comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
& dixistis. Quã ob causã : quia dñs testificatꝰ ẽ.
int̾ te & uxorẽ pubertatis tuȩ : quã tu despe¬
xisti. Et hec particeps tua & uxor federis tui.
Nonne unꝰ fec̃ & residuũ spẽ eiꝰ ẽ: Et qͥd unus
querit nisi semen dei : Custodite gͦ sp̃m ur̃m.¬

Expanded text:
dixistis: Quam ob causam? quia Dominus testificatus est inter te, et uxorem pubertatis tuae, quam tu despexisti: et haec particeps tua, et uxor foederis tui. Nonne unus fecit, et residuum spiritus ejus est? Et quid unus quaerit, nisi semen Dei? Custodite ergo spir
Abbreviated transcription (Latin):
tapaxtiH. id est tumultum. uel conturbationem
cestimulum transtulerũt Et notandum ꝗ cinea
referat᷑ ad ephraim: c&e putredo addomũ uida . Qm̃
igit᷑ tinea uestimenta cõsumit. & putredo uel cari¬
es ligna quod utrumq longo fit tempore. ita aĩ
dans pęnitentiam. & eos prouocans ad salutem thes¬
auritantes fibi iram indie irę quasi tinea efficit᷑.

Expanded text:
ταραχὴν, id est, tumultum, vel conturbationem, ταραχὴν, id est, tumultum, vel conturbationem, et stimulum transtulerunt. Et notandum quod tinea referatur ad Ephraim, et putredo ad domum Juda. Quomodo igitur tinea vestimenta consumit, et putredo vel caries ligna: quod utrumque longo fit tempore: ita Deusdans locum poenitentiae, et eos provocans ad salutem, thesaurizantes sibi iram in die irae, quasi tinea efficitur
Abbreviated transcription (Latin):
idest iheroboam abire post idola. ce dm̃ derelin¬
quere: ipse enĩ. aureos fabricatꝰ est uitu los scd̾m¬
.lxx. int̾prȩtationẽ: oppressit ephraim idest ihero¬
boam aduersarium suũ. roboam. idest tribum
uidam. & in eo oppressit quia deserta iherłm ce
templum. xgrptiarũ sordiũ simulacͣ sectatꝰ. ẽ:
sius. &e arte dialetica sępe oppremant aecclesiasti¬
cos. s cum hoc feserint non mundiciã uerȩ fidei
s sordes sequant᷑ mendacii qui traditi diabolo
& angłis eius. uident᷑ sibi calumniam pati. & inse
fractã iudicii ueritatẽ eẽ. alit̾ uastatur ñrł ce̾
om̃s labores eiꝰ assyrio ueniente populant᷑:. am̃q
sequutꝰ est idola. Et ego quasi t̾iea ephraim: oe
quasi putredo domui uida lxx.
Tego quasi conturbatĩo ephrum. & quasi
stimulus domui uida as lingua
ebrea: tinea dicit᷑: rechob. putredo &ecaries: quoꝵ
alterũ uestes. alt̾ũ ligna com sumit. ꝓ quibꝰ.lxx.

Expanded text:
id est, Jeroboam abire post idola, et Deum derelinid est, Jeroboam abire post idola, et Deum derelinquere: ipse enim aureos fabricatus est vitulos. S interpretationem, oppressit Ephraim, id est, Jeroboam adversarium suum Roboam, id est, tribum Juda et in eo oppressit: quia deserta Jerusalem et templo, Aegyptiarum sordium simulacra sectatus sit. suis et arte dialectica saepe opprimant ecclesiasticos: sed cum hoc fecerint, non munditiam verae fidei, sed sordes sequuntur mendacii, qui traditi diabolo et angelis ejus, videntur sibi calumniam pati, et in se fractam esse judicii veritatem. Taliter vastatur Israel; et omnes labores ejus Assyrio vincente populantur: Deumqusecutus est idola. Et ego quasi tinea Ephraim, et quasi putredo domui Juda. LXX: Et ego quasi conturbatio Ephraim, et quasi stimulus domui Juda. AS lingua Hebraica   tinea dicitur: RECOB   putredo et caries; quorum alterum vestes, alterum ligna consumit: pro quibus LXX,
Abbreviated transcription (Latin):
uidicium. quia cȩpit abire post uana. si im¬
pius est ephraim &e propt̾ impietatẽ suam erit in
desolationem. quomodo nc̃ dicit᷑. Calumniam pa¬
ciens ephrami fratꝰ uidicio. Qui enĩ calumniam
patitur & frangit᷑ uidicium eius. iniquȩ apprimit᷑:
maxime cum causa uita ponat᷑. quare sic tracditus
captiuitati: sequit᷑ enim: qm̃ cȩpit abirȩ post sordẽ.
hoc est post idola quę sordibꝰ conparant᷑ quod ergo
dicit. hoc est e prtmit᷑ epbraum abassyrus primum.
aphul. deinde. atheglatħ phalassar postea. afal¬
m̃anassar. non quo illi iusti fuerint qui eum op¬
prefserut. &e ideirco eis traditꝰ sit.: sed quo qui quõ¬
dam fuerint populus meus. me eos deserente tͣdũ
tormenta sustinent dum peioribꝰ se aduersariĩs
concedunt᷑ Redditq causas dñs: idcireo eos ĩhac
parte calumniam sustinere. & tradi peioribꝰ. c erga
illos uidiciũ nonseruari: quia cępit ephrain.

Expanded text:
judicium, quia coepit abire post vana. Si imjudicium, quia coepit abire post vana. Si impius est Ephraim, et propter impietatem suam erit in desolationem, quomodo nunc dicitur: calumniam patiens Ephraim fractus judicio? qui enim calumniam patitur, et frangitur, judicium ejus inique opprimitur, maxime cum causa justa ponatur, quare sit traditus captivitati. Sequitur enim: quoniam coepit abire post sordem, hoc est, post idola quae sordibus comparantur. Quod ergo dicit, hoc est: opprimitur Ephraim ab Assyriis, primum a Phul, deinde a Teglatphalasar , postea a Salmanasar; non quod illi justi fuerint, qui eum oppresserunt, et idcirco traditus eis sit; sed quod qui quondam fuerunt populus meus, me eos deserente traduntormenta sustinent, dum pejoribus se adversariis conceduntur. Redditque causam Dominus, idcirco eos in hac parte calumniam sustinere, et tradi pejoribus, et erga illos judicium non servari: quia coepit Ephraim,
Abbreviated transcription (Latin):
glori ent᷑ suꝑ fractione uidaicorum ramo¬
rum: Sed potuitineant ne ae ipsi
Frang antur. Et inalio loco: qͥs
Scandalizat UR. ce ego non uror:
Alioquin: suꝑ tales principes qui maliorũ
miseriis gloriant᷑. Et id circo se stare putant
si alii corruant: effundet dñs quasi aquam
iram suam Pro ira: septuaginta. OpMHMA.
id est impetũ transtulerunt: Et putant
qui dam ꝓbenedictione accipiendũ. uixta
illua quod alibi legimꝰ: Fluminis impetꝰ
letificat ciuitatem dei. Sed rectius ut om̃s
preter septuaginta transtulerunt ira accipien
ueniat. dicente propheta ad dominũ. Effun¬
de suꝑ eos iram tuam: &e furor ire tue ad pre-¬
hendat eos Cransferunt principes iuda t̾mi¬
nos quos posuerut patres eorum quando in¬
mutant mendatio ueritatem. & aliud predi¬
cant quam ab apostolis acceperunt Calumniã
patiens ephraim¬
fractus uidicio: qm̃ xepit abire post sordem:
.lxx.
ppresfit ephrami aduersariũ suũ.: conculcauit

