comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
autem tͥcenum ferentes. ad sexagenum
ꝑueniant. si mres fuint: siue quod pro¬
babiluis mͥ uidetur. qm̃ diuine gr̃e ml¬
ta sunt munera. & est aluid alio mauiꝰ
ac meluis. unde dicit apłs. imitamini
autem dona meliora. intelligendum ẽ
plura eẽ. quam ut intres differentias
distribui possint. Primum. ne conti¬
nentiam uidualem aut innullo fruc¬
tu constituamus. aut ad conuigał pro¬
uidentie meritum deponamus. aut
uirginali głe coequemꝰ: aut coronam
mr̃ii uł in hoc habitu animi. etiam si
desit tẽptationis examen. uel mipsa
passionis exꝑlentia constitutã ciuilibet
illarum tͥum castitatum smne ullo in¬
crem̃to fertilitatis accedere existimemꝰ.
Deinde uͥ ponuus quod mutti ac mł¬
te ita custodiunt continentiam uirgi¬
nalem. ut tam̃ ñ faciant quod dñs ait.
siuis ẽẽ ꝑfectꝰ. uade uende omnia que
hs̃ & da pauꝑib & habebis thesaurũ
in celo. & uen sequere me. nec audeant

Expanded text:
autem tricenum ferentes ad sexagenum autem tricenum ferentes ad sexagenum perueniant, si martyres fuerint; sine, quod probabilius mihi uidetur, quoniam diuinae gratiae multa sunt munera et est aliud alio maius ac melius — unde dicit apostolus: imitamini autem dona meliora — intellegendum est plura esse quam ut in tres differentias distribui possint. primum. ne continentiam uidualem aut in nullo fructu constituamus aut ad coniugalis pudicitiae meritum deponamus aut uirginali gloriae coaequemus aut coronam martyrii uel in habitu animi, etiamsi desit temptationis examen, uel in ipsa passionis experientia constitutam cuilibet illarum trium castitati sine ullo incremento fertilitatis adcedere existimemus. deinde ubi ponimus, quod multi ac multae ita custodiunt continentiam uirginalem, ut tamen non faciant, quae dominus ait: si uis esse perfectus, uade uende omnia quae habes et da pauperibus, et habebis thesaurum in caelo, et ueni sequere me, nec audeant
Abbreviated transcription (Latin):
possit bibere dm̃ce calicem humilita¬
tis. quem pͥus bibendum discipulis a¬
matorib sublimitatis opposuit. Unde
in qmͣ scit. ne forte ipsa ñdum tecla iam
sit illa cͥspina: Certe nͥ asuit temptatio:
niulla domi huius fit demonstratio. Hoc
autem tam magnum ẽ: ut eum fruc¬
tum centenum quidem intelligant.
Phibet enim p̃clarissimum testimo¬
niũ eccłiastica auctoritas. in qua fidelibꝰ
notum ẽ: quo loco marityres & quo
defuncte scĩmoniales ad auctoris sacͣ¬
m̃ta recitent᷑. S quid significet fecũ¬
ditatis illa diũsitas. uiderint qui hec
meliꝰ qmͣ nos intelligunt. sine uirgi¬
nalis uita incenteno fructu sit. insexa¬
geno iuiduał. in t̾ceno autẽ cõingalis.
siue centena fertilitas mr̃io potuis impu¬
tetur. seragena continentie. tͥcena conu¬
bio. siue uͥginitas accedente mr̃io. cente¬
num fructum impleat. sola uͦ udualiᷤᷤ¬
continentia in sexageno sit. coniuigati

Expanded text:
possit bibere calicem dominicae humilitapossit bibere calicem dominicae humilitatis, quem prius bibendum discipulis amatoribus sublimitatis opposuit? unde, inquam, scit, ne forte ipsa nondum sit Thecla, iam sit illa Crispina? Certe nisi adsit temptatio, nulla doni huius fit demonstratio. Hoc autem tam magnum est, ut eum fructum centenum quidam intellegant. perhibet enim praeclarissimum testimonium ecclesiastica auctoritas, in qua fidelibus notum est quo loco martyres et quo defunctae sanctimoniales ad altaris sacramenta recitentur. sed quid significet fecunditatis illa diuersitas, uiderint, qui haec melius quam nos intellegunt: siue uirginalis uita in centeno fructu sit, in sexageno uidualis, in triceno autem coniugalis; siue centena fertilitas martyrio potius inputetur, sexagena continentiae, tricena conubio; siue uirginitas accedente martyrio centenum fructum inpleat, sola uero in sexageno sit, coniugati
Abbreviated transcription (Latin):
iusde se fideli mulieri ñ tantum uidue.
uerum etiam coniugate p̃ferre ñ aude¬
ate Non ego reꝓbam clico. Nam quis ne-¬
sciat obedientem mulierem in obediẽti
uirgini p̃ponendam: S cum ambe sũt
obedientes p̃ceptis dei. itane trepidabit
scãm uirgĩtatem etiam castis nupciis.
& continentiam p̃ferre conubio. fructũ
centenum p̃ire tͥceno: Immo uͦ ñ du¬
bitet: hanc rem illi rei p̃ponere. Hec tñ
uel hec uirgo obediens & dm̃ timens:
illi uel illi mulieri obedienti & dm̃ tm̃iti
se ante ferre ñ audeat. Alioquin ñ erit
humilis: & deus suꝑbis resistit. Quid gͦ
cogitabit: Occulta scilicet dona dei: que
ñ insi int̾rogatio temptationis. etiam
in semet ipso unicuiꝙ declarat. Ut enĩ
cet̾a taceam. unde scit uirgo qmͣius solli¬
cita sit que sunt dm̃. quomͦ placeat dño.
ne forte ꝓpt̾ aliqmͣ sibi incognitam m̃tis
infirmitatem ñdum sit mat᷑a martyrio.
illa uͦ mulier cui se p̃ferre gestiebat. iã

Expanded text:
unde se fideli mulieri non tantum uiduae, unde se fideli mulieri non tantum uiduae, uerum etiam coniugatae praefen-e non audeat? non ego reprobam dico; nam quis nesciat oboedientem mulierem inoboedienti uirgini praeponendam? sed cum ambae sunt oboedientes praeceptis dei, itane trepidabit sanctam uirginitatem etiam castis nuptiis et continentiam praeferre conubio, fructum centenum praeire triceno? immo uero non dubitet hanc rem illi praeponere. haec tamen uel haec uirgo oboediens et deum timens illi uel illi mulieri oboedienti et deum timenti se anteferre non audeat; alioquin non erit humilis, et deus - superbis resistit. quid ergo cogitabit? occulta scilicet dona dei, quae nonnisi interrogatio temptationis etiam in semet ipso unicuique declarat. ut enim cetera taceam, unde scit uirgo, quamuis sollicita quae sunt domini, quomodo placeat domino, ne forte propter aliquam sibi incognitam mentis infirmitatem nondum sit matura martyrio, illa uero mulier, cui se praeferre gestiebat, iam
Abbreviated transcription (Latin):
ille occulto iuditio facere põt: iniquo ñ
pot. Et fortasse ideo latet ut plus timeat᷑.
s minus suꝑbiatur. Deinide iam sciens
homo grã cdei se eẽ quod ẽ: ñ incidat in
alium suꝑbie laqueum. ut de ipsa dei
grã se extollendo sꝑnat cet̾os. Quo uitio
altuis ille pharisens & de bonis que ha¬
bebat de gr̃as agebat: ꝙ tam̃ se suꝑ pu¬
blicanum peccata confitentẽ extollebat.
Quid gͦ faciet uirgo. quid cogitabit. ne
se extollat suꝑ eos uel eas. que hoc tã
magna dono carent: Neꝙ simulare
debet humilitatẽ: s exhibere. Nam si¬
mulatio humilitatis: maior suꝑbiaest.
Ideo scͥptura uolens ostend̾e ueracẽ ħu¬
militatẽ ẽẽ oport̾e. cum dixiss qnͣto mag¬
nus es tanto humilia de in omnib. mox
quoq subdidit. & coram deo inuenies
gr̃am: utiq uͥ se fallacit᷑ humiliare nõ
poss. ꝓ inde quid dicemus: Est ne ali¬
quid quod uirgo dei ueracit᷑ cogitet.

