comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
blteis. nũc iuxta
sum deosculatir iuuenẽ.
et iocaci uultu ilanditur
icens. uictumas pro salute
debui hodie. reddili uota m̃a.
Iccico egressa sum in occursũ
tuum: desiderans te iudere
et repperi. Intexui funibus
lectum meum. straui tapeti¬
bus. pictis ex egypto: aspersi
cubile meum myrra.⁊ aloe.
et cinamomõ. Ueni inebriem᷑
uberius. donec illucescat dies:
et fruamur cupitis amplexi¬
bus. Non est enim uir ĩ domo
sua: abiit uia longissima.
Sacculum pecunie secũ tulit
in die plene lune reuersurus
est domum suam. Irretiuit¬
enim eum multis sermonibꝰ:
et blandiciis labiorũ ꝓtrax̃
illum. Statim eam sequit᷑.
quasi bos ductus ad iuctimã
et quasi agnus lasciuiens.
et ignorans: et nescit quod
ad uincula saltus trahatur.
donec transfigat sagitas
iecur eius: uelut si auis festi¬
net ad laqueum: ⁊ nescit qͥa
de ꝑiculo anime illiꝰ agitur.
Nunc ergo fili audi me. et at¬
tende uerba oris mer: ne ab¬
ftrahatur in uis illius mens
tua. neq decipiaris semitis

Expanded text:
unc iuxta sumque deosculatur iuvenem et procaci vultu blanditur dicens victimas pro salute debui hodie reddidi vota mea idcirco egressa sum in occursum tuum desiderans te videre et repperi intexui funibus lectum meum stravi tapetibus pictis ex Aegypto aspersi cubile meum murra et aloe et cinnamomo veni inebriemur uberibus donec inlucescat dies et fruamur cupitis amplexibus non est enim vir in domo sua abiit via longissima sacculum pecuniae secum tulit in die plenae lunae reversurus est domum suam inretivit eum multis sermonibus et blanditiis labiorum protraxit illum statim eam sequitur quasi bos ductus ad victimam et quasi agnus lasciviens et ignorans quod ad vincula stultus trahatur donec transfigat sagitta iecur eius velut si avis festinet ad laqueum et nescit quia de periculo animae illius agitur nunc ergo fili audi me et adtende verba oris mei ne abstrahatur in viis illius mens tua neque decipiaris semitis
Abbreviated transcription (Latin):
nulla nos nr̃a inflet opera¬
tio. non rerum habundãtia.
non głia extollat. Si quibus
libet bonis affluentib intꝰ
intumescimus. deo despecti
sumus. Quo contra psalmi¬
sta de humilibus dicit. Cu¬
stodiens paruulos dominꝰ.
quia paruulos: humileg̾
appellat. Postquam sentẽ¬
tiam protulit: consilium¬
illius subiungitur. Nam
quasi quereremꝰ quid ipse
ad hec faceret: ad iunxit.
Humiliatus sũi liberauit me
Hec ergo cogitate fr̃es. ħ tota
intentione pensate: nolite i
proximis ur̃is mundi huiꝰ
bona uenerari. hoc propter
deum honorate ĩ hominib
quibus tamen commissi ñ
estis. quod fc̃i sunt ad yma¬
ginem dei. Quod tunc prox¬
unis uere seruatis: si apud
uosmetip̃os pͥus in corde nõ
intumescitis. Nam qui se
adhuc pro rebus transitoriis
extollit: nescit in proximo ue¬
te ergo pensare in uobismetip
sis quod habetis: sed quid estiͦ.¬

Expanded text:
nulla nos inflet operanulla nos inflet operatio, non rerum abundantia, non gloria extollat. Si quidem ex bonis affluentibus intus intumescimus, Deo despecti sumus: quo contra Psalmista de humilibus dicit: Custodiens parvulos Dominus . Qui quia parvulos humiles appellat, postquam sententiam protulit, consilium subjungit. Nam quasi quaereremus quid ipse ad hHumiliatus sum, et liberavit me . Haec ergo cogitate, fratres, haec tota intentione pensate. Nolite in proximis vestris mundi hujus bona venerari. Hoc propter Deum honorate in hominibus, quibus tamen commissi non estis, quod facti sunt ad imaginem Dei. Quod tunc proximis vere servatis, si apud vosmetipsos prius in corde non intumescitis. Nam qui se adhuc pro rebus transextollit, nescit in proximo quote ergo in vobismetipsis pensare quod habetis, sed quid esti
Abbreviated transcription (Latin):
cce ire non uult filiꝰ
dei ad filium regulr
et tamen uenire paratus
est ad salutem serui. Certe
si nos cuiuspiam seruus ro¬
garet ut ad eum ire debere¬
mus: protinꝰ nobis nostra
suꝑbia. in cogitatione tacita
responderet dicens. Non eas
quia temetipsum degeneras:
honor tuus despicitur. locus
uilescit. Ecce de celo uenit. qͥ
seruo occurrere in terra nõ
despicit: et tamen humilia¬
ri interra contempnimus
qui de terra sumus. Quid
uero apud dm̃ uiluis. quid
esse despectius potest. quam
seruare honorem apud hoĩes.
et intermi testis oculos non
qui iustificatis uos coram ho¬
minib. deus autem nouit.
corda ur̃a: quia quod hoĩbus
altum est ab hominabile est
apud deum. Notate fr̃ee
notate quod dicitur. Si enĩ
quod hominib altum elc. ab¬
hominabile est apud deum.
cogitatio cordis nr̃i tanto apd̃
deum in imo est. quanto ho¬
minibus in alto: et humili¬
tas cordis nr̃i tanto apud
deum in alto est. quanto
hominib in imo. Despicia¬
mus ergo si quid boni gerimꝰ.

Expanded text:
cce ire non vult Filius Dei ad filium reguli, et tamen venire paratus est ad salutem servi. Certe si nos cujuspiam servus rogaret ut ad eum ire deberemus, protinus nobis nostra superbia in cogitatione tacita responderet dicens: Non eas, quia temetipsum degeneras, honor tuus despicitur, locus vilescit. Ecce de coelo venit, qui servo occurrere in terra non despicit; et tamen humiliari in terra contemnimus, qui de terra sumus. Quid vero apud Deum vilius, quid esse despectius potest, quam servare honorem apud homines, et interni testis oculos non qui iustificatis uos coram hominibus, deus autem nouit corda uestra: quia quod hominibus altum est abominatio est anotate quod dicitur; si enim quod ab hominibus altum est, abominabile est apud Deum, cogitatio cordis nostri tanto apud Deum in imo est, quanto hominibus in alto; et humilitas cordis nostri tanto apud Deum in alto est, quanto hominibus in imo. Despiciamus ergo si quid boni gerimus;
Abbreviated transcription (Latin):
unigeniti filii dei: recte eiꝰdẽ
pͥncipis uoce dicitur. ueni
impone manum tuam suꝑ
eam et uiuet. GSanus enĩ
domini. in scripturis. aliqͣn¬
do incarnationem significat
te manum tuam de alto:
eripe et libera me de aquis
multis. Ut ergo suꝑ defunctã
filiam manim imponeret.
rogatus fuit: quatinus per
incarnationis domini miste¬
rium mundo uisibiliter ap¬
pareret. Quasi enim sp̃uali¬
ter. moyses manum super de
functam imponere rogauit:
quando in carnationis dñi

