comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
qnte firiuata sut. Ilud uĩs di¬
cendũ est. hanc epħam que inscale¬
bitur ad hebieos nõ solum abecele¬
sus orientis. sed abom̃ib reno ecde¬
sus gieci sermonis str iptorib quasi
pausi a płi suscipi licet plerq eain
pal barnabenel dementis arbisrẽ¬
tur et inchil iteresse cuĩ sit cum
cctliãstici uiri sit et quottidie ee¬
cliãꝵ lectione celebretur. Quod¬
sielam latinoꝵ consuetudo nõ reciꝰ¬
pit inter sccipturas cauonicas inse
grecor quidem eccłie a pokalipsin
⁊ohis eadem libertate suscipiris
ce tamen nos utranq sustipimus
nequaꝙͣ hue tpr̃is cõsuetudineni
sediueteꝵ ser iptoꝵ auctoritateri
sequetes. qui plerũq utrisq abiar¬
futitur testunomiis nõ ut itedũ
do a poctifis facere solent. quippe
qui gentiliĩ litteratũ raro uitatur

Expanded text:
ata sunt. illud nostris dicendum est, hanc epistulam, quae scribitur ad Hebraeos, non solum ab ecclesiis orientis sed ab omnibus retro ecclesiae Graeci sermonis scriptoribus quasi Pauli apostoli suscipi, licet plerique eam uel Barnabae uel Clementis arbitrentur, et nihil interesse, cuius sit, cum ecclesiastici uiri sit et cotidie ecclesiarum lectione celebretur. quodsi eam Latinorum consuetudo non recipit inter scripturas canonicas, nec Graecorum quidem ecclesiae Apocalypsin Iohannis eadem libertate suscipiunt, et tamen nos utramque suscipimus nequaquam huius temporis consuetudinem sed ueterum scriptorum auctoritatem sequentes, qui plerumque utriusque abutuntur testimoniis, non ut interdum de apocryphis facere solent — quippe et genti
Abbreviated transcription (Latin):
sexaginta miluĩ in longũ spatiũ tẽ¬
ditur. Neq enĩ dauid er salomono
porentissimos ieges oxceptis his quos
post iictoriã maunciciuã receperut.
plus tenusse scriptura testatur et
hoc dicout taceam quĩque palesti¬
ne cuutates. gazam. ascalorẽ ue¬
et accaroii. azotum. idineos queq
amerdiana plaga uix nigintiquĩdi
abiero solim a mĩlib separato sarabas.
at agreuos. quos inĩt sarracenosuo
Pndet dicere latinidinẽ teme ⁊epro¬
uussiomis ne ethuicis occasionem
blasphemandi dedisse uideamuor
Ab iopee usq ad iunculũ inm̃ beth¬
leci quadraginta ser milia sunple
cursultedit uastissuna solitudo ple¬
na ferotur̃ barbaroꝵ. de quibus di¬
citur Tontra fatiem onĩiũ fate
cuoꝵ habitabis et quoꝵ facit poeta
cloquetissius mentionẽ lates
uagantes bar cei abaracha oppade
quos in ss litudine sitũ est quos inĩc
tuodipto sermone a fribaricianos
uorant. Ni sunt qui prolocorum
qualntatib diuersis nõibus appellã¬

Expanded text:
sexaginta milium spatio in longum tenditur. Neque enim Dauid et Salomonem potentissimos reges exceptis his, quos post uictoriam in amicitiam receperunt, plus tenuisse scriptura testatur. Et hoc dico, ut taceam quinque Palaestinae ciuitates Gazam, Ascalon, Geth, Accaron, Azotum, Idumaeos quoque a meridiana plaga uix XXV ab Hierusolima milibus separatos, Arabes et Agarenos, quos nunc Sarracenos uo Pudet dicere latitudinem terrae repromissionis, ne ethnicis occasionem blaab Ioppe usque ad uiculum nostrum Bethleem quadraginta sex milia sunt, cui succedit uastissima solitudo plena ferocium barbarorum, de quibus dicitur: c o ntra faciem omnium fratrum tuorum habitabis et quorum facit poeta eloquentissimus mentionem: lateque uagantes Barcaei, a Barca oppido, quod in solitudine situm est, quos nunc corrupto sermone Afri Baricianos uocant. hi sunt, qui pro locorum qualitatibus diuersis nominibus appellan
Abbreviated transcription (Latin):
ueris dardane xp̃iauorum
nobilissinie nobłiũ xpĩa¬
nossime que sit terrare¬
promissionis quã iudei
redeuntes ex egypto possederuntn
⁊e aniaioribis eoꝵ iam fuert ante
possessa ac ꝑinde nõ sit prouissa
fed reddita ł His enĩuerbis utersi
sut alce iple tue quod iterogans
ui delis ilud sentire quod plionis
moꝵ placet aliam ⁊epronussioris

Expanded text:
eris, Dardane, Christianorum nobilissime, nobilium Christiamssime, quae sit terra repromissionis, quam Iudaei redeuntes ex Aegypto possiderunt, cum a maioribus eorum iam fuerit ante possessa ac proinde non sit promissa, sed reddita. his enim uerbis uteris in calce epistulae tuae. quod interrogans uideris illud sentiie, quod plurimis nostrorum placet, aliam repromissio
Abbreviated transcription (Latin):
morem quo me siue dubitatione au¬
tecellit. et postea quã redierit quod
dũo adiuuante pro sperato fiat cur
turus qd̾ in me adhuc uacuũ erit
atq anidũ sensuũ tuoꝵ. ita fiet
ut ego etiam tunc egentior simi ille
copiosior. Sane idem frater aliqua
stripta nr̃a fert secũ. quibus legen¬
dis si dignationem adhibuerit etiã
sin ceram fraternamq seueritatẽ
adhibeas queso. Non cm̃ aliter in¬
telligo quod scriptũ est emenda
sauans quã adulator uuguens ca¬
put. Ego autẽ diffirillime bonus
uidex lego quod scripserim. sedaut
tiudior reticeo aut cupidior uideo
ctiam interdũ uiriamea. sed cama¬
loaudire a senioribus. nec cũ me
recte fortasse reprehendo rursus
mchi blandiar. et meticulosam
michi iudear in me potius quã iu¬
stam tulisse sentenciam.

