comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Quio illami in ab ducat eschi
factum auobis. diu̾tꝰ in miseri¬
corditer q Acq eciam si est pr̃
dicendum magis illiberaliter.¬
Quid illi tand creditis foro ñ
iisero q̃ cum illa consneiit pꝰ
q̃ infelir haud scio an illam misere
mĩc amet cum hanc sibi uidebit
pñs pñti eripi abduci ab cculis fa¬
cinus indignũ pater. unc Qua
racione istuc. quis despondit qͥd
dedit cui qnͣ mipsit auctor hus
rebꝰ quis est cur duxit alienante¬
oscha An sedere oportuit domi u̾s¬
mem tam grandem duui cognatus
huc illũ uenie̾t expectantẽ hic mi
pr̃. te dicere equĩ funit et io deffende¬
micio sidiculum aduorsum ne
illum causam dicerẽ cui ueneram
aduocatus Sed quid ita facta ech
me nr̃a aut quid nobis cum illis
Abeanins. Quid est quid lacrimas¬
eschi Pater obsecro ansculta.
iiero. Echine audini oĩa et scio
Nam te amo quo magis q̃ agis cũe
sunt michi. ese hilta uelim me pro¬
merentẽ ames dumi uiuas O mi pr̃
ot hoc delitum romisisse in me

Expanded text:
Quid illam ni abducat? Factum a vobis duriter Immisericorditerque; atque etiam, si est, pater, Dicendum magis aperte, illiberaliter.quid illi tandem creditis Fore animi misero quicum illa consuevit prius, Qui infelix haud scio an illam misere nunc amat, Quum hanc sibi videbit praesens praesenti eripi, Abduci ab oculis? Facinus indignum, pater. Qua ratione istuc? quis despondit? quis dedit? Cui, quando nupsit? auctor his rebus quis est? Cur duxit alienam? An sedere oportuit Domi virginem tam grandem, dum cognatus hinc Illinc veniret exspectantem? Haec, mi pater, Te dicere aequum fuit, et id defendere. Ridiculum: adversumne illum causam dicerem Cui veneram advocatus? sed, quid ista, Aeschine, Nostra? aut quid nobis cum illis? abeamus. Quid est? Quid lacrimas? Pater obsecro ausculta. Aeschine, audivi omnia Et scio; nam te amo; quo magis quae agis curae sunt mihi. Ita velim me promerentem ames dum vivas mi pater, Ut me hoc delictum admisisse in me
Abbreviated transcription (Latin):
io euenit cedo minquid respexi
ant nunquid tute prospexisti tibi
quid fieret qua fieret si te ip̃m m̃
pudint dicere qua uia resciscerẽ
hec dum dubitas menses abierñt
decem. Perdidisti re et illã miserã
et gnacũ quid quid inte fuit. qͥd
credebas dormienti hec tibi cõfe¬
auros deos et illam sine tua opẽa
m cubiculum iri deductũ domũ
nolim ceterarum rerũ te secordẽ
cod mõ bono ammo es duces ux¬
Bono anmo es inꝙ̃. eschi Ob¬
secro non ludis tu ñe me. miei
Ego te ꝙ̃obre. esch Nescio uisi
quia tam misere hoc esse cupio
uerum. ideo uereor magis.CHi Ab
domũ ac deos comprecare urore¬

Expanded text:
id evenit, cedo Numquid circumspexti? aut numquid tute prospexti tibi, Quid fieret, qua fieret? si te ipsum mihi puduit dicere, Qua resciscerem? Haec dum dubitas menses abierunt decem. Prodidisti et te, et illam miseram, et gnatum, quod quidem in te fuit. Quid? credebas dormienti haec tibi confecturos Deos, Et illam sine tua opera in cubiculum iri deductum domum? Nolim ceterarum rerum te socordem eodem modo. Bono animo es: duces uxBono animo es, inquam. Pater, Obsecro, non ludis tu nunc me? Ego te? quamobrem? Nescio; Nisi quia tam misere hoc esse cupio verum eo vereor magis. Abi domum, ac Deos comprecare ut uxore
Abbreviated transcription (Latin):
atum usq ad huc est Nunc porro
echine expergiscere nũc hoc pͦ
est ad illas ibo mie ut purgem acc¬
edam ad fores petii horresco sꝑ
ubi pulsaẽ Hasce occipio fores¬
miser. Hens hens. eschimis ego su
aperite aliquis ac tutũ ostiũ prod¬
ut nescio quis concedam huc
quis ostium hoc pulsauit. eschi¬
Hem pater hercle est peruunci¬
Echine esch. Quid huic hic ne¬
gocir est niciõ fu ne has pepulisti
nam mirabar quid. hro negocu.
esset tibi Erubuit salua res est¬
eschi. Dic sodes pñ tibi uero ꝙ̃
istic est rei unci Nichil michi
quid nnicus quid me a foro ado¬
urit modo hue rdnocanim sibi.¬
habitant soie quedam unilieres
pauperenle ut opinor has non
nosce te et certo scio. Neq emm
di huc comingrarunt eschi
Quid tum postea mci uirgo est
Nec uirgo orba est apatre hic mie
anneus illi genere est proxinus
huic leges cogunt nubere hanc.¬
Nichis recte perge. Mniciols reĩt
ut secum. aduehat nͥ.ii habitat

Expanded text:
atum usque adhuc est: nunc porro, atum usque adhuc est: nunc porro, Aeschine, expergiscere! Nunc hoc primum est: ad illas ibo ut purgem me; accedam ad fores. Perii! horresco semper ubi pultare hasce occipio miser. Heus, heus: Aeschinus ego sum: aperite aliquis actutum ostium. Prodit nescio quis: concedam huc.sciat. Sed quis ostium hoc pultavit? Pater hercle est: perii. Aeschine. Quid huic hic negoti est? Tune has pepulisti nam mirabar quid hic negoti esset tibi. Erubuit: salva res est. Dic sodes, pater, Tibi vero quid istic est rei? Nihil mihi quidem: Amicus quidam me a foro abduxit modo Huc advocatum sibi.Habitant hic quaedam mulieres pauperculae, Ut opinor; has non nosse te et certo scio; Neque enim diu huc commigrarunt. Quid tum postea? Virgo est aec virgo orba est patre: Hic meus amicus illi genere est proximus: Huic leges cogunt nubere hanc.Nihil: recte: perge. Is venit ut secum avehat; Nam habitat
Abbreviated transcription (Latin):
IS CEUTIOR AMIALI
me quit faciam neq quid ag̃a
acͥtũ sicr. Membra metui debilia
sunc. amnus innore. obstuput
pectore consistere iichil uideo¬
consilii quid Uals quo me ex hc̃
expediam turba. tanta nũc de me¬
suspicio meioit neq ea iimerito
Sostrata credit michi me psaltrĩa
hane emisse Id amis michi ĩdi¬
cium fecit Nant ut hiic forte
ea ad obste tricem erat missa. ubi
uidi eam illico acceto Rogito pñpͥ¬
quro agat.si iam partus adsiet eo¬
ne obsterricem liccersiat Illa exel¬
amat abi abi iani echine satis dui
dedisti uerbã nobis. Satis ad hec sua
nos frnstrata. est fides. hem quid
picari. sed me repressi samen Ne
quid de fr̃e garrule illi decerẽ ac
fieret palam. Nunc quid faciam
opus usquam efferri age omicto
ficri pociis est ut ne qua exeat
Ipm id metuo ut credant tot
coneur rñt uerismmulia Egomet
rapin. ip̃e solui argentĩ ad me
adducta est doniũ Nec adro iex
hanc rem pr̃i ut erat gesta ĩdiea¬
sse exorissem ut eam ducere cess¬

