comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uoce archangeli. et in tuba dei desçendet
de celo: et mortui qͥ in xpõ sunt resurgẽt
pͥmi. Qua exortationis sp̃e. auagoges
sigura p̾fertur. Doct̾na uero simplicem
istorice expõmo ordinem pandit. in qua
nullus occultior ĩtellectus msi qui uerbis
resonat ꝯtinetur. dicut ẽ illud. Tradidi eĩ
uob̃ in p̾mis quod ⁊ accepi. Qm̃ xp̃c mor
sepultus ẽ. ⁊ qr resurrerit t̾cia die et qr
insus est cephe et misit deus filiũ suñ
factũ ex muliere fcm̃ sub lege ut eos qui
sub lege erant redimeret. Siue illud. so¬
di isrł. dñs deus tuus deus unus est.ix¬
Ua pp̃ si nob̃ cura est ad spãlis scĩe lum̃
nõ mͥanis iactancie uitio s emudatõis
gra ꝑuenire illiꝰ pͥmũ bĩtudinis cupiditate
flamamini qua dictũ ẽ. Beati mũdo corde.
qm̃ ip̃i deũ uidebunt: ut ⁊̃ ad illam de qua
angelus ad damelẽ ait ꝑuemir̃e possitis. Qͥ
aũt docti fuerint. fulgẽbunt sicut splẽdor
firmam̃ti. et qui ad iusticiam eiudiunt

Expanded text:
cendet de caelo, et mortui qui in Christo sunt resnrgent primo. qua exhortationis specie anagoges figura praefertur. doctrina uero simplicem historicae expositionis ordinem pandit, in qua nullus occultior intellectus nisi qui uerbis resonat continetur, sicut est illud: tradidi enim uobis in primis, quod et accepi, quoniam Chrsepultus est, et quia surrexit tertia die, et quia uisus est Cephae, et: misit deus filium suum, factum ex muliere, factum sub lege, ut eos qui sub lege erant redimeret, siue illud: audi Israhel, dominus deus tuus dominus unus est. Quapropter si uobis curae est ad spiritalis scientiae lumen non itudinis cupiditate flammamini de qua dictum est: beati mundo corde, quoniam ipsi deum uidebunt, ut etiam ad illam de qua angelus ad Danihelem aitperuenire possitis: qui autem docti fuerint, fulgebunt sicut splendor firmamenti: et qui ad iustitiam erudiunt
Abbreviated transcription (Latin):
rem ualeant sustinere. Sed hut hoc ip¬
sum quod astuere nitim᷑. aliquo clariꝰ
pandatur exemplo. unũ legis testimomũ
ꝓtulisse sufficiat ꝑ quod et̾ om̃ia p̾cepta
celestia scd̾m mensurã status nr̃i ad om̃e¬
hominũ genus ꝓbennus extendi. Scͥptũ
est in lege non fornicaberio. hoc ab ho¬
mine carnaliũ adhuc obscenitatum ꝑ¬
passionib obligato scd̃m simplicẽ literẽ
sdnũ salubriter custoditur. ab eo aũt qͥ
iam ab hac actione lutulenta et in puro
discessit affoctu necesse est id ipsum speci¬
aliter obseruari. ut scilicet non solum a
cerimoniis udloꝵ sed eciam ab omm su

Expanded text:
rem ualeant sustinere. sed ut hoc iprem ualeant sustinere. sed ut hoc ipsum quod adetruere nitimur aliquo olarius pandatur exemplo, unum legis teetimonium protulisse snffioiat, per quod etiam omnia praeoepta caelestia seoundum mensnram status nhominum genus probemus extendi. Scriptum est in lege: Non fornicaberis . Hoc ab homine carnalium adhuc obscenitatum passionibus obligato secundum simplicem litterae sonum salubriter custoditur. Ab eo autem qui jam ab hac actione lutulenta et impuro discessit affectu, necesse est idipsum spiritaliter observari, ut scilicet non solum a caeremoniis idolorum, sed etia
Abbreviated transcription (Latin):
noxiaꝵ cogitationũ laqueis captiuetur de¬
inde quod ea que creberrima repecitione per¬
cursa dũ memiorie tͣdere laboramꝰ. intessi¬
gere id pp̃is obligata mente neqͥuimus
post ea ab oĩm actuum ac uisionũ illecebs
abioluti. p̾cipueq nocturna meditatione
taciti reuoluentes clarius intuemur. ita
ut occultissimoꝵ sensusi. quos ne tenui qͥ¬
dem uigilantes opinatione p̾cipimus qͥ¬
escentib nobis ⁊ uelut soporis stupore
dinersis intelligentie reuelecur. Xi.¬
Rescente aut ꝑ hoc studiũ in noua¬
tione mentis nostre eciam scͥpturarum
facies incipiet innonari. et sacrationis in¬
tessigentie pulcritudo quodã modo cũ ꝓficiẽ¬
te ꝓficiet. Pro capacitate enim humanoꝵ
senslium. eaꝵ quoq spẽs quo aptatur: et
nel t̾rena carnalib uel diuina spałib ap¬
parebit. ita ut hii quib antea uidebatur
crassio quibuidam nebulis inuoluta. nec
subtilitatem eius dep̾hendere nec fulgo¬

Expanded text:
noxiarum cogitationum laqueis captiuetur: denoxiarum cogitationum laqueis captiuetur: deinde quod ea, quae creberrima repetitione percursa, dum memoriae tradere laboramus, intellegere id temporis obligata mente non quiuimus, postea ab omnium actuum ac uisionum inlecebris absoluti praecipueque nocturna meditatione taciti reuoluentes clarius intuemur, ita ut occultissimorum sensuum, quos ne tenui quidem uigilantes opinatione percepimus, quiescentibus nobis et uelut soporis stupore demersis intellegentia reueletur. Crescente autem per hoc studium innouatione mentis nostrae etiam scripturarum facies incipiet innouari, et sacratioris intellegentiae pulchritudo quodammodo cum proficiente proficiet. pro capacitate enim humanorum sensuum earum quoque species coaptatur et uel terrena carnalibus uel diuina spiritalibus adparebit, ita ut hi, quibus antea uidebatur crassis quibusdam nebulis inuoluta, nec subtilitatem eius deprehendere nec fulgo
Abbreviated transcription (Latin):
id est istorice ⁊ spãlis scĩe plenitudine pro¬
tegentur. Cherbin emĩ intp̾tatur science
multitudo. que ꝓpiciatorium dei id est
placiditatem pectoris tui uigit̾ ꝓtegẽt
et a cunctis sp̃aliũ nequiciaꝵ incarsib
obumbrabunt. Et ita mens tua nõ solũ
in archam diuini testamenti. uerũ eciam
in regno sacͥdotalis ꝓuecta. ꝑ in dissolubi¬
lem puritatis affectum quodã modo absor¬
ta specialib disciplinis: ille ĩplebit pon¬
tificale mandatũ qd alegis iatore itap¬
cipitur. Et de scis non egredietur ne pol¬
luat scũarium dei id est cor suũ. in quo ui¬
git̾ hĩt aturum se dñs repmttit dicens
Inhitabo. in eis: et inter illos ambula
bo. Q obrem. diligent memorie cõmẽ¬
danda est. et incessabilit̾ recensenda sat r
series scͥpturaꝵ hoc et em̃ meditationis
dum in legendis ac ꝑandislectionib atupa¬
tur mentis intentio. necesse est ut nullis

