comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dit ñ aditiat in malũ ut ꝓfundiꝰ cadat. s ma¬
gis ut resurgat. confidens qͦd nec ei negabit̃
uenia. si tantũ conficeat᷑ ex corde peccata sua.
Sic eni is de quo loquim̃ petrus. post tã grauẽ
lapsũ ad tantã rediit eminentiã sc̃itatis. Egres
sus foras. fieuit amare. In egressu confessionem
oris: in amaro fietu compunctionẽ cordis in¬
cellige. St attende. qͦd tunc pͥmũ recordatꝰ est
qͦd qixerat uñs. Tunc pͥmo cordi fuit uerbũ qͦ
predicta fuerat eiꝰ infirmitas. cũ euanuit pre¬
sũpta temeritas. Ue tibi. qui post lapsũ forcio¬
rem ce nobis exhibes cicqͥd cam rigidus es in
tuam ipstꝰ ꝑnicieme Inclinare potiꝰ ut melius
erigaris: & ne ꝓhibeas fiangi quod distortum
est. ut possit meliꝰ solidari. Quid indignaris in¬
crepanti gallo: Tibi potiꝰ indignare. Pluuã
uoluntariã ait psalmista segregabis qs bere¬
ditati tue. & infirmata est.Bona infirmitas.

Expanded text:
dit, non adjiciat in malum ut profundius cadat, sed madit, non adjiciat in malum ut profundius cadat, sed magis ut resurgat, confidens quod nec ei negabitur venia, si tamen ex corde confiteatur peccata sua. Si enim is, de quo loquimur, Petrus post tam gravem lapsum ad tantam rediit eminentiam sanctitatis; quissus foras, flevit amare . In egressu confessionem oris, in amaro fletu compunctionem cordis intellige. Et attende, quod tunc primum recordatus est verbi quod dixerat Jesus: tunc primum cordi fuit verbum, quo praedicta fuerat ejus infirmitas, cum evanuit praesumpta temeritas. Vae tibi, qui post lapsum fortiorem te nobis exhibes. Utquid tam rigidus es in tuam ipsius perniciem? Inclinare potius, ut melius erigaris, et ne prohibeas frangi quod distortum est, ut possit melius solidari. Quid indignaris increpanti gallo? tibi potius indignare. Pluviam voluntariam, ait Psalmista, segregabis, Deus, haereditati tuae, et infirmata est. Bona infirmitas,
Abbreviated transcription (Latin):
copiosa est redemptio: & tales om̃s nos sumꝰ. Ai
eor qui post conuersionẽ suã percatis & uitus im¬
plicant᷑ iugrati accepte gr̃e. & post missã manũ
add aratrũ recro respiciunt tepidi & carnales fac¬
ti. aut post agnitã uiã ueritatis retro eunt apo¬
state manifesti. eoꝵ utiq ꝑ paucos inuenias qͥ
post hec redeant in gradũ pristinĩ. s magis in
sordib positi sordescant adhuc. Suꝑ quos ꝓpħa
deplorat qm̃ obscuratũ aurũ. mutatꝰ est cõlor
optimꝰ. & qui nutebant᷑ in croceis. amplexati
sunt stercora. Nec tam̃ siqͥs huiꝰmodi est desꝑamꝰ
de eo. tantũ ut resurgere uelit cito: quanto enĩ
duitiꝰ ꝑmanebit. tanto euadet difficilius. Bea¬
tus uero qͥ tenebit: & allidet paruulos babilo¬
nis ad petram. Etenĩ si creuerint: uix poterual
suꝑari. Tilioli: hȩc dico. ut ñ peccetis. Sed & si
quis peccauerit. aduocatũ habemꝰ ad patrẽ. qͥ
potest qͦd nos minime possumꝰ. tantũ qui cȩci¬

Expanded text:
redemptio est. Et tales omnes nos fuimus. At eorum qui post conversionem suam peccatis et vitiis implicantur, ingrati acceptae gratiae, et post missam manum ad aratrum retro respiciunt, tepidi et carnales facti, aut post agnitam viam veritatis retro eunt apostatae manifesti: eorum utique perpaucos invenias, qui post haec redeant in gradum pristinum, sed magis in sordibus positi sordescant adhuc. Super quos propheta deplorat: Quomodo obscuratum est aurum, mutatus est color optimus? et: Qui nutriebantur in croceis, amplexati sunt stercora . 3. Nec tamen si quis hujusmodi est, desperamus de eo, tantum ut resurgere velit cito. Quanto enim diutius permanebit, tanto evadet difficilius. Beatus vero qui tenebit, et allidet parvulos Babylonis ad petram: etenim si creverint, vix poterunt superari. Filioli, haec dico ut non peccetis. Sed et si quis peccaverit, Advocatum habemus apud Patrem, qui potest quod nos minime possumus: tantum qui ceci
Abbreviated transcription (Latin):
sediam con secuci sumꝰ abluti sumꝰ. scificati sumꝰ.
e hoc quidẽ om̃ib nobis. qm om̃s peccauimꝰ. &
egemꝰ hac gła cdi. cierti apud beatũ petrũ aliud
habeo qͦd apponã. eo carius quo rarius. & quo
singłariꝰ eo sublimiꝰ. Nam peccauit paulus. sed
ignorans fecit in incredtilitace sua: petrus dum
cecidit aptos habebat ocłos. Porro ubi abunde¬
dauit delictũ suꝑabundauit & gr̃a. Soꝵ si qͥdẽ
qui peccant anteqͣ dm̃ nouerint. quã misera¬
tiones eiꝰ exꝑti sint. quã portauerint ugũ sua¬
ue & oniis leue. priꝰquã deuotionis dexiscionis¬

Expanded text:
sumus. Et hoc quidem omnibus nobis quoniam omnes peccavimus, et egemus hac gloria Dei. 2. Verum apud beatum Petrum aliud habeo quod apponam, eo carius, quo rarius; et quo singularius, eo sublimius. Nam peccavit Paulus, sed ignorans fecit in incredulitate sua: Petrus cum cecidit, apertos habebat oculos. Porro ubi abundavit delictum, ibi superabundavit et gratia. Eorum siquidem qui peccant antequam Deum noverint, antequam miserationes ejus experti sint, antequam portaverint jugum suave et onus leve, pri
Abbreviated transcription (Latin):
membra lamaret in terris. Deniq hac furia
uectꝰ ibat: s preuentꝰ a gr̃a est. Ibat spirans mi¬
naꝵ & cedis in disciplos dñi: & discipłs dñi fac¬
tus est: cui ostenderet᷑. qͣnta eũ oporteret pro
nomine ipsiꝰ ꝑati. Ibat. dirĩ toto corpore uirus
eralans. & subito in electionis uas mutatꝰ est: ut
iam cor illiꝰ eructuaret uerbũ bont̃. uerbũ piũ:
& diceret. Dñe qͥd me uis facere: Hec utiq hec

Expanded text:
membra laniaret in terris. Denique hac furia vectus ibat, sed praeventus a gratia est. Ibat spirans minarum et caedis in discipulos Domini, et discipulus Domini factus est, cui ostenderetur quanta eum oporteret pro nomine ipsius pati. Ibat dirum toto corpore virus exhalans, et subito in electionis vas mutatus est, ut jam cor illius eructaret verbum bonum, verbum pium, et diceret: Domine, quid me
Abbreviated transcription (Latin):
s unt̾ enim hii plane uri miscłie. siue quia miscłi¬
am consecuti. siue qͥa miscdia pleni: seu quia
miscłiter a deo uobis donar⁊ sunt. Et uide
quã miscdłiam consecuti sunt. Paulũ interro¬
ga de seipso: uł magis sponte confitentẽ au¬
sculta. Qui fui blasphemꝰ & ꝑsecutor. & in iuri¬
osus. s miscdiam consecuiꝰ sum. Quis enim
ñ audiuit. qͥnta mala scĩs fecerit in ierłm: Nec

