comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
acsi nequaquã fuiss& abscisum. Sic uidelic&. ut
nulla uestigia sectionis apparerent. Cumq hoc
& interga uerterent . exquirentes si quod signũ uel
de alia monstrari incisione potuissex. ita sanum atq
intemeratũ omne corpus inuentũ est. acsi nulla hoc
incisio ferri tetigiss&¬

Expanded text:
acsi nequaquam fuisset abscisum; sic videlicet, ut acsi nequaquam fuisset abscisum; sic videlicet, ut nulla vestigia sectionis appareret. Cumque hoc et in terga verterent, exquirentes, si quod signum vel de alia monstrari incisione potuisset, ita sanum atque intemeratum omne corpus inventum est, acsi nulla hoc incisio ferri tetigiss
Abbreviated transcription (Latin):
Moxq corpus eiꝰ extra murũ ꝓietit: Tunc quidã huma¬
nitatis pietate cõpulsi. abscisũ caput ceruici apponen¬
tes. cũ uno paruulo infante qui illic extinctus est ip
uentus. iuxta murũ corpus epĩ sepulturae tradiderunt.
Cũq post eandẽ cedẽ die quadragesimo rex totila iussissoe
ut ciues urbis illius qͥ quolib& disꝑsi essent. adeã sine
aliqua trepidatione remearent. hi qui prius famem
fugerant. uiuendi licentia accepta. reuessi suNit :
Sed cuius uitȩ eorũ ep̃s fuerat memores. ubi sepultum
essac corpus illius quȩsierunt. ut hoc iuxta honorẽ debitũ
in ȩccła beati petri apłi humarent. Cũq. itum fuissoc
ad sepulcrũ. effossa terra inuenerunt corpus pueri
pariter humati. ut pate iam die quadragesimo tabe
corruptũ & uermib plenũ. Corpus uero epi acsi die
eodẽ essec sepultũ. & quod est adhuc magna ammira¬
tione uenerandũ. quia ita caput᷑ unitũ fuerat corpori.

Expanded text:
Moxque corpus illius extra muruin proiecit. Tunc quidam humaMoxque corpus illius extra muruin proiecit. Tunc quidam humanitatis pietate conpulsi abscisum capud cervici adponentes, cum uno parvulo infante, qui illic extinctus inventus est, iuxta murum corpus episcopi sepulturae tradiderunt. Cumque post eandem caedem die quadragisimo rex Totila iussisset, ut cives urbis illius, qui quolibet dispersi essent, ad eam sine aliqua trepidatione remearent, hii qui prius famem fugerant, vivendi licentia accepta, reversi sunt. Sed, cuius vitae eorum episcopus fuerat, memores, ubi sepultum esset corpus illius quaesierunt, ut hoc iuxta honorem debitum in ecclesia beati Petri apostoli humarent. Cumque itum esset ad sepulchrum, effossa terra, invenerunt corpus pueri pariter humati, utpute iam die quadragisimo, tabe corruptum et vermibus plenum; corpus vero episcopi, acsi die eodem esset sepultum. Et quod est adhuc magna admiratione venerandum, quia ita capud eius unitum fuerat corpori,
Abbreviated transcription (Latin):
quoddã memorabile ualde miraculũ dicens. Uir scissimus¬
herculanus nutritor meus ꝑusinae ciuitatis episcopus fuit.
ex conuersatione monasterii ad sacerdotalis ordiris
grãm deductus: Totilae autẽ ꝑfidi regis tẽporib eandẽ
urbẽ annis septẽ continuis gothorũ exercitus obsedit.
Ex qua multi ciuiũ fugerunt. qui famis periculum ferre
non potuerunt. nno uero septimo necdũ finito. obsessã
urbẽ gothorũ exercitus intrauit. Tunc comes qui eidẽ
exercitui perat. ad regẽ totilã nuntios misit. exqͥ rens
quid de ep̃o uel populo fieri iuber&. Cui ille p̃cepit dicens.
Ep̃o prius auertice usq ad calcaneũ corrigiã tolle. &
tunc caput illius ãputa. Omnẽ uero populũ qui illic in¬
uentus est. gladio extingue. Tunc isdẽ comes uenerabilẽ
uirũ herculanũ epm suꝑ urbis murũ deductum capite
truncauit. eiꝰq cutẽ iam mortui auertice usq ad calca¬
neũ incidit. ut ex eiꝰ corpore corrigia sublata uideretus:

Expanded text:
quoddam memorabile valde miraculum, dicens: 'Vir sErcolanus, nutritor meus, Perusinae civitatis episcopus fuit, ex conversatione monasterii ad sacerdotalis ordinis gratiam devotus. Totilae autem perfidi regis temporibus eandem urbem annis septem continuis Gothorum exercitus obsedit. Ex qua multi civium fugierunt, qui famis periculum ferre non poterant. Anno vero septimo necdum finito, obsessam urbem Gothorum exercitus intravit. Tunc comis, qui eidem exercitui praeerat, ad regem Totilam nuntius misit, exquirens, quid de episcopo vel populo fieri iuberet. Cui ille praecepit, dicens: "Episcopo prius a vertice usque ad calcaneum corrigiam tolle et tunc caput illius amputa, omnem vero populum, qui illic inventus est, gladio extingue". Tunc isdem comis venerabilem virum Herculanum episcopum super urbis murum deductum capite truncavit eiusque cutem iam mortui a vertice usque ad calcaneum incidit, ut ex eius corpore corrigia sublata videretur.
Abbreviated transcription (Latin):
p̃dictũ uenerabilẽ occidit uirũ. Cuius corpore interrã
cadente. mons omis protinꝰ & silua concussa est. acsi se
ferre non posse pondus scĩtatis eĩ dicer&. terraq tremuissex.
lius quoq in marssorũ prouintia uitȩ ualde

Expanded text:
praedictum venerabilem occidit virum. Cuius corpore in terra praedictum venerabilem occidit virum. Cuius corpore in terra cadente, mons omnis protinus et silva concussa est, acsi se ferre non posse pondus sanctitatis eius diceret terra, quae tremuisset. 24. Alius quoque in Marsorum provincia vitae valde
Abbreviated transcription (Latin):
ideir co ꝑtingere uoluit ad aures corporũ. ut uuend
quiq incarne discerent. qͥa sidõ seruire studeant.
post carnem uerius uiuant
uib dã religiosis uiris quoq attestantib adhue i
monasterio positus agnoui. qd hoc langobas dex tepi
iuxta hanc ꝓuintiã quȩ sura nominatur. quidã monas¬
terii pater uitȩ uenerabilis suranus nomine fuerit.
qͥ captiuis aduenientib atq langobar dorũ dep̃dationẽ
fugientibus. cunctaquȩ in monasterio uidebatus habere
largitus est. Cũq in elemosinis uestimenta sua acfratrũ
omĩa & cellariũ consup̃siss&. quicqđ habere potuit ir¬
horto expendit. Expensis uero reb: omibus. langobar di
adeũ subito uenerunt. eũq tenuerunt. & ausũ petese
ceperunt. Quib cũ ille dicer& se omĩ modo nihil habere.
in uicinũ montẽ ab eis ductus est in quo silua in mensae
magnitudinis stabat. ibiq captiuus quidã fugiens. in caua
arbore latebat. Vbi unus ex langobardis educto gladio.

