comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nis ordine. nob ista p̃ciꝑes Nam &
cũ dñs aliquando esurientib iN
deserto auditorũ turbis. dixisset
ad apłos. date eis uos manducare :
philippus unꝰ exapłis intelligens eo
magis splendescere diuinę uirtu¬
tis insignia. si minimorũ qͦrunq
ministeri is explerent᷑: ñ ꝓtulit
nnes apłicę reconditos perȩ. sed
puerulũ adẽe̾. dicit. habentẽ qͥnq
panes & duos pisces Qui uerecun¬
de excusans adiecit: Sed hȩc quid
sunt int̾ tantos: Quo magis i
angustis opib & desꝑatis: clara fi¬
eret diuina potentia Sciens gͦ ex
illis te quoq descendere discipliniᷤᷤ.
recordatꝰ qđ philippi fortassis exẽ¬
plo ubi pascendi tẽpus turbas ui¬
disti. puerulũ subrogaueris. qui
euangłicũ sacram̃tũ ꝓprio labore
captos. adder& etiã pisciculos duos.
aggressus sũ exequi ut potui quod
p̃ceꝑas. certꝰ qdđ excusabit imꝑitiȩ
nr̃ȩ culpas. precipientis auctor itas

Expanded text:
nis ordine nobis ista praeciperes. Nam et nis ordine nobis ista praeciperes. Nam et cum Dominus aliquando esurientibus in deserto auditorum turbis, dixisset ad Apostolos: Date eis vos manducare: Philippus unus ex Apostolis intelligens, eo magis splendescere divinae virtutis insignia, si minorum quorumque ministeriis explerentur, non protulit panes Apostolicae reconditos perae, sed puerulum adesse dicit, habentem quinque panes, et duos pisces. Quem verecunde excusans, adjecit: Sed haec quid sunt inter tantos ? quo magis in angustis opibus et desperatis clara fieret divina potentia. Sciens ergo ex illis te quoque descendere disciplinis, recordatus quod Philippi fortassis exemplo, ubi pascendi turbas tempus vidisti, puerulum subrogaveris, qui Evangelicum Sacramentum, proprio labore captos adderet etiam pisciculos duos, aggressus sum exsequi, ut potui, quod praeceperas: certus quod excusabit imperitiae nostrae culpas, praecipientis auctoritas.
Abbreviated transcription (Latin):
generales uiderint norbos:
ꝓuidere aliqͦd mediomenti
uł poculi genꝰ. quo p̾miniti
homines ab immineni defen¬
dant᷑ exitio: Qđ cu quq uene¬
rande pat̾ Romati indicinȩ
exequens genꝰ: tẽpore qͦdruptiᷤ
italiȩ claustris ab alariceduce
gothorũ se pestifer morl iN¬
fudit: & agros. arm̃ta uiro lon¬
ge lateq uastauit. popłis tͥ alõ cõ¬
missis feralis exitii aliqđ reiedi¬
um quęris. ꝑ qd egrȩ mentes þin¬
gruentis mali contagione subꝗctȩ.
meliorib occupatȩ studiis tenpe¬
ntur. In ungis mͥ ut ȩcclesiastica
hystoriã quã uir eruditissimꝰ eusu¬
us cesariensis greco sermone consq̃
ne animꝰ audientiũ uinctꝰ. dũ not¬
ciã rerũ gestarũ auidius petit:
obliuionẽ quodã modo malorũ qu
gererent᷑ acciꝑet. A quo ego oꝑl
cũ excusare me uellẽ ut pote in¬
ferior & impar. & qͥ in tã mul¬
tis annis usũ latini ser moniᷤ
amiserim: consideraui qͦd
non absq aliquo apostolicȩ institutio¬

Expanded text:
generales viderint morbos, providere aliquid medicamenti, vel poculi genus, quo praemuniti homines ab imminenti defendantur exitio. Quod tu quoque, venerande pater CHROMATI, medicinae exequens genus, tempore quo, diruptis Italiae claustris ab Alarico duce Gothorum, se pestifer morbus infudit, et agros, armenta, viros longe Iateque vastavit, populis tibi a Deo commissis feralis exitii aliquod remedium quaerens, per quod aegrae mentes ab ingruentis mali contagione subtractae, melioribus occupatae studiis tenerentur: injungis mihi ut Ecclesiasticam historiam, quam vir eruditissimus Eusebius Caesariensis Graeco sone animus audientium vinctus, dum notitiam rerum gestarum avidius petit, oblivionem quodammodo malorum, quae gererentur, acciperet. A quo ego opere cum excusare me vellem, utpote inferior et impar, et qui in tam multis annis usum Latini sermonis amiserim, consideravi quod non absque aliquo Apostolicae institutio
Abbreviated transcription (Latin):
uirginẽ longeuȩ ȩtatis: apollo¬
niam nomine.: cũ corripussent:
dentes primo ei om̃s effoderunt.
congestis deinde lignis extruxer̃
rogũ. cõminantes uiuã se eam
incensuros. nisi cũ ipsis parit᷑¬
impia uerba ꝓferret. At illa
repente se e manib ꝓripit im¬
tur sponte ꝓsiliuit. ita ut ꝑter¬
rerentur etiam ipsi crudelitatis
auctores qđ ꝓmptior inuenta
est ad mortem femina quã ꝑse¬
affecere suppliciis. ita ut om̃s
ei iuncturas membrorũ prius
soluentes de superiorib eum

Expanded text:
virginem longaevae aetatis, Apolloniam nomine, cum corripuissent, dentes ei primo effoderunt; congestis deinde lignis exstruxerunt rogum, comminantes se vivam eam incensuros, nisi cum ipsis impia verba proferret. At illa, repente se e manibus eripuit im sponte prosilivit, ita ut perterrerentur ipsi crudelitatis auctores, quia promptior inventa est ad mortem femina quam perseaffecerunt suppliciis, ita ut omnes ei juncturas membrorum prius solventes, de superioribus eum
Abbreviated transcription (Latin):
iussit seni prȩberi Regrediente
retur domũ. rur sum serapion¬
respiciens. redisti inquit filiꝰ
Licet presbit̾ uenire non potuit.¬
tu tamen imple qđ tͥ prȩceptũ est.
ut possim discedere. Cunq im¬
nis quibꝰdã uinculisq diruptis.
lȩtiorẽ iã spĩn reddidit. Exquo
auxilio nullũ debere fraudari

Expanded text:
istiae puero dedit. Regrediente retur domum, rursum Serapion: « Redisti, inquit, fili? Licet presbyter venire non potuit, tamen imple quod tibi imperatum est, ut possim recedere. » Cumque anis quibusdam vinculisque diruptis, laetiorem jam spiritum reddidit. Ex auxilio nullum debere fraudari
Abbreviated transcription (Latin):
quadã tumidus. spem penitꝰ eis
salutis adimebat etiã si digne
poenituissent. Ex quo & prin¬
ceps hereseos extitit nouatia no¬
rũ. qui abeccła separati suꝑbo
nomine semet ipsos catharos.
idest mundos appellarunt. Ob
quã rem conciliũ sacerdotale ce¬
leberrimũ in urbe roma congre¬
gatũ est. episcoporũ quidẽ sexa¬
guta numero. presbiterorum
qͦuoq totidẽ cũ diaconis plurimis
Prȩter ea etiã ꝑ singulas quasq
ꝓuincias de hac re magna delibe¬
ratione habita. decretis significat᷑
quid facto opus esset. S tatuitur
gͦ nouatum quidẽ cũ iis qui eũ
mentis elatione tumidũ seque¬
rentur. quiq ad inhumanam
istã & nichil frat̾ne caritatis
seruantẽ sententiam declinarent:
alienũ esse ab eccła. eos uͦ qui
lapsi incertamine fuerant fra-¬
t̃na miseratione curandos. & fo¬
mentis poenitentie medicandos