Expanded text:
unigeniti filii Dei, recte ejusdem unigeniti filii Dei, recte ejusdem principis voce dicitur: « Veni, impone manum tuam super eam, et vivet. » Manus enim Domini in Scripturis, aliquando incarnationem significat te manum tuam de alto, eripe me, et libera me de aquis multis . » Ut ergo super defunctam filiam manum imponeret, rogare fuit, quatenus per incarnationis Domini mysterium mundo visibiliter appareret. Quasi enim spiritaliter Moyses manum super Filiam defunctam imponere rogavit, quando incarnationis Domi
Abbreviated transcription (Latin):
Cur enim qͥuq milia erãt.¬
Allegorice pͥnceps iste moy¬
sen significat. Unde bene
uixta lucam euangłistam
iairus est dictus qui inter¬
pretatur illuminans suie
illuminatꝰ quoniam idem
legis lator moyses. dum uer
nauit. Filia euis synagogã
significat: quam dum pͥmꝰ
diuinis preceptis ⁊ legalib
obseruationib erudiuit.
quasi sp̃uali utero genuit.
Sed domino loquente ad tur¬
est: quia tempore quo dñs
in carne apparuit. synago¬
ga a paterna religione. et
legis obseruatione defecerat
Unde etenim tumultuanti¬
b reb pͥstinam amisit dig¬
nitatem: quia nec sacerdo¬
talis honor propͥum decorẽ
habebat. et templi reueren¬
tia et hostiarum ĩmolatio.
non solum sp̃ualiter. s etiã
nec hystorialiter obseruabat᷑.
Rogauit ergo pͥnceps pro
filia: quia frequent᷑ moyses.
pro synagoge liberatione. di¬
uinam exorau cleũitiam.¬
Et quia uitellexit. eam non
aliter amorte anime posse
liberari nisi ꝑ incarnationẽ

Expanded text:
Cur enim quinque millia erantCur enim quinque millia erantAllegorice princeps iste Moysen significat. Unde bene juxta Lucam evangelistam Jairus est dictus, qui interpretatur illuminans, sive illuminatus; quoniam idem legislator Moyses dum verbanans. Filia ejus Synagogam significat, quam dum primus divinis praeceptis legalibus observationibus erudivit, quasi spiritali utero genuit. Sed, Domino loquente ad turest, quia tempore quo Dominus in carne apparuit, Synagoga a paterna religione et legis observatione defecerat. Unde etenim tumultuantibus rebus pristinam amisit dignitatem? quia nec sacerdotalis honor proprium decorem habebat, et templi reverentia et hostiarum immolatio non solum non spiritaliter, sed etiam nec historialiter observabantur. Rogavit ergo princeps pro filia, quia frequenter Moyses pro Synagogae liberatione divinam exoravit clementiamEt quia intellexit, eam non aliter a morte animae posse liberari, nisi per incarnationem
Abbreviated transcription (Latin):
q ꝑsonam in se portans sacer¬
dotis et regis: sacerdotis. per
uictimam. qua se ip̃m optulit
pro nobis deo: regis. quia regi¬
mur ab eo: et aꝑiuntur que
clausa portabantur. Gratias
illi. Impleuit per se. quod ꝑ
uetus testamentum ꝓmitte¬
uissit panes. Frangẽ¬
do multiplicati sunt. Nicħ
ueruis. Quinq enim libri
moysi illi quam multos li¬
bros cum exponuntur. tan¬
quam frangendo id est dis¬
serendo fecerunt. Sed in
illo ordeo. ignorantia pri¬
mi populi tegebatur: de
quo pͥmo populo dictum
est. Quamdiu legitur moy¬
ses: uelamen supra corda eoꝵ
positum est. Nondum enĩ
ablatum erat uelamen:
quia nondum uenerat xp̃e.
ñdum uelum templi fue¬
rat illo in cruce pendente
conscissum. Quia ergo igno¬
rantia populi erat in lege.
mini ignorantiã discipuli
demonstrabat. Nichil igit᷑
uacat. Omnia innuunt:
sed intellectorem requirũt.
Nam et ip̃e numerus pasti
popłi: populum significa¬
bat sub lege constitutum.

Expanded text:
que personam in se portans, sacerque personam in se portans, sacerdotis et regis. Sacerdotis, per victimam quam seipsum obtulit pro nobis Deo. Regis, quia regimur ab eo, et aperiuntur quae clausa portabantur. Gratias illi: implevit per se quod per Vetus Testamentum promittesunt panes, frangendo multiplicati sunt. Nihil verius. Quinque enim libri Moysi, quam multos libros cum exponuntur tanquam frangendo, id est disserendo, fecerunt. Sed quia in illo hordeo ignorantia primi populi tegebatur, de quo primo populo dictum est, Quamdiu legitur Moyses, velamen supra corda eorum positum est : nondum enim ablatum erat velamen, quia nondum venerat Christus; nondum velum templi fuerat illo in cruce pendente conscissum: quia ergo ignorantia populi erat in Lege, tatio ignorantiam discipuli demonstrabat. 6. Nihil igitur vacat, omnia innuunt, sed intellectorem requirunt: nam et iste numerus pasti populi, populum significabat sub Lege constitutum.
Abbreviated transcription (Latin):
guntur quinq libri moysi.
Merito non triticei sed or¬
deacei: quia ad uetꝰ testam̃tũ
ꝑtinent. Nostis autem. hor¬
deum ita crecitum: ut ad me¬
dullam eius uix perueniat᷑.
uestitur enim eadem medul¬
la teginine palee: et ip̃a pa¬
lea tenax et inherens. ut cũ
labore exuatur. Talis est lit¬
tera ueteris testamenti uesti¬
ta tegminib carnalium sa¬
cramentorum: sed si ad eius
medullam ꝑueniatur. pascit
et satiat. ferebat ergo quidã
puer quinq panes: et duos
pisces. Si queramus qui fu̾it
puer iste: forte populus isrl
erat. Sensu puerili portabat.
nec manducabat. Illa enun
que portabat: clausa onera¬
bant aꝑta pascebant. Duo
autem pisces. uidentur nob̾
significare duas illas ĩ uete¬
ri testamento sublimes ꝑsonaᷤ.
dum et regendum popłm:
sacerdotis et regis. Et ip̃e in
mysterio uenit aliquando:
qui per illas significabatur.
uenit aliquando qui ꝑ me¬
dullam hordei ostendebatur:
per paleam uero hordet occul¬
tabatur. Uenit ip̃e unus. utiã¬

Expanded text:
guntur quinque libri Moysi, merito non triticei, sed hordeacei, quia ad Vetus Testamentum pertinent. Nostis autem hordeum ita creatum ut ad medullam ejus vix perveniatur: vestitur enim eadem medulla tegmine paleae, et ipsa palea tenax et inhaerens, ut cum labore exuatur. Talis est littera Veteris Testamenti, vestita tegminibus carnalium sacramentorum. Sed si ad ejus medullam perveniatur, pascit et satiat. Ferebat ergo quidam puer quinque panes et duos pisces. Si quaeramus quis fuerit puer iste, forte populus Israel erat, qui sensu puerili portabat, nec manducabat. Illa enim quae portabat, clausa onerabant, et aperta pascebant. Duo autem pisces videntur nobis significare illas duas in Veteri Testamento sublimes personasdum et regendum, sacerdotes et reges. Et ipse in mysterio venit aliquando, qui per illas significabatur. Venit aliquando, qui per medullam hordei ostendebatur, per paleam vero hordei occultabatur; venit ipse unus utram
Abbreviated transcription (Latin):
et sp̃u oris eius omnis uirtus
et gloriosam iurginem in quam
illapsus portatur nouem men¬
sib inutero. credendum ampli-¬
ora ꝓmerusse uirtutũ pͥulegia:
et ꝑcepisse gr̃am. ab angłis eti
collaudatam. Unde et si mirabilꝰ
est eoꝵ uirtus et firmitas ꝑpe¬
tuitatis: mirabilior tam̃ in ma¬
ria quam obumbrauit uirtus
altisimi. ut ultra omnẽ nͥtutẽ
lit an gelicam quos factum ẽ ĩei.
et ammirabile cunctis seculis sa¬
cramentum. Ac per hoc etiam
angłis exinde maior prestatur
gr̃a: cum instaurantur ab eo oĩa.
quem uenerantur et adorant
suꝑ se xp̃m regem dñm natum
ex eadem uirgine.