Expanded text:
idcirco pertingere voluit ad aures corporum, ut viventes quique in carne discerent, quia, si Deo servire studeant, post carnem verius vivant. 23. Quibusdam religiosis quoque viris attestantibus adhuc in monasterio positus agnovi, quod hoc Langobardorum tempore iuxta in hac provincia, quae Sura nominatur, quidam monasterii pater vitae venerabilis Soranus nomine fuerit, qui captivis advenientibus atque a Langobardorum depraedatione fugientibus, cuncta quae in monasterio videbatur habere largitus est. Cumque in elemosinis vestimenta sua ac fratrum omnia et cellarium consumpsisset, quicquid habere in horto potuit, expendit. Expensis vero rebus omnibus, Langobardi ad eum subito venerunt eumque tenuerunt et aurum petere coeperunt. Quibus cum ille diceret, se omnimodo nil habere, in vicino monte ab eis ductus est, in quo silva inmensae magnitudinis stabat. Ibi captivus quidam fugiens in cava arbore latebat. Ubi unus ex Langobardis educto gladio
Abbreviated transcription (Latin):
Coepit cenĩ serpens inspelunca in ueniri solus cũ solo. eoq
orante se ante illũ sternere. & cũ cubante pariter cubare.
Sed uirsẽs omnino imꝑterritus. ori eiꝰ manũ uel pedẽ ex¬
tendebat dicens. Silicentiã accepisti ut ferias. egonon pro¬
hibeo. Cũq hoc continue ꝑtrienniũ gereretur. die quadã
antiquus hoftis tanta hac eiꝰ fortitudine uictus infremut.
seq ꝑdiuexũ montis latus inp̃cipitiũ serpens dedit. omĩaq
arbusta loci illius flãma exse ȩxeunte concremauit:
ui ineo qͦd montis omne cõbussit. cogente om̃ĩpotente do

Expanded text:
Coepit etenim serpens in speluncam venire solus cum solo, eoque Coepit etenim serpens in speluncam venire solus cum solo, eoque orante se ante illum sternere, et cum cubante pariter cubare. Sed vir sanctus omnino imperterritus, ejus ori manum vel pedem extendebat, dicens: Si licentiam accepisti ut ferias, ego non prohibeo. Cumque hoc continue per triennium gereretur, die quadam antiquus hostis tanta hac ejus fortitudine victus infremuit, seque per devexum montis latus in praecipitium serpens dedit, omniaque arbusta loci illius flamma ex se exeunte concremavit. Qui in eo quod montis latus omne combussit, cogente omnipotente D
Abbreviated transcription (Latin):
uꝑ quoq in parte cãpaniȩ uir ualde uenerabilis martinꝰ
nomine in monte marsico solitariã uitã duxit. multisq
annis inspecu angustissimo inclusus fuit. quem multi
ex nris nouerunt. eiꝰsactib p̃sentes extiterunt. De quo
multa ipsȩ beatȩ memoriȩ papa pelagio decessore meo.
& aliis religiosissimis uiris narrantib agnoui. Quius
hoc miraculũ primũ fuit. qͦđ mox ut se in p̃dicti montis
foramine cõntulit. expetra eadẽ quȩ insem& ipsa
concaua angustũ specũ feterat. aquȩ stilla prorupit.
quȩ martino dĩ famulo in usu cotidiano sufficer&.
& nec plus adess&. nec necessitati deessox. Qua in re¬
petre ostendit omp̃s ds̃. quantũ sui famuli curã gerer&
cui uetusto miraculo potũ insolitudine. expetre duritia
ministrar&. Sed antiquus hostis humani generis eius
uirib inuidens. hunc usitata arte pellere ex eo specu
molitus est. Nã amicã sibi bestiã serpentem scilicoꝵ
ingressus. hunc ab eadẽ eicere facto terrore conatus est.

Expanded text:
 quoque in parte Campaniae vir valde venerabilis Martinus nomine in monte Marsico solitariam vitam duxit, multisque annis in specu angustissimo inclusus fuit, quem multi ex nostris noverunt, ejusque actibus praesentes exstiterunt. De quo multa ipse et beatae memoriae papa Pelagio decessore meo, et aliis religiosissimis viris narrantibus agnovi. Cujus hoc miraculum primum fuit, quod mox ut se in praedicti montis foramine contulit, ex petra eadem, quae in semetipsa concava angustum specum fecerat, aquae stilla prorupit, quae Martino Dei famulo in usu quotidiano sufficeret, et nec plus adesset, nec necessitati deesset. Qua in re ostendit omnipotens Deus quantam sui famuli curam gereret, cui vetusto miraculo potum in solitudine ex petrae duritia ministraret 316 Sed antiquus hostis humani generis, ejus viribus invidens, hunc usitata arte pellere ex eo specu molitus est. Nam amicam sibi bestiam, serpentem scilicet, ingressus, hunc ab eadem habitatione ejicere facto terrore conatus est.
Abbreviated transcription (Latin):
ostendit. Ianto ergo nobis necesse.ẽ. instantius ȩternu
quȩrere. quanto a nob̶ cognoscimꝰ uelocit̃ tẽporalia fugisse.
Despiciendus a nobis hic mundus fuerat &iã siblandiretus
sireb prosperis demulcer& animũ. At post quã tot
flagellis p̃mitus. tanta aduersitate fatigatur. tot nobis
cotidie dolores ingeminat. qͥd nobis aliud. quã ne dili¬
gatur clamat. Multa autẽ fuerant. quȩ ad huc de
electorũ factis narrari debuissent. sed harc silentio

Expanded text:
ostendit. Tanto ergo nos necesse est instantius aeterna ostendit. Tanto ergo nos necesse est instantius aeterna quaerere, quanto a nobis cognoscimus velociter temporalia fugisse. Despiciendus a nobis hic mundus fuerat, etiam si blandiretur, si rebus prosperis demulceret animum; at postquam tot flagellis premitur, tanta adversitate fatigatur, tot nobis quotidie dolores ingeminat, quid nobis aliud quam ne diligatur clamat? Multa autem fuerant quae adhuc de electorum factis narrari debuissent, sed haec silentio
Abbreviated transcription (Latin):
uocẽ usio martyris quȩ eiꝰ mentis oculis apparebat: euanuit.
unc uir dnĩ surrexit. seq in orationis lamentum dedit.
Nox enĩ illa terribilia incȩlo signa sunt secuta. ut hastȩ
atq acies igneȩ ab aqͥlonis parte uidereritur.
Mox effera langobardorũ gens de uagina suȩ habita¬
tionis educta. in nrã ceruice grassata est. atq huma
genus qͦđ in hac terra p̃multitudine nimia quasi spissȩ
segetis more surrexerat. succisũ aruit. Nã depopu¬
latȩ urbes. euersa castra. concrematȩ eccłae. destruta
sunt monasteria uirorũ atq feminarũ. desolata ab ho¬
minib predia. atq ab omĩ cultore destituta. in solitudino
uacat terra. Nullus hanc possessor in habitat. occupa¬
uerunt bestiȩ loca. quȩ prius hominũ multitudo tenebat.
Et qͥd in aliis mundi partib agatur ignoro. nã in hac terra
in qua nos uiuimus. finẽ suũ mundus non iã nuntiat. sed