Expanded text:
ille occulto iudicio facere potest, iniquo non ille occulto iudicio facere potest, iniquo non potest. et fortasse ideo latet, ut plus timeatur et minus superbiatur. Deinde iam sciens homo gratia dei se esse quod est, non incidat in alium superbiae laqueum, ut de ipsa dei gratia se extollendo spernat ceteros. quo uitio alius ille pharisaeus et de bonis, quae habebat, deo gratias agebat et tamen se super publicanum peccata confitentem extollebat. quid igitur faciat uirgo, quid cogitet, ne se extollat super eos uel eas, quae hoc tam magno dono carent? neque enim simulare debet humilitatem, sed exhibere; nam simulatio humilitatis maior superbia est. ideo scriptura uolens ostendere ueracem humilitatem esse oportere, cum dixisset: quanto magnus es, tanto humila te in omnibus, mox quoque subdidit: et coram deo inuenies gratiam, utique ubi se fallaciter humilare non posset. Proinde quid dicemus? estne aliquid. quod uirgo dei ueraciter cogitet,
Abbreviated transcription (Latin):
noscat. Inimo dñs sapientes fecit cecos.
& testimoniũ domni fidele sapientiam
prestans paruiss: & siquis indiget sapi¬
entia postulet adeo qui clat omnib afflu¬
enter & non imꝑperat. & dabitur ei Sa¬
pientes autem eẽ uirgines decet: ne iã¬
pades earum extinguant᷑. Quomͦ sapĩ¬
tes nͭ non alta sapientes. s humilibus cõ¬
sentientes: Sixit enim homin ipsa sap̃ĩa.
Eeee pietas. est ipsa sapientia. Si gͦ nicħ
hs̃ quod ñ accepisti. noli altum saꝑe s
time. & noli modicum diligere. quasi aqͦ
⁊ modicum dimissum sit: s potuis mul¬
tum dilige aquo tͥ multum dimissum
ẽ Si enim cdiligit cui donatum ẽ ne red¬
deret. qnͣto magis debet diligere cui do¬
natum est ut ñ haberet: Nam ꝙ quisqͥs
ab inttio pudicus ꝑ manet ab illo regitur.
& quisquis ex impudico pudicus fit ab
illo corrigitur: & quisquis infinem usꝙ¬
impudicus ẽ. ab illo deseritur. Hoc autẽ

Expanded text:
noscat. Imo, Dominus sapientes facit caecos ; noscat. Imo, Dominus sapientes facit caecos ; et, Testimonium Domini fidele, sapienparuulis, et: si quis indiget sapientia, postulet a deo, qui dat omnibus affluenter et non inproperat, et dabitur ei. sapientes autem esse uirgines decet, ne lampades earum extinguantur. quomodo sapientes nisi non alta sapientes, sed humilibus consentientes? dixit enim homini ipsa sapientia: ecce pietas est sapientia. si ergo nihil habes, quod non accepisti, noli altum sapere, sed time, et noli modicum diligere, quasi a quo tibi modicum dimissum est, sed potius multum dilige, a quo tibi multum tributum est. si enim diligit, cui donatum est, ne redderet, quanto magis debet diligere, cui donatum est, ut haberet! nam et quisquis ab initio pudicus permanet, ab illo regitur; et quisquis ex inpudico pudicus fit, ab illo corrigitur; et quisquis usque in finem inpudicus est, ab illo deseritur. hoc autem
Abbreviated transcription (Latin):
do ꝑire quod fecit. Etiam hoc a deo peti¬
tur ut intelligatur ñ fieri: nͥ eo p̾̃stan¬
te a quo petitur. Pone inquit domine
custodiam ori meo: &̃ ostium continen¬
tie circum labia mea. Ne declines
cor meum in u̾ba maligna. ad extu¬
sationes in peccatis: cum hominibus
oꝑantib iniquitatẽ. Si gͦ &̃ obedienta
qua euis mandata seruamꝰ. & penitenta
qͣ pecc̃a nr̃a ñ excusamus. s accusamꝰ op¬
tatur & petitur: manifestũ ẽ quia cũ
fit illo dante habetur. illo aduiuante
complet᷑. Aꝑtius etiam dicit᷑ ꝓpt̃ obecbi¬
entiam. Adomino gressus hominis cli¬
riguntur: & uiam eius uolet. Et depe¬
nitentia dicit apłs. Ne forte det ilł
deus penitentiam. Deipsa etiam conti¬
nentia ñne aꝑtissime dictum ẽ. & cum
scirem quia nemo ẽẽ pot continens nͥ cłs
det. & hoc ipsum erat sapientie. scire cuiꝰ
eẽt hoc donum: s forte continentia do
qua illud donum ñ suum. s dei eẽ cog¬

Expanded text:
do perire quod fecit etiam hoc a deo petido perire quod fecit etiam hoc a deo petitur, ut intellegatur non fieri nisi eo praestante a quo petitur. pone, inquit, domine, custodiam ori meo et ostium continentiae circum labia mea. non declines cor meum in uerba mala ad excusandum excusationes in peccatis cum hominibus operantibus iniquitatem. si ergo et oboedientia, qua eius mandata seruamus, et paenitentia, qua peccata nostra non excusamus, sed accusamus, optatur et petitur, manifestum est, quia cum fit, illo dante habetur, illo adiuuante conpletur. apertius etiam dicitur propter oboedientiam: a domino gressus hominis diriguntur et uiam eius uolet; et de paenitentia dicit apostolus: ne forte det illis deus paenitentiam. De ipsa etiam continentia nonne apertissime dictum est: et cum scirem, quia nemo esse potest continens nisi deus det, et hoc ipsum erat sapientiae scire, cuius esset hoc donum? Sed forte cqua illud donum non suum, sed Dei esse cog
Abbreviated transcription (Latin):
dilex̃ multum: s cautiꝰ & ueruis cogita¬
bit omnia peccata sic habenda tanqmͣ
dimictant᷑. aquib deus custodit. ne co¬
cationum in scͥpturis scĩs: quib ostendi¬
tur ea ip̃a que p̃cipiunt᷑ adeo ñfieri.
nͥ dante atꝙ ad uiuante qui p̃cipit.
Mendaciter enim petuntur: siea nõ
adiuuante eius gr̃a facẽ ñ possumus.
Quidtam generalit̾ maxime p̃cipit᷑
qmͣ obedientia. qua custodiuntur mã¬
data cłi: Et tam̃ & hanc muenimus
optari. Tii inquit p̃cepisti mandata:
tua custodiri nimis. Deinde quid se¬
quit᷑: Utinam dirigant᷑ ie meẽ:
ad custodiendas iustiticationes tuas.¬
Tunc non confuncdlar: cum inspitio in
omnia mandata tua. Quod dm̃ p̃ce¬
pisse supͣ posuit: hoc ut a se implerit᷑
optauit. Hoc fit utiq ne peccetur. Quod
si peccatum fuerit. p̃cipitur ut peniteat.
ne defensione & excusatione peccati ꝑeat
suꝑbiendo qui fecit. dum ñ uult penitẽ¬

