comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
mane adsepulchrum: sed ad didisse cũ essenT
tenebrae: E iusdem igitur atque unius tem¬
poris idest mediȩ noctis & gallorum cantꝰ
alterũ finem. alterum dixisse principium:¬
Mihique uidetur cuuangelista matheuꝰ.
qui euuangelium hebraico: sermone conl¬
scripsit: non tam uespere dixisse quã sero.
&eum quu inter pregatus est uerby ambi¬
guitate deceptum. non sero interpretatũ
esse sed uespere. Quan quam haec con¬
suctudo humani sermonis teneat. sero
non uesperum significare sedtarde Sole¬
mus enim dicere. sero uenisti. idest tarde
Et qui facere ante debueras. fac saltim
sero id est tarde Sin autem illud obicitur. ⁊̃¬
quomodo eadem maria quaeprius uiderat
dnm resurgentem̃. põst ea. ad sepulehrũm
Seus flere referatur. Hoc dicendum est:
quod &ssola & cum alttra. & cum alis mu¬
lieribus memor beneficiorum quae inse
dñs contulerat. adsepulchrũ eius frequent᷑

Expanded text:
mane ad sepulchrum, sed addidisse: cum adhuc essent mane ad sepulchrum, sed addidisse: cum adhuc essent tenebrae, eiusdem igitur atque unius temporis, id est mediae noctis et gallorum cantus, alterum finem, alterum dixisse principiummihique uidetur euangelista Matheus, qui euangelium Hebraico sermone conscripsit, non tam \'uespere dixisse quam \'sero\' et eum, qui interpretatus est, uerbi ambiguitate deceptum non \'sero\' interpretatum esse, sed \'uespere\', quamquam et consuetudo humani sermonis teneat \'sero\' non uesperum significare, sed \'tarde\'. solemus enim dicere: \'sero uenisti\',id est \'tarde\', et: \'qui facere ante debueras, fac saltim sero , id est tarde. sm autem illud obicitur, quomodo eadem Maria, quae prius uiderat dominum resurgentem, postea ad sepulchrum eius flere referatur, hoc dicendum est, quod et sola et cum altera siue cum aliis mulieribus memor beneficiorum, quae in se dominus contulerat, ad sepulchrum eius frequenter
Abbreviated transcription (Latin):
ti maria magdalenae
uidit dñm resurgentem.
& iohannes euuangelista
refert mane una sabba¬
ti. eam iuxta sepul¬
chrum flere. u
una sabbati. dies dominica intellegenda est.
quia omis ebdomada insabbatum &inpri¬
& quintam. & sextam sabbati diuiditur.
quã & inimici inidolorum & ȩlementorũ
nominibus appellant: Denique & apłs
collectam pecuniȩ quae indigentibus prae¬
paratur. in unam sabbati praecipit congre¬
gandam: Necpucandum est matheum &
iohannem diuersa sensisse : sed unum atque
idem tempus. medie noctis. & gallorũ cantus.
diuersis appellasse nominibus: Mathcus
enim scribit uespere sabbati idest sero. non
incipiente nocte sediam ꝓfunda & magna
ex parte transacta. apparuisse dñm mariae
magdalenȩ : Et apparuisse uespere sabbati
in lucescente inunam sabbati : se ipsũ inter¬
pretans quid dixiss& uespere sabbati: id ẽ.
ad propinquante iam lucȩ sequentis die ÷
Et iohannem non absolute dixisse: una
aut̃ sabbati. uenit maria magdalenae

Expanded text:
gdalene uidit dominum resurgentem et Iohannes euangelista refert mane una sabbati eam iuxta sepulchrum flere ?— Una sabbati dies dominica intellegenda est, quia omnis ebdomada in sabbatum et in priet quintam et sextam sabbati diuiditur, quam ethnici idolorum et elementorum nominibus appellant. denique et apostolus collectam pecuniae, quae indigentibus praeparatur, in una sabbati praecepit congregandam. nec putandum est Matheum et Iohannem diuersa sensisse, sed unum atque idem tempus, mediae noctis et gallorum cantus, diuersis appellasse nominibus — Matheus enim scribit \'uespere sabbati\', id est sero, non incipiente nocte, sed iam profunda et magna ex parte transacta apparuisse dominum Mariae Magdalenae et apparuisse uespere sabbati inlucescentis in unam sabbati se ipsum interpretans, quid dixisset \'uespere sabbati\', id est adpropinquante iam luce sequentis diei — et Iohannem non absolute dixisse: una autem sabbati uenit Maria Magdalene
Abbreviated transcription (Latin):
eiusdem iudicis nr̃i quo sacramur: apoena
neglegentium secernant uigiliae. quib
aduentum eius expectamus: eisque digna
ultione multatis. ipse nos ad mansionem
supernȩ pacis quam ante scła ꝓmisit indu¬
cat. quiuiuit & regnat cum patre inuni¬
tate sp̃s scĩ ds̃ pcromnia Scła saeculorum

Expanded text:
ejusdem judicis nostri, quo sacramur, a poena ejusdem judicis nostri, quo sacramur, a poena negligentium secernant vigiliae quibus adventum ejus exspectamus, eisque digna ultione multatis ipse nos ad mansionem supernae pacis, quam ante saecula promisit, inducat, qui vivit et regnat cum Patre in unitate Spiritus sancti Deus per omnia saecula saeculorum.
Abbreviated transcription (Latin):
date nobis graẽ munera narrant: audi¬
endis operã damus. Nouã ad optionis
plebem. spiritalis aegypti dominio sub¬
tractam : uni uero dño fonte regene¬
rationis sacramus: Missarũ sollempnia
caelebramus: corpus sacro scm̃ & p̾ciosũ
agni nr̃i sanguinem quo apeccatis redempti
sumus. denuo dõ in profectum nr̃e salutis
immolamus : Et quia deresurrectionis dnĩcȩ
simul & creptionis nrãe mysteruis annua
sollempnitate lactamur: studeamus km̃i
haec eadem mysteria interno mentis amore
conplecti: haec uiuendo semper tenere.
haec quasi munda animalia. nunc oris
locutione ruminanda. nunc cordis pęne¬
trabilibus retractanda seruemu& Et ante
om̃ia talibus uitam ducere curemus actib
quibus nrae quoque resurrectionis euen¬
tum laetantes mereamur aspicere: ut cũ
tuba nouissima totũ genus humanũ exci¬
tans ad tribunal iusti iudicis aduocauerit.
nos a sorte reproborum secernat Signum

