comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
randiqui &iaminterpell& pronobis. haec inquib:
sibiisperespondit quasi ironicus legenda sunt. &¬
esisen sus istenisi forte electos suos aut ds̃ quiuistifi¬
cat autxp̃s qui prohis estinortiuis condem nauit mini¬
me utique qui&iam interpellat pronobisi hoc ester¬
go quod dicit nemo condem natelectos suos:¬
uid sentiendum in lo co hoc inquo a postolus loquit.
Obtabamenim ego ipse anathema esseaxp̃o pro
fratrib: meis qui sunt cognatimei secundũ carnem
& reliqua: a nathema interdumut & hic occisionem
intersisionemq: significat. er go hicapostolus perire
optatii carne ut alii s aluertur in spu. aaliter. it alni
a postolus umnimiae caritatis expraessit. ex obtans
sfieri possit a xp̃o anathema esse profratrib: sicut &
d̃e siquidem dimittis llis peccata illorum dimit¬
te sinautem deleme delibro tuoquemscripsiso.
demloquitur dedõ ergociuult miser&ur & quẽ

Expanded text:
ram dei, qui etiam interpellat pro nobis. Haec in quibus ram dei, qui etiam interpellat pro nobis. Haec in quibus sibi ipse respondit quasi elpcovawc; legenda. et est sensus iste: nisi forte electos suos aut deus qui iustificat aut Christus qui pro his est mortuus condemnabit; minime utique qui etiam interpellat pro nobis. hoc est ergo, quod dicit: nemo condemnabit electos. Quid sentiendum est loco hoc in quo apostolus loquitur: optabam enim ego ipse anathema esse a Christo pro fratribus meis qui sunt cognati mei secundum carnem, et reliqua? Anathema interdum, ut et hic, occisionem interfectionemque significat. ergo hic apostolus perire optat in carne, ut alii saluentur in spiritu. et aliter: ita hic apostolus uim nimiae caritatis expressit exoptans, si fieri possit, a Christo anathema esse pro fratribus, sicut et et nunc, domine, si quidem dimittes illis peccata illorum, dimitte; sin autem, dele me de libro tuo quem scripsisti. Idem loquitur de deo: ergo cui uult miseretur, et quem
Abbreviated transcription (Latin):
I. Quidillud est quodlegimus. ut quid enim xp̃s cũ
Iadhuc infirmes semus secundum tempus pro im¬
quis quam repperiaturmoriuelle prouisto. Nampro
bono Idestxp̃o forsitam aliquis moriaude at hic&iam
iustitia uix paucimartrres sunt reppesti. innouo aut
instrumento in quo est propi&ate praeceptorum boni¬
tas innumerabiles masteres extiterunt
postolus dixit dedõ patre. sed proomnib: nobis tra¬
diditillum. idest filium quid in hoc significat. t ra¬
didit traditioni adquieuit. in sacrisnamq libris facere
interdm̃ ds̃ dicitur inquib: faciendis uid&ur praes tares
patientiam. aliaquippesunt quae fieri ds̃ uult: alia
quae fierisin&. uultergo fieri quae factum appar&
esse meliora. autuerod&eriora permitat u diber¬
tas humani c̃st& arbitirii in qua arburii lbertate
bonorum malorumq: sectatorib: diuinouiditio ex in¬
beatur r& ributo iusta meritorum.
NC hac eademepistola quid intellegendum est de

Expanded text:
. Quid illud est, quod legimus: at quid enim Christus, cum . Quid illud est, quod legimus: at quid enim Christus, cum adhuc infirmi essemus, secundum tempus pro imquisquam reperiatur mori uelle pro iusto. nam pro bono, id est Christo, forsitam aliquis mori audeat, hic etiam iustitia uix pauci martyres sunt reperti, in nouo autem instrumento in quo est pro pietate praeceptorum bonitas innumerabiles martyres extiterunt. Apostolus dicit de deo patre: sed pro omnibus nobis tradidit illum, id est filium; quid in hoc significat? Tradidit, traditioni adquieuit. in sacris namque libris facere interdum deus dicitur in quibus faciendis uidetur praestare patientiam. alia quippe sunt quae fieri deus uult, alia quae fieri sinit. uult ergo fieri quae facto apparet esse meliora. at. uero deteriora permittit, ut libertas humani constet arbitrii in qua arbitrii libertate bonorum malorumue sectatoribus diuino iudicio exhibeatur retributio iusta meritorum. In hac eadem epistula quid intellegendum est de
Abbreviated transcription (Latin):
dm̃ appellicuerat. uel quodirameius hixeratcuni
passio in dm̃ non cadit absit. hoc est absitita credi ut in¬
iqium dm̃essedicamus quasi haec ita sunt iramifer at
delinquenti alio quin quo modo udicabit dr̃ mun¬
dum nisi ae quitate atq: iustitia de inde sequitur
si e niniuerita sdĩ in mneomendatio habundabuit inglo¬
riam ipsius & hocita proponit utrefellentis sit non ad¬
probantis quia siuerita sdimendatio hominis indiguit.
aec peccator tam quam peccator iudicabitur. & quae
blas faomantur in apostdos uerauidebuntur. ergo quid
est quodicit & si ex conparationemius titiae iustitia
elarescit nonideo tamen homoiniustus essedeb&
ut ds̃ iustus appareat damnatio autem corũ iustco
est qui nos baec ad firmant dicere quod dicere facia¬
musmala utueni antbona putab&tur aute mapostoli
istud dicere aput eos quimale interpraetabantur
distum a postolicum illudutti: ubi abundauit pecca¬
tũ. suꝑ abundabit gratia:.¬

Expanded text:
deum appellauerat, uel quod iram eius dixerat, cum deum appellauerat, uel quod iram eius dixerat, cum passio in deum non cadat. absit: hoc est, absit ita credi, ut iniquum deum esse dicamus, qui, si haec ita sunt, iram inferat delinquenti. alioqui quo modo iudicabit deus mundum, nisi summa aequitate atque iustitia? deinde sequitur: si enim ueritas dei in meo mendacio abundauit in gloriam ipsius. et hoc ita proponit, ut refellentis sit, non adprobantis, quia si ueritas dei mendacio hominis indiguit, nec peccator tamquam peccator iudicabitur, et quae blasphemant in apostolos uera uidebuntur. ergo quid est, quod dicit? et si ex conparatione iniustitiae iustitia clarescat, non ideo tamen homo iniustus esse debet, ut deus iustus adpareat. damnatio eorum iusta est qui nos haec adfirmant dicere. quid dicere? faciamus mala, ut ueniant bona. putabantur autem apostoli istud dicere apud eos qui male interpretabantur dictum apostolicum, illud utique: ubi abundauit peccatum, superabundauit gratia
Abbreviated transcription (Latin):
proponit dicens. si autem iniquitas nostra
iustitiamdĩ commendat quidicimus numquid
iniqus dẽ qui infertiram secundum hominem
dico absit alioquin quomodo iudicabit dr̃ hunc
mundum si enim uerita sdĩ in me omendatio
abundabit ingloriam ipsius qui adhuc ego
tam quam peccator iudicor & nonsicut blas¬
pemamur. & sicut aiuint nos quidam dicere.
faciamus malautueniantbonaquorum
xus in a postolo locus & multis ad discutiendũ
proferendumq sensum uerbis indigens.
non bistamen profestinatione sermonis ast an¬
dus dixerat suprae st autem ds̃ uera x omnis
autem homo mendax. sicutscriptum est
utiustificeris in sermonib: tus &iuncas cũ
iudicaris. tum etiam adiecit. Siautemini¬
quitas nostra iustitiam dĩ commendatquid
dicimus hic deestimoniis que supra posue¬
rat nascentem euentil at questionem & ad¬
iungit. num quidiniqus ds̃ quunfertiram
id estuendistam. secundum hominemidico. hoc ẽ
secundumumanconelocutionem  qđ ciuasi iniquũ