Expanded text:
id est historicae et spiritalis scientiae plenitudine proid est historicae et spiritalis scientiae plenitudine protegentur. Cherubin enim interpretatur scientiae multitudo: quae propitiatorium dei, id est placiditatem pectoris tui iugiter protegent et a ounotis spiritaliom nequitirum incursibus obumbrabunt. et ita mens tua non solum in arcam diuini testamenti, uerum etiam in regnum sacerdotale prouecta per indissolubilem puritatis affectum quodammodo absorta spiritalibus disciplinis illud itificale mandatum, quod a legislatore ita praecipitur: Et de sanctis non egredietur, ne polluat sanctuarium Dei , id est, cor suum, in quo jugiter habitaturum se Dominus repromittit, dicens: Inhabitabo in eis, et inbo. quamobrem diligenter memoriae conmendanda est et incessabiliter recensenda sacrarum series scripturarum. haec etenim meditationis uod, dum in legendis ac parandis lectionibus occupatur mentis intentio, necesse est ut nullis
Abbreviated transcription (Latin):
scĩam caritatis ꝯsũmatione ꝑducat. Impos
spalis adipisci. Et idcirco onũ cantione de¬
uita ne tibi ꝑstudiũ lectionis. non scĩe lum̃
nec illa ꝑpetua que ꝑ illuminationẽ doctue
tie uanitate nascantur. De inde est tib
oñi modis enitendimi ut expłia omni sol¬
licitudine et cogitatione t̾rena assidium
de ac pocius iugem sacre p̾beas ac lectio¬
ni.douec ꝯtuua meditatio imbuat mẽtẽ
tuam. et quasi in silitudinem sui formet ar¬
idest duplicis instrumenti ppetuam firmi¬
tatem. Uruam quoq auream hoc ẽ memoriam¬
puram atq sinc̾am. que recõditum inse mã¬
na ꝑpetua tenacitate ꝯseruet: sp̃alium .s. sẽ
sium et angelici illus panis ꝑhennem ce¬
lestemq dulcedinem. ⁊ lec noñ eciam uur¬
morie sꝑ uiriditate frondestens. hec nã¬
q est uͥg̾a. que post ea quam de gesse ra¬
dice succissa est. in uacuis mortificata re¬
uirescit. hec naniq omĩa duob cherubin

Expanded text:
scientiam charitatis consummatione perducat. Impossscientiam charitatis consummatione perducat. Impossntiae spiritalis adipisci. Et idcirco omni cautione devita ne tibi per studium lectionis, non scientiae lumen, nec illa perpetua quae per illuminationem doctrinae tiae vanitate nascantur. Deinde hoc tibi est omnimodis enitendum, ut, expulsa omni sollicitudine et cogitatione terrena, assiduum te ac potius jugem sacrae praebeas lectioni, donec continua meditatio imbuat mentem tuam et quasi in similitudinem sui formet, arid est, duplicis Instrumenti perpetuam firmitatem; urnam quoque auream, hoc epuram atque sinceram, quae reconditum in se manna perpetua tenacitate conseruet, spiritalium scilicet sensuum et angelici illius panis perennem caelestemque dulcedinem: nec non etiam uirmoriae semper uiriditate frondescens. haec namque est uirga quae poeteaquam de Iesse radice succisa est ninaeins mortificata reuirescit. haec autem omnia duobus Cherubin,
Abbreviated transcription (Latin):
aũt digito suo uolunt ea mou̾e. Si eum
ille qͥ imũ mãdatum iniminũ soluens decue¬
rit sic homies miuimꝰ uocabit᷑ in regno
celoꝵ qui multa et maiora negligeno do¬
cere p̾sumꝑsent. ꝯsequẽs ꝓfocto est ut nõ
iam ilimiꝰ in regno celoꝵ. sed in gehẽne
supplicio maximus hẽatur. Et ideo cauẽ¬
dum tib eit. ne illoꝵ ad docendũ incit̾is
exemplis. qui ꝑiciam disputandi ac sermo¬
ns affiuentiam consecuti. quia possunt ea
que uoluenut ornate copioseq disserere.
scĩam sp̃alem possidere credunt ab his qui
ium eius et qualitatem disc̾nere non no¬
uerunt Alud namq ẽ facilitatem orio ⁊
nitorem hr̃e sermomis et aliud uenas ac
templari. Qd̃ millatenus humana doctri¬
na. nec eiditio secalans. sed sola puuitao
lanentis ꝑ illimimationem sc̃i sꝑt̃ optinebit.
¶Estiuandum g̾ tibi est si adueram .x.¬
ordis ĩmobilem pͥmitus ꝯsequaris. q̃ te nõ
ad illam que inflat sed ad eam que illummuat

Expanded text:
. si enim ille qui unum mandatum minimum soluens docuerit sic homines, minimus uocabitur in regno caelorum, qui multa et maiora neglegens docere praesumpserit consequens profecto est ut non iam minimus in regno caelorum, sed in gehennae supplicio maximus habeatur. et ideo canendam tibi est ne illorum ad docendum inciteris exemplis, qui peritiam disputandi ac sermonis afluentiam consecuti, quia possunt ea quae noluerint ornate copioseque disserere, scientiam spiritalem possidere creduntur ab his qui uim eius et qualitatem disoernere non nouerunt. aliud namque est facilitatem oris et nitorem habere sermonis et aliud uenas ac ontemplari, quod nullatenus humana doctrins nec cruditie saocularissed sola puritas mentis per inluminationem spiritas possidebit. Festinandum igitur tibi set si ad ueram cordis inmobilem primitus consequaris, quae te m ad illam
Abbreviated transcription (Latin):
Esto ergo ꝑ oĩa citus ad audiend̾. tardus
aũt ad soquend̾: ne cadat in te illud qͦd nota¬
tur a salomone. Si uideris uirum uelocẽ
quod oꝑe aute non feceris. Hunc enĩ ordi¬
nem nos tenere debere. eciam exemplis
suis dũs nr̃ insticuit. de quo ita dicitur.
que cepit ih̃c facere et doc̾e̾. Caue igitur
ne añ actum ꝓsilieno ad decendum. in illo¬
rum numero deputeris de quib in eunge¬
lio dñs ad discipilos loauitur. Que dũt uo¬
bis scruate et facite scd̾mn uero oꝑa eoꝵ¬

Expanded text:
Esto ergo per omnia citus ad audiendum, tardus Esto ergo per omnia citus ad audiendum, tardus autem ad loquendum , ne cadat in te illud quod notatur a Salomone: Si videris virum velocem quod opere ante non feceris. Hunc enim nos ordinem tenere debere, etiam exemplis suis Dominus noster instituit, de quo ita dicitur: Quae coepit Jesus facere et docere . Cave ergo ne ante actum prosiliens ad docendum, in illorum numero deputeris, de quibus in Evangelio Dominus ad discipulos suos loquitur: Quae dicunt vobis servate et facite, secundum ope
Abbreviated transcription (Latin):
ne actualis ingressus. Omnis qͥppe labor
hoĩs inore ip̃ius. et ut oĩm semoꝵ insti¬
tuta atq sinas intento corde et quasi mu¬
to ore suscipias. ac diligent̾ in pectoret
tuo c̾dens. ad ꝑficienda est pociꝰ quã ad docẽda
festines. Ex hoc cĩ cenodoxie ꝑniciosa p̾sũ¬
ptio. ex illo aũt fructus sp̃alis scĩe pistulabũt
nich̃ itaq in c̾latione semoꝵ ꝓferte au¬
deas. nsi ꝙ int̾rogare te aut ignoratio
nocitura aut rõ necessarie cogratõnis im¬
pulerit. Ut quidam uane glie amore distẽ¬
ti. ꝓ ostentatione doctͥne ea que optime no¬
rłnt. int̾rogare se simulant / Impossibile ẽ
em̃ eũ qui ꝓposito adqrende laudis huma¬
ne studio lectionis insistit. donũ uere scĩe
ꝓrereri. nam qui hac passione deuictus ẽ
bie uiciis obligetur. Et ita in actuali acq
ethica ꝯgressione ꝓstractus scĩam sp̃a¬
lem que ex ea nascitur iimine cõseq̃t᷑.

