comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
d̾notandũ qd illic dr̃. exomĩ ligno paradisi edite.
de ligno aut scientiȩ boni & mali ne teageritis. Qi
enĩ ab uno qͦliba bono subiectos uetat necesse est
ut multa concedat. ne obedientis mens funditꝰ
paradisi arbores adesum dñs cessit. cũ ab una ꝓhibuit:
ut creaturam suam quam uolebat extingui. s ꝓuehi:
tanto faciliꝰ abuna restringeret. qͣnto ad cũnctas latius
si de suo aliquid habeat nulla ẽ: aliquando aut̃ si
de fuo aliqͥd ñ habeat minima. Ham cũ huiꝰ mundi
successus p̃cipit᷑. cũ locꝰ suꝑior imꝑat᷑. is qͥ ad ꝑcipienda
hȩc obedit. obedientiȩ sibi uirtutem euacuat. si ad hec
etiã exꝓprio desiderio anhelat. neq enĩ se sub obedien¬
tia dirigit. qͥ ad ꝑcipienda huiꝰ uitę ꝓẜa libidine ꝓpͥe
ambitĩonis seruit. Rursũ cũ mundi despectꝰ p̃cipitur.

Expanded text:
Sed notandum quod illic dicitur: « Ex omni ligno paradisi edite, Sed notandum quod illic dicitur: « Ex omni ligno paradisi edite, de ligno autem scientiae boni et mali ne tetigeritis . » Qui enim a bono quolibet subjectos vetat, necesse est ut multa concedat ne obedientis mens funditus  autem paradisi arbores ad esum Dominus concessit, cum ab una prohibuit, ut creaturam suam, quam nolebat exstingui, sed provehi, tanto facilius ab una restringeret, quanto ad cunctas latius si de suo aliquid habeat, nulla est; aliquando si de suo aliquid non habeat, minima. Cum hujus mundi successus praecipitur, cum locus superior imperatur, is qui ad percipienda haec obedit, obedientiae sibi virtutem evacuat, si ad haec etiam ex proprio desiderio anhelat. Neque enim se sub obedientia dirigit, qui ad percipienda hujus vitae prospera libidini propriae ambitionis servit. Cum saeculi
Abbreviated transcription (Latin):
tem sertanda p̾cipit᷑. Ipse aut̃ si fic̃ audit udicat.
tunc quoq obedit. cũ udex uenit. Ne gͥ nobis
usq ad p̾sentis uitȩ t̾minũ obedientia laboriosa appa¬
reat redẽptor nr̃ indicat: quia hanc etiam eumudex
uenerit seruat. Quid gͦ mirum si peccator homo obe¬
dientiȩ inp̃sentis intȩ breuitate se subicit quando
hanc mediator dĩ & hominũ & cũ obędientes remune¬
rat nͣ reliquit: Sciendũ uͦ ẽ: qͥa ñquã ꝑobedientiam
malũ sieri. aliquando aut̃ debet ꝑ obedientiam bonũ
qd agitur int̾mitti. Heq enĩ mala inparadyso arbor
ertiait quã ds homini ne contingeret int̃dix᷑. S ut
ꝑ meliꝰ obedientiȩ meritũ homo bene conditꝰ cresceret:
dignũ fuerat ut hunc etiam abono ꝓhiberet. qͣtinꝰ
tanto ueriꝰ hoc qd̾ ageret. uirtꝰ. eẽt: quanto & abo¬
no cessans. auctori suo se subditũ humiliꝰ exhiberet.

Expanded text:
tem servanda praecipitur. Ipse autem, si sicut audit, judicat, tem servanda praecipitur. Ipse autem, si sicut audit, judicat, tunc quoque obediet, cum judex venerit. Ne igitur nobis usque ad praesentis vitae terminum obedientia laboriosa appareat, Redemptor noster judicat, qui hanc, etiam cum judex venerit, servat. Quid ergo mirum si peccator homo obedientiae in praesentis vitae brevitate se subjicit, quando hanc Mediator Dei et hominum, et cum obedientes remunerat, non relinquit? Sciendum vero est nunquam per obedientiam malum fieri. Aliquando autem debet per obedientiam bonum quod agitur intermitti. Neque enim mala in paradiso arbor exstitit, quam Deus homini, ne contingeret, interdixit; sed ut per melius obedientiae meritum homo bene conditus cresceret, dignum fuerat ut hunc etiam a bono prohiberet, quatenus tanto verius hoc quod ageret virtus esset, quanto et a bono cessans auctori suo se subditum humilitas exhiberet.
Abbreviated transcription (Latin):
uictorias. Uir qͥppe obȩdiens uictoris loqͥt᷑. quia dũ alienȩ
uoci humilit̾ subdim᷑. nosinet ipsos in corde suꝑamus.
hinc in euagłio ueritas dicit. Eum qui uenit ad me.
ñ eiciam foras quia de cęlo descendi. ñ ut faciam
uoluntatẽ mean. s uoluntatem eiꝰ qui misit me.
Quid enim si suam faceret: eos qui ad se uenunt repu¬
lisset: Quis enĩ nesciat qd̃ uoluntas filii. a patris uolun¬
tate ñ discrepet. S qm̃ primꝰ homo quia uolũtatem
suam facere uoluit: aparadisi gaudio eriuit. sed̾s ad re¬
demptionem hominũ ueniens. dum uoluntatẽ. se patris
& non suam facere ostendit. ꝑmanere nos intꝰ docint.¬
Cũ gͥ ñ suam s suͥam patris uoluntatẽ fac̃. eos qui ad se
ueniunt foras ñ eicit. quia dũ eremplo suo nos obedi¬
entiȩ subicit. uiam nob̃ egressionis claudit. Hinc rur¬
sum ait. Hon possum ego ame ipso facere quicquam.
s sic̃ audio iudico. Nob̃ qͥppe obedientia usq ad mor-¬

Expanded text:
quippe obediens victorias loquitur, quia dum alienae voci humiliter subdimur, nosmetipsos in corde superamus; hinc in Evangelio veritas dicit: Eum, qui venit ad me, non ejiciam foras, quia de coelo descendi, non ut faciam voluntatem meam, sed voluntatem ejus qui misit me. Quid enim? si suam faceret, eos, qui ad eum veniunt, repulisset? Quis autem nesciat, quod voluntas filii a patris voluntate non discrepet? Sed quoniam primus homo, quia suam facere voluntatem voluit, a paradisi gaudio exiit, secundus ad redemptionem hominum veniens, dum voluntatem se patris, et non suam, facere ostendit, Cum igitur non suam, sed Patris voluntatem facit, eos qui ad se veniunt, foras non ejicit, quia dum exemplo suo nos obedientiae subjicit, viam nobis egressionis claudit. Hinc rursum ait: « Non possum ego a me facere quidquam; sed sicut audio, judico . » Nobis quippe obedientia usque ad mor
Abbreviated transcription (Latin):
displiceat potest. s quia simul oĩa contuit᷑. simuł cuncta
teram intelligamꝰ angłos electos. ꝑsinistram uͦ: sp̃s
reꝓbos. Nec mouere debet qd̃ erercitꝰ cȩli eciam repul¬
si angłi uocant᷑. qͥa & ipsi qmͣuis abęchereo cęlo expul¬
si sunt : adhuc tam̃ inaerio cęlo demorant᷑. sic̃ ꝑaub
ait. Contra spũalia nequitiȩ incȩlestibus.