Expanded text:
glorientur super fractione Judaicorum ramoglorientur super fractione Judaicorum ramorum, sed potius timeant ne et ipsi frangantur . Et in alio loco: Quis, ait, scandalizatur, et ego non uror ? Alioquin super tales principes qui in aliorum miseriis gloriantur, et idcirco se stare putant, si alii corruant, effundet Dominus quasi aquam iram suam. Pro ira Septuaginta ὅρημα id est, impetum transtulerunt; et putant quidam pro benedictione accipiendum, juxta illud quod alibi legimus: Fluminis impetus laetificat civitatem Dei . Sed rectius ut omnes praeter Septuaginta transtulerunt ira accipiend irae conveniat, dicente propheta ad Dominum: Effunde super eos iram tuam, et furor irae tuae comprehendat eos . Transferunt principes Juda terminos quos posuerunt patres eorum, quando immutant mendacio veritatem; et aliud praedicant quam ab apostolis acceperunt. Calumniam patiens est Ephraimfractus judicio, quoniam coepit abire post sordem. LXX: Oppressit Ephraim adversarium suum, conculcavit
Abbreviated transcription (Latin):
aquam iram meam. lxx. facti sunt prin¬
cipes uida quasi transferentes t̃minos ⁊ suꝑ
eos effundam sicut aquam impetum meum:
Ductis ephraim oe isrł incaptiuitatẽ: &e re-¬
clacta t̾ra eorum insolitudinẽ: principe
uida qui flere debuerant & suum popu¬
lum cohortari. ut recederent abidolatria
ne & ipsi similia sustinerent: ceperunt
gaudere atq letari quod paterce sibi t̾ra
eor um adpossidendum latiuis. Et facti
sunt quasi adsumentes terminos israhelis:
transeuntes fines suos. & in locis quondam
eorum regnum suum & possessionem di¬
latare cupiente.: Quam obtem dicit
dñ. & suꝑ ipso principe
iuida uenient babilonii: & ita eos quasi
impetus aque occupabunt. non suis uiribꝰ
sed in indignatione mea. Dicit qͦ & ad
principes iuda hoc est eccłę: quod non debe¬
ant exultare. & hereticorũ ꝑdicionẽ sauam
salutem. x stimare: sed potiuis plangere
quo d illi perierunt: Unde & apostolus
paulus monet ecclesiasticos uiros. ne

Expanded text:
aquam iram meam. LXX: Facti sunt prinaquam iram meam. LXX: Facti sunt principes Juda quasi transferentes terminos: super eos effundam sicut aquam impetum meum. Ductis Ephraim et Israel in captivitatem, et redacta terra eorum in solitudinem, principes Juda qui flere debuerant, et suum populum cohortari ut recederent ab idololatria, ne et ipsi similia sustinerent, coeperunt gaudere atque laetari, quod pateret sibi terra eorum ad possidendum latius: et facti sunt 56 quasi assumentes terminos Israel, transeuntes fines suos; et in locis quondam eorum regnum suum et possessionem dilatare cupientes. Quamobrem dicit Dominus: Et super ipsos principes Juda venient Babylonii; et ita eos quasi aquae impetus occupabunt: non suis viribus, sed indignatione mea. Dicit quoque et ad principes Juda, hoc est, Ecclesiae. quod non debeant exsultare; et haereticorum perditionem suam salutem aestimare: sed potius plangere, quod illi perierint. Unde et apostolus Paulus docet ecclesiasticos viros, ne
Abbreviated transcription (Latin):
& in rama excelsam sibi scientiam pollicent᷑.
ante faciem beniammn. qui int̾pretat᷑ filiꝰ dex¬
terȩ: sed postergum euis ubi ocłos non habet om̃u
enĩ ephraim iactantia quȩ int̾pretat᷑ ubertas.
breui indesolatione erit.⁊ & c̃uidicii in quiđ dies
& tẽpꝰ correptionis aduenerit: uerba mea non. eẽ.
mania rebꝰ ostendam Pro eo qđ nos transtulimꝰ
postergum tuum beniamin. in .lxx. uerterunt.
mente motus est beniamin. Semꝑxctaciñ.
idest mentis excessum beniamin utro ecłestastico
iamin adolescentllꝰ in meneis excessum Et in
benedictionibꝰ iacob sub ꝑsona bȩniamin dequa
escam. Qui enĩ inprincipio ꝑsequebat᷑ eccłam:
postea in toto orbe euangelĩ credentibꝰ alim̃ta
largitꝰ est Unde ce saul qui detribu beniam̃i
fuit: inm̃tis excłissu totadie usq ad uesꝑum
uaticinat̾ est int̾ ꝓpħarũ chorum:
acti sunt principes uida. quasi ad sum̃¬
tes terminum: suꝑ eos effundam quasi

Expanded text:
 et Rama, excelsam sibi scientiam pollicentur, et Rama, excelsam sibi scientiam pollicentur,ante faciem Benjamin, qui interpretatur, filius dexterae: sed post tergum ejus, ubi oculos non habet. Omnis enim Ephraim jactantia, quae interpretatur ubertas, brevi in desolatione erit, et cum judicii, inquit, dies et tempus correptionis advenerit, verba mea non esse inania rebus ostendam. Pro eo quod nos transtulimus post tergum tuum Benjamin, Septuaginta verterunt, mente motus est Benjamin: semper ἔκστασιν, id est, mentis excessum, Benjamin, viro ecclesiastico jamin adolescentulus in mentis excessu. Et in benedictionibus Jacob, sub persona Benjamin, de qua escam . Qui enim in principio persequebatur Ecclesiam, postea in toto orbe Evangelii credentibus alimenta largitus est. Unde et Saul qui de tribu Benjamin fuit, in mentis excessu, tota die usque ad vesperum vaticinatus est inter prophetarum chorum . Facti sunt principes Juda quasi assumentes terminum; super eos effundam quasi
Abbreviated transcription (Latin):
ret tribui uide. ingabaa itaq & inrama da¬
ra bucina & tuba ꝑsonate: quarum bucina
pastoralis est. & cornũ recuruo efficit᷑ unde
uocabat᷑ bethel: &e est intribu ephraim
in qua uitulus aureus erat: non clan¬
gore & sonitu. sed ulatu opus est. quia
uicina captiuitas est ce pulchre dixit: ꝙ
bethauen post tergum sit beniamin : ubi eni
ephraim hec urbs condita est. id circo au¬
tem dico ad qłie precipio clangite bucina
ingabaa. & tuba inrama. & ululate in bethauen:
iam nunc in desolatione erit. & instat uicina
captiuitas: Indie correptionis atq supplicii
decem tribuũ isrł: ostendi uerba mea fidelia
solis interpretati sunt : & solem uisticie xp̃m
dicentes urbem illius ecclesiam. eẽ. uoluert̾.
quod michi displicet: Neq enĩ domꝰ idoli
quam aquila int̾pretatꝰ est domũ inutilem:
uixta trophologiam ad eccłiam referri potest:
Sel hoc dicamꝰ. quol heretici qui ingabaa¬