Expanded text:
Sunt enim hi plane viri misericordiae, sive quia misericordiam consecuti, sive quia misericordia pleni, seu quia misericorditer a Deo nobis donati sunt. Et vide quam misericordiam consecuti sunt. Paulum interroga de se ipso, vel magis sponte confitentem ausculta. Qui fui blasphemus, et persecutor, et iniquus; sed misericordiam consecutus sum . Quis enim non audivit quanta mala
Abbreviated transcription (Latin):
t̃. Fidelis sermo & om̃i acceptione dignus: qui¬
facere: quoꝵ primꝰ ego sum. Hoc ergo apud bea¬
tũ paulum siducie & consolationis accipite fr̃s.
ut ad dñm conuersos ñ nunis cruciet preceritoꝵ
conscientia delictoꝵ. si tantum hummiliet uos
sicut & ipsum. Ego in quit sum minimꝰ apłoꝵ¬

Expanded text:
mo et omni acceptione dignus, qufacere quorum primus ego sum . Hoc ergo apud beatum Paulum fiduciae et consolationis accipite, fratres, ut ad Dominum jam conversos non nimis cruciet praeteritorum, conscientia delictorum; sed tantum humiliet vos, sicut et ipsum. Ego sum, inquit, minimus apo
Abbreviated transcription (Latin):
multȩ. s: una ex eis quodammͦ lorica eon¬
texitur. quia una est pacientiȩ. uirtus.
licet singłis tribulationib exhibere sun¬
głas uicdeamur: Iam uero sicut squamas
ad pacientiã. sic pennulas ꝙͦ alhilarita¬
tem arbitror ñ in congrue posse referri.
Hilaritas quippe leuat & subleuat. ut saltꝰ
quosca i altum dare uideat᷑. quisqͥs ex¬
hularatur. Sane. ut duas habeamꝰ penuas.
auplex nobis hilaritas querenda est. EIt
forte ⁊pterea docet apłs. ille enĩ uere ha¬
celum raptus est. & uolauit etia in pa

Expanded text:
multae, sed una ex eis quodam modo lorica conmultae, sed una ex eis quodam modo lorica contexitur; quia una est patientiae virtus, licet singulis tribulationibus exhibere singulas videamur. Jam vero sicut squamas ad patientiam, sic pinnulas quoque ad hilaritatem arbitror non incongrue posse referri. Hilaritas quippe levat et sublevat, ut saltus quosdam in altum dare videatur, quisquis exhilaratur. Sane ut duas habeamus pinnulas, duplex nobis hilaritas quaerenda est. Et forte propterea docet Apostolus ille enim vere pcoelum raptus est, et volavit etiam in pa
Abbreviated transcription (Latin):
uersantur. reliquit sibi multa milia quos
apłica sagena trahit. ut cũ edula fuerit
segregent a malis. Ubi sane sedebit &. hic
ñr piscator. hominũ: qua totam poste s o¬
nuns achaiam trabit. Habet ee tluiueu pis¬
ces mundos. quicũq inter dispeusatores
fiaeies iiuenuunt᷑. E. luitꝰ quippe. eit p̃di¬
tendens se &. currens. ut diuer sas uriget
cerras. Sunt & in stagnis mundli pusces.
qui in claustris seruiunt do. in spũ & ue
ritate. Merito si quide stagnis monaste.¬
ria comꝑant᷑: ubi quodã mͦ in carcerati pis¬
ces euagandi ñ habeant libertatẽ. quo ui¬
delicet parati sint semꝑ ad epulas spua¬
les. dicentes singłi intra se. Quando nem¬
et qui me deferat: Cunctis dieb quib
nune milito: expecto donec ueniat imiu¬
tatio mea. Porro ut de lege supra memimi¬
inꝰ. siue inmari. siue in flumine. siue iu
stagno. illi mundi sunt pisces. qui squa¬
mas & pennulas habent. s̃ unt squamȩ

Expanded text:
versantur, reliquit sibi multa millia, quos versantur, reliquit sibi multa millia, quos apostolica sagena trahit, ut cum educta fuerit, segregentur a malis. Ubi sane sedebit et hic noster piscator hominum, qui totam nunc post se Achaiam trahit. Habet et flumen pisces mundos, quicunque inter dispensatores fideles inveniuntur. Fluvius quippe est praediextendens se et currens, ut diversas irriget terras. Sunt et in stagnis mundi pisces, qui in claustris Deo serviunt in spiritu et veritate. Merito siquidem stagnis monasteria comparantur, ubi quodam modo incarcerati pisces evagandi non habeant libertatem, quo videlicet parati sint semper ad epulas spirituales, dicentes singuli intra se: Quando veniet qui me deferat? Cunctis diebus, quibus nunc milito, exspecto donec veniat immutatio mea. 4. Porro, ut de lege supra meminimus, sive in mari, sive in flumine, sive in stagno, illi mundi sunt pisces, qui squamas et pinnulas habent. Sunt autem squamae
Abbreviated transcription (Latin):
ciat. Siberat sumꝰ a laqueo ueuantiũ. pa¬
nter & a uerbo asꝑo. Nichil em̃ ꝓficiet ia¬
micus in eo. quẽ crux ep̃i delectat. si carna¬
len suggesserit delectationẽ. & filiꝰ miqui¬
tatis n apponet nocere ei. si ad exasꝑaudũ
ammũ eiꝰ qm̃libet immimitere temptaue
it amaritudinẽ. Non curat delitias. qui
ieumo pascit᷑. multo iniꝰ muruurare ꝓ
eo potest. in quo etiã delectat᷑. Plane altissi¬
mũ posuit refugiũ suũ ubi nec mu scipu¬
la inmici timnenda sit. nec sagitta. Ammo
uero mundus piscis est: squamas pariter
& penniulas habens. Porro sicut frastra
lacit᷑ rete ante oculos pennatoꝵ. sic frustia
iacit᷑ telum in squamas loricatoꝵ. hutlmo¬
di si quide pisces mundos ẽc legalis sanc¬
tio uidicat. qui & pennis leuant᷑. s. ꝑte¬
gunt᷑ squamis. siuie illi in mari suit siue.
sn frumuine. siuie in stagno. Habet enĩ etiã
biis qui in seculi latitudine. habitu actuas