Expanded text:
proponit dicens: si autem iniquitas nostra itiam dei commendat, quid dicimus? numquid iniquus deus est qui infert iram? secundum hodico absit alioquin quomodo iudicabit Deus mundum si enim veritas Dei in meo mendacio abundavit in gloriam ipsius quid adhuc et ego tamquam peccator iudicor et non sicut blasphemamur et sicut aiunt nos quidam dicere faciamus mala ut veniant bona quorum xus in apostolo locus et multis ad excutiendum proferendumque sensum uerbis indigens, nobis tamen pro festinatione sermonis artandus. dixerat supra: est autem deus uerax, omnis autem homo mendax, sicut scriptum est: ut iustificeris in sermonibus tuis et uincas, cum iudicaris. tum etiam adicit: si autem iniquitas nostra iustitiam dei commendat, quid dicimus? hic de testimoniis quae supra posuerat nascentem euentilat quaestionem et adiungit: numquid iniquus deus qui infert iram, id est uindictam? secundum hominem dico, hoc est secundum humanam elocutionem, quod quasi iniquum
Abbreviated transcription (Latin):
diat peccatores ut &iamsi ex audi antur ad in¬
p&randam propriã salutem non exiudiantur
insignis:
nI Dñs & saluator quid est quodineuangelio io¬
hannis dicit inuidicium ego in hunc mundũ
ueniut quinonuident uideant & quiuident
cecifiant. Nonminima quaestio: sed nos
breuiter proneces sitate quidh qͥc doctorum
opiniohab eat proferemus ueniut quinoniu¬
dent ideant & quiudent cecifiant. id est
uthii quise nonuidere confitentur & medi¬
cum quaeruntuideant: hii uero qui seputant
uidere & medicum nonre quirunT insuacecitate
permaneant itaq: in hociuditum uenis sesed ix̃
Quod discernerit causamcredentium & incredu¬
lorum. ergo ut quinonuident ideant. potest
intellegi degentilib: quiusurierant perfidem
& quiuident cecifiant. accipideiudaeis potest
qui cecab antur per ꝓpriam infidelitatem :
Iuomodo saluator loquitur pater maior me est
dematre homine homoillud secundum hominem

Expanded text:
diat peccatores, ut etiam, si exaudiantur ad indiat peccatores, ut etiam, si exaudiantur ad inpetrandam propriam salutem, non exaudiantur in signis. Dominus et saluator, quid est, quod in euangelio Iohannis dicit: in iudicium ego in hunc mundum ueni, ut qui non uident uideant et qui uident caeci fiant? Non minima quaestio, sed nos breuiter pro necessitate, quid hic doctorum opinio habeat, proferimus. uenit, ut qui non uident, uideant, et qui uident caeci fiant, id est, ut hi qui se non uidere confitentur et medicum quaerunt uideant; ii uero qui se putant uidere et medicum non requirunt in sua caecitate permaneant. itaque in hoc iudicium uenisse se dixit, quo discerneret causam credentium et incredulorum. ergo ut qui non uident uideant, potest intellegi de gentilibus qui uisuri erant per fidem; et qui uident caeci fiant, accipi de Iudaeis potest qui caecabantur per propriam infidelitatem. Quo modo saluator loquitur: pater maior me est, de matre homine homo, illud secundum hominem.
Abbreviated transcription (Latin):
qui ita disputant. cum loquitur mendacium
idest diabulus de propriis loquitur quiamen¬
dax est & pater eius hoc estmendacii. ipsius
pater est ⁊ua abipso uideatur ortumesse
mendacium ut sicut ds̃ filiosueritate genuit
ita  & diabulus filios genuerit falsitate ::
Iuomodo accipendum est illud quod dicitur
abraham pateruester exultauit utiu¬
der & diemmeum &uidit & gaui sus est
pro fetȩ udentes appellabantur. ideo quod sci
sp̃s munere eaquae c&eriserant clausa qua¬
si conscii futurorum idebant. Inter quos &
icitur in euangelioscimus quia peccatores
ds̃ non exaudit & quomodo alioloco salua¬
tor dicit omnis quip&it accipit: Sunt qui ex
hocita sentiua. illein quiunt quidixit peccato¬
res non ex audirecȩcus fuerat & plenam
adhuc quasi in fu suscollrrio uidere nõ pote¬
rat ueritatem. certum estautem diuine mi se¬
ricordiae aurem pater epilsantib: potest &
hacratione intellegi. quomodo ds̃ non ex au¬

Expanded text:
qui ita disputant: cum loquitur mendacium, qui ita disputant: cum loquitur mendacium, id est diabolus, de propriis loquitur, quia mendax est et pater eius, hoc est mendacii ipsius pater est, quia ab ipso uidetur ortum esse mendacium, ut, sicut deus filium ueritatem genuit, ita et diabolus filium genuerit falsitatem. Quo modo accipiendum est illud, quod dicitur: Abraham pater uester exultauit, ut uideret diem meum, et uidit et gauisus est? Prophetae uidentes appellabantur, ideo quod sancti spiritus munere ea quae ceteris erant clausa quasi conscii futurorum uidebant, inter quos et Dicitur in euangelio: scimus quia peccatores deus non exaudit; et quo modo alio loco saluator dicit: omnis qui petit accipit? Sunt qui ex hoc ita sentiunt: ille, inquiunt, qui dixit peccatores non exaudiri caecus fuerat et plenam adhuc quasi infusus collyrio uidere non poterat ueritatem; certum est autem diuinae misericordiae aurem patere pulsantibus. potest et hac ratione intellegi, quo modo deus non exau
Abbreviated transcription (Latin):
potest & figurate intellegi hic dies festus
adquem saluator senon ascensurum esse
professus est. utipsemutandam festiuita¬
tem docer&.
Qualiter sentiendum est delocoillo in quode
Aiħu xp̃o saluatore nr̃o scribitur. ne momi¬
sit in eum manus quia nondum uenerat hora
eius hora hȩc non secundum mathematicos
intellegenda est. Sed potius hora illa qua i pra
hora eius. quia nondum uniuersa perfecerat:
quia nondum cuncta proposite operationis
inpleuerat propter quachomines terram q
uisi tauerat.
uomodo intellegendum est quod saluator
Idicit cumlo quitur mendatium exproprus
loquitur quamendax est & pater eius
Supradixerat dñs adiudatos. sid s̃ pater
uester es set diligerias utiq: & me postea
uos exdiab lo patre estis & desideria patris
uestri uultis facere ille homicidaerat ab
mitio & inueritate non st&it. quia non
est ueritas in eo cumlo quitur mendatiũ
qui amendax est & pater eius idesidiabulus sun