Expanded text:
esse quod displiceat potest. Sed quia simul omnia contuetur, simul cuncta esse quod displiceat potest. Sed quia simul omnia contuetur, simul cuncta teram intelligamus angelos electos, per sinistram vero spiritus reprobos; nec movere debet, quod exercitus coeli etiam repulsi angeli vocantur, quia ipsi quamvis ab aethereo coelo expulsi sunt, adhuc tamen in aereo coelo demorantur, sicut Paulus ait: contra spiritalia nequitiae in coelestibus.
Abbreviated transcription (Latin):
infide positus consulit. quia hoc auditurꝰ est. quod au¬
dire fidelem decet. fident̃ dieam. si abĩmunditiis aliis
atq prauis actibꝰ recessit: securꝰ est. Ham cũ paulus
egregius p̃dicator clamet. & auaritiam quȩ ẽ. idolor
seruitꝰ. quisqͥs adhuc auaritiȩ subiectꝰ est: acułtu ido¬
lorꝰ liber ñ est. Si gͦ isqui auariuȩ estibꝰ anblat
infide qui ẽ positus. eẽ. uidet᷑. s aliena ambit acciꝑe.
honores mundi desid̾at.p̃ire cęteros temꝑali gła con¬
quatuꝰꝰ uerba dĩ audire insacro eloquio nolu̾it. ut
terrena despiceret. cȩlestia amaret. illud dõ iudice ex
ꝓpħȩ sui ore audiat. unde ampliꝰ obligatꝰ cadat. dũ
spe t̾reue głȩ dilatatꝰ pascit᷑. sius desidiis adima sẽꝑ
ꝑducat᷑. Neq aut̃ bonꝰ suit ille sp̃s. qui mandax. eẽ.
appeciit inore ꝓpħarum. Unde ꝙ p̃missum ẽ: quia
exercitus cęli stecit a dextris & asinistris eiꝰ. Ds enim

Expanded text:
in fide positus consulat, quia hoc auditurus est, quod auin fide positus consulat, quia hoc auditurus est, quod audire fidelem decet. Fidenter dicam si ab immunditiis aliis atque a pravis actibus recepisset, securus esset. Nam cum Paulus, egregius praedicator, clamet: « Et avaritia, quae est idolorum servitus , » quisquis adhuc avaritiae subjectus est, a cultu idolorum liber non est. Si ergo is qui avaritiae aestibus anhelat, in fide quidem positus esse videtur, sed aliena ambit accipere, honores mundi desiderat, praeire caeteros temporali gloria conquatenus qui verba Dei audire in sacro eloquio noluit, ut terrena despiceret, coelestia amaret, illud, Deo judice, ex prophetae sui ore audiat unde amplius obligatus cadat, dum spe terrenae gloriae delectatus pascitur, suisque desideriis ad ima semper ducatur. Neque enim bonus fuit ille spiritus qui mendax esse appetiit in ore prophetarum. Unde et praemissu« exercitus coeli stetit a dextris et sinistris ejus. » Deus enim,
Abbreviated transcription (Latin):
S qui uitam reꝓbam ñ mutat. aꝑpetrandis peccatis
animũ ñ auercit. cũ aꝓpħa aliquid requirit. illa
audit. dõ dispensante quȩ meretur audire dãꝑnanoꝰ.
Ecce enĩ ut unũ uł duo. exmultis loquam᷑᷑ Ab om̃i¬
potentis dĩ cultu domꝰ isrł sub idolorũ seruitute
recesserat: & tam̃ ad ꝓphas aquibꝰ decipi consueuerat.
sepe ueniebat ꝓsꝑa requirens. Cũ uero erore ꝓpħarũ
ꝑuersa agens ꝓsꝑa audire uolenͣs. Qd aliud suꝑna iu-¬
dicia agẽbant. nisi ut peccator popłs in suo cor¬
de caꝑetur. quatinꝰ qͥ ꝑfidram sequendo deliquerat:
sic ꝓpħarum suor blandis sermonibꝰ deciꝑetur.
ut iam nec ꝑtimesceret. quia deliquisset. ꝙͣ tanto
post duriꝰ raꝑet᷑ ad pęnam quanto ninc securiꝰ ui¬
ueret inculpa : S ecce iam largiente oĩpotente dõ aby
plubice fatetur. subdi lignis & lapidibꝰ. uł cuilibet cre¬
aturȩ inadoratione renint. Securꝰ gͦ iam ꝓpħam qͥlibet

Expanded text:
s qui vitam reprobam non mutat, et a perpetrandis peccatis animum non avertit, cum a propheta aliquid requirit, illa audit Deo disponente, quae merebatur audire damnandus. Ecce enim, ut unum vel duo ex multis loquamur, ab omnipotentis Dei cultu domus Israel sub idolorum servitute recesserat, et tamen ad prophetas a quibus decipi consueverat, saepe veniebat, prospera requirens, cum ex ore prophetarum perversa agens prospera audire merebatur. Quid aliud superna judicia agebant, nisi ut peccator populus in suo corde caperetur, quatenus qui perfidiam sequendo deliquerat, sic prophetarum suorum blandis sermonibus deciperetur, ut jam nec pertimesceret, quia deliquisset: et tanto post durius raperetur ad poenam, quanto nunc securius viveret in culpa? Sed ecce jam largiente omnipotenti Deo, ab publice fatetur, subdi lignis et lapidibus vel cuilibet creaturae in adoratione renuit. Securus ergo jam prophetam quilibet
Abbreviated transcription (Latin):
Petra humilis fortitudo. mons eminens magnitudo.
Qiuia sic̃ apłs ait petra erat xp̃e : ita ipsẽ dñs. ñ po-¬
test inquit curitas abscondi suꝑ montẽ constituta.
se scilicet montẽ. fideles aut̃ suos in sui nominis
gła fundatos asserens cuntatem. Prudentia enĩ car¬
nis uiuit. cũ tanqm petra ꝑcussa ap̃i humilitas in
gentibꝰ aut̃ stulticia. Et prudentia carnis moritur.
eũ tanqm mortis eminentia apẽ excelsus agnoscit̃.

Expanded text:
Christus: petra humilis fortitudo, mons eminens magnitudo, Christus: petra humilis fortitudo, mons eminens magnitudo, quia sicut apostolus ait: petra erat Christus, ita ipse dominus: non potest ciuitas abscondi super montem constituta, se scilicet montem, fideles autem suos in sui nominis gloria fundatos adserens ciuitatem. prudentia carnis uiuit, cum tamquam petra percussa Christi humilitas in gentibus autem stultitia; et prudentia carnis moritur, cum tanquam montis eminentia Christus excelsus agnoscitur.
Abbreviated transcription (Latin):
conradictionis mo ses offendit dum & ꝓhibetur
transire iordanẽ. Perturbatus eñĩ muriuure popli
ds̃ facere. ut aqua depetra ꝓflueret. quod ante iam
fecerat. Quid gͦ hic fides moysi insinuat. qd aquam de
scĩs. aliam atq aliam ꝓre aliqua significanda ꝑsonã
gerat. nunc tam̃ pop̾li iudeorũ sub lege positi ꝑso¬
nam gerebat. eumq inꝓphetica ꝓminciatione figu¬
rabat. Nam sic̃ moyses petram uirga ꝑcutiens dẽ dĩ
uirtute dubitauit: ita ille popłs qui sublege ꝑmoy¬
sen data tenebat᷑: xpm̃ ligno crucis affigens. eu
uirtutem dĩ. ẽẽ. ñ credit. S sic̃ ꝑcussa petra mana¬
uit aquam sitientibꝰ : sic plaga dominicȩ passi¬
onis effecta ẽ. uita credentibꝰ. Habemꝰ enĩ de hac re
p̃clarissimam & fidelissimam uocẽ apłi cũ inde lo¬
queret᷑ dicentis. petra aut̃ erat xp̃e. Hanc gͦ carnalẽ
de apĩ diuinitate desꝑationem. inipsius xp̃i altitudi-¬
ne ds mori iubet. cũm mortem carius moysi in mon¬

