comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Turres in quib suspense so¬
nant st̃ due leges quib p̃di¬
catores a t̾reis ad celestia
suspensi regnũ dei p̃dicant.
Plectrũ fit ex ferro qd̾ omĩia
dura domat. ẽ illoꝵ lingua
q̃ oĩa adu̾sa suꝑat. Uinculũ
quo ligatur. ẽ moderatio qua
illoꝵ lingua tẽꝑatur. Finus
quo cãpane mouentur ad so¬
naudum. ẽ sacra scriptura ex
multis sententus contexta. qͣ
p̃dicatores mouentur ad p̃di¬
candũ. Funus a ligno descen¬
dit. ⁊ saera scͥptura a ligno cru¬
cis & dñice passionis descen¬
dit. Iignũ a suꝑiorib conti¬
netur. qͥa crux ⁊ passio xp̃i
a ꝓpħis ante p̃dicatur. ⁊ eu¬
angeliũ legi conectitur. et a¬
plica doctrina ꝓphetie conteri¬
tur. Sac̃dos funẽ app̃hendit.
dũ scriptura docente bona
oꝑa agit. Fuius eũ sursũ tra¬
hit: dũ script᷑a eũ in con¬
tẽplatione suspendit. fũ.¬
nem ip̃e deorsum trahit.
dũ contẽplatiue ad actiuã
uitã descendit. & tactu
funis cãpana sonat. qͥa ex

Expanded text:
Turres, in quibus suspensae sonant, sunt duae leges, quibus praedicatores a terrenis ad coelestia suspensi regnum Dei praedicatur. Plectrum fit ex ferro, quod omnia dura domat, est illorum lingua, quae omnia adversa superat. Vinculum quo ligatur est moderatio, qua illorum lingua temperatur. Funis, quo campanae moventur ad sonandum, est sacra Scriptura ex multis sententiis contexta, qua praedicatores moventur ad praedicandum. Funis a ligno descendit, et sacra Scriptura a ligno crucis et Dominicae passionis descendit. Lignum a superioribus continetur, quia crux et passio Christi a prophetis ante praedicatur, et Evangelium legi connectitur, et apostolica doctrina prophetiae contexitur. Sacerdos funem apprehendit, dum Scriptura docente bona opera agit. Funis eum sursum trahit, dum Scriptura eum in contemplatione suspendit; funem ipse deorsum trahit, dum a contemplatione ad activam vitam descendit. Ex tractu funis campana sonat, quia ex
Abbreviated transcription (Latin):
ramꝰ. Matutina illuo nob̾
in ꝑadyso laudabant. Prima
illud tẽpus indicat qͦ abel¬
⁊ enoch ⁊ alii iusti deõ lau.
bũdicebant. Sexta illud tẽ¬
Nona illud tẽpus demonstrat
quo ꝓpħe sub lege dñi magnifi.¬
illud tẽpus monet quo in
nouissimo sub antixp̃o iusti
deo gr̃as referent

Expanded text:
re. Matutina illud tempuin paradiso laudabant. De Prima. Prima illud tempus indicat quo Abel, Enoch et alii justi, Deo laudesenedicebant. De Sexta. Sexta illud temcabant. De Nona. Nona illud tempus demonstrat quo prophetae sub lege Deum magnifiillud tempus monet quo in novissimo sub Antichristo justi Deo gratias referent
Abbreviated transcription (Latin):
tur. ꝑmartiũ in qͦ quadragesima a¬
gitur illuo tẽpus ostenditur quo
lem in qͦ pascha celebrat᷑ illud tẽpis¬
mnuit᷑ qͦ idem popł a pharaone
lib̾atꝰ. in patria cum gaudio gͣdit᷑¬

Expanded text:
Per Martium, in quo Quadragesima agitur, illud tempus ostenditur, quo lem, in quo Pascha celebratur, illud tempus, quo idem populus a Pharaone liberatur, et in patriam cum gaudio gradit
Abbreviated transcription (Latin):
passio xp̃i in choatur. qͥ se
usq ad arã cruois obedi¬
eus padei ꝓ nob̾ incliua¬
u̾at. Deuide oblata uel
calix in manu sac̃dotis ex¬
altatur. quia xp̃e ꝓ salu¬
te nr̃a in cruce leliatur.
et sanguis eiꝰ in redẽptio¬
nẽ nr̃i ĩmolatur. Interimn
diaconi retro ep̃m stan
oñis fug̾unt. Subdiacomi
u̾o retro altare stantes qͥ¬
contͣ ep̃m respiciunt: mu¬
lieres et notos sibi p̃fer̃t
qͥ alonge stantes eiꝰ passi¬

