comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ti fuerint atq suꝑati: uidemus int̾fectos ꝑuer¬
soꝵ dognatũ iacere int̾ simulachra quȩ fuixe¬
rant. & eos qui se eleuabant contra scientiã dei
stratos in montib collib q subtꝰ om̃ẽ lignũ nemo¬
rosum: qͥ habebant uerba pompatica umbrãq fi¬
lioꝵ. & poma bonoꝵ oꝑm ñ habebant. Q erant
sub om̃i quereu frondoso quȩ ñ affert fructus
hominũ si porcoꝵ : ubi accendert̃ thira redolen¬
tia ñ dõ s idolis suis: nec dicere poterant qđ de
noe seriptũ ẽ. Odoratus ẽ. dñs odorẽ bonȩ flagran¬
tie : & id quod paulus loqͥtur. Ap̃i bonus odor su¬
mus dõ in omi loco. Quomͦ autẽ sc̃s odore suo
delectat dm̃: sic peccator ex cuius ꝑsona psalmꝰ
ille cantat᷑: cõputruerunt. corrupte sunt eiea¬
trices mee a facie insipientie meȩ. accendit idoliᷤᷤ
suis thura fetentia. In qđ nos int̾p̾tati sumus in
cunctis sumniitatib montiũ. Et pꝰ paululũ: &

Expanded text:
ti fuerint atque superati, videmus interfectos perverti fuerint atque superati, videmus interfectos perversorum dogmatum jacere inter simulacra, quae finxerant, et eos, qui se elevabant contra scientiam Dei, stratos in montibus collibusque subtus omne lignum nemorosum, qui habebant verba pompatica, umbramque foliorum, et poma bonorum operum non habebant, qui erant sub omni quercu frondosa, quae non affert fructus hominum, sed porcorum. Ubi accenderunt thura redolentia, non Deo, sed iNoe scriptum est: Odoratus est Dominus odorem bonae fragruntiae : et id quod Paulus loquitur: Christi bonus odor sumus Deo in omni loco . Quomodo autem sanctus odore suo delectat Deum: sic peccatur ex cujus persona psalmus ille cantatur: Computruerunt et corruptae sunt cicatrices meae, a facie insipientiae meae , accendit idolis suis thura foetentia. Id quod nos interpretati sumus, in cunctis 62 summitatibus montium: et post paululum: Et
Abbreviated transcription (Latin):
tentus fide. instar brutorũ ammantiũ. uersatur
quidẽ in ȩccłia. s tam̃ in nullo bono oꝑe ꝓficit:
nec imitator ẽ. formice qͥ in messe p̃parat sibi ci¬
bos atq comparat : iste fame morit᷑: & in om̃ib
his implebit᷑ ira dñi. Et scietis quia ego añf.
cũ fuerint int̾fecti ur̃i. in medio idoloꝵ ur̃oꝵ. ꝑ¬
eircuitũ ararũ urãrum. in om̃i colle excelso et
sam quercũ frondosa. locũ ubi accenderunt thu¬
ra redolentia uniuersis idolis suis. Espicuũ ẽ. urc¬
ta litterã & interp̾tatione ñ indiget: qđ in
montib isrł. & inexcelsis eollib int̾ ipsa idoloꝵ
altaria. lucosq qͥ appellant᷑ lignia nemorosa. i fra¬
eliticus sit cesus exercitꝰ: ut ubi peccauerant:
ibi punirent᷑. Iuxta anagogen: sequam᷑ oramem
ꝓpositũ. Quando magistri heretieoꝵ ab eccliasticiᷤᷤ
uiris qͥ instrueti sunt scientia scripturarũ contri¬

Expanded text:
tentus fide, instar brutorum animantium versatur tentus fide, instar brutorum animantium versatur quidem in Ecclesia; sed tamen in nullo bono opere proficit, nec imitator est formicae, quae in messe praeparat cibos sibi atque comportat. Iste fame morietur, et in omnibus his implebitur ira Domini. « Et scietis quia ego Dominus, cum fuerint interfecti vestri in medio idolorum vircuitu ararum vestrarum, in omni colle excelso: et sam quercum frondosam, locum ubi accenderunt thura redolentia universis idolis suis. Et eta litteram, et interpretatione non indiget, quod in montibus Israel, et in excelsis collibus inter ipsa idolorum altaria lucosque, qui appellantur ligna nemorosa, Israeliticus sit caesus exercitus, ut ubi peccaverant, ibi punirentur. Juxta anagogen sequamur ordinem propositum quando magistri haereticorum ab ecclesiasticis viris, qui sunt instructi scientia Scripturarum contri
Abbreviated transcription (Latin):
fame. peste ruituri sunt. Qui uariis ducuntur
errorib. & quotidie mutant fidẽ. circũferunt᷑q
omĩ uento doctrine: isti cedunt᷑ gladio. & diui¬
nesciens eũ qui dixit. ego sum uita. Porro qͥ uł
singulis uł plurib deditus uiciis ab eis non po¬
test separari : quasi quodã ueterno pestilentię¬
morbo corruit. Qui longe ẽ. peste moriet᷑: qui
autẽ ꝓpe ẽ. gladio corruet. Et qͥ relictus fuerit
atq circũdatus fame moriet᷑: &implebo indi¬
gnationẽ meã in eis. Qui obsidionẽ urbis ef¬
fugerit. & ad deserta migrarit : peste morietur.
Qui ꝓpe fuerit: cad& hostiũ gladio. Quẽ autẽ
circumdederit hostilis exercitus. fame interibit¬
& penuria : in hisq omĩb implebitur indignatio
dĩ. ut cognoscant qui remanserint quia ipse sit
dñs. Qui ab eccłia quoq recesserit : statim peste
morietur. Qui sciolus sibi uidetur & diligens.:
nͥ cauerit gladio feriet᷑ immici. Qui simplici con-¬

Expanded text:
fame, peste, ruituri sunt, qui variis ducuntur fame, peste, ruituri sunt, qui variis ducuntur erroribus, et quotidie mutant fidem circumferunturque omni vento doctrinae, isti caeduntur gladio, et divinesciens eum, qui dixit: « Ego sum vita . » Porro, qui vel singulis vel pluribus deditus vitiis ab eis non potest separari, quasi quadam uterina pestilentia corruit. « Qui longe est, peste morietur. Qui autem prope est gladio corruet, et qui relictus fuerit atque circumdatus, fame morietur, et implebo indignationem meam in eis. » Qui obsidionem urbis effugerit, et ad deserta migraverit, peste morietur, qui prope fuerit cadet hostium gladio; quem autem circumdederit hostilis exercitus, fame interibit et penuria. In hisque omnibus implebitur indignatio Dei. Ut cognoscant, qui remanserint, quia ipse sit Dominus. Qui ab Ecclesia quoque recesserit, statim peste morietur. Qui sciolus sibi videtur et diligens nisi caverit, gladio ferietur inimici. Qui simplici con
Abbreviated transcription (Latin):
ad om̃s abhominationes maloꝵ domꝰ ifri. Magni¬
tudinẽ peccatoꝵ iubetur ꝓpħa manib pedibq
ac sermone monstrare: ut gestu corporis & in¬
elinatione uocis. habitũ stupentis mirantisq &
plorantis ostendat. Quomꝰ enĩ si quando nouum
aliquid mirandũq conspicimtis. tam corpore quã
animo ꝑhorrescimꝰ. ita ut complodamus manus.
& pedes allidamꝰ ad terrã. & uocẽ inelinemꝰ ad
tura supplicia ad uniuersas abhominationes
maloꝵ domus isrł loquit᷑ quę sequuntur. Pcu¬
timꝰ spãlit̾ manu: quando a malis oꝑib nos se¬
paramus. Allidimꝰ pedẽ : quando non gradimur
itinere peccatoꝵ. Plangimus atq ploramus. qͣndo
nobis displicent que gerunt᷑. Qđ̃ ostenditur
re. Loece. & theodotio. ẽyre. qđ magis insultan¬
tis ẽ. quã plangentis. Qui gladio. fame & peste
ruituri sunt. Hȩc ẽ : causa plangendi: quod habi¬
tatores montiũ & ararũ idoloꝵq cultores. gladio.