Expanded text:
dilexit multum. sed cautius et uerius cogitadilexit multum. sed cautius et uerius cogitabit omnia peccata sic habenda, tamquam dimittantur, a quibus deus custodit ne cocationum in scripturis sanctis. quibus ostenditur ea ipsa, quae praecipiuntur a deo, non fieri nisi dante atque adiuuante qui praecepit. mendaciter enim petuntur, si ea non adiuuante eius gratia facere possemus. quid tam generaliter maximeque praecipitur quam oboedientia, qua custodiuntur mandata dei? et tamen hanc inuenimus optari. tu, inquit, praecepisti mandata tua custodiri nimis. deinde sequitur: utinam dirigantur uiae meae ad custodiendas iustificationes tuastunc non confundar, dum inspicio in omnia mandata tua. quod deum praecepisse supra posuit, hoc ut a se inpleretur optauit. hoc fit utique, ne peccetur; quod si peccatum fuerit, praecipitur, ut paeniteat, ne defensione et excusatione peccati pereat superbiendo qui fecit, dum non uult paeniten
Abbreviated transcription (Latin):
quisc ꝓpͥum donum habet acło: aluᷤ
sic. alius autem sic. Quis gͦ donat ista:
Quis distribuit ꝓpͥa unicuiq sicut uult:
Nempe deus: apud quem ñ ẽ iniquitaᷤ
Ac ꝑ hoc qua equitate ille facit alios fic.
alios autem sic: homini nosse aut impoᷤͤ¬
sibile. aut omnino difficile ẽ. Quin
tam̃ equitate id faciat: dubitare fas
ñ ẽ. Quid itaq hs̃. quod ñ accepisti᷑ Aut
qua ꝑũsitate minus diligis. aquo pluᷤ
accepisti: Qua ꝓpt̾ hec pͥma sit induen¬
de humilitatis cogitatio. ne a se sibi pu¬
tet ẽẽ dei uirgo quod talis est: an non
potius hoc donum optimum de suꝑ
descendere a patre luminũ. apud quẽ
ñ ẽ tͣnsmutatio nec mom̃ti obumbͣtio.
Ita enim ñ putabit modicum sibi esse
dimissum. ut modicum diligat: & ig¬
norans dei uistitiam. ac suam uolens
constituere. dei nistitie ñ subitiat᷑. In qͦ
uitio erat symon ille quem suꝑauit mu¬
lier cui dimmissa sunt peccata multa. qm̃

Expanded text:
squisque proprium donum habet a deo, alius squisque proprium donum habet a deo, alius sic, alius autem sic. quis ergo donat ista? quis distribuit propria unicuique sicut uult? nempe deus, apud quem non est iniquitas. ac per hoc qua aequitate ille faciat alios sic, alios autem sic, homini nosse aut inpossibile aut omnino difficile est; quin tamen aequitate faciat, dubitare fas non est. quid itaque habes quod non accepisti? aut qua peruersitate minus diligis, a quo amplius accepisti? Quapropter haec prima sit induendae humilitatis cogitatio, ne a se sibi putet esse dei uirgo, quod talis est, ac non potius hoc donum optimum desuper descendere a patre luminum, apud quem non est transmutatio nec momenti obumbratio. ita enim non putabit modicum sibi esse dimissum, ut modicum diligat et ignorans dei iustitiam ac suam uolens constituere iustitiae dei non subiciatur. in quo uitio erat Simon ille, quem superauit mulier, cui dimissa sunt peccata multa, quoniam
Abbreviated transcription (Latin):
iustitiam. & suam querens constituere.
iustitie dei sub iectus non erat. Nos autẽ
genus electum. & in electis electiꝰ uirginei
chori sequentis agnum. etiam uos gr̃a
salui facti estis ꝑfidem. ⁊ hoc non ex uob̾:
s dei donum est. Non ex oꝑibꝰ: ne forte
quis extollat᷑. Ipsius enim sumꝰ figm̃tũ
creati in xp̃o iħu inoꝑibus bonis: que
p̃parauit deus ut millis ambulemꝰ. Ergo¬
ne hunc qnͣto eius donis ornatiores estiͤ.
tantominus amabitis : Auertat tam hor¬
rendam ipse dem̃tiam. Promide qim̃ ue¬
rum ueritas dixit. quod ille cui modicũ
dimitaitur modicum diligit. uos ut ar¬
dentissime diligatis ci diligendo acõ¬
iugiorum nexib liberi uacatis. de puta¬
te uob̾ tanqmͣ omnino dimissum: quic¬
quid mali anobis ñ ẽ illo regente com¬
Et nisi dñs custodierit ciuitatẽ: inua¬
num uigilauit qui cͦtodit. Et de ip̃a
continentia loquens apłs: ait. Nolo aũ
om̃s homines ẽẽ: sicut me ip̃m. S unꝰ¬

Expanded text:
iustitiam et suam quaerens constituere iustitiam et suam quaerens constituere iustitiae dei subiectus non erat? uos autem genus electum et in electis electius, uirginei chori sequentes agnum, etiam uos gratia salui facti estis per fidem; et hoc non ex uobis, sed dei donum est. non ex operibus, ne forte quis extolcreati in Christo Iesu in operibus bonis, quae praeparauit deus, ut in illis ambulemus. ergone hunc quanto eius donis ornatiores estis, tanto minus amabitis? auerterit tam horrendam ipse dementiam. proinde quoniam uerum ueritas dixit, quod ille, cui modicum dimittitur, modicum diligit, uos ut ardentissime diligatis, cui diligendo a coniugiorum nexibus liberi uacatis, deputate uobis tamquam omnino dimissum quidquid mali a uobis non est illo regente comet: nisi dominus custodierit ciuitatem, in uanum uigilauit qui custodit. et de ipsa continentia loquens apostolus ait: uolo autem omnes homines esse sicut me ipsum; sed unu
Abbreviated transcription (Latin):
ter hec diuina monita & humana ꝑi¬
cula. ita ne acdhuc uirginib scĩs uirgi
nitatẽ ꝑsuadere laboramus: An uͦ ꝓpt̃
aluid credencdum ẽ ꝑ mitt̾e dm̃ ut misce¬
ant᷑ numero ꝓfessionis ur̃e. multi et
multe casuiri & casure. nͥ ut his cadenti¬
b timor ur̃ augeatur. quo suꝑbia cõpͥ¬
mat᷑. qmͣ sic odit deus. ut ꝯͣ hanc unam
se tantum humiliaret altissimus: si¬
si forte reuera ideo minus timeb̾ mag̃ce¬
inflaberis. ut modicum diligas eum qͥ
te tantum dilexit. ut traderet semet ip¬
sum ꝓte: quia moclicum tͥ dimifit. ui¬
uenti iudelicet apueritia religiose. pu¬
dice. pia castitate. illibata uirginitate.
Quasi uͦ non tu multo ardentius dilig̾e
debeas eum. qui flagiciosis ad se conũsiˢ
quecunq dimisit: in ea te cadere non
ꝑmisit. At uͦ ille pbaariseus qui ꝓpt̾ea
modicum diligebat quia modicum sibi
dimicti existimabat. ñ ob hoc aluid erro¬
re cecabatur: nisi quia ignorans dei