Expanded text:
contradictionis Moyses offendit Dominum, prohibetur transire Jordanem. Perturbatus enim murmure populi, s facere ut aqua de petra proflueret, quod ante jam fecerat. Quid ergo hic fides Moysi insinuat, quae aquam de sacris aliam atque aliam pro re aliqua significanda personam gerat, nunc tamen populi Judaeorum sub lege positi personam gerebat, eumque prophetica pronuntiatione figurabat. Nam sicut Moyses petram virga percutiens, de Dei uirtute dubitauit, ita ille populus, qui sub lege per Moysen data tenebatur, Christum ligno crucis adfigens eum uirtutem dei esse non credidit. sed sicut percussa petra manauit aquam sitientibus, sic plaga dominicae passionis effecta est uita credentibus. habemus enim de hac re praeclarissimam et fidelissimam uocem apostoli, cum inde loqueretur, dicentis: petra autem erat Christus. hanc ergo carnalem de Christi diuinitate desperationem in ipsius Christi altitudine deus mori iubet, cum mortem carnis Moysi in mon
Abbreviated transcription (Latin):
osita uͦ mensa. pacis & fidei ȩccłiȩ gesta¬
bat typum. inqua pascim̃ alim̃tis scrip¬
turarum. Ad cuiꝰ unitatem extoto orbe uo¬
cibus aplicis dĩ popłs congregat᷑ salomone dicen¬
te. Sapientia edificauit sibi domum. parauit siã¬
mensam. miscuit uinũ incratera. & reliqua. di¬
cens uenite & edite de meis panibus.

Expanded text:
osita vero mensa pacis et fidei Ecclesiae gestabat typum, in qua pascimur alimentis Scripturarum. Ad cujus unitatem ex toto orbe vocibus apostolicis Dei populus congregatur, Salomone dicente: Sapientia aedificavit sibi domum, paravit mensam suam, miscuit vinum in cratere , et reliqua; dicens rursus: Venite, edite de meis panibus.
Abbreviated transcription (Latin):
mundita castitatis. qd̾ & ꝑtranslatos famulos. ꝙ pasen¬
dentes dnĩ ꝑsonam patenter ostendit᷑. Translaꝰ nanas¬
ꝑ cortũ gͥenitꝰ. s ñ iam ꝑ coitũ generans. Assũptꝰ i ꝯns

Expanded text:
munditia castitatis quod et per translatos famulos et per ascenmunditia castitatis quod et per translatos famulos et per ascendentis Domini personam patenter ostenditur. Translatus nar coitum g
Abbreviated transcription (Latin):
dãt incȩłum. ꝑdiuinitatẽ suam. & t̾ram parit̃ contiuebat
& cȩlum. Sic̃ aut̃ ioseph afrĩbꝰ uenditꝰ. uenditionẽ redẽptoris
nr̃i figurauit : fic enoch translatꝰ. atq ad cȩlum aerium
helias subleuatꝰ. ascensionem dnĩcam designauit. Ascensionis¬
gͦ suȩ dñs p̾nuntios. & testes habuit  iuuite lante legem.
alium sub lege: ut quandoq: ueniret ipse qui ueraciter
cȩlos penetrare potusset. Unde & ipse ordo ineorũ quoq utraq
subleuatione. ꝑ quedam increm̃ta distinguit᷑. Nam enoch
modũ qui nec translatꝰ. nec subuectꝰ celum echereum sua
uirtute penetraret. qui nobis in se credentibꝰ carnis qͦq
munditiam largiret᷑: & subeo ꝑ increm̃ta tẽꝑm uircus
castitatis ereresceret. In ipsa quoq eoꝵ translatione qui
ascensionem dñicã iudelicet famuli designauer̃: ꝙ in
ipsos sequi ad gelum ascendi dñs dñs ostendit. Ham enoch
quideni urorem & silios habinit. helias uͦ noꝙ uimem.inar¬

Expanded text:
 continebat et coelum. Sicut autem Joseph a fratribus venditus venditionem Redemptoris nostri figuravit, sic Enoch translatus atque ad coelum aereum Elias sublevatus, ascensionem Dominicam designaverunt. Ascensionis suae Dominus praenuntios et testes habuit, unum ante legem, alium sub lege, ut quandoque veniret ipse, qui veraciter coelos penetrare potuisset, unde et ipse ordo in eorum quoque utraque sublevatione per quaedam incrementa distinguitur. et postmodum, qui nec translatus, nec subvectus coelum aethereum sua virtute penetraret, qui nobis in se credentibus carnis quoque munditiam largiretur, et sub eo per incrementa temporum virtus castitatis excresceret. In ipsa quoque eorum translatione qui Ascensionem Dominicam, ut videlicet famuli, designaverunt, et in se ipso, qui ad coelum ascendit, Dominus ostendit. Nam Enoch quidem uxorem et filios habuit, Elias vero neque uxorem n
Abbreviated transcription (Latin):
gis. pͥmũ comedit popłs panem corporis xp̃i. quẽ
in corrupta reꝓmissionis t̾ra. idẽ. mat̃ dñi uirgo
maria ꝓtulitꝰ. cũ granũ int̾ram cadens fructum
plurimũ attulit. & Et iude ordinem. Postquam enĩ
mꝰ ac ꝑfidem spũali circuncifione signam̃: tunc his
xp̃m ꝓmundi salute credimꝰ. ac deinde credentes
statim pane illo dnĩci corporis pascim̃. Occurrit
deinde nobis pͥnceps militiȩ uirtutũ celestium
xp̃e. tenens gladitm euanglii adresecandam nr̃e
carnis pollittonem. Percunctato aut̃ iħu dicentis ad
angłm. nr̃ es an aduersariorioꝵ: discretionẽ scõium
insinuat. qui int̃ bonũ & malum ꝑdiscretonem
diidicant. ne eos ad uersarius ꝑspe̾ciem boni fallat
Unde & ieremiȩ dr̃. Si separaueris prȩciosum ã uili:
quasi os meum ens¬

Expanded text:
gis, primum comedit populus panem corporis Christi, quem gis, primum comedit populus panem corporis Christi, quem incorrupta repromissionis terra, id est, mater Domini virgo Maria protulit, cujus granum in terram cadens fructum plurimum attulit. Et vide ordinem. Postquam enim ac per fidem spirituali circumcisione signamur, tunc his tum Christum pro mundi salute credimus, ac deinde credentes, statim illo pane dominici corporis pascimur. 5. Occurrit deinde nobis princeps militiae virtutum coelestium Christus, tenens gladium Evangelii ad resecandam carnis nostrae pollutionem. Percunctatio autem Josue dicentis ad angelum: Noster es, an adversariorum? discretionem sanctorum insinuat, qui inter bonum et malum per discretionem dijudicant, ne eos adversarius per speciem boni fallat, unde et Jeremiae dicitur: Si separaveris pretiosum a vili, quasi os meum e
Abbreviated transcription (Latin):
tros lapideos. & circuncidere scd̃o filios
isrł. Per cunctant᷑ in de iudei . quomͦ potest quis
scd̃o circundi circuncisione carnali. Semel enim
circuncisus. ultra ñ habet qd̃ scd̃o possit aufer¬
ri. A nobis aut̃ quibꝰ spũalis lex est conuenient᷑
ista soluunt᷑. Dicimꝰ enim circuncisionem pͥmam
fuisse ꝑ legem inegypto. S si alege transeat¬
quis ꝑ bap̃tisina iordanis ad euangłiũ: tunc
accipit scd̃am cireuncisionem spũalem ꝓpetrã
qui est xp̃e. Sicq tali circuncisione purgatus.
caret ȩgypti oppbrio. id est. illecebra corporaliũ
uitiorum. Nomen aut̃ loci galgala quod int̾¬
p̃tatur reuelatio: ostendit dum in prȩputio
infidelitatis ambulauerit quisq ꝑhuiꝰ uite de¬
sertũ ocłos. ei esse cȩcatos. Uideamus & consequentia.
Post euangłii circuncisionem. statim in loco reue¬
lationis pascha celebrat᷑. immolat᷑q agnus ille ꝓ-
mundi salute occisus. Deficiente manna typicȩ le¬