Expanded text:
niorem, quo me sine dubitatione anniorem, quo me sine dubitatione antecellit, et postea quam redierit, quod Domino adjuvante prosperato fiat cursturus, quod in me adhuc vacuum erit, atque avidum sensuum tuorum. Ita fiet, ut et ego etiam tunc egentior sim, ille copiosior. Sane idem frater aliqua scripta nostra fert secum, quibus legendis, si dignationem adhibueris, etiam sinceram fraternamque severitatem adhibeas, quaeso. Non enim aliter intelligo quod scriptum est » : Emendabsanans quam adulator unguens caput. ego autem difficillime bonus iudex lego, quod scripserim, sed aut timidior recto aut cupidior. uideo etiam interdum uitia mea, sed haec malo audire a melioribus, ne, cum me recte fortasse reprehendero, rursus mihi blandiar et meticulosam potius mihi uidear in me quam iustam tulisse sententiam.
Abbreviated transcription (Latin):
cognoscis fluc tuare auc toritatẽ
credat. si seinel fuerit ꝑsuasum
aliquos illos uirosper quos nobis
hec munistrata siuit inscripturis
sius officio se et potuisse inentiri
nisi forte regulas quasdam daturuu
es quibus noueris ubi oporteat mẽ¬
tinri et ubi nõ oporteat. Quodsi
ficripotest nullo modo mendacuis
dubusq rationibus id explices.
queso nec me onero sum aut impu¬
dentẽ uidiqs. per humanitatem
ueracissimã dnĩnrĩ. Hlam ut nõ
dicam milla certe nõ magna culpa
mens error ueritati fauẽt. si rocte
in te ueritas potest fauere menda¬
tio multa alia cũ sincerissimo cor¬
de tuo loqui cuperem et dexp̃iano
studio conferre. sed huic desiderio
meo nulla epła satis est. Uberius
sermocinatiombus tuis misisse
ine gaudeo. et ramen quãtũ uellẽ
nec ip̃e quod eius pace dixerini for¬
sitan capit. quaquã m inchiloie
illi pretulerim. Ego enĩ me fateor
tui capatioreui. se d ip̃m uideo ficri ple¬

Expanded text:
cognoscis fluctuare auctoritatem Scognoscis fluctuare auctoritatem Scredat: si semel fuerit persuasum, aliqua ratione illos viros per quos nobis haec ministrata sunt, in Scripturis suis officiose potuisse mentiri; nisi forte regulas quasdam daturus es, quibus noverimus ubi oporteat mentiri, et ubi non oporteat. Quod si fieri potest, nullo modo mendacibus dubiisque rationibus id explices, quaeso. Nec me onerosum, aut impudentem judices, per humanitatem veracissimam Domini nostri. Nam, ut non dicam nulla, certe non magna culpa, meus error veritati favet: si recte in te veritas potest favere mendacio. 5. Multa alia cum sincerissimo corde tuo loqui cuperem, et de Christiano studio conferre: sed huic desiderio meo nulla epistola satis est. Uberius sermocinationibus tuis misisse me gaudeo. Et tamen quantum vellem, nec ipse quod ejus pace dixerim forsitan capit, quanquam in nihilo me illi praetulerim. Ego enim me fateor tui capaciorem; sed ipsum video fieri ple
Abbreviated transcription (Latin):
lia sui cordis apcrite. clamaus nõ
ininore aut fortasse maiori sẽclere
in deo laudare falsitaten quã ueri
tatẽ iutuperari: Agendũ estigur᷑
ut ad cognitionẽ diuinaꝵ scriptu¬
raꝵ talis homo accedat. qui descĩs
libris tam sancte et ueratiter exi¬
stumet. ut nolit aliqua coꝵ parte
delectari per osficiosa mendatiae
potiusq id quod nõ intelligit tran¬
seat cũ corniũ preferat ueritati
Profecto eiũ cũ hoc dicit credi sibi
expetit. et idait ut diuinaꝵ scrip¬
turaꝵ auctoribus nõ credamue
Et ego quidem qualibus cumꝑ m
ribis quas dñs suggerit ouña illa
testimonia que ad hibita sunt astrtu¬
ende utilitatis mendacu aliter opor¬
tere intelligi ostenderem. et ubiq
eoꝵ firma ueritas doceretur Quã
eñi testimonia mendatia esse nõn
debent tã nõ debet fauere mẽdatio
Sed hoc intelligencie tue relinq
Ad mota enĩ lectione diligentiori
considerationẽ coget te pieras qua

Expanded text:
lia sui cordis aperiret, clamans non lia sui cordis aperiret, clamans non minore aut fortasse etiam majore scelere in Deo laudari falsitatem, quam vitatem vituperari? Agendum est igitur, ut ad cognitionem divinarum Scripturarum talis homo accedat, qui de sanctis libris tam sancte et veraciter existimet, ut nolit aliqua eorum parte delectari per officiosa mendacia: potiusque id quod non intelligit, transeat, quam cor suum praeferat illi veritati. Profecto enim cum hoc dicit, credi sibi expetit: et id agit, ut divinarum Scripturarum auctoritatibus non credamus. » 4. « Et ego quidem qualibuscumque viribus, quas Dominus suggerit, omnia illa testimonia quae adhibita sunt, adstruendae utilitati mendacii, aliter oportere intelligi ostenderem, ut ubique eorum firma veritas doceretur. Quam enim testimonia mendacia esse non debent, tam non debent favere mendacio. Sed hoc intelligentiae tuae relinquo. Admota enim lectioni diligentiori considerationem 304 coget te pietas, qua
Abbreviated transcription (Latin):
deliuiretur. Quid respondebimt᷑
cũ exsuuexerint peruersi hoĩes
prohibentes nuptias quos futuros
ipse prenũciauit. et dixert̃ totũ
illud qd̾ idem aplũs de matrimo¬
nioꝵ iure firmando loqunis est.
propter homines qui dilectione
cõnigiũ tiuuultuari poterant
fuisse mentitũ scil nõ qd̾ hoc sẽ¬
senit sed ut illoꝵ placaretur adu̾¬
sitas: Non enĩ opusest multa
cõmeiorare. Possunt enĩ uideri
etiam de laudibus dei esse officiosã
muendatia ut apud hoĩes pigriores
dilectio eius ardescat. atꝙ ita unis¬
ꝙͣ certa erit inscĩs litteris caste ue¬
ritatis auc̾toritas. Nonne atten¬
dimus cũdem apłm cũ ingenti cu¬
si autẽ xpũs nõ surrexit manis est
predicationrã. mauis cit et si des
nrã: Inuenimur autẽ et falsi te¬
horrescis cũ dixeris quod etiam
si falsun sit ad laudem dei maxime
pertinet. nõnc huius de testaretur
insama: Quibus possit uerbis et si¬
ginficationibus in luccni penetra¬

Expanded text:
deleniret, quid respondebimus, deleniret, quid respondebimus, cum exsurrexerint peruersi homines prohibentes nuptias, quos futuros ipse praenuntiauit, et dixerint totum illud, quod idem apostolus de matrimoniorum iure firmando locutus est, propter homines, qui dilectione coniugum tumultuari poterant, fuisse mentitum, scilicet non quod hoc senserit, sed ut illorum placaretur adueršitas? non opus est multa commemorare. possunt enim uideri etiam de laudibus dei esse officiosa mendacia, ut apud homines pigriores dilectio eius ardescat, atque ita nusquam certa erit in sanctis libris castae ueritatis auctoritas. nonne adtendimus eundem apostolum cum ingenti cuus non resurrexit, inanis est praedicatio nostra, inanis est et fides vestra: invenimur autem et falsi tehorrescis, cum id dixeris, quod etiam si falsum sit, ad laudem Dei maxime pertinet? Nonne hujus detestatus insaniam, quibus posset verbis et significationibus, in lucem penetra
Abbreviated transcription (Latin):
mẽdatiũ. id est cos hoiẽs per quos
nobis illa scriptura ministrata est.
atq conscripta aliquid ni libris
sius fuisse mentitos. Alia quippe
questio est sit ne aliquando menti¬
ri uiriboni. et alia questio est utꝑ
scriptorem sctãꝵ scripturarumꝰ
mentiri opportuerit. Inrino u̾o
nõ alia sed nulla questio est Adiis¬
so enĩ semel in tantũ auctoritatis
fastigiũ officioso aliquo mendatio.
nulla illoꝵ libroꝵ particula rema¬
nebit que nõ ut cuiq uidebitur uł
ad amorem difficilis uel ad fidem ĩ¬
credibilis. cadem perniciosissima
regula uelad mentientis auctoris
consiliũ officiũq referatur Si em̃
mentiebatur apłũs paulus cũ ap¬
postolũ petrũ obiurgaus diceret
si tu cũ sis iudeus gentiliter et nõ
iudaice uiuis. quc̃ adinodũ cogis
gentes iudaizare: Et recte illi ui¬
debatur petrus fecisse. quẽ non
recte fecisse et dixit et scripsit.
ut quasi animis tumultuantiũ

