comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
A nt muc̃tis adhuc libici mbrana cerastes¬
A ut cinis eoaꝑositi fenicis ĩ ara
Q uo postꝙͣ uiles et babentes noĩa pestes
Cõtulit. i fando saturatas cãmine frõdes.
Et diru qbros nascẽtib ĩspuit herbas
A cldidit. et ꝯcꝗd mũdo dedit ip̃a ueneni.
Tũt uoꝵ᷑ letheos cũctis potẽtior herbis
E xtatare deos. ꝯfũdit murmura pͥmu
D issona. et bũane mł̾tu discordia lĩgue
Latratuᷤ habet illa canu. gemitus q lupoꝵ
Q d trepidus bubo q̃d̾ strirxͦ noctura querũtur¬
Q d stridẽt ululãt q fere qd̾ sibilat ãguuis
xpͥmit et plãtug ulise cauͣtib undẽ
S iluaꝵq sonũ. fracteq tonitrua nubis.
T ot reꝵ uor una fuit mox cetera catu .i rõn¬
Explicat lrmoio. p̃enetratq ĩ tartara ligna.
Euͣmenides stigiũq nefas. peneq nocẽtu
O chaos inumͣeros auidũ ꝯfũdere mũdos.
E t rector terre que loga ĩ secula torquet

Expanded text:
ntis adhuc Libyci membrana ceraAut cinis Eoa positi Phoenicia in ara. Quo postquam viles, nec habentes nomina pestes Contulit: infando saturatas carmine frandes, Et, quibus os dirum nascentibus inspuit, herbas Addidit, et quidquid mundo dedit ipsa veneni: Tunc vox, Lethaeos cunctis pollentior herbis Excantare deos, confudit murmura primum Dissona, et humanae multum discordia linguae. Latratus habet illa canum, gemitumque luporum: Quod trepidus bubo, quod strix nocturna queruntuod stridunt ululantque ferae, quod sibilat anguis, Exprimit, et planctus illisae cautibus undae; Silvarumque sonum, fractaeque tonitrua nubis. Tot rerum vox una fuit. Mox cetera cantu Explicat Haemonio, penetratque in Tartara lingua: Eumenides, Stygiumque nefas, poenaeque nocentum: Et Chaos innumeros avidum confundere mundos: Et rector terrae, quem longa in saecula torquet
Abbreviated transcription (Latin):
b ortatu. patrias sedes atͣq hoste carente
A usonia peteret nũꝙͣ me ͫ cesaris ĩ quit
E xẽplo redcla patͣrie. nũꝙͣ q uidebit
M s nisi dimisso redeñte milite roma¬
P espia potui motu surgẽte tenere
Gi uelle patriis aciei comitte tẽplis

Expanded text:
ortatu: patrias sedes atque hoste carentem Ausoniam peteret. Numquam me Caesaris, inquit, Exemplo reddam patriae, numquamque videbit Me nisi dimisso redeuntem, milite Roma. Hesperiam potui, motu surgente, tenere, Si vellem patriis aciem committere templis
Abbreviated transcription (Latin):
Nolueĩt reuocãe ce̾res. tibpessiẽ mũdi
rbit̾ immitt᷑a ruptis citana cau̾nis
Et subito fen̾e die. paretisan ille.
õpelãtus erit quo nñꝙͣ tera uocato
Nõ excussa cremit ꝗ gor gona cernt aꝑtã
Uerberibq suis creꝑidã castigatherine.
Indespecta tenet uob̾ ꝗ catara cuiꝰ
Uos estic sũpi stigias qͣ peierat undas s
Ptinꝰ astrictus caluit c̾ruor. at̾raq fou̾it
Uulneã. ⁊ in uenas ex̾ma q m̃br a cucͣrit.
ꝑcusse gẽ lido trepidãt sub pectore fibre.
Et noua defuetis sub rerẽs uita medulis
Miscerũ morti tũc oĩs pͣalꝑitat artus.
T endũtur nͤui. nec se cellue cadauer
Paulatĩ ꝑ m̃bra leuat. tenaq repulsũ e.
E rectũ q semel. distẽto luia ri to ł

Expanded text:
Noluerit revocare parens. Tibi, pessime mundi Arbiter, immittam ruptis Titana cavernis, Et subito feriere die. Paretis? an ille Compellandus erit, quo numquam terra vocato Non concussa tremit, qui Gorgona cernit apertam, Verberibusque suis trepidam castigat Erinnyn, Indespecta tenet vobis qui Tartara; cuius Vos estis, superi; Stygias qui peierat undas? Protinus adstrictus caluit cruor, atraque fovit Vulnera, et in venas extremaque membra cucurrit. Percussae gelido trepidant sub pectore fibrae: Et nova desuetis subrepens vita medullis Miscetur morti. Tunc omnis palpitat artus: Tenduntur nervi: nec se tellure cadaver Paulatim per membra levat, terraque repulsum est, Erectumque simul. Di
Abbreviated transcription (Latin):
olũ ce cõsul d̾ ꝑulsis pͥme tyrãnis.
ruce piasĩtet gaud̾nce uidimꝰ ũbras. q it¬
h ruptis xeCatelina minax fractisq caceĩs
xultat. maiͣiq truces. nũdiq cethegi.
tems calibũ nodis ⁊ ca̾cere diͣcis
onstriete plause manꝰ. cãpos q pioꝵ
oscit tũba nocẽs regii possessor ĩ ertis¬
allẽtes apit sedes abrupta q saxa
Penã uictori. refer h solacia tecũ
Oiuuenis. placdo manes prez q domũq
Erpectãẽ sinii. regniq ĩ ꝑte serena
olicite̾t uice. benietq q̃ misceat oẽs
Hor a duces. pperate mori. magnoq supbi
Q uãuis e puis aĩo descẽdite bustis.
t romanoꝵ manes calcate droru.

Expanded text:
Solum te Consul depulsis prime tyrannis Solum te Consul depulsis prime tyrannis Brute pias inter gaudentem vidimus umbras. Abruptis Catilina minax fractisque sulat, Mariique truces, nudique Cethegi. Aeternis chalybum nodis, et carcere Ditis Constrictae plausere manus, camposque piorum Poscit turba nocens. Regni possessor inertllentes aperit sedes, abruptaque saxa Poenam victori. Refer haec solatia tecum, O iuvenis, placido Manes patremque domumque Exspectare sinu, regnique in parte serena Sollicitet vitae: veniet, quae misceat omnes Hora duces. Properate mori, magnoque superbi Quamvis e parvis animo descendite bustis, Et Romanorum manes calcate deorum.
Abbreviated transcription (Latin):
c nullos catita magos ex audiat ũbra.
it tãti uirisseiteꝵ. nec uba nec herbe
udebũt lõge sõnũ cibi solu̾e lethes
me morte data tripodas uates q deoꝵ
ors obscura tenet. cẽtus discedat abũbris
ĩqͣs uẽa petit. dũe ꝙ or acła mortis
ortis adit /ne ꝑce ꝑcor. da noĩa reb.
a loca. da uocẽ qͣ mecũ faca loquãtur
ddidit ⁊ cãmenquo quicqd ꝯsulit ũbrã
cĩe dedit / me stũ fletu manẽte cãdauer
resticia nõ eꝗde parcaꝵ stamina dixit/
sꝑexi tacite reuocatus ab aggere ripe
ffe̾ra rõanos agitat discordia manes.
ipia q ĩ fernarupũt arma qetẽ.
lisias alii sedes. ac tãtara mesta
iusi liquẽ duces. ꝗd fata ꝑ arẽt
i frce̾ palã tͥstis felicib u̾brͣis.
łcus erat. uidi dtios natũq pr̃emq
t cui̾o. Silla d̾ce fortuna q̃ rente.
e plorat libicis ꝑitu̾a scipio terͣis
n faustã sobolẽ maior cãtaginis hostis.
õ ẜuiciũ meret cãto fata nepotis