Expanded text:
ciat: liberati sumus a laqueo venantium, paciat: liberati sumus a laqueo venantium, pariter et a verbo aspero. Nihil enim proficiet inimicus in eo, quem crux Christi delectat, si carnalem suggesserit delectationem: et filius iniquitatis non apponet nocere ei, si ad exasperandum animum ejus quamlibet immittere tentaverit 1061 amaritudinem. Non curat delicias, qui jejunio pascitur: multo minus murmurare pro ea potest, in quo etiam delectatur. Plane altissimum posuit refugium suum, ubi nec muscipula inimici timenda sit, nec sagitta; imo vero mundus piscis est, squamas pariter et pinnulas habens. Porro sicut frustra jacitur rete ante oculos pennatorum, sic frustra jacitur telum in squamas loricatorum. Hujusmodi siquidem pisces mundos esse legalis sanctio judicabat, qui et pinnis levantur, et proteguntur squamis: sive illi in mari sint, sive in flumine, sive in stagno . Habet enim etiam his qui in saeculi latitudine, habitu, actuque
Abbreviated transcription (Latin):
suauitate dedit. qui dedit & igni: Aut
qͣm crix uideat᷑ insipida: ubi dulce sapit
& flamina: Quid em̃ sapiebat laurentio
ignis ille. cum rideret carmfices. iudicem
subsamaret: Quid nos ad ista dicemꝰ fũs.
qͣd ñ sapit etiam nobis que ꝓ xp̃o est tribu¬
latis. nec gustamꝰ & nos manna absconditũ:
s ic em̃ uictꝰ eẽt omimodo diabolus. nec ha¬
beret penitus qͦd auferret. Sufficeret no¬
bis hoc unũ aduersus duplice̾ maliciam
immici. Habet quippe nequissimꝰ ille la¬
queos: habet & iacula ut pote. callidissimꝰ
uenator hominũ. solum sitieus sanguinẽ
amimaꝵ Alios telis appetit malirose cuĩ¬
ubet suggestioms. & in eis uulnerat mul¬
tos: quoꝵ tenus est pacientia. Alios uo¬
luptatib irretite laborat. & in hiis con
dudit multitu dinẽ copiosam. eoꝵ qͥ in
terra repunt. aut uolitant iuxta ẽa Sit
S gaudiũ in tribulatione. & ĩa non habet
malignꝰ unde illiciat. ñ habet unde dei¬

Expanded text:
suavitatem dedit, qui dedit et igni? aut suavitatem dedit, qui dedit et igni? aut quomodo crux judicatur insipida, ubi dulce sapit et flamma? Quid enim sapiebat Laurentio ignis ille, cum rideret carnifices, judicem subsanneret? Quid nos ad ista dicemus, fratres? Cur non sapit etiam nobis, quae pro Christo est tribulatio, nec gustamus et nos manna istud absconditum? Sic enim victus esset omnino diabolus, nec haberet penitus quod afferret  alias, auferret. Sufficeret nobis hoc unum adversus duplicem malitiam inimici. 3. Habet quippe nequissimus ille laqueos, habet et jacula, utpote callidissimus venator hominum, solum sitiens sanguinem animarum. Alios telis appetit malitiosae cujuslibet suggestionis; et in eis vulnerat multos, quorum tenuis est patientia. Alios voluptatibus irretire laborat; et in his certe includit multitudinem copiosam eorum qui in terra repunt, aut volitant juxta eam. Sit ergo gaudium in tribulatione; et jam non habet malignus unde illiciat, non habet unde deji
Abbreviated transcription (Latin):
in capite eiꝰ coronam de lapide precioso.
Uerumptam̃ dum congratulamnur ei. quod
dui desiderate crucis fru merear amplex¬
ii. iirum ualde est. si ñ ipsum eiꝰ iniram᷑
gaudium. cui congratulamur. Dum eium
noctis huiꝰ uigilias celebrantes. an uerbis
tante exultatioiis cantando delectarem̃
putas ñ fuit in nobis qui secũ cogitaret.
& diceret. qͥd sibi uolunt hȩc. aut unde
tam noua lȩticia: Certe & crux preciosa
eit. & amari potest: & crux habet exulta¬
tionẽ. Ita est fr̃s mei Si fuerit qui col¬
ligat. semꝑ lignũ crucis uitã germinat fruc¬
tificat iocunditatẽ. oleũ leticiȩ stillat. hai¬
saiũ sudat sp̃italium charisinatũ. Non
est siluestris arbor: lignũ uitȩ est appre
dico p̃tiosissimam głebam. cui clauoꝵ est
infrca radicib Si non esset hȩc preciosior cun¬
etis. fructuosior uniuersis. uiunqm̃ illo
plantaret᷑ in orto. nec illam ꝑmitteretut
uimnea occupare. Demq qͥd mirũ si cruci

Expanded text:
in capite ejus coronam de lapide pretioso. in capite ejus coronam de lapide pretioso. Verumtamen dum congratulamur ei, quod diu desideratae crucis frui mereatur amplexu, mirum valde est, si non ipsum ejus miramur gaudium, cui congratulamur. 2. Dum enim noctis hujus vigilias celebrantes, in verbis tantae exsultationis cantando delectaremur, putas, non fuit in nobis, qui secum cogitaret et diceret: Quid sibi vult hoc? aut unde tam nova laetitia? Certe et crux pretiosa est, et crux amari potest, et crux habet exsultationem? Ita est, fratres mei. Si fuerit qui colligat, semper lignum crucis vitam germinat, fructificat jucunditatem, oleum laetitiae stillat, balsamum sudat spiritualium charismatum. Non est silvestris arbor; lignum vitae est apprehedico pretiosissimam glebam, cui clavorum est infixa radicibus. Si non esset haec pretiosior cunctis, fructuosior universis; nunquam illo plantaretur in horto, nec illam permitteretur vineam occupare. Denique quid mirum si cruci
Abbreviated transcription (Latin):
elebrantes hodie glosum beati
andreȩ tͥumphum. in tierb̃ gr̃e
quȩ ꝓcedebant de ore eiꝰ. exul¬
tauimꝰ & delectati sumꝰ. Neq
enim locus poterat ẽẽ tristiciȩ.
ubi tam uehementer lȩtabat᷑ & ipse. Ne¬
mo ex uobis compassus est sic pacienti:
nemo ausus est plangere exultantem
Alioqum & nobis ipse nͦ incongrue dicere
poterat. qͦd saluator cruce̾ bauulans seqͣn¬
tib se & lugentib ait. Piliȩ ierłm nolite
flere suꝑ me: s suꝑ uosipsas flete. Deniq
cũ duceret᷑ ipse. beatꝰ andreas ad crucem.
ppls qui scm & ustum dolebat inuste
dainnari. ꝓhibere uoluit ne pumret᷑.s
magis ipse instantissima prece ꝓhibuit
eos ne non coronaret᷑. immo ne ñ pateret᷑.
bat regnũ intrare. s ꝑ patibulum. Quid
em̃ dicit illi amate suȩ : Per te iqt me
recipiat. qui ꝑ te me redemit. Ergo si
diligimꝰ eum congaudemꝰ ei. ñ solum qͥa
toronatus. s & quia crucifixus. quia de¬
sideriũ animȩ eiꝰ tribuit ei dñs. & posuit

Expanded text:
eati. Andreae triumphum, in verbis gratiae, quae procedebant de ore ejus exsultavimus et delectati sumus. Neque enim locus poterat esse tristitiae, ubi tam vehementer laetabatur et ipse. Nemo ex nobis compassus est sic patienti; nemo ausus est plangere exsultantem. Alioquin et nobis ipse non incongrue dicere poterat, quod Salvator crucem bajulans sequentibus se et lugentibus ait: Filiae Jerusalem, nolite flere super me, sed super vos ipsas flete . Denique cum duceretur ipse beatus Andreas ad crucem, populus qui sanctum et justum dolebat injuste damnari, prohibere voluit ne puniretur: sed magis ipse instantissima prece prohibuit eos, ne non coronaretur, imo ne non pateretur. bat regnum intrare, sed per patibulum. Quid enim dicit illi amatae suae? « Per te, » inquit, « me recipiat, qui per te me redemit. » Ergo si diligimus eum, congaudemus ei, non solum quia coronatus, sed et quia crucifixus: quia desiderium animae ejus tribuit ei Dominus, et posuit
Abbreviated transcription (Latin):
pusillus es eiꝰ sequi uestigia. pudeat uel
eos qui tecum sunt nͨ nnitari. Nemo re¬
pente sit suminꝰ. Ascendendo ñ uolando
app̃henditur summitas scale. Asceulauiꝰ
docet quid desit: oratio ne desit optinet.
Tla uiam ostendit. ista leducit. M editati¬
one demiq agnoscimꝰ immmentia nobis
ꝑicula. oratione euadimꝰ. prestante. dño