Expanded text:
mendacium, id est eos homines, per quos mendacium, id est eos homines, per quos nobis illa scriptura minisatque conscripta, aliquid in libris suis fuisse mentitos. alia quippe quaestio est, sitne aliquando mentiri uiri boni, et alia quaestio est, utrum scriptorem sanctarum scripturarum mentiri oportuerit; immo uero non alia, sed nulla quaestio est. admisso enim semel in tantum auctoritatis fastigium officioso aliquo mendacio nulla illorum librorum particula remanebit, quae non, ut cuique uidebitur uel ad mores difficilis uel ad fidem incredibilis, eadem perniciosissima regula ad mentientis auctoris consilium officiumque referatur. si enim mentiebatur apostolus Paulus, cum apostolum Petrum obiurgans diceret: si tu, cum sis Iudaeus, gentiliter et non Iudaice uiuis, quemadmodum gentes cogis iudaizare? et \'recte illi uidebatur Petrus fecisse, quem non recte fecisse et dixit et scripsit, ut quasi animos tumultuantium
Abbreviated transcription (Latin):
aliquam partem certam ferre
sentenciam nsi quodeis premi¬
nentem auc toritatem in hoc mu¬
nere sinc cõtrouersia tribuendã
et uerhorũ loqunonũq hebreaꝵ
uiam atq regulas mordatius ut
fertur tenerent. Non autem solũ
inter se nõ cõsenserũt sed ctiam
reliquerũt multa que tanto post
eruenda et prodenda remanerẽt
Si em̃ obscura sunt. te quoq in
illis falli posse creditur. si mani¬
festa meis falli potusse nõ credi¬
tur. Huius rei igitur protua ca¬
ritate expositis causis. certũ me
facias obsecrauerim. Legi etia
quedam scripta que tua diceren
minanis locus ille quo apłuc
petrus a perniciosa sinlulatione
reuocaretur. dictũq ibi patrocim¬
um mendacii susceptũ esse uela
te tali uiro uel aquopiam. si alius
illa scripsit. fatcor nõinediocrueh
doleo donec refellantur si forte re¬
felli possunt ea que me mouent.
Michi euĩ uidenir exitiosissune
credi aliquodin sanctis libris habe

Expanded text:
aliquam partem certam ferre aliquam partem certam ferre sententiam, nisi quod eis praeminentem auctoritatem in hoc munere sine controuersia tribuendam et uerborum locutionumque hebraearum uiam atque regulas mordacius, ut fertur, tenerent, non solum inter se non consenserunt, sed etiam reliquerunt multa, quae tanto post eruenda et prodenda remanerent. si enim obscura sunt, te quoque in eis falli posse creditur; si manifesta, illos in eis falli potuisse non creditur. huius igitur rei pro tua caritate expositis causis certum me facias obsecrauerim. Legi etiam quaedam scripta, quae tua dicerentin manus locus ille, quo apostolus Petrus a perniciosa simulatione reuocatur. ibi patrocinium mendacii susceptum esse uel abs te tali uiro uel a quopiam, si alius illa scripsit, fateor, non mediocriter doleo, donec refellantur, si forte refelli possunt, ea quae me mouent. mihi enim uidetur exitiosissime credi aliquod in libris sanctis esse
Abbreviated transcription (Latin):
dam demonstrabit itiueris etiã
per tuã caritate nõ mediocriter
ministrare dignatur. Petiuius
ergo et nobiscũ petit om̃is affrica¬
noꝵ ecclĩaꝵ studiosa sotietas. ut
nter pretandis eoꝵ libris qui gre¬
ce scripturas nostras quã optune
tractauerũt curam atq operam
ipenderem nõ graueris. Potest
enĩ efficers ut nos quoq habeau
illos tales uiros et imũ potissimũ
quem tu libentius in tuis litteris.
sonas. De uertendis autẽ in liu¬
guã latinã sauctis luteris cano¬
nicis laborare te nollẽ nisi como¬
do quo iob interpretatuses: ut si¬
gnis adhibitis que inter hauc tuã
et septuagnita quoꝵ est grauissi¬
ma auchoritas interpretationez
distet appareat. Satis autem neq̃o
nurari si aliquid adhuic in hebraicis
litteris exemplaribus inuenitur
qd̾ tot interpretes illus lingue
peritissimos fugerit. Onitto eiũ
septuagiuta de quoꝵ uel consilis
uel maiori spũs concordia quã
si unus homo esset nõ audeo in

Expanded text:
dam demonstrati a se itineris etiam dam demonstrati a se itineris etiam per tuam caritatem non mediocriter ministrare dignatur. Petimus ergo et nobiscum petit omnis Africanarum ecclesiarum studiosa societas, ut interpretandis eoce scripturas nostras quam optime tractauerunt, curam atque operam inpendere non graueris. potes enim efficere, ut nos quoque habeamus tales illos uiros et unum potissimum, • quem tu lisonas. de uertendis autem in linguam Latinam sanctis litteris canonicis laborare te nollem nisi eo modo, quo Iob interpretatus es, ut signis adhibitis, quid inter hanc tuam et Septuaginta, quorum est grauissima auctoritas, interpretationem distet, appareat. satis autem nequeo mirari, si aliquid adhuc in Hebraeis . exemplaribus inueni. tur, quod tot interpretes illius linguae peritissimos fugerit. omitto enim Septuaginta, de quorum uel consilii uel spiritus maiore concordia, quam si unus homo esset, non audeo in
Abbreviated transcription (Latin):
dñostudioꝵ quieta leticia et uere
etercitatio in dño liberalis. Quã¬
quã ergo percupiam om̃io te nos¬
se. tamen exignũ ꝗddã minꝰ tui
habeo presentiam udel corporis
quã ipẽ etiam postea quã te beatis¬
sims mĩc epiis. tũc uero iam epi¬
scopatus dignus frater alippius
uidit. remeausq ame uisus est
tum cũ te ilłe ibi udebat egoui¬
debam sed oculis eius Non eiũ
amino mie atq illũ sed corpore
duos qui nouerit dixerit concor¬
dia dum taxat et familiaritate
fi dissima nõ meritis quibus quib¬
ille autecelłit. Quia ergo me pri¬
mitus cõmunione spũs qui munũ
nitimur deinde illius exore iam
diligis. nequaꝙͣ impiidenter qua¬
si aliquis ignotus cõmendo ger
uere pro futurũ sperauius uisi forte
quod talis est ut ip̃e tibi per eui
fias cõmendatior quã ille perme.
Hactenus fortasse scribere debu
aminus in loquelas cõmunican¬
das tecũ de studiis nr̃is que habe
miltas utilitates et uatica que¬

