comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
apostolorum consors effecta. illis destina¬
ta est dominicȩ resurrectionis nuncia.
Hec autem postmodum diuino afflat a
spiritu. mentisq intuitum in sese reuerbe¬
rans. ac pristinȩ uitȩ detrimenta non susti¬
nens: ut comperit dominum et creatorem
tocius humani generis in domum uenisse
sẏmonis. qui non uenerat uocare iustos.
sed peccatores ad penitentiam: non ob suo¬
rum enormitatem scelerum. de sui condito¬
ris diffidens clementia. preciosissimo accep¬
to unguento ad ipsum misedĩȩ fontem con-¬
cito properauit gradu: corruens ante clemen-¬
tiȩ domini uestigia. amaritudinem cordis. per
uberem lacrimarũ exaggerans fontem.
ex deniq compunctionis fletibus sui
plasmatoris pedes cȩꝑit rigare: capillis¬
q suȩ deuotionis tergere. & indesinenter os¬
culis uerȩ humilitatis confouere: ac mun-¬
dissimo suȩ dilectionis unguento ꝑungere.
Quȩ cum in tali deuotionis famulatu non

Expanded text:
apostolorum consors effecta, illis donaapostolorum consors effecta, illis donata est Dominicae Resurrectionis nuntia. Haec autem divino postmodum afflata spiritu, mentisque intuitum in se reverberans, ac pristinae vitae detrimenta non sustinens, ut comperit Dominum et Creatorem totius humani generis, in domum venisse Simonis, qui non venerat vocare justos, sed peccatores ad poenitentiam , non ob suorum enormitatem scelerum de sui Conditoris diffidens clementia, pretiosissimo accepto unguento ad ipsum misericordiae fontem concito properavit gradu, corruens ante clementia Domini vestigia, amaritudinemque cordis, per uberem lacrymarum exaggerans fontem. Mox denique compunctionis fletibus, sui plasmatoris pedes coepit rigare, capillisque suae devotionis tergere, ac indesinenter osculis verae humilitatis confovere, ac mundissimo suae dilectionis unguento perungere. Quae cum in tali devotionis famulatu non
Abbreviated transcription (Latin):
uit igitur scd̾m seculi fas
dalo castello maria maglalene nuncupata
est: quam non solum sui germinis dignitas.
uerumetiam patrimonii utra. parentum suc-¬
cessus. splendidã reddiderant: adeo ut dupli-¬
catus honor nominis excellentiam. circum-¬
quaq diffunderet. Solent enim apud ho-¬
mines: plus diuitum quam pauperum no-¬
mina sciri. Sed quia rerum affluentia
interdum uoluptas comes sequitur: adoles¬
centioris uitȩ tempora lubricis supposuit
regendam aiscursibus. soluto pudicit iȩ
freno. Hec est illa mulier de qua lucas seri¬
bit euangelista. quia erat quedam mulier
in ciuitate peccatrix: sed quia dilexit mul¬
tum. dimissa sunt ei peccata multa. Et de
qua marcus ait. Surgens autem ihesus ma-¬
ne prima sabbati. apparuit primo mariȩ
magdalenȩ: de qua eiecerat septem de¬
monia. Sed quam pius et misericors do
minus erga pecratores extiterit. in istius
comprobatur perfectione: quȩ non solum¬
sui criminis promeruit ablutionem: sed

Expanded text:
uit igitur secundum saeculi fastdalo castello Maria Magdalene nuncupata est. Quam non solum germinis dignitas, verum etiam patrimonii jura parentum excessu splendidam reddiderunt: adeo ut duplicatus honor nominis excellentiam circumquaque diffunderet. Solent enim apud homines, plus divitum quam pauperum nomina sciri. Sed quia rerum affluentiam, interdum voluptas comes sequitur, adolescentioris vitae tempora, lubricis supposuit discursibus, solutis pudicitiae frenis. Haec est enim mulier de qua scribit Lucas evangelista: Quia erat quaedam mulier in civitate peccatrix, quae quia dilexit multum, dimissa sunt ei peccata multa . Et de qua Marcus ait: Surgens autem Jesus mane prima Sabbati, apparuit primo Mariae Magdalenae, de qua ejecerat septem daemonia. . Quam vero pius et misericors erga conversos peccatores exstiterit Deus, istius comprobat perfectio, quae non solum criminis promerui ablutionem, sed
Abbreviated transcription (Latin):
Ubi posuistis eũ : Dicunt ei. Dñe. ueni &
uide. Et lacͥmatꝰ est iħe. Manifestȩ suȩ pie-¬
tatis clementiã ex assumpta humanitate di-¬
lucidat: qͣndo ꝓ ipsius doloris immanitate.
lacͥmas ñ dedignatus ẽ fundere suȩ compas¬
sionis. Saluo tam̃ diuino mysti̾o. germins
sublimitas. ac scłaris pompe dignitas. beate
quatriduana frr̃s morte tanta nobiliũ ac po¬
tentũ multitudo iudeoꝵ ad ipsiꝰ mitigan¬
dũ confluxerat dolorẽ: nec passi sunt ad frrs
tumulũ sinȩ sui p̾sentia eam ꝓperare dicen-¬
tes. qͥa ad monumentũ uadit. ut ploret ibi.
non nulli erigerent᷑ in mente: & eeñt testes ac
laudatores ipsiꝰ ꝓmptissimi. Unde in sequen¬
tib idem ȩuangłista refert dicens. G estimo¬
nium gͦ ꝑhibebat turba quȩ fuerat cũ ir̃u
qͣndo lararũ resuscitauit: & uocauit eũ de

Expanded text:
stis eum? Dicunt ei: Domine, veni, et vide: et lacrymatus est Jesus . Manifeste suae pietatis clementiam ex assumpta humanitate dilucidans, quando pro ipsius doloris immanitate, lacrymas non dedignatus est fundere suae compassionis, salvo tamen divino mysterio. Germinis sublimitas, ac saecularis pompae dignitas, beataequatriduana fratris morte, tanta nobilium et potentium multitudo Judaeorum, ad ipsius mitigandum confluxerit dolorem. Et non passi sunt ad fratris tumulum sine sui praesentia eam properare dicentes: Quia vadit ad monumentum ut ploret ibi .nonnulli erigerentur in mente, et essent testes ac laudatores ipsius promptissimi. Unde in consequentibus idem evangelista refert dicens: Testimonium ergo perhibebat turba quae fuerat cum Jesu, quando Lazarum resuscitavit, et vocavit e
Abbreviated transcription (Latin):
m̃tẽ huiꝰ mulieris repleuerat: quȩ ante quã
ꝑsonã eiꝰ significasset quẽ querebat. qͣsi scien¬
ti loquebat᷑ dicens. Si tu sustulisti eũ dicito
mͥ uͥ posuisti eũ: & ego eũ tolła. Habet enĩ
uis amoris hoc ꝓpͥum: ut quẽ qͥsꝙ multum

Expanded text:
mentem mulieris imbuerat, quae antequam personam ejus significasset, quem quaerebat, quasi scienti loquebatur, dicens: « Si tu sustulisti eum, dicito mihi ubi posuisti eum, et ego eum tollam. » Habet enim jus amoris
Abbreviated transcription (Latin):
bo ciuitatẽ: querens quẽ diligit anima mea. Inue-¬
nerunt me uigiles: qui custodiunt ciuitatẽ. Nũ
quẽ diligit amina mea uidistis: Et factũ ẽ dum
ꝑtransissem illos: iueni qũẽ diligit anima mea.
Tenebo illũ nec dimitã: donec introducã in do-¬
mũ patͥ mei. & in cubicłm genit̾cis meȩ. Cucur-¬
rit namq ut diximꝰ hȩc saera mulier: & uenit
ad symonẽ petr̃. & ad aliũ discipłm quẽ dilige¬

Expanded text:
 diligit anima mea. Invenerunt me vigiles qui custodiunt civitatem. Num quem diligit anima mea, vidistis? et factum est cum pertransiissem illos, inveni quem diligit anima mea. Tenebo illum, nec dimittam, donec introducam eum in domum patris mei, et in cubiculum genitricis meae . Cucurrit namque, ut diximus, haec sacra mulier, et venit ad Simonem Petrum, et ad alium discipulum quem dilige
Abbreviated transcription (Latin):
ait. Gurris fortissima nom̃ dm̃: ad ipsum currit
iustꝰ & exaltabit᷑. S qͥa nominis int̾pretatione cõ-
pulsi. a suꝑficiȩ hystorica paululũ discessimus:
libet intueri cdementissimã dñi familiaritatem
erga beat̾a maiciã & sororẽ eiꝰ marthã. ac ipsarũ
pie deuotionis in om̃ib famulatũ. Legimꝰ enĩ¬
ȩuangłista lyca narrante. qͥa intrauit iħc in qͦd-¬
dam castellũ: & mulier queda martha nomine.
excepit illũ in domũ suã. Et huic erat sororno¬
mine maria. Quȩ ettã sedens secꝰ pedes dm̃i: audi-¬
ebat uerbũ de ore illiꝰ. Martha autẽ satagebat:
cirra frequens ministeriũ. Unde ñ solũ contra
sororẽ: uerũetiam contͣ ipsũ dñm. quereła as-¬
sumit dicens. Dñe ñ est tͥ curȩ: qͦd soror mea
reliqͥt me solam ministrare: Dic gͦ illi: ut me
adiuuet. At ipse qui ñ ẽ ꝑsonarũ acceptor. s¬
cibũ sp̃ualẽ quã carnałe: ita umꝰ opꝰ laudat. ut¬

Expanded text:
ait. Turris fortissima nomen Domini; ad ipsam currit ait. Turris fortissima nomen Domini; ad ipsam currit iustus, & exaltabitur. Sed quia nominis interpretapulsi, a superficie historica paululum discessimus, libet intuere clementissimam Domini familiaritatem erga beatam Mariam et sororem ejus Martham, ac ipsarum piae devotionis in omnibus famulatum. Legimus enievangelista Luca narrante, quod Intravit Jesus in quoddam castellum, et mulier quaedam Martha nomine, excepit illum in domum sua audiebat verbum illius. Martha autem satagebat circa frequens ministerium. Vnde non solum contra sororem, verum etiam contra ipsum Dominum querelam assumit dicens. Domine, non est tibi curæ quod soror mea reliquit me solam ministrare? Dic ergo illi vt me adiuuet. At ille qui nō est personarum acceptor, cibum spiritalem quam carnalē: ita
Abbreviated transcription (Latin):
cumq p̾dicatũ fuerit hoc ȩuangłiũ in doto mũ¬
do. dicet᷑ & qͦd hȩc fecit in memoriã eiꝰ. Quod ñ
solũ in toto mundo de hac scã muliere p̃dicat᷑. qͦd
unxerit caput dñi: sed & de ȩccł̃ia. Cotidie eñĩ
sicut iam p̃libatũ est: hȩc oꝑat᷑ in suis scĩs actio
Iene etiã maria magdalenȩ dicit᷑: qͥa Inib.¬
magdalus interp̾̃tat᷑ turris: & significat ȩccłi-¬
am. Curris enĩ ñ solũ sublimior. s & tutior domꝰ
est. ñ facile hostib patens ac ꝑ hoc ȩccłiam designat:
quȩ t̾rena deserens. cȩlestia desiderat. pugnans int̾
sp̃uales neqͥtias: fortitudinẽq suã ñ sͥ s dño cõmit-¬
tens. orat cum ꝓpħa dicens. Esto mͥ dñe turris
fortitudinis: a facie mimici. Hȩc est illa turris
fortis & in expugnabilis: cui uoce sponsi in can¬
tieis canticoꝵ dr. Sic̃ turris dauid collũ tuũ: qͣ
edificat᷑ cũ ꝓpugnacłis. Mille clypei pendent
ex ea: om̃is armatura fortiũ. Et de qua salomõ

Expanded text:
um fuerit hoc Euangelium in toto mundo, dicetur & quod hæc fecit in memoriam eius. Quoniam non solū in toto mundo de hac sancta muliere prædicatur, quod vnxerit caput Domini; sed & de Ecclesia. Cotidie enim vt iam prælibatum hoc operatur in suis sanctis actionibus. Bene etiam Maria Magdalenæ dicitur, Magdalus vero interpretatur turris, & significat Ecclesiam. Turris enim non solū sublimior, sed & tutior domus est: non facile hostibus patens, ac per hoc Ecclesiam designat quæ terrena deserens, cælestia desiderat, pugnans inter spiritales nequitias, fortitudinemque suam nō sibi, sed Domino committens, orat cum Propheta dicēs. Esto mihi turris fortitudinis, a facie inimici. Hec est illa turris fortis & inexpugnabilis, cui voce sponsi in Canticis Canticorum dicitur. Sicut turris Dauid collum tuū, quæ ædificata est cū propugnaculis. Mille clypei pendent ex ea, & omnis armatura fortium. Et de qua Salomon
Abbreviated transcription (Latin):
pata curauit. Et qͣmuis ñ fecerimꝰ eiꝰ uolunta¬
tẽ dñm tam̃ inuocemꝰ eum. & sint ocłi nr̃i in
manib eiꝰ intendentes: donec ipse suos attol
dictus semꝑ in corde: sit semꝑ benedictꝰ in ore:¬
sit semꝑ benedictꝰ in actu. qͣtenus siqua uirtꝰ.
siqua laus disciplinȩ: ut illud apłicum imitan¬
temur: ut nobiscũ sit d̾s pacis ꝑ ipsum in scła

Expanded text:
erata curauit. Et quamuis non fecerimus eius volūtaerata curauit. Et quamuis non fecerimus eius volūtatem, Dominum tamē inuocemus eum, & sint oculi nostri in manibus eius intendendictus in corde, Benedictus in ore, Benedictus actu, quatenus si qua virtus, si qua laus disciplinae, ut illud apostolicum imitantemur, ut nobiscum sit. Deus pacis per ipsum, in sa
Abbreviated transcription (Latin):
nio ẽ: quod unusquisq scõꝵ cum illis surget
in regeneratione. qͦs dño acqͥsiuit. Cum gͥ uni-¬
uersi huiꝰce institutionis eiꝰ. sequaces in unum
coacti fuerint: quale signũ apłatꝰ. benedicto.
tt̃ ille copiosus exercitus seipsum exhibebit:
O quali gaudio tunc ille tͥpudiabit: qͥ sese illis
cohortib immisceri potuerit. Nunc om̃s uł
locouł affectu uicini. in eũ cordis intuitũ dirigãt:
om̃ia enĩ om̃ib factus ẽ. Habent enim pueri
formam in puero: quam sequant᷑. Et qm̃ ad ex¬
emplum ysaac do oblati sunt: pͥmordia sua caue¬
ant fermentare. Ac deincepᷤ quiq ꝑ ȩtatum suc-¬
cessiones sint ꝑfecti sensu. ut a pat̾na sui nutri-¬
cii pietate ñ degenerent: ne forte. si ab excellen-¬
tior gradu ceciderint. grauiꝰ elidantur. Sed &
nos quicumq deliqͥmus nullomͦ ab sꝑanda
clementia deficiamꝰ: qͥa uiuens &e post obitum
mortuos suscitauit. Confracta restaurauit: des-¬

Expanded text:
nio est, quod unusquisque sanctorum cum illis surget nio est, quod unusquisque sanctorum cum illis surget in regeneratione, quos Domino acquisivit. Cum igitur universi hujusce institutionis ejus sequaces, in unum coacti fuerint; quale signum apostolatus Benedicto tunc ille copiosus exercitus seipsum exhibebit? O quali gaudio tunc ille tripudiabit, qui sese illis cohortibus immiscere potuerit! Nunc omnes, vel loco vel affectu vicini, in eum cordis intuitum dirigant. Omnia enim omnibus factus est. Habet enim pueri formam in puero quam sequantur: vt quoniā ad exemplum Isaac Deo oblati sunt, primordia sua caueant fermētare. Ac deinceps quiq. per ætatum successiones sint perfecti sensu: vt a paterna sui nutricij pietate non degenerent. Ne forte si ab excellentiori gradu ceciderint, grauius elidātur. Sed & nos quicumque deliquimus, nullomodo ab speranda clementia deficiamus: quia viuens & post obitum mortuos suscitauit, confracta restaurauit, desp
Abbreviated transcription (Latin):
d̾i. semꝑ uixta psalmistam adicere ciuquam de¬
siderandũ est. S nos affectum qͥdem exhibere. poᷤ¬
sufficimus. Quappter easdem illiꝰ laudes. ñ una
uox. ñ una congregatio. neq una urbs uł ꝓum¬
trib ꝑ nationes. ꝑ linguas. laus senedicti freq̃n-
tat᷑. Si enĩ in multitudine ppłi dignitas regis ẽ.
ut ait salomon: qͣntam putamꝰ eẽ dignitatem
istiꝰ regis: quẽ tam numerosus ꝓsequit᷑ exercitꝰ
monachoꝵ: Quis unqͣm rex aut imꝑator in
tantiᷤ mundi partib imꝑauit. aut ex tam
diu̾sis uationib sͥ tantas legiones conduxit:
quantas uidelicet iste cuiuo libet ȩtatis &
sexus. in xp̃i milicia uoluntariȩ iuratas disponit:
Qui qͣsi p̾sentem intuentes & uexillum institutio¬
nis sequentes: diabolicas acies uirilit̾ infringt̃.
Quib illud ꝓpħicum bene coaptat᷑. Erunt ocłi
tui uidentes p̃ceptorem tuũ. Deniq fidelis opi

Expanded text:
Dei sēper, iuxta Psalmistam, adiicere, cuiquam deDei sēper, iuxta Psalmistam, adiicere, cuiquam desiderādum est. Sed nos affectum quidē exhibere possufficimus. Quapropter easdem illius laudes, non una vox, non una congregatio, neque una urbs vel protribus, per nationesmultitudine populi dignitas Regis est, vt ait Salomon: quantam putamus esse dignitatem istius Regis, quem tam numerosus prosequitur exercitus Monachorum? Quis vmquam Rex aut Imperator in tantis mundi partibus imperauit, aut ex tam diuersis nationibus sibi tantas legiones conduxit, quantas videlicet iste, cuiuslibet sexus & ætatis in Christi militia, voluntarie iuratas disponit? Quem quasi præsentem intuentes, & vexillum institutionis sequentes, Diabolicas acies viriliter infringunt. Quibus illud Propheticum coaptatur, erunt oculi tui, videntes præcept
Abbreviated transcription (Latin):
deo donatum est nobis. & oblatam grãm nul¬
latenus inuacuũ recipiamus. Tantꝰ fulgor. &e¬
dicina. nr̃a uuln̾a sanet. Si enim puerulus ad¬
huc ita capist̾ium reparauit. ut nec scissura qͥ¬
dem appareret: nos qui uasa ad honorem in
domo di ꝑ grãm uocati sumꝰ quia multas pec¬
catoꝵ scissuras incurrimꝰ. ꝑ eundem regem &¬
medicũ qui iam suo regi sociatꝰ est. reparari po¬
terimus. Si nigredo scelerũ nos decolorauit: ñ
simꝰ ut ethiops. qui ñ mutat pellem suam: s ad
eiꝰ manum recurrentes annonam miscđiȩ sic̃
ille suus coruus ab eo reqͥramꝰ. Si etiam inter
inuiriosos merito computandi sumꝰ illũ tam̃
affectum quo ꝓ se odiente fleuit. ab ipso repoᷤ¬
camꝰ. Neq enim supplices quamuis in dignos
adu̾sabitur: qui ꝓ ꝑseuerante in malicia luge¬
annisu. dilectionis affectũ exhibeamꝰ. Nam id-¬
circo dimissa sunt mariȩ peccata multa: quia di¬
lexit multum. Ceterũ ad laudes eiꝰdem pͥncipiᷤ

Expanded text:
Deo donatum est nobis: & oblatam gratiam nullatenus in vacuum recipiamus. Tantus fulgor, cædicina, vulnera nostra sanet. Si enim adhuc puerulus ita capisterium reparauit, vt nec scissura quidem appareret: nos, qui vasa ad honorem in domo Dei per gratiam vocati sumus, quia multas peccatorum scissuras incurrimus, per eundem medicū qui iam suo regi sociatus est, reparari poterimus. Si nigredo scelerum nos decolorauit, non simus vt Æthiopes, qui non mutant pellem suam: sed ad eius manum recurrentes, annonam misericordiæ, sicut ille coruus, ab eo requiramus. Si etiā inter iniuriosos merito computandi sumus, illum tamen affectum, quo pro se odiente fleuit, ab ipso reposcamus. Neque enim supplices, quamuis indignos, auersabitur: qui pro perseuerante in malitia lugequo valemus adnisu, dilectionis adfectū exhibeamus. Nam idcirco dimissa sūt Mariæ peccata multa, quia dilexit multum. Cæterum ad laudes eiusdem Principis
Abbreviated transcription (Latin):
ctum beatũ uidelicet maurum. has in parteᷤᷤ
adhuc uiuens direxerit: & se dȩmũ tnͣsferri
uoluerit. Forte enim cũ sc̃a mens eiꝰ adeo dilata¬
ta ect̾. ut omnẽ mundũ simul conspiceret: ħc
locũ sͥ qͦdam occulto consilio specialit̾ delega¬
uit. Uiderit gͥ quisqͥs ẽ. cui locꝰ tam multis us-¬
ꝙ quaq tantum desiderabilis ñ negat᷑ quanti
habendus sit: quantaq reuerentia excolendꝰ sit.
Pondus qͥppe cuiꝰlibet reatꝰ: ñ solum ex intelle¬
ctu gerentis uł tempore: s etiam ex loco solet
pensari. Hinc enĩ uelut amariori exꝓbratione.
contra impium uox diuina querit᷑ dicens.
In t̾ra scoꝵ. iniquȩ gessit: & ñ uidebit głam dñi.
Et item. Dilectus meus: in domo mea male oꝑa¬
tꝰ est. Alioqͥͣn quẽ p̾sentia tanti patͥs ad sui reu̾en¬
tiam ñ flectit: sp̃ui uidȩ uidet᷑ participari. Iili¬

Expanded text:
ctum, beatum videlicet Maurum, has in partes ctum, beatum videlicet Maurum, has in partes adhuc vivens direxerit, et demum se transferri voluerit. Forte enim, cum sancta mens ejus adeo dilatata esset, ut omnem mundum simul conspiceret: hunc locum, sibi quodam occulto consilio specialiter delegit. Viderit ergo quisquis est, cui locus tam multis usquequaque tantum desiderabilis non negatur: quanti habendus sit, quantaque reverentia excolendus. Pondus quippe cujuslibet reatus, non solum ex intellectu gerentis, vel tempore, sed etiam ex loco solet pensari. Hinc enim velut a majori exprobratione, contra impium vox divina queritur, dicens: In terra sanctorum inique gessit, et non videbit gloriam Domini ; et item: Dilectus meus in domo mea male operatus est . Alioquin, quem praesentia tanti patris ad sui reverentiam non flectit, spiritum Judae videtur participare.
Abbreviated transcription (Latin):
bent᷑: nos interim taceamꝰ de illis. Hoc tam̃ ad
esꝰ honorificentiã referamꝰ: qͦd ñ alius qͥlibet
ex magistris ȩccłiȩ uitam tanti patris digeᷤᷤ¬
sit qͣm insigni ille disertissimꝰ papa gregorius.
qui totum qͦd scripsit qͣsi aurũ refulget. Bi¬
uinitꝰ enim. dispositũ ẽ: ut cũ isdem excelłẽ¬
tissimꝰ legislator in cęt̾is modis sit a dõ deco¬
ratꝰ etiam hinc maiori auctoritate tam ipse ꝗͣ
legis latio eiꝰ roboraret᷑: qͦd eandem uitam
summꝰ apłicȩ sedis pontifex ordinauit. Quȩ scił
uita etiam ex occasione dialogi. ut plurib inno-¬
tesceret: & non solum apud latinos. s etiam apd̃
grecos notissima foret. Nec illud p̾tereat. quod
om̃imodis nob̾ gaudendũ est: hunc tantum
splendorem in hanc nr̃am occiduam regionem
uenisse. diuino nutu donatum sit. Neq enim¬
ab re credimꝰ contigisse: qͦd clientẽ unicȩ dile-

Expanded text:
bētur, nos interim taceamus de illis. Hoc tamen ad bētur, nos interim taceamus de illis. Hoc tamen ad ipsius honorificentiam referamus, quod non alius quilibet ex magistris Ecclesiæ, vitam tanti Patris digessit, quam insignis ille disertissimus Papa Gregorius, qui totum quod scripsit, quasi aurum refulget. Diuinitus enim dispositum est, vt cum isdem excellentissimus Legislator in cæteris modis sit a Deo decoratus: etiam hinc maiori authoritate, tam ipse quam legislatio eius roboretur, quod eādem vitam summus Apostolicæ Sedis Pontifex ordinauit. Quæ scilicet vita, etiam ex occasione Dialogi eius, pluribus innotesceret: & non solum apud Latinos, sed etiam apud Græcos notissima foret. Nec illud prætereat quod omnimodis gaudendum nobis est, hunc tantum splendorem in hanc nostram occiduam regionem venire, diuino nutu donatum esse. Nec abs re credimus cōtigisse, quod clientem
Abbreviated transcription (Latin):
be mirabilis fecisse refertur. Et quia iugum
dñ ñ solum ab adolescentia. s etiam ab ipsa
infantia portauit. ut ibidem iheremias ꝓse¬
quit᷑: in illo celesti capitolio singulariter se¬
debit. Nec sine diuino moderamine gestũ
fuisse constat: qͦd aculeos temptationis in
sese iam ualidos ibidem exꝑtꝰ est. Sicut
enim dux bonoꝵ petrus pͥmo sͥ ostensꝰ ẽ.
tunc dominico gregi p̾latꝰ: sic iste pͥnceps dĩ
tantoꝵ milib monachoꝵ p̾ferendꝰ. oportuit
ut ꝓp̾o discrimine ꝓbaret: qualit̾ subditis
misereri debuisset. Quia tam̃ ꝓpͥum oe pͥmũ¬
certaminis impetũ fortit̾ deuicit: tale quid
deinceps nunquã sensit. Quam obedienter
sane &e qͣm diserte. pͥuato bono qͥsq debeat
commune bonũ p̾ferre: hic sp̃ualis discipli¬
nȩ magister in hoc suo facto demonstrat:
quod mox ut expetitꝰ ẽ dilectam solitudinẽ
se uincens deseruit: & uoto supplicũ satis fecit.
Qm̃ uͦ scã atq miranda eiꝰ gesta in ꝓmptu ha¬

Expanded text:
be mirabilis, fecisse refertur. Et quia jugum non solum ab adolescentia, sed etiam ab ipsa infantia portavit , ut ibidem Jeremias prosequitur, in illo coelesti capitolio singulariter sedebit. Nec sine divino moderamine gestum fuisse constat, quod aculeos tentationis in sese tam validos, ibidem expertus est. Sicut enim dux bonorum Petrus, primo sibi ostensus, est tunc Dominico gregi praelatus; sic iste princeps Dei tantorum millibus monachorum praeferendus, oportuit ut proprio discrimine probaret, qualiter subditis misereri debuisset. Quia tamen primo certaminis impetum fortiter devicit, tale quid deinceps nunquam sensit. Quam obedienter sane, et quam diserte privato bono quisque debeat commune bonum praeferre, hic spiritalis disciplinae magister in hoc suo facto demonstrat. Quod mox ut expetitus est, dilectam solitudinem se vincens deseruit, et voto supplicum satisfecit.que admiranda eius gesta in promptu ha
Abbreviated transcription (Latin):
id est scõs. ce dicet. Peccaui. Qm̃ in illoꝵ specio¬
sitate considerat: quantũ se deformem attendat.
Quȩ utilitaᷤ autẽ de eadem confessione ꝓueniat:
ibidem signatũ ẽ cum dr. Libe̾mus eum de
suꝑbia. & de his quȩ fecit: ut ñ eat in ꝑditio¬
nẽ. At uͦ qͥa scͥptura iubet. sc̃s enĩ dies dñi est
nolite contristari: qͦd ex nob̾ uł in nob̾ ẽ triste
omittamꝰ & qͣsi nobiscũ sit hodie spons gaude
re p̾sumamꝰ. Munus uͦ nr̃ȩ confessionis. uelut añ
pedes pat̾nȩ pietatis offerentes: nr̃m posse in eiꝰ
laude ce ammiratione. totũ subleuemus. Euiᷤ
aũ laudes tantũ qͥsq celsiori uoce clamat:
qͣnto hunc ardentius amat. Quam mag-¬

Expanded text:
id est, Sāctos, & dicet: Peccaui. Quoniam ad illorum specioid est, Sāctos, & dicet: Peccaui. Quoniam ad illorum speciositatem, considerat quātū se deformem attendat. Quæ vtilitas autem de eadem confessione proueniat, ibidem signatum est, cū dicitur: Liberemus eū de superbia, & de his quæ fecit, vt non eat in perditionem. At vero, quia Scriptura iubet: Sāctus enim dies Domini est, nolite contristari. Quod ex nobis, vel in nobis triste est, omittamus: & quasi nobisre pręsumamus. Munus vero nostrę cōfessionis, velut ante pedes Paternæ pietatis offerentes, nostrum posse in eius laude & admiratione, totum subleuemus. Eius vero laudes, quisque tanto celsiori voce clamet, quanto hunc ardentius amat, vel
Abbreviated transcription (Latin):
ut uideat sollempnitantes tanquã discũben¬
tes. Nam cũ sp̃u dĩ plenꝰ sit. nicħ ẽ in creaturiᷤ
dĩ qd̾ eum latere possit: qͥsq nr̃m ꝑcuret. ne
forte pat̾nos eiꝰ ocłos cordis amictu uł corporiᷤ
offendat. Nam ut ipse dicit. om̃is exaltatio
genꝰ ẽ suꝑbie: ꝑ quam maxime quisq fit
abhominabilis ut scriptũ ẽ. apud d̾m. Memi¬
nerimꝰ tam̃: qͥa ad suꝑnum iudicem uł ad se-¬
natores cȩli placandos. recogitatio seu confes-¬
sio peccati specialit̾ ꝓsit uixta illud. Narra siqͥd
habes: ut iustificeris. Iniquitatẽ meam ego in-
qͥt agnosco. Et ideo quasi securus postulat:
auerte faciem tuam a peccatis meis. Quisqͥs
uͦ nr̃m uult sui meriti faciem contemplari:
necesse habet ut in hoc speculũ intendat. id ÷
ctis enĩ pro ut nr̃a paruitas est illius gestis:
uel quantum nos in imo uł quantũ ipse
in sublime sit. anima dũtere poterimꝰ. Hinc
de qlibet penitente dictum ẽ. Respiciet hoĩes

Expanded text:
ut videat solemnizantes, tanquam discumbentes nam cum spiritu Dei plenus sit, nihil est in creaturis Dei quod eum latere possit, quisque nostrum procuret, ne forte paternos ejus oculos cordis amictu vel corporis offendat. Nam, ut ipse dicit: Omnis exaltatio genus est superbiae, per quam maxime quisque sit abominabilis, ut scriptum est, apud Dominum . Meminerimus tamen, quia ad supernum judicem, vel ad senatores coeli placandos, recogitatio seu confessio peccati specialiter prosit, juxta illud: Narra si quid habes, ut justificeris . Iniquitatem meam, inquit, ego agnosco. Et ideo quasi securus postulat: Averte faciem tuam a peccatis meis . Quisquis vero nostrum vult sui meriti faciem contemplari, necesse habet ut in hoc speculum intendat, id esctis etenim, prout nostra parvitas est, illius gestis, vel quantum nos in imo, vel quantum ipse in sublime sit, animadvertere poterimus. Hinc de quolibet pœnitente scriptū est: Respiciet homines,
Abbreviated transcription (Latin):
nientia patuissent. Et eqͥdem beatissimũ pa-¬
trem legis latio specialit̾ moysi comparat. s
magnitudo uirtutũ atq signoꝵ quibq etiã
excellentissimis uiris consertũ nichilominꝰ
ostendit. Sicut ille mirabilis eiꝰ uitȩ relator
papa uidelicet greodriꝰ asseruit: qui assignã¬
ter ex quibdam factis ipsum aliquib nomi¬

Expanded text:
nientia patuisset. Et hunc quidem beatissimum panientia patuisset. Et hunc quidem beatissimum patrem legislatio specialiter Moysi comparat. Sed magnitudo virtutum, atque signorum, quibusque etiam excellentissimis viris, consertum nihilominus ostendit. Sicut ille mirabilis ejus vitae relator, papa videlicet Gregorius astruit, qui assignanter ex quibusdam factis, ipsum aliquibus nomi
Abbreviated transcription (Latin):
qͣsi de genuinis carnaliũ desidioꝵ tenebris.
multas ex ppło acqͥsitionis cat̾uas suo duca¬
tu abstractas. ad t̾ram uiuentiũ introdicit.
Ille mare rubrũ diuisit. iste post petrũ mnu¬
sitato miracło discipłm eqͥdem suꝑ aqͣs cur¬
rere fecit: dum plane in utroq facto rerũ li-
queat obstare naturã: uideris qͥd hoꝵ p̾cel-¬
lat. utrũ uł equale sit aqͣs diuisisse. aut suꝑ
eas sicco uestigio succurrisse. Ille mexustis
aruis aquã sicienti ppło de petra ꝓduxit. iste
de sicca rupe fontẽ in usib monachoꝵ elicuit:
qui hodieq in riuũ fluit. Ille brutos mo¬
res uideoꝵ qͦs incredulos uocat & rebelles
uirga legis cohercuit: iste monachoꝵ gregẽ
sicut uoluntarie auditu auris obedientẽ. qͣsi
unã ꝑsonam ꝓpt̾ unũ cor alloquens filiũ no-¬
minat: ce suaui xp̃i iugo supponit. Multa
dici p̾terea possent: quib istarũ ꝑsonaꝵ conue-¬

Expanded text:
quasi de genuinis carnalium desideriorum tenebris quasi de genuinis carnalium desideriorum tenebris multas ex populo acquisitionis catervas, suo ducatu abstractas, ad terram viventium introducit. Ille mare Rubrum divisit; iste post Petrum, inusitato miraculo, discipulum equidem super aquas currere fecit. Dum plane in utroque facto liqueat rerum obstare naturam; videris quid horum praecellat: utrum vel aequale sit, aquas divisisse, aut super eas sicco vestigio cucurrisse. Ille in exustis arvis, aquam sitienti populo de petra produxit ; iste de sicca rupe, fontem usibus monachorum elicuit, qui hodieque in rivum fluit. Ille brutos mores Judaeorum, quos incredulos vocat et rebelles, virga legis coercuit; iste monachorum gregem, sicut voluntarie auditu auris obedientem, quasi una persona, propter unum cor alloquens, filium nominat, et suavi jugo Christi supponit. Multa dici praeterea possent, quibus istarum personarum conve
Abbreviated transcription (Latin):
uideis: ita iste tam uideis quã gentib. mona-¬
sticȩ legis decreta ederet. fuerunt qͥdem & alii
ut iam dictum ẽ. eiꝰdem scẽ institutionis decre-
nomine: iste ẽ qͥ in hac celest disciplina pla-¬
cidius effulsit. Nam &e ante moysen sacrifici-¬
oꝵ cerimoniȩ & circũcisionis ritꝰ frequentatiᷤ¬
simo uiguit usu: qͥ tam̃ specialit̾ ꝑ eundem
moysen inculcatus est. Sic g & huic beatissi-¬
mo legis latori ñ p̾iudicant alii patres. qͥ sc̃e
regulȩ munia descͥpserunt: s magis ut asser-¬
tores eiꝰ sancita confirmant. Neq enĩ ab re
magnalia pene similit̾ ab utrisq gerunt᷑. My¬
st̾ii itaꝙ maiestate separata. qͣ sub illo om̃ia
in figura contingebant. de cȩto̾ multa repꝑi-¬
es. quȩ similia tanꝗͣ sub uno spu gesta. nost̃
iste patͣuit. E hoc eqͥdem pͥuilegiũ ut̾sq ẽ com-¬
mune: qͦd ambo st̾ legis latores. Ille querulas
hebreoꝵ turbas de egypto exire suasit: iste uͦ

Expanded text:
 monasticae legis decreta sanciret. Fuerunt quidam alii, sicut jam dictum est, ejusdem sanctae institutionis decretonomine. Iste est, qui in hac coelesti disciplina placidus effulsit: nam ante Moysen, sacrificiorum caeremoniae, et circumcisionis ritus frequentissimo viguit usu: qui tamen specialiter per eumdem Moysen inculcatus est . Sic ergo et huic beatissimo legislatori non praejudicent alii Patres, qui sanctae regulae munia descripserunt: sed magis ut assertores ejus sancita confirment. Neque enim abs rmagnalia pene similiter, ab utrisque geruntur. Mysterii itaque majestate separata, qua sub Moyse, omnia in figura contingebant , de caetero multa reperies, quae similia, tanquam sub uno spiritu gesta, noster iste patravit. Et hoc equidem privilegium utrisque est commune, quod ambo sunt legislatores. Ille querulas Hebraeorum turbas de Aegypto exire suasit; iste vero,
Abbreviated transcription (Latin):
Necdum tam̃ eadem miracła pęnitꝰ adhuc dest̃:
qm̃ ce ad sacroscm̃ eiꝰdem patris sepulchrũ. &
in aliis beatȩ memoriȩ eiꝰ locis. hȩc etiã fieri
ñ ignorant᷑. Signoꝵ sane inqͥsitorib qͥ unum¬
quẽq patrẽ scm̃ uł potent̾ẽ uł impotentẽ ex
multiplicitate uł raritate eoꝵdem signoꝵ ar-¬
bitrantur: illa dominica exꝓbatio conside-¬
randa ẽ qua dicit. Generatio mala & adultã
signũ querit. Unde centurionis fidem om̃i is-¬
rahel p̾tulit: qui ad serui curationẽ solam eiꝰ
cessantib signis frigescit. Porro eidem beatissi¬
mo uiro sua p̾rogatiua ad modum sufficit:
qͥ tantoꝑe fulgoris emicat: ut etiam remotissi-¬
mos tociꝰ xp̃ianitatis sinus radiis suȩ beatitu-¬

Expanded text:
Necdum tamen eadem miracula penitus adhuc desunt, Necdum tamen eadem miracula penitus adhuc desunt, quoniam et ad sacrosanctum ejusdem patris sepulcrum, et in aliis beatae ejus memoriae locis, haec etiam fieri non ignoramus. Signorum sane inquisitoribus, qui unumquemque patrmultiplicitate eorumdem signorum arbitrantur, illa Dominica exprobatio consideranda est, qua dicit: Generatio mala et adultera ignus fuit audire. Centurionis autem fidem omni Israeli prætulit: qui ad serui curationem, solam eiucessantibus signis frigescit. Porro eidem beatissimo Patri, sua prærogatiua admodum sufficit: qui tantopere fulgoris emicat, vt etiam remotissimos totius Christianitatis sinus radiis suæ beatitu
Abbreviated transcription (Latin):
tis obtenta p̾betur. Cessare aũ diuina mira¬
cła. uł ibi uł alias nũꝵ enormitas peccaminũ
facit: qui post reuelatam grãm xp̃i retrosu¬
mꝰ conuersi. De ipso quippe dño nr̃o iħu xp̃o¬
ꝑbibet᷑: qͥa ꝓpter excecationẽ infidelis ppłi.
luerit patrare uirtutẽ. Nos gͦ ñ sumꝰ digni.
ut illo fauore sc̃s iste pat̾ nos foueat. aut con¬
solari dignetur: quo sͥ placitos letificare consu.¬
euit alumpnos. Hoc solum qͥppe magnũ no-¬
bis debet uideri: qͦd talib p̾stat. ut eiꝰ sc̃ȩ sol-¬
lempnitati possimꝰ int̾esse: & de spe miscdĩȩ
eiꝰ gaudere. Nec minor ẽ eiꝰ potentia uł pietas:
quã si miracła frequentaret. S nimirũ neceᷤ¬
se ẽ. ut ꝑ omnẽ eccłiam cessantib signis ma¬
nifestetur: qͥ sint illi qͥ unui̾salẽ fidem ꝓpter
xp̃i signa potiꝰ facient: ut coram eis qͥ uolunta-¬
riȩ peccant ut scͥptũ est. offendicłm ponatur.

Expanded text:
tis obtenta præbetur. Cessare autem diuina Miratis obtenta præbetur. Cessare autem diuina Miracula, vel ibi, vel alias, nostrorū enormitas peccaminum facit: qui post reuelatam Christi gratiā retro sumus conuersi. De ipso quippe Domino Iesu ibetur, quia propter obcœcationem infidelis populi, uerit patrare virtutem. Nos ergo non sumus digni, vt illo fauore sanctus iste Pater nos soueat, aut consolari dignetur: quo sibi placitos alumnost. Hoc solum quippe magnum nobis debet videri: quod talibus præstat, vt eius sanctæ solemnitati possimus interesse, & de spe misericordię eius gaudere. Nec minor est eius potentia vel pietas, quam si miracula frequentaret. Sed nimirum necesse est, vt per omnem Ecclesiam cessantibus signis, manifestetur qui sint illi, qui vniuersahristi signa potius facient, ut coram eis qui voluntarie peccant, ut scriptum est, offendiculum ponatur .
Abbreviated transcription (Latin):
catis. qͥtiens in anno suis temporib eueniunt:
tam deuote tamq libent̾ & ex tantis partib.
ad eiꝰ sacrosc̃m tumulũ tanti accurrunt. Nã
ñ quiq pagenses. ueru̾etiam plebs urbana no-¬
bilib uiris conserta. clericoꝵ qͦꝙ honestis qͣsi
inflorata ꝑsonis letabunda confluit: & cõmu¬
ne patrociniũ deuota requirit. Nam qͣsi enĩ
parũ eẽ desidĩo deuotoꝵ ds̃ ꝓspiceret: si semel
in anno tantũ sollempnitatẽ eiudem patriᷤ
re possent: existere causas p̾stitit. qͦ & alias sol¬
lempnitates gaudio. xp̃ianoꝵ adaugeret. qͥ¬
illiꝰ translatione necñ & tumulatione: quȩ sic
miracula. & in scͥptu referunt᷑ gesta. & sub
ocłis patrata dinoscunt᷑: ut ipsoꝵ fulgor etiã
qͦsq remotos. ad eiꝰ reuerentiã excitare potuerit.
Quȩ licet instante iã tempore antixp̃i cuiꝰ faciem
ut scͥptũ est. p̾cedet egestas cessare uideantur:
p̾stantior tam̃ sanitas animarũ semꝑ eiꝰ meri¬

Expanded text:
catis, quoties in anno, suis temporibus eveniunt; tam devote tamque libenter, et ex tantis partibus, ad ejus sacrosanctum tumulum tanti accurrunt. Nam non quique pagenses, verum etiam plebs urbana, nobilibus viris conserta, clericorum etiam honestis quasi inflorata personis, laetabunda confluit, et commune patrocinium devota requirit. Nam quasi parum esse desiderio devotorum Deus prospiceret, si semel tantum in anno, solemnitatem ejusdem patris ssent: existere causas praestitit, quibus et alias solemnitates gaudio Christianorum adaugeret. illius translatione, necMiracula, & in scriptura referuntur gesta, & sub oculis patrata dignoscuntur: vt ipsorum sulgor etiam quosque remotos ad eius reuerentiam excitare potuerit. Quæ, licet instante iā tēpore Antichristi, cuius faciem, vt scriptum est præcedet egestas: cessare videantur: præstantior tamen sanitas animæ semper eius meri
Abbreviated transcription (Latin):
refulget: quȩ fidelium cordib
& effectum deuotionis augere: & sp̃uale. gau-¬
dium afferre consueuit. Merito siqͥdem tan¬
ti patͥs memoriȩ idem fideles congaudent: ut
illud ꝓpħicum impleat᷑. Dicite iusto. qm̃ be¬
ne: & iterũ. memoria iusti cũ laudib. Constat
enim qͦd unũquẽq scõꝵ xp̃iana pietas tanto¬
uenerabiliꝰ colit: quanto celsiꝰ hunc a do de¬
coratũ cognouerit. Unde & istum patr̃e di¬
umo qͦdam instinctu specialiꝰ amat. eiꝰꝙ me-
patres mirũ in modum ꝓuexit. & int̾ sc̃e fidi
fundatores ac cȩlestis disciplinȩ censores insig-¬
nit̾ sublimauit: qͥppe quẽ scĩ sp̃c karismate.¬

Expanded text:
refulget, quae fidelium cordibus, et affectum devotionis augere, et spiritale gaudium afferre consuevit. Merito siquidem tanti patris memoriae iidem fideles congaudent: ut illud propheticum impleatur: Dicite justo quoniam bene . Et item: Memoria justi cum laudibus . Constat enim qvenerabilius colit, quanto celsius hunc a Deo decoratum cognoverit. Unde et istum patrem, divino quodam instinctu specialius amat, ejusque Patres, mirum in modum provexit, et inter sanctae fidei fundatores, ac coelestis disciplinae censores, insigniter sublimavit. Quippe, quem sancti Spirit
Abbreviated transcription (Latin):
domũ suam reuertit᷑. om̃is familia solet aggau¬
dere: cũ qͥdem & catelli exilientes. qͦddã gestu m̃¬
broꝵ se monstrant letari. Quappt̾ & nos licet
ium̃tis insipientib merito simꝰ cõparandi. tam̃
si ob istiꝰ honorẽ solłepnitatis. qͥ eundẽ nr̃m do¬
minũ nob̾ qͦdamm᷑ rep̾sentat gauisi fuerimꝰ. uł
terimꝰ. Et hoc non ex nob̾. s ex bonitate euange¬
lici regis: qui cȩcos & claudos ad coniuuiũ suũ
Dignatꝰ est adscisci. Bene gͦ nob̾cũ agit᷑ qͣd isdẽ pat̾¬
familias. nos suis sollempniis intesse ñ dedig¬
nat᷑. O quanti etiam in remotissimiᷤᷤ transma¬
ria regionib qͥ tantoꝑe gauderent: si eis uł se¬
mel. ad eiꝰ sacrũ corpꝰ accedendi possibilitas eẽt.
Unde etiã considerandũ ẽ. qͥd nob̾ a d̾o donatũ
sit: ne forte si eiꝰ p̾sentiam minꝰ reuerent̾ sense-¬
rimus. aut infecto corde. qͦd absit in conspectu

Expanded text:
domum suam revertitur, omnis familia solet adgaudomum suam revertitur, omnis familia solet adgaudere: cum quidem & catelli exilientes, quodam gestu membrorum, se monstrāt lætari. Quapropter, & nos, licet iumentis insipientibus merito simus comparandi: tamen si ob istius honorem solemnitatis, quæ eūdem nostrum Dominum nobis quodammodo repræsentat, gauisi fuerimus: veterimus. Et hoc non ex nobis, sed ex bonitate Euangelici Regis, quia cæcos & claudos ad conuiuium suum dignatus est asciscere. Bene ergo nobiscum agitur, quod idem paterfamilias nos suis solemniis interesse non dedignatur. O quanti sunt etiam in remotissimis trans maria regionibus, qui tantopere gauderent, si eius vel semel ad eius sacrum tumulū accedendi possibilitas esset! Vnde etiam cōsiderandum est, quid a Deo nobis donatum sit. Ne forte, si eius præsentiam minus reuerenter sēserimus, aut infecto corde quod absit in conspectu
Abbreviated transcription (Latin):
sione:. tam̃ illud moysaicũ unusqͥsꝙ nr̃m ei¬
dem dicat. Scio qͥa misericors es dñe: cum
metu & spe p̾stolantes. utrũ ne sicut regibus
consuetudo est. ut in sius nataliciis reos absol¬
uant: sic iste pͥnceps dĩ ꝓpter gaudiũ suȩ sc̃ẽ
sollempnitatis. uincła nr̃a relaxet. Siqͥdem &
illud occurrit memoriȩ: qͦd int̾ p̾tiosa filioꝵ
isrł munera. etiam pilos capraꝵ qͥdam detu¬
lerunt. E qͥa ꝑ illos peccatoꝵ confessio signat᷑:
saltẽ uł hoc unũ offeramꝰ. Uerũ si de est aurũ
sapientiȩ: si argentũ rite laudantis eloquiũ:
tis byssus miseris abest.uł p̾dictos caprarũ pi¬
los offeramꝰ: qͥa forte & ipsi cũ ueraci confessione.
placebunt. Ulerum scilicet qͥa quẽ ad huc ex
consensu peccare delectat: falsum ẽ qͦd de p̃te-¬
ritis uere peniteat. Ut aũ qͥddam de humano
loquamur usu:̃ siquando pat̾familias pt tẽpꝰ

Expanded text:
sione, tamen illud Mosaicum unusquisque nostrum eisione, tamen illud Mosaicum unusquisque nostrum eidem dicat: Scio, quia misericors es, Domine . Cum metu et spe praestolantes, utrum sicut regibus consuetudo est, ut in suis natalitiis reos absolvant; sic iste princeps Dei propter gaudium suae sanctae solemnitatis, vincula nostra relaxet. Siquidem et illud occurrit memoriae, quod inter pretiosa filiorum Israel munera, etiam pilos caprarum quidam detulerunt. Et quia per illos peccatorum confessio designatur, saltem vel hoc unum offeramus. Verum si deest aurum sapientiae, si argentum rite laudantis eloquii, stis byssus miseris abest, vel praedictos caprarum pilos offeramus, quia forte et ipsi cum veraci confessione placebunt. Veraci scilicet, quia quem adhuc ex consensu peccare delectat; falsum est, quod de praeteritis vere poeniteat. Ut autem quiddam de humano usu loquamur, si quando paterfamilias, post tempus.
Abbreviated transcription (Latin):
norunt. De quib ꝓpter cor & animã unã. sub
uniꝰ ppłi uocabulo d̾s dicit. Obauditu auris
obediuit mͥ. Quem nimirũ in scĩs eiꝰ laudare.
iubem᷑: s quales eũ laudare debeant. scͥptura
ñ tacet. dicens ad ipsos. Qui timetis dnm̃ lau-¬
date eũ. E item laudabunt dnm̃: qͥ reqͥrunt
eũ. Quo contra. ñ est inqͥt speciosa laus in ore
peccatoris. Qd̾ gͦ de nob̾ censendum ẽ qͥ supra
modum peccatores sumꝰ: & laudes eiꝰ attemp¬
tare p̾sumimꝰ: S diuinȩ pietatis diuitias at¬
tendentes: de eiꝰdem indulgentissimi patroni
miscłia p̾sumimꝰ. Deniq eadem sc̃a scͥptura
quȩ in ꝑsona iustoꝵ dicit. laudent illũ cęli: mox
subiunxit & t̾re: ne peccatores desꝑarent. Nam
adeo miscdiam suam ds multiplicat: ut non
solũ homines. s etiam ium̃ta saluet. Et nos¬
gͦ de eiꝰdem patris laude licet indigni gaudea-¬
mꝰ: &e quamuis non sit nobis os aꝑire p̾confu-¬

Expanded text:
norunt. De quibus, propter cor & animam vnam, sub norunt. De quibus, propter cor & animam vnam, sub vnius populi vocabulo Deus dicit: Obauditu auris obaudiunt mihi, quē nimirum in Sanctis eius, laudare iubemur. Sed quales eum laudare debeant, Scriptnon tacet, dicens ad ipsos: Qui timetis Dominum, laudate eum; et item: Laudabunt Dominum, qui quaerunt eum . Quo contra: Non est, inquit, speciosa laus in ore peccatoris . Quid ergo de nobis cmodum peccatores sumus, et laudes ejus attentare praesumimus? Sed divinae pietatis divitias attendentes, de ejusdem indulgentissimi patroni misericordia praesumimus. Denique eadem Scriptura, quae in persona justorum dicit: Laudent eum coeli, mox subjungit, et terra : ne peccatores desperarent. Nam adeo misericordiam suam Deus multiplicat, ut non solum homines, sed etiam jumenta salvet. Ergo et nos de ejusdem patris laude, licet indigni, gaudeamus. Et quamvis non sit nobis os aperire prae confu
Abbreviated transcription (Latin):
e: uocetur etiam stella. Non tam̃ qualiscũq:
s talis quȩ erudiens multos ad iusticiã re-¬
fulgeat uixta illud danihelis in ꝑpetuas et̾¬
nitates. Uocet᷑ etiã sol: qͥa fulgebit ut sol. &¬
Uocetur etiam angls: qͥa legem reqͥrunt ex ore
eiꝰ. Postremo uideant &e gaudeant. qͣm ꝓpͥe¬
benedixit in om̃i benedictione sp̃uali: & per-
quẽ tanti benedictionẽ hereditate possidebt̃.
Fateor enĩ. qͦd eiꝰdem patris dilectorib adeo pla-¬
cet tali uocabło cẽseri qͦd solet maxime post
diuinũ nom̃ in ore xp̃ianoꝵ uersari. Quis
enim pie loquens᷑aut senedictũ aut bene-¬
dictionem sub quolibet obtentu non dicat:
Ceterũ laudes eiꝰ resonare talib ut cumq con-¬
grieret: qui uixta apłm sciunt que est spes
uocationis dĩ. uidelicet illiꝰ uocationis. qua
eundem patrem᷑ institutũ: qͥ inuacuũ grãm
banc nequaꝗͣ accipiunt:ͥs qeis a dõ donata st̃

Expanded text:
est, vocetur etiam stella. Non tamen qualiscumque: est, vocetur etiam stella. Non tamen qualiscumque: sed talis, quæ erudiens multos ad iustitiam, refulgeat, iuxta illud Danielis, in perpetuas æternitates. Vocetur etiam Sol, quia fulgebit sicut Sol unt ex ore eius. Postremo videant & gaudeant, quam pbenedixit in omni benedictione spirituali. Et per quem tanti benedictionem hæreditate possidebunt. Fateor enim, quod eiusdem Patris dilectoribus adeo placet tali vocabulo censeri, quod solet maxime post diuinum nomen, more Christiano versari. Quis enim pie loquens, aut Benedictum, aut benedictionem sub quolibet obtentu non dicat? Cæterum laudes eius resonare, talibus vtcumque congrueret, qui iuxta Apostolū sciunt, quæ est spes vocationis Dei. Videlicet & illius vocationis, qua eumdem Patrem institutum, qui in vacuum gratiam hanc nequaquam accipiunt, sed quæ a Deo donata sunt,
Abbreviated transcription (Latin):
mone &e discretione p̾cipua scͥpserit: letabun¬
dis aurib eoꝵ enarrat. Letabundi in qͣm: quia
grande gaudiũ quibꝙ sana sapientib hoc
gunt. Gaudent: qͥa ꝑ eiꝰ magistium ad cȩlestiᷤ
miliciȩ tyrociniũ sunt adsciti. Sꝑant se sub
eiꝰ ducatu militantes ad suꝑni regis palatiũ
sui ducis int̾cessione se adipisci confidunt. Ad
hanc itaq lucernam. qͣsi in caliginoso uitȩ
huiꝰ stadio micantẽ subinde respiciunt: &
in ipsa uident. qͦ gressum oꝑis tendant. Lu-¬
cerna gͥ ẽ beatissimꝰ senedictus. Iucerna in¬
quã. ad hoc uidelicet suꝑ candelabrũ posita.
&e iste suꝑno amore ñ uehement̾ arsit. An
& iste cũ uerbo & oꝑe tũ signoꝵ splendore ñ
reluxit: Est gͥ lucerna. S qualit̾ eundem
p̾ceptorem suũ immo & dnm̃: legiones mo¬
nachoꝵ decentius appellabunt: Dñm in quã.
Siqͥdem & helyas: dictus ẽ dñs helysei. Ergo
pietaneffectu uocetur lucerna. S qͣsi parũ

Expanded text:
et discretione praecipua scripserit, laetabundis auribus eorum narrat. Laetabundis, inquam, quia grande gaudium quibusque sanum sapientibus hoc gunt. Gaudent, quia per ejus magisterium, ad coelestis militiae tirocinium sunt asciti. Sperant sub ejus ducatu militantes, ad superni regis palatium sui ducis intercessione adipisci confidunt. Ad hanc itaque lucernam, quasi in caliginoso vitae hujus stadio micantem, subinde respiciunt, et in ipsa vident quo gressum operis tendant. Lucerna est igitur beatissimus Benedictus. Lucerna, inquam, ad hoc super candelabrum posita, & iste, superno amore non vehementer arsit? An & iste, cum verbo & opere, tum signorum splendore nō reluxit? Est igitur lucerna. Sed qualiter eumdem præceptorem suum, immo & Dominum legiones Monachorum decentius appellabunt? Dominū, inquam, siquidem & Elias dictus est Dominus Elisæi. Ergo pietatis affectu vocetur lucerna. Sed quasi parum
Abbreviated transcription (Latin):
tꝰ scilicet in ueste candida. facie iocunda. ca¬
ꝑillo admodu albo. uultu paulisꝑ macilen-¬
to̾aiens illi. Surgens hinc. & uade ad scm
theodericũ. qͥa scda feria quȩ ẽ post cras ip-¬
siꝰ erit festiuitas celebranda: & uide ne in do-¬
mo eiꝰ appareas uacua. s accipe potiꝰ cȩram ꝓ-¬
ut tͥ ad p̾sens suppetit facultas. & sic ad ȩccłiã¬

Expanded text:
tu, veste indutus candida, facie jucunda, capillo admodum albo, vultu paulisper macilento, dicens illi: Surge hinc, et vade ad sanctum Theodericum; quia secunda feria, quae est post cras, ipsius erit festivitas celebranda, et vide ne in domo ejus appareas vacua; sed accipe ceram, prout tibi ad praesens suppetit facultas, et sic ad eccles
Abbreviated transcription (Latin):
pentib lacͥmis gemitu conturbat᷑. singultu
concuitit᷑: atq salubre consiliũ. cũ subsidio
ꝑrecũ subnixe p̾catur. Ad hunc cõpunctiõi
merorẽ deuotissimi uiuenis cõmota sunt
uiscera piissimȩ matris: ac flenti compatit᷑.
lugentẽ consolat᷑. merentẽ letificat: &e ut eũ
uoti compotẽ faciat. dm pietatis exorat. Cq̃¬

Expanded text:
pentibus lacrymis gemitu conturbatur, singultu concutitur, atque salubre consilium sibi cum subsidio precum subnixe ferri precatur. Ad hunc compunctionis moerorem devotissimi juvenis commota sunt viscera benignissimae matris, flenti compatitur, lugentem consolatur, moerentem laetificat, et ut eum voti compotem faciat, Dominum pietatis exorat. Com
Abbreviated transcription (Latin):
in ipsum credere debemꝰ. Et iussit imꝑator ad-¬
fuerint: inuocabo & ego dñm meũ iħm xp̃m.
Imꝑator dixit. B enedixisti. Ita fiat. At illi cȩ-¬
ꝑunt inuocare deos suos. Priores asclepiũ in-
riũ: alii galienũ & cȩteros deos suos. F uit aũt¬

Expanded text:
ipsi iube omnes credere». Et iussit imperator adfuerint, invoco et ego Deum meum». Imperator dixit: «Bene dixisti; ita fiat». Et ceperunt invocare deos suos, quidam Asclepium, alius rium, alius Gallienu
Abbreviated transcription (Latin):
ducti ursatiꝰ & ualens prb̃i. rogauerunt con-¬
stantiũ augustũ. ut reuocaret liberiũ papam
nicarent: excepto ne baptirarent. Tunc missa
romȩ. Qui liberiꝰ consensit p̾ceptis augusti. ut
tam: ut qͣsi ꝑ eiꝰ int̾uentionẽ rogatꝰ rediret libe-¬

Expanded text:
ducti Ursatius et Valens rogaverunt Constantium Augustum ut revocaret Liberium ciparet, excepto rebaptizari. Qui Lixulem. Qui consensit preceptis Constancii, ut ti, ut quasi eius Interventu et rogatu reddiret
Abbreviated transcription (Latin):
re santaleon: ego eñĩ tecũ sum in om̃ib quȩ
incipis pati. Et statim manꝰ eoꝵ qͥ eũ torque
Et uidens imꝑator quȩ facta sunt: iussit eũ
deponi. Dixitq illi. Quȩ maleficia nosti ut
faceres: Pantaleon respondit. Maleficia in¬

Expanded text:
re, Miliane; ego tecum sum in omnibus, que incipies pati». Et statim manus carnificum aride em imperator que facta sunt, iussit eum deponi, et dixit ei: «Qualem artificium nosti, ut fecer
Abbreviated transcription (Latin):
ue bone impleta st̃ desidia tua: aꝑti st̃ tͥ cȩli¬
corona tua p̃parata ẽ tͥ. Non diceris santa
multos liberaturꝰ es. Tueriᷤ portꝰ nauigantiũ sus¬
homines illos: & dixit illis. Percutite me. ll-¬
li aut̃ẽ nolebant. Et dix̃ scs pantaleon. Nisi
hoc feceritis: ñ habebitis mecũ partẽ. Tunc¬

Expanded text:
us bone, completa sunt desideria tua, aperta sunt ticorona tua preparata est. Iam non diceris Milianltos liberaturus es. Tu autem es spes navigantium homines illos, et dixit eis: «Percutite me». Illi autem nolebant; et dixit eis: «Nisi hoc feceritis, non habebitis mecum partem in