset sñ dubio mors secuta non¬
fuisset. Secuta ẽ gͦ ꝯ̃ mors corꝑis qͣm p̾cessit
mors aĩe. Mors aĩe p̃cessit desendo desi: et
mors corꝑis secuta ẽ desente aĩa. Hac: dese¬
ruit deum uolens. har coacta ẽ deser̾e corpꝰ
nolens. atsi illi flicetur. recessisti ab eo quẽ
dilig̾e debiusti: recede ab eo qͦil dilexisti. Qͥsͥ
enĩ uult mori : ꝑrsus uenio ꝙ ita nemo ut
petͦ dr̃et᷑ aliꝰ te cinget ꝙ ducet qͦ tu ñ uis. Si
uulla ess mortis amaritudo: ulła ess mar¬

Expanded text:
cessitate amittendi, sed cum spe recipiendi. Inde angimur, hinc consolamur; inde infirmitas animum afficit, hinc fides reficit; inde dolet humana conditio, hinc sanat divina promissio. Movere autem potest quomodo Dominus flebat mortuum, continuo eo jubente victurum; non mortuum flebat quem ipse suscitavit, sed mortem quam homo peccando contraxit. Si enim peccatum non praecessisset, sine dubio mors non subsecuta fuisset. Secuta est ergo et mors corporis, quam praecessit mors animae. Mors animae praecessit deserendo Deum, et mors corporis secuta est deserente anima. Hac deseruit Deum volens, hac coacta est deserere corpus nolens. Ac si illi diceretur: recessisti ab eo quem diligere debuisti, recede ab eo quod dilexisti. Quis enim vult mori prorsus? Nemo, et ita nemo ut Petro diceretur: Alius te cinget, et ducet quo tu non vis . Si nulla esset mortis amaritudo, nulla esset mar
Abbreviated transcription (Latin):
Nõn gͦ ĩmundiciã obsonii timeo: s ĩmundiciã
cupiditatis. Scio eĩ noe õe geniꝰ carnus ꝙ cibo
ess usui manducare concessũ helyam cibo cͥnis
refectũ ioħ̾em mirabili abstiuentia p̃ditũ aĩaltbꝰ
.i. locustis in estam cedentib ñ fuisse pellitsi. Et
scio esau lenticłe coneupĩa deceptũ. Et dautl p̃p
aque desid̾ i ũ a se ip̃o rep̃hensũ¬

Expanded text:
Non ergo immunditiam obsonii timeo, sed immunditiam cupiditatis. Scio enim Noe omne genus carnis quod cibo esset usui manducare concessum, Eliam cibo carnis refectum, Joannem mirabili abstinentia praeditum animalibus, id est locustis in escam cedentibus non fuisse pollutum; et scio Esau lenticulae concupiscentia deceptum, et David propter aquae desiderium a seipso reprehensu
Abbreviated transcription (Latin):
pletã. Uel ꝓposita .i. om̃ib oblatã. Quã spem
hñis sic̃ anchorã aĩe. Sic enĩ authora na¬
uẽ. sic spes tenet aĩam ne m̾gat᷑ in salo hinꝰ¬
muncdi ꝯserttiendo iniqͥtati. Si gͦ uideris fluc¬
tuare in mari isto noli ab rũpi ab authora
anteqͣ. intres in portũ. Eluctuat nauis in an
bit etsi ad fepus fluctuat. Anchora gͦ aĩe spes
ĩpulsu ñ destruat᷑. ac firmã q̃ nͨ ꝙ̃ titubet. et
incedentẽ .i. nos inced̾e facientẽ. qr intͦducit

Expanded text:
letam. Vel, proprio, id est omnibus oblatam, quam spem habemus sicut anchoram animae. Sicut enim anchora navem, sic spes tenet animam: non emergatur in salo hmundi consentiendo iniquitati. Si ergo videris fluctuare in mari isto, noli abrumpi ab anchora, antequam intres in portum. Fluctuat navis in ancbit, etsi ad tempus fluctuet. Anchora ergo animae spes impulsu non destruatur, ac firmam, quae nec etiam titubet, et incedentem, id est nos incedere facientem, quia introducit
Abbreviated transcription (Latin):
⁊. ꝓ legis p̃uaricatõe in qͦ aggͣuat eos. Qͥ gͦ uo¬
uer̃t cłina mandata ausert᷑ ab eis excusafõ
qm solent ħre ħoies de ignorantia. s nͦ ip̃i sũ
pena er̃t. qͥ legẽ cłi nesciunt. Et lices gͣuiꝰ sit
fugiend̾ ad ignorantie teneb̾s ut in eis qͥsꝙ ex¬
cusatõem reqͥrat. Aluid ẽ enĩ nescisse. aliud ẽ¬
su excusat ut sompit̾uo igne ñ ardeat. s for¬
tasse ut mitiꝰ ardeat. S ꝓpt̾ea ñ credit qr non
auiliuit qͥd cred̾et ĩoq inexcusabił ẽ om̃is

Expanded text:
 legis praevaricatione, in quo aggravat eos. Qui ergo noverunt divina mandata, aufertur ab eis excusatio quam solent habere homines de ignorantia, sed nec ipsi sine poena erunt qui legem Dei nesciunt; et licet gravius sit fugiendum est ad ignorantiae tenebras, ut in eis quisque excusationem requirat. Aliud est enim nescisse, aliud sic excusat ut sempiterno igne non ardeat, sed fortasse ut mitius ardeat, si propterea non credit quia non audivit quod crederet: ideoque inexcusabilis est omnis
Abbreviated transcription (Latin):
tiũ. hoc dr̃ de credentib. Non credentes enĩ a¬
cusab̃t cogitatões male. c̃dentes uͦ defenden
bone. ꝙ hoc uit̾ se. qr iie illos accusab̃t iste hᷤ
defendent. Uel st̃ hic genituui ꝓ ablatĩs nu¬
re g̃roꝵ qͥ ablatis carent. Uñ in libris qͦꝵdan
ꝑ ablatõs scͥptũ reꝑit᷑ sic. ꝙ int̾ se cogitatõib
inuitẽ accusantib aut ꝙ̃ defendentib. Reddes

Expanded text:
tibus. Non credentes enim accusabunt cogitationes malae; credentes vero, defendent bonae. Et hoc, inter se, quia illae illos accusabunt, istae hos defendent. Vel sunt hic genitivi pro ablativis more Graecorum, qui ablativis carent. Unde in libris quorumdam per ablativos scriptum reperitur, sic: Et inter se cogitationibus invicem accusantibus, aut
Abbreviated transcription (Latin):
gaudio ñ tñ plana fide s pꝰt uerb̃ angłi in fi
endi sare uterũ qͣnt̃ ad uirũ seniorẽ ł ip̃m abra¬
ham ad opꝰ gn̾atidi. emortuũ dit̃ qͣnt̃ ad senio¬
rẽ feminã. Ambo eĩ semores erant s illa ꝙͣ st̾i¬
lis erat ꝙ cruore mñstouo iã destituta p̃p̃ cꝓ iam
ꝙ̃ si adhuc fluant illi solita mulierũ de senio¬

Expanded text:
gaudio non tamen plena fide, sed post verbis angeli in fidendi Sarae uterum quantum ad virum seniorem. Vel ipsum Abraham ad opus generandi emortuum dicit quantum ad seniorem feminam. Ambo enim seniores erant, sed illa etiam sterilis etiam si adhuc fluant illi solita mulierum, de senio
Abbreviated transcription (Latin):
le uires ꝙ cursus celerrimꝰ p̃ter uiam. Nemo
g coputet u̾e bona oꝑa añ tidem ubi fides ñ
euit bonũ opus ñ erat. Bonũ ei opꝰ intentie
fat᷑ intentõem fides dirigit. ñ ualde auten¬
tos optime gubuatõis dirigat. Sequitut.