Expanded text:
vocem visio martyris, quae mentis ejus oculis apparebat, evanuit. vocem visio martyris, quae mentis ejus oculis apparebat, evanuit. Tunc vir Dei surrevit, seque in orationis lamentum dedit. Mox enim illa terribilia in coelo signa secuta sunt, ut hastae atque acies igneae ab Aquilonis parte viderentur. Mox effera Langobardorum gens de vagina suae habitationis educta, in nostram cervicem grassata est atque humanum genus, quod in hac terra prae nimia multitudine quasi spissae segetis more surrexerat, succisum aruit. Nam depopulatae urbes, eversa castra, concrematae ecclesiae, destructa sunt monasteria virorum ac feminarum, desolata ab hominibus praedia, atque ab omni cultore destituta, in solitutudine vacat terra, nullus hanc possessor inhabitat, occupaverunt bestiae loca quae prius multitudo hominum tenebat. Et quid in aliis mundi partibus agatur, ignoro. Nam in hac terra, in qua nos vivimus, finem suum 369 mundus jam non nuntiat, sed
Abbreviated transcription (Latin):
Dacdere nil petre mireris: nam
hosfere annosseptẽ. ex hoc mundo migrauit. tua dilec¬
tio cognitũ habuit. Hic sicut mihi adhuc in monas terio
posito ualde familiarites iungebatur. hoc qđ iohannis iuni¬
oris pͣdecessoris mei tẽpore demundi fine cognouerat. sicut
longe lateq claruerat. a me reqͥsitus mihi ipse narrabat.
iebat nãq: quia quodã die dũ parrechias suas exmore circũ¬
ir& ꝑuenit ad ȩcclesiã beati martyris tuthicii dues¬
perascente autẽ die . stratũ sibi fieri iuxta sepuler hum
martrris uoluit. atq ibi post laborẽ quieuit. Cũ nocte
mediaa serebat. nec dormiebat. nec ꝑfecte uigilare
poterat. sed depressus ut sol& sono grauabat᷑ quodã pondere
uigilans animus. atq ante eũ isdẽ beatus martyr łuthicͥus
a stitit dicens. Redep̃te uigilas Cui respondit: Aligilo.
Quiait. Pinis uenit uniuersȩ carnis. finisuenit uniuersȩ
carnis. finis uenit uniuersȩ carnis. Postquam trinam

Expanded text:
ac de re nihil, Petre, mireris; nam hos fere annos septem ex hoc mundo migravit, tua dilectio cognitum posito valde familiariter iungebatur, hoc quod Iohannis iunioris, praedecessoris mei, tempore de mundi fine cognoverat, sicut longe lateque claruerat, a me requisitus mihi ipse narrabat. Aiebat namque, quia quodam die, cum parrochias suas ex more circuiret, pervenit ad ecclesiam beati martyris Iutici. Advesperescente autem die stratum sibi fieri iuxta sepulchrum martyris voluit atque ibi post laborem quievit, cum nocte media, ut adserebat, nec dormiebat nec perfecte vipoterat; sed depressus, ut solet, somno, gravabatur quodam pondere vigilans animus, atque ante eum idem beatus martyr Eutychius astitit, dicens: Redempte, vigilas? Cui respondit: Vigilo. Qui ait: Finis venit universae carnis, finis venit universae carnis, finis venit universae carnis. Post quam trinam
Abbreviated transcription (Latin):
dictis. statĩ reparatus defuntus est. Puer uero qui trans¬
missus erat ad tiburtiũ. iã eũ mortuũ inuenit. Qui uide¬
lic& reparatus ductus ad loca penarũ . dũ uidit. rediit.
narrauit : & obut. A perte monstratur. quia nobis illa
non sibi uider&. qͥbus dũ adhuc concessũ est uiuere. lic&
aiã amalis operib: emendare . Rogũ uero construi
reparatus uidit. non qͥđ apud infernũ ligna ardeant.
ut ignis fiat. sed narraturus ea uiuentib illa deincen¬
dio prauorũ uidit. ex quib nutriri apud uiuentes corpo¬
reus ignis sol&. ut ꝑ hȩc adsueta audientes discerent.
quid de insuetis timere debuissent.

Expanded text:
dictis statim Reparatus defunctus est: puer vero qui transdictis statim Reparatus defunctus est: puer vero qui transmissus fuerat ad Tiburtium, jam eum mortuum invenit. Qui videlicet Reparatus ductus ad loca poenarum, dum vidit, rediit, narravit, et obiit, aperte monstratur quia nobis illa, non sibi viderit, quibus dum adhuc concessum est vivere, licet etiam a malis operibus emendare. Rogum vero construi Reparatus vidit, non quod apud infernum ligna ardeant ut ignis fiat; sed narraturus haec viventibus, illa de incendio pravorum vidit, ex quibus nutriri apud viventes corporeus ignis solet, ut per haec assueta audientes discerent quid de insuetis timere debuissent.
Abbreviated transcription (Latin):
funditus flatus uitalis exiss&. atq exanime remansiss&
corpus. Cũq & multi conuenerant & eũ iã mortuum
familia iuger&. subito rediit. & cunctorũ plangentiũ
instuporẽ uerse sunt lacrimȩ. Qui reuersus ait.
Citius ad ȩcclesiã beati laurentiimartrris quȩ ex nomius
conditoris damasi uocatur puerũ mittite. & quid de
tiburtio presbitero agatur uideat. & renuntiare festues
Qui uidelic& tunc tiburtius carnalib: desideriis subiaas
ferebatur. cuius adhuc uitȩ morũq. bene quoq florents
eĩ nunc ȩccłȩ presbiter meminit. Cũ uero puer ꝑgeras
narrauit isdẽ reparatus qui ad se reuessus fuerat. quid de
illo ubi ductus erat agnouit dicens. Paratus fuerat rogus
ingens. deductus autẽ tiburtius presbites. in eo est
suꝑ positus: atq sub posito igni concrematus lius autẽ
parabatur rogus. tuius a terra incȩlũ cacumen tendi uide¬
batur. Cui inmensa uoce clamatũ est. cuius ess&. His igit᷑