Expanded text:
quadam Novatus tumidus, spem penitus eis salutis adimebat, etiam si digne poenituissent. Ex quo et princeps haereseos exstitit Novatianorum, qui ab Ecclesia separati superbo nomine semetipsos catharos, id est mundos appellarunt. Ob quam rem concilium sacerdotale celeberrimum in urbe Roma congregatum est, episcoporum quidem sexaginta numero, presbyterorum quoque totidem, cum diaconibus plurimis. Praeterea etiam per singulas quasque provincias, de hac re magna deliberatione habita, decretis significatur quid facto opus esset. Statuitur ergo Novatum quidem, cum his qui eum mentis elatione tumidum sequerentur, quique ad inhumanam istam, et nihil fraternae charitatis servantem sententiam declinaverunt, alienum esse ab Ecclesia; eos vero qui lapsi in certamine fuerant, fraterna miseratione curandos, et fomentis poenitentiae medicandos
Abbreviated transcription (Latin):
dicens serapionẽ quendã fuisse
apud alexandriam unũ ex iis
qui lapsi sunt. eundemq sepe
deprecatũ ut susciperetur. nec
tamen imꝑ etrasse oppressum
deinde hunc ẽẽ. egritudine
ita ut triduo iã sine uoce ꝓr¬
sus iaceret. paululum ueRo
quarta die respirantẽ uocasse
ad se filiolam suã & dixisse
cito aliquis presbiterũ rõget.
ut possim aliquando dimit̾ti
Et cũ hȩc dixisset. rursũ sine uoce
ꝑ mansit. Abi it cursu puer ad
presbiterũ noctis tempore. In¬
firmabatur presbit᷑ uenire ñ
potuit. Tamen quia prȩceptum¬
a me fuerat ut lapsis in exitu
nemo reconciliationis solatia
denegaret & maxime iis quos
prius id rogasse constaret:
parũ eucharistię puero qui ad

Expanded text:
dicens, Serapionem quemdam fuisse apud Alexandriam, unum ex his qui lapsi sunt, eumdemque saepe deprecatum esse, ut susciperetur, nec tamen impetrasse. Oppressum deinde hunc aegritudine, ita ut tres dies sine voce prorsus jaceret, paululum vero quarto die respirantem, vocasse ad se filiolam suam, et dixisscito aliquis presbyterorum veniat, ut possim dimitti. » Et cum hoc dixisset, rursum sine voce permansit. Abiit cito cursu ad presbyterum puer noctis tempore. Infirmabatur presbyter, venire non potuit; tamen quia praeceptum fuerat, ut lapsis in exitu nemo reconciliationis solatia denegaret, et maxime his, quos prius id rogasse constabat, parum eucharistiae puero d
Abbreviated transcription (Latin):
Isti gͥ diuini martires. quicũ
xp̃o incęlestib sedent. & regni eiꝰ
participes sunt atq iudiciĩ. qui
cũ ipso de lapsis fratrib iudicant.
isti inquã susceperunt lapsos. &
poenitentiã conuersione inque
eorũ non respuerunt. scientes
qđ ds nr̃ cuus ipsi erant mar¬
tyres non uult om̃ino mortẽ
morientis sed conuersionẽ eiꝰ
& poenitentiã quęrit: Si gͦ isti
receperunt quosdam. & in eccła
statuerunt. inoratione quoq eis
& incibo cõmunicauerunt. quid
nos facere uultis fr̃s. quid nobis
agendũ putatis: Honne sequi
nos eorũ sententias & iudicium

Expanded text:
igitur divini martyres, qui cum Christo in coelestibus sedent, et regni ejus participes atque judicii, qui cum ipso de lapsis fratribus judicant: isti, inquit, ipsi susceperunt lapsos ad poenitentiam, conversionemque eorum non respuerunt, scientes quod Deus noster, cujus ipsi erant martyres, non vult omnino mortem morientis, sed conversionem ejus et poenitentiam quaerit. Si ergo isti receperunt quosdam, et in Ecclesia statuerunt, in oratione quoque eis et in cibo communicaverunt, quid nos facere vultis, fratres? Quid nobis agendum putatis? Nonne sequi nos eorum sententias, et judicium
Abbreviated transcription (Latin):
inquib fine̾m & ꝑsecutionis fecit
suscepit. Pontiano uͦ sex annis
episcopatu urbis romȩ functo.
succedit antherus Qui cũ mensẽ
unũ non amplius ministrasset:
fabiano sacerdotiũ dereliquit.
defuncto cũ de agro reuerteretur
una cũ amicis suĩs. & uniuersus
fieri solet in talib conclamaret.
nec tam̃ uulgi sententia certi
aliquid obtineret: astitisse etiã
ipsũ int̾ cȩteros scire cupientem
qui rei exitꝰ foret. & subtto ꝑdĩ
ꝓuidentiã colũbã celitꝰ lapsam
figurã ferentẽ illius quȩ in sp̃s scĩ
imagine suꝑ iħ mn descenderat apd
iordanẽ. supra caput astitisse fa¬
biani. Ad quod spectaculũ ora
cunctorũ oculosq conuersos &
om̃s uelut uno spũ cõmotos. hunc
ẽẽ. episcopatu dignũ ꝑdĩ iudiciũ
decreuisse. eumq continuo cathe¬
drȩ impositũ & legitimo sacerdotio
confirmatũ. Qđ alii suꝑhuiꝰ alii
suꝑ zephirini nomine gestum
chiam tebenno defuncto. babyl¬
las ȩccłȩ suscepit principatum.

Expanded text:
 finem persecucionis fecit subdit: Ponciano vero VI annis episcopatu urbis Rome functo succedit Antherus, qui, cum mensem I et non amplius ministrasset, Fabiano sacerdocium dereliquit, defuncto, cum de agro reverteretur una cum amicis suis, et universus fieri solet in talibus, conclamaret, nec tamen vulgi sententia circa aliquid obtineret, astitisse etiam ipsum inter caeteros scire cupientem, qui rei exitus foret, et subito per Dei providentiam columbam coelitus lapsam, figuram ferentem illius, quae in sancti Spiritus imagine super Jesum descenderat apud Jordanem, supra caput astitisse Fabiani; ad quod spectaculum ora cunctorum oculosque conversos, et omnes velut uno spiritu commotos, hunc esse episcopatu dignum per Dei judicium decrevisse, eumque continuo cathedrae impositum, et legitimo sacerdotio confirmatum. Quod alii super hujus, alii super Zeferini nomine gestum chiam episcopo Zebenno defuncto Babylas ecclesiae suscepit principatum.
Abbreviated transcription (Latin):
anno integro principalia prȩue¬
nit edicta minister demonũ qui
dicebat᷑ inciuitate nrã diuinus.
suꝑsticiosũ contra nos exagitans
pientes. iubent impia uerba ꝓ-¬
colliserunt. uultũq & oculos
acutis calamis terebrantes. extra
urbẽ cũ cruciatib eiecerunt. ibiq
qͦd in eo suꝑerat sp̃s lapidib eiece¬
uincula pedib innectentes. & ꝑ
plateas totius ciuitatis trahentes.¬
discerpunt. De hinc om̃s simul¬

Expanded text:
anno, inquit, integro principalia praevenit edicta minister daemonum qui dicebatur in civitate nostra Divinus, superstitiosum contra nos exagitans eptum jubent impia verba prcolliserunt. Vultumque et oculos acutis calamis terebrantes, extra urbem cum cruciatibus expulerunt. Ibique quod in eo supererat spiritus, lapidibus ejecevincula pedibus ejus innectentes, et per plateas totius civitatis eam trahentes,discerp
Abbreviated transcription (Latin):
Quo crimine abluto: post hec quod
xp̃ianus esset defertur. In hoc
uͦ nulla aiudice moderatio reser¬
uatur. sed geminatis suppliciis
excruciatũ cũ latronib iussit
incendi. ignorans qđ crudelitate
sua optimo martyri saluato¬
ꝓsalute humani generis una
cũ latronib ꝑtulit crucem.