Expanded text:
et spiritu oris ejus omnis virtus et spiritu oris ejus omnis virtus et gloriosam virginem Mariam, illapsus portatum novem mensibus in utero, ut credendum est, ampliora promeruisse virtutum privilegia, et percepisse gratiam ab angelis etiam collaudatam. Unde et si mirabilis est eorum virtus, et firmitas perpetuitatis: mirabilior tamen in Maria, quam obumbravit virtus Altissimi: ut ultra omnem virtutem sit angelicam, quod factum est in ea, et admirabile cunctis saeculis sacramentum. Ac per hoc etiam angelis exinde major praestatur gratia, cum instaurantur ab ea omnia, quae venerantur et adorant super se Christum regem Dominum natum ex eadem Virgine.
Abbreviated transcription (Latin):
pulchritudinem inter filias
ierłm: in qua posuit rex thronũ
suum. quia concupiuit eiꝰ speci¬
em ac decorem. fuit enĩ plena
caritate et dilectione: idcirco se¬
quitur post eam purpuratorũ
exercitus. et candidatoꝵ grex.
Quam si diligentius aspicias.
nichil uirtutis est. nichil speci¬
ositatis. nichil candoris. nichil¬
gle. quod ex ea non resplendeat.
Et ideo bene circundant eam flo¬
res rosarum. et lilia conualliũ:
ut uirtutes uirtutib fulciant᷑.
et formostal cecore anstitatisan¬
geatur. Nam omnis splendor
et gła. quanto illustratur fulgo¬
re suo sublimius. tanto apparet
prestantior claritate quorumli-¬
bet subiectorum. et eximior pre¬
dicatur. Sic et beata dei genitͥx.
plantatio rose in ierico. sp̃alius
mittitur scõꝵ claritas. ut eius
angłorum choros eleuata. iam
sit. non tamen gr̃a maior: quia
et ip̃a graturta gr̃a ne corruerẽt.
sunt saluati. Unde dauid: uerbo
inquid dñi celi firmati sunt:

Expanded text:
pulchritudinem inter filias pulchritudinem inter filias Jerusalem : in qua posuit rex thronum suum, quia concupivit ejus speciem ac decorem: fuit enim plena charitate et dilectione: idcirco sequitur post eam purpuratorum exercitus, et candidatorum grex. XV. Quam si diligentius aspicias, nihil virtutis est, nihil speciositatis, nihil candoris gloriaeque, quod ex ea non resplendeat. Et ideo bene circumdant eam flores rosarum, et lilia convallium, ut virtutes virtutibus fulciantur, et formositas decore castitatis augeatur. Nam omnis splendor et gloria, quanto illustratur fulgore suo sublimius, tanto apparet praestantior claritate quorumlibet subjectorum, et eximior praedicatur. Sic et beata Dei genitrix, i rosae in Jericho, specialius illi sanctorum claritas: ut ejus angelorum choros elevata, jam sit: non tamen gratia major, quia et ipsi gratuita gratia, ne corruerent, sunt salvati. Unde David, Verbo Domini, inquit, coeli firmati sunt,
Abbreviated transcription (Latin):
dore candidate. ac si lilia in
ualle humilitatis enutͥte. circũ¬
dabant eam uenerationis gr̃a
obsequentes. Recte igitur qm̃ be¬
ata dei genitrix. et martyr et
uirgo fuit: quamius in pace
uitam finierit. Hinc quoq qͦd
loquens ad eam. et tuam ĩ quit
ip̃ius animam ꝑtransibit gladiꝰ.
Ee quo constat: quodali namꝗ¬
sai et si palli sunt ꝑ xp̃o ĩcarne
tamen in anua. quia ĩ mortal
est. pati non potuerunt. Beata
uero dei genitrix quia in ea ꝑte
passa est. que in passibilis habet᷑.
ideo ut ita fatear. quia spiritali¬
ter et atrocius passa est gladio
passionis xp̃r: plus quã martyr
fiut. Unde constat quia plus
omnib dilexit. propterea ⁊ plus
doluit: intantum ut anumam eiꝰ
totam. ꝑtransiret et possideret
us doloris. ad testimoniũ eximie
dilectionis. Que quia mente paͦ¬
sa est: plus quam martyr fuit.
Nimirum et eius dilectio. am¬
circumdant eam flores rosarũ.
indesinenter euis ãmirantes

Expanded text:
dore candidatae, ac si lilia in dore candidatae, ac si lilia in valle humilitatis enutritae, circumdant eam, venerationis gratia obsequentes. Recte igitur: quoniam beata Dei genitrix et martyr, et virgo fuit, quamvis in pace vitam finierit. Hinc quoque quod loquens ad eam: Et tuam, inquit, ipsius animam pertransibit gladius . Ex quo constat quod sancti, etsi passi sunt pro Christo in carne, tamen in anima, quia immortalis est, pati non potuerunt. Beata vero Dei genitrix, quia in ea parte passa est, quae impassibilis habetur, ideo, ut ita fatear, quia spiritualiter et caro ejus passa est gladio passionis Christi, plus quam martyr fuit. Unde constat, quia plus omnibus dilexit, propterea et plus doluit, intantum ut animam ejus totam pertransiret et possideret vis doloris, ad testimonium eximiae dilectionis. Quae quia mente passa est, plus quam martyr fuit. Nimirum quod ejus dilectio amcircumdant eam flores rosarum, indesinenter ejus admirantes
Abbreviated transcription (Latin):
ad celos ascensione: młto
ammirantis intuitu secretoꝵ
contemplator celestium ĩ canti¬
cis. uidi inquid speciosam ascẽ-¬
dentem quasi columbam. desuꝑ
riuos aquarum. Et uere specio¬
san quasi olumban qͥa ille spe¬
ciem columbe ac simplicitatem
premonstrabat. que super dñm
uenit. et docuit iohannem: quod
hic est qui baptizat. Et bene de¬
suꝑ riuos aquarum: quia super
aquam refectionis educauerat
cam dominus. et nutrierat. ex qͣ
multi deducti riui. omnem irri¬
gant terram deliciarũ. ⁊ infũdũt
ortum uoluptatis. ex quib coti¬
die lota et ꝑfusa beata dei geni-¬
trix. ascendit hodierna die. speci¬
osa ualde et amnrabilis. Cuiꝰ
odor. in estimabilis erat nimis:
et ideo in effabilis. Ed cuiꝰ ꝓfecto
fraglantiam odoris. omnis illa
celestis ierłm. leta decurrit: quã
cercundabant flores rosarum et
lilia conuallium. eoquod om̃s
anime martyrio rubricate. eã
eterne dilectionis complectunt᷑
amplexib: et uirginitatis splen-¬