Expanded text:
funditus flatus vitalis exisset, atque exanime remansisset corpus. Cumque et multi qui convenerant, et eum jam mortuum familia lugeret, subito rediit, et cunctorum plangentium in stuporem versae sunt lacrymae. Qui reversus ait: Citius ad Ecclesiam beati Laurentii martyris, quae ex nomine conditoris Damasi vocatur, puerum mittite, et quid de Tiburtio presbytero agatur videat et renuntiare festinet. Qui videlicet tunc Tiburtius carnalibus desideriis subjacere ferebatur: cujus adhuc vitae morumque bene quoque Florentius ejus nunc Ecclesiae presbyter meminit. Cum vero puer pergeret, narravit idem Reparatus, qui ad se reversus fuerat, quid de illo ubi ductus fuerat agnovit, dicens: Paratus fuerat rogus ingens, deductus autem Tiburtius presbyter in eo est superpositus, atque supposito igne 421 concrematus. Alius autem parabatur rogus, cujus a terra in coelum cacumen tendi videbatur. Cui emissa voce clamatum est cujus esset. His igitur
Abbreviated transcription (Latin):
uadã quoq die dũ quidã eius puerulus monachus
parentes suos ultra quã debebat diligens. atq ad eorũ
habitaculũ tendens sine benedictione de monas terio
exiss&. eodẽ die mox ut ad eos peruenit. defunctus est.
Cũq ess& sepultus. die altera proiectũ foras corpus
eius inuentũ est. Quod rursus tradere sepulturae
curauerunt. Sed sequenti die. iterũ ꝓrectũ exte¬
rius. atq. in humatũ sicut̾ prius inuenerunt. Iunc
concite ad senedicti patris uestigia currentes.
cũ magno fletu petierunt. ut ei suã gratiã largiri
dignaretur. Quib: uirdĩ manu sua protinus cõmu¬
nionẽ dominici corpor is dedit. dicens. Ite. atq hoc
dominicũ corpus suꝑ corpus eiꝰ cũ magna reuerentia
meriti iste uir fuerit. ut eius corpus &iã terra
ꝓicer&. qui benedicti gratiam non haber &.

Expanded text:
uadam quoque die dum quidam ejus puerulus monachus parentes suos ultra quam deberet diligens, atque ad eorum habitaculum tendens, sine benedictione de monasterio exiisset, eodem die mox ut ad eos pervenit, defunctus est. Cumque esset sepultus, die altero projectum foras corpus ejus inventum est, quod rursus tradere sepulturae curaverunt. Sed sequenti die iterum projectum exterius atque inhumatum sicut prius invenerunt. Tunc concite ad Benedicti Patris vestigia currentes, cum magno fletu petierunt ut ei suam gratiam largiri dignaretur. Quibus vir Dei manu sua protinus communionem dominici corporis dedit dicens: Ite, atque hoc dominicum corpus super pectus ejus cum magna reverentia meriti iste vir fuerit, ut ejus corpus etiam terra projecerit, qui Benedicti gratiam non haberet.
Abbreviated transcription (Latin):
in oratione ꝑsister&. cȩpit operimentũ eiusdẽ dolii
oleo excrescente subleuari. Quo cõmoto atq subleuato.
oleũ quod excreuerat ora dolii transiens. pauimentũ
loci in quo incubuerant in undabat. Quod genedictus
dĩ famulus aspexit. ac ꝓtinus orationẽ cõpleuit. atq
in pauimentũ oleum defluere cessauit. Tunc diffidentẽ
in obedientẽq fratrẽ latius ad monuit. ut fidẽ habere
discer&. & humilitatẽ. Isdẽ uero fr̃ salubriter cor¬
reptus erubuit. quia uenerabilis pater uirtutem
omĩ potentis dnĩ quã ad monitione intimauerat. mira¬
culis ostendebat. Nec erat iã ut quisquam de eius
ꝓmissionib dubitare poss&. qui in uno eodẽq mom̃to
ꝓuitreo uase pene uacũo. plenũ oleo doliũ reddidiss&¬

Expanded text:
in oratione persisteret, coepit operimentum ejusdem dolii oleo excrescente sublevari. Quo commoto atque sublevato, oleum quod excreverat, ora dolii transiens, pavimentum loci in quo incubuerat inundabat. Quod Benedictus Dei famulus ut aspexit, protinus orationem complevit, atque in pavimentum oleum defluere cessavit. Tunc diffidentem inobedientemque fratrem latius admonuit, ut fidem habere disceret et humilitatem. Idem vero frater salubriter correptus erubuit: quia venerabilis Pater virtutem omnipotentis Dei, quam admonitione intimaverat, miraculis ostendebat; nec erat jam ut quisquam de ejus promissionibus dubitare posset, qui in uno eodemque momento pro vitreo vase pene vacuo plenum oleo dolium reddidiss
Abbreviated transcription (Latin):
iturũ promisi. ubli ire disposui. Tunc ille a fundo
cordis considerans asperitatẽ & duritiam suam.
humilitatẽac mansuetudint̃ libertini. exlecto
prosiliuit. Upedes libertini tenuit. se peccasse.
se reum esse testatus est. qui tanto talique
uiro tã crudelem facere contumeliã p̃sup̃siss&.
At contra libertinus sese in terram pros ternens.
eiusq pedibus ꝓuolutus. suȩ culpȩ. non illius
saruitiae fuisse referebat quod pertulerat.
Sicq actum est. ut ad magnã mansue tudint̾ per¬
duceretur pater. & humilitas discipuli magis¬
tra fier& magistri. Cumq ꝓ utilitate monas¬
terii ad constitutionẽ causar egressus fuiss&.
multi uiri noti ac nobiles qui eũ ualde semper¬
honorabant. uehementer admirati. sollicite ab¬
eo requirebant quid nã hoc ess&. qđ tã tum̃tẽ
ac liuidam faciem haber&. Quibus ille dicebat.
Hesterno sero peccatis meis facientibus. inscabello
sub pedaneo impegi. atq hoc pertuli. Sicq.
uir sc̃s seruans in pẽctore honorẽ ueritatis &

Expanded text:
iturum promisi, illuc ire disposui. Tunc ille a fundo cordis considerans asperitatem et duritiam suam, humilitatem ac mansuetudinem Libertini, ex lecto 161 prosiliit, pedes Libertini tenuit, se peccasse, seque reum esse testatus est, qui tanto talique viro tam crudelem facere contumeliam praesumpsisset. At contra Libertinus sese in terram prosternens, ejusque pedibus provolutus, suae culpae, non illius saevitiae fuisse referebat quod pertulerat. Sicque actum est ut ad magnam mansuetudinem perduceretur Pater, et humilitas discipuli magistra fieret magistri. Cumque pro utilitate monasterii ad constitutionem causae egressus fuisset, multi viri noti ac nobiles qui eum valde honorabant, vehementer admirati, sollicite requirebant quidnam hoc esset, quod tam tumentem ac lividam haberet faciem. Quibus ille dicebat: Hesterno die sero, peccatis meis facientibus, in scabello suppedaneo impegi, atque hoc pertuli. Sicque vir sanctus servans in pectore honorem veritatis et
Abbreviated transcription (Latin):
quã benedictus p̃dixerat. iã sud antẽ inuenerunt.
Cũq in ea con cauum locũ fecissent. statim aqua
repletus est. Quȩ tam sufficienter emanauit.
ut nunc usq ubertim defluat. atq ab illo montis

