comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
duos pentecostadas militũ ignis as¬
sumpserat. dicũt q ad dnm. Uie
diteimis ut iguis descendat de celo
et cõsumat eos. Pulchee ius inqui¬
unt dicemus. Nam et helias dixe¬
rat. Si homo dei ego sum. iguis de¬
postoloꝵ sermo efficientiã habeat.
uolinitatis dnĩ. Nisi em̃ ille ius¬
sorit frustra dicũt apłi ut iguis
descendat suꝑ eos. et quodã modo
uerbis aliis hoc loquũtur. Si ad
serui helie miuriã ignis desc̃eu¬
dit ecelo et nõ samaritas sed et iu¬
deos consumpsit incendiũ. ꝙͣtonia¬
gis ad cõtẽptũ sili dei in impios sa¬
maritas debet flãma seuire. Ere
ad sciluãdũ uenerat/. nõ in ꝓotesta¬
te sed hũilitate. nõ m patris glĩa
sed in hoĩsuilitate. increpat eos qd
nõ menumerint doctrme sue et bo¬
mitatis enuãgelice in qua dixerat
Qmi te ꝑcussorit in maxillã. pre-¬
bo el et alterã. et diligite ĩiicos

Expanded text:
duos pentecontarchas militum ignis abduos pentecontarchas militum ignis absumpserat, dicuntque ad dominum: uis dicimus, ut ignis descendat de caelo et consumat eos? pulchre uis, inquiunt, dicimus; nam et Helias dixerat: si homo dei sum, ignis entiam habeat, uoluntatis est domini. nisi enim ille iusserit, frustra dicunt apostoli, ut ignis descendat super eos, et quodam modo uerbis aliis hoc loquuntur: \'si ad serui Heliae iniuriam ignis descendit de caelo et non Samaritas, sed ludaeos consumpsit incendium, quanto magis ad contemptum filii dei in inpios Samaritas debet flamma saeuire!\' enon in potestate, sed in humilitate, non in patris gloria, sed in hominis uilitate, increpat eos, quod non meminerint doctrinae suae et bonitatis euangelicae, in qua dixerat: qui te percusserit in maxillam, praebe ei et alteram et: diligite inimicos
Abbreviated transcription (Latin):
et alia nobis obitiat᷑ intelligẽtsa.
quod uolinitatis diñ fuerit nõ susci¬
pi a samaritanis quia festinabat
ire ihrlm ibiq pati et sangine
fundere. ne oecupatius susception
samaritica et doctrina getsilaus
passionis differret diem ad quã uenerat
sustiuendam. Uude dicit et in alioloco.
Non ueni msi adoues perditas domus
isrł. Et apłis precepit. ciuitates sama¬
ritauoꝵ nõ intrabitis. uoleus tollere
ouinc̃ occasionẽ persecutionis iudaite
uc postea dicerent crucifigamus eñ
quia se iuiuuais nr̃s et hostibus uĩx̾at.
fatiesigitur eius erat pergens ihiłm.
et id circoiuxta alterã intelligẽtiam
nõ receperũt eũ samarite. quia festi¬
nabat in gredi iħiłm. Ut autẽ eiun¬
nõ recipent fuit dominice uolũtatis
Neniq apłi iu lege uersati in quatũ
iusticia nouerant oculũ pro oculo
dentẽ prodente ulcisti nitũtur in¬
uiriã et imuitari heliã ad cuiꝰ uocẽ

Expanded text:
et alia nobis subiciatur intellegentia, et alia nobis subiciatur intellegentia, quod uoluntatis domini fuerit non suscipi a Samaritis, quia festinabat ire Hierusalem ibique pati et sanguinem fundere, ne occupatus susceptione Samaritica et doctrina gentis illius passionis differret diem, ad quam uenerat sustinendam. unde dicit et in alio loco: non ueni nisi ad oues perditas domus Israhel et apostolis praecepit: ciuitates Samaritanorum non intrabitis, uolens tollere omnem occasionem persecutionis Iudaicae, ne postea dicerent: \'crucifiximus eum, quia se inimicis nostris et hostibus iunxerat'. facies igitur eius erat pergentis Hierusalem et idcirco iuxta alteram intellegentiam non receperunt eum Samaritae, quia festinabat ingredi Hierusalem. ut autem non reciperent, fuit dominicae uoluntatis. denique apostoli in lege uersati, in qua tantum iustitiam nouerant oculum pro oculo, dentem pro dente, ulcisci nituntur iniuriam et imitari Heliam, ad cuius uocem
Abbreviated transcription (Latin):
perũt illũ quia faties eius erat uadẽs
mihrlm. Hostili iterse samaritamꝰ
atq iudei discordant odio et cum oni¬
nes oderint gentes propͥo contra se
furore bachantur dũ utriq de legis
possessione couteudunt et intrrutum
se mutuo ꝑ sequtitur ut postꝙͣ indei
de babilona funt renersi ad edificati¬
ouem temꝑli samaritanii semꝑ nupe¬
dicrint. Cũq uellent et ipñ ccie
dificare templũ. ⁊ espondrrũt iudes
Non licet uobis et uobis edificaretõ¬
plũ dĩ. Deuiq prosũma niuuia
pharisei exprobrau dum. Nonne
demoniũ habes et samoritanosese
Et in parobola de ihrli descendẽtis
iericho samaritainis ponit᷑ prosigno
et miraculo qd̾ malus bene fecert.
ihrlm pergere idest ad hostes suos qr
ciudierant a discipulis iss qui ad
porandũ hospitiũ uenerant iudeũ
esse cognostunt. et quasi indeũ et
alienũ et eũ qui ad minucos perge¬
ret suscipere noluerũt. Quaiqnãe

Expanded text:
perunt illum, quia facies eius erat uadens perunt illum, quia facies eius erat uadens in Hierusalem. hostili inter se Samaritani atque Iudaei discordant odio et, cum omnes oderint gentes, proprio contra se furore bacchantur, dum utrique de legis possessione contendunt et in tantum se mutuo persequuntur, ut, postquam Iudaei de Babylonia sunt reuersi. aedificationem templi Samaritani inpedierint. cumque uellent et ipsi cum eis aedificare templum, responderunt Iudaei: non licet nobis et uobis aedificare domum domini. denique pro summa iniuria pharisaei exprobrant domino: nonne daemonium habes et Samaritanus es? et in parabola de Hierusalem descendentis Hiericho Samaritanus ponitur pro signo atque miraculo, quod malus bene fecerit,inum Hierusalem pergere, id est ad hostes suos, quod audierant a discipulis eius, qui ad parandum hospitium uenerant, Iudaeum esse cognoscunt et quasi Iudaeum atque alienum et eum, qui ad inimicos pergeret, suscipere noluerunt. quamquam
Abbreviated transcription (Latin):
dies assũptionis eius ut pascha celebra¬
ret de quo dixerat. de siderio desidera¬
ui hoc pascha comedere uobiscũ et
iuxta illud quodscriptũ est. cũ exalta¬
tus fuero onũa traham adme. obfi¬
mauit fatiẽ suã ut iret ihrlm. Obfir¬
matione enĩ et fortitudine opusestad
passionẽ sponte properauti. Mudc et
ezechieli ciudixerat deus. fili hominis
in medioscorpionũ habitas. netinio¬
as eos obfirmaui inquit fatiẽ tna.et
dedi futiẽ tuã eream. et frontẽ tuam
ferream. ut si forsitan surrerissettõ¬
tra eũ maleus uumerse terre. quasi
incude durissima resisteret malleũ¬
q coutereret de quostriptũ est. quom᷑
confractus est et contritus malteui
uanuorse terre. Et misit mĩtios id
est augelos ante futiem suã. Iustũ
eiũ erat. ut dei filio angeli m̃istiarẽt
Siue angelos ciplos uocat quia et io¬
hamies precursor diũ angelus ap¬
pellatusest Cũq ingressi essent ii¬
cũ samarie ut prepararent ei. nõ susce¬

