comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nitentib his qui inmaitirio lapsi sunt.
telligit. cum deuntute negare non pos¬
sit. s stimulatus inuidia calumpniat᷑
⁊ dic̃ esse beel̃: isti non dimitet᷑. ñꝙ
⁊ ei negetur remissio si peniteret. s qͥa
hic blasphemus exigentib meritis suis
malis. ficut nunquã ad remissionem
ita ne adpenitentiam ꝑuenturus sit.
Sic̃ ioħes euangłista de quibusdã blas-¬
phemie sue mento excecatis: ait. ꝓpt̾ea
ñ poterant credere. quia it̾m dixit isai-
as. Excecauit oculos eorum. ⁊indura¬
int cor eorum: ut ñuideant oculis nec
indelligant corde. ⁊ conu̾tantur ⁊ sanẽ¬
tre credunt ⁊ dicunt: qͥa ñ inuidia
diabolica. s humana ignorantia hoc
faciunt inremissibili cͥmine ñ tenent᷑
s qͥ insimilitudine diaboli contrascien-¬
ciam suã maiestatem dĩ oppugnat ñ ht̃¬

Expanded text:
nitentibus eis qui in martyrio lapsi sunt vtelligit, cum de virtute negare non possit, si stimulatus: invidia calumniatur, et dicit esse Beelzebub, isti non dimittetur. Non quod et ei negetur remissio si poeniteret: sed quia hic blasphemus, exigentibus meritis suis malis, sicut nunquam ad remissionem, ita nec ad poenitentiam perventurus sit. Sicut Joannes evangelista de quibusdam blasphemiae suae merito excaecatis ait: Propterea non poterant credereas: Excaecavit oculos eorum, et induravit cor eorum, ut non videant oculis, et intelligant corde, et convertantur, et sanetre credunt, et dicunt: quia non invidia diabolica, sed humana ignorantia hoc faciunt, irremissibili crimine non tenentur. Sed qui in similitudine diaboli contra conscientiam suam majestatem Dei oppugnant
Abbreviated transcription (Latin):
rt. sp̃ualia accipiet. que comꝑatione ⁊ meri-¬
to suittaerunt. quasi paruo numero cente¬
narius comparet᷑. Marcus ait centies centum.
iomnium electorum sincera dilectione fruunt᷑.
S

Expanded text:
rit, spiritualia accipiet quae comparatione et merito sui ita erunt, quasi parvo numero centenarius comparetur. Marcus ait: Centies tantum et omnium electorum sincera dilectione fruuntur. S
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Leuantes .o.s. Ablata nube uident iħm.
reppetitur.
at ante aduentum saluatoris: ⁊ reducat corda
patrum ad filios. ⁊ filiorum ad patres. ⁊ resti¬
tuat om̃ia inantiquum statum. Estimant
maxime qr heliam uiderant recessisse:¬

Expanded text:
 etc. Ablata nube vident Jesum, reperitur.at ante adventum Salvatoris, et reducat corda patrum ad filios, et filiorum ad patres, et restituet omnia in antiquum statum. Existimabant maxime quia et Eliam viderant recessisse
Abbreviated transcription (Latin):
sopita uideorum ꝑfidia.
helia. ⁊ enoch p̃dicantib:
uidea ũbumidĩ recipiet.¬
plices eusꝑiere. sic cessat
ꝑsecutio ⁊ ȩccłia adcelestẽ¬

Expanded text:
sopita Judaeorum perfidia, et Helia et Enoch praedicantibus, Judaea verbum Dei recipiet.plices ejus pereunt, sic cessante persecutione Ecclesiae ad coelest
Abbreviated transcription (Latin):
& baptitabantur iniordane
abeo confitentes peccata sua.
Uidens autem multos phari¬
seorum & saduceorum ue-¬
mens adbaptismum suum:
dixit eis. gemes uiperarum

Expanded text:
 baptizabantur in Jordane ab eo, confitentes peccata sua. Videns autem multos Pharisaeorum et Saducaeorum venientes ad baptismum suum, dixit eis: Progenies viperarum
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Rachel .p. quia sepul¬
ta fuit uixta bethleem.
⁊ext̾reuo corporis hospi¬
cio matris nom̃ accepit.
uł quia multi debemanun¬

Expanded text:
 Rachel. Quia sepulta est juxta Bethlehem, et ex terreno corporis hospitio matris nomen accepit. Vel quia multi de Ben
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Bonus homo. debono thes:Thesaurus
cordisintentio÷. ex qua ds̃ iudicat oꝑa.
ut et aliquandominora maiorem. ma-¬
ioraminorem hãnt m̃cedem. hoc uiloco
uł udeos ostendit de quali thesauro ꝓfe¬
rant blasphemiam. uł c̃ suꝑiorib heret.
ꝙ sic̃ bonus homo ñ pot̾ ꝓferre mala. nec
maliis bona. sic nec xͦ mala. nec diabolus
bona oꝑa pot̾ facere:.

Expanded text:
 Bonus homo. Thesaurus cordis intentio est, ex qua Deus judicat opera, ut et aliquando minora majorem, majora minorem habeant mercedem. Hoc in loco, vel Judaeos ostendit de quali thesauro proferant blasphemiam. Vel cum superioribus haeret, quod sicut bonus homo non potest proferre mala, vel malus bona, sic nec Christus mala, nec diabolus bona opera potest facere.
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Aperiens ꝓfunditatem
sigc̃at sacmenti. quasi
abipsum. quasi thesau-¬
rum aꝑuerit. quasi flu-¬
uium paradisi. In hoc mõ-¬
te nouum test̾. incordib
filioꝵ scbit. incipiens abea¬

Expanded text:
o oris profunditatem significat sacramenti. Quasi abyssum, quasi thesaurum aperuit, quasi fluvium paradisi. In hoc monte Novum Testamentum in cordibus filiorum scribit, incipiens a bea
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Mencientes. hoc addidit.
me. quia aliquando fal¬
sa dñr ꝙ accidit teme-¬
ritate hominum. nõ tñ¬
b reb merces ȩt̾na essede-¬
bet. s insp̃italib firmam̃¬
tis. uͥ habitat sapientia. iu-¬
sticia. Iangͦ sentiunt hanc

Expanded text:
 Mentientes. Hoc addit ne me, quia aliquando falsa dicuntur, quod accedit temeritate hominum, non tbus merces aeterna esse debeat, sed in spiritualibus firmamentis, ubi habitat sempiterna justitia. Jam ergo sentiunt hanc
Abbreviated transcription (Latin):
ciant seruituti corporis. dum aliqua timent. s
suȩ diuinitatis impleuit. qͣ nec credentib abscon¬
dit. nec modio .i. m̃sura legis uł t̾minis unius
carnationis affixit. ut om̃spossuit intueri: qui
indomo .i. ineccłia sunt. uł inmundo. Uñ subd̾.

Expanded text:
ciant servituti corporis, dum aliqua timent. Sed suae divinitatis implevit: quam nec credentibus abscondit, nec modio, id est mensura legis, vel terminis unius carnationis affixit, ubi omnes possint intueri, qui in domo, id est, Ecclesia sunt vel mundo. Unde subdit:
Abbreviated transcription (Latin):
git enuim eos qui mandata legis custodiunt.
s qd ibi minus: his qui ꝑfectiuolunt esse ad¬
¶ Facilius. ẽ .c. Mistice. facilius : xp̃m pati ꝓ
infirmitatis nre onera sustulit. Acus ẽ ponctio
ꝑ quam angustias passionis signif. qua pas-¬
sione uelut acu. nature nr̃e quasi scissa ue¬
sum. Alit̃ facilius ÷ gentilem ppłm gibbopec¬
catorum deformem. ꝑ angustã uite uiam
ingredi. qua uidm̃ de meritis głantem. ⁊ ad
subeundum leue omus x̃ se huniliate nolea¬
tem:.
iħc scd̾ni marc̃ exponit.

Expanded text:
git enim eos qui mandata legis custodiunt, sed quod ibi minus est his qui perfecti volunt esse, ad Facilius est enim. Mystice. Facilius est Christum pinfirmitatis nostrae onera sustulit. Acus punctio, per quam angustias passionis significat, qua passione velut acu, naturae nostrae quasi scissa vesum. Aliter: facilius est gentilem populum gibbo peccatorum deformem per angustam vitae viam ingredi, quam Judaeum de meritis gloriantem, et ad subeundum leve onus Christi se humiliare nolentem. cundum Marcum exponit.
Abbreviated transcription (Latin):
¶A summis .c. nequis putatet. aquatuor
plagis terre. ⁊ non acunctis sinib eiussimul
⁊ medit̾raneis regionib electos esse congregan-¬
dos. subdita summo terre usq ad suminũ
celi .i. abextremis terre finib ꝑdirectum
usq ad ultimos t̃minos eius u̾longe aspici¬
entib circulus celi terre uidet᷑ insidere.
ex .p.c. ⁊ fuit ficus dampnata. s cum dearido
tium desiderata natiuitas. Cum enimtan-¬

Expanded text:
A summis coelorum. Ne quis putaret a quatuor plagis terrae, et non a cunctis finibus ejus, simul et mediterraneis regionibus electos esse congregandos, subditur: A summo terrae usque ad summum coeli, id est, ab extremis terrae finibus per directum usque ad ultimos fines ejus, ubi longe a spectantibus circulus coeli terrae videtur insidere. et fuit ficus damnata. Sed cum de arido tium desiderata novitas. Cum enim tan
Abbreviated transcription (Latin):
carnali sapientia inflati. qui ñ columbe filii.
dinem fider ⁊ confessionis constantiam:.¬
qui ñ uere suꝑ pet᷑m. s suꝑ harenam. domũ
ꝓfessionis sue credendi sunt edificasse .i. non
simplici ⁊ uera intñtione xp̃m sequi. s ob
t̾renam ꝗͣlibet causam habitum p̃tendisse.
Qui enim intimo cordis amore fidem xͥ ꝑcipit.

Expanded text:
carnali sapientia inflati, qui non columbae filii, dinem fidei et confessionis constantiam.qui non vere supra petram, sed super arenam domum professionis suae credendi sunt aedificavisse, id est, non simplici et vera intentione Christum sequi, sed ob terQui enim intimo cordis amore, fidem percepit,
Abbreviated transcription (Latin):
ligentes. aliquid sumunt de suꝑcilio phan¬
sẽorum ut dãpnare innoxios ł solu̾e s putñt
norios. c̃ ap̃dm̃ ñ sentñcia saẽdotum. s reoꝵ
uita querat᷑. Inlenitico ostñdere se sac̃dotib
iubent᷑ lȩꝓsi. qͦs illi ñ faciunt leprosos. sed
discernunt. qui mundi ł inmundist̃ itaihͥ.¬

Expanded text:
ligentes, aliquid sumunt de supercilio Pharisaeorum, ut damnare innoxios, vel solvere se putent noxios, cum apud Deum non sententia sacerdotum, sed reorum ue ad unde in Levitico ostendere se sacerdotibus jubentur leprosi, quos illi non faciunt leprosos, sed discernunt qui mundi vel immundi sunt, ita
Abbreviated transcription (Latin):
¶Aliu iohannem. alii.h. Sic poterant erra
hanne. cumait. Iohaunes quem ego decolla¬
iii: surrexit amortuis. ⁊ ideo uitutes oꝑant᷑
ineo:.
¶ Suiui. ad distinctionem falsorum deorum qͦs gc̃s uł demortuis hominib. ł deuisensibili
mat̾ia sibi instituer̃. IBariona bene filius columbȩ. quia piasimplicitate dm̃ sequebat

Expanded text:
Alii Joannem Baptistam. Sic poterant errarravit in Joanne cum ait: Joannes quem ego decollavi surrexit a mortuis: et ideo virtutes operantur in eo . vivi. Ad distinctionem falsorum deorum, quos gentes vel de mortuis hominibus, vel de sensibili materia sibi instituerunt. Barjona. Bene filius columbae, quia Dominum pia simplicitat
Abbreviated transcription (Latin):
ĩonẽ demonũ. bãal muscarum. obsordesimmolaticii sanguinis. ds̃ ÷ acaron. quo
nomine uocant pͥncipem dem̃.

Expanded text:
id est, Baal: muscarum, ob sordes immolatitii sanguinis: deus est Accaron, quo nomine vocant principem daem
Abbreviated transcription (Latin):
¶Habet una queq heresis. ł certas mundi
atq obscuris conuenticuliscuriositate homi¬
nimndecipit. unde dr̃. ecce incubicił i ecce
indeserto.
aboriente in occidente. in
catholicis fulget claraima
nifesta. negͦcredatur scis¬
maticis. noĩe orientis: ⁊ oc.
totum orbem sigñ. IScds

Expanded text:
Habet unaquaeque haeresis, vel certas mundi n occultis aut in obscuris conventiculis curiositatem hominum decipit, unde dicitur: Ecce in cubilibus, ecce in deserto. ab Oriente in Occidentem in catholicis fulget clara et manifesta. Ne ergo credatur schismaticis. Nomine Orientis et Occidentis totum orbem designat. VERS
Abbreviated transcription (Latin):
udeorum referunt. s tunc int̾ eos quia nullꝰ
ent fideład queni fieret exhortatio: meliuis
accipitur. hoc de hereticis. quoꝵ pͥmus sy¬
mon magus fuit. extremus maior om̃ib
Unorum adexcidium urb̃. quid ad diem do-¬
mini referatur. Respondit enimdñs. que
ex illo tp̃r erant secutura. sine de excidio
de excidio ⁊ ꝑditione sue gentis contristan¬
da: hoc solatio releuat. ut sciret multo plu¬
res socios gaudii et̾ni de toto orbe colligendos.
añꝗͣ apłi toto orbe disꝑsisint p̃ter duos iacobos.
qui pͥus inuidea int̾fecti sunt. disꝑsiinquã.
ut sidolerent de ꝑditione suegentis solatium
habeant pluress̃ocios de omni gente collectos.

Expanded text:
Judaeorum referunt. Sed tunc inter eos, quia nullus erat fidelis, ad quem fieret exhortatio; melius hoc accipitur de haereticis, quorum primus Simon Magus fuit. Extremus major omnibusst, quod signorum ad excidium urbis, quod ad diem Domini referatur. Respondit enim Dominus, quae ex illo tempore erant secutura sive de excidio de excidio et perditione suae gentis contristanda, haec solatio relevat ut scirent multo plures socios gaudii aeterni de toto orbe colligendos.apostoli toto orbe dispersi sint, praeter duos Jacobos, qui primitus in Judaea interfecti sunt. Dispersi, inquam, ut si dolerent de perditione suae gentis, solatium habeant plures socios de omni gente collectos.
Abbreviated transcription (Latin):
latꝰ enim posuit imaginem
cesaris intemplo desolato.
ł hoc dr̃ destatua adriani
ȩquestri. quȩ in ipso scõꝵ
locolongo tempore. stetit.

Expanded text:
latus enim posuit imaginem Caesaris in templo desolato. Vel hoc dicitur de statua Adriani equestri, quae in ipso sanctorum loco longo tempore stetit.
Abbreviated transcription (Latin):
Mystice. recedente domino de templo. om̃ia
legis edificia ⁊ compositio mandatorum.
ita destrueta ẽ. ut uichil possit auideis im¬
pleri. Diuinitꝰ autem ꝓuisum ÷. ut crescen¬
te euangelii gr̃a. templum illud cum suis ce¬
rimoniis tolleretur. nequis infirmus infide
illis stantib uidaismi occasionem haberet.
¶Benedictus quiuenit. hoc turbe dixer̃
año uenienti ierłm. q̃ autem his transactis
¶Sedente autem. Ubi martꝰ ait. contra tem¬
plum. Sedet contra templum cum de ruina
eius ⁊ excidiogentis disputat. ut ⁊ corꝑis si¬
tu u̾b suis congruat. Mystice. Sedet inmon
detestatur arrogantiam.

Expanded text:
Mystice. Recedente Domino de templo omnia legis aedificia et compositio mandatorum ista destructa est, ut nihil possit a Judaeis impleri. Divinitus autem provisum est, ut crescente Evangelii gratia templum illud cum suis caeremoniis tolleretur, ne quis infirmus in fide illis stantibus Judaismi occasionem haberet. Benedictus qui venit. Hoc turbae dixerunt Domino venienti Jerusalem. Quod autem his transactis Sedente autem. Ubi Marcus ait, contra templum. Sedet contra templum cum de ruina ejus et excidio gentis disputat ut et corporis situs verbis suis congruat. Mystice. Sedet in mondetestatur arrogantiam.
Abbreviated transcription (Latin):
affectum ht̃ infilios. ita ut eoꝵ infirmitate
affecta infirmet᷑. ⁊ eos aliis ꝓtegens contra
miluum pugnet. Sic dĩ sapientia ꝑcarnẽ
infirmata ꝓtegit nos ⁊ defendit adiabolo.
nudata sue ditioni relinquet᷑.¬

Expanded text:
affectum habet in filios, ita ut eorum infirmitate affecta infirmetur, et eos alis protegens contra milvum pugnet. Sic Dei sapientia per carnem infirmata, protegit nos et defendit a diabolo.nudata suae ditioni relinquet
Abbreviated transcription (Latin):
pli. utriꝰq gradus martires. ⁊laicos. ⁊ officio alta¬
ris mancipatos. sub eorum uoluit intimare uoca-¬
bulis. ⁊acharias quioccisus ẽ arege ioas uiter tẽ¬
plum ⁊ altare. ut historia regum narrat. filiꝰ
fuit ioiade.⁊ ineu̾ngło quo utunt᷑ nararei ꝓ

Expanded text:
gradus martyres et laicos et officio altaris mancipatos, sub eorum voluit intimare vocabulis. Zacharias qui occisus est a rege Joas inter templum et altare, ut historia Regum narrat, filius fuit Joiadae, et in Evangelio quo utuntur Nazaraei, pro
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Ut ueniat suꝑ uos. non hostm̃ p̃sentes dicit. s
omnemn generationem malorum p̃cedentem ⁊ fu¬
turam. quia om̃s una ciuitas sunt. unum corpꝰ
diaboli.
¶ Usq ad sangumem.⁊. cur usq ad hunc cum
multi post hunc occisi ante natalem ꝓͥ. ⁊ xͦ nato
mox pueri abhac generatione sunt ꝑempti:
S quia abel pastor ouium fuit. necatusq in agͦ¬

Expanded text:
 Ut veniat super vos. Non hos tantum praesentes dicit, sed omnem generationem malorum praecedentem et futuram: quia omnes una civitas sunt, unum corpus diaboli. Usque ad sanguinem. Cur usque adhuc, cum multi post hunc occisi ante natalem Christi, et Christo nato mox pueri ab hac generatione sunt perempti? Sed quia Abel pastor ovium fuit necatusque in ag
Abbreviated transcription (Latin):
tes. s agonem dm̃ ꝓcul aspicientes. ne uide-¬
retur corum p̃sidio egnisse. ł uicisse. s ut il¬
ie uictus abiit parati ad obsequium uener̃.
Sic̃ in hoc agone militia nr̃a p̃struitur.
riosa docetur.

Expanded text:
tes, sed agonem Domini procul aspicientes, ne videatur eorum praesidio eguisse vel vicisse. Sed ut ille victus abiit, parati ad obsequium venerunt. Sicut in hoc agone militia nostra praestruitur, ratio docetur.
Abbreviated transcription (Latin):
pharnaum oppidum in
galilea gentium. iuxta
stagnum genesar. situm
infinib tabulon. ⁊ nepta-¬
lim. ubi prima captiui-¬

Expanded text:
pharnaum vero oppidum est in Galilaea gentium juxta stagnum Genesar situm, in finibus Zabulon et Nephthalim , ubi prima captivi
Abbreviated transcription (Latin):
durit eum adiħm. petrus .i. agnoscens. andre
ter suggerunt. Mittentes.r.i.m. quia sepe
quos t̾renis lucris in hiare considerat. celesti
desiderio auocat. ⁊ ꝑcos retib euangłii alios
de ꝓfundo iniquitatis eripit. uñ subdit. Ue

Expanded text:
ur obediens, Petrus agnoscens, Andreater suggerunt. Mittentes ergo retesaepe terrenis lucris inhiare considerat, coelestibus desideriis advocat, et per eos retibus Evangelii, alios de profundo iniquitatis eripit, unde subdit: Ve
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ penitñti mĩȩ uiscera pandamus.
tenti. Ita peccat. qui uidens frẽm peccare: ta¬
cet. sic̃ qui penitentinonindulget. Namqui
dixit. si penitet dimitte. p̃misit si peccauerit:
increpa. Nec difficilis sit uenia. nec remissain
dulgentia.

Expanded text:
ericordiae viscera pandamus. tenti. Ita peccat qui videns fratrem peccare tacet: sicut qui poenitenti non indulget. Nam quod dixit: si poenitet dimitte, praemisit, si peccaverit increpa. Nec difficilis sit venia nec remissa indulgentia.
Abbreviated transcription (Latin):
¶ uis imus. c̃ sp̃ualis homo audit hoc esse
adiabolo. quinicħ ualet contra auct̾ dĩ.
pot̾ ei uoluntas suboriri ut tales aufe-¬
rat de mundo: si facultatem habeat. s
s ueritas respondet. non nosse hominẽ
in hac uita qualis futurus sit quimͦ er¬
ꝙ forte futuri sunt: ł ne bonis obsit.
ciendi aliis. ⁊ tc̃ non abhominib s ab
angłis dicit fieri.

Expanded text:
 Vis, imus. Cum spiritualis homo audit hoc esse a diabolo qui nihil valet contra voluntatem Dei, potest ei voluntas suboriri, ut tales auferat de mundo si facultatem habeat. Sed Sed Veritas respondet: Non nosse hominem in hac vita qualis futurus sit qui modo erqui forte futuri sunt: vel ne bonis obsit, oficiendi aliis: et tunc non ab hominibus, sed ab angelis dicit fieri.
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Ne forte. e. ⁊ .t. hic dat᷑ locuspenitentie.
& monemur ũcito amputare: quia qͥ ho¬
die errat cras forsan defendet ueritatem.
Sigͦ mͦ auelleretur. triticum ꝙ fut᷑um
erat eradicaret᷑. ł neceẽ ẽ ut mali ꝑmixti
sint bonis. ꝑ qͦs exerceantur. ł quorum
comꝑatione nitant᷑ ad meluis. quib sub-¬
latis altitudo caritatis marcescit. ꝙ est
bis. s sic̃ int̾ lolum ⁊ triticum. ꝗͣ diu
herba est parumdistat. ita monet dñs.
ne de ambiguo uidicemus . ꝙ dñs in
die iudicii non suspitiose s manifeste
dampnabit:.

Expanded text:
 Ne forte. Hic datur locus poenitentiae et monemur non cito amputare: quia qui errat hodie, cras forte defendet veritatem. Si ergo modo avelleretur, triticum quod futurum erat eradicaretur. Vel necesse est ut mali permisti sint bonis per quos exerceantur. Vel quorum comparatione nitantur ad melius, quibus sublatis altitudo charitatis marcescit quod est obis . Sed sicut inter lolium et triticum quamdiu herba est, parum distat: ita monet Dominus ne de ambiguo judicemus, quod Dominus in die judicii non suspiciose, sed manifeste damnabit.
Abbreviated transcription (Latin):
dalizemus eos: uade ad mare.¬
& mitte hamum. & eum pis¬
cem qui prius ascenderit tolle.
& aperto ore eius inuenies sta-¬
terem. Illum sumens. daeis pro
me et tez
at. ne scandalizentur discipuli ad postulationẽ
tͥbuti cũ uideant eum nosse que eo absente
gesta sunt.

Expanded text:
dalizemus eos, vade ad mare, mitte hamum et eum pcem, qui prius ascenderit, tolle, et aperto ore eius invenies stem: illum sumens, da eis pro me et te. at ne scandalizentur discipuli ad postulationem tributi, cum videant eum nosse quae eo absente gesta sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
¶Non resistere. ut ipse
idem. discite ame quia
si reddidi retribuentib
michi mala. ⁊ ierem̃
¶Lucas ȩconu̾so. quiau¬
fert uest̾ ⁊iam tunicam
noli ꝓhibere qͥ non dehis
solis. s de om̃ib tẽꝑalib
faciendum est:¬

Expanded text:
Non resistere: ut ipse idem: Discite a me, quiSi reddidi retribuentibus mihi mala . Jerem. Lucas econverso: Qui aufert vestem, etiam tunicam noli prohibere. Quod non de his solis, sed de omnibus temporalibus faciendum est
Abbreviated transcription (Latin):
nicam tollit. cum int̾iora facit confiteri. ut:
bescit confiteri.¬
tem: correxeris. ⁊ uolenti .m. duo gn̾a p̾stan-¬
di complectitur. ł enim beniuole damus. ł red¬
dituro commnodamꝰ. ⁊ qñq qui donat non uult
commodare. quasi nichil sit meo m̾cedis: cum
rem acceptam debitor ꝑ soluit. s uere ille ⁊̃ qui
hoc iubet retribuit. Dicit ergo neau̾taris .i.
ne alienes uoluntatem. hilarem enim datorẽ
torib debet a cõmodare. ut bom oꝑis retͥbu¬
tionem abillis possit acciꝑe. ⁊ adeo m̃cedem
sperare:.

Expanded text:
nicam tollit, cum interiora facit confiteri, id ebescit exteriotem correxeris. Et volenti. Duo genera praestandi complectitur. Vel enim benevole damus, vel reddituro commodamus. Et quandoque qui donat, non vult commodare, quasi nihil mercedis in eo sit cum rem acceptam debitor persolvit. Sed vere ille qui etiam hoc jubet, retribuit. Dicit ergo: Ne avertaris, id est, nec alienes voluntatem tuam. Hilarem enim datorem toribus debet accommodare, ut boni operis retributionem ab illis possit accipere, et a Deo mercedem sperare.
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Drantes. autem .n. in .l. Sic̃ hypocritatum est
ostendi ⁊ placere hominib ita gentilium ÷ mul¬
tiloquium. aquib ⁊cepit. hienimexertende
lingue magisdant oꝑam. quã mentimundan¬
de. ut hoc nugatorui officii genus. ziamaddm̃
p̃ce fleccendum tranfferant. putantes ꝙ sicut
orator udicem. ita ipsiu̾s dm̃ flacert queant.

Expanded text:
 Orantes autem. Sicut hypocritarum est ostendi et placere hominibus, ita gentilium est multiloquium, a quibus et coepit. Hi enim exercendae linguae magis operam dant, quam menti mundandae: ut hoc nugatorii officii genus, etiam ad Deum prece flectendum transferant, putantes quod sicut orator judicem, ita et ipsi Deum flectere queant.
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Et mangulis .p. anguliplatearum sunt. ubiuia
ꝑtransu̾sum ie ducitur. ⁊ quadruuium reddit.
Non enim nefas : uderi. s appetere uderi.
¶Tu autem. cu .o. hoc simpliciter intellectum.
docet uanam głam mũdi fugiendam. S mag̃
uidetur p̃cipi. ut inclusa peccatoris cogitatione.
labiisq comp̃ssis oret dñm. Cubiculum aũ
÷ cordis secretum. hostium ÷ catnalis sensus. ꝑꝗͣ
hec ext̾iora imꝓbe se ingerunt. ⁊ turbe fantasma¬
tum orantib obstrepunt. Parum ÷ gͦ intrare cubi-¬
culum. si importunis cogitationib pateat hostiũ.
s resistendum ÷ carnali sensin ut oratio sp̃uał

Expanded text:
 famam captat. Anguli platearum sunt ubi via per transitum viae ducitur, et quadrivium reddit. Non enim nefas est videri, sed appetere videri.6.-- Tu autem. Hoc simpliciter intellectum, docet vanam gloriam mundi fugiendam. Sed magis videtur praecipi, ut, inclusa pectoris cogitatione labiisque compressis, oret Deum. Cubiculum autem est cordis secretum. Ostium, carnalis sensus per quem haec exteriora improbe se ingerunt, et turbae phantasmatum orantibus obstrepunt. Parum est ergo cubiculum intrare, si importunis cogitationibus ostium patet. Sed resistendum est carnali se
Abbreviated transcription (Latin):
¶Nisisignumione. Ostendit uideos adin-¬
star mniuitatum criminosos. inisipeni-¬
tent subu̾sion ꝓrimos. S sic̃ illis idenu¬
ciatur supplicumi idemonstrat᷑ remedi¬
um. itanideinondebent desperare ueniam.
commoniti egerint penitentiam. quiamorᷤᷤ
dolores nĩosportauit. ł columba. Piscis qui
uorauit inpelago. morsquam passus estxͨ
minundo. Sicut eiectus est maridam. sic
xp̃c surrexit ingłam. trib dieb morean-¬
tiquorum qui diem cumnocte preceden-¬
te computabant. Partem diei quasepultꝰ
est cumpretenta nocte. ꝓnocte ⁊ die acci¬
pe. hoc est ꝓtoto die: ꝑsinedoche. Sabba¬
tinoctem. ⁊ diem integre. Noctem dũicam
cum eodem die illuscescente: partem ꝓtoto.
uta habes .iii. dies. ⁊ .nͦi. noctes. Primi dies:
ꝓpt̃futurum hominis lapsum aluce m
noctem. istiꝑꝑ hominis reꝑationem atene-¬
bris adlucem computantur:
eccłie que peccarenescit. ⁊ que peccare desi¬
stit Penitentia enimpeccatũ abolet. cauet¬
sapientia.¬

Expanded text:
Nisi signum Jonae. Ostendit Judaeos ad instar Ninivitarum criminosos, et nisi poeniteant subversioni proximos. Sed sicut illis et denuntiatur supplicium, et demonstratur remedium: ita Judaei non debent desperare veniam, ortuis, commoniti egerint poenitentiam: quia mors dolores nostros portavit. Vel columba: Piscis qui voravit in pelago, mors quam passus est in mundo. Sicut ejectus est in aridam, sic Christus surrexit in gloriam. Tribus diebus. More antiquorum, qui diem cum nocte praecedente computabant. Partem diei qua sepultus est cum praeterita nocte, pro nocte et die accipe, hoc est pro toto die per synecdochen. Sabbati noctem et diem integre. Noctem Dominicam cum eadem die illucescente, partem pro toto, et ita habes tres dies et tres noctes. Primi dies propter futurum hominis lapsum a luce in noctem. Isti propter hominis reparationem a tenebris ad lucem computantur. Ecclesiae, quae peccare nescit, et quae peccare desistit, poenitentia enim peccatum abolet, sapientia
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Subumbra dorinit in secreto cala¬
mi. & locis humentib. Umbra: tene¬
brosa conscientia. Calamus foris niti-¬
dus. intus uacuus simulator. humida:
lascuua. mollisq mens.

Expanded text:
 Sub umbra dormit, in secreto calami, et locis humentibus. Umbra tenebrosa, conscientia: calamus foris nitidus, intus vacuus, simulator: locus humidus, lasciva mollisque mens.
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Qui factisunt. uit̃ hos
computantur. ⁊ hiqui sp̃ẽ
religionis simulant casti¬
¶ & aliam duxerit. quia poterat accide.
ut aliquis calumpniam faceret innocen¬
ti. ⁊ obscdam crimen impingeret pͥme
uxori. sic dimitt̾e pͥorem iubet ut eaui-¬
uente scdam non hãt. ⁊ ne uxor idem faci¬
at iud: eadem cautela precipitur. ne se-¬
cundum hãt uirum. ⁊quia ad ultera nõ
timet ob ꝓbrium: uiro dr̃. q sitalem duc̃.
sub adulterii crimine sit.
pondus uxorum. ꝙ iracunde. ebriose. ⁊
huiusmõi. que quidẽ sustinende sunt. q¬
cum essemus liberi: nos subiecimus serui

Expanded text:
 Qui facti sunt. Inter hos computantur etiam hi qui specie religionis simulant castiEt qui dimissam. Quia poterat accidere, ut aliquis calumniam faceret innocenti, et ob secundam crimen impingeret primae uxori: sic priorem dimittere jubet, ut ea vivente secundam non habeat. Et ne uxor idem faciat viro eadem cautela praecipitur ne secundum habeat virum. Et quia adultera non timet opprobrium, viro dicitur, quod si talem ducit, sub adulterii crimine sit, pondus uxorum, quod iracundae, ebriosae et hujusmodi, quae quidem sunt sustinendae, quia, cum essemus liberi, subjecim
Abbreviated transcription (Latin):
sunt genera eunlchorum. duo carnalia.
eorum qui sic nascuntur. ⁊ qui captiui¬
tate. ł deliciis dñarũ abscissi sunt. t̃ciũ
sp̃uale. qui possent esse uiri: pp̃ xp̃m con¬
¶ Qui potest. Uoxẽ hortantis. non uiben¬
tis. quasi unus quisq uires suas consideret.
anqueat uirginitatis ipudicitie imple

Expanded text:
sunt genera eunuchorum, duo carnalia, eorum qui sic nascuntur, et qui captivitate et deliciis dominarum abscissi sunt. Tertium spirituale, qui, eum possent esse viri, propter C Qui potest. Vox est hortantis non jubentis, quasi unusquisque vires suas consideret, an queat virginitatis et pudicitiae imple
Abbreviated transcription (Latin):
filium iacob. ⁊ iacob filium matham. Lucas iosephfi¬
lium heli. ⁊ heli filium mathat. s mathan ⁊ mathat
de eadem uxore esta nomine singulos genuer̃. Ma¬
than qui ꝑsalomonem descendit: eam pͥusdurit. ⁊ re¬
licto uno filio iacob obiit. postea mathat qui ꝑnathan¬
cobaũ uxorem heli fr̃is sine liberis defuncti. adsusci-¬
tandum semen eius accipiens: geñ ioseph natura suũ.
derunt. Qđ dt̃ filius nomine eus uocari cuisuscitat᷑:
non est uerum. cum boor eum quem exlege geñ exruth.
rarum ut ordo mulierum ingenerationib texat᷑. ⁊ io̾
non ꝑmariam. s ꝑ ioseph inducit᷑: cum de una ioseph
⁊ maria fuerint tribu. unde ⁊ eam quasi ꝓpinquam
uitate. exemplo mariȩ liquet fidelib conugatis
seruata pari consensu continentia posse ꝑmanere. Con¬
iugiumq uocari. ñ ꝑmixto corꝑis sexii. s custodito m̃-¬

Expanded text:
filium Jacob, et Jacob filium Mathan. Lucas Joseph filium Heli, et Heli filium Mathat, sed Mathan et Mathat de eadem uxore Hesta nomine singulos genuerunt. Mathan qui per Salomonem descendit, eam prius duxit, et relicto uno filio Jacob obiit, et postea Mathat qui cob autem uxorem Heli fratris sui sine liberis defuncti, ad suscitandum semen ejus, accipiens, genuit Joseph natura suum, filius nomine ejus vocari cui suscitatur, non est verum cum Booz eum quem genuit ex Ruth, rarum, ut ordo mulierum in generationibus texatur; et ideo non per Mariam, sed per Joseph inducitur, cum de una Joseph et Maria tribu fuerint. Unde et eam quasi propinquam vitatem. Exemplo Mariae liquet fidelibus conjugatis servato pari consensu continentiam posse permanere, conjugiumque vocari non permisto cor
Abbreviated transcription (Latin):
Eorum qui suꝑ fuer̃ ploratꝰ ⁊ ululatꝰ. uox tanta usq
rama. qui ẽ locus iuxta gabaad .xiĩ. miliario abethleẽ
audita exaugeratur. ut hiꝑbolice rachel iam mortua
dolentis affectu filios fiere dicat᷑. Unde ꝑhoc decal
uidõꝵ futura uastatio. s uerius reuelante sp̃u scõ
ꝑeuangłistam ꝓph̃ia de nece puerdrum accipitur.
dicit gͦ q̃tunc completum ẽ: qͣ dictum ẽ. quia ⁊ si ad

Expanded text:
eorum qui superfuerunt ploratus et ululatus auditus est usque Rama, qui est locus juxta Gabaa duodecimo milliario a Bethlehem. Audita. Exaggerat, ut hyperbolice Rachel jam mortua, dolentis affJudaeorum futura vastatio. Sed verius revelante Spiritu etia de nece puerorum accipitur. Dicit ergo, quod tunc completum sit quod dictum est, quia etsi ad
Abbreviated transcription (Latin):
s sola exhibitio ueritatis. ꝓ pħia non fac̃ necessitatẽ
eorum que predicit. s signum ÷ p̃scientie dei. ꝓpħia
alia ẽ ex p̃destinatione dei. quam necesse ẽ om̃ib moĩs
euenire ut sine nr̃o impleat᷑ arbitrio: ut hec que mo¬
do ẽ inmanib. Alia ẽ exp̃scientia dei. cui nr̃m adnus¬
tio dr̃. que sit obsignum diuine animadu̾sionis: ut
fugiant a facie arcus: electi. ⁊ iuste ꝑeant in cauti. ⁊
non ex p̃scientia. quia longe aliter p̃scitur quam

Expanded text:
a non fecit necessitatem eorum quae dicit, sed signum est praescientiae Dei. Prophetia alia est ex praedestinatione Dei, quam necesse est omnibus modis evenire, ut sine nostro impleatur arbitrio: ut haec de qua hic agitur. Alia est ex praescientia Dei cui nostrum admistio dicitur ob signum divinae animadversionis, ut: “Fugiant a facie arcus electi”, et iuste pereant incauti, et non ex praescientia, quia longe aliter praescitur, quam
Abbreviated transcription (Latin):
& ꝓcul dubio esse inculpabilem. s unde. ł quid esse¬
penitus ignorabat. ⁊ iõ mediam elegit uiam effugien¬
di. ut neq proderet innocentem: neq rei incognite con-¬
sentiendo: s reum faceret coram deo. Bene ioseph uir.¬
maria uxor cum in co seruatur affectus amoris. q÷ uerũ
coniugium. ⁊ in ea sine coitu ẽ fructus nuptiatum.
¶ Cum esset iustus. hoc ẽ testimonium castitatis mariȩ.
ut qui seruat innocentẽ iustusdicat᷑. Uerum ⁊ puus

Expanded text:
 illam esse inculpabilem: sed unde vel quid esset ignorabat: et ideo mediam elegit viam effugiendi, ut neque innocentem proderet, neque rei incognitae consentiendo se reum faceret coram Deo. Vera itur, cum in eo servatur affectus amoris, quod verum conjugium, et in ea sine coitu est fructus nuptiarum. Quod justus erat, hoc est testimonium castitatis Mariae, ut qui servat innocentem, justus dicatur: sed et pius
Abbreviated transcription (Latin):
nerunt autẽ magi non post annum. quia tunc ñ in-¬
uxta quam ⁊ arabia ẽ. ubi reges fuerunt magi. Qui
tres fuisse ꝓbant᷑. s ut ꝑeos gentes que extrib filius noe
nate sunt uenture adfidem p̃signarent᷑. ł tot fuerunt
stella sit orta inoriente. anipsi ibi positi. natam ad occi¬
dentem uider̃ ambiguuni ẽ. Potuit nasci inoriente
querunt auxilium: diuino desetunt᷑. S ueritas eu̾n-¬

Expanded text:
nerunt. Magi, non post annum: quia tunc non injuxta quam et Arabia est, ubi Magi fuerunt reges. Qui tres fuisse probantur, sed ut per eos gentes quae ex tribus filiis Noe natae sunt, venturae ad fidem pstella orta sit in oriente, an ipsi ibi positi natam ad occidentem viderint, ambiguum est. Potuit enim nasci in orientequaerunt auxilium, divino deseruntur. Per ste
Abbreviated transcription (Latin):
infilios. usq int̾ciam ⁊ quaitam generationem. s
de bono natus: pena plectit᷑. alii qui ponunt᷑ quanuis
mali ł bonos generant. ł abonis generant᷑. ut ioran
filius iosaphat iusti uiri. Orias uero pene inom̃ib
fecit rectum. nisi qͥ ipse incensum adolere uoluit. Sub¬
Nota de etechia qͥ cum ẽẽt sine liberis. dictum ÷ ei.
petisset ampliores annos: s quia dubitabat ut non ꝓ¬
missio dei impleretur. cum sciret se esse de dauid. ꝑ ꝗͥ
tra credebat quia fidelis est. qui ꝓmiserat. ds̃ auten
sentenciam qͣm dederat ad ꝓbationem fidĩ immutat¬

Expanded text:
in filios usque in tertiam et quartam generationem . Sed de bono natus poena plectitur. Alii qui ponuntur quamvis mali, vel bonos generant, vel a bonis generantur, ut Joram filius Josaphat viri justi. Ozias vero in omnibus pene fuit rectus, nisi quod ipse incensum adolere voluit. UNota de Ezechia quod, cum esset sine liberis, dictum est ei: petisset ampliores annos, sed quia dubitabat ne non promissio Dei impleretur, cum sciret se esse de David, per quem tra credebat quia fidelis est qui promiserat. Deus autem sententiam, quam dederat ad probationem fidei immutat
Abbreviated transcription (Latin):
ut exioseph origo mariȩ que est de dauid clares
am homo. ꝑ hoc qͥ ex uirgine de sp̃u sco: ds̃ ostñ¬
Sic inquam erat ut p̃scripta ẽ. ⁊ mox dicet᷑. sic̃
postea signis ⁊ ꝓdigiis manifestat᷑. ut totꝰ lib̾ dm̃
⁊ hominem natum demonstret. ꝓut credendum ÷:¬
ut possit intelligi. hic enim sensus humanus deficit.¬

Expanded text:
ut ex Joseph, origo Mariae, quae et de David clarescam homo, per hoc, de virgine de Spiritu sancto Deus ostenSic, inquam, erat ut praescripta est et mox dicetur, sicut postea signis et prodigiis manifestatur, ut totus liber Deum et hominem natum demonstret: quod est credendum ut possit intelligi. Hic enim sensus deficit
Abbreviated transcription (Latin):
Imꝑfectione senarii aduentus regni poscitur ut occur¬
Deĩ in eo quiescentib scĩficet᷑ ipse innobis. dum nos
alibi quam inse quiescere concessit. quam reqͥem ui¬
re poscimꝰ in nob sc̃ĩficari ut ꝑhennit̾ ineum sc̃ĩfica¬
ti requiescamus. Inqua sc̃ĩficatione. Qͣn. paxuere
beatitudinis firmatur. adoptio ⁊ plena sapientia do¬

Expanded text:
fectione senarii adventus regni poscitur, ut curde in eo quiescentibus sanctificetur ipalibi quam in se requiescere concessit. Quam sane requiem jure poscimus in nobis sanctificari, ut perenniter in eo sanctificati requiescamus, in qua sanctificatione pax beatitudinis firmatur et plena sapientia do
Abbreviated transcription (Latin):
compleatur. hͥ exemplum humilitatis acci-¬
pimus. ne temere discutere p̃sumamus su-¬
ꝑna consilia deuotione horum. repulsio¬
ne illorum. Cum enim utrũq attulissec:
non mox rationẽ reddidit. s sic deo pla-¬
citum dixit. ostendens quia iniustum
esse non potest ꝙ iusto placet. In ominib
gͦ que exterus disponuntur. aꝑte cau¬
sa rationis est occulte iusticia uoluntatis
accipientem filium: mistice intellige.
dedit. ꝑ om̃ia coomĩpotentem nota. ꝑtͣdi¬
autem om̃ia. ñ celum. t̾ra. ⁊cet̾a que fec̃.
s hiqui ꝑfilium accessum hñt ad patrẽ.
i ante rebelles dñm postea sentire ceper̃.¬
Tradita autem ñ alia sunt. ꝗͣ que infilio
solinota sunt patri. ¶ Et nemo nouit fi¬
ita inhoc mutue cog¬
nitionis secreto intel¬

Expanded text:
compleatur. Hic exemplum humilitatis accipimus, ne temere discutere praesumamus superna consilia de vocatione horum, et repulsione illorum; cum enim utrumque attulisset, non mox rationem reddidit, sed sic Deo placitum dixit, ostendens quia injustum esse non potest quod justo placet. In omnibus ergo quae exterius disponuntur, apertae causa rationis est, occultae justitia voluntatis. accipientem Filium, mystice intellige. dedit per omnia coomnipotentem nota, per tradiautem omnia non coelum et terra et caetera quae fecit: sed hi qui per Filium accessum habent ad Patrem, et ante rebelles, Dominum postea sentire coeperTradita autem non alia sunt, quam quae in Filio soli nota sunt Patri. Nota vero Fita in hoc mutuae cognitionis secreto intel
Abbreviated transcription (Latin):
testantib: notior sit magnitudo signi. uͥ uam in
nuit. ꝙ ꝑ eossunt pascetida ieiuna corda.
non habemus hic nisi quinq
panes. & duospisces. Quiait.
illis. Afferte illosmichihuc.
& cum iussisset turbam dis

Expanded text:
testantibus notior sit magnitudo signi, ubi quod per eos sunt pascenda jejuna corda.Non habemus hic nisi quinque panes: et duos pisces. Qui ait eis. Afferte illos mihi huc. jussisset turbam dis
Abbreviated transcription (Latin):
esse cominemorat. Unde colligitur. iohan¬
nen imminente eadem festiuitate fuisse de
cha rediret: nust̾ĩum dñice passionis esse
marchus ostendit. ad bethsaidam. que est
fretum adbethsaidam. cum lucas dicat ħ

Expanded text:
esse commemorant. Unde colligitur Joannem, imminente eadem festivitate paschali, paschale rediret, mysterium dominicae passionis esse trans fretum ad Bethsaidam, quae est fretum ad Bethsaidam: cum videatur
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Secessit. non fugit tunore. sed secessit
parcendo inunicis. ne homicidium homi¬
cidio uingerent. dans exemplum uitan-¬
de tementatis. ł secessit ut ꝓbaret fidem
credentium. uñ. ⁊ cumaudissent turbe.¬

Expanded text:
 Secessit. Non fugit timore, sed secessit parcens inimicis ne homicidium homicidio jungerent, dans exemplum vitandae temeritatis. Vel secessit, ut probaret fidem credentium; unde: Et cum audissent turb
Abbreviated transcription (Latin):
qͥa sepe fit. ut cum aliqua
subito diutine tͥbulatioĩs
orit᷑ secdatio. ñ statim cre¬
datur uera libatio. Iõq
ꝑmanente pͥori formidine.
uitñsa adlibationẽ dirigit᷑
oratio.

Expanded text:
saepe fit ut cum aliqua subito diutinae tribulationis oritur sedatio, non statim credatur vera liberatio. Ideoque permanente priori formidine intensa, ad liberationem dirigitur oratio.
Abbreviated transcription (Latin):
.U. panes. ñ noua creauit. quia ueniensin
carne. ñ alia quam qͦp̃dicta erant p̃dica-¬
uit. ⁊ oꝑe impleuit. Bñdixit cumaꝑiens
sensum ut intelligerent scͥpturas dono in¬
terne suauitatis multiplicauit. fregit c̃
mistĩa legit inmedium ꝓtulit:.
sorib diligent̾̃ inqͥrenda. Cophinis seruilia

Expanded text:
quinque panes, non novos creavit, quia veniens in carne non alia quam praedicta erant praedicavit, et opere implevit. Benedixit. Cum aperiens sensum, ut intelligerent Scripturas, dono internae suavitatis multiplicavit. Fregit cum mysteria legis in medium protulit.soribus diligenter inquirenda. Cophinis servilia
Abbreviated transcription (Latin):
busenimasꝑsa ⁊ grossa danda. animał
tñ latet medulla suauissimi sensus. ꝑ duos
pisces ꝓpħie ⁊ psalmi. Unde post resurre¬
ctionem ait. que scripta sunt inlege ⁊ ꝓpħis¬
⁊psalmis. Discubuerunt alii qͥnquageni.

Expanded text:
bus enim aspera et grossa danda. Animalis Dei . Intus tamen latet medulla suavissimi sensus. Per duos pisces, prophetae et psalmi: unde et post resurrectionem ait: Quae scripta sunt in lege et pta, discubuerunt alii quinquageni,
Abbreviated transcription (Latin):
mͦ impletis sportis nauem ascenderunt. ⁊
naugantes audiunt ut caueant aferm̃to
phariseoꝵ. s cñ ait script᷑a ꝙ obliti sunt tol
eiserat dulcedine capti parum se curare
iuidicantes. decura corꝑis in reliquis. cũ up
sa naturalis refectiomente excesserat:¬

Expanded text:
impletis sportis navem ascenderunt et navigantes audiunt ut caveant a fermento Pharisaeorum. Sed tamen ait Scriptura quod obliti sunt tolleis erat dulcedine capti, parum se curare judicantes de cura corporis et necessariis, cum et ipsa naturalis refectio a mente excesserat
Abbreviated transcription (Latin):
¶fecit urtutes aliquas
s non multas. ne iicre¬
dulos condempnaret.
ł despectus pauca facit.
ne penitus excusabiles
¶ herodias filia arece
regis. quam ipse pater
culit philippo ⁊ indolo¬
rem eius: dedit herodi
inunico illius.
¶Tmor dĩ corrigit. ti¬
mor hominum differt.
s uoluntatem non af¬
feit unde ⁊ audiores
reddit ad crimen.¬
gentilis populi de eodẽ parente. ꝓgeniti. so¬
ciauit infidelitatem. ꝙ quia uetatioħes
tanqͣm lex clausa tenetur. uocem dare ñ
ꝑmittitur. Adultimum uinatali herodis
.i. in expletione naturalis uoluptatis sal

Expanded text:
Fecit virtutes aliquas, sed non multas, ne incredulos condemnaret. Vel despectus pauca facit, ne penitus excusabiles . Herodias filia Arethae regis, quam ipse pater tulit Philippo, et in dolorem ejus dedit Herodi inimico illius.mor Dei corrigit, timor hominum differt, sed voluntatem non aufert: unde et avidiores reddit ad crimengentilis populi de eodem parente progeniti sociavit infidelitatem, quam quia vetat Joannes tanquam lex, clausa tenetur, et vocem dare non permittitur. Ad ultimum in natalis Herodis, id est in expletione naturalis voluptatis, sal
Abbreviated transcription (Latin):
hannes. ł confirmatus quorumdam
sentencia post hesitationem dix̃. ł ad¬
huc dubius. hecenim uerba adutrũq
se habent:.
quod maioris uitutis futuri sunt scĩ a
mortiusresurgentes. qͣm fragilicarne gra-¬
uati.

Expanded text:
annes . Vel confirmatus quorumdam sententia post haesitationem dixit, vel adhuc dubius: haec enim verba ad utrumque se habent.quod majoris virtutis sunt futuri sancti a mortuis resurgentes, quam fragili carne gravati.
Abbreviated transcription (Latin):
oporteret. eum ire ierusolimã.
& multa patiaseniorib &
scribis & principib sacer-¬
dotum. & occidi & tercia
crepare dicens. Absit ate do

Expanded text:
ire Jerosolymam, et multa pati a senioribus et Scribis et principibus sacerdotum, et occidi et tertia crepare, dicens: Absit a te, Do
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Petrosa cito queunt g̾minare. s ñ figit᷑
radix. quia non ẽ alta terra .i. qͥa parumin¬
In hac expositione dñi dicimꝰ. qr resñ semꝑ
ineadem significõne ponunt᷑. nampetia
hic ꝓduritia. t̾ra ꝓlenitate mentis. sol ꝓ
feruore ꝑsecutionis. cumsolalibi inbono.
fulgebunt iusti sic̃ sol. ⁊ petra infundam̃¬
to: ꝓfortitudine fidei. ⁊ tra ꝓt̾reniscogita¬
tionibus:.

Expanded text:
 Petrosa cito quaerunt germinare, sed non figitur radix, quia non est alta terra, id est, quia parum inIn hac expositione Domini discimus, quia res non semper in eadem significatione ponuntur. Nam petra hic pro duritia, terra pro lenitate mentis, sol pro fervore persecutionis. Cum sol alibi in bono: Fulgebunt justi sicut sol , et petra in fundamento, pro fortitudine fidei, et terra pro terrenis cogitationibus.
Abbreviated transcription (Latin):
de magno sac̃dote dr̃. cuius anima cultui dĩm̃ã¬
ticipata est. ne suꝑ patrem uł mat̾. ł filios pol¬
luatur .i. ut nulluis affectum sciat. nisi eiꝰ
cuius eultui dedicatur:.
¶ Qđ si oculus. siqͥs hoc p̃dicat de membris. affe-¬
ccupietatis: nondebet audiri. s ut imꝓbitas
morum. ⁊ pͣuitas actionum tm̃ resecetur.
ut quicqͥd in oculo mentis de uia iusticiȩ.¬

Expanded text:
e magno dicitur, cujus anima Dei cultui mancipata est, ne supra patrem aut matrem vel filios polluatur, id est ut nullius affectum sciat praeter ejus cujus cultui dedicatur . Si quis hoc praedicat de membris, affectu pietatis non debet audiri. Sed ut improbitas morum et pravitas actionum inde resecetur, ut quidquid in oculo mentis de via justitia
Abbreviated transcription (Latin):
oblata: quam templumł altare. ut homineᷤ
ꝓmptiores essent addona offerenda: quã
ad pces fundendas intemplo uł iusticias fa¬
ciendas. in qͦ nondĩ timorem. s suam cupi¬
ditatem attendebant. Io arguit eos dñs stul¬
ticie ⁊ fraudulentiȩ. Typice. templum ⁊ al
quedo offerunt᷑. non enimille ꝑħ. s hec ꝑil¬

Expanded text:
oblata quam templum vel altare: ut homines promptiores essent ad offerenda dona, quam ad preces fundendas in templo vel justitias faciendas. In quo non Dei timorem, sed suam cupiditatem attendebant. Ideo arguit eos Dominus stultitiae et fraudulentiquae Deo offeruntur. Non enim ille per haec
Abbreviated transcription (Latin):
¶homo sepat. qũ ꝓdesiderio scde pͥmam dimit¬
tit. ds̃ seꝑat. qui ⁊ conumxit. qñ ex consensu
pp̃ cultum dĩ. eoqͣ tempꝰimnaito fit. sic habemꝰ

Expanded text:
Homo separat, quando pro desiderio secundae primam dimittit: Deus separat qui et conjungit quando ex consensu propter cultum Dei, eo quod tempus in arcto sit, sic habem
Abbreviated transcription (Latin):
cia ad distinctionem aliarum gentium
rarumregionum eiusdem ꝓuinciȩ.
¶Silicet homini. quasi complexione capiat᷑.
si dic̃ dimittenda ÷ quac̃q causa. ⁊ ducen¬
⁊ dei facit. Iõ responsum temꝑat. naturalẽ
legem. pͥmamq dei sententiam scdẽ opponeis.
que ñ uoluntate dĩ s peccatum necessitate¬

Expanded text:
cia ad distinctionem aliarum gentium rarum regionum ejusdem provinciae.cesserunt. Quasi complexione capiatur. Si diceret: Dimittenda est quacunque ex causa, et ducenet Dei facit. Ideo responsum temperat naturalem legem, primamque Dei sententiam secundo opponens, quae n
Abbreviated transcription (Latin):
hora. Et cumuenisset iħc in
domum petri uidit socrum
eius iacentem & febricitantẽ.
& tetigit manum eius & dimi¬
sit cam febris. & surrexit & mi¬
nistrabat eis. Uespere autem
facto obtulerunt ei multos de¬
monia habentes. & eiciebat
sp̃s uerbo. & omnesmale haben¬
tescurauit. ut adimpleretur

Expanded text:
hora illa et cum venisset Iesus in domum Petri vidit socrum eius iacentem et febricitantem et tetigit manum eius et dimisit eam febris et surrexit et ministrabat eis vespere autem facto obtulerunt ei multos daemonia habentes et eiciebat us verbo et omnes male habentes
Abbreviated transcription (Latin):
nes mirati sunt. dicentes. Qualis¬
est hic. quia &e uenti & mare
obediunt ei. & cum uenisset
transfretum inregionem ge¬
rasenorum occurterunt ei duo
habentes demonia. demonu
meutis exeuntes. seuinimis.
ta ÷ tempestas. s eius un¬
ꝑio. ut discipuli magis tine¬
ant. ⁊ rogent. ⁊ rogantib
ostũdat potentiam.¬
dñs .i. fides dñi cum negli¬
gentiꝰ agimus. ⁊ iõ tempe¬
stas. si uͦ fides rosurgit. un¬
ꝑat uentis ⁊ fluctib.¬

Expanded text:
nes mirati sunt dicentes qualisest hic quia et venti et mare oboediunt ei et cum venisset trans fretum in regionem Gerasenorum occurrerunt ei duo habentes daemonia de mentis exeuntes saevi nimis ta est tempestas, sed ejus imperio: ut discipuli magis timeant et rogent: et rogantibus ostendat potentiam.d est fides Domini, cum negligentius agimus, et ideo tempestas. Si vero fides resurgit, imperat ventis et fluctib
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Salutem iudeis ꝑatam
lia illa creuerat duodẽnis.
quia ex quo synagoga ce¬
pit dõ famulari: cepitgen¬
histͥb fide u̾bo. oꝑe. om̃is
salus ad quiritꝰ.¬

Expanded text:
. Salutem Judaeis paratam, lla filia creverat duodenis: quia ex quo Synagoga coepit Deo famulari, coepit genhis tribus fide et opere omnis salus acquirit
Abbreviated transcription (Latin):
¶ De unutatis adnuptias solus matheus nar-¬
iuuio de quo nemo ingressus repellit᷑. sic de
p̃senti eccłia.
licentia inimicos quasi cornu feriendi. Alti-¬
na petentes. Occisa. ł abeo q̃ fuerant. ł ꝑmor-¬
qua habitauerant cum anima ingehenna cre¬
mabit.

Expanded text:
 De invitatis ad nuptias solus Matthaeus narest, aeterno convivio, de quo nemo ingressus repellitur, sicut de praesenti Ecclesia. licentia inimicos quasi cornu feriendi. Altina superna petentes. Occisa, vel ab eo quod fuerant, vel per morqua habitaverant cum anima in gehenna cremabit.
Abbreviated transcription (Latin):
ignotis. ut facilius deci¬
perent. Quia timebant
turbas. ꝙ ꝑse non audens:¬
ria. histributis p̃positus: herodes antipatrifi-¬
lius alienigena. ⁊pselitus rex iudeis a baugusto
constitutus. Erat gͦ seditio inpopło. alusdicen¬
tib debere cdari tributa ꝓsecuntate ⁊ quietȩ.
cum romani ꝓom̃ib militent. phariseis contra
icet̾a que lex dic̃ humanis legib subiacere.
Mittunt gͥ phari sei si possent decipere.¬

Expanded text:
ignotis, ut facilius deciperent, quia timebant turbas. Quod per se non audenria. His tributis praepositus est Herodes Antipatris filius alienigena et proselytus, rex Judaeis ab Augusto constitutus. Erat ergo seditio in populo, aliis dicentibus debere dari tributa, pro securitate et quiete, cum Romani pro omnibus militent. Pharisaeis contrait, nec humanis legibus subjacere. Mittunt ergo Pharisaei si possent decipere
Abbreviated transcription (Latin):
¶Int̾ram .s. Genesar int̾pretatur ortus
p̃rincipum. ꝑ tẏpum gͦ apłorum ⁊ nauis.
intelligendum est eccłiam de ꝑsecutionibꝰ
uberatam. a dño duci adlitus ⁊ quietem
ubi ꝑadisi restituetur hereditas. ⁊ pͥme sto¬
le iocunditas.

Expanded text:
rice. Genesar interpretatur hortus principum. Per typum ergo apostolorum et navis, intelligendum est Ecclesiam de persecutionibus liberatam a Domino duci ad littus, id est quietem, ubi paradisi restituetur haereditas et primae stolae jucunditas.