comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
siciũ. disciplina. In ñ ꝯsid̾ at᷑
ut facile audita ꝑcipiat ⁊ pre¬
cepta tͥmitꝰ retineat. In ex̾ ciͦ
ut labore ⁊ ceduli ͭ ͤ rͣlẽ sensũ
excolat. Indisciplĩa utlanda

Expanded text:
itium, disciplina. In natura consideratur ut facile audita percipiat, et percepta firmiter retineat. In exercitio, ut labore et sedulitate naturalem sensum excolat. In disciplina, ut lauda
Abbreviated transcription (Latin):
cogitacõnib salubͥa atq utilia
c̾atis nͥtutis siugłate auxilium.
honestoꝵ se ip̃am sꝑ ingerens.¬
is officiis obtemꝑat. sr̃ biam de¬
cestat᷑. comũ familiãq cũ mo¬

Expanded text:
ilia creans, virtutis singulare auxilium, honestorum se ipsam semper ingerens.is officiis obtemperat, superbiam detestatur, domum familiamque cum mo
Abbreviated transcription (Latin):
ris pr̃na insc̾a cruciãt᷑ ⁊ plixo
eo suut tot uoctib pend parer
in amplexũ pr̃is cubat ĩ gͥmio¬
⁊ ꝑ siugła mnoiũta in p̃ruo affcũ
dolor occidendi filii trunulat᷑. al¬

Expanded text:
rna viscera cruciantur, et prolixo eo sumit, tot noctibus pendet puer in amplexu patris, cubat in gremioper singula momenta in paterno affectu dolor occidendi filii cumulatur.
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Si adomo m̃tus ad mou̾itũ rõ
discedat. qiͣ ab sente dũa cogitacõ¬
uñ seclamor ueld̾ gatrula au¬
cilla turba mnłtiplicat. Ut ã rõ
ad mẽtem redierit mox ꝯsu
sio tu młtuosa compescit ⁊ qiͣ
aucille se ad ĩ m̃ctũ opꝰ iacite

Expanded text:
 a domo mentis ad monumentum ratio discedat, quasi absente domina, cogitationum se clamor, velut garrula ancillarum turba multiplicat. Ut autem ratio ad mentem redierit, mox se confusio tumultuosa compescit; et quasi ancillae se ad injunctum opus tacite
Abbreviated transcription (Latin):
ho rent. a ĩamplexꝰ rachel tm̃
suspirãt. qr ꝑ tc̃a iustiͣ iubet ini
fr̾e. ol latam głam. Uhiq de¬
linare. s ab ħ mũdi amatori¬
b qͥd stulciꝰ. qͥd laboriosiꝰ eẽ re¬

Expanded text:
horreant, qui in amplexus Rachel tantum suspirant? Perfecta justitia jubet inimferre, oblatam gloriam ubique declinare. Sed ab hujus mundi amatoribus, quid stultius, quid laboriosi
Abbreviated transcription (Latin):
turis tͥstis dolorib hane la suspi¬
ciis. cocta curaꝵ estib aip̃a uiuẽ¬
di. mosto fastidio. alacͥtatẽ ẽ ob¬
lita iactancie. rara sane innẽtib
ẽ hũilitas. Ioq miranda. dui
etas inget. dum uires solide. dũ
sanguis estuat dũ soliestudo nes¬
tit᷑ dñ ienorat᷑ dehitas dũ lecicia

Expanded text:
tristis doloribus, anhela suspiriis, cocta curarum aestibus et ipso uiuendi maesta fastidio alacritatem est oblita iactantiae. rara sane in iuuenibus est humilitas ideoque miranda. dum aetas uiget, dum uires solidae, dum sanguis aestuat. dum sollicitudo nescitur, dum ignoratur debilitas. dum laetitia
Abbreviated transcription (Latin):
¶Alia geu̾a mortis spei mixta
sũt. de siuit morb intendiũ ex¬
tĩgnͤit᷑. ruina qͦs indebat᷑ opp̃ssũ.¬
ra depo sut. mare. qͦs hauẜat. ea¬
deur in qͣ sorbeat hora piecit ĩ co¬
iiuies gaudiũ mles ab ip̃a ꝑitu

Expanded text:
Alia genera mortis spei mixta sunt: desinit morbus, incendium extinguitur, ruina quos videbatur oppressura deposuit; mare quos hauserat, eadem vi, qua sorbebat, eiecit incolumes; gladium miles ab ipsa peritu
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Legumĩa ĩqͥt uentosa sunit
ca seus stoinachũ gͣuat lac capiti
uocet potũ aq̃ nõ sustinet pectꝰ
caules uutͥmut nelã coliã. coletã
porri accendũt pisces de stago ant
de lucosa aqͣ nieepeuitꝰ com plexio¬
mis agris ortis. cellariis reꝑ iri¬

Expanded text:
 Legumina, inquit, ventosa sunt, caseus stomachum gravat, lac capiti nocet, potum aquae non sustinet pectus, caules nutriunt melancholiam, choleram porri accendunt, pisces de stagno aut de lutosa aqua meae penitus complexioviis, agris, hortis
Abbreviated transcription (Latin):
flauescũt cͥues. caro nite scit
eburuea ocłoꝵ gẽnus facies
rosea decoiat᷑. ualitdo corpi
uires nũstiat. Iimẽĩ lis etas
Iõgioris unte spaciũ reꝓmicti¬
Uisus acucior. auditꝰ ꝓmipci¬
or. incessus rectior. miltꝰ iocũ
⁊d̾o se sociant. p̾miũ Ioh̾is ex

Expanded text:
flavescunt crines, caro nitescit eburnea, oculorum gemmis facies rosea decoratur, valetudo corpori vires subministrat, juvenilis aetas longioris vitae spatium repromittiisus acutior, auditus promptior, incessus rectior, vultus jucunet Deo se sociant, praemium Joannis ex
Abbreviated transcription (Latin):
pores ꝯr̃am ꝯ sequͣtur. Ineadẽ
ne sb̃ m̾git᷑. pistisnatat ĩ piꝑe.
auseiꝰdem inscositate ligatui.
nentͥs egastulãt᷑ ĩ carc̾e. aqͣtile
ał. secũ pedestre aeriũq genꝰ in
eodem sepulcꝰ ĩ turałari nurat᷑.
quib si det᷑ licenͣ exemdi. egssui
uix porte sufficit amplitudo.

Expanded text:
equantur. In eadem ne submergitur, piscis natat in pipere, avis ejusdem viscositate ligatur: ventris ergastulantur in carcere, aquatile imal secum terrestre, aeriumque genus in eodem sepulcro tumulari miratur. Quibus si detur licentia exeundi, egressuris vix portae sufficit amplitudo.
Abbreviated transcription (Latin):
iuinaria luxͣie parit. uͨ pͥual
mẽs discͥtõnũ gnb̾nacła mo¬
dari ciboꝵ ponde p̾fotata. nõ .ii.
sola crapula nim nĩtẽ ĩ ebͥare
mietas. nacillãtẽ cam ac mita¬
bñdam reddit. o ĩq ĩ tegͥtatis
ac pͣitatis ꝯtẽplacõne dispoliat.

Expanded text:
inaria luxuriae parit, nec praevalet mens discretionum gubernacula moderari, ciborum pondere praefocata. Non enim sola crapula vini mentem inebriare imietas vacillantem eam ac nutabundam reddit, omnique integritatis ac puritatis contemplatione dispoliat.
Abbreviated transcription (Latin):
cͥbris ructib repletũ se uidicet.
n ͨ dũ tũ curiositas saciat᷑.s dũ
ocłi colorib palatũ saporib illi¬
ciut᷑ ĩ felix stomachꝰ. cui nͤ co¬
lores luceut. nͨ sapores de młcẽt
dũ oĩa siisciꝑe cogit᷑. oppͥssus mag̃
obruit᷑ quiͣ reficit᷑. ẜ. ibidem.