Expanded text:
Quo crimine absoluto, postea quod Christianus esset, defertur. In hoc vero nulla a judice miseratio reservatur, sed geminatis suppliciis excruciatum cum latronibus jussit incendi, ignorans quod crudelitate sua optimo martyri similitupro salute humani generis una cum latronibus pertulit crucem.
Abbreviated transcription (Latin):
tribunalib astantes cũ quidã xp̃ia¬
nꝰ a iudice torqueret᷑. & iã poene
ad negandũ declinaret: dirumpe¬
bantur intra semet ipsos. & uultu.
oculis. ac nutib uelut erigere co¬
nabantur illũ qui insupplici is
positꝰ trepidabat. Interdũ etiã
manꝰ ꝓtendere. ac totius reliqui
corporis motib & habitu di¬
uer se inclinati. tanquã sulle-¬
uare lapsantis animos gestiebant
Conuersi uͦ adeos om̃s. & quid de
semet ipsis ꝓfiterentur ex eorũ
motib agnoscentes prius pęne
quã in eos uulgus clamorib insi¬
liret. ipsi in mediũ ꝓrumpunt.

Expanded text:
riam astantes, cum quidam Christianus a judice torqueretur, et jam pene ad negandum suaderetur, disrumpebantur intra semetipsos, et vultu, oculis ac nutibus velut erigere conabantur illum qui in suppliciis positus trepidabat. Interdum etiam manus protendere, ac totius reliqui corporis motibus et habitu diverse inclinati, tanquam sublevare lapsantis animos gestiebant. Conversi vero ad eos omnes, et quid de semetipsis profiterentur, ex eorum motibus agnoscentes, prius pene quam in eos vulgus clamoribus insiliret, ipsi in medium prorumpunt,
Abbreviated transcription (Latin):
die paschȩ id ÷ in ipsisuigili is cũ¬
peccata sua & int̾ poenitentes
staret. nec ullomͦ copiã sibi mini¬
steriorũ futurã. nisi prius ꝑ poe¬
nitentiam culpas quȩ de eo fere¬
bantur plurimȩ diluisset. Fert̃
igitur libent̃ eũ qͦd a sacerdote
imperatũ fuerat suscepisse. diuinũ

Expanded text:
die paschae, id est in ipsius vigiliis, cupeccata sua, et inter poenitentes staret, nec ullo modo copiam sibi mysteriorum futuram, nisi prius per poenitentiam culpas, quae de eo ferebantur plurimae, diluisset. Fertur igitur libenter eum quod a sacerdote sibi imperatum fuerat suscepisse, divin
Abbreviated transcription (Latin):
primꝰ iulianiis podagra constri¬
ctus. tta ut neq in cedere neꝙ
stare posset: cum iisqui eũ in
sellula portabant offertur.
Quorũ unus quidem statim ne¬
gauit. alius uero nomine eunꝰ
confessione ꝑdurat. Quiq ui¬
bentur camelis impositi ꝑ
& flagris hinc inde uerberantib
quo finẽ uitȩ in ipsis uerberib¬

Expanded text:
cum ita podagra constrictus esset, ut neque incedere neque stare posset, cum his, qui eum in sellula portabant, judici offertur: quorum unus quidem statim negavit, alter nomine Eunus, confessione perdurat: quique jubentur camelis impositi, per et flagris, hinc inde inspectante quo finem ipsis verberib
Abbreviated transcription (Latin):
uolentes etiã mortuis illude
tur uidici. fortis simus miles
iam dñĩ Et nusquam se infe¬
rior factus. in confessione ꝑsi¬
stens. capite ꝓ pietate dam¬
ad negandũ suaderetur: & eo
maiori constantia fidem suam
ꝓfiteretur: uiuus ad ultimũ
atq alexander cũ multo tp̃re
& inuinculis & in cruciatib
carceris torti etiã frequenter
& diuersis supplici is confecti
ꝑdurassent in fide ignib ad
postremũ consumi iũbentur
immen sis eam atq exquisitis
cruciatib affligente eo maxi¬
me qͦd eiꝰ sententiã uincere cu¬
piebat. quia laudabili uoce de¬
creuerat. nichil se ꝓrsus eorũ
quȩ sibi contra fas imperabant᷑
acturã : statuti sui tenax. ad
ultimũ capite punitur. Scd̾a
mine. anus uenerabilis & foe¬
cundissima in fili is. sed quos
utuntur constantia apud iudicẽ.
& ille uinci erubescit a feminis:
in auditis tor mentorũ generib
toleratis. finem om̃ium ferro
cedente suscipiunt. Heron quoq¬

Expanded text:
volentes etiam mortuis illudertur judici fortissimus miles jam Domini, et nusquam se inferior factus, in confessione persistens, capite pro pietate damad negandum suaderetur, et eo majore constantia fidem suam profiteretur vivus ad ultimum et Alexandri: qui multo tempore, cum in vinculis et cruciatibus carceris torti, etiam frequenter et divisis suppliciis confecti, perdurassent in fide, ignibus postremo consumi jubenturimmensis eam atque exquisitis cruciatibus affligebat, et maxime, quod ejus sententiam vincere cupiebat, quia laudabili voce decreverat nihil se prorsus eorum quae sibi contra fas imperabatur, acturam; quae statuti sui tenax ad ultimum capite punitur. Secunda  anus venerabilis et fecundissima in filiis, sed quos utuntur constantia apud judicem, et ille vinci erubescit a feminis, inauditis tormentorum generibus tolerat, finem omnium, ferro cedente, suscipiunt, glorio
Abbreviated transcription (Latin):
hȩreret. in abstinentia plurima.¬
in ieiuni is indesinentib. inuigili¬
is pene iugibus. ita ut siquando
parũ aliquid somni necessitas na¬
turalis exigeret: hanc ille non
supra statum quo omĩno nullo
utebatur. sed supra nudi soli de¬
penderet suꝑ ficiem. Ante om̃ĩa¬

Expanded text:
 in abstinentia plurima,in jejuniis indeficientibus, vigiliis pene jugibus: ita ut, si quando parum aliquid somni naturalis necessitas exigeret, hunc ille non super stratum, quo omnino nullo utebatur, sed super nudi soli deprehenderet superficiem. Fert
Abbreviated transcription (Latin):
icarũ scripturarũ. In quib cũ
ab solutio uł ex planatio nulla
sit: ad quasdã se narrationes
incongruas inconuenientesq
conuertunt. Quȩ non tã expla¬
nationi sint iis quȩ obscura ft̃:
quã laudem plausumq disseren¬
tib conferant. Nam ea quȩ moy¬
ses agresti & simplici sermone
conscripsit. diuinitus sancita.
& figuris atq enigmatib obtecꝰ¬
cta confirmant. atq in gentibꝰ
repleta mnisteri is Inflatĩ mente
ac tumidi obturbato in semet¬
ipsis rationis humanȩ iudicio.
sacram̃ta putant in quib imꝑitꝰ¬
& agrestis scriptor explicareͬ se¬