Expanded text:
dies adsumptionis eius et pascha celebraret, de quo dixerat: desiderio desideraui hoc pascha comedere uobiscum, et iuxta illud, quod scriptum est: cum exaltatus fuero, omnia traham ad me, obfirmauit faciem suam, ut iret Hierusalem. obfirmatione enim et fortitudine opus est ad passionem sponte properantis; unde et Ezechiheli, cui dixerat deus: fili hominis, in medio scorpionum tu habitas et ne timeas eos: obfirmaui, inquit, faciem tuam et dedi faciem tuam aeneam et frontem tuam ferream, ut, si forsitan surrexisset contra eum malleus uniuersae terrae, quasi incude durissima resisteret malleumque contereret, de quo scriptum est: quomodo confractus est et contritus malleus uniuersae terrae? etmisit nuntios, id est angelos, ante faciem suam. iustum enim erat, ut dei filio angeli ministrarent; siue angelos apostolos uocat, quia et Iohannes, praecursor domini, angelus appellatus est. cumque ingressi essent uicum Samariae, ut praepararent ei, non susce
Abbreviated transcription (Latin):
tio.et que nata ad pueritiã et adper¬
fectam etatẽ peruenurr uõ posse Qnã
obrem oraudus est dũs ne in exordio
fidei et crestentis etatisoriatur hy¬
emps de qua scriptũ est. hrempstrã¬
sit abut sibi ne ocio torpeaius sẽs
iininẽte naufragio. sustitemus
dormientẽ dinũ. atq dicanius pit¬
ceptor salua nos perinuis. Q uĩta¬
uid sibi uelit quod in euuã¬

Expanded text:
tio et, quae nata, ad pueritiam et ad pertio et, quae nata, ad pueritiam et ad perfectam aetatem peruenire non posse. quam ob rem orandus est dominus, ne in exordio fidei et crescentis aetatis oriatur hiems, de qua scriptum est: hiems transiit, abiit sibi, ne otio torpeamus, sed inminente naufragio suscitemus dormientem dominum atque dicamus: praeceptor, salua nos, perimus. Quid sibi uelit, quod
Abbreviated transcription (Latin):
quande generarint. necesse est que ge¬
nerata sunt crestore. et pͥmũ accipere
lac infaucie douet ꝑuemant ad iõli¬
dũ cibũ et adinaturã etatõ pleuitũ¬
dinis ipĩ. Om̃is eiĩ qui lacte alitur
imperitus est in ratione iusticie. par¬
uulus enĩ est. he igitur amme que
uec dũ pepererunt siue que uec dũ
ea que generata sunt alere crĩ inde¬
runt sormonẽ hereticũ stantẽmec¬
clesia cito scandalizantur et pereuut
et intẽpestate atꝙ perse qutionibus
permanere nõ possũt. presertiurie
ociũ habuerint bonoꝵ operũ et nõ
aubulauerint in ma que xpũs est
De hac abhõmatione heretice per¬
uerseq doctrine dicebat apłus qs̾
homo iniquitatis et aduersarins ełe.¬
uet se contra ome qdͣ dicit᷑ deuiet re¬
ligio ita ut audeat starre in templo des
et ostendere se qd̾ ipẽ sit dei. End
aduentus sediũ oꝑationẽ sacthane. et
ea que cõcepta sunt frcit perite abor¬

Expanded text:
quando generarint, necesse est, quae gequando generarint, necesse est, quae generata sunt, crescere et primum accipere lac infantiae, donec perueniant ad solidum cibum et ad maturam aetatem plenitudinis Christi.omnis enim, qui lacte alitur, inperitus est in ratione iustitiae; paruulus enim est. hae igitur animae, quae necdum pepererunt siue quae necdum ea, quae generata sunt, alere, cum uiderint sermonem hereticum stantem in ecclesia, cito scandalizantur et pereunt et in tempestate atque in persecutionibus permanere non possunt, praesertim si otium habuerint bonorum operum et non ambulauerint in uia, quae Christus est. de hac abominatione hereticae peruersaeque doctrinae dicebat apostolus, quod homo iniquitatis et aduersarius eleuet se contra omne, quod dicitur deus et religio, ita ut audeat stare in templo dei et ostendere se, quod ipse sit deus; cuius aduentus secundum operationem satanae et ea, quae concepta sunt, facit perire abor
Abbreviated transcription (Latin):
dei micia fidei cõceperũt. et dicũt
cumesaia. Atimore tuo dũe cõcepinus
et parturiuimus et peperimus spiusi
lutis tuc quẽ fecisti suꝑ terrami. Gituiti
enĩ seuuna paulatim formantur iu¬
teris et tam dui nõ reputatir homi¬
cidiũ donec elementa confiusa suas
nuagines mẽbraq suscipiant. ita sen¬
sus ratione cõceptus nisi in opera pro¬
ruperit ad huc uentre retinetir et
cito abortio perit cũ uiderit abhomi¬
nationẽ desolationis stantemineect a
et suthanã t ansfigurari m angelũ
lucis Et de istius modi fecib panlus
loquitur dicens. Filioli mei quos itoꝵ
parturio donet xpũs formetur inuo¬
bis. has ego reor iuxta iuysticos inteꝰ¬
lectus esse mulieres de quib idema¬
plũs scribit. Mulier sediicta intuus¬
gressionẽ facta est. saluabitur ato
per filioꝵ generationẽ si ꝑmanterit
in fide et ueritate et scĩtate cũ pudi¬
citia. Quesi de sermone diuino ali¬

Expanded text:
dei initia fidei conceperunt et dicunt dei initia fidei conceperunt et dicunt cum Esaia: a timore tuo, domine, concepimus et parturiuimus et peperimus, spiritum salutis tuae fecimus super terram. sicuti enim semina paulatim formantur in uteris et tam diu non reputatur homicidium, donec elementa confusa suas imagines membraque suscipiant, ita sensus ratione conceptus, nisi in opera proruperit, adhuc uentre retinetur et cito abortio perit, cum uiderit abominationem desolationis stantem in ecclesia et satanan transfigurari in angelum lucis et de istius modi Paulus foetibus loquitur dicens: filioli mei, quos iterum parturio, donec Christus formetur in uobis. has ergo reor iuxta mysticos intellectus esse mulieres, de quibus idem apostolus scribit: mulier seducta in transgressione facta est; saluabitur autem per filiorum generationem, si permanserint in fide et caritate et sanctitate cum pudicitia. quae si de sermone diuino ali
Abbreviated transcription (Latin):
pasiami aduersiis iudeos et p̾cipue iħłł
obsidionẽ pugnãq significari ueliit
Hreuen quoq et sabbatũ sic it̾pre¬
tiitur ue eo tprẽ fugere cõpelłant.
quando duritias frigoris in agris et
in desertis locis fugientes latereno
patitur. et obseruatio sabbati aut p̃¬
paucatores facit si fugiant. aut
hostiũ gladiis subiacere si sabbati
ociĩ et precepta seruauerint. Nos
qͣrant. ip̃i quoq oculos leuanius
ad montes de quibus scriptũ est. Le¬
uani otulos iubos ad montes unde ue¬
met auxiliũ michi. Et in alio loco
fuudamẽm enis nmõtib scinctis.
ot moutes in cirtuuini eiuis. et dñs in
cu tuitu populi sui. et nõ potest ab¬
scondi ciuitas suꝑmontẽ posita. et
dutalcianus nos pelle littere nudis¬
q pedibus cũ morse ascendẽtes miniõ¬
tem srua dicinuis. transiens uidebo
nisione hanc magnã ut possimus
nitessigera preguãtes aniinas que
de semine doctanaꝵ et sermonis