Expanded text:
pusillus es, ejus sequi vestigia; pudeat certe vel pusillus es, ejus sequi vestigia; pudeat certe vel eos qui tecum sunt, non imitari. Nemo repente fit summus; ascendendo, non volando apprehenditur summitas scalae. Ascendamusdocet quid desit; oratio ne desit obtinet. Illa viam ostendit, ista deducit. Meditatione denique agnoscimus imminentia nobis pericula; oratione evadimus, praestante Do
Abbreviated transcription (Latin):
lier. & ꝓmissioni credere. & acquiescere ꝑ¬
suasioni. Uir autẽ non seductus est. scd
subuersus mulieris amore. Optaret emimi
semꝑ seruare manilatũ. quoa sibi utile no¬
uerat. si ñ mulier ei aluid ꝑsuaderet. Nec
aliqmͣ in seruando mandato uisus ẽ pada
duifficultatẽ: s quȩ bona erat uoluntas. ñ
habuit fortitudinẽ. quia ñ habuit feruo¬
rem. ꝑ ortis quippe est ut mors. ñ patientia
aut spes s dilectio. Non tinor aut ratio.
s sp̃e fortitudinis est. Dicit patientia. sic
oportet fieri. quia timore urgetur. Dieur
uoluntas bona. sic expedit. & sic agendum
est. quia spei attrahitur ratione. Caritas
uero quȩ iiflammat᷑ a spu. neq sic oportet
sic defidero uehementer. Uidetis quanta
sublinitas. uidetis quanta securitas. quan¬
taq suauitas caritatis: Felix amia quę
exemplo. Plus dico. & ex uobis nomuullos¬
m uidere uideor in hoc grallu. Sidicis be¬
atum anctreram apłm eẽ. non possete qͥ

Expanded text:
lier et promissioni credere, et acquiescere plier et promissioni credere, et acquiescere persuasioni. Vir autem non seductus est , sed subversus mulieris amore. Optaret enim semper servare mandatum, quod sibi utile noverat, si non mulier ei aliud suaderet. Nec aliquam in servando mandato visus est pati difficultatem; sed quae bona voluntas erat, non habuit fortitudinem, quia non habuit fervorem. 10. Fortis quippe est ut mors, non patientia aut spes, sed dilectio ; non timor aut ratio, sed spiritus fortitudinis est. Dicit patientia: Sic oportet fieri, quia timore urgetur. Dicit voluntas bona: Sic expedit, et sic agendum est; quia spei attrahitur ratione. Charitas vero quae inflammatur a spiritu, neque: Sic oportet,sic desidero vehementer. Videtis quanta sublimitas, videtis quanta securitas, quantaque suavitas charitatis. Felix anima, quaexemplo. Plus dico, et ex nobis nonnullos videre mihi videor in hoc gradu. Si dicis beatum Andream apostolum esse, nec posse te, qui
Abbreviated transcription (Latin):
fecto gaudiũ in sp̃u scõ. Siquidẽ & is qui
timore cohercetur & patiens est. & qui ra¬
Porro quȩ ꝑ sp̃m diffundit᷑ caritas. & pati¬
ens est. & beuigna est: & qͦd est ampliꝰ nũ¬
qm̃ excidit. In pͥmo deniq mandato qͦd
parentib nr̃is datum est. si diligenter con¬
sideres. & eua patiens. & adam beniuolus
fuisse uidetur. Quia tamen uterq cecidit.
liquet qͦd stabili ñ erat illȩ uł illa gradu.
Yidit mulier lignum ait scͥptura quod eẽt
pulchrum insu. & ad uescendum suaue.
Nontͥ uidetur uix continere manum: Sic
& ubi a serpente interrogata est: uide. si
ñ manifeste sonant uerba eiꝰ molestum ei
fuisse maudatũ. Ex om̃i inquit ligno pa
radysi comedimꝰ. de ligno autẽ scientiȩ bomi
& mali. dixit nobis ue comedamꝰ. Hon dicit
sic est uoluntas creatoris. quare sic. ipse uo¬
uit: nobis sufficit obȩdire: quia uita ur̃a
i uoluntate eiꝰ. Itaq facile seducta est mu¬

Expanded text:
fecto gaudium in Spiritu sancto. Siquidem et is qui fecto gaudium in Spiritu sancto. Siquidem et is qui timore coercetur, et patiens est; et qui raPorro quae per Spiritum diffunditur charitas, et patiens, et benigna est; et, quod est amplius, nunquam excidit. In primo denique mandato quod parentibus nostris datum est, si diligenter consideres, et Eva patiens, et Adam benevolus fuisse videntur. Quia tamen uterque cecidit, liquet quod stabili non erat ille vel illa gradu. Vidit mulier lignum, ait Scriptura, quod esset pulchrum visu, et ad vescendum suave. Non tibi videtur vix continere manum? Sic et ubi a serpente interrogata est, vide si non manifeste sonant verba ejus molestum ei fuisse mandatum. Ex omni, inquit, ligno 1063 paradisi comedimus, de ligno autem scientiae boni et mali dixit nobis: Ne comedamus . Non dicit: Sic est voluntas Creatoris: quare sic, ipse novit; nobis sufficit obedire, quia vita nostra in voluntate ejus. Itaque facile seducta est mu
Abbreviated transcription (Latin):
resipiscerẽ. renuuo etiã si opus habeo con¬
solari. Quid enim: Agnosco uocem meã
in saluatore. & de salute desꝑeni: Plane
in pacientia mea possidebo animam meã.
Uerumptam̃ ꝓficere uolo si possum. nec sta¬
tim adepta salute contentus eẽ. Qui tunet
dm̃ ait sapiens. faciet bona. s parũ est Sꝙͥ¬
tiun est enĩ. Declina a malo & fac bonum.
inquire pacẽ. & ꝑsequere eam. Noli esse
salute contentus. quere pacem. ne tibi sit
mꝑiculo etiam salus ipsa. Audi gͦ angłi
nato eo qui factus est pax nr̃a. exultantẽ
atq cauentem. Pax in terra hominib bonȩ
uoluntatis. Que autẽ bona insi ordinata
uoluntas: quenã illa est inquis: Profec¬
to quȩ rationi consentanea est. dicenti. qͥa
ñ sunt condignȩ passiones huiꝰ temꝑis ad
futuram głam quȩ reuelabit᷑ in nobis. Hoc
si iam seutire cepisti: haut dubiũ quin liben¬
ter feras crucem dñi. & dicas. Paratus sum