Expanded text:
icarum Scripturarum, in quibus cum absolutio vel explanatio nulla sit, ad quasdam narrationes incongruas inconvenientesque convertunt, quae non tam explanationes sunt his quae obscura sunt, quam laude plausumque disserentibus conferat. Nam ea quae Moyses agrestici et simplici sermone conscripsit, divinitus sancita et figuris atque aenigmatibus obtecta confirmant, atque ingentibus oppleta mysteriis inflati mente ac tumidi, turbato in semetipsis rationis humanae judicio, sacramenta putant, in quibus se agrestis scriptor explicare no
Abbreviated transcription (Latin):
tute spũ immundo uexatꝰ sit¬
desperaretur. & qđ iacens in lecꝰ
to ꝓnecessitate ꝑfusus sit. nec
reliqua in eo quȩ baptismũ sub seqͥ
solent solenniter adimpleta sint.¬

Expanded text:
tute spiritu immundo vexatus,desperaret: unde et jacens in lecto pro necessitate aqua perfusus est, nec reliqua in eo, quae baptizati consequi solent, solemniter adimpleta sunt,
Abbreviated transcription (Latin):
qualia sint. uł cęterorũ inter¬
pretũ qui prȩt̃ septuaginta
int̃p̃tati fuerant. quanta esset
editionũ diuersitas. ita ut pͣt̃
istasquȩ inusu sunt. aquilȩ. &
quib ne nomina qͥdẽ int̾p̃tũ
dicit de eis. qͦd aliã quidẽ in actio¬

Expanded text:
qualia sint, vel caeterorum interpretum, qui praeter septuaginta interpretati sunt, quanta esset eruditionis diversitas; ita ut praeter istas, quae in usu sunt, Aquilae, vequibus nec nomina quaedam interpretum Dicit autem quod alia
Abbreviated transcription (Latin):
rem cuiusdã potentis sub mer¬
cede ꝓcurarce: iubetur abed
ydolis immolare. Recusans. co¬
gebat᷑ in uiri is Persistens rur¬
sũ blanditi is mulcebatur. Cũ
uͦ utrunq contẽpner&e: prȩ¬
acuta sude ualidissima trans¬
siti frigore. languore. latio nibꝰ
bestiisq consumptȩ sunt:. Qui
om̃s imitati electos dĩ ꝓpħas. gła
ep̃s hicerat urbis egipti quȩ dr̃
nilopolis. cũad arabicũ montẽ
una cũ grandeuam coniuge
discessis set : nulli ultra app̾aruit.

Expanded text:
rem cujusdam potentis sub mercede procuraret, jubetur ab eo idolis immolare. Recusans cogebatur injusum blanditiis mulcebatur. Cum vero utrumque contemneret, praeacuta sude validissime transsiti, frigore, languore, latronibus, bestiisque consumpti sunt; qui omnes imitati electos Dei prophetas, episcopus hic erat urbis Aegypti quae dicitur Nilopolis cum ad Arabicum montem una cum grandaeva conjuge discessisset, nulli ultra apparuit.
Abbreviated transcription (Latin):
solitã inibi ñ habet. idest paulus
pudicatũ hebreis erat de pauli
& iccirco prudent̃ declinasse ne
statĩ in principio pauli nomine
inspecto lectio eiꝰ repudiaretur.
sus ad hebreos: ꝓhumilitate ergo
paulus qͥ ad gentes fuerat destina
missũ dixerat ad oues isrł ł quia

Expanded text:
solitam non habet, id est Paulus aejudicatum Hebraeis erat de Pauli et idcirco prudenter declinavit, ne statim in principio Pauli nomine inspecto, ejus lectio repudiaretur; non ad Hebraeos. Pro humilitate ergo Paulus, qui ad gentes fuerat destinatmissum dixerat ad oves domus Isra
Abbreviated transcription (Latin):
Ierũ cũ ipse iã senio fessus.
pontificatꝰ ministerio sufficere
ñ posset : alexandrũ de quo¬
ep̃s alterius loci. diuina dis¬
pensatio in adiutoriũ narcissi¬
senis euidentissimis reuelati¬

Expanded text:
erum cum ipse jam senio fessus, pontificatus ministerio sufficere non posset, Alexandrum q alterius loci, divina dispensatio in adjutorium senis evidentissimis revelati
Abbreviated transcription (Latin):
usque quo luminib orbaretur.¬
Hi igitur figmenti sui huiꝰcemo¬
di poenas dederunt
arcissus uero cũ ita desertum
petisset. ac locis semet secreci¬
orib abdidisset. ut ubinam
degeret nullus agnosceret: ne¬
ces sarium uisum est episcopis
so ordinarent. cui nomenerat
dius: Quiq cum paruo tẽpore
pͣ fuisset eccłȩ: succedit germa¬
nio. & germanioni gordius.
Lũ ecce sũbito uelut rediuius
celoq redditꝰ. ex imꝓuiso appa¬
ruit narcissus. & rursũ a fr̾ib
ad prȩsidendũ rogatur ȩccłȩ
Multo enĩ uehementius ergaeũ
amor om̃iũ fuerat incitatus.
uł ꝓ eo qͦd criminosis in nocens
cessit. uł qđ secretã & philoso¬
phicã uitã dilexit. & qͦd in eo
compleuit dñs dicens michi

Expanded text:
usque quo luminibusque quo luminibHi igitur figmenti sui hujuscemodi poenas dederunt. arcissus vero cum ita desertum petisset ac locis semet secretioribus abdidisset, ut ubinam degeret nullus agnosceret, necessarium visum est episcopis so ordinarent, cui nomen erat Dius. Qui cum parvo tempore praefuisset Ecclesiae, succedit Germanus, et Germano Nigordius, cum ecce subito velut redivivus, coeloque redditus ex improviso apparuit Narcissus, et rursus a fratribus ad praesidendum rogatur Ecclesiae. Multo enim vehementius erga eum amor omnium fuerat incitatus, vel pro eo quod criminosis innocens cessit, vel quod secretam et philosophicam vitam dilexit, et quod in eo complevit Dominus dicens: Mihi
Abbreviated transcription (Latin):
semꝑ habere desiderans. subt̃ fugit
ȩccłȩ mulcitudinẽ: in desertis lo¬
cis atq agellis secretiorib delites¬
cens annĩs quã plurimis. At non
ille magnꝰ diuine ꝓuidentie oculꝰ
quiescit in longũ. sed in impios
ultionẽ ꝑ ea ip̃sa quȩ sibi inꝑiuri¬
is statuerant maledicta moli̾tur
Primꝰ nanq ille testis. parua ignis
scintilla noctis tẽpore domo sua
succensa. cũ omĩ genere suo. om̃iq
familia flãmis ultricib confla¬
grauit. Alius repente abimis pedũ
usq ad sũmũ capitis uerticẽ. morꝰ¬
bo regio quo fuerat imp̃catꝰ reple¬
turatq consumit᷑ Tercius aut̃
pͥorũ exitũ uidens. & oculũ diui¬
nũ ñ se latuisse ꝑspiciens: ꝓrũ¬
pit inmediũ. & audientib cunctis
sera poenitentia uniuersũ conciti¬
nati sceleris ordinẽ pandit¬
Tantis aut̃ lacrimis immanis cõ¬
missi facinus deflet. in tantũ
die noctuq ꝑdurat in fletib:

Expanded text:
semper habere desiderans, subterfugit semper habere desiderans, subterfugit ecclesiae multitudinem, et in desertis locis atque agellis secretioribus delitescit annis quam plurimis. At non ille magnus divinae providentiae oculus quiescit in longum, sed in impios ultionem per ea ipsa quae sibi in perjuriis statuerant maledicta molitur. Primus namque ille testis, parva ignis scintilla noctis tempore domo sua succensa, cum omni genere et omni familia flammis ultricibus conflagratur. Alius repente ab imis pedibus usque ad summum capitis verticem, morbo regio, quo fuerat imprecattur atque consumitur. Tertius autem priorum exitium videns, et oculum divinum non se latuisse perspiciens, prorumpit in medium, et audientibus cunctis, sera poenitentia, universum concinnati sceleris ordinem panditTantis autem lacrymis immanis commissi facinora deflet, et tamen die, noctuque perdurat in fletibus,
Abbreviated transcription (Latin):
declarabit᷑. Is nanq cũ inter
çȩtera uirtutũ suarũ bona
esset ualde constantis animi. &
iusti rectiq in declinabiltter
tenax: quidã homunculi neqͣm.
male sibi conscii. metuentes ne crimi¬
nũ suorũ si arguerent᷑ ñ possent ef¬
fugere uindictã: prȩueniunt eũ¬
factionib. & circũuenire parant
eũ. cuiꝰ iudiciũ uerebant᷑. Concin¬
nant qͥ aduer sus eũ in fame satis
& noxiũ crim̃ Conuenunt auditores.
testes ex semet ipsis ꝓducunt. qui
subsacram̃to uiramenti quȩ obici¬
ebant᷑ confirmarent. Quorũ unꝰ
testis ita ne igni consumeretur ue¬
ra se dicere testabat᷑. alius ita ne
regio morbo corrũperet᷑. te rciꝰ ita
nẽ luminib orbaretur. Et quam¬
uis ne uiram̃tis quidẽ istis quisqͣm
fideliũ & dm̃ timentiũ crederet.
eo qͦd uita narcissi & institutio ac
pudicicia abom̃ib nosceretur: ip¬
se tamen eorũ quȩ mota sunt indi¬
gnitatẽ ac molestiã non ferens. si¬
mul & secretã ac philosophicã uitã

Expanded text:
est. Is namque cum inter caetera virtutum suarum bona esset valde constantis animi, et justi rectique indeclinabiliter tenax quidam homunculi nequam male sibi conscii, metuentes ne criminum suorum si arguerentur, non possent effugere vindictam, praeveniunt factionibus et circumvenire parant eum, cujus judicium verebantur. Concinnant igitur adversus eum infame satis et noxium crimen. Conveniunt auditores; testes ex semetipsis producunt, qui sub sacramenti juramento, quae objiciebantur confirmarent. Quorum unus testis ita, ne igni consumeretur, vera se dicere testabatur. Alius ita, ne regio morbo corrumperetur. Tertius ita, ne luminibus orbaretur. Et quamvis nec juramentis quidem istis quisquam fidelium et Dominum timentium crederet, eo quod vita Narcissi et institutio, ac pudicitia, ab omnibus nosceretur; ipse tamen eorum quae mota sunt indignitatem ac molestiam non ferens, simul et secretam ac philosophicam vitam
Abbreviated transcription (Latin):
Nos uͦ unũ opꝰ eiꝰ memorabimꝰ. ex qͦ
cȩteris quȩ de eo narrantur. me¬
rito possit fides adhiberi Accidit
aliquando indie solenni uigiliarũ
paschȩ oleũ de esse luminaribꝰ
ũq id ꝑ ministros innotuisset.
meror plebi maximꝰ fuit. Sed nar¬
cissus fide fidens. ministris im¬
ꝑat haurire aquã. sibiq deferri
Cumq detulissent. orauit & bene¬
dixit a quã. & infundi lum inaribꝰ
prȩcepit: Tum repente mito &
seculis inaudito genere uirtu¬
tis. natura aque in olei pingue¬
dinẽ uersa. splendorẽ luminũ¬
etiã solito reddidit clariorem.
Ad fidẽ aut̃ rei a plurimis re¬
ligiosorũ fr̃m ex eodẽ oleo qͦd
uersũ de aqua fuerat reserua¬

Expanded text:
Nos vero unum ejus memorabimus, ex quo caeteris quae de eo narrantur merito fides possit adhiberi. Accidit aliquando in die solemni vigiliarum Paschae oleum deesse luminaribus. Cumque id per ministros innotuisset, moeror plebi maximus fuit, sed Narcissus, fide fidens, ministris imperat haurire aquam, sibique deferri. Cumque detulissent, oravit et benedixit aquam, et infundi luminaribus praecepit. Tum repente miro et saeculis inaudito genere virtutis, natura aquae in olei pinguedinem etiam solito reddidit clariorem. Ad fidem autem rei, a plurimis religiosorum fratrum ex eodem oleo, quod versum de aqua fuerat, reserva
Abbreviated transcription (Latin):
Et primo om̃iũ puerulũ dioscorũ
tanquam ꝓ ȩtate facilem flecti.
agit. Quẽ cum in nullo sibi cede¬
re uideret. ferocius eũ cruciare
contendit. Tum deinde cȩteros
uariis tormentis dilanians. cũ
pari modo constantia fidei uide¬
ret armatos : tradi ignib ubet
Dioscorũ uero puerũ quod sibi
constant̃ ac sapienter in om̃ib
respondisset. ad miratꝰ differri
prȩcepit. sꝑanseũ ꝓ ȩtate poeni¬

Expanded text:
ex primo omnium puerulum Dioscorum, tanquam pro aetate facilem flecti agit. Quem cum in nullo sibi cedere videret, ferocius eum cruciare contendit. Tum deinde caeteros variis tormentis dilanians, cum pari modo constantia fidei videret armatos, tradi ignibus jubet. Dioscorum vero puerum, quod sibi constanter et sapienter in omnibus respondisset, admiratus judex, differri praecepit, sperans eum pro aetate poeni
Abbreviated transcription (Latin):
nino septẽ annis & sex mensib
impto consũmato. macrinus
sucbedit. Qui cũ post annum
primo imperii anno. ep̃s
urbis romȩ defirinus diem
cerdotali functus officio
ost hunc calixtus sacerdotiũ

Expanded text:
nino VII annis et VI mensibus imperio consummato Macrinus succedit, qui cum post annum I. imperii anno episcopus urbis Rome Zepherinus diem cerdocii functus officio. Post hunc Calixtus sacerdocium
Abbreviated transcription (Latin):
cotidie fidei addebantur instru¬
ctionib adimplendis. ex quib
om̃ib ne respirare quidẽ ei
unius salcẽ horȩ liberũ tempus
dabat᷑. dũ semꝑ ex aliis in alia
uocaretur. ita ut a prima
luce usq ad ꝓfundã uesꝑam
nunquã cessaret auditorium

Expanded text:
quotidie fidei reddebantur instructionibus adimplendis, ex quibus omnibus nec respirare quidem et unius horae saltem liberum tempus dabatur, dum semper in alia ex aliis vocaretur, ita ut a prima luce usque in profundam vesperam nunquam cessaret in
Abbreviated transcription (Latin):
batur. & sermo dñi ex om̃i gen̾ere
hominũ ad agnitionẽ & ueritatẽ
dĩ sũmi anim̃as congregabat
Deniq & inurbe roma multos ex
illis illustrib & prȩ diuitib uiris
cũ liberis & conuigib ac ꝓpinqͥs
atq om̃i parit̃ familia sociauit
ad fidem. Sed hoc non ȩquis
lutis aspexit. Continuo deniq
agg reditur uari is nr̃os
machinis impugnare. Primo in