Expanded text:
ali de me faciam neque quid agam certum siet! Membra metu debilia sunt; animus timore Obstipuit: pectore consistere nil consili Quit. Vah! quomodo me ex hac expediam turba? Tanta nunc Suspicio de me incidit; Neque ea immerito: Sostrata credit mihi me psaltriam hanc emisse. Id anus mihi indicium fecit. Nam ut hinc forte ea ad obstetricem erat missa, ubi eam vidi ilico Accedo, rogito Pamphquid agat, iam partus adsiet; Eone obstetricem arcessat. Illa exclamat, "Abi, abi iam, Aeschine. Satis diu dedisti verba; sat adhuc tua nos frustrata est fides." "Hem, quid picari: sed me reprehendi tamen Ne quid de fratre garrulae illi dicerem, ac fieret palam. Nunc quid faciam? opus Usquam efferri. Ac mitto: fieri potis est ut ne qua exeat. Ipsum id metuo ut credant; tot concurrunt verisimilia. Egomet rapui; ipse egomet solvi argentum; ad me abducta est domum. Haec adeo mea hanc rem patri Ut ut erat gesta indicasse? Exorassem ut eam ducerem. Cess
Abbreviated transcription (Latin):
iam prospiciam michi nã tã u̾ibo
lacim hũc producã diem
ropere hagio mennu officinm facio
qd paũi a nobis ornum est corrigo
insi si me ii illo credidisti ẽẽ hom̃i
nimero q̃ ita putant sibi fieri ĩiu¬
ria. ultro si quã fecere ip̃i expostul¬
ant et ultro accusant io quia nõ
est ame factũ agis gras. hegio Ab
minime Nunꝙͣ te aliter atq es
in animum induxi meũ Sec qͥso
ut una mecũ ad irẽm uirginis eas
micio. atq istec ead qͥ michi dixisti
tute dicas mulieri suspicionen
hanc ꝑꝑ srẽm eius ẽẽ et ds illam
psaltriam mnici Si ita equũ cẽses
aut si ira opͥus est facto eam he
Bene facis nam et illi auimũ iã
relenabis q̃ dolore et miseria ta¬
bescit. Et tuo officio fueris sun¬
ctus. sed si aliter putas egomet
narrabo q̃ michi dixisti micio¬
Ymo ego ibo hec Benefacis Ol
quib res sunt mimis secunde
magis st̃ nescio quo suspiciosi ad
ille credunt negligi quapꝑ te

Expanded text:
iam prospiciam mihi: Nam iam adibo, iam prospiciam mihi: Nam iam adibo, latim hunc producam diem.topere, Hegio: Meum officium facio; quod peccatum a nobis ortum est corrigo: Nisi si me in illo credidisti esse hominum numero qui ita putant, Sibi fieri iniuriam ultro si quam fecere ipsi expostules, Et ultro accusant: id quia non est a me factum agis gratias? Ah, minime: nunquam te aliter atque es in animum induxi meum. Sed quaeso ut una mecum ad matrem virginis eas, Micio, Atque istaec eadem quae mihi dixti tute dicas mulieri; Suspicionem hanc propter fratrem eius esse et illam psaltriam. Si ita aequum censes, aut si ita opus est facto, camus. Bene facis; Nam et illi animum iam relevabis, quae dolore ac miseria Tabescit; et tuo officio fueris functus: sed si aliter putas, Egomet narrabo quae mihi dixti. Immo ego ibo. Bene facis. Omnes quibus res sunt minus secundae magis sunt nescio quomodo Suspiciosi; ad semper credunt negligi; Quapropter te
Abbreviated transcription (Latin):
cum apud macellũ hanc deorsũ.¬
Preterito hanc recta platea sursũ
ubi eo ueneris. cliuũs deorsum u̾sũ
est. Hac te precipitato. postea est
ad hanc manũ sacellũ ubi angipo¬
rtum prope est dem Qmd nã
Inic ubi eciam caprificns magna
est nostindem Nom Sirꝯ h̾ac
pergito oleuld qͥd̾ angiportũ non
censen me hoiẽm ẽẽ ẜrram ĩ porti¬
cum rursum redi sane hanc multo
propins ibis et minor est erracio
scin cratini hunis ditis edesidem
Sciosiru Ui eas preterieris ad
simstraui hac relicta placea. ubi ad
diane templum ueneris Ito ad der¬
teram priusꝙ ad portam uemas. ap̃
ip̃m iocum est pistrila. et ex aduerso
fabrica ibi est dem Quid ibi facͭ¬
Sirii l eaulos in sole iligneis pedib
facumdos deoit ubi potetis uos demea
Bene sane sed cesso ao eun pergere¬
Sirus l saue ego te exercebo hodie
ut dignus es salicerinũ Echinus oci¬
ose cessat prandium corrumpitur
Thxesipho añt est in amor̃e totus ego

Expanded text:
cum apud macellum hanc deorsucum apud macellum hanc deorsuPraeterito hac recta platea sursum: ubi eo veneris, Clivus deorsum versus est: hac te praecipitato: postea Est ad hanc manum sacellum; ibi angiportum propter est. Quonam? Illic ubi etiam caprificus magna est: nostin? Novi. Hac pergito. Id quidem angiportum non Censen hominem me esse? erravi. In porticum rursum redi: Sane hac multo propius ibis, et minor est erratio. Scin Cratini huius ditis aedes? Scio. Ubi eas praeterieris Ad sinistram hac recta platea: ubi ad Dianae veneris Ito ad dextram: priusquam ad portam venias apud ipsum lacum Est pistrilla et exadversum fabrica: ibi est. Quid ibi facit? Lectulos in sole ilignis pedibus faciendos dedit. Ubi potetis vos? Bene sane. Sed cesso ad eum pergere? I sane. Ego te exercebo hodie ut dignus es, silicernium. Aeschinus odiose cessat: prandium corrumpitur. Ctesipho autem in amore est totus. Ego
Abbreviated transcription (Latin):
si sic fit põt. seire q̃s uolo quot m̾
suit dm̃ que hec est miseria deme
Qmo ille gauint. quid ille uolt qͥd
ais uoue uir est frater domi sirus
Quid mali bone uir muchi narras
equid perii deme. Quid tibi esti
Siruslogitas thesipho me pugnis
miserum et istam psaltriam usq
Nem uide ut discidit labrũ demea
creptam ẽẽ ait dem Noncu eñ rus
rerum ueuit post insamens quchele
pepercit non puduit se uerberare ho¬
miĩe scuem. ꝙ̃ ego mõ puerũ tãtilũ¬
do te nesipho patrisas abi piruiñ te
indico siru Laudas ne Ille coñ¬
tinebit post hec. si sapiet mainis¬
quia mseram mulieram et me ser¬
miliun q̃ refferre non audebã uices¬
hinc rei. caput sed est ue fr̃ meus
nicus diru Non est. demłbi illũ
queram cogitosir. Scio ubi sis ue¬
rñ hodie numꝙ monstrabo. demo¬
Nem quid aiSir lta cleri Di¬
quid Sir At nomen nescio illiꝰ
hõis sec locũ noui ubi sit. dem¬
Dic erģo locũ sit ꝯ Nostu porti¬

Expanded text:
si sic fit, potest. Scire equidem volo quot mihi si sic fit, potest. Scire equidem volo quot mihi sint domini: quae haec est miseria? Quid ille gannit? quid vult? quid ais bone vir? est frater domi? Quid, malum, "Bone vir," mihi narras? Equidem perii. Quid tibi est? Rogitas? Ctesipho me pugnis miserum et istam psaltriam Usque Hem! vide, ut discidit labrum. emtam esse ait. Non tu eum rus verum venit post insaniens: Nihil pepercit. Non puduisse verberare hominem senem, Quem ego modo puerum tantildo, Ctesipho; patrissas: abi, virum te iudico. Laudas? Nae ille continebit posthac si sapiet manusquia miseram mulierem, et me servulum Qui referire non audebam, vice huic rei caput. Sed estne frater intus? Non est. Ubi illum quaeram cogito. Scio ubi sit; verum hodie nunquam monstrabo. Hem, quid ais? Ita. Dicerebrum. At nomen nescio Illius hominis; sed locum novi ubi sit. Dic ergo locum. Nostin porti
Abbreviated transcription (Latin):
Lnpus ur fabula tl desi. Pater adest¬
sirꝰ lpsus est ghesi Syre quid
igniuis Sirꝰ Cuge modo intro ego
uidero thesi di quid rogabat nusq
tn me audistin sirus Potm ut desmas
Demea Thesiohe Sirus
xmo primum frẽm nusꝙ
inuemo geneni Prepterea auce
dum eum quero auilla mercenariu
uidi ls filium negat ruri nec quid
agani sciõ the Syre Sir Quid
aĩo es deme. Quid hoc malũ ĩfeliͭͥ
nequeo satis disceruere inisi me cͤdo
hnic esse natũ rei fermiois miserus
cipisco omnia primus porro obnũ¬
cio egre solus si quid fit fero sirꝰ
Rideo hinc primũ aut sese is solus
nescit oĩa cenie Ninc redeo si for¬
te fr̃ redierit uiso chesi Syre obsec:
uide ne ille prorsus huc se irrnat¬
siro Eciam taces ego canebo thesi¬
Niꝙ̃ herele hodie istuc cõmictã
tibi uam me in cellam aliqͣs ci
illa concludani Id rutissimũ esti
Sirꝰ Age tñ ego hunc anmonebo¬
de Sed cccñ sceleratũ sirũ sirs
Non hercle hic quid durare qsꝙͣ