Expanded text:
nae actualis ingressus: Omnis quippe labor nae actualis ingressus: Omnis quippe labor hominis in ore ipsius , et ut omnium seniorum instituta atque sententias intento corde et quasi muto ore suscipias; ac diligenter in pectore tuo condens, ad perficienda ea potius quam ad docenda festines. Ex hoc enim cenodoxiae perniciosa praesumptio, ex illo autem fructus spiritalis scientiae pullulabunt. Nihil itaque in collatione seniorum proferre audeas, nisi quod interrogare te aut ignoratio nocitura, aut ratio necessariae cognitionis impulerit, ut quidam vanae gloriae amore distenti, pro ostentatione doctrinae, ea quae optime norunt interrogare se simulant. Impossibile enim est eum qui proposito acquirendae laudis humanae, studio lectionis insistit, donum verae scientiae promereri. Nam qui hac passione devictus  Lerbiae vitiis obligetur, et ita in actuali atque ethica congressione prostratus, scientiam spiritalem quae ex ea nascitur minime consequetur.
Abbreviated transcription (Latin):
cuntur. ⁊ lon enĩ a meditatione legis in¬
telligentiam sed fructũ opis adqrenteᷤᷤ
cũ psaliogͣpho canunt. a mandatis tius
intellexi. et excocti passionib ummiisis fidu¬
cialit̾ dñt. psallam et intelligam in ira ĩ¬
maculata. Ille enim pssllens intelligit q̃
canunt᷑. qͥ muia in maculata gressu puri
cordio imnitit᷑. Et id cuto. si sciencia spãli
sacrum in corde ur̃o uultis tab̾naculum p̃ͥpa¬
tare: ab oĩm uos uicioꝵ ꝯtagione purga¬
te ⁊ caris scli presentis exuite Impossibi¬
le nãq est ar̃am q̃ mũdanis uel tenuit̾ di¬
stentionib occupatur donũ scĩe ꝓmereri.
uel generatͥcem sp̃aliũ sensuum aut te¬
nacem sacraꝵ fieri lectionũ. Obseruate
gͥ in pͥmis et maxime tu ioh̃s. cui ma¬
gis ad custodiẽda hec q̃ dicturꝰ sum etas
ad huc adolescentior suffragatur. ne stu¬
dium lectionis ac desiderii cui labor na
na elatione cassetur ne ĩducas sũmum
ori tuo silentiũ hic est eĩ pͥmus discipli¬

Expanded text:
untur. non enim a meditatione legis intellegentiam, sed de fructu operis adquirentes cum psalmographo canunt: a mandatis tuis intellexi, et excoctis passionibus uniuersis fiducialiter dicunt: psallam, et intellegam in uia inmaculata. ille enim psallens intelleget quae canuntur, qui in uia inmaculata gressu puri cordis innititur. et idcirco si scientiae spiritalis sacrum in corde uestro uultis tabernaculum praeparare, ab omnium nos uitiorum contagione purgate et curis saeculi praesentis exuite. inpossibile namque est animam, quae mundanis uel tenuiter distentionibus occupatur, donum scientiae promereri uel generatricem spiritalium sensuum aut tenacem sacrarum fieri lectionum. obseruate igitur in primis, et maxime tn, Iohannes, cui magis ad cnstodienda haec quae dicturus sum aetas adhuc adulescentior suffragatur, ne studium lena elatione cassetur, ut indicas summum ori tuo silentium. Hic est enim primus discipli
Abbreviated transcription (Latin):
nem uite et iastructionẽ ꝑtinẽs actualẽ.
uelut si hec ead̾ duo testam̃ta intelli¬
gamus praticam et theoreticam discipli¬
nam. uel certe si ihrłm aut syon aĩam
hoĩs uelimus acciꝑe scdm illud. Landa ihe¬
p̾dicte q̃tuor sigure in uuũ ita si uolumꝰ.
anagogen ciuitas dei illa celestis q̃ ẽ mr¬

Expanded text:
nem uitae et instructionem pertinens actualem, uelut si haec eadem duo testamenta intellegamus πραxτιxἠν et theoreticam disciplinam, uel certe si Hierusalem aut Sion animam hominis uelimus accipere secundum illud: lauda Hiepraedictae quattuor figurae in unum itanagogen ciuitas dei illa caelestis, quae
Abbreviated transcription (Latin):
si uenero ad uos lingnis loquẽs. qͥd uobis
ꝓderd insi uob̃ loqͣr aut in reuelatione aut
in scĩa. aut in ꝓphecica. aut in doctͥna: si eue¬
latio namq ad allegoriã ꝑtinet ꝑ quã ea
que tegit istorica narratio. sali sensu et
expositione reserantur. ut u̾bi gr̃a. si illõ
sub nube fuerint. et om̃s in moysen ba¬
pcizati sint in nube et ĩ mari et ꝙ̃ad̾m
om̃s eand̾ spiritalem escam manducaue¬
rint. et eund̾ spãlem de ꝯsequẽti petrãbi
tur tropologia est: qua uiuersa que ad
discretionẽ ꝑtinent actualem. ntrũ utilia
uel honesta sint prudenti examinatione
disc̾minus. Ut ẽ illud. cũ ap nosmet ip̃os
iudicate p̾cipim᷑ utrũ deceat mulierem
nõ uelato capite orare deũ. Que ratio ut
gen sonat: ꝑ quam ad inuisibilia ac futu¬
ra sermo transfertur. ut est illud. N lolumꝰ
aũt ignorare uos frẽs de dormientib. ut
nõ ꝯtristemini sic̃ ⁊ cet̾i qui spem nõ ha

Expanded text:
uobis prodero, nisi uobis loquar aut in reuelatione aut in scientia ant in prophetia aut in doctrina? renelatio namque ad allegoriam pertinet, per quam ea quae tegit historica narratio spiritali sensu et expositione reserantur: ut uerbi gratia si illud stri omnes sub nube fuerint, et omnes in Moysi baptizati sint in nube at in mari, et quemadmodum omnes eandem spiritalem escam manducauerint et eundem spiritalem de consequenti petra bibtur, tropologia est, qua uniuersa quae ad discretionem pertinent actualem utrum utilia uel honesta sint prudenti examinatione discernimus: ut est illud, cum apud nosmet ipsos indicare praecipimur utrum deceat mulierem non uelat.o capite orare deum. quae ratio ut gen sonat, per quam ad inuisibilia ac futura sermo transfertur, ut est illud: nolumus autem ignorare uos, fratres, de dormientibus, ut non contristemini sicut et ceteri qui spem
Abbreviated transcription (Latin):
gnoꝵ et dioꝵ ac tp̃ꝵ obseruatione disce¬
dat uel certe ne quoꝵdã u̾boꝵ aut noĩm
ꝯiecturis q̃ sinceritate m fidei nr̃e pollu¬
unt implicetur. hac eĩ forncatione et̃
ihtłm dicitur constcuprata. que forncatet
est in qnm cõlle sb̾lum et sub oniĩ ligno
frendoso. et quã it̾m dñs increpams ꝑ he¬
tam stent inquid et saluent te au gues
celi qͥ ꝯtẽputantur sidera et supplata¬
itant mesos. ut ex eis annũciarẽt uẽ¬
decepit eos. et fornicati sunt a doo suo.
Qͥsq uero a gemina hac fornicatione dis¬
cesserit hẽbit c̾ciam quam deuitet. que
in legis et iudesmi suꝑsticionib ꝯtine¬
tur. De quib apls. Dies inquid obser¬
uatis ⁊ menses et tp̃a. et annos ⁊ it̾m
ne tetig̾itis. noq gu̾stau̾itis. neq con¬