Expanded text:
ret tribui Judae. In Gabaa itaque et in Rama claret tribui Judae. In Gabaa itaque et in Rama clara buccina et tuba personate; quorum buccina pastoralis est, et cornu recurvo efficitur: unde vocabatur Bethel, et est in tribu Ephraim, in qua vitulus aureus erat, non clangore et sonitu, sed ululatu opus est: quia vicina captivitas est. Et pulchre dixit quod Bethaven post tergum sit Benjamin: ubi enim in tribu Ephraim, haec urbs condita est. Idcirco autem dico atque praecipio: Clangite buccina in Gabaa, et tuba in Rama, et ululate in 55 Bethaven; jam in desolatione erit; et instat vicina captivitas. In die correptionis atque supplicii decem tribuum Israel, ostendi mea fidelia solis, interpretati sunt: et solem justitiae Christum dicentes, urbem illius Ecclesiam esse voluerunt. Quod mihi displicet: neque enim domus idoli, quam Aquila interpretatus est, domum inutilem, juxta tropologiam ad Ecclesiam referri potest. Sed hoc dicamus, quod Haeretici qui in Gabaa
Abbreviated transcription (Latin):
rama: ululate inbethabeen. post
tergũm tiui beniann: ephrami indesolatio¬
nem erit: indie correptionis: in tribuibꝰ ifrahel
ostendi fidem. lxx.
langite cuba suꝑ colles. sonate suꝑ
excelsa : predicate in domo oñi. mente
excȩdit beniamin: ephraim indesolationem
factus est indiebꝰ correptionis. intribubꝰ ifrahel
astendi sidelia: Ephram ce ifrł & uidam: mẽ-¬
ses singuli siue rubigo cum suis partibus de¬
uorabunt: quam obiem precipto uobis qui
audistis: ut non uoces sublimi. sed clara bu.¬
cina concrepetis Claro enĩ auditu opꝰ est ut
om̃s aueliant qui ineircuitu sunt Clangi¬
te bucina ingabaa. cuiꝰ ęthimologiam in
colles septuaginta transtulerunt & tuba in
ramaq int̾p̃tatur excelsa Iste aute duȩ st̃
in tribu beniamin inuicine sibi mutuo
ciuitates id est gabaa inqua saul natꝰ est:
& rama quȩ est uixta gabaa inseptimo lapi¬
cle abiherosolimis sita. & quam rex ifrł oc¬
cupare conat᷑ est. ut exitũ &e introitũ clude¬

Expanded text:
post tergum tuum Benjamin: Ephraim in desolatione erit in die correptionis, in tribubus Israel ostendi fidem. LXX: langite tuba super colles, sonate super excelsa, praedicate in domo ὢν: mente excidit Benjamin, Ephraim in desolatione factus est in diebus correptionis, in tribubus Israel ostendi fidelia. Ephraim et Israel et Juda menses singuli, sive rubigo cum suis partibus devorabunt. Quamobrem praecipio vobis qui auditis, ut non voce sublimi, sed clara buccina concrepetis: claro enim auditu opus est, ut omnes audiant qui in circuitu sunt. Clangite buccina in Gabaa, cujus etymologiam in colles Septuaginta transtulerunt: et tuba in Rama, quae interpretatur excelsa: istae autem duae sunt in tribu Benjamin, vicinae sibi mutuo civitates, id est, Gabaa, in qua natus est Saul; et Rama, quae est juxta Gabaa, in septimo lapide a Jerosolymis sita; et quam rex Israel occupare conatus est, ut exitum et introitum claude
Abbreviated transcription (Latin):
rens siłua succreuerit: tunc sine nominũ
dignitate sola iudicant᷑ ingenia. Nec consi¬
derat qui lecturꝰ est cuiꝰ s qualesit qͥlecturꝰ
est: siue ille ep̃s sit siue laicꝰ. imꝑator & dñs.
miles ce seruus : aut inpurpura oeserico. aut
inuillissimo panno iaceat: non horũ diuersi¬
tate : s oꝑum merito uidicabit᷑.¬

Expanded text:
rens silva succreverit, tunc sine nominum dignitate sola iudicantur ingenia. Nec considerat qui lecturus est, cuius, sed quale sit, quod lecturus est, sive ille episcopus, sive laicus, imperator et dominus, miles et servus, aut in purpura et serico, aut in vilissimo panno iaceat, non honorum diversitate, sed operum merito iudicabit
Abbreviated transcription (Latin):
morientis uincat dolorẽ: & omiã planctu & amari¬
tudine repleantur Possumus hune locũ & in dnĩ
intelligere passionẽ: qͣndo sol hora sexta ꝑtraxit
radios suos. & pendentẽ in eruce dnm̃ sirũ spectare
non ausus ẽ. Quando tenebris cuneta complentibꝰ
festiuitates eorũ & cantica uespasiano & tito. su¬
perantibꝰ in luctũ planctũq mutata sunt Quan
do lacrimarũ & penitudinis. & ciliciorũ reple
unc pͥmogenitus filius dei populus isrł qr in uni¬
genitũ & uere filiũ dei miserat manũ ȩterno lu¬
ctui traditus ẽ: & nouissima eius siue qͥ cũ eo e¬
rant a maritudine sunt repleta Nunc igit᷑ illis
hibentibꝰ tenebras qr reppulerunt solẽ iusticie nos
qui sed ebamꝰ intenebris & umbra mortis iudimꝰ lucẽ
magnã: & illorũ uniuersa festiuitas ad eccłiȩ ẽ.
transiata misteria: ut illis flentibꝰ nos laudes año
concinamus Iili ꝓzona accingunt᷑ funibꝰ & cilieiis.

Expanded text:
morientis matrique charissimi vincat dolorem: et omnia planctu et amarimorientis matrique charissimi vincat dolorem: et omnia planctu et amaritudine compleantur. Possumus hunc locum et in Domini intelligere passione, quando sol hora sexta retraxit radios suos, et pendentem in cruce Dominum suum spectare non ausus est : quando tenebris cuncta complentibus, festivitates eorum et cantica, Vespasiano Titoque superantibus, in planctum luctumque miciorum repletTunc primogenitus filius Dei, populus Israel, qui in Unigenitum et vere Filium Dei miserat manum, aeterno luctui traditus est: et novissima ejus, sive qui 341 cum eo erant, amaritudine sunt repleta. Nunc ergo illis habentibus tenebras, qui repulerunt solem justitiae: nos qui sedebamus in tenebris et in umbra mortis, vidimus lucem magnam , et illorum universa festivitas ad Ecclesiae translata est mysteria, ut, illis flentibus, nos laudes Domino concinamus. Illi pro zona accinguntur funibus et ciliciis:
Abbreviated transcription (Latin):
saccũi & suꝑ om̃e capit caluitiũ: & ponã eã quasi
luctũ unigeniti : & nouissima eius quasi diẽ amarũ.
Lx .x. Et erit in die illa dicit dñs ds̃. occia& sol
meridie : & contenebresc& suꝑ t̾rã in die lux Et
conuertã solemnitates urãs in luctũ. & omĩa cantica
urã in planetũ: & maucã suꝑ om̃em lũbum saccũ.:
& suꝑ ome caput caluiciũ & ponã eã quasi luctũ
dilecti: & qͥ cũ eo sunt qͣsi diẽ doloris Diẽ illã diẽ
in assirios atq chaideos Quib p̃ tristiciȩ magnitis¬
dine. occid& sol meridie: & elara om̃ibꝰ luce tenebrȩ
cuneta complebunt Quando festiuitates eoꝵ & omã
cantica in luctũ planctũq conuersa sunt. & super
omẽ dorsũ siue lumbos accincti sunt cilicio: & iux¬
ta consuetudinẽ ueterũ lugentiũ: capita habuert̃
caluicium Qđ & iob in mortibꝰ liberoꝵ fecisse legi¬
mus & tanta erit magnitudo luctꝰ.: ut unici filii