Expanded text:
Lupus in fabula. Pater estLupus in fabula. Pater est? Ipsus est. Syre, quid agimus? Fuge modo intro: ego videro. Si quid rogabit, nusquam tu me: audistin? Potin ut desinas? DEMEA. CTESIPHO. SYRUSx: primum fratrem nusquam invenio gentium: Praeterea autem dum illum quaero a villa mercenarium Vidi: is filium negat esse ruri: nec quid agam scio. Syre. Quid bono es. Quid hoc, malum, infelicitatis? nequeo satis decernere; Nisi me credo huic esse natum rei, ferendis miseriis. scisco omnia; Primus porro obnuntio: aegre solus si quid fit fero. Rideo hunc: primum ait se scire; is solus nescit omnia. Nunc redeo: si forte frater redierit viso. Syre, Obsecro vide ne ille huc prorsus se irruat. Etiam taces? Ego cavebo. Nunquam hercle hodie ego istuc committam tibi; Nam me iam in cellam aliquam cum illa concludam: id tutissimum est. Age, tamen ego hunc amovebo. Sed eccum sceleratum Syrum. Non hercle hic quidem durare quisquam,
Abbreviated transcription (Latin):
quid qd cum salute euis fiat ita
se defatigarit ueliu ui triouo hoc¬
l perpetuo prorsze ledto neq̃it siuige¬
sirꝰ lra fiat et istoͤf si quid potis¬
est est rectins te ita fiat nam hũc
perpetuo in leticia degere et illud
rus uulla alia cã tam male odi n
quia tam prope est qd̃ si abest lou¬
gnis p̾ꝰ nox oppressisset illic ꝙo huc
reuerti posset iterum Nunc ubi
nie illic non uidebit. iam houc rec¬
urret sat scio rogabit me ubi fue¬
rim ꝙͦ ego hodie toto non uidi
dic quid dicam sirue Nichil¬
cliens anuons hospes nẽo estrob̾
Nisce plirima opera dic ut data sit.
the Q non data sit non potest
si hic pernocto cẽ syre quid dicam
sirꝰ Lah ꝙ uellem ut eciam notu
amicis eciam mos ez dari qͥn tu ocio¬
sus es ego illuis sensinu pulchre call¬
eo cum fernet maxime sam placid
quantum onemi reddeo. the
Qnomodo. Sirus Landari te aud
libenter facio te apuo illumi demu
uirtutes narro mas the Meas¬
Siru luas hõi illico lacrime cadñt
quasi puero pre gaudio. Heni tibi

Expanded text:
quidem, Quod cum salute eius fiat, ita se defatigarit velim, Ut triduo hoc perpetuo prorsum e lecto nequeat surgere. Ita fiat, et istoc si quid potis est rectius. Ita: nam hunc perpetuum in laetitia degere: Et illud rus nulla alia causa tam male odi, nisi quia prope est: Quod si abesset longius, Prius nox oppressisset illic quam huc reverti posset iterum. Nunc ubi me illic non videbit iam huc recurret, sat scio. Rogitabit me ubi fuerim; quem ego hodie toto non vidi die. Quid dicam? NihilCliHisce opera ut data sit. Quae non data sit? non potest si hic pernocto, causae quid dicam, Syre? Vah, quam vellem etiam noctu amicis operam mos esset dari. Quin tu otiosus es: ego illius sensum pulchre calleo. Quum fervit maxime tam placidum quam ovem reddo. Quo modo? Laudarier te audit libenter: facio te apud illum Deum: Virtutes narro. Meas? Tuas: homini ilico lacrimae cadunt Quasi puero gaudio. Hem tibi
Abbreviated transcription (Latin):
DauusDam. Carimus
AMPFIILUS. WBILIA
Quis homo est pamE go su. Da
Pamphile Pam Nescis quid michi
obrigerit.Dau Certe sed quid inͥ
obrigerit scio Pa Et quił scio est¬
dau Nore honiun eueĩt ut q̃d
sim nacdus mali prius rescisceres in
ꝙͣ ego illud quod tibi euenerit bom¬
pam Nea glicerium suos parentes
reperit Da O factum bene eari
Da Narras probe pa Hec mora
ulla est quin eam uxorem duc̃a. Car¬
Nũ ille somipinat ea que uigil aus uo¬
uni Na Tum de puero daue dauns¬
Ha desne solus est. queui diligãt du¬
cieari. Daluus supa si hec uera sunt¬
est o carine in tp̃e ip̃o michi adueis¬
istim Ca Omma age me iniuis
illum ex pectare dum exeas sequẽte
hac me at nitus apud gliceriuiu
minc est In daue abi donni propera
acerse hinc qui anferant ẽã quid
stas quid cessas Da Eo. Caliopꝰ¬
le expectetis dum exeant huc
nituis desponsabr̃ intus trãsiget̾
si quid est quod restat uos uale¬

Expanded text:
US. CHARINUS. Pamphilus ubinam Quis homo est? Ego sum. O Pamphile. Nescis quid mihi obtigerit. Certe; sed quid mihi obtigerit scio. Et quidem ego. More hominum evenit ut quod sim nactus mali Prius rescisceres tu quam ego illud quod tibi evenit boni. Mea Glycerium suos parentes repperit. O factum bene!  Narras probe. Nec mora ulla est quin eam uxorem ducam. Num ille somniat Ea quae vigilans voluit? Tum de puero Dave? Ah desine. Solus est quem diligunt Di. Salvus sum si haec vera suntest? O Charine in tempore ipso mihi adveistine? Omnia: age me in tuis illum expectare dum exeat. Sequere hac me intus ad Glycerium nunc. Tu Dave abi domum: Propere rcesse hinc qui auferant eam. Quid stas? quid cessas? Eo. Ne expectetis dum exeant huc: intus despondebitur; Intus transigetur si quid est quod restet. Pl
Abbreviated transcription (Latin):
illo hor̃e sponte et nõ exdebito
qd suũ erat ut Redimeret se
Ialus hõih ĩ quib qͦd ex
debito exhigelat Riadere
Redime te ip̃m hoc es dicunt

Expanded text:
illo homine sponte et non ex debito quod suum erat, ut redimeret se in aliis, in quibus quod ex debito exigebatur, reddere redime te? Quasi enim hoc dicunt,
Abbreviated transcription (Latin):
sequitur ad haut legem auuus annus nr
aptandus esst hauc sequatur huit pareat
⁊ quetũq fuit debuisre sien pit patet irt
uelit obungare naturam optanũ est
pati quod emendare nõ possis ⁊ demii coac¬
tore cũcta puenuit sine n̾muracione
comitari mles est qui impatorem genẽs