Expanded text:
os exaudiat umbra. Sit tanti, vixisse iterum: nec verba, nec herbae Audebunt longae somnum tibi solvere Lethes, A me morte data. Tripodas vatesque deorum Sors obscura decet; certus discedat, ab umbris Quisquis vera petit duraeque oracula mortis Fortis adit. Ne parce, precor. Da nomina rebus, Da loca, da vocem, qua mecum fata loquantur. Addidit et carmen, quo, quidquid consulit, umbram Scire dedit. Moestum, fletu manante, cadaver, Tristia non equidem Parcarum stamina, dixit, Respexi, tacitae revocatus ab aggere ripae: Effera Romanos agitat discordia manes, Impiaque infernam ruperunt arma quietem. Elysias alii sedes, ac Tartara moesta Diversi liquere duces: quid fata pararent, Hi fecere palam. Tristis felicibus umbris Vultus erat.Et Curios; Sullam de te, Fortuna, querentem. Deplorat Libycis perituram Scipio terris Infaustam sobolem. Maior, Carthaginis hostis, Non servituri moeret Cato fata nepotis.
Abbreviated transcription (Latin):
nnẽit. et uoce de fucto ĩ corpore quen̾t
Eata ꝑemptoꝵ pedent iã multa uiroꝵ
Pne suꝑis teuocasse nelit si tollere totas
ruasset capis acies et redde bello¬
L essissent᷑ leges herebi. mõstroq potẽti
Extractus stigio ipłus pugnasset aimo.
Electũ tãde trasiecto guttue corpus
Suxit. et ĩẜto laqueis feralib u̾nco
ꝑ scopulos miẜ̾u trabitur ꝑ saxa cadauer
U icturũ. mõtisq caui qũe tristis erictho
Dãnarat sacris alte sub rupe locatui.
B aud ꝓciũ. aditis creci dep̃ssa cai̾is
I mpͣceps subsedit humꝰ : qua pallida ꝓͥnis
U rget silua comis: et nlło u̾tice celuiꝰ l¬
Suspiciẽs ꝓbeboͣ nõ ꝑiia farus oͣpatat᷑¬

Expanded text:
nit, et vocem defuncto in corpore quaerit. Fata peremptorum pendent iam multa virorum, Quem superis revocasse velit. Si tollere totas Tentasset campis acies, et reddere bello, Cessissent leges Erebis monstroque potenti Extrartus Stygio populus pugnasset Averno. Electum tandem traiecto gutture corpus Ducit, et inserto laqueis feralibus unco, Per scopolus miserum trahitur per saxa cadaver Victurum: montisque cavi, quem tristis Erichtho Damnarat sacris, alta sub rupe locatur. Haud procul a Ditis caecis depressa cavernis In praeceps subsedit humus: quam pallida pronis Urget silva comis, et nullo vertice coelum Suspiciens, Phoebo non pervia taxus opacat
Abbreviated transcription (Latin):
B ñanis ieuma cano. si pectora plena
Sepe dedi. et laui calido ꝓsecta cerebro
Nõ in tartareo łatitate poscimꝰ antro
ssuẽtãq diu tenebris. moͣdo luce fugxta
Descẽd̾ente aĩa pͥmo palentis byatu
eret adbuc orci. licet bas cxandiat herbas
Ad manes uentuira semel ducis oĩa nato
õpeiana canat nr̃i modo militis ũbͣmͣ.
Si bñ de uobis ciuilia bella merẽtur
ec ubi fata. cap̃t sommnãtiaor qra leuanit
Ispicit astante ꝓiecti corporis ũbra
Sxanineᷤᷤ artus ĩuisaq claustra timꝰ ẽte¬
Carcerisantiꝗ. pauet ire ĩ pectus aptu
U isceraq et ruptas letali nulñe fibras¬
b a misei extremũ tui mortis munꝰ iniq
Eripitui nõ posse mori imiratur erictbo
Bas fatis licuisse moras. irataq morti
U erberat ĩmotu uiuo ẜpẽte cadaner
ꝑ q cͣaͣuas ferre quas egit carmĩe rinas
M an̾ib illatrat regniq silẽcia rupit¬
u hesiphone uocis mec secura megera
Expella tumulis. abiga uos õib urnis

Expanded text:
anis ieiuna cano, si pectora plena Saepe dedi, et lavi calido prosecta cerebro; in Tartareo latitantem poscimus antro, Adsuetamque dia tenebris, modo luce fugata Descendentem animam: primo pallentis hiatu Haeret adhuc Orci. Licet has exaudiat herbas Ad manes ventura semel. Ducis omina nato Pompeiana canat nostri modo militis umbra, Si bene de vobis civilia bella merentur. Haec ubi fata caput spumantiaque ora levavit, Adspicit adstantem proiecti corporis umbram, Exanimes artus invisaque claustra timCarceris antiqui. Pavet ire in pectus apertum Visceraque, et ruptas letali volnere fibras. Ah miser, extremum cui mortis munus inique Eripitur, non posse mori. Miratur Erichtho Has fatis licuisse moras, irataque morti Verberat immotum vivo serpente cadaver: Perque cavas terrae, quas egit carmine, rimas Manibus illatrat, regnique silentia rupit: Tisiphone, vocisque meae secura Megaera, Expellam tumulis, abigam vos omnibus urnis
Abbreviated transcription (Latin):
E quoraq et cãpi rodoyeaq saxa loquẽtur.
Sed ꝓnui cũ tãta noue sit copia mortis
Emathiis unũ cãpis attollere corpus
U t mo de fũcti trepidiq cadau̾is ora
P lena uoce sonẽt. ne m̃bris sole pͥustis
Aurib ĩcertu feralis strideat ũbrã.
S urera̾t. et noctis geminatis arte tenebris
C otinuo fuge̾ lupi. fuge̾ reuulsis
U niguib ĩpaste uolũtres. dñ tẽsala uatẽr

Expanded text:
equoraque, et campi, Rhodopaeaque saxa loquentur. Sed pronum, cum tanta novae sit copia mortis, Emathiis unum campis adtollere corpus, Ut modo defuncti tepidique cadaveris ora Plena voce sonent nec, membris sole perustis, Auribus incertum feralis strideat umbra. Dixerat: et noctis geminatis arte tenebris,Continuo fugere lupi, fugere revulsis Unguibus impastae volucres, dum Thessala vatem
Abbreviated transcription (Latin):
Ghesala qnͥ c̃tia tellus herbasq nocẽtes
Rupib ĩgen uit sensuraq saxa te̾nẽtes
Archanũ ferale magos ibi plurima ẜgũt
Uimi factura deis. et tris bospita coschis
U na ꝑ etbereos exit uor illa recessus
Uerbaq ad ĩi tu ꝑfert cogẽtia num̃
Q uod nõ cura poli celiq uolubilis ũqua
Aduocat. ĩ fadu tetigit cũ sidera murmun¬
T ũc babilon ꝑsea lice̾t setretaq m̃fis
O m̃e uẽtustor soluat penetrale magor¬
A dͣducit suꝑos alienis thesalis aris.
C arue thesalidu dura ĩ p̃cordia fluxit
Nõ fatis adductuᷤ amor flãtis q seueri
U llicitis arsere senes net noxia tantuz
Pocula ꝓficiũt: aut fn turgetia sucts pari¬
Frõtis amature subducũt pignora fete
M ens hausti nulla sanie polluta uenẽm¬