Expanded text:
gnorum et dierum ac temporum obseruatione discedat, uel certe ne quorundam uerborum aut nominum coniecturis, quae sinceritatem fidei nostrae pollnunt, inplicetur. hac enim formcatione etism Hierusalem dicitur constuprata, quae fornicata est in omni colle sublimi, et snb omni ligno frondoso, et quam iterum dominus inorepans per prophetam stent, inquit, et saluent te augures caeli, qui contemplabantur sidera, et subputabant menses, ut ex eis adnuntiarent uendeoepit eos, et fornicati sunt a deo sno. quisque uero a gemina hac fornicatione discesserit, habebit tertiam quam deuitet, quae in legis et Iudaismi superstitionibus continetur. de quibna apostolus dies, inquit, obsernatis et menses et tempora et annos, et iterum: ne tetigeris neque gustau
Abbreviated transcription (Latin):
dũr. hec eñ inquid sunt duo testam̃ta.
unũ quid̃ de monte sina in seruitutem
generãs qd est agar Syna eñ mons ẽ in
arabia qͥ ꝯꝑatur huic que nuĩc est ihrlm
et seruit cum filiis suis./ Anage uero de
spãlib misterus ad sublimiora q̃dam et
sacratiora celoꝵ secreta cõscendeno ab
apło ita subicitur. Que aũt sursum est
ihrłm. libera est que est mat̾ nr̃a. Scͥp¬
tum ẽ em̃. letare sterilis que nõ paris. erũ¬

Expanded text:
tamenta, unum quidem de monte Sina, in seruitutem generans, quod est Agar. Sina enim mons est in Arabia, qui conparatur huic quae nunc est Hierusalem et seruit cum filiis suis. anagoge uero de spiritalibus mysteriis ad sublimiora quaedam et sacratiora caelorum secreta conscendens ab apostolo ita subicitur: quae autem sursum est Hierusalem libera est, quae est mater nostra. scriptum est enim: laetare sterilis qu
Abbreviated transcription (Latin):
sisseme digessisti. maiora mͥ intulenĩt des¬
ꝑationis augñta. quã hactenus sustine¬
lum. Eppe pret̾ illas generales aĩe ca¬
ptinitates. quib non dubito mifir mos
quosq pulsari extͥnsecus spãle impedim̃¬
cum salutis accedit. ꝑ illam quũ tenuit᷑
indeor attigise noticiam lr̃aꝵ. In qua me
ita uel mitantia pedagogi. uel ꝯtime le¬
ctionis maceranit intentio. ut nunc mẽs
mea poeticis illis ułut infẽsta carinib:
illas fabuloꝵ migas istorias q belloꝵ qui¬
duo a ꝑuulo pͥmis studioꝵ inbuta est iu¬
dim̃tis oromd eciam tp̃e meditetur. ꝓsal
ti. aut ĩpudeno poematũ menoria sug¬
getatur. aut quasi bellantiũ eroũ ante o¬
cesos ymago uersetur. Talil q ine sim¬
tasmatum ymaginatio sꝑ illudens. ita mẽ¬
tem meam ad suꝑnos int̾uitus aspirare ñ
patitur ut cotidianio fletib nõ possit ex
Esteros. De hac ipsar¬

Expanded text:
sissime digessisti majora mihi intulerunt dessissime digessisti majora mihi intulerunt desperationis augmenta quam hactenus sustinebam. Quippe cui praeter illas generales animae captivitates, quibus non dubito infirmos quosque pulsari extrinsecus, speciale impedimentum salutis accedit, pro illa quam tenuiter videor attigisse notitia litterarum, in qua me ita vel instantia paedagogi, vel continuae lectionis maceravit intentio, ut nunc mens mea poeticis velut infecta carminibus, illas fabularum nugas historiasque bellorum quibus a paruulo primis studiorum inbuta est rudimentis, orationis etiam tempore meditetur, psallti aut inpudens poematum memoria suggeratur aut quasi bellantium heroum ante ocnloe imago uersetur, taliumque me phantasmatum imaginatio semper inludens ita mentem meam ad supernos intuitus adspirare non patitur, ut cotidianis fletibus non possit expelli. NESTEROS: De hac ipsa
Abbreviated transcription (Latin):
retur audire. Dispomͦ enĩ uos uni uiro
u̾ͥginem castam exhibere xp̃õ. S illud
ad eum quod sequitur uoce eiusd aplĩ diri¬
getur. Timeo añt ne sicut serpeno seduxͭ
euam a stucia sua: ita corrumpantur
sensus ur̃i ut excidant a simplicitate
que est in xp̃o ihli. Qd̾ si ĩmundiciam
huius quoq fornicationis effugerit habi̾t
cartama que heretici dogmatis adulterio ppe¬
tratur. De qua idem beatus apłs. Ego sciõ qr
post discessionem meam intiabunt lupi
graues in uos nõ partentes gregi et er
uobis ip̃io ex̃gent nii⁊ loquentes pũsa.
ut abducant discipulos post se hano eciã
qui pocuerit declinare. caueat ne subtilio¬
te peccato in fornicationis uitium conlabatꝰ
que scilicet in cogitationũ puagatione ꝯ¬
sistit: qr onsis cogitatio nõ solũ tupis s et̃
ociossi. ⁊ adeo qnͣtulũcũq dicedens: a ꝑfecto¬
iuid inniundissima forncatio deputatur.
mum ꝯpũctione ꝑmotus. ac deinde gͣ¬
int̾ ingemescens. hec inquã oĩa que copio¬

Expanded text:
retur audire: despondi enim nos nni uiro uirginem castam exhibere Christo, sed illud ad eum quod sequitur uoce eiusdem apostoli dirigetur: timeo autem ne sicut serpens sednxit Euam astutia sua, ita corrumpantur sensus uestri a simplicitate, quae est in Christo Iesn. quodsi inmunditiam huius quoque fornicationis effngerit, habebit quartam, quae haeretioi dogmatis adulterio perpetratur. de qua idem beatus apostolus: ego scio quia post discessionem meam intrabunt lupi graues in uos, non parcentes gregi, et ex uobis ipsis exsurgent uiri loquentes peruersa, ut abducant discipulos post se. hanc etiam qui potuerit dedinare, caneat ne subtiliore pecoato in fornicationis uitium conlabatur, quae scilicet in cogitationum pernagatione consistit, quia. omnis cogitatio non solum turpis, sed etiam otiosa et a deo quantulumcuviro immundissima fornicatio deputatur. compunctione permotus, ac deinde graviter ingemiscens, Haec, inquam, omnia quae copio
Abbreviated transcription (Latin):
cit. salutẽq sibͥ ñ de incroria nec de cõflic¬
tu. s defuga sꝑare ꝑuidit. Donec paula¬
tĩ ꝓtracto cella. accus sue ꝓfessionis ĩci¬
piat obliuisti. Qui nõ ẽ aliꝰ ꝙͣ ituito ⁊ cõ¬
tẽplatio dĩne illiꝰ ⁊ excellentis suꝑ om̃ĩa

Expanded text:
cit salutemque sibi non de uictoria nec de confliccit salutemque sibi non de uictoria nec de conflictu, sed de fuga sperare peruidet, donec paulatim protractus e cella actus suae professionis incipiat obliuisci, qui non est alius quam intuitus et conte
Abbreviated transcription (Latin):
solatio. Delde honestas ac necessarias sug¬
gerit salutationes fr̃bꝰ exibere. insitatio¬
nes ĩfirmoꝵ uł enusꝰ. uł sõgius positoꝵ.
Quedam etiam pia ac religiosa dictat of¬
fitia. illos uł illas debere parentes inquiri.
⁊ad salutandos eos crebeis ꝓperare. Illam
pietatis freqͣnt̾ inuisere. ac siqͥd ei sit ne¬
cessariũ. que a ꝓpriĩs ꝑentibꝰ neglegitur
atq despicit᷑. sci̾ssimũ ꝓcurari. Magisq o¬
porte ĩ his oꝑam pietatis impendi. quã ĩ¬
fructuosũ ac sñ ullo ꝓfectu ĩcellula resi
bꝰ ĩimicoꝵ machinis impedita. do¬
nẽc accidie spũ. uł ut ariete ualidissimꝰ
fatigata. aut ĩsoninũ discat cõcid̾e. aut
excussa claustris celbule sue cõsolationẽ
impugnatõnis huiꝰ usitatõe frĩs cõsues¬
cat adquirere. Hoc quo utit᷑ ad p̾sens re¬
medio. paulo post acciꝰ ifamanda. Fteꝙͣ¬
tiꝰ eĩ adu̾sariꝰ ac dirius ad tẽptabit. que
cõsesto plio p̾bitum cõminꝰ sͥ tga cognaes¬