Expanded text:
ssio inchoatur, qui se usque ad aram crucis obediens Patri pro nobis inclinaverat . Deinde oblata, vel calix in manu sacerdotis exaltatur, quia Christus pro salute nostra in crucem levatur, et sanguis ejus in redemptionem nostri immolatur. Interim diaconi retro episcopum stantomnes fugerunt. Subdiaconi vero retro altare stantes contra episcopum, aspiciunt mulieres et notos, Jesum praeferunt, qui a longe stantes ejus passi
Abbreviated transcription (Latin):
eria sexta una lectio recitat᷑. o oꝰ¬
qͥa in sexta etate m̃di lex ⁊ ꝓphe¬
tia in uno euangłio recapitulant᷑.
ad quã flectamꝰ genua dicit᷑. qͥa xp̃c
legis lator adoratur. Cur sabbatũ
duodecĩ lectionib intitulatur.

Expanded text:
eria sexta una Lectio recitatur, quia in sexta aetate mundi lex et prophetia in uno Evangelio recapitulantur, ad quam Flectamus genua dicitur, quia Christus legislator adoratur. CAP. duodecim Lectionibus. Sabbatu
Abbreviated transcription (Latin):
ecclesiã ex eo ꝑ corpꝰ suũ
uiuificaũ. ꝑ quatuor aut̃
partes calix tangitur. qͥa hi¬
manũ genꝰ in. iiͦii. mundi
ꝑtes disꝑsũ. ꝑ qͣtuor crucis
partes uiuificatiun in fine
et tria signa frunt. qͥa in
uet̾i testam̃to iusti sub deca
husꝰ sacram̃ti ꝑticipes exti¬
ter̃t. Trib aũ signis sig̾ca
Qd si uiguiti ⁊ tria tripli¬
caius: sexaginta ⁊ noueni
habeb. Porro cũ pax dñi dici-¬
mꝰ. ñ cũ digitis s cũ oblate
ꝓfecto hoc sig̃cat qd̵ lxxii.¬

Expanded text:
Ecclesiam ex eo per corpus suum vivificavit. Per quatuor autem partes calix tangitur; quia humanum genus in quatuor mundi partes dispersum, per quatuor crucis partes vivificatum, in fine nem viginti et tria signa fiunt; quia in Veteri Testamento justi sub decalhujus sacramenti participes existunt. Tribus autem digitis signa plicaveris, sexaginta et novem habebis. Porro cum Pax Domini dicimus, non cum digitis sed cum oblatae Profecto hoc significat q
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃i mortẽ rep̃sentat. eũ se ad
supplices te rogamꝰ inclinat
et post eiꝰ mortẽ apte cõme¬
moratio defunctoꝵ agitur
qͥ ꝓ eis mortuus fuisse credit᷑
Anob̃ qͦq pecẽorib usq in
finẽ canionis sacͥficiũ peniten¬
tiũ expͥmitur. q̃ se lacrunis
et penitentie dolorib xp̃o
ni sacficiũ mactant. cũ se
aĩas suas pecc̃is occidisse do¬
leant. ut in eis uiuificet᷑ qͥ
ꝓ ĩpiis mortuus p̃dicatur
altat. qͥa penitentes ⁊ uocis
et cordis gemitu sepiuis ru¬
gire consdat. eũ aniaros sin¬
gultꝰ edant. hos dñs exp̃ssit
cũ lazarũ magna uoee de
eccła confloitur. ⁊ capiti xp̃o
coniungitur. hoc ꝑ dñioã
or̃onemi expͥmiitur que ꝑ¬

Expanded text:
Christi mortem repraesentat, cum se ad Supplices te rogamus inclinat, et post ejus mortem apte commemoratio defunctorum agitur, qui pro eis mortuus creditur. A Nobis quoque peccatoribus usque in finem Canonis, sacrificiutium exprimitur, qui se lacrymis et poenitentiae doloribus Christo in sacrificium mactant, cum se animas suas peccatis occidisse doleant, ut in eo vivificentur, qui pro impiis mortuus praedicatur. altat, quia poenitentes a vocis et cordis gemitu saepius rugire constat, cum amaros singultus edant. Hos Dominus expressit, cum Lazarum magna voce de Ecclesia conficitur, et capiti Christo conjungitur: hoc per Dominicam orationem exprimitur, quae
Abbreviated transcription (Latin):
quintũ cõmugatoꝵ. sextũ in
xp̃o defunctoꝵ. septimũ: in
anima mortuoꝵ scilicẽt pe-¬
nitentiũ. Ate g. usq com.¬
sunt A cõmunieantes usq hãc