Expanded text:
hessala quin etiam tellus herbasque nocentes Rupibus ingenuit, sensuraque saxa canentes Arcanum ferale Magos. Ibi plurima surgunt Vim factura deis: et terris hospita Colchis Una per aethereos exit vox illa recessus, Verbaque ad invitum perfert cogentia numen, Quod non cura poli coelique volubilis umquam Avocat. Infandum tetigit cum sidera murmTunc, Babylon Persea licet secretaque Memphis Omne vetustorum solvat penetrale Magorum, Abducit superos alienis Thessalis aris. Carmine Thessalidum dura in praecordia fluxit Non fatis adductus amor: flammisque severi Illicitis arsere senes. Nec noxia tantum Pocula proficiunt aut cum turgentia succo Frontis amaturae subducunt pignora fetae. Mens hausti nulla sanie polluta vene
Abbreviated transcription (Latin):
Nõ aliter ditis u̾boꝵ obsessa uenenis
Palluit. et nigris tͥpeĩsq ignib arsit¬
C uã si frat̾na ꝓhiberet ymagĩe tellus¬
I  nsereretq suas flãmis celestib u̾bras.
Et patitur tãtos catu depssa labores
Effera dãnarit nimie pietatis ericto
I nͣq nouos ritus polluta duxerat᷑ arte.
Illi nãq ncfas urbis sbemitte tecto
Aut larib ferale cap̃t. deẜtaq busta
I ncolit et timiulos expulsis obtinet ñbris¬
U rata deis herebi. cetus audire scilentu
Nosse domos stigias achanaq ditis oꝑti
Nõ suꝑi nõ uita uetãt tenet ori prophanẽ.¬
eda situ mãciẽs celoq ignota sereno
Ũ erribilis stigio facies pallore grauatur
¶mperis onerata cõmis. si nimbi et atre
idera subducũt nubes tũc tbesala nudis
greditur bustis. nocturnaq fulmina captat.
emina fecũde̾ segetis calcata pussit
Et nõ letiferas spirãdo ꝑdidit auras
Nec suꝑos orat. nec cãtu supplice num̃¬
Iuxiliare locat᷑. nec fibras illa litãtes

Expanded text:
Non aliter, diris verborum obsessa venenis, Palluit, et nigris terrenisque ignibus arsit, Quam si fraterna prohiberet imagine tellus, Insereretque suas flammis coelestibus umbras: Et patitur tantos cantu deprensa laboresEffera damnarat nimiae pietatis Erichtho, Inque novos ritus pollutam duxerat artem. Illi namque nefas urbis submittere tecto Aut laribus ferale caput: desertaque busta Incolit, et tumulos expulsis obtinet umbris, Grata deis erebi. Coetus audire silentum, Nosse domos Stygias arcanaque Ditis operti, Non superi, non vita vetat. Tenet ora profanae Foeda situ macies, coeloque ignota sereno Terribilis Stygio facies pallore gravatur, Impexis onerata comis. Si nimbus et atrae Sidera subducunt nubes, tunc Thessala nudis Egreditur bustis, nocturnaque fulgura captat. Semina foecundae segetis calcata perussit, Et non letiferas spirando perdidit auras. Nec superos orat, nec cantu supplice numuxiliare vocat, nec fibras illa litantes
Abbreviated transcription (Latin):
M ẽs dubiis ꝑcussa panet. rursus q parata ẽ
C eitos. ferre metus. boc casib erripe iuris¬
L e subiti cẽti ruãt. uł numĩa torque
eltu ꝑce deis: et maĩb expͥme ueꝵ¬
h elisias reẜa sedes. ip̃az q uocataz
uos petat a noẜ morte tibi toge fatei̾.
õ huilis lalo ẽ dignũ qr̾ q̃rere cures
el tibi qͣuo tãti p̃ponderet alea fati
hesalis e cõtra. si fata miora moueres
ronũ erat o iuueĩs quos uelles ĩꝗt ĩ actus¬
nu tos pbere deos. cõceditur ate
na cu radiis psserũt sidera morter¬
nbuisse moras: Et ꝓuis fecerit omis¬
tella senei. medios herbis abrũpimꝰ ã nos¬
ł simul a ꝑͥma descẽdit origie mũdi

Expanded text:
Mens dubiis percussa pavet, rursusque parata est Certos ferre metus. Hoc casibus eripe iuris, Ne subiti caecique ruant: vel numina torque, Vel tu parce deis, et Manibus exprime verum Elysias resera sedes, ipsamque vocatam, Quos petat e nobis, Mortem tibi coge fateri. Non humilis labor est: dignum, quod quaerere cures, Vel tibi, quo tanti praeponderet alea fati. Thessalis, et contra: Si fata minora moveres, Pronum erat, o iuvenis, quos velles, inquit, in actuebere deos. Conceditur arti, Unam cum radiis presserunt sidera morteruisse moras: et, quamvis fecerit omtella senem, medios herbis abrumpimus annosprima descendit origine mundi
Abbreviated transcription (Latin):
Sensit aque nereus. meliꝰ mãsura sub undis
E mathis equorci regnũ phaisalos achillis
F minet. et pͥma retheia littora pinu
Que tetigit phylace. theleosq et diridon ira
Flebile pieridon trachĩ p̃cioq nephande
L ampados ertuleis fortis melibea pharetris
Atq ol iz larissa potens. ibi nobile quõda
N ũc suꝑ argos arãt: ueteres uͥ fabula thebas
M õstrat enchioĩas. uͥ quõda pentheos exul
Colla caputq ferẽs sup̃mo tradidit igni
Purus ĩ occasus ꝑui s gurgitis eas
Ionio fluit ĩde mari. net forcior ũdis
Labitur auecteꝰ pater ꝗsidis et tuus cenen
Pene gener crassis oblimat ethinadas undis
Et mesẽagrea maculatus sãguine neti
Ancus calidon̾a secat ferit ãne citato
Dͫ aliacas sp̾chius aquas. et fuapẽ. puro
I rrigat ãpbrisos famulãtis pascua pbebi
Q uiq nec hum̃tes nebulas nec pore madẽter
Apidanos nũꝙͣq celer nisi mixtus ẽpeus.
Accipit asapus cursus phenisq melaxq¬

Expanded text:
Sensit aquae Nereus: melius mansura sub undis, Emathis aequorei regnum Pharsalos Achillis Eminet, et, prima Rhoeteia litora pinu Quae tetigit, Phylace, Pteleosque, et Dorion ira Flebile Pieridum; Trachin, pretioque nefandae Lampados Herculeis fortis Meliboea pharetris: Atque olim Larissa potens: ubi nobile quondam Nunc super Argos arant: veteres ubi fabula Thebas Monstrat Echionias: ubi quondam Pentheos exsul Colla caputque ferens supremo tradidit igni,Purus in occasus, parvi sed gurgitis, Aeas Ionio fluit inde mari nec fortior undis Labitur avectae pater Isidis, et tuus, Oeneu, Paene gener crassis oblimat Echinadas undis Et Meleagream maculatus sanguine Nessi Euenos Calydona secat. Ferit amne citato Maliacas Sperchios aquas: et flumine puro Irrigat Amphrysos famulantis pascua Phoebi; Quique nec humentes nebulas, nec rore madentem Apidanos; nunquamque celer nisi mixtus Enipheus accipit Asopos cursus Phenixque Melasq
Abbreviated transcription (Latin):
olib et nlłis sitbie cu bruma rigeret¬
imadũe uiuess ĩplsa sidcre tethi¬
T epulit hemoniou defenso littore carmen
erra quoq imoti cõcussit põderis axe
ate molis onus ꝯcussu noce recessit
spectũq dedit circũ labetis olipi
Et pauet bemoias. et mortib ĩstruit ates.
qas ainde ligres et nobilis ira leonũ
re fouẽt blãdo gelidos b erplicat orbee¬