Expanded text:
gatur; sermo Domini ex omni genere hominum ad agnitionem ac pietatem Dei summi animas congregabat. Denique et in urbe Roma multos ex illis illustribus et praedivitibus viris, cum liberis et conjugibus ac propinquis, atque omni pariter familia sociavit ad fidem. Sed hoc non aequis ae hostis aspexit. Continuo denique aggreditur variis nostros machinis impugnare, un
Abbreviated transcription (Latin):
Qui peputam & tuiũ opida frigiȩ
nes congregandos decernit. Qui
exactores pecuniȩ statuit. qͥ sub
nomine oblationũ munera arcifi¬
ciosius accepit. Qui salaria p̾stat

Expanded text:
 Pepusam et Thymiam, opida Frigie, nes conexactores pecuniae statuit, et, sub nomine oblationum, munera artificiosus accipit. Hic salaria praestat
Abbreviated transcription (Latin):
supplicia : aliis rursũ diabolus
machinis oppugnare parat famu¬
losdĩ. quo scilicet afflictatione car¬
ceris & poenali squalore consũpti.
ac septimo ut dicunt puncto iN
neruo pedes contra quã credi fas :
distenti. inintimo tenebrarũ loco.
ꝑ om̃ia poenarũ genera quȩ furen¬
tiũ seuiciȩ excog̾itare poterant
deperirent. Quã plurimi gͦ hoc
genere in ergastulis consumuntur¬
huiuscemodi extcũ. cuius nec ibi

Expanded text:
ue diabolus machinis oppugnare parabat famulos Dei, quo scilicet afflictione, carceris, et poenalis squalore consumpti, ac septimo ut dicunt puncto in nervo pedes, contra quam credi fas est, distenti, in intimo tenebrarum loco, per omnia poenarum genera, quae furentium saevitia excogitare poterat, deperirent. Quam plurimi ergo hoc genere in ergastulis consumunturhujuscemodi exitum. Alcibi
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃o conferebat᷑ ꝓiis qui ante
negauerant. & dimitti neq ne¬
gantes potuerant: nunc uero¬
cũ erga supradictos quȩstio habe¬
ret᷑: alexander quidã gene re
frix. medicus disciplinã. uir
religiosus & prudens. & uitȩ ac
morũ ꝓbitate cunctis carus
acceptusq: amore dĩ concitatus
cũ assisteret tribunali. nutibus
hortabat᷑ ad confessionẽ eos its
quos quęstio agitabat᷑. ita ut om¬
nib qui astabant palã fieret qͥd
ammogereret. Cũq id populi
notauissent. indignantes maxi¬

Expanded text:
o conferebatur, pro his qui ante negaverant, et dimitti neque negantes potuerant: siqucum erga supradictos quaestio haberetur, Alexander quidem genere Phryx, medicus diciplina, VI religiosus, et prudens, et vitae ac morum probitate cunctis charus acceptusque, amore Dei concitatus, cum assisteret tribunali, nutibus hortabatur ad confessionem, in quos quaestio agitabatur; ita ut omnibus qui astabant palam fieret quid animo gereret. Cumque id populi notavissent, indignantes cla
Abbreviated transcription (Latin):
utiq humilit̃ se agere. Hic arro¬
gantia elatꝰ. apłicȩ sibi aliquid
conatur eos qui multo rectius
quã ipse credebant. & cohortat᷑
accõmodare aurẽ suã Blasphenat¬

Expanded text:
eum humiliter se agere, arrogantia elatus, assumpsit sibi aliquid conatur eos, qui multo rectius quam ipse credebant, et cohortatur accommodare aurem suam: H
Abbreviated transcription (Latin):
potius e contrario scribentes ei
iubebant. ut magis quȩ pacis sc̃
etiã ipsorũ litterȩ. quib asperius
ob uirgant uictorẽ. uelut inutilit̃
eccłȩ commodis consulentẽ Nam

Expanded text:
potius e contrario scribentes ei iubebant, ut magis quae pacis sunt etiam ipsorum literae, quibus asperius obiurgant Victorem velud inutiliter ęcclesiae commodis consulentem
Abbreviated transcription (Latin):
usquã ocii gerit. sed diuersas
& uarias hȩ̨reses ꝑ singula quȩq
suscitat loca In quib maximũ
sui generis serpentẽ apud asiã
frigiamq ꝓducit montanum.
qui se paraclitũ nom inaret. &¬
cũ eo mulieres priscã & maxi¬

Expanded text:
am otii gerens, diversas et varias haereses per singula quaeque loca suscitat; in quibus maximum sui generis serpentem apud Asiam Phrygiamque producit, Montanum, qui se Paracletum nominat, et mulieres quasdam secum, Maxi
Abbreviated transcription (Latin):
quęstio ñ minima exorit᷑ uelut
descendens. qͦd quarta decima
luna putarent om̃i genere pas¬
cha obseruandũ. quando scilicet
uideis agnꝰ prȩcipit᷑ immolari.
ueluti necessario confirmantes
in quacunq die septimanȩ quarta
luna uenisset. solui debere ieiunia.
cũ talis consuetudo in nullis ꝓrsus¬

Expanded text:
quaestio non minima exoritur in prdescendens, quod quartadecima luna putarent omni tempore Pascha observandum, quando scilicet Judaeis praecipitur agnus immolari, velut necessarium confirmantes, in quacunque die septimanae quartadecima luna venisset, solvi debere jejunium, cum talis consuetudo in aliis pr
Abbreviated transcription (Latin):
de suppliciis lęti Et diuinum
nescio quid in ipsis uultib pͣ¬
ferentes. uincula sua monilia
prȩciosa ducebant. ꝑ squalorẽ
carceris xp̃i bonꝰ odor effecti.
ita ut uiderent᷑ sibi ñ in ergastu¬
lo sed in my rro theca conclu

Expanded text:
de suppliciis laeti, et divinum nescio quid in ipsis vultibus praeferentes, vincula sua sicut monilia pretiosa ducebant. Per squalorem carceris, Christi bonus odor effecti , ita ut viderentur sibi non in ergastulo, sed in myrothecio conclu
Abbreviated transcription (Latin):
cendens. p̃parari sibi iudex xp̃i¬
anos. & introduci ad supplicioꝵ
pompã prȩbendã cunctis qui
aderant iubet. Rursũ itaq cru¬
ces rursũ poenȩ. rursũ torm̃ta

Expanded text:
cendens, praesentari sibi judex Christianos, et introduci ad suppliciorum pompam praebendam cunctis qui aderant, jubet. Rursum itaque cruces, rursum poenae, rursum tormenta
Abbreviated transcription (Latin):
neq comedimꝰ homines. neq
aliud quid mali agimꝰ. Et cũ¬
respondit. Qui plures sunt :
nominib discernuntur. Qui unꝰ
est: ñ indiget nomine. Posthos¬

Expanded text:
neque comedimus homines, neque aliud quid mali agimus. Siqurespondit: Qui plures sunt, nominibus discernuntur, qui unus est, non indiget nomine, s
Abbreviated transcription (Latin):
ut conueniret cũ illo quo fermentũ
sexaginta & quinq annos ȩtatis
gerens in nomine dñi. multorũ
intendens. non ꝑturbabor exiis
quȩ ad terrorẽ ꝓferunt᷑. qr & mai¬