Expanded text:
saccum, et super omne caput calvitium: et ponam eam quasi luctum unigeniti: et novissima ejus quasi diem amarum. LXX: Et erit in die illa, dicit Dominus Deus: occidet sol meridie, et contenebrescet super terram in die lux: et convertam solemnitates vestras in luctum, et omnia cantica vestra in planctum: et inducam super omnem lumbum saccum, et super omne caput calvitium: et ponam eam quasi luctum dilecti: et qui cum eo sunt, quasi diem doloris. Dies illa  Al. in Assyrios atque Chaldaeos, quibus prae tristitiae magnitudine occidet sol meridie: et clara omnibus luce, tenebrae cuncta complebunt: quando festivitates eorum et omnia cantica in luctum planctumque conversa sunt. Et super omne dorsum, sive lumbos, accincti sunt cilicio, et juxta consuetudinem veterum lugentium, super capita habuere calvitium: quod et Job in mortibus filiorum fecisse legimus . Et tanta erit magnitudo luctus atque tristitiae, ut unici filii
Abbreviated transcription (Latin):
titudinẽ possidemus: ut int̾ficiamꝰ leonẽ Iui autẽ
dormierunt in meretricis sinagoge genibꝰ: & diabolo
tondente derasi uirtutẽ eorporis ꝑdiderunt. amit

Expanded text:
titudinem possidemus, ut interficiamus leonem. Illi autem dormierunt in meretricis synagogae genibus , et diabolo tondente derasi, virtutem capitis perdiderunt, amit
Abbreviated transcription (Latin):
U ude penitentes rogant Ne memineris imqͥtatum
nrarũ antiquarũ Presertĩ cũ aduersus suꝑbos
ipsa t̾ra moueat᷑ siue turbetur Etlugeat: ñ colonꝰ
& aduena sed habitatorenis & ascendat sic̃ flu¬
uius consũmatio: & descendat sic̃ flum̃ egipti: ut
qͥ egerit penitentiã ascendat cũ fluuio seandente:
Q autẽ ꝑseuerauerit in delictis: descendat sic̃ fluuiꝰ
egipti. & ingressꝰ mare absorbeatur Ae ꝑ hoc ostendit.
suꝑbiã iacob contra quã urat adñs eternis suppliciis

Expanded text:
 Al. patientes rogant: Ne memineris iniquitatum nostrarum antiquarum : praesertim cum adversus superbos ipsa terra moveatur, sive turbetur et lugeat, non colonus et advena, sed habitator ejus: et ascendat sicut fluvius consummatio, et descendat sicut 340 flumen Aegypti: ut qui egerit poenitenqui autem perseveraverit in delictis, descendat sicut fluvius Aegypti, et ingressus mare absorbeatur. Ac per hoc ostendit superbiam Jacob, contra quam jurat Deus, aeternis suppliciis
Abbreviated transcription (Latin):
in die ꝑegrinationis eoꝵ Et ñ magnificabis os tuũ
indie angustiȩ : neq ingredieris portã popłi mei
in che ruiꝰnȩ eoꝵ: Lxx. Et non despicies diem
fr̃is tui in die alienoꝵ. & ñ letaberis suꝑ fiios uida.
in die ꝑditionis eorũ. & non magna loqueris in die
angustie: neq ingredieris in portas popłorũ. in
die l aborũ eorũ.: Idem sensus: qͥ sup̃. Sũ utcerierit
uir de monte esau ꝓpter int̃fectione  fris eius iacob.¬

Expanded text:
icabis os tuum in die angustiae: neque ingredieris portam populi mei in die ruinae eorum. LXX: Et non despicies diem fratris tui in die alienorum. Et non laetaberis super filios Juda in die perditionis eorum: et non magna loqueris in die angustiae: neque ingredieris portas populorum in die laborum eorum. Idem sensus qui supra: Cum interierit vir de monte Esau, propter interfectionem, et i
Abbreviated transcription (Latin):
meos Calcat enim suꝑ arenas. quȩ non habent. fun¬
damtũ: & cũ ꝑiclitatꝰ fuerit loquetur uixta hebre¬
os: Torrens tnsiuit suꝑ aninã meã. Econtrario de
uistis legimꝰ: quorũ non uoluit̾ sic̃ aqͣ uidiciũ & iu¬
sticia ñ fert᷑ qsi torrens in uiis. cogitationes iustoꝵ

Expanded text:
meos : calcat enim super arenas, quae non habent funmeos : calcat enim super arenas, quae non habent fundamentum, et cum periclitatus fuerit, loquetur juxta Hebraeos: Torrens transivit super animam meam . Econtrario de justis legimus, quorum 305 non volvitur sicut aqua judicium, et just
Abbreviated transcription (Latin):
Et reuelabitur sicut aqua iudiciũ & iusticia quasi
torrens fortis.: L&ae. Et soluetur sic̃ aqua iudietũ:
& iusticia sic̃ torrens in uiiͥss. Sic̃ aqua si labatur u
pnũ quod prius texerat nudat. & patere facit oeu-¬
omniũ : sic tudicium dĩ atq iusticia qͣ de suo qͦndam
popło iudicabit p̾latebit omĩbus. & fertur instar tor¬
rentis fortissimi qͥ quicqͥd arripuerit secũ trabit. & sibi
obsistere non patitur Iuxta. locͣo. autẽ uoluit᷑ qͣsi aqͣ
uidieiũ pessimorũ. qr non stat mima sententia: sed eireũ
fertur omi uento doccrinȩ. quod ꝓbauerat impbans.
& quod pͥus laudauerat pittans ẽẽ. ꝓnchili. Iustifica¬
tiones eorũ ñ fluminibus & purissimis fontibꝰ. sed tur¬
bidis cenosisq torrentibꝰ comparant᷑: qͥ suas aquas non
qͥ tnsire uoluerit statĩ rapietur in p̃ceps & subuersis
pedibꝰ dicere non poterit Statuit supra petrã pedes

Expanded text:
Et revelabitur quasi aqua judicium, et justitia quasi Et revelabitur quasi aqua judicium, et justitia quasi torrens fortis. LXX: Et volvetur sicut aqua judicium, et justitia sicut torrens invius. Sicut aqua si labatur in pronum, quod prius texerat, nudat, et patere facit omnoculis: sic judicium Dei atque justitia, quae de suo quondam populo judicavit, patebit omnibus, et feretur instar torrentis fortissimi. Quidquid arripuerit, secum trahit, et sibi obsistere non patitur. Juxta Septuaginta autem volvitur quasi aqua judicium pessimorum; quia non stat in una sententia; sed cirat improbans, et quod prius laudaverat, putans esse nihili. Justificationes eorum non fluminibus et purissimis fontibus, sed turbidis coenosisque torrentibus comparantur, qui suas aquas non qui transire voluerit, statim rapietur in praeceps, et subversis pedibus, dicere non poterit: Statuit supra petram pedes
Abbreviated transcription (Latin):
cam.: Qui bene qͥdẽ unũ deum colunt & recte offe¬
runt: sed in eo non recipiuntur: quia non diuidunt
pieit as sicut respexit quondã sacrificia abel. Aufer
ame tumultũ carminũ tuorũ: & cantica lirȩ tuȩ non
audiã: Lxxx.Tranffer a me sonitũ carminũ tuorũ:
& psalmum organorũ non audiã: Pulchrȩ cantiea
leuitarũ qͥbuis laudabant dñm tumultũ uocat soni¬
tũ confusum: quia non ẽ. pulchra laudatio inore
peccatoris & hec eadẽ. idolis quoq offerre consueue¬
rant. Iudeorũ qͦ oratio & psalmi qͦs in sinagogis ca¬
nunt. & hereticorũ composita laudatio: tumultus
ẽ. dño. & ut ita dicã grinnitus suis & elamor asinoꝵ
quorũ magis carmimbꝰ isrsis oꝑa cõparant᷑: Psalmũ autẽ.
& organa. lira & carmina. uł iuxta litterã accipe in
popło isrł que olim fiebant in imagine faturoꝵ uł
aures suas & impiorũ cantica non dignatur audire.