Expanded text:
quam Benedictus praedixerat, jam sudantem invenerunt. quam Benedictus praedixerat, jam sudantem invenerunt. Cumque in ea concavum locum fecissent, statim aqua repletus est, quae tam sufficienter emanavit, ut nunc usque ubertim defluat, atque ab illo montis
Abbreviated transcription (Latin):
diuexo montis latere erat graue descendentibus
intimore periculũ. Iunc collecti fratres ex eisdẽ
tribus monasteriis. ad dĩ famulum Benedictum
uenerunt dicentes. Laboriosũ nobis est ꝓpter
aquã cotidie usq ad lacũ descendere. & idcirco
necesse est ex eodem loco monasteria mutare.
Quos blande consolatos. dimisit. Et nocte eadem
cũ paruo puerulo nomine placido cuius superius
memoriã feci. eiusdẽ montis ascendit rupem. ibiq
diutius orauit. Et oratione cõpleta. tres petras
in loco eodẽ ꝓsigno posuit. atq ad suum cunctis
illic nescientib monasteriũ redut. Cũq die alio
ad eũ pronecessitate aquȩ p̃dictifrẽs redissent.
dixit. Ite. & rupẽ illã in qua tres supes inuicẽ
positas petras in ueneritis in modicum cauate.
ual& enĩ omĩpotens ds̃ etiã in illo montis cacumine
aquã producere. ut uobis laborẽ tanti itinesis
dignetur auferre. Qui euntes. rupem montis

Expanded text:
devexo montis latere erat grave descendentibus devexo montis latere erat grave descendentibus in timore periculum. Tunc collecti fratres ex eisdem tribus monasteriis, ad Dei famulum Benedictum venerunt, dicentes: Laboriosum nobis est propter aquam quotidie usque ad lacum descendere, et idcirco necesse est ex eodem loco monasteria mutari. Quos blande consolans dimisit, et nocte eadem cum parvo puerulo nomine Placido, cujus superius memoriam feci, ejusdem montis rupem ascendit, ibique diutius oravit. Et oratione completa, tres petras in loco eodem pro signo posuit, atque ad suum cunctis illic nescientibus monasterium rediit. Cumque die alia ad eum pro necessitate aquae praedicti fratres rediissent, dixit: Ite, et rupem illam in qua tres super invicem positas petras inveneritis, in modico cavate: valet enim omnipotens Deus etiam in illo montis cacumine aquam producere, ut vobis laborem tanti itineris dignetur auferre. Qui euntes, rupem montis
Abbreviated transcription (Latin):
nomine. & mauro dĩ famulo secreto dixit.
Num qͥd non aspicitis. quis est qui istum monachum
foras trahit. Qui respondentes dixerunt. Non.
Quibus ait. Oremus. ut uos &iam uideatis. quẽ
iste monachus sequitur. Cumq per biduũ ess&
oratũ. maurus monachus uidit. põpegiarius
autem eiusdẽ monasterii pater uidere non potuit.
Die igitur alia. expleta oratione uirdĩ oratoriũ
egressus. stantẽ foras monachũ repperit. quẽ
procȩcitate cordis sui uirga ꝑcussit. Qui exillo
die nihil ꝑsuasionis ulterius anigro puerulo
ꝑtulit. sed ad orationis studiũ immobilis ꝑmansit.
Dicq antiquus hostis dominari non ausus est
in eius cogitatione. ac si ipse ꝑcussus fuiss& exiiulaef¬
x his autẽ monasteriis quȩ in eodẽ loco construx¬
erat. tria sursũ in rupibus montis erant. & ualde
erat frĩbus laboriosũ semꝑ ad lacum descendere.
ut aquã haurire debuissent. maxime quia ex

Expanded text:
nomine, et Mauro Dei famulo secreto dixit: nomine, et Mauro Dei famulo secreto dixit: Nunquid non aspicitis quis est qui istum monachum foras trahit? Qui respondentes dixerunt: Non. Quibus ait: Oremus ut vos etiam videatis quem iste monachus sequitur. Cumque per biduum esset oratum, Maurus monachus vidit; Pompeianus vero ejusdem monasterii Pater videre non potuit. Die igitur alia, expleta oratione vir Dei oratorium egressus, stantem foris monachum reperit, quem pro caecitate cordis sui virga percussit: qui ex illo die nil persuasionis ulterius a nigro jam puerulo pertulit, sed ad orationis studium immobilis permansit: sicque antiquus hostis dominari non ausus est in ejus cogitatione, ac si ipse percussus fuisset ex vex his autem monasteriis quae in eodem loco construxerat, tria sursum in rupibus montis erant, et valde erat fratribus laboriosum, semper ad lacum descendere, ut aquam haurire debuissent: maxime quia e
Abbreviated transcription (Latin):
n uno autẽ ex eis monasteriis quȩ circũ quaq
construxerat. quidã monachus erat qui ad
orationẽ stare non poterat. Sed mox ut se
fratres ad stuldiũdorationis in clinassent. ipse
egrediebatur foras. & mente uaga. terrena
aliqua &e transitoria agebat. Cũq. ab abate
suo sepius fuiss& admonitus. ad uirum dĩ de¬
ductus est. Qui ipse quoq eius stultitiam
uehementer in crepauit. & ad monas terium
reuer sus. uix duobus dieb uiridĩ ad monitionẽ
tenuit. Nam die tertio. ad usũ ꝓpriũ reuessus.
uagari tẽpore orationis coepit. Quod cum seruodĩ
ab eodẽ monasterii patre quẽ constituerat nun¬
tiatũ fuiss&. dixit. Ego uenia. eumq ꝑ mem&¬
ipsum emendo. Cumq uir dĩ ueniss& in eodem
monasterio. & constituta hora expleta psalmodia
sese fr̃s in orationẽ dedissent. aspexit quod eundẽ
monachũ qui manere in oratione non poterat.
quidã niger puerulus ꝑ uestim̃ti fimbriam foras
trahebat. Tunc eidẽ patri monasterii põpegiano

Expanded text:
n uno autem ex eis monasteriis quae circumquaque construxerat, quidam monachus erat qui ad orationem stare non poterat: sed mox ut se fratres ad studium orationis inclinassent, ipse egrediebatur foras, et mente vaga terrena aliqua et transitoria agebat. Cumque ab abbate suo saepius fuisset admonitus, ad virum Dei deductus est, qui ipse quoque stultitiam ejus vehementer increpavit, et ad monasterium reversus, vix duobus diebus viri Dei admonitionem tenuit: nam die tertia ad usum proprium reversus, vagari tempore orationis coepit. Quod cum servo Dei ab eodem monasterii Patre quem constituerat, nuntiatum fuisset, dixit: Ego venio, eumque per memetipsum emendo. Cumque vir Dei venisset ad idem monasterium, et constituta hora, expleta psalmodia sese fratres in orationem dedissent, aspexit quod eumdem monachum qui in oratione manere non poterat, quidam niger puerulus per vestimenti fimbriam foras traheret. Tunc eidem Patri monasterii Pompeiano
Abbreviated transcription (Latin):
polluta labia habentis. ego habito. Pollutionem namq
labiorũ habere se doluit . sed unde hanc contraxerit
indicauit. cũ in medio populi polluta labia haberitis se
habitare ꝑhibuit. Ualde enĩ difficileest. ut lingua
seculariũ mentẽ non coinquin& quã tangit: uia dum
plerũq eis ad quȩdã loquenda condescendimus. paulis ꝑ
asueti hanc ipsã locutionẽ quȩ nobis indigna est. &iam
delectabiliter tenemus. Ut exea
non libeat. adquã uelut excondescensione ducti uenim
inuiti. Sicq fit. ut ab otiosis ad noxia. aleuibus ad
grauiora ueniamus uerba. Et os nr̃m ab omĩpotente
dnõ. tanto iã minus ex auditur in p̃cẽ. quanto amplius
inquinatur stulta locutione. Quia sicut scriptum est.¬
qui auertit aurẽ suã ne audiat legẽ. oratio eius erit
execrabilis. Quid ergo mirũ sipostu lantes tarde adñõ
audimur. qui p̃cipientẽ dnm. aut tarde. aut nullo modo