Expanded text:
ut conveniret cum illo, quo fermentum sexaginta et quinque annos etate gerens in nomine Domini, multorum intendens, non perturbabor ex his, quae ad terrorem proferuntur, quia et mai
Abbreviated transcription (Latin):
quoq. ꝓopłi uocib postulatur
Frat enĩ ualde nobilis. & qđ cun¬
ctis nobilius est uir optimȩ con¬
exercitia semꝑ martyr. Cumq
circũactus fuisset in amphitea¬
tro. titulo sẽ precedente in quo
scriptũ erat. attalus xp̃ianus.
fremere in eũ uulgi insanientis
furor uehem̃tius coepit. Sed
cũ prȩsidi indicatũ fuisset. esse
eũ romanȩ ciuitatis uirũ: iubet
eũ cũ ceteris in carcerẽ recludi.
simul & ad cȩsarẽ refert. eiꝰq
sententiã quidde eo iuberet
expectat. Uerũ int̾ moras posi¬

Expanded text:
 populi vocibus postulatur. Erat enim valde nobilis, et quod cunctis nobilius est, vir optimae conexercitia semper martyr. Cumque circumactus fuisset in amphitheatro, titulo se praecedente, in quo scriptum erat, Attalus Christianus: fremere in eum vulgi insanientis furor vehementius coepit. Sed cum praesidi indicatum fuisset, esse eum Romanae civitatis virum, jubet eum cum caeteris in carcerem recipi. Simul et ad Caesarem refert, ejusque sententiam, quid de eo juberet, exspectat. Ex ut
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑtholomeus lagi filius uolens
bibliothecȩ suȩ̃ quã apud ale-¬
xandriam exom̃iũ ueterũ gre¬
corũ uoluminib construebat.
maiorẽ głam quȩrere. petit etiã
ab ieru solimitis ut hebreas eoꝵ
scripturas in grecã linguã int̃¬
pretatas acciperet. At illi. sub¬
iecti quippe erant macedonibꝰ.
electos & inscripturis scĩs eru¬
gua peritissimos uiros. septu¬
aginta presbiteros miserunt.
ad ptholomeũ. in quo tamen¬
dĩ uoluntas & consiliũ gerebat᷑
Tum ille singulorũ uolens accipere
documentã. & uerens ne forte ꝑ
int̾pretationẽ occultarent insertã
diuinis uoluminib ueritatẽ: sin¬
gulos a se inuicẽ separat. & eadem
seorsum positos inter pretari
iubet. eumq ordinẽ int̾pretandi
in singulis quibꝙ uoluminib

Expanded text:
t, Lagi filius, volens bibliothecae suae, quam apud Alexandriam ex omnium Greacorum voluminibus construebat, majorem gloriam quaerere, petit etiam ab Hierosolymis ut eorum Hebraeas scripturas, in Graecam linguam interpretatas, acciperet. At illi, quippe subjecti erant Macedonibus, electos, et in Scripturis sagua peritissimos viros septuaginta presbyteros miserunt ad Ptolemaeum. In quo tamen voluntas Dei et consilium gerebatur. Tunc ille singulorum volens accipere documenta, et verens ne forte per interpretationem occultarent insertam divinis voluminibus veritatem, singulos a se invicem separat, et eadem scorsum positos interpretari jubet, eumdemque interpretandi ordinem in singulis voluminibus
Abbreviated transcription (Latin):
Atcalus uͦ cũ prunis subt̃iectis
in sella ferrea torreretur: cũq
nidor adustȩ carnis adnares
& ora spectantis popłi ꝑferret᷑.
uoce magna exclamat ad plebẽ
Ecce hoc ÷ꝰ homines comedere.

Expanded text:
Attalus vero, cum prunis subterjectis in sella ferrea torreretur, cumque nidor adustae carnis ad nares et ora inspectantis populi perferretur, voce magna clamat ad plebem: Ecce hoc est homines comedere,
Abbreviated transcription (Latin):
inmedio arenȩ: & rursũ maturꝰ¬
cũ scõ quasi nichil pͥus gestum
fuisset. ad om̃iũ tormentorum¬
& uerberũ genera renouantur.
certantib om̃imodis aduersa¬
riis. quatinꝰ eorũ patientiã
frangerent. & abipso ut ita
dicam uertice coronas eoꝵ di¬
instigati. Sed illis eo magis ani¬
mos roborabat spes uicinȩ iã
głȩ. quã sibi iãiãq manu con¬
tingere. & contrectare dextris
uidebantur. Cũq & supplicioꝵ
genera & spectaculorũ iam
p̾oene tẽpus fuisset absũptũ.
nec moueri ullatenus a senten¬
tia ualuissent. cũ etiã sellȩ
ferrex suꝑpositi consumptã
uerberib carne̾ ignis subt᷑
ministratꝰ exureret : adulti¬
mũ infatigabiles martyrũ
sp̃s. ferro cȩsis ceruicib effu¬
ad stipitẽ atq incrucis modũ
distenta: bestiis pabulũ ꝑtȩ¬

Expanded text:
in medio arenae. Et rursum Mathurcono, quasi nihil prius passi fuissent, ad omnia tormentorum genera renovantur. Certantibus omnimodis adversariis, quatenus eorum patientiam frangerent, et ab ipso ut ita dicam vertice coronas eorum dit. Sed illis eo magis animas roborabat spes vicinae jam gloriae, quam sibi jamjamque manu contingere, et contrectare dextris videbantur. Cumque et suppliciorum genera, et spectaculorum pene jam tempus esset assumptum, nec moveri ullatenus a sententia potuissent, cum etiam sellae ferreae superpositi, consumptam verberibus carnem ignis subter ministratus exureret, ad ultimum infatigabiles martyrum spiritus, ferro caesis cervicibus effuad stipitem atque in crucis modum distenta, bestiis pabulum prae
Abbreviated transcription (Latin):
tyr erat. & toto corpore unũ uul-¬
nus horrebat. Perut in eo. hu¬
manȩ formȩ agnitio. Et ñ solũ qͥs
.ẽet: sed & quid esset. tormentorũ
crudelitas ne agͥnosci posset abstu¬
lerat. Ap̃s tamen in eo solus ꝑ ma¬
rtirii głam recognoscebatur. qui¬

Expanded text:
tyr erat, et toto corpore unum vulnus horrebat. Perit in eo formae humanae agnitio, et non solum quis esset; sed et quid esset, tormentorum crudelitas, ne agnosci posset, abstulerat. Christus tamen in eo solus per martyrii gloriam recognoscebatur.
Abbreviated transcription (Latin):
naria maior esset ȩ̨tate. & cor¬
pore ut pote illius ęui in uali¬
solo marty rii amore uiuebat
Dtͣicit᷑ ad tribunalia. immopotꝰ
defertur. senio & languore Re¬

Expanded text:
nario major esset aetate, et corpore, ut pote illius aevi, invalisolo martyrii amore vivebat; ducitur ad tribunalia, imo potius defertur, senio et languore re
Abbreviated transcription (Latin):
consequi: mirũ in modũ uirtute
dni conualescere. & subitã mentis
alacritatẽ ac desꝑatũ corporis
robur recuꝑare cõeꝑunt. ita ut
cohortatione sua çȩteros ad pati¬
entiã confirmarent. Et impatien¬
tes erant poenarũ illi magis qui
nuꝑ fuerant correpti. & quorum¬
Euerant