Expanded text:
ad omnes abominationes malorum domus Israel. Magniad omnes abominationes malorum domus Israel. Magnitudinem peccatorum jubetur Propheta manibus pedibusque ac sermone monstrare, ut gestu corporis ac indignatione vocis, habitum stupentis mirantisque et plorantis ostendat. Quomodo enim si quando novum aliquid mirandumque conspicimus, tam corpore quam animo perhorrescimus, ita ut complaudamus manus, et pedes allidamus ad terram, et vocem inclinemus ad  ventura supplicia, ad universas abominationes malorum domus Israel loquitur quae sequuntur. Percutimus spiritualiter manu, quando a malis nos operibus separamus. Allidimus pedem, quando non gradimur itinere peccatorum. Plangimus atque ploramus, quando nobis displicent quae geruntur. Quod ostenditur e. LXX et Theodotio εὖγε, quod magis insultantis est quam plangentis. Qui gladio, fame et peste ruituri sunt. Haec est autem causa plangendi, quod habitat
Abbreviated transcription (Latin):
idola ꝑ quoꝵ fenestras mors intsse ꝑhibet᷑. Quã
ob causã & in damele duo prb̃i p̾ceperunt re¬
uelari susannã : ut nudati corporis decore frue¬
rentur. Nec frustra locutus ẽ. dñs ut faceret
malũ uł mala: quando ad cominationẽ eius
agunt penitentiã qͥ sentię fubracebant. Sin aut̃
cor durũ sit & indomabile. nec ꝑ penas quidẽ
sentientiũ beneficia corrigentis: dr̃ ad eos. Sine
causa ꝑcussi filios ur̃os: disciplinã non recepi¬
stis. Prodest autẽ & hereticis ut conterat᷑ cor
eoꝵ. thesaurꝰ pessimus dogmatũ ꝑuersoꝵ. qr
recessit a dño. & fornicantes ocli pꝰ adinuentio¬
nes suas qui cũ dni fuerint recordati. displi¬
cebunt sibi in uniuersis abhominationib suis.
& intelligentes uere fidei ueritate̾.scient qͥa
ipse dñs. Qiccirco sepe infert tribulationẽ
quȩ patientib ꝑnitiosa uidet᷑ & pessima : ut
ad penitudinẽ conuertant᷑. Hec dic̃ dñs ds. P¬
cute manũ tuã & allide pedẽ tuũ : & die heu

Expanded text:
idola, per quorum fenestras mors intrasse perhibetur. Quam ob causam et in Daniele duo presbyteri praeceperunt revelari Susannam, ut nudati corporis decore fruerentur . Nec frustra locutus est Dominus, ut faceret malum vel mala, quando ad comminationem ejus agunt poenitentiam qui sententiae subjacebant. Sin autem cor durum sit et indomabile, ne per poenas quidem sentiens beneficia corrigentis, dicitur ad eos: Sine causa percussi filios vestros: disciplinam non recepistis. . Prodest autem et haereticis, ut conteratur cor eorum, thesaurus pessimus dogmatum perversorum, quia recessit a Domino, et fornicantes oculi post adinventiones suas. Qui cum Domini fuerint recordati, displicebunt sibi in universis abominationibus suis, et intelligentes verae fidei veritatem, scient quia ipquae patientibus perniciosa videtur et pessima, ut ad poenitudinem convertantur. « Haec dicit Dominus Deus: Percute manum tuam, et allide pedem tuum, et dic, Heu!
Abbreviated transcription (Latin):
mo sumilitudinẽ deleth. & res. hebraicarũ litterarũ
quȩ paruo apice distingunt᷑. uł deblatha. uł rebla¬
tha appellari. Iuxta misticos autẽ intellectꝰ. exten¬
dit dñs manũ suã. suꝑ om̃s qͥ heretico fuerant er¬
rore decepti: ut terrã eoꝵ quȩ int̃pͣtat᷑ ecełia fa¬
ciat desolatã. a deserto deblatha qđ in lingua nrã
ΠAMA ENN. hoc ẽ. massã ficoꝵ sonat. caricarũq
int̾ se cõpactarũ : ut post quã in simulata dulcedme
que ñ erat terrȩ cuttȩ s folitudims. a marituamẽ
reppererint: tunc cognoseant quia ipse sit dñs.
ALel enim distillat de labiis meretricis: quȩ ad tem¬
pus mpinguat uescentiũ fauces. & postea ama¬
rius felle reꝑitur. Hoc significant & duo calathi
ficorũ qͥ positi sunt in ieremia contra faciẽ tẽpli.
unꝰ ficoꝵ obtimarũ. & unus pessimarũ : quoꝵ alt̃
alter ad eccliã xpĩ refert᷑. alt̃ ad congregatio¬
ne malignantiũ. Et factus ẽ. sermo dnĩ ad me

Expanded text:
m similitudinem DALETH et RES, , Hebraicarum litterarum, quae parvo apice distinguuntur, vel Deblatha vel Reblatha appellari. Juxta mysticos autem intellectus, extendit Dominus manum suam super omnes qui haeretico fuerant errore decepti, ut terram eorum, quae interpretatur Ecclesia, faciat desolatam a deserto Deblatha, quod in lingua nostra παλάθην, hoc est, massam ficorum sonat, caricarumque inter se compactarum, ut postquam in simulata dulcedine, quae non erat terrae cultae, sed solitudinis, amaritudinem, repererint, tunc cognoscant, quia ipse sit Dominus. Mel enim distillat de labiis mulieris meretricis, quae ad tempus impinguat vescentium fauces, et postea amarius felle reperitur . Hoc significant et duo calathi ficorum, qui positi sunt in Jeremia contra faciem templi : unus ficorum optimarum, et unus pessimarum: quorum alter ad Ecclesiam Christi refertur, alter ad congregationem malignantium. Et factus est sermo Domini ad me,
Abbreviated transcription (Latin):
tis: uidete ne ab inuicẽ consumamini. Unde & ꝓ¬
pħa mystico sermone cantabat: cũ appropinqua¬
rent aduersum me qͥ affligunt me: ut comede¬
derent carnes meas. Et iobsimile quid loqͥtur. Si
autẽ dixerint aneille mee quis d& nobis de carm¬
sectant᷑ de discipłis. salutisq ẽoꝵ nullã curã gerurs.
dicit᷑: qͥ deuorant popłm meũ sic̃ cibũ panis. De
Possumꝰ patres qͥ comedunt filios. & filios qͥ come¬
derint patres: non solũ in babilonia s & in romana
romanã ꝑtinet captiuitatẽ qͣndo in toto orbe dispsi
sunt: & hec ẽ.in omem̃ uentũ capilloꝵ barbeq dis¬
ꝑsio. Iccirco uiuo ego dic̃ dñs ds. nͥ ꝓ eo qd̃ scm meũ