Expanded text:
olibus et nullis Scythicae, cum bruma rigeretmaduere nives. Impulsam sidere Tethyn Repulit Haemonidum, defenso litore, carmen. Terra quoque immoti concussit ponderis axem, Tantae molis onus percussum voce recessit, Prospectumque dedit circumlabentis Olympi. Et pavet Haemonias, et mortibus instruit artes. Has avidae tigres et nobilis ira leonum Ore fovent blando: gelidos his explicat orbe
Abbreviated transcription (Latin):
oluba marmaricas suiduᷤ p̃sisset barena¬
enoꝵ q umbrais placisset sagnĩe fuso¬
cipio. nec sancto caruisset uita catone¬
ltimꝰ ẽẽ dies potuit tibi roma maloꝵ¬
Exire e mediis potuit pbarsalia fatis
D eserit adu̾so possessar numine sedez
Cesar ut emathias lacero agmine tras¬

Expanded text:
dus pressisset arenaenorumque umbras placasset sanguine fuscipio: nec sancto caruisset via Catonltimus esse dies potuit tibi, Roma, maloExire e mediis potuit Pharsalia fatis. Deserit adverso possessam numine sedem Caesar, et Emathias lacero petit a
Abbreviated transcription (Latin):
C õspexͣt ꝓcul prupta ĩ cante sedẽte.
Qua inga deuerns pbarsalica poirig
U entabat. carm᷑q nouos fingebat ĩ usus
N ãq tinens ne mais aliu uagus iret ĩ orbe
E machps̃ et tellus tã młta cẽde carẽt
P ollutos cãtu dirisq uenefica suctis
Cõspsos uetuit trãs mitte bella pbilipos¬
U ot mortes habitũa sua usuraq mũdi
Sãgie cesor trũcare cadau̾a regni
Sperat Et hespie cineres eu̾tere gẽtis
H ic ardor solusq labor ꝗd corpore magni

Expanded text:
Conspexere procul praerupta in caute sedentem, Conspexere procul praerupta in caute sedentem, Qua iuga devexus Pharsalica porrigiognita verba Tentabat, carmenque novos fingebat in usus. Namque, timens, ne Mars alium vagus iret in orbem, Emathis et tellus tam multa caede careret, Pollutos cantu dirisque venefica succis Conspersos vetuit transmittere bella Philippos, Tot mortes habitura suas, usuraque mundi Sanguine: caesorum truncare cadavera regum Sperat, et Hesperiae cineres avertere gentis, Hic ardor, solusque labor, quid corpore Magni
Abbreviated transcription (Latin):
Añ feras uolucresꝙ sedet nec carꝑe m̃bra
ulłt ferro maĩb q suis. morsus qr lupoꝵ
Expectat. sictis raptura fancib artus.
Nec cessant a cede manuᷤᷤ si sagnĩe uio
Est opus erũpat ingulo ꝗ pmus apto
Net refugit cedes niuũ si sacra cruorer
Extaq fueree poscũt trepidãtia mͣse.
U ulnere si uẽtris nõ qua natura nocabat
E xtrabituri ꝑtus calidus ponẽdus ĩ aris
Et quotiẽs seuis opꝰ est ac fõrib umbris
I p̃a ficit manes hoiu mors oĩs ĩ usu est
Illa gene flore pͥmeuo corpore uulsit.
Ipa coma lena moriẽti abscidit eꝑhebo.
S eꝑe etia caris cognato fim̃e diraꝑ
P remordet. gelidis ĩ fudit murmura labris.
Archanũq nefas stigias mãdauit ad ubras¬
Bͣ ãc ut fama loci popeio ꝓdidit alta
Nocte poli titan mediui quo tp̃r ducit
⁊ ub nostra tellure dic deẜta ꝑ arua
C arpit iter fidei scelerũ suetiq ministri
Efractos circũ tumulos ac biisti uagari

Expanded text:
Ante feras volucresque sedet: nec carpere membra Ante feras volucresque sedet: nec carpere membra Vult ferro manibusque suis, morsusque luporum Exspectat, siccis raptura a faucibus artus. Nec cessant a caede manus, si sanguine vivo Est opus, erumpat iugulo qui primus aperto. Nec refugit caedes, vivum si sacra cruorem, Extaque funereae poscunt trepidantia mensae. Vulnere sic ventris, non, qua natura vocabat, Extrahitur partus, calidis ponendus in aris. Et quoties saevis opus est ac fortibus umbris, Ipsa facit manes: hominum mors omnis in usu est. Illa genae florem primaevo corpore vulsit, Illa comam laeva morienti abscidit ephebo. Saepe etiam caris cognato in funere diPraemordens, gelidis infudit murmura labris, Arcanumque nefas Stygias mandavit ad umbras. Hanc ut fama loci Pompeio prodidit: alta Nocte poli, Titan medium quo tempore ducit Sub nostra tellure diem, deserta per arva Carpit iter. Fidi scelerum suetique ministri, Effractos circum tumulos ac busta vagati,
Abbreviated transcription (Latin):
Cõcedũt. carmenq timẽtaudire secũdu.
iuc̃tes aĩas et adhuc sua m̃bra regẽtes
nfodit busto. fatis debẽtib annos.
ors ĩ uita subit ꝑu̾sa funera popa
Letulit a tumulis. fuge̾ cadauera letu
umãtes iuuenũ cineres ardenciaq ossa
Emediis rapit illa rogis. ip̃a qr paretes
uã tenũe fãce nigroq uolãtia fumo
epalis fragm̃ta thori. uestesq fluẽtes
olligit ĩ cineres et olentes m̃bra fauillas
Est ubi ẜuãtur saxis qb ĩtimus bumor
ucitur et tracta durescũt tale medulleꝰ
orpora tũt om̃s auide descuit ĩ artũs
mm̾gitq manũ ecculis. gaudetq gelatos
Ffodisse orbes. etꝰ sicce pallida rodit.
xtrem̃ta manꝰ laquen nodosq nocẽtes
rẽ suo rupit. pendecia corpora carpsit.
brasitq cruces. pcussaq uiscera m̃bis
ulsit. et ĩ coctas admisso sole medullas
S tilãtes tabi sanie. uirusq cõactu
Sustulit. et nerno morsu retinẽte pepedit
Et qd̾cũq iacet nuda tellure cadauer

Expanded text:
Concedunt, carmenque timent audire secundum. Viventes animas, et adhuc sua membra regentes, Infodit busto: fatis debentibus annos Mors invita subit: perversa funera pompa Retulit a tumulis: fugere cadavera letum. Fumantes iuvenum cineres, ardentiaque ossa E mediis rapit illa rogis, ipsamque, parentes Quam tenuere, facem: nigroque volantia fumo Feralis fragmenta tori, vestesque fluentes Colligit in cineres et olentes membra favillas. Ast ubi servantur saxis, quibus intimus humor Ducitur, et tracta durescunt tabe medullae Corpora; tunc omnes avide desaevit in artus, Immersitque manus oculis, gaudetque gelatos Effodisse orbes, et siccae pallida rodit Excrementa manus: laqueum nodosque nocentes Ore suo rupit: pendentia corpora carpsit, Abrasitque cruces: percussaque viscera nimbis Vulsit, et incoctas admisso sole medullas. Stillantis tabi saniem, virusque coactum Sustulit, et nervo morsus retinente pependit. Et quodcumque iacet nuda tellure cadaver,
Abbreviated transcription (Latin):
H ũc fama est stigiis manae̾ paludib ãnei
E t  caͣpitis memore fluuii cõtagia uilis
olle pati. suꝑuq sibi ẜuare timore
Uͣ pͥmũ c̃missis patuerũt ãnib aru̾a
ĩguis hebricio dus̃cessit uomere sulcus.
exblegu ⁊xtra p̃ssu descẽdit aratru.
olide doloesqr sołu fregere coloni.
⁊ magietes es minie gens cog̾ta remis.
lic semiferos exionidas cẽtauros
beta phaletroĩs nubes effudit ĩ ãtris
sꝑa te pͣboloes frãgẽte moĩche saxa
cqr sub ethro tor ꝙ̃te u̾tice. nulsas
het ferox qͣuas uix borcas u̾teret laros
ospes et alcide magͥ pboloe. teq ꝑ ãne
mprobe lerneas uector passure sagittas.
eq senex chirõ gelido ꝗ sedere fulgẽs
mpetis hemonio maiore scorpion arcu
ac tellure feri mitueruͣt semina martis.
rimꝰ ab equorea ꝑcussis cuspide saxia
hesalicus sonipes bellis ferab e men
xiliit. pͥmꝰ calibei frenosq momoroit
pinauito nenis laphite domitoris halrĩs