Expanded text:
Cain . Qui bene quidem unum Deum colunt, et recte offeCain . Qui bene quidem unum Deum colunt, et recte offerunt; sed in eo non respiciuntur, quia non dividunt picit Deus, sicut respexit quondam sacrificia Abel. 304 Aufer a me tumultum carminum tuorum, et cantica lyrae tuae non audiam. LXX: Transfer a me sonitum carminum tuorum, et psalmum organorum tuorum non audiam. Pulchra cantica Levitarum, quibus laudabant Deum, tumultum vocat, sonitumque confusum; quia non est pulchra laudatio in ore peccatoris, et haec eadem idolis offerre quoque consueverant . Judaeorum quoque oratio et psalmi, quos in synagogis canunt, et haereticorum composita laudatio tumultus est Domino, et ut ita dicam, grunnitus suis, et clamor asinorum, quorum magis cantibus Israelis opera comparantur. Psalmum autem et carmina, lyram et organa, vel juxta litteram accipe in populo Israel, quae olim fiebant in imagine futurorum, aures suas, impiorum cantica non dignatur audire.
Abbreviated transcription (Latin):
ciciam polliceri. quȩ holocausta sunt uera: non eas
suscipit dñs nec dignatur aspicere pingussimas
hostias eorum.: Ion enim sacrificiorũ magntudinẽ:
sead offerentiũ merita causasq diudicat.Unde & iudua
que i euangłio in corbanã duo mimita miserat. om̃ibꝰ
A saluatore pfertur qͥuota pinguissima & hostias me¬
dullatas se offerre credebant. de milto dantes parũꝰ
cum illa totũ quod habuerat otuliss&. Mainfestus
& uerius hȩc post aduentũ xp̃i dicuntur popło uide¬
orũ qͥ destrueto templo & altari hostias offerre se
credunt. QQuorũ ds̃ odit & picit festiuitates eorũ. &¬
non capit odorẽ cetus eorũ. q̃ndo congregati dieuN
erucifige crucifige talẽ. & sanguis euis suꝑ nos &
suꝑ fuios inõs. & si obtulerint holo causta in sina¬
gogis & munera in conciliis sathanȩ. & uota pinguis¬
sima non ea respieit dñs sieut ñ respexit niunera

Expanded text:
citiam polliceri, quae holocausta sunt vera, non ea citiam polliceri, quae holocausta sunt vera, non ea suscipit Dominus, nec dignatur aspicere pinguissimas hostias eorum. Non enim sacrificiorum magnitudinem, sed offerentium merita causasque dijudicat. Unde et vidua, quae in Evangelio in corbonam duo minuta miserat, omnibus a Salvatore praefertur, qui vota pinguissima et hostias medullatas se offerre credebant, de multo dantes parum: cum illa totum quod habuit, obtulisset. Manifestius et verius haec post adventum Domini dicuntur populo Judaeorum, qui destructo templo et altari, hostias offerre se credunt: quorum Deus odit et projicit festivitates, et non capit odorem coetus eorum, quando congregati dicunt: Crucifige, crucifige talem ; et: Sanguis ejus super nos et super filios nostros . Et si obtulerint holocausta in synagogis, et munera in concilis satanae, et vota pinguissima, non ea respicit Dominus, sicut non respexit munera
Abbreviated transcription (Latin):
n& qđ scriptũ ẽ. Honora dnm̾ de iustis tuis labo¬
ribus. & redemptio animȩ uiri: ꝓpͥe diuitie De
mercede enim meretricis : ds uota non suscipit. E¬
contrario: uistus dicere potest. Dirigatur oratio
mea sic̃ incensum in conspectu tuo Quȩ oratio: iude
ꝓditori uersa ẽ. inpeccatũ.: Non enim habebat bonũ
odorẽ. sed oꝑe loquebatur Putruert̃ & corrupte
sunt : cicatrices mee a facie insspientie mee Quȩ
leonẽ incurrunt in ursũ : & ingressi domũ quã pu¬
tabant ȩccłiã dĩ: innitunt᷑ parietibꝰ quas ipsi
fecerant: & a serpente mordentur: Quorũ iueẽ & diem
tenebre eripiunt & caligo: ita ut pal pabiles tenebre
sunt & innterficiantur pͥmitiua eorũ. Horũ as odit
sucrificia & a se ꝓicit: & quotienscumq sub nomine
am̃ fuerint congregati: detestatur fetorẽ eoꝵ & clat¬
hrimana loqͥt᷑ similitudine: ut nos affectũ dĩ nris

Expanded text:
ret quod scriptum est: Honora Dominum de justis tuis laboret quod scriptum est: Honora Dominum de justis tuis laboribus ; et: Redemptio animae viri propriae divitiae : de mercede enim meretricis Deus vota non suscipit . Econtrario justus dicere potest: Dirigatur oratio mea, sicut incensum in conspectu tuo . Quae oratio Judae proditori versa est 303 in peccatum: non enim habebat bonum odorem; sed opere loquebatur: Putruerunt, et corruptae sunt cicatrices meae, a facie insipientiae meae . Quae essi domum, quam putant Ecclesiam Dei, innituntur parietibus, quos ipsi fecerunt, et a serpente mordentur, quorum lucem et diem tenebrae eripiunt et caligo, ita ut palpabiles tenebrae sint, et interficiantur primitiva eorum. Horum Deus odit sacrificia, et a se projicit, et quotiescumque sub nomine Domini fuerint congregati, detestatur foetorem eorum, et clauhumana loquitur similitudine, ut nos affectum Dei, nostris
Abbreviated transcription (Latin):
& si obtuleritis mͥ holo causta & saerificia ñ suscipiã:
& salutare p̃sentiȩ irẽ non respiciã. eł prie hec con¬
tra tribũ uida dicitur: & eos qͥ ex isrł ad dĩ ceri¬
monias cominigrarant. & nichilominꝰ ñ recedebant
de excelsis . colebantq idola. & peccatoꝵ magnitu¬
dine dei sacrificia polluebant: Nũꝗͣ enĩ reor quoa
de oblationibꝰ uituloꝵ quas offerebant in dan et
bethel dixerit: si attuleritis mͥ holocaustomata¬
runt in ursũ. & ingrediunt᷑ domũ. & a serpente mor¬
dentur. qr non celebrant festiuitates dĩ sea festiui¬
pit: nec hab& odorẽ bonȩ flagrantie. Et omiã eoꝵ
sceleribꝰq quesita deo nos putemꝰ offerre. & nrã
peccata redimere : cũ legerimus zacheũ quieqͥd
rapuerat in quadruplũ reddidisse : & de his que
bene quesierat mediã obtulisse substantiã.: Neq
enim qđ male quesitũ erat in dei donaria poterat
offerre nisi prius dñis suis redder&: & postea imple¬