Expanded text:
datae nobis gratiae munera narrant, audidatae nobis gratiae munera narrant, audiendis operam damus, novam adoptionis plebem spiritualis Aegypti Domino subtractam, uni vero Domino fonte regenerationis sacramus, missarum solemnia celebramus, corpus sacrosanctum et pretiosum Agni nostri sanguinem, quo a peccatis redempti sumus, denuo Deo in profectum nostrae salutis immolamus. Et quia de resurrectionis dominicae simul et ereptionis nostrae mysteriis annua solemnitate laetamur, studeamus, charissimi, haec eadem mysteria interno mentis amore complecti, haec vivendo semper tenere, haec quasi munda animalia nunc oris locutione ruminanda, nunc cordis penetralibus retractanda servemus, et ante omnia talibus vitam ducere curemus actibus, quibus nostrae quoque resurrectionis eventum laetantes mereamur aspicere, ut cum tuba novissima totum genus humanum excitans ad tribunal justi judicis advocaverit, nos a sorte reproborum secernat, signum
Abbreviated transcription (Latin):
niens. econtra populum quẽ sacramentis
salutaribus imbutũ uidit redemit: Ita nimi¬
rum. dñs & redemptor nr̃t. cum suum
pronobis corpus & sanguinẽ hostiã patri
obtuliss&. subuertit potentiã diaboli sa
tellitũ eius: spirituum uidelic & inmundo¬
rum audaciã cõminuit: Deiecit claustra
inferni : electos qui ibidem quã uis intran¬
quillitatis sinu tenebantur eruit. & hac
ipsa nocte resurgens amorcuis. ad cadestis
regni gaudia reduxit. impleta ꝓphetia
cis quosincarne adhuc positos suos esse
cognouit: N ecnon & nobis quos inse cre¬
dituros infine temporũ praeuidit. remę¬
dium salutis morte sua ac resurrectione
ꝓcurauit Nobis & antequã crearemur.
spiritalẽ uitat alimoniam qua recreare
ab ostium in sidiis muniremur. parauit :
uitae perennis iter. quod sequamur ape¬
ruit : Vnde & ipsi merito noctes acredẽp¬
tionis nraẽ memores uigiliis dõ dignis in¬
stamus & praecib Lectionib diuinis que

Expanded text:
niens, e contra populum quem sacramentis niens, e contra populum quem sacramentis salutaribus imbutum vidit, redemit: ita nimirum Dominus ac Redemptor noster cum suum pro nobis corpus et sanguinem hostiam Patri obtulisset, subvertit potentiam diaboli, et satellitum ejus, spirituum, videlicet, immundorum, audaciam comminuit. Disjecit claustra inferni, electos qui ibidem quamvis in tranquillitatis sinu tenebantur eruit, et hac ipsa nocte resurgens a mortuis ad coelestis regni gaudia reduxit, impleta prophetia  eis  Al., eos quos in carne adhuc positos suos esse cognovit, necnon et nobis, quos in se credituros in fine temporum praevidit, remedium salutis morte sua ac resurrectione procuravit. Nobis etiam antequam crearemur spiritualem vitae alimoniam qua recrearemab hostium insidiis muniremur paravit, vitae perennis iter quod sequamur aperuit. Unde et ipsi merito nocte hac redemptionis nostrae memores, vigiliis Deo dignis instamus et precibus lectionibusque divinis, quae
Abbreviated transcription (Latin):
spectaculo agnus in nocenter occisus. leo¬
nis quiocciderat uires potenter confregit.
agnus quitollit peccata mundi. Leonem
qui intulit peccata mundo confregit.
Agnus qui nos suae carnis & sanguinis
libaminȩ nepereamus reficit. Leonem
quinos rugiens circuit. & quẽ denobis
perdat inquirit: Agnus quisuae mortis
signum frontib nr̃is ad decutienda tela
mortistri hostis in posuit. Nam & ideo
sanguis agni legalisanlimine suꝑ liminari
& utroque poste domorum inquibus
aedebatur iussus est poni: ut etiã quadri¬
pertita sanguinis distinctio quadrifidũ¬
dominicae passionis uexillum. ꝗͦ nos
signati liberamur & primer&: deiecititaq
aduersarium nostrae libertatis & pacis:
quiinsidiatur nobis inocculto. sicut leo
incubili suo: Sicut ergo nocte hac immo¬
lato agno in aegẏpto. signatis eius san¬
guine domibus fidelium. cc̃imestis cius
carnibus uenit dñs repente. & eos qui
mẏsterii caelestis ex sortes manebant pu¬

Expanded text:
spectaculo agnus innocenter occisus, leospectaculo agnus innocenter occisus, leonis qui occiderat vires potenter attrivit. Agnus qui tollit peccata mundi, leonem qui intulit peccata mundo confregit: Agnus, qui nos suae carnis et sanguinis libamine ne pereamus reficit, leonem qui nos rugiens circuit, et quem de nobis perdat inquirit, interficit Agnus, qui suae mortis signum frontibus nostris ad decutienda tela mortiferi hostis imposuit. Nam et ideo sanguis agni legalis in limine superliminari et utroque poste domorum in quibus edebatur jussus est poni, ut etiam quadripartita sanguinis distinctio quadrifidudominicae passionis vexillum, quo nos signati liberamur exprimeret, dejecit adversarium nostrae libertatis et pacis, qui insidiatur nobis in occulto, sicut leo in cubili suo. Sicuti ergo nocte hac immolato agno in Aegypto, signatis ejus sanguine domibus fidelium, comestis ejus carnibus venit Dominus repente, et eos qui mysterii coelestis exortes manebant pu
Abbreviated transcription (Latin):
unguere . atque intus paratum ac uigilan¬
tem horam suae redemptionis &pectare.:
Quoddũ facer&. ecce noctis huius
medio dñs adueniens. percussis aegyptio¬
rum primogenitis. liberauit populum
suum apondere longe seruitutis : atque
ad terram promisse olym patriae ꝑ duxit
Iubens eum hanc noctem in memoriam ñ¬
suae saluationis omibus annis immolacio¬
ne agni paschalis. agere sollempnem
Quae profecto redemptio populi illius.
spiritalis nrãe redẽptionis quae resurgen¬
te amortus dño hac nocte completa est.
txpum gessit : sicut etiam carnalqͥs ciusdẽ
populi oppressores aegyptii. diriora nequi¬
tiae spiritalis arma designat᷑. quibus sub¬
iectam sibi genus humanum impia damp¬
natione praemebat: Sedueniens agnus
immaculatus. dignatus est immolari pro
nobis: dedit sanguinem suum nostrae
salutis precium. qui morte adtempus
suscepta. mortis imperium perpetuo¬
IU dampnauit: Mirandoque acdesiderabili

Expanded text:
ungere, atque intus paratum ac vigilanungere, atque intus paratum ac vigilantem, horam suae redemptionis exspectare: quod dum faceret, ecce noctis hujus medio Dominus adveniens, percussis Aegyptiorum primogenitis, liberavit populum suum a pondere longae servitutis, atque ad terram promissae olim patriae perduxit, jubens eum hanc noctem in memoriam suae salvationis omnibus annis immolatione agni paschalis agere solemnem. Quae profecto redemptio populi illius spiritualis nostrae redemptionis, quae resurgente a mortuis Domino hac nocte completa est, typum gessit, sicut etiam carnales ejusdem populi oppressores Aegyptii diriora nequitiae spiritualis arma designant, quibus subjectum sibi genus humanum impia damnatione premebat. Sed veniens Agnus immaculatus dignatus est immolari pro nobis, dedit sanguinem suum nostrae salutis pretium, qui, morte ad tempus suscepta, mortis imperium perpetuo damnavit, mirandoque ac desiderabili
Abbreviated transcription (Latin):
praecipuae nocte : sollicitas ꝓeius expec¬
tatione uigilias agantus : absẽdremus
miscđiam illius cãseissu socptam pronõbis
humiliter mortem. mox sublimster supẽ¬
rauit : ut nrae nos tempore resurrectio¬
nis. demorte: aduitam transmigrire con¬
cedat : Rogemus cum qui pascha nostrum
inmolatusest xp̃s : ut & in choata paschalis
gaudii sollempnia nos digne peragere.
& per haec contingere adgaudia pręst&
Sacterna: Inter haec uero notandum: qđ
huius sacratissimȩ noctis. ac redẽptionis
nrã quam colimus sollempnitas. ĩamolim
est in antiquo dĩ populo mysticȩ designa¬
ta: Cum enim idem populus diu fuissoc
aegyptia seruitute grauatus. nec eum di¬
mittere uellent egyptii adliberum sui
conditoris exire seruitium: tandem
praccepit ei dñs in caelebratioNe
pasche immolare agnũ: ẽiusque carnes ac
nocte assart & edere. eius sanguine qui
ess& fusus in limine postem domorum
sudrum utrumque acsuꝑ liminare per¬