Expanded text:
Hunc fama est Stygiis manare paludibus amnem, Et, capitis memorem, fluvii contagia vilis Nolle pati, superumque sibi servare timorem. Ut primum emissis patuerunt amnibus arva, Pinguis Boebicio discessit vomere sulcus: Mox Lelegum dextra pressum descendit aratrum. Aeolidae Dolopesque solum fregere coloni, Et Magnetes equis, Minyae gens cognita remis. Illic semiferos Ixionidas Centauros Foeta Pelethroniis nubes effudit in antris: Aspera te Pholoes frangentem, Monyche, saxa, Teque sub Oetaeo torquentem vertice vulsas, Rhoete ferox, quas vix Boreas inverteret, ornos: Hospes et Alcidae magni, Phole: teque per amnem Improbe Lernaeas vector passure sagittas: Teque senex Chiron, gelido qui sidere fulgens Impetis Aemonio maiorem Scorpion arcu. Hac tellure feri micuerunt semina Martis. Primus ab aequorea percussis cuspide saxis Thessalicus sonipes bellis feralibus omen Exsiluit; primus chalybem fraenosque momordit, Spumavitque novis Lapithae domitoris habenis.
Abbreviated transcription (Latin):
Fata rint totus mitti ciilibus armis
sq uł ĩ pate potuit crͣuor ip̃e. furẽtes
Tux tenunt gladios felix ac libera legu¬
nͦ oma fores siiris ꝙ tui uicisset ĩ illo
i tibi silla loco. dolẽt heu. semꝑq dolebit
Tu̾od scelex cesar ꝓdest tibi suma tuoꝵ¬

Expanded text:
Fata ruit. Totus mitti civilibus armis Usque vel in pacem potuit cruor: ipse furentes Dux tenuit gladios. Felix ac libera legum, Roma, fores iurisque tui, vicisset in illo Si tibi Sulla loco. Dolet heu semperque dolebit, Quod scelerum, Caesar, prodest tibi summa tuo
Abbreviated transcription (Latin):
rornãtq deos atͦ m̃idũ pectore marte¬
rinis seua tuis.felx boc noĩe fame¬
Si tibi durꝰ b̾iber aut si tͥ terga dedisset
Nõ tu belloꝵ spoliis ornare tonantis
ẽpla potes. nõ ta setis ululare tͥumpbis
nfelix qu̾ata dñm uͥtute parasti:
et magis bat magnꝰ castroꝵ ꝑte repulsus
I ntra claustra piger dilato marte qeuit
Q ua mare lassatur cũ se tollẽtib euris
E rãgentez flugtꝰ scopuluͭ  ferit. ant latꝰ alti
Mõtis adest. ferãq sͥ parat ũda ruina¬
U ĩc uicina petẽs ꝑlaçido castella ꝓfudo
I n cursu gempu martis rapit᷑ am̃a late ꝙͣ¬
s uͣgit  et effuso laxãt tentoria cãpo.
utãdeq iuuat ͫ ꝑmissa licẽtia t̾res
Sic ꝑleno padus ore tumes suꝑ aggere tutiᷤ
Sccurrit ripas. et totos cõcucit agros
Suctubuit siqͣ tellus cumnsu̾q furete¬
U ndaꝵ nõ passa ruit. tu flumĩe toto
Accedũt donãte pado. sui p᷑lia cesar
Senserat clatus spetula q̃ prodioit ignis.

Expanded text:
ornantque deos, ac nudum pectore Martes, Scaeva, tuis: felix hoc nomine famSi tibi durus Iber, aut si tibi terga dedisset Non tu bellorum spoliis ornare Tonantis Templa potes, non tu laetis ululare triumphis. Infelix, quanta dominum virtute parasti! Nec magis hac Magnus castrorum parte repulsus Intra claustra piger, dilato Marte, quievit, Quam mare lassatur, cum se tollentibus Euris Frangentem fluctus scopulum ferit, aut latus alti Montis adest, seramque sibi parat unda ruinHinc vicina petens placido castella profundo Incursu gemini Martis rapit: armaque late Spargit, et effuso laxat tentoria campo: Mutandaeque iuvat permissa licentia terrae. Sic pleno Padus ore tumens super aggere tutas Excurrit ripas, et totos concutit agros: Succubuit si qua tellus, cumulumque furenteUndarum non passa ruit, tum flumine toto Accedunt, donante Pado. Vix proelia Caesar Senserat, elatus specula quae prodidit ignis.
Abbreviated transcription (Latin):
Opssic cu sobe dies fessũ qͣ tumẽtes
Comosius pelagus uẽtis pacietib undas.
¶Nec nõ respis laxatu fluctib equor
Be udere duces  pͥuru qr ĩ surger celo
¶S mor sena modu ueti/ ueli ꝙ tenore
Eruꝑuir nautis. excussit q ordĩe pupes¬
¶strimona sic gelidu bruma pessete reliquunt
ponure te mile gues. pͦ q uolamo
Efingũt uarias cau monibrãte figutas.

Expanded text:
Oppressit cum sole dies, fessumque tumentes  pelagus, ventis patientibus, undas. Nec non Hesperii lassatum fluctibus aequor Ut videre duces, purumque insurgere coelo Sed nox saeva modum venti velique tenorem Eripuit nautis, excussitque ordine pupStrymona sic gelidum, bruma pellente, relinquunt Poturae te, Nile, grues, primoque volatu Effingunt varias, casu monstrante, figuras
Abbreviated transcription (Latin):
Sr nõ lar imena scescr iaz luce ꝓpiqua
Qua taçita lua astia fuga/ comites q fefellir.
Circũfusa duci ficuit grmitu q suoꝵ
Et nõ mgratis incessit turba querelis.
Quͥo cẽ due tulit uittus temeraĩa cesar c

Expanded text:
 non tam remeans Caesar iam luce propinqua, Quam tacita sua castra fuga comitesque fefellit. Circumfusa duci flevit, gemituque suorum Et non ingratis incessit turba querelis: Quo te, dure, tulit virtus temeraria, Caesar?
Abbreviated transcription (Latin):
Qua frãgat. cui cedat aq̃ne. Siscõdia p
Sucturit mis is. Auctꝰqen̾tere pupi
nõ ualet ĩ auceꝰ. uictu las unda repellẽs
Et igie. at q oĩ surgit rͣatis ardua uẽto.
¶nõ huile saxona uadis. nõ litora curue¬
Tesalie saxosa pauet oreq malienos¬
⁊ rtisete dose inip sato odu scorutor motana natute
Sũma timẽt ¶credit ia dig᷑ ꝑicula cesar
t atis eẽ suis. tãtꝰ ne euettere dixitͤ
Me suꝑis labor ẽ parua qͣue pupe sedẽtez
Taz mag pediert mari: sigła leti
E st pelago donata mei. bellis q negamur
accipiarsliçet ingetes abruꝑit actus
estinata dies fatis. sat magna pegi.
Antous domuigẽtes. ĩ iinica stegi
apina metu uidit maguu mihi romasecũdu.
Iusa plebe tuli fasses ꝑ bella negatos.
Nulla meis aberit ticulis romana potas.