Expanded text:
dere secundo filios Israel. » Percontentur inde Judaei quomodo potest quis secundo circumcidi circumcisione carnali? Semel enim circumcisus ultra non habet quod secundo possit auferri; a nobis autem, quibus lex spiritalis est, convenienter ista solvuntur. Dicimus enim, circumcisionem primam fuisse quis per baptisma Jordanis ad Evangelium, tunc accipit secundam circumcisionem spiritalem per petram, qui est Christus, sicque tali circumcisione purgatus, caret Aegypti opprobio, id est, illecebra corporalium vitiorum. Nomen autem loci Galgala, quod interpretatur revelatio, ostendit dum in praeputio infidelitatis ambulaverit quisque per hujus vitae desertum, oculos ei esse caecatos. Videamus et consequentia. Post Evangelii enim circumcisionem statim in loco revelationis pascha celebratur, immolaturque agnus ille pro mundi salute occisus. Ac, deficiente manna typicae le
Abbreviated transcription (Latin):
clȩ. in florib fides. infructib uirtutes in malis punicis.
martiriũ designat᷑. In his enim singulis sponsa dilecti
sui p̾sentiã qͣrit. Ibidabo tͥ ubera mea. Id÷ pariuiloꝵ
meoꝵ pedagogos. qͥa in his om̃ib ꝓficiunt doctores sc̃i.
seruauitibi. Om̃ia noua ⁊ uetera. p̾cepta siue ꝓmissa sunt
tiũ aduenttũ xp̃i in carne. Sugentẽ ubera mea. Id ⁊ insi
nagoga nasci ac nutͥri uxta humanȩ conditionis nat᷑am
Ut nueniã te foris. Intus erat dilectus dũ in pͥncipio ent
carnis dispensatione redeuntẽ etętis ducam lumminib
in domũ matͥs. ubi cȩlestis ierłm mater nr̃a est. Ibi me
docebis. Facies me potiora sperare dona. quam in lege ha¬¬
biussem. Et dabo tͥ poculũ ex umo condito. Id ÷ feruentẽ
amorẽ uariĩs uirtutũ pignientis ornatũ. Et nustũ maloꝵ¬

Expanded text:
clesiae, in floribus fides, in fructibus virtutes, in malis punicis clesiae, in floribus fides, in fructibus virtutes, in malis punicis martyrium designatur. In his enim singulis sponsa dilecti sui praesentiam quaerit. Ibi dabo tibi ubera mea. Id est, parvulorum meorum paedagogos, quia in his omnibus proficiunt doctores sanctiservavi tibi. Poma nova et vetera, praecepta sive promissa sunt tium adventum Christi in carne. Sugentem ubera matris meae, id est, in synagoga nasci ac nutriri juxta humanae conditionis naturam. Et inveniam te foris. Intus erat dilectus, dum in principio erat carnis dispensatione redeuntem, laetis ducam luminibus in domum matris, ubi coelestis Jerusalem mater est nostra. Ibi me docebis. Facies me potiora sperare dona, quam in lege habuissem. Et dabo tibi poculum ex vino condito. Id est, ferventem amorem, variis virtutum pigmentis ornatum. Et mustum Co
Abbreviated transcription (Latin):
iõnum clilecto meo
Rapiut enim sponsa uerbũ ex ore sponsi. qͥa ille uno optuno cõ
parauit eani: ⁊ subiecit. Dignũ dilecto meo. Id ÷ canta
sullimitas ⁊ euangelicȩ predicationis: ut ipse dilectis pri
nius ꝑ hanc in carne apparens mundo iter cȩleste aperrret.
maxiniis dedit ad meditandum. Ego dilecto meo. Q ñ alteri.
ciii totam curam seruitutis ⁊ dilectionis impendo. Et ad
me conuersio eiꝰ. Me solam diligit ⁊ adiuitat. ne defi¬
commoremꝰ in uillis. mane surgamꝰ ad uineas. uidea
mus si floruit uinea. si fructus flores parturiunt. si
floruerunt mala punica. Quia millatentis eccłã.ł¬
ad bene oꝑandũ egrediendo ꝓcedere. ł in exercitiobo¬
nȩ oꝑationis ꝑsistendo cominorari. ł saltẽ ad ꝓpositum
bene agendi assurgereł animos auditoꝵ suoꝵ quantu
ꝓfecerint discernere sufficit. nͥ gr̃a dĩ aduita qͥ dixit.
scłi. Item in agro xp̃iani. in uillis pagani. in uineis eo¬

Expanded text:
ignum dilecto meo. » Rapuit enim sponsa verbum ex ore sponsi, quia ille vino optimo eam comparavit, et subjecit. Dignum dilecto meo, id est tanta est sublimitas evangelicae praedicationis, ut ipse dilectus meus primus per incarnationem apparens, mundo iter cmaximis dedit ad meditandum. 12. Ego dilecto meo. Et non alteri, cui totam curam servitutis et dilectionis impendo. Et ad me conversio ejus. Me solam diligit et adjuvat, ne deficommoremur in villis; mane mus si floruit vinea, si fructus parturiunt, si floruerunt mala punica. Quia nullatenus saad bene operandum egrediendo procedere, vel in exercitio bonae operationis persistendo commorari, vel saltem ad propositum bene agendi assurgere, vel animos auditorum suorum, quantum profecerint, discernere sufficit, nisi gratia Dei adjuta, qui dixit: c. Item in agro Christiani, in
Abbreviated transcription (Latin):
ciam suam millenario numero designatam ꝓ carita¬
te dei amittinit. E ducenti hi qͥ custodiunt fructus eiꝰ
d ÷ argentei qͥ custodiunt sructus eiꝰ. qͥ sunt doctores sc̃i
qͥ om̃ia mundi dimittunt. ⁊ in uerbo p̾dicationis labo¬
rare ñ cessant: hi duplici remimeratione gͦ ducentena-¬
rio numero designat᷑ donant᷑ apd̃ me. Quȩ habitas in
ortis. amici auscultant. Quia locutio nr̃a finienda
est: hoc ultimũ uale a me audito. Semꝑ habita mortis

Expanded text:
tiam suam, millenario numero designatam, pro charitatiam suam, millenario numero designatam, pro charitate Dei amittunt. Et ducenti his, qui custodiunt fructus ejus. d est his qui custodiunt fructus ejus. Qui sunt doctores sancti, qui omnia mundi dimittunt, et in verbo praedicationis laborare non cessant, hi duplici remuneratione, quae ducentenario designatur, donantur apud me. Quae habitas in hortis, amici auscultant. Quia locutio nostra finienda est, hoc ultimum vale a me audito. Semper habita in hortis
Abbreviated transcription (Latin):
Et ubera mea sic̃ turris. ex qͦ facta sũ coram eo qͣsi pacẽ
reperiens.de doctores habens fortisimos ceu turrisqͥ
⁊ paruulos nutͥre sciuit. ⁊ om̃i maligna ex pellest.
Et hocułi aecidit ex eo tẽpore qͦ xp̃c me reconeiut ⁊pa
eẽ ꝑ eũ rerperi. Umea fuit pacifico in ea quȩ habet po¬
plos. Nmea id ÷ catholica ecclã fructu abiunclans fidei
in ea congregatione qͦ multos popłos possedit ex toto orbe. nͥ
in uidea solum. Tradidit eam custodib Prapłns ł apłis ł
Umea mea coram me ẽ Uox sponsi. Uerũ ⁊ si te aluis cõ¬
mendem custodib: tũ te semꝑ in mea habeo p̾sentia ui¬
dens ⁊ remimerans laboris tui deuotionẽ in om̃ib. Mu¬
le tui pacisici. Mille tui subaudit᷑ argentei. Quasi dixiss.¬
Qui amore tͥnd ͦ cuncta sua dimittit: in pace habet reser¬
uata. significans simpliciores in eccłã. qͥ onĩem substan¬