Expanded text:
praecipua nocte, sollicitas pro ejus exspecpraecipua nocte, sollicitas pro ejus exspectatione vigilias agamus. Obsecremus misericordiam illius, qui susceptam pro nobis humiliter mortem mox sublimiter superavit, ut nostrae nos tempore resurrectionis de morte ad vitam transmigrare concedat. Rogemus eum qui pascha nostrum immolatus est Christus, ut et inchoata paschalis gaudii solemnia nos digne peragere, et per haec contingere ad gaudia praestet aeterna. Inter haec vero notandum quod hujus sacratissimae noctis ac redemptionis nostrae, quam colimus, solemnitas jam olim est in antiquo Dei populo mystice designata. Cum enim idem populus diu fuisset Aegyptia servitute gravatus, nec eum dimittere vellent Aegyptii ad liberum sui Conditoris exire servitium, tandem praecepit ei Dominus in celebratione paschae immolare agnum, ejusque carnes hac nocte assare et edere, et ex ejus sanguine, qui esset effusus in limine, postem domorum suarum utrumque ac superliminare per
Abbreviated transcription (Latin):
mysticȩ & uirtute suae resurrectionis
& nrãe profectum uitae spiritalis insinuat. ⁊¬
Calilea quippe. transmigratio facta inter¬
pretatur Etbene ingalilea uidetur adisci¬
pulis. qui iam demorte aduitam. decorrup¬
tione ad incorruptionem. de poena trans¬
migrauerat adgłam: & uictoriã resurrec¬
tionis non solum ostensione corporis.
sed ex ortatione sermonis. sed nomin e
quoque loci inquo apparer& & loquere¬
tur commendar&: Sed & ipsi gaudio re¬
surrectionis eius. ita solum tunc frui
ualeamus. sinunc decor ruptela uitiorũ.
aduirtutum opera transmigrare satagimꝰ.:
Vndecurandum summo opereest frsmei.
ut quia resurrectionis dñi & saluatoris
nr̃i tempus agnouimus. quia eius sollẽp¬
nia caelebramus : continuis bonorum
operum profectib ad contemplandam
cius celsitudinem transmigremus: quia
nrãe resurrectionis tempus ignoramus.
quod tamen futurum nullomodo ambi¬
gimus : Etomi quidem tempore & in hac

Expanded text:
mystice et virtutem suae resurrectionis mystice et virtutem suae resurrectionis et nostrae profectum vitae spiritalis insinuat. Galilaea quippe transmigratio facta interpretatur; et bene in Galilaea videtur a discipulis qui jam de morte ad vitam, de corruptione ad incorruptionem, de poena transmigraverat ad gloriam, ut victoriam resurrectionis non solum ostensione corporis et exhortatione sermonis, sed nomine quoque loci in quo appareret, et loqueretur eis commendaret. Sed et nosipsi gaudio resurrectionis ejus ita solum tunc frui valemus, si nunc de corruptela vitiorum ad virtutum opera transmigrare satagimus. Unde curandum summopere, fratres mei, ut quia resurrectionis Domini et Salvatoris nostri tempus agnovimus quia ejus solemnia celebramus continuis bonorum operum profectibus ad contemplandam ejus celsitudinem transmigremus, quia nostrae resurrectionis tempus ignoramus, quod tamen futurum nullo modo ambigimus, et omni quidem, et in hac
Abbreviated transcription (Latin):
amor tuis. ueritatem nrãe carnis. uidea¬
mus głam noue incorruptionis : Superiuꝰ.
quippe lectum est. quia clauso surrexit
monumento: nunc aut̃ legitur quia mu¬
lieres tenuerunt pedes eius & ad orauer
eum: Surrexit enim clauso ostio monu¬
menti & exiit: ut in mortale iamfactũ
docer& esse corpus. quod inmonumento
clausum fuerat mortuum: tenendas
mulieribus praebuit plantas. utueram
tiate fratribus meis ut eant ingalileam
ibime uidebunt: O mira pietas saluatoris.
mira benignitas. quosante passionem disci¬
pulos. & aliquando etiam seruos uocare
consueuerat. hos post resurrectionem
fr̃s appellat. ut & eiusdem se humanita¬
tis quam & ante habuerat habitum resur¬
gendo resumpsisse monstrar&: & illos
quoque ad promerendam sperandam que
insua carne coronam inmortalitatis. qua
ipse iam praeminebat eriger&: Sane
quodse ingalilea uidendum adiscipulis
praedixit: & sicut sequentia scĩ euuan¬
gelii declarant exhibuit: etiam in hoc

Expanded text:
a mortuis veritatem nostrae carnis, videaa mortuis veritatem nostrae carnis, videamus gloriam novae incorruptionis. Superius quippe lectum est quia clauso surrexit monumento: nunc autem legitur quia mulieres tenuerunt pedes ejus, et adoraverunt eum. Surrexit enim clauso ostio monumenti, et exiit, ut immortale jam factum doceret esse corpus, quod in monumento clausum fuerat mortuum. Tenendas mulieribus praebuit plantas, ut veramtiate fratribus meis, ut eant in Galilaeam, ibi me videbunt. O mira pietas Salvatoris, mira benignitas! Quos ante passionem discipulos, et aliquando etiam servos vocare consueverat, hos post resurrectionem fratres appellat, ut et ejusdem se humanitatis, quam et ante habuerat, habitum resurgendo resumpsisse monstraret, et illos quoque ad promerendam sperandamque in sua carne coronam immortalitaipse jam praeeminebat, erigeret. Sane quod se in Galilaea videndum a discipulis praedixit, et sicut sequentia sancti Evangelii declarant, exhibuit, etiam in hoc
Abbreviated transcription (Latin):
sepulchri impios timore per terr&
& uisita trices eiusdem sepulchri piissimas
benigna consolatione refouet: ac nepaue¬
ant confortat. insuper etiam familiari
affectu prior ipse quiscir& cas iħm quȩ¬
rere dicit. & quia iam surrexit addidit. ⁊¬
Mox etiam ipsas honorifico ac laetissimo
subditas ministerio : gaudium resurrectio¬
nis eius euuangelizare praecipit: Et quã
felices feminę: quae angelico docte oracu¬
lo triumphum resurrectionis mundo
ad nuntiare meruerunt: ac mortis quã¬
a eua serpentino seducta affatu. contra¬
xit imperium praedicare dirutum. ⁊¬
Quanto feliciores animae uirorũ parit̃
& feminarum : quot quot indie iuditi
percussis pauore ac digna ultione reꝓbis:
ipsȩ caelesti gratia adiutę triumphare
demorte. & gaudium beate resurrectionis
intrare meruerint: Currentib autem
eis euuangelizare discipulis occurrit iħs.
easque salutat. Ostendens se omnibus iter
uir tutum incho antibus. ut ad salutẽ per¬