Expanded text:
gat, cui cedat aquae. Discordia ponti Succurrit miseris, fluctusque evertere puppim Non valet in fluctus: victum latus unda repellens Erigit, atque omni surgit ratis ardua vento. Non humilem Sasona vadis, non litora cusaliae saxosa pave scopulosa Ceraunia nautae Summa timent. Credit iam digna pericula Caesar Fatis esse suis. Tantusne evertere, dixit, Me superis labor est: parva quem puppe sedentem Tam magno petiere mari? Si gloria leti Est pelago donata mei, bellisque negamurAccipiam. Licet ingentes abruperit actus Festinata dies fatis; sat magna peregi. Arctoas domui gentes: inimica subegi Arma metu: vidit Magnum mihi Roma secundum. Iussa plebe tuli fasces per bella negatos. Nulla meis aberit titulis Romana potestas.
Abbreviated transcription (Latin):
Extiiiuiit nã calxos. r upisse uidẽtur
Cpncordes dem̃ta moras. rur suio  qr fedure
nox manes mixtuia deis. spes una sałutis
Qd̃ tãta mũdi nõduͣ ꝑiere ruina
Quãtu lencadio placidꝰ de u̾tice põtus Iꝑ sole ẽ¬
Desp̾icitur cãtu naute ui̾dere tremẽtes
Fluctib eͤsũmis p̃ceps mare. cũq cumẽtes
Rursus huant unde ux eminer eqͦre malus.
Nubila taguntur uelis. ⁊ t̾ra carina
¶nar ꝑe lagũs qua ꝑce seder/ nõ çe lat arenas
E huustũ incumulos dis q ĩ fuctib unda ẽ
¶Artis ope inc̾ere metꝰ nescit q magister

Expanded text:
Extimuit natura chaos: rupisse videntur Concordes elementa moras, rursusque redire Nox manes mixtura deis. Spes una salutis, Quod tanta mundi nondum periere ruina. Quantum Leucadio placidus de vertice pontus Despicitum; tantum nautae videre trementes Fluctibus e summis praeceps mare: quumque tumentes Rursus hiant undae, vix eminet aequore malus. Nubila tanguntur velis, et terra carina. Nam pelagus, qua parte sedet, non celat arenas: Exhaustum in tumulos, omnisque in fluctibus unda est. Artis opem vicere metus: nescitque magister
Abbreviated transcription (Latin):
S entiet axis oñsslibrati pondera celi¬
Orbe tene medio. pars etheris illa sereni
Tota nacet nulleq obscent acesare nubẽs¬
T unc genus humanũ positis sibi ꝯsulatͥ aripe
Inq uicem gens om̃is amet. pax missa ꝑ orbẽ
Ferrea belliger compescat limina iani
Sed m iaͣm numi es necsi te pectore uates
Accipiam cyrcea uelim secreta mouentem
Sollicitare teumꝰ. bachiumq altere nisa uitatei
Tu satis ad uires romana  in carmina uandas.
Eert animus cãs tantarum expromẽ retum.
Iinmensumq aꝑitur opus. ꝗd ĩ arma furentẽ
Impulerit ppłm. quid pacem excusserit orbi :
Enuida fatorum senesssumisq negatum
S tare dui. nimioq graues sub pondere lapsus.
Nec se roma ferens sc cum ꝯpage̾ soluta.
S ecula tot mundi suprema cocgerit hora
Antiquum repetens iterum chaos oĩ mixtis
S ydera syderib concurrent. igneã pontum¬
A scia petent. tellus extendere litora nolet.
Excutietq fietum. fr̃ĩ contraria phe bod a¬

Expanded text:
Sentiet axis onus. Librati pondera cOrbe tene medio: pars aetheris illa sereni Tota vacet, nullaeque obstent a Caesare nubesTunc genus humanum positis sibi consulat armis, Inque vicem gens omnis amet: Pax missa per orbem Ferrea belligeri compescat limina Iani. Sed mihi iam numen: nec, si te pectore vates Accipio, Cirrhaea velim secreta moventem Sollicitare deum, Bacchumque avertere Nysa. Tu satis ad dandas Romana in carmina vires. Fert animus causas tantarum expromere rerum, Immensumque aperitur opus, quid in arma furentem Impulerit populum, quid pacem excusserit orbi. Invida fatorum series, summisque negatum Stare diu; nimioque graves sub pondere lapsus; Nec se Roma ferens. Sic, quum, compage soluta, Saecula tot mundi suprema coegerit hora, Anticum repetent iterum chaos omnia; mixtis Sidera sideribus concurrent: ignea pontumAstra petent: tellus extendere litora nolet, Excutietque fretum: fratri contraria Phoebe
Abbreviated transcription (Latin):
In sua uictici ꝯueisu inscera dextra:
¶Cognacasq acies et rũpto federe regni
Tertaͬtu totis cocnssi uirib orbis
In cõe nephas. infestisq obuia signis
Signa pares aqlaᷤ et pila minãtia pilis.¬
Uis furor o ciues que tata licencia ferri¬
Gentib muisis latui prebere cruorem
Bella geri placuit nͣullos habitura triumphos.sadta
H eu quantu terre potuit pelagiq parari
B oe que ciules hauxerunt sang̃ne dextrr.¬
nde ue n it tucan et nox ubi sydera condit
Quaq dies medius flagntib est̾uat ori
E tͣqua brina ririis ac nescia uere remitti
S ub iuga im seres ii babarus ĩsset arixe¬
Et gens siqua iacet nascent conscia nilo¬
Tuc si tantus amor belli tibi roma nefandi
Totu sub latias leges cu uneris erbeu
I ͣ te uerte manus. nõ duͣtibi defuit hostis.¬
U rͣbibus ytalie: lapsisq ingentia muris

Expanded text:
In sua victrici conversum viscera dextra, Cognatasque acies, et rupto foedere regni, Certatum totis concussi viribus orbis In commune nefas, infestisque obvia signis Signa, pares aquilas, et pila minantia pilis.is furor, o cives, quae tanta licentia ferriinvisis Latium praebere cruorem?Bella geri placuit nullos habitura triumphos? eu quantum terrae potuit pelagique parari Hoc, quem civiles hauserunt, sanguine, dextrnde venit Titan, et nox ubi sidera condit, Quaque dies medius flagrantibus aestuat horis, Et qua bruma, rigens ac nescia vere remitti,Sub iuga iam Seres, iam barbarus isset AraxeEt gens si qua iacet nascenti conscia Nilnc, si tantus amor belli tibi, Roma, nefandi, Totum sub Latias leges cum miseris orbem, In te verte manus: nondum tibi defuit hostis.Urbibus Italiae, lapsisque ingentia muris
Abbreviated transcription (Latin):
ne fato quidẽ tene̾i una ĩquit tustodia
pietas/ et enĩ pius homo neq demõi
pessimo neq fato subiacet. deus enĩ
liberat piuz ab õm malo. Nãq unicũ
atq solũ bonũ est homĩb ꝯ pietas Q
sit autem pietas ostendit alio loco hiii
uerbis Pietas enĩ scĩa est dei Eandẽ¬
q senten ͣ ascleꝑiũ in sermõe quodã
regio latius explicasse confirmat Ui¬
des ut obstinatissimi duo pagani nos¬
rrã c̾cũuolant uei̾tatem Tanta est ue¬
ri uis ut linguas sepe hostiũ adse tra¬
hat
De libertate capłm.¬