Expanded text:
etum se indicet, necdum tamen curiositas satiatur. Sed dum oculi coloribus, palatum saporibus illiciuntur, infelix stomachus, cui nec colores lucent, nec sapores demulcent, dum omnia suscipere cogitur, oppressus magis obruitur quam reficitur. 21.
Abbreviated transcription (Latin):
gumĩe usq ad ructũ ex sat᷑ari
p̾tipue cũ ⁊ es au nõ decarne. s de
lente. sit rep̾hensꝰ. ⁊ de ligno ad ã
nõ de carue dampuatꝰ ⁊ ionachas
exgustu melł nõ cͣrͣuis morti n¬

Expanded text:
gumine usque ad ructum exsaturari: praecipue cum et Esau non de carne, sed de lente sit reprehensus ; et de ligno Adam, non de carne damnatus ; et Jonathas ex gustu mellis, non carnis, morti
Abbreviated transcription (Latin):
aĩ faciat pꝰ cõeni utilitatẽ qmͣ
suaꝯuoda actendit. sic̃ .n. scĩa
remota iusticia. talliditas potiꝰ
quͣ sap̃a applłanda ẽ. sic aĩuꝰ
ad ꝑicłm ꝑatus. si sua cupiditͤ¬

Expanded text:
 faciat, potius communem utilitatem, quam sua commoda attendit. Sicut enim scientia remota a justitia calliditas potius quam sapientia appellanda est, sic animus ad periculum paratus, si sua cupidit
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙͣ ẽ fides catholica q̃ ꝑtc̃ores
hoĩes saluat cecos illiũ at. iii¬
firiuos curat. cathĩ cuĩnos bap¬
tizat fideles instificat. peĩtẽtes
ꝙre coronat. U̾gies ⁊ ui¬
duas ⁊ ꝯiugales casto pudore

Expanded text:
 est fides catholica, quae peccatores homines salvat, caecos illuminat, infirmos curat, catechumenos baptizat, fideles justificat, poenitentes tyres coronat, virgines, viduas et conjugales casto pudore
Abbreviated transcription (Latin):
leguiuũ. nõ radices ħbaꝵ. nõ
pisces marid̾. nõ b̾estre t̾re. nou
raut᷑ a romata ⁊ untͥnut᷑ altilia
capiũtur obessa q̃ studiose co¬
quuit᷑ añ cotos q̃ laute parant᷑

Expanded text:
on pisces maris, non bestie terre, non rantur aromata, nutriuntur altilia, capiuntur obesa, que studiose coquuntur arte cocorum, que laute parantur
Abbreviated transcription (Latin):
nis adueĩt ette ĩpace imari¬
tudo mea amarissima. amara
pͥꝰ in nece marcyrũ amiarior
post in conflictit ħeticoꝵ ama¬
rissima uũe ĩ morib domesti¬

Expanded text:
nis advenit: Ecce in pace amaritudo mea amarissima . Amara prius in nece martyrum, amarior post in conflictu haereticorum, amarissima nunc in moribus domesti
Abbreviated transcription (Latin):
¶Ep̃i domos nõ impares eccͣiis
magͥtudĩe ꝯstruũt. pictos dełctã¬
nr hr̃e thalamos. uestiũtur ibi
ymagines p̾ciosis coloꝵ ⁊̃ duũtis.
uentre clamat ad hostiũ a ut u̾i

Expanded text:
pi domos non impares ecclesiis magnitudine construunt, pictos delectantur habere thalamos, vestiuntur ibi imagines pretiosis colorum indumentis. ventre c
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Siẽ lemiꝰ ẽ deplano corrũe. gͤ
gͣuiuis ẽ qui de sb̾ lim cecid̾it digͥ¬
tate. qr ruina q̃ de alto fit gͣuiori
casu collidit᷑. houor quid̃ ep̃alis
coram hoĩb p̾clarꝰ ẽ. s siruiuã
sustiueat. dolor uiagnꝰ ẽ nã qͣnͣtũt

Expanded text:
 ut levius est de plano corruere, sic gravius fit, qui de sublimi ceciderit dignitate; quia ruina quae de alto est, graviori casu colliditur. Honor quidem episcopalis coram hominibus praeclarus est; sed si ruinam sustineat, dolor magnus est. Nam quanto
Abbreviated transcription (Latin):
ne sit honor sb̾limis ⁊uita ꝑcli¬
nis. ne sic dĩfita ꝓfessio a illicita
accõ. ne sit religio sus amictꝰ. ⁊ ĩ¬
religiosus ꝓfectus. ue sit gͣd excel¬
sus ⁊ de formis ercelus uelgen

Expanded text:
ne sit honor sublimis, et vita deformis: ne sit deifica professio, et illicita actio: ne sit religiosus amictus, et irreligiosus provectus: ne sit gradus excelsus, et deformis excessus; n
Abbreviated transcription (Latin):
il impediũt p̾ cermissi fasti¬
diut̃ ad moniti obliuiscũt᷑
locupletati. hii sũt qͥ enuũt li¬
tes. Uendũt int̾cessiones. depu¬
tant arbitros. iudicanda dic¬
taut. dc̃ata ꝯuellũt. attrahũt
litigatos ptͣhũt audiẽtes. re¬

Expanded text:
iti impediunt praetermissi, fastidiunt admoniti obliviscuntur locupletati. hi sunt, qui emunt lites vendunt intercessiones, deputant arbitros iudicanda dictant dictata convellunt, attrahunt litigaturos protrahunt audiendos,
Abbreviated transcription (Latin):
¶Elimiuat apalatus adula¬
cõ u̾tatẽ illisoli ĩ mnagͣtũ gͣ¬
ciam ad mittũtur qͥ palpant
blã diciis ⁊ aures fame bibu¬
las. calice babilonis ĩ ehant.

Expanded text:
eliminat a palatiis adulatio veritatem. Illi soli in magnatum gratiam admittuntur, qui eos palpant blanditiis, et aures famae bibulas calice Babylonis inebriant.
Abbreviated transcription (Latin):
U̾ plac̾e ꝯguou̾it. remissus ⁊
tepidꝰ u̾ pntau̾it displicare
tus ut laudet᷑ ab oĩb ut asĩ¬
sustiũ pũgitã.difficilẽq cou¬
flictũ dũ ĩiqͥtas pulsat am̃r

Expanded text:
ubi placere recognoverit, remissus et tepidus ubi putaverit displicere. tus, ut laudetur ab hominibus, et a sinsustinet pugnam, difficilemque conflictum, dum iniquitas pulsat animu
Abbreviated transcription (Latin):
¶Nõ nũqmͣ accidit ut iuter
amicos aliqͣ redargucõnis enu¬
tͥta discordia maiorẽ postͣ cari¬
tatem ꝑ turiat. ut pote cũ cori¬
giuit᷑. ea q̃ displic̾e iu amico

Expanded text:
Nonnunquam accidit ut inter amicos aliqua redargutionis enutrita discordia majorem postea charitatem parturiat, utpote dum 320 corriguntur ea quae displicere in amico
Abbreviated transcription (Latin):
ligat᷑. qͥ soluit compeditos. liguo sus¬
pendit᷑. qͥ erigit e lysos. aceto potat᷑.
fons uite. discipliua cedit᷑ salꝰ uul¬
n̾at᷑. uita morit᷑. occidit ad tp̃e uitã
mors. ut inꝑpetuũ auita ocaid̾et᷑.