Expanded text:
resipiscerem; non renuo, etiamsi opus habeo conresipiscerem; non renuo, etiamsi opus habeo consolari. Quid enim? agnosco vocem meam in Salvatore, et de salute desperem? Plane in patientia mea possidebo animam meam. 8. Verumtamen proficere volo, si possum, nec statim adepta salute esse contentus. Qui timet Deum, ait Sapiens, faciet bona . Sed parum est; scriptum est enim: Declina a malo, et fac bonum; inquire pacem et persequere eam . Noli esse salute contentus: quaere pacem, ne tibi sit in periculo etiam salus ipsa. Audi ergo angelum nato eo, qui factus est pax nostra, exsultantem atque canentem: Pax in terra hominibus bonae voluntatis . Quae autem bona, nisi ordinata voluntas? Quaenam est illa, inquis? Profecto quae rationi consentanea est, dicenti: Quia non sunt condignae passiones hujus temporis ad futuram gloriam, quae revelabitur in nobis . Hoc si jam sentire coepisti, haud dubium quin libenter feras crucem Domini, et dicas: Paratus sum,
Abbreviated transcription (Latin):
tauerit. Quem quis: euugłistam audi
Apparuit inqͥt angłs confortaus eum. Quẽ
eum: Plaue eum cui nascituro clausus
patuit uirginis uterus. cuiꝰ nusu in uinm
aqua mutata est. cuiꝰ tactu lepra fugata. sub
cuiꝰ plantis solidum mare stetit. ad cuiꝰ uo¬
cemi mortui surrexerunt. Deniq eum qui
portat omĩa uerbo uirtutis suę. ꝑ quem
facda sunt omĩa. ꝑ quẽ uniuersa subsistuus
lis. C onfortans gͦ cũ: cuiꝰ ne ipse quidem
confortator suus caꝑe poterat maiestatẽ.
Rogo te augle. quẽ consolaris: Anignora¬
bus quis eẽt. ad quẽ consolandum uenie¬
bas: Certe cousolator est. certe paraclytꝰ
est. Alioquin ñ diceret alium paraclytũ
paradytus. Demq agnosco & in hoc ipso
ferat᷑ calix a me. Non desꝑo in qũi dim mͥ
addã & ipse. uerumptaien ñ sicut ego uo¬
lo. s sicut tu. Didici etiã ex hoc ipso. uĩ ad
carnalem siue caducam recurrere consola¬
ad cȩlestem. Ita plane. dum mͦ ñ murmu¬
rem: id euii penitus seꝑaret ate. si nͣ eitiꝰ

Expanded text:
taverit. Quis, quem? Evangelistam audi: Apparuit, inquit, angelus confortans eum . Quem eum? Plane eum, cui nascituro clausus patuit Virginis uterus; cujus nutu in vinum aqua mutata est; cujus tactu lepra fugata; sub cujus plantis solidum mare stetit; ad cujus vocem mortui surrexerunt: denique eum, qui portat omnia verbo virtutis suae; per quem facta sunt omnia; per quem universa subsistunt,lis. Confortans ergo eum, cujus ne ipse quidem confortator suus capere poterat majestatem. 7. Rogo te, angele, quem consolaris? An ignorabas quis esset, ad quem consolandum veniebas? Certe consolator est, certe Paracletus est: alioquin non diceret, alium Paracletum Paracletus. Denique agnosco et in hoc ipso feratur calix a me. Non despero, inquam, dummodo addam et ipse: Verumtamen non sicut ego volo, sed sicut tu . Didici etiam ex hoc ipso, non ad carnalem sive caducam recurrere consolaad coelestem. Ita plane, dummodo non murmurem id enim penitus separaret a te, si non citius
Abbreviated transcription (Latin):
tib Si quẽ forte dignatio scandalixat.
plane meret᷑ audire. Nonne. oculus cuus
neqm̃ est. quia ego bonꝰ sum: huic enim
odor uitȩ in mortem est. Quid magnũ
fuerat dĩe. iñu. si accedente hora ꝓpter
quam ueneras intrepidus stares. tam
quĩ qui potestatẽ habes pouendi auimã
tuam. & nemo tollebat eã a te: Aut non
longe głosius fuit. qndoquide totũ ꝓp¬
ter nos agebatur. ut ñ mͦ passio corporis.
s. etiã cordis affectio ꝓ uobis faceret & qͥs
uiuificabat mors tua. tua nichilominꝰ &
trepidatio robustos. & mesticia lȩtos. &
tedium alacres. & turbatio quietos faci¬
at.& desolatio consolatos: Lego quide
ii latari resurredione. quia infremuit
spũ. & turbauit seipsum s esto interun.
quia seipse turbauit ñ conditionis ne¬
cessitate. s suȩ beneplacito uoluntatis:
Hunc autẽ aliqͥil iam ampliꝰ audio. Usq

Expanded text:
tibus . Si quem forte dignatio scandalizat, tibus . Si quem forte dignatio scandalizat, plane meretur audire: Nonne oculus tuus nequam est, quia ego bonus? Huic enim odor vitae in mortem est. 6. Quid magnum fuerat, Domine Jesu, si accedente hora propter quam veneras, intrepidus stares, tanquam 1062 qui potestatem habebas ponendi animam tuam, et nemo eam tollebat a te? Aut non longe gloriosius fuit, quandoquidem totum propter nos agebatur, ut non modo passio corporis, sed etiam cordis affectio pro nobis faceret: et quos vivificabat mors tua, tua nihilominus et trepidatio robustos, et moestitia laetos, et taedium alacres, et turbatio quietos faceret, desolatio consolatos? Lego quidem in Lazari resurrectione, quia infremuit spiritu, et turbavit se ipsum . Sed esto interim, quia se ipse turbavit; non conditionis necessitate, sed suae beneplacito voluntatis. Nunc autem aliquid jam amplius audi
Abbreviated transcription (Latin):
dm̃: medium spes. caritas plenitudo. De¬
niq apłm audi. quia plenitudo legis est
caritas. Qui mitiat᷑ a timore. crucem xp̃i
sustinet patienter. Qui ꝓficit in spe: por¬
tat libenter. Qui consuminat᷑ in caritate.
amplectit᷑ iam arilenter. Solus est iste qͥ
dicere possit. quia amator tuus semꝑ fui. &.
desideraui amplecti te. Longe est uox ista
ab eo qui sustniet quidẽ: s optaret om̃ino
si posset. ñ uenisse. in horã hanc. Deniq si
ñ uideor temerariꝰ. longe est ab eauoce. pa¬
ter si potest fieri. transeat a me calix iste.
Quid enim: Certe suꝑ asellum ascenderat.
ut ne hic quidẽ hostib relinqueret᷑. Ag¬
uoseo plane in duce belli pusillanimi tre.¬
pudationẽ. agnosco egroti uocẽ in medico.
agnosco infirmatã gallinã cum pullis. con¬
sidero caritatẽ. stupeo iniserationẽ. ex paues¬
co dignationẽ. Misericors dñs ñ beati an¬
dreȩ robustum sibi suscepit affectũ. qͥa
ñ est sanis opus medicus. s male haben¬

Expanded text:
 medium, spes; charitas, plenitudo. Denique Apostolum audi, quia plenitudo legis est charitas . Qui initiatur a timore, crucem Christi sustinet patienter; qui proficit in spe, portat libenter; qui vero consummatur in charitate, amplectitur jam ardenter. Solus etenim iste est qui dicere possit, quia « amator tuus semper fui, et desideravi amplecti te. » Longe est vox ista ab eo qui sustinet quidem, sed optaret omnino, si posset, non venisse in hanc horam. Denique, si non videor temerarius longe est ab ea voce: Pater, si fieri potest, transeat a me calix iste . Quid enim? Certe super asellum ascenderat, ut ne hic quidem hostibus relinqueretur. Agnosco plane in duce belli pusillanimorum trepidationem, agnosco aegroti vocem in medico, agnosco infirmantem gallinam cum pullis; considero charitatem, stupeo miserationem, expavesco dignationem. Misericors Dominus non beati Andreae robustum sibi suscepit affectum; quia non est sanis opus medicus, sed male haben
Abbreviated transcription (Latin):
Qlari in tribulatiomb Prosus subline.
uolas. quisquis ille est quẽ ñ mͦ futuroꝵ
expecłatio bonoꝵ. s p̾sentiumn quoq ma¬
loꝵ exhibitio ipsa delectat. ita ut uiea eti¬
am głetur. T alem inuemmꝰ hunc beatum
apłi. talem iniramur talem merito pid¬
aicaus. U Nde & tͥplicem licet conside¬
rare gradum. incipientiũ. ꝓficientiũ per¬
fectoꝵ. Inntium enim sapientiȩ. tunor