Expanded text:
ad coelos ascensione, multo admirantis intuitu secretorum contemplator coelestium in Canticis: Vidi, inquit, speciosam ascendentem, quasi columbam desuper rivos aquarum. Et vere speciosa quasi columba, quia illius speciem columbae ac simplicitatem demonstrabat, quae super Dominum venit, et docuit Joannem, quod hic est qui baptizat. Et bene, desuper rivos aquarum, quia super aquam refectionis educaverat eam Dominus et nutriverat : ex qua multi deducti rivi, omnem irrigant terram deliciarum, et infundunt hortum voluptatis, ex quibus quotidie ita et perfusa beata Dei genitrix ascendit hodierna die speciosa valde et admirabilis: cujus odor inaestimabilis erat nimis, et ideo ineffabilis. Ad cujus profecto fragrantiam odoris, omnis illa coelestis Jerusalem laeta decurrit, quam circumdabant flores rosarum et lilia convallium, eo quod omnes animae martyrio rubricatae, eam aeternae dilectionis complectuntur amplexibus: et virginitatis splen
Abbreviated transcription (Latin):
inuenire uitam eternã. Qł
autem faciunt peccatum
et iniquitatem:. hostes sunt
anume sue. Manifesto ergo
uobis ueritatem: et ñ abscõ¬
tum. Quando orabas cum
lacͥmis. et sepeliebas mortu¬
os. et derelinquebas prandiũ.
et mortuos abscondebas per
diem in domo tua. et nocte
sepeuebas: ego obtuli orati¬
onem tuam dño. Et quia
acceptus eras deo: necesse fuit.
ut temptatio probaret te. Et
nunc misit me dominus.
ut curarem te. et saram ux¬
orem filii tui a demonio li¬
berarem. Ego enim sum ra-¬
phael angelus. unus ex septẽ
qui astamus ante dominum.
Cumq hec audissent turbati
sunt. et trementes ceciderũt
interram suꝑ faciem suam.
Dixitq eis angelus. Sax uo¬
bis: nolite tumere. Etenĩ cũ
der:. ip̃m benedicite. ⁊ cantate
illi. Uidebar quid in nobiscũ
manducare et bihere: s ego
cibo inuisibili et potu qui
ab hominib uideri ñ potest.
utor. Tempus est ergo. ut reu̾¬
tar ad eum qui me misit:
uos autem benedicite dñm.
et narrate omĩa mirabilia

Expanded text:
et vitam aeternam. Qui autem faciunt peccatum, et iniquitatem, hostes sunt animae suae. Manifesto ergo vobis veritatem, et non absconnem. Quando orabas cum lacrymis, et sepeliebas mortuos, et derelinquebas prandium tuum, et mortuos abscondebas per diem in domo tua, et nocte sepeliebas eos, ego obtuli orationem tuam Domino. Et quia acceptus eras Deo, necesse fuit ut tentatio probaret te. Et nunc misit me Dominus, ut curarem te, et Saram uxorem filii tui a daemonio liberarem. Ego enim sum Raphael angelus, unus ex septem, qui astamus ante Dominum. Cumque haec audissent, turbati sunt, et trementes ceciderunt super terram in faciem suam. Dixitque eis angelus: Pax vobis, nolite timere. Etenim cum : ipsum benedicite, et cantate illi. Videbar quidem vobiscum manducare, et bibere: sed ego cibo invisibili, et potu, qui ab hominibus videri non potest, utor. Tempus est ergo ut revertar ad eum, qui me misit: vos autem benedicite Deum, et narrate omnia mirabilia
Abbreviated transcription (Latin):
ceperunt. ut dignaretur di¬
midiam partem omnium
que attulerant. acceptam
habere. Tunc dixit eis occul
te. Benedicite deum celi. et
coram omnib uiuentib cõ¬
fitemini illi. qm̃ fecit uob̃¬
cum miscd̃iam suam. Etem̃
sacram̃tũ regis abscondere
bonum est. Oꝑa autem d̾i
reuelare et confiterr. hono

Expanded text:
coeperunt, ut dignaretur dicoeperunt, ut dignaretur dimidiam partem omnium, quae attulerant, acceptam habere. Tunc dte: Benedicite Deum coeli, et coram omnibus viventibus confitemini illi, quoniam fecit vobiscum misericordiam suam. Etenim sacramentum regis abscondere bonum est: opera autem Dei reve
Abbreviated transcription (Latin):
circa eum per hominem qui
eum duxerat. Uenerunt q
achior et nabath consobͥni
tobie. gaudentes ad tobin.
congratulantes ei de om̃ib
bonis que circa illum dñs¬
ostenderat: et ꝑ septẽ dies
epulantes. omnes gaudio
magno gauisi sunt. Tunc
uocauit ad se tobias filium
suum: dixitq ei. Qed̃ pꝰsumꝰ
dare reo istixo. qui ueni¬
cum: Responens tobias
dixit patri suo. Sater: qua
mercedem dabunis ei. aut
quid dignum poierit esse
beneficus eus: ¶e duxit
et reduxit sanum: peciiniã
a gabelo ip̃e recepit. uxorem
ip̃e me habere fecit. et demo¬
nium ab ea ip̃e compescuit.
Gaudium parentibus eus
fecit: me ip̃m a deuoratiõe
piscis eripuit. te quoq fecit
uidere lumen celi. et bonis
om̃ib ꝑ eum repleti sumus.
quid illi ad hec dignum po¬
terimus dareͦ Sed peto pat̾
mi: ut roges eum. si forte elt¬
dignabitur medietatem cle
omnib que allata sunt sibi
assumere. Et uocantes eum.
pater scilicet et filius. tuleĩt
eum in partem: et rogare

Expanded text:
circa eum per hominem qui circa eum per hominem qui eum duxerat veneruntque Achior et Nabath consobrini Tobiae gaudentes ad Tobin congratulantes ei de omnibus bonis quae circa illum ostenderat Deus et per septem dies epulantes omnes gaudio magno gavisi sunt tunc vocavit ad se Tobias filium suum dixitque ei quid possumus dare viro isti tecum? Respondens Tobias, dixit patri suo: Pater, quam mercedem dabimus ei? aut quid dignum poterit esse beneficiis ejus? Me duxit et reduxit sanum, pecuniam a Gabelo ipse recepit, uxorem ipse me habere fecit, et daemonium ab ea ipse compescuit, gaudium parentibus eius fecit me ipsum a devoratione piscis eripuit te quoque fecit videre lumen caeli et bonis omnibus per eum repleti sumus quid illi ad haec dignum poterimus mi, ut roges eum, si forte dignabitur medietatem de omnibus, quae allata sunt, sibi assumere. Et vocantes eum, pater scilicet et filius, tulerunt eum in partem: et rogare
Abbreviated transcription (Latin):
caude gaudebat. Et exsurgẽs
cecus pater. cepit offendens
pedibus currere. Et data ma¬
nu puero: occurrit in obiiam
filio suo. Et suscipiens oscu¬
latus est eum cum uxore sua
et ceperunt flere pre gaudio.
Cumq adorassent dñm. ⁊ gr̃as
egissent: consederunt. Tñc su¬
mens tobias de felle piscis:
linuiit oculos patri suo. Et
sustinens quasi dimidiam
fere horam: cepitq albugo
ex oculis eius quasi menbͣ¬
num oui egredi. Quem ap¬
prehendens tobias: traxit ab
oculis eius. Statimq uisum
recepit: et glorificabant dm̃
ip̃e uidelicet et uxor eis. ⁊
omnes qui sciebant eum.
Dicebatq tobias. Benedico
te domine deus isrł. qm̃
tu castigasti me. et tu sana¬
sti me. et ecce uideo tobiam
Ngressa est etiam pꝰt septẽ
dies sara uxor filii eius. ⁊
omnes familie ⁊ pecora sana
et cameli. et pecunia mlta
uxoris. sed et alia pecunia ꝙͣ
receperat agabelo. Et natra¬
uit parentib suis. omnia.
beneficia der: que fecisset