Expanded text:
pasiani aduersus Iudaeos et praecipue Hierusalem pasiani aduersus Iudaeos et praecipue Hierusalem obsidionem pugnamque significari uelint. hiemem quoque et sabbatum sic interpretantur, ne eo tempore fugere conpellantur, quando duritia frigoris in agris et in desertis locis fugientes latere non patitur et obseruatio sabbati aut praeuaricatores facit, si fugiant, aut hostium gladiis subiacere, si sabbati otium et praecepta seruauerint. nos giant, ipsi quoque oculos leuamus ad montes, de quibus scriptum est: leuaui oculos meos ad montes, unde ueniet auxilium mihi, et in alio loco: fundamenta eius in montibus sanctis et: montes in circuitu eius et dominus in circuitu populi sui et: non potest abscondi ciuitas super montem posita, et discalciamus nos pellem litterae nudisque pedibus cum Moyse ascendentes montem Sina dicimus: transiens uidebo uisionem hanc magnam, ut possimus intellegere praegnantes animas, quae de semine doctrinarum et sermonis
Abbreviated transcription (Latin):
iatheo scriptũ est. ue pregnan¬
tibus et mutrientibus in illis die¬
biis et orate ue fiat fuga urã hreme
uel sabbato. Quod ex suꝑioribus pen¬
dere manifestũ est. Cũ enĩ enuãgeli-
uin xpĩ cuc̃tis gentibiis fuerit predi¬
catũ et uenerit cõsĩmatio uderintq
ab hominationẽ desolationis que dis¬
ta est adanhele ꝓphã stante m locosco.
tut precipitur his qui in iudea sũt ut
fugiaut ni montes et qui nitecto ne
descendat tollere aliquid de donio sua
et qui in agro ne reuertatur au ferre
tuitã suã. De quib in cõmẽtariise¬
iusdem mathei plenius dixinnis. Sta¬
timiq cõnĩgitur. Ue pregnãtib et nu¬
truentib millis diebiis. In quib dieb.
Qando ab hominatio desolationis ste¬
terit in loco sc̃o. Quod quidẽ uixta
litterã de aduẽtu antixp̃i predicari
nulli dubiũ est. quãdo ꝑsequtionis
magnitudo compellit fugere.: et gra¬
ues uteri paruuliq lactantes fugã
refardant. Licet quidani titi et ues¬

Expanded text:
scriptum est: uae praegnantibus et nutrientibus in illis diebus et: orate, ne fiat fuga uestra hieme uel sabbato ? — Quod ex superioribus pendere manifestum est. cum enim euangelium Christi cunctis gentibus fuerit praedicatum et uenerit consummatio uiderintque a bominationem desolationis, quae dicta est a Danihele propheta, stantem in loco sancto, tunc praecipitur his, qui in Judaea sunt, ut fugiant in montes, et, qui in tecto, ne descendant tollere aliquid de domo sua, et, qui in \'agro, ne reuertantur auferre tunicam suam. de quibus in commentariis eiusdem Matthei plenius diximus. statimque coniungitur: uae praegnantibus et nutrientibus in illis diebus. in quibus diebus? quando abominatio desolationis steterit in loco sancto. quod quidem iuxta litteram de aduentu antichristi praedicari nulli dubium est, quando persecutionis magnitudo conpellit fugere et graues uteri paruulique lactantes fugam retardant, licet quidam Titi et Ues
Abbreviated transcription (Latin):
teram et in ouũb ardere desidrcat
sediũ tropologiã quitquid uobis inde¬
tur de hoc loco. in cõmẽtarisina
thei breuiter aunotaaniꝰ. qste au¬
tem qui arudinẽ quassatã nõ tõsre¬
git et linũ fumigaus nõ extuixit
iudiciũ quoꝙ perduxit ad uictoriã
Cuiꝰ indicia uera sut iustificata m
semet ip̃is ut iustificet᷑ i sormiouib
suis et nincat dũiidicat ͤ. et trm

Expanded text:
terram et in omnibus ardere desiderat. terram et in omnibus ardere desiderat. secundum tropologiam quid nobis uidetur de hoc loco, in commentariolis Matthei breuiter adnotauimus. iste autem, qui harundinem quassatam non confregit et linum fumigans non extinxit, iudicium quoque perduxit ad uictoriam, cuius iudicia uera sunt, iustificata in semet ipsis, ut iustificetur in sermonibus suis et uincat, cum iudicatur, et tam
Abbreviated transcription (Latin):
illo est. propterea dicitur deeo. firie¬
padut bestiascalami. Et inihiuo
luuiue torrens appellatur tanhẽ io
est calami qui aquas habet tuibidas
quas elegit ifł plirssima est cobidas¬
tiens fluenta iordanis. ⁊euerfisinẽ
te iiegiptũ et desi derãs cenosalis iͦ
palustre regionẽ. peponesq et cẽpe
ct llio et cucumeresoliasie egipo¬
pellatur calanius fiactus. cisi quim
Auuerũ post aduentũ dĩ ssiluaeo¬
reliuguens in iudaite littere morte
⁊equestit illius cucta opera malie¬
rantur. linũ quoq fimaigaus uare¬
tinguet populũ degentib nõcot¬
gregatũ qui extincto legi ntural
ardore fuii amarissimiꝰ et qut nõ¬
xius oculis est tenebroseq tadiginus
inuoluebatur erroribus. que ito solũ
nõ restiuxit et redegit in cͥiere. sed
ecõtrario de parua stitilla et pese
moriẽte maxima suscitauit incendia
sta ut tonis orbis aederet igne dent
saluatoris quẽ uenit initore super

Expanded text:
illo est; propterea dicitur de eo: Increillo est; propterea dicitur de eo: Increpa Domine bestias calami : et in Jesu volumine torrens appellatur cannae, id est, calami; qui aquas habet turbidas, quas elegit Israel, purissima contemnens fluenta Jordanis: reversusque mente in Aegyptum, et desiderans coenosam ac palustrem regionem, peponesque, et cepe, et allia, et cucumeres, ollasque Aegyptappellatur calamus fractus: cui qui qui enim post aduentum domini saluatoderelinquens in Iudaicae litterae morte requiescit, istius cuncta opera uulnerantur. 1inum quoque fumigans non extinguet, populum de gentibus congregatum, qui extincto legis naturalis ardore fumi amarissimi et qui noxius oculis est tenebrosaeque caliginis inuoluebatur erroribus. quem non solum non restinxit et redegit in cinerem, sed e contrario de parua scintilla et paene moriente maxima suscitauit incendia ita, ut totus orbis arderet igne domini saluatoris, quem uenit mittere super
Abbreviated transcription (Latin):
andisse se narrat. Suꝑ quẽ indeus
spiũ sciũ uenientẽ et manẽtẽ super
eũ ip̃ẽ est. Et iuditiũ gẽtibius iici¬
abit. De quo et ipsalmis tegnnus
Dens iiditiũ tuũ regida orinsticiã
tuã filio regis. Qui et ip̃e loquit᷑
in euuãgelio. Non enĩ pater iidicat
quẽꝙͣ sed orẽ iudiciũ dedit filidica
Non contendet Sicut agniis ducta¬
est aduictimã. nõ cõtendit insuouꝰ¬
siõne audientiũ. Neq clamabubu
iuxta illud quod paulus aptus stri¬
bit. Omis clamor et ia et amari¬
tudo anferatur a nobis. Nonda¬
gloria filie regis abintus erarta et
angusta uia est que ducit ad uitam
Unde et in plateis uox ilłius no tam¬
ditur.in quib cõfidenter ast sapie¬
tia letã spatiosaq uiã nõingerde¬
eussed argnens atq cõdepnas. iude
euihis que foris erant uo sua uode
sed per parabolas loquebatur. uete¬
dinõ niquit quassata uõ cõfringet
qui fuit mitea noculis et m laude
lupidem et oecidit sũꝑ eũ srat tluconu