Expanded text:
no studiorum quieta laetitia et uere exercitatio liberalis. quamquam ergo percupiam omnino te nosse, tamen exiguum quiddam tui minus habeo, praesentiam uidelicet corporis. quam ipsam etiam, posteaquam te beatissimus scopatu dignus frater Alypius uidit remeansque a me uisus est,tum, cum te ille ibi uidebat, ego uidebam, sed oculis eius. non enim animo me atque illum, sed corpore duos, qui nouerit, dixerit, concordia dumtaxat et familiaritate fidissima, non meritis, quibus ille antecellit. quia ergo me primitus communione spiritus, quo in unum nitimur, deinde illius ex ore iam diligis, nequaquam inpudenter quasi aliquis ignotus commendo germuere profuturum speramus; nisi forte, quod talis est, ut ipse tibi per eum fiam commendatior, quam ille per me. hactenus fortasse scribere debueanimus in loquelas communicandas tecum de studiis nostris, quae ho, qui nobis multas utilitates et uiatica quae
Abbreviated transcription (Latin):
omẽs cupiũt esse absq pctõ. Et
in hoc ingratus teneberis qͣuia aut
nullũ aut rarũ quẽq siue ꝑctõ
pro ferre potes. onĩes absq pcto esse
fatearis. Possibilia inquit mãdata
dedir deus. Et quis hoc negat:
CSed quõ hoc sit intelligenda sen¬
tentia nas electionis apercissime
doceat. Ait enĩ. Quod erat im¬

Expanded text:
omnes cupiunt esse absque peccato. et omnes cupiunt esse absque peccato. et in hoc ingratis teneberis, ut, qui aut nullum aut rarum quemque sine peccato proferre potes, omnes absque peccato esse fatearis. \'possibilia\', inquit, \'mandata dedit deus\'. et quis hoc negat? sed quomodo haec sit intellegenda sententia, uas electionis apertissime docet; ait eni
Abbreviated transcription (Latin):
ut uichil inter me ess et deũ crea¬
toreni. ut maior essem angeloꝵ fa¬
stigio. ut haberẽ qd̾ angełi nõ ha¬
bent : De ilło scriptũ est. quasi pro¬
priũ qui pctiũ nõ fecit nec dolus in¬
uentus est in ore eius. Si hoc et mͥ
cumune est cũ xp̃o. quid ille habebit
propriũ: Alioꝗn per se tua scientia
mũ sompinĩ ad decipiendas aĩas ru¬
des frustra conaris adiũgere non
absq dei gratia. Si eiũ per se semel
homo potest esse siue pctõ. quid neces¬
suria est grã dei : Sinautẽ sine il¬
lius gratia nichil potest facore: ꝗd
necesse fuit dicere posse quod non
potest: Potest inquit esse sine p᷑¬
cato. potest esse perfectus si uoluerit
Quis euĩ xpĩanoꝵ nõ uult esse sine
pcto. aut quis perfectionẽ recusat: si
sufficit ei uelle. et statim sequitur
posse: Sdi uelle precesserit. nullus¬
q xpiãnoꝵ est qui nolit esse sine pec¬
cato. Omiesergo sine ꝑct̃o eruut. ꝗa

Expanded text:
ut nihil inter me esset et dominum creaut nihil inter me esset et dominum creatorem, ut maior essem angelorum fastigio, ut haberem, quod angeli non habent? de illo scriptum est quasi proprium: qui peccatum non fecit nec dolus inuentus est in ore eius. si hoc et mihi commune cum Christo est, quid ille habebit proprium? alioquin per se tua sententiamum somnum ad decipiendas rudes animas frustra conaris adiungere: \'non absque dei gratia\'. si enim semel per se homo potest esse sine peccato, quid necessaria est gratia dei ? sin autem sine illius gratia nihil potest facere, quid necesse fuit dicere posse, quod non potest? \'potest\', inquit, \'esse sine peccato, potest esse perfectus, si uoluerit\'. quis enim Christianorum non uult esse sine peccato aut quis perfectionem recusat, si sufficit ei uelle et statim sequitur posse, si uelle praecesserit? nullusque Christianorum est, qui nolit esse sine peccato: omnes ergo sine peccato erunt, quia
Abbreviated transcription (Latin):
as nõ est in hoiẽ uia eius et a duõ
gressus hoĩs dirigit᷑. Fucilia dicis
esse dei mãdata. et taniẽ millum
proferre potes qui uuiuersa comple¬
uerit. Responde michi . facilia sunt
au difficillia eͦ Si facilia profer
quis ea impleuerit et cur dauid ĩ
ras. Et dñs in euuãgelio. Intrate
per augustã portã et diligite ñimicos
uestros. et orate prohis qui persequũtur
uos. Si autẽ dificilia. cur aususes di¬
cere fatilia dei esse mandata. que nul¬
lus impleuerit. Non intelligis tuas in¬
ter se pugnare sentẽtias. Aut enĩ fati¬
lia sunt. et infiuita est multitudo ho¬
iniũ qui ea impleueriut. aut diffi¬
cilia. et teniere dixisti facile. qd̾ diffi¬
cile est. Soletis et hoc dicere. aut
possibilia esse mandata et recte a deo
data. aut ipossibilia. et nõ in his eẽ
culpã quia acciꝑe mandata. sed in eo
qui dedit impossibilia: Nũquid pre¬
cepit nichi deus ut essem qd̾ deus ẽ

Expanded text:
as: nonest in homine uia eius et: adomino as: nonest in homine uia eius et: adomino gressus hominis diriguntur ? facilia dicis dei esse mandata et tamen nullum proferre potes, qui uniuersa conpleuerit. responde mihi: facilia sunt an difficilia? si facilia, profer, quis ea inpleuerit et cur Dauid in ras et dominus in euangelio: intrate per angustam portam et: diligite inimicos uestros et: orate pro his, qui persequuntur uos? sin autem difficilia, cur ausus es dicere facilia dei esse mandata, quae nullus inpleuerit? non intellegis tuas inter se pugnare sententias? aut enim facilia sunt et infinita est multitudo hominum, qui ea inpleuerint, aut difficilia et temere dixisti esse facile, quod difficile est. Soletis et hoc dicere, aut possibilia esse mandata et recte a deo data aut inpossibilia et non in his esse culpam, qui accepere mandata, sed in eo, qui dedit inpossibilia. numquid praecepit mihi deus, ut essem, quod deus est,
Abbreviated transcription (Latin):
necessariũ. Audi iugrate inimo sa¬
crilege apłi predicantẽ. Siue mnã¬
ducatis. siue bibitis. siue aliquid agĩ¬
tis omniã in noĩe diũ agite. Et illud
iacobi. ecce nũt qui dicitis. hodie
aut cras prosicistemur in illã cini¬
tatem. et facienus illit ãmĩ iiũ
et negotiabiniur. et lucrabiniur. qui
nestitis de crastino que est enĩ nita
urã: Aura est siue napor pcuilulũ
apparcus. dem dissipatur pro eo qđ de
beatis dicere. Si dñs uoluerit. et ui¬
xerimus et fatienuis hoc aut illud.
Nuc̃ autẽ exultatis in suꝑbiis ur̃s.
Om̃is istius modi gloriatio pessĩma
est. Iuiuriã tibi fieri putas et de¬
strui arbitrii libertatẽ si ad deũ sẽp
auctorẽ ⁊ecurras. si ex illius pende¬
asuoluntate et dicas oculi mei sem¬
per ad dinũ quĩ ip̃ẽ euellet de laq̃o
pedes iuros. Uude et audes hnqua
proferre tereraria. Unũ quẽq suo¬
tore nõ indiget. quõ stribit i ereii¬