Expanded text:
Et ubera mea sicut turris, ex quo facta sum coram eo, id Et ubera mea sicut turris, ex quo facta sum coram eo, id est, doctores habens fortissimos ceu turris, qui et parvulos nutrire sciunt et omnia maligni jacula expellere. Et hoc mihi accidit ex eo tempore, quo Christus me reconcilia Vinea fuit pacifico in ea, quae habet populos. Vinea, id est, catholica Ecclesia fructu abundans fidei, in ea congregatione, quae multos populos possedit ex toto orbe, non in Judaea solum. Tradidit eam custodibus, prophetis et apoVinea mea coram me. Vox sponsi. Verumtamen, etsi te aliis commendem custodibus, tamen te semper in mea habeo praesentia, videns et remunerans laboris tui devotionem in omnibus. Mille tui pacifici. Mille tui, subauditqui pro amore meo cuncta sua dimittunt, in pace habent reservata, significans simpliciores in Ecclesia, qui omnem substan
Abbreviated transcription (Latin):
Ac si aꝑte dicat. Parua qͥdẽ numero ẽ eccłã gentium. ⁊
necdum uerbi ministeriũ subire sufficit. Quid gͦ uidet᷑
osy nagoga de sorore faciendum nr̃a quando alloqͣnda ẽ.
idẽ ꝑ uerdi ministeriũ ducenda in fidẽ.c Synagoge tacen¬
habet in se foites in fide ł claros ingenio. uel philosophia i¬
structos: addemꝰ illis ꝓpugnacula argentea. id ÷ scientiam
diumnaꝵ seͥpturarũ ut eo faciliꝰ possit tutare infirmos
atq indoctos. Si hostium ÷ compingamꝰ illd̃ tabulis cedri¬
nis. Si sunt simplices. ⁊ t̾m docendi studio inhiantes: ꝓpo¬
namꝰ illis: pͥoꝵ exempla iustoꝵ. qͦ cerciꝰ ⁊ efficatiꝰ docendi opꝰ
implere possint. Cedri uirtutes sc̃oꝵ⁊ tabulȩ latitudinẽ
caritatis designant. Ad hec ipsa respondet ercłã. Ego
murus. Ego de uiuis compacta sum lapidib ⁊ glutino
caritatis adunata. ⁊ suꝑ fundamtũ immobile edificata.

Expanded text:
Acsi aperte dicat: Parva quidem numero est Ecclesia gentium, et Acsi aperte dicat: Parva quidem numero est Ecclesia gentium, et necdum verbi ministerium subire sufficit. Quid ergo tibi videtur, o Synagoga, de sorore faciendum nid est, per verbi ministerium ducenda in fidem? Synagogae tacenhabet in se fortes in fide, vel claros ingenio, vel philosophia instructos, addemus illis propugnacula argentea, id est, scientiam divinarum Scripturarum, ut eo facilius possint tutari infirmos atque indoctos. Si ostium est, compingamus illud tabulis cedrinis. Si sint simplices, tamen docendi studio inhiantes, proponamus illis priorum exempla justorum, quo certius et efficacius docendi opus implere possint. Cedri, virtutes sanctorum, et tabulae latitudinem charitatis designant. Ad haec ipsa respondet Ecclesia. VERS. 10.-- Ego murus. Ego de vivis compacta sum lapidibus, et glutino charitatis adunata, et super fundamentum immobile aedificata.
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ soror ⁊ amica. Lampades eiꝰ. lampades ignis atq flãmaꝵ
Dilectionis lampades corda sunt fidelium. ignis ꝓpter feruorẽ
poterunt extinguere caritatẽ. nec flumina obruent illã.
A qͣs multas ⁊ flumina temptationũ dicit incursus. quȩ ui.¬
sibiliter seu inuisibiliter animas fideliũ impugnare nͥ de¬
sinunt. qͥb caritas ñ cedit. Si dederit homo omnem sub¬
stantiam domus suę ꝓ dilectione: qͣsi nichil despiciet eam.
Sc̃i uiri totius mundi substantiam. ꝓ dilectionis magnitu¬
dine qͣsi nichil despiciebant. Soror nr̃a parua. ⁊ ubera
ñ habet. Prima nascentis ecdȩ de gentib tempora desig¬
nat. qͣndo ad huc ⁊ parua fuit numero. ⁊ minꝰ idonea p̾¬
dicare uerbum. Quid faciemus sorori nr̃ȩ indie quan
do alloqͦnda est e Quasi sponsus smnagoge clixiss: de ea.
quid faciemus sorori nr̃e in die quandõ alloquenda ẽ.

Expanded text:
et soror et amica. Lampades ejus lampades ignis atque flammarum. et soror et amica. Lampades ejus lampades ignis atque flammarum. Dilectionis lampades corda sunt fidelium. Ignis, propter fervorem poterunt exstinguere charitatem, nec flumina obruent illam. Aquas multas et flumina, tentationum dicit incursus quae visibiliter, seu invisibiliter, animas fidelium impugnare non desinunt, quibus charitas non cedit. Si dederit homo omnem substantiam domus suae pro dilectione, quasi nihil despiciet eam. Sancti vere totius domus suae substantiam pro dilectionis magnitudine quasi nihil despiciebant. 8. Soror nostra parva est, et ubera non habet. Prima nascentis Ecclesiae de gentibus tempora designat, quando adhuc et parva fuit numero, et minus idonea praedicare ve Dei, quasi sponsus Synagogae dixisset de ea: Quid faciemus sorori nostrae in die, quando alloquenda est?
Abbreviated transcription (Latin):
ne suscitetis neq euigil are faciatis dilectã donec ipsa uelit.
Ue ẽ ista gͦ ascendit de deserto deliciis affluense
Uox sinagoge mirantis. quomiꝰ eccłã de deserco
gentilitatis in sponsi subito amplęxus ascendisset.
deliciis affiuens. id÷ om̃iũ donoꝵ pulcͥtudine. In nixa suꝑ
dilectũ meũ. Oñia qͣ habet ad gr̃am dilecti referens. eum¬
bi corrupta ÷ mat̾ tua. ibi uiolata ÷ genitͥx tua. Iđ ÷ maior pars
plebis xp̃m negando ⁊ barrabban eligendo. ad crucem re.¬
ꝓbata est. Pone me ut signacłm suꝑ cor tuũ. ut signałm̃
suꝑ brachiũ tuũ. Signacłm brachio ł digito ob memoriam
cuiꝰlibet rei ligamus. Per cor cogitatio. & ꝑ brachiũ designat᷑
oꝑatio. Si me uis habere sponsũ: intus caritas sit. intussi
sic̾ inferus ęmulatio. Fortis ÷ usq ad mortẽ mea dilectio
in te o synagoga. s tua ȩmulatio dura in me fuit sic̾ in¬
fernus. S uerte ȩmulationẽ in dilectionẽ. ⁊ eris mͥ sponsa