Expanded text:
eritis mihi holocausta et sacrificia, non suscipiam, et salutare praesentiae vestrae non respiciam: Proprie hoc contra tribum Juda dicitur, et eos qui ex Israel ad Dei caeremonias commigrarant, et nihilominus non recedebant de excelsis, colebantque idola, et peccatorum magnitudine Dei sacrificia polluebant. Numquam enim reor quod de oblationibus vitulorum, quas offerebant in Dan et Bethel, dixerit: si obtuleritis mihi holocaustomatrunt in ursum, et ingrediuntur domum, et a serpente mordentur, quia non celebrant festivitates Dei, sed festivipit, nec habet in odorem bonae fragrantiae, et omnia eorum sceleribusque quaesita, Deo nos putemus offerre, et nostra peccata redimere, cum legerimus Zachaeum quidquid rapuerat in quadruplum reddidisse, et de his quae bene quaesierat, mediam obtulisse substantiam . Neque enim quod male quaesitum erat in Dei donaria poterat offerre, nisi prius dominis suis redderet, et postea imple
Abbreviated transcription (Latin):
sponsionẽ. Hoc autẽ oꝓpb̃a p̾cipio non quo tu
nescias : non enĩ eẽs. ꝓpħa si ignorares.⁊ sea ut
quod tu manifestus scripseris. lector absq un¬
pediñto & difficultate possit legere atq ꝑcur¬

Expanded text:
sponsionem. Hoc autem, o propheta, praecipio, non quod tu sponsionem. Hoc autem, o propheta, praecipio, non quod tu nescias non enim esses propheta, si ignorares, sed ut quod tu manifestius scripseris, lector absque impedimento et difficultate possit legere atque percur
Abbreviated transcription (Latin):
sabbata ur̃a : odit anima mea. Quod autem
animã suã ds̃ dix̃: ꝓmente & cogitatione de¬
bemus accipere. ut sit intellectus meo sensui
displicebit. Sicut autẽ displicebit ille qͥ me ꝓ-¬
mittente dubitauerit uenturũ eẽ. qđ spondeo:
ita iustus qui crediderit ꝓmissioni meȩ iuu&
in fide sua. His quasi lineis capłi huius pictu¬
ra descripta ẽ. Qđ̃ autẽ dic̃ huiuscemodi ẽ.
ita dum taxat ut & translationẽ locce. misce¬
amus. Seribe in corde tuo & quasi paruuli qͥ
pͥma elem̃ta accipiunt litterarũ. cur uos api¬
ces & tremente manũ in buxo erudiunt: & ad
recte scribendũ meditatione consuescunt: ita
tu quoq ex ꝑsona ambigentis loquutus es po¬
puli in tabulis cordis tui. & in buxo pectoris
seribe quod dico. Uisio enĩ ẽ. que ꝓmittitur iu¬
beturq describi & seribi manifestuis: ut nullo
inuoluatur nubilo. nullus eniginatũ obscuret᷑
ambagibus. Mlanifesta spes: manifestã habeat

Expanded text:
sabbata vestra odit anima mea . Quod autem sabbata vestra odit anima mea . Quod autem animam suam Deus dixit, pro mente et cogitatione debemus accipere, ut sit intellectus: meo sensui displicebit. Sicut autem displicebit ille qui, me promittente, dubitaverit venturum esse quod spondeo; ita justus qui crediderit promissioni meae, vivet in fide sua. His quasi lineis capituli hujus pictura descripta est. Quod autem dicit, hujuscemodi est, ita dumtaxat ut et translationem Septuaginta misceamus. Scribe in corde tuo, et quasi parvuli qui prima elementa accipiunt litterarum, curvos apices et trementem manum in buxo erudiunt, et ad recte scribendum meditatione consuescunt; ita tu quoque qui ex persona ambigentis locutus es populi, in tabulis cordis tui et in buxo pectoris scribe quod dico. Visio enim est quae promittitur jubeturque describi, et scribi manifestius, ut nullo involvatur nubilo, et nullis aenigmatum obscuretur ambagibus: manifesta spes manifestam habeat
Abbreviated transcription (Latin):
manifestata a nobis. & scripta non atram̃to
sed sp̃u dei uiuentis : non in tabulis lapideis
sed in tabulis cordis carnalibꝰ. Sed & salomon:
tale quid significat in ꝓuerbiis dicens. Descri
be suꝑ latitudinẽ cordis tui. Seribere autẽ
ubetur planius ut possit lector currere: &
nullo impedimento uelocitas eius & legen¬
di cupido teneatur. Ꝙ hoc p̾cipit qͥa adhuc
uisio ꝓcul ẽ. & in temprẽ constituto. & cum
finis rerũ aduenerit: tunc etiã ille ueni&
cupiditate fua olector & iuolende uisionis ar¬
dore paululũ tibi uisum fuerit morã facere qđ
ꝓmissum ẽ: noli desperare uenturũ. sed expecta
patienter. Me enim habes qui tibi polliceor &
dico: ueniens ueni& et non tardabit. Siquis
autẽ incredulus ẽ. huius sponsionis mee: & me
dicente ueniens ueni& & non tardabit. ceꝑit
abicere & inse tacitus fluctuare: putans ñ eẽ.
uenturum quod moratur ad tempus : hic mee
anime displicebit iuxta illud. Neomenias &

Expanded text:
manifestata a nobis, et scripta non atramento, sed spiritu Dei viventis, non in tabulis lapideis, sed in tabulis cordis carnalibus . Sed et Salomon tale quid significat in Proverbiis dicens: Describe eam super latitudinem cordis tui . Scribere autem jubetur planius, ut possit lector currere, et nullo impedimento velocitas ejus, et legendi cupido teneatur. Et hoc praecipit, quia adhuc visio procul est, et in tempore constituto. Et cum finis rerum advenerit, tunc etiam ille venietcupiditate tua, o lector, et videndae visionis ardore, paululum tibi visum fuerit moram facere quod promissum est, noli desperare venturum; sed exspecta patienter: me enim habes, qui tibi polliceor et dico: Veniens veniet, et non tardabit. Si quis autem incredulus est hujus sponsionis meae, 610 et me dicente, veniens veniet, et non tardabit, coeperit ambigere, et in se tacitus fluctuare, putans non esse venturum quod moratur ad tempus; hic meae animae displicebit, juxta illud: Neomenias et
Abbreviated transcription (Latin):
etur in fine. & non inuacuũ. Si defecit susti¬
ne eum: qͥa ueniens ueni& & non tardabit.
Si retraxerit se ñ placebit animȩ mee in eo:
iustus autẽ ex fide mea uiu&. d tabulis et
buxo quod hebraice dicitur hallitth: simmacꝰ¬

Expanded text:
etur in finem, et non in 609 vacuum. Si defecerit, sustine eum, quia veniens veniet, et non tardabit: si retraxerit se, non placebit animae meae in eo. Justus autem ex fide mea vivet. Pro tabulis et buxo, quod Hebraice dicitur ALLUOTH  A
Abbreviated transcription (Latin):
ta illum sensum qͥ ad timotheũ scribit᷑. ꝑseque¬
re rusticiã. pietatẽ. fidẽ. caritatẽ. pacientiã. man-¬
suetudinẽ. & ad romanos : hospitalitatẽ sectan¬
tes. Et ad corinthios : ꝑsequimini caritatẽ. Ipsa
autẽ uisio de qͣ ibi dixi. scribe uisionẽ & ma¬
nifeste in buxo ut possit ꝑseqͥ qui legit: adhuc
in tempore constituto ẽ: de qͦ saluator ait. Iẽpo
re accepto exaudiui te: & in die salutis auxi¬
liatus sum tui. & oriet᷑ in consumatiõe mundi:
& in extrema dei hora de qua loqͥtur & ioħs.
F ilioli nunc hora nouissima ẽ. & non frustra
uem&. Saluabit enĩ multos & cũ reliquiis
isrlitici popłi: multitudinẽ gentiũ congrega¬
bit.
Qđ si paululum subtraxerit. & uotis tuis olector
qͥ legere iuberis in buxo. & in tabulis quas ꝓpħa
descripsit: uenire tardius utsio ceperit : expectu