Expanded text:
sepulcri impios timore perterret sepulcri impios timore perterret et visitatrices ejusdem sepulcri piissimas benigna consolatione refovet, ac ne paveant confortat. Insuper etiam familiari affatu prior ipse, quia sciret eos Jesum quaerere, dicit, et quia jam surrexit addit, mox etiam ipsas honorifico ac laetissimo subditas ministerio gaudium resurrectionis ejus evangelizare praecipit. Et quam felices feminae, quae angelico doctae oraculo triumphum resurrectiannuntiare meruerunt, ac mortuis quod Eva serpentino seducta affatu contraxit imperium praedicare dirutum! Quanto fet feminarum, quotquot in die judicii percussis pavore ac digna ultione reprobis, ipsae coelesti gratia adjutae triumphare de morte, et gaudium beatae resurrectionis intrare meruerint. Currentibus autem eis evangelizare discipulis occurrit Jesus, easque salutat, ostendens se omnibus iter virtutum inchoantibus, ut ad salutem per
Abbreviated transcription (Latin):
qui aduentum dñi inmundo praedica¬
bat: utetiam stando signar&. quia his
quẽ predicabat ad debellandũ mundi
principem uenir&: Recte praeco resur¬
rectionis eius sedisse memoratur: ut etiã
sedendo figurar&. eum superato mortis
auctore sedem regni iam conscendisse per¬
petur. Dequa ipse paulo post discipulis
apparens ait: Data est mihi om̃is potestas
quo hostium monumenti claudebatur.
ut claustra inferorũ sua illũ uirtute
deiecisse acsuperasse docer& quatenus
om̃s quos ibi suos inueniss&. ad para chysi
lucem requiemque subleuar&. iuxta illud
propheticũ : Tu quoque in sanguine testa
Ut ipso quoque habitu acuultu signifi¬
car& quia iscuiusgłam resurrectionis¬
eius nunciabat : & terribilis addampnan¬
dum reprobos. & benignus ess& acblan¬
dus ad consolandum electos: Infulgore
& enim terror timoris: inniue autem
blandimentum candoris exprimitur .
Incuius inditium diuinę discretionis
ipse quoque angłs appar&: & custodes

Expanded text:
qui adventum Domini in mundo praedicaqui adventum Domini in mundo praedicabat, ut etiam stando signaret, quia is quem praedicabat, ad debellandum mundi principem veniret. Recte praeco resurrectionis ejus sedisse memoratur, ut etiam sedendo figuraret eum superato mortis auctore, sedem regni jam conscendisse perpetui. De qua ipse paulo post discipulis apparens ait: Data est mihi omnis potestas quo ostium monumenti claudebatur, ut claustra inferorum sua illum virtute dejecisse ac superasse doceret, quatenus omnes quos ibi suos invenisset ad paradisi lucem requiemque sublevaret, juxta illud propheticum: Tu quoque in sanguine testamUt ipso quoque habitu et vultu significaret, quia is, cujus gloriam resurrectionis nuntiabat, et terribilis ad damnandum reprobos, et benignus esset ac blandus ad consolandum electos. In fulgure etenim terror timoris, in nive autem blandimentum candoris exprimitur. In cujus indicium divinae discretionis ipse quoque angelus apparet, et custodes
Abbreviated transcription (Latin):
na prius corda & caelesti spe deiecta.
Per fidem passionis ac resurrectionis eius
concutienda adpaenitentiam: ac saluber¬
rimo pauore permota aduitam subliman¬
da per petuam: quod angelus aduenit.¬
& obsequium suae seruitutis quod dño debuit
exsoluit : quia enim xp̃s ds̃ & homo est: inter¬
acta humanitatis eiussemper angelorum
ministeria dõ debita nondesunt. Sicut
inquisita scĩ euuangelii copiosissimȩ ꝓbat
hẏstoria: Reuoluit aũt lapidemꝰ. non ut:
egressuro dño ianuam pandat. sed ut egres
Qui enim mortalis adhuc clauso uirginis
utero potuit nascendo mundum ingredi.
ipse absque ulla dubietate iam factus in¬
mortalis. clauso lic& sepulchro potuit
resurgendo exire demundo: Nec pretere.¬
undum. quare testis dominicȩ resurrecti¬
onis. angelus sedens apparuerit : cum his
qui natiuitatis eius mundo gaudium euuan¬
gelizabat. iuxta pastores stetisse legatur.⁊
nantis: Etrecte stans apparuit angelus.

Expanded text:
na prius corda et coelesti spe dejecta na prius corda et coelesti spe dejecta per fidem passionis ac resurrectionis ejus concutienda ad poenitentiam ac saluberrima pavore permota ad vitam sublimandam perpetuam. Quod angelus advenit, obsequium suae servitutis quod Domino debuit exsolvit; quia enim Christus Deus et homo est, interdicta humanitatis ejus semper angelorum ministeria Deo debita non desunt, sinquisita sancti Evangelii copiosissime probat historia. Revolvit autem lapidem, non ut egressuro Domino januam pandat, sed ut egress. Qui enim mortalis adhuc clauso virginis utero potuit nascendo mundum ingredi, ipse absque ulla dubietate jam factus immortalis, clauso licet sepulcro, potuit resurgendo exire de mundo. Nec praetereundum quare testis Dominicae resurrectionis angelus sedens apparuerit, cum is qui nativitatis ejus mundo gaudium evangelizabat, juxta pastores stetisse legatur. nantis. Et recte stans apparuit angelus
Abbreviated transcription (Latin):
reducimur: Qua propter necesse est fratres
lem̃i. ut quia noctem hanc praecipuam grã
dominicȩ resurrectionis in lustratã cogno¬
uimus: ipsi quoque curemus sollicite. nequa
eius particula nr̃o in corde tenebrescat.
sedtota lucescat indiem: Etnunc uideli¬
c& nobi suigilias eius digne deuotionis
laudis agentibus & completis quoque
uigiliis. sobria acpura conscientia dici
dominici paschalia festa ex pectantibus.:
Uenit inquid maria magdalenae. & altera
maria uidere sepulchrum: Duae unius
nominis eiusdemque amoris acdeuotionis
femine. quaedominicum uenerunt inui¬
sere sepulchrum: duasfidelium plebes iu¬
daicam scilic& & gentilem designant: quȩ
uno atque indissimili studio. passionem
resurrectionemq: sui redemptoris quacũq
eius eccła per orbem diffusa est. cȩlebrare
desiderant: Quod aut̃ terrȩ motus resur¬
gente dñõ de sepulchro. sicut ctiã moriente
incruce factus est magnus : significat terre¬

