comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
imẽsitate. O abyssus abyssũ ĩuocat
O pc̃ca mea. tormẽta qͦ quib meẜ
uatis. abyssus st̃: qr infinita et oĩo
incõp̾hẽsibłia ft̃. Et ẽ tua abyssus.
s ip̃a minis t̾ribłis. Iudicia tei abys¬
sus młta. qr sup̃ hũanũ sensũ occul¬

Expanded text:
immensitate. O abyssus abyssum invocat! O peccata mea, tormenta quoque quibus me servatis abyssus sunt, quia infinita et omnino incomprehensibilia sunt. Est et tertia abyssus, et est nimis terribilis, judicia Dei abyssus multa
Abbreviated transcription (Latin):
estimat rõ. alicer usus. Rõ esti¬
mat luce utatis. ut recto indic¬
o subdat mĩora maiorib. Usu
ant cõsuetudĩe cõmoditatis.ple¬
q inclinatim. ut ea pluris esti¬
met que u̾itas mĩora cõuĩcit.

Expanded text:
aestimat ratio, aliter usus. Ratio aestimat luce veritatis, ut recto judicio subdat minora majoribus: usus autem consuetudine commoditatis plerumque inclinatur, ut ea pluris aestimet quae veritas minora esse convincit.
Abbreviated transcription (Latin):
dicas ĩ corte tuo melius fuisse
si nõ eent. In sin eĩ cõpatõe uitu¬
ꝑãtur dũ cogitatur quales eent
si pͤcare noluns ẽt. Institutor tñ
eoꝵ deus. ꝑte clarissie ꝓ hũana
facultate landandus ẽ. non
solu. qr pocantes eas iuste ordi¬
nat s eciã qr tłes instituit. nt
eçiam pcc̃is soroidate. nlło mͦ
lucis corꝑalis dignitate supẽti¬

Expanded text:
isse si non essent. In sui enim comparatione vituperantur, dum cogitatur quales essent, si peccare noluissent. Institutor tamen earum Deus praeclarissime pro humana facultate laudandus est, non solum quoniam peccantes eas juste ordinat, sed etiam quia tales instituit, ut etiam peccatis sordidatae, nullo modo lucis corporalis dignitate supe
Abbreviated transcription (Latin):
metipo habebit. et non mal¬
tero .i. intus in conscientia sua
et non in altero .i. cum eumn
alter laudat. Diisquisq
bit. Non ergo lauoatores
urĩ minuũt dnera conscĩe
accimiuent. cum pleꝵq uł
offensis laus nr̃a minuatur.
Aut obiurgatione illes cura¬
re negligimus. aut iactant᷑
eos aliquid nrm ostendamꝰ
potius qmͣ constanter osten¬
dimius. Omicto ea que fiu¬
gunt et mentiuntur de se
homines pp̃ hominum lau¬
des. Quid enim ista ceci¬
tate cenebrosius ad optinen¬
dam in anissimam głiam
errorem hominis ancupari.
et deuim testem in corde con¬
tempnere. qi u̾o illo modo
bonum putat errorituo. qui
homini de falso bono placere
studes. de u̾o maio displices
deo.

Expanded text:
m habebit, et non in altero, id est, intus in conscientia sua: et non in altero, id est, cum eum alter laudat. Unusquisquebit. Non ergo laudatores nostri minuunt onera conscientaccumulent, cum plerumque ne illis offensis laus nostra minuatur, aut objurgatione illos curare negligimus, aut jactanter eis aliquid nostrum ostentamus, potius quam constanter ostendimus. Omitto ea quae fingunt et mentiuntur de se homines propter hominum laudes. Quid enim ista caecitate tenebrosius, ad obtinendam inanissimam gloriam errorem hominis aucupari, et Deum testem in corde contemnere? Quasi vero ullo modo bonum putat, errori tuo qui homini de falso bono placere studes, de vero malo displices Deo.
Abbreviated transcription (Latin):
non uideo. cum ita sit ꝓprium
deo ꝙ bonus est ut a quodam
qui carnem enis intuens et
arbitrabatur respondere Ouio
me incerregas de bono. Nemo
bonus. nͥ unus deus. Quid ẽ
aluso dicere qmͣ sime bonimi

Expanded text:
non video; cum ita sit proprium Deo quod bonus est, ut a quodam qui carnem ejus intuens, etarbitrabatur; responderet, «Quid me interrogas de bono? Nemo bonus, nisi unus Deus» . Quod quid est aliud dicere, quam. Si me bonum
Abbreviated transcription (Latin):
fit. Nam sine alimẽtis nõ possumꝰ
uiu̾e. nec tñ cũ affuerint alimẽta eiᷤ
fit ut uiuat qui mori no luerit. Et¬
go adiutoriũ alimẽtoꝵ ẽ sine quo
nõ fit. nõ quo fic ut uiuamus. At

Expanded text:
fit. nam sine alimentis non possumus uiuere, nec tamen, cum affuerint alimenta, eis fit, ut uiuat qui mori uoluerit. ergo adiutorium alimentorum est, sine quo non fit, non quo fit, ut uiuamus. at
Abbreviated transcription (Latin):
rum .i. iiquitatis dilectõne
çecatos. Non ideo deyuit. mi¬
sit q nobis nerbum suum qͥ
ẽ eius imicus filius quo pro
nobis assumpta carne nato
atq passo qnti deus homĩe
penderet nasceremus atq illo sa¬
crificio singulari. apcc̃is omibo
mundaremur enusq spiritum
cordib nrĩ dilectione diffusa.
omĩb difficultatib suꝑatis ĩ
eterna requie in contemplati¬
one ens mesfabilem dulce¬
dinẽ inueniremus. que cor¬
da que lingue ad agendas ei
gratias satis eẽ contenteren

Expanded text:
iniquitatis dilectione caecatos, non omnino deseruit, misitque nobis Verbum suum, qui est ejus unicus filius, quo pro nobis assumpta carne nato, ac passo, quanti Deus hominem penderet, nosceremus, atque illo sacrificio singulari, a peccatis omnibus mundaremur, ejusque spiritu in cordibus nostris dilectione diffusa, omnibus difficultatibus superatis, in aeternam requiem, et contemplationis ejus ineffabilem dulcedinem veniremus: quae corda, quae linguae ad agendas ei gratias satis esse contenderin
Abbreviated transcription (Latin):
s et̃ seꝙ̃tes nouit acq oroinat
Qui lue modũ statuit suum
et arciũ uaĩaꝵ ad adiunãdã
uitam naturã concessit. Qͣ
cõm̃ctoẽm maris et femine
ad adiuioriũ ꝓpagãde prolis
instituit. Qui hominiũ cetibus
quẽ fecis et limnĩb adirirẽnt
ad facillimuos usus munꝰ terre¬
deus Idem ubiq totꝰ nulus in¬
clusus locis. mllis uincłis alli¬
gatus ĩ nullas partes sectilis
celũ et cerram p̾sence potẽtia
non indigẽte natura. Sicita¬
q admiuistrãs omia q̃ creauit
ut etiã ip̃a ꝓpͥos ex̾cere et age̾
possit sine ip̃o. non tñ sunt ꝙ¬