Expanded text:
 sexto, in Christo defunctorum; septimo, in anima mortuorum scilicet poenitentium. Te igitur usque Comsunt. A Communicantes usque Hanc
Abbreviated transcription (Latin):
iꝰ. quatuor cruees suꝑ
calicẽ cũ oblata facimꝰ. qu¬
cepisse innotescimiꝰ. Confecto
gunꝰ. ac ꝑ hoc qd formato
racłm uite in faciemi eiꝰ spi.¬
rauit. ⁊ mulierẽ ex eo ui¬
uificati significamtꝰ. & per

Expanded text:
 quatuor cruces super calicem cum oblata facimus, qum in latere suscepisse innotescimus. Confecto gimus, ac per hoc, quod formato raculum vitae in faciem ejus spiravit et mulierem ex eo vivificavit , signifi
Abbreviated transcription (Latin):
ettur missa. quia sicut ꝓphete
suꝑ legeni: ita epłe misse sunt
super euangelium. hanc ideo
legunus. quia uiam nobis per
eam ad xp̃m facimus. Gbadale
a gradibus dicitur. quia in
gradibus canitur. hoc etiam
responsum uocatur. quia cho¬
ro cantante: ab uno uersus
respondetur: et illo uersũ can¬
tante: a choro respondetur. uer¬
sus ideo dicitur quia ad incep¬
tionem reuertitur. Alleluya
dicitur laudate dñm. alła
laudate. Alła in decan dei no¬
minib unum ponitur. quod
domirus dicitur. Huiꝰ can¬
tus uersus ideo dicitur. qͥa¬
ctus a trahendo dicitur. qͥa
ideo cantainus. quia de uirtu¬
te in uirtite ite de gradatĩ
debenius. Alleluia ideo canimꝰ
quia ad galdium angłoꝵ
tendimus. Sequentiam ide
iubilamus. quia faciem do¬
nuni in iubilo uidebunꝰ. Tiac¬
tum ideo caniniꝰ: quia per
laborem illuc ꝑuenienus¬

Expanded text:
citur mitto; quia, sicut prophetiae super legem, ita epistolae missae sunt super Evangelium. Hanc ideo legimus, quia viam nobis per eam ad Christum facimus. Graduale a gradibus dicitur, quia in gradibus canitur. Hoc etiam Responsum vocatur, quia choro cantante, ab uno versus respondetur, et illo versum cantante, a choro respondetur. Versus ideo dicitur, quia ad incoeptionem revertitur. Alleluia dicitur laudate Dominum. Alleluia, laudate, in decem Dei nominibus unum ponitur, quod Dominus dicitur. Hujus cantus Versus ideo dicitur, qctus a trahendo dicitur, quiaideo cantamus, quia de virtute in virtutem gradatim ire debemus. Alleluia ideo canimus, quia ad gaudium angelorum tendimus. Sequentia ideo jubilamus, quia faciem Domini in jubilo videbimus. Tractum ideo canimus, quia per laborem illuc perveniemus
Abbreviated transcription (Latin):
a sc̃a maria sũpsit exordi.¬
um. Nig̃do uestis ẽ ꝯtẽptꝰ
ãplexus uirit. Uelũ ẽ signũ
pudoris ⁊ futuri honoris. In
nuptiis qͥppe puelle caput

Expanded text:
a sancta Maria sumpsit exordium. Nigredo vestis est contemptus amplexus virilis. Velum est signum pudoris et futuri honoris. In nuptiis quippe caput
Abbreviated transcription (Latin):
rũ qͦ nger habitus ẽ m̃di¬
despectꝰ. Conu̾ise aũ que eund̾
habitũ habent: a maria mag¬
dalene formã sũpsert̃. Bap
tizati u̾o ideo albas uestes
Incipit scđ̾s de reliqͥs horis.
De noctͣnali officio dnĩce diei.