Expanded text:
ne fato quidem teneri. Una, inquit, custodia ne fato quidem teneri. Una, inquit, custodia pietas. Et enim pius homo neque demoni pessimo neque fato subiacet; Deus enim liberat pium ab omni malo namque unicum atque solum bonum est hominibus pietas. Quid sit autem pietas ostendit alio loco his verbis: pietas enim scientia est Dei, eandemque sententiam Asclepium in sermone quodam regio latius explicasse confirmat. Vides ut obstinatissimi duo pagani nostram circumvolant veritatem? Tanta est veri vis, ut linguas sepe hostium ad se trahat. 14 DE LIBERTATE
Abbreviated transcription (Latin):
tur O De uera religione micho placeo¬
R place sibi suꝑbie est hec aũt̃ uerarli¬
gio que te deo religat deũ tibi hũilitatẽ¬
dnĩtam piis mẽtibus ĩserit ĩsolentiam
extirpat. Sic igit᷑ tibi gaude ꝑmissũ
ut ꝙͣto letior ꝙͣtoq r̾ligiosior tanto sis
hũilior et oꝑib ꝯ bonis affluẽtior illi gra¬
cias agens qui tibi ex hac mortali reruz
iter ostendit ad et̾na uitam. G Uerã re¬
ligionem deo gracias sũ adeptus R bo¬
ne aĩs deo gracias. Custodi autẽ illã bñ
ab erroĩbus a negligẽcia et p̾catis et sic
habe si hanc assecutꝰ es et mea te excer¬
ces ut dignũ est cessabit cõtro u̾sia d̾ qͣ
mõ ltigamꝰ cũ sit sc̃ptum sacris i litteĩs
pietas est sapiencia et ꝑ aliũ Iniciũ sa¬
piencie timor dñi. Neq ad ip̃m tacitũ
Institucõnũ scdoͥ. affirmat inquet heri¬
nes eos qui cognouerũt deũ non tm̃
ab ĩcursibꝰ demonũ nitos eẽ uerũecꝭ

Expanded text:
tur! De vera religione michi placeotur! De vera religione michi placeo. Placere sibi superbire est. Hec autem vera religio, que te Deo religat, Deum tibi, humilitatem piis mentibus inserit, insolentiam extirpat. Sic tibi igitur gaudere permissum, ut quanto letior quantoque religiosior, tanto sis humilior et operibus bonis affluentior, illi gratias agens qui tibi ex hac mortalitate rectum iter ostendit ad eternam vitam. Veram religionem Deo gratias sum adeptus. Bene ais: “Deo gratias”. Custodi autem illam bene ab erroribus, a negligentia, a peccatis et sic habe, si hanc assecutus es et in ea te exerces ut dignum est, cessare controversiam, de qua modo litigavimus, cum sit scriptum sacris in literis: “Pietas est sapientia” et per alium “Initium sapientie est timor domini”. Neque id ipsum tacitum Institionum II: affirmat, inquit, Hermes eos qui cognoverunt Deum non tantum ab incursibus demonum tutos esse, verum etiam
Abbreviated transcription (Latin):
Eligione glorior ꝑfecta R Religio
supͣq petram firmissimã fundata Reliq̃
onmes suꝑsticõnes uane et deuia et er¬
rores sunt quibꝰ est iter ad tartarũ atq
ad mortem non hant momẽtaneã s et̾nã
et quot putas ꝙͣtiqz uiri hui ꝯuere religi¬
onis ĩopiam miẜabilem passi sunt cũctis ĩ
rebus aliis altiores / habent illi qd̾ et̾ nũ
gemãt habes unde tuglorieris et gaudeas
non in te quidẽ s in eo qui te sũma ĩ re
tanto maio̾ibꝰ p̃ferre dignatus est qͦ nl
maiꝰ nil melius tibi tribui poterat ĩ hcͣ
uita de qua loqui aliquid ultei ꝯ nõ gra¬
uarer ni res ip̃a celesti lumĩe plenaiam
omibus nota S Piis sacris ĩiciatus su¬
gi Neq tũ ũiciatũ esse sufficit maiꝰ est
forte ꝙͣ putas deuoto licet aĩo dulce ne¬
gotiu non enĩ deũ nosse satis est qd̾ et
dẽones faciũt qui oderũt amor et cultꝰ
exigitur hiis ex rebus cõstans que uti¬
nã tam bene ĩplerent᷑ ab hõibus ꝙͣsciũ¬

Expanded text:
eligione glorior perfecta. Religio  nomen supraque petram firmissimam fundata. Relique omnes superstitiones vane et devia et errores sunt, quibus est iter ad tartarum atque ad mortem, non hanc momentaneam sed eternam. Et quot putas quantique viri huius vere religionis inopiam miserabilem passi sunt, cunctis in rebus aliis altiores? Habent illi quod eternum gemant, habes tu unde glorieris et gaudeas, non in te quidem, sed in eo, qui te summa in re tanto maioribus preferre dignatus est, qua nil maius, nil melius tibi tribui poterat in hac vita, de qua loqui aliquid uberius non gravarer, nisi res ipsa celesti lumine pene iam omnibus nota esset. Piis sacris initiatus sumgi. Neque tamen initiatum esse sufficit; maius est forte quam putas, devoto licet animo dulce negotium. Non enim Deum nosse satis est, quod et demones faciunt qui oderunt; amor et cultus exigitur, his ex rebus constans que utinam tam bene implerentur ab hominibus quam sciun
Abbreviated transcription (Latin):
ni enĩ sibi displicent seq accusant D
Et michi uideor et aliis bonus R Quid
si tu malus illi aut̃ stulti Dbene d̾ me
sperant ciues. Ri Cura ne spes ciuiuz
falsa sit turpe est de seͬ  sperãtes cuz
possis aliud frustrari B Credo sim de
quo non frustra sperent multi. RGi
id esse nõ id crederes malũ est alios
pessimũ aut̃ semetip̃m falle. SOm̃es
me uiruz bonuz ꝑutant. Ri Quidsi cõ¬
trariu tuscis O Omẽs me uirũboͫ¬

Expanded text:
ni enim sibi displicent seque accusant. ni enim sibi displicent seque accusant. Et michi videor et aliis bonus. Quid si tu malus, illi autem stulti? Bene de me sperant cives. Cura ne spes civium falsa sit; turpe est de se sperantes, cum possis aliud, frustrari. Credo, sim de quo non frustra sperent multi. Si id esses, id non crederes; malum est alios, pessimum autem se ipsum fallere. Omnes me virum bonum putant. Quid si tu contrarium scis? Omnes me viru
Abbreviated transcription (Latin):
partũ nomen: e radice mala nichil boĩ
oritur neq hinc igitur ortũ nomen
bonã dixeris cũ uerur dic̾e non posses¬
¶ Deue de me sontiũt ciues meig
Non refert quid de re alii senciant᷑ sed
quid tu E bene de me loquũt᷑ ciues
Noli cred̾e̾ quid loquãtur nesciunt¬
nã et cupide miẽciũtur pruritu quodã
lingue in utrãq ꝑtem nmia e consu¬
etudĩẽ ĩ naͣz uersa O bene de me pli¬
mi loquũtur RIgnorãtibus cred̾e ꝙ
est aliud ꝙͣ uolentẽ falli G bene de
me loquũt᷑ uicinia Ri Dulciloquio for¬
san. aut munẽibus delinita aut aliꝙ
celebrant. R Alter alteruz decipit om̃s
te O Lonũ michi testimoniũ ciues
dant R Est intus ĩ aĩa cestis ĩcorrup¬
tͥor certiorq cõscientiã tuã ĩt̾roga illo
crede.  bene de me hoĩes opmãtur.
ROpino ambigue nomẽ est rei cer¬
tissima res est uirtus. B Ego ip̃e uir
bonꝰ michi uideor. Ri Ergo es malꝰ bo¬