Expanded text:
necessarium erit? » Audi ingrate, imo sanecessarium erit? » Audi ingrate, imo sacrilege, Apostolum praedicantem: Sive manducatis, sive bibitis, sive aliud quid agitis, omnia in nomine Dei agite . Et illud Jacobi, 1035 Ecce nunc qui dicitis, hodie aut cras proficiscemur in illam civitatem, et faciemus illic annum unum, ut negotiemur et lucremur, qui nescitis de crastino. Quae enim est vita vestra? Aura est enim sive vapor paululum apparens: deinde dissipatur, pro eo quodbeatis dicere: si dominus uoluerit et uixerimus, ut faciamus hoc aut illud. nunc autem exultatis in superbiis uestris; omnis istius modi gloriatio pessima est. iniuriam tibi fieri putas et destmi arbitrii libertatem, si ad deum semper auctorem recurras, si ex illius pendeas uoluntate et dicas: oculi mei semper ad dominum, quoniam ipse eruet de laqueo pedes meos ? unde et audes lingua proferre temeraria unumquemqutore non indiget, quomodo scribit Hieremi
Abbreviated transcription (Latin):
esse pertoctũ preteritoꝵ q obliui¬
sci. et in futurũ se extendere. Qui
rat futura. ostendit se presentibus
nõ esse contentũ. Quod autẽ fur¬
sũ et deorsũ iactitant libeꝵ a nobis
arbitriũ destrui. audient et ecõtra¬
largitoris. Quis destruit liberst̃ ar¬
bitriũ: ille qui semꝑ agit deo grãs:
et quodcũq i suo fluit ruiulo eid fõ¬
teni refort an qui dicit rccede ame
quia uiũdus sum. nõ habco tenetes¬
sariũ dedisti enĩ michi seuiel arbit̾i
ubertatem ut fatiã quod uoluero :
quid rursũ te ingern. ut uil possim
facere nisi tu in me tua dona com¬
pleueris: Fraudulenter pretendis
gram̃ dei. ut ad conditionẽ homis re¬
feras et nõ ni singulis operib auxi¬
liũ dei requiras. ne stil hberũ arbi¬
digitũ. mouere manũ. sedere. stare.
ambulare discurrere. sputa iacere.
duobus digitulis nariũ purgamẽta
decutere. releuare alnĩ. urinã di¬
gerere. semꝑmichi auxiliũdei orit

Expanded text:
esse perfectum, praeteritorum obliuiesse perfectum, praeteritorum obliuisci et in futurum se extendere. qui desiderat, ostendit se praesentibus non esse contentum. quod autem sursum deorsum iactitant liberum a nobis arbitrium destrui, audiant e contraium largitoris. quis destruit arbitrium? ille, qui semper agit deo gratias et, quodcumque in suo fluit riuulo, ad fontem refert, an qui dicit: \'recede a me, quia mundus sum; non habeo te necessarium\'. dedisti enim mihi semel arbitrii libertatem, ut faciam, quod uoluero; quid rursum te ingeris, ut nihil possim facere, nisi tu in me tua dona conpleueris? fraudulenter praetendis dei gratiam, ut ad conditionem hominis referas et non in singulis operibus auxilium dei requiras, ne scilicet liberum arbidigitum, movere manum, sedere, stare, ambulare, discurrere, sputa jacere, duobus digitulis narium purgamenta decutere, relevare alvum, urinam digerere, semper mihi auxilium Dei
Abbreviated transcription (Latin):
in nobis et uelle et ꝑficere. Et sul¬
uator in enuãgelio. Pater meus
usq modo oꝑatur et ego operor.
Semꝑ largitur. semꝑq donaturꝯ
est. Non michi sufficit quod semel
dedit. nisi semꝑ dederit. Petout acci¬
piau. et cũ accipio rursũ peto alia ad
accipienda bñficia dei. Nec ille defi¬
cit in dando uec ego satior maccipi¬
endo. Quãto plus bibero tanto plus
sitio. Legi enĩ psalmiste uotẽ. Gusta¬
te et uidete quĩ suauis est dñs. Omẽ¬
nirtutũ. tuc̃ habes principiũ. Prĩ¬
cipiũ enĩ sapientie timior diũ qui
expellitur atq destruitur caritate.
Hec in om̃ibus sola perfectio si nu¬
perfectos esse se nouerint. Et uos
inquit cũ omĩa feceritis dicite serui
nultiles sumius. qd̾ debniniꝰ facere
fecinuis. Si in utilis est qui ꝑfecit
onĩa. quid de illo dicendũ est qui
explicare nõ potuit: Unde et a¬
postolꝰ ex parte accepisse et ex ꝑte
cõprehendisse se dicit. et nec dimi

Expanded text:
in uobis et uelle e et perficere, et salin uobis et uelle e et perficere, et saluator in euangelio: pater meus usque modo operatur et ego operor. semper largitor semperque donator est. non mihi sufficit, quod semel dedit, nisi semper dederit. peto, ut accipiam, et cum accepero, rursum peto. auarus sum ad accipienda beneficia dei nec ille deficit in dando nec ego satior in accipiendo. quanto plus bibero, tanto plus sitio. legi enim psalmistae uoce cantari: gustate et uidete, quoniam suauis est dominus. omnuirtutum, tunc habebo principium. principium enim sapientiae timor domini, qui expellitur atque destruitur caritate. haec est in hominibus sola perfectio, si inperfectos esse se nouerint. et uos, inquit, cum omnia feceritis, dicite: serui inutiles sumus: quod debuimus facere, fecimus. si inutilis est, qui fecit omnia, quid de illo dicendum est, qui explere non potuit? unde et apostolus ex parte accepisse et ex parte conprehendisse se dicit et necdum
Abbreviated transcription (Latin):
mero es cũ aduirtutũ uenorit sũ¬
mitatẽ ne ni nocte quidẽ ea pati.
que hoĩm sunt. nec cogitatione uitioꝵ
aliqua titillari. Nec erubestas de soti
tui ingemi disciplina est. quitqd ilłi
responsũ est tibi responsũ creditur
nec fieri potest ut diuersus sit eoꝵ ex¬
itus. quoꝵ est una sũa. Cũ hec imn
se habeant. ꝗd uolũt misere nuilier¬
cule ouerate pctĩs que circũferũt᷑
oniiuento doctrine semper disten¬
tes. et nũꝙͣ ad scicntiã ueritat̾ peruc¬
nientes. Et ceteri nulierculaꝵ socui
prurientes auribus et ignorãtes ꝗd
audiant: quid loquãtur: qui uetu¬
stissimũ cenũ quasi nouã sustipiũt
libenter amplectuur a ta dũtaxat
ut agamus semꝑ grãs largitori. sti¬
auiusq nos nichil esse insi quod
donauit ni nobis ipẽqz seruauerit
dicente apło nõ est uolentis neq cur¬
reutis sed miserentis dei. Uelle et
currere meũ est. sed ipm meũ sine
dei semꝑ auxilio põ erit meũ Dicͭ