Expanded text:
tur a sancta Caecilia sumptum videtur, quae foris veste splendebat, intus castitate fulgebat, et tamen mundi concupiscentia in corde ejus sordebat. Candida qua usus vidualis coepit; hanc sub lege Judith et aliae
Abbreviated transcription (Latin):
ob recordationẽ ppłi in pecto¬
re portabat. Hoc in lib̃is ue¬
stib p̃fertur ꝑornatũ qd̾
auro ⁊ gẽmis suppremum
casulis in pectore affigit᷑.
Monet aũ pontificẽ ratio¬
na ⁊ u̾itate radiare. gẽmis uͥ
cio recordari

Expanded text:
ob recordationem populi portabat. Hoc in nostris vestibus praefert per ornatum, qui auro et gemmis summis casulis in pectore affigitur. Monet autem pontificem rationa et veritate radiare, gemmis vircio recordari
Abbreviated transcription (Latin):
er diuturna quoq et
nocturna officia cele
matutinã canimꝰ. Pruna ho¬
ra ẽ gentib traditus ideo pͥ¬
mã cantamꝰ Tercia hora est
flagellatꝰ. iocireo t̾ciã psalli¬
mus. Sgeta hora ẽ crucifixus.
ꝓpt̾ea sextã canimꝰ. Nona ho¬
ra ẽ mortuus. ideo nonam
cantamꝰ. In uesꝑa ẽ de cruce
depositꝰ. ideo uesꝑã psallimꝰ
In fine diei ẽ sepultus. ideo
cõpletoriũ calunꝰ.¬

Expanded text:
er diurna quoque et nocturna officia celebMatutinam canimus. Prima hora est gentibus traditus, ideo Primam cantamus. Tertia hora est flagellatus, idcirco Tertiam psallimus. Sexta hora est crucifixus, propterea Sextam canimus. Nona hora mortuus est, ideo Nonam cantamus. In vespere est de cruce depositus, idcirco Vesperam psallimus. In fine diei est sepultus, ideo completorium can
Abbreviated transcription (Latin):
dat. Oues aũ pascue dñi in hyii¬
no sũmũ pastorẽ inuocant ut
eas ii diurnas actib a nocen
mũ ds̃ in noĩe tuo iter arri.¬
piunt.⁊ dm̃i in iurtute sua a
ꝑicło lib̾are petunt. qñi alie¬
ki eis insurrex̾unt. ⁊ fortes a¬
nimas earũ quesier̃t. ut ds̃
un utute sua illos disꝑdat. ⁊
pascua uitẽ scilicet in lege dñi
pascuntur. In qͣ ĩpigre oꝑant᷑
dũ testimonia dei scrutattur.
retribue mirabilia de lege dei
ꝯsid̾ant. Hanc sũmope exco¬
lunt: dũ fidẽ suã in qͥcũq
mos opus nr̃m id ẽ dilectio

Expanded text:
dat. Oves autem pascuae Domini in hymdat. Oves autem pascuae Domini in hymno summum pastorem invocant, uti eas in dimum Deus in nomine tuo iter arripiunt, et Dominum in virtute sua se a periculo liberare petunt, quoniam alieni eis insurrexerunt, et fortes animas eorum quaesierunt, ut Deus in virtute sua illos dispergat, pascua vitae, scilicet in lege Domini pascuntur. In qua impigre operantur, dum testimonia Dei scrutantur. Retribue mirabilia de lege Dei considerant. Hanc summopere excolunt, dum fidem suam in Quicunque m Domini, id est dilectio
Abbreviated transcription (Latin):
cã .iiiͦi. tẽporib editã ĩmo ro.
bolũ apłoꝵ seiliort credo in
dm̃i fundam̃ta sibi ponit. dũ
hoc cotidie in pͥucipio diei ⁊
in pͥncipio horarũ scilicet ad
pͥmã cauit. ꝑ hoc oꝑa sua con
cio. fidem eredo in unu dm̃
in conuentu popłi ad nussã
modulat᷑. que ꝑ ꝯstantino¬
politanũ conciliũ ꝓpalatur.
odosii ĩꝑatoris ediderat ꝑ reli¬
uinea laborantes ⁊ diu̾sis horis
Ad excolendã uineã intrautes¬
tantes. Porro sac̃̾dos qͥ incipit
inutat᷑ opilionẽ oues tota no¬
cte uielusas. mane in pasoua
eicientẽ. Grex ouiũ ẽ plebs xp̃i¬
ana. pascua: dñi mandata. Iti¬
nera u̾o obsident bestie gre-¬
gis dei mnunice. In una nam¬
q parte leo rugieus ouruit
q̃rers quẽ deuoret. In alt̾a dra¬
co uisidians deuuantes ueneno
interunit. aberrautes auide
deglutit. huic lupus irruens
rapit. ⁊ oues disꝑgit. Inde ur-¬
sus inuadens lacerat ⁊ gregẽ
dissipat. Uirde pastor deus in
aduitoriũ meũ intende clamat