Expanded text:
potest et figurate intellegi hic dies festus potest et figurate intellegi hic dies festus ad quem saluator se non ascensurum esse professus est, ut in se mutandam festiuitatem doceret. Qualiter sentiendum est de loco illo in quo de Iesu Christo saluatore nostro scribitur: nemo misit in eum manus, quia nondum uenerat hora eius. Hora haec non secundum mathematicos intellegenda est, sed potius hora illa qua ipse chora eius, quia nondum uniuersa perfecerat, quia nondum cuncta propositae operationis inpleuerat propter quae homines terramque uisitauerat. Quo modo intellegendum est, quod saluator dicit: cum loquitur mendacium, ex propriis loquitur, quia mendax est et pater eius? Supra dixerat dominus ad Iudaeos: si deus pater uester esset, diligeretis utique me, et postea: uos ex diabolo patre estis et desideria patris uestri uultis facere. ille homicida erat ab initio et in ueritate non stetit, quia non est ueritas in eo. cum loquitur mquia mendax est et pater eius, id est diabolus. sunt
Abbreviated transcription (Latin):
&c& era. xp̃o uero unigenito suo qui&iamdat¬
utique non est sp̃s ad mensuramdatus. Quia¬
& in eo est omnis plenitudo diuinitatis¬
I aluator dicit. uos ascendite ad diemhunc
egonon ascendo addiemfestum istum. & quo
modo postea scribitur de eo ut autemascende¬
runt fratres eius tunc & ipse ascendit ad diem
festum. ueritas mendatium loqui non potest.
atq: idcirco non aliut abiħu factum est quoo quod
sepronu amauerat esse facturum. Scenophigia
enimsollemnitas iudȩorum non unum diem
sed plures diessollemnitati conplectitur:
Sicut & pasche festiuitas. ergo quidixerat
non ascendam addiemfestum hunc. utiq
ad diemfestum ipsum sicut prȩdixerat non
ascendit. Nam & sequitur in euangilio. hec
cum dixise ipse hoc est saluator. Mansit
ingalilea. utintellegamus in ea quidem sollem¬
nitate sed non eundem diem fuisse dequo post¬
ea scribitur. ut autem ascenderunt fratres
cius tunc et ipse ascendit addemfestum

Expanded text:
et cetera. Christo uero unigenito suo qui etiam daet cetera. Christo uero unigenito suo qui etiam dat non est spiritus ad mensuram datus, quia in eo est omnis plenitudo diuinitatis. Saluator dicit: uos ascendite ad diem hunc, ego non ascendo ad diem festum istum; et quo modo postea scribitur de eo: ut autem ascenderunt fratres eius, tunc et ipse ascendit ad diem festum? Ueritas mendacium loqui non potest, atque idcirco non aliud a Iesu factum est, quam quod se pronuntiauerat esse facturum. scenopegia enim solemnitas Iudaeorum non unum diem sed plures dies solemnitate conplectitur sicut et paschae festiuitas. ergo quia dixerat, non ascendo ad diem festum hunc, utique ad diem festum ipsum, sicut praedixerat, non ascendit, nam et sequitur in euangelio: haec cum dixisset, ipse, hoc est saluator, mansit in Galilaea, ut intellegamus in ea quidem solemnitate, sed non eundem diem fuisse de quo postea scribitur: ut autem ascenderunt fratres eius, tunc et ipse ascendit ad diem festum.
Abbreviated transcription (Latin):
porro ipsa reparatio exrdificandi templi
diutrast a est uicinis in circuitunationib: orus
adsidua infestatione prohibentibus:
uomo dosaluator ad sumptum hominem
duxitincaelum. aut quomodocaelũ primu¬
titur scĩs cumdicat. nemo a scendit incaelũ
nisi quidecaclo discendit filius hominis quiest
in caelo. aut quomodoincaeloera cũ adhucess&
interra. Secundũ carnẽ interraerat: Se¬
cundũ deitatem caelo nondeerat. Ideo & ipse
Necesseest ut sequantur membra quocaput pre¬
cesserit ut siti in cael oxp̃icor poris pleuituido
ualiter illũ daccipiendũ est quod scribitur
Nonenim ad mensuram dsdat sp̃m. hoc qudã
defilio ꝓpriae intellegendũ esse confirmant:
quia homineslũ alii. aliis. plusminusue capiea
uoq ad mensurã sp̃maccipere uidentur utta
il lud apostoli. habentes autem donationes
secundum gratiam quaeda ta est nobis differen¬
tes siue profetiam secundum mensuram fidei

Expanded text:
porro ipsa reparatio exaedificandi templi porro ipsa reparatio exaedificandi templi diu tracta est uicinis in circuitu nationibus opus adsidua infestatione prohibentibus. Quo modo saluator adsumptum hominem duxit in caelum aut quo modo caelum promittitur sanctis, cum dicat: nemo ascendit in caelum, nisi qui descendit de caelo, filius hominis qui est in caelo, aut quo modo in caelo erat, cum adhuc esset iri terra?. Secundum carnem in terra erat, secundum deitatem caelo non deerat. ideo et ipse necesse est ut sequantur membra quo caput praecessit, ut sit in caelo Christi corporis plenitudo. Qualiter illud accipiendum est, quod scribitur: non enim ad mensuram deus dat spiritum? Hoc quidam de filio proprie intellegendum esse confirmant, quia homines dum alii aliis plus minusue capiant, utque ad mensuram spiritum accipere uidentur, iuxta illud apostoli: habentes autem donationes secundum gratiam quae data est nobis, differentes siue prophetiam secundum mensuram fidei,
Abbreviated transcription (Latin):
diabulus si iniusti. potest & fides regnum dĩ
uomodo in luca latronisaluator dicit. hodie
mecum eris inparadiso. cumuteq dieillo
secundum hominem corpos. pore interra
anima apud inferos ferit. potest forte
hic propara dyso accipiille ad tributus quies¬
tis locus ubi abraham essecumlazara in
euangelio saluator ostendit. autcerte itam
tellegendum est. quodhanc promissionẽ
dñs secundum essecton diuine potestatis
inpleuerit. qui aubiq: dñm esse noscendum
est.
DE IO HANNO.
uadraginta & sexanni adfirmantibus
iudaeis secundum euangeliũ iohannis
inae dificatione templi quomodo ostendin¬
tur inpleti Salomonem quidem sep¬
temtantum anis domui dñĩ aedificassesa¬
tis constat. scriptura ex hocdicente. ae¬
dificauitq: eimannis .uii. quadragen¬
ta & sex uero annim in templi restaura¬
tione ponuntur quae habita est indiebus
hes drae prof&ae. post subuersion hie¬
rusolimae. captiuitatemq: iudaeorum.