Expanded text:
mero es, cum ad uirtutum uenerit summero es, cum ad uirtutum uenerit summitatem, ne in nocte quidem ea pati, quae hominum sunt, nec cogitatione uitiorum aliqua titillari. nec erubescas de societui ingenii disciplina est. quicquid illi responsum est, tibi responsum credito. nec fieri potest, ut diuersus sit eorum exitus, quorum est una sententia. Cum haec se ita habeant, quid uolunt miserae mulierculae oneratae peccatisomni vento doctrinae, semper discentes, et numquam ad scientiam veritatis pervenientes: et caeteri muliercularum socii, prurientes audiant, quid loquantur, qui uetustissimum caenum quasi nouam suscipiunt libenter amplectimur, ita dumtaxat, ut agamus semper gratias largitori sciamusque nos nihil esse, nisi, quod donauit, in nobis ipse seruauerit dicente apostolo: non est uolentis neque currentis sed miserentis dei. uelle et currere meum est, sed ipsum meum sine dei auxilio non erit meum. dicit
Abbreviated transcription (Latin):
diguo explicare sermone qd̾ librũ
sextũ pythagorei homũis absq xp̃o
ati echuici imuuitato noĩe spxtĩ
notauit. In quo iuxta dogina pr¬
thagoricũ qui hoiẽm exequant deo.
et de cnis dicũt esse substãtia. uiłta
de porfectione dicũtur ut qui uolu
uiru pħĩ uestiũt. sub martiris uoiẽ
bibant de aureo calice babilonis.
Neniq in ipõ noluinr muilla prophã¬
mlla xp̃ĩ fit muentio. ut epiũ et mar-¬
tuẽ siue xpĩ fide fuisse cõcendat.
Dude et uos plurima contra ettͣ
nsurpatis testimonia. Fecerat hoc
origenis. eusebii cesariensis quem
fuisse arrionũ nemio nestiat. unũ
pã phili prenotaret. quo stil egre¬
gia ĩlla quatuor origenis per iar¬
chon uoluĩa latiruis infiuderet
aurrib. Uis adhuc et aliũ uosse
erroris ciui pͥncipẽ: Doc trinatu¬
a origens raniustulus est. In eo
emĩ psalmo ubi scriptũ est ut dece¬
toris taceã iusuꝑ et usq ad noctem
erudierũt me renes mei. asserit

Expanded text:
digno explicare sermone, quod librum Sexti Pythagorei, hominis absque Christo atque ethnici, inmutato nomine Xysti, notauit ? in quo iuxta dogma Pythagoricum, qui hominem exaequant deo et de eius dicunt esse substantia, multa de perfectione dicuntur, ut, qui uolumen philosophi nesciunt, sub martyris nomine bibant de aureo calice Babylonis. denique in ipso uolumine nulla prophetnulla Christi fit mentio, ut episcopum et martyrem sine Christi fide fuisse contendat. unde et uos plurima contra ecclesiam usurpatis testimonia. fecerat hoc Origenis Eusebii Caesariensis, quem fuisse Arrianum nemo qui nesciat, unum \'Pamphili\' praenotaret, quo scilicet egregia illa quattuor Origenis negl agxcov uoluminaLatinis infunderet auribus. uis adhuc et alium nosse erroris : tui principem? doctrina tua Origenis ramusculus est. in eo enim psalmo, ubi scriptum est — ut de ceteris taceam —: insuper et usque ad noctem erudierunt me renes mei, adserit
Abbreviated transcription (Latin):
triuitas predicatur. Quodautẽ
sabaotħ et saluator nr̃ esse dicat᷑.
accipe exemplũ in uigesimo f̾cio
psalmo uirtutes que dno ministra¬
baut ad celestes alias fortitudines
proclamabant. ur pandãt duõ ia¬
miam reuertenti. tollite portas prĩ¬
cipesur̃ãs. siue ut aquila inrerpre¬
tatur atfollite porte capita urã. et
introibit rex glorie. Rursũ ille quẽ
indutũ carne cõspitiũt. nouo ms¬
sterio stupefacte interrogant. Qus
est iste rex glorie: Accipuĩt q respõ¬
suun Dñs uirtutũ ip̃e est. rex glĩe.¬

Expanded text:
trinitas praedicatur. quod autem sabaoth et saluator noster dicatur, accipe exemplum in uicesimo tertio psalmo: uirtutes, quae domino ministrabant, ad caelestes alias fortitudines proclamabant, ut pandant ianuam domino reuertenti: tollite portas, principes, uestras — sine, ut Aquila interpretatur, adtollite, portae, capita uestra — et introibit rex gloriae. rursum illae, quia indutum carne conspiciunt, nouo mysterio stupefactae interrogant: quis est iste rex gloriae? accipiuntque responsum: dominus uirtutum ipse est rex gl
Abbreviated transcription (Latin):
cisis labus tam graude misteriũ
recusasse. Aure audictis et non
intelligetis. et cernẽtes aspicietis
et nõ iudebitis Totus hic locus si
id pertinet tpũs quoipẽ est digna¬
tus descendere ad terras signa iudeis
nõ intelligcntibus perpetrauit. Et quĩ
usq ad fine̾ capituili explauatiomul¬
tiplex sequitur et ex cipientis iam ex¬
sufficiat. Quia et oratio que non
proprie manus stilo expolitur cum
perse inculta est tũ multo molestion
fit si rediũ siu prolixitate cõgemiuet
et oculoꝵ do lore cruciari aurib tãt̃
studeamus et lingna.

Expanded text:
cisis labiis tam grande ministerium cisis labiis tam grande ministerium recusasse\'. Aure audietis et non intellegetis, et cernentes aspicietis et non uidebitis. totus hic locus, sid id pertinet tempus, quo ipse descendere dignatus ad terras signa Iudaeis non intellegentibus perpetrauit. Et quoniam usque ad finem capituli explanatio multiplex sequitur et excipientes iam insufficiat: quia et oratio, quae non propriae manus stilo expolitur, cum per se inculta est, tum multo molestior fit; si taedium sui prolixitate congeminet; ut oculorum dolore cruciati, auribus tantum studeamus et lingua.
Abbreviated transcription (Latin):
subsamnationẽ. Et econtrario qui
assertorem dicebat i saie illa prosert.¬
et prophã nõ tam suo inerito quã
miẜicordia dei confisus. postꝙͣ a
seraphin audierat. ecce retigit h ͦ
labia tua. et abstulit iniquitates.
tuas et pcta tua purgabit. ocio no¬
luisse torpere et ultrom ministeri¬
uni dei quasi apctĩs libeꝵ ⁊elo se
obtulisse fidei Odopsen uero qui¬
a scłaribus cruditus fuerit disti¬
plinis. et intertẽcto egiptio con¬
stienciacius aliqua ex parte sor¬
duerat. unde uor ad eum de rubo
facta sit dicens ne accessens hũt
solue calciamenta pedimifuoꝵ lo¬
cus em̃ in quostas terra scã est. it
scierit sibi aduersus magos adu̾¬
sus pharaonẽ pessimũ reqe fuere¬
rũ esse certamen se extusasse di¬
centem. precor duẽ nõsum digiꝰ
pro quo in hebreo legitur. nõ habeo
labia encũcisa. septuaguita inter¬
cũcisa labia indei se obtulisse miui¬
steriũ et morsen adhuc incireũ¬