Expanded text:
cam quatuor temporibus editam imo robobolum apostolorum, scilicet Credo in Deum, fundamentum sibi ponit, dum hoc quotidie in principio diei, et in principio horarum, scilicet ad Primam canit; per haec opera sua constio fidem Credo in unum in conventu populi ad missam modulatur, quae per Constantinopolitanum concilium propalatur. odosii imperatoris edidit; per relivinea laborantes, et diversis horis ad excolendam vineam intantes . Porro sacerdos qui incipit imitatur opilionem, oves tota die inclusas mane in pascua ejicientem. Grex ovium est plebs Christiana, pascua Domini mandata. Itinera vero obsident bestiae gregi Dei inimicae. In una namque parte leo rugiens circuit quaerens quem devoret ; in altera draco insidians deviantes veneno interimit, aberrantes avide deglutit. Hinc lupus irruens rapit, et oves dispergit. Inde ursus invadens lacerat gregem et dissipat. Unde pastor Deus, in adjutorium meum clamat,
Abbreviated transcription (Latin):
pitulo pat̾ familias oꝑarios
consolatur. qͥa oĩs qͥ nonr dñi
inuocaũit saluus erit. Unrdẽ
alacres ili responsorio fidẽ ite¬
rant. ⁊ cũ petro. xp̃m filiũ de¬
i uiui inuocant. quẽ in u̾su
exurge dñe se adiuuare in

Expanded text:
pitulo paterfamilias operarios consolatur, quia omnis qui nomen Domini invocaverit salvatur. Unde alacres in responsorio fidem iterant, et cum Petro Christum filium Dei vivi invocant. Quem in versu, Exsurge, D
Abbreviated transcription (Latin):
eccłam in qͣtuor ꝑtib mun¬
dare p̃dicamꝰ . ꝑ ds̃ in noĩe
erroris desertionẽ. ꝑ confite¬
mini laudis ꝯfessionẽ ꝑ be¬
ati ĩ inacłati legis dei oꝑationẽ
ꝑretͥbue aĩe uiuificationẽ.
niam depinimꝰ. in qͣ reliqua

Expanded text:
esiam in quatuor partes mundare praedicamus. Per Deus, in nomine tuo erroris desertionem, per Confitemini laudis confessionem, per Beati immaculati legis Dei operationem, per Retribue animae vivificationem nostram depromimus, in qua reliq
Abbreviated transcription (Latin):
psalmos ad pͥmã psallumnꝰ tur.
quatinꝰ cũ nouẽ ordinibus
angłoꝵ in gaudio resurr̃o¬
nis tͥuitatẽ laudare possimꝰ
In pͥmis qͥnq psalmis de pas¬
sione xp̃i cantamꝰ. qͥa xp̃m¬

Expanded text:
psalmos ad Primam psallimus, quatenus cum novem ordinibus angelorum in gaudio resurrectionis Trinitatem laudare possimus. In primis quinque psalmis de passione Christi cantamus, quia
Abbreviated transcription (Latin):
ne uste aduenturũ ñ ignora¬
mꝰ. Tercio illud cõmemoramꝰ
qd̾ eũ adhuc affuturũ iucicẽ
sꝑanꝰ. In lectionario ⁊ euangłia¬
rio qnq ebdoniade. aduentus
scłi aduentꝰ eiꝰ a sanctis eiꝰ p̃muni¬

Expanded text:
ne vitae adventurum non ignoramus. Tertio, illud commemoramus quo eum adhuc adfuturum judicem speramus. In Lectionario et in Evangeliario quinque hebdomadae Adventui saeculi Adventus ejus a saec
Abbreviated transcription (Latin):
hoc tẽꝑe gła in excelsis ⁊ te deũ
laudamꝰ ñ cantat᷑ qͥa iusti
ante xp̃i exortũ in tristicia
inferui tenebantur. In hoc
etiã dalmatica ⁊ subtile non
portantur. qͥa uestes innocen¬
tie ⁊ ĩ mortalitatis nob̃̾ ꝑ xp̃m
reddebant᷑. Hec cuncta etiam
ideo int̾mittuntur: ut inna¬
tituitate dñi festiuiꝰ ãplectan¬
tur. et ut gr̃a noui testam̃ti
p̃stantior uet̾i cognoscatur.¬