Expanded text:
diabolus, si iniusti. potest et fides regnum dei diabolus, si iniusti. potest et fides regnum dei ctorum suorum. Quo modo in Luca latroni saluator dicit: hodie mecum eris in paradiso, cum utique die illo secundum hominem corpore in terra anima apud inferos fuerit? Potest forte hic pro paradiso accipi ille adtributae quietis locus, ubi Abraham esse cum Lazaro in euangelio saluator ostendit, aut certe ita intellegendum est, quod hanc promissionem dominus secundum effectum diuinae potestatis inpleuerit, quia ubique deum esse noscendum est. DE IOHANNE. Quadraginta et sex anni adfirmantibus Iudaeis secundum euangelium Iohannis in aedificatione templi quo modo ostenduntur inpleti? Salamonem quidem septem tantum annis domum domini aedificasse satis constat scripturae ex hoc dicente: aedificauitque eam annis septem. quadraginta sex uero anni in templi restauratione ponuntur quae habita est in diebus Hesdrae post subuersionem Hierosolymae captiuitatemque Iudaeorum.
Abbreviated transcription (Latin):
tormentorum sensus quasi proloco custodiae
bi quo erat accipiendus est. reis quppeipsacus¬
todia & iamante iuditium non estabsq tor¬
mentis. In hoc quoq: quod aput infernum abra¬
ham uid& huec subesse a quib: damratioputatur
Quod omnes &iam sci ante aduentum hñi nĩiħu¬
xp̃i adiferna lic& interfrigeru locum dis¬
cendis sedicuntur: aliioppinatur locum illum
in quo abraham erat ab illis infernilocis in su¬
periorib: confatutum. propter quod dicit
ch̃s de illo diuite eleuansoculossuos cumes&
initor mentis uidit abra ham delonge finum¬
q ipsius abrahae designareillius regionisqui&ẽ
uomodo istud accipiendum est quod legimus
Regnum di intrauos est. Inunoquoque
probonorum malorumq actuum discre¬
pantia. aut ds̃ regnat. audiabolus quiane¬
cesse est utcuius uolunta temopere procurrat
eius imperiouideatur esse subiestus. itaq siius¬
ti sunt quidam ds̃ in hisregnare dicendus est

Expanded text:
tormentorum sensus quasi pro loco custodiae tormentorum sensus quasi pro loco custodiae in quo erat accipiendus est: reis quippe ipsa custodia etiam ante judicium non est absque tormentis. In hoc quoque quod apud infernum Abraham vidit haec subesse, a quibusdam ratio putatur, quod etiam omnes sancti ante adventum Dominii ad inferna, licet in refrigerii locum, descendisse dicuntur. alii opinantur locum illum in quo Abraham erat ab illis inferni locis in superioribus constitutum, propter quod dicat dominus de illo diuite,: eleuans oculos suos cum esset in tormentis, uidit Abraham de longe, . sinumque ipsius Abrahae designari illius regionis quietem. Quo modo istud accipiendum est, quod legimus: regnum dei intra uos est? In unoquoque pro bonorum malorumque actuum discrepantia aut deus regnat aut diabolus, quia necesse est, ut cuius uoluntatem opere procurat, eius imperio uideatur esse subiectus. itaque si iusti sunt quidam, deus in his regnare dicendus est,
Abbreviated transcription (Latin):
adnumeratis quasi semiplenum primum
illum diempostremũq: tacuerunt:
ursus in eodem dicit. eruntenim ex hoc
quinq: in domo un aduusi. tresinduo &
duo intres diuidentur. paterifilium &
filius in patrẽsuum. Mater infiliam & filia
mina tremi socrus innurum suam & nurus
inso crumisuam qud est quod sum superius qun¬
que undeatur proposuisse ꝑsonas sex in subse quen¬
tibus cumper sonarum significatione subiecit:
mater & socrus eadem intellegi potest quue per
filiam & nurum duob: sit co appellata nominib:
acperinde & subsequentib: uidere potest nu¬
merus per sonarum.
t parabula lazari & diuitis aliquanti quesciones
incurrunt aut quo modo diues intar mentis sit
ante iuditium ãt quo modo digitum larari
indicat numquidcorpora aputinseros suntut
utipse aquam desider& Num quidsis tgnicor¬
poris sentiebat hec ominia secundum eos asfec¬
tus loquitur quos aliquando pronecessitate
corporis sentiebat. c& crumille anteiudiuum

Expanded text:
adnumeratis quasi semiplenum primum adnumeratis quasi semiplenum primum illum diem postremumque tacuerunt. Rursus in eodem dicit: erunt enim ex hoc quinque in domo una diuisi, tres in duo et duo in tres. diuidentur pater in filium et filius in patrem suum, macrus in nurum suam, et nurus socrum suam . Quid est quod cum superius quinque videatur posuisse personas, sex in subsequentibus cum personarum significatione subjecit? Resp. Mater et socrus eadem intelligi potest quae per filiam et nurum duobus sit compellata nominibus: ac perinde et in subsequenti quinque videri potest numerus personarum. Int. In parabola Lazari et divitis al quantae quaestiones incurrunt. Aut quomodo dives in tormentis sit ante judicium ; aut quomodo digitus Lazari dicatur ; numquid corpora apud inferos sint; aut ipse aquam desideret; numquid sitim corporis sentiebat? Resp. Haec omnia secundum eos affectus loquitur, quos aliquando pro necessitate corporis gesserat. Caeterum ille ante judicium
Abbreviated transcription (Latin):
dominicumita appellatum existimant. eo
quodiudeatur secundus abilla legaleobser¬
uatione sabbati. & primus sit euangelicae
gratiae celibritate Siciautem hocminus
facereiuid &ur quod diemipsum magis sab¬
bati fuis s& contendat. quiascriptu sit
deeo quid facitis quod non lic& insabbatis
potest forsitã & ipsemh lominus diessab¬
bati ita ex hoc intellegiutnunc obseruatio¬
nenostra secundus sit qui primus quon¬
dam fuerit obseruatione iudaica.
pestissime enim diesprimu dominecus
deputatur :¬
uomodo uisionem illam inquad ñs ad¬
sumptis trib: discipulis glorificatus est.
lucas postdiesosto aliuero euangliste
postsex dies subsecutam es se cominemo¬
rant. lucas quo habito dñi apud discipu¬
los sermone postotodies scribit uisio¬
nem hanc discipuli ostensam & eundem
diem quo dñs locutus est conpraehen¬
dit & eum quoiħs glorificatus apparu¬
it hiuero quisex dies indicandus puta¬
uerunt medis tantum atq: integris dieb:

Expanded text:
dominicum ita appellatum existimant, eo dominicum ita appellatum existimant, eo quod uideatur secundus ab illa legali obseruatione sabbati et primus sit euangelicae gratiae celebritate. si cui autem hoc minus facere uidetur, quod diem ipsum magis sabbati fuisse contendat, quia scriptum sit de eo: quid facitis, quod. non licet in sabbatis? potest forsitam et ipse nihilo minus dies sabbati ita ex hoc intellegi, ut nunc obseruatione nostra secundus sit qui primus quondam fuerit obseruatione Iudaica. rectissime enim dies primus dies dominicus deputatur. Quo modo uisionem illam in qua dominus adsumptis tribus discipulis glorificatus est. Lucas post octo, alii uero euangelistae post sex dies subsecutam esse commemorant? Lucas qui habito domini apud discipulos sermone post octo dies scribit uisionem hanc discipulis ostensam et eum diem quo dominus locutus est conprehendit et eum quo Iesus glorificatus adparuit. hi uero qui sex dies indicandos putauerunt mediis tantum atque integris diebus
Abbreviated transcription (Latin):
suae quisq: sacerdo tale fung&ur offitio. in hoc
ergo ordine octab am sortem abiababuit dequa
uice z accharias sacerdos fuit :
Quiilli sunt qui inscripturis nomina ante quã
nascerentur acciperint. In nouo testamen¬
testamento pra&er saluatorem solum legimus
baptista iohanner inuotriuero quattuor sunt
isac ismahel salomon ueliosias quior tu uide¬
antur iuniores esse quam nomine:
Adaduentum matris d̃i quomodo iohan¬
nis ad huc sensu caresis inutero potuit
exulta rema &erno: Hoc matris sensuuel
gaudio aquib: damfactum exis timatur
ut &um interiorib: potuerit exultareuisce¬
rib: autcerte si hocadiohanem potius refer¬
riplacit. inter miracula diuina reputan¬
dũ est sicut eallut cumuox asinae insonum
sermonis erupit.
neo demeuangelio quid sibiuult illidquod
llegitur. factum est autem in sabbato se¬
cundo primo cumtransir& dñs ĩħs persata
uel leb ant discipuli eius spicas & manducabant
confricantes manib:. quidam hoclo codiaem

Expanded text:
suae quisque sacerdotali fungeretur officio; in hoc ergo ordine octauam sortem Abia habuit de qua uice Zaccharias sacerdos fuit. Qui illi sunt qui in scripturis sacris nomina antequam nascerentur acceperunt? In nouo testamento praeter saluatorem solum legimus Baptistam Iohannem, in ueteri uero quattuor sunt Isaac, Ismael Salamon uel Iosias qui ortu uideantur iuniores esse quam nomine. Ad aduentum matris domini quo modo Iohannes adhuc sensu carens in utero potuit exultare materno? Aut matris magis sensu uel gaudio a quibusdam factum existimatur, ut etiam interioribus potuerit exultare uisceribus, aut certe si hoc ad Iohannem potius referri placet, inter miracula diuina reputandum est, sicut et illud, cum uox asinae in sonum sermonis erupit. In eodem euangelio quid sibi uult illud, quod legitur: factum est autem in sabbato secundo primo, cum transiret per sata, uellebant discipuli eius spicas, et manducabant confricantes manibus? Quidam hoc loco diem
Abbreviated transcription (Latin):
donatus idemappellatus ẽ & leui
lebbeus
corcolus id ẽ a corde. ipse ẽ.
& thaddius ipset̃ eiudas iacobi¬

Expanded text:
donatus, idem appellatus est Leui. Lebbeus corculus, id est a corde, ipse est et Thaddeus, ipse est et Iuda Iacobi
Abbreviated transcription (Latin):
murare. Quiergo ante increpationẽ dominica inommope¬
re hominibus prȩlatus funt. ipse in altum increpatione
protraens. et minus

Expanded text:
murare. Qui ergo ante increpationem dominicam in omni opere hominibus praelatus fuit ipsa in altum increpatione proficiens, et minus
Abbreviated transcription (Latin):
gregib prȩsunt nascentib masculis zelant. & testculos eoꝵ
morsib detruncant. qđ cauentes matres eos insecrais locis
torrens qđ pluuia crescit. siccitate torrescit .i. arescit.
Dequo pacubus. ł imeo uapore torrens torr&. Pruma est¬
matutini temporis frigus. quod a paruendo nomen accepit. qr
quã ab his nomen acceperint Ceteri orbiuocant᷑: Coneui¬

Expanded text:
gregibus praesunt. Nascentibus masculis zelant et testiculos eorum morsu detruncant, quod caventes matres eos in secretis locis torrens quia pluvia crescit, siccitate torrescit, id est arescit. De quo Pacuvius 13: Flammeo vapore torrens torret. Cumatutini temporis frigus, qui inde pruine nomen accepit, quia quam ab illis nomen acciperent, ceteri orbi vocantu
Abbreviated transcription (Latin):
nodati Cartilagines .i. osia mollia & ñne medulla
Quodgen auriculȩ & nariũ discrim̃ & costarũ extremita¬
tes habent. siue opercula ossuũ quę mouent᷑. Et dicti carti¬
ligines. qđ leni attactu carent dolore dũ plectunt᷑¬
Iuniper gr̃dicta. siue qđ ab ãplo in angustũ finit ut ig¬
nis. siue qđ concoeptũ teneat ignẽ ad eo ut si pruine &x ei¬
cinere fuerint coopertȩ. usq ad annũ ꝑueniant. Pir eñĩ¬

Expanded text:
ntur. Cartilagines ossa mollia, et sine medulla: quod genus auriculae et narium discrimen et costarum extremitates habent, sive opercula ossium, quae moventur: et dictae cartilagines, quod levi attritu carent dolore, dum plectuntuniperus Graece dicta, sive quod ab amplo in angustum finit, ut ignis, sive quod conceptum diu teneat ignecinere fuerint cooperte, usque ad annum perveniunt, vel di
Abbreviated transcription (Latin):
qui se cognoscit uel in cogitatione uel in opere. ueldi. uel
in proximi nec glecta dilectione peccasse. promittit sẽ ultra
montiũ corpora qualis e&us qui excepit ionĩ. Quius aluus
magnitudinis tantȩ erat. ut in star optiner& inferni. Sus¬
pendiũ .i. eleuationẽ intentionis addm̃ Ossamei i. for

Expanded text:
intelligunt vel in cogitatione et opere, vel in Dei ac proximi neglecta dilectione peccasse, quibus se promittunt ultra montium corpora; qualis cetus excepit Ionam, cuius alvus tantae magnitudinis fuit ut instar obtineret inferni, dicen
Abbreviated transcription (Latin):
dicait Rectũ me quidẽ in t̃homines credidi. sed te loquente
et ante flagella prauũ. et post flagelli rigidũ me inueni. Qui¬
intelligo. tanto mem& ipsũ humilis inuestigo Pereit dies iđ¬
corditus et dies dr̃: Cũ pollicendo sebona humanis aspectibus
ris tenebris obseurat Pereat antiꝗ hostis qui lucẽ ꝓomissionis os
tendit. et peccati tenebras contulit: Intenebras dies uertatur.¬

Expanded text:
deat. quidem me inter homines credidi, sed te loquente, et ante flagella pravum, et post flagella me rigidum inveni; quim intelligo, tanto memetipsum humilius investigo. CAPUT XL. Rus. Dies est cum pollicendo bona, humanis aspectibus ris tenebras obscuratendit, et peccati tenebras contulit. Pereat, id est
Abbreviated transcription (Latin):
omer ingene si galate idest gastiqui
acandore corpores primũgalate appella:¬
tisunt aequnb: populi quondaminorienus
Ponginqua micrantes primũigalli grecȩ nunc
antiquogallorum nomine galatȩ uocantur
inaga. scite quid antigog & mago cothosputa
Thubas ataltra beri quiest hispaniuat