Expanded text:
stat. Ad hanc legem animus noster aptandus est; hanc sequatur, huic pareat. Et quaecumque fiunt, debuisse fieri putet nec velit obiurgare naturam. Optimum est pati, quod emendare non possis, et deum, quo auctore cuncta proveniunt, sine murmuratione comitari; malus miles est qui imperatorem gemens
Abbreviated transcription (Latin):
claustri sm platus negligens discpuli¬
nõ obediens inudius ociosus sener ob¬
st̃inatus monachus cũalis religiosus cau¬
sidicus habtus p̃tiosus tibus ex qui sitꝰ
riuuce on claustio lis in cãplo dissclucio
in choro ureuerencia in altaris officio¬
sũ oꝑibus sinex sñ religidue ad olestẽs
sine obediencia diues sine elemosina fem̃ã
sme pudiatia dũs sine uirtute xp̃ianus
contenciosus pauꝑ suꝑbus rex iniquus
Epũs negligens plibs sie disciplina ꝙo¬

Expanded text:
cet prelatus negliens, discipulus inobediens, juvenis occiosus, senex obstinatus, monachus curialis, monachus causidicus, habitus preciosus, cibus exquisitus, rumor in claustro, lis in capitulo, dissolucio in choro, et irreuerencia circa altare. sine operibus, senex sine religione, adolescens sine obediencia, diues sine elemosina, femina sine pudicicia, dominus sine uirtute, christianus contenciosus, pauper superbus, rex iniquus, episcopus negligens, plebs sine disciplina, po
Abbreviated transcription (Latin):
dicat ꝙ displiceat huilitatem siulat
honestatem mentitur affabilitatem ex¬
hibet benignitaton oĩodit subsequitur
⁊ obsequĩtun cũctos houorat uniu̾s iicli¬
nat frequentat curias uisitat optimates
assurgit ⁊ amplenitur applaudat ⁊ adu¬
latur nam bñ nouit illiũ poeticum ⁊ si
nullus erit spulius tñ excute nullum si¬

Expanded text:
at displicere. Humilitatem simulat, honestatem mentitur, affabilitatem exhibet, benignitatem ostendit, subsequitur et obsequitur, cunctos honorat, universis inclinat, frequentat curias, visitat optimates, assurgit et amplexatur, applaudit et adulatur. Bene novit illud poeticum: Et si nullus erit pulvis, tamen excutit illum
Abbreviated transcription (Latin):
prosapia¬
riundo su¬
o dño spe¬
tiali dno
philippo
primegenito ⁊ heredi preclaris¬
simi uiri dnĩ philippi dei grã
illustrissimi regis francoꝵ. Su¬
us deuotus frater Egidiis ro¬
latuz. Clamat politicoru
sententia om̃s principatꝰ ñ c̃ẽ
equalit̾ diucurnos nec equas¬
li pyodo singła regimina mẽ¬
suraris s aliqua sunt ãnalia.
aliqua aduitam. aliquã uo̾¬

Expanded text:
prosapiariundo suo Domino speciali Domino Philippo primogenito, et haeredi praeclarissimi viri Domini Philippi Dei gratia Illustrissimi Regis Francorum, Suus devotus Fr. Aegidius Rolatum. Clamat Politicorum sententia, omnes principatus non esse aequaliter diuturnos, nec aequali periodo singula regimina mensurari: sed aliqua sunt annualia, aliqua ad vitam, aliqua
Abbreviated transcription (Latin):
stissimas cupiat p̾ẜuae᷑. hac
gͥ requisitioe laudabłi. ⁊ hoẽsta
quã mͥ reputo in p̃ceptũ. nͨ nõ
⁊ suffragante bono gentis ⁊ co¬
muni qd̾ ẽ diuiniꝰ ꝙ bonũ ali¬
qd̾ singłare in recusabilit̾ pcli¬
natus auxiliante alcissimo
delectabłr opus agg̾diat᷑ ut
urã reuerenda nobilitas req¬
siuit.

Expanded text:
s cupiat praeservare. Hac tur requisitione laudabili et honesta, quam mihi reputo in praeceptum, necnon et suffragante bono gentis et communi, quod est divinius quam bonum aliquod singulare, irrecusabiliter inclinatus auxiliante altissimo delectabiliter opus aggrediar, ut vestra reverenda nobilitas requisivit.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpetua uidicant᷑. Cum gͦ nul¬
lum uiolentũ esse ppetuũ fere
omĩa naturalia protestentur.
qui in se. ⁊ insius posteriorib
filus suũ principatũ ꝓpetuai̾
desiderat. sũmo opere studere
te cupiat pͥncipari. Sed sicut
custos iusti existẽs absq rõe
⁊ lege nich statuat imꝑandũ.
Nam ut cestatur ph̾s sic̾ nałr

Expanded text:
petua iudicantur. Cum igitur, nullum violentum esse perpetuum, fere omnia naturalia protestentur, qui in se, et in suis posterioribus filiis suum principatuum perpetuari desiderat, summopere studere te cupiat principari, sed si custos iusti existens absque ratione, et lege nihil statuat imperandum. Nam ut testatu
Abbreviated transcription (Latin):
pͦ fcã fuit una aliqua domꝰ s
crescentib filiis ⁊ filiab. ano
ualentib p̃ młtitudie habit¬
re in domo illa ꝯstruxert sili
domos ãnexas ⁊ sic exmlt
domib fc̃s fuit uicꝰ. Uñ api¬

Expanded text:
primo facta fuit una aliqua domus: sed crescentibus filiis et filiabus, et non valentibus prae multitudine habitare in domo illa, construxerunt sibi domos annexas: et sic ex multis domibus factus fuit vicus. Un
Abbreviated transcription (Latin):
sic̃ picula bellica. nͨ extactu aq̃
sc sc̃timꝰ ⁊ ymaginam̃ lesioẽ
festa ⁊ doloris illatiua. s qr ỹ
uitare possũr sic̃ ꝑicula belli
ca. Cñ gͥ difficiliꝰ sic durare ⁊
substine̾ ꝑicula illa q̃ ꝑfuga
uitare possumꝰ ꝙ ea atq sb̾sti¬
nẽda necessitamũ eo ꝙ ꝑ fugã
ea uitare ñ possumꝰ difficiliꝰ sb̾¬
stinẽt᷑ ꝑicula bellica ꝙͣ alia.
¶Epicła talia difficiliꝰ substinẽ¬
t᷑ qr ꝑ ea maxĩe app̾hẽdimꝰ mõ¬
tẽ uiolẽtã tũ mõs sibi illata

Expanded text:
sicut pericula bellica. nec ex tactu aquae sic sentimus et imaginamur laesionem, festa, et doloris illativa. sed quia vitari possunt, sicut pericula belli. Cum ergo difficilius sit durare, et sustinere pericula illa quae per fugam vitare possumus, quam ad quae sustinenda necessitamur, eo quod per fugam ea vitare non possumus; difficilis sustinentur pericula bellica, quam alia.ericula talia difficilius sustinentur: quia per ea maxime apprehendimus mortem violentam, cum mors ibi illata
Abbreviated transcription (Latin):
stẽtia. ñ sustinẽt s fugã am¬
piũt. Quidã at ñ de leui agg̾¬
diũt᷑ bellũ. s c̃agg̾ssi fuerĩt
sustinẽt ⁊ tollerãt picula bello¬
fficile qr difficilliora ⁊ t̾ribili
ciliꝰ ẽ repͥmere timores ꝙͣ mo¬
derare audatias. ¶Rusus qũ
audẽdo ñ cã difficile ẽ aggͥdi
pugnã sic̃ tollerare.⁊ sustine

Expanded text:
ugam arripiunt. Quidam autem non de levi aggrediuntur bellum, sed cum aggressi fuerint, sustinent, et tolerant pericula bellofficile quia difficiliora, et terribilioicilius est reprimere timores, quam moderare audacias: rursus quia in audendo non tam difficile est aggredi pug
Abbreviated transcription (Latin):
acquirit᷑. ¶ Rursus faciliꝰ
acquiri põt tẽpãtia ꝙͣ forti¬
tudo qr młta talia expimũ
dełctabłia aquib abstinẽdo
tes nͥ bella sit̃ iusta. s fo̾te toto
tp̃r uite hoĩs ñ occũret ei unũ
uistũ bellũ. ñ gͦ sic possumꝰ as