Expanded text:
e vires et cursus celerrimus praeter viam. Nemo ergo computet bona opera sua ante fidem: ubi fides non erat, bonum opus non erat. Bonum enim opus intentio facit, intentionem fides dirigit. Non valde attenrtos optimae gubernationis dirigat.
Abbreviated transcription (Latin):
tangis qr̃tãc. ut houorẽ parentib deferus: ꝙ¬
cetudit bestra impietatis. Non mechab̾is. tan
citatis. Non falsũ cessimoniũ dices. tang̃.uiii.
c. ꝙ cerilit bestia falsitatis. Non concupisces.
uxorem ꝓximi tui. ranigis nonãt. ꝙ cecidit
bestia adult̾ine cogitatõis. Aliud eĩ ẽ ñ facẽ aliqͥd
tale p̃ter uxorem. alisid ñ appet̾e alienã uxorem.
ideo duo p̃cepta st̃ si mechab̾is ꝙ ñ ꝯcupisces ux¬
bestip secutꝰ ꝙ innocens in dei cdiłc̃oe ꝙ h̃uana

Expanded text:
tam chordam, ut honorem parentibus deferas; cecidit bestia impietatis. Non moechaberis: tacitatis. Non falsum testimonium dices: tangis octavam chordam; cecidit bestia falsitatis. Non concupisces uxorem proximi tui: tangis nonam chordam; cecidit bestia adulterinae cogitationis. Aliud est enim non facere aliquid tale praeter uxorem, aliud non appetere alienam uxorem. Ideo duo praecepta sunt, Non moechaberis, et, Non concupisces uxbestiis, securus, et innocens in Dei dilectione et humana
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑtineant ad deũ .uii. ꝑtineaut ad ħoiem. Est
malas ꝙ frenans auariciã. elidens suꝑbiã suf¬
focaus ambitõem. trucidans libidiuẽ. has pu¬
gnas fac in occłto. & ñ uinceris in aꝑto. Ad ħ
doctent᷑ manꝰ nr̃e ad p̃lium. ñ ẽ hoo in spectatłis
ur̃is: uenator q citharista. aliud ag̃ uenator
aliud citharista. In spectacło dei unũ ẽ. Tan¬
gis easdẽ detẽ cordas: o feras occidis. utrũq si¬
mul facis. Tangis pͥmã cordã qͣ unꝰ colit᷑ deus
cecidet bestia suꝑstitõis Tangis scd̾am cordam
qr ñ accepisti nom̃ dei tui inuansi: cecid̾ bestia
cet̾is bestiis amor scłi huiꝰ. pp̃ amorẽ huiꝰ scli
laborant hores in om̃ib uegociis. tu ã in oñuib

Expanded text:
pertineant ad Deum, septem pertineant ad hominem. Est malas, et frenans avaritiam, elidens superbiam, suffocans ambitionem, trucidans libidinem. Has pugnas fac in occulto, et non vinceris in aperto. Ad hoc docentur manus nostrae ad praelium. Non est hoc in spectaculis vestris venator, quod citharista. Aliud agit venator, aliud citharista. In spectaculo Dei unum est, tangis easdem decem chordas, et feras occidis. Utrumque simul facis? tangis primam chordam qua unus colitur Deus, cecidit bestia superstitionis. Tangis secundam chordam, quia non accipis nomen Dei tui in vanum, cecidit bestia caeteris bestiis amor saeculi hujus. Propter amorem hujus saeculi laborant homines in omnibus negotiis, tu autem in omnibus
Abbreviated transcription (Latin):
nob deũ curã ililectõis attͣhamꝰ. fc̃ ẽ qͥppe op¬
timꝰ ho cũ tota uita sua ꝑgit in incõmutabiłe
uitã ꝙ toto affcu inheret illi. Si ã se pp̃ se di¬
lig̃ ñ se refert ad deũ s ad se ip̃m ꝯu̾sus. ñ ad
uicõmutabile aliqͥ conuertit᷑ & ideo iã cũ de¬
fectu aliqͦ se fruit. Sigͦ te ip̃m ñ pp̃ te debes¬
dilig̾e s ꝓpt̾ illũ uͥ dilcõis tue rectissimꝰ fuus ẽ
deũ uͦ ex toto corde. ex tota aĩa. ex tota iñte. ut

Expanded text:
nobis curam dilectionis attrahamus. Tunc est quippe optimus homo, cum tota vita sua pergit, in incommutabilem vitam, et toto affectu inhaeret illi. Si autem se propter se diligit, non se refert ad Deum, sed ad seipsum conversus, non ad incommutabile aliquid convertitur, et ideo jam cum defectu aliqdiligere, sed propter illum ubi dilectionis tuae rectissimus finis est, Deum vero ex toto corde, ex tota anima, ex tota mente, ut
Abbreviated transcription (Latin):
curent filii sutis ẽẽ ꝙ parato corcle iugilare
qͥ nolunt ab illa hora sit̃ a nocturno fure eõ¬
ñ atł opꝰ ẽẽ monstrauit qͥb sufficiebat ut sci¬
rent ĩparatis atq dormientib horã cłm sĩt
furẽ ee uent᷑am: atq hoc sciendo ugilarent.

Expanded text:
curent filii lucis esse, et parato corde vigilare, qui nolunt ab illa die sicut a nocturno fure con opus monstravit, quibus sufficiebat ut scirent imparatis atque dormientibus horam Domini sicut furem esse venturam, atque hoc sciendo vigilarent.
Abbreviated transcription (Latin):
t̾mine ẽẽ. res pene contͣ nat̾am ut aliqͥs sit
nͨ stup nͨ alia q̃ añ fuert osunt. sobriũ. nã ꝙ
ministri templi ꝓhebent᷑ uinũ & citerã bib̾e.
ne ebrietate gͣuent᷑ corda eoꝵ ꝙ ut sen sus ui¬
geat semꝑ ꝙ tenuis sit. prudentẽ in om̃ib
agendis. Hõc dic̃ ꝯt᷑ eos qͥ sub nõie funplici¬
tatis exclsant stulticlam sac̾dotũ. ornatum

Expanded text:
ieron. Res pene contra naturam est, ut aliquis sit nec stupra, nec aliqua quae ante fuerunt obsunt. Sobrium. Nam et ministri templi prohibentur vinum et siceram bibere, ne ebrietate graventur corda eorum. Et ut sensus vigeat semper et tenuis sit. Prudentem in omnibus agendis. Hoc dicit contra eos qui sub nomine simplicitatis excusant stultitiam sacerdotum. Ornatum
Abbreviated transcription (Latin):
tm̃ silento nocet. nã latͣtu canũ ꝙ ictu batu¬
li lupt arcenili st̃. Uñ malesłes canis: non ua¬
lens latrate. ñ uinolentũ qͥ hoc freq̃nt̾ agat.
q uent̾ estuans mero eito despumat in libi¬
dinem. Nce ebrretate nudauit femora sua.
Loth quẽ sodoma ñ uicit: uina uicer̃t. non
ꝑcussorẽ .i. ita imsesbilem ꝙ ꝑturbati sensus
ut ꝑcutiat qͥ debet ẽẽ patiens ut eũ seqͣtur qui
soleat fate. Nuicħ enĩ impudentiꝰ est arrogan¬
tia rustitoꝵ qͥ gatrulitatẽ auctoritatẽ pu