Expanded text:
imotheum scribitur: Persequer justitiam, et pietatem et fidem, charitatem, patientiam, mansuetudinem . Et ad Romanos: Hospitalitatem sectantes . Et ad Corinthios: Persequimini charitatem . Ipsa autem visio de qua tibi dixi: scribe visionem, et manifesta in buxo, ut possit persequi qui legit, adhuc in tempore constituto est, de quo Sato exaudivi te, et in die salutis auxiliatus sum tibi . Et orietur in consummatione mundi, et in extrema diei hora, de qua loquitur et Joannes: Filioli, nunc hora novissima est . Et non frustra veniet: salvabit enim multos, et cum reliquiis Israelitici populi 611 multitudinem gentium congregabit. Quod si paululum se subtraxerit, et votis tuis, lector, qui legere juberis in buxo, et in tabulis, quas propheta descripsit, venire tardius visio coeperit, exspecta
Abbreviated transcription (Latin):
psaimistã quęrat a deo escã sibi. ꝓpħas subuer
nẽ : quotidie uniuersum bumanũ genus int̾¬
ficere non cessat. Potest autẽ & de hereticorũ
accipi ꝑuersa multipliciq doctrina: quod &
ipsi hamo suo & reti suo. & sagenis sus pluri¬
mos pisces capiant. & multa reptilia compre¬
hendant. Riccirco letentur : & sermonẽ suũ
quod decipe & suadere potuerunt quasi dm̃
adorent & illũ colant: illũ expolient: ipsi om̃i
arte deseruiant. ꝑ quẽ sciant ase tantas iueti¬
mas int̾fectas. & tantas potentiũ atq seruos
eẽ. deceptos. Quos pinguẽ partẽ & electas
escas scriptura nunc nominat. ꝓpt̃ea in simili¬
tudinẽ bestiarũ quę gustatũ semel sanguinẽ
semꝑ ficiunt : pandunt rete : & hoc omẽ eorum
studiũ ẽ. ut non paucos sic̃ in pͥncipio. sed plu¬
res int̾ficiant. Nlon ambigent de int̾feccione
multarũ gentiũ. qͥ tanta bereseon & ꝑuersa¬

Expanded text:
Psalmistam: Quaerat a Deo escam sibi , prophetas suPsalmistam: Quaerat a Deo escam sibi , prophetas sunem, quotidie universum humanum genus interficere non cessat. Potest autem et de haereticorum accipi perversa multiplicique 607 doctrina, quod et ipsi hamo suo, et rete suo, et sagenis suis plurimos pisces capiant, et multa reptilia comprehendant, et idcirco laetentur, et sermonem suum quo decipere et persuadere potuerunt, quasi Deum adorent, et illum colant, illum exspoliant: ipsi omni arte deserviant, per quem sciant a se tantas victimas interfectas, et tantos potentium atque sanctorum esse deceptos, quos pinguem partem et electas escas Scriptura nunc nominat. Propterea in similitudinem bestiarum, quae gustatum semel sanguinem semper sitiunt, expandunt rete suum, et hoc omne eorum studium est, ut non paucos, sicut in principio, sed plures interficiant. Non ambigit de interfectione multarum gentium, qui tantam haereseon et perversa
Abbreviated transcription (Latin):
& sagenã suã id ẽ. suũ repleuit exercitum.
ꝑ ptea gentes int̾ficere : id ẽ. semꝑ pugnare ÷
iugulare non cessabit. Porro scđm locce impiꝰ¬
diabolus qͥ oppͥmit iustũ : & hab& homines
quasi pisces maris : & uastat cuncta quasi
reptilia non habentia ducẽ. misit bamũ su¬
um contrariũ ei. Hamo a quo ꝑ apłm petrũ
pͥmũ captus ẽ. piscis: in cuius ore inuentꝰ
ẽ.stater : & adhesit hamo eius adã. & traeit
eũ foras de paradiso reti suo. & cooꝑuit eumi
sagenis suis uariis multiplicibꝰq fallaciis.¬
ccirco letabitur eẽ. quam p̾ceptũ dnĩ: & immo¬
labit non hamo qui ꝑuersus sermo intelligi¬
tur. & ad huc in pͥncipio constitutus : sed reti
suo. quia pinguissimas in ipso hostias compre¬
hendit: & ꝑ unũ hominẽ peccatores constitu¬
ti sunt plurimi. Ꝙi adam om̃s mortui sumꝰ:
& uniuersi deinceps scĩ cũ illo  de paradiso e¬
iecti. Unde & cibi eius electi sunt : ut scđ̾m

Expanded text:
et sagenam suam, id est, suum replevit exercitum, et sagenam suam, id est, suum replevit exercitum, propterea gentes interficere, id est, semper pugnare, et jugulare non cessat. Porro secundumdiabolus qui opprimit justum, et habet homines quasi pisces maris, et vastat cuncta quasi reptilia non habentia ducem misit hamum suum contrarium ei hamo, a quo per apostolum Petrum primus captus est piscis, in cujus ore inventus est stater . Et adhaesit hamo ejus Adam, et attraxit eum foras de paradiso rete suo: et cooperuit illum sagenis suis, variis et multiplicibus dolisrabitur esse quam praeceptum Domini. Et immolabit non hamo qui perversus sermo intelligitur, et adhuc in principio constitutus, sed reti suo, quia pinguissimas in ipso hostias comprehendit. Et: Per unum hominem peccatores constituti sunt plurimi , et in Adam omnes mortui sumus , et universi deinceps sancti cum illo pariter de paradiso ejecti. Unde et cibi ejus electi sunt: ut, secundum
Abbreviated transcription (Latin):
grassauit partẽ suã & escȩ eius electe. apt̾ea¬
non expand& rete suum: & semꝑ int̾ficere
gentes non cessat. Quia supra pisces nomina¬
uerat dicens : & facies homines quasi pisces
maris. & quasi reptile: qđ significantius dr̃
mittit hamum & rete & sagenã : ut qđ hamꝰ
non potuit rete comp̾hendat : qđ euaserit
rete. sagenis latioribꝰ circumdetur : ita & rex
babilonius cuncta uastauerto & unuersum
hominũ genus suã p̃dã fecerit. Porro qđ ait
letabitur atq gaudebit. & immolabit sagene
sue & saertfĩcabit reti suo: idolũ signific̾at
Cui quasi grandi sagene inmolabit pinguissi¬
mas uietimas. totas quas uicerat nationes
ad cultum euis cogens. In ipsis quippe hoc ẽ.
in idolis suis merassatũ eẽ. credens: & suã par-¬
tẽ. id ẽ. om̃s se habere diuitias: quasi gran¬
des pisces. etiã pͥncipes quosq & reges suo
subiugauit imꝑio. Quas escas electas uocat.
& qr semel piscatione opulentissima saturatꝰ.