Expanded text:
faciatis dilectam, donec ipsa velit. Quae est ista, quae ascendit de deserto, deliciis affluens? Vox Synagogae mirantis, quomodo Ecclesia de deserto gentilitatis in sponsi subito amplexus ascendisset. Deliciis affluens, id est, omnium donorum pulchritudine. Innixa super dilectum suum. Omnia quae habet, ad grIbi corrupta est mater tua; ibi violata est genitrix tua. Id est, major pars plebis Christum negando, et Barabbam eligendo, ad crucem rebata est. Pone me ut signaculum super cor tuum, ut signaculum super brachium tuum. Ut digito ob memoriamcujuslibet rei ligamus. Per cor cogitatio, et per brachium designatur operatio. Si me velis habere sponsum, intus sit charitas in fide sicut infernus aemulatio. Fortis est usque ad mortem mea dilectio in te, o Synagoga! sed tua aemulatio dura in me fuit, sicut infernus. Sed verte aemulationem in dilectionem, et eris mihi sponsa
Abbreviated transcription (Latin):
quia dũ mortuoꝵ martyrũ corpora miraculis choru¬
scare conspiciunt. luce ueritatis fracti qd impugna¬
uert̃ crediderunt. Cecinerunt gͦ tubis ut lagenȩ
frangerentur. lageuȩ fractȩ sunt. ut lampades appa¬
rerent. apparuerunt lampades. ut hostes infugaui
uerterentur. Idẽ. p̃dicauerunt martyres. donec eorũ
corpora inmorte soluerent᷑. corpora in morte soluta
sunt ut in miraculis chorruscarent. choruscauerunt
miraculis. ut hostes suos exdiuina luce ꝓsternerent.
Et notandum qd stetert̃ hostes ante lagenas. fugert̃
ante lampades : quia nimirum ꝑsecutores sc̃ȩ fidei
p̃dicatorib ad huc in corpore positis restiterunt. post
solutionem uͦ corpoꝵ apparentibꝰ miraculis insugã
uersi st̃: quia pauore conterriti aꝑsecutione fide¬
lium cessauerunt. Intuendum ẽ. et̾iam id qd̃ illic
scriptum est. quia indertera tubas. lagenas autem
insinistra tenuert᷑. Pro dextro enim habere dicimꝰ

Expanded text:
quia dum martyrum corpora miraculis coruquia dum martyrum corpora miraculis coruscare conspiciunt, luce veritatis fracti, quod impugnaverunt crediderunt. Cecinerunt ergo tubis, ut lagenae frangerentur. Lagenae fractae sunt, ut lampades apparerent; apparuerunt lampades, ut hostes in fugam verterentur, id est, praedicaverunt martyres, donec eorum corpora in morte solverentur. Corpora eorum in morte soluta sunt, ut miraculis coruscarent; coruscaverunt miraculis, ut hostes suos ex divina luce prosternerent. Et notandum quod steterunt hostes ante lagenas, fugerunt ante lampades, quia nimirum persecutores sanctae fidei praedicatoribus adhuc in corpore positis restiterunt. Post solutionem vero corporum, apparentibus miraculis, in fugam versi sunt, quia, pavore conterriti, a persecutione fidelium cessaverunt. Intuendum est etiam id quod illic scriptum est, quia in dextera tubas, lagenas autem in sinistra tenuerunt. Pro dextera enim habere dicimus
Abbreviated transcription (Latin):
nequaquã in prauis oꝑibꝰ carnalit̃ inflectant᷑: hi xp̃o
duce contra hostes fide̾i adp̃liandum cecinerunt tubis
ntra lagenas st̃ missȩ lampades. confractis uͦ lagenis
lampades ostense sunt. quarũ choruscante luce hostes
tͣria infugam uertunt᷑. Designat᷑ itaq in tubis cla-¬
mor p̃dieantiũ. in lampadibꝰ claritas miraculoꝵ. in la¬
genis fragilitas corporum. Tales quipye secũ dux nr̃
adp̃dicationis prȩlium duxit: qui despecta salute
corpor hostes suos moriendo ꝓsternerent. eorũq gla¬
dios ñ armis s patientia suꝑarent. Armati enim ue¬
nerunt sub duce suo ad p̃lum martỹres nr̃i. s tubis.
sed lagenis. sed lampadibus. Qui sonuerunt tubis dũ
p̃dicant. confregerunt lagenas dũ soluenda inpassi¬
one sua corporã hostiũ gładiis opponunt᷑. resplendue¬
runt lampadibꝰ. dum post solutionem corpoꝵ miracu¬
lis choruscarient. Moxq hostes infugam uersi sunt:

Expanded text:
nequaquam in pravis operibus carnaliter inflectantur, hi Christo nequaquam in pravis operibus carnaliter inflectantur, hi Christo duce contra hostes fidei ad praelium pergunt. intra lagenas autem sunt missae lampades; confractis vero lagenis, lampades ostensae sunt, quarum coruscante luce, hostes territi in fugam vertuntur. » Designatur itaque in tubis clamor praedicantium, in lampadibus claritas miraculorum, in lagenis fragilitas corporum. Tales quippe secum dux ad praedicationis praelium duxit, qui, despecta salute corporum, hostes suos moriendo prosternerent, eorumque gladios non armis, sed patientia superarent. Armati enim venerunt sub duce suo ad praelium martyres nostri, sed tubis, sed lagenis, sed lampadibus. Qui sonuerunt tubis, dum praedicant; confregerunt lagenas, dum solvenda in passione sua corpora hostilibus gladiis opponunt; resplenduerunt lampadibus, dum post solutionem corporis miraculis coruscaverunt. Moxque hostes in fugam versi sunt,
Abbreviated transcription (Latin):
s ipsa crux esset. Quia gͦ iste trecentoꝵ numerus
intaũ littera continetur. & ꝑ taũ litteram sicut
diximꝰ species crucis ostendit᷑: ñ merito inhis dre-¬
centis gedeonem sequentibꝰ illi designati sc̃. qͥbꝰ dic-¬
tũ ẽ. Siquis uult post me uenire. abneget semet¬
ipsum & tollat crucem suam & sequatur me. Qui
sequentes dnm tanto ueriꝰ crucem tollunt: quanto
acrius se edomant. & erga ꝓrimos suos caritatis cõpas.¬
fione cruciant᷑. Unde adezechielem ꝓpħam dr̃. Signa
st̃ ad fluuiũ. ut aquas biberent. Et quicunq aquas
fleris genibꝰ hausissent: adbellica int̾dic̾ione remoni
st̃. Aquis nanq doctrinȩ sapientiȩ. stante aut̃ genu.
recta oꝑatio designatur. Qui gͦ dum aquas bibunt
genua flexisse ꝑhibent᷑. & ab illoꝵ certamine ꝑhibit
recesserunt: hi st̃ qui doctrinam cũ oꝑibꝰ rectis non
hauriunt. Qui uͦ doctrinȩ fluenta ita hauriunt. ut

Expanded text:
sed ipsa crux esset. Quia ergo iste trecentorum numerus sed ipsa crux esset. Quia ergo iste trecentorum numerus in tau T littera continetur, et per tau litteram, sicut diximus, species crucis ostenditur, non immerito in his trecentis Gedeonem sequentibus illi designati sunt quibus dictum est: Si quis vult post me venire, abneget semetipsum, et tollasequentes Dominum tanto verius crucem tollunt, quanto acrius sese edomant, et erga proximos suos charitatis compassione cruciantur. Unde per Ezechielem prophetasunt ad fluvium, ut aquas biberent, et qui aquas flexis genibus hauserunt, a bellica intentione remoti sunt. 10. Aquis namque doctrina sapientiae, stante autem genu, recta operatio 497 designatur. Qui ergo, dum aquas bibunt, genuflexisse perhibentur, ab illorum certamine prohibiti recesserunt. Hi sunt qui doctrinam cum operibus rectis non hauriunt. Qui vero doctrinae fluenta ita hauriunt, ut
Abbreviated transcription (Latin):
grãm inuterũ uirginis uenit. Qͥa ẽ. gͦ circi̾uens in
mitatis substantiam. & extra mundũ ꝓpotentiam
maiestatis : Madian uͦ int̃pͣtat᷑ deiudicio. Ut enim
hostes eiꝰ repellendi destruendiq essent : ñ de uitio
repellentis. s deiudicio iuste iudicantis fuit. Et
iccirco madiamte mocant᷑. qui alieni agrã redemp¬
toris iuste damnationis meritũ eciam̃ inuocabu-¬
lũ nominis trahunt. Contra hos gedeon cũ trecen-¬
tis ꝑgit adp̃liũ. Solet intrecentenario numero
plenitudo ꝑfectionis intelligi. Quid gͦ ꝑp̾dictum¬
trecentenariũ nunnerum designat᷑. nisi ꝑfecta cog-¬
nitio trinitatis: Cum his quippe dñs nr aduer̃¬
sarios fidei destruet. cũ his ad p̃dicationis bella descen¬
det. qui possunt diuina cognoscere. qui scunt de
crucis speciem tenet. Cui si su tranfuersam linea
id qd̾ incruce eminet adderet᷑. ñ iam crucis species.