Expanded text:
m silentio nocet; nam latratu canum et baculo, lupi arcendi sunt. Unde: Maledictus canis non valens latrare. Non vinolentum, qui hoc frequenter agat, quia venter aestuans mero cito despumat in libidinem. Noe ebrietate nudavit femora sua, Lot quem Sodoma non vicit, vina vicerunt. Non percussorem, id est ita irascibilem et perturbati sensus, ut percutiat qui debet esse patiens, ut eum sequatur qui soleat facere. Nihil enim impudentius est arrogantia rusticorum, qui garrulitatem auctoritatem pu
Abbreviated transcription (Latin):
mĩa mͥ licent ꝙ c̃. Quia dixi potiꝰ e̾ẽ fendũ
ꝙͣ. cãs male ag̾e neqͥs putet sua ullo mnͦ repe
om̃ia mea licet repet̾e mͥ. s tñ ñ repetã. qr sĩ
om̃ia expediunt at cursũ meũ s impediũt.
Itẽ ꝑ aliam cãm idẽ ostend̾ sb̾dens om̃ia mͥ
da tñ sp̃ hoc licet repetẽ qr esca debet᷑ uent̾ ꝓ
qͦ creata ẽ. Re̾ficimꝰ eĩ cotulianas ruinas
corpis edendo ꝙ bibendo. ꝑ escas notat ne¬
cessaria nate᷑. ꝙ uent̾ debet᷑ escis. qr asr ñ pͭ¬

Expanded text:
mihi licent, etc. Quia dixi id potius esse ferendum, quam causas male agere, ne quis putet sua ullo modo repeomnia mea licet repetere mihi, sed tamen non repetam, quia non omnia expediunt ad cursum meum, sed impediunt. Item per aliam causam ida, tamen propter hoc licet repetere, quia esca debetur ventri, pro quo creata est. Reficimus enim quotidianas ruinas corporis edendo et bibendo. Per escam, nota necessaria naturae; et venter debetur escis, quia
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃u dei nr̃i. pati ꝙ fraudẽ ꝙ ñ facitis. s
e ꝯtenditis ꝙ fraudatis. dũ iudices coerũ¬
ꝑitis tonis. ꝙ hoc facitis frĩb qͦs uiuare de¬
beretis ħ facitis: ꝙ sic regnũ dĩ ꝑditis. &
poiꝰ ẽ q scientes. Nam an nescitis qr iniqui

Expanded text:
acitis, sed dum contenditis; et fraudatis, dum judices corrumpitis donis; et hoc facitis fratribus, quos juvare deberetis. Hoc facitis, et sic regnum perditis. Et pejus est quia scientes. Nam an nescitis quia iniqui
Abbreviated transcription (Latin):
cõmemorat. ꝙ fortasse dñs pp̃ sacͤm̃tũ eccłie
insiruaud̾ urrũq dix̃ cui fc̃o ẽ angłaris la¬
pis. uenienti partĩ erhebrets ad qͦs ꝓtinet abba
unũ ut unꝰ ess grex ꝙ unꝰ pastor cui eccłie bo¬
nꝰ magr̃ cõpatiens in se ostendit fillios eiꝰ .i. mͣti

Expanded text:
ortasse Dominus propter sacramentum Ecclesiae insinuandum utrumque dixit, cui factus est angularis lapis, venienti partim ex Hebraeis, ad quos pertinet, Abbaunum, ut unus esset grex, et unus pastor; cui Ecclesiae bonus magister compatiens in se ostendit filios ejus, sci
Abbreviated transcription (Latin):
ad cõꝑatõem fute. aut sicͥ iam accepi de cog
hac epła laudat ꝙ in qͦꝵ fide ꝙ deuotione
se gaudere testat᷑ ut ħores inflatõe extollan¬
tur. s laborent add̾e ut ip̃e facit qui tantꝰ
est. Si enĩ ipe qͥ tanta p̃ditꝰ est dignitate
adhuc deesse sibi ad ꝑfectõem ꝯfitet᷑ qͣnto
mag̃ hi elaborand̾ sibi ẽẽ intellige̾ debent.
ut iuistificatonũ m̾ita ac ꝑfectõis metam
adipiscent᷑: Nẽmo gͦ fideliũ ꝙ si młtum¬
ꝓfet̾it ilicat suffic̃ m. qͥ enĩ hoc dix̃ hesit
in uia: añ finem quẽ currens intuebatur
apłs ꝙ de sua imꝑfectione ꝯfitebat᷑ aliud
in se intuens aliud alibi q̃ rens. ꝑ fidẽ enĩ¬

Expanded text:
ad comparationem futurae, aut si quid jam accepi de cognhac Epistola laudat, et in quorum fide et devotione se gaudere testatur, ut homines inflatione extollantur; sed laborent addere ut ipse facit, qui tantus est. Si enim ipse qui tanta praeditus est dignitate adhuc deesse sibi ad perfectionem confitetur, quanto magis hi elaborandum esse sibi intelligere debent, ut justificationum merita et perfectionis metam adipiscantur. Nemo ergo fidelium, etsi profecerit, dicat: Sufficit mihi. Qui enim hoc dixit, haesit illum dicit, quem currens intuebatur Apostolus, et de sua imperfectione confitebatur, aliud in se intuens, aliud alibi quaerens. Ait eni
Abbreviated transcription (Latin):
his usi in finẽ ꝑseu̾as. ħs songitudinẽ.
S si om̃ia hec ñ pp m̾tedem suꝑnã facis:
aititudĩem ñ ħs. & illa iam nͨ longitudo
erit: nͨ lantudo. Nam hr̃e altitudinẽ ẽ to¬
gitare deũ amare deũ. & gͣtis amare ip̃m
adiutorẽ. qm̃ toronator ẽ. Postremo: ip¬
sũ p̃miũ deputare ñ aliud ab ip̃o ꝙͣ ip̃m
expectare. Si amas. gͣtis ama. si u̾e amas.
ĩe sit m̾ces quẽ amas. ꝙ sit ꝑfundũ tari¬
tatis .i. possitis intellige occultũ dei uidi

Expanded text:
s longitudinem. Sed si omnia haec non propter mercedem supernam facias, altitudinem non habet: et ita jam nec latitudo erit, nec longitudo. Nam habere altitudinem est cogitare Deum, amare Deum, et gratis amare ipsum adjutorem, ipsum coronatorem, postremo ipsum praemium deputare non aliud ab ipso, quam ipsum exspectare. Si amas, gratis ama. Si vere amas, ipse sit merces quem amas. Et profundum. Charitatis, id est possitis intellige
Abbreviated transcription (Latin):
dei et nõi tuo can .i. faciam cantantes tͥ camicũ
nouũ. ꝙ cũ leticia te laudantes. Et it̾m ys ai¬
as dic̃. Letamini o g̾s qr assũpte estis ut si¬
tis unũ ouile cũ plebe eiꝰ .i. cũ udeis. qr cũ eiꝰ
unũ estis. Et it̾m dd̾ dic̃. Laudate õs gs cłum &¬

Expanded text:
i tuo cantabo, id est faciam cantantes tibi canticum novum, et cum laetitia te laudantes. Et iterum Isaias dicit: Laetamini, o gentes, quia assumptae estis, ut sitis unum ovile, cum plebe ejus, id est cum Judaeis, quia cum eis unum estis. Et iterum David dicit: Laudate, omnes
Abbreviated transcription (Latin):
formati. qr in eo partĩ ẽ amissa imago dei.
Nã si ñ amisiss ħo imaginẽ dei. ꝙ rursus si
totũ amisiss: ñ dice̾t᷑ reformanũ in no. sen.
illo reformari a qͦ formata ẽ. ñ eĩ reformare
seip̃am pͥ sit̃ potuit deformare. Uel refor. ꝗ atẽ¬

Expanded text:
formati, quia in eo partim est amissa imago Dei. Nam si non amisisset homo imaginem Dei, et rursum si totum amisisset, non diceretur, reformamini in novitate illo reformari, a quo formata est. Non enim reformare seipsam potest, sicut potuit deformare: quae in ipsa agn
Abbreviated transcription (Latin):
alia litt̾a .q. qͣmuis dix̾im ut sp̃u feruentes
deste & cũ honestate aptis ꝙ locis ꝙ ꝑsonis. ꝙ
apto tẽꝑe. fidei u̾ba loqͣmini. ł dando ꝓximo
credite uos impend̾e deo. ꝙ in hiis sitis gau¬
dentes spe ut ñ nͥ et̾na sꝑetis ꝙ inde gaudea¬
tis. Certi eĩ de futis gaudent qr sꝑant c̾cissi¬
me se accept᷑os. ꝙ ĩo patientes st̃ in tͥbułoib¬
in tbłoib. ꝙ ut possitis mala pati sitis in¬
stantes or̃oni. qr adhuc differtur res. ꝙ ido
necessaria ẽ or̃o. netessitatib .q. patiamini.¬