Expanded text:
reducimur. Quapropter necesse est, fratres reducimur. Quapropter necesse est, fratres benigni, ut quia noctem hanc praecipuam gratia Dominicae resurrectionis illustratam cognovimus, ipsi quoque curemus sollicite ut nequaquam ejus particula nostro in corde tenebrescat, sed tota lucescat in diem, et nunc videlicet nobis vigilias ejus digne devotione laudis agentibus, et completis quoque vigiliis sobria ac pura conscientia, diei Dominici paschalia festa expectantibus. Venit, inquit, Maria Magdalena, et altera Maria videre sepulcrum. Duae unius nominis ejusdemque amoris ac devotionis feminae, quae Dominicum venerunt invisere sepulcdaicam scilicet et gentilem designant, quae uno atque indissimili studio passionem resurrectionemque sui Redemptoris quacunque ejus Ecclesia per orbem diffusa est celebrare desiderant. Quod autem terrae motus resurgente Domino de sepulcro, sicut etiam moriente in cruce factus est magnus, significat terre
Abbreviated transcription (Latin):
parte surrexit : totam cam nimirũ ciusdẽ¬
resurrectionis lucȩ festiuam redit & corus¬
cam: Siquidem ab exordio mundanȩ crea¬
tionis usque huc. ita temporum cursus
distinguebatur: ut dies noctem preceder&
iuxta ordinem uidelic& primȩ conditionis
Hat aut̃ nocte permysterium resurrecti¬
onis dñi temporum ordo mutatus est:
Nam quia nocte surrexit amortuis. Die
uero sequente eiusdem resurrectionis effec¬
tum discipulis ostendit: ac participato cũ
eis conuiuio ueritatẽ uirtutis eius mirantib
simul & gaudentibus astruxit. Rectissime
nox illa sequentis diei coniuncta est luci:
acsi temporum ordo statutus. ut dies noctẽ
sequatur: Etquidem aptissime quondã
diem sequebat᷑ nox : quia homo aluce
paradysi peccando lapsus. in huius saeculi
tenebras aerumnas quaedecidit Aptissime
nunc dies sequitur noctem: quando ꝑ fidem
resurrectionis apeccati tenebris & umbra
mortis. ad lucem uitae xp̃o dño largiente

Expanded text:
parte surrexit, totam eam nimirum parte surrexit, totam eam nimirum resurrectionis lucem festivam reddidit et coruscam: siquidem ab exordio mundanae creationis usque huc ita temporum cursus distinguebatur ut dies noctem praecederet juxta ordinem videlicet primae conditionis, hac autem nocte per mysterium resurrectionis Domini temporum ordo mutatus est. Nam quia nocte resurrexit a mortuis, die vero sequente ejusdem resurrectionis effectum discipulis ostendit, ac participato cum eis convivio veritatem virtutis suae mirantibus simul et gaudentibus astruxit, rectissime nox illa sequentis diei conjuncta est luci, ac sic temporum ordo statutus ut dies noctem sequatur. Et quidem aptissime quondam diem sequebatur nox, quia homo a luce paradisi peccando lapsus, in hujus saeculi tenebras aerumnasque decidit. Aptissime nunc dies sequitur noctem quando per fidem resurrectionis a peccati tenebris et umbra mortis ad lucem vitae Christo largiente
Abbreviated transcription (Latin):
aromata & unguenta quã diu operari lice¬
bat: & sabbato quidem siluerunt scđm
mandatum sicut lucas aperte designat:
Cum aut̃ transiss& sabbatũ. uespera que
adueniente tempus operandi rediss&:
mox prompte addeuotionẽ emeruntquȩ
minus parauerant aromata sicut marcus
commemorat: ut uenientes unguerent eum:
Et ualde mane una sabbatorum uenerunt
ad monumentum: Quaerendũ autem cur
noctem dnicȩ resurrectionis cuuangelista
describens ait: uespere aut̃ sabbati quȩ lu¬
Icescit
in prima sabbati Cum consuetus or do
temporum habeat. uesperam magis tene¬
brescere in noctem. quam indiem lucescere :
sed mystice loquens euuangelista. quantũ
dignitatis haec sacratissima nox degła:
deuicta mortis acceperit. insinuare studu¬
It. Dumcius exordium quo deuotȩ xp̃o
feminȩ inobsequium illius uigilare coe¬
perunt. insequentem iam diem lucescere
perhibuit : Nam dñs auctor & ordinator
temporum qui inultima noctis huius

Expanded text:
aromata et unguenta, quandiu operari licearomata et unguenta, quandiu operari licebat, et sabbato quidem siluerunt secundum mandatum, sicut Lucas aperte designat. Cum autem transisset sabbatum, vesperaque adveniente tempus operandi rediisset, mox prompte ad devotionem emerunt quae minus paraverant aromata, sicut Marcus commemorat, ut venientes ungerent eum. Et valde mane una sabbatorum, venerunt ad monumentunoctem Dominicae resurrectionis evangelista describens ait: Vespere autem sabbati quae lucescit in prima sabbati, cum consuetus ordo temporum habeat vesperam magis tenebrescere in noctem quam in diem lucescere. Sed mystice loquens evangelista quantum dignitatis haec sacratissima nox de gloria evictae mortis acceperit, insinuare studuit dum ejus exordium quo devotae Christo feminae in obsequium illius vigilare coeperint, insequentem jam diem lucescere perhibuit. Nam Dominus auctor et ordinator temporum, qui in ultima noctis hujus
Abbreviated transcription (Latin):
mare curauit: Sexta quippe feria crucifi¬
xusesti sabbato qdi euitinsepule hroi
dominica surrexit amortuis: significans
delectis sũis per sex Ruius scłi aetates inter
pericula persecutionum bonis operibus
insudandum: In alia aut̃ uita quasi insabbato
perpetuo requiem animarum sperandam:
Porro indie iudicii. quasiindie domini ca
corporum quoque inmortalium receptionẽ
esse caelebrandam : In quibus deinceps animȩ
superno gaudio sine finẽ fr̾uantur: Quod
autẽ in lectione eugiingelica dictum est.
quia scaẽ mulieres uespere sabbati quaelucescit
Ita intellegendum est. quia uespere quid ẽ
prima sabbati. ad sepulchrum ꝑuenerint.
idest uespere aromata parauerint. quibus
corpus dñi unguere desiderabat. sed parata
uespere aromata mane adsepulchrum detu
causa obscurius posuit : sed euuangelis tae¬
alii quo ordine sit factum euidentius osten¬
dunt: Sepulto nam que sexta feria dño re¬
uerse a monumento mulieres. parauerunt