Expanded text:
subsannationem . Et econtrario qui subsannationem . Et econtrario qui assertor est Isaiae dicebat illa proferet: Prophetam, non tam sui merito, quam misericordia Dei confisum, postquam a Seraphim audierat, Ecce tetigit hoc labia tua, et auferet iniquitates tuas, et peccata tua purgabit, otio noluisse torpere, sed ultro in ministerium Dei, quasi a peccatis liberum, zelo se obtulisse fidei. Moysen vero quia saecularibus eruditus fuerat disciplinis, et interfecto Aegyptio, conscientia ejus aliqua ex parte sorduerat ; unde et vox ad eum de rubo facta sit, dicens: Ne accesseris huc: solve calceamenta de pedibus tuis, locus enim in quo 59 stas, terra sancta est: et scierit sibi adversus magos et adversus Pharaonem pessimum regem futurum esse certamen, se excusasse dicentem: Precor, Domine, non sum dignus: pro quo in Hebraeo legitur, non habeo labia circumcisa, Septuaginta Intercumcisa labia in dei se obtulisse ministerium et aloysen adhuc incircum
Abbreviated transcription (Latin):
tuliss. nõ ait ecce ego utte me
sed interrogauit quid illud esset qd̾
clamare deberet et dixi ait quid̃
uonient. et insament et cabenent et¬
cie gladii quẽ mmitam in meeus at
Quod cũ audisser prophano cenint
nõ sum digiius. sed prouide. pĩ. queui¬
imitas. sed amator populi siui et ptr̃s
quia et potu calicis iniuuce gentes m̃s¬
terficerentur et ruerent. caliet mẽri
libenter accepit non intelligens in om
nibus gentibus etiam ihrłni eupir bẽ¬
di. Deniq inter ceteras nationerete
accepi ait calicẽ de mami diũ. et po¬
tionam omẽs gentes ad quas misit
medũs. et hierslm̃ et cuutates iuda
et reges enis et principes eiuis. i po¬
nendas eas in desolationt̃ et mmuo¬
um et sibilationẽ. Proqua piophonia
licet inplerisq codicibus ordoper
uersus sit. quid mahio locodicat au¬
sculta. Seduxisti me dnẽ. et seduc¬
tussum. teniusti me et posiusti fuct̾
summi in derisimi tota die exegi i

Expanded text:
ertulisset, non ait: ecce ego, mitte m e, ertulisset, non ait: ecce ego, mitte m e, sed interrogauit, quid illud esset, quod clamare deberet: et dixi, ait: quid uoment et insanient et cadent a facie gladii, quem mittam in medio eorum. quod cum audisset propheta, non rennuit, non sum dignus et: prouide alium, quemmittas, sed amator populi sui et putans, quia ex potu calicis inimicae gentes interficerentur et ruerent, calicem meri libenter accepit non intenibus gentibus etiam Jerusalem comprehendi. Denique inter caeteras nationes: Et accepi, ait, calicem de manu Domini, et potionavi omnes gentes, ad quas misit me Dominus, et Jerusalem, et civitates Juda, et reges ejus, et principes ejus, ad ponendas eas in desolationem, et in invium, et sibilationem . Pro qua Prophetia, licet in plerisque codicibus ordo sit perversus: quid in alio loco dicat ausculta: Seduxisti me, Domine, et seductus sum: tenuisti me et potuisti: factus sum in derisum, totam diem exegi in
Abbreviated transcription (Latin):
Aiebat de morse et iscua. Quis
melius fecerit requiramꝰ utrũ¬
ne morses qui cũ a deo mitteret᷑
ad ppłui ait. precor duẽ nõ sũ digiꝰ
et rursũ prouide aliũ quẽ mittas
an iscrias qui cũ nõ fiuss electus
ultro se obtulit dicens ecte ego÷
untte me Nec ignoro dicebat pe¬
riculosimi esse descõꝵ meritire
disputare et aliquiduel nmns uł
plus disserere uelle de co quẽ dm̃
coronauit. sod quia dixit ip̃e que¬
rite et inuenietis pulsate ctapere¬
tur uobis. etiã nos de aliquo nõ detra
hamus. sedut scripture sensũ stien¬
tes ad eius uos dirigauĩ exempla
debemus inquirere qd̾ potest facer
questionẽ. Quiq morsi inquit as¬
sertior est huilitate enis predicãt
ac mãsuctudinẽ. qd̾ se indignĩ u¬
dicans ministerio deimaior effect̾
sit. Isaias uero quia ultro sẽ eptulit
Ob quod iulta perpessus et ab ouũ
ppło ꝓnisano habitus cũ iterĩ ci
suꝑiori facilitate se ipm̃ offerens ꝑ¬

Expanded text:
aiebat: de Moysi etEsaia, quis aiebat: de Moysi etEsaia, quis melius fecerit, requiramus: utrumne Moyses, qui, cum a deo mitteretur ad populum, ait: precor, domine, non sum dignus et rursum: prouide alium, quem mittas, an Esaias, qui, cum non fuisset electus, ultro se obtulit dicens: ecce ego, mitte me. nec ignoro\', dicebat, \'periculosum esse de sanctorum meritis disputare et aliquid uel minus uel plus adserere uelle de eo, quem dominus coronauit; sed quia ipse dixit: quaerite et inuenietis. pulsate et aperietur uobis, etiam nos, nonhamus, sed ut Scripturae sensum scientes, ad ejus nos dirigamus exempla, debemus inquirere quod potest facere quaestionem. Qui Moysi, inquit, assertor est, humilitatem ejus praedicat ac mansuetudinem, quod se indignum judicans ministerio Dei, major 58 effectus sit: Isaias vero, qui ultro se obtulit, ob quod multa perpessus et ab omni populo pro insano habitus, cum iterum ei superiori facilitate se ipsum offerens p
Abbreviated transcription (Latin):
liugua dolosa. et post interrogatoẽ
spũs sauctus. quid detur ribi aut
quid apponatur tibi ad linguã do¬
carbomibis desolatorus. scuiuis pro¬
phete esse concessinu. Uere quippe
desolator carbo quilinguiã puram
faciat a peto serino duunus est de
quo et inisaia dicitur habes carbo
ues ignis. sedebis super cos hi ett
tibi in adiutoriũ. Et audiuui uoce
diũ dicentis. Quẽ mittã᷑. et quis
ibit ad pplm istũ. Et dixi. Ecce ẽ¬
go imitte me. Et ait. Uade et dic
ppło huic. Aure audietis. et non
intelligetis. Iuterrogauts sunt
uerba diũ nõ ubentis. quẽ debeat
mittere. et quis sit iturils ad ppn
Cui facilis prophã ⁊ espondit xtre
ououuitte me. Et pot polliatat
dic ppło huic. Aure audietise t
nõ intelligetis. et ceruẽtes aspici¬
etis et nõ iudebitis et ceta que
ip̃ĩus prophecie serino cõtęint.
Audiui ego hoc in loco nõ paruã
hebrei mei disputatoẽ.cuꝰ pau¬
ca ponã ut sensũ hoĩs aduertas.