Expanded text:
asi dicat: Quamvis dixerim, ut spiritu ferventes deste cum honestate, et aptis locis, et personis, et apto tempore fidei verba loquamini. Vel dando proximo credite vos impendere Deo et in his sitis, gaudentes spe, ut nonnisi aeterna speretis, et inde gaudeatis. Certi enim de futuris gaudent, quia sperant certissime se accepturos, et ideo patientes sunt in tribin tribulationis: et ut possitis mala pati, sitis instantes orationi, quia adhuc differtur res, et ideo necessaria est oratio. Necessitatibus, quasi
Abbreviated transcription (Latin):
canti ignosc̾e̾. opp̃sso subuenire ꝙc̃. ꝙ i̾o ñ suꝑ¬
c̃ p̃missũ sit aliud m̃bꝵ m̃ĩe: uͭ ait. Qt tͥbuit
in sumplicitate. hic dic̃ in hilaritate. Simpli¬
citas excludit ypocrisim. hilaritas .i. gaudi¬
um ostend̾ fietũ spe fun᷑. Oĩs gͦ mia simpłr ꝙ¬

Expanded text:
canti ignoscere, oppresso subvenire, etc.; et ideo sucum praemissum sit aliud membrum, ubi autem qui tribuit, in simplicitate. Simplicicitas excludit hypocrisim. Hilaritas gaudium ostendit fretum spe futuri. Omnis ergo miser
Abbreviated transcription (Latin):
xͦ. hoc enĩ in sacͣm̃to altaris fidelib noto demon¬
strat᷑ eccłie. q̃ in eare qͣm offert sig̃cat᷑. Sĩ em̃ pa¬
p̃ fi nͥ sapiant ad sobrietatẽ esd̃ hic p̃cipit. Seqͥt᷑.¬
Et unicuiq. Sic̃ monuit ne de pͥori statu suꝑ¬
biant. ita ne de donis q̃ in fide recipiunt᷑. q pci

Expanded text:
Christo. Hoc enim in sacramento altaris fidelibus voto demonstratur Ecclesiae, quae in ea re quam offert significatur. Sicut enim pa nisi sapiant ad sobrietatem quod hic praecipit. Et unicuique. Sicut monuit ne de priori statu superbiant, ita ne de donis quae in fide recipiuntur. Quasi
Abbreviated transcription (Latin):
ciũ ẽ. T̃c̃ gͦ corpa nr̃ st̃ hostia acceptabił deo si ip̃a
incontaminata suemꝰ dissimiles ilł qͥ uolupta¬
tib oͣnis suiunt. Et nota ꝙ ait hostiam uiuen¬
tẽ. Oliui enũ ap̃ uet̾es oblata hostia occidebat᷑. ut
lib̾ati: uiuã hostiã debent offerre ut sit signũ
lant᷑. s corpoꝵ uitia ꝑimunt᷑. ronabile.q. exhi

Expanded text:
a sunt hostia Deo acceptabilis, si ipsa incontaminata servemus, dissimiles illis qui voluptatibus carnis serviunt. Et nota quod ait hostiam viventem olim quod, apud veteres, oblata hostia occidebatur, utliberati, vivam hostiam debent offerre ut sit signum lantur, sed corporum vitia perimuntur. Rationabil
Abbreviated transcription (Latin):
sio ẽ. q in eo ꝙͥ est Ille gͥ ineffabił qͥdã cõplexꝰ¬
gaudio. Ina gͥ dilectõ. delectato. felicitas. uel
b̾itudo. si tñ ħuana lingua uel uoce digne dicit᷑.
est in tͥnitate sp̃s sc̃s ñ genitꝰ. s genitoris ge¬
nitq suauitas. ingenti largitate atq ubtate

Expanded text:
 complexgaudio. Illa igitur dilectio, delectatio, felicitas, vel beatitudo, si tamen humana lingua vel voce digne dicitur, est in Trinitate Spiritus sanctus non genitus, sed genitoris genitique suavitas, ingenti largitate atque ubertate
Abbreviated transcription (Latin):
mitis suis uelint a dño uindicati in qͦ dist̾nũ¬
t᷑. s bonꝰ mag̾ cupit corrigi inimicũ ꝙͣ puni¬
ri. ꝙ cũ ds̃ punit. ñ delectat᷑ de pena inimici.
qr ñ odit eũ. s de iusticta dei qr deũ dilig̾. hoc
hic suꝑ uistos ꝙ inuistos: sñ ꝙ in hoc scło aspis
corripit ꝙ ꝑtinates in sine dãpnabit. huic ergo
sarii q̃ ꝑmittit adu̾sario fac̾e ꝙ tuilt. ꝙ debetis

Expanded text:
micis suis velint a Domino vindicari, in quo discernuntur. Sed bonus magis cupit corrigi inimicum quam puniri, et cum Deus punit non delectatur de poena inimici, quia non odit eum, sed de judicio Dei, quia Deum diligit. Hoc hic super justos et injustos : tamen et in hoc saeculo asperis corripit, et pertinaces in fine damnabit. Haimo Huic ergo sarii, qui permittit adversario facere quod vult. Et debetis
Abbreviated transcription (Latin):
stat᷑ indignis. ꝙͣ ꝙ indigius eque aliis de¬
negat᷑. Scio ei ꝙ sic̃ ĩpossibilitas ita & unqͥ¬
tas ñ ẽ ap̃ deũ. ꝙscio ꝙ resistit supbis ꝙ hui¬
lib dat gr̃am. Illud uͦ obscurũ est qͣre qͥbdã
indignis dat. qͥbidã negat. Aliq gͦ ẽ ui ãb¬

Expanded text:
statur indignis, quam quod indignis aeque aliis denegatur. Scio enim quod sicut impossibilitas, ita et iniquitas non est apud Deum; et scio quod resistit superbis, et humilibus dat gratiam. Illud vero obscurum est, quare quibusdam indignis dat, quibusdam negat. Aliquid est in ab
Abbreviated transcription (Latin):
Benedicite .i. bona orate ꝑseqͣ̃ntib uos.
ꝑhoc remouet eos a cõi ꝯsuetudĩe ne irato aĩo
incitati ut pͥus facile maledicant. s mag̃ uit¬
ta iratundia bndicant. ut laudet᷑ disciplina
dñita. ideoq repetit ut hoc semꝑ faciend̾ doceat

Expanded text:
benedicite, id est bona orate, persequentibus vos. Per hoc removet eos a communi consuetudine, ne irato animo incitati, ut prius facile maledicant, sed magis victa iracundia benedicant, ut laudetur Dominica disciplina. Ideoque repetit, ut hoc semper faciendum doceat
Abbreviated transcription (Latin):
Ideo gͦ dix̃ ñ alta sapientes nesit elafo in aĩo¬
ꝙ ne p̃sum̃tes de se ñ ꝯdoleant aliis. s exp¬
offendit. deinde adiunx̃. s hũilib ꝯsenti¬
entes. ut aliena tã sit eoꝵ. ut ita gr̃am ha¬
hant ap̃ deũ qͥ suꝑbis re¬
sistit ꝙ ħuilib dat gr̃am.
Nolite ẽẽ¬