Expanded text:
ter haec divina monita et humana periter haec divina monita et humana pericula, itane adlitatem persuadere laboramus? . An uero propter aliud credendum est permittere deum, ut misceantur numero professionis uestrae multi et multae casurae et casuri, nisi ut his cadentibus timor uester augeatur, quo superbia comprimatur? quam sic odit deus, ut contra hanc unam se tantum humilaret altissimus. nisi forte reuera ideo minus timebis mainflaberis, ut modicum diligas eum, qui te tantum dilexit, ut traderet se ipsum pro te, quia modicum tibi dimisit, uiuenti uidelicet a pueritia religiose, pudice, pia castitate, inlibata uirginitate. quasi uero non tu multo ardentius diligere debes eum, qui flagitiosis ad se conuersis quaecumque dimisit, in ea te cadere non permisit. aut uero ille pharisaeus, qui propterea modicum diligebat. quia modicum sibi dimitti existimabat, ob aliud hoc errore caecabatur, nisi quia ignorans dei
Abbreviated transcription (Latin):
sum timore & tremore ur̃am ipsorum sa¬
lutem oꝑamni. cdeus ẽ enim qui oꝑantur
in uob̾ & uelle et oꝑari ꝓbona uoluntate.
ne aduetus testam̃tum uideat᷑ ꝑtinere
quod scͥptum ẽ. Seruite dño in timore.
& exultate ei cum tremore. Et que ma¬
gis membra scĩ corporis quod est eccłia
um. quid alud qmͣ cor humiliatum
quod impleat. non unde resiliat. quod
erigat ñ quod depͥmat requirit. cum
aptissime dictum sit. suꝑ quem reqͥescit
sp̃c mñs. nͥ suꝑ humilem ꝙ quietum et
trem̃tem ũba mea: Iam iuste uius. iã
pie uiuis. pudice. caste. uͥginali sc̃itate.
aclhuc tam̃ hic uiuis. & ñ humiliaris
aucdiendo minqͥd ñ temptatio ẽ iutahu¬
mana suꝑ t̾ram: Non te a p̃senti elatiõe
reũberat. ue mundo ab scandalis: Non
contremiscis ne deputeris in multis. qͦꝵ
refrigescit caritas. qm̃ abundat iniqͥtaͤ
Non ꝑcutit pectus quod audis. qua ꝓpt̃
qui se putat stare uideat ne cadat: In¬

Expanded text:
cum timore et tremore uestram ipsorum sacum timore et tremore uestram ipsorum salutem operamini; deus est enim qui operatur in uobis et uelle et operari pro bona uoluntate. ne ad uetus testamentum uideatur pertinere quod scriptum est: seruite domino in timore, et exultate ei cum tremore. Et quae magis membra corporis sancti, quod est ecclesia, um? quid aliud quam cor humilatum quod inpleat, non unde resiliat, quod erigat, non quod deprimat? cum apertissime dictum sit: super quem requiescet spiritus meus? super humilem et quietum et trementem uerba mea? iam iuste uiuis, iam pie uiuis, pudice, sancte, uirginali castitate uiuis; adhuc tamen hic uiuis et non haudiendo, Numquid non tentatio est vita humana super terram ? Non te a praefidenti elatione reverberat, Vae mundo ab scandalis ? Non contremiscis, ne deputeris in multis quorum refrigescit charitas, quoniam abundat iniquitas ? Non percutis pectus cum audis, Quapropter, qui se putat stare, videat ne cadat ? In
Abbreviated transcription (Latin):
dat & deficit anima mea in atͥa dm̃.
Illas uoces habuit. qui ocłos leuare nõ
audebat ad celum: & q̃ irrigabat lacri¬
mis pedes dñi. ad impetrandam uentã
gͣuium pecc̃orum. Has autem tu habe¬
to que sollicita es ea que sunt dm̃: ut
sis sc̃a & corpore & sp̃u. Ilł uocib comi¬
tatur timor qui torm̃tum ht̃: quem
ꝑfecta caritas foras mitit. His autem
uocib comitatur timor dñi castꝰ. ꝑ ma¬
nens in scłm scłi. Et utͥq gñi dicendũ
est. noli altum saꝑe s time: ut homo
nec de pecc̃orum suorum defensione.
nec de iustitie p̃sumptione se extollat.
Nam & ipse paulus qui dix̃. ñ enim
accepistis sp̃m seruitutis it̾um inturo¬
re: tam̃ de timor ͤ comite caritatis ait.
Cum timore & tremore multo fui apd
uos. Et ea sententia qmͣ cõmemoraut
ne adũsus fractos oleẽ ramos insertꝰ
suꝑbiret oleaster: ipse usus ẽ dicens.
Noli altum saꝑe: s tume. Ipse omnia
mẽbra xp̃i generalit̾ ammonens ait.

Expanded text:
derat et deficit anima mea in atria domini. derat et deficit anima mea in atria domini. illas uoces habuerit, qui oculos leuare non audebat ad caelum et quae rigabat lacrimis pedes ad impetrandam ueniam grauium peccatorum; has autem tu habeto, quae sollicita es ea quae sunt domini, ut sis sancta et corpore et spiritu. illis uocibus comitatur timor, qui tormentum habet, quem perfecta caritas foras mittit; his autem uocibus comitatur timor domini castus permanens in saeculum saeculi. et utrique generi dicendum est: noli altum sapere, sed time. ut homo nec de peccatorum suorum defensione nec de iustitiae praesumptione se extollat. nam et ipse Paulus, qui dixit: non enim accepistis spiritum seruitutis iterum in timore, tamen timore comite caritatis ait: cum timore et tremore multo fui ad uos, et ea sententia, quam commemoraui, ne aduersus fractos oleae ramos insertus superbiret oleaster, ipse usus est dicens: noli altum sapere, sed time; ipse omnia membra Christi generaliter admonens ait:
Abbreviated transcription (Latin):
a caritate. Si ñ amas. time ne ꝑeas.
si amas time ne displiceas. Ilum ti¬
morem caritas foras mittit: cũ isto
introcurrit. Dicit apłs etiam paulꝰ.
Non enim accepistis sp̃m seruitu¬
tis it̾um intimore: s accepistis sp̃m
ad optionis filiorum. in quo elamamus
abba pat̾. Illum enim timorem credo
dicere. qui datus erat inueteri testam̃¬
to. ne amitt̾entur temporalia bona. q̃
deus ꝓ miserat. ñ sub gr̃a filiis: s suble¬
ge adhuc seruis. Est etiam timor igni
et̃ni: ꝓpt̾ quem diͤuitandum deo serui¬
re. nondum ẽ utiq ꝑfecte caritatis. Ali¬
ud est enim desid̾ium p̾mii: aliud form¬
do supplicii. Alie uoces sunt. quo abibo
aspũ tuo. & a fatie tua quo fugiam. et
alie uoces sunt. unam pecii adomino hãc
requiram. ut inhabitem indomo clũi
ꝑomns dies uite mee: ut contempler de¬
lectationem dñi. & ꝓ tegi templum euiꝰ
Et ne aũtas fatiem tuam ame: &desi¬

Expanded text:
a caritate. si non amas, time, ne pereas; a caritate. si non amas, time, ne pereas; si amas, time, ne displiceas. illum timorem caritas foras mittit; cum isto intro currit. dicit apostolus etiam Paulus: non enim accepimus spiritum seruitutis iterum in timore; sed accepimus spiritum adoptionis filiorum, in quo clamamus: abba, pater. illum eum timorem credo dicere, qui datus erat in uetere testamento, ne amitterentur temporalia bona, quae deus promiserat nondum sub gratia filiis, sed sub lege adhuc seruis. est etiam timor ignis aeterni, propter quem deuitandum deo seruire nondum est utique perfectae caritatis. aliud est enim desiderium praemii, aliud formido supplicii. aliae uoces sunt: quo abibo ab spiritu tuo? et a facie tua quo fugiam? et aliae uoces sunt: unam peti a domino, hanc requiram, ut inhabitem in domo domini per omnes dies uitae meae, ut contempler delectationem domini et protegi templum eius, et: ne auertas faciem tuam a me, et: desi
Abbreviated transcription (Latin):
inqmͣ tͥ uehem̃ter. ne cum te agnum
quocinq ierit secuturam eẽ głaris:
eum p̃ tumore suꝑbie sequi ꝑ angusta
ñ possis. Bonum tibi ẽ o amma uirgi¬
nalis. ut sic quomͦ uirgo es. sic omnino
seruans incorde quod renata esseruãs
in corde quod nata es. concipias tamen
timorem dñi: & parturias sp̃m salutiᷤ.
Timor quidem non est incaritate. s
ꝑfecta sicut scͥptum est caritas foras
mittit timorem: s timorem hominũ.
ñ dei timorẽ. temporaliũ malorum. ñ
diuini infine uidicii. Noli altum saꝑe:
s time. Ama dei bonitatem: time se¬
ueritatem̃. Utrumq te suꝑbam ẽẽ ñ
sinit. Amando enim tines: ne ama¬
tum & amantem grauit offendas. Nã
que gͣuior offensio. qmͣ ut suꝑbia illi
displiceas. qui ꝓpt̾ te suꝑbis displicuit:
Et ubi magis eẽ debet timor. ille castꝰ
ceas conuigi. s que sunt dñi. quomͦ
placeas domino: Ille alius tuor nõ
ẽ incaritate: iste autẽ castꝰ nõ recedit

Expanded text:
inquam, tibi uehementer, ne, cum te agnum inquam, tibi uehementer, ne, cum te agnum quocumque ierit secuturam esse gloriaris, eum prae tumore superbiae sequi per angusta non possis. bonum tibi est o anima uirginalis, ut sic, quomodo uirgo es, sic omnino seruans in corde, quod renata es, seruans in carne, quod nata es, concipias tamen a timore domini et parturias spiritum salutis. timor quidem non est in caritate, sed perfecta, sicut scriptum est, caritas foras mittit timorem, sed timorem hominum, non dei, timorem temporalium malorum, non diuini in fine iudicii. noli altum sapere, sed time; ama dei bonitatem, time seueritatem: utrumque te superbam esse non sinit. amando enim times, ne amatum et amantem grauiter offendas. nam quae grauior offensio. quam ut superbia illi displiceas, qui propter te superbis displicuit? et ubi magis esse debet timor ille castus ceas coniugi, sed quae sunt domini, quomodo placeas domino? ille alius timor non est in caritate; iste autem castus non recedit
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpt̾ hoĩes. Ad speciosum forma p̃filiis
hominũ. & contẽptum afiliis hominũ
ꝓfiliis hominũ: ad eum qui dñans an¬
gelis immortalib ñ dedignatꝰ ẽ serui¬
re mortalib. Eum certe hrimilem ñ
iniquitas s caritas fecit. caritas que
Uade ueni ad illum: & disce qm̃ mitiᷤ
est & humilis corde. Non ibis ad eum
qui ocłos adcelum leuare ñ audiebat
onere miquitatis: s ad eum qui dece¬
lo descendit. pondere humilitatis. Nõ
irrigauit. querens indulgentiam gͣ¬
uium pecc̃orum: s ibis ad eum qui
cum cdaret indulgentiam omnium
pecc̃orum lauit pedes seruorũ suoꝵ.
Noui dignitatem uirgnutatis tue. Nõ
t ꝓpono mutandũ publicanũ hummlr̃¬
accusantem delicta sua: s tueo tͥ pha¬
riseum iuꝑbe iactantẽ merita sua. Nõ
dico. esto qualis illa de qua dictum est.
dimittunt᷑ ei peccata multa. qm̃ dilex̃
multum: s metuo ne cum tͥ modicũ
dimicti putas. modicum diligas. Metuo

Expanded text:
propter homines; ad speciosum forma prae filiis propter homines; ad speciosum forma prae filiis hominum et contemptum a filiis hominum pro filiis hominum, ad eum, qui dominans angelis inmortalibus non dedignatus est seruire mortalibus. eum certe humilem non iniquitas, sed caritas fecit, caritas, quauade, ueni ad illum et disce, quoniam mitis est et humilis corde. non ibis ad eum, qui oculos ad caelum leuare non audebat onere iniquitatis, sed ad eum, qui de caelo descendit pondere caritatis; non s rigauit quaerens indulgentiam grauium peccatorum, sed ibis ad eum, qui, cum daret indulgentiam omnium peccatorum, lauit pedes seruorum suorum. noui dignitatem uirginitatis tuae: non tibi propono imitandum publicanum humilitaccusantem delicta sua, sed timeo tibi pharisaeum superbe iactantem merita sua. non dico: esto qualis illa, de qua dictum est: dimittuntur ei peccata multa, quoniam dilexit multum, sed metuo, ne, cum tibi modicum dimitti putas, modicum diligas. Metuo,
Abbreviated transcription (Latin):
s eos inpeccatis matres eorum inuteris
aluert̃. Scĩ sunt: s tu etiam sẽs scõrum.
Uirgines sunt: s nati etiam ex uirgi¬
nib ñ sunt. Et sp̃u ⁊ carne integͥ sinnit:
s uerbum caro factum ñ sunt. Et tam̃
dicant ñ ab ens quib peccata dimitis.
s ate ipso agno dei. qui tollis peccata mundi:
qm̃ mitis es & humilis corde. Non ego te anmia
pie pudica. que appetitum carnalem nec us-¬
ꝙ ad concessum coniugium relaxasti. que
decessurum corpus nec successori ꝓpagando
in dulsisti. que fluitantia m̃bra t̾rena in
celi consuetudinem suspendisti. ñ ego te ut
cdiscas humilitatẽ ad publicanos & pecca¬
tores mitto: qui tam̃ in regnum celorum
p̃cedunt suꝑbos. Non te ad hos muto. In¬
digni sunt enim qui ab inmunditie uo¬
ragine lib̾ati sunt: ut ad eos imuitandos
mittat᷑ illibata uirginitas. Ad regem ce¬
li te muto. Ad eum ꝑquem creati sunt
homines: & qui creatus est int̾ homineᷤᷤ

Expanded text:
sed eos in peccatis matres eorum in uteris sed eos in peccatis matres eorum in uteris aluerunt. sancti sunt; sed tu etiam sanctus sanctorum. uirgines sunt; sed nati etiam ex uirginibus non sunt. et spiritu et carne integri sunt; sed uerbum caro factum non sunt. et tamen discant non ab eis, quibus peccata dimittis, sed a te ipso agno dei, qui tollis peccata mundi, quoniam mitis es et humilis corde. Non ego te, anima pia, pudica, quae adpetitum carnalem nec usque ad concessum coniugium relaxasti, quae decessurum corpus nec successori propagando indulsisti, quae fluit-antia membra terrena in caeli consuetudinem suspendisti: non ego te, ut discas humilitatem, ad publicanos et peccatores mitto, qui tamen in regnum caelorum praecedunt superbos, non te ad hos mitto; indigni sunt enim, qui ab inmunditiae uoragine liberati sunt, ut ad eos imitandos mittatur inlibata uirginitas: ad regem caeli te mitto, ad eum, per quem creati sunt homines et qui creatus est inter homines
Abbreviated transcription (Latin):
uite sue.& indulgentissime miscłie tue:
quia uͥ abundauit peccatum. suꝑ abun¬
dauit gra. S respice agnuina uirgnũ.
pueroꝵe: puellarumq sc̃arum. I n eccłia
tua eructitum est hoc genus. Illic tibi
amat̾nis uberibus pullulauit ĩ nomẽ
tuum ad loquendum linguam soluit.
homen tuum uelut lac infantie sue sux̃
intusum. Non pot̃ quisqmͣ ex hoc num̃o
dicere. qui pͥus blasphemus & ꝑ secutor
& inuriosus. s misccłiam conseentus sũ:
quia ignorans feci ĩ ĩcredulitate. Innno
etiam quod ñ uissisti. s tantumin uolen¬
tib arripiendũ ꝓposusti dicens. qui pot
caꝑe capiat. arripuerunt uouerunt. et
ꝓpt̃ regnum celorum se ipsos ñ quia mi¬
natus es. s quia hortatꝰ es. castrauerunt:
his inclama. hi te aucdiant. qm̃ mitis
es & hummilis corde. hi qnͣto magni sunt.
tanto humilient se inom̃b: ut coram
te inueniant gr̃am. Iusti sunt. s numqͥd
sicut tu uistificant impium: Casti sunt:

Expanded text:
uitae suae et indulgentissimae misericordiae tuae, uitae suae et indulgentissimae misericordiae tuae, quia ubi abundauit peccatum, superabundauit gratia. Sed respice agmina uirginum, puerorum puellarumque sanctarum: in ecclesia tua eruditum est hoc genus; illic tibi a maternis uberibus pullulauit, in nomen tuum ad loquendum linguam soluit, nomen tuum uelut lac infantiae suae suxit infusum. non potest quisquam ex hoc numero dicere: qui prius fui blasphemus et persecutor et iniuriosus, sed misericordiam consecutnorans feci in incredulitate: immo etiam quod non iussisti tantummodo uolentibus arripiendum proposuisti dicens: qui potest capere, capiat, arripuerunt, uouerunt et propter regnum caelorum se ipsos non quia minatus es, sed quia hortatus es, castrauerunt. His inclama, hi te audiant, quoniam mitis es et humilis corde. hi quanto magni sunt, tanto humilent se in omnibus, ut coram te inueniant gratiam. iusti sunt; sed numquid sicut tu iustificans inpium? casti sunt;
Abbreviated transcription (Latin):
Non enim alit̾ inuenit᷑ reqies amme.
nͥ inquieto tumore digesto: que mag¬
na sibierat. qñ tͥ sana ñerat. Aucdiãt
te & ueniant ad te: & mites atꝙ humi¬
na qua p̃mit᷑: ut ocłos ad celum leuare
ñ audeat ꝑcutiens pectiis ille peccator
& ꝓpinquans delongiquo. Aucliał
centurio: ñ dignus cuiꝰ tectum subireᷤ.
Audiat te zacheus maior publicanoꝵ
quadruplo restituens luchra clamp¬
nabilium pecuniarum. Audiat mu¬
lier inciuitate peccatͥr: tanto lacͥmosi¬
or pedib tuis. qnͣto fuerat alienior
auestiguis tuis. Audiant m̾etrices
& publicani: qui scͥbas & phariseos p̃ce¬
dunt inregnum celorum. Audiat om¬
ne genus egrotorum. cum quibus tibi
ꝓcrimine sunt obiecta conuina. uide¬
sicet quasi a sarns qui medicum ñ q̃rebãt:
cum tu ñ uen̾is uocare iustos. s peccato¬
res inpenitentiam. Hi om̃s cum conũ¬
tuntur ad te facile mitescunt. & humi¬
uantur coram te. menores iniquissime

Expanded text:
non enim aliter inuenitur requies animae non enim aliter inuenitur requies animae nisi inquieto tumore digesto, quo magna sibi erat, quando tibi sana non erat. Audiant te et ueniant ad te et mites atque humina premitur, ut oculos ad caelum leuare non audeat, percutiens pectus ille peccator et propinquans de longinquo; audiat centurio non dignus, cuius tectum subires; audiat Zacchaeus maior publicanorum, quadruplo restituens lucra damnabilium peccatorum; audiat mulier in ciuitate peccatrix tanto lacrimosior pedibus tuis, quanto fuerat alienior a uestigiis tuis; audiant meretrices et publicani, qui scribas et pharisaeos praecedunt in regnum caelorum; audiat omne genus aegrorum, cum quibus tibi pro crimine sunt obiecta conuiuia, uidelicet quasi a sanis, qui medicum non quaerebant, cum tu non uenires uocare iustos, sed peccatores in paenitentiam. hi omnes, cum conuertuntur ad te, facile mitescunt et humilantur coram te, memores iniquissimae
Abbreviated transcription (Latin):
qui laboratis & onerati estis: & ego uoͤ
refitiam. Tollite ugum meum super
uos: & discite ame quia mitis sum et
humił corde. Ille cui ominia tradidit
pat̾ & quẽ nemo agnoscit nͥ pat᷑. et
qui patrem solus agnoseit. & eui uo-¬
luerit reuelare. ñ dicit. cliscite ame mũ¬
dum fabricare aut mortuus suscitare:.
s quia mitis sum & humilis corde. O dor¬
tͥnam salutarem. o magistrum dñmq
mortalium: quib mors poculo suꝑbie ꝓ¬
pinata atq tͣnsfusa est. Noluit docere
quod ipse ñ eẽt: noluit iubere quodip̃e
ñ facẽt. Nideo te bone iħu oculis fidei
quos aꝑusti mͥ: tanqmͣ ĩ cõtentõe geñis
humani clamantem & dicentem. Uenite
ad me: & discite ame. Quid obsecro te ꝑqͦ
facta sunt omnia fili dei. & idem qui factꝰ
es int̾ omnia fili homĩs. quid ut discamus
milis corde. Huccine redacti sunt om̃s the¬
sauri sapĩe & scientie absconditi inte. ut
eẽ paruum. ut nͥ ate qui tam magnus
es fieret. discit omĩno ñ posset: Ita plane.

Expanded text:
erati estis, et ego uos reficiam. tollite iugum meum super uos et discite a me quoniam mitis sum et humilis corde. ille, cui omnia tradidit pater et quem nemo agnoscit nisi pater et qui patrem solus agnoscit et cui uoluerit reuelare, non dicit: discite a me mundum fabricare aut mortuos suscitare, sed: quia mitis sum et humilis corde. o doctrinam salutarem! o magistrum dominumque mortalium. quibus mors poculo superbiae propinata atque transfusa est! noluit docere, quod ipse non esset, noluit iubere, quod ipse non faceret. uideo te, bone Iesu, oculis fidei, quos aperuisti mihi, tamquam in contione generis humani clamantem ac dicentem: uenite ad me et discite a me. quid, obsecro te, per quem facta sunt omnia, fili dei, et idem qui factus es inter omnia, fili hominis, quid ut discamus  inquit, et humilis corde. hucine redacti sunt omnes thesauri sapientiae et scientiae absconditi in te, utesse paruum, ut nisi a te. qui tam magnus es, fieret, disci omnino non posset? ita plane.
Abbreviated transcription (Latin):
siue tegmiinib ita teneris. ut retiola sub¬
t̃posita appareant. His ñ dehumilitate:
s de ipsa castitate uel integͥtate pudici¬
tie danda p̃cepta sunt. Da mͥ ꝓficientẽ
ꝑpetuam continentiam: atq his & hꝰ
modi omnib carentem uiciis & macłiꝰ
morum. Hiuc suꝑbiam timeo: huic tã
magno bono ex elationis tumore formi-¬
do. Quo mag̃ in est unde sͥ placeat. eo
magis uereor ne sibi placendo illi dis¬
pliceat: qui suꝑbis resistit. humilibuᷤᷤ
autem dat gr̃am. Certe p̃cipuũ ma¬
gisterium. & uirginalis integritatis ex¬
emplum: in ipso xp̃o contuendum est.
Quid gͦ ampluis continentib cde humi¬
litate p̾cipiam. qmͣ quod ille qui oĩbꝰ
dicit discite a me quia mĩtis sum et
humilis corde: Cum magnitudinem
suam supͣ cõmemorass. & id ipsum uo¬
lens ostendere qnͣtus ẽẽt. & ꝓpt̾ nos qnͣ¬
tillus effectus ẽ: confiteor tͥ inquit pa¬

Expanded text:
siue tegminibus ita teneris, ut retiola subsiue tegminibus ita teneris, ut retiola subter posita adpareant: his nondum de humilitate, sed de ipsa castitate uel integritate pudicitiae danda praecepta sunt. da mihi profitentem perpetuam continentiam atque his et huius modi omnibus carentem uitiis et maculis morum, huic superbiam timeo, huic tam magno bono ex elationis tumore formido. quo magis inest unde sibi placeat, eo magis uereor, ne sibi placendo illi displiceat, qui superbis resistit, humilibus autem dat gratiam. Certe praecipuum magisterium et uirginalis integritatis exemplum in ipso Christo contuendum est. quid ergo amplius continentibus de humilitate praecipiam, quam quod ille, qui omnibus dicit: discite a me, quoniam mitis sum et humilis corde? cum magnitudinem suam supra commemorasset et, id ipsum uolens ostendere, quantus propter nos quantillus effectus est, confiteor, inquit
Abbreviated transcription (Latin):
correctum cor dirigant & dei timore
rursus libidinem iuncãt. in mortus
deputande sunt. siue indeliciis agãt.
laborib atꝙ ieuiniis nulla cordis cor¬
rectione suꝑfluis. & mag̃ ostentatiõi
qmͣ emendationi seruientib. hon ego
talib magnam curam humilitatis
ingero. in quib suꝑbia ipsa contun¬
ditur: & humilitas conscientie uulñe
cruentatur. Nec ebriosis aut auaris
aut alio quolibet clampnabilis mor¬
bi gn̾e iacentib. cum habeant corpo¬
ralis continentie ꝓfessionẽ. moribꝰꝙ
ꝑñsis a suo nomine dissonent. hanc
magnam sollicitudine pie humilita¬
tis impono: nͥ forte in his malis etiã
ostentare se aisdebunt. quib ñ suffic̃
quod earum supplicia differuintur.
Nec de his ago inquib ẽ quibꝰdam
placendi appetitꝰ. aut̃ elegantiore ues¬
titu. qmͣ tante ꝓfessionis necessitas
postulat. aut capitis ligam̃to notabili:
siue ꝓtumidis umbonib capillorum

Expanded text:
correctum cor dirigant et dei timore correctum cor dirigant et dei timore rursus libidinem uincant, in mortuis deputandae sunt, sine in deliciis agant —laboribus atque ieiuniis nulla cordis correctione superfluis et magis ostentationi quam emendationi seruientibus. non ego talibus magnam curam humilitatis ingero, in quibus superbia ipsa confunditur et conscientiae uulnere cruentatur. nec ebriosis aut auaris aut alio quolibet damnabili morbi genere iacentibus, cum habeant corporalis continentiae professionem moribusque peruersis a suo nomine dissonent, hanc magnam sollicitudinem piae humilitatis inpono: nisi forte in his malis etiam ostentare se audebunt, quibus non sufficit, quod eorum supplicia differuntur. nec de his ago in quibus est quidam placendi adpetitus aut elegantiore uestitu, quam tantae professionis necessitas postulat, aut capitis ligamento notabili siue protumidis umbonibus capillorum
Abbreviated transcription (Latin):
corrumpatur. Curiosas & ũbosas malaᷤ
innuptas paulus apłs notat: & boc ui¬
cuim uenire dicit exõcio. Simul aũ
inquit & ociose: dicunt circure domoᷤ.
hon solum autẽ ociose uerumetiam
curiose & uerbose: loquentes que nõ
oportet. Dehis suꝑuis dixerat. Iunoreᷤᷤ¬
autem iuduas deuita. Cum enim in
deliciis egerint. in xp̃o nubere uolunt:
habentes dampnationẽ. qm̃ pͥmam fi¬
dem irritam fecerunt. id ẽ in eo qđ pͥmo
uouerant ñ steterunt. Nec tamenait
nubunt: s nubere uolunt. Multas u
earum renocat a nubendo ñ amor p̃cla¬
ri ꝓpositi. s aꝑti dedecoris timor ueni¬
ens & ipse de suꝑbia: qua formidatur
magis hominib displicere. qmͣ deo.
He gͥ que nubere uolunt. & ideo non
nubunt quia impune non possunt.
que meluis nub̾ent qmͣ urerent᷑. id ẽ
qmͣ occulta flamina concupiscentie ĩ
ipsa conscientia uastarent᷑. quas peni¬
tet ꝓfessionis & piget confessionis. nͥ

Expanded text:
corrumpatur. Curiosas et uerbosas malas corrumpatur. Curiosas et uerbosas malas innuptas Paulus apostolus notat et hoc uitium uenire dicit ex otio. simul autem, inquit, et otiosae esse discunt circuire domos; non solum autem otiosae, uerum etiam curiosae et uerbosae, loquentes quae non oportet. de his superius dixerat: iautem uiduas euita; cum enim in deliciis egerint in Christo, nubere uolunt, habentes damnationem, quoniam primam fidem irritam fecerunt, id est in eo quod primo uouerant, non steterunt. Nec tamen ait: nubunt, sed: nubere uolunt. multas enim earum reuocat a nubendo non amor praeclari propositi, sed aperti dedecoris timor, ueniens et ipse a superbia, qua formidatur magis hominibus displicere quam deo. haec igitur, quae nubere uolunt et ideo non nubunt, quia inpune non possunt, quae melius nuberent quam urerentur, id est quam occulta flamma concupiscentiae in ipsa concupiscentia uastarentur, quas paenitet professionis et piget confessionis, nisi
Abbreviated transcription (Latin):
ni quod exiturus ad passionem lauit pe
des disciprlis. monuitts aꝑtissime ut
cõmendauit humilitatẽ: Cui cõmen¬
dande etiam illud elegit. quo eũ ꝓxime
moriturum cum magno desid̾io contu¬
ebant᷑: hoc uticy p̃cipue memoria retẽ¬
turi. qd magister imitandꝰ ultimum
demonstrass. At ille hoc fecit illo tẽpo¬
re. quod utiq potuit & aliis antea diebꝰ.
quib cum eis fuerat conũsatus. qnͣdosi
fieret hoc ipsum quidem tͣderetur: sed
custodienda sit humilitas quandoquidẽ
mo diligent̾ intuetur. qui ñ eum doc¬
torem humilitatis inueniat. tum maxi¬
me uirtutis huuis sectatores & conser¬
uatores eos ẽẽ cõuenit. qui magno ali¬
quo bono cet̾is eminent: magnopere
curent illud quod pͥmitus posui. qnͣto
magnus es tanto humiliate mom̃ĩb.
& coram deo inuenies gr̃am. Pꝰ inde qr
ꝑpetua continentia maxime̾ꝙ uirgini¬
tas. magnum bonum ẽ inscĩs dex:. ui¬
gilantissime cauendum est. ne suꝑbia

Expanded text:
vero quod exiturus ad pasvero quod exiturus ad pasdes discipulis monuitque apertissime ut quantum commendauit humilitatem! cui commendandae etiam tempus illud elegit, quo eum proxime moriturum cum magno desiderio contuebantur, hoc utique praecipue memoria retenturi, quod magister imitandus ultimum demonstrasset. at ille hoc fecit illo tempore, quod utique potuit et aliis antea diebus, quibus cum eis fuerat conuersatus, quando si fieret, hoc ipsum quidem traderetur, sed custodienda sit humilitas, quandoquidemmo diligenter intuetur, qui non eum doctorem humilitatis inueniat, tum maxime uirtutis huius sectatores et conseruatores eos esse conuenit, qui magno aliquo bono ceteris eminent, ut magnopere curent illud, quod primitus posui: quanto magnus es, tanto humila te in omnibus, et coram deo inuenies gratiam. proinde quia perpetua continentia maximeque uirginitas magnum bonum est in sanctis dei, uigilantissime cauendum est, ne superbia
Abbreviated transcription (Latin):
datum optimum & omne donum ꝑfectũ
et tam̃ elationis uitio reꝓbetur. si aliis
pͥcatoribꝰ maximeq peccata in oratione
confitentib. uł sola cogitatione que corã
deo ẽ suꝑb insultat. quib ñ exꝓbatio cũ
infiatione. s miseratio sine desꝑatione de¬
bet᷑. Quid illd̾ qd̾ q̃rentib int̾ se discipłiᷤ
quisnam eorum maior eẽt. puerum par¬
uulum constituit ante ocłos eorum. di
cens. nͥ fueritis sicut puer iste. ñ intrabi¬
tis in regnum celorum: Nonne humilita¬
tem maxime cõmendauit. & in ea meri¬
tum magnitudinis posint: Uel cum fi¬
liis zebedei lat̾a eius insedium sublimm¬
tate concupiscentib ita respondit. ut
passionis eius calicem bibendum potiꝰ
cogitarent. in quo se humiliauit uscͥ
ad mortem mortem autẽ crucis. quã
suꝑbo appetitu p̃ferri cet̾is postularẽ.
quid ostendit. nisi eis se futurum al¬
titudinis largitorem. qui eum doctorẽ
humilitatis antea sequerent᷑: Iam

Expanded text:
datum optimum et omne donum perfectum, datum optimum et omne donum perfectum, et tamen elationis uitio reprobetur, si aliis peccatoribus maximeque peccata in oratione confitentibus uel sola cogitatione, quae coram deo est, superbus insultat, quibus non exprobratio cum inflatione, sed miseratio sine desperatione debetur. quid illud quod quaerentibus inter se discipulis, quisnam eorum maior esset, puerum paruulum constcens: Nisi fueritis sicut puer iste, non intrabitis in regnum coelorum ? nonne humilitatem maxime commendavit, et in ea meritum magnitudinis posuit? Vel cum filiis Zebedaei latera ejus in sedium sublimitate concupiscentibus, ita respondit, ut passionis ejus calicem bibendum potius cogitarent , in quo se humiliavit usque ad mortem, mortem autem crucis , quam superbo appetitu praeferri caeteris postularent; quid ostendit, nisi eis se futurum altitudinis largitorem, qui eum doctorem humilitatis antea sequerentur? Jam
Abbreviated transcription (Latin):
fessione ꝓmeruit. Hinc & illiduo ꝓponũ¬
tur orantes intemplo. unus phariseus.
& alt̾ publicanꝰ. ꝓpt̃ eos qui sibi iusti ui¬
dent᷑ & sꝑnunt᷑ cetos: & enumeratiom
meritorum p̾fertur confessio peccatorum
Et utiq gr̃as agebat phariseus ex his in
quibus sibi multum placebat. Gr̃as in qͥt
tͥ ago. quia ñ sum sicut cet̾i homines. iniꝰti.
raptores. adult̾i: sicut & publicanus iste.
Iemino bis ĩsabbato: decimas do omnum
que possideo. Publicanus autem de longin¬
quo stabat. nec ocłos ad celum auclebat le¬
uare: s ꝑcucibat pectus sium dicens. deus¬
ꝓpitus esto mͥ peccatori. Sequitur autem
diuina sententia. Am̃ dico uob̾. descendit
iustificatꝰ. de templo publicanus: magis
qmͣ ille phariseus. Demde causa ostendit᷑.
cur hoc iustum sit: qm̃ is qui se humiliat
fieri gͦ pot̾ ut quisq mala uera deuitet.¬
& uera bona in se consicłet. & de his patri lu¬
minum gr̃as agat. a quo descendit om̃e

Expanded text:
fessione promeruit. hinc illi duo proponunfessione promeruit. hinc illi duo proponuntur orantes in templo, unus pharisaeus et alter publicanus, propter eos, qui sibi iusti uidentur et spernunt ceteros, et enumerationi meritorumEt utique Deo gratias agebat pharisaeus ex his in quibus sibi multum placebat: Gratias, inquit, tibi ago, quia non sum sicut ceteri homines, iniusti, raptores, adulteri, sicut et publicanus iste. ieiuno bis in sabbato, decimas do omnium quaecumque possideo. publicanus autem de longinquo stabat nec oculos ad caelum audebat leuare, sed percutiebat pectus suum dicens: propitius esto mihi peccatori. sequitur autem diuina sententia: amen dico uobis, descendit iustificatus de templo publicanus magis quam ille pharisaeus. deinde causa ostenditur. cur hoc iustum sit: quoniam is qui se exaltat fieri ergo potest, ut quisque et mala uera deuitet et uera bona in se consideret et de his patri luminum gratias agat, a quo descendit omne
Abbreviated transcription (Latin):
mus. fĩdem centurionis illiꝰ ideo p̃cipue
laudauit. nec se inuenisse in isrł tantam
fidem dix̃: quia ille tam humilit̃ crecli¬
dit ut diceret. Non sum dignus ut sub
tectum meum intres. unde nec matħs
ob alusd eum chx accessisse ad iħ̾m. cũ
aꝑtissime lucas insmnuet quod ñ addeũ
ip̃se accesserit. s amicos suos miserit: nͥ
quia fsdelissima humilitate magis ipse
accessit. qmͣ ille̾ quos misit. Lnde & ilsd̃
ꝓpħicum est. Excelsus dñs & humilia re¬
spicit: excelsa autem a longe cognoscit.
utiq tanqm᷑ ñ accedentia. Hinc & illi
mulieri chananee dic̃. o mulier magna
ẽ fides tua. fiat tͥ sicut uis: qmͣ suꝑuisca¬
nem appellauerat. nec ei panem filiorum
ꝓiciendum ẽẽ responderat. Quod illa hu¬
milit̾ accipiens: dixerat. Ita domine. Dã
& canes edunt. de micis quecadunt de
mensa dñorum suorum. Ac sic qsd assi¬
duo clamore ñ impetrabat: humili cõ¬

Expanded text:
mus. fidem centurionis illius ideo praecipue mus. fidem centurionis illius ideo praecipue laudauit nec se inuenisse in Israhel dixit tantam fidem, quia ille tam humiliter credidit, ut diceret: non sum dignus, ut sub tectum meum intres. unde nec Matthaeus ob aliud eum dixit accessisse ad Iesum, cum apertissime Lucas insinuet, quod non ad eum ipse uenerit, sed amicos suos miserit. nisi quia fidelissima humilitate magis ipse accessit quam illi, quos misit. unde et illud propheticum est: excelsus est dominus et humilia respicit; excelsa autem a longe cognoscit, utique tamquam non accedentia. hinc et illi mulieri Chananaeae dicit:s o mulier, magna est fides tua! fiat tibi sicut uis, quam superius canem appellauerat nec ei panem filiorum proiciendum esse responderat. quod illa humiliter accipiens dixerat: ita, domine; nam et canes edunt de micis quae cadunt de mensa dominorum suorum. ac sic quod adsiduo clamore non inpetrabat, humili con