Expanded text:
sequentes nouit adque ordinat; qui lunae statuit modum suum;ias artium uariarum ad adiuuandam uitam naturamque concessit; qui coniunctionem maris et feminae ad adiutorium propagandae prolis instituit; qui hominum coetibus, quem focis et luminibus adhiberent, ad facillimos usus munDeus, id est ubique totus, nullus inclusus locis, nullis vinculis alligatus, in nullas partes sectilis, caelum et terram praesente potentia, non indigente natura. Sic itaque administrat omnia, quae creauit, ut etiam ipsa proprios exerere et agere possint sine ipso, non sunt q
Abbreviated transcription (Latin):
cũ sit emendand̃ castiganoũq
genꝰ humanũ exordiis ꝓgtessi¬
b finib q mod̾atut. Qm mũ¬
dihiꝰ ignem uehem̃tissimũ ec
molentissimũ pro ĩmense nat᷑e
tẽpanĩto et creauit. et regit.
Qui uniu̾saꝵ aquar creator
et gubernator est. Qui solen
fecie corliũ claxissimã luminũ.
eiq nim congͣam et motum
dedit. Qui ip̃ĩs etiã inferis
oñatõem suam potestatẽq nõ
subitrahit. Qui semina et an¬
menta mortaliũ siue arida sũ
liquida naturis cõpetentib
actributa sb̃stituit. Qui t̾ra
fundat. acq fecũdat. Oui fru¬
ctꝰ eiꝯ aĩalib homĩib q largit᷑

Expanded text:
cum sic emendandum et castigandum est genus humanum, exordiis progressibus finibusque moderatur; qui mundi huius ignem uehementissimum et uiolentissimum pro inmensae naturae temperamento et creauit et regit; qui uniuersarum aquarum creator et gubernator est; qui solem fecit corporalium clarissimum luminum eique uim congruam et motum dedit; qui ipsis etiam inferis dominationem suam potestatemque non subtrahit; qui semina et alimenta mortalium, siue arida siue liquida, naturis conpetentibus adtributa substituit; qui terram fundat adque fecundat; qui fructus eius animalibus hominib
Abbreviated transcription (Latin):
e. Igins gehẽne nec lignis
uiritur nec flatu succenditur.
S adeo creatus est mextin¬
gibił ab origine mundi. Sc̃
autem subter conturbatus est
deferunt cruciatum. et illu
Producam inquit ignem
ardebit. et nunqmͣ lucebit
Sem̾exuret. et nũꝙͣ cõsumet.
Semꝑ afficiet. et nũqmͣ def¬
ficiet. Est aucem apud infe¬
res sũma tenebraꝵ obscuritas
imensa penaꝵ accerbitas. In¬
finita mifiaꝵ eternitas. Liga¬
tis inquit manib et pedib¬

Expanded text:
. Ignis gehennae nec lignis nutritur, nec flatu succenditur, sed a Deo creatus est inextinguibilis ab origine mundi. Scrinfernus subter conturbatus est defert cruciatum, et ubique « Producam inquit, ignemardebit, et nunquam lucebit: semper uret, et nunquam consumet: semper afficiet, et nunquam deficiet. Est enim apud inferos summa tenebrarum obscuritas, immensa poenarum acerbitas, infinita miseriarum aeternitas. « Ligatis, inquit, pedibus et manib
Abbreviated transcription (Latin):
Intelligendũ ẽ dei seruos
et elc̃os fuios ꝓmissionis. uer̃ et g̃¬
manũ semẽ abrahe imitãtes fidẽ ab¬
he. pp̃ea ista bona terrena simie a deo
ut nõ in eis luxu defluente sine puer¬
sa securitate torpescant. s ideo hẽant
rendis possent negotiosissimis labo¬
rib occupari. ut ad hoc uaccent. un¬
de bonũ eternũ possit acquiri.¬

Expanded text:
 est Dei servos et electos filios promissionis, verum et germanum semen Abrahae, imitantes fidem Abrahae, propterea ista bona terrena sumere a Deo, ut non in eis luxu diffluant, sive perversa securitate torpescant; sed ideo habean, in quibus quaerendis possent negotiosissimis laboribus occupari, ut ad hoc vacent unde bonum aeternum possit acquiri
Abbreviated transcription (French):
angłis qui dolorib et miẜia
dampnatoꝵ pascũtur. et pro
ista maliuoleçia bonor libera¬
tõne torꝙtur. Ita ordĩantut
õs officus et beneficus sus. ĩ
pulcritudĩe uniu̾sitatis.

Expanded text:
angelis, qui doloribus et miseria damnatorum pascuntur, et pro ista malevolentia bonorum liberatione torquentur. 76. Ita ordinantur omnes officiis et finibus suis in pulchritudine
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ.s. ext̾ĩatores. et quos angło
iracũdie. dĩe scripture nõiant.
Quis ip̃i nesciant. quid de se
agatur bõi. hus siłes st̃ hõies.
qui gaudẽt miserus alienis. et
nsus sibi ac ludicra spectacła ex¬
hibent. uel exhiteri uolut. eu̾sio¬
nib et errorib alioꝵ atq ita ĩ
his oĩb bomi aomonẽtur. et

Expanded text:
s exterminatores et angelos iracundiae, divinae Scripturae nominant, quamvis ipsi nesciant quid de se agatur boni. His similes sunt homines qui gaudent miseriis alienis, et risus sibi ac ludicra spectacula exhibent, vel exhiberi volunt eversionibus et erroribus aliorum. Atque ita in his omnibus boni admonent
Abbreviated transcription (Latin):
puidẽçia miscẽs eis dolores et
morbos. et distortõnes mẽbͦr
et tenebras ocłor et aĩor sił¬
tates. ac dissecõnes. ut eis ad¬
moneamur. ĩcõmutable eẽ q̃¬

Expanded text:
men esse, miscens ei dolores et morbos et distortiones membrorum, et tenebras coloris, et animorum simultates ac dissensiones, ut ex his admoneamur incommutabile aliq
Abbreviated transcription (Latin):
Sũmum bo¬
num qd̃ supius non est ald̾.
deus ẽ ac per hoc ĩcõmutabłe
bomun ẽ. et ateo uere eter¬
num. et uere ĩmortale. ceta
om̃ia bona nõ nisi ab illo sũt.
sed nõ de illo. de illo enim qd̃
ẽ hoc ẽ. ꝙ ip̃e est. ab ip̃o aute
que fca sunt nonsunt qd̃ ip̃e. ac
ꝑhoc si solus ip̃e ĩcõmitabilis.
omĩa que fecit. quia ex nicho¬

Expanded text:
Summum bonum. quo superius non est, deus est; ac per hoc incommutabile bonum est; ideo uere aeternum et uere inmortale. cetera omnia bona nonnisi ab illo sunt, sed non de illo. de illo enim quod est, hoc quod ipse est; ab illo autem quae facta sunt, non sunt quod ipse. ac per hoc si solus ipse incommutabilis, omnia quae fecit, quia ex nih
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃m. Nam fidem ht̃ sine
spe ac sine dilectione qui¬
creoit. Qui ergo in xp̃m
creoit credendo in xp̃m ue
nnitur in enm. et menbrũ¬

Expanded text:
Christum. Nam si fidem habet sine spe ac sine dilectione, Chricredit. Qui ergo in Christum credit, credendo in Christum, unitur in
Abbreviated transcription (Latin):
scoꝵ. Es inon sumus ydo¬
nei cogitare anquid qi ex no¬
bismẽcip̃is. Sed sufficientia
nr̃a ex deo est. Profecto non
sumus ydonei credere aliqͥd
qiͣ ex nobis mecip̃is qd̾ sine
cegitatione non possumius.
Sed sufficientia nr̃a qua cre¬
dere incipiamus ex teo est.
Quocirca sicut nemo sibi suf¬
ficit ad incipiendum uł ꝑfi¬
ciendum quodcũq opus bo¬