Expanded text:
tis, videte ne ab invicem consumamini . » Unde et ptis, videte ne ab invicem consumamini . » Unde et propheta mystico sermone cantabat: « Cum appropinquarent adversum me, qui affligunt me, ut comederent carnes meas . » Et Job simile quid loquitur: « Si autem dixerunt ancillae meae, Quis det nobis ut de carnectantur de discipulis salutisque eorum nullam curam gerunt dicitur: « Qui devorant populum meum sicut cibum panis . » » Possumus patres qui comederint filios, et filios qui comederint patres, non solum in Babylonia, sed et in Romana Romanam pertinet captivitatem, quando in toto orbe dispersi sunt. Et haec est in omnem ventum capillorum barbaeque dispersio. « Idcirco
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ & faciã in te iudicia & uentilabo uniuersas
reliquias tuas in omẽm uentũ. Iale quid & mia
ledictis deuteronomii inuenire poterimꝰ: & pcipue
in illo loco: głificantes me glĩficabo: qͥ autẽ me
despieunt ad nichilũ deducent᷑. Eos enim qͥ se gli¬
ficant ipse glificat: qͥ autẽ eũ despiciunt. ñ adõ
despicient᷑ uł deducentur ad nichili. Hoc enĩ seque¬
regũ uolumine famis necessitate cogente. a ma¬
tre filiũ deuoratũ: iosephus quoq in obsidione ie¬
rłin multa huiuscemodi facta cõmemorat. Quando
autẽ patres filios comederint uel filii patres nul¬
ia narrat historia: nisi forte in multis necessitatis
malis etiã hec facta eẽ. credendũ sit. Potest hoc
ipsum referri & ad nr̃am ierłm: quan̾do magistri
contra discipłos id ẽ. patres contra filios. & disci
puli contra magistros id ẽ. filii aduersũ patres
seditione mutita concitant᷑: & implet᷑ illud qđ¬
ꝑ apłm dicit᷑. Si autẽ inuicẽ mordetis & accusa¬

Expanded text:
Et faciam in te judicia, et ventilabo universas reliquias tuas in omnem ventum. » Tale quid et in maledictis Deuteronomii invenire poterimus, et praecipue in illo loco: « Glorificantes me glorificabo. Qui autem despiciunt, ad nihilum deducentur . » Eos enim qui se glorificant, ipse glorificat. Qui autem eum despiciunt non a Domino despicientur, vel deducentur ad nihilum hoc enim sequeRegum volumine, famis necessitate cogente, a matre filium devoratum . Josephus quoque in obsidione Jerusalem, multa hujuscemodi facta commemorat. Quando autem patres filios comederint, vel filii patres, nulla narrat historia, nisi forte in multis necessitatis malis, etiam haec facta esse credendum sit. Potest hoc ipsum referri et ad nostram Jerusalem: quando magistri contra discipulos, id est, patres contra filios, et dispuli contra magistros, id est filii adversum patres, seditione mutua concitantur. Et impletur illud qm dicitur: « Si autem invicem mordetis et accusa
Abbreviated transcription (Latin):
reseruati sint ut in gentib recordarent᷑ nominis
eius. illiusq potentiã p̃dicarent. De heriticoꝵ qͦq
popłis qͥ euadere potuerint gladiũ ꝑditionis eoꝵ.
& pessimã factionẽ quę contra dm̃ fuerat conci¬
tata : huc illucq disꝑsi recordabunt᷑ nominis
dĩ. agentes penitentiã: & captos se auiris ȩc¬
cłiasticis exultabunt. Quia contriui cor eorũ for¬
nicans & recedens ame : & oculos eorũ formcan¬
tes post idola sua. Et displicebunt sibim& suꝑ
malis que fecerant in uniuersis abhominationib
suis: &scient quia ego dñs non frustra locutꝰ
sũ ut facerẽ eis malũ hoc. Alulta de hoo capło

Expanded text:
reservandi sunt, ut in gentibus recordarentur nominis reservandi sunt, ut in gentibus recordarentur nominis ejus, illiusque potentiam praedicarent. De haereticorum quoque populis, qui evadere potuerint gladium, perditionis eorum, et pessimam factionem, quae contra Deum fuerat concitata huc illucque dispersi recordabuntur nominis Dei, agentes poenitentiam, et captos se a viris ecclesiasticis exsultabunt. « Quia contrivi cor eorum fornicans et recedens a me. Et oculos eorum fornicantes post idola sua, et displicebunt sibimet super malis quae fecerant in universis abominationibus suis. Et scient, quia ego Dominus non frustra locutus sum, ut facerem eis malum ho
Abbreviated transcription (Latin):
sunt. s magistroꝵ false scientię. Cumq ceciderits
int̾fecti in medio montiũ. uł quos ipsi montes in¬
t̃fecerant uł eccłiastici uiri qui eos male uiuen¬
tes in salutẽ suã oceiderant : tunc finis erit mon
de uno popło montiũ isrł aliis int̾fectis cognoscans
alii. Pestilente enĩ flagellato. stuitꝰ astutior erit.
Et relinquã in uobis eos qͥ fugerint gladiũ in gen¬
tib cũ disꝑsero uos in terras: & recordabunt᷑ mei
liberati ur̃i ingentib adquas captiui ducti sunt.
llua qđ dñs loquitur ad heliã reliqui mͥ septẽ
milia uiros qui non curuauerunt gemi baal.
scãm electionẽ gr̃e saluę factę sunt: potest huic
capło conuenire. Et apłi enim qui erant de semi¬
ne isrł & gladiũ fugerant. iccirco sunt reserua¬
ti ut disꝑgerent̾ in gentes. & in terris euangłiũ
p̃dicarent: ac recordarent᷑ in gentib dĩ. in quib
captiuitatis tẽpre uersabantur. Potest autẽ & hoc
dici quod ideo aliqui de captiuitate iudaica

Expanded text:
sunt, sed magistrorum falsae scientiae. Cumque ceciderint interfecti in medio montium, vel quos ipsi montes interfecerant, vel Ecclesiastici viri, qui eos male viventes in salutem suam occiderant: tunc finis erit montde uno populo montium Israel, aliis interfectis, cognoscant alii. Pestilente enim flagellato, stultus astutior erit . Et relinquam in vobis eos qui fugerint gladium in gentibus, cum dispersero vos in terras: et recordabuntur mei ducti sunt. » Illud quod Dominus loquitur ad Eliam: « Reliqui mihi septem millia virorum, qui non curvaverunt genu ante Baal. secundum electionem gratiae salvae factae sunt . » Potest huic capitulo convenire. Et apostoli enim, qui erant de semine Israel, et gladium fugerant, idcirco sunt reservati ut dispergerentur in gentibus, et in terris Evangelium praedicarent, ac recordarentur in gentibus Dei, in quibus captivitatis tempore versabantur. Potest autem et hoc dici, quod ideo aliqui de captivitate Judaica,
Abbreviated transcription (Latin):
qm̃ ipsi miscdiã consequent᷑. Hoc idẽ & in ecclia
intelligendũ ẽ : qđ magistris & sacerdotib qui e¬
gerint negligent̾ possit ds̃ quotidie dicere. Quia
sca mea uiolastis in cunctis offensionib urĩs. &
in uniuersis abhominationib quę egistis: ego
quoq uos conterã atq confringã: reddãq ꝑ me
qđ in meũ popłm ꝑpetrastis. De quo contra pasto¬
res hoc idẽ ꝓpħa plenius loqͥtur : qđ lanis ouiũ
oꝑiant᷑ & lacte uescant᷑ & caseo: & fractũ pecus
ac morbidũ non reqͥrant. Tercia tui pars peste
morietur . & fame consumet᷑ in medio tui: & ter¬
cia tui pars gladio ead & in circuitu tuo : terciã