Expanded text:
mare curavit. Sexta quippe feria crucifimare curavit. Sexta quippe feria crucifixus est, Sabbato quievit in sepulcro, Dominica resurrexit a mortuis, significans electis suis per sex hujus saeculi aetates, inter pericula persecutionum bonis operibus insudandum. In alia autem vita quasi in Sabbato perpetuo requiem animarum sperandam: porro in die judicii quasi in die Dominica, corporum quoque immortalium receptionem esse celebrandam, in quibus deinceps animae superno gaudio sine fine fruantur. Quod autem in lectione evangelica dictum est, quia sanctae mulieres vespere Sabita intelligendum est: quia vespere quidem vprimam Sabbati ad sepulcrum pervenerunt, id est, vespere aromata paraverunt, quibus corpus Domini ungere desiderabant, sed parata vespere aromata mane ad sepulcrum detulcausa obscurius posuit, sed aalii quo ordine sit factum evidentius ostendunt. Sepulto namque sexta feria Domino, reversae a monumento mulieres, paraverunt
Abbreviated transcription (Latin):
resurrectio dñi
Ac saluatoris nr̃i dedicauit: Iuste & enim
hanc proeius amore uigiliis calebramus
& hymnis qui pro nr̃o amore in ea dormire
in morte ac demorte uoluit ex citari⁊
Nam sicut apłsait. mortuus est propter
delicta nr̃a. & resurrexit propt̃ iustificatio¬
nem nram⁊ Quod ipso quoque statu tẽ¬
poris. quouel mortuus est incruce. uel
amortuis resurrex it ostendit: Circa horã
quippe nonam cum inclinata iam ess&
ad uesperam dies. & tepe factus a meridiano
feruore radius solis: mysterium uictorio¬
sissime passionis consum mauit : Euident̃
se in sinuans propter auferenda scelera.
quib adiuina luce & dilectione in huius
noctem peregrinationis incidimus. cru¬
cis subisse patibulum: Surrexit mane
prima sabbati. quaenunc dies dñica
uocatur: manifeste docens se nos amorte
animae resuscitatos. in lucẽ perpetuae
felicitatis esse per ducturum. sed & aliud
nobis memorabile mysterium. tempore suȩ
passionis. sepulturȩ & resurrectionis inti¬

Expanded text:
resurrectio Domini ac Salvatoris nostri dedicavit. Juste etenim hanc pro ejus amore vigiliis celebramus et hymnis, qui pro nostro amore in ea dormire in mortem, ac de morte voluit excitari; nam sicut Apostolus ait: Mortuus est propter delicta nostra, et resurrexit propter justificationem nostram . Quod ipso quoque statum temporis quod vel mortuus est in cruce, vel a mortuis resurrexit, ostendit. Circa horam quippe nonam, cum inclinata jam esset ad vesperam dies, et tepefactus a meridiano fervore radius solis, mysterium victoriosissimae passionis consummavit, evidenter se insinuans propter auferenda scelera, quibus a divina luce et dilectione in hujus mortem peregrinationis incidimus, crucis subisse patibulum. Surrexit mane prima Sabbati, quae nunc dies Dominica vocatur, manifeste docens se nos a morte animae resuscitaturum, et in lucem perpetuae felicitatis esse perducturum. Sed et aliud nobis memorabile mysterium tempore suae passionis, sepulturae et resurrectionis inti
Abbreviated transcription (Latin):
bone introgatio. Hoc est uerbum fidei qd
predicamus: quo sine dubio ut mundare
possit consecratur & baptismus. Y ꝑc qͥppe
nobiscum uitis. cum patre agricola dilexit
eccłiam: & semet ipsum tradidit pro ea
Lege actus apostolorum: & uide quid
adiungat. Ut eam scificaret inquit
mundans lauacro aquȩ in uerbo. Munda¬
dat infantem. quamuis nondum ilent̾e.
corde credere ad iusticiam: & ore confreri
ad salutem. Totum hoc fit ꝑ uerbum de

Expanded text:
bonae interrogatio . Hoc est verbum fidei quod bonae interrogatio . Hoc est verbum fidei quod praedicamus: quo sine dubio ut mundare possit, consecratur et Baptismus. Christus quippe nobiscum vitis, cum Patre agricola, dilexit Ecclesiam, et seipsum tradidit pro ea. Lege Apostolum, et vide quid adjungat: Ut eam sanctificaret, inquit, mundans eam lavacro aquae in verbo . Mundaticorde credere ad justitiam, et ore confiteri ad salutem. Totum hoc fit per verbum, de
Abbreviated transcription (Latin):
quia & in aqua u̾bum mundat: Det᷑he
ũbum: & quid est aqua nisi aqua: Acce¬
dit uerbum ad elem̃tum & fit sacram̃tu:
etiam ipsum tamqũa uisibile ũbum. Nã
de hoc utiq dixerat. quando discipuloꝵ¬
pedes lauit. Qui lotus est non indiget
nisi ut pedes lauet: sed est mundus totꝰ.
Unde ista tanta uirtus aque. ut corpus
tangat & cor abluat: nisi faciente uerbo:
Non quia dicitur: sed quia creditur. Nã
& in ipso ũbo aliud est sonus transiens:
aliud uirtus manens. Hoc est uerbũ
fidei quod p̃dicamus ait apłs. quia si con¬
fessus fueris in ore tuo quia dñs est xꝑc.
& credideris in corde tuo quia illum d̃s
suscitauit a mortuis: saluus eris. Corde
creditur ad iusticiam: ore autem confes¬
sio fit ad salutem. Unde & in actibus
apostolorum legitur. fide mundans cor¬
da eorum. Et in epła sua beatus petrus.
sic & uos inquid baptisma saluos fecit: ñ
carnis depositio sordium. sed conscientiȩ

Expanded text:
quia et in aqua verbum mundat. Detrahe quia et in aqua verbum mundat. Detrahe verbum, et quid est aqua, nisi aqua? Accedit verbum ad elementum, et fit sacramentum etiam ipsum tanquam visibile verbum. Nam de hoc utique dixerat, quando ppedes lavit: « Qui lotus est, non indiget nisi ut pedes lavet, sed est mundus totus . » Unde ista tanta virtus aquae est, ut corpus tangat, et cor abluat nisi faciente verbo? Non quia dicitur, sed quia creditur. Nam et in ipso verbo aliud est sonus transiens, aliud virtus manens, hoc est verbum fidei, quod praedicamus, ait Apostolus: « Quia si confessus fueris in ore tuo, quia Dominus est Jesus. et credideris in corde tuo quia Deus illum suscitavit a mortuis, salvus eris. Corde creditur ad justitiam, ne ore autem fit confessio ad salutem. Unde et in Actibus apostolorum legitur: Fide mundans corda eorum. Et in Epistola sua B. Petrus: Sic et vos, inquit, Baptisma salvos facit; non carnis depositio sordium, sed conscientiae
Abbreviated transcription (Latin):
excedit angłicam sublimitatem. nec om¬
nino ꝑtinet. nisi ad agricolam trinitatẽ.
Iam uos mundi estis. Mundi scilicet atq
mundandi. Neq enim nisi mundi essent.
fructum ferre potuissent: & tam̃ omnẽ
qui fert fructum purgat agricola. ut fructũ
plus afferat. fert fructũ quia mundus est.
atq ut plus afferat purgatur adhuc. Qͥs
enim est in hac uita sic mundꝰ. ut ñ sit ma¬
gis magisq mundandus: Ubi si dixerimꝰ
quia peccatum non habemꝰ nos ipsos seduci¬
mꝰ. & ueritas in nobis non est: si autẽ con¬
fessi fuerimꝰ peccata nr̃a. fidelis & iustꝰ est
qui dimittat nobis peccata nr̃a: & mun¬
det nos ab omni iniquitate. Mundet
utiq mundos hoc est fructuosos. ut tan¬
to sint fructuosiores: quanto fuerint mun¬
diores. Iam uos mundi estis: propt̃ u̾bum
quod locutꝰ sum uob̃. Quare non ait. mun¬
di estis ꝓpt̾ baptismũ quo abluti estis. sed
ait. propt̾ u̾bum quod locutꝰ sum uobis. nͥ