Expanded text:
caudae gaudebat. Et consurgens caudae gaudebat. Et consurgens caecus pater ejus, coepit offendens pedibus currere, et data manu puero, occurrit obviam filio suo. Et suscipiens osculatus est eum cum uxore sua, et coeperunt ambo flere prae gaudio. Cumque adorassent Deum, et gratias egissent, consederunt. Tunc sumens Tobias de felle piscis, linivit oculos patris sui. Et sustinuit quasi dimidiam fere horam: et coepit albugo ex oculis ejus, quasi membrana ovi, egredi. Quam apprehendens Tobias toculis eius statimque visum recepit et glorificabant Deum ipse videlicet et uxor eius et omnes qui sciebant eum dicebatque Tobias benedico te Domine Deus Israhel quoniam tu castigasti me et tu sanasti me et ecce video Tobiam ngressa est etiam post septem dies Sarra uxor filii eius et omnes familiae et pecora sana et cameli et pecunia multa uxoris sed et alia pecunia quam receperat a Gabelo et narravit parentibus suis omnia beneficia Dei quae fecisset
Abbreviated transcription (Latin):
et lento gradu sequant᷑ iter
nr̃m familie suul. cum cõ¬
uige tua et cum animalib.
Cumq hoc placuisset ut irẽt.
dixit raphahel ad tobiam.
Tolle tecum ex felle piscis:
erit enĩ necessariũ. Tulit
itaq ex felle illo: et abierunt.
Anna uero sedebat secus uiã
cotidie in suꝑcilio montis un¬
de respicere poterat delongĩ¬
quo. Et dum ex eodem loco.
specularetur aduentum euis.
uidit a longe. et ilico cognouit
uenientem filium suum. Et¬
currens: nuntiauit uiro suo
dicens. Ecce uenit filius. Dĩx̃¬
q raphael ad tobiam. At ubi
introieris domum tuam: sta¬
tu adora dñm deum tuum.
Et gr̃as agens ei: accede ad
patrem tuum et osculare eũ
Statimq lini suꝑ oculos eiꝰ
ex felle isto piscis quod portas
tecum: scias enum quoniam
mox aꝑientur oculi eiꝰ. et ui¬
debit pater tuus lumen celi.
et in aspectu tuo gaudebit. Lũc
precucurrit canis qͥ simul
fuerat in uia: et quasi nũciꝰ
adueniens blandimento sue

Expanded text:
et lento gradu sequantur iter et lento gradu sequantur iter nostrum familiae, simul cum conjuge tua, et cum animalibus. Cumque hoc placuisset ut irent, dixit Raphael ad Tobiam: Tolle tecum ex felle piscis: erit enim necessarium. Tulit Tobias ex felle illo, et abierunt. Anna autem sedebat secus viam, quotidie in supercilio montis, unde respicere poterat de longinquo. Et dum ex eodem loco specularetur adventum ejus, vidit a longe, et illico agnovit venientem filium suum: currensque nuntiavit viro suo, dicens: Ecce venit filius tuus: Dixitque Raphael ad Tobiam: At ubi introieris domum tuam, statim adora Dominum Deum tuum: et gratias agens ei, accede ad patrem tuum, et osculare eum. Statimque lini super oculos ejus ex felle isto piscis, quod portas tecum. Scias enim quoniam mox aperientur oculi ejus, et videbit pater tuus lumen coeli, et in aspectu tuo gaudebit. Tunc praecucurrit canis, qui simul fuerat in via: Et quasi nuntius adveniens, blandimento suae
Abbreviated transcription (Latin):
mittam nuntiũ salutis de
te ad tobiam patrem tuum.
Cui tobias dixit. Ego noui.
quia pater meus et mater
mea modo dies cõputant. ⁊
cruciatur sp̃c eoꝵ in ip̃is. Cũq
uerbis multis rogaret raguel
tobiam. et ille eum nulla ra
puellis. ii. pecudib. ĩ cameł.
et in uacas. et in pecunia
multa. Et saluum atq gau-¬
dentem. dimisit eum. a se
dicens. Angelus domini sanctꝰ.
sit in itinere ur̃o. ꝑducatq
uos in columes: et inueniati
omnia recte circa parentes
nr̃os. et uideant oculi mei
filios ur̃os pͥus quam moriar.
Et apprehendentes parentes
filiam suam. osculati sunt
eam: et dimiserunt ire. mo¬
nentes eam. honorare soce¬
ros. diligere maritum. regere
familiam. gubernare domĩ.
et se ip̃am irrep̃hensibilẽ exhi¬
reuerterentur: ꝑuene¬
runt ad carram que est in
medio itinere. contra niniuẽ.
undecimo die. Dixitq angłs.
Tobia frater. scis quemadmo¬
dum reliquisti patrem tuuĩ:
Si placet itaq tibi: p̃cedamꝰ.

Expanded text:
mittam nuntium salutis de mittam nuntium salutis de te ad Tobiam patrem tuum. Cui Tobias ait: Ego novi, quia pater meus et mater mea modo dies computant, et cruciatur spiritus eorum in ipsis. Cumque verbis multis rogaret Raguel Tobiam, et ille eum nulla ratpuellis, in pecudibus, in camelis, et in vaccis, et in pecunia multa: et salvum atque gaudentem dimisit eum a se, dicens: Angelus Domini sanctus sit in itinere vestro, perducatque vos incolumes, et inveniatis omnia recte circa parentes vestros, et videant oculi mei filios vestros priusquam moriar. Et apprehendentes parentes filiam suam, osculati sunt eam, et dimiserunt ire: monentes eam honorare soceros, diligere maritum, regere familiam, gubernare domum, et se ipsam irreprehensibilem exhireverterentur, pervenerunt ad Charan, quae est in medio itinere contra Niniven, undecimo die. Dixitque angelus: Tobia frater, scis quemadmodum reliquisti patrem tuum. Si placet itaque tibi, praecedamus,
Abbreviated transcription (Latin):
tobias causa nupti¬
arum: sollicitus erat pat̾ eiꝰ
tobias dicens. Putas quare
moratur filius meus. aut qͣre
detentus est ibiꝰͦ. Putas ne ga-¬
belus mortuus est. et nemo illi
reddet pecuniam: Cepit au¬
tem contristari nimis: ip̃e ⁊
perunt ambo senul flere
quod die statuto ninime re¬
uerteretur filius eoꝵ ad eos. sle¬
bat igitur mater ens irreme¬
dibilibus lacͥmis: atq dicebat
Heu me fili mi. ut q̃uid te
misimus ꝑegͥnari. lum̃ ocłoꝵ¬
nr̃oꝵ. baculum senectutis no¬
stre. solatium uite nr̃e. spem
posteritatis nr̃e. Omĩa simul
in te uno habentes: te nĩ debui¬
mus dimittere ire a nobis. Cui
dicebat tobias. Tace et noli
turbari. sanus est filus nr̃:
satis fidelis est uir ille cum qͦ
misimus eum. Illa autẽ nul¬
lo modo consolari poterat.
sed cotidie exiliens. circum¬
spiciebat. et circuibat mas̃
omnes. ꝑ quas spes remeandi
udebatur. ut procul inideret
eum si fieri posset uenientẽ.
At uero raguel dicebat ad gene¬
rum suũ. ¶ane hic: ⁊ ego