Expanded text:
m ipsi misericordiam consequentur . » Hoc idem et in Ecclesia intelligendum est; quod magistris et sacerdotibus qui egerint negligenter, possit Deus quotidie dicere: « Quia sancta mea violastis, in cunctis offensionibus vestris, et in universis abominationibus quae egistis, ego quoque vos conteram atque confringam. » Reddamque per me quod in meum populum perpetrastis: de quo contra pastores hic idem propheta plenius loquitur, quod lanis ovium operiantur, et lacte vescantur et caseo, et fractum pecus ac morbidum non requirant. « Tertia tui pars peste morietur et fame consumetur in medio tui. Et tertia tui pars
Abbreviated transcription (Latin):
mͥ tropologice montes eẽ. qͥ ad ꝑfectũ scientiã
ꝑuenerunt: colles qͥ paulo inferiores sunt. Ru¬
pes qͥ nullã habentes scientiã. & tantũ in conuer¬
satione fidentes aliqua sibi de scripturarũ in¬
t̃pͣtatione p̾sumunt. Habentes iuxta apłm re¬
lũ dĩ. sed non scđ̾m scientiã. Ualles autẽ appel¬
lari nouissimos in eccłia: qui & uita & scien¬
tia inferiores. tam̃ de conuentu familiȩ din¬
ee ñ recedunt. Q om̃s uerbũ dĩ iubent᷑ audi¬
re : ut unusquisq ꝓ suo modulo & sensu in¬
telligat quid dñs p̾cipiat. Ecce ego inducã
suꝑ uos gladiũ. & disꝑdã excelsa urã : & de¬
moliar aras uras. & confringent᷑ simula chra¬

Expanded text:
mihi tropologice montes esse, qui ad perfectam scientiam mihi tropologice montes esse, qui ad perfectam scientiam pervenerunt; colles, qui paulo inferiores sunt; rupes, qui nullam habentes scientiam, et tantum in conversatione fidentes, aliqua sibi de Scripturarum interpretatione praesumunt, habentes juxta Apostolum zelum Dei, sed non secundum scientiam ; valles autem appellari novissimos in Ecclesia, qui et vita et scientia inferiores, tamen de conventu familiae Dominicae non recedunt. Qui omnes verbum Dei jubentur audire, ut unusquisque pro suo modulo, et sensu intelligat quid Dominus praecipiat. Ecce ego inducam super vos gladium, et disperdam excelsa vestra. Et demoliar aras ves
Abbreviated transcription (Latin):
fuit in lamina aurea que erat in fronte pon¬
tificis. Montes autẽ isrł qͥ simulachris demo¬
nũ fuerant occupati: ñ aurib s imꝑio ac po¬
tentia conditoris suũ audiunt & intelligunt
ereatorẽ. Quomͦ mare uidit & fugit. iordanis
conuersus ẽ. retrorsũ: ñ utiq carnis oculis qͥb
carebat. & ad mare dr̃ tace & obmutesce. &
ꝑcussit umbraculũ : & de eadẽ terra scriptũ ẽ.
qͥ respic̃ terrã & fac̾ eã tremere. Ad qͦs ꝓpħa¬
loqͥtur indicans idola destruenda & aras: uni¬
uersasq cerimonias qͥb pͥus idolis seruierant
conterendas. Possumꝰ montes isrł & pͥncipes acci¬
ꝑe: eos qͥ potencia sapientiaq & scientia ac di¬
uitiis p̃cellebant. Et hoc ammaduertendũ qđ
obfirmat᷑ qͥdẽ facies & ponit᷑ contra montes:
s nequaquã solis montib. s & collib loquit᷑
&rupib. & uallib inqͥb inferior dignitas &
gradus prudentie scientieq cognoseit᷑. Uident᷑

Expanded text:
fuit in lamina aurea, quae erat in fronte pontificis. Montes autem Israel, qui simulacris daemonum fuerant occupati, non auribus, sed imperio ac potentia conditoris suum audiunt et intelligunt Creatorem. Quomodo mare vidit et fugit, Jordanis conversus est retrorsum : non uvidebat. Et ad mare dicitur: « Tace, obmutesce ; » et percussit umbraculum . Et de eadem terra scriptum est: « Qui respicit terram et facit eam tremere . » Ad quos ploquitur indicans idola destruenda et aras, universasque caeremonias 57 quibus prius idolis servierant conterendas. Possumus montes Israel et principes accipere eos, qui potentia, sapientiaque, et scientia ac divitiis praecellebant. Et hoc animadvertendum, quod obfirmatur quidem facies, et ponitur contra montes: sed nequaquam solis montibus, sed et collibus loquitur, et rupibus et vallibus, in quibus inferior dignitas, et gradus prudentiae scientiaeque cognoscitur. Videntur
Abbreviated transcription (Latin):
me deserens. & in tẽplo meo idola colunsti. Ego qͦq
confringã omĩa idola tua & conterã atq concidã:
siue abiciã te qr prius abiecisti me. Et non parca&
ocłs meus. cũ te uidero fame. gladio seruituti
colla submittere: & non miserebor: qͥa miscdiã¬

Expanded text:
me deserens, et in templo meo idola coluisti, ego quoque confringam omnia idola tua, et conteram atque concidam, sive abjiciam, quia prius abjecisti me. Et non parcet oculus meus cum te videro, fami, gladio, servituti, colla submittere, nec miserebor, q
Abbreviated transcription (Latin):
quattuor partes posuerant quas in descriptione
incendii & gladii & dispsionis tres tantũ eẽ. sermo
ꝓphicꝰ approbauit: ut suꝑfluo una pars incendũ in
duas partes diuideret᷑. in hoc quoq loco eandẽ pͥ¬
mã partẽ diuiserunt in duas: ut dicerent qͣrta
pars tui morte atteret᷑. & quarta pars tui fame
consumet᷑ in medio tui. & qͣrta pars tui cad&
incireuitu tuo: & qͣrtã partẽ tui in om̃em uen¬
tũ dispgã. Lic& hoc qd̃ posuimꝰ & quarta pars
tui in gladio cad&: de theodotionis editione sub
asteriscis additũ sit. Espicuũ ẽ. autẽ ut hebrea
ueritas contin& tres eẽ. partes de quarũ pͥma
dicat᷑. & tercia tui pars peste moriet̾ & fame con¬
sumet᷑ inmedio tui: multoq melius fuerat tͥnffer¬
re qđ scriptũ ẽ. quã rei male tͣnsiate patrocinũ
querere. Nec hoc dicimꝰ ab illis factũ qͥb uetustas
auctoritatẽ dedit : s ꝑ multa scła scriptorũ atq
lectoꝵ uitio depͣuatũ: quãquã & aristobolus & io