Expanded text:
s, si non sumus idonei cogitare aliquid quasi ex nobismetipsis, sed sufficientia nostra ex Deo est; profecto non sumus idonei credere aliquid quasi ex nobismetipsis, quod sine cogitatione non possumus, sed sufficientia nostra qua credere incipiamus, ex Deo est. Quocirca, sicut nemo sibi sufficit ad incipiendum vel perficiendum quodcumque opus bo
Abbreviated transcription (Latin):
lassent placebant deo. et ꝑlacebat
illis deus. Et ꝙuis corpus aĩale
gestarent. nicħ ino bediens in illo
adu̾sũ se mou̾i sentiebant. Facie¬
bat quiipe hoc ordo iustĩs. uo qr
eor aĩa famłm corpus a dño ac¬
ceꝑat. sicut ip̃a eidem dño suo. ita
illi corpus eius obediret atq ex¬
hib̾et uite conatũ sine ulla resi¬
stencia famłatũ¬

Expanded text:
lassent, placebant deo et placebat eis deus et, quamuis corpus animale gestarent, nihil inoboediens in illo aduersum se moueri sentiebant. faciebat quippe hoc ordo iustitiae, ut, quia eorum anima famulum corpus a domino acceperat, sicut ipsa eidem domino suo ita illi corpus eius oboediret atque exhiberet uitae illi congruum sine ulla resistentia famulatu
Abbreviated transcription (Latin):
fusio ad ducens pecc̃atum.
Et est confusio adducens gͣ¬
tiam et głiam. Confusio
adoucit peccatum cum eru¬
bescit quisq prauam muta¬
re sm̃arne aut inconstans pu¬
tetur. Aut diu errasse seipõ in¬

Expanded text:
fusio adducens peccatum et est confusio adducens gratiam et gloriam. confusio adducit peccatum, cum erubescit quisque prauam mutare sententiam, ne aut inconstans putetur aut diu errasse se ipso in
Abbreviated transcription (Latin):
Habemus anctoritatem.
facientes nos intentos ad queren¬
dum. nigiles ad inuestigandum
deuotos ad audiendum. fideles et
impigros ad faciendum qr ut dͭ¬

Expanded text:
Habemus ergo auctoritatem facientem nos intentos ad quaerendum, vigiles ad investigandum, devotos ad audiendum, fideles ad credendum, impigros ad faciendum. In D
Abbreviated transcription (Latin):
cẽpꝰ durat ᷑. Aut eĩ subduceris illi
aut io subducitur tibi. Et cũ fue
Ubi eigo aut amor ꝑit. aut qd̃ a¬
matur: nõ ẽ amandũ. S qͥd est
amandũ: Quod nobiscũ pt̃ ẽẽ

Expanded text:
prodest? Aut subduceris illi, aut subducitur tibi. Cum fueris Ubi ergo aut amator perit, aut quod amatur, non est amandum. Sed quid est amandum? Quod nobiscum pote
Abbreviated transcription (Latin):
singula bona/ et in uuiuerso
oĩa ualde bona sunt. Nõ enim
gula pulera sunt. Multo sunt
qmͣ in illa cõnerione menbro¬
tum. cum suoloco põĩtus in
uniuerso corpore cern̾et᷑. Ca
l̾io que peccando amittunt.
decus ꝓprium. millo modo tñ
efficunit. ut non et ip̃a recte
ordinata cum toto atq umiu̾so
bona sunt.

Expanded text:
singula bona et in uniuerso omnia ualde bona sunt. non enim ngula pulchra sunt, multo sunt quam in illa conexione membrorum, cum loco suo positus in uniuerso corpore cerneretur. ea uero, quae peccando amittunt decus proprium, nullo modo tamen efficiunt, ut non etiam ipsa recte ordinata cum toto atque uniuerso bona sint.
Abbreviated transcription (Latin):
ciitas magnum in se bonũ
indebit. quia mlli supiori
non iuident archangelis an¬
geli cetĩ tanqmͣ nouet esse
unusquisq qd non accepit
in eode Erit illius ciuita¬
malo liberata. et imipleta oĩ
tono. fruens indeficienter et̾¬
oblita culpaꝵ oblita penaꝵ.¬

Expanded text:
ciuitas magnum in se bonum uidebit, quod nulli superiori non inuident archangelis angeli ceteri; tamque nolet esse unusquisque quod non accepit Erit ergo illius civitamalo liberata, et impleta omni bono, fruens indeficienter aeteoblita culparum, oblita poena
Abbreviated transcription (Latin):
concupiscit adũsus carnem.
ħ magna contemptione res
agicur delectationib puis.
lubidinib ĩmundis. motib
carnalib atq turpib. Sua¬
uitate scĩtatis. Amore casti¬
tatis sp̃uali iugore continẽ¬

Expanded text:
concupiscit aduersus carnem, haec magna intentione res agitur, delectationibus prauis, libidinibus inmundis, motibus carnalibus atque turpibus suauitate sanctitatis, amore castitatis, spiritali uigore et contine
Abbreviated transcription (Latin):
quieuit. Et qr ista amicicia cõsue¬
tudĩs ẽ ĩ peccorib. surgamus ergo
ab ista. Est et alia suꝑior amicitia.
nõ cõsuetudĩs. s rõis: qr diligimꝰ
hõie pp̃ fitẽ et mutuam bẽino lẽ¬
ciam i ista uita mortali. ac supiu
quicqͥd iam ĩuenerimꝰ. dĩnũ ẽ. In¬
cipiat ergo hõ amare ceũ. et non

Expanded text:
quievit. Adhuc et ista amicitia consuetudinis est in pecoribus: surgamus adhuc et ab ista. Est alia superior amicitia, non consuetudinis, sed rationis, qua diligimus hominem propter fidem et mutuam benevolentiam in ista vita mortali. Hac superius quidquid jam invenerimus, divinum est. Incipiat homo
Abbreviated transcription (Latin):
De amicicia
uite quid dicam. Sũt amici exce¬
pta amicicia. q̃ nec amicicia dicẽ¬
da ẽ. quam fecit mala cõscĩa. St̃
eĩ hõies qui pariter mala cõmit¬
tũt. et ideo uitẽtur sibi uniti. qr
sta nepharia amicicia. ẽ quedam

Expanded text:
De amicitia ergo videte quid dicam. Sunt amici, excepta amicitia, quae nec amicitia dicenda est, quam facit mala conscientia. Sunt enim homines qui pariter mala committunt, et ideo videntur sibi conjuncti, quia ista nefaria amicitia
Abbreviated transcription (Latin):
rale. nõ illũ amas s illuo gõ p̾stat
Amicus gratis amandus e. ꝓp̃ se.
micicie regła. ut gratis diligas.
ꝙ gratis am anous ẽ deus. qui iu¬
betͦ ut hõie diligas: Nich delecta¬
bilius deo. Nam in hõie st̃. que te of¬
nõ ꝯffendas. Nich̃ ulo pulcrius.
nich̃ dulcius. Et si d curus es. qũ¬