Expanded text:
a in excelsis, et: Te Deum laudamus non cantantur, quia justi ante Christi Adventum in tristitia inferni tenebantur. In hoc etiam dalmatica et subtile non portantur, quia vestes innocentiae et immortalitatis nobis per Christum reddebantur. Haec cuncta ideo etiam intermittuntur, ut in Nativitate Domini festivius amplectantur, et ut gratia Novi Testamenti praestantior Veteri cognoscatur.
Abbreviated transcription (Latin):
uero iã factam nuntiauert. P tres
legit᷑. in qͣ uisio. xp̃i ⁊ angeloꝵ collo¬
cutio memorat᷑ qͥa in illa uita quã
paschale tp̃s designat. aĩe de uisio¬
ne xp̃i tͥnitatis ⁊ angłoꝵ consortio
gͣtulantur. Unde et responsoria in
hẏstoria dignꝰ e dñe plena gaud¬

Expanded text:
vero jam factam nuntiaverunt. CAP. legitur, in qua visio Christi et angelorum collocutio memoratur, quia in illa vita, quam Paschale tempus designat animae de visione Trinitatis et angelorum consortio gratulantur. Unde et Responsoria in historia, Dignus es, Domine , plena
Abbreviated transcription (Latin):
plebẽ suã exaltare. In uesꝑa
decrepitã reducimꝰ ad me¬
moriã. qua płimi ex nob̃
ad melioris uite conu̾satio¬
nẽ in pͥmis uenunꝰ. qͥ qͣsi
tota die in foro ociosi steti.
mꝰ dũ tota uita in uanita¬
te uiximꝰ In hac hora decet
nos deũ laudib extollere.
qͥa nos dignatꝰ ẽ sus lauda.¬
torib adiung̾e. ꝑ cõpletoriũ
finẽ uite nr̃e retractamꝰ. qͦ
ꝑ confessionẽ ⁊ penitentiã

Expanded text:
plebem suam exaltare. In Vespera plebem suam exaltare. In Vespera decrepitam ducimus ad memoriam, qua plurimi ex nobis ad melioris vitae conversationem in primis venimus, qui quasi tota die in foro otiosi stetimus , dum tota vita in vanitate viximus. In hac hora decet nos Deum laudibus extollere, qua nos dignatus est suis laudatoribus adjungere. Per Completorium finem vitae nostrae retractamus, quo per confessionem et poenitentiam
Abbreviated transcription (Latin):
ies enĩ rep̃sentat nob ui¬
sis etatib qͣsi diuersis horis
docet᷑ in lege dñi qͣsi in uine¬
a laborare. Ergo ꝑ matutinã
cõmemoramꝰ infantiã. in qͦ
qͣsi de noc̾te ad diẽ exorti sumꝰ
dũ de matͥb in hunc inun¬
dũ nati sumꝰ. Iuste itaq ui
hac hora dĩn laudamꝰ quia
de nocte erroris ad lucẽ ueri¬
tatis in baptisino nos rena¬
tos exultamꝰ. ꝑ pͥmã pueri¬
ciã recolunꝰ. qua etate libros
discrre orpius. Merito er¬
go ui hac hora laudes do sol¬
uimꝰ. qͥa eiꝰ seruitio inibiti
sumꝰ. Per t̾ciã adolescentiã
recolliginꝰ qua ordines su¬
scepimus. Iuste in hac hora
associati sumꝰ ꝑ sextã iuuen¬
tutẽ innuimus. qua ad olia¬
conatꝰ uł p̾sbit̾atus gr̃am
dicimꝰ. qua duces ⁊ magistri
popłoꝵ electi sumꝰ. ꝑ nonã
senectutẽ notamꝰ. qua pleri¬
q ex clero eccłasticas digni¬
tates qͣsi gͣuiora uinee pon¬
dera subimꝰ. Conuenit itaq
nos ni hac hora dm̃n magni¬
ficare. qͥa nos uoluit super

Expanded text:
entat nobis virsis aetatibus, quasi diversis horis, docetur ex lege Domini quasi in vinea laborare . Ergo per Matutinam commemoramus infantiam, in qua quasi de nocte ad diem orti sumus, dum de matribus in hunc mundum nati sumus. Juste itaque in hac hora Deum laudamus, qua de nocte erroris ad lucem veritatis in baptismo nos renatos exsultamus. Per Primam pueritiam recolimus, qua aetate libros discere coepimus. Merito ergo in hac hora laudes Deo solvimus, qua ejus servitio imbuti sumus. Per Tertiam adolescentiam recolligimus, qua ordines suscepimus. Juste in hac