Expanded text:
acquiritur. Rursus facilius acquiri potest temperantia, quam fortitudo: quia multa talia experimur delectabilia, a quibus abstinendo tes, nisi bella ista sint iusta. Sed forte toto tempore vitae hominis, non occurrit ei unum iustum bellum. Non ergo sit po
Abbreviated transcription (Latin):
broꝵ ex quib iudicaiͣ posst̃
motꝰ aĩe. uidemꝰ eͥ prudẽtes
⁊ bonos hrͣe gestꝰ ordinatos
et hoẽstos. Cohibẽt eͥ tales suͦ
ĩtẽꝑantiã appetitꝰ. Est eͥ hoĩ
necciã disciplina ĩgestibꝰ.¬

Expanded text:
mbrorum, ex quibus iudicari possunt motus animae. Videmus enim prudentes et bonos habere gestus ordinatos et honestos: cohibent enim sua intemperantiam appetitus. Est enim homini necessaria disciplina in gestib
Abbreviated transcription (Latin):
nan statĩ ꝗs hre̾ põt finẽ in¬
tẽtũ. Ne gͦ ppt̾ ꝯtinuos labo¬
res deficiat a ꝯsecuticẽ finis
expedit aliqͦs ludos ⁊ aliqͦs
deducticoes ĩ t̃pone̾ suis cuis
urexhoc aliquã requiẽ reci¬
piẽtes magis possit laboa̾eͬ
ĩꝯsecutioe finis. Uñ ⁊ ph̾s oc¬
reqesce̾ ĩ fine adepto ⁊ qr ali¬
qn qs ꝯstituit sibi fine̾ ĩ quo
ñ oĩo ꝓhibeãt᷑ aludis s ut
moderate hãnt ludos hoẽstos
⁊ libãles. Nã ludi tũpes ⁊ elo¬
quia t̾pia ⁊ deducticẽs ĩ hone¬
ste ꝓhibẽde st̃ aiuenib ut

Expanded text:
 statim quis habere potest finem intentum: ne ergo propter continuos labores deficiat a consecutione finis, expedit aliquos ludos et aliquas deductiones interponere suis curis, ut ex hoc aliquam requiem recipientes, magis possint laborare in consecutione finis. Unde et Philorequiescere in fine adepto, et aliquando quis constituit sibi finem, in quo non omnino prohibeantur a ludis: sed ut moderate habeant ludos honestos, et liberales. Nam ludi turpes, et eloquia turpia, et deductiones inhonestae prohibendae sunt a iuveni
Abbreviated transcription (Latin):
pr. Na̾ suppoĩta coĩtate uxoꝵ
ñ est tãtus amor ĩciuitate
ut oppiãbat᷑ sccͣ. Nã modicã
ꝯiuctio płs ĩduc de amore si
sit c̾ta ⁊ nota ꝙͣ młta si siti¬
gͦta ⁊ dubia. licet enĩ sit ⁊
ꝙͣ patrui ad nepotẽ płs tñ
patruus diligeret nepote
pat̾ filiũ. si rõabłr dubitaret
se eũ genuisse. Nã płs ẽ mõ
de disecticẽ ĩciuitate. ut phy¬

Expanded text:
ita communitate uxorum non esset tantus amor in civitate ut opinabatur Socrates: nam modica coniunctio plus inducit de amore, si sit certa et nota, quam multa, si sit ignota et dubia. licet enim maior quam patrui ad nepotem: plus tamen patruus diligeret nepotem, pater filium, si rationabiliter dubitaret se eum genuisse. Nam plus est modo de dilectione in civitate, ut Ph
Abbreviated transcription (Latin):
sãguĩtas sisit nota ⁊c̾ta ra¬
iorẽ diłcticẽ cãt ꝙͣ filiatio
si sit dubia ⁊ ignota. Coĩtaᷤᷤ
pediẽs ciuitati. Decet at̾ hoc
ut̾ sciãt sic ciuitatẽ ordiare

Expanded text:
sanguineitas si sit nota et certa, maiorem dilectionem causat, quam filiatio, si sit dubia et ignota. communitas pediens civitati, Decet autem hoc ut sciant sic civitatem ordinare,
Abbreviated transcription (Latin):
armoꝵ põdera ĩutił ẽ adbellũ
¶ So bellãtib expedit posse su¬
ffe̾re qiͣ assiduos m̃broꝵ motꝰ
Nã siqs ĩbello ñ ꝯtinue seducat
expoĩt᷑ ad sustinẽdũ fortiores ic¬

Expanded text:
armorum pondera, inutilis est ad bellum. Secundo bellantibus expedit posse sufferre quasi assiduos membrorum motus. Nam si quis in bello non continue se ducat, exponitur ad sustinendum fortiores ic
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃m argue̾ ẽẽ bellicosũ ⁊ aptũ
ad pugnã. Tales gͦ querẽdi sc̃
bellatores qr ut płimũ ꝯtĩgit
eos eẽ aptos ad acticẽs bellicas.
bellicosi ut bñ pugnẽt ⁊ ut eos
streme bellare ꝯtĩgat.

Expanded text:
um esse bellicorum, et aptum ad pugnam. Tales ergo quaerendi sunt bellatores, quia ut plurimum contingit eos esse aptos ad actiones bellicas. bellicosi, ut bene pugnent, et ut eos strenue bellare contingat.
Abbreviated transcription (Latin):
derimo a̾no ultͣ assuefaciẽdoᷤᷤ
eẽ ad labores fortes ⁊adla
bores militares ꝙ ꝯcordat
cente ꝙ atpre pub̾tatis as¬
suescendi sũt iuenes ad
militares labores.Imo qrq̃
aiuuentute inchoamꝰ nimis.
ułt legis lator ciues bellato¬
res face̾ ⁊ redde̾ ipos adpugͦ¬

Expanded text:
decimo anno ultra assuefaciendos esse ad labores fortes, ut ad labores militares et bellicocente, quod a tempore pubertatis assuescendi sunt iuvenes ad militares labores. Imo quia quae a iuventute inchoamus, nimis vult legislator cives bellatores facere, et reddere ipsos ap
Abbreviated transcription (Latin):
ad defensioẽ ex̾citꝰ deferre ĩha¬
bũdãtia uictualiũ copiã. Imo¬
tib ciboꝵ ubertas ad huc eẽt
eis necciã abstinẽtia nõ gͣuare¬
se exnimio cibo ut laborẽ pu¬
gnãdi possẽt meliꝰ tollerare.
ñ cua̾re de ĩꝯmoditate iacẽdi ⁊

Expanded text:
 exercitus, deferre in abundantia victualium copiam: immantibus ciborum ubertas, adhuc esset eis necessaria abstinentia, et non gravari ex nimio cibo, ut laborem pugnandi melius tolerare possent. n curare de incommoditate iac
Abbreviated transcription (Latin):
cet ministros regũ ⁊ pͥncipd
cuiales. Nã si decet reges⁊
pͥncipes eo ꝙ sc̃ ĩ maxio no¬
bilitatis gͣdu hre mores
nobłes ⁊cuĩales ministros
qͦs ĩbonis decet suos dnõs ĩ¬

Expanded text:
nistros regum et principum curiales esse. Nam si decet reges et principes eo quod sunt in maximo nobilitatis gradu, habere mores nobiles et curiales, ministros, quos in bonis decet suos domi
Abbreviated transcription (Latin):
ut ẜm mores cuie ⁊nobł¬
faciẽtes oꝑa iũtutũ. ut bo
sua aliis largiẽtes. ñ age̾¬
tes hoc ut eis placeat expẽ¬
dere nͨ ꝙ dełctent᷑ ĩdandoꝙ¬

Expanded text:
ut servet mores curiae et nobfacientes opera virtutum ut bona sua aliis largientes, non agentes hoc quia eis placeat expendere; nec quod delectentur in dando
Abbreviated transcription (Latin):
uia apparet regis pͣdẽta
si suar familiar debito
muͦ gub̾net ⁊ si ei debite ⁊
dinate necessaria tribuat.
Et qr debita prouisio indu¬
m̃toꝵ uidet᷑ maxĩe ad hono¬
ris statũ Ut ĩstruãt᷑ reges
⁊ pͥncipes quałr se hant ã¬