Expanded text:
audisse se narrat: super quem uideris spiritum sanctum uenientem et manentem in eo, ipse est. et iudicium gentibus nuntiabit, de quo et in psalmis legimus: deus, iudicium tuum regi da et iustitiam tuam filio regis. qui et ipse loquitur in euangelio: non enim pater iudicat quemquam, sed omne iudicium dedit filio. non contendet sicut agnus ductus ad uictimam, non contendet in subuersione audientium. neque clamabit iuxta illud, quod Paulus apostolus scribit: omnis clamor et ira et amaritudo auferatur a uobis. non clagloria filiae regis ab intus et arta et angusta uia est, quae ducit ad uitam. unde in plateis uox illius non audietur, in quibus confidenter agit sapientia latam spatiosamque uiam non ingrediens, sed arguens atque condemnans. unde et illis, qui foris erant, non sua uoce, sed per parabolas loquebatur: harundinem, inquit, quassatam non confringet qui fuit antea vocalis, et in laudes lapidem, et cecidit super eum, fractusque in
Abbreviated transcription (Latin):
in telo et in teira. Et ni noie eius
genres sperabiuit. siue ii lege eius
spercibunt in sule. Quomͦ em̃ in¬
sule turbine flatuꝙ uentoꝵ ex
trebris tempestatib ferũtur quidẽ
sed nõ subuertunt᷑ in exemplã en¬
nãgelice domus que supra petrã
robustamole fundata est ite ut
ecclĩe que sperant in lege in noiẽ
diñ saluatoris loquũt ꝑ escaami
Egociuitus firma ciuitas que nõ
uem sensũ habeat quod in
euuãgelista matheo strip¬
tum est. Si quis uult post
mie uenire abileget se ipni
Nue est sui abuegatio. aut quomͦ
qui sequitur saluatorẽ se ip̃m negat.
De quo in tercio cõmentarioꝵ euisdẽ
mathei libro ita breuiter loqutussũ
Qi depouit ueterẽ hoĩem cũ oꝑib
sius negat se ip̃m dicens. Uiuo autẽ
nõ ego. uiuit uero in me xpũs Tollit¬
q crucẽ suã et mũdo cruicisigit᷑. Cui

Expanded text:
in terra. et in nomine eius gentes sperabunt siue in lege eius sperabunt insulae. quo modo enim insulae turbine flatuque uentorum et crebris tempestatibus feriuntur quidem, sed non subuertuntur in exemplum euangelicae domus, quae super petram robusta mole fundata est, ita et ecclesiae, quae sperant in lege et in nomine domini saluatoris, loquuntur per Esaiam: ego ciuitas firma, ciuitas, quae em sensum habeat, quod in euangelista Mattheo scriptum estme uenire, abneget se ipsum. quae est sui abnegatio aut quomodo, qui sequitur saluatorem, se ipsum negat? — De quo in tertio commentariorum eiusdem Matthei libro ita breuiter locutus sum: qui deponit ueterem hominem cum operibus eius, negat se ipsum dicens: \'uiuo autem non ego, uiuit uero in me Christus\', tollitque crucem suam et mundo crucifigitur. cui
Abbreviated transcription (Latin):
mea. dedi spnĩ neũ suꝑ eũ uidiciũ gẽ¬
tibus proferret nõ claniabit neq dimi¬
cabit nec cuidiet᷑ foris uox eius. harnu¬
diẽ fractã nõ conteret et luiu fu¬
migans nõ extinguet: sediuueritate
ueritate edocet iudiciũ nõ erit tastis
neq turbulentus donec ponat in ter¬
ra luditiũ. et legẽ eius insule expec¬
tabunt. Ex quo apparet iatheũ eu
ueritatem. sed quasi hobreũ ex hebre¬
is et in lege dñi doctissiuũ ea genti¬
bus protulisse nic in hebreo legerat
Sdi enĩ sic accipiendũ est ut hcxͭ  in
terpretes ediderũt incob puer mens
suscipiã eũ. isił electis meus susce¬
pit emi aĩa nea: quomꝰ in ihũ intel¬
liginius esse cõpletũ quod de iacob et
deꝰ isł scriptũ est: Qd̾ beatũ mathe¬
iĩ nõ solũ in hoc testimonio sed et in
alio loco fecisse legimus. Ex egrp
quod utiq ms̃ sequam̃ hebraicã ueri¬
tatem ad dnm̃ saluatorẽ nõ ꝑtinere
manifestũ est. Sequit᷑ enĩ. Ipsi autẽ

Expanded text:
dedi spiritum meum super eum, iudicium gentibus proferet. non clamabit neque dimittet nec audietur foris uox eius. harundinem confractam non conteret et linum fumigans non extinguet, sed in ueritate t iudicium. non erit tristis neque turbulentus, donec ponat in terra iudicium; et legem eius insulae expectabunt. ex quo apparet Mattheum euueritatem, sed quasi Hebraeum ex Hebraeis et in domini lege doctissimum ea gentibus protulisse, quae in Hebraeo legerat. si enim sic accipiendum est, ut septuaginta interpretes ediderunt: Iacob puer meus, suscipiam eum; Israhel electus meus, suscepit eum anima mea, quomodo in Iesu intellegimus esse conpletum, quod de Iacob et de Israhele scriptum est ? quod beatum Mattheum non solum in hoc testimonio, sed et in alio fecisse legimus: ex Aegypquod utique, nisi sequamur Hebraicam ueritatem, ad dominum saluatorem non pertinere manifestum est. sequitur enim: ip
Abbreviated transcription (Latin):
nus est splondebit et nõ quassabitur
donec ponat interra iuidiciũ iidetur
michi accidisse pͥmi scuptoris errore
qui legens suꝑiorẽ sentẽtiã iun nerbo
ludicu esse finitã putauit inferioris
sententie ultimũ uerbũ esse iuditiũ
et pauca uerba que in medio hoc ẽ¬

Expanded text:
nus est: splendebit et non quassabitur, donec ponat super terram iudicium, uidetur mihi accidisse primi scriptoris errore, qui legens superiorem sententiam in uerbo iudicii esse finitam putauit inferioris sententiae ultimum uerbum esse \'iudicium\' et pauca uerba, quae in medio, hoc e
Abbreviated transcription (Latin):
migams nõ extinguet: Ad ciuꝰ expo¬
sitionẽ loci totũ quodinatheus de escua ꝓ¬
pheta assiuut testimoniũ ponendũ est̾
et ipiũs uerba esaie iuxta hex ͣ. intenpre¬
tes. ipiũꝙ hebraicũ cui theodotion. aqui¬
la simiuachusq cõsentũt. Sic ergo de
quatuor euuãgelistis solus matheus po¬
suit. Ihc̃ autẽ sciens ⁊ecessit inde et sequ¬
ti suunt eũ multi et curauit eos om̃es. et
precepit eis ne maifestũ eũ facerent.