Expanded text:
e, mirum in modum virtute Domini convaluere et subito mentis alacritatem ac desperatum corporis robur recuperavere, ita ut exhortatione sua ceteros ad patientiam confortarent. De mollitnuper erant correpti, quorumverant
Abbreviated transcription (Latin):
mpiȩ plebis undiq clamor at¬
tollitur hunc ipsũ. ẽẽ. in sonant
xp̃m Tum uero a prȩside int̾ro¬
gatus qui snã esset. xp̃ianorũ ds̃:
respondit. Si dignus fueris. scies
Hinc uͦ cunctos uelut rabies im¬
mensi cuiusdã furoris inuasit.
ita ut qui ꝓpe astabant pugnis.
alii calcib subigerent senem.¬

Expanded text:
mpiae plebis undique clamor attollitur, hunc ipsum esse insonant Christum. Tum vero a praeside interrogatur, quisnam esset Christianorum Deus. Respondit: Si dignus fueris, scies. Hinc vero cunctos velut rabies immensi cujusdam furoris invasit, ita ut qui prope astabant, pugnis, alii calcibus subigerent senem.
Abbreviated transcription (Latin):
is cũ telo diuino & feruore sp̃s
plenus. tam crudelia seruis dĩ
supplicia uideret inferri. & con-¬
tra ius fasq tot poenas humanis
uiscerib excogitari. indignitatẽ
rei ultra non ferens. poscit se

Expanded text:
s, zelo divino et fervore spiritus plenus, cum crudelia servis Dei supplicia videret inferri, et contra jus fasque tot poenas humanis visceribus excogitari indignitatem rei ultra non ferens, poposcit se
Abbreviated transcription (Latin):
potuissent Ad ultimũ candentes
laminas hȩris & ferri. erga
inguinis loca & delicatiora
queq mẽbrorũ instauratis ignib¬
adhibebant. ex quo carnes quidẽ eiꝰ
adustȩ igni defluebant. Ipse uͦ
ꝑmanebat immobilis. in concussꝰ.
intrepidus. cęlestib ȩt̾nisq fon¬

Expanded text:
us. Ad ultimum candentes laminas aeris et ferri circa inguinis loca et delicatiora quaeque membrorum instauratis ignibadhihent. Ex quo carnes quidem ejus adustae igne, defluebant, ipse vero permanebat immobilis, inconcussus, intrepidus;
Abbreviated transcription (Latin):
faciat in iusta. Igit᷑ in audito
seuicie genere. eorũ qui neca¬
banturꝰ in carcere corpora cani¬
b iubebant᷑ exponi. adhibita
simul custodia die noctuq ne
qui collectas reliquias huma¬
nitatis intuitu traderet sepul¬
turȩ. & siquid forte uł bestuis
uł igni reliquũ ex corporib
martyrũ fuerat. Ipsaq cum
truncis suis capita punitorũ.
insepulta ꝑ custodias militũ

Expanded text:
fugarunt. Igitur inaudito saevitiae genere, eorum, qui necabantur in carcere, corpora canibus jubebantur exponi, adhibita simul custodia die noctuque, ne quis collectas reliquias humanitatis intuitu traderet sepulturae. Sed et si quid forte vel bestiis vel igni reliquum ex corporibus martyrum fuerat, ipsaque cum truncis suis capita punitorum, insepulta per custodiam militum
Abbreviated transcription (Latin):
uir plenꝰ dõ in tantũ crudelitates
eorũ risit. & ferinã in questio¬
ne seuiciã: ut nunquã dignatꝰ
sit uł qui esset genere: unde do¬
mo uł patria. nom̃ saltẽ suum
eis fateri. Sed de his singulis
int̾rogatꝰ. nichil aliud inom̃ib
torm̃tis. nisi xp̃ianũ se. e̾e̾. res¬
pondit. Hoc mͥ nom̃. hoc genus
& patria est. Aliuid inquit om̃i¬
no nichil sũ quã xp̃ianus. Unde¬

Expanded text:
vir Deo plenus intantum crudelitates eorum risit, et ferinam in quaestione saevitiam, ut nunquam dignatus sit vel quis esset genere, unde domo, vel patria, vel nomen saltem suum eis fateri. Sed de his singulis interrogatus, nihil aliud in omnibus tormentis, nisi Christianum se esse respondit. Hoc mihi nomen, hoc genus et patria est. Aliud, inquit, omnino nihil sum quam Christianus. Ad
Abbreviated transcription (Latin):
rabant Ille uͦ habens in se aduo¬
catũ ꝓ nob̾ iesũ: hoc nomine
meruit honorari. scĩ prb̃i ⁊a¬
chariȩ qui erga scõs plenitudi¬
nẽ caritatis ostenderat. secutꝰ
exemplũ. Qui & ipse dũ fratrilꝰ
adest. & defensionẽ libertatis
quȩ innrã religione consistit
exequitur: dominicũ secutus
exemplũ animã suã ꝓouib suis

Expanded text:
r. Ille vero habens in se advocatum pro nobis Jesum, hoc nomine meruit honorari: sancti presbyteri Zachariae qui erga sanctos plenitudinem charitatis ostenderat secutus exemplum. Qui et ipse dum fratribus adest, defensionem libertatis, quae in nostra religione consistit, exsequitur, Dominicum secutus exemplum, animam su
Abbreviated transcription (Latin):
cẽpore astante tribuno & pri¬
morib ciuitatis. ꝓ solis accla¬
mationib popłi correpti &
incarcerẽ trusi sunt fr̃s usq
ad p̃sentiam presidis. cuiq
aduenienti offeruntur. IN
quos ille tanta crudelitate
usus est: ut seuiciȩ eiꝰ species
singulas nemo posset expo¬
nerẽ. Uetius igitur epagatꝰ

Expanded text:
tempore astante tribuno et primoribus civitatis, pro solis acclamationibus populi, correpti et in carcerem trusi sunt Christiani usque ad praesentiam praesidis. Cuique advenienti offeruntquos ille tanta crudelitate usus est, ut saevitiae ejus species singulas nemo possit exponere. Vectus igitur Epagatus,
Abbreviated transcription (Latin):
primo domorũ nobis ꝓhibe¬
retur habitatio. tum deinde
usus balnearum. post etiam
ꝓcessus ad publicum. ad
ultimũ ne omnino in quoli¬
bet loco. domi. forisq publi¬
co. priuatoq uideremur

Expanded text:
primo domorum illis prohiberetur habitatio; tum deinde usus balnearum: post etiam processus ad publicum: ad ultimum, ne omnino in quolibet loco, domi forisque, publico privatoque, viderentur
Abbreviated transcription (Latin):
INCIEIT QUINTUS.
ministrato. duodecimꝰ ab apłis
succedit eleuterus. septimodeci¬
mo anno imꝑii antonini ueri.
Quo intẽpore ꝑ multas romanȩ
urbis ꝓuincias ex accla matione¬
aduersũ nros dirissimȩ concitatȩ¬
sunt. ita ut multa milia martirũ
ꝑ loca singula fierent. Quod coni¬

Expanded text:
ER QUINTUS. episcop. duodecimus ab apostolis, succedit Eleutherius, vigesimo secundo anno imperii M. Antonini Veri. Quo tempore per multas romani orbis provincias, ex acclamationeadversum nsunt, ita ut multa millia martyrum per loca singula fierent. Quo
Abbreviated transcription (Latin):
disꝑsiones ossũ. discerptionesq
membrorũ. ac totius corporis
poenȩ. & omĩa in me unũ sup¬
plicia diaboli arte quęsita com¬
pleantur. dũ modo iħm xp̃m
merear ad ipisci. Hȩc & multa¬

Expanded text:
dispersiones ossium, discerptionesque membrorum, ac totius corporis poenae, et omnia in me unum supplicia diaboli arte quaesita compleantur, dummodo Jesum Christum merear adipisci. » Qu