Expanded text:
stas idem morbus ac necessarias suggerit salutationes fratribus exhibendas uisitationesque infirmorum uel eminus uel longius positorum: quaedam etiam pia ac religiosa dictat officia, illos uel illas debere parentes inquiri et ad salutandos eos crebrius properari, illam pietatis frequenter inuisidio, ac si quid ei sit necessarium, quae a propriis parentibus neglegitur atque despicitur, sanctissimum portere in his operam pietatis impendi, quam infructuose ac sine ullo profectu in cellula resius inimicorum machinis inpetita, donec acediae spiritu uelut ariete ualidissimo fatigata aut in somnum discat concidere aut excussa claustris cellulae suae consolationem inpugnationis huius uisitatione fratris consuescat adquirere, hoc quo utitur ad praesens remedio paulo post acrius infirmanda. frequentius enim aduersarius ac dirius adtemptabit, quem conserto proelio praebiturum comminus sibi terga cognos
Abbreviated transcription (Latin):
iugi celle ꝑseu̾ancia ac meditatiõe cõ¬
quiri. Atq ita militie sue fugitinus ac
desertor xp̃i miles effectus. implic se
negocus scłaribꝰ ei cui se ꝓbauit mini¬
me placiturus.
mꝰ egritudĩs uinũsa ĩ cõmoda. uno¬

Expanded text:
iugi cellae perseuerantia ac meditatione conquiri, atque ita militiae suae fugitiuus ac desertor Christi miles effectus inplicet se negotiis saecularibus, ei cui se probauit minime placiturus. Huius aegritudinis uniuersa incommoda un
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ frib̾ qui morant᷑ ĩ loco. s ne ip̃m qͥtem
uictũ corporis absq ingenti labore cõqͥn.
Postremo nõ posse se salutari ĩeo loco du¬
rantẽ ñ relicta cella cũ qua sibi si adhuc
in ea fu̾it remorat᷑ꝰ ꝑ eundũ erit. exinde
semetipm ꝙͣtociꝰ asportarit. De in lassitu¬
dĩem corporis tibiq esuriẽ. quĩta sextaq
graussimoq labore cõfectus. ita lassus¬
nẽ cibi. biduano seu triduano ieiumo
distuliss. Tũ p̾t̾ea huc illucq ancxius
ctuspectat. ⁊ nec frẽm sibi quẽpiam ad¬
ac solem uł ut ad occasum tardins ꝓpe¬
rantẽ crebriꝰ ĩtuet᷑. Et ita eũ qͣdam ĩ ratõa¬
bili m̃tis cõfusione. uł ut tetra caligine¬

Expanded text:
fratribus, qui morantur in loco, se ne ipsum quidem uictum corporis absque ingenti labore conquiri. postremo non posse se saluari in eo loco durantem nisi relicta cella, cum qua sibi, si adhuc in ea fuerit remoratus, pereundum erit, exinde semet ipsum quantocius asportarit. dein lassitudinem corporis cibique osuriem quinta sextaque grauissimoque labore confectus sibimet lassusnem cibi biduano ieiunio triduanoue distulerit. tum praeterea huc illucque anxius circumspectat et nec fratrum sibi quempiam adac solem uelut ad occasum tardius properantem crebrius intuetur, et ita quadam inrationabili mentis confusione uelut taetra
Abbreviated transcription (Latin):
gignit atq cõtẽptũ. Ad om̃e quoq opo
qd̾ intra septa sin cubłis ẽ. facit desidẽ.⁊
mertẽ. Nõ eũ ĩ cellula residere. nõ opa
sut impendere lectiomi. Hich̃q se ꝓfic̾e̾
tanto tp̃r ĩeadẽ cõmorantẽ crebri ĩgremes¬
cit. nec hab̾e se fructũ aliꝙ̾ sp̾ale̾ donec fu¬
erit illi cõsortio copulatus. q̃rit᷑ atq sus¬
iloco uacuũq consistere. Ut pote qͥ tu
poss etiam alios regere ac ꝓdeẽ płimis.
silłm edificauerit. nec ꝙ̃quã ĩstitutione
sua doctimaq lucrato sit. absentia loge¬
q posita magnificat inc̾asteria. loca e¬
tiam illa ad ꝓfectũ utilia. ⁊ saluti cõgtu¬
entiora describit. Cõsorcia qͦ ibidẽ fr̃m ⁊
sua ina.⁊ plena sp̃ali cõu̾sationȩ depm̃¬
git. Etotra imiu̾sa que habent᷑ ĩmãib᷑¬

Expanded text:
gignit atque contemptum. ad omne quoque opus, quo ?? saepta sui cubilis est, facit desidem et inertem: non eum in cellula residere, non operam sinit inpendere lectioni. nihilque se proficere tanto tempore in eadem commorantem crebrius ingemescit nec habere se fructum aliquem spiritalem, donec fuerit illi consortio copulatus, queritur atque susin loco uacuumque consistere, utpote qui, cum posset etiam alios regere ac prodesse plurimis, nullum aedificauerit nec quemquam institutione sua doctrinaque lucratus sit. absentia longeque posita magnificat monasteria, loca etiam illa magis ad profectum utilia et saluti congruentiora describit, consortia quoque ibidem fratrum suauia et plena spiritali conuersatione depingit: e contra uniuersa qu
Abbreviated transcription (Latin):
uocant. quã nos tediũ siue anxi¬
etate̾ cordis possumꝰ nũcupare. assinis
bec tristicie. ac solitaruis magis exꝑta. ⁊
ĩ heremo cõmorantibꝰ ĩfestior hostis ac fre¬
qñs. Maxĩe cuta horam sextã. nnch̾m ĩ¬
quietans. ut q̃dam febris ĩgruens tp̃r
p̾stituto. ardentissimos estꝰ accession
suaꝵ. solitis ac statutis horis am̃e inf̾e¬
rens egrotanti. Demq nõ nlli semĩ.i
hũc ẽẽ ꝓnũciant merioianũ demonrm
qui ĩpłmo nonagesimo mĩcupat᷑. i¬
bi cũ miẜabłem obsederit mentẽ.

Expanded text:
uocant, quam nos taedium siue anxietatem cordis possumus nuncupare. adfinis haec tristitiae ac solitariis magis experta et in heremo commorantibus infestior hostis ac frequens, maxime circa horam sextam monachum inquietans, ut quaedam febris ingruens tempore praestituto ardentissimos aestus accessionum suarum solitis ac statutis horis animae inferens aegrotanti. denique nonnulli senum hunc esse pronuntiant meridianum daemonem, qui i in psalmo nonagensimo nuncupatur. Qui
Abbreviated transcription (Latin):
tẽpnant. illd̾ qd̃ apło exetrat᷑. noria lib̾¬
tate dic̾tes. pcauimꝰ. qr ñ sumꝰ sb̾ lege
s sub gra. Qu ergo nec sub gr̃ est.
qr nequaꝙͣ ad dm̃ce doctrine culm̃ as¬
cendit. nec sb lege. qr etiã ip̃a illa par¬
uula legis mandata nõ suscipit. his
duplici pccõꝵ opp̾ssa imꝑio. obhoc solũ
uib̾tatem ab eo fieret alicnus. in illud
ĩcidens. qd̾ apłs petrꝰ ne ĩcurtamꝰ de¬
tate uocati estis fr̃s. idest ut absoluti si¬
tis a dñatõe pcc̃i. tantũ ne lib̾tatẽ moi¬
casioẽm carius detis. i dest frustirtonem
legaliũ p̾ceptoꝵ credatis ẽẽ licentiã in¬
fantũ ubi oñs cõmorat᷑ paulꝰ apsodo