Expanded text:
sublime volat quisquis ille est, quem non modo futurorum exspectatio bonorum, sed praesentium quoque malorum exhibitio ipsa delectat, ita ut in ea etiam glorietur. Talem invenimus hunc beatum Apostolum, talem miramur, talem merito praedicamus. 5. Unde et triplicem hic licet considerare gradum; incipientium, proficientium, perfectorum. Initium enim sapientiae, timor
Abbreviated transcription (Latin):
causa a facie dm̃ di sui eiccł. q antũ t presta¬
unt reconciliat᷑: Noli o corpꝰ noli impedire re¬
conciliationẽ illã. qm̃ grandis ĩ exinde gła
ĩparat᷑. Parienter unmo & ubent̾ temeripimn
expone ad om̃a. nichil dissimiles d huic ui¬
aeat reconcibiationi posse ꝓdesse: dic hospiti
tus. qa record adit᷑ dñs cuus. & restituet ce ĩ gͣilũ
pͥstĩ ea ai inem̃to mei. Om̃ino enĩ memor
erit tui ĩ bonũ. si bene seruieris illi: & cũ ꝑue¬
uerit ad dñm suũ suggeret ei de te. & loquet᷑
bonũ ꝓ bono pospite dicens. Cũ in ultionem
culpe suȩ exularet seruus tuus: pauꝑ qͥdã apõ
qͥmi hospitatꝰ sũ. fecit mecũ miscd̾iam. & utinã
retͥbuat ꝓ me dñs m̃s. Primo siqͥdẽ omm̃ia sua.
deuide semecipsũ exposuit utilitatibꝰ meis: ñ

Expanded text:
causa a facie Domini sui ejectus, quantum tibi praestabit reconciliatus? Noli, o corpus, noli impedire reconciliationem illam, quoniam grandis tibi exinde gloria praeparatur. Patienter, imo et libenter temetipsum expone ad omnia: nihil dissimules quod huic videatur reconciliationi posse prodesse. Dic hospiti tuo: Quia recordabitur Dominus tui, et restituet te in gradum pristinum, et tu memento mei . 5. Omnino enim memor erit in bonum, si bene servieris illi, et cum pervenerit ad Dominum suum, suggeret ei de te, et loquetur bonum pro bono hospite, dicens: Cum in ultionem culpae suae exsularet servus tuus, pauper quidam, apud quem hospitatus sum, fecit mecum misericordiam; et utinam retribuat pro me Dominus meus. Primo siquidem omnia sua, dehinc etiam semetipsum exposuit u
Abbreviated transcription (Latin):
possis dilcriline fun si fone głam istã uale¬
as istimaee Mira dictur iũ s cam̃ uera & om¬
mno ĩdubitata fidelib. Ipse dñs sabasib. añs
u̾tutũ & rex glȩ ipse descendet ad iẽfaumanla
coꝑa nr̃a & configanda iceꝑi clatitatis suȩ. Quan¬
sta erit illa gła qͣm ieffabilis exultatio: qͣndo cre¬
ator umu̾sitatis. qͥ ꝓ aĩabꝰ istificandis. huini¬
lis ante uen̾at & occult̾. ꝑ te gsificancla õ inise¬
ra taro sublimis ueniet e manifest̾. ñ iã in
ĩfirmitate. s ĩ gła & marestate sua:. Quis cogita¬
bit diẽ aduentꝰ illiꝰ: qͥndo lescendet cũ plenitu¬
ame lumunis p̾currentibꝰ angłis. & tube con¬
centu. excitantibꝰ de puluere corpꝰ inops. & ra¬
pientibꝰ illud obuiã xp̃o ĩ aeta: Quousq gͦ ca
tͣnsitorias & caducas q̃rit consolationes. ĩ mo
desolationes: si forte contĩgat repelli & ĩdignã
iudicari hac gła. magis autẽ nichilominꝰ inef¬
fabili ĩ eternũ excruciari pena: Non sic obsetro

Expanded text:
 dulcedinem hanc, si forte gloriam istam valeas aestimare! Mira enim dicturus sum, sed tamen vera et omnino indubitata fidelibus. Ipse Dominus Sabaoth, Dominus virtutum et rex gloriae, ipse descendet ad reformanda corpora nostra, et configuranda corpori claritatis suae. Quanta erit illa gloria, quam ineffabilis exsultatio, quando Creator universitatis, qui pro animabus justificandis humilis ante venerat et occultus, pro te glorificanda, o misera caro, sublimis veniet et manifestus, non jam in infirmitate, sed in gloria et majestate sua! Quis cogitabit diem adventus illius, quando descendet cum plenitudine luminis, praecurrentibus angelis, et tubae concentu excitantibus de pulvere corpus inops, et rapientibus illud obviam Christo in aera? 6. Quousque igitur cartransitorias et caducas quaerit consolationes, imo desolationes, si forte contingat repelli, et indignam judicari hac gloria, magis autem nihilominus ineffabili in aeternum excruciari poena? Non sic, obsecro,
Abbreviated transcription (Latin):
idest a peccato om̃i. & a peccati pena. ã timore qͦꝙ
& ꝑiculo. recidendi penit̾ liberauit. hoc enĩ sua¬
uissimũ animȩ stratũ. qͦd nullis iã lauet autri¬
get lacͥmis: quando absterget qs omnẽ lacͥmã ab
ocłis eiꝰ. Hoc cubile in quo iã ñ cõpungit᷑. nec con¬
uertit᷑ in erũpna sua dũ configit᷑ spma: exiit enĩ
de terra illa. quȩ spinas ei & tͥbulos germinabat.
parit̾ tͣnsierunt. Hȩc est inqͣm animȩ suauissima
& saluberrima requies: conscientia munda. qͥeta
secura. Sit ergo beate animȩ culcit᷑ constientiȩ
suȩ ꝑuritas: sit capitale tͣnqͥllitas. sit oꝑtoriũ eiꝰ
securitas: ut in hoc interĩ strato dormiat ddelectabi¬
lit̾. feliciter requiescat. Iam uero de recordatione
tͣnsacte iuitutis. habes in spalmo centesimo uige

Expanded text:
id est a peccato omni et a peccati poena, a timore quoque id est a peccato omni et a peccati poena, a timore quoque et a periculo recidendi penitus liberavit. Hoc est suavissimum animae stratum, quod nullis jam lavet aut riget lacrymis, quando absterget Deus omnem lacrymam ab oculis ejus. Hoc cubile, in quo jam non compungitur, nec convertitur in aerumna sua, dum configitur spina. Exiit enim de terra illa, quae spinas ei et tribulos germinabat. pariter transierunt. Haec est, inquam, animae suavissima et saluberrima requies, conscientia munda, quieta, secura. Sit ergo beatae animae culcitra conscientiae suae puritas, sit capitale tranquillitas, sit opertorium ejus securitas: ut in hoc interim strato dormiat delectabiliter, feliciter requiescat. 7. Jam vero de recordatione transactae virtutis habes in psalmo
Abbreviated transcription (Latin):
tũ głȩ magni dei: & saluatoris sur: qui resuscita¬
bit & reformabit corꝑa eor. configurata ꝓprii cor¬
poris claritati. Quanta est felicitas eoꝵ. quã mmm̃¬
sa lȩticia: qui nimirũ traplici gaudio. de recodoa¬
tione tͣnsactȩ uirtutis. de exhibitione prȩsentis
qͥetis. de certa expectatione fut̃ȩ consum mationis
exultant. Nam de futura illa consummatione
babemꝰ uocẽ eoꝵ: in fine eiꝰ psalmi. de quo suꝑiuis
lo quebam̃. dicunt enĩ singlȩ animȩ: quib datũ
est iã ad hanc reqͥem ꝑuenire. In pace in idipsum
inter spem & metũ. ubi priꝰ ñ sine sollicitu dine
& anrietate plurima fluctuabam. Sic & de prȩ¬
senti scõꝵ requiȩ. habemꝰ in alio psalmo scriptũ
Conuert̾e anima mea in requiẽ tuã. qͥa dñs bene¬
fecit tͥ Bene inqͣ fecit. quãus necdũ optime de¬
niq audi quã bene. Quia eripuit animã meã de
morte. ocłos meos a latͥmis. pedes meos a lapsu:

Expanded text:
tum gloriae magni Dei et Salvatoris sui, qui resuscitatum gloriae magni Dei et Salvatoris sui, qui resuscitabit et reformabit corpora eorum, configurata proprii corporis claritati. 6. Quanta est felicitas eorum, quam immensa laetitia! qui nimirum triplici gaudio, de recordatione transactae virtutis, de exhibitione praesentis quietis, de certa exspectatione futurae consummationis exsultant. Nam de futura illa consummatione habemus vocem eorum in fine ejus psalmi, de quo superius loquebamur. Dicunt enim singulae animae, quibus jam datum est ad hanc requiem pervenire: In pace in idipsum inter spem et metum, ubi prius non sine sollicitudine et anxietate plurima fluctuabam. Sic et de praesenti sanctorum requie habemus in alio psalmo scriptum: Convertere, anima mea, in requiem tuam, quia Dominus benefecit tibi. Bene, inquam, fecit, quamvis necdum optime. Denique audi quam bene: Quia eripuit animam meam de morte, oculos meos a lacrymis, pedes meos a lapsu :
Abbreviated transcription (Latin):
audiuit. Adhuc ergo signatũ est suꝑ eos lumen
uultꝰ dñici. & licet ñ plenã habent tam̃ leticiã
multã in coide suo: donec ueniat dies illa qua
implebit eos lȩticia cũ uultu suo. Incerĩ in quã
conuertunt᷑ animȩ illȩ in requiẽ suã: donec ue-¬
niat dies qua introire mereant᷑ in requiẽ dm̃.
adhuc laudant eas in portis oꝑa sua. donec ue¬
nat dies cũ erit unicuiq laus a deo. Clidecis fr̃s.
quanta est unitas scripturaꝵ: quã uno sensu
&e eisdẽ pene uerbis. de beatitudine loqͥnt᷑ anim¬
rum: Iam uero nemo ex nobis paruã aliquã pe¬
quiẽ aut lȩciciã suspicet᷑ eor qͥ ab om̃i penit᷑ mo¬
lestia liberi. recogitant annos suos in aulcedine
animȩ suȩ. lȩtant᷑ ꝓ dieb quib humiliati sant
annis qͥb uideit̾ mala: cũ iocunda admiratione
lert. certamina quȩ uicert: & ꝓ hiis om̃ib ceri
& indubitata fide. expectant beatã spc̃. & aduen¬

Expanded text:
audivit . Adhuc ergo signatum est super eos lumen audivit . Adhuc ergo signatum est super eos lumen vultus Dominici: et licet non plenam, habent tamen laetitiam multam in corde suo, donec veniat dies illa, qua implebit eos laetitia cum 1032 vultu suo. Interim, inquam, convertuntur animae illae in requiem suam, donec veniat dies, qua introire mereantur in requiem Domini. Adhuc laudant eas in portis opera sua, donec veniat, cum erit unicuique laus a Deo. Videtis, fratres, quanta est unitas Scripturarum, quam uno sensu et eisdem pene verbis de beatitudine loquantur animarum. 5. Jam vero nemo ex vobis parvam aliquam requiem, aut laetitiam suspicetur eorum, qui ab omni penitus molestia liberi recogitant annos suos in dulcedine animae suae; laetantur pro diebus quibus humiliati sunt, annis quibus viderunt mala; cum jucunda admiratione lerunt, certamina quae vicerunt; et pro his omnibus certa et indubitata fide exspectant beatam spem, et adven
Abbreviated transcription (Latin):
habemꝰ in psalmo. Signatũ est suꝑ nos luum̃ uul¬
tus cui dñe: dedisti lȩciciã in corde meo. Cnde:
sui. Audiuit enĩ eĩmodi anima uocẽ dicentis.
Date ei de fructu manuũ suaꝵ. & laudent eã in
portis oꝑa eiꝰ. Unde & ioħs scribere uidet in
apochalipsi: qm̃ beati mortui qui in dño mori¬
unt᷑. Quare beati: Amodo enĩ iã dicit sp̃s. ut reqͥ¬
escant a laboribus suis. unde & in ipso de quo
paulo ante loquebam᷑ psalmo. eis quȩ sup̃ po¬
suimꝰ uerbis adiunctũ est. In pace in idipsũ. dor¬
miã & requiescã. Et de oꝑib habemꝰ in apocha¬
lipsi. Oꝑa enĩ illoꝵ sȩquunt᷑ illos. Ad quid uero
sequunt: nisi ut laudent eas in portis: Aa qͥd se¬
quiuit᷑. insi ut multiplicent᷑ a fructu eoꝵ: & acci¬
pientes de fructii manuũ suax sagment̃ uituli.
quippe sub altari eos eẽ & ñ supra. ipse nos doce¬
at cuiꝰ testimoniũ credibile factũ est: qui ut scri¬
bit in apochalipsi. sub altari ipso coꝵ etiã uoces

Expanded text:
habemus in Psalmo: Signatum est super nos lumen vultus tui, Domine; dedisti laetitiam in corde meo. Unde? sui . Audivit enim ejusmodi anima vocem dicentis: Date ei de fructu manuum suarum, et laudent eam in portis opera ejus . Unde et Joannes scribere jubetur in Apocalypsi, quoniam beati mortui qui in Domino moriuntur. Quare beati? Amodo enim jam dicit Spiritus, ut requiescant a laboribus suis . Unde et in ipso de quo paulo ante loquebamur psalmo, eis quae supra posuimus verbis adjunctum est: In pace in idipsum dormiam et requiescam . Et de operibus habemus in Apocalypsi: Opera enim illorum sequuntur illos . Ad quid vero sequuntur, nisi ut laudent eos in portis? Ad quid sequuntur, nisi ut multiplicentur a fructu eorum, et accipientes de fructu manuum suarum, saginentur vituli, quippe sub altari eos esse, et non supra, ipse nos doceat, cujus testimonium credibile factum est nimis, qui, ut scribit in Apocalypsi, sub altari ipso eorum etiam voces
Abbreviated transcription (Latin):
hodie dilectissimi om̃iq dignis¬
simã deuotione memoriã cele¬
bramꝰ: oꝑepreciũ puto. de com¬
muni eoꝵ felicitate. in qua beata iam requie
ꝑsriunt᷑ & futura quã prestolant᷑ consumma¬
tione. adinuante sp̃u scõ. sermonẽ facere cari¬
tati ur̃e: ita sane. ut ñ opinionis ꝓpͥe comiectu¬
ras. s diumoꝵ libroꝵ sequar auctoritatẽ: nec ꝓ¬
phare uidear de corde meo. s innitar quo ad
potero testimoniis scripturaꝵ. Erait enĩ prau¬
ee dño teaplex huiꝰ sermonis utilitas: quatinꝰ
agnita uł ex parte aliqua felici retͥbutione sc̃oꝵ.
abundantiora deinceps sollicitudine ipsoꝵ in¬
herere uestigĩs. ac feruentiori desiderio. ad eoꝵ
suspirare consortia. ꝓpensiori quoq deuotione
eoꝵ nos comm̃dare patrocinus studeamꝰ. fidelis
quippe sermo & om̃i acceptione dignus: ut qͦs
sollemni ueneratione ꝓsequim᷑ etiã simili con¬
uersatione sequam̃: quos beatissi mos predicamꝰ.