Expanded text:
quatuor partes posuerant, quas in descriptione incendii, gladii et dispersionis tres tantum esse sermo propheticus approbavit, ut superfluo una pars incendii in duas partes divideretur, in hoc quoque loco eamdem primam partem diviserunt in duas, ut dicerent: Quarta pars tui morte atteretur, et quarta pars tui fame consumetur in medio tui, et quarta pars tui cadet in circuitu tuo, et quartam partem tui in omnem ventum dispergam: licet hoc quod posuimus: Et quarta pars tui in gladio cadet, de Theodotionis editione sub asteriscis additum sit. Perspicuum est autem ut Hebraea veritas continet, tres esse partes. De quarum prima dicatur: Et tertia tui pars peste morietur, et fame consumetur in medio tui. Multoque melius fuerat transferre quod scriptum est, quam rei male translatae patrocinium quaerere. Nec hoc dicimus ab illis factum, quibus vetustas auctoritatem dedit: sed per multa saecula scriptorum atque lectorum vitio depravatum. Quamquam et Aristeus et Jo
Abbreviated transcription (Latin):
ctib. Non quo irascat᷑: s qͦ nos ꝑpenas atq cruci¬
atus dm̃ sentiamꝰ iratũ. Telus autẽ sub metapho¬
ra uiri & uxoris accipiendus : qui quãdu uxo¬
non irascar tibi. Qdq iungitur & scient qr ego
dñs loquutus sum in zelo meo: non illi qͥ consũ¬
pti sunt fame & pestilentia. nec qͥ gladio cecide¬
runt incircuitu ciuitatis. sed illi qͥ disꝑgent᷑
in omẽm uentũ. alioꝵ mortib suisq miseriis sen¬
tient iratũ dm̃: quẽ clementẽ sentire nolueraN.
tur ꝓ quo addiderunt de suo. & filias tuas in
circuitu tuo. Rursumq uixta utrãq editionẽ. In
conspectu omĩs p̃tereuntis. odest autẽ ierłm
oma in ea uitia desolari. & ad desertũ redigi:
riarũ. Filias autẽ eius urbes uł uiculos intel¬
ligere possumꝰ. siue ȩccłias in toto orbe dispsas.
ut quicũq huiꝰ ꝑegrinꝰ ẽ. scłi & dicit cũ psalmi¬
sta. aduena sũ & ꝑegrinꝰ sic̃ om̃s patres mei &

Expanded text:
 irascatur, sed quo nos per poenas atque cruciatus Deum sentiamus iratum. Zelus autem sub metaphora viri et uxoris accipiendus, qui quandiu uxonon irascar tibi; » quodque injungitur: « Et scient quia ego Dominus locutus sum in zelo meo, » non illi qui consumpti sunt fame et pestilentia, nec qui gladio ceciderunt in circuitu civitatis, sed illi qui dispergentur in omnem ventum aliorum mortibus, suisque miseriis sentient iratum Deum, quem clementem sentire noluerunt. tur: pro quo addiderunt de suo, et filias tuas in circuitu tuo. Rursumque juxta utramque editionem, in conspectu omnis praetereuntis. Prodest autem Jerusalem omnia in ea vitia desolari, et ad desertum redigi, riarum. Filias autem ejus, urbes vel viculos intelligere possumus, sive Ecclesias in toto orbe dispersas, ut quicumque hujus peregrinus est saeculi, et dicit cum Psalmista: Advena sum, et peregrinus sicut omnes patres mei ;
Abbreviated transcription (Latin):
lacerant ammũ nrm̃. Dissensiones. hereses. seisma¬
ta. emulationes. inuidię. tristicie. detractiones.
desideria multa : auaricia quȩ ẽ. radix omium
maloꝵ : bestiȩ pessime sunt. Quȩ cũ fuerint in no¬
bis merem̃ audire: corripi& te p̃uaricatio tua:
pcamurq & dicimꝰ ne tradas bestiis animã con¬

Expanded text:
animum nostrum, dissensiones, haereses, schismata, aemulationes, invidiae, tristitiae, detractiones, desideria multa, avaritia, quae est radix malorum omnium, bestiae pessimae sunt, quae cum fuerint in nobis, meremur audire: « Corriget te praevaricatio tua. » Precamurque et dicimus: « Ne tradas bestiis animas con
Abbreviated transcription (Latin):
militudinẽ capilloꝵ tenuia uestim̃ta monstrareq̃.
Om̃is autẽ ornatꝰ deseribit̾ feminarũ : ut lauetur.

Expanded text:
militudinem capillorum tenuia vestimenta monstrarent. Omnis autem ornatus describitur feminarum, ut lavetur,
Abbreviated transcription (Latin):
bit pꝰ pueros & iuuenes qͥ possunt dicere. quando
erã paruulus loquebar ut paruulus. sapiebam¬
ut paruulus. cogitabã ut paruulus: quando
factꝰ sum uir destruxi ea quę paruuli sunt.
Et ornata es auro & argento. Crebro diximꝰ aurũ
ad mñtẽ. argentũ ad eloqͥũ ꝑtinere: tribuatq no¬
bis dñs ut diuinũ sensũ acciꝑe meream᷑ atq sa¬
pientiã : & id qdđ̃ m̃te concipimꝰ. eloqͥi uenustate
ꝓferre.: & neqͣꝗ ex his facere idola sic̃ faciunt
heretici de quib scriptũ ẽ. Dedi eis argentũ et
aurũ: ipsi uero ex argento & auro fecerunt ba¬
al. Et hoc magis iuxta intelligentiã spalẽ. or¬
natui aptũ ẽ. feminarũ. Alioqͥn argenti uilior
materia rusticarũ & pauꝑũ ancillarũq ornatꝰ
ẽ: qͥ ñ conuenit ierłm: que in reginã dr̃ ꝓfecisse.
Et uestita es bisso & polimito: & multis coloribus.¬

Expanded text:
possunt dicere: « Quando eram parvulus, loquebar ut parvulus, cogitabam ut parvulus; quando factus sum vir, detruxi ea quae parvuli sunt . » « Et ornata es auro et argento. » Crebro diximus, aurum ad mentem, argentum ad eloquium pertinere, tribuatque nobis Dominus ut divinum sensum accipere mereamur, atque sapientiam, et id quod mente concipimus, eloquii venustate proferre, et nequaquam ex his facere idola, sicut faciunt haeretici, de quibus scriptum est: « Dedi eis argentum et aurum, ipsi vero ex argento et auro fecerunt Baal . » Et hoc magis juxta intelligentiam spiritalem, ornatui aptum est feminarum. Alioquin argenti vilior materia rusticarum et pauperum, ancillarumque ornatus est, qui non convenit Jerusalem, quae in reginam dicitur profecisse. « Et vestita
Abbreviated transcription (Latin):
corona decoris in capite ierłm: reuoluamꝰ exodũ
in quo scriptũ ẽ. Et fecit laminã aureã. & scri-¬
psit in eo litteras deformatas sigillo scificatio¬
nis di: & posuit suꝑ caput aaron. Signum
tur in effabile: dũ nomen eius non potest dici.
Cuius maestatẽ etiã gentilitas ñ ignorat : & a¬
theniensiũ testat᷑ ara ignoto dõ. Unde & apłs.
quẽ uos inquit ignotũ colitis: hunc nos adnun¬
ciamus uobis. Istã puto coronã eẽ : de qua & psal¬
mista dicit. Signatũ ẽ. suꝑ nos lum̃ uultꝰ tui
dñe : & apłs loquebat᷑: cursũ consummaui fi¬
dẽ seruaui : de cetero reposita ẽ. mͥ corona iusticie.
quã mͥ redidl& iustus uidex. Et in alio loco ad
credentes. Gaudiũ meũ & corona mea. Glia enĩ
patrũ: fulii. Et in salomone scribitur. Corona głiȩ
senectꝰ. eorũ uidelicet qͥ destruxerunt ea quȩ
paruulorũ sunt: & pꝰ etatẽ ꝑfecti uiri. ueneruns¬