Expanded text:
cuius expositionem loci totum, quod Mattheus de Esaia propheta adsumpsit, testimonium ponendum est et ipsius uerba Esaiae iuxta septuaginta interpretes ipsumque Hebraicum, cui Theodotio, Aquila Symmachusque consentiunt. sic ergo de quattuor euangelistis solus Mattheus posuit: Iesus autem sciens recessit inde et secuti sunt eum multi et curauit eos omnes et praecepit eis
Abbreviated transcription (Latin):
grauissimo sõp̃miaut. Nec sufficit
hoc in iohĩs lauidibus insi ip̃e predicãs
baptisinũ penitẽcie pͥuius dixisse re¬
fercitur.penitẽciã agite appropinqͣ¬
bit enĩ regnũ celoꝵ. Unde adieb
predicationiseius reginĩ celoꝵ uim
patitur ut qui homo uatus est ange¬
lus esse desideret.et terrenũ aninial
celestem querat habitationẽ. Lex em̃
et prophece usq ad iohẽm propheta¬
uerũt. nõ qd̾ iohẽs ꝓphetaꝵ sit finis¬

Expanded text:
grauissimo somniant. nec sufficit grauissimo somniant. nec sufficit hoc in Iohannis laudibus, nisi ipse praedicans baptismum paenitentiae primus dixisse referatur: paenitentiam agite, adpropinquauit enim regnum caelorum. unde a diebus praedicationis eius regnum caelorum uim patitur, ut, qui homo natus est, angelus esse desideret et terrenum animal caeleste quaerat habitaculum. lex enim et prophetae usque ad Iohannem prophetauerunt, non q
Abbreviated transcription (Latin):
pendia. asserit e cameloꝵ uestitũ pil¬
lis nulłi posse adulatiom suctũbere.
et qui locustis uescitur ac melle sil¬
uestri opes nõ querere. rigidãq et
einsterã uitã alibas intrare palcitii
quas querũt qui brsso et serico et
tam qui soleat uentura pre dicere.
sed plusesse ꝙͣ prophetã: quia quẽ
illi uenturũ esse dixerũt hic ue¬
usse moustrauit dicens. Ecce a¬
gnus dei ecce qui tollit pctiũ mũdi
presertim cũ ad fastigiũ prophetale
baptiste ciccesserit pͥiulegiũ. ut cui
dixerat ego ate debeo baꝑtizari ipẽ
eñ baptizauerit nõ presuptione ma¬
ipris sed obedientia discipuli ac tio¬
re soruili. Cũq inter natos mulieꝵ
nullĩ asserat iohe surrexisse maio¬
rem se qui de uirgine ꝓcreatus est
maiore esse cõmemorat. siue omẽz
angelũ. qui in celis minim̃ est iuter¬
ris cuctos hoiẽs anteire. Nos em̃ in
angelos prosicimus et nõ angeli in
nos sicut quidã stertentes sopore

Expanded text:
pendia, adserit eum camelorum uestitum pipendia, adserit eum camelorum uestitum pilis nulli posse adulationi succumbere et, qui lucustis uescitur ac melle siluestri, opes non quaerere rigidamque et austeram uitam aulas uitare palatii, quas quaerunt, qui bysso et serico et tam, qui soleat uentura praedicere, sed plus esse quam prophetam, quia, quem illi uenturum esse dixerunt, hic uenisse monstrauit dicens: ecce agnus dei, qui tollit peccata mundi, praesertim cum ad fastigium prophetale baptistae accesserit; priuilegium, ut, cui dixerat: ego a te debeo baptizari, ipse eum baptizauerit non praesumptione maioris, sed oboedientia discipuli ac timore seruili. cumque inter natos mulierum nullum adserat lohanne surrexisse maiorem, se, qui de uirgine procreatus est, maiorem esse commemorat siue omnem angelum, qui in caelis minimus est, in terris cunctos homines anteire. nos enim in angelos proficimus et non angeli in nos, sicut quidam stertentes sopore
Abbreviated transcription (Latin):
eñ. Quo dicto liuorẽ si ginficant
de signor magnitudine et iuidie
mordacitate uenientemtur bãp¬
tizatosa ioħe ip̃ẽ audeat baptizate.
et multo amplior ad eũ turbato¬
currat quã prius uenerat ad io¬
hõnẽ Et ne forsitan plebs nestiẽs
hoc dicto iohenĩ sugillari arbitia¬
retur ni illuis laudes ꝑ orat. et cep̾
de iohẽ ad turbas dicere cirtũstaa¬
tes. Quid existis ad desertũ idere.
hurũdinẽ uento agittatã. Et qd
existis in solitudinẽ iudere: horem
mollibus uestitũ : et geliqua. Ci¬
iusdicti hic sensus est. Nñqd
ad hoc existism heremũ ut uide¬
retis hoiem iustar harũdinis uen¬
toꝵ Flatu in pactes uarias idinari
ut quẽ antea laudanerat de eont̃
dubitet: et de quo prius dixerat
ecce agnus dei ut interroget utꝵ
apse an alius sit qui uel uenert ueluẽ¬
tunis sit: Et quia om̃ĩs fulsa predica¬
lio sectatur lucra et gloriã querit hu¬
manã. ut per gloriã nascantur com¬

Expanded text:
eum . Quo dicto livorem significant eum . Quo dicto livorem significant de signorum magnitudine, ex invidiae mordacitate uenientem, cur baptizatus a Iohanne ipse audeat baptizare et multo amplior ad eum turba concurrat, quam prius uenerat ad Iohannem. et ne forsitan plebs nesciens hoc dicto Iohannem suggillari arbitraretur, in illius laudes perorat et coepit de Iohanne ad turbas dicere circumstantes: quid existis ad desertum uidere? harundinem uento agitatam? et quid existis in solitudinem uidere? hominem mollibus uestitum? et reliqua. cuius dicti hic sensus est: numquid ad hoc existis in heremum, ut uideretis hominem instar harundinis uentorum flatu in partes uarias inclinari? ut, quem ante laudauerat, de eo nunc dubitet et, de quo prius dixerat: ecce agnus dei, nunc interroget, utrum ipse an alius sit, qui uel uenerit uel uenturus sit. et quia omnis falsa praedicatio sectatur lucra et gloriam quaerit humanam, ut per gloriam nascantur con
Abbreviated transcription (Latin):
interiogo utꝵ et illuc ipr̃ destẽdas.
an imꝑiũ sit hoc de dei silio tredere
aliũ p̃ missurissis. hoc auto schre
desidero ut qui teni terris hoĩnib
nũciaui. etiã in infrris mĩciem.
si forte uenturus es. Tu emies qui
uenisti dimittere captinitatẽ e Bl¬
nere eosqui in ñculis tenebantir
Cuius sciscitationẽ dñs intelligẽs
oꝑibus magis ꝙͣ seruione resp̃ondit᷑
dari surdos audire: mortuos surge
et quod his maius est pauꝑes euian¬
gelizare. Pauꝑesuel huĩlitate uł
diuicus ut nuilla inter pauperem et¬
diuitem distantia sit salutis. sed om¬
nes uocent᷑ equaliter. Quodq nt¬
fert beatus est qui nõ fuerit scanda¬
lizatus in ine. nõ ioħem sed distipu¬
los eius percunt qui priuisactesserat¬
ad eũ dicentes. Quare nos et pha¬
risei ieiunanius fre ꝙ̃ter . distipili
nutẽ fui nõ ieuuãt : et ad ioħem.
biusti iuxta rordause. ecce distipulli
euis baptizant. et plures ueuiũt ad