Expanded text:
hodie, dilectissimi, omnique dignissimam devotione memoriam celebramus, operae pretium puto de communi eorum felicitate, in qua beata jam requie perfruuntur, et futura quam praestolantur consummatione, adjuvante Spiritu sancto sermonem facere charitati vestrae, ita sane, ut non opinionis propriae conjecturas, sed divinorum librorum sequar auctoritatem; ne prophetare videar de corde meo, sed innitar, quoad potero, testimoniis Scripturarum. Erit enim, prano, triplex sermonis hujus utilitas, quatenus agnita, vel ex parte aliqua, felici retributione sanctorum, abundantiori deinceps sollicitudine ipsorum inhaerere vestigiis, ac ferventiori desiderio ad eorum suspirare consortia, propensiori quoque devotione eorumdem nos commendare patrociniis studeamus. Fidelis quippe sermo, et omni acceptione dignus, ut quos solemni veneratione prosequimur, etiam simili conversatione sequamur: quos beatissimos praedicam
Abbreviated transcription (Latin):
eñ uetitas applaudit. cũ iusticia arcestat̃. dei¬
sine dubio commendantis uox est. & sp̃s sc̃i te¬
stimoniũ phibentis: acsi decertanti uiriliter mi¬
liti rer suus ꝓ cuuis amore. & honore decertat.
ꝓpe assistens lȩt̾ applaudat. laudet fortia facta.
ꝓtimã clamet ẽẽ uictoriã. parata iã prȩmia q
coronã pollicea t̃ ȩternã. In quo testimonio gła-¬
tur quidẽ ꝓbatꝰ & strenuus miles: minime tam̃
quiescit. s tanto acriꝰ uiriliꝰq decertat. Itaq dũ
adhuc militant. gaudent utiq electi dei s tan

Expanded text:
enim veritas applaudit, cum justitia attestatur, Deisine dubio commendantis vox est, et Spiritus sancti testimonium perhibentis, ac si decertanti viriliter militi rex suus, pro cujus amore et honore decertat, prope assistens laetus applaudat, laudet fortia facta, proximam clamitet esse victoriam, parata jam praemia, et coronam polliceatur aeternam. In quo testimonio gloriatur quidem probatus et strenuus miles; minime tamen quiescit, sed tanto acrius viriliusque decertat. Itaque dum adhuc militant, gaudent utique ele
Abbreviated transcription (Latin):
aeit̃ uerberans: s castigo corpꝰ meũ. & seruita¬
a subigo. ne forte cũ aliis predicauerim. ipse
repbus efficiar. hȩc plane tuba milicie est.
hec uerba ducis strenui. fortiter dunicantis.
bitet aut certe ñ quidẽ triũphantis s cũ uicdo¬
ria iam redeuntis de prelio: & futurũ magni
triũphi diẽ leca ac secura. conscientia prestolan¬
tis. Quid enĩ loquit᷑ reuersus de pręlio fortis
miles. seruus fidelis: C omuiereere iã inqͥt ani¬
ma mea in requiẽ tuã. Dũ enĩ in corpore mortis
año militares. reqͥs nulla erat: tũ ꝓ labore cer¬
taminis. tum ꝓ ꝑiculo exitꝰ adhuc incera. Hinc
excitabat tumultus temptationũ: inde suc¬
cubendi metꝰ grauiꝰ sollicitabat. habebat sam̃
haberet. Ait siquidẽ strenuus ille & forcissimꝰ
miles: cuiꝰ & paulo ante fecimꝰ mentionẽ. Gla
nr̃a hec est: testimonũ conscienciȩ nĩȩ. Quod
conscientie testimoniũ. ñ sic intelligendũ puto.
tanquã ipsa sibi conscientia attestetur. non em̃

Expanded text:
 verberans: sed castigo corpus meum et servituti subjicio, ne forte cum aliis praedicaverim, ipse reprobus efficiar . Haec plane tuba militiae est, haec verba ducis strenui fortiter dimicantis. tis, aut certe necdum quidem triumphantis, sed cum victoria jam redeuntis de praelio, et futuram magni triumphi diem laeta ac secura conscientia praestolantis. 3. Quid enim loquitur reversus de praelio fortis miles, servus fidelis? Convertere jam, inquit, anima mea, in requiem tuam. Dum enim in corpore mortis Domino militares, nulla requies erat, tum pro labore certaminis, tum pro periculo exitus adhuc incerti. Hinc excitabat tumultus tentationum, inde succumbendi metus gravius sollicitabat. Habebat tamenhaberet. Ait siquidem strenuus ille et fortissimus miles, cujus et paulo ante fecimus mentionem: Gloria nostra haec est, testimonium conscientiae nostrae . Quod conscientiae testimonium non sic intelligendum puto, tanquam ipsa sibi conscientia attestetur. Non enim
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃oꝵ. languorẽ teporẽ. errorẽq depellens: eũ eoꝵ
intercessione iuuet̾ infirmitas nr̃a consideratio¬
ne beatitudinis excitet᷑ negligentia nr̃a: ignoran¬
tia quoq nr̃a ipsoꝵ erudiatur exemplis. Prop¬
terea cũ ꝑfecte uos eruditos. ad mitanda sc̃õꝵ
uestigia. hodierna sc̃i eugłii lectione. & ipsrꝰ dm̃
sermone ñ dubitẽ. erecta nimirũ ante ocłos
ur̃os seala. ꝑ quã uniuersus quẽ hodie uene¬
ram scõꝵ chorus ascendit. nec ignorẽ imploran¬
dis eoꝵ suffragnis totũ paulominꝰ noctis & diei
huiꝰ religiosa aeuotione tempꝰ expensũ: iã de
eoꝵ felicitate loqui uł exiguũ aliqͥd attempca¬
bo. qͦd donauerit ipse qui glorificat & iã mag¬

Expanded text:
teporem, erroremque depellens: cum eorum intercessione juvetur infirmitas nostra, consideratione beatitudinis excitetur negligentia nostra, ignorantia quoque nostra ipsorum erudiatur exemplis. Propterea cum perfecte eruditos vos ad imitanda sanctorum vestigia, hodierna sancti Evangelii lectione, et ipsius Domini sermone non dubitem, erecta nimirum ante oculos vestros scala, per quam universus, quem hodie veneramur, sanctorum chorus ascendit; nec ignorem implorandis eorum suffragiis totum paulo minus noctis et diei hujus religiosa devotione tempus expensum: jam de eorum felicitate loqui vel exiguum aliquid attentabo, quod donaverit ipse, qui eo
Abbreviated transcription (Latin):
noes ai taptionẽ dentib coꝵ Sal &e uerba que ã
tonpo re sue resolutioms istante loquebat apls.
auaent & ñc ei multo meliꝰ conuenire. Nuncem
pecire ⁊ a loquit᷑: bonũ ceitam̃ certam. cursu con¬
sumaus fidẽ seruaui. De reliq᷑ reposita est mͥ coro

Expanded text:
nos in captionem dentibus eorum . Sed et verba quae jam tempore suae resolutionis instante loquebatur Aposvidentur et nunc ei multo melius convenire: nunc enim jam secure loquitor: Bonum certamen certavi, cursum consummavi, fidem servavi: de reliquo reposita est