Expanded text:
Ideo ergo dixit, non alta sapientes, ne sit elatio in animot ne praesumentes de se condoleant aliis, sed expoffendit. Deinde adjunxit: sed humilibus consentientes, ut aliena causa sit eorum, ut ita gratiam habeant apud Deum qui superbis resistit, et humilibus dat gratiam . Et nolite e
Abbreviated transcription (Latin):
st̃ ꝙ ꝑseq̃ntib ecclĩam b̃nfaciend̾ sit: testiᷤ
ẽ ds̃ q̃ clic̃. Eñfacite his qͥ oder̃t uos. Bili¬
adu̾sũ nos hostilem animũ g̾ant qr ꝙ ipsi
hõĩes st̃. ꝙ hoc exͦ dei pr̃is astruit᷑ qͥ solem
suũ oriri fat̃ sr̃ bonos & malos & pluit sr̃
iustos ꝙ iniꝰtos. St̃ tñ qͥ estimant elemo
lumꝰ subueture qͦs iult ip̃e punire adhi¬

Expanded text:
Ecclesiam benefaciendum sit, testis est Deus qui dicit: Benefacite his qui oderunt vos, diliadversum nos hostilem animum gerant; quia et ipsi homines sunt. Et hoc exemplo Dei Patris astruitur, qui solem suum facit oriri super bonos et malos, et pluit super justos et injustos . Sunt tamen qui aestimant eleemolumus subvenire quos ipse vult punire. Adhi
Abbreviated transcription (Latin):
Cõmunicet
alib p̃latis dix̃ qͣłr debeant se ħre erga
subditos. Hic ad subditos loqͣ docens eos
ti ita se haheant ut dixi. Is aũ qͥ cater̾.
beat recipiendo & oꝑe implendo q̃ ille dic̃.
ꝙ ne qͥs dicat ñ debeo agere nͥ ꝙ uideo in
ñ posse. s ab eo qͥsq capit qd̾ meret᷑. Et u̾e
ñ fallit᷑: qr reddet singłis ꝓ m̾itis. ꝙ ħ est.
Que enĩ se. Uel ałr potest dici ut moue¬
at subditos largiti tẽporalia p̃latis a qͥb
recipiunt sp̃ualia. Discipłos gͥ ad magis¬
troꝵ refrig̾ia. hortat᷑ dicens. Is aũ qͥ cate
munia. Usitatũ eĩ p̃ceptũ ẽ ut p̃dicatori
u̾bi lĩ p̃beat necessaria ille cui p̃dicat᷑
q̃ boni appellatõe recte signauit sicut ꝙ
is ur̃is. Preuidens ã qͦsdam obtencłe pau¬
ꝑtatẽ ꝙ p̾ceptũ uelle eludere: addidit. No.
ñ pͥ falli. Scͥit eĩ corda ur̃a: ñ ignorat facul¬
tates. Excusatõ uerisimił hoiem pͥ placare

Expanded text:
Communicet alibus praelatis dixit qualiter debeant se habere erga subditos, hic ad subditos loquitur, docensti ita se habeant, ut dixi. Is autem qui catecbeat recipiendo et opere implendo quae ille dixerit. Et ne quis dicat: Non debeo agere, nisi quod in non posse, sed ab eo quisque capit quod meretur. Et vere non fallitur, quia reddet singulis pro meritis. Quae eterit. Vel aliter potest dici ut moneat subditos largiri temporalia praelatis a quibus accipiunt spiritualia. Discipulos igitur ad magistrorum refrigeria hortatur dicens: Is autem qui camunia. Usitatum enim praeceptum est, ut praedicatori verbi Dei praebeat necessaria ille cui praedicatur, quae bona appellatione recte significavit, sicestris; praevidens autem quosdam obtendere paupertatem, et praeceptum velle eludere, addidit: VERSus non potest falli. Scit enim corda vestra, non ignorat facultates. Excusatio verisimilis hominem potest placare,
Abbreviated transcription (Latin):
q. notas penaꝵ de ꝑsecutõib quas patie¬
bat᷑ Otignia eĩ dr punctũ ł nota aliqͦ fer¬
ro fc̃a. ꝙ ẽ sensus. Ideo ñ debet fi̾ mͥ mole¬
stia qr ego habeo alios ꝯflictꝰ ꝙ c̾tamina q̃
in ꝑsecutõib qͣs patior mecũ dimicant.

Expanded text:
 notas poenarum de persecutionibus quas patiebatur. Stigma enim dicitur punctum vel nota aliquo ferro facta. Et est sensus: ideo non debet fieri mihi molestia, quia ego habeo alios conflictus, et certamina quae in persecutionibus quas patior mecum dimicant.
Abbreviated transcription (Latin):
ce̾ oꝑando. qͥ ñ deficiet in metendo. Si ħo
ñ imposu̾it finem oꝑi: nͨ ds imponit remu
se dilatauit tm̃ se aꝑiet ad p̃miũ manꝰ retͥ¬
tis erit ad seminand̾̃: fortis erit ad meten¬
mus indeficientes. Ergo dũ tempꝰ h̃uis
inͣ hac uita tempꝰ seminandi. oꝑem᷑ bonum.
In hac licet nob̃ ꝙ uolumꝰ semiuare. Cũ uͦ

Expanded text:
cere operando qui non deficiet in metendo. Si homo non imposuerit finem operi, nec Deus imponit remunse dilataverit, tantum se aperiet ad praemium manus retrquia qui fortis erit ad seminandum, fortis erit ad metenmus indeficientes, ergo, dum habemus, in hac vita tempus seminandi, operemur bonuin hac licet nobis quod volumus seminare. Cum vero
Abbreviated transcription (Latin):
mitate głem᷑ cꝰ signũ in fronte portamꝰ. De
hac deformitate: ñ erubescamꝰ s gaudeamꝰ.
in sap̃ia. in potestate. in maiestate ꝙ uerũ
dr̃et. s ũ ẽ magnũ in sap̃ia dei ł maiestate
ł potestate dei głari. s in cruce uñ impius
insultat irridetq philosophꝰ. Et qͣi qͥs dr̃et
fixꝰ ẽ ut me ñ teneat. & ego mundo ut eũ
ñ teneam. Qͥã nec ego in mundo aliꝙͥ
cupio. ñ ip̃e suũ aliquid in me cognoscit.
sit̃ dñs ait. Uenit eĩ pͥnceps mundi huius

Expanded text:
mitate gloriemur, cujus signum in fronte portamus. De mitate gloriemur, cujus signum in fronte portamus. De hac deformitate non erubescamus, sed gaudeamus in sapientia, in potestate, in majestate: et verum diceret. Sed est magnum in sapientia Dei vel majestate vel potestate Dei gloriari, sed majus in cruce. Unde impius insultat, irridetque philosophus. Et quasi quis diceret: fixus est, ut me non teneat, et ego mundo, ut eum non teneam. Quia nec ego in mundo aliquid cupio, nec ipse aliquid suum in me cognoscit, sicut Dominus ait: Venit princeps mundi hujus
Abbreviated transcription (Latin):
cole frontẽ tuam ne linguã expauestas ali¬
enã. d̾e qͣ cruce ne erubesce̾mꝰ: eã in ip̃a frõ¬
te.i. in pudoris domicilio locauimꝰ. Idẽo
eĩ crux in fronte credentiũ uͥ sedes ẽ uetun¬
die figit᷑ ut de nõie eiꝰ fides ñ erubescat. et
mag̾ dei głam: ꝙͣ hominũ diligat. Signũ
uet̾is t̾ .i. circũcisio in latenti fiebat carne.
signũ noui: crux in lib̾a fronte fit. Ibi enĩ
occultatõ: hic reuelatõ ẽ ĩo illud sub uela¬
mine. ħ ẽ ui facie. Cr̃ucẽ aũ ut in ea głem᷑:
cdus suo gestans hum̾o ꝑ uirga regni no¬
bis cõm̃dauit: ꝙ ẽ gͣnde ludibriũ impiis
gͣnde mist̾i̾um piis. Hõo gͦ opꝓbriũ ꝙ de¬
formitatẽ xͥ ñ erubestamꝰ: s uenerem᷑. De¬
formitas eĩ xͥ teformat. nͥ deformis ille
ẽẽ uoluisset tu formã qͣ ꝑdidisti ñ recepisse ᷤ
Pendebat gͦ in cruce deformis s deformi¬
tas illiꝰ pulcritudo nr̃a erat. In hac gͦ defor¬