Expanded text:
omor in Genesi Galatae, id est Galli qui a candore corporis primum Galatae appellati sunt, e quibus populi quondam in Orientis longinqua migrantes primum Gallograeci, nunc antiquo Gallorum nomine Galatae uocantur. Magog õ Scythae, quidam Gog et Magog Gothos putant. Tubal Hiberi qui et Hispani
Abbreviated transcription (Latin):
tores. Pellẽ pilosã caprarũ nigrã. quia capillo nigro fuerurit
recelso loco illius cuitatis. Ex poliauit se ipse uestimentissuis. Ideo
operariuł posteras. Et el ꝓpriũ nom̃ lapidis. Intrate in istapat¬
te. & surrexit ionatha. Id arco surrexit ne abner iuxta latus aliua
regis .i in sede dauid seder&. sed ut apparer& uaciu sessio dauid
Obixt i intente pseuerant᷑ F ilius mulieris subaudit nones fil¬
us mis sed adulterȩ matrisdũ diligis inimicũ. Surrexit ionatia¬

Expanded text:
tores. Pellem pilosam caprarum. Nigram, quia capilli nigri fuerunt . In excelso loco illius civitatis. Exspoliavit se vesstimentis suis. Hoc ideo reris. Zehel. Proprium nomen lapidis. Intra te. In ista parte. Et surrexit Jonatha. Idcirco surrexit, ne Abner juxta latus aliud regis in sede David sederet, sed ut appareret vacua sessio David. Obnixe. Intente, subjecte. Filius mulieris. Subauditur: Non es filius meus, sed adulterae matris, dum diligis inimicum tuum. XXI. Post
Abbreviated transcription (Latin):
habuit. quia in lege prȩceptũ fuit ut auiginti annis & supra
buit. Alit̃ filius unius anni sub audit̾ filius cis. uno anno regnans
nihil magniegit sedhumilis ꝑmansit. Hoc in loco uiciũ eclip¬
tũ annorũ genuit arfaxad. ubi eclipsis. ẽ. quia de est erat
Stationẽ. exercitũ. Clam auit ergo populus post saul .i. secu¬
tus . ẽ. eũ uł excitat se ad pugnã. Hebrei autẽ transierunt
iordanẽ ad orientalẽ plagã fugerunt. Pergebat contrauiã
effrata ad uiã quȩ ducit ad terrã saul in tribubeniamin. ubi
effrata. ẽ. ad terminũ inminentis uallis seboim. In magio¬

Expanded text:
habuit, quia in lege praeceptum fuit ut viginti annis et supra buit. Aliter filius unius anni subauditur filius Cis unum annum regnans nihil magnum egit, sed humilis permansit. In alia translatum annorum cum genuit Arphaxad: ubi ellipsis est, quia deest eratSecutus est eum, vel exhortavit se ad pugnam. Hebraei autem transierunt Jordanem. Ad orientalem plagam fugerunt. Pergebant contra viam Ephrata. Ad viam quae ducit ad terram Saul, in tribu Benjamin, ubi Ephrata est. Ad iter termini imminentis valli Seboim. Termi
Abbreviated transcription (Latin):
tȩ. sed quia parati erant ad prȩdicandũ & laudandũ dñm
Et ante eos psalteriũ. quia detinebant eos in manibus. Descendens
cula aliqua inminent. descende illuc ut ab eas certũ locũ ad inue¬
uendũ me. In mutauit eid ñs cor aliud .i. confirmauit eũ in regno
Etx spectabis me .uiI. dieb. Noli tediosus. eẽ. in expectando
Ideo ingalgalis. quia ibi populus cũ iħu pascha celebrauit. & ibi
saul int̾ ꝓphetas. Id eo quia ante non . ẽ. usus int̾ eos. nec degene¬
samuhel populũ ad dnm. quia in prȩsentia dĩ disputauit cum

Expanded text:
quia semper parati erant ad praedicendum et laudandum. Et ante eos psalterium. Quia eum tenebant in manibus. Descendes acula aliqua imminent, descende illuc, ut habeas certum locum ad exspectandum me. Immutavit ei Dominus cor aliud. Confirmavit eum in regnum. Exspectabis septem diebus. Noli taediosus esse in exspectando; ideo in Galgala, quia ibi populus cum Jesu pascha celebravit, et 422 ibi Saul inter prophetas? Ideo quia ante non est visus inter eos, nec de genemuel populum ad Dominum. Quia in praesentia Domini disputavit
Abbreviated transcription (Latin):
rũ mutatio quae prorerũ uicissitudine succedit. In carmelo
qui hoc nomine appellant᷑. Unus in quo fuit nabal maritus abi¬
gahil ad plagã australẽ. alt̃ iuxta ptholomaidem mari inminens. in
quo helias ꝓpheta flexis genib pluuiã impetrauit. For nice. trium¬
plata diuinȩ sunt subdita ditioni. Ergo ipse diabolus ñ qualis nunc
insanientiũ ꝑ hanc artẽ mitigare posse. In ammiratione igit᷑¬

Expanded text:
udine, vel pro recti dispositione succedit. In Carmelo. qui hoc nomine appellantur, unus, in quo fuit Nabal, maritus Abigailis, ad plagam australem; alter juxta Ptolemaidem mari imminens, in quo Elias propheta flexis genibus pluvias impetravit. Fornice triumprolata divinae sunt subdita ditioni. Ergo ipse diabolus, non qualis nunc ipsam per hanc artem mitigari posse in admiratione. XVI
Abbreviated transcription (Latin):
media parte iugeris. Tale spatiũ fuit terrȩ qđ sufficiebat
trahe manũ .i. expecta adhuc donec sciam unde tu multus
orit᷑. Dũ ante ait applica arcã. clamauit saul & populus
cohor tantesse ad pugnã. Eluens mel .i. in herbis & folus ar¬
borũ. ut sȩpe contigit in multis locis. aut fauus mellis apparuit

Expanded text:
media parte jugeri. Tale spatium fuit terrae, quale sufficiebat trahe manum. Exspecta adhuc, donec sciamus unde tumultus oriatur, dum ante dixit: Applica arcam. Clamavit Saul, et populus, cohortantes se ad pugnam. Fluens mel. In herbis, et in foliis arborum, ut saepe contingit, dum terra fit; aut favus mellis
Abbreviated transcription (Latin):
modicũ uas ȩneũ quad rangulũ in latere aꝑtũ iuxta sepulcrũ
rachel infinib beniamin. quia intribu iuda fuit ꝓpe fines
beniamin ad quercũ tabor de nomine alicuius hominis. ut quer¬
rã electe laguenã uini. Laguena & situla greca nomina sunt
inflexa ex parte ut fierent latina. Illi enĩ laginos. nos lague