Expanded text:
Tobias causa nuptiarum sollicitus erat pater eius Tobias dicens putas quare moratur filius meus aut quare detentus est ibi putasne Gabelus mortuus est et nemo illi reddet pecuniam coepit autem contristari nimis ipse et coeperunt ambo simul flere eo quod die statuto minime reverteretur filius eorum ad eos flebat igitur mater eius inremediabilibus lacrimis atque dicebat heu heu me fili mi ut quid te misimus peregrinari lumen ocrum, baculum senectutis nostrae, solatium vitae nostrae, spem posteritatis nostrae! Omnia simul in te uno habentes, te non debuimus dimittere a nobis. Cui dicebat Tobias: Tace, et noli turbari, sanus est filius noster: satis fidelis est vir ille, cum quo misimus eum. Illa autem nullo modo consolari poterat, sed quotidie exsiliens circumspiciebat, et circuibat vias omnes, per quas spes remeandi videbatur, ut procul videret eum, si fieri posset, venientem. At vero Raguel dicebat ad generum suum: Mane hic, et ego
Abbreviated transcription (Latin):
ab estu pluuiaq defend̾ent: qd̃ usde¬
licet a dõ stri ctũ fuit. ut etiã cõmore
ii illo reqͥescere ñ ualerẽt. Sed tam̃
leti angustia cordis la tiruclinẽ non
u tauit. qͥn ibidẽ letant̾ in sum ina
enuria uiuerẽt. ⁊ ĩcontinua gr̃o
cictiõe ⁊ laude ꝑsisterẽt. Scͥbebat ꝙͣ¬

Expanded text:
delicet adeo strictum fuit, ut etiam commode in illo requiescere non valerent. Sed tamen loci angustia cordis latitudinem non artavit, quin ibidem laetanter in summa penuria viverent et in continua gratiarum actione et laude persisterent. Scribebat
Abbreviated transcription (Latin):
g̾eret au ꝑ incautas exterioꝵ sensuũ
aꝑ turas ad int̾iorem forsitan homi¬
nẽ mors intrart. Non est passus ĩ se
uł in aliis. ut ꝙ acqͣm disciplina ple¬
ctendũ ĩpune tͣ siret. ne forte remis¬
cabant᷑ quoc: fr̃es alii similia face̾:
uuilentes illũ sub tanta se discͥctõe
tenere. Tanto itaq ut dc̃m ẽ uir d̾i
ñ solum arras incentiua rigore
uaniatis haurirẽt. sũme cautele
repag ł obfirmauit. Nam cũ morã
⁊ loco ini di t rigus tortus ꝓpe assi¬
sium sic̾et: accidit ut rome coronãdꝰ
imꝑator octo cum iagno comita.¬
tu ẽt põꝑa transiret. Beatus uͭ fun¬
ciscus cũ secus uiã cũ suis fr̃ib mora¬
ret᷑: ad ui dendũ ĩpatorẽ nec ip̃e nec
aliqͥs suoꝵ egredi saltẽ uł aspicere¬

Expanded text:
gereret, aut per incautas exteriorum sensuum gereret, aut per incautas exteriorum sensuum aperturas ad interiorem forsitan hominem mors intraret. Non est passus in se vel in aliis, ut quidquam disciplina plectendum impune transiret, ne forte remisvocabantur quoque fratres alii similia facere, videntes illum sub tanta se districtione tenere. Tanto itaque, ut dictum est, vir Dei non solum carnis incentiva rigore vanitatis haurirent, summae cautelae repagulis obfirmavit. Nam, cum moram in loco qui dicitur Rigus Tortus prope Assisium faceret, accidit ut Romae coronandus imperator Otto cum magno illac comitatu et pompa transiret. Beatus vero Franciscus, cum secus viam cum suis fratribus moraretur, ad videndum imperatorem nec ipse nec aliq
Abbreviated transcription (Latin):
beatus franciscu s ordinẽ fr̃m
minoꝵ in om̃i uͥtutũ culmine ma¬
gnifice suꝑ erogando seruau̾it. qͣlit̾
ad om a que sunt uere religionis
suos fratres et filios ĩ formauerit:
quis enarrare ꝑ singła pot̾it: sim
in omib que ꝑfecta sunt doct᷑te sp̃e¬
sc̃i gm̃ sufficient̾ instru.tꝰ omnẽ in
semetip̃o ꝑfectionẽ uolu.t expientia
teste cognoscere: et sic fr̃s omĩa pͥmũ
factis edocuit. que post modũ ip̃os
frequentia melliflui sermonis am¬
monuit. Qualiter autem et fr̃es
sub tanto duce ꝑsonalit̾ militãtes
ad illius exemplũ et doctrinã ĩ om̃i
ꝑfectione ꝓfec̾int: potius arbit᷑r sub¬
ticendũ quã diminute etiã cũ ser̃¬
mon is ꝓlixitate dicendum. ũma
namq uigilantia uir bertus fuperꝰ
suꝑ suã suoꝵq custodiã scaba sũ¬
ma continue duigentia p̾cauebat:
ne ñ solum forsitan aliqui mani
ĩ uitiũsed et neqͥs sub uirtutis sp̃e
uł necessitatis occasione se dolus in¬

Expanded text:
beatus Franciscus Ordinem Fratrum Minorum in omni virtutum culmine magnifice supererogando servaverit, qualiterve ad omnia, quae sunt verae religionis, suos fratres et filios informaverit, quis enarrare per singula poterit? Nam in omnibus, quae perfecta sunt doctrice Spia sufficienter in structus, omnem in semetipso perfectionem voluit experientia teste cognoscere; et sic fratres omnia primum factis edocuit, quae et postmodum ipsos frequentia melliflui sermonis admonuit. Qualiter autem et fratres, sub tanto duce personaliter militantes, ad illius exemplum et doctrinam in omni perfectione profecerint, potius arbitror subticendum, quam diminute etiam cum sermonis prolixitate dicendum. Summa namque vigilantia vir beatus super suam suorumque custodiam stabat; summa continue diligentia praecavebat, ne non solum forsitan aliquem maniin vitium, sed et ne quis sub virtutis specie vel necessitatis occasione se dolus in
Abbreviated transcription (Latin):
iuoue iugid in sñ repulsa libe¬
riꝰintraret. sic allocutꝰ ẽ asinũ. In gͥ¬
d̾e: qͥa loco huic bñfaciemꝰ adhuc.
Sed hõ di u̾bũ uixi et intentionem
grauit ferẽs. qͥ uidelicet eos illic ꝓ do¬
mib eifitandis ⁊ dilatando uł ap¬
ꝓpͥando sibi lotello credidit aduna¬
tos. domiciliũ mox re iquit: ⁊ ad lo-¬
cum qui portiuncla dicit᷑. ubi glose
uirginis eccłiam reedificauerat.
transme auit.