Expanded text:
ssavit partem suam, et escae ejus electae: propterea expandit rete suum, et semper interficere gentes non cessat. Quia supra pisces nominaverat, dicens: Et facies homines quasi pisces maris, et quasi reptile, quod significantius dicitur mittit hamum, et rete et sagenam, ut quod hamus non potuit rete comprehendat, quod evaserit rete sagenis latioribus circumdetur: ita et rex Babylonius cuncta vastaverit, et universum hominum genus suam praedam fecerit . Porro quod ait: Laetabitur atque gaudebit, et immolabit sagenae suae, et sacrificabit reti suo, idolum significat cui quasi grandi sagenae immolavit pinguissimas victimas, totas quas vicerat nationes ad cultum ejus cogens. In ipsis quippe, 606 hoc est, in idolis suis incrassatum esse se credens, et suam partem, id est, omnes se habere divitias, quasi grandes pisces etiam principes quosque atque reges suo subjugavit imperio, quas escas electas vocat. Et quia semel piscatione opulentissima saturatus est,
Abbreviated transcription (Latin):
quã in disceptationibꝰ semꝑ habere consueiumꝰ.
Ut ante quã nobis ex aduerso aliqͥs responde¬
at. & sciamꝰ in quo nos arguerit: ad respondẽ¬
dũ paremur. Ex qͦ ostenditur: responsionẽ ñ
rationis ẽẽ. s contentionis. Si enĩ eẽt. rttio:
responsio debuerat expectari. & sic uideri
utrum respondere deber& an consentire rati¬
onabili responsioni. Sed & hoc notandũ ex eo
qđ dixerit ut uideã quid loquatur in me:
ꝓpħicã uisionẽ & eloqͥũ dei ñ extrinsecꝰ ad ppħas¬
fieri sed intrinsecꝰ & in interiori homine respon¬
dere. Unde & zacharias. & angłs inqͥt qͥ lo¬
quebatur in me. Et in psalmis. Audiã qͥd loꝗͣ¬
tur in me dñs. Et respondit mͥ dñs & dix̃. Seri¬
be usum explana eũ. suꝑ tabulas ut ꝑcur¬

Expanded text:
disceptationibus semper habere consuevimus: disceptationibus semper habere consuevimus: ut antequam nobis ex adverso aliquis respondeat, et sciamus in quo nos arguerit, ad respondendum paremur. Ex quo ostenditur responsionem non rationis esse, sed contentionis. Si enim esset ratio, responsio debuerat exspectari, et sic videre utrum respondere deberet, an consentire rationabili responsioni. Sed et hoc notandum ex eo quod dixerat, Ut videam quid loquatur in me, propheticam Visionem et eloquium Dei non extrinsecus ad propfieri, sed intrinsecus et interiori homini respondere. Unde et Zacharias: Et angelus, inquit, qui loquebatur in me . Et in Psalmis: Audiam quid loquatur in me Dominus . Et respondit mihi Dominus, et dixit: Scribe visum, et explana eum super tabulas, ut
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑiori dicto agens penitentiã tẽperauerat qͥ¬
dem questionẽ dicens : anẽ ds̃ m̃s. scẽ meus: &
di funt ocłi tui ut non uideas malũ: & respice¬
re ad iiqͥtatẽ nescis. Quare ñ respicis suꝑ iiq
agentes & taces deuorante impio iustiorẽ se: &
est. Ut fierent homines quasi pisces maris &
quasi reptilia & qđ hamo & sagena & reti
suo. om̃s ad interitũ traberentur. & ñ eẽt. fi
li respondetur respondeatur omĩb: stabo inqͥt
in specula mea id ẽ. in ꝓpħie mee sublimitate.
& uidebo post captiuitatẽ popłi & euersionẽ
ciuitatis & tẽpli deinceps quid sequat᷑. Uel
certe ita custodiã omĩ diligentia cor meũ: et
muro sepiar: ne ad me leo rugiens possit irrũ¬
pere. Q uidebo quid michi post scd̾am questio¬
nẽ respondeat ds̃. Et post quã mͥ responderit¬
& me corripuerit male fuisse conquestũ: qͥd
ego quoq ei debeã respondere. Eiegant᷑ autẽ
& miro sensu bumanã describit inpatientiã :

Expanded text:
ioris dicti agens poenitentiam, temperaverat quidem quaestionem, dicens: Domine Deus meus, sancte meus, et di sunt oculi tui ut non videas malum, et respicere ad iniquitatem nescis . Quare non respicis super iniqua agentes, et taces, devorante impio justiorem se? Et i pisces maris, et quasi reptilia. Et quod hamo, et sagena, et rete suo omnes ad interitum traherentur, et non esset finisli responderetur, respondeatur omnibus: Stabo, inquit, in specula mea, id est, in prophetiae meae sublimitate, et videbo post captivitatem populi, et eversionem civitatis et templi, et deinceps quid sequatur. Vel certe ita: Custodiam omni diligentia cor meum, et muro sepiar, ne ad me leo rugiens possit irrumpere, et videbo quid mihi post secundam quaestionem respondeat Deus: et postquam mihi responderit, et me corripuerit male fuisse conquestum, quid ego quoque ei debeam respondere. Eleganter autem et miro sensu humanam describit impati
Abbreviated transcription (Latin):
in fide sua. si iõtħ & ñ uaũ litterã haberet
in fine ut lxoc. putauerunt & legeret᷑ BLE¬
Mualarhi. recte transtulerunt infide mea.
N unc autẽ similitudo litt̾e. uaũ. & iõth que
mensura tantũ inter se distant causa erroris
fuit. Hoc quare dictũ sit sequens disputacio
comp̃hendit: iuxta reꝓmissionẽ que ad scm̃
uirũ in isaia fertur dicens. Adhuc loquente
te dicã ecce adsũ. Func quoq ꝓpħe respond̾¬

Expanded text:
in fide sua, si JOD et non VAU litteram haberet in fine, ut Septuaginta putaverunt, et legeretur BAEMUNATHI  , recte transtulissent, in fide mea. Nunc autem similitudo litterae VAU et JOD, quae mensura tantum inter se distant, causa erroris fuit. Hoc quare dictum sit, sequens disputatio comprehendit. Juxta repromissionem quae ad sanctum virum in Isaia fit, dicens: Adhuc loquente te, dicam, ecce adsum , nunc quoque prophetae respond
Abbreviated transcription (Latin):
dicere. Uideo autẽ aliã legẽ in membris meis
repugnantẽ legi mentis mee & captiuantẽ me
mlege peccati que ẽ. in membris meis. & quasi
incipiens sit. fr̃s ego me non arbitror cõpre¬
hendisse. & ex parte cognoscimꝰ. & ex parte
ꝓpħamus. Ac rursus quasi ꝑfectus sit. Quotaͦt
qͦ ꝑfecti hoc sapiamus : cum utiq ñ sit uniuis
atq eiusdẽ dicere. se ex parte cognoscere : et
eẽ. ꝑfectũ. Ac ne forsitan putes ñ apłice consu¬
etudinis s nr̃i hoc eẽ. argum̃ti : ipse loqͥt᷑ ad
corinthios. Hec autẽ fr̾s tranffiguraui in me¬

Expanded text:
membris meis, repugnantem legi mentis meae, 604 et captivantem me in lege peccati, quae est in membris meis . Et quasi incipiens sit: Fratres ego non arbitror me comprehendisse: et ex parte cognoscimus, et ex parte prophetamus . Ac rursum quasi perfectus sit: Quotquot ergo perfecti, hoc sapiamus , cum utique non sit unius atque ejusdem, dicere se ex parte cognoscere, et esse perfectum. Ac ne forsitan putes non Apostolicae consuetudinis, sed nostri hoc esse argumenti quod ipse loquitur ad Corinthios: Haec autem, fratr