Expanded text:
Modicum vas aeneum quadrangulum in latere apertum. Juxta sepulcrum Rachelis in finibus Benjamin. Quia in tribu Juda prope sunt fines Benjamin. Ad quercum Thabor. De nomine hominis alicujus, ut querrunt initium. Lagoena et Sicula Graeca nomina sunt, inflexa ex parte ut fierent Latina. Illi enim λάγηνος, nos lagoe
Abbreviated transcription (Latin):
leuite ab urbe murata usq ad uillã. Undiq ab om̃ib: congregabant
pecuniã de quib uasa faciebant ut ꝓficerent omib: dũ una plaga
ciuitates ꝓpe int̾ sẽ. & ibi fuerunt leuitȩ. Aminadab sacerdos
fuit in dieb. illis. Sabaa ciuitassamuhelis. Annusuigesimus. Abeo
tẽpore numerat. quo inducta ÷ arca in domũ aminabab. usq dũ
eã dauid ad se transtulit. Et requieuit omis i srł. id÷ in religione
effudert̃ corã. Hoc ad testimoniũ fecert̃. ut ultra n reuocaret᷑
mens eorũ a sȩculo. sicut diffusa aqua ñ potest colligi aut reuo¬
cari Suꝑ betachar. id ÷ iuxta masphat. Et sene. id÷ ueroloca
uł ciuitates r: Nec a pposuerunt ultra : ꝓ longo tempore dicit᷑
pararent uł tincturas. Reditus uinearũ. qđ de uiea & melle

Expanded text:
Levitae. Ab urbe murata usque ad villam. Unde ab omnibus congregant pecuniam: de quibus vasa faciebant, ut proficeret omnibus, dum una plaga civitates prope inter se, et ibi fuerunt levitae. VII. Abinadab. Sacerdos fuit in diebus illis. Gabaa. Civitas Samuelis. Annus vicesimus. Ab eo tempore enumerat quod ducta est arca in domum Abinadab, usque dum eam David ad se transtulit, et requievit omnis Israel in religione effuderunt coram Domino. Hoc ad testimonium fecerunt, ut ultra non revocaretur mens eorum a Domino, sicut diffusa aqua non potest colligi, aut revocari, Subter Bethchar. Juxta Masphat et Sen, duo loca et civitates. Nec apposuerunt ultra. Pro longo tempore dicitur. nctorias. Reditus vinearum. Quod de vinea et melle
Abbreviated transcription (Latin):
uir tute infirmata .c̃. Deducit ad inferos ÷. in pericuilia
fundamenta. Fili belial. filii diaboli. Fuscmulã triden
tẽ Alid trans latio appagonẽ tridentẽ. Lebetẽ cacibũ¬
sederudã. Carnes erudas in altari semꝑ mos crat osferri.
& primũ incendebat᷑ adeps: & tunc hiqui portabant caque¬
bant carnes tã sacerdotib quã sibi. Uiolentia. uis ualida. quia¬
detrahebant homines sacrificio dñi. quia noluert̃ uenire homines
ad sacrificandũ dño. quia illa ꝑ mala exẽpla sua plebẽ sacrificiodnĩ
separarant. ł quia homines in sacrificio blasphemare cõpellerent.¬
cũ mulierib quȩ obseruabant. Uiduȩ erant quȩ ibi uacabant ora¬
tionib & tc̃ ñ habuerunt licentiã introeunduntẽplũ sicut alia plebs.

Expanded text:
 dicitur. Deducit ad inferos. In pericula, Fundamenta. Filii Belial, filii diaboli. Fuscinulam. Tridenridentem. Lebetem. Cacabsed crudam. Carnes crudas in altari semper offerre mos erat; et primum incendebatur adeps, et tunc hi qui portabant coquebant carnes, tam sacerdotibus quam sibi. Retrahebant homines a sacrificio Domini. Quia noluerunt venire homines ad sacrificandum Domino; quia illi per mala exempla sua plebem a sacrificio separarunt; vel quia homines in sacrificio blasphemare compellerecum mulieribus, quae observabant. Viduae erant, quae ibi vacabant orationibus, et tamen non habuerunt licentiam introeundi in templum, sicut alia plebs.
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ. ÷ inmente in ratione & intelligentia. Ipsa itaq mens quando cogi¬
tat ea quȩ st̃ ȩterna. tunc imagodĩ dicenda ẽ: Cogitando ȩterna. uir.ẽ.
disus .ẽ. locus in orientis partib: constitutus. cuius uocabulũ ex gr̃ in lat̃

Expanded text:
. In mente est ratio et intelligentia. Ipsa itaque mens quando cogitat ea quae sunt aeterna, tunc vere imago Dei dicenda est. Et cogitando aeterna, vir est: disus est locus in Orientis partibus constitutus, cujus vocabulum ex Graeco in Latinum
Abbreviated transcription (Latin):
saluifica interpreatur. anna. interiestio
est deprecantis. ergo integredicitur. osanna
seddũ corripitur autcorrumpitur sonat
osanna: estautẽ sensus. saluumfac. ut sub¬
audiatur uel populũ i srł uel totũ mundũ:
Nama excelsa in euangelio uoxinrama
audita est. id estin ex celsis est tamen
& quitas quaerama appellatur
uacuus autinanis :

Expanded text:
saluifica interpretatur, anna interiectio saluifica interpretatur, anna interiectio est deprecantis, ergo integre dicitur Osianna; sed dum corripitur aut corrumpitur, sonat Osanna; est autem sensus: saluum fac, ut subaudiatur uel populum Israhel uel totum mundum. Rhama excelsa, in euangelio: uox in rhama audita est, id est in excelsis. est tamen et ciuitas quae Rhama appellatur. Racha uanus aut inanis
Abbreviated transcription (Latin):
Sadlucti
iusti ficati
paris ei
diuisi.
Talilei
uolubriles:
Samaritat
custo deseo quod ababillonis
nepleoinisteruis quando ita congruasreb no
mus omnib se rebellis extitt Salo mompaci¬
fiu ssutiepatoregũ adminis trauit: darubel acli¬
ciũ dĩ utq in praes biterorũ iudiciosententia
diuinaedis ceptationis exibuit: unde quimirũ
sibu futura profea uerint quorũ&i ã nomina
sicutre sedoc& prophetiã sonant sediam
deuariis uocabulis. int̃pra&ationẽ ponanus :
de uapiis uocasulis:
Alleluia, in latnum sonat laudate dnm:
enimununẽ. dedecem nominib: diqua eapud
hebraeos habentur
amen
uere siuefideliter :
diapsalma
semꝑ idest quod illa quib:
hoc adnectitur. sempiterna esse confirmet.
adeo non commutationem merigignificat.
utquidam existimant uel sp̃s profetici defectio¬
nẽ. sunt &iã quidia psalma ideo inscribiputenT.
ut ex hoc sue ꝑsonarum si ue sensuũ intellegatꝰ
es seconuersio :
Osanna. saliuifica. siue saluum fac. osia enim