Expanded text:
interrogo, utrum et illuc ipse descendas interrogo, utrum et illuc ipse descendas an inpium sit hoc de filio dei credere aliumque missurus sis. hoc autem scire desidero, ut, qui te in terris hominibus nuntiaui, etiam in inferis nuntiem, si forte uenturus es. tu enim es, qui uenisti dimittere captiuitatem et soluere eos, qui in uinculis tenebantur. cuius sciscitationem dominus intellegens operibus magis quam sermone respondit dari, surdos audire, mortuos surgere et — quod his maius est — pauperes euangelizari, pauperes uel humilitate uel diuitiis, ut nulla inter pauperem diuitemque distantia sit salutis, sed omnes uocentur aequaliter. quodque infert: beatus, qui non fuerit scandalizatus in me, non Iohannem, sed discipulos eius percutntes: Quare nos et Pharisaei jejunamus frequenter, discipuli autem tui non jejunant ? Et ad Joannem: nium juxta Jordanem, ecce discipuli ejus baptizant, et plures veniunt ad
Abbreviated transcription (Latin):
eodem dixerit ecce agnus dei ecce
qui collit pctmũ mũdi: De hac qõ¬
ne in cõmentarus mathei plenius di¬
ximus. unde apparet que hec int̾ro¬
gas ipã te uolumnina nõ habere.
Tamen stringendũ est breniter ne
omnĩo tacuisse iudeatiuir. Iohãnes
nuttebat discipulos suos ni nintu¬
lis cõstitutus. ut sibi querens iltis
disceret. et capite truucandus illũ
doceret esse sectandũ quẽ int̾roga¬
tione sua magistrũ om̃iũ esse fate¬
batur. Neq enĩ poterat iguorare
quẽ ignorantib ante mõstrauerat
et de quo dixerat. qui habet sposar
spouslis est et cuiꝰ nb̃ sum diginis c¬
ciamẽta portare. et illũ oporrẽt. creste¬
re. me autẽ minui. deũq patiẽ intonã¬
rem audierat. hic est silius meus dalet¬
tissimus in quo michi cõplacu. Qs
autẽ dicit tu es qui uertunises ana¬
luĩ expectauins hunt quoq sensus
habere potest. Scio qd̾ ipẽns qui
tollere uenisti pctiũ mndi. sedꝰ quia
ad inferos destensuris sũ ietiã hoc

Expanded text:
dixerit: Ecce Agnus Dei, ecce qui tollit peccata mundi . De hac Quaestione in Commentariis Matthaei plenius diximus. Unde apparet quae haec interrogas, ipsa te volumina non habere. Tamen stringendum est breviter, ne omnino tacuisse videamur. Joannes mittebat discipulos suos in vinculis constitutus, ut sibi quaerens, illis disceret; et capite truncandus, illum doceret esse sectandum, quem interrogatione 852 sua magistrum omnium fatebatur. Neque enim poterat ignorare, quem ignorantibus ante monstraverat, et de quo dixerat: Qui habet sponsam, sponsus est ; Et, Cujus non sum dignus calceamenta portare ; Et, Illum oportet crescere, me autem minui . Deumque Patrem intonantem audierat: Hic est Filius meus dilectus, in quo mihi complacui . Quod autem dicit: Tu es qui venturus es, an alium exspectamus ? hunc quoque sensum habere potest: Scio quod ipse sis, qui tollere venisti peccata mundi: sed quia ad inferos descensurus sum, etiam hoc
Abbreviated transcription (Latin):
est helias qui uenturus est. Non e
adem aiã ut heretici suspicant᷑ etin
helia et in iohẽfuerit sed qd̾ eadem
habuerit stĩ spũs gram zona ciuctꝰ
ut helicis. uiuens n heremo ut heli¬
as. ꝑ sequtionẽ passus ab herodiade
ut ipe sustinuit a rezabel ut quomͦ
helias sedĩ precursor aduẽtus est. ita
rohẽs uentuꝵ in carne dñm saluato¬
rem nõ solũ in heremo sed et in ma¬
tris utero snlutauerit et exultatione
corꝑoris minciant.
iud signi ficat᷑ m matheo scͥp¬
tũ est hariuidinẽ quassatã

Expanded text:
est Helias, qui uenturus est, non quo eadem anima, ut heretici suspicantur, et in Helia et in Iohanne fuerit, sed quod eandem habuerit sancti spiritus gratiam zona cinctus ut Helias, uiuens in heremo ut Helias, persecutionem passus ab Herodiade, ut ille sustinuit ab Iezabel, ut, quomodo Helias secundi praecursor aduentus est, ita Iohannes uenturum in carne dominum saluatorem non solum in heremo, sed et in matris utero saltu et exultatione corporis nuntiarit. Quid significet, quod in Mattheo scriptum est: haru
Abbreviated transcription (Latin):
sedubicũq uineteri nstrumẽto enã¬
geliste et apłi testimonia profuteuĩt di¬
ligentins obseruadũ est cos nõ uerba se¬
co discrepant hebreũ sensũ siusoxpies¬
si sse sermonibus. Puerigituꝰ deꝑ om̃¬
potentis iuxta dispẽsatione ciris ashp¬
te qua ad nos mittitur sciliater est ap̃p¬
pellatus. Ad quẽ et in alio loco dicit pa¬
ut cõgreges tribusi acob. htest meũ¬
filius amãtissimꝰ in quo sibi cõplacu¬
it anima dei. nõ qd̾ deus aumip ati¬
beat. sed qd̾ in amma orus dei mõstie¬
tur affectus Et nõ nucũ siudes aua

Expanded text:
strumento euangelistae et apostoli testimonia protulerunt, diligentius obseruandum est non eos uerba seco discrepant, Hebraeum sensum suis expressisse sermonibus. puer igitur dei omnipotentis iuxta dispensationem carnis adsumptae, qua ad nos mittitur, saluator est appellatus. ad quem et in alio loco dicit paut congreges tribus Iacob. hic est uinfilius amantissimus, in quo sibi conplacuit anima dei, non quo deus animam habeat, sed quod in anima omnis dei monstretur affectus. et non mirum, si in
Abbreviated transcription (Latin):
acida ⁊enouant. illoꝵ salsa sustẽtãt
Uide ergo nausiã et capitis uertiquiẽ
antidoto qd̾ appellatur picra sope sana¬
ti. et iuxta rpociatem cõtraua con¬
trarioꝵ remedia. Imq nranĩ amari¬
tudniẽ illius nectareo mele cirrato
et mitte n iuirrã lignũ crucis. seni¬
lem q uitã iuenili auctoritate rom¬
pesce ut possis lera cantere quã dul¬
cia gutturi meo eloquia tua super
mel ori meo. Prua questio⁊¬
Ur iohẽs discipulos suosmit¬
tit ad dũm ut interrogent