Expanded text:
lingua dolosa, » et post interrogationem lingua dolosa, » et post interrogationem Spiritus Sancti: « Quid detur tibi, aut quid apponatur tibi ad linguam docarbonibus desolatoriis » , scimus Prophetae esse concessum. Vere quippe desolatorius carbo, qui linguam puram facit a peccato, sermo divinus est, de quo et in Isaia dines ignis, sedebis super eos, hi erunt tibi in adiutorium. Et audiui uocem domini dicentis: quem mittam et quis ibit ad populum istum? et dixi: ecce eet ait: uade et dic populo huic: aure audietis et non intellegetis. interrogantis sunt uerba domini, non iubentis, quem debeat mittere et quis sit iturus ad populum, cui facilis propheta respondit: ecce ego, mitte me et post pollicitatdic populo huic: aure audietis et non intellegetis, et cernentes aspicietis et non uidebitis et cetera, quae ipsius prophetiae sermo contexit. audiui ego hoc in loco non paruam Hebraei mei disputationem, cuius pauca ponam, ut sensum hominis aduertas.
Abbreviated transcription (Latin):
os ieũ. et dixit. Ecce tetigit hoc la¬
bia tũa et astrilitiniquirates tuaset
pctã tua purgauit. Sedm̃ om̃esedi¬
tiones quas supra exposuimus siue ĩ¬
duo test amẽta nitelligere uolueris.
sine aliquas apparatrices incelesti¬
bus uirtutes siue in signũ caꝑtiuis¬
tatis uimbrã quãdã ueritatis future¬
pre figuratã. mĩc accipe seraphni.¬
Hos quia pͥmã senrẽciã sequinur
eiiuãgelicũ testamẽtũ missũ asseri¬
mis d ꝓphani. qd̾ habens in sẽ utͣ¬
q mandata. id est. et sua et uet̾is
restĩ. ignitũ serinonẽ dei duplici
preceptoꝵ acie cõprehendit. et tac¬
tis labiis quitꝗd fuerit ignorãcie
hoc si quidẽ nos labia interpreta¬
mur imimiũda. piugationis sue
pepulit ueritatẽ. Hanc forcipem
iacob in scala cõspicit. Hic est.
gladius bisacutus. Hec duo mi¬
inita que mulier mittit indoniũ
dei. hic stant duos denauos habẽs
qui more piscis repertus pro dño
onis retinetur urtute. Carbo cõ
aican meã a labrs miquis et ad

Expanded text:
cce tetigit hoc labia tua et auferet iniquitates tuas et peccata tua circumpurgabit. secundum omnes editiones, quas supra exposuimus, siue duo testamenta intellegere uolueris siue aliquas apparitrices in caelestibus uirtutes siue in signum captiuitatis umbram quandam futurae ueritatis praefiguratamNos quia primam sententiam sequimur, Evangelicum Testamentum missum asserimus ad Prophetam: quod habens in se utraque mandata, id est, et sua et veteris Testamenti, ignitum sermonem Dei, duplici praeceptorum acie comprehendit: et tactis labiis, quidquid fuerat ignorantiae, hoc siquidem nos labia interpretamur immunda, purgationis suae pepulit veritate. Hanc forcipem Jacob in scala conspicit : hic est gladius bis acutus: haec duo minuta, quae mulier vidua mittit in dona Dei : hic stater duos denarios habens, qui in ore piscis repertus, pro Domionis retinetur virtute, carbo companimam meam a labiis iniquis, et a
Abbreviated transcription (Latin):
am intemplũ irruentẽ nõ corripue¬
rat. nec uxta helre exemplũ lib̾a
uoce mipiuĩ designarat. labia habe¬
bat unmũda. In medio qͦ ppłi nn¬
mũda labia habentis habitat isai¬
as qui cõpunctus est. et se miserũ
contestatur purgatione dignus
efficitur. Populus uero nõ solum
nõ agens peuitẽciã. sed nesciens ꝗ¬
dem quia labia habebat miniũda.
purgationis remediũ nõ meretur
Orouidendũ igitur sub hoc exẽplo
nõ solum ut ipsi simuis iusti. sed

Expanded text:
am in templum inruentem non corripueam in templum inruentem non corripuerat nec iuxta Heliae exemplum libera uoce inpium designarat, labia habebat inmunda. In medio quoque populi inmunda labia habentis habitem. Esaias, quia conpunctus est et se miserum contestatur, purgatione dignus efficitur; populus uero non solum non agens paenitentiam, sed ne sciens quidem, quia labia habeat inmunda, purgationis remedium non meretur. prouidendum igitur sub hoc exemplo non solum, ut ipsi simus iusti, sed
Abbreviated transcription (Latin):
pedes tuos nõ habebis partẽ mecũ.
et ille respondit dñe nõ solũ pedes¬
sed et uianus et capit: Accensu¬
rus dñs ad celũ quia aplĩ ut homi¬
ues terre insĩstentes adhuc habe¬
bant pctõꝵ sordib pedes pollutos.
uult eos a delictis peintus liberar̃.
ut eis possit prophetalis sermo cõ¬
gruere. quã speciosi pedes eiuian¬
gelisanciũ pacem et muitari ua¬
leant uerba eccłie dicentis. laui
pedes in eos qͥmͦ comquinabo illos ᷤ
Ut etiam si quis post resuriectoerã
postea his adhesẽrit puluis in imipiã
eum excutiã ciuitatem in testimoͬ
laboris. qd eousq pro om̃iũ salute
contenderint facti udeis ut iudei.
gentibus ut gentilos ut eciã ꝓpria
uestigia aliqua ex parte polluerint.
Igitur ut ad propositũ reuertam᷑.
Acuti apłi purgatione indigebant
pedũ. sic quia uaias tantũ insermo¬
ne pcccauerit. labia habebat iminũ¬
da. et quantũ ego arbitror quia ozi¬

Expanded text:
pedes tuos, non habebis partem mecum pedes tuos, non habebis partem mecum et ille respondit: non solum, dsed et manus et caput? ascensurus dominus ad caelum, quia apostoli, ut homines terrae insistentes, adhuc habebant peccatorum sordibus pollutos pedes, uult eos a delictis penitus liberare, ut eis possit prophetalis sermo congruere: quam speciosi pedes euangelizantium pacem! et imitari ualeant ecclesiae uerba dicentis: laui pedes meos, quomodo inquinabo illos?, ut, etiam si quis post resurrectionem postea his adhaeserit puluis, in inpiam eum excutiant ciuitatem in testimonium laboris, quod eo usque pro omnium salute contenderint facti Iudaeis ut Iudaei, gentibus ut gentiles, ut etiam propria uestigia aliqua ex parte polluerint. igitur, ut ad propositum reuertamur, sicuti apostoli purgatione indigebant pedum, sic, quia Esaias tantum in sermone peccauerat, labia habebat inmunda et, quantum ego arbitror, quia Ozi