Expanded text:
 apparet regis prudentia, si suam familiam debito modo gubernet, et si ei debite et ordinate necessaria tribuat: et quia debita provisio maxime videtur facere ad honoris statum, ut instruantur reges, et principes, qua
Abbreviated transcription (Latin):
ciuiratis ad tͥa d respicẽ ii
delicet ad ciues. Nã si ciues
essẽt pusillaĩes ⁊ ĩ utiles ad
bellũ ĩdigeret maiori copia
bellatoꝵ sic se hñtiũ. ẜo in¬
spiciẽdũ est ad regice̾. Nam
ꝙͣto ciuitas illa maiori re¬
gimĩe ⁊ maiori t̾raꝵ spacio
potiret᷑. tato sb̾stẽtare posset
nos amicos. uł uicinos pusil¬
lanimes uł uiriles. Nã uari¬
atis ꝯditionib uicinoꝵ. or alr

Expanded text:
tis, ad tria deberet respicere. Primo ad cives: nam si cives ipsi essent pusillanimes et inutiles ad bellum, indigeret maiori copia bellatorum sic se habentium. Secundo inspiciendum esset ad regionem: nam quanto civitas illa maiori regione et maiori terrarum spatio potiretur, tanto sustentare posset nos amicos vel inimicos, pusillanimes vel viriles. nam variatis conditionibus vicinorum,
Abbreviated transcription (Latin):
ẜ tͥa que de ip̃is bellãtibꝰ sccͣ
statuebat. pꝰ e̾ dicebat eos eẽ
alios ⁊distĩctos ab aliis ciuib
ẜo statuebat magnã młtitudi¬
nẽ bellatoꝵ. tͦ ponebat eos in
quodã det̾mĩãto niso. ¶pͦ uia

Expanded text:
 tria quae de ipsis bellantibus Socrates statuebat. Primo enim dicebat eos esse alios et distinctos ab aliis civibus. Secundo statuebat magnam multitudinem bellatorum. Tertio ponebat eos in quodam determinato numero. Prima via
Abbreviated transcription (Latin):
młt̾itudo bonoꝵ opeꝵ. Nã fõte
ille qui nc̃ deliqd mlta oꝑa boã
pͥus fecit. Deb gͦ uidex ñ ita re¬
spice̾ ad ꝑtẽ ut ad ħ ꝑticu¬
lare negotiũ ĩ quo deliqd sic̃
ad totur utsit᷑ ad młta boã
oꝑa que priꝰ fecit. Io̾ dr᷑ pͦ reth̾

Expanded text:
titudo bonorum operum. nam sorte ille qui nunc deliquit multa bona opera prius fecit: debet ergo iudex non ita respicere ad partem ut ad hoc particulare negocium in quo delinquunt, sicut ad totum ut sicut ad multa bona opera quae p
Abbreviated transcription (Latin):
u̾t futurũ malũ: uidet᷑ aũt
forte alicͥ reges ⁊ pͥncipes in
nlło debe̾ ẽẽ timitos. qr ta¬
lia regie maiestati deroga¬
re uident᷑. Multos ãt sic
ĩcitantes reges hre ꝯsue¬
uer̾t psuadẽtes eis ut oĩa
audeant nichil timeãt s
tales sc̃ adulatores ñ ueri¬
dici. docent enĩ reges nõ
ẽẽ fortes. nã qui omĩa au¬
det ⁊ nichil timet ut dr̃ pͦ¬
eos ẽẽ dedeat timidos ⁊ auda¬
ces. timor at̃ si moderatus
sit expediẽs ẽ regib ⁊ pͥn¬
cipib. Moderato eͥ timore
om̃s pͥncipãtes time̾ debẽt.

Expanded text:
rum malum. Videtur autem forte aliquibus reges, et principes in ullo debere esse timidos, quia talia regiae maiestati derogare dicuntur. multos autem sic incitantes reges habere consueverunt, persuadentes eis ut omnia audeant, nihil caveant: sed tales sunt adulatores, non veridici: docent enim reges non esse fortes. nam qui omnia audent, et nihil timent, ut deos esse deceat timidos, et audaces. Timor autem si moderatus sit, expediens est regibus et principibus. Moderato enim timore omnes principantes timere debent,
Abbreviated transcription (Latin):
maxĩe ĩ tͦ płs descendemꝰ ad
pticulares cͥcũstãtias. expe
sequẽtiũ. Intͦ gͦ libro ma¬
gis ꝑticdarit̾ tͣctabimꝰ fcã
regͥ. ñ tñ etiã ĩ illo libꝰ expe¬
diet penitꝰ usq ad ꝑticłana
descende̾ qr exꝑti ĩcuriis ⁊
maxie reges ⁊ pͥncipes ꝓpt̾¬

Expanded text:
maxime in tertio plus descendemus ad particulares circumstantias. Expedsequentium. In tertio ergo libro magis particulariter tractabimus facta regni: non tamen ella in illo libro expediet penitus usque ad particularia descendere: quia experti in curiis, et maxime reges et principes p
Abbreviated transcription (Latin):
ut ꝯsiliatilir reddãt᷑ hrẽ ali¬
hoc itẽ ĩ nestigare possumus
exꝑte aperis fiendi. nã nõ
sufficit sollicitai cͥca ꝯsilia.
⁊ indicare degonsiliatis. nͥ
ꝯsiliatã ⁊ iudicata. ꝑ oꝑa de¬
bite. ⁊ diligent̃ exeqͣm̃ mo¬
deratꝰ ãt timłor nõ solũ ꝯsili¬
atiuos facib. s. ⁊ ag̃. ut oꝑa

Expanded text:
siliativi reddantur, habere alihoc idem investigare possumus ex parte operis fiendi. Nam non sufficit solicitari circa consilia et iudicare de consiliatis, nisi consiliata, et iudicata per opera, debite et diligenter exequamus. Moderatus autem timor non solum consiliat
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ ille ĩuei̾ũt ⁊ iudicãt Ista
p̾cipit ut fiat. Prudẽtia gͥ ĩ¬
mediatius dirigit ĩ oꝑa fiẽda
eo ꝙ p̾cipiat illaᷤ fiei̾ quã faci¬
at iurtꝰ ĩuẽtina ⁊ iudicatiua.
Cũ gͦ ĩmoralib actꝰ ⁊ oꝑa dicã¬
t᷑ eẽ potiora pͣdẽtia q̃ ĩmedi

Expanded text:
quod illae inveniunt et iudicant, ista praecipit ut fiat. Prudentia ergo immediatus dirigit in opera fienda, eo quod praecipiat illa fieri, quam faciat virtus inventiva et iudicativa. Cum ergo in moralibus actus et opera dicantur esse potiora, P
Abbreviated transcription (Latin):
qr respectu oꝑis exfacilitate
mocli tͣdendi redelidimꝰ regiã
maiestatẽ beniuolã. ex ordine
dicẽdoꝵ redclidimꝰ eã docilem
exutilitate repta indicendis
redlimꝰ ip̃a attentã Restat
dicere seriati q̃ ĩlxx oꝑe st̃ dicẽ¬
da.ueꝵ qr finis ẽ pͥnciꝰ agibi¬
liũ pͥncipaliꝰ ꝙͣ aliqd̾ alioꝵ ut

Expanded text:
 operis ex facilitate modi tradendi reddidimus regiam maiestatem benivolam, ex ordine dicendorm reddidimus eam docilem, ex utilitate reperta in eis reddidimus ipsam attentam, restat dicere seriatim quae in hoc opere sunt dicenda. Verum quia finis est principium agibilium principalius, quam aliquod aliorum, ut
Abbreviated transcription (Latin):
ut coĩcat cu sb̃iis sepatis. Sa¬
culatiui sũt maxĩe honorãdi
qr st̃ supͣ hoĩe collocati. Sic
stinxerũt. ñ tñ ad plenu ⁊ ꝑ
om̃e mocdũ potuert̃ adueri¬
rent ꝙ ĩuita uoluptuosa nõ
ẽ querẽda felicitas ut iͣclariꝰ
oñdet᷑. de uita tñ politica quã
theologi uocãt uitã actiuã ⁊
de uita ꝯtẽplatiua ñ usq qͦt¬
ueã̾ senserũt. Credidert̃ e̾ ꝙ ex