Expanded text:
nant, illud quod apostolus execratur noxia libertate dicentes: peccauimus, quia non sumus sub lege sed sub gratia. qui ergo nec sub gratia est, quia nequaquam dominicae doctrinae culmen ascendit, nec sub lege, quia etiam ipsa illa paruula legis mandata non suscepit, hic duplici peccatorum oppressus imperio ob hoc solum libertatem ab eo fieret alienus, in illud incidens quod apostolus Petrus ne incurramus dertatem uocati estis, fratres, id est ut absoluti sitis a dominatione peccati, tantum ne libertatem in occasionem carnis detis, id est frustrationem legalium praeceptorum credatis esse licentiam uitantum ubi dominus commo
Abbreviated transcription (Latin):
famłãri. quicũq oculũ ꝓ oculo dentẽ ꝓ
dente. ex p̾cepto legis eruere. aut odio ha¬
bere ĩ imicũ suũ mauult. Quia necesse e
ũ dũ talionis uicissitioĩe ultisci suã optat
ĩiunam dũ cõtra ĩnicos suos odiiama¬
ritudĩem fuat. furoris atq ire ꝑturbatõ¬
ne semꝑ accendi. Quicũq uͦ sub euͣgłi¬
ce grẽ illuĩatõc usat᷑. ac malũ nr̃e ñ resis¬
tendo suꝑans sed ferendo. dext̾am ꝓcuci¬
enti maxillam et̃ alt̾am p̾bere uolũtaro
nõ morat᷑. et uolenti adu̾sũ se de tumcali¬
tigiũ cõmouere. remittit ⁊ palluũi. quiqr di¬
ligit ĩimicos suos. & orat ꝑ calũpnianto
sibi hic p̾cati reppulit iugum /ac u̾dadis¬
rumpit. Non em̃ uiuit sẜ lege q̃ nõ ĩt̾im
seminaria pccõꝵ. uñ nõ ĩ m̾ito de ip̃a bs̃ apẜ¬

Expanded text:
famulari, quicumque oculum pro oculo, dentem pro famulari, quicumque oculum pro oculo, dentem pro dente ex praecepto legis eruere aut odio habere inimicum suum mauult, quia necesse est eum, dum talionis uicissitudine ulcisci suam optat iniuriam, dum contra inimicos odii amaritudinem seruat, furoris atque irae perturbatione semper accendi. quicumque uero sub euangelicae gratiae inluminatione uersatur, ac malum non resistendo superans sed ferendo dexteram percutienti maxillam etiam alteram praebere uoluntarius non moratur, uolenti aduersum se de tunica litigium conmouere remittit et pallium, quique diligit inimicos suos et orat pro calumniantibus sibi, hic peccati reppulit iugum ac uincla disrupit. non enim uiuit sub lege, quae non interimit seminaria peccatorum unde non inmerito de ipsa bea
Abbreviated transcription (Latin):
ficile ẽ ut laq̃os pcc̃oꝵ nõ frequent̾ ĩcur¬
rat. In illos uero qui cõsiliũ dm̃ ñ spͥuer̾.
t̾a cruce sua largitorẽ çelestis gre̾ sb̾secũt᷑.
sacratas iam xp̃o opes. et qiͣ alienas pia
tus cura mordebit. nec helemosine yla¬
ritatẽ ãbigit mesta cunctatõ. Qͥa qd̾ semł
totũ optulit deo idiam alienũ sũ ꝓprie ne¬
cessitatis recordatõe. aut angusti unccus.
timore disꝑgit. qui se certus ẽ cũ ad deside¬
ratã ꝑuenerit miditatẽ. młto magis adeo
ꝙͣ uolucrẽ celi ẽẽ pascendũ. Ecõtrario. his
qui sbam retinens mũdialẽ. aut decimas
fructuũ suoꝵ atq pͥmicias. aut ꝑtem pec¬
cumaꝵ. constrictus legis antiq̃ sanctione
suas magnan mitate dispenset. imposti
bile ẽ ut se ad plenũ cruat a dñatõe pcc̃i.
nisi forte ꝑ gr̃am saluatoris. cũ re eciam
ip̃m affectũ deposuerit possidendi. pari
modo nõ potest nõ cruento pcc̃i imperio

Expanded text:
ficile est ut non laqueos peccatorum frequenter incurficile est ut non laqueos peccatorum frequenter incurrat. in illis uero qui consilium domini non spreuta cruce sua largitorem gratiae subsequuntur, sacratas iam Christo opes et quasi alienas pia tus cura mordebit nec elemosynae hilaritatem abiget maesta cunctatio, quia quod semel totum obtulit deo, id iam alienum sine propriae necessitatis recordatione aut angusti uictus timore dispergit, qui se certus est cum ad desideratam peruenerit nuditatem multo magis a deo quam uolucrem caeli esse pascendum. e contrqui substantiam retinens mundialem, aut decimas fructuum suorum atque primitias, aut partem pecuniarum constrictus legis antiquae sanctione suas magnanimitate dispenset, ut bile est ut se ad plenum eruat a dominatione peccati, nisi forte per gratiam saluatoris cum re etiam ipsum adfectum deposuerit possidendi. pari modo non potest non cruento peccati imperio
Abbreviated transcription (Latin):
obiectio. ut estuare extnsecus nõ sinat᷑.
tam̃ eciam dũ cohibet᷑ ĩcendit. qr uolũ¬
tas ip̃a culpabilis ẽ. ꝙ aduelocissimos ad¬
ult̾ioꝵ raptat᷑ excessus. cõsuetudo cõcubi¬
tus. Cet̾um quos grã saluatoris scõ ĩcor¬
ruptõnis amore flamauerit.ita om̃s an¬
naliũ desid̾ioꝵ spinas dñce caritatis ig¬
ne cõsumũt. ut nec tepens fauilla uici¬
oꝵ resugeriũ ĩtegritatis imminuat. le
gis ego famłi. licitoꝵ usu ad illicita nõ¬
nos. Sic̃ aũt uiuit ĩcõiugii amatore poc¬
catũ. ita ⁊ in eo qͥ decimas suas ac pͥmiciaᷤᷤ
tantũ reclibere cõtent᷑ ẽ. necesse ẽ eĩ eũ dũ
tardat aut neglegit. aut ĩqͣlita te eaꝵaut
ĩ qͣnͣtitate. aut ĩ q tidiana distributiõe pec¬
cire. Qui eĩ iubet᷑ ea que sua sũt ĩfatiga¬
bilr̃ ĩdigentibꝰ mĩstrare. quãlibet ea sum¬
ma fide ac deuocione dispenset. tam̃ dif¬

Expanded text:
obiectio, ut exaestuare extrinsecus non sinatur, obiectio, ut exaestuare extrinsecus non sinatur, tamen etiam dum cohibetur incendit, quia uoluntas ipsa culpabilis est et ad uelocissimos adulteriorum raptatur excessus consuetudo concubitus. ceterum quos gratia saluatoris sancto incorruptionis amore flammauerit, ita omnes carnalium desideriorum spinas dominicae caritatis igne consumunt, ut nec tepens fauilla uitiorum refrigerium integis ergo famuli licitorum usu ad illicita nouerunt. sicut autem uiuit in coniugii amatore peccatum, ita etiam in eo qui decimas suas ac primitias tantum redhibere contentus est. necesse est enim eum, dum tardat aut neglegit, aut in qualitate earum aut quantitate aut in cotidiana distributione peccare. qui enim iubetur ea quae sua sunt infatigabiliter indigentibus ministrare, quamlibet ea summa fide ac deuotione dispenset, tamen dif
Abbreviated transcription (Latin):
ua despiciens. tantũ sb̃ gr̃a saluatoris se
ẽẽ cognoscit. cuiꝰ adiutorio se ad aliũ illũ
sb̃limissimũ statũ ĩtlłigit ꝑuenisse. Nõ
gͦ dñat᷑ in eo pcc̃m. qr caritas dĩ q̃ dif¬
ẽ nb̃. oẽm altiꝰ. cuͣ᷑q rei excludit affectũ.
Nec pͬaut uetita cõcupisc̾e̾. aut ĩmꝑata
cõtempnere. cuiͣ totũ studiũ totũq dessd̾¬
iũ dĩno a mori semꝑ ĩtentũ. usq ad eo ui¬
liũ reꝵ oblectatõe nõ capit᷑. ut eciã hns q̃
cõcessa sũt. nõ utat᷑. In lege ãt ĩqͣ cõiugio¬
rũ iura ẜuant᷑. ꝙͣuis cobibita luxurie
euagatõ uni tantũ femine mancipetur.
tam̃ nequaꝙͣ possũt carnales cõcupiscen¬
tie acculei ñ uigere. Et difficile ẽ. ut ig¬
nis cui et̾ studiose pabula suggerunt᷑.
utt p̃fixis t̾minis ĩcludat᷑. ut nõ eciam
extra euagatus combuint qͥcqͥd attige¬
rit. Cui et̾ si sua illa ita semꝑ occurrat