Expanded text:
cole frontem tuam, ne linguam expavescas alienam: de qua cruce ut non erubesceremus, eam in ipsa fronte, id est pudoris domicilio locavimus. Ideo enim crux in fronte credentium, ubi sedes est verecundiae figitur, ut de nomine ejus fides non erubescat, et magis Dei gloriam quam hominum diligat. Signum veteris Testamenti circumcisio in latenti carne, signum novi Testamenti crux in libera fronte. Ibi enim occultatio, hic revelatio est: ibi sub velamine, hic revelata facie. Crucem autem ut in ea gloriemur Dominus suo gestans humero, pro virga regni nobis commendavit: quod est grande ludibrium impiis, grande mysterium piis. Hic ergo opprobrium et deformitatem Christi non erubescamus, sed veneremur. Deformitas enim Christi te format; nisi deformis ille esse voluisset, tu formam quam perdidisti non recepisses. Pendebat enim in cruce deformis, sed deformitas illius pulchritudo nostra erat. In hac ergo defor
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃m .i. in hanc eandẽ maliciam ut det̾ior
fias. & hoc iustũ ẽ in qͥ in sordib ẽ nͨ resipisc̾e
ut ip̃e qͥ si ult pcc̃m desere̾ ꝑcc̃o ampliꝰ conta¬
minet᷑. sic̃ ph̾o qͥ uisis signis debuiss corri¬
gi s det̾ior fr̃s ẽ suo uitio. Nec hoc nuttile fu¬
it s ut in te indurato .i. ꝑ te induratũ uel
ut in signis egyptiis fec̃. Ecce hic patet qr ꝙ̃
malis b̃n utit᷑ łs. Ostendã dico. ꝙ ꝑ ostensã
uirtute annuntiet᷑ nom mesi in uniu̾sa t̾¬
ra. Nota qi exemplũ de pħoe qͥ iusto iudicio
dei reꝓbatus ẽ ꝑtinet ad esau qͥ eodẽ iudicio eqͥs¬
simo licet occulto reꝓbatꝰ est sũ iacob ꝑ mĩam

Expanded text:
 est in hanc eamdem malitiam, ut deterior fias; et hoc justum est, ut qui in sordibus est nec resipiscere ut ipse qui non vult peccatum deserere peccato amplius contaminetur, sicut Pharao qui visis signis debuisset corrigi, sed deterior factus est vitio suo. Nec hoc inutile fuit, sed ut, in te, indurato, id est per te induratum, velut in signis Aegyptiis feci. Ecce hic patet quod etiam malis bene utitur Deus. Ostendam dico, et per ostensam virtutem annuntietur nomen meum in universa terra. Nota quia exemplum de Pharaone qui justo judicio Dei reprobatus est, pertinet ad Esau qui eodem judicio aequissimo, licet occulto, reprobatus est, sicut Jacob per m
Abbreviated transcription (Latin):
Ecce laͣsia cã hic ꝙͣ aput corinthios abstinu¬
it. hic enĩ ꝓ exͦ dando abstimut: ibi ꝓ re¬
ẽ ea q̃ u̾bis docet oꝑib explere. ꝙsi eĩ mani¬
feste ua̾ eẽ ñ ignorarent᷑ q̃ docent᷑ tñ si ne¬
gligi ceꝑint a magr̃o ñ facile ꝓficient au¬
dientib. Mag̃ eĩ oꝑa suadent qͣm uerba
in plebe ut disc̾e̾nt lib̾tatẽ suã ñ amitt̾e.
Uñ & salomon. Raro inqͥt inferes pedem
ad amicũ tuũ ne saciatꝰ tui od̾it te. Qͥ enĩ
freq̃nt̾ ad alienã m̃sam ꝯuenit ocio dedit᷑
adulet᷑ necẽe ẽ pascenti se. cũ religio nr̃a ad¬

Expanded text:
causa hic, quam apud Corinthios abstinuit. Hic enim pro exemplo dando abstinuit, ibi pro reest ea quae verbis docet operibus implere. Et si enim manifesta vera esse non ignorentur quae docentur, tamen si negligi coeperint a magistro, non facile proficient audientibus. Magis enim opera suadent quam verba: in plebe, ut discerent libertatem suam non amittere. Unde et Salomon: Raro, inquit, inferes pedem ad amicum tuum, ne satiatus tui oderit te . Qui enim frequenter ad alienam mensam convenerit otio deditus, aduletur nece
Abbreviated transcription (Latin):
Seuere laqͣ. qr mala mens ñ reuoeat᷑ ad uitam
nisi timore. Et attende in hiis tͥb u̾sib tres peo¬
catoꝵ gͥilus anuotatos. Peccas eñ oh̃o dũ t im¬
punctatẽ ꝓmittis qd̾ ibi notat᷑. Existimas aũ
ꝙ c̃ Itẽ gͣuiꝰ pectas qi ꝯtẽpnis honitatẽ cłi. un

Expanded text:
itur, quia mala mens non revocatur ad vitam nisi timore. Ambros. Et attende in his tribus versibus tres peccatorum gradus adnotatos. Peccas enim, o homo, dum tu impunitatem promittis: quod ibi notatur, existimas autem, etc. Item, gravius peccas, quia contemnis bonitatem Dei. Und
Abbreviated transcription (Latin):
s. it uich̾ intelligant. nͥ qd̾ a ꝓbitate remo
tũ quos sua tecitas a u̾tatis lumine fuu¬
ditu excludit. T̃ radidit dico ut faciant oꝑe
ea qe ñ conueniunt rõi. Illos dico reple¬
tos sspuiq̃tate. qͣi si parũ hntes. Deinde o¬

Expanded text:
 ut nihil intelligant, nisi quod a probitate remotum est, quos sua caecitas a veritatis lumine funditus excludit. Tradidit, dico, ut faciant opere ea, quae non conveniunt rationi. Illos dico repletos omni iniquitate, quasi non parum habentes. Deinde
Abbreviated transcription (Latin):
ad ĩmortalitatẽ mira cełitate sint tͣnͣsiti. Non
enĩ licend̾ ẽ fĩ ñ posse ut ꝑ aera i sublime por¬
tent᷑ iu illo spacio q moriant᷑ ꝙ reuiuiscant.
Ad hc aũ sensum: quo estumemꝰ illos qͦs hic ui¬
uos inuent᷑s ẽ dñs in ip̃o paruo spatio ꝙ pas¬
suros mortẽ q acceptos ĩmortalitatẽ: apłs

Expanded text:
ad immortalitatem mira celeritate sint transituri. Non enim dicendum est fieri non posse ut dum per aera in sublime portentur, in illo spatio et moriantur et reviviscant. Ad hunc autem sensum, quo existimemus illos in vos inventurus est Dominus in ipso parvo spatio, et passuros mortem, et accepturos immortalitatem, Apostolus
Abbreviated transcription (Latin):
mix. fi .i. qr ñ fuit creditꝰ. ut sermo ꝙ fides
retulest ñ credidert. Egssi eĩ de egypio cum
młta uiã ꝑambulassent. & młta iudicia uir¬
tutis dei accepissent in egypto in mari rubͦ.
in hemo ꝯsiliũ fecer̃t mandare specłatores

Expanded text:
 quia non fuit creditus ut sermo et fides retulerunt non crediderunt. Egressi enim de Aegypto cum multam viam perambulassent, et multa judicia virtutis Dei accepissent in Aegypto, in mari 240 Rubro. In eremo consilium fecerunt mandare speculatores
Abbreviated transcription (Latin):
los qͥ de resurrõe dubitabant. Hoc̾ etũ dit̃ ꝑpt̾
eos qͥ qͣsi nicħ futm sit pt mortẽ uent tm̃ studẽt
ut pecora. qͥ fidem assentiũ resurrõem irtident
dĩcentes. Qͥs in ueñ: Non audiui uocẽ cꝰqͣm
inde uententis ex qͦ positꝰ ẽ ibi auꝰ m̃s. ex qͦ