Expanded text:
excedit angelicam sublimitatem, nec omexcedit angelicam sublimitatem, nec omnino pertinet nisi ad agricolam Trinitatem. Jam vos mundi estis, mundi scilicet atque mundandi. Neque enim nisi mundi essent, fructum ferre potuissent: et tamen omnem qui fert fructum, purgat agricola, ut fructum plus afferat. Fert fructum, quia mundus est; atque ut plus afferat, purgatur adhuc. Quis enim est in hac vita sic mundus, ut non sit magis magisque mundandus? Ubi « si dixerimus quia peccatum non habemus, nos ipsos seducimus, et veritas in nobis non est: si autem confessqui dimittat nobis peccata, et mundet nos ab omni iniquitate . Mundet utique mundos, hoc est fructuosos, ut tanto sint fructuosiores, quanto fuerint mundiores. Jam vos mundi estis propter verbum quod locutus sum vobis. Quare non ait, Mundi estis propter baptismum quo abluti estis, sed ait: Propter verbum quod locutus sum vobis? nisi
Abbreviated transcription (Latin):
increm̃tum. Non utiq qui plantat est
aliquid. neq qui rigat: sed qui increm̃tũ
u̾bum. unde ipse & pat̃ unum sunt: & si
u̾bum caro factum ẽ quod ñ erat: manet
quod erat. Deniq cum de patre tamqu̾a
de agricola dixisset. quod infructuosos pal¬
mites tollat. fructuosos aut̾e purget. ut
plus afferant fructũ. continuo etiam se¬
ipsum mundatorem palmitu ostendens.
iam uos inquit mundi estis: propt̾ sermo¬
nem que locutꝰ sum uobis. Ecce & ipse est¬
mundator palmitũi. quod est agricole non
uitis officium: qui etiam palmites oꝑarios
suos fecit. Nam & si non dant increm̃tum
impendunt tam̃ aliquod adium̃tum. sed
ñ de suo: quia sine me inquit nichil potestiᷤ
facere. Audi etiam ipsos confitentes. Quid
autẽ est apollo: quid aut̾e paulus: Ministri
dedit. Non itaq de suo. Iam uero quod seqͥt᷑
sed d̾s increm̃tum dat: ñ ꝑ illos sed ꝑ ipsũ
facit. Excedit hoc humanam humilitate.

Expanded text:
incrementum. Nam neque qui plantat est incrementum. Nam neque qui plantat est aliquid, neque qui rigat, sed Deus qui incrementum Verbum; unde ipse et Pater unum sunt: et si Verbum caro factum est quod non erat, manet quod erat. Denique cum de Patre tanquam de agricola dixisset quod infructuosos palmites tollat, fructuosos autem purget ut plus afferant fructum; continuo etiam seipsum mundatorem palmitum ostendens, Jam tos, inquit, mundi estis propter sermonem quem locutus sum vobis. Ecce et ipse mundator est palmitum, quod est agricolae, non vitis officium: qui etiam palmites operarios suos fecit. Nam etsi non dant incrementum, impendunt tamen aliquod adjumentum; sed non de suo: Quia sine me, inquit, nihil potestis facere. Audi etiam ipsos confitentes: Quid autem est Apollo? quid autem Paulus? Ministridedit: non itaque de suo. Jam vero quod sequitur, sed Deus incrementum dedit ; non per illos, sed per seipsum facit: excedit hoc humanam humilitatem,
Abbreviated transcription (Latin):
naturȩ sunt: uitis & palmites. Propt̾
quod cũ esset deus. euius nature non
sumꝰ factus est homo: ut in illo esset uitiꝰ
humana natura. cuius & nos homines
palmites esse possimus. Quid ergo est.
ego sum uitis uera: Numquid ut adde¬
ret ueram. hoc ad eam uit̾e retulit. unde
ista similitudo translata est: Sic enim
dicitur uitis ꝑ similitudine non ꝑ ꝓprie¬
tatem: qũeadmodum dicit᷑ ouis. agnus.
leo. petra. lapis angłaris. & cetera huius¬
modi. quȩ magis ipsa sunt uera ex quibꝰ
dicunt᷑ iste similitudines. non ꝓprietates.
S cum dicit ego sum uitis uera. ab illa
se utiq discernit cui dicit᷑. quomodo con¬
uersa es in amaritudine uitis aliena. Na
quo pacto est uitis uera: quȩ expectata
est ut faceret uuam. fecit aute̾ spinas :
Ego sum inquit uitis uera. & pat̾ meus
agricola est. Omñe palmit̾e in me ñ feren¬
tem fructu: tollet eum. Et omn̾e qui fert
qui extrinsecus oꝑando exhibent ministe¬
rium: sed talis ut det etiam in trinsecus

Expanded text:
naturae sunt vitis et palmites: propter quod cum esset Deus , cujus naturae non sumus, factus est homo, ut in illo esset vitis humana natura, cujus et nos homines palmites esse possemus. Quid ergo est, Ego sum vitis vera ? Nunquid ut adderet vera, hoc ad eam vitem retulit, unde ista similitudo translata est? Sic enim dicitur vitis per similitudinem, non per proprietatem, quemadmodum dicitur ovis, agnus, leo, aquila, petra, lapis angularis, et caetera hujusmodi, quae magis ipsa sunt vera, ex quibus dicuntur istae similitudines, non proprietates. Sed cum dicit, Ego sum vitis vera , ab illa se utique discernit cui dicitur, Quomodo conversa es in amaritudinem vitis aliena ? Nam quo pacto est vitis vera, quae exspectata est ut faceret uvam, fecit autem spinas? Ego sum, inquit, vitis vera, et Pater meus agricola est. Omnem palmitem in me non ferentem fructum, tollet eumqui extrinsecus operando exhibent ministerium; sed talis est, ut det etiam intrinsecus
Abbreviated transcription (Latin):
tio igitur nequaqũa xo & labili tribue¬
retur elemento. nisi aduretur in uerbo.
Hoc uerbum fidei tantũ uat in eccłia di:
ut ꝑ ipsam credentem. offerenem. benedi¬
centem. tinguentem. etiam tantilum mun

Expanded text:
tio igitur nequaquam fluxo et labili tribueretur elemento, nisi adderetur 'in verbo'. Hoc verbum fidei tantum valet in aecclesia, ut per ipsam credentem, offerentem, benedicentem, tinguentem etiam tantillum mun
Abbreviated transcription (Latin):
conspicerent. Sed spm̃ potius quem relicto
corpore in manus patris cõmendauerat
prȩoculis haberent: Sedhunc eorum erro¬
rem simul & pauorem. quo ad nouam
incognitam que uisionem fuerãt ꝑculsi.
benigna magister piissimus gratia consola¬
cionis & ammonitionis absterge  curauit:.
Quid inquiens turbati estis & cogitacio¬
nes ascendunt incorda ura. Uidete manꝰ¬