Expanded text:
ugurium, ut sine repulsa liberius intraret sic allocutus est asinum: "Ingredere, quia loco huic benefaciemus adhuc". Sed homo Dei verbum viri et intentionem graviter ferens qui videlicet eos illic pro domibus aedificandis et dilatando vel appropriando sibi locello credidit adunatos, domicilium mox reliquit et ad locum, qui Portiuncula dicitur, ubi gloriosae Virginis ecclesiam reaedificaverat, transmigravit.
Abbreviated transcription (Latin):
discumbebant cum ihu: et
dicipulis eius. ynius publi¬
cani conuersio. multis exem¬
emplum penitentie et in dul¬
gentie publicanis ac pecc̃orib
tribuit. Non enĩ dubitandũ
quia publicani ac peccatores ẽẽ
desierant. qui cũ ih̾u et discipui¬
lis eus discumbebant. Nec
si in peccatis ꝑseuerare decerne¬
rent. ei qui sine peccato est cõ¬
uesci auderent. Puħlicani
quippe uocantur: qui uel pu¬
blice scelerib fedant᷑. uł publi¬
cis implicantur negociis. que
sine peccato aut uix aut nulla¬
tenus ualent ammristrari.
Et pulchro uere presagio. qui
apłs et doctor gertium erat
ficturus. in pͥma sua cõusione
peccantiũ post se gregem trahit
d salutem officiumq euan¬
gelizandi: quodq ꝓficiente
merito uirtutum erat exple¬
turus a pͥmis iam fidei sue
rudimentis meritum incipit.
Neq enim solum qui fratrt̃
uerbo erudit. sed etiam exem¬
plo ad meliora conuertit: mi¬
nisterium gerit doctoris.

Expanded text:
discumbebant cum Jesu et discipulis ejus. Unius publicani conversio multis exemplum poenitentiae ac indulgentiae publicanis et peccatoribus tribuit. Non enim dubitandum quia publicani ac peccatores esse desierant, qui cum Jesu et discipulis ejus discumbebant; nec si in peccatis perseverare decernerent, ei qui sine peccato est, convesci auderent. Publicani quippe vocantur, qui vel publice sceleribus foedantur, vel publicis implicantur negotiis, quae sine peccato aut vix aut nullatenus valent administrari. Et pulchro satis praesagio, qui Apostolus et doctor gentium erat futurus, in prima sua conversione peccantium post se gregem trahit ad salutem, officiumque evangelizandi, quod proficiente merito virtutum erat expleturus, a primis jam fidei suae rudimentis incipit. Neque enim solum qui fratrem verbo erudit, sed etiam qui exemplo ad meliora convertit, ministerium gerit doctoris.
Abbreviated transcription (Latin):
idit ergo publicanum:
et quia miserando ate
eligendo uidit ait illi. sequere
me. Sequere autem dixit imi¬
tare. Sequere autem dix̃ non
tai incessu pedum. quam ex¬
ecutione morum. Qui enĩ di¬
cit se in xp̃o manere. debet si¬
cut ille ambulauit et ille am-¬
bulare. quod est non ambire
cerrena. non caduca lucra sec¬
tari fugere honores iifimos.
contemptum mundi omnem
pro celesti gla libenter amplec-¬
ti cunctis prodesse. amare. in¬
iurias nulli inferre. at sibi
illatas pacienter sufferre. s
sed conditoris semꝑ glłam qͣre.
quotqͣt ualet secum ad amo¬
rem suꝑnoꝵ erigere. ec et
huiusmõdi gerere xp̃i est uesti¬
gia sequi. Et surgens inquit
sequutus est eum. Non est
mirandum. quod publicanꝰ.
ad pͥmam iubentis dñi uocẽ
terrena que curabat lucra
reliquerit. opibusq neglectis
illius comitatui quem nil di¬
uitiarũ habere cernebat adhe¬
serit. Ip̃e enim dominus qui
eum foris uerbo uocauit. ĩtꝰ
inuisibili instinctu ut leqͣre¬

Expanded text:
idit ergo Jesus publicanum, et quia miserando atque eligendo vidit, ait illi, Sequere me. Sequere autem dixit imitare. Sequere dixit non tam incessu pedum, quam executione morum. Qui enim dicit se in Christo manere, debet sicut ille ambulavit, et ipse ambulare: quod est non ambire terrena, non caduca lucra sectari, fugere honores, contemptum mundi omnem pro coelesti gloria libenter amplecti, cunctis prodesse, amare, injurias nulli inferre, at sibi illatas patienter sufferre, sedsed Conditoris semper gloriam quaerere, quotquot valet secum ad amorem supernorum erigere. Haec est hujusmodi gerere, Christi est vestigia sequi. Et surgens, inquit, secutus est eum. Non est mirandum quod publicanus ad primam jubentis Domini vocem terrena quae curabat lucra reliquerit, opibusque neglectis, illius comitatui, quem nil divitiarum habere cernebat, adhaeserit. Ipse enim Dominus, qui eum foris verbo vocavit, intus invisibili instinctu ut sequere
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ isciem predicatorious ysaiꝰ
dicit. parate uiam domini ae¬
ctas facite semitas dei nr̃i. Hĩc
ulis psalmista ait. Iter facite
ei: qui ascendit super occasum
Super occasum dominus nã¬
q ascendit: quia unde in passi¬
one occubuit incle maiorem su¬
am głam resurgendo manife¬
scauit. Super occasum uideli¬
cet ascendit: quia mortem qͣm
pertulit resurgendo calcaure.
Ei ergo qui ascendit super
occasum iter facimus: cum
nos eius gloriam ur̃is men¬
tibus preclicamus: ut eas
et ipse post ueniens per amo¬
ris sui presentiam illustret.

Expanded text:
que eisdem praedicatoribus Isaias que eisdem praedicatoribus Isaias dicit: Parate viam Domini, rectas facite semitas Dei nostri . Hinc illis Psalmista ait: Iter facite ei qui ascendit super occasum . Super occasum namque Dominus ascendit, quia unde in passione occubuit, inde majorem suam gloriam resurgendo manifestavit. Super occasum videlicet ascendit, quia mortem quam pertulit resurgendo calcavit. Ei ergo qui ascendit super occasum iter facimus cum nos ejus gloriam vestris mentibus praedicamus, ut eas et ipse post veniens per amoris sui praesentiam illustret.
Abbreviated transcription (Latin):
aliqͣndo
nos ser¬
monibus. aliquando uero ope¬
ribus ammonet. Ip̃a etenim
fc̃a. eius precepta sunt: quia
dum aliquid tacitus facit.
quid agere debeamus innoteᷤ¬
cit. Sece enim binos in p̃dica¬
tione discipulos mittit. Quia¬
enim duo sunt precepta cari¬
tatis. dei uidelicet amor ⁊ prox¬
ii. et minus quam ut duos
haberi caritas non potest. nemo
cnim proprie ad semet ipsum
caritatem hr̃e dicitur s dilectio¬
se in alterui tendit. ut esse¬
caritas possit. binos ad predi¬
candlum discipulos dominꝰ
mittit.: quatinus hoc nobis taci¬
tus innuat. quia qui caritatẽ
eiga alterum non habet: preclica¬
tionis officium susciꝑe nulla¬
tenus debet. Bene autem dici¬
tur. quia misit eos arte faciem
suama: in omnem ciuitatem ⁊
locum quo ip̃e erat uenturue.
Predicatores enim suos dominꝰ
sequitur. quia predicacui pre¬
uenit. et tunc ad mentis nt̃e
habitaculum dominuis uenit:
quando uerba exhortationis
precurrunt. atq ꝑ hec ueritas
in mente suscipitur. Hinc nã¬