Expanded text:
ua despiciens tantum sub gratia saluatoris se ua despiciens tantum sub gratia saluatoris se esse cognoscit, cuius adiutorio se ad illum sublimissimum statum intellegit peruenisse. non ergo dominatur in eo peccatum, quia caritas dei qest nobis omnem alterius cuiusquam rei excludit adfectum, nec potest aut uetita concupiscere aut imperata contemnere, cuius totum studium totumque desiderium diuino amori semper intentum usque adeo uilium rerum oblectatione non capitur, ut etiam his quae concessa sunt non utatur. in lege autem, in qua coniugiorum iura seruantur, quamuis cohibita luxuriae euagatio uni tantum feminae mancipetur, tamen nequaquam possunt carnalis concupiscentiae aculei non uigere, et difficile est ut ignis, cui etiam studiose pabula suggeruntur, ita praefixis terminis includatur, ut non etiam extra euagatus amburat quidquid adtigerit. cui etiamsi sua illa ita semper occurrat
Abbreviated transcription (Latin):
Reliqũ ẽ. ut ⁊ qui habent uxores. tanquar
ñ habñtes sint. lex dit̃. Decimas tuas ⁊
pͥmicias nõ tardabis offerre. Grã. siuis
ꝑfectus eẽ. uade uende oĩa que habes. et
da pauꝑibꝰ. lex talionẽ cõuitioꝵ. et ĩiuna¬
rũ nõ ꝓbibet ulciõem dicẽs. Oculũ ꝓ oculo.
dentẽ ꝓͥ dente. gr̃a c̃ gemĩatõe ĩiuriaꝵ uel
cedis. q̃ fu̾int irrogata. nr̃a pacĩam uult
ꝓbari. Oẜ adduplicis dispendii tolanciam
paratos nos ẽe p̾cipit. Qui te ꝑcusẜit ĩ¬
textã maxilla. p̾be illi ⁊ alt̾am. q illic. Qͥ
uult tecũ iudicio cõtende̾. et tumcã tol¬
lere. remitte ei ⁊ palliũ. Illa ĩimicos odio
habendos. hec ita diligendos ẽẽ decernit.
ut ꝓ ip̃is etiã dño sꝑ censeat supplicãdũ.
iusquis igit᷑ hoc eu̾glice ꝑfec¬
tõnis culm̃ ascend̾it. iste ꝓfectõ supͣ
oem legem tantaꝵ uͥtutũ m̾itis sb̃limat᷑.
ꝙ uniu̾sa q̃ ꝑ moysen p̾cepta sũt. qiͣ par¬

Expanded text:
reliquum est ut etqui habent uxores tamquam non habentes sint. lex dicit: decimas tuas et primitias non tardabis offerre, gratia: . si uis perfectus esse, uade uende omnia quae habes et da pauperibus. lex talionem conuiciorum etiniuriarum non prohibet ultionem dicens: oculumpro oculo, dentem pro dente. gratia congemcaedis quae fuerint irrogata, nostra patientia vult probari, et ad duplicis dispendii tolerantiam paratos esse nos praecipit: Qui te percusseridextera maxilla taa, praebe illi alteram. et illi qui uult teeam in iudicio contendere et tanieam tuam tollere, remitte ei et pallium illa inimicos odio habendos, haec ita diligendos esse decernit, ut pro ipeis etiam deo semper censeat supplcaaendum. Quisquis igitur hoc euangelicae perfectionis culmen ascenderit, iste profecto supra omnem legem tantarum uirtutum meritis sublimatus et uniuersa quae per Moysen praecepta sunt quasi par
Abbreviated transcription (Latin):
stdum ⁊̃ ꝓpensius ieiunantibꝰ nobis.
ierhaustis atq defectis uthementiores
pugne corꝑis excitent diligent̾ edisse¬
ias. Nam plerũq et̃ exꝑge fc̃i a somno.
n cõtagiũ ꝑtulisse. ita deitim᷑ cõscĩa.
ut ne ad ip̃am qͥdem cõsinge̾ oratõne
fiduciałr̃ audeamꝰ.¬

Expanded text:
tiam propensius ieiunantibus nobis et exhaustis atque defectis uehementiores pugnae corporis excitentur, diligenter edisseras. nam plerumque etiam expergefacti e somno s contagium pertulisse, ita deicimur conscientia, ut ne ad ipsam quidem consurgere orationem fiducialiter audeam
Abbreviated transcription (Latin):
quibꝰ. ñ uiuent ĩ eis s sb̾ gra. que uiã.¬
mors tantũ nequicie amputat. s ip̃as p¬
nito. iadices noxie uoluptatis euellit
uisquis ergo ꝑfectõ euiͣgłite xxxiii
studuerit tenere doctrine. hic sb̾ gm̃
cõstitutus. pcc̃i dña tõe ñ p̾mit᷑. hoc ei eẽ
sub grã. ea que a grã mandant᷑ imple

Expanded text:
quibus non uiuent in eis, sed sub gratia, quae non ramos tantum nequitiae amputat, sed ipsas penitus radices noxiae uoluntatis euellit. Quisquis ergo perfectionem euangelicae studuerit tenere doctrinae, hic sub gratia constitutus peccati dominatione non premitur: hoc est enim esse sub gratia, quae a gratia mandan
Abbreviated transcription (Latin):
quent exhis. siue dñatõr pcc̃i. siue expul¬
sioẽm eio. possimꝰ agnostere. Itaq lex pͥn¬
cipałr iubet expeti copulã iipciaꝵ dicẽs.
Bs qui habet sem̃ insion. ⁊domesticos
ĩ sbrłm . ꝙ maledcã sterelis que nõ peperit.
Ecõtrario grã. adĩcorruptõnis ꝑꝑetue p̾i¬
tatẽ ⁊ castimoĩam nos be̾ uͥgintatis ĩuitat.
Beate ĩ qͥen ᷤ st̾iles q̃ nõ gemuerũt ⁊ ub̾a q̃¬

Expanded text:
quenter ex his seu dominationem peccati seu expulsionem eius possimus agnoscere. itaque lex principaliter iubet expeti copulam nuptiarum dicens: beatus qui habet semen in Sion et domesticos in Hierusalem, et: maledicta sterilis quae non peperit. e contrario gratia ad incorruptionis perpetuae puritatem et castimoniam nos beatae uirginitatis inuitat beatae, i
Abbreviated transcription (Latin):
sapiũt erprime atq elucidae potue¬
rm. unũ scio aꝑtissime. illũ et̾ sñ ex¬
positione tuꝰ. quã hoĩs reserari. qla
bisciplinã. Hõ ẽĩ laborabũt ut qs i
opando didicerũt. ĩtiligant disputãdo.