Expanded text:
conspicerent, sed spiritum potius quem, relicto conspicerent, sed spiritum potius quem, relicto corpore, in manus patris commendaverat, prae oculis haberent. Sed hunc eorum errorem simul et pavorem, quo ad novam incognitamque visionem fuerant perculsi, benigna tionis et admonitionis abstergere curavit. Quid, inquiens, turbati estis, et cogitationes ascendunt in corda vestra? Videte man
Abbreviated transcription (Latin):
mox pastoribus angłi praedicabant. lau¬
dantes dm̃ & dicentes. Gła in ex celsis dõ.
& in terra pax hominib bone uoluntatis
Quia nimirum tota redemptoris nr̃i
in carne dispensatio. mundi est reconcilia¬
tio: Adhoc quippe incarnatus. ad hoc
passus. adhoc resuscitatus amortuis: utnos
qui peccando iram di incidimus. ipse recon¬
ciliando addĩ pacem reducer&: unde
recte & apropheta pater futuri saeculi
princeps pacis nominatur: Et apostolus
de eo scribens his qui ex gentib crediderant
ait: Etueniens euuangelizauit pacem
uobis qui longe fuistis. & pacẽ his qui
prope. Qnm per ipsum habemus acces¬
sum ambo in uno sp̃u ad patrem: Appa:¬
rente aut̃ sibi dño. conturbati & conterriti
discipuli. existimabant se sp̃m uidere.:
Agnoscentes quidem dnm eẽ quiapparuit::
sedputantes quia non incorporis eum sed
non corpus ipsius quod de functum & se¬
pultum nouerant. iam resuscitatũ a morte

Expanded text:
mox pastoribus angeli praedicabant laumox pastoribus angeli praedicabant laudantes Deum, et dicentes: Gloria in excelsis Deo, et in terra pax hominibus bonae voluntatis , quia nimirum tota Redemptoris nostri in carne dispensatio, mundi est reconciliatio. Ad hoc quippe incarnatus, ad hoc passus, ad hoc est resuscitatus a mortuis, ut nos qui peccando iram Dei incidimus, ipse reconciliando ad Dei pacem reduceret. Unde recte et a propheta Pater futuri saeculi, Princeps pacis, nominatur . Et Apostolus de eo scribens his qui ex gentibus crediderant, ait: Et veniens evangelizavit pacem vobis qui longe fuistis, et pacem his qui prope, quoniam per ipsum habemus accessum ambo in uno spiritu ad Patrem . Apparente autem sibi Domino, conturbati et conterriti discipuli, existimabant se spiritum videre. Agnoscentes quidem Dominum esse qui apparuit, sed putantes quia non in corporis eum, sed non corpus ipsius quod defunctum et sepultum noverant, jam resuscitatum a morte
Abbreviated transcription (Latin):
quando etiam presentia uoluit corporalis
:ostendere uisionis: Nam & de nobis quãuis
porro infra apostolorum pedes iacentib:
hoc ipsum eius miscricordia fieri confidere
debemus: ipsum uidelic& esse in medio nr̃i.
quociens cumque conuenientes in nomine
illius congregamur: Nomen quippe illius
iħs. idẽ saluator est. Etcum deadquisitio¬
ne perpetuȩ salutis locuturi conuenimus.
constat nimirum quia innomine ihũ con¬
gregamur: Nec dubitare fas est dehis quȩ
ipse amat conferentibus nobis: nobis cum
esse pręsentem : Et tanto utique uerius.
quanto ea quȩ ore proferimus. ꝑfectiori
corde retinemus: Deinde uidendũ quod
apparens saluator discipulis: pacis cisstatĩ
gaudia mandat: idipsum cȩlebrata in mor¬
talitatis gła iterans. quod ad passionem
mortis iturus quasi pignus eis speciale
salutis acuitȩ commendauerat dicens:
Pacem relinquo uobis. pacẽ meã deuobis:
Cuius gram muneris. eo quoque nato uisi

Expanded text:
quando etiam praesentia voluit corporalis quando etiam praesentia voluit corporalis ostendere visionis. Nam et de nobis quamvis porro infra apostolorum pedes jacentibus hoc ipsum ejus misericordia fieri confidere debemus, ipsum, videlicet, esse in medio nostri, quotiescunque convenientes in nomine illius congregamur. Nomen quippe illius Jesus, id est, Salvator est. Et cum de acquisitione perpetuae salutis locuturi convenimus, constat nimirum quia in nomine Jesu congregamur. Nec dubitare fas est de his quae ipse amat conferentibus nobis eum esse praesentem, et tanto utique verius, quanto ea quae ore proferimus perfectiori corde retinemus. Deinde videndum quod apparens Salvator discipulis pacis statim eis gaudia mandat, id ipsum celebrata immortalitatis gloria iterans, quod ad passionem iturus mortis quasi pignus eis speciale salutis accurate commendaverat dicens: Pacem relinquo vobis, pacem meam do vobis . Cujus gratiam muneris eo quoque nato visi
Abbreviated transcription (Latin):
nis fractione cognouerunt: A pparuit
& petro: Qđ si euuangelista quando uel
ubi factum sit minime designauerit. tam̃
quia factumsit nontac&ꝵ Scribens
quia cum prefati duo discipuli cognito dño
inemaus statim redissent hierusalem. inuener̃
congregatos undecim: & eos quicum ipsis erant
dicentes. quia surrexit dñs uere & apparuit
symoni : Acdeinde subiungit: Et ipsi narra¬
bant. quȩ gesta erant inuia : & quomodo
cognouerunt eum infractione panis: Sta¬
timque adnectit. Quintam eius appa¬
ritionem. dequa modo cum legeretur
re : Ubi primo notandum. & diligenter
memoriȩ commendandum est. Q uod
dese loquentibus dñs discipulis adstare
in medio : & praesentiam suae uisionis
IIrcucdare dignatus est fhoc enim quod fide¬
libus cunctis alibi promisit dicens. Vbi sun
duo uel tres congregati innomine meo.
ibi sum inmedio corum: Ad confirmandã
namque fidei nrãe constantiam. quod sem¬
per agit presentia diuinȩ pietatis. ali¬

Expanded text:
nis fractione cognoverunt; apparuit nis fractione cognoverunt; apparuit et Petro . Quod si evangelista quando vel ubi factum sit, minime designaverit, tamen quia factum sit non tacet, scribens quia cum praefati duo discipuli, cognito Domino in Emaus, statim redissent Hierusalem, invenerunt congregatos undecim, et eos qui cum ipsis erant, dicentes: Quia surrexit Dominus vere, et apparuit Simoni. Ac deinde subjungit: Et ipsi narrabant quae gesta erant in via, et quomodo cognoverunt eum in fractione panis. Statimque annectit quintam ejus apparitionem, de qua modo cum  Al. add.re. Ubi primo notandum et diligenter memoriae commendandum est, quod de se loquentibus discipulis Dominus astare in medio, et praesentiam suae visionis revelare dignatus est. Hoc est enim quod fidelibus cunctis alibi promisit, dicens: Ubi sunt duo vel tres congregati in nomine meo, ibi sum in medio eorum . Ad confirmandam namque fidei nostrae constantiam, quod semper agit praesentia divinae pietatis, ali