Expanded text:
corona decoris in capite Jerusalem, revolvamus Exodum, corona decoris in capite Jerusalem, revolvamus Exodum, in quo scriptum est: Et fecit laminam auream, et scripsit in ea litteras deformatas sigillo sanctificationis Domini, et posuit super caput Aaron . Signumtur ineffabile, dum nomen ejus non potest dici. Cujus majestatem etiam gentilitas non ignorat, et Atheniensium testatur ara, Ignoto Deo. Unde et Apostolus: Quem vos, inquit, ignotum colitis, hunc nos annuntiamus vobis . Istam puto coronam esse, 157 de qua et Psalmista dicit: Signatum est super nos lumen vultus tuisum consummavi, fidem servavi, de caetero reposita est mihi corona justitiae, quam reddet mihi justus judex . Et in alio loco ad Credentes: Gaudium meum, et corona mea . Gloria enim patrum, filii. Et in Salomone scribitur: Corona gloriae senectus ; eorum videlicet qui destruxerunt ea quae parvulorum sunt, et post aetatem perfecti viri,
Abbreviated transcription (Latin):
transeunt. & uix modicis uestigiis contingunt
terrã. de qͥb scriptũ ẽ. lapides scĩ uoluuntur su¬
ꝑ terrã.: uox thomtrai dm̃ & excelsoꝵ doginatum
ꝑsonat. Qui autẽ errorib ducint̾ humanis & ñ
habent solida uestigia. s circũferunt᷑ omĩ uento
doctrine & eieei de paradiso firmitatis. habitans
in regione naid. quȩ int̾pretat᷑ fluetuatio: meren¬
tur linguȩ idacis ferre sententiã: quȩ inflam¬
mat rotã natiuitatis nr̃e. Et coronã decoris in
capite tuo. Locxe. Et coronã głationis suꝑ caput
tuum. Decorẽ uxta simiachii. ob sensus ele¬
gantiã. int̾p̃tati sumus. Alioquin &in hebreo
thoferth. & in reliquis trans latorib Kayancic.
głiatio dr̃. Ornanita cetera : m̃broꝵ sunt singłoꝵ.
Capitis ornatus : totus corporis dignitas ẽ. Coro¬
nã autẽ uocat diadema feminarũ: quo capilloꝵ
stringitur & ornat᷑ ambitio. Uolumꝰ scire que sit

Expanded text:
ertranseunt, et vix modicis vestigiis contingunt ertranseunt, et vix modicis vestigiis contingunt terram, de quibus scriptum est: Lapides sancti volvuntur super terram , vox tonitrui Domini, et excelsorum dogmatum personat. Qui autem erroribus ducuntur humanis, et non habent solida vestigia, sed circumferuntur omni vento doctrinae , et ejecti de paradiso firmitatis, habitant in regione Naid, quae interpretatur fluctuatio, merentur linguae mendacis ferre sententiam, quae inflammat rotam nativitatis nostrae . Et coronam decoris in capite tuo. LXX: Et coronam gloriationis super caput tuum. Decorem juxta Symmachum ob sensus elegantiam interpretati sumus. Alioquin et in Hebraeo THOPHERTH  , et in reliquis translatoribus καύχησις, gloriatin dicitur. Ornamenta caetera, membrorum sunt singulorum. Capitis ornatus, totius corporis dignitas est. Coronam autem vocat diadema feminarum, quo capillorum stringitur et ornatur ambitio. Volumus scire quae sit
Abbreviated transcription (Latin):
tui laudabunt te dñe. s nos uiuentes: tunc
odorat᷑ odore sacrificii nr̃i bonȩ flagrantie: ⁊
aureũ circulũ sensuũ. ac dogmatũ diuinoꝵ. habe¬
mus in narib. Quando uero mortui sumꝰ & uer¬
samur in ceno atq in sordibꝰ turpitudinũ: habe¬
mus illã inaurẽ in narib de qua seribit salomon:
sic̃ mauris aurea in narib porce. sic mulieri ma¬
le morate pulchritudo. Et circłos auribꝰ tuis.
Lxa. Et rotulas suꝑ aures tuas. Q claudit aureᷤᷤ
suas ne audiat uidiciũ sanguinis. & sepit eas
spinis. ne particeps fiit miudis & de tractorib
ueni& in teritꝰ eoꝵ. & ruinã utriusq qͥs nouit :
tã uidelic& eiꝰ qͥ detrahit. quã illius qͥ libenter
auscultat: iste circulos hab& ⁊ rotulas in naribꝰ.
Non rotas quȩ sequunt᷑ cherubin. illud enĩ angłicarũ
fortitudinũ ẽ: s rotulas dimimitiue quȩ humane
conueniunt fragilitati. Quã obrẽ & ad dm̃ dr̃:
uox thomitrui tui in rota. In his enĩ qͥ terrena ꝑ¬

Expanded text:
nc odoratur Deus odorem sacrificii nostri bonae fragrantiae, et aureum circulum sensuum ac dogmatum divinorum habemus in naribus. Quando vero mortui sumus, et versamur in coeno atque in sordibus turpitudinum, habemus illam inaurem in naribus, de qua scripsit Salomon: Sicut inauris aurea in naribus porcae: sic mulieri male moratae pulchritudo . Et circulos in auribus tuis. LXX: Et 156 rotulas super aures tuas. Qui claudit aures suas, ne audiat judicium sanguinis, et sepit eas spinis, ne particeps fiat invidis, et detractoribus, veniet interitus eorum, et ruinam utriusque quis novit ? tam videlicet ejus qui detrahit, quam illius qui libenter auscultat: iste circulos habet, et rotulas in auribus, non rotas quae sequuntur Cherubim illud enim angelicarum fortitudinum est, sed rotulas diminutive, quae humanae conveniunt fragilitati. Quamobrem et ad Deum dicitur: Vox tonitrui tui in rota . In his enim qui terrena p
Abbreviated transcription (Latin):
mento. Beneralit̾ ornam̃ta nc̃ ponit. de qͥb in con¬
sequentib ꝑ partes enumerat. armillas. & torquẽ.
rit. Scriptũ ẽ. enĩ. o eo qđ eleuate sunt hoc ẽ. su¬
ꝑbierunt filie ierłm. & ambulauerunt excelsa
ceruice. & reliqͣ. ꝓ zona accincte sunt fumbꝰ. & ꝓ
ornati capitis. caluitio deturpate: & ꝓpulchris &
mollib indum̃tis ciliciĩ asꝑitate circũdate. Et de¬
di armillas in manibꝰ tuis. Loegx. Et cireũdedi armu¬
lis manꝰ tuas. Qndo nobis bona oꝑa dederit ds. cir¬
cũdat armillas manib nr̃is: unde & in manib ꝓ¬
pħarũ assimilatũ eẽ. se dicit: & erebro in manu
aggei siue ieremiȩ & reliquoꝵ factũ sermone̾ le¬
gimꝰ. In iob qͦq draconis labiũ ꝑforat᷑ armilla : om̃sq
tuũ.ꝑ torquẽ quã nos iuxta aqͥle scdam editio¬
nẽ. & simachũ int̾p̾tati sumꝰ: loeoe. & theodotio