Expanded text:
polluta labia habentis ego habito . Pollutionem namque polluta labia habentis ego habito . Pollutionem namque labiorum habere se doluit; sed unde hanc contraxerit, indicavit, 313 cum in medio populi polluta labia habentis se habitare perhibuit. Valde enim difficile est ut lingua saecularium mentem non inquinet quam tangit, quia dum plerumque eis ad quaedam loquenda condescendimus, paulisper assueti, hanc ipsam locutionem quae nobis indigna est etiam delectabiliter tenemus, ut ex ea jam redire non libeat, ad quam velut ex condescensione ducti venimus inviti. Sicque fit ut gravia verba venimus, et os nostrum ab omnipotente Deo tanto jam minus exauditur in prece, quanto amplius inquinatur stulta locutione. CAP. XVI.-- Jugum Qui avertit aurem suam ne audiat legem, oratio ejus erit exsecrabilis . Quid ergo mirum si postulantes tarde a Domino audimur, qui praecipientem Dominum aut tarde aut nullo modo
Abbreviated transcription (Latin):
Apud omĩ potentis
di singularẽ munditiã atq simplicẽ naturã. multum
petre humani cordis munditia atq simplicitas ual&.
Hoc ipsũ nãq quod eiꝰ famuli a terrenis actionib segregati
ociosa loqui nesciunt. & mentẽ ꝑ uerba spargere atq
in quinare deuitant. auctoris sui p̃cẽteris exauditionẽ
impetrant. cui in quantũ est possibile. ipsa puritate ac
simplicitate cogitationis. quasi exquadã iã similitudine
concordant. Nos autẽ turbis popularibus a ÷ mixti.
dũ frequenter otiosa. non nũquã uero &iam grauiter
noxia loquimur. os nr̃m omĩpotentidõ tanto longinquũ
fit. quanto huic mundo ꝓximũ. Multũ quippe deor sũ
ducimur. dũ locutione continua fȩcularib a miscemus.
Quod bene isaias postquã regẽ dñm exercituũ uidit. in
sem& ipso rephendit & penituit dicens. Uemihi quia
tacui. quia uir pollutus labiis egosum. Qui cur polluta
labia haber&. aperuit cũ subiunxit. In medopopuli

Expanded text:
Apud omnipotentis Dei singularem munditiam, atque ejus simplicem naturam multum, Petre, humani cordis munditia atque simplicitas valet. Hoc ipsum namque quod ejus famuli a terrenis actionibus segregati, otiosa loqui nesciunt, et mentem per verba spargere atque inquinare devitant, auctoris sui prae caeteris exauditionem impetrant. Cui in quantum est possibile, ipsa puritate ac simplicitate cogitationis, quasi ex quadam jam similitudine concordant. Nos autem turbis popularibus admisti, dum frequenter otiosa, nonnunquam vero etiam graviter noxia loquimur, os nostrum omnipotenti Deo tanto longinquum fit, quanto huic mundo proximum. Multum quippe deorsum ducimur, dum locutione continua saecularibus admiscemur. Quod bene Isaias postquam regem Dominum exercituum vidit, in semetipso reprehendit, et poenituit, dicens: Vae mihi, quia tacui, quia vir pollutus labiis ego sum . Qui cur polluta labia haberet, aperuit, cum subjunxit: In medio populi
Abbreviated transcription (Latin):
Sifalsũ est quod minatus est
ut ab iniustitia corriger&. &iã falsa est pollicitatio
ut ad iustitiã prõuocar&. Ded quis hoc dicere uel
in sanus p̃sumat: Et siminatus est qͦd non erat im¬
pleturus. dũ asserere eũ misericordẽ uolumus. fal¬
lacẽ quod dici nefas est prȩdicare compellimus.

Expanded text:
Si falsum est quod minatus est ut ab injustitia corrigeret, etiam falsum est pollicitus ut ad justitiam provocaret. Sed quis hoc dicere vel insanus praesumat? Et si minatus est quod non erat impleturus, dum asserere eum misericordem volumus, fallacem quod dici nefas est praedicare compellimur.
Abbreviated transcription (Latin):
illa anima est de corpore egressa. Tantaq subito
saglantia miri odoris aspersa est. ut ipsa quoq suauitas
unctis ostender&. illic auctorẽ suauitatis uenisse.
iq corpus eĩ exmore mos tuorũ ad lauandũ esset nu¬
latũ. longo orationis usu. in cubitis eius & genibus.
amelorũ more inuenta est obdurata cutis excreuisse.

Expanded text:
illa anima e corpore est egressa. Tantaque subito illa anima e corpore est egressa. Tantaque subito fragrantia miri odoris aspersa est, ut ipsa quoque suavitas cunctis ostenderet illic auctorem suavitatis venisse.  corpus ejus ex more mortuorum ad lavandum esset nudatum, longo orationis usu in cubitis ejus et genibus, camelorum more, inventa est obdurata cutis excrevisse,
Abbreviated transcription (Latin):
onnũquã uero in consolatione egredientise
animȩ. ipse apparere sol& auctor acretributor uitȩ
inde & hoc quod de tarsilla amita mea in omeliis euan¬
gelii dixisse me recolo. replicabo. Quȩ inter duas alias
sorores suas uirtute continuꝵ orationis. grauitate uitȩ
singularitate abstinentiȩ. ac culmine scĩtatis excreuerat.
uic ꝑ uisionẽ felix attauus meus huius romanȩ ȩcclesiȩ
intistes apparuit . eiq mansionẽ ꝑpetuȩ daritatis os¬
tendit dicens. Ueni. qͥa in hac te lucis mansione suscipio.
uȩ subsequenti mox febre correpta. addiẽ ꝑuenit ex¬
tremũ. Et sicut nobilib feminis uirisq morientibus
multi conueniunt qͥ eorũ ꝓximos consolentus. eadem
hora exitus ipsius. multi uiri acfeminȩ eiusdẽ lectulũ
arcũsteterunt. Cũ subito sursũ illa respiciens. iħm
uenientẽ uidit. & cũ magna anĩ aduersione coepit
orcũ stantib clamare idicens. Recedite. recedite.
hs uenit. Qũq in eũ intender& quẽ uidebat. scã