Expanded text:
gratiam intra uterum Virginis venit. 496 Quid est ergo circuiens in gratiam intra uterum Virginis venit. 496 Quid est ergo circuiens in mitatis substantiam, et extra mundum per potentiam majestatis? Madian vero interpretatur de judicio. 6. Ut enim hostes ejus reprepellentis, sed de judicio juste judicantis fuit. Et idcirco de judicio vocantur, quia alieni a gratia Redemptoris justae damnationis meritum etiam in vocabulo nominis trahunt. Contra hos Gedeon cum trecentis pergit ad praelium. Solet in centenario numero plenitudo perfectionis intelligi. Quid ergo introducto centenario numero designatur, nisi perfecta cognitio Trinitatis? Cum his quippe Dominusarios fidei destruit, cum his ad praedicationis bella descendit, qui possunt divina cognoscere, qui sciunt de crucis speciem tenet. Cui si super transversam lineam id, quod in cruce eminet, adderetur, non jam crucis species,
Abbreviated transcription (Latin):
uit: Talia illic nimirũ acta ft̃ quȩ qnͣto magis usũ
pugnandi transeunt: tanto amplius apphetandi my¬
sterio ñ recedunt. Quis enĩ unquam cũ lagenis &
lampadibꝰ ad p̃lium uenit: Quis contra arma ueniens.
arma deseruit: Ridicula hȩc nobis ꝓfecto fuerant.
si t̃ribilia hostibꝰ ñ fuissent. S uictoria ista attestan¬
te didicimꝰ: ne parua hȩc quȩ facta ft̃ ꝑpendamꝰ.
Gedcon nanq ad prȩlium ueniens. redemptoris nr̃i sig¬
nat aduentum. de quo scriptũ est. Tollite portas
pͥncipes urãs & eleuamini portȩ ȩt̾nales. & introbit
rex głȩ. Quis ẽ. iste rex głȩ: Dñs fortis & potens. dñi¬
potens inp̃lio. Hunc redemptorem nrm̃ non solum
ope. s etiam nomine ꝓpħauit. Gedeon nanq inter¬
pretat᷑ circũiens inute̾ro. Dñs enĩ nr̃ ꝑmaĩstatis po¬
tentiam omĩa circũplectit᷑. & tam̃ ꝑ dispensationis

Expanded text:
it? Talia illic nimirum acta sunt, quae quanto magis usum it? Talia illic nimirum acta sunt, quae quanto magis usum pugnandi transeunt, tanto amplius a prophetandi mysterio non recedunt. 4. Quis enim unquam cum lagenis et lampadibus ad praelium venit? Quis contra arma veniens, arma deseruit? Ridicula nobis haec profecto fuerant, si terribilia hostibus non fuissent. Sed victoria ista attestante, didicimus ne parva haec quae acta sunt perpendamus. Gedeon itaque ad praelium veniens Redemptoris nostri signat adventum, de quo scriptum est: Tollite portas, principes, vestras, et elevamini portae aeternales, et introibit rex gloriae. Quis est iste rex gpotens in praelio . Hunc Redemptorem nostrum, non solum opere, sed etiam nomine prophetavit. Gedeon namque interpretatur circuiens in utero. Dominus enim noster piam omnia circumplectitur, et tamen per dispensationis
Abbreviated transcription (Latin):
oST hanc diligentissimam mysterii explora¬
tionem cum ĩam contramadianitas gedeon
dimicare contenderet. & exercitus multitu¬
adinem ad bella ꝓduceret: diui̾na illi ad monitione
p̾ceptum ẽ. ut ad fluuiũ ueniens om̃s qͦs flexis genibꝰ
aquas haurire conspiceret. abellorum conflictũ remo¬
ueret. Actumq est. & trecenti iuri tantũmͦ qui stantes
manibꝰ aquam hauserant remanserunt. Cũ his ge¬
deon ad p̾lium ꝑgit. eosq ñ armis. s tubis. lampadibꝰ
& lagenis armaitit. Nam sic̃ illic scriptum est. accensas
lampadas miserunt intralagunieulas & tubas index¬
tera. lagenas aut̃ insinistra tenuerunt. & ad hostes
suos cõmunus uenientes cecinerunt tubis. confrege
runt lagunculas. lampadas apparuer̾. & hinc tuba¬
rum sonitus illinc lampadarum chorruscatione t̾riti
lum ꝑ ꝓpħam admediũ adducit᷑ : An indagare nobis
ꝓpħ̃a studuit. qd̃ aduentũ redemptoris nr̃i contra di-¬
abolum illa sub gedeon duce pugne uictoria designa-¬

Expanded text:
ost hanc diligentissimam mysterii explanationem, cum « jam contra Madianitas Gedeon dimicare contenderet, et exercitus multitudinem ad bella produceret, divina illi admonitione praeceptum est, ut ad fluvium veniens, omnes quos flexis genibus aquas haurire conspiceret, a bellorum conflictu removeret; actumque est ut trecenti viri tantummodo qui stantes manibus aquas hauserunt, remanerent. Cum his Gedeon ad praelium pergit, eosque non armis, sed tubis, lampadibus, et lagenis armavit. » Nam, sicut illic scriptum est, « accensas lampades miserunt inter lagunculas, et tubas in dextera, lagenas autem in sinistra tenuerunt, et ad hostes suos cominus venientes, cecinerunt tubis, confrerunt lagunculas, lampades apparuerunt, et hinc tubarum sonitu, illinc lampadarum coruscatione territi lum per prophetam ad medium adducitur ? An indicare nobis propheta studuit quod adventum Redemptoris nostri contra diabolum illa sub Gedeone duce pugnae victoria designav
Abbreviated transcription (Latin):
litat. & insigno crucis demonia aduersum testam̃tũ
consilium septuaginta seniorũ. & intypił eccłiȩ ergen¬
tibꝰ congregitȩ legis imminutio euangłio sugge¬
rente cõpletur. Pulchrȩ aut̃ dissolutio ac sanitas for¬
sanatũ isrł. Ouodecima mansio ẽ. insolitudine sinaĩ
Statim tͥ ueniet in mente apłicus numerꝰ. Synai
quippe int̃p̃tat᷑ rubus. quo significat᷑ ȩcclia. inqͥ
nobis apłi predicant. Inhac mansione morses as¬
cendit addm̃m. ibiq descendit dñs inmontẽ synai dans
legem popło suo. Ibi fabricat᷑ tab̾naculũ. ibi ꝑcipitur.
uertas hostiarũ. uasorum diuersitas. indumenta pon¬
tificis. sacerdotũ ac leuitarũ cerimoniȩ. Ibiq numerꝰ
poptoriũ leuitarũq & ꝑsingulas tribꝰ popłi distribu¬
To. ob latones quoq p̾rincipũ inhac iansione des¬
bioeensti eNue quoq argenteȩ tubȩ adpienda casta
ibidem fieri iubentua