Expanded text:
mento. Generaliter ornamenta nunc ponit, de quibus in conmento. Generaliter ornamenta nunc ponit, de quibus in consequentibus per partes enumerat, armillas et torquem, rit. Scriptum est enim: Pro eo quod elevatae sunt, hoc est, superbierunt filiae Jerusalem, et ambulaverunt excelsa cervice , et reliqua: pro zona, accinctae sunt funibus, et pro ornatu capitis, calvitio deturpatae, et pro pulchris et mollibus indumentis, cilicii asperitate circumdatae. Et dedi armillas in manibus tuis. LXX: Et circumdedi armillis manus tuas. Quando 155 nobis bona opera dederit Deus, circumdat armillas manibus nostris. Unde et in manibus prophetarum assimilatum esse se dicit , et crebro in manu Aggaei sive Jeremiae et reliquorum factum sermonem legimus . In Job quoque draconis labium perforatur armilla, omnesque tuum. Pro torque, quam nos juxta Aquilae secundam editionem et Symmachum interpretati sum
Abbreviated transcription (Latin):
te subtilitatis fuerit uestim̃tũ: ut piloꝵ & ca-¬
pilloꝵ tenuitatẽ habere credatur. Unde & ego
uolens tenuitatẽ expͥmere uestim̃ti: ꝓ tricapto
subtilib tͣnstuli : qđ tenui stamine atq sub te¬
gmine textũ erat. Et congrue illis. de quib in¬
crepans dixerat. In crassatũ ẽ. cor popli huius. &
manducauit & bibit iacob. & saturatꝰ ẽ. & in¬
crassatus & caleitrauit dilectꝰ. & dereliqͥd dm̃ fa
ctorẽ suũ : tunc tenuitas uestiũ condonat᷑. Nlam
& in libro sapientie qͥ aqͥb dã salomonis inscribit᷑ :
sp̃s sapientiȩ unigenitꝰ & multiplex. tenuis et
motabilis appellatur. & manna de quo scriptũ ẽ.
panẽ agłoꝵ manducauit homo : tenuissimũ in
similitudinẽ pruine. & sementis coriandri fuis¬
se narratur. Possumus uxta int̃pͣtationẽ sed̾ȩ
ubertatẽ terrȩ tudee ꝑ metaphorã intelligere:
uł diuini cultus pulchritudinẽ. Et ornaui te orna¬

Expanded text:
tae subtilitatis fuerit vestimentum, ut pilorum et catae subtilitatis fuerit vestimentum, ut pilorum et capillorum tenuitatem habere credatur. Unde et ego volens tenuitatem exprimere vestimenti, pro trichapto, subtilibus transtuli, quod tenui stamine atque subtegmine textum erat. Et congrue illis, de quibus increpans dixerat: Incrassatum est cor populi hujus, et manducavit, et bibit Jacob, et saturatus est, et incrassatus, et calcitravit donatur. Nam et in libro Sapientiae, qui a quibusdam Salomonis inscribitur, spiritus sapientiae unigenitus et multiplex, tenuis et mutabilis appellatur . Et manna de quo scriptum est. Panem angelorum manducavit homo , tenuissimum in similitudinem pruinae, et sementis coriandri fuisse narratur . Possumus juxta interpretationem secundae ubertatem terrae Judaeae per metaphoram intelligere, vel divini cultus pulchritudinem. Et ornavi te orna
Abbreviated transcription (Latin):
xerimꝰ fluenta lũboꝵ reumata : lucernas in manibꝰ
babere ñ possumꝰ. Unde & ad iob loqͥt᷑ ds̃. A ccige
sicut uirlũbos tuos. & comesuri agnũ. calciati
pedes. tenentes baculũ. stantes in euangłii ueri¬
tate. & ad cepĩ sanguinẽ p̃parati: lũbos accin-¬
etos habere dicunt᷑. Qua zona mortificante lũbos.
helias quoq & ioħs baptista accingunt᷑ : de qͥb
& penitens flebilit̾ in gemiscit dicens: qm̃ lũ¬
bi mei impleti funt illusionib. Et indui te sub¬
tilibus. Lxcxͫ. Et cireũdedi te tricapto. ꝓ qͦ aqͥ¬
la florido siue palpabili: simmachus indumͣto:
theodotio ipsũ uerbũ hebraicũ posuit. mese.
Cũq diligent̾ inqͥrerẽ qͥd sibi uellet uocabulum
tricapti qđ locce.transtuleruno: & a nullo gre-¬
coꝵ nec usũ. nec ethimologiã possẽ inuenire
sermonis: tandẽ didici alaͣe. eẽ. cõpositũ. Rebꝰ
enĩ nouis : noua fingenda sunt nomina. Qđ tan¬

Expanded text:
xerimus fluentia lumborum reumata, lucernas in manibus xerimus fluentia lumborum reumata, lucernas in manibus habere non possumus. Unde et ad Job loquitur Deus: « Accinge sicut vir lumbos tuos . » Et comesuri agnum calceati pedes, tenentes baculum, stantes in Evangelii veritate, et ad Christi sanguinem praeparati, lumbos accinctos habere dicuntur . Qua zona mortificante lumbos, Elias quoque et Joannes Baptista accinguntur . De quibus et poenitens flebiliter ingemiscit, dicens: Quoniam lumbi mei impleti sunt illusionibus . Et indui te subtilibus. LXX: Et circumdedi te trichapto. Pro quo Aquila florido, sive palpabili: Symmachus, indumento: 154 Theodotio ipsum verbum Hebraicum posuit MESSE  . Cumque diligenter inquirerem, quid sibi vellet vocabulum trichapti, quod LXX transtulerunt; et a nullo Graecorum nec usum, nec etymologiam possem invenire sermonis: tandem didici a LXX esse compositum rebus enim novis nova fingenda sunt nomina quod tan
Abbreviated transcription (Latin):
dñs ut excuterent pedũ suoꝵ puluerẽ : lauan¬
tur a saluatore pedes. Et sponsa dic̃ in cantico
canticoꝵ. Laui pedes meos. qͦmͦ ingͥnabo illos: &
moysen. & iħm diuinus sermo testat᷑. ut soluars
corrigiã calciam̃ti sui : qr locꝰ in qͦ stent sc̃s sit.
Cũ autẽ loti fueruit pedes. & om̃i corde purgati:
caltiant᷑ iacintinis. siue ianthinis. qđ utrumq
aerii & cyanei coloris ẽ. ut rapiant᷑ in occur¬
sũ anĩ in aerẽ. & ad cęlestia regna festinent.
Et cinxi te bysso. Ierłm ñ solũ uestie̾ discoloribꝰ
& calciat̃ iacintinis.s & bisso accingit᷑ de qua
tenuissima in ueste fila texunt᷑. Et uxor in ꝓ-¬
uerbiis quȩ uiro suo duas texuit clamides : et
p̾sentis scłi & futuri sibi de bisso & purpura
fecisse dr̃ uestim̃ta. Hac bisso accinguntur renes.
quoties pinguia libidinis incentiua tenuanda st̃:
uros inueritate. qͣsi aliis uerbis dicer& bisso.
lucernȩ ardentes in manib urĩs. Nisi enĩ astrui¬

Expanded text:
Dominus ut excuterent pedum suorum pulverem , lavantur a Salvatore pedes. Et sponsa dicit in Cantico Canticorum: Lavi pedes meos, quomodo inquinabo illos ? Et Moysen et Jesum divinus sermo testatur , ut solvant corrigiam calciamenti sui, quia locus in quo stent sanctus sit. Cum autem loti fuerint panthinis; quod utrumque aerii et κυανέου coloris est: ut rapiantur in occursum Domini in aerem, et ad coelestia regna festinent. Et cinxi te bysso. Jerusalem non solum vestitur discoloribus, et calciatur hyacinthinis, sed et bysso accingitur, de qua tenuissima in veste pontificis fila texuntur. Et uxor in Proverbiis, quae viro suo duas texuit chlamydes, et praesentis saeculi et futuri, sibi de bysso, et purpura fecisse dicitur vestimenta . Hac bysso accinguntur renes, quoties pinguia libidinis incentiva tenuanda sunt, vestros in veritate ; quasi aliis verbis diceret, bysso. lucernae ardentes in manibus vestris . » Nisi enim astrin
Abbreviated transcription (Latin):
at credentib seribens indnumini gͦ uiscerib
miscdie. bonitatis. bumilitatis. mansuetudinis pa¬
tientie. Quid hac uarietate pulchrius : De qͣ et
iob loquebat᷑. Qs dedit mulierib texturȩ sapi¬
entiã : aut uarietatis disciplina: Et pontifex
semel in anno ꝓpopło adolebat incensũ: & ingre¬
diens in scã sc̃oꝵ. uariis uestibꝰ utebat᷑. Certe si
diuitie uarietatẽ uestiũ & ñ scĩtas facer& di¬
uersitasq uirtutũ: pharao & nabuchodonosor
hec uestim̃ta habuisse scriberent᷑. & ñ ioseph:
qͥ sub ꝑegrino & pastorali patre uestes discolo¬
res & regias habere ñ poterat. Et calciaui te
ianthino. locoe. Et calciaui te iacintho. Aqͥla¬