Expanded text:
los qui de resurrectione dubitabant. Hoc enim dicit propter eos qui quasi nihil futurum sit post mortem, ventri tantum student, ut pecora, qui fidem asserentium resurrectionem irrident dicentes: Quis inde venit? non audivi vocem cujusque inde venien
Abbreviated transcription (Latin):
int̾ se. ꝑ diu̾sitate aĩantiũ. ñ mirũ ẽ si in re¬
surrectõe mortuoꝵ gła distabit. Seqͥt᷑. Et
sunt corꝑa celestia ut uolatiliũ. uel ut sol ꝙ
luna ꝙ stelle. ꝙ st̃ corꝑa t̾restria utpote arbo¬
rũ ꝙ alioꝵ q̃ t̾ra gignt. Ideo cũ dixiss de
moriant᷑. ut quia xp̃s celestis est: ex eo tor¬
ꝑa colestia dicant᷑ & ñ iam caro dicant᷑. Ex

Expanded text:
inter se, pro diversitate animantium, non mirum est si in resurrectione mortuorum gloria distabit. Et sunt corpora coelestia, ut volatilium, velut sol, et luna, et stellae, et sunt corpora terrestria, utpote arborum et aliorum quae terra gignit. Ideo cum dixisset de moriantur, ut quia Christus coelestis est, ex eo corpora coelestia dicantur, et non jam caro dicantur. Ex
Abbreviated transcription (Latin):
ritate ag s docum̃ta seminũ adhibet qͥbꝰ mor¬
tuoꝵ in meltꝰ reformatõ futa᷑ credat᷑ manen¬
mo seminat herbam ł stipłam ł q̃ in palea mł̾¬
tiplicia sunt tegum̃ta gͣnoꝵ. cũ qͥb tñ seiiia
exurgt̃. io̾ addit. s nudũ gͣnũ utꝑuta gͣnũ
tritici. aut alicꝰ cet̾oꝵ seminũ. Deus autẽ¬
dat illi gͣno corpꝰ cũ palea ꝙ arista si ẽ uult.
Sic̃ gͦ nudũ gͣnũ seminat᷑. ꝙ dei nutu qdamin̾
uestitũ resurg̃ młta secũ ħns intreñta ita mor¬
tuꝰ dei uirtute pot̾it uiu̾e & meliori corpere
surg̾e. x unicuiq semint̃ dat qs ppͥum corpus

Expanded text:
mortuorum in melius reformatio futura credatur, manenmo seminat herbam vel stipulam, vel quae in palea multiplicia sunt tegumenta granorum, cum quibus tamen semina exsurgunt. Ideo addit: Sed nudum granum ut puta granum tritici aut alicta, sicut vult. Sicut ergo nudum granum seminatur, et Dei nutu quodam modo vestitum surgit, multa secum habens integumenta, ita mortuus Dei virtute poterit vivere et meliori corpore resurgere. Et unicuique seminum dat proprium corpus,
Abbreviated transcription (Latin):
ent: q. ũ pot̾it aliud ẽẽ qͣ modo .i. passibile ꝙ
mortale. ꝙ qr in nat᷑aliũ cognitõe ꝑ quã nr̃am
de resurix̃e impbat fidem sibi sapreus iste ui¬
det᷑. cũ ñ sit congrue respondet ei apłs sb̾dẽs.
nsipiens tu qͥ ũ attendis ꝙ totidie uides gͣñ.

Expanded text:
cat: Non poterit aliud esse quam modo, id est passibile et mortale. Et quia in naturalium cognitione per quam nostram de resurrectione improbat fidem, sibi sapiens iste videtur cum non sit, congrue respondet ei Apostolus subdens: Insipiens tu, qui non attendis quod quotidie vides, granum,
Abbreviated transcription (Latin):
loqͥtur. qͥb hanc scribit epłam. neq ad cir¬
tũcisionẽ uel legem idicit eos reu̾ti in qͣ nũqͣ
fuerant s ad infirma ꝙ egena elem̃ta qͥb
expectandis euentib uite iy negocioꝵ su¬
oꝵ ab astrologis iꝵ caldeis notatos dies et

Expanded text:
circumcisionem vel legem dicit eos reverti, in qua nunquam fuerant, sed ad infirma et egena elementa, quibus exspectandis vitae et negotiorum suorum, ab astrologis et Chaldaei
Abbreviated transcription (Latin):
U bi ẽgͦ. Ammirans opus eoꝵ sp̃uale cõ¬
mendat ut hoc intuentes in timorẽ tͣna¬
lem ñ decid̾ant. ꝙ q mutate erant in det̾i¬
us increpat eos. ꝙ si eĩ receꝑint eũ ut an¬
gelsi: ñ io tñ parcit secare ł urere qi ñ q̃rit
sua s q̃ sunt x. Non q̃rit lac ꝙ lauã de oui¬
b .i. cõmodum supplende necessitatis ꝙ fa¬
uorẽ honoris. s salutẽ ouiũ. qͣi ꝙ qr ita
tatos. Mirũ ẽ enĩ ꝙ a bono decidistis.

Expanded text:
 etc. Admirans opus eorum spirituale, commendat ut, hoc intuentes, in timorem carnalem non decidant. Et quia mutati erant in deterius, increpat eos. Etsi enim receperint eum sicut angelum, non ideo tamen parcit secare et urere, quia non quaerit sua, sed quae Christi. Non quaerit lac et lanam de ovibus, idem commodum supplendae necessitatis et favorem honoris, sed salutem omnium. Si fieri tatos. Mirum est enim quod a bono decidistis.
Abbreviated transcription (Latin):
ii. decuna ꝙ̃ eiuidem m̃sis expiãtionẽ ꝙ ie¬
uniũ & in qͥntadecima scenophegiam. & m̃¬
temꝑa. ut tempꝰ eg̃ssionis de egypto. ẽemꝑa ã
colebant qͥ ꝑ singłos annos ierosolimã uenie¬
bant putantes se implere dñi p̃ceptũ dicentis.
Trib temporib anni diem festũ agetis michi
ꝙ apparebit mascłinum tuũ in conspec̾tu dei
tui. & annos septimos. Puto qͥdẽ hoc de se¬
ptimo remissionis anno dici. & de qͥnqͣge¬
simo qͥ ab ilł iubileꝰ dicit᷑. quẽ udei aliqͣndo
suo orcłie obseruare neqͥuer̃t captuuitate
deradis coluert̃. qͥ p̃ intelligi ł sexagesimꝰ¬
septimꝰ annus qͦ indulta ẽ eis a cyro ꝙ da¬
rio licentia redeundi de babilonia. Unde cõ¬
pletis annis .lxxͣ. redier̃t. Uel potiꝰ septua¬

Expanded text:
ima etiam ejusdem mensis expiationem et jejunium, et in quinta decima scenopegiam. tempora, ut tempus egressionis de Aegypto: tempora etiam colebant qui per annos singulos Hierosolymam veniebant, putantes se implere Domini praeceptum, dicentis: Tribus temporibus anni, diem festum agetis mihi, et apparebit masculinum tuum in conspectu Dei tui . Et annos septimos. Puto equidem hoc de septimo remissionis anno dici, et de quinquagesimo qui ab illis jubileus dicitur, quem Judaei aliquando suo ordine servare nequiverunt cadecadis coluerunt, qui potest intelligi vel sexagesimus unus annus quo indulta est eis a Cyro et Dario licentia redeundi de Babylonia, unde completis annis septuaginta redierunt. Vel potius septua
Abbreviated transcription (Latin):
subl̾isi galathe ut ad legem & pristinos ep¬
tores ꝯuert̾ent᷑. Gͣ eligat lector utrã uolet
sententiam dũ mͦ intelligat ad tm̃ ꝑiculũ
aĩe ꝑtin̾e suꝑsticiosas tẽpoꝵ obseruantias
ut huic loco subrecit apłs. Tuneo ꝙ c̃ .q. ħ¬