Expanded text:
onnunquam vero in consolatione egredientis animae ipse apparere solet auctor ac retributor vitae. Unde et hoc quod de Tharsilla amita mea in Homiliis Evangelii dixisse me recolo replicabo; quae inter duas alias sorores suas virtute continuae orationis, gravitate vitae, singularitate abstinentiae, ad culmen sas Romanae Ecclesiae antistes apparuit, eique mansionem perpetuae claritatis ostendit, dicens: Veni, quia in hac te lucis mansione suscipio. Quae subsequenti mox febre correpta, ad diem pervenit extremum. Et sicut nobilibus feminis virisque morientibus, multi conveniunt qui eorum proximos consolentur, eadem hora exitus ipsius multi viri ac feminae ejus lectulum circumsteterunt. Cum subito illa sursum respiciens, Jesum venien Recedite, recedite, Jesus venit. Cumque in eum intenderet quem videbat, sancta
Abbreviated transcription (Latin):
H oc petre facere
plerũq conati sunt. sed eorũ seuitiȩ miracula suꝑna restitert̃.
Vnde unũ narro. qđ ꝑ bonifaciũ monasterii mei monachũ qui
usq quadrienniũ cũ langobardis fuit. adhuc ante triduũ agnoui.
ũ ad spolitanã urbẽ langobardorũ eps scilic& arrianus

Expanded text:
Hoc, Petre, facere plerumque conati sunt, sed eorum saevitiae miracula superna restiterunt. 29. Unum narro quod per Bonefatium monasterii mei monachum, qui usque ante quadriennium cum Langobardis fuit, adhuc ante triduum agnovi. Cum ad Spolitinam urbem Langobardorum episcopus, scilicet Arrianus
Abbreviated transcription (Latin):
ta est. Nã pondus miraculi
solus por tare non potuit. diuisit hoc cũ frib & portauit
Huius uiri oratio quantȩ uirtũtis ess&. in mem& ipso ex¬
pertussũ.
am cũ quodã tẽpore in monaster
positus incisione̾ paterer uitaliũ erebrisq angustus

Expanded text:
ta est; nam quia pondus miraculi solus portare non potuit, divisit hoc cum fratribus, et portavit. Hujus viri oratio quantae virtutis esset, in memetipso expertus sum. Nam cum quodam tempore in monasterio positus incisionem vitalium paterer, crebrisque angust
Abbreviated transcription (Latin):
Cuius uoce: ultio diuina secuta est. Nam quattuor mo-¬
nachi qͥ eundẽ ursũ occiderunt. statĩ elephantino morbo
ꝑcussi sunt. ut mebris putrescentib interirent. Quod
factũ uirdĩ florentius uehement̾ expauit. seq ita frĩb
maledixisse ꝑtimuit. Omĩ enĩ uitȩ suȩ tẽpore flebat.
quia exauditus fuerat. se crudelẽ. se in eorũ morte cla¬
mabat homicidã. Iuod idcirco omĩ potentẽ dñ fecisse
credimus. ne uir mirae siplicitatis quanto lib& dolore
cõmotus. intorquere ultra iaculũ p̃sumer& maledictions.

Expanded text:
us ultio divina secuta est. Nam quatuor monachi qui eumdem ursum occiderant statim elephantino morbo percussi sunt, ut membris putrescentibus interirent. Quod factum vir Dei Florentius vehementer expavit, seque ita fratribus maledixisse pertimuit. Omni enim vitae suae tempore flebat quia exauditus fuerat, se crudelem, se in eorum morte clamabat homicidam. Quod idcirco omnipotentem Dominum fecisse credimus, ne vir mirae simplicitatis, quantolibet dolore commotus, intorquere ultra praesumeret jaculum maledictionis.
Abbreviated transcription (Latin):
miraculo. cõpuncta mater. ipsa iã cȩpit agere
ut dar&. qui sic celeriter poss& quae petiss&
accipere. Paec itaq in hospicii sui uestibulo
gallinas nutrire consueuerat. sed eas ex iu¬
cino sure uulpes ueniens auferebat.
uadã uero die dũ in eodẽ uestibulo puer boni¬
facius star&. uulpes ex more uenit. & gallinã
abstulit. Ipse autẽ concitus ȩcclesiam intrauit.
& se in orationẽ ꝓsternens. Apertis uocibus
dixit. Plac& tibi dnẽ. ut denutrimento matris
meȩ manducare non possim. Ecce enĩ gallinas
quas nutrit. uulpes comedit. Qui ab oratione
surgens. ȩcclesiam egressus est. Mox autem
uulpes rediit. gallinã quã ore tenebat dimisit.
atq ipsa moriens. ante eiꝰ oculos in terrã cȩcidit.
PETRUS

Expanded text:
miraculo cumpuncta mater, ipsa jam coepit agere miraculo cumpuncta mater, ipsa jam coepit agere ut daret, qui sic celeriter posset quae petiisset accipere. Haec itaque in hospitii sui vestibulo gallinas nutrire consueverat: sed eas ex vicino rure vulpes veniens auferebat. Quadam vero die dum in eodem vestibulo puer Bonifacius staret, vulpes ex more venit, et gallinam abstulit. Ipse autem concitus Ecclesiam intravit, et se in orationem prosternens, apertis vocibus dixit: Placet tibi, Domine, ut de nutrimentis matris meae manducare non possim? Ecce enim gallinas quas nutrit vulpes comedit. Qui ab oratione surgens, Ecclesiam est egressus. Mox autem vulpes rediit, gallinam quam ore tenebat dimisit, atque ipsa moriens ante ejus oculos in terram cecidit. PETR
Abbreviated transcription (Latin):
ut se ante dĩ oculos illius optentu mercedis ues-¬
tir&. Quẽ mater sua frequenter increpare
consueuerat. dicens quod iustũ non ess& ut ipse
in ops pauperib uestimenta largiretur.
Quȩ die quadã horreũ ingressa. pene omne tri¬
ticũ quod sibi instipendia torius anni parauerat
inuenit afilio suo pauperibus expensum.
Cũq sem&c ipsã alapis pugnisq tunder&. quod
quasi anni subsidia ꝑdidiss&. suꝑuenit bonii¬
facius puer dĩ. eamq. uerbis quibus ualuit
consolari cȩpit. Quȩ cũ nil consolationis
ad mitter&. hanc rogauit. ut ab horreo
exire debuiss&. in quo ex omni eorum tritico
parũ quid inuentũ est remansisse. Puer autẽ di
sese illic ꝓtinus in orationẽ dedit. qui post
paululũ egressus. ad horreum matrem reduxit.
quod ita tritico plenũ inuentũ est. sicut plenũ
antea non fuerat. cũ mater illius totius anni
suptus se congregasse gaudebat. Quo uiso