Expanded text:
 Induimini ergo visceribus misericordiae, bonitatis, humilitatis, mansuetudinis, patientiae . Quid hac varietate pulchrius? De qua et Job loquebatur: Quis dedit mulieribus texturae sapientiam, aut varietatis disciplinam ? Et pontifex semel in anno, quando pro populo adolebat incensum, ingrediens in Sancta sanctorum, variis vestibus utebatur . Certe si divitiae varietatem vestium, et non sanctitas faceret diversitasque virtutum, Pharao et Nabuchodonosor haec vestimenta habuisse scriberentur, et non Joseph, qui sub peregrino et pastorali patre, vestes discolores et regias habere non poterat. Et calciavi te janthino. LXX: Et calciavi te hyacintho Al
Abbreviated transcription (Latin):
scriptũ ẽ. Aufer& dñs uestim̃ti earũ: & murenu¬
las. & cõrimbos. & circulos. & hage aia. Puto au¬
tẽ haeeala. abeis dictũ. ex uariis geminis in pe¬
ctus mulierũ momile descendens: qͥ & ipse ornatꝰ
eo qđ de aurib pendeant in aures uocant᷑: s. quo
cireulus in similitudinẽ factus inauriũ. eodẽ uo¬
cabulo nuncupet᷑. Et usq hodie int̾cetera ornam̃¬
ta mulierũ solent aurei circuli in os ex fronte
pendere : & imminere narib. Quos tunc accipi¬
mus uixta mysticos intellectus : quando eum
apło possumꝰ dicere. Ap̃i bonus odor sumus in
his qͥ salui fiunt: & mn his qͥ ꝑeunt. Aliis qͥdem
odor mortis in mortẽ : aliis autẽ odor uite in ui

Expanded text:
murenulas, et corymbos, et circulos, et κάθεμα . Puto autem κάθεμα ab eis dictum, ex variis gemmis in pectus mulierum monile descendens, qui et ipse ornatus eo quod de auribus pendeant inaures vocantur: sed quo circulos in similitudinem factus inaurium, eodem vocabulo nuncupetur, et usque hodie inter caetera ornamenta mulierum, solent aurei circuli in os ex fronte pendere, et imminere naribos. Quos tunc accipimus juxta mysticos intellectus, quando cum Apostolo possumus dicere. Christi bonus odor sumus in his qui salvi fiunt, et in his qui pereunt. Aliis quidem odor mortis in mortem: aliis autem odor vitae in vi
Abbreviated transcription (Latin):
Et pulebre qr ad ierłm sermo dirigit᷑. & sub ꝑ¬
na. sitie ianthina calriam̃ta narrant᷑ : que ui-¬
roꝵ ꝑsone ñ c̃ueniunt. Deniq facturis pascha
p̃cipitur : absq ulla coloris uarietate. ut accin-¬
ctis lũbis & pedib caltiati sint. Ista sunt calti
p̃paratione euangłii pacis. Pilo uir dissertis¬
mus iudeoꝵ yaliin son. inuestib pontificis aeri

Expanded text:
re ad Jerusalem sermo dirigitur, et sub pna, sive janthina calciamenta narrantur, quae virorum personae non conveniunt. Denique facturis pascha praecipitur, absque ulla coloris varietate, ut accinctis lumbis, et pedibus calciatis sint. Ista sunt calciapraeparatione Evangelii pacis. Philo vir disertissimus Judaeorum, hyacinthon in vestibus pontif
Abbreviated transcription (Latin):
tib : dũ ꝓ iniqͥtatib omĩa patiunt᷑. Uereorq ne
quando irascitur : & indignos nos suo iudicat pa¬
ne. Atq utinã saltẽ in pondere eũ & sollicitu¬
dine mereamur accipere. & arentẽ linguani¬
mina siccitate extremus lazari digitus irrore.
Deficiente autẽ pane & aqua ȩccłię. corru& uir
contra frem̃ suum: & ubiq discordia ẽ. seuiden¬
tib nobis cepĩ tunicã quã nec milites in passi¬
one saluatoris seindere ausi sunt. & contabescen¬
tib ininiqͥtatib nr̃is: dũ dĩ iusticiã non habemꝰ.
Seriptũ ẽ. in ierenna qđ paruuli id ẽ. uulgus
petierint ȩccłiȩ panẽ : & non fuerit qui eis ꝑanẽ¬
franger&. Paulus uͦ apłs qui uir erat. & sciebat
& pm panes fregisse legales. ac dedisse discipulif
erogandos loquitur confident᷑. Pane̾ quẽ fregi¬
mus nonne communicatio ẽ. corporis apĩ : Ba¬
culũq uł fortitudinẽ panis comedere ñ pos¬
sunt : qͥ lacte infantie indigent. nec ualent ac¬

Expanded text:
is. » Dum pro iniquitatibus cuncta patiuntur. Vereorque ne quando irascitur, et indignos nos suo judicat pane. Atque utinam saltem in pondere eum et sollicitudine mereamur accipere, et arentem linguam nimia siccitate, extremus Lazari digitus irroret . Deficiente autem pane et aqua Ecclesiae, corruit vir contra fratrem suum, et ubique discordia est, scindentibus nobis Christi tunicam, quam nec milites in passione Salvatoris scindere ausi sunt, et contabescentibus in iniquitatibus nostris, dum Dei justitiam non habemus. Scriptum est in Jeremia, quod « parvuli, » id est, vulgpetierunt panem, et non fuerit qui eis frangeret . » Paulus vero, qui vir erat, et sciebat Christum panes fregisse legales, ac dedisse discipulis erogandos, loquitur confidenter: « Panis quem frangimus, nonne communicatio corporis Christi culumque vel fortitudinem panis comedere non possunt, qui lacte infantiae indigent, nec valent ac
Abbreviated transcription (Latin):
Qui facit ea uiu& in eis. Nos autẽ t̾rena contẽ¬
nimꝰ: & ñ solũ humani stercoris cauemꝰ cibos. & ter¬
renas delicias putamꝰ eẽ. ꝓnichili: s comedimus
panẽ qui de cęlo descendit. & fruimur illo cibo
de quo psalmista decantat. Panẽ angłoꝵ comedit
homo: neqͣquã egiptiis carnib. s manne tenuitate
uiientes. Et dix̃ ad me. Fili hominis ecce ego eon¬
terã baculũ panis in ierłm & comedent pane̾ in

Expanded text:
Qui fecerit ea, vivet in eis, » nos autem terrena contemnimus, et non solum humani stercoris calcamus cibos, et terrenas delicias putamus esse pro nihili, sed comedimus panem qui de coelo descendit, et fruimur illo cibo de quo Psalmista decantat: « Panem angelorum comedit homo , » nequaquam Aegyptiis carnibus, sed mannae tenuitate viventes. « Et dixit ad me: Fili hominis, ecce ego conteram baculum panis in Hier