Expanded text:
separatis. Saculativi, sunt maxime honorandi, quia sunt supra hominem collocati. Sic stinxerunt non tamen ad plenum, et per omnem modum potuerunt attirunt quod in vita voluptuosa non est quaerenda felicitas, ut infra clarius ostendetur: de vita tamen politica, quam theologi vocant vitam activam, et de vita contemplativa non usque quaque vera senserunt: crediderunt e
Abbreviated transcription (Latin):
xerũt gͥ ph̃i has tres uitas suĩ
bos tres moclos uiuẽdi. ñ tñ
posuerũt nͥ duplicẽ felicitate.
Nam ĩuita uoluptuosa nega¬
uerũt ẽẽ felicitatẽ. ꝙ ⁊̃ theolo¬
gi negat. Posuert̃ eĩ felicita¬
tẽ politicã ⁊ ꝯtẽplatiuã ut di¬
catur quis felix politice qñ ẽ¬
habendo inse prudentiã q̃ ẽ re¬
cta rõ agibiliũ dr̾ aũt felix cõ¬
qñ ẽ felix ñ solũ ut hõ s qñ ẽ

Expanded text:
has tres vitas, sive hos tres modos vivendi: non tamen posuerunt, nisi duplicem felicitatem: nam in vita voluptuosa negaverunt esse felicitatem, quod et theologi negant: posuerunt enim felicitatem politicam, et contemplativam: ut dicatur quis felix politice; habendo in se prudentiam, quae est recta ratio agibilium: dicatur felix conndo est felix
Abbreviated transcription (Latin):
ad uĩtutẽ que dr̃ honoris a¬
matiua. Sic̾ gͦ decet reges ⁊
pͥncipes eẽ magͥficos ⁊libra̾¬
les. sic decet eos eẽ magͦn¬
mos ⁊ honoris amatiuos.Re¬
ges eͥ ⁊ pͥncipes decet honay
tas corporał ad pulcritudie
Parui eͥ si hñt mẽbra bñ ꝓpo̾¬
tionata ⁊ ꝯformia formosi
est ñ in magͦ cor᷑ sic faciẽtes
oꝑa mediocri honore digna
gͥ reges ⁊ pͥncipes nͨ in nego¬
tiis arduis nec ĩmediocribꝰ
faciãt ad turpe. s ut sꝑ̃ agãt
oꝑa honore digna. bñ dictuz
ẽ ꝙ decet eos eẽ magͦnimos¬

Expanded text:
ad virtutem, quae dicitur honoris amativa. Sicut ergo decet reges et principes esse magnificos, et liberales: sic decet eos esse magnanimos, et honoris amativos. reges enim et principes decet honoretas corporis se habet ad pulchritudinem. Parvi enim si habent membra bene proportionata, et conformia, formosi est nisi in magno corpore. Sic facientes opera mediocri honore digna,igitur reges et principes nec in negociis arduis, nec in mediocribus faciant aliquid turpe; sed ut semper agant opera honore digna: bene dictum est, quod decet eos esse mag
Abbreviated transcription (Latin):
uirtutũ ⁊ ea faciet excellẽt᷑.
Nã cũ honor int̾ extĩora boã
sit boꝰ excellẽs faciẽs oꝑa ui̾¬
tutũ ĩ quãtũ st̃ honce̾ digna
excellẽtiori mõ fac̾ ea ꝙͣ si
a ge̾t᷑ talia oꝑa qr dełctarẽ
in illis. Recte gͦ magͦnimi¬
tas dr̃ os uirtutes maiores

Expanded text:
llenter. Nam cum honor inter exteriora bona sit bonum excellens, faciens opera virtutum, inquantum sunt honore digna, excellentiori modo facit ea, quam si ageret talia opera, quia delectaretur in illis. Recte ergo magnanimitas dicitur omnes virtutes maiores
Abbreviated transcription (Latin):
budare ĩ uino ⁊defice̾ ĩfru̃¬
to in quo ꝯtĩgit ciuitates ali¬
as habũdae̾ o ciuitatẽ inã
idige̾ auxilio altiꝰ. Qrͣ sic u
ule ẽ uite huãne ĩeadẽ cin¬
tate ꝯg̾gaiͣ diu̾sos uicos. Ut
faciliꝰ bant᷑ q̃ reqrũt᷑ ad uitã.
hc utile ẽ cuitati płes ꝯgre¬
gai̾ st̃ uno pͥncipatu aũ sb̃
nno rege. ut faciliꝰ ⁊ meliꝰ sͥ

Expanded text:
bundare in vino, et deficere in frumento, in quo contingit civitates alias abundare, oportet civitatem unam indigere auxilio alterius. Quare sicut utile est vitae humanae in eadem civitate congregari diversos vicos, ut facilius habeantur quae requiruntur ad vitam: sic utile est civitates plures congregari sub uno principatu aut sub uno r
Abbreviated transcription (Latin):
sũptũ faciat ad opꝰ illud: ut
cendet quõ tẽplũ illud sicad¬
mirabile ⁊ pulcrũ ⁊ quõ dõa
libãlis. Idẽ ẽ eͥ esse magͥficũ
ut infra patebit magͥficẽtia

Expanded text:
sumptum faciat ad opus illud. ut tendet quomodo templum illud sit admirabile et pulchrum, et quomodo dona liberalis. Idem est enim esse magnificum, ut infra patebit magnific
Abbreviated transcription (Latin):
minib rei pu si mẽs huana
ut suꝑiꝰ dicebat᷑ nescit otiosa
eẽ statĩ cũ qs nõ dat selicitis
ex̾citiis uagat᷑ eiꝰ mẽs cͥcau
⁊ ꝙͣto cogitãdo illicita faciluꝰ
tͣhunt᷑. Ut ea si adsit comal¬
ex fructu ⁊ utilitate q̃ ĩde n¬
git. Nã nũꝙͣ muliẽs possut̾

Expanded text:
minibus reipublicae; si mens humana ut superius dicebatur nescit ociosa esse, statim cum quis non dat se licitis exercitiis, vagatur eius mens circa et quanto cogitando illicita facilius trahuntur, ut ea si adsit commoex fructu et utilitate quae inde consurgit. Nam nunquam mulieres possunt
Abbreviated transcription (Latin):
sb̾ditis ¶Erta uia sui̾t᷑ exeo
bõa ip̃oꝵ ciuiũ. Tyrãpnꝰ eͥ nõ
solũ ꝓcurat mala eoꝵ ꝗsunt
ĩ regno. s ⁊̃ satagit ĩpedire eo¬
rũ maxĩa boã. Tangit at plx¬

Expanded text:
is. Quarta via sumitur ex eo bona ipsorum civium. Tyrannus enim non solum procurat mala eorum qui sunt in regno, sed etiam satagit impedire eorum maxima bona. Tangit a
Abbreviated transcription (Latin):
si uoͣ st̃ defectiue. qr ñ ꝯplete
det̾minãt ꝑticularia agibłia.
dato ꝙ cccurrãt leges melioe̾s
⁊ mag̾ sufficiẽtes ñ ẽ assue
credũt᷑ meliores q̃ sc̃ peiores
⁊ c̾dũt᷑ mag̾ sufficiẽtes q̃ st̃
minꝰ. Dato tñ ꝙ ĩ aliqͦ sufficiẽ
profic̾ dando sufficiẽtiorẽ lege.
tanto exalia ꝑte nocet tollen¬
do ꝯfuetudiẽ ⁊diuturnitatẽ¬