Expanded text:
Sadducaei iustificati. Pharisaei diuisi. Galilaei uolubiles. Samaritae custodes, eo quod a Babylloniis ac plena mysteriis, quando ita congruant rebus nommus omnibus fere bellis extitit, Salamon pacificus utique in pace regnum administrauit, Daniel iudicium dei utique in presbyterorum iudicio sententiam diuinae disceptationis exhibuit. unde quid mirum, si ii futura prophetauerint quorum etiam nomina, sicut res edocet, prophetiam sonant? sed iam de uariis uocabulis interpretationem ponamus. DE UARIIS UOCABULIS. Alleluia in Latinum sonat laudate dominum; ia enim unum est de decem nominibus dei quae apud Hebraeos habentur. Amen uere siue fideliter. Diapsalma semper, id est, quod illa quibus hoc adnectitur sempiterna esse confirmet a deo, non conmutationem metri significat, ut quidam existimant, uel spiritus prophetici refectionem. sunt etiam qui diapsalma et ideo scribi putent, ut ex hoc siue personarum siue sensuum intellegatur esse conuersio. Osanna saluifica siue saluum fac. Osia enim
Abbreviated transcription (Latin):
Malus a grestis dicta qđ fructus eius om̃iũ pomoꝵ rotundis simꝰ
unde & hȩc sunt uere mala quę uehenĩt̃ rotunda sunt
ficus. lt̃ a fecundita te dicta feratior enĩ ẽ. arborib cȩteris Ni ter
quatq̃ ꝑ singulos annos generat fructũ atq altero naturescente
alt̃ ab orit᷑. hinc & carice a copia nominatȩ. Grossꝰ fructus fici¬

Expanded text:
 arbor, quia fructus eius omnium pomorum sit rotundissimus, unde et illa sunt vera mala que vehementer rotunda suntFicus Latine a fecunditate vocatur. Feracior est enim arboribus caeteris. Nam ter quaterque per singulos annos generat fructum, atque altero maturescente, alter oboritur, hinc et caricae a copia nominatae. Ficus Aegyptia fec
Abbreviated transcription (Latin):
Quidã duos heliã & enoch ꝓphetas interp̃tant᷑ quib tribus
semis annis p̃dicantes contramax secuturã anticristi ꝑfidiã
fideliũ corda confirment illisq occisis tantundẽ corporis se¬
uiciã eiꝰdẽ gras satura & in staurato demũ certamine a scĩs
qui latebrarũ presidio. uelut mortui credebant᷑ eẽ. su¬
perandã qͥ punius cõpage corporis idẽ ꝓphetę resurge¬
re dicantur acriusq illis uisis uiuis qui iã mortui crede¬
bant᷑ exaggerata ꝑsecutione multos eoꝵ qͥ ł septena¬
ria numero ł denario digni credebant ee casuros dani heler Con¬
firmaũ pactũ multis eddomada una. Est aut̃ iste numer̃ trium

Expanded text:
tantur, qui, tribus semis annis praedicantes, contra mox secuturam Antichristi perfidiam fidelium corda confirment, illisque occisis, tantumdem temporis saevitiam ejusdem grassaturam, et, reinstaurato demum certamine, a sanctis, qui latebrarum praesidio velut mortui credebantur, esse superandam; qui pro unius compage corporis idem prophetae resurgere dicantur, acriusque illis visis qui jam mortui putabantur, exaggerata persecutione multos eorum qui vel septenario vel denario numero digni credebantur esse casuros, dicente Daniele: Confirmabit pactum multi
Abbreviated transcription (Latin):
paulus
mirabilis¬
Saulus.
temptatio repitientis uel secu
andreas
uirilis. gregũ est.
la cobus
subplantator
Io hannis
dñi gratia.
philippus
oslampadarum:
bartholom̃s
filius suspendentis aquas.
Thomas
abissus uel geminus. unde
& drdimus grecedicitur
Mattheus

Expanded text:
Paulus mirabilSaulus tentatio respicientis uel securitas. Andreas uirilis, Graecum est. Iacobus supplantator. Iohannes domini gratia. Philippus os lampadarum. Bartholomaeus filius suspendentis aquas. Thomas abyssus uel geminus, unde et Dydimus Graece dicitur. Matthaeus
Abbreviated transcription (Latin):
dĩ ferebat̃. ÷ ꝓuidentia . qualit̃ cuncta creassȩ . Fiat lux. Ipsa ẽ quȩ postea
in uasa cȩli hȩx ẽ sydera diffundebat᷑. Dixit ÷ ꝓ uerbiũ suũ fecit. Mane.

Expanded text:
i ferebatur. Providentia qualiter cuncta creasset. Fiat lux. Ipsa est quae postea in vasa coeli, hoc est, sidera, diffundebatur. Dixit. Per verbum suum fecit. Mane.
Abbreviated transcription (Latin):
appellant̾ sophis mata. Falsȩ enĩ c̃clusiones rationũ & plerũ¬
q itauera imitantes ut non solũ tardos sed &iã ingeniosos
minus diligent̾ attentos decipiant. Proposuit quidã dicens
dit ego autẽ homosũ. hoc qͦq cũ ab illo accepiss& c̃clusit dicers
Tu igit̾ nonẽs homo. qđ genus copiosarũ conclusionũ. Scrip¬
tura quantũ existmo de testat̾ illo loco ubi dictũ est qui so¬

Expanded text:
appellantur sophismata, falsae conclusiones rationum, et plerumque ita veras imitantes, ut non solum tardos, sed ingeniosos etiam minus diligenter attentos decipiant. Proposuit enim quidam dicens dit: Ego autem homo sum. Hoc quoque cum ab eo accepisset, conclusit dicens: Tu igitur non es homo. Quod genus captiosarum conclusionum, Scriptura quantum existimo detestatur, illo loco ubi dictum est. Qui so
Abbreviated transcription (Latin):
peccatum amarum dixit e̾ẽ. qm̃ nichil ẽ amarius illo post quam
porro. ide longe aphano & templo di. Hic aut̃ ꝓ castrimargia siue
ꝓ illo qui utile ꝓ inutile̾ uendit ponit᷑.Magna & eni dignitas erat¬
habere prinogenita qm & de substantia atq hereditate paterna ma¬
iorem portionẽ sumebat. uestimentoꝵq ornatu locupletiore splen¬
debat: Unde legitur ingenesi. qđ Rebecca accipiens uestimenta esau
ualde bona quȩ apud se domi habebat induit ea zacob.

Expanded text:
peccatum amarum dixit esse: quoniam nihil est amarius illo postquam porro, id est longe a fano et templo Dei, hic autem pro castrimargo, sive pro illo qui utile pro inutili vendit, ponitur. Quod bene habere primogenita: quoniam et de substantia et haereditate paterna majorem portionem sumebat, vestimentoque ornatus locupletior splendebat. Unde legitur in Genesi, quod Rebecca accipiens vestimenta Esau valde bona, quae apud se domi habebat, induit ea Jacob,
Abbreviated transcription (Latin):
gius aut xp̃i meluis loquitur quam sanguis abel. quia sanguis
abel uindictam exposcebat homicidȩ fr̃is. Sanguis uͦ xp̃i ui
tam & indulgentiam implorat suis persecutorib dicente illo ad
patrem. Pater ignosce illis. quia nescunt quid faciunt. D̾s om¬
nipotens appellatur . non ut materiam quã fecit consumat. sed qd
exterius homo adirahit. rubigine̾ scilic& peccatoꝵ. Ignem dñs interrã¬

Expanded text:
isti melius loquitur quam sanguis Abel, quia sanguis Abel vindictam exposcebat homicidae fratris: sanguis vero Christi vitam et indulgentiam implorabat suis persecutoribus, dicente illo ad Patrem: Pater, ignosce illis, quia nesciunt quid faciunt . nipotens ignis appellatur, non ut materiam quam fecit, consumat, sed quam exterius homo attrahit, rubiginem scilicet peccatorum; non enim i