Expanded text:
acida renouant, illorum salsa sustentant. acida renouant, illorum salsa sustentant. uidi ego nauseam et capitis uertiginem antidoto, quae appellatur πικρά, saepe sanari et iuxta Hippocraten contraria contrariorum remedia. itaque nostram amaritudinem illius nectareo melle curato et mitte in Merram lignum crucis senilemque pituitam iuuenili austeritate conpesce, ut possis laeta cantare: quam dulcia gutturi meo eloquia tua, super mel ori meo. Cur Iohannes discipulos suos mittit ad domi
Abbreviated transcription (Latin):
cant te ueterẽ scripturã aut ub̃ satis le¬
gere aut nõ satis intelligere. que tan¬
tis obstinitatibus et sucuroꝵ etpism
uoluta est. ut omñs interpremtiono e¬
geat et porta orientalis de quaue¬
dũ liuinen exoritur et per quã ponti¬
fex igreditur et egreditur seuiꝑ clau¬
sa sit et soli x põ patoit qui haber fla¬
uuim diuud. qui aperit et nemolau¬
dit. claudit et nemo a perit ut ilłlore¬
serante introeas cubiculũ eius et di¬
cas mhoduxit me rex incubiculũ
suũ. Prefea satis inratus sum cur
purissimo fonte enicino neglecto mĩ
cam procul ⁊uuili fluenta quesieris
et omissis aquis syloe que hiadunt
cũ silentio desideres aquassior que
sertoq serione posset soluere que re¬
quiris insi forte peregͥnas merces de¬
Aderas et prouarietate gustus nrorĩ
quoq cõdnuẽtoꝵ te alimenta delec¬
tant. Aliis dulcia placent. nõnullos
sub amara delectant. Hoꝵ stomachũ

Expanded text:
cant te ueterem scripturam aut non satis lecant te ueterem scripturam aut non satis legere aut non satis intellegere, quae tantis obscuritatibus et futurorum typis inuoluta est, ut omnis interpretatione egeat et porta orientalis, de qua uerum lumen exoritur et per quam pontifex ingreditur et egreditur, semper clausa sit et soli Christo pateat, qui habet clauem Dauid, aperit et nemo claudit, claudit et nemo aperit, ut illo reserante introeas cubiculum eius et dicas: introduxit me rex in cubiculum s u u m. praeterea satis miratus sum, cur purissimo fonte uicmo nostri tam procul riuuli fluenta quaesieris et omissis aquis Siloe, quae uadunt cum silentio, desideres aquas Sior, quae sertoque sermone possit soluere, quae requiris, nisi forte peregrinas merces desideras et pro uarietate gustus nostrorum quoque condimentorum te alimenta delectant. aliis dulcia placent, nonnullos subamara delectant, horum stomachum
Abbreviated transcription (Latin):
ilius neus a podeimus qui
intrrpretationẽ nominis
siu longa ad nosuemiens
mauigatione signauit
et de oceau lutore at ultimis gal¬
ue finibus roma preterita que suut
bethleem ut iiueniret in ea celestem
panẽ. et saturatus eructuaret indeũ
ac diceret eructauit cormeũ uer¬
bũ bonir dico ego oꝑa mea regi. de¬
tulit michi ni parua cedula maximas
questiones quas ⁊ te datas michiq tra¬
dendas diceret. Aquaꝵ lectione in¬
tellexi studũ regine sabba in te esse
comipletũ que de fiuib terre sapien¬
tiami uenit audire salomonis. Non
quidem ego salomon qui et ante se et
post se cũcti hom̃ibus prefertur in
sapientia. Sed tu regina appellan¬
dles sabba incuuis mortali corpore
nõ regnat pctm̃: et que ad dinũ tota mẽte
cõuersa audies abeo. Conuertere cõner¬
tere simamitis. Et enĩ saba m luigna no¬
stra cõuersationẽ souat. Sinꝙa
minaduerti qd̾ questiũcule tue de euuã¬
gelis tantũ et de apło proposite indiꝰ¬

Expanded text:
ilius meus Apodemius, qui interpretationem nominis sui longa ad nos ueniens nauigatione signauit et de oceani litore atque ultimis finibus Galliarum Roma praeterita quaesiuit Bethleem, ut inueniret in ea caelestem panem et saturatus eructuaret in domino ac diceret: eructauit cor meum uerbum bonum, dico ego opera mea regi, detulit mihi in parua scidula maximas quaestiones, quas a te datas mihique tradendas diceret. ad quarum lectionem intellexi studium reginae Saba in te esse conpletum, quae de finibus terrae sapientiam uenit audire Salomonis. non quidem ego Salomon, qui et ante se et post se cunctis hominibus praefertur in sapientia, sed tu regina appellanda es Saba, in cuius mortali corpore non regnat peccatum et quae ad dominum tota mente conuersa audies ab eo: conuertere, conuertere, Sunamitis. etenim Saba in lingua nostra \'conuersionem\' sonat. simulque animaduerti, quod quaestiunculae tuae de euangelio tantum et de apostolo positae indi
Abbreviated transcription (Latin):
tristes. Et si tuuica nõ cauduerit
statim illud etriuio impostor et grecus
est. Cauillentur uafriora licet et
piugui a qualicula farsos cu tũferant
honnues blesilla nrã ridebit necde
dignabitur loquatuẽ ⁊ auarũ audire
coniucia. cum dñs cius dictus sit be¬

Expanded text:
tristes. si tunica non canduerit, tristes. si tunica non canduerit, statim illud e triuio: \'inpostor et Graecus est\'. cauillentur uafriora licet et pingui aqualiculo farsos circumferant homines: Blesilla nostra ridebit nec dignabitur loquacium ranarum audire conuicia, cum dominus eius dictus sit Be
Abbreviated transcription (Latin):
teruix poplites bacillãtes ni sompuũq
uergentes oculi inuno mentis ardore
iux impetrant ut quiescant. Pullã
est tuuica. nuꝰ cũ humi iacuerit sor¬
didatur. Soctus uilior. auratorum
preciũ calceoꝵ egentibus largienuir.
Cingulũ nõ auro gẽiuisq distinctũ
est. sed laueũ et tota simplicitate pu¬
rissimũ. et quod possit a stringere ma¬
gis uestimenta quã scrudere. Si hu¬
ic proposito inuidet scorpius. et serino¬
ne blando deuetita rursus aebore come¬
dere persuadet illidatur ei pro solea
interpretatur aduerse. aduersariu
quippe xpĩ est et autixpus cui precep¬
ta displicent xp̃i. Oro te qui tale uni¬
ꝙͣ quale apłi fe̾cimus ut merito scauda
neo surgit et sequitur saluatorem.
Uolens discipulus ⁊euerti domiũ et
suis ante nũciare. magistr noce pro¬
hibetur: Sepultura nõ datur pacri
niur. monachi iudicauur. Quia
ebrii nõ siuus nec cachinuo ora
dissoluimus. cõtinẽtes uocaniur et