Expanded text:
sint defectivae, quia non complete determinant particularia agibilia, dato quod occurrant leges meliores et magis sufficientes, non est assuescreduntur meliores quae sunt peiores, et creduntur magis sufficientes quae sunt minus. Dato tamen quod in aliquperficit, dando sufficientiorem legem, tanto ex alia parte nocet, tollendo consuetudinem et diuturnitate
Abbreviated transcription (Latin):
nuit phs ꝯtĩgit eẽ malas
metalla emebãt uxores adin¬
ges aliqͦs ẽẽ stultas. Ut puta
legẽ illã quã ut recitat plx q̃
dã gẽs statuit. Uidel ꝙ si aliqs
ciuis eẽt ctisus. ⁊ aliqs ꝯsan¬
guincꝰ mõtui ĩuade̾t aliꝙ̃ ciue
⁊ ille p̾sentib aliqbꝰ fuget᷑ ab
illo reputabat᷑ fugiõs reuꝰ homi¬
cidii. Dicebat eͥ legis lator ꝙ
nõ fuget̾ ñ sentiret se culpabłe
at uulneari. nale ẽ ꝙ fugiat ꝑ¬

Expanded text:
nnuit contingit esse malas metalla, emebant uxores adinges aliquas esse stultas, utputa legem illam quam ut recitat Philos. quaedam gens statuit videlicet quod si aliquis civis esset occisus, et aliqguineus mortui invaderet aliquem civem, et ille praesentibus aliquibus fugeret ab eo reputabatur fugiens reus homicidii: dicebat enim legislator quod non fugeret, nisi sentiret se culpabileat vulnerari, naturale est ut
Abbreviated transcription (Latin):
oñdit phs pͦ retħ. ꝗait magis
noceͣ ꝯsuesce̾ ñ obedure pͥncipi¬
bꝰ ꝙͣ ñ obedire medicis. Na
medici ĩtẽdt̃ bonũ corporis: uo¬
luit ẽ corpꝰ ĩducẽ ad samtatẽ:
s ueĩ legis latores ⁊ ueiꝰ regẽ¬
ciues ĩducẽ adu̾tutẽ. ¶Ut gͦ
appareat ꝗd tenẽdũ sit de q̃si¬
to sciend̾ ꝙ lex positiua si rec

Expanded text:
ophus I. Rhetor. qui ait, magis nocere, consuescere non obedire principibus, quam non obedire medicis. Nam medici intendunt bonum corporis: volunt enim corpora inducere ad sanitatem. Sed veri legislatores ecives inducere ad virtutem. Ut ergo appareat quid tenendum sit de quae sito, sciendum quod lex positiva si rect
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑpetua iuidicant᷑. Cum gͦ nul¬
lum uiolentũ esse ppetuũ ferc
omĩa naturalia protestentur.
qui in se.⁊ insius posteriorib
filus suũ principatũ ꝓpetuai᷑
desiderat sũmo opere studere
debet ut sit suũ regim̃ natuãle.

Expanded text:
petua iudicantur. Cum igitur, nullum violentum esse perpetuum, fere omnia naturalia protestentur, qui in se, et in suis posterioribus filiis suum principatuum perpetuari desiderat, summopere studere debet, ut sit suum regimen naturale.
Abbreviated transcription (Latin):
prosapia¬
riundo su¬
o dño spe¬
tiali dño
philippo
primegenito ⁊ heredi preclaris¬
simi uiri dnĩ philippi dei grã
illustrissimi regis francoꝵ. Su¬
us deuotus frater Egidius ro
sententia om̃s principatꝰ ñ ẽe
equalit̾ diuturnos nec cquas¬
li ꝑyodo singła regimina mẽ¬
suraris s aliqua sunt ãnalia
aliqua aduitam. aliqua uo̾¬

Expanded text:
prosapiariundo suo Domino speciali Domino Philippo primogenito, et haeredi praeclarissimi viri Domini Philippi Dei gratia Illustrissimi Regis Francorum, Suus devotus Fr. Aegidius Romsententia, omnes principatus non esse aequaliter diuturnos, nec aequali periodo singula regimina mensurari: sed aliqua sunt annualia, aliqua ad vitam, aliqua
Abbreviated transcription (Latin):
tũ ppꝰ sibi ꝯmissũ ut sic iu¬
stꝰ ⁊ uĩtuosus. ¶Quĩto de¬
cet reges ⁊ pͥncipes ñ curare
ut laudẽt᷑ ab hoĩb. nã poĩti
ĩdigͥtatib młtos hñt adu¬
latores ⁊ loq̃ntes eis placẽ¬
tia. si at̃ talib adulatorib
c̾dãt ꝯtingit eis n̾ agẽ ẜm¬

Expanded text:
tum populum sibi commissum, ut sit iustus, et virtuosus. Quinto decet reges, et principes non curare, ut laudentur ab hominibus. Nam positi in dignitatibus multos habent adulatores, et loquentes eis placentia. Si autem talibus adulatoribus credant, contingit eos non age
Abbreviated transcription (Latin):
t᷑. nã cũ talia int̾ extĩoralra
ꝯputent᷑. Ipẽ nõ młtũ curat
de eis. Quia ut dicebat᷑ modi¬
cũ app̾tiat᷑ extĩora bona.¬
¶ Sexto spectat ad ip̃m ñ eẽ
plãgitiuũ. nec dep̾catiuum
⁊ maxĩe ñ debet ẽẽ tał respec
da mõ pusillanimis ẽ qr ni¬
mis app̾tiat᷑ extĩora boã. dicẽ¬
te seneca. ꝙ n cariꝰ emit᷑ ꝙͣ

Expanded text:
entur. Nam cum talia inter exteriora bona computentur, ipse non multum curat de eis, quia ut dicebatur modicum appretiatur exteriora bona. Sexto spectat ad ipsum non esse plangitivum, neque deprecativum, et maxime non debet esse talis respectodammodo pusillanimus est: quia nimis appretiatur exteriora bona, dicente Seneca, quod nihil carius emitur,
Abbreviated transcription (Latin):
ydiote dixletici. sic legiste qr
eate quib ẽ politica dicũt nã¬
ratiue ⁊ siñ rõne. applłai̾ posst̃
ydiote politici. Ex hoc ãt patẽ
pot ꝙͣto mag̾ honoradi st̃ sci¬
ctos politicã ⁊ morales sciãs
ꝙͣscietos leges ⁊ iura. Nã ꝙͣto

Expanded text:
diotae dialectici: sic Legistae, quia ea de quibus est politica, dicunt narrative et sine ratione, appellari possunt idiotae politici. Ex hoc autem patere potest quod magis honorandi sunt scientes politicam et morales scientias, quam scientes leges et iura.
Abbreviated transcription (Latin):
ges ⁊ pͥncipes scire lictãle y¬
dioma. ut possĩt sec̾ta sua a¬
liis scribeͣ ⁊ lege̾ absq alioꝵ
fcõ suũ totũ ĩgeniũ debet ex¬
pone̾ ut bñ ĩtelligãt moralia
ut sciãt se ⁊ alios rege̾. Na

Expanded text:
ges, et principes scire idioma literale, ut possint secreta sua alii scribere et leger absque aliorum facto totum suum ingenium debent exoponere, ut bene intelligant moralia et ut sciant se et alios regere. Nam
Abbreviated transcription (Latin):
du ascẽdẽte ⁊ ĩspecta ꝯditioe
celi. ⁊ qr hoc ꝑ astrologiã cogͦ¬
uolebãt ĩ astronomicis esse
ĩstructi. Sic gͦ antiqui de li¬
beralib sẽserũt ⁊ has septẽ
artes nimiũ extollebãt. ue

Expanded text:
specta conditione caeli: et quia hoc per astronomiam cognvolebant in astronomicis esse instructi. Sic ergo antiqui de liberalibus senserunt, et has septem artes nimium extollebant. Ver
Abbreviated transcription (Latin):
duãri bestiis uiros femins.
senes pueris. hoĩes eͥ nãłrdo¬
minãtur bestiis. qr hõĩu genꝰ
uiget pͥtẽtia. bestie uo̾ pͥtetia
⁊i arte paꝵ ꝑticipãt. sic eͥ uiri
dnãntũ feminis qr ut decla

Expanded text:
dominari bestiis, Viros foeminis, Senes pueris. Homines naturaliter dominantur bestiis, quia hominum genus viget prudentia: bestiae enim prudentia et arte parum participant. Sic etiam viri dominantur foem