Expanded text:
partum nomen? E radice mala nichil boni partum nomen? E radice mala nichil boni oritur; neque hinc igitur ortum nomen bonum dixeris, cum verum dicere non possis. Bene de me sentiunt cives mei. Non refert quid de te alii sentiant, sed quid tu. Bene de me loquuntur cives. Noli credere: quid loquantur nesciunt et cupide mentiuntur pruritu quodam lingue in utranque partem nimio et consuetudine in naturam versa. Bene de me plurimi loquuntur. Ignorantibus credere quid est aliud quam volentem falli? Bene de me loquitur vicinia. Dulciloquio forsan aut muneribus delinita aut de tecelebrant. Alter alterum decipit, omnes te. Bonum michi testimonium cives dant. Est intus in anima testis incorruptior certiorque: conscientiam tuam interroga, illi crede. Bene de me homines opinantur. Opinio ambigue nomen est rei, certissima res est virtus. Ego ipse michi vir bonus videor. Ergo es malus: bo
Abbreviated transcription (Latin):
Disquis ego sum opinio de me
hominũ bona est Ri. Opinio
rem non mutat Sbonũ me coĩs hab
opinio R Qd̾ si malus tu nõue o¬
pinio falsa est: sçientẽ certe falso gaudẽ
demiẽçia est. P Opĩone uulgari bon ꝯ
dicor. Ri Nlichil est quod nõ sibi finge̾
possit opinio bonuz autẽ seu malum
quod in aĩs hĩtat neq diu̾sis opiõnibꝰ
neq serinũculis uariatur. Non si cũcti
igitur te mortales bonũ dixerint bonꝰ
Melꝯ ẽẽ nomẽ bonu ꝙͣ diuicias mul¬
tas hebreoꝵ sapiens ait. Idemq alibi
melius nomẽ bonu ꝙͣ unguẽta p̃cio¬
sa et balorem boni nomĩs. et odorem
auri et unguẽti. Qũõ aũt seu nomẽ
seu aliud qͥtꝙͣ esse põt bonu si sit fat¬
su. qualecũq sit ergo nomen ĩ pii nõ
fit ideo mĩor ĩpietas Non ĩani igitur
diat nomẽ inquit ĩ pioru putrescit:
Et illud alc̾iꝰ gloria nr̃a hec est testi¬
obstrepit. quid tibi proderũt adulãtiũ
susurria: quid blandiciis aut fictioĩbꝰ

Expanded text:
isquis ego sum, opinio de me hominum bona est. Opinio rem non mutat. Bonum me communis habet opinio. Quid si malus tu? Nonne opinio falsa est? Scientem certe falso gaudere dementia est. Opinione vulgari bonus dicor. Nichil est quod non sibi fingere possit opinio; bonum autem seu malum quod in animis habitat neque diversis opinionibus neque sermunculis variatur. Non si cuncti igitur te mortales bonum dixerint, bonus Melius esse nomen bonum quam divitias multas Hebreorum sapiens ait, idemque alibi: “Melius est nomen bonum quam unguenta pretiosa”. Et valorem boni nominis et odorem cilicet auri et unguenti. Quomodo autem seu nomen seu aliud quicquam esse potest bonum, si sit falsum? Qualecunque igitur sit nomen impii, non sit ideo minor impietas. Non inani igitur diat: “Nomen” inquit “impiorum putrescet” et illud alterius: “Gloria nostra hec est, testiobstrepit, quid tibi proderunt adulantium susurri, quid blanditiis aut fictionibus
Abbreviated transcription (Latin):
urĩsq de rebus ꝙͣuis occulais ptusi cui¬
et mẽdacẽ timẽ infanniã. et falsa gloi̾a
delc̃ari DTotũ uulgus una uoce me
laud̾at. R Nulla ꝓnor ad errorẽ atqr
ad p̃cipitiũ uia est ꝙͣ ꝑ uulgi uestigia
ỹꝙͣ pene uulgus laudat uituperio dignũ
est G Cunctis homĩbꝰ placeob̾: Placẽ¬
tes hoĩbus deus sperint, et placere hoĩ¬
bus displice̾ est deo contͣria contriis gau¬
dent ¶ Diriboni nomẽ habes Ai¬
te constancia et honestate seruandu ẽ
alioqͥn facile euauescet uentus est eĩz.
OMulte sunt in populo lardes meert᷑
Seuisti in agro arido arbores caducas.
OMague inter doctos eciaz laudes.
mee sunt S Si uere durabũt et ut
ait Cicero radices agent/ et ꝓpagabũt᷑
ac si ficte celei̾ter tamꝙͣ flosculi decidẽt
OOmmes uno ore meã p̃dicant u̾tutẽ
¶Non ĩ hoĩm flatu neq in ꝓpͥa uirtute
ꝙuis ueras in ip̃o uirtutũ omi auctoe

Expanded text:
uamvis occultis plus cuiet mendacem timere infamiam et falsa gloria delectari. Totum vulgus una voce me laudat. Nulla pronior ad errorem atque ad precipitium via est quam per vulgi vestigia: quicquid pene vulgus laudat, vituperio dignum est. Cunctis hominibus placeo. Placentes hominibus Deus spernit et placere hominibus displicere est Deo: contraria contrariis gaudent. Viri boni nomen habeo. Vite constantia et honestate servandum est, alioquin facile evanescet; ventus est enim. Multe sunt in populo laudes mee. Sevisti in agro arido arbores caducas. Magne inter doctos etiam laudes mee sunt. Si vere, durabunt et, ut ait Cicero, radices agent et propagabuntur; at si ficte, celeriter tamquam flosculi decident. Omnes uno ore meam predicant virtutem. Non in hominum flatu neque in propria virtute quamvis vera, sed in ipso virtutum omnium auct
Abbreviated transcription (Latin):
prodit uarius et ĩconstans similisq a¬
nimo a quo uultus fingitur ut ait cy-¬
cero dũq hoc ĩstatu fu̾i̾s: nũc letus.
nũc tristis mlc pauidꝰ nũc securꝰ nc̃
celer nũc tardus ĩcedens ĩsigni uai̾e ͭ ͤ
le aliquid traditur de lucio catiliã. At u
p̃ter aninu quietem rerũ optimã uinfor̾¬
tas quoq uultus ac annmi tranquilli¬
tas ꝯsequitur nec spe ulla nec metu ns
merore mutanda: nec gaudio: tresi
quidẽ uenerabiles: et paucoꝵ hom̃. q̃
apud ueteres gcos in socrate apud ue¬
stros in belio laudata est postmod uero

Expanded text:
prodit varius et inconstans, similisque aprodit varius et inconstans, similisque animo a quo vultus fingitur, ut ait Cicero. Dumque hoc in statu fueris, nunc letus, nunc tristis, nunc pavidus, nunc securus, nunc celer, nunc tardus incedes, insigni varietate e aliquid traditur de Lucio Catilina. At ubpreter animi quietem, rerum optimam, uniformitas quoque vultus ac tranquillitas consequetur, nec spe ulla, nec metu, nec merore mutanda nec gaudio, res quidem venerabilis et paucorum hominum, que apud veteres Grecos in Socrate apud vestros in Lelio laudata est, postremo vero