Expanded text:
subversi Galatae, ut ad legem et ad pristinos errores converterentur. Ergo eligat lector utram volet sententiam, dummodo intelligat ad tantum periculum animae pertinere superstitiosas temporum observantias, ut huic loco subjecerit Apostolus: Timeo,
Abbreviated transcription (Latin):
apponens suauia. more salutaris medici.
cendo exctisat se. qr psendo dix̾ant pau¬
lũ galatis inimicũ eẽ. nͨ uoluisse eos do¬
cere q in aliis ecołiis p̃licabat. hanc calũp¬
nam diluens apłs inimiticie tãm submo¬
uet c̃ ait nicħ me lesistis. S citis eĩ qͣi non¬

Expanded text:
aspera suavia more salutaris medici. cendo excusat se, quia pseudo dixerant Paulum Galatis inimicum, nec voluisse eos docere quae in aliis Ecclesiis praedicabat. Hanc calumniam diluens Apostolus inimicitiae causam submovet, cum ait, nihil me laesistis. Scitis aute
Abbreviated transcription (Latin):
Non itaq ista obseruemꝰ ne ab apło ista au¬
diamꝰ. timeo ꝙ c̃. Eos uculpat qͥ ꝯstellafo¬
nes secunt᷑ dicentes. Non ꝑficiscar: qr luna
sic fert᷑. Uel ꝓficistar: ut ꝓsꝑa cedant qr iͣ
se ht positõ syderũ. Agã hoc inse tõm̾tium
qr illa stella ag̾ m̃sem. Non plantabo hoc

Expanded text:
Non itaque ista observemus, ne ab Apostolo ista audiamus: Timeo, etc. Eos enim culpat qui constellationes sequuntur, dicentes: Non proficiscar, quia luna sic fertur, vel proficiscar ut prospera cedant, quia ita se habet positio siderum; agam hoc mense commercium, quia ista stell
Abbreviated transcription (Latin):
aruiss. Sensit gͥ mortẽ participatõe huani
affos ꝙͣ sponte susceꝑat ñ nate sue ꝑdidit poten¬
tiam. ꝑ qͣsm cunctauiuificat. sic in sepłchro
mut̾o uͥginis connascendo formanit. Moetuꝰ
ẽ gͦ ñ discedente uita sic̃ passus ẽ ñ petinte po¬
tentia. Neno aufert aĩam eiꝰ ab eo. q p̾atẽ

Expanded text:
rtem participatione humani affectus, quem sponte susceperat; non naturae suae perdidit potentiam, per quam cuncta vivificat. Sic in sepulcro  in utero virginis connascendo formavit. Mortuus est ergo non discedente vita, sicut passus est non pereunte potentia. Nemo tollit animam e
Abbreviated transcription (Latin):
omnẽ hoiem tanqͣ seip̃m qͥs potest nͥ deũ
diligat cuiꝰ p̃cepto ꝙ dono: cdilectõem ꝓxi¬
mi possit implere : Cũ gͦ utrũq preceptũ
ita sit ut neutrũ possit teneri sũ alt̾o unũ
eoꝵ cõmemorare sufficit. Et nota ꝙ ait

Expanded text:
omnem hominem tanquam seipsum quis potest nisi Deum diligat, cujus praecepto et dono dilectionem proximi possit implere? Cum ergo utrumque praeceptum ita sit, ut neutrum possit teneri sine altero, unum eorum commemorare sufficit. Et nota quod a
Abbreviated transcription (Latin):
qͣntalibet tẽꝑa lib̾ati: regnũ dei possidebt.
s qr falsa ñ est. ꝓfecto regnũ dei ñ possideb̃t.
ꝙ si in regno dei nuꝙͥ est: et̾uo suplicio tene¬
bunt᷑. q ulloꝰ medꝰ locuo ẽ uͥ ũ sit in supli¬
cio qui in illo non fuerit ꝯstiturus regno.

Expanded text:
quantalibet tempora liberati, regnum Dei possidebunt, sed quia falsa non est, profecto regnum Dei non possidebunt. Et si in regno Dei nunquam erunt, aeterno supplicio tenebuntur, quia nullus medius locus est, ubi non sit in supplicio, qui illo non f
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ ñ dispensatẽ s uere ut tu intelligis. Mãg
ge qͦs lex fac̃ reos ñ implentes legem dũ
nescientes grãm suꝑba elatõe de se p̃sumũt.
oub lege ẽ: qͥ timore suplicii ꝙ lex minat᷑¬
luitate. ñdũ lib̾ nͨ alienꝰ a uoluntate pec¬
candi qr uellet si fi posset ñ ẽẽ ꝙ timeat ut
libere fac̾e̾t ꝙ occulte desid̾at. Et ẽ sensus.

Expanded text:
est non dispensative, sed vere, ut tu intelligis. Magnage quos lex facit reos, non implentes legem, dum nescientes gratiam superba elatione de se praesumunt. Sub lege est qui timore supplicii quod lex minatluntate, nondum liber nec alienus a voluntate peccandi; quia vellet, si fieri posset, non esse quod timeat, ut libere faceret quod occulte desiderat. Et est sensus:
Abbreviated transcription (Latin):
monet. ⁊elus iste modũ ñ ht ꝑmanens
qͣntoq ile oui inuidet᷑ suecessu meliore ꝑfe¬
cerit: tanto inuidꝰ u maiꝰ itendiũ liuoris
inardescit. Hac inudia uultus minax tor¬
uꝰ aspectꝰ pallor in fatie. in labiis tremor st̃¬
dor in dentib. u̾ba rabula. ꝙ effrenata ꝯui¬

Expanded text:
. zelus terminum non habet, permanens quantoque ille cui inuidetur successu meliore profecerit tanto inuidus in maius incendium liuoris ignibus inardescit. Hinc uultus minax, toruus aspectus, pallor in facie, in labiis tremor, stridor in dentibus, uerba rabida, effrenata conui
Abbreviated transcription (Latin):
uocare. dix̃ moyses. s de iꝰticia q̃ ẽ ex fide .i.
de tꝰticia fidei. sit moyses dic in deut̃onomio. Ne
xͦ. ne diffidat ħo xp̃m spoliasse infertiũ ꝙ cũ
aĩab celũ ascendisse ex qͥb efficit᷑ ustꝰ. de har
gͦ dic̃ moyses ł ip̃a in corde ħois hoc dic̃. o ħo
ne dix̾is in corde tuo .i. ne saltẽ cogites qͥs as
cendet in celũ .i. nlłs ho ascendet in celũ. ideo
ne hoc cogites. qr qͥ hoc cogitat negat xp̃m
ascendisse. ꝙ hoc ẽ ꝙ subdit. qr id cogitare est
moysi. Seqͥt᷑. Aut ne cogites qͥs descendet in
re ẽ xp̃m reuocare a mortuis .i. cred̾e̾ ꝙ ap̃c

Expanded text:
a dixit Moses; sed de justitia quae est ex fide, id est de justitia fidei, sic Moses dicit in Deuteronomio: Ne to, ne diffidat homo Christum spoliasse infernum, et cum animabus coelum ascendisse, ex quibus efficitur justus. De hac ergo dicit Moses, vel ipsa in corde hominis hoc dicit, O homo, ne dixeris in corde tuest nullus homo ascendet in coelum. Ideo ne hoc cogites, quia qui hoc cogitat negat Christum ascendisse. Et hoc est quod subdit, quia id cogitare est Mosi. Aut ne cogites. Quis descendet in re est Christum revocare a mortuis, id est c