Expanded text:
Ligatur, qui solvit compeditos. Ligno suspenditur, qui erigit elisos . Aceto potatur fons vitae, disciplina caeditur, salus vulneratur, vita moritur: occidit ad tempus vitam mors, ut in perpetuum a vita occideretur
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Subito ꝓcedenti de iͥ sr̃carit.¬
unbͣ ad solem de ocõ ad laborem
hus dissuesc̾e ⁊ ad illa se paulisꝑ
assuesc̾e reꝑit. ułus tollio di fficł¬
tatem. ĩ uẽitq facile eẽ qd unposi ᷝͤ

Expanded text:
 subito procedenti de umbra ad solem, de otio ad laborem, his dissuescere, et ad illa se paulisper assuescere coeperit, usus tollit difficultatem, invenitque facile esse quod impossibile
Abbreviated transcription (Latin):
S uc remauẽtes. retro redeũres
reuocã di exrãtes ĩ uiami reducẽ¬
di fardt eꝵ hor tandi. cełis inutã¬
di.q nõ ꝓficit remãsit ĩ nia qui
forte anieliore ꝓpo ͭ ͦ dechuat ed

Expanded text:
 remanentes, retro redeuntes revocandi sunt, errantes in viam ducendi, tardi exhortandi, celeres imitandi. Qui non proficit, remansit in via. Qui forte a meliore proposito declinat ad
Abbreviated transcription (Latin):
cõne qͣłr̾ ꝯcupita raꝑet quõ ali¬
q̃ blandiam̃tis. aliqͣ t̾rorib an¬
int ad desid̾iĩ aliꝰ hũc dolor
fatigat. ut cũ sollicito timore
custodiat qd̾ cũ gͣm labore me¬
nũt acqͥsitũ. hĩc tñ ĩsidiatores

Expanded text:
alia blandimentis, alia terroribus aurvenit ad desiderium, alius hunc dolor fatigat, ut cum sollicito timore custodiat quod cum gravi labore meminit acquisitum. Hinc inde insidiatores
Abbreviated transcription (Latin):
mẽs ad ꝑ fã onẽ fetiuare nõ ꝯten¬
fectus hõ ad intͥitũ ꝓꝑat. dũ ocłi ca¬
lorem nuitat᷑. dentes lapsi. mio
minuũt᷑ cutis arescit. flatꝰ nõ sua¬
uit̾ olec pectus suffotat᷑. tꝰsim ca¬
chĩnat. geuia rrepidat falos ⁊¬

Expanded text:
onem festinare non contenfectus, homo ad interitum properat? dum oculi calorem mutatur, dentes lapsi numero minuuntur, cutis arescit, flatus non suaviter olet, pectus suffocatur, tussis cachinat, genua trepidant, talos e
Abbreviated transcription (Latin):
conditis hũs. s ue aꝑta fastidirẽ¬
tur eadem rur sus aꝑta de sidant᷑.
desid̾ata qͦdem mõ reuonãtur.
renouata suauit̾ ĩ timant᷑. hiii
salub̾ter ⁊ pͣua torrigũtur a par¬
ua urttunt᷑ ⁊ magͣ oblectant᷑

Expanded text:
conditis habens. sed ne aperta fastidirentur, eadem rursus operta desiderantur, desiderata quodam modo renouantur, renouata suauiter intimantur. his salubriter et praua corriguntur et parua nutriuntur et magna oblectantur
Abbreviated transcription (Latin):
ea q̃ sũt iusta p̾ten dimꝰ. ossa ieu¬
cordis purpurã suꝑamꝰ. iacemꝰ
ĩ ciu̾e ⁊ ex celsa nõ despicuũ doo¬
toris hũiliũ. duces sr̃blae. om̃ia
facie. lupinos deutes abscẽdimꝰ¬

Expanded text:
t justa praetendimus? Ossa jejcordis purpuram superamus. Jacemus in cinere, et excelsa despicimus. Doctores humilium, duces superbiae, ovina facie lupinos dentes abscondim
Abbreviated transcription (Latin):
s calamo irasciͣ ĩ scͥ bendo.
eñq collidimꝰ atq fraugiinꝰ ⁊ alea¬
tores tesseris ⁊ pictores peĩcello
affirniat. c̾mẽto ã felł rursus ꝙ
facile ⁊ ꝓpe ulłis caĩs exũtib iras¬

Expanded text:
 calamo irascimur in scribendo, eumque collidimus atque frangimus; et aleatores tesseris, et pictores penicillo,affirmant. Cremento autem fellis rursus et facile ac prope nullis causis existentibus iras
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Siqͥs gͦ liuoris rubiginẽ ⁊̃ indie
tiueami. am̃tis chesauro uelit ꝓscͥ¬
b̾e ĩ alieuo dolore suũ dolorẽ ĩ ueĩ¬
at ꝯdolendo. a lienũ gandiũ suũ fa¬
sat ꝯgaudẽdo. ĩ alienis oꝑib suas
pẽ sat dĩcias. ĩ altena pauꝑtate suã
¶Nlła tam modesta felicitas ẽ. que
maliguitatis dẽtes uitare possit
diuites .n. sũt alienis iacturis. lo¬
cupletes calamitatib. ĩ iortales

Expanded text:
 tamen livoris rubiginem, invidiae tineam a mentis thesauro velit proscribere, in alieno dolore suum dolorem inveniat condolendo, alienum gaudium suum faciat congaudendo, in alienis opibus suas penset divitias, in aliena paupertate suam nulla tam modesta felicitas est, quae malignitatis dentes uitare possitdiuites sunt aliorum iacturis, locupletes calamitatibus, immortales
Abbreviated transcription (Latin):
isti suas ĩ alieua pauꝑtate dĩcias
suã pauꝑtatẽ ĩ alienis dĩciis me¬
ciunt᷑. isti ã aliene fame serem¬
tatẽ decͣctionis nubilo nubilare
conãtur. aut eiꝰdem głam solata¬
cit᷑nitate surari. isti aͭ puram¬

Expanded text:
a paupertate divitias, suam paupertatem in alienis divitiis metiuntur. Isti aut alienae famae serenitatem detractionis nubilo nubilare conantur, aut ejusdem gloriam sola taciturnitate furari. Isti aut pra
Abbreviated transcription (Latin):
qͥb nꝰ suã ab ĩ comodis defẽ dũt
cortex ambit arborem. pẽua tegii
uolutrem. piscem scaina oꝑit.
laua ouẽ induit. pilꝰ inuĩta ⁊
semis uestit. cencha testudiuem ex¬
cipit. ebur elefantẽ iacula nõ
senĩ nata. solꝰ hõ ĩ erinis nascit᷑

Expanded text:
 suam ab incommodis defendunt. Cortex ambit arborem, penna tegit volucrem, piscem squama operit, lana ovem induit, pilus jumenta et feras vestit, concha testam excipit: ebur elephantem jacula non s
Abbreviated transcription (Latin):
turam nõ aurũ ⁊ laꝑides. s scutũ
diuulsũ fractam galeam. e heteni
gladiũ. faciem uł ueratã. ced̾e mui¬
¶Cũ nr̃i nulites ab expedicõne
armis ꝑ dei gr̃am reu̾tunt᷑ tͣrit᷑
adbibẽdi ꝯflictũ. crateras gͥ sta¬

Expanded text:
turam, non aurum et lapides, sed scutum divulsum, fractam galeam, hebetem gladium, faciem vulneratam cedere minostri milites ab expeditione armis per Dei gratiam revertuntur, curritur ad bibendi conflictum. Crateras igit
Abbreviated transcription (Latin):
s beatꝰ lauxenciꝰ forcior fortissiuo.
andiamꝰ qͣłr aħ ham sua dimi sit¬
⁊ laucenciꝰ sua disꝑsit. dedit u¬
pauꝑib abͣ ham filiũ suũ do op¬
tulit. laurẽtiꝰ se ip̃m ꝓfilio d̾ei
hͥ iguẽ parat colligat᷑ filiũ gla¬
diũ euaginat s angłm audit
ꝓ hibẽteui ne ꝑficiat. ille ad ig¬

Expanded text:
ed beatus Laurentius fortior fortissimo. Audiamus qualiter Abram sua dimisit, Laurentius sua dispersit et dedit pauperibus . Abram filium suum Deo obtulit. Laurentius seipsum pro Filio Dei; hic ignem parat, colligat filium, gladium evaginat, sed angelum audit prohibentem ne perficiat, ille ad ig
Abbreviated transcription (Latin):
u̾eciuidiã ⁊ lubͥcam famã pudo¬
ris. n ͨ putauit ortus sui fidem
uir̃is ĩ iuriis astruendã ẜ nat᷑
itaq sc̃ẽ uarie. sĩc pudore in¬
tegra. Ita ĩuiolab ił opĩone uͥ¬