Expanded text:
rale; non illum amas, sed illud quod praestat. Amicus gratis amandus est, proptemicitiae regula, ut gratis diligas; quam gratis amandus est Deus, qui jubet ut hominem diligas? Nihil delectabilius Deo. Nam in homine sunt quae ofnon offendas: nihil illo pulchrius, nihil illo dulcius. Sed dicturus es
Abbreviated transcription (Latin):
tuas ad ꝑcipienda uerba detra¬
hẽciũ ne cõcupistas mortẽ ã aĩa
tua. Detrahẽti eĩ. et auoienti.
uttisq esca mortis ẽ aĩe detrac¬
ctõ. Et ut breuiꝰ cõcludam uet̾¬
ctor et libens auditor dyabolum por¬
tat in lingna. Deuita queso a tuis.
uribus laqueos detrabentiũ per quos
plurimos audis captos. postula tibi
a domino cor prudẽs et per nigilem
lensimi ut disceruere ualeas uerba
decrahentiũ et ignores fraudes et ĩsi¬
dias eoꝵ et in rectia eoꝵ nõ uemat
pes tiis

Expanded text:
tuas ad percipienda verba detrahentium, ne concipias mortem in anima tua. Detrahentis enim et audientis, utrisque esca mortis est animae detractio. Et ut brevius concludam, detractor et libens auditor diabolum portat in lingua. Evita, quaeso, a tuis auribus laqueos detractionum, per quos captos plurimos audis. Postula tibi a Domino cor prudens et pervigilem sensum, ut discernere valeas verba detrahentium: non ignores fraudes et insidias eorum, et in retia eorum non veniat pes tuus
Abbreviated transcription (Latin):
tabrũ indei templum diu̾soꝵ¬
q uitioꝵ sacrarium ĩcipit ẽẽ
uirtutum. Quod utiq tine
fit cum caro in naturam regł¬
cit. atq ausu depõito contuma¬
arbitrio.

Expanded text:
tatur in Dei templum, diversoriumque vitiorum sacrarium incipit esse virtutum. Quod utique tunc facit cum caro in naturam regrcem, atque ausu deposito contumaarbitrio:
Abbreviated transcription (Latin):
Mon ergo laboriosa dz esse
hec scala. Quatuor enim gͣ
In altitudine crucis caput
põitum ẽ crucifixi. Sursu
cor hẽat xpianus ad deum.¬
respondet. et ascendit unu
gradum. In latitudine cru¬
dis manus affixe sunt cru
pepẽdit. Castiget quis corp
crucis occultum est quod
non ucces. Sed inde exsur¬
git totum hoc quod uides
adsit fides xp̃iana que non
pot cõprehencere. Credat
corde et altiora a se non que¬
rat. spes eum nut᷑at. et tũc
quartum gradum ascendit.

Expanded text:
Non ergo laboriosae sunt hae scalae: quatuor gradus In altitudine crucis caput positum est crucifixi: sursum cor habeat christianus ad Domirespondet; et ascendit unum gradum. In latitudine crucis manus affixae sunt crucrucifixi: castiget quis corpucrucis occultum est quod non vides, sed inde exsurgit hoc totum quod vides: adsit fides christiana, quod non potest comprehendere, credat corde, altiora se non quaerat, spes eum nutriat; et tunc quartum gradum ascendit.
Abbreviated transcription (Latin):
dnĩ.absic. quare tũ huic ita et
huic nonita. Ohõ quis es. de¬
bicũ sinõ reddis. hẽs quod gra¬
tuleris. si reddis nõ habes quod
cõqueraris. Credamꝰ tñ et si ca¬
ꝑe nõ ualemus. qm̃ qui uniu¬
sam creat᷑am et spũalẽ et cõr¬
lem fecit. et cõdidit/ omĩa m̃
nũo ponde et mẽsura. dispoit.
Sed inscruptabilia st̃ iudicia

Expanded text:
Absit. Quare tamen huic ita, et huic non ita? O homo, tu quis es? Debitum si non reddis, habes quod gratuleris: si reddis, non habes quod queraris. Credamus tantum, etsi capere non valemus, quoniam qui universam creaturam et spiritualem et corporalem fecit et condidit, omnia in numero et pondere et mensura disponit . Sed inscrutabilia sunt judicia
Abbreviated transcription (Latin):
nem. Es inquit mea creat᷑a.
pulcram et lucidam ad yma
uite cribui. aĩam ĩusibilem
concessi. ĩmortalitatis cumitã
indui. In ꝑadiso uoluptatis
locam. ubi uita angelica per¬
fruebaris. Cibos et oĩadelec¬
cabilia iocunditatis contẽpla
oĩa ligna paradisi tibi subdi
dam. et pro imoligno uetito
qd ibidem auide comedisti.
ecce ubi cecidisti. de padiso
ininfernum. de luce intene
esca angłica cibus innibus
subiacebis. et pro ĩmortalita¬
omis induta es uestimẽto.

Expanded text:
nem: O, inquit, mea creatura, pulchram et lucidam assumpsvitae tribui, animam invisibilem tibi concessi, immortalitatis tunica te indui, in paradiso voluptatis te collocavi, vita angelica perfruebaris, cibos et delectabilia jucunditatis contemplabomnia ligna paradisi tibi subdita erant, et pro uno vetito quod ibidem comedisti, ecce ubi cecidisti, scilicet de paradiso in infernum, de luce ad tenebesca angelica, in cibo vermibus subjacebis; pro immortalitao induta es ve
Abbreviated transcription (Latin):
gruentius qmͣ ut illum cuiꝰ
erat scelere frater occisus et̃
in terra laborantem sterilitas
sequeretur. Iis autem ꝑ qͦꝵ
minist̾umi in predicando dĩ
uerbo frẽs liberabantur. etia
de crastino mĩme cogitantib
fructuosa terra seriuret.¬

Expanded text:
gruentius, quam ut illum, cujus erat scelere frater occisus, etiam in terra laborantem sterilitas sequeretur: illis autem, per quorum ministerium in praedicando Dei verbo fratres liberabantur, etiam de crastino minime cogitantibus fructuosa terra serviret
Abbreviated transcription (Latin):
QSis ho concipit neculo
pocest ẽẽ sine conceptu sde
aui concipiunt de xpo alirde
quia dyabolo conçipunt di¬
atus doncepit tolorem et
pepit imnquitatem. Ita et p
ilus qui aspu sancto concipi¬
uuit scriptum eit atimore
tuo in ut̃o concipimꝰ. et peꝑi¬
mus spem salutis tue¬

Expanded text:
im homo concipit, nec ullus potest esse sine conceptu: sed alii concipiunt de Christo, alii de qui a diabolo concipiunt, dicitur, Concepit dolorem, et peperit iniquitatem; ita et de illis qui a Spiritu sancto concipiunt, scriptum est, A timore tuo in utero concepimus, et peperimus spiritum salutis tu
Abbreviated transcription (Latin):
meret bestiam. Castit
suanda sunt. Pudicicia corpoi̾
castitas anme. et ueritas doc¬
trine. pudiciciã corporis non
cõsentiente ac ꝑmittente aĩa.
bona uoluntate et sincera dils¬
tione que non corrumpitur
nisi cum amamꝰ. atq appectimꝰ¬
dumẽe ueritas docet. Custodi¬
ertoa ergo ẽ sincitas dilectionis.
dei et proximi. In hac enĩ casti¬
tas aĩ scificatur. Ueritas aũt¬

Expanded text:
meret bestiam? Sed meret bestiam? Sed seruanda sunt: pudicitia corporis et castitas animae et ueritas doctrinae. pudicitiam corporis non consentiente ac permittente anima bona uoluntate et sincera dilectione, quae non corrumpitur, nisi cum amamus atque adpetimudum non esse ueritas docet custodienda est ergo sinceritas dilectionis dei et proximi — in hac enim castitas animi sanctificatur — et a
Abbreviated transcription (Latin):
Cognitio sũmi mali sine cog¬
nitione sũmi boni contigere
homini non põt. Non enim
noscemus tenebras si semꝑ
cis noticia contrarium suum
non sinit incognitum. Sum¬
suꝑius ẽẽ nichil põt. Deñs at̃
bonus et ideo suꝑius nicħ eẽ

Expanded text:
cognitio summi mali sine cognitione summi boni contingere homini non potest? Non enim nossemus tenebras, si in tcis notitia contrarium suum non sinit incognitum. Sumsuperius esse nihil potest: Deus autem bonum, et Deo superius esse
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃am uaturalem in diu̾so se¬
xuisccietatem. Alioqͥn nõ iã di¬
cetur cõiugium in senib. p̾¬
ẜtim siue admisissent filies uł
mĩme gemussent/ nec non in
cono l anoso coniugio. et si
emareuerit ardor etatis inter
masculum et feminam. uiget
camen ordo caritatis inter ma¬
ritum et uxorem. quia qnͣto
meliores sinit. tanto maturi
a cõmixtione carnis sue pari
consensu se continere cepunt.
Non ut necͣitatis eẽt postea
non posse qd̃ uellent. Sedut
laudis prius eẽnt. noluisse

Expanded text:
etiam naturalem in diuerso seetiam naturalem in diuerso sexu societatem; alioquin non iam diceretur coniugium in senibus, praesertim si uel amisissent filios uel minime genuissent. nunc uero in bono licet annoso coniugio, etsi emarcuit ardor aetatis inter masculum et feminam, uiget tamen ordo caritatis inter maritum et uxorem, qui quanto meliores sunt, tanto maturius a conmixtione carnis. suae pari consensu se continere coeperunt, non ut necessitatis esset postea non posse quod uellent, sed ut laudis esset primum noluisse
Abbreviated transcription (Latin):
¶Qm̃ unus quisq homo
humani gen̾is pars est. et
sociale quidda est humane
nature. maguum ht̃ et na¬
turale bonum. uim quoq a
sua societate. non sola simili¬
tudine generis. Sed etiam
cognationis uincło tenerent᷑.
Primaitaq naturał hu¬
mane societatis copula uir
et uxor est. quos nec ip̃os
singulos conoroit dens. et
tanqm̈ aliengenas cõuĩrit
Sed alterum creauit. ex al¬
tero significans eciam uin
cõm̃ctionis in latere. Unde¬
et illa formata detracta est.
laterib enim sibi cõuingũ¬
tur qui ꝑiter ambulant.
et piter quo ambulentur
intuentur. Cõseqͣns ẽ con¬
nerio sccietatis in filiis qui
unus honestus fructus est.
non cõuinetione maris es
femĩe sed concubit᷑. In eo
in enuangelio confirmauit
non solum qr prohibuit di¬
mittere uxorem iisi cã for¬
ncationis. Sed etiam qma
uenit ĩuitatus ad iiptias
Cur sit bonum merico que¬
ritur. qd non michi soluiͦ
utdetur ꝓpter solam filioꝵ
procreationem. sed pp̃ etiã

Expanded text:
m unusquisque homo humani generis pars est et sociale quiddam est humana natura magnumque habet et naturale bonum, uim quoque asua societate non sola similitudine generis, sed etiam cognationis uinculo tenerentur. prima itaque naturalis humanae societatis copula uir et uxor est. quos nec ipsos singulos condidit deus et tamquam alienigenas iunxit, sed alteram creauit ex altero, signans etiam uim coniunctionis in latere, unde illa detracta formata est. lateribus enim sibi iunguntur, qui pariter ambulant et pariter quo ambulant intuentur. consequens est conexio societatis in filiis, qui unus honestus fructus est non coniunctionis maris et feminae, sed concubitus. poterat in euangelio confirmauit, non solum quia prohibuit dimittere uxorem nisi ex causa fornicationis, sed etiam quia uenit inuitatus ad nuptias, cur sit bonum, merito quaeritur. quod mihi non uidetur propter solam filiorum procreationem, sed propter ipsam
Abbreviated transcription (Latin):
corꝑis. st̃. appetit. fugitq ꝯ̃tia. Re¬
mo se ab hiis sesib certo ĩter¬
uallo tẽpũ. et eor motus. qĩ
ꝑ quasd̃am ferias cẽꝑans ren
ymagies quas ꝑ eos hausit
secũ cat̾uatim et mliplicit̾ uer¬
sat. Cũ u̾o uul̃t ĩtellig̾edina.ł¬

Expanded text:
oris sunt appetit, fugitque contraria. Removet se ab his sensibus certo intervallo temporum, et eorum motus quasi per quasdam ferias reparans, rerum imagines quas per eos hausit, secum catervatim et multipliciter versat. Cum ergo vult intellige
Abbreviated transcription (Latin):
cõscruat. nõ tm̃ ĩ pulcritudĩe
s et ĩ crescento. aut gignẽto ĩ¬
tendit se eciã aĩa ĩ tactu. et eo
calida et frigida. asꝑ a. et lenia.
dura et mollia. leua et graui¬
a. sentit atq discernit. Deinte
ĩnuabiles diffr̃as sapoꝵ. otor.¬

Expanded text:
servat, non tantum in pulchritudine, sed etiam in crescendo atque gignendo. Intendit se etiam anima in tactum, et eo calida et frigida, aspera et lenia, dura et mollia, gravia et levia sentit atque discernit. Deinde innumerabiles differentias saporum, odor
Abbreviated transcription (Latin):
gnitudinẽ. sed non desꝑet
medici potestatem. Peccatũ¬
enĩ cum desꝑatione certa mõs
aliquid mali feci iam dam¬
pnatus sũ. Dens malis ta¬
lib non ignoscit. Cur non
addo poc̃a peccata poc̃is. Fruar
scło in uoluptate lasciuia
in cupiditate nepharia. Iã
ꝑdita spe reꝑacionis uł hoc
hẽam quod uideo si non pos¬
sum habẽ quod credo. Deus
non cecid̾unt. sic desꝑatos

Expanded text:
gnitudinem, sed non desperet medici majestatem. Peccatum cum desperatione, certa mors. aliquid mali feci, jam damnandus sum: Deus malis talibus non ignoscit, cur non addo peccata peccatis? Fruar hoc saeculo in voluptate, in lascivia, in cupiditate nefaria: jam perdita spe reparationis, vel hoc habeam quod video, si non possum habere quod credo. Iste non ceciderunt, sic desperatos
Abbreviated transcription (Latin):
catholicam disciplinam cre
t̾ate sp̃s̃ scĩ. Ergo non solum
corpora sed etiam anime nr̃e
ac sp̃s̃ creature noĩe continẽ¬
tur.
Creatura

Expanded text:
catholicam disciplinam creatate Spiritus sancti. Ergo non solum corpora, sed etiam animae nostrae ac spiritus creaturae nomine continentur. creatu
Abbreviated transcription (Latin):
ergo credamus. uł si possumꝰ
etiam intelligamuo usq nc̃
oꝑari deunni. u̾t si conditis
ab eo reb oꝑatio eius sbstra
quam creaturam sic eum
nũc eum instituere putam̾¬
rali sue condictioni non ĩse

Expanded text:
ergo credamus, vel, si possumus, etiam intelligamus usque nunc operari Deum, ut si conditis ab eo rebus operatio ejus subtrahquam creaturam sic eum nunc instituere putaveilli suae conditioni non inser
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃at. et tñ peceuina fimditur¬
et maria transennt᷑. ꝓcellaꝵ
incerta sbemtur et pene. ut
mors euitet ᷑ mors ip̃a suscipitur.¬
et supplicat᷑ deiide ꝑ homines ho¬
mini. sine dubitatione fuĩt ista.
cum sit dubiũ quo fine ꝓueĩant.
Et tñ certiores sunt claues ec¬
cdesie qmͣ corda regum. Quibꝰ
Et multo est honestior humili¬
tas. qua se quisq humiliat ec¬
clesie dei. et labor minor ĩponit.
Et nullo temporal mortis peri¬
cło mors eterna uitatur.

Expanded text:
oscat? Et tamen pecunia funditur, maria transmeantur, procellarum incerta subeuntur; et pene ut mors evitetur, mors ipsa suscipitur. Supplicatur deinde per homines homini: sine dubitatione fiunt ista, cum sit dubium quo fine proveniant. Et tamen certiores sunt claves Ecclesiae, quam corda regum: quibusEt multo est honestior humilitas, qua se quisque humiliat Ecclesiae Dei: et labor minor imponitur, et nullo temporalis mortis periculo mors aeterna vitatur.
Abbreviated transcription (Latin):
ninus ergo et magnum ꝑi¬
culum. nẽ qui contempnit
uincatur. Eiautem nõ cõ¬
sentiendo uĩcimꝰ molestiam
cum patimur resistendo dele¬
ctationib corporis non ces¬
sat. nec morit᷑ hostis nͥ ĩ mor¬

Expanded text:
imus, et magnum periculum est ne qui contendit vincatur; si autem non consentiendo vincamus, molestiam tamen patimur resistendo delectationibus. Non cessat, et non moritur hostis, ni
Abbreviated transcription (Latin):
in mat̾rimoĩo sũpẜit. nec eũ
qui semetip̃m abscidit quol
corporis sui menbro indigna¬
tione aliqua. uł iusto ĩiuscoue
citur. uł ĩ sceno luxisse noscit᷑.
neq eum qui publica ꝑm̃a mõ
aliqñ infuriam u̾sus insanuit
uł afflictione dyaboli uexatus
est nec eum qui ꝑ ambitoẽm
uł imitationem symonis ma
peccuĩam offert. Quid¬

Expanded text:
in matrimonio sumpsit; nec eum qui semetipsum abscidit quolibet corporis sui membro indignatione aliqua, vel justo injustove citur, aut in scena lusisse dignoscitur. Neque eum qui publica poenitentaliquando in furiam versus insanivit, vel afflictione diaboli vexatus est. Nec eum qui per ambitionem ad imitationem Simonis Magi pecuniam offert.
Abbreviated transcription (Latin):
Quid aliud circumeisio signi¬
ficat qm̃ naturam exuta uetu¬
state renonatam. Et quid ali¬
ud quiͣ xp̃m octanus dies. qui
ebdomada cõpleta hoc est post
sabb̃m resurrexit

Expanded text:
im aliud circumcisio significat quam naturam exuta uetustate renouatam? Et quid aliud quam Christum octauus dies, qui hebdomade conpleta. hoc est post sabbatum, resurrexit
Abbreviated transcription (Latin):
uenerunt panpes. et nõ ne¬
nerunt diuites. Nunquid ne¬
nerũt hũiles et non uenert
sublimes. Nunquid uenert
indocti. et non uenerunt doc¬
uenerunt iiri. et non uene
Aut non uenerunt pueri.
et non allati sunt infantes.
Postremo nunquio uen̾unt
ludei. Nam inde erant apłi.
uide multa milia pͥmo credẽ¬
nerunt barbari. Et quis mu

Expanded text:
venerunt pauperes, et non venerunt divites? numquid venerunt humiles, et non venerunt sublimes? numquid venerunt indocti, et non venerunt docrunt viri, et non veneraut venerunt pueri, et non allati sunt infantes? Postremo numquid venerunt Judaei nam inde erant Apostoli, inde multa millia primo tradenneru
Abbreviated transcription (Latin):
liusti. Ecce iam cotas cibi tene¬
bras suo splendore fugauit.
et om̃es carceres fregit capti¬
nos eiecit. ligatos soluit. luct
eoꝵ in gaudiũ ꝯmutauit.
Ecce ip̃si qui sb̾ nrĩs solebãt
suspirare cormentis insultãt
nobis de ꝑcepcione salutis.
Et non solum iam nichil u̾ẽ¬
hic ita suꝑbi erant mortiu
nec alñ sic potuerũt leti ẽe
captini. ut quid hic istum
adducere nolnisti. quo neĩẽ¬
te om̃es sunt letitie restitu¬
ti qui ante fuerãt desꝑati. nul¬
lus hic iam sonitus eõꝵ ant
quas pͥmo acquisieras ꝑ ꝑa¬
disi amissionem mĩc ꝑdidi¬
sti per crucem. Periit om̃ĩs
lecitia tua. in luctũ su̾sa sunt
gaudia tua. dumi tu xp̃m
Suspendis in ligno. ignoras
qnͣta dampna sustineas ĩ ĩf¬
no. Preuidere nũ poteras qr
eñsore regmi tui ĩ mortẽ sĩne
reatu aliquo ꝑducebas/ atten¬
dens cam req̃uirens culpa.
in quo nichii mali cognoneraᷤ.
quare eum ad nrãm patriam

Expanded text:
luisti? Ecce jam totas tibi teneluisti? Ecce jam totas tibi tenebras suo splendore fugavit, et omnes tuos carceres fregit, captivos ejecit, ligatos solvit, luctus eorum in gaudium commutavit. Ecce ipsi qui sub nostris solebant suspirare tormentis, insultant nobis de perceptione salutis; et non solum jam nihil verenhic ita superbierant mortui, nec aliquando sic potuerunt laeti esse captivi. Utquid huc istum adducere voluisti, quo veniente omnes sunt laetitiae restituti, qui ante fuerant desperati? Nullus hic jam solitus eorum quas primum acquisieras per paradisi amissionem, nunc perdidisti per crucem: perit omnis laetitia tua, in luctum conversa sunt gaudia tua. Dum tu Christum suspendis in ligno, ignoras quanta damna sustineas in inferno. Praevidere non poteras, quia eversorem regni tui in mortem sine reatu aliquo perducebas? Si attenderes causam, requireres culpam. In quo nihil mali cognoveras, quare eum ad nostram patriam
Abbreviated transcription (Latin):
nẽbraꝵ t̾minũ qiͣ quidam de¬
p̾dacor splendidus ac cerribił
actigiss aspicientes eñ ĩpii. ac
cartaree legiones territi ac tre¬
mentes inquirere pocuerunt
dicẽtes. unde est iste tam for
tis tam splendidꝰ tam p̾clarus
atq cerribił. Mundꝰ ille qui¬
nobis subditus fuit semꝑq
tuũ misit. nũqmͣ calia inferis
mun̾a destinauit. Quis ergo
iste est qui sic intrepidꝰ nres fi¬
nes ingreditur. et nõ solum
nr̃a supplicia non u̾etur. sed¬
insuꝑ alios de uincłis nr̃is ab¬
soluit. Anforte iste est isse de
quo princeps nr̃ paulo añ dice¬
bat. ꝙ ꝑ eius morcem totius
iͣdi acc̃ipe potestatẽ. S ed si iste
uisus est. ip̃e potius uictus
atq prostractus est. O prin¬
ceps nr̃. hic enim est ie de
cuiꝰ tibi semꝑ futura morte
plaucebas. Ipẽ est in cuꝰ cru¬
ce om̃em mudũ cibi subin¬
gandum eẽ credebas. Ip̃e est
in ciiꝰ exitu nob̾ tanta spolia
promittebas. Quid est quod
egisti. Quid est qd̾ facere no¬

Expanded text:
nebrarum terminum quasi quidam depraedator splendidus ac terribilis attigisset, aspicientes eum impiae ac tartareae legiones, territae ac trementes inquirere coeperunt dicentes: Quisnam est iste tis tam splendidus, tam praeclarus, tamque terribilis? Mundus ille quinobis subditus fuit, sempertuum misit, nunquam talia inferis munera destinavit. Quis ergo iste est, qui tam intrepidus nostros fines intravit, et non solum nostra supplicia non veretur, insuper et alios de vinculis nostris absolvit? An forte ipse est ille de quo princeps noster paulo ante dicebat, quod ejus morte totius mundi acciperet potestatem? Sed si iste visus est, ipse potius victus atque prostratus est. O princeps noster, hicne est ille de cujus tibi semper futura morte plaudebas? ipsene est in cujus cruce omnem mundum tibi subjugandum esse credebas? ipsene est in cujus exitu nobis tanta spolia promittebas? Quid est quod egisti? Quid est quod facere vo
Abbreviated transcription (Latin):
at oĩs hõ uelor ao auoiengũ.
tarous aẗ ad loq̃oũ. Ut gͦ di¬
scamꝰ. ĩuitare nos d suauitas.
u̾itatis. Ut autẽ do ceamꝰ cog̾e
nc̃citas caritatis. Ubi potius
orandũ ẽ. ut transeat ista nc̃ci¬
tas. qua hõie docet aliquid hõ.
et simꝰ õs tocible̾s dei. ꝙuis ħ
simꝰ cũ ea q̃ ao ueram pietatẽ

Expanded text:
is homo uelox ad audiendum, tardus ad loquendum. ut ergo discamus, inuitare nos debet suauitas ueritatis: ut autem doceamus, cogere necessitas caritatis. ubi potius optandum est, ut transeat ista necessitas. qua hominem docet aliquid homo, ut simus omnes dociles deo. quamuis hoc simus. cum ea, quae ad ueram
Abbreviated transcription (Latin):
Peccasti qͥd
Cede dĩnis uocibr. ne ꝑturbeis
et ampliꝰ uulnereris. Cõmis¬
sum ẽ ne defendatur. In cõfes¬
sionem ueniat non in defen¬
sionem. Adhibes te defensce
pec̃i tui. uinceris non uincẽ¬
tem patronum adhibuisci.
Non tibi est utilis defensio
tua. Quis es qui te defen¬
dis te. ydoneꝰ es. te ad accusã¬
dum/ noli dicere. Aut nichil
ut quid magnũ feci. A hͨ
fecerunt et alii. Sienim fa¬
ciendo peccatum nichil te di¬
cis fecisse. nichil eris. nichil
accipies. Paratus est deus
dare indulgentiam. claudis
Ille ꝑatus est dare. tu noli
oppon̾e obicem defensionis.
s aꝑi sinũ confessionis. qr¬

Expanded text:
Peccasti, quid cede divinis vocibus, ne perturberis et amplius vulnereris: commissum est, non defendatur; in confessionem veniat, non in defensionem. Adhibes te defensorem peccati tui, vinceris: non innocentem patronum adhibuisti, non est tibi utilis defensio tua. Quis es enim qui te defendas? Idoneus es tu ad accusandum te. Noli dicere, aut, Nihil feci; aut, Quid magnum feci; aut, Fecerunt et alii. Si faciendo peccatum nihil te dicis fecisse, nihil eris, nihil accipies; paratus est Deus dare indulgentiam, claudis paratus est dare, noli opponere obicem defensionis, sed aperi sinum confessionis.
Abbreviated transcription (Latin):
Illi sunt qui male
caount qui spenisuam ĩ hoc
Escło ponunt. aufertur quod
nitebat foris. nichil temanet
ĩtus uisi fumus male cõscĩe
unde se ꝯsolentur non hñt
ion hñt qͥd̾ foris exeant nõ
hñt quo intro redeant. desti
pompa scl̃ati. Inanes gracia
spũali. n̾e hũiliant᷑. Et mul¬
tis facit deus ista. in isto tp̃re
s non omĩb. Sieñ nemim
faceret. qiͣ non uideretur in¬
gilare dina ꝓuidencia. si oĩbr
faceret non sernarecꝰ dinina

Expanded text:
Ipsi sunt qui male cadunt, qui spem suam in hoc saeculo ponunt. Aufertur quod nitebat foris, nihil remanet intus nisi fumus malae conscientiae. Unde se consolentur non habent, non habent quo foras exeant, non habent quo intro redeant, deserti pompa saeculari, inanes gratia spirituali, vere humiliantur. Et multis facit Deus ista in isto tempore, sed non omnibus. Si enim nemini faceret, quasi non videretur vigilare divina providentia: si omnibus fa
Abbreviated transcription (Latin):
dubito catheminũ catholicũ
dĩna caritate flagrantem he̾¬
tico baptiz ato anteponere. s
etiam in ip̃a intus catholica bo¬
num cathecuminũ malo ba¬
ptizato anteponimus. nec io
nõ dum ille iam inbutus est
facimus iniiriam. aut cathe¬
co fideliorem melioremq re
cognoscimus. Melior enim
Iste enm et ante baptismũ
post bap̃m ĩmũdo spĩ infla¬
tus ẽ. Uexptñ cornelius si
etiam spi sancto iam recep¬
to baptizari noluiss. cõtẽptu
canti sacram̃ti reus fieret.
Cum aũt baptizatus ẽ. nõ
utiq melius sac̾mẽtum qm̃
sỹmon accepit. Sed diuersa
hominum merita sub euiscẽ
sacrĩ pari scĩtate distinctast̃.
Ita non anget aut minuit.
bap̃ti scĩtatem. uł bonũ uł
malũ hoi smeritũ. Sicut
enĩ bono cathecumino bap̃s
deest ad capescendum regnũ
confessio. Qui eñ dixit. sufi
qui renatꝰ fuerit ex aqua et
spu sancto non intrabit ĩ re¬
gnum celoꝵ. Ip̃e etiam dixit.

Expanded text:
dubito catechumenum catholicum diuina caritate flagrantem haeretico baptizato anteponere. sed etiam in ipsa intus catholica bonum catechumenum malo baptizato anteponimus, nec idenondum, ille iam inbutus est, facimus iniuriam aut cateto fideliorem melioremque cognoscimus. melior enim iste enim et ante baptismum post baptismum inmundo spiritu inflatus est. uerumtamen Cornelius si etiam spiritu sancto iam accepto baptizari noluisset, contempti tanti sacramenti reus fieret. cum autem baptizatus est, non utique melius sacramentum quam Simon accepit, sed diuersa hominum merita sub eiusdem sacramenti pari sanctitate distincta sunt. ita non auget aut minuit baptismatis sanctitatem uel bonum uel malum hominis meritum. sicut autem bono catechumeno baptismus deest ad capessendum regnum conversio. Qui enim dixit: Nisi quis renatus fuerit ex aqua et Spiritu sancto, non intrabit in regnum coelorum, ipse etiam dixit:
Abbreviated transcription (Latin):
Adestote aĩo cantores bom
fuii laudis et głie sempit̾ne
ueri et incorrupti dei. Adesto¬
ce intenti intenti qui nostis
cantare et psallere in cordi¬
bus urĩs domino. grãs semꝑ
agentes mom̃b et landa¬
te dm̃. Hoc enĩ auelluya. et
hii qͥdem dies ueniunt transi¬
turi. transemtq uenturi
et significant diem qui nõ
uenit. nec transit. quia nec
hesterno p̾itur ut ueniat. nͨ
crastino urgetur ut transe¬
at. ad quem sane nos cum
uen̾imus ĩh̾entes ei. n ͨ nos
cñsibimꝰ. Et sĩc quodã loco
Hoc erit ociosoꝵ negocium.
hoc opus nacantiũ. Hec actio
quietoꝵ. hec cura securoꝵ.¬

Expanded text:
Adeste animo cantatores boni, filii laudis et gloriae sempiternae veri et incorrupti Dei. Adeste intenti, qui nostis cantare et psallere in cordibus vestris Domino, gratias semper agentes in omnibus : et laudate Deum; hoc est enim Alleluia. Et hi quidem dies veniunt transituri, transeuntque venturi, et significant diem qui non venit et transit, quia nec hesterno praeitur ut veniat, nec crastino urgetur ut transeat. Ad quem sane nos cum venerimus, inhaerentes ei nec nos transibimus: et sicut quodam loco ; hoc erit otiosorum negotium, hoc opus vacantium, haec actio quietorum, haec cura securo
Abbreviated transcription (Latin):
Labenciũ ncs exꝑimenta ꝑt̾¬
reant. Numiũ preceps ẽ qui
cõspexerit cecidisse. Et uehe¬
menter infrenis ẽ/ cuinonĩ¬
cutitur tior alio peunte. a¬
mator u̾o ẽ salutis sue q̃ en¬
tat aliene mortis ĩcursum.
Et ip̃e ꝓuidꝰ est qui solicitus
suam pro certo cõmendat
Et lubricaspes ẽ que inter fo¬
menta pcc̃i saluari se sperat¬
Et incerta uictoria ẽ int̾ hosti¬
nec ardere.

Expanded text:
labentium nos experimenta perterreant. nimium praeceps est qui conspexerit alium cecidisse, et uehementer infrenis est cui non incutitur timor alio pereunte. amator est uero salutis suae qui euitat alienae mortis incursum. et ipse est prouidus qui sollicitus suam pro certo commendat, et lubrica spes est quae inter fomenta peccati saluari se sperat. incerta uictoria est inter hostinec ardere.
Abbreviated transcription (Latin):
uersas calũpnias uusta lucta cõ¬
quitũt. Isti tales audiant scriꝑ¬
pturam dicẽtẽ. Qui diligit ñqui¬
tate. ooit aĩam suam. Si ergo a¬
manto ĩiquitatẽ. teipin nõ solũ
nõ diligis. s eciam odio hes. qũo
aut deu. aut ꝓtimũ dilig̾e pote¬

Expanded text:
ersas calumnias injusta lucra conquirunt. Isti tales audiant Scripturam dicentem, Qui diligit iniquitatem, odit animam suam. Si ergo amando iniquitatem, te ipsum non solum non diligis, sed etiam odio habes; quomodo aut Deum aut proximum dilig
Abbreviated transcription (Latin):
to melior es ꝙ̃ amũ. Aurũ eĩ terra
ad ymagĩe dei fcũs es. cũ sit auꝵ
creatura dei. nõ tñ fecit auꝵ ad si
mlitudĩe suam. s te. Ego posint
sub te aurũ. Amor gͦ iste cõtẽpnẽ¬
dus ẽ. ad usũ assumiendus ẽ. et ñ
tendũ. nõfacias tibi membra. q
amas ĩferiora. q̃ tu nõ es. inçipe a¬

Expanded text:
um? Aurum enim terra ad imaginem Dei factus es. Cum sit aurum creatura Dei, non tamen fecit Deus aurum ad imaginem suam, sed te. Ergo posuit sub te aurum. Amor ergo iste contemnendus est. Ad usum assumenda sunt ista, non rendum est. Non facias tibi membra, quamas inferiora quam tu es: incipe a
Abbreviated transcription (Latin):
se quis ceꝑiti ut eũ angniẽto coh¬
cem ͦ quis nec ceꝑit utͦ eũ quo in¬
cipiat moneamꝰ. quis incepit et
cceu̾it ut eũ ad ꝑfc̃ĩonẽ incitemu
pͥmo illico actendat caritas nr̃a.
amores õs et dicones prius st̾ oĩ¬
b de se. et sicut de alia re qua dil¬
gũti Si diligis anrũ. prius te dili¬
gis. et sic amrũ. qr nͥ cumortuus
tuus. młs ent qui aurũ possiteati
Ergo dilco unicuiq a se incipit ⁊

Expanded text:
se quis coeperit, ut eum ad augmenta cohortemur: quis nec coeperit, ut eum quo incipiat moneamus: quis et coeperit et creverit, ut eum ad perfectionem incitemus. Primo illud attendat Charitas vestra: amores omnes et dilectiones prius sunt in hominibus de se, et sic de alia re quam diligunt. Si diligis aurum, prius te diligis, et sic aurum: quia si tu mortuus fueris, non erit qui aurum possideat. Ergo dilectio unicuique a se incip
Abbreviated transcription (Latin):
tur / nondum spĩialia. sed ad¬
huc alia corpora cerrena ge¬
stantes que neet senio non
ueterassent ut neccessitate ꝑ¬
ducerentur ad morcem qui
status eis de ligno iite quod¬
ẽ in medio padisi enm arbore
netita simul erat. mirabili
dei graͣ p̾stabatur/ camen et
alios sumebant cibos p̾ter u¬
nam arborem/ que fuerat in¬
ter dicta. Non quia malumi.¬
sz pp̃ cõmendandum pure
et simplicis obediençie bo¬
mim que magna nirtus est
rationał creature sub creato¬
re domino constitute. Nam
ubi nullum tangebatut. pro¬
fecto si prohibitum tang̾et᷑
sola mobediencia peccabatur
alebantur ergo aliis que su¬
mebant. ne aĩalia corpora
molestie anquid esurienco
ac sitiendo sencirent. De lig¬
no auten uite ꝓpterea gusta¬
batur ne mors eis undecũq
subrepet .i. senectute confec¬
ca decursis tempoꝵ spaciis in¬
t̾irent tanqm̃ cet̾a ẽent ali¬
luento. illud sacramento. ut
sic fuisse accipiatur lignum
lute in paduo corporali. sicut

Expanded text:
tur, nondum spiritalia, sed adtur, nondum spiritalia, sed adhuc animalia corpora terrena gestantes. Quae licet senio non ueterescerent, ut necessitate perducerentur ad mortem qui status eis de ligno uitae, quod in medio paradiso cum arbore uetita simul erat, mirabili Dei gratia praestabatur, tamen et alios sumebant cibos praeter unam arborem, quae fuerat interdicta, non quia ised propter commendandum purae et simplicis obedientiae bonum, quae magna virtus est rationalis creaturae sub Creatore Domino constitutae. Nam ubi nullum malum tangebatur, profecto si prohibitum tangeretur, sola inobedientia peccabatur. Alebantur ergo aliis quae sumebant, ne animalia corpora molestiae aliquid esuriendo ac sitiendo sentirent: de ligno autem vitae propterea gustabatur, ne mors eis undecumque subreperet, vel senectute confecta decursis temporum spatiis interirent: tanquam caetera essent alimento, illud sacramento; ut sic fuisse accipiatur lignum vitae in paradiso corporali, sicut