Expanded text:
piunt, exprimere atque elucidare potuerim: unum scio apertissime illum etiam sine expositione cuiusquam omnibus reserari, qui disciplinam. non enim laborabunt, ut quod iam operando didicerunt intellegant disputando.
Abbreviated transcription (Latin):
heonas. Questionẽ nb rursꝰ ĩmodi¬
cã ĩqͥsitõ urã cõmouit. cinͣ uim li¬
set sciã ab ĩexptis nec tradi posse nec ꝑ¬
cipi. tñ ĩ qnͣtu pot̾o u̾bis absoluere. ⁊ bre¬
uit̾ exꝑire tẽptabo. si modo ĩtellectus ur̃
ea que dicimo et̾ opibꝰ sb̃saqͣt᷑. Quecũq
eĩ nõ ꝑ doctrinã s ꝑ exꝑienciã cognoscũt᷑.¬
sic̃ tradi ab in exꝑto nequeũt. ita nec mẽ¬
te cõcipi uł teneri. nisi ab eo qui siłi stu¬
dio fu̾it atq ĩstitutõe fu̾datꝰ. Et iocuto
necessariũ reor. ut pͥmũ diligentius ĩqͥra¬

Expanded text:
THEONAS: Quaestionem nobis rursus inmodicam inquisitio uestra conmouet. cuius uim licet sciam ab inexpertis nec tradi posse nec percipi, tamen in quantum potero uerbis absoluere et breuiter expedire temptabo, si modo intellectus uester ea quae dicimus etiam operibus subsequatur. quaecumque enim non per doctrinam, sed per experientiasicut tradi ab inexperto nequeunt, ita nec mente concipi vel teneri, nisi ab eo qui simili studio fuerit atque institutione fundatus. Et idcirco necessarium reor ut primum diligentius inq
Abbreviated transcription (Latin):
Etens instrumenti narrat u̾sto¬
na. sipientissimũ salomonẽ. post
acceptam diuinitus prudñciam
sapienciamq młtam nmis. et latitudĩe
cordis. qͣĩ arenam maris ĩm̾iabłem. ita ut
dm̃ testimoĩo nullus ei siłis retroactis tẽ¬
poribꝰ. ertitisse. neq post eum surrecturus
esse dicat᷑. illd̾ magnificum dño tẽplum
extruere cupientẽ. Alienigene regis tiri
auxiliũ ꝓopostisse. Qui misso ad se iraz
filio młieris uidue. quicqd dĩna sapiencia
suggerente. p̾clarũ ĩ templo dm̃. uł ĩ sacris

Expanded text:
eteris instrumenti narrat historia sapientissimum Salomonem post acceptam diuinitus sapientiam prudentiamque multam nimis et latitudinem cordis quasi harenam maris innumerabilem, ita ut domini testimonio nullus ei similis retro actis temporibus exstitisse neque post eum surrecturus esse dicatur, illud magnificum domino templum exstruere cupientem alienigenae regis Tyri auxilium poposcisse. qui misso ad se Hyram filio mulieris uiduae, quidquid diuina sapientia suggerente praeclarum in templo domini uel in sacri
Abbreviated transcription (Latin):
tit eloquiũ. Post quoꝵ tã exub̾antis e¬
loquentie flulu̾a. possẽ nõ ĩ m̾ito p̾sũptõ¬
nis notari: si aliquid stillicidii hiꝰ ĩferre
tẽptassẽ. nsi me hec fiducia tue sc̾itatis
am̃aret et sponsio: qd̾ uł tibi hemige
forent accepte. qualescũq sũt: uł eas cõ¬
gregatõm frum ĩ nouello tantũ moa̾s¬
t̾io cõmoranti deputares. Qui siqd anb̾
minꝰ forsitan caute ꝓlatũ fu̾it. et pie
relegant. et cũ uenia indulgentiore sꝯ¬
tentent: fidem potiꝰ mei ẜmonis. quã
uenii statẽ eloquli requirentes. Quappt̾
bĩssime papa. unicũ religionis ⁊ huĩlit᷑¬
tis exẽplar. tuis p̾cibꝰ animatꝰ: scd̃m uires
ĩgeni mei. opus qd̾ ĩiungie ad grediar.
et ea que oĩmodis ĩtacta sũt relicta ab
ant̾ioribꝰ nrĩs: ut pote qͥ audita potiꝰ quã
exꝑta describ̾e tẽptauei̾t uł ut rudi mo¬
nast̾io ⁊ ĩu̾itate sicientibꝰ ĩtimabo. Nec

Expanded text:
rtit eloquium: post quorum tam exuberantia ertit eloquium: post quorum tam exuberantia eloquentiae flumina, possem non immerito praesumptionis notari, si aliquid stillicidii hujus inferre tentassem; nisi me ad haec fiducia tuae sanctitatis animaret, et sponsio, quod vel tibi hae nugae forent acceptae qualescumque sint; vel eas congregationi fratrum in novello tantum monasterio commorantium deputares. Qui si quid a nobis minus forsitan caute prolatum fuerit, et pie relegant, et cum venia indulgentiore sustentent, fidem potius mei sermonis, quam venustatem eloquii requirentes. Quapropter, beatissime papa, unicum religionis et humilitatis exemplar, tuis precibus animatus secundum uires ingenii mei opus quod iniungis adgrediar et ea, quae omnimodis intacta relicta sunt ab anterioribus nostris, utpote qui audita potius quam experta describere temptauerunt, uelut rudi \'monasterio et in ueritate sitientibus intimabo. nec
Abbreviated transcription (Latin):
retinere. tot ãnoꝵ cͥculis abeoꝵ cõsorcio
⁊ imitatone cõu̾sationis abstracti: p̾ser¬
tĩ cũ haꝵ reꝵ ratõnũ quã possit ociosa
meditatone. doctͥnaq u̾boꝵ uł tradi uel
q ĩsola exꝑiencia usuq cõsistit et ꝙ̃ad¬
mod̾ trndi nisi ab exꝑto neq̾unt: ita nͨ
ꝑcipi qͥdem uł ĩtlłigi. nisi ab eo qui ea
pari studio ac sudore app̾hñd̾e elaborau̾it
possũt. Que tñ sicollatione iugi spãliũ
uiroꝵ freq̃nt̾ discussa nõ fuerit expolit᷑.
e explicare. Huc accedit. qd̾ suꝑ hac re ui¬
ri ⁊uita nobłes et ẜmõe scientiaq p̾clari.
et ih̾onimũ dico. aliosq nõ nlłos. quoꝵ
ant̾ior sciscitantibꝰ fr̃ibꝰ suꝑ diu̾sis ĩstitu¬
tis uł q̃stionibꝰ nõ solum facundo. ueꝵ
etiam diuinaꝵ scͥpta testimoniis. copi¬
oso ẜmone rñdit. Alius u̾o nõ solum suo
elugubratos ĩgenio edidit libros. ueru
etiam greca lingua digestos. ĩlatinũ u̾¬

Expanded text:
retinere, tot annorum circulis ab eorum consortio retinere, tot annorum circulis ab eorum consortio et imitatione conuersationis abstracti, praesertim cum harum rerum ratio nequaquam possit otiosa meditatione doctrinaque uerborum uel tradi uel que in sola experientia usque consistit. Et quemadmodum tradi nisi ab experto non queunt, ita nec percipi quidem vel intelligi, nisi ab eo qui ea pari studio ac sudore apprehendere elaboraverit, possunt: quae tamen si collatione jugi spiritalium virorum frequenter discussa non fuerint, et polita, let explicare. Huc accedit, quod super hac re viri et vita nobiles, et sermone scientiaque praeclari, et Hieronymum dico, aliosque nonnullos, quorum anterior sciscitantibus fratribus super diversis institutis vel quaestionibus non solum facundo, verum etiam divinarum Scripturarum testimoniis copisermone respondit; Alius vero non solum suo elucubratos ingenio edidit libros, verum etiam Graeca lingua digestos, in Latinum ve