Expanded text:
ceruix, poplites uacillantes in somnumque ceruix, poplites uacillantes in somnumque uergentes oculi nimio mentis ardore uix inpetrant, ut quiescant. pulla est tunica: minus, cum humi iacuerit, sordidatur. soccus uilior: auratorum pretium calceorum egentibus largietur. cingulum non auro gemmisque distinctum est, sed laneum et tota simplicitate purissimum et quod possit adstringere magis uestimenta quam scindere. si huic proposito inuidet scorpius et sermone blando de indebita rursum arbore comedere persuadet, inlidatur ei pro solea interpretatur\'aduerse\';aduersarius quippe Christi est antichristus, cui praecepta displicent Christi. Oro te, quid tale umquam, quale apostoli, fecimus, ut merito scandalneo surgit et sequitur saluatorem; uolens discipulus reuerti domum et suis ante renuntiare magistri uoce prohibetur; sepultura non datur patri mur, monachi iudicamur, quia ebrii non sumus nec cachinno ora dissoluimus, continentes uocamur et
Abbreviated transcription (Latin):
auilibus poliunt. Deniq aute nepotũ
gregem tremẽces uirguncule cõponũt
Erubestat mulier xpiana si nature cogĩt
decorẽ si carius curã facit ad cõcupisten¬
r osius ornabatur. et die tota quid sibi
de esset querebat ad speculũ nut̃ loꝗt᷑
cõsideuter. nos autẽ om̃es reuelata faciẽ
gloriã diũ speculantes in eandẽ imagi
neui trausformauiur a gloria nngloriã
quasi a diũ spũ. Tiunc criues ancillu¬
le disponebãt. et mitellis crispãtibusuer¬
tex artabatur in noxius. Nut̃ neglet¬
tũ caput scit sibi tantũ sufficere quod
uelatur. Illo tprẽ plumaꝵ quoq diura
mollities uidebatur. et in extuictis tho¬
ris iacere uix poterat. Nũt adorandĩ
festina consurgit et tinmila uoce cet̾is
alleluia preripiens prior incipit landa¬
re dinũ suũ. Flectũtur genua super
nudã humũ et crebris lacrinis fucies
psimithio aute sordidata purgatur
Post orõnẽ psalmi cõcrepant erlassã

Expanded text:
anilibus poliunt, quae denique ante nepotum anilibus poliunt, quae denique ante nepotum gregem trementes virgunculae conponuntur. Erubescat mulier Christiana, si naturae cogit decorem, si carnis curam facit ad concupiscenra ante monilibus ornabatur et die tota, quid sibi deesset, quaerebat ad speculum; nunc loquitur confidenter: Nos autem omnes revelata facie gloriam domini speculantes in eandem imagnem transformamur a gloria in gloriam, quasi a domini spiritu. tunc crines ancillulae disponebant et mitellis crispantibus uertex artabatur innoxius; nunc neglectum caput scit sibi tantum sufficere, quod uelatur. illo tempore plumarum quoque dura mollities uidebatur et in extructis toris iacere uix poterat; nunc ad orandum festina consurgit et modulata uoce ceteris \'alleluia\' praeripiens prior incipit laudare dominum suum. flectuntur genua super nudam humum et crebris lacrimis facies psimithio ante sordidata purgatur. post orationem psalmi concrepant et lassa
Abbreviated transcription (Latin):
plexare pedes cuius paulo ante iuditiũ
pertinescebat. Corpus pene lacebat
ex anime. et anhelos artus mors nici¬
na quatiebat. Ubi tunc erant au¬
xilia propinquoꝵ ubi uerba ouñ
maniora fumo. Hlichil tibi debet
o ingrata coguatio que mudo periit
et xp̃o reuixit. Quixpĩamis est gau¬
deat qui irastitur nõ esse se iudicat
xpianũ. Uidua que soluta est nintu¬
lo maritali. nichil necesse habet nisi
ꝑ senerare. Aut scandalizat quẽpiã
uestis fustior: Scandalicet iohẽs
quoq dniñ baptizauit. qui canielo¬
rũ uestitus tegiine. zona pellicea
cnigebatim. Cibi displicent uiliores
nichil uilius est locustis. ille xp̃i¬
auos oculos potius scaudalizent. q̃
purpurisso et quibusdã fucis ora de
tur. Qiubus si forte ii prouidens
larramiaꝵ stilla ruperit. sulco defluit
quasnec nuunierus aunoꝵ potest docere qͥd
uetule sunt. que capillis alienis uierticeni¬
struũt: et preteritã iuẽtutẽ in rugis

Expanded text:
plexare pedes, cuius paulo ante iudicium plexare pedes, cuius paulo ante iudicium pertimescebat. Corpus paene iacebat examine et anhelos artus mors vicina quatiebat. Ubi tunc erant auxilia propinquorum, ubi verba omni inaniora fumo? Nihil tibi debet, o ingrata cognatio, quae mundo periit et Christo revixit. Qui Christianus est, gaudeat; qui irascitur, non esse se indicat Christianum. Vidua, quae soluta est vinculo maritali, nihil necesse habet nisi perseverare. At scandalizat quempiam vestis fuscior: scandalizet Iohannequoque dominum baptizavit, qui camelorum vestitus tegumine zona pellicia cingebatur. Cibi displicent viliores; nihil vilius est locustis. Illae Christianos oculos potius scandalizent, quae purpurisso et quibusdam fucis ora ocutur, quibus si forte inprovidens lacrimarum stilla eruperit, sulco defluit, quas nec numerus annorum potest docere, quod vetulae sunt, quae capillis alienis verticem instruunt et praeteritam iuventutem in rugis
Abbreviated transcription (Latin):
braham temptatur in filio.
et fi delior inuenitur. Io¬
seph in egypto uenditur.
ut patrem pascat et fiẽs.
Ezechias iuciua morte terretur. ut
fusus in lacrinuis quĩdecĩ ãnoꝵ spa¬
tio ꝓteletur adnitã. Petais aplus
diũ passione cõcutitur. et auiare flẽs
Audit pasce oues meas. Paulus
tior iu ex tasi tecatur. et repẽtino
tenebraꝵ horrore circũdatus diñ
nocat᷑:. quẽ dudũ ut hoĩem per seq̃¬
batur  q̃ta et muic̃ marcellam et¬
blesillam nram̃ indemꝰ ardore fe
⁊ audu sit. Ueuit ad haut dñs ihc̃
retigitq mauũ eius et ecce surgeni
mimistrat ei. Redolebat aliquid¬
negligentie et dinitiaꝵ fascus col-¬
ligata iu stłi incebat sepulchro
esed cõfreniuit ihũs et conturbat᷑
ui spũ clauiauit diceus blesilla exi fo¬
ras. Que uocata surrexit. egressa est¬
cũ diĩo. nestiturut iudei mieẽtur et
tumeant. querãt occidere suscitatani.
soli apłi glorientur. Scit se uitã suã
ei debere cui credidit. scit se eius aui¬

Expanded text:
braham temptatur in filio et fidelior inuenitur; Ioseph in Aegypto uenditur, ut patrem pascat et fratres; Ezechias uicina morte terretur, ut fusus in lacrimas quindecim annorum spatio proteletur ad uitam; Petrus apostolus domini passione concutitur, ut amare flaudit: Pasce oves meas. Lupus tior in exstasi caecatur, et repentino tenebrarum horrore circumdatur, Dominum vocat, quem dudum ut hominem persequebatur. Ita et nunc, mi Marcella, Blesillam nostram vidimus ardore febrandum sit. uenit et ad hanc dominus Iesus tetigitque manum eius et ecce surgens mineglegentiae et divitiarum fasciis conligata in saeculi iacebat sepulchro, sed confremuit Iesus et conturbatus in spiritu clamavit dicens: Blesilla, exi foras. Quae vocata surrexit et egressa cum domino vescitur. Iudaei minentur et tumeant, quaerant occidere suscitatam, soli apostoli gloriantur; scit se vitam suam ei debere, cui credidit; scit se eius am