Expanded text:
aliquando nos sermonibus, aliquando vero operibus admonet. Ipsa etenim facta ejus praecepta sunt, quia dum aliquid tacitus facit, quid agere debeamus innotescit. Ecce enim binos in praedicationem discipulos mittit, quia duo sunt praecepta charitatis, Dei videlicet amor, et proximi, et minus quam inter duos charitas haberi non potest. Nemo enim proprie ad semetipsum habere charitatem dicitur, sed dilectio in alterum tendit, ut charitas esse possit. Binos ad praedicandum discipulos Dominus mittit, quatenus hoc nobis tacitus innuat, quia qui charitatem erga alterum non habet, praedicationis officium suscipere nullatenus debet. 2. Bene autem dicitur quia misit eos ante faciem suam in omnem civitatem et locum quo erat ipse venturus. Praedicatores enim suos Dominus sequitur, quia praedicatio praevenit, et tunc ad mentis nostrae habitaculum Dominus venit, quando verba exhortationis praecurrunt, atque per haec veritas in mente suscipitur. Hinc nam
Abbreviated transcription (Latin):
Oꝑiemus et noĩ nestim̃to nostro:
si uestem illam nuptialem idẽ
mus in nobis. Si hec itaq fidelit̾
impleamus: statim cadent cate
et colligati. scđm animã teneba¬
mur. Sed nec aliter de carcere.
id est de mundi huius etrore.
euadere possumus: nͥ a domino
per angelum uisitemur. Aꝑietur
nobis porta ferrea. id est porta mor¬
tis et pene: quam filius dei. passi¬
onis sue uirtute comminuit. Et
uenimus ad domum marie.
habitat: et illic occurrit nob s
puella nomine rode. Conueniẽt
autem huius nomen rode. Salu¬
tis nr̃e micterium est: rode enun
scd̃m grecam litteram. rosa nuncu¬
patur. uenientib ergo nobis ad
currit. id est congregatio scõrum.
que sanguine martyrum uelut
rosa preciosa refulget. In nomine¬
enim patris. et filii. et sp̃c sancti
gr̃a baptismi traditur. ꝑ quam
emundamur ab ocai sorde pecc̃i
et mundi efficimur. Quia ergo
tantam circa nos dei miscd̃iain
recognoscimus. ut indigni ad

Expanded text:
Operimus et nos vestimento nostro, Operimus et nos vestimento nostro, si vestem illam nuptialem, id est mus in nobis. Si haec itaque fideliter impleamus, statim cadent catenet colligati secundum animam tenebamur. Sed nec aliter de carcere, id est de mundi hujus errore evadere possumus, nisi a Domino per angelum visitemur. Aperietur nobis porta ferrea, id est porta mortis, et poena quam Filius Dei passionis suae virtute comminuit. Et tunc venimus ad domum Mariae habitat, et illic occurrit nobis puella nomine Hrode. Convenienter autem hujusmodi nomen Hrode salutis nostrae mysterium est. Hrode enim secundum litteram Graecam rosa nuncupatur. Venientibus ergo nobis ad currit, id est congregatio sanctorum quae sanguine martyrum glorioso velut rosa pretiosa refulget in nomine Patris, et Filii, et Spiritus sancti gratia baptismi traditur, per quam emundamur ab omni sorde peccati, ut mundi efficiamur. Quia ergo tantam circa nos Dei misericordiam recognoscimus, ut indigni ad
Abbreviated transcription (Latin):
turbatus. ferrea quid mirum.
si cedunt ostia petro. quem deus
etheree custodem deputat auleꝰ¬
issus in carcerem est.
sc̃s petrus. causa nominis
xp̃r. sed penam carceris horrere
non poterat. quia ip̃e incarcere
templum dei erat. Ligatus erat
criminum in ip̃o carcere a cre¬
dentib detrahebat. Custodie¬
batur a quatuor quaternionib
militum: id est a sexdecim. Sicut
enim centurio centum: ita quat̾
uenientib in sinuat. Nec sane¬
humanam custodiam poterat
timere: qui diuina custodia
seruabatur. Sumus enim et
nos in hoc muncio. uelut in car¬
cere constituti. Si ergo a d̾o uisi¬
tari mereamur. muittitur ad nos
angelus der: et dicit aunum¬
quemq nr̃m. Precigere ⁊ cal¬
cia te calciam̃ta tua: et operi te
uestimento tuo. et lequere me.
Precingimus enim nos: silum
Calciamus et pedes nr̃os: si gͦssꝰ
uite nr̃e. preceptis euangelicis.¬
ac uite fidei muniamiis: ut se¬
curi. spinas peccatorum et mi¬
quitatis tribulos. ꝯnculcemus.

Expanded text:
Arator: Ferrea, quid mirum si cedunt ostia Petro? Quem Deus aethereae custodem deputat aul in carcerem est sanctus Petrus causa nominis Christi, sed poenam carceris horrere non poterat, qui ipse in carcere templum Dei erat. Ligatus erat criminum in ipso carcere a credentibus detrahebat. Custodiebatur a quatuor quaternionibus militum, id est a sedecim, sicut enim centurio centum, ita quatervenientibus insinuabat. Nec humanam custodiam poterat timere, qui divina custodia sequamur. Sumus enim et nos in hoc mundo velut in carcere constituti. Si ergo a Domino visitari mereamur, mittitur ad nos angelus Dei, et dicit ad unumquemque nostrum: Praecinge te, et calcea te calceamenta tua, et operi te vestimentum tuum, et sequere me. Praecingimus nos, si lumbCalceamus et pedes nostros, si gressus vitae nostrae praeceptis evangelicae fidei muniamcuri spinas peccatorum et iniquitatis tribulos conculcemus.
Abbreviated transcription (Latin):
quotiẽs accidissent. Longe ante
preuidebat. et sibi nuntiata
fratrib indicabat. Frequent̾
autem diabolus dum ille
nocendi artib sc̃m uirum
conabatur illudere uisibilẽ
se ei formis diuersissimis in¬
gerebat. Nam interdum ĩ io¬
us ꝑsonã. plerumq mercu¬
rii. ꝑsepe enun se ueneris ac
minerue transfiguratũ uul¬
tibus offerebat. Aduersus qͦm
semper interritus signo se
crucis et orationis auxilio
ꝓtegebat. Audiebantur ple¬
rumq conuitia. quib illũ
turba demonum proteruis
uocibus increpabat. Sed
omĩa uana ⁊ falsa cognoscẽs
non mouebatur obiectis.
estabant᷑.¬

Expanded text:
quotiens accidissent, longe antea quotiens accidissent, longe antea praeuidebat aut sibi nuntiata fratribus indicabat. Frequenter autem diabolus, dum mille nocendi artibus sanctum uirum conabatur inludere, uisibilem se ei formis diuersissimis ingerebat. nam interdum in Iouis personam, plerumque Mercuri, saepe etiam se Veneris ac Mineruae transfiguratum uultibus offerebat: aduersus quem semper interritus signo se crucis et orationis auxilio protegebat. audiebantur plerumque conuicia, quibus illum turba daemonum proteruis uocibus increpabat: sed omnia falsa et uana cognoscens non mouebatur obiectis. testabant