Expanded text:
ut se ante Dei oculos illius mercede vesut se ante Dei oculos illius mercede vestiret. Quem mater sua frequenter increpare consueverat, dicens quod justum non esset ut ipse inops pauperibus vestimenta largiretur. Quae die quadam horreum ingressa, pene omne triticum quod sibi in stipendio totius anni paraverat, invenit a filio suo pauperibus expensum. Cumque semetipsam alapis pugnisque tunderet, quod quasi anni subsidia perdidisset, supervenit Bonifacius puer Dei, eamque verbis quibus valuit consolari coepit. Quae cum nihil consolationis admitteret, hanc rogavit ut ab horreo exire debuisset, in quo ex omni eorum tritico parum quid inventum est remansisse. Puer autem Dei sese illic protinus in orationem dedit, qui post paululum egressus, ad horreum matrem reduxit, quod ita tritico plenum inventum est, sicut plenum ante non fuerat, cum mater illius totius anni sumptus se congregasse gaudebat. Quo viso
Abbreviated transcription (Latin):
nũ quã deess&c. acsi in illo uase ligneo quod ep̃s dede¬
rat uinum non augere tur. sed nascere tur
uper quoq de eiusdẽ loci partibus senex quidã
clericus aduenit. qui ea quȩ de illo narrat. silentio
non sunt p̃menda. Nam dicit. quod quadam die
in gressus iortũ. magna hunc esũcȩ multitudine
inuenit esse coopertũ. Qui cũ omne holus depe¬
statĩ ad uiri dĩ uerbũ ita omnes egressȩ sunt. ut
ne una quidẽ intra spaciũ horti remaner&.
ed quid mirũ quod hȩc dexpiscopatus eius tempore¬
narramus. quando iam somni potentẽ dm̃ ordine
simul & moribus creuerat. dũ illa magis misanda
sint. quȩ eũ hic senex dericus ad huc pueru lũ
fecisse testatur. Nam ait. quod eo tempore
quo cũ matre sua puer habitabat. egressus hos¬
piciũ. non nũquã sine linea. erebro &iã sine
tunica reuestebatur. Quia mox ut nudum
quẽpiam repperiss&. uestiebat hunc se exspolians.

Expanded text:
nunquam deesset, ac si in illo vase ligneo quod Episcopus dedenunquam deesset, ac si in illo vase ligneo quod Episcopus dederat, vinum non augeretur, sed nasceretur. Nuper quoque de ejusdem loci partibus senex quidam clericus advenit, qui ea de illo narrat, quae silentio non sunt premenda. Nam dicit quod quadam die ingressus hortum, magna hunc erucae multitudine invenit esse coopertum: qui omne olus depestatim ad viri Dei verbum ita omnes egressae sunt, ut ne una quidem intra spatium horti remaneret. Sed quid mirum quod haec de episcopatus ejus temporenarramus, quando jam apud omnipotentem Deum ordine simul et moribus creverat, dum illa magis miranda sint quae eum hic senex clericus adhuc puerulum fecisse testatur? Nam ait quod eo tempore quo cum matre sua puer habitabat, egressus hospitium, nonnunquam sine linea, crebro etiam sine tunica revertebatur, 192 quia mox ut nudum quempiam reperisset, vestiebat hunc, se expolians,
Abbreviated transcription (Latin):
egressus. eos in sinu furentis presbiteri ꝓiecit
dicens. ecce habes solidos quos quaesisti.
Sed hoc tibi notũ sit. quia post mortẽ meam tu
huic ȩcclesiȩ eps non eris. ꝓpt̾ auaritiã tuam.
Ex qua sententiȩ ueritate colligitur. qui a
eosdẽ solidos prbt pro ad ipiscendo episcopatu
p̃parabat. Sed uiridĩ sermo p̃ualuit. Nã
i dẽ constantius. in presbiteratus officio uitã
hospitalitatis gratia uenerunt. qui rauennam se
festinare professi sunt. uibus ipse paruum uas
ligneũ uino plenũ manu sua prȩbuit. qͦđ fortasse
in prandiũ itineris habere potiussent: Ex quo
illi quo adusq rauennã ꝑuenirent. biberunt:¬
ut gothi sliquantis dieb in eadẽ ciuitate
morati sunt. & uinũ quod ascõ uiro acceperant
cotidie in usũ habuerunt. Sicusq ad eundem
uenerabilẽ patrẽ ferentis reuersi sunt ut nullo
die cessarent bibere. & tamen eis uinũ ex illo uasculo

Expanded text:
egressus, eos in sinum furentis presbyteri projecit, egressus, eos in sinum furentis presbyteri projecit, dicens: Ecce habes solidos quos quaesisti; sed hoc tibi notum sit, quia post mortem meam tu hujus Ecclesiae episcopus non eris propter avaritiam tuam. Ex qua sententiae veritate colligitur quia, eosdem solidos presbyter pro adipiscendo episcopatu parabat. Sed viri Dei sermo praevaluit, nam idem Constantius in presbyteratus officio vitam hospitalitatis gratia venerunt, qui Ravennam se festinare professi sunt. Quibus ipse parvum vas ligneum vino plenum manu sua praebuit, quod fortasse in prandio itineris habere potuissent: ex quo illi quoadusque Ravennam pervenirent, biberunt Gothi. Aliquantis autem diebus in eadem civitate morati sunt, et vinum quod a sancto viro acceperant, quotidie in usu habuerunt. Sicque usque ad eumdem venerabilem Patrem Ferentis reversi sunt, ut nullo die cessarent bibere, et tamen vinum eis ex illo vasculo
Abbreviated transcription (Latin):
indigentib ut placuit diuisit. Itaq constan-¬
tius presbit̾ reuersus ex opere arcã fractã
repperit. & caballi sui p̃cium quod illic posu-
uiuunt. solus ego in hac domo uiuere non possum.
Ad cuius nimirũ uoces aduenit ep̃s. omnesq qui
in eodẽ episcopio aderant. Cumq eũ uir dĩ lo¬
cutione blanda tẽperare uoluiss&. expit ille
cũ iurgio respondere dicens. Omnes tecũ uiuunt
solus ego antete hic uiuere non possũ. Redde
mihi solidos meos. Quibus uocib cõmotus ep̃s.
beatȩ mariae sẽꝑ uirginis ȩcclesiã ingressusi
& eleuatis manibus extenso uestimento. st̾ando
cepitꝰ orare ut ei redder& unde presbiteri
furentis in saniã mitigare potuiss&. Cũq subito
oculos aduestimentũ suũ inter extensa brachia
reduxiss&. repente in sinu suo duodecĩ aureos
inuenit Ita fulgentes. tãquã si exigne pro-¬
ducti hora eadẽ fuissent. Qui mox de ȩcclesia

Expanded text:
indigentibus, ut placuit, divisit. Itaque Constanindigentibus, ut placuit, divisit. Itaque Constantius presbyter reversus ex opere, arcam fractam reperit, et caballi sui pretium quod in eam posuervivunt, solus ego in domo hac vivere non possum. Ad cujus nimirum voces venit episcopus, omnesque qui in eodem episcopio aderant. Cumque eum locutione blanda vir Dei temperare voluisset, coepit ille cum jurgio respondere, dicens: Omnes tecum vivunt, solus ego hic ante te vivere non possum: 189 redde mihi solidos meos. Quibus vocibus commotus episcopus, beatae Mariae semper virginis Ecclesiam ingressus est, et elevatis manibus extenso vestimento, stando coepit exorare, ut ei redderet unde presbyteri furentis insaniam mitigare potuisset. Cumque subito oculos ad vestimentum suum inter extensa brachia reduxisset, repente in sinu suo duodecim aureos invenit ita fulgentes, tanquam si ex igne producti eadem hora fuissent. Qui mox de Ecclesia