Expanded text:
litat, et in signo crucis daemonum adversum nos tentamenta consilium septuaginta seniorum, et in typum Ecclesiae ex gentibus congregatae, legis imminutio evangelio suggerente completur. Pulchrae autem dissolutio ac sanitas forAPUT XII. 1. Duodecima mansio est in solitudine Sinai: statim tibi veniat in mentem apostolicus numerus. Sinai quippe interpretatur rubus, quo significatur Ecclesia, in qua nobis apostoli praedicant. In hac mansione Moyses ascendit ad Dominum, ibique descendit Dominus in montem Sinai, dans legem populo suo. Ibi fabricatur tabernaculum, ibi praecipitur varietas hostiarum, vasorum diversitas, indumenta pontificis, sacerdotum ac levitarum caeremoniae. 2. Ibi numerus populorum Levitarumque, et per singulas tribus populi distributio: oblationes quoque principum in hac mansione descriptae sunt. Duae quoque argenteae tubae ad promovenda castra ibidem fieri jubentur,
Abbreviated transcription (Latin):
sic̃ scriptũ est. Ego hereditas eoꝵ. et.
łossessio ñ dabitur eis inisrł. Egõ enim sum possessio
eorum. Cericoꝵ enĩ hereditas & possessio obhoc se dici
uoluit ds: quia ministri altaris ipsius effecti sunt¬
& sors. Propt̃ qd & clerus sors int̃pͣtatur. Ergo dm̃ he¬
reditate menito possidet. qui ut absq ullo impedim̃¬
to deseruire dõ ualeat. pauꝑ spu. ẽẽ. contendit. ut con-¬
gruȩ illud psalmistȩ dicere possit. Dñs pars hȩredita¬
tis meȩ & calicis mei. Qd̃ uͦ habitacula leuttis abłħu
ꝑ om̃s tribꝰ decernunt᷑: significat᷑ ut hi qui in eccłia
dĩ scientiȩ oꝑam dantes doctrine grãm administrant.
rursus ab om̃ibꝰ quibꝰ dispensant diuina t̾rena subfi¬
dia quȩ ñ habent recipiant. ut impleat᷑ illud quod
apłs p̾cipit dicens. Si nos uobis sp̃ualia seminauimꝰ.
magnũ est. si carnalia ur̃a metamꝰ  Et merito isti
meimets tribubꝰ diuisi dicunt᷑. quia dispensatione
cunctorum uiuunt.

Expanded text:
sicut scriptum est: « Ego haereditas eorum, et possessio eis non dabitur in Israel . » Ego enim sum possessio eorum. Clericorum enim haereditas et possessio ob hoc se dici voluit Deus, quia ministri altaris ipsius effecti sunt et sors, propter quod et clerus sors interpretatur. Ergo Deum haereditate merito possidet qui, ut absque ullo impedimento deservire Deo valeat, pauper esse spiritu contendit; ut congrue illud Psalmistae dicere possit: « Dominus pars haereditatis meae et calicis mei . » Quod vero habitacula Levitis ab Jesu per omnes tribus decernuntur, significatur ut hi qui in Ecclesia Dei scientiae operam dantes, doctrinae gratiam administrant, rursus ab omnibus quibus dispensant divina, terrena subsidia quae non habent recipiunt, ut impleatur illud quod Apostolus praecepit, dicens: « Si nos vobis spiritalia seminamus, magnum est ut carnalia vestra metamus . » Et merito isti in cunctis tribubus divisi dicuntur, quia dispensatione cunctorum vivunt.
Abbreviated transcription (Latin):
quare etiam ñ concide ꝙ bibe : Ita ille uitulus ꝑignẽ
& aciem uerbi & aquam baptismi: abeis potius quos
ab sorbere conabat᷑ absorptus est.
unc aut̃ quid etiam ꝓpħicȩ significationis
habuerit requirendum est. qd̵ exeis multos
qui sibi absente ipso idolum fabricauerunt.
sine ulla cuiꝰq necessitudinis distensione uissit intẽ¬
rimi. facile est ut intelligat᷑ illorũ hominũ interne¬
tione significari uitiorũ taliũ necem. qualibꝰ ad eandẽ
nos iubet apłs cum dicit. mortificate menbra ur̃a
quȩ st̃ suꝑ t̾ram. fornicationẽ. immundiciã. luxuriã.
concupiscentiã malam. & auariciã quȩ ẽ. idolor seruitꝰ
De porta uͦ usq ad portam ire est: de uitio usq ad uitiũ
ꝑ qd̃ ad mentem mors ingredit᷑ cũ gladio increpationis
discurrere.

Expanded text:
quare non etiam: concide et bibe ? ita ille uitulus per ignquare non etiam: concide et bibe ? ita ille uitulus per ignem zeli et aciem uerbi et aquam baptismi ab eis potius, quos absorbere conabatur, absorptus est.unc autem quid etiam propheticae significationis habuerit, requirendum est quod ex eis multos qui sibi absente ipso idolum fabricaverunt, sine ulla cujusque necessitudinis distentione jussit interimi. Facile est ut inteltelligatur hominum illorum interemptione significari vitiorum talium necem, qualibus ad eamdem nos iubet apostolus, cum dicit: mortificate membra uestra, quae sunt super terram, fornicationem, inmunditiam, luxuriam, coDe porta vero usque ad portam ire est a vitio usque ad vitium, per quod ad mentem mors ingreditur, cum gladio increpationis discurrere.
Abbreviated transcription (Latin):
ruptibilis dĩ insimilitudinẽ imaginis corritibilis
hominis. & uolucrum & quadrupedũ & serpentiũ.
Ex hac quasi sapientia iste untulus aureus. qualia so¬
lebant egyptiorum etiam ipsi pͥmates & tanqͣ. docti
homines adorare figmenta. Hoc gͦ uitulo significatũ
est om̃e corpus. om̃is societas gentiliũ idolatriȩ de¬
ditor. Hanc sacrilegam societatẽ dñs xp̃c illo igne cõbu¬
rit. de quo in euangłio ait. ignem ueni mittere iu
t̾ram. It qm̃ ñ est qui se abscondat a scalore eius.
dum in eum credunt gentes. igne uirtutis eiꝰ diabolu¬
ca meis forma soluatur. Totũ deinde corpus illud com¬
minuit᷑: idẽ. ab illa male conspirationis conflatione
discissum. uerbo ueritatis humiliat᷑. Et cõminutũ in
aqua mittit᷑: ut eos istłitȩ idẽ. euangłũ p̃dicatores
& baptismi insua menbra: hoc ẽ. indnicũ corpus
transferant. Quorũ isrłitaritm petro deipsis gerctibꝰ
dictũ est. macta & manduca. Si macta ꝙ manduca:

Expanded text:
aginis corruptibilis hominis, et volucrum, et quadrupedum et serpentium . Ex hac quoque sapientia iste vitulus aureus, qualia solebant Aegyptiorum etiam ipsi primates, tanquam docti homines adorare figmenta. Hoc ergo vitulo significatum est omne corpus, id est, omnis societas gentilium idololatriae deditorum: hanc sacrilegam societatem Dominus illo igne comburit, de quo in Evangelio dicit: Ignem veni mittere in terram. Et quoniam non est qui se abscondat a calore ejus, dum in eum credunt gentes, igne virtutis ejus, diabolica in eis forma solvitur. Totum deinde corpus illud comminuitur, id est, ab illa malae conspirationis conflatione discissum, verbo veritatis humiliatur, et comminutum, in aqua mittitur, ut eos Israelitae, id est, Evangelii praedicatores, ex baptismo in sua membra, hoc est in corpus dominicum, transferant. quorum Israhelitarum Petro de ipsis gentibus dictum est: macta et manduca. si macta et manduca,