Expanded text:
uerecundiam et lubricam famam pudoris — nec putauit ortus sui fidem matris iniuriis adstruendam. seruatur itaque sanctae Mariae sicut pudore integra ita inuiolabilis opinione ui
Abbreviated transcription (Latin):
oĩo milicie mutͥtus ten̾e ⁊ dilicus
assuetꝰ. eũ ã tenset p̾liis apc̃orẽ.
qui s̃ diuo ⁊ sole mitͥtur laboris
paciẽs mubre negligẽs. balueo
nesciꝰ. eq̃ ferẽs frigoris ĩ iurias ⁊
taloris. rudis ĩ causis simpłe ĩ ac¬
erubescat fossã duc̾e reꝑare agg̾¬
es ferre lapides ⁊ cem̃tũ liungnoꝵ¬
q mat̾iam comportare. I bidemi¬

Expanded text:
ino militiae nutritus tenere, et deliciis assuetus; eum autem censet praeliis aptiorem, qui sub divo et sole nutritur, laboris patiens, umbrae negligens, balneorum nescius, aeque ferens frigoris injurias et caloris, rudis in causis, simplex in acerubescit fossam ducere, reparare aggeres, ferre lapides et caementum, lignorumque materiam comportare. Ide
Abbreviated transcription (Latin):
sꝑant pcare cũ płimis qd̾ si fr̾i me¬
diciuam ucc̃ĩtas eẋma ꝑ suaserit
rettł ẽ more maioꝵ ĩ auctores
tͥminũ nindicari. ut ad oñs metꝰ
ad paucos pena ꝑueĩat. landabli¬
ores nĩ duces sũt quoy ex̾citũ ad
modestiã laboꝵ ⁊ usus instituit.¬
qmͣ illi quoꝵ milites ad obedĩam
supplicõꝵ formido compellit. Ibid̾
pleĩorẽ uictoriã c̾dut si adu̾sa¬
rios. aut locoy augustꝰ. aut armoy
młtitu ᷝ ͤ cͥcunded̾ut ut aditũ nõ
ĩ ieĩant resedendi.S eꝯͣ clansis
ex desꝑacõne cͥscit audacia ⁊ cũ
spei nł ẽ sium ariua formido. li¬
bent᷑ cupit ꝯmori qͥ sũ dubio scit
se eẽ moritum. Iõq scipionis lan
dendi aditii patefc̃o mẽtes omi
uore petudũ trundant᷑ n ͨ r̃se¬
qũciũ ulłm ꝑicłm ẽ ꝯnicti quib

Expanded text:
sperant peccare cum plurimis. Quod si ferri medicinam necessitas extrema persuaserit, rectius est more maiorum in auctores criminum vindicari, ut ad omnes metus, ad paucos poena perveniat. Laudabiliores tamen duces sunt quorum exercitum ad modestiam labor quam illi quorum milites ad obedientiam suppliciorum formido compellit. DE pleniorem victoriam credunt, si adversarios, aut locorum angustiis, aut armatorum multitudine circumdederint, ut aditum non inveniant abscedendi. Sed clausis ex desperatione crescit audacia, et cum spei nihil est sumit arma formido. Libenter cupit commori qui sine dubio scit se esse moriturum. Ideoque Scipionis lauddendi aditu patefacto mentes omnium more pecudum trucidantur, nec insequentium ul
Abbreviated transcription (Latin):
nõ fr̾o s uiuo. nõ santeis s caseis. ac¬
nõ ensib s ut̾ib. nõ hastis s ue¬
rub on̾ant᷑. cͥdas eos ire ad domũ
ꝯuiuii nõ ad bellũ Idem.
¶ Aipeos deferũt optime de au¬
ratos. p̾dam pociꝰ h ostiũ qmͣ tui¬

Expanded text:
non ferro, sed vino, non lanceis, sed caseis, non ensibus, sed utribus, non hastis, sed verubus onerantur. Credas eos ire ad domum convivii, non ad bellum. Clypeos deferunt optime deauratos, praedam potius hostium cu
Abbreviated transcription (Latin):
¶ De cubicło ad aciẽ de uinbͣ egre¬
diẽs ad solcm. corpꝰ assuetũ tuni¬
ca lorice houꝰ uõ sustinet. capd o¬
ꝑtum lĩchio. ga leam recusat mol¬
lem ocio mauũ durꝰ exasꝑat ca

Expanded text:
 de cubiculo ad aciem, de umbra egrederis ad solem? corpus adsuetum tunica loricae onus non suffert, caput opertum linteo galeam recusat, mollem otio manum durus exasperat ca
Abbreviated transcription (Latin):
int̾ emit. ħ filios inde ꝑcussit in¬
deum ⁊ madianichidẽ pñgione
tnͣ sfodit. tͥbr̃ bensamin ꝓ uxore
leuite de leuit. filios e ly sacͤdotis
inbello ꝓstͣuit. ħ uriã octidit
amou int̾ fec̃. płimos lapidauit¬
ħ ruben maledix̃. samp soneui

Expanded text:
ilios Iuda percussit, Iudeum et Madianitidem pugione transfodit, tribus Beniamin pro uxore levite delevit, filios Eli sacerdotis in bello prostravit; hec Uriam occidit, Ammon interfecit, presbiteros lapidavit, Ruben maledixit, Samsonem
Abbreviated transcription (Latin):
uo scñtur cũ hiis oĩb uanfra¬
gtisse cũ uolũt ĩ uaui fragili
nauigare. qnͣtos leones donuu¬
ic uia infirmitas de licata q̃
tũ sit uilis ⁊ miẜa de maeuis

Expanded text:
noscuntur cum his omnibus naufragasse, cum uolunt in naui fragili nauigare ? quantos leones domuit una infirmitas delicata, quae cum sit uilis et misera, de magnis
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Ceutũ si placet amios demꝰ
deliciis adde ⁊ alios .c. silibet. adde
⁊ decies. s. q̃ erit ex hiis ad et̾uita¬
tem compẽsacõ. uõ ne. om̃e cp̃c ui¬
te hꝰ. quo deliciis frui uidem̃ ⁊ ĩ
dulg̾e sibidĩ qiͣ uoctis uiuꝰ somp¬

Expanded text:
 Centum placet annos deliciis demus, adde alios centum si libet, adde et decies centum: quae erit ex his ad aeternitatem compensatio? Nonne omne tempus vitae hujus, quo deliciis frui videmur, et indulgere libidini, quasi noctis unius som
Abbreviated transcription (Latin):
lĩe zelo tuo sp̃c illud erroris.
si scĩam negligas nõ .n. ht̃ callidꝰ
hostis muachiuam̃tũ efficaciꝰ ad
tollẽdam de corde diłctõm. qmͣ si
effic̾e possit. ut ĩ ea ĩ cante ⁊ nõ

Expanded text:
llime zelo tuo spiritus illudet erroris, si scientiam negligas; nec habet callidus hostis machinamentum 1326 efficacius ad tollendam de corde dilectionem, quam si efficere possit, ut in ea incaute, et non
Abbreviated transcription (Latin):
¶E qͥ incipit hõ p̾ceꝑti eẽ capͣr
exillo incipit posse pcc̃are. duob
modis pcc̃at añ qmͣ sit sapieis si
aut se nõ actomod ad actipiend¬
p̾ceptum aut cũ acceꝑit nõ obẜuer.
saꝑiẽs ã ꝓcc̃at. si se a̾tit asapĩa anf̃¬

Expanded text:
em incipit homo praecepti esse capax, ex illo incipit posse peccare. Duobus autem modis peccat antequam fiat sapiens; si aut se non accommodet ad accipiendpraeceptum, aut cum acceperit non observet. Sapiens autem peccat, si se averterit a sapien
Abbreviated transcription (French):
¶ ꝑuia langnores sanat le pro¬
sos arat mor tuos suscitat. Sans¬
dis g̾ssũ. aridis copiam. deus resti¬
tuit uisũ. Uitia fugat. uͥnuites ex¬
ornat mẽtem inuuit ⁊ roborat.¬

Expanded text:
 Languores enim sanat, leprosos curat, mortuos suscitat, sanidis gressum, aridis copiam, caecis restituit visum; vitia fugat, virtutes exornat, mentem munit et roborat
Abbreviated transcription (Latin):
qãt. nũꝗd inte lib̾ar si s ĩ tuos sordi¬
d̾. nũquid cenes frugalit̾. edifices
lupiose. unã seł ad qui uiuas regi¬
lam pͥcende ⁊ ad hũe om̃ uitam niã
ereqͣ quidã se domi ꝯͣ hũt dilacant

Expanded text:
tiant, numquid in te liberalis sis, in tuos sordidus, numquid cenes frugaliter, aedifices luxuriose. Unam semel ad quam vivas regulam prende et ad hanc omnem vitam tuam exaequa. Quidam se domi cont
Abbreviated transcription (Latin):
cłas reddut̃ si illi ad qͦs młti respi¬
nut̃. a liqͣ repͥhẽsione sordescunt.
alioqͥu expedit nõ uid̾i ꝙͣ cuctoꝵ
inꝰ sit ĩ uob̾ fons lib̾a ut alion pꝰ¬
qd̾ ĩ qͥuat ⁊ iõ dissiłis ab acusa

Expanded text:
ulas reddunt, si illi ad quos multi respiciunt aliqua reprehensione sordescunt. alioquin expedit non videri quam cunctorum mus. sit in nobis frons libera, ut aliorum poq
Abbreviated transcription (Latin):
ueiire ꝑ studium
considera cõnis debemꝰ
Este enĩ iuxͣ uitatis
uocẽ qui turrem edifi¬
cat. prius edificii sũp¬
tus parat. Si igitur
hũilitatis tiurem con¬
stiuere cupunꝰ. prius
nos pparare ad adu̾sa
hinꝰ seculi debem.

Expanded text:
tudium considerationis debemus. Ecce enim, juxta Veritatis vocem, qui turrem aedificat, aedificii sumptus parat. Si igitur humilitatis turrem construere cupimus, prius nos praeparare ad adversa hujus saeculi debemus.
Abbreviated transcription (Latin):
a cruciatu dr̃. Et duo¬
b mõis crucem din ba¬
stiuenciã caruẽ affici¬
mus. a ꝑ compassioẽz
nrãm putamꝰ. Qui
em̃ dolorẽ exhibet in a¬
lieua uct̃itate: crucem

Expanded text:
a cruciatu dicitur, et duobus modis crucem Domini bastinentiam carnem afficimus, aut per compassionem nostram putamus; qui enim dolorem exhibet in aliena necessitate, crucem
Abbreviated transcription (Latin):
hibeut. Et sũt plerq
qui ꝯpassionẽ ꝓrino
impendunt. ut ei non
ad iuitutẽ. s qiͣ mise¬
rando ad culpas foue¬

Expanded text:
hibent. Et sunt plerique qui compassionem proximo impendunt, ut ei non ad virtutem sed quasi miserando ad culpas fave
Abbreviated transcription (Latin):
nueus aut octa¬
sione sins uiris
sus iminiere dispen¬
dim sponte dicessitet
ad fraucoꝵ xpianissi¬
mũ regẽ ludonicum
se contulit.  Igitur¬

Expanded text:
ns autem occasione sui juris sanctis imminere dispendium, sponte discessit, et ad Francorum christianissimum regem Ludovicum se contulit, qu
Abbreviated transcription (Latin):
I des est religioĩs
scĩssimũ fundamĩ¬
tuui. faritatis biucu¬
lũ: amoris sb̃sidmĩ.
hec scĩtatem firmat.
castitatẽ ioborat. Ddigͥ¬
tates exornat. i nius
custodit. In paupeges
ta ẽ. in mediocie leta
in locuplete honesta

Expanded text:
ides est religionis sanctissimae fundamentum, charitatis vinculum, amoris subsidium. Haec sanctitatem firmat, castitatem roborat, dignitates exornat. In puercustodit. In paupere grata est, in mediocri laeta, in locuplete honesta
Abbreviated transcription (Latin):
ides amuiciciass¬
uat. coligia cop¬
lat. arres cõmeudat
Nullum decipit. nllis
ꝯtempuit. mlli deest
iisi ei qui forte defi̾it.
Eides maudata tenet.
liares effĩcit deo. aii¬
cos constituit xp̃. e¬

Expanded text:
ides amicitias servat, collegia copulat, artes commendat. Nullum despicit, nullum contemnit, nulli deest, nisi qui ei forte defuerit. Fides mandata tenet, iliares efficit Deo, amicos constituit
Abbreviated transcription (Latin):
Ed qr het fortitu
as accõnes uise huis
sollicitudo distendis
nectesse ẽ de mũdauo
pulu̾e etiã religiosa
corda sordescere. n¬

Expanded text:
ed quia haec fortitudias actiones vitae hujus sollicitudo distenditur, necesse est de mundano pulvere etiam religiosa corda sordescere;
Abbreviated transcription (Latin):
ebebatur quideur
cantis nusteriis
ita icessablĩs deuocõ.¬
⁊ cõtinuata reu̾encia.
ut tales ꝑ maneremꝰ
in conspectu dei quales
uos ip̃o paschali festo

Expanded text:
ebebatur quidem tantis mysteriis ita incessabilis devotio et continuata reverentia, ut tales permaneremus in conspectu Dei, quales nos in ipso paschali festo
Abbreviated transcription (Latin):
dei quererent ut
uuus a dextris dei. et
alius a sunstris sede̾
debuissent audienint.
Potestis bib̾e talicem
quẽ ego bibitur⁊ sũ.
iam locum celsitudĩs

Expanded text:
e, quaererent ut unus a dextris Dei et alius a sinistris sedere debuissent, audierunt: Potestis bibere calicem quem ego bibiturus sum ? 1562 Jam locum celsitudinis
Abbreviated transcription (Latin):
tor fuit. post conu̾sionẽ
ad puscaccẽm rediit. et
cũ u̾itas dicat. Nemo
mntteus muanũ suã in
aratiũ ⁊ aspiciens ret ͦ
aptus ẽ regno dei: cur
repetiit qd̃ reliquit. x¬

Expanded text:
nem fuit, post conversionem ad piscationem rediit; et cum Veritas dicat: Nemo mittens manum suam ad aratrum, et aspiciens retro, aptus est regno Dei , cur repetiit quod dereliquit?
Abbreviated transcription (Latin):
l Qui iupii dix̾unt oppͥma¬
uis uiꝵ iustũ iniuste et de
sorteni uuttanis int̾ uog̃
ip̃i eĩ homicide thesauriza¬
i̾unt sͥ inalũ: Inspiciẽtes

Expanded text:
i impii dixerunt: Opprimamus virum justum injuste, et degsortem mittamus inter nos. Ipsi enim homicidae thesaurizaverunt sibi malum, insipientes
Abbreviated transcription (Latin):
eniq in eo taꝙͣ
su lectulo requie¬
int. Pude accidit ut
quidã eũ uidere asse¬
rant. nec mortuũ in
ad suꝑficiẽ sepulchri
couscendit ⁊ qĩ flatu
quiescentis deorsum
ad supora pulus

Expanded text:
e in eo tanquam in lectulo requievit. Unde accidit, ut quidam eum vivere asserant, nec mortuum in ad superficiem sepulcri conscendat, et quasi flatu quiescentis deorsum, ad superiora pulvis
Abbreviated transcription (Latin):
sua mĩa qua etiam
nuũta saluat tpalia
boua largiendo. uel
aõ celestia dona sii¬
gulan gũa qua flet¬
so solum glorificat in¬
spirando.
Ed sine hoc siue
sllud siue utrũq i¬
telligas. magna dĩ bo¬
uitate fit. que uobis
nutanda precipitur
si filii dei ẽẽ uoluuns:

Expanded text:
qua etiam jumenta salvat, temporalia bona largiendo vel coelestia bona singulari gratia, qua elects solum glorificat inspirando. Sed sive hoc sive illud sive utrumque intelligas, magna Dei bonitate fit, quae nobis imitanda praecipitur, si filii Dei esse volumus,
Abbreviated transcription (Latin):
fenore qd̃ cõmodasti doͥ
Et abiernt ĩ locis sinĩ.
isitaiit eigoii
dns anna. ⁊ con¬
cepit i peꝑit tres filios
et duas filias ⁊ magni¬
ficatus ẽ puer samuel
apud dmũ.

Expanded text:
e quod commodasti Domino. Et abierunt in locum suum. Visitavit ergo Dominus Annam, et concepit, et peperit tres filios, et duas filias: et magnificatus est puer Samuel apud Deum.
Abbreviated transcription (Latin):
Tdixunt stulte ad
sapientes. Date
nob de oleo nrõ. qr lã¬
pades nr̃e exfingunt᷑.
Quoꝵ eĩ ftã aliena
laude fulcuntur eadẽ
sb̃ tracta defitiunt. Et
de consuetudine id sꝑ
in quirit. unde gaude
aĩꝰ solet. Itaq hom̃n
qui corda non indent
testun omis uolunt
hẽir apud deũ qͥ cordis

Expanded text:
dixerunt stultae ad sapientes: Date nobis de oleo vestro, quia lampades nostrae exstinguuntur: quorum enim facta aliena laude fulciuntur, eadem subtracta deficiunt; et de consuetudine id semper inquirit, unde gaudere animus solet. Itaque hominum qui corda non vident, testimonium volunt habere apud Deum, qui cordis
Abbreviated transcription (Latin):
Ostis herodes mmi¬
quid̃ tunet nõ eripit
mortalia qui regna
dat celestia ibant
magi ꝙͣ uideuãt stel¬
lain sequentes p̾mã
luniẽ requirunt lũe
deum fatent᷑ nuiniere.

Expanded text:
ostis Herodes imquid times? Non eripit mortalia Qui regna dat caelestia. Ibant magi qua uenerant, Stellam sequentes praeuiam; Lumen requirunt lumine, Deum fatentur munere.
Abbreviated transcription (Latin):
signifitat. qr morti
inundo angłi sum
sentes. Quod igiꝰ
defuiicto herode ree
derue nundie flara¬
ma fidem u̾itatis
Tbene cũ iud
hox in nocte dicitur
cum uero reu̾titur
in illa non solul
ge. s nec noctis fĩ

Expanded text:
significat, quia mortuis mundo, angeli sunt praesentes. Quod autem defuncto Herode, reddernae invidiae flamma, fidem veritatis bene, cum Judaeam hoc in nocte dicitur: cum vero revertitur, nulla non solum fugae, sed nec noctis fit
Abbreviated transcription (Latin):
udiebant ic
picus quippe quo am¬
plius bilent: amplis
sicit. Et oĩs auaius
sitim mulciplicat.
qui cumi ea que appe¬
tit ad eptus fu̾it ad̾
appetenda amplia ha

Expanded text:
udiebant autpicus quippe, quo amplius biberit, amplius sitit. Et omnis avarus sitim multiplicat, qui cum ea quae appetit adeptus fuerit, ad appetenda alia a
Abbreviated transcription (Latin):
ette puto aĩas eẽ
credeuciũ que male a
demonio uexabantur.
ignorantes creatorẽ⁊
adorantes lapidem.
Qui nõ respondit ei u¬

Expanded text:
e, puto animas esse credentium, quae male a daemonio vexabantur, ignorantes Creatorem, et adorantes lapidem. Qui non respondit ei
Abbreviated transcription (Latin):
auccorꝑsouent
siuiz cateme caruina
quaui tu replesti gracia
auastasii potencia Do¬
b̾ dies ħ innuit diẽ supp¬
nus siste quo mortuos re¬
surg̾e inteq fas fit red¬
D Otaua prima red¬
ditur duni mors ab
uuda tollitur dũ mẽte
cirũcidim᷑ꝰ noui q de¬
mũ uascuu᷑. Dũ ma
ne unũ cermiuꝰ reddisse
uictis hostib luxumq
salutis sumimet
alia sit sollempuitas
sit clara ħ festiuitas sit
fenata gaudiis dies re¬
ducta ab inferis. Qs.¬

Expanded text:
auctor, personent Hujus catervae carmina Quam tu replesti gratia Anastasis potentia. Nobis dies hic innuit Diem supremum sistere: Quo mortuos resurgere Vitaeque fas sit reddere. Octava prima redditur: Dum mors ab unda tollitur. Dum mente circumcidimur: Novique demum nascimur. Dum mane nostrum cernimus Redisse victis hostibus: Mundique salutis sumimus. Haec alma sit sollemnitas: Sit clara haec festivitas; Sit feriata gaudiis Dies reducta ab inferis.
Abbreviated transcription (Latin):
horus noue ierlĩ
nouain meli dulce¬
die prouiat coleus
sobriis paschale festum
gaudiis Quo xp̃s m
iuitus leo drachoue sur¬
gens obruto dũ uoce
uua ꝑsouat a morte
finictos excitat. ¶uẽ
refudit tartarus capti¬
uitate lil̾a ihiũ sequũt
agniua ¶numphat
ille splendide ⁊ digna
amplitudie soli poliq
prĩam unã facit rem¬
publicã pĩ canẽ¬
do supplices regem p̾ce¬
mur milites ut in suo
clarssimo nos ordinet
pallacõ. Per secla-
iuete uescia prĩ supͥmo
gła honor q sit ꝯfiuo¬

Expanded text:
Chorus novae Hierusalem Novam meli dulcedinem Promat, colens cum sobriis Paschale festum gaudiis. Quo Christus, invictus leo Dracone surgens obruto, Dum voce viva personat A morte functos excitat. Quam refudit tartarus, Captivitate libera Jesum sequuntur agmina Triumphat ille splendide Et dignus amplitudine, Soli polique patriam Unam facit rempublicam. Ipsum canendo supplices Regem precemur milites, Ut in suo clarissimo Nos ordinet palatio. Per saecla metae nescia Patri supremo gloria, Honorque sit cu
Abbreviated transcription (Latin):
ficat. Uñ lue iuxͣ lu¬
cam emĩglistam iayr
ẽ dictus qui intͥpreta¬
cur illĩans siue illiñ¬
natus: quĩ idẽ legis¬
lator moyses dñ u̾ba
illimnanit.

Expanded text:
Lucam evangelistam Jairus est dictus, qui interpretatur illuminans, sive illuminatus; quoniam idem legislator Moyses dum verbailluminans.
Abbreviated transcription (Latin):
egieciã in quadã
scriptura ex eaꝵ
gene que apocriphe
catholicã fidem. Sed
huic loco in mui ⁊ con

Expanded text:
egi etiam in quadam scriptura, ex earum genere quae apocryphae catholicam fidem; sed huic loco mihi minus con
Abbreviated transcription (Latin):
uius sedicõns
adeo fames inualuit.
ut post diũ passiouem
iusistentib sͥ romains
prĩam gentẽ ⁊ regnũ.
nobile illud cum sua
irligione templũ nu¬
mo ipam lucem ꝑde

Expanded text:
ujus seditionis adeo fomes invaluit, ut post Domini passionem insistentibus sibi Romanis, patriam, gentem et regnum, nobile illud cum sua religione templum, imo ipsam lucem pe
Abbreviated transcription (Latin):
uau. Et dissĩpauit qiͣ
ortum tentorum suũ
siũ. Oblunoni tradi¬
ditdũs in sion festunta¬
brio in indignacõne¬
firoris sui regẽ ⁊ sat̾dotẽ.

Expanded text:
AU. Et dissipavit quasi hortum tentorium suum, suum. Oblivioni tradidit Dominus in Sion festivitabrio in indignationefuroris sui, regem et sacerdotem.
Abbreviated transcription (Latin):
eiuel accipe et n¬
intellige. Nondũ
traleus. Ora ut traharis.
hilrtur. nõ uolũtas exti¬
⁊trare quisqm eccłiaut
potest uoleus. actede̾ ad
altare pͥ uolens. accipe
sacrameutũ p ᷑ uoleus.
crede̾ nõ pͭ nͥ uolẽs. Si
corꝑe crede̾tur: fieret ĩ no¬
lentib. Ilz nõ corde cred̃.
apliũ audi. Corde credẽ
ad iustĩam. Et qͥd seͣ
Ore aut coufessio fit ad

Expanded text:
Semel accipe, et intellige: nondum traheris? ora ut traharis. hibetur, non voluntas excintrare quisquam ecclesiam potest nolens, accedere ad altare potest nolens, accipere Sacramentum potest nolens: credere non potest nisi volens. Si corpore crederetur, fieret in nolentibus: sed non corpore creditur. Apostolum audi: Corde creditur ad justitiam. Et quid sequitur? Ore autem confessio fit ad
Abbreviated transcription (French):
Tent ui die illa
dic dũs. petibit
cor regis. et cor princi¬
pum. ⁊ obstupescent
sacerdotes . ⁊ iphẽ cou¬
sternabuntur. Et dixi.
deus. Ergo decepisti
ppliũ istum et ierlũ
diceus. Pax ent uol¬

Expanded text:
erit in die illa, dicit Dominus: Peribit cor regis, et cor principum: et obstupescent sacerdotes, et prophetae consternabuntur. Et dixi: Deus, Ergone decepisti populum istum et Jerusalem, dicens: Pax erit vo
Abbreviated transcription (Latin):
qui tociens a nobis re¬
csit. quociẽs ad appetẽ¬
ds teurua ⁊ tpalia foris
uagatur. Redit q nem¬
tlesti alumoma refici
desidat. cũ iu se iru̾sus
supua ceꝑit ac spũalia
e quo pulcre qui
pecierat: adiuĩgit
uon se hẽre quod pouat
au illum. Quĩ aiẽ pz

Expanded text:
qui toties a nobis recedit, quoties ad appetenda terrena et temporalia foris vagatur. Redit vero coelestique alimonia refici desiderat, cum in se reversus, superna coeperit ac spiritualia e quo pulchre qui petierat adjungit: Non se habere, quod ponat ante illum, quonia
Abbreviated transcription (Latin):
EEt descendent forte
mes gloriosi que eiꝰ
¶ incuruabr hõ
⁊ huiliab̃ ir ⁊ oculi
sullumũ depͥmentur.

Expanded text:
et descendunt fortes mes gloriosique ejus incurvabitur homo, et humiliabitur vir, et oculi sublimium deprimentur.
Abbreviated transcription (Latin):
au fec turban mare.
cõmouit uentos ⁊ ꝯci¬
fauit fluctus. Cur hoc
deo ut discipsos mit¬
fet in timorẽ. et sũ
auxilmm postularent
gantib manifestaret.

Expanded text:
 Fecit turbari mare, commovit ventos, concitavit fluctus. Cur hoc? Ideo ut discipulos mitteret in timorem, et suum auxilium postularent, gantibus manifestaret.
Abbreviated transcription (Latin):
dsinus ma uͣ¬
trum militis co¬
git castra. int̾ ubera
arcemi pietatis oppũ¬
gnat. in teu̾is ub̾ib
ferrum durat. L ac
fuudit auꝙ sanguiez
Dat aute morteni
sentire qui uitam. Te¬
nebras iugerit iutrã¬
tib lucem .R. ¶autalm̃¬

Expanded text:
sinus matrum militum cogit castra, inter ubera arcem pietatis oppugnat. In teneris uberibus ferrum durat, lac fundit antequam sanguinem, dat ante mortem sentire quam vitam, tenebras ingerit intrantibus lucem.
Abbreviated transcription (Latin):
Ic ruitaii qua
hunit ꝑdidit. et
mortem quã ignora¬
bat accepit. Stabat
adam uit uxorem
dyabolũ intͥ euã et
hosteui. nnt̾ muliere
⁊ spentem. R Facto

Expanded text:
ic vitam quam habuit perdidit, et mortem quam ignorabat accepit. Stabat Adam inter uxorem et diabolum, inter Evam et hostem, inter mulierem et serpentem. Diabo
Abbreviated transcription (Latin):
legis qr latori cõpla¬
cuit. Qui enĩ nc̃ dĩ
iusi qui renatus fucre
potest intrare ĩ regui
dei. ip̃e tunc dicebat.

Expanded text:
legisque latori complacuit. Qui enim nunc dicit: Nisi quis renatus fuerit potest introire in regnum Dei , ipse tunc
Abbreviated transcription (Latin):
itus ⁊ religio cir¬
archa sumpsit exordiũ.
Qan cũ iposit ad huc
in p̾pucio ꝑfeste deo crodi¬
diss reputatumqz ẽ ei
ad iustĩam: signũ acte

Expanded text:
itus et religio cirarcha sumpsit exordium. Qui cum positus adhuc in praeputio perfecte Deo credidisset, reputatumque ei esset ad justitiam, s
Abbreviated transcription (Latin):
pẽ redemptor oĩ¬
unice solus añ prin¬
cipiũ natus meffa¬
bilit. ¶u lumen
tu splendor prĩs tu
inten̾de q̃s fundunt
p̾ces tui ꝑ orlem fa¬
nuili ¶Lemento sa¬
lutis auitor quod

Expanded text:
e, Redemptor genunice, Solus ante principium Natus ineffabiliter. Tu lumen, tu splendor Patris, Tu Intende quas fundunt preces Tui per orbem famuli. Memento, salutis
Abbreviated transcription (Latin):
Tem alio mõ. Qui
ãmat aiam suã ꝑd
re in hac uita: ne per¬
das in et̾ua uita. Hͨ
aut qd̃ post̾ius dixi.
magis hẽre indetur sẽ¬

Expanded text:
tem, alio modo, qui amat animam suam, perdet re in hac vita, ne perdas in aeterna vita. Hoc autem quod posterius dixi, magis habere videtur e
Abbreviated transcription (Latin):
fies cõtis q gaudiis
exultems. qr uob̾ na¬
iacuit in p̾scpi. nob̾
uagiebat incunis. no¬
b anidebat stella. Co¬
tum eĩ nob ꝓficiebat
quid qͥd saluator loĩs
agebut in hoie ¶ Fe¬
Ecte magi ab oriente
adueu̾unt ierosolimã¬

Expanded text:
es, totisque gaudiis exsultemus, quia nobis najacuit in praesepi, nobis vagiebat in cunis, nobis arridebat in stella. Totum enim nobis proficiebat, quidquid Salvator hominibus agebat in homine. AEcce magi ab Oriente ad
Abbreviated transcription (Latin):
inter obscura se
lumei celeste nõ pom¬
rati Deuiq cũ iusite¬
cc̃em suã necd̾ tena
cognosc̾et. celum sus
gaudia ac tocis nul¬
dileticiam caldeis si¬
pentibi tacito in side¬
be loquebatur. lcas
Acũ quis qnͣtus¬
ue eẽt. necdimi
nsidelis posset uidere
enis iudiciis excitata
celestib gentilitas sẽ¬

Expanded text:
obscura saeculi lumen coeleste non poterat. Denique cum visitationem suam necdum terra dignosceret, coelum sua gaudia ac totius mundi laetitiam, Chaldaeis stupentibus, tacito in sidere loquebatur. Et cum quis quantusque esset necdum nfidelis posset videre ejus indiciis excita de coelestibus gentilitas sen
Abbreviated transcription (Latin):
oua enĩ stella no¬
num adueĩsse
hoiem reuelabat. Et
ita reuera nouũ: cũ
dei ẽẽt filius induere
carnẽ siue gu̾acõne
caruali ⁊ heret scdm̃
hoĩem tp̃s nascendi
qui scd̃m deum nati¬
uitatis iuicunui nou
uat. ut iuugenito al

Expanded text:
ova enim stella novum adventasse hominem revelabat, et ita revera novum, ut, cum esset Dei Filius, indueret carnem sine generatione carnali, et haberet secundum hominem tempus nascendi, qui secundum Deum nativitatis initium non erat, ut Unigenito Al
Abbreviated transcription (Latin):
ou pactum utiq
airtumcisionis.
qđ̃ nõn infaus qui
discuere necd̾ ualuit.
sz maiores qui id sua
cunt. uerũptũ pactũ
qd̾ tũ pͥmo hoĩe deus
buiz diei intã gesserit
ni tr̃a p̾uaricasse con¬
uincitur. atq ideo re¬
medio salutis aliquo
opus hẽre nou igno¬

Expanded text:
on pactum utique circumcisionis, quod non infans qui discernere necdum valuit, sed majores qui id servcerunt; verum pactum quod cum primo homine Deus unius diei vitam gessit in terra praevaricasse convincitur, atque ideo remedio salutis aliquo opus habere non igno
Abbreviated transcription (Latin):
iunia primitina
sua ⁊ decimas suas fi¬
delit̾ offerens: ita ut
in tertio anno ꝓselitis
et adueins nũstraret
oniẽm decuacõem.
Lec ⁊ hiis siliã scdm̃
legem dei puerulus

Expanded text:
nia primitiva sua et decimas suas fideliter offerens ita ut in tertio anno proselytis et advenis ministraret omnem decimationem haec et his similia secundum legem Dei puerulus
Abbreviated transcription (Latin):
no euutes i unide
lcmientes: Qui
seĩantes iun laciuius.
Que st̃ seĩa: Qͥ ma¬
iuplĩ: Euutes ĩ mor¬
teui. ueiẽutes a mor¬
te. Euutes nascendo.
uesentes resurgendo.
metentes mercedẽ et̾¬

Expanded text:
nde venientes? Quid seminantes in lacrymis? quae sunt semina? qui manipuli? Euntes in mortem, venientes a morte. Euntes nascendo, venientes resurgendo. metentes mercedem aet
Abbreviated transcription (Latin):
cuuanglista scri¬
bit loquebatur ill de
regno dei ⁊ eos qͥ cura
indigebant sanalat.
Eadem ꝙ doctriua et
sanacõe completa:
paucis de cibariis hũu¬
dantissime refecit. R¬

Expanded text:
evangelista scribit, loquebatur illis de regno Dei, et eos qui cura indigebant sanabat, eademque doctrina et sanatione completa, paucis de cibariis abundantissime refecit.
Abbreviated transcription (Latin):
racueriunt tãꝙͣ
gladiũ luignas
suas: intendorunt ar¬
cura iẽ amarẽ. ⁊lrtum
dix̃ insidias. Qui enĩ
gladio quo iniuꝯ pu¬
guat. aꝑte pugnat.
Qui sagitam iuittit.
fallit ut feriat. Pris eĩ
iure ad inlus p̾uideat᷑.¬

Expanded text:
acuerunt tanquam gladium linguas suas. 6. Intenderunt arcum, rem amaram. Arcum dicit insidias. Qui enim gladio cominus pugnat, aperte pugnat: qui sagittam mittit, fallit ut feriat. Prius enim nire ad vulnus praevideatu
Abbreviated transcription (Latin):
in p̾ncipio hoĩem
sic a deo cẽ plasmatũ ut
instiueretur prudencia.
uidentia reddẽtur. In¬
stiueretur inꝙͣ pruden¬
cia que hostis calidita¬
tem euitaret. Rocuir¬

Expanded text:
principio hominem sic a Deo plasmatum ut instrueretur prudentia,  providentia redderetur. Instrueretur, inquam, prudentia qua hostis calliditatem vitaret; consi
Abbreviated transcription (Latin):
¶dñsilio quo ni¬
salutaria acret¬
ta ꝑquireret rõne q̃
deõ genitori parendũ
ẽẽ cognosc̾e̾nt. Et enĩ
dñs deus uides hosem¬
inuocẽtem quẽ fec̾at

Expanded text:
consilio, quo salutaria ac recta perquireret; ratione, qua Deo genitori parendum esse cognosceret. Etenim Dominus Deus videns hominem quem fecerat
Abbreviated transcription (Latin):
cient aliquid dite̾ ua¬
leamꝰ. Et enĩ hoc uer¬
tum: s qd̃ ꝑmanet
natum. Non tuͣsito¬
num s eternũ. Nõ
stĩ a deo prẽ. sed ge¬
nitum. ⁊2on solum
geuitũ s etiã uinge¬

Expanded text:
cienter aliquid dicere valeamus. Est enim hoc Vertum, sed quod permanet natum; non transitorium, sed aeternum; non factum a Deo Patre, sed genitum; nec solum genitum, sed etiam Unige
Abbreviated transcription (Latin):
ian resurgat torpida
q̃ sorde extat sancia
sidus refulg iã uo¬
uũ ut tollat oẽ uoximũ
sursis agu⁊ mittitur
laxare gͣtis debitũ os̃
ꝓ indui̾ge̾cia uocem de¬
iuꝰ ꝯ lacris Secũdo
ut ⁊ fulserit iuindũ¬
q horpor ciux̾it nõ ꝓ

Expanded text:
jam resurgat torpida, Quae sorde extat saucia: Sidus refulget jam novum, Ut tollat omne noxium. En sursum agnus mittitur Laxare gratia debitum: Omnes pro indulgentia Vocem demus cum lachrymis: Secundo ut cum fulserit, Mundumque horror c
Abbreviated transcription (Latin):
due nõctrm obscuã
remone cẽ delictunt
ablue pnam medelã
tribue. Quem iaui
trum tuũ inclitum
tuo defende clipeo.

Expanded text:
 Noctem obscuram remove: Omne delictum ablue: Pie medelam tribue. Quem jam trumque tuum inclytum Tuo defende clypeo.
Abbreviated transcription (Latin):
esui qui uel ante
cp̃a circũcisionis.
uł ⁊ post datam circũ¬
cisionẽ de extis genti¬
b excite̾ fideles ut exẽ¬
pla paciencie iob et a¬
mici liberi q illis sine
iuctinus hostiarũ se
suosq ab onginali
pcͣcͣo seu certe sola fide
saluabant qr intus ex
fide mint. ⁊ siue fide
celum tr̃amq regentem

Expanded text:
 qui vel ante tempora circumcisionis, vel etiam post datam circumcisionem de exteris gentibus exstitere fideles, ut exemplar patientiae Job et amici liberique illius, sive victimis hostiarum, se suosque ab originali peccato, seu certe sola fide salvabant, quia justus ex fide vivit , et sine fide Verum
Abbreviated transcription (Latin):
enm hiis atq
huiusmoi reme¬
dnis egent. qui de pec¬
cati traduce ꝓpagati
u iniquinatib con¬
cepti. ⁊ in delictis st̃
nati. Redemptor a
di tolleret siue ꝑcco
uenit in mũdũ: sic̃
suo baptismate nob̾
remedia ꝓcuranit.

Expanded text:
m his atque hujusmodi remediis egent qui de peccati traduce propagati in iniquitatibus concepti et in deliciis sunt nati. Redemptor autem di tolleret, sine peccato venit in mundum, sicut suo baptismate nobis remedia procuravit,
Abbreviated transcription (Latin):
n radice dilcõis. Qͣlit̾
aũt ista dilcõ sit teneu
da. ipẽ insuuat. qui in
plerisq iuscͥpture sue.
sentenciis ⁊ amicos ni¬
b diligi ii se. ⁊ inumi¬
cos diligi pp̃ se. R Cuies

Expanded text:
n radice dilectionis. Qualiter autem ista dilectio tenenda sit, ipse insinuat, qui in plerisque Scripturae suae sententiis et amicos jubet diligi in se, et inimicos diligi propter s
Abbreviated transcription (Latin):
e se ergo loquentib
psenciam exhibuit.
s de se dubitantib cogi¬
tacõis sue spẽm ab sc̃on¬
dit. Uba quidem cõtu¬
lit. duriciam intellectz
iucrepauit. sacre sc̃pture
msteria que de se ipso

Expanded text:
e se ergo loquentibus praesentiam exhibuit, sed de se dubitantibus cognitionis suae speciem abscondit. Verba quidem contulit, duritiam intellectus increpavit; sacrae Scripturae mysteria quae de seipso
Abbreviated transcription (Latin):
Si quis forte i
electis rep̾heusibłem
iiuẽĩunt qiͣsuas ex
eo nequicias ob tectu¬
ri aut ꝓ iusto deffẽsu¬
n librntissime solent

Expanded text:
si quid forte in electis reprehensibile reperiunt, quasi suas ex eo nequitias obtecturi, aut pro justo defensuri, libentissime solent