comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ri postũ in iudicio peccatorũ: & fortẽ ad corripi¬
endas gentes. Ilunc agit penitentiã & plangit
quod temere sit loquutꝰ : petitq ueniã ut mi¬
scdiã consequatur: qr ignorans fecit. Unde &
dauid. Delicta in qͥt iuuentutis & ignorantias
meas ne memineris. Sunt qui putent orationẽ
minũ. Unde & ꝓpħe nomen sit titulo p̾notatũ.
ꝓpb̃ia sit. & totus cantici textus ostendit: et
maxime illa in medio duoꝵ animaliũ cognos¬
ceris : & cũ apꝓpinquauerint anni notus eris.
Ꝙ de iudicio. Cũ turbata fuerit anima mea: in
ira miscłiȩ recordaberis. &rursum de aduen-
tu xpi: deus a theman ueni& et sc̃s de mon-¬
te umbroso & condenso. Nec non infuturũ pa-¬
uebunt tabernacula terrę madian: & ascendis
suꝑ equos tuos. & extendens extendes arcum
tuũ suꝑ regna. Si autẽ aliquis quesierit
quare solus theodocio ꝓspontaneis transtu¬
lerit : possumus dicere uel confessionẽ ꝓpħe :
quod non aliqua necessitate sponte peccauĩt

Expanded text:
tum in judicio peccatorum, et fortem ad corripiendas gentes: nunc agit poenitentiam, et plangit quod temere sit locutus: petitque veniam, ut misericordiam consequatur, quia ignorans fecit. Unde et David: Delicta, inquit, juventutis meae, et ignorantias meas ne memineris . Sunt qui putent orationem minum: unde et prophetae nomen sit titulo praenotatumem prophetia sit, et totus Cantici textus ostendit, et maxime illud: In medio duorum animalium cognosceris. Et: Cum appropinquaverint anni, notus eris. Et de judicio: Cum turbata fuerit anima mea in ira, misericordiae recordaberis. Et rursum de adventu Christi: Deus a Theman veniet, et sanctus de monte umbroso et condenso. Necnon in futurum: Pavebunt tabernacula terrae Madian, et ascendens super equos tuos, et extendens extendes arcum tuum super regna. Si autem aliquis quaesierit, quare solus Theodotio, pro spontaneis, transtulerit, possumus dicere, vel 633 confessionem prophetae, quod non aliqua necessitate, sed sponte peccaverit,
Abbreviated transcription (Latin):
dabo eis in domo mea & in muro meo locũ no¬
minatũ. & nomen melius filiis & filiabꝰ. Nlom̃
sempiternũ dabo eis: qđ ñ defici&. Tales mulos
& mulas habebant reges isrł. & maxime daiud
qͥ refert᷑ ad xpm̃. Si intellexerimꝰ qͥd sint eqͥ et
muli ruentes & consurgentes: t̾nseamꝰ ad eamelos
legere. s. ungulã ñ findunt. ruminantes eloqͥa
dĩ meditatur. & eã ruminat. & uoluit in pectore.
s ñ diuidit ungulã. ut credat in patre & filiũ.
ũbrã aueritate. & portat legis onera & audit ꝑ ꝓ
pħam. Ue gens peccatrix popłs plenꝰ delicas. De
istiusmodi eamelo qͥ ruminat ungulãq ñ findit.
& in ꝓuerbiis qͣsi ad filiũ dicit᷑. Q relingͥt eusto¬
dire disciplinã patris : meditabit̃ eloqͥa mala.
Post camelũ tͥnseamꝰ ad asinũ qͥ qͦndã ferebat᷑ infre¬
nis. & immundꝰ erat & multos habebat d nõs¬

Expanded text:
dabo eis in domo mea et in muro meo locum nodabo eis in domo mea et in muro meo locum nominatum, et nomen melius a filiis et filiabus: nomen sempiternum dabo eis quod non deficiet . Tales mulos et mulas habebant reges Israel, et maxime David, qui refertur ad Christum . Si intelleximus qui sint equi et muli ruentes et consurgentes, transeamus ad camelos, legere, sed ungulam non findunt, ruminantes eloquiaDei meditatur, et eam ruminat et volvit in pectore, sed non dividit ungulam, ut credat in Patrem, et in Fiumbram a veritate, et portat Legis onera, et audit per prophetam: Vae, gens peccatrix, populus plenus delictis . De istiusmodi camelo qui ruminat, ungulamque non findit, et in Proverbiis quasi ad filium dicitur: Qui relinquit custodire disciplinam patris, meditabitur eloquia mala . Post camelum transeamus ad asinum, qui quondam ferebatur infrenis, et 930 immundus erat, et multos habebat do
Abbreviated transcription (Latin):
qđ̃ iccirco oma mala corruant quȩ pͥus contͣ
ȩccłiã dimicarunt: ut in bonã repente consurgarł
Deniq qͥ pͥus equus fuerat hinniens ad ucore. ꝓ¬
ximi sui. & impatiens ad libudinẽ ferebat᷑. & ia¬
cebat in turpitudine uoluptatũ: cũ seqͥ ceꝑit
castitatẽ dicet᷑ ad eũ. Surge eamꝰ hinc: ⁊ sur¬
ge ueni ꝓxima mea. & in apło. Surgo qͥdor
mis & exurge a mortuis: & illuminabit tecxepẽ.
Cũq surrexerint qͥ ante cociderant eqͥ & mollia
terga dño p̾buerint ad sedendũ: dicent ad eũ.
Ascende suꝑ equos tuos: & eqͥtatio tua salꝰ. Iuxta
hunc sensũ mulos accipiamꝰ qͥ steriles sunt & nͥ
ꝓcreant filios s uoluntate lasciurunt. de qͥb
psalmista cõmemorat. Nolite fieri sic̃ equus &
mulus qͥb ñ ẽ. intellectus. Sic̃ gͦ qͥpni sunt ad
Et ne dicat eunuchus. qm̃ sũ lignũ aridũ. Hec
enĩ dic̃ dñs eunuchis qͥ custodierint sabba mea.
& elegeriit que uolui & tenuerint fedus meũ.

Expanded text:
quod idcirco omnia mala corruant, quae prius contra Ecclesiam dimicaverunt, ut bona repente consurgant. Denique qui prius equus fuerat hinniens ad uxorem proximi sui , et impatiens ad libidinem ferebatur, et jacebat in turpitudine voluptatum: cum sequi coeperit castitatem, dicetur ad cum: 929 Surge, eamus hinc . Et: Surge, veni, proxima memis, et exsurge a mortuis, et illuminabit te Christus . Cumque surrexerint qui ante ceciderant equi, et mollia terga Domino praebuerint ad sedendum, dicent ad Deum: Ascende super equos tuos, et equitatio tua salus . Juxta hunc sensum mulos accipiamus, qui steriles sunt, et non procreant filios; sed voluptate lasciviunt: de quibus Psalmista commemorat: Nolite fieri sicut equus et mulus, quibus non est intellectus . Sicut ergo qui proni sunt ad Et ne dicat eunuchus, quoniam sum lignum aridum. Haec enim dicit Dominus eunuchis, qui custodierint sabbata mea, et elegerint quae volui, et tenuerint foedus meum,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsingłos annos ut adorent dñm exercituũ &
celebrent festiuitatẽ tabernaculoꝵ. Hec qͦq iu¬
dei cassa spe in nlle annoꝵ numero futura ꝓ¬
intctunt. Cuiꝰ solemnitatis istud exordiũ est.
Egressus popłs isrł de egipto ꝑ uastã & t̾ribilẽ
ac latã solitudinẽ. in qͣ ñ erat domꝰ uilla. oppidũ.
specꝰ. faciebant sibi tabernacła atq tentoria. quȩ
nc̃ asimilitudine paruule auis papiliones uocan

Expanded text:
singulos annos, ut adorent regem Dominum exercituum, et celebrent festivitatem Tabernaculorum. Haec quoque Judaei cassa spe in mille annorum regno futura promittunt, cujus solemnitatis istud exordium est: Egressus populus Israel de Aegypto per vastam et terribilem ac latam solitudinem, in qua non erat dspecus, faciebat sibi tabernacula atque tentoria , quae nunc a similitudine parvulae avis papiliones vocan
Abbreviated transcription (Latin):
tationis & salutis in tabernaculis iustorũ. Et
in ꝓuerbiis scriptũ repperimꝰ. Domꝰ iustorum
ꝑman& : & tabernacła eorũ qͥ recte agunt
stabiit. De domib qdđ ꝑmaneant. de taber¬
nacłis qđ statura sit pollicet᷑. Dicit & in alio
loco sc̃s uir. Unũ petiui a dño. hoc reqͥrã. ut
in habitẽ in domo dĩi omib dieb uitȩ meȩ.
& uid eã delectationẽ dnĩ & iusitẽ templum
enis. Qui in isttus modi habitat tabernadis.

Expanded text:
bernaculis justorum . Et in Proverbiis scriptum reperimus: Domus justorum permanent, et tabernacula eorum, qui recte agunt, stabunt . De domibus, quod permaneant; de tabernaculis, quod statura sint, pollicetur. Dicit et in alio loco sanctus vir: Unum petivi a Domino, hoc requiram, mo Domini omnibus diebus vitae meae, et videam delectationem Domini, et visitem templum ejus . Qui in istiusmodi habitat tabernaculis
Abbreviated transcription (Latin):
rogauerit inqͥt filius tuus eras dicens quid sꝰ
uolunt hec tabernacła responaebis Muito tẽ¬
pore pegrinati sumus in egipto de qͣ edixeit noᷤ
dñs in solitudinẽ. & iccirco tabernacula suscita¬
facerent taberna cula de ligno puleberrimo
quod uidei citrũ uocant. & de palmarũ ra¬
mis ac frondib ligni denfissimi & salicis. &
popłi historie iecimus fundam̃ta: ut ex his
ad spiritalia transeamus. Quandiu inꝓfectu
sumꝰ & in eursu atq certamine habitaiumꝰ
in tab̾naculis: Hoc om̃i mente nitentes: ut de
mͥ qr incolatus meus plongatus ẽ. E. Aduena
sũ ego & ꝑegrinus sic̃ om̃s patres mei. Hec lo¬
qͥtur qͥ in egipto ẽ: & adhuc in scło constitutꝰ.

Expanded text:
rogaverit filius tuus cras, dicens: Quid sibi volunt haec tabernacula? respondebis ei: Multo tempore peregrinati sumus in Aegypto, de qua eduxit nos Dominus in solitudinem, et idcirco tabernacula suscitafacerent tabernacula de ligno pulcherrimo, quod Judaei citrum vocant, et de palmarum ramis ac frondibus ligni densissimi, et salicis, et populi. Historiae jecimus fundamenta, ut ex his ad spiritualia transeamus. Quamdiu in profectu sumus et in cursu atque certamine, habitamus in tabernaculis, hoc omni mente nitentes, ut de mihi, quia incolatus meus prolongatus est ! Et: Advena ego sum, et peregrinus sicut omnes patres mei . Hoc loquitur
Abbreviated transcription (Latin):
toꝵ solitudinẽ: carpit it̃ suũ & dic̃ in psai¬
mo. ꝑtransibo locũ tab̾nacłi admirabilis usq
ad domũ dĩ. Admirabile ẽ. enĩ nolle habita¬
re cũ egiptiis. s subuerso pharaone trã eu¬
pe reꝓmissionis intrare. Unde & alibi loqͥtur.
Quã aulecta tabernacula tua dnẽ uirtutũ. con¬
cupiseto & deficit anura mea in atria dñi.

Expanded text:
um, et dicit in psalmo: Pertransibo in locum tabernaculi admirabilis usque ad domum Dei . Admirabile est enim nolle habitare cum Aegyptiis; sed submerso Pharaone, terram cupere repromissionis intrare . Unde et alibi loquitur: Quam dilecta tabernacula tua, Domine virtutum! concupiscit et deficit anima mea in
Abbreviated transcription (Latin):
m̃titur qđ dicere nefas ẽ: Receꝑunt gͦ & qͥ indi¬
luuio ꝑierant. & sodomitę. & egiptii ae israelitȩ
in soutudine mala sua inuita sua. Querit hic ali¬
quis. si fidelis dep̾hensus in adulterio decolletur:
quid de eo postea fiat Aut enim pumetur & falsũ
ut i p̃sentiarũ breui & cito pena cruciatꝰ frustrẽ¬
ri sententia udicis. nec illi peccatorũ exercendȩ̨
de hinc penae auferri potestatẽ: & magnũ peccatũ
magnis durnisq elui cruciatibꝰ. Siqͥs autẽ punitꝰ
sit ut ille in lege qͥ istaeliticis maledixerat. & qͥ
in sabb̾o ligna collegerat. tales postea non puniri:
qͥa culpa leuis p̾senti supplitio compensata sit He¬
breus hunc locũ ita exposuit: Quid putatis oassi¬
rii iniqͥtatẽ contra dñm cogitantes. qđ popłm istł¬

Expanded text:
 dicere nefas est. Receperunt ergo et qui in diluvio perierunt, et Sodomitae, et Aegyptii, et Israelitae in solitudine, mala sua in vita sua. Quaerat hic aliquis, si fidelis deprehensus in adulterio decolletur, quid de eo postea fiat. Aut enim punietur, et falsut in praesentiarum brevi et cita poena cruciatus frustrenri sententia judicis, nec illi in peccatorem exercendae dehinc poenae auferri potestatem, et magnum peccatum magnis diuturnisque elui cruciatibus. Si quis autem punitus sit, ut ille in Lege qui Israeliticis maledixerat, et qui in sabbato ligna collegerat : tales postea non puniri, quia culpa levis praesenti supplicio compensata sit. Hebraeus hunc locum ita exposuit: Quid putatis, o Assyrii, iniquitatem contra Dominum cogitantes, quod populum Is
Abbreviated transcription (Latin):
submersit fluctibꝰ. & isrlitarũ cadauera ꝓstraũ
in heremo: scitote eũ ideo ad p̾sens readdidisse sup¬
plicia: ne inet̾nũ punir&: Certe aut uera sunt
que ꝓpħe loquunt᷑: aut falsa. Si uera sunt. que
de seueritate eiꝰ uidentur dicere. ipsi dixerunt ñ
udicabit dñs bis in idipsum in tribulatione. Sin
autẽ falsa sunt: falsum erit hoc quod dicit̾ ñ con

Expanded text:
submersit fluctibus, Israelitarum cadavera prostravit in eremo, scitote, eum ideo ad praesens reddidisse supplicia, ne in aeternum puniret. Certe aut vera sunt quae Prophetae loquuntur, aut falsa. Si vera sunt quae de severitate ejus videntur dicere, ipsi dixerunt: Non vindicabit Dominus bis in id ipsum in tribulatione; sin autem falsa sunt, et falsum est quod
Abbreviated transcription (Latin):
redigent᷑ ad uepres: & quasi uoluola circũdata
comedent᷑. & quasi stipula ariditate plena : Tres
differentias quas dñs in euangłio. & parabola se¬
mentis posuit excepta t̾ra bona quę affert trice¬
simũ. & sexagesinũ. & centesimũ fructũ: uidetur
aam̃tũ xpi non bene edificant. sub ostendit qͦs¬
da eẽ. qͥ edificant ligna. fonũ.stipulã .Igioꝰ.
ligna referamus ad iã quod nuno dicit̃ qͥs usq
ad fundamenta sua redigentur ad uepres: fenũ
uͦ ad id quod sequitur. & sic̃ uoluola quę circum¬
dat᷑ comedentur.:. Porro stipula manifeste refertur
ad stipulã de qua dicitur sic̃ stipula ariditate¬

Expanded text:
redigentur in vepres, et quasi volvola circumdata comedetur, et quasi stipula ariditate plena. Tres differentias quas Dominus in parabola sementis posuit , excepta terra bona, quae affert tricesimum et sexagesimum et centesimum fructum, videtur damentum Christi non bene aedificant , subostendit quosdam esse qui aedificant ligna, fenum, stipulam. Igitur ligna referamus ad id, quod nunc dicitur: Quia usque ad fundamenta sua redigentur ad vepres. Fenum vero ad id quod sequitur: Et sicut volvola quae circumdatur, comedetur. Porro stipula manifeste refertur ad stipulam, de qua nunc dicitur: Et sicut stipula
Abbreviated transcription (Latin):
exibit cogitans contra dnm̃ maliciã m̃te ꝑtͣctuans
p̃uaricationẽ de rapsace intelligi uolurt qđ de
se assiriis trader&. ñ deo sed idolis seruiturus:
Hȩc dicit diis Si ꝑsequuti fuerint & ita plures. sic
qͦq attondent᷑ & ꝑtransibit.: Afflixi te & ñ affli

Expanded text:
exibit cogitans contra Dominum malitiam, mente pertractans exibit cogitans contra Dominum malitiam, mente pertractans praevaricationem , de Rabsace intelligi volunt, quod de se Assyriis traderet, non Deo, sed idolis serviturus . Haec dicit Dominus, si perfecti fuerint, et ita plures: sic quoque attondentur et pertransibit: aff
Abbreviated transcription (Latin):
Lxxͦ. Cogitatio contra dm̃ pessima cogitans contra¬
gitatio. An ñ uidet᷑ eẽ. aduersum deũ maticia & p̃¬
uaricatio. dicere quod ualentinꝰ quasi ab ortiuum
errantis sapientię extremũ editũ creatore: Ilon¬
ne iuit contra deũ cogitatio basilidis impudica:
ꝓfertur dõ conditori uł orro qr docti ab hebreis uolu
explanationẽ hystorie demonstrare : dicendũ ẽ.
Non consurg&e dupplex tribulatio. id ẽ. ñ capient᷑
ab assirus due tribꝰ: sic̃ captȩ sunt. xᵈ ͤ. Siqͥ dem
dũ adhuc in t̾ra iuida sunt assirii & quasi spinȩ̨
se inuicẽ compleetuntur letantes atq gauden¬
tes ab angło consumunt᷑. qͣndo una nocte.cͣ.lxxͦx.
eorũ multitudinẽ ebriorũ coniuuio comparauit :¬
& ipsũ conuiuiũ non rosarũ ñ lilioꝵ dix̃ eẽ. ñ floꝵ.
sed simile spinarũ se inuicẽ complertentiũ quę
semꝑ traduntur igni: & qͣsi stipula ariditate ple¬
na leui coburuntur ardore Qđ autẽ seqr̃ ex te

Expanded text:
 cogitatio contra Dominum pessima cogitans contragitatio. An non videtur esse adversus Deum malitia et praevaricatio, dicere quod Valentinus, quasi abortivum errantis sapientiae extremum editum Creatorem? Nonne contra Deum cogitatio est Basilidis impudicitia  Al. impudica, fertur Domino conditori? Porro quia docti ab Hebraeis voluexplanationem historiae demonstrare, dicendum est: Non consurget duplex tribulatio, id est, non capientur ab Assyriis quae tribus, sicut captae sudum adhuc in terra Juda sunt Assyrii, et quasi spinae se invicem complectuntur, laetantes atque gaudentes, ab angelo consumentur, quando una nocte centum octeorum multitudinem, ebriorum convivio comparavit, et ipsum convivium non rosarum, non liliorum dixit esse, non florum; sed simile spinarum se invicem complectentium, quae semper traduntur igni, et quasi stipula ariditate plena, levi comburuntur ardore. Quod autem sequitur: Ex te
Abbreviated transcription (Latin):
tritũ & humiliatũ ds̃ non sꝑnit & ut sciatis cle¬
mentiam dĩ sonare que dicta sunt non seueritatẽ:
in consequentibꝰ discite.: Bonus dñs & confortans in
die tribulationis : & sciens sꝑantes in se. Lxce. Sua¬
uis dñs expectantibꝰ eũ in die tribulationis: & co¬
gnoscens timentes se. ũ irasci ceperit in gentib
& quondã potentissima regna uastare. sci& eos
qͥ sui funat: & ñ una tempestate oppͥm& naui gan
ligimꝰ diẽ iudicii : de quo scribit ysaias. Ecce dies
dnĩ in sanabilis uenit : plenus furoris & ire pone¬
re orbẽ terrȩ desertũ. & peccatores ꝑdere ex eo:

Expanded text:
tritum et humiliatum Deus non spernet . Et ut sciatis cletritum et humiliatum Deus non spernet . Et ut sciatis clementiam Dei sonare quae dicta sunt, non severitatem, in consequentibus discite. Bonus Dominus, et confortans in die tribulationis, et sciens sperantes in se. LXX: Suavis Dominus exspectantibus eum in die tribulationis, et cognoscens timentes se. Cum irasci coeperit gentibus, et quondam potentissima regna vastare, sciet eos qui sui sunt, et non una tempestate opprimet navigantentelligamus judicii, de quo scripsit Isaias: Ecce dies Domini insanabilis venit furoris et irae, ponere orbem terrae desertum, et peccatores perdere ex eo .
Abbreviated transcription (Latin):
petre contritȩ sunt ab eo Ero eo qđ nos posuimus ef¬
fusa est. aqͥla int̾pretatꝰ ẽ. CIREXURΕnΕn. id ẽ. con¬
flata ẽ: simmachus & thedocion. & tagen. hoc ẽ. stu¬
lauit Siue igitur conflata ẽ. indignatio dei quasi
ignis. siue furor eiꝰ in similitudinẽ stillauit incendii.
ut dura corda hominũ quȩ petre uocantur. conte¬
rerentur & dissoluerentur: utilis ẽ. indignatio dĩ
ꝗͣ diu ꝑ patientiã nr̃ã peccata sustentans. uix ali¬
qͣndo conflata ẽ. Et tamen non tota ꝓrumpit in
penã: sed modico ad nos stillauit ardore Si autẽ
stilla indignationis consumit pͥncipatus. ad uersũ
quos nobis ẽ. pugnę colluctatio. quid fier& si tota
innos ira diffunderetur : Prẽt ib̾c ut auferatur
cos lapideũ. & mutetur in nobis cor carneũ: duri¬
ciaq mollita possit in se p̃cepta dnĩ suscipere quȩ
scribuntur Sacrificiũ enĩ dõ spc̾ contribulatꝰ. cor con¬

Expanded text:
petrae contritae sunt ab eo. Pro eo quod nos posuimus efpetrae contritae sunt ab eo. Pro eo quod nos posuimus effusa est, Aquila interpretatus est συνεχωνεύθη, id est, conflata est: Symmachus et Theodotio ἔσταξεν, hoc est, stillavit. Sive igitur conflata est indignatio Dei quasi ignis, sive furor ejus in 541 similitudinem stillavit incendii, ut dura corda hominum, quae petrae vocantur, contererentur, et dissolverentur, utilis est indignatio Dei, quae diu per patientiam nostra peccata sustentans, vix aliquando conflata est, et tamen non tota prorumpit in poenam, sed modico ad nos stillabit ardore. Si autem stilla indignationis ejus consumit principatus, adversus quos nobis est pugnae  Al. pugna et colluctatio, quid fieret si tota in nos ira Dei funderetur? Praestet Jesus ut auferatur cor lapideum, et mutetur in nobis cor carneum duritiaque mollita, possit in se praecepta Domini suscipere quae scribuntur: Sacrificium enim Deo spiritus contribulatus, cor con
Abbreviated transcription (Latin):
resist& & ad iiã intelligentiã referamꝰ de qͣ in scđo
regnorũ libro. & pͥmo paralipomenon dr̃ Suꝑ ira di
ctendos eos qͥ ira digni sunt Difficile itaq reꝑiet᷑
in consuminatione mundi qͥ immacłatus & purꝰ au¬
deat dicere. Ecce uenit pͥnceps mundi istius & in¬
uenit in me nichil: & libera aduersus eũ fronte
confistat: Contra assirios autẽ sic sentiendũ. qr cũ
uenerit dñs in tempestate & in turbine siccans babi¬
lonis imꝑiũ qđ int̾pretat᷑ mare & omiã regna sub¬
uertens quȩ intelligunt᷑ flumina. & potentiã uber¬
tatẽq eius ad nichilũ redigens. que RIAΕOEINUΙC.
basan & carmelꝰ. & flos libani. & montes collesq
dicunt᷑. ac latitudine imperii concutiens. quę orb̾
terrarũ appellatur. tunc nulla potentia pocefit re
sistere deo irascenti & popłm suũ uindicanti: Indigna¬
tio eius effusa est ut ignis: & petrȩ dissolutȩ sunt
abeo Lxxie furor euis consumpsit principatus: &

Expanded text:
resistet, ad illam intelligentiam transferamus, de qua in secundo Regnorum libro, et in primo Paralipomenon dicitur, super ira Dei,ctendos eos qui ira digni sunt. Difficile itaque reperietur in consummatione mundi, qui immaculatus et purus audeat dicere; Ecce venit princeps mundi istius, et invenit in me nihil , et libera adversus eum fronte consistat. Contra Assyrios autem sic sentiendum, quia cum venerit Dominus in tempestate et turbine, siccans Babylonis imperium, quod interpretatur mare, et omnia ejus regna subvertens, quae intelliguntur flumina, et potentiam, ubertatemque ejus ad nihilum redigens, quae μεταφορικῶς Basan et Carmelus et flos Libani, et montes collesque dicuntur, ac latitudinem imperii concutiens, quae orbis terrarum appellatur: tunc nulla potentia resistere poterit irascenti Deo, et populum suum vindicanti. Indignatio ejus effusa est ut ignis, et petrae dissolutae sunt ab eo. LXX: Furor ejus consumit principatus, et
Abbreviated transcription (Latin):
apparente clementia.: Qđ qͥdẽ & sediñ historiã
intelligi potest. qr cũ iusitauerit isrł & quasi dilu¬
uiũ terrã reꝓmissionis inundauerit. faci& fine
captiuitatis : ad sedes eũ pͥstinas reuocando At
e contͣrio inimicos eius assirios qͥ popłm duxert̃
in captiuitatẽ tenebre ꝑsequentur. Qđ autẽ dixi¬
nius de isrł & de assiriis: intellige de consũmatione¬

Expanded text:
 quidem et secundum historiam intelligi potest, quia cum vastaverit Israel, et quasi diluvio terram repromissionis inundaverit, finem faciet captivitatis, ad sedes eum pristinas revocando. At econtrario, inimicos ejus Assyrios, qui populum duxerunt in captivitatem, tenebrae persequentur. Quod autem diximus de Israel
Abbreviated transcription (Latin):
contra dm̃: sonsummationẽ ipse faci&. ñ uindica¬
bit bis in idipsit̾ in tribulatione Simmachus aꝑtiꝰ
theodocion aduersũ marcionẽ de qͦ supͣ diximus.
& om̃s ueteres hereticos. qͥ bonũ nescio quẽ fingen¬
tes. am̃ ipsũ dicunt consũmationẽ mundi eẽ. factu¬
rũ & argitunt legis deũ qͣsi crudelitatis quod
multos punat. & ꝓpeccatis irrog& cruciatus.
Quiagͥ ait contra am̃ cogitats. Ipse qͥ creauit muni¬
& consũmationẽ eiꝰ faci& Quod si uidet᷑ crudelis.

Expanded text:
 consummationem ipse faciet: non vindicavit bis in idipsum in tribulatione. Symmachus apertius: tropologiam adversum Marcionem, de quo supra diximus, et omnes veteres haereticos, qui bonum nescio quem confingentes Deum, ipsum dicunt consummationem mundi esse facturum, et arguunt Legis Deum quasi crudelitatis, quod multos puniat, et pro peccatis irroget cruciatus. Quid ergo, ait, contra Dominum cogitatis? ipse qui creavit mundet consummationem ejus faciet. Q
Abbreviated transcription (Latin):
ne proficiunt.: sp̃s eñĩ fornicationis quo fornicati s
inecclesia. ꝙ auero matrimonio recesserunt
uersat᷑ in medio eorum. idõ dnm̃ non cognouerut
t respondebit arrogantia isrł infacie eius:
& isrł & ephraim ruent in inquitate sua.
ruẽt &eiam uidas cum eis. Lxx. Et humiliabitur¬
in in iuria ifrahel aeinfacie eius: & isrt & ephraim.
infirmabunt᷑ miniquitatibus suis. infirmabit᷑
dm̃. uel  in uiriam creatoris idola uenerans. respõde¬
bit infacie euis: ut non habeat᷑ inpunitus. sedhu¬
milietur euis contumelia & populus &reges
mim quitate sua pariter corruant. siue infirmẽ¬
tur: ut qui fortes erant inscelere. infirmmi ad dnm̃
redue cogantur Et hoc non solum  eniet israheli & epbra

Expanded text:
ne proficiunt. Spiritus enim fornicationis quo fornicati sunt ne proficiunt. Spiritus enim fornicationis quo fornicati sunt in Ecclesia, et a vero matrimonio recesserunt, versatur in medio eorum: ideo Dominum non cognoverunt. t respondebit arrogantia Israel in facie ejus, et Israel et Ephraim ruent in iniquitate sua, ruet etiam Juda cum eis. LXX: Et humiliabitur injuria Israel in faciem ejus: et Israel et Ephraim infirmabuntur in iniquitatibus suis, infirmabiturDominum, vel in injuriam Creatoris idola venerans, respondebit in facie ejus ut non abeat impunitus, sed humilietur ejus contumelia, et populus et reges in iniquitate sua pariter corruant, sive infirmentur, ut qui fortes erant in scelere, infirmi ad Dominum redire cogantur. Et hoc non solum eveniet Israeli et Ephra
Abbreviated transcription (Latin):
ditor: qui emendare cupiam non punire. & saluare
non ꝑdere: Ego inquid scio ephrami. id est iheroboã :
a quo secductus est populus & om̃s reges qui eũ ce
dignitate & scelere tunt sequuti: & isrł non est abscõ¬
ditꝰ ame. idest decim tribuum populus. quia fornican¬
te rege contaminatꝰ est isrł. rex primo cepit adĩ cultu
fornicari : uitulos aureos cupiens adorare. & uolens sequi¬
tus est populus parem quȩ impietatẽ pari studio com¬
pleuerunt Deniq nonreuentent᷑ ad dnm: quia qđ
uoluerunt inuenerunt . &e sp̃s fornicationis qui iux¬
ta apostolum oꝑat᷑ infiliis diffrete possedet eorũ
carda captiua. idcnto illo regnante dnm̃ nesciest̃:
non quo etus noticia digni fint. sed quo nichil
eum lateat eorum quę occultae faciunt quorũ alii
deceperunt alii funt decepti: nec dabunt Cegita¬
tiones suas ut agant penitentiam qui semꝑ inꝑdicio¬

Expanded text:
ditor, qui emendare cupiam, non punire; et salvare, ditor, qui emendare cupiam, non punire; et salvare, non perdere. Ego, inquit, scio Ephraim, id est, Jeroboam, a quo seductus est populus, et omnes reges qui eum et dignitate et scelere sunt secuti, et Israel non est absconditus a me, id est, decem tribuum populus, quia fornicante rege, contaminatus est Israel. Rex primo 49 cepit a Dei cultu fornicari, vitulos aureos cupiens adorare, et volens secutus est populus, paremque impietatem pari studio compleverunt . Denique non revertentur ad Dominum, quia quod voluerant, invenerunt, et spiritus fornicationis, qui juxta apostolum operatur in filiis diffidentiae, possidet eorum corda captiva, et idcirco illo regnante, Dominum nescierunt, non quod ejus notitia digni sint, sed quia nihil eum lateat eorum quae occulte faciunt, quorum alii deceperunt, alii sunt decepti. Nec dabunt cogitationes suas ut agant poenitentiam, qui semper in perditio
Abbreviated transcription (Latin):
sui conuenire. quod heretici foderint lacum. & inci¬
derint. infoueam quam fecerunt:
t ego eruditor omnium eorum ego scio ephra
imi: & iłrł non est absconditus ame quia nẽ
fornicatus est ephraim: Contaminatꝰ est isrł. nõ
dabunt cogitationes suas ut reuertantur adm̃ suũ.
quia spiritꝰ fornicationũ inmedio eorum : & dm ñ
cognouerunt: lxx̃ Ego em̃ magist ur̃. ego cognotu
ephraim. &e isrł non reccessit anie quia nunc fornica¬
tus est ephraii. commaculat᷑ est ifrahel non dede¬
runt cogitationes suas ut reuertant᷑ ad dnm̃ deum
suum: quia sp̃s fornicationis est in eis. Dominum
autem non cognouerunt. O sacerdotes & reges qͥ
meum populum decepistis. & tu popule qui de¬
ceptꝰ es tam grauit̃ dereli quistis: ut non solũ occide¬
retis uictimas sed inprofundum eas miseritis inferni:
Nolite arbitrari magnitudine sceleris uos ame pe¬
nitus recessisse. Ego sum magister ur̃. imo eru¬

Expanded text:
sui convenire, quod haeretici foderint lacum, et incisui convenire, quod haeretici foderint lacum, et inciderint in foveam quam fecerunt . Et ego eim, et Israel non est absconditus a me: quia nunc fornicatus est Ephraim, contaminatus est Israel. Non dabunt cogitationes suas ut revertantur ad Dominum suum: quia spiritus fornicationum iognovi Ephraim, et Israel non recessit a me, quia nunc fornicatus est Ephraim, commaculatus est Israel: non dederunt cogitationes suas ut reverterentur ad Dominum Deum suum, quia spiritus fornicationis est in eis: Dominum autem non cognoverunt. O sacerdotes et reges, qui meum populum decepistis; et tu, popule, qui deceptus es, tam graviter deliquistis, ut non solum occideritis victimas, sed et in profundum eas miseritis inferni: nolite arbitrari magnitudine sceleris vos a me penitus recessisse. Ego sum magister vester, immo eru
Abbreviated transcription (Latin):
solent: & uictimas in quiđ declinastis inꝑfundũ :
ut nullus ager &penitentiam. nec occisus eleuaret
capud ꝓhibuer̃ & reges &e sacerdotes ire populũ
ad templũ iherłm: Id cireo in ꝑfundũ uictimas
declinasse dicuntur: Iuxta tropologiam
accusatur populꝰ nese alienum arbitre¬
tur acrimine: sed inductꝰ sit aregibꝰ
& sacerdotibꝰ. quͦs hereticorum principes incelle¬
gimꝰ. Ipsi qͦ principes accusantur. quod quasi
laqueiis ceperint populũ. &e positi speculato.¬
res inecclesia: cos duxerint inerrorẽ: Et ĩ mõ¬
te thabor excelso atq puleherrimo qui int̾¬
pretabatur ueniens lum̃. Insidias posuerͬ utde¬
ceptos quosq ꝑtraherent inprofundum. & im¬
molarent demonibus: & in barathrũ uictimas de¬
clinarent: ne aliquando resipiscerent. ne domũ
di eccłiam suspirͤarent: Quidam thabor interpre¬
cari putant lacum. idest cisternam: & presenti sen¬

Expanded text:
solent. Et victimas, inquit, declinastis in profundum , solent. Et victimas, inquit, declinastis in profundum , ut nullus ageret poenitentiam, nec occisus elevaret caput. Prohibuerunt et reges, et sacerdotes ire populum ad templum Jerusalem: idcirco in profundum victimas declinasse dicuntur. Juxta tropologiam, accusatur populus ne se alienum arbitretur a crimine, si inductus sit a regibus et a sacerdotibus, quos haereticorum principes intelligimus. Ipsi quoque principes accusantur, quod quasi laqueus, ceperint populum, et positi speculatores in Ecclesia, eos duxerint in errorem. Et in monte Thabor excelso atque pulcherrimo, qui interpretatur veniens lumen, insidias posuerunt, ut deceptos quosque pertraherent in profundum, et immolarent daemonibus, et in barathrum victimas declinarent, ne aliquando resipiscerent, ne domum Dei Ecclesiam suspirarent. Quidam Thabor interpretari putant lacum, id est, cisternam, et praesenti sen
Abbreviated transcription (Latin):
detribu leui. sed quo sacerdotes uocent᷑ depapło:
unde &e sacerdotes baãl & ꝓpħȩ quadrigenti
quinquaginta. quos int̾fecit helias. ce postea hieu
filius nenisi. presente ionatham filio recab appel¬
lati sunt sacerdotes: sed &e isrł id est populus uoca¬
tur aduidiciũ: &e nullus excipit᷑: ut &e sacerdotes
& popułs cereges. qui induxerant populum ce
constituerant sacerdotes: simul aucliant quid
fecerint & cur cradant᷑ mimicis. Speculatores
inquit uos posui &e principes in populo de inex¬
celso dignitatis culmine constitutos mpopulũ
regeretis errantẽs uos autem facti estis laqueus.
Et nontam speculatores & principes quam uena¬
tores appellandi: Expandilis enĩ retem. suꝑ mõtẽ
sermone declinent: sicut edom. hoc est esau &
seir: semꝑ idumeam interpͣtant᷑. Est autẽ thabor
mons ingalilea. sit᷑ in campestribꝰ. rotundus atq
sublimis: & ex om̃i parte finit᷑ x qualit᷑. De hoc mõ
te & psalmo legimꝰ thabor &e hermon in nomine

Expanded text:
tribu Levi, sed quod sacerdotes vocentur a populo. Unde et sacerdotes Baal, et prophetae quadringenti quinquaginta quos interfecit Elias , et postea Jehu filius Namsi , praesente Jonadab filio Rechab, appellati sunt sacerdotes; sed et Israel, id est, populus, vocatur ad judicium, et nullus excipitur, ut et sacerdotes et populus et reges, qui induxerant populum, et constituerant sacerdotes, simul audiant quid fecerint, et cur tradantur inimicis. Speculatores, inquit, vos posui, et principes in populo, et in excelso dignitatis culmine constitui, ut populum regeretis errantem. Vos autem facti estis laqueus, et non tam speculatores et principes, quam venatores appellandi. Expanditis enim rete super montem sermone declinent, sicut Edom, hoc est, Esau, et Seir, semper Idumaeam interpretantur. Est autem Thabor mons in Galilaea, situs in campestribus, rotundus atque sublimis, et ex omni parte finitur aequaliter. De hoc monte et in psalmo legimus: Thabor et Hermon in nomine
Abbreviated transcription (Latin):
oii errore sublato apłi uniuersis linguis locuti
sunt & ueteri errore sublato.: unũ confessionis
redditũ ẽ. labiũ. Sed & reges qͥ destruunt᷑ & diui¬
no construuntur ardore. ꝑuersorũ dogmatũ pͥn¬
cipes sentiendi sunt. Uttra flumina ethiopie inde
michi. In die illa non confunderis suꝑ cunctis ad¬
inuentionibꝰ tuis: quibꝰ p̃uaricata es in me. Nuia
tunc auferã de medio tui magniloquos suꝑbie
tue. & non adicies exaltari ampliꝰ in monte sco meo.
Et derelinquã in medio tui popłm pauꝑem & ege¬
nũ: & sperabunt in nomine dñi reliqͥe isrł. Non
facient iniqͥtatẽ nec loquent᷑ mendatiũ: & non
inuenietur in ore eorũ lingua dolosa. Qm̃ ipsi
peiscentur & aceubabunt: & ñ erit qͥ exterreat.Lxxͦ.
De finibꝰ flumnũ echiopie suscipiã dispsos meos
afferentur uictimȩ michi. In die illa non confun¬
deris ex omibꝰ adinuentionibꝰ tuis quibꝰ impie
egisti in me. Qina tunc aufera ate detractionẽ

Expanded text:
 apostoli universis linguis locuti sunt , et veteri errore sublato, unum confessionis redditum est labium. Sed et reges qui destruuntur, et divino consumuntur ardore, perversorum dogmatum principes sentiendi sunt. Ultra flumina Aethiopiae, inde mici. In die illa non confunderis super cunctis adinventionibus tuis: quibus prevaricata es in me. Quia tunc auferam de medio tui magni locus supervie tue: et non adicies exaltari amplius in monte sancto meo. Et derelinquam in medio tui populum pauperem et egenum: et sperabunt in nomine Domini reliquie Srahel. Non faciet iniquitatem nec loquentur mendacium: et non invenietur in ore eorum lingua dolosa. Quoniam ipsi pascentur et accubabunt, et non erit qui exterreat. LXX: De finibus fluminum Aethiopiae suscipiam dispersos meos: afferent victimas mihi. In die illa non confunderis ex omnibus adinventionibus tuis, 725 quibus impie egisti in me, quia tunc auferam a te detractionem
Abbreviated transcription (Latin):
Siquis autẽ magis ueri similia. & habentia rati¬
onẽ. quã a nobis sunt diserta repererit : illius
magis lector auctoritate ducatur.¶ e ꝓuocatrix uiͤ¬
&̾ redempta ciuitas. columba ñ audiuit uocẽ
& ñ suscepit disciplinã. in dño ñ ẽ. confisa ad dñ

Expanded text:
Si quis autem magis verisimilia, et habentia ratiSi quis autem magis verisimilia, et habentia rationem quam a nobis sunt disserta repererit, illius magis lector auctoritate ducatur. Vae provocatrix et redempta civitas: columba non audivit vocem, et non suscepit discip
Abbreviated transcription (Latin):
Oinĩs qͥ transierit ꝑ eam sibilabit & mouebit
manus suas. Qđ si de anglis intellexerimus
ita interpretabimur. Cũ transierint ꝑ eã angli
& non manserint in ea. ut prius facere confue¬
uerant. stupebunt & mirabuntur & non eam
fulcient & sustentabunt ruentẽ manu sua .se
ieuabunt manus atq ꝑtransient. Uel certe eã
sibilo attoslent maniis. & quasi plangentes in
more lugentiũ concrepabunt. Si autẽ i die di
dicemus ꝑ animam de qua xep̃c̃ recesserit. & quę
prius templũ dei fuerat & eẽ. desiuit. transire
serpentẽ & sibilare in ea. & uenena sue malicię
euomere. & ñ solũ hoc facere : s opera quoq sita
que.it poit iliao. manus uocantur mouere. Ae ne
putes qr colubrũ nominauimꝰ iuolenter manus co-¬
lubri. ꝓ oꝑe intelligere : accipe testimoniũ salomo¬
nis. Mors & uita m manu lingue. Hec diximus
ut potiumus int̾pretationi allegorice seruientes.

Expanded text:
Omnis qui transibit per eam, sibilabit et movebit Omnis qui transibit per eam, sibilabit et movebit manus suas. Quod si de angelis intellexerimus, ita interpretabimur: cum transierint per eam angeli, et non manserint in ea, ut prius facere consueverant, stupebunt et mirabuntur: et non eam fulcient, et sustentabunt ruentem manu sua, sed levabunt manus et pertransient. Vel certe cum sibilo attollent manus, et quasi plangentes in morem lugentium concrepabunt. Si autem hoc de didicemus, per animam de qua Christus recesserit, et quae prius templum Dei fuerat, et esse desivit, transire serpentem, et sibilare in ea, et venena suae malitiae evomere: et non solum hoc facere, sed opera quoque sua quae τροπικῶς manus vocantur, movere. Ac ne putes quia colubrum nominavimus, violenter nos manus colubri, pro opere intelligere, accipe testimonium Salomonis: Mors, et vita in manibus linguae . Haec diximus, ut potuimus interpretationi allegoricae servientes.
Abbreviated transcription (Latin):
sibidme. nunc tristicia. nunc exultatione ꝓmo¬
menta mutantur. Qericii in p̃sepib eoꝵ ani¬
mal sp̃inosũ. ac plenũ sentibꝰ & uulnerans qͥc¬
quid tetigerit. Sed & bestiȩ cubabunt in fo¬
raminibꝰ iad ẽi in cordibus eorũ. & corui immun
da auis in portis eorũ. uł in ore uł in auribꝰ
quo aut loquantur semꝑ aut audiant mala.
Postq infertur & dicitur ideo eccłiã hȩc passu¬
ram fore. tiel eẽ. ꝑpessam qm̃ insuꝑbiã se eleua¬
uerit. & quasi cedrus suum cacumen erexerit.
malis oꝑib dedita. & nichilominus futurã sui
beatitudinẽ reꝓmittens. & in corde suo ceteros
despiciens. nec putans quicquã eẽ. p̃ter se & di¬
cens ego sum & non ẽ. alia p̃ter me uitra. Quo¬
mͦ gͦ facta ẽ. in solitudinẽ paseua bestiarui:
Ubi enim pͥus habitabat pater & filius. & sps
habtiabunt bestiȩ de quibꝰ & ꝓpħia complorat
dicens. Ne tradas bestiis animã confitentẽ tibi.

Expanded text:
libidine, nunc tristitia, nunc exsultatione per molibidine, nunc tristitia, nunc exsultatione per momenta mutantur. Et hericii in praesepibus eorum, animal spinosum et plenum sentibus, et vulnerans quidquid contigerit. Sed et bestiae cubabunt in foraminibus, id est, in cordibus eorum, et corvi immundae 714 aves in portis eorum, vel in ore, vel in auribus, quo aut loquantur semper, aut audiant mala. Post quae infertur et dicitur: ideo Ecclesiam haec passuram fore, vel esse perpessam, quod in superbiam se elevaverit, et quasi cedrus suum cacumen erexerit, malis operibus dedita, et nihilominus futuram sibi beatitudinem repromittens, et in corde suo caeteros despiciens, nec putans quemquam esse praeter se, et dicens: Ego sum, et non est alia praeter me ultra: quomodo ergo facta est in solitudinem pascua bestiarum? Ubi enim prius habitabat Pater, et Filius et Sphabitabunt bestiae, de quibus et propheta complorat dicens: Ne tradas bestiis animam confitentem tibi .
Abbreviated transcription (Latin):
aquarum in sitim terrã fructiferã in salsugnẽ
ꝓpter maliciã habitatoꝵ. cur non econtrario eos
de qͥbus dixerat. posuit in desertũ paludes a¬
quarũ. & terrã sine aqua in fontes aquaruĩ.
& habitare fecit ibi esurientes & cȩtera: & qͦs
inseruit de oleastro in radice bone oliuȩ. si im¬
memores beneficii recesserint a conditore suo &
adorauerint assiriũ. euert̾at & ad eandẽ sitim
reducat in qua pͥus fuerant. Quod cũ genera
intelligi. tamen quotidie in his qͥ simulant se
ec̃. in ȩccłia dei. & oꝑibus legant auditores q
legis sunt & non factores accipi potest quod
frustra de speciosa eẽ. se iactent. cũ habitent
in eis greges uicioꝵ scilic& multitudo bruta
aninalia corpori seruientia. & om̃s bestiȩ terrȩ
quȩ corda eorũ comedant. & cameleontes qui
non habent iũ colorẽ. sed diuersis peccatis. nc̃
auaricra. nunc lueuria. nunc crudelitate. nẽ

Expanded text:
aquarum in sitim, terram fructiferam in salsuginem, aquarum in sitim, terram fructiferam in salsuginem, propter malitiam habitatorum ejus: cur non econtrario eos de quibus dixerat: Posuit desertum in paludes aquarum, et terram sine aqua in fontes aquarum, et habitare fecit ibi esurientes, et caetera, et quos inseruit de oleastro in radicem bonae olivae, si immemores beneficii recesserint a conditore suo, et adoraverint Assyrium, evertat et ad eamdem sitim reducat, in qua prius fuerant? Quod cum generalintelligi: tamen quotidie in his qui simulant se esse de Ecclesia Dei, et operibus negant, auditoresque legis sunt, et non factores, accipi potest, qui frustra speciosos se esse jactent, cum habitent in eis greges, vitiorum scilicet multitudo, et bruta animalia corpori servientia, et omnes bestiae terrae, quae corda eorum comedunt, et chamaeleontes qui non habent unum colorem; sed diversis peccatis, nunc avaritia, nunc luxuria, nunc crudelitate, nunc
Abbreviated transcription (Latin):
in corde suo. Ego sum & non ẽ. p̃ter me ampliꝰ.
Quom̃ facta ẽ. in solitudinẽ pascua bestiarũ.
Sed̃ qui considerauerit illud apłlcum in quo dr̃
& erunt homines sui amatores. auari. arrogan¬
tes. suꝑbi. blasphemi. parentibꝰ non obedientes.
inpuri ingrati. sine affectione. sine pace. ao¬
eusator es: intemperantes. crudeles. odio haben¬
tes bonu. ꝓditores. temerarii. inflati. uolupta¬
tũ amatores magis quã amatores dei: haben¬
tes formã pietatis uirtutẽ eius denegantes:
nec non & hoc quod in euangłio scriptũ ẽ. q
multiplicata iniquitate refrigescat caritas
multorũ. intantũ ut illo tẽpre compleatur. ue
rutamen ueniens filius hominis putas inueni¬
at fide suꝑ terrã: non mirabit᷑ de extrema ec¬
dliȩ uastitate. quod regnante antixp̃o redigen¬
da sit indesolationẽ. & tradenda bestiis. & pas
infidelit̾atẽ ramis naturalibꝰ non peꝑete sed fre¬
gt eos & posuit flumina in desertũ. & fontes

Expanded text:
sum, et non est praeter me amplius, quomodo facta est in solitudinem, pascua bestiarum? Sed qui 713 consideraverit illud Apostolicum in quo et erunt homines sui amatores, avari, arrogantes, superbi, blasphemi, parentibus non obedientes, ingrati, scelesti, sine affectione, sine pace, accusatores, intemperantes, crudeles, odio habentes bonum, proditores, temerarii, inflati, voluptatum amatores magis quam Dei: habentes formam pietatis, virtutem autem ejus denegantes . Necnon et hoc quod in Evangelio scriptum est, quod multiplicata iniquitate, refrigescat charitas multorumtamen veniens Filius hominis putas inveniet fidem super terram ? non mirabitur de extrema Ecclesiae vastitate, quod, regnante Antichristo, redigenda sit in solitudinem, et tradenda bestiis, et pasinfidelitatem ramis naturalibus non pepercit, sed fregit eos, et posuit flumina in desertum, et fontes
Abbreviated transcription (Latin):
de gentibꝰ congregatã at in naũ suꝑ mundo in¬
telligentiã tẽperauimꝰ. & de mundo quidẽ non
difficile ẽ. int̾p̃tari & dicere. quod quando ethio¬
pes uulnerati in gladio dm̃ fuerint. & extende¬
rit manũ suã suꝑ aquilonẽ & ꝑdiderit assiriũ
pͥncipẽ mundi. etiã ipse mundus cũ pͥncipe suo
peat: & ad maximã solitudinẽ redigatur: &
nulli miserabilis sit: sed om̃s ad ruinã eius sibi¬
lent & moueant manus suas. De eccła autẽ ui¬
aetur pͥma fronte blasphemũ quod futura sit
in uia & deserta. & bestiȩ habitent in ea. et

Expanded text:
de gentibus congregatam. In Naum vero super mundo inde gentibus congregatam. In Naum vero super mundo intelligentiam temperavimus: et de mundo quidem non difficile est interpretari et dicere, quod quando Aethiopes vulnerati gladio Domini fuerint, et extenderit manum suam super Aquilonem, et perdiderit Assyrium principem mundi, etiam ipse mundus cum principe suo pereat, et ad maximam solitudinem redigatur, et nulli miserabilis sit, sed omnes ad ruinam ejus sibilent, et moveant manus suas. De Ecclesia autem videtur prima fronte esse blasphemum, quod ea futura sit invia et deserta, et bestiae habitent in
Abbreviated transcription (Latin):
nistra. Post quã extenderit manũ suã suꝑ aqͥ¬
enĩ: coarguens dicitur atq conuincens. & qm
diabolus ipse ẽ. inimicꝰ & ultor. & ipse peccata sug¬
gerit & postea in peccatis coarguit peccatores: ic¬
circo eyoynan. uocatur. Hunc ego eẽ. reor pͥnci¬
pẽ assirioꝵ qͥ habitant ad aqͥlonẽ & metropolĩ
habent mmiuen & dicent in ysaia. Fortitudinẽ
faciã & sapientiã intellectus auferã derminos
gentiũ & uires eorũ depasear. Porro quod seqͥtur
de niniuen. & uastitate eiꝰ pascentur in ea gre-¬
ges & om̃s bestię terrę. & cameleontes & ericii
in p̃sepibꝰ eius accubabunt: & bestiȩ reqͥescent in
cardinibꝰ eius & corui in fenestris eius & cetera:
uidetur michi iuxta illud intelligi debere qđ uł
in iona uel inaũ ꝓpħã scriptũ ẽ. & in iona qͥdẽ
niniuẽ speciosã. quȩ ad p̾dicationẽ ionȩ id ẽ. co¬
lumbȩ ͤgerit penitentiã eccłiã int̾p̃tati sumus

Expanded text:
nistra est. Postquam autem extnistra est. Postquam autem extenim coarguens dicitur, atque convincens. Et quoniam diabolus ipse est inimicus et ultor, et ipse peccata suggerit, et postea in peccatis coarguit peccatores, idcirco εὐθύνων vocatur. Hunc ego esse reor principem Assyriorum, qui habitat ad Aquilonem, et metropolim habet Niniven, et dicit in Isaia: Fortitudine faciam, et sapientia intellectus auferam terminos gentium, et vires earum depascar . Porro quod sequitur de Ninive vastata: Et pascentur in ea greges, et omnes bestiae terrae, et chamaeleontes, et hericii in praesepibus ejus accubabunt, et bestiae requiescent in cardinibus ejus, et corvi in fenestris ejus, et caetera: videtur mihi juxta illud intelligi debere, quod vel in Joest, speciosam, quae ad praedicationem Jonae, id est, columbae, egerit poenitentiam, Ecclesiam interpretati sumus
Abbreviated transcription (Latin):
Post hec non loqͥtur dñs ut supra. sea ꝓpħicus sp̃f
ne excrescent mala suꝑ om̃s habitatores terre
& de qͦ salomon cõmemorat. Aguilo: durꝰ uentꝰ.
omine autẽ dexter uocatur. ꝓpterea autẽ exten¬
dit inferentẽ supplicia ds manũ suã. ut aquilo
sentiat penas: & hii qui in terra eius sunt adꝗͣ
urxta zachariã ꝑgunt eqͥ igri. de quibus dr̃.
nis. Et pulchre qͥ mouerit pedes suos & reces¬
serit aboriente.  recesserit aboriente  de quo
idẽ ꝓpħa ait. Ecce uir oriens nomen eius. & ut
ad orientẽ respexerit statĩ ꝑgit ad aqͥlonẽ. qͥ
non ẽ. dexter s nomine dexter uocatur. Qa
quidẽ & corporalit̾ intelligitur. ut qͥcũq in
oriente steterit. & uerterit se occidente̾ aspi¬
ciens. addextrã babeat aqͥlonẽ: quẽ dextrũ
uocant qͥ flatu illius refrixert᷑ qͥ tantũ no¬
mine dexter ẽ : ceterũ re & oꝑe positus ẽ. in si¬

Expanded text:
Post haec non loquitur Dominus ut supra; sed propheticus sPost haec non loquitur Dominus ut supra; sed propheticus sne exardescent mala super omnes habitatores terrae. Et de quo Salomon commemorat: Aquilo durus ventus: nomine autem dexter vocatur . Propterea autem extendit inferentem supplicia Deus manum suam, ut et Aquilo sentiat poenas, et hi qui in terra ejus sunt, ad quam juxta Zachariam pergunt equi nigri, de quibus dicitnis . Et pulchre qui moverit pedes suos, et recesserit ab Oriente, de quo idem propheta ait: Ecce vir, Oriens nomen ejus , et ad Occidentem respexerit, statim pergit ad Aquilonem, qui non est dexter, sed nomine dexter vocatur. Quod quidem et corporaliter intelligitur, 712 ut quicumque in Oriente steterit, et verterit se ad Occidentem respiciens, ad dexteram habeat Aquilonem, quem dextrum vocant qui flatu illius refrixerunt, qui tantum nomine dexter est, caeterum re et opere potius in si
Abbreviated transcription (Latin):
ti & tenebrosum colorẽ eluere. & comminatur eis
gladiũ de quo puto seribi & in genesi. Statuit
cherubin & flammeũ gladiũ qͣ uertit᷑ ad custo¬
diendam uiã ligni uite. & in isaia. Indue& gla¬
dium magnũ & sem̃ suꝑ draconẽ colubrũ tor¬
tuosum. & int̾fici& eum in die illa. Ꝙ dicit
eos uel uulneratos. uel int̾fectos futuros gla¬
Loquar inquit suꝑ gentẽ & suꝑ regnũ: ut aufe¬
rã & disꝑdã eos. & si penitentiã egerint. & e¬
go agã penitentiã de omibꝰ malis que locutus
sũ ut facerẽ eis. & ut sciatis ꝓpterea nun dñm
cõmmari ethiopibꝰ gladiũ. ut eos ad meliora con-¬
uertat. post paululũ in hoc ipso libro de ethiopibꝰ
infert. Uitra flamina ethiopie inde supplices mei
filii disꝑsoꝵ meorũ deferent munus michi. Siue
ut in loee. habetur de finibꝰ fluuioꝵ ethopie
suscipiã in disꝑsis meis. & offerent hostias michi.

Expanded text:
ti, et tenebrosum colorem eluere, et comminatur eis ti, et tenebrosum colorem eluere, et comminatur eis gladium, de quo puto scribi et in Genesi: Statuit Cherubim, et flammeum gladium, qui vertit ad custodiendam viam ligni vitae. Et in Isaia: Inducet gladium magnum et sanctum super draconem colubrum tortuosum, et interficiet illum in die illa . Et dicit eos vel vulnerandos vel interficiendos glaLoquar, inquit, super gentem, et super regnum, et auferam et disperdam eos: et si poenitentiam egerint, et ego poenitentiasum, ut facerem eis . Et ut sciatis propterea nunc Dominum comminari Aethiopibus gladium, ut eos ad meliora convertat, post paululum in hoc ipso libro de Aethiopibus infert: Ultra flumina Aethiopiae, inde supplices mei filii dispersorum meorum deferent ut in LXX habetur: De finibus fluviorum Aethiopiae suscipiam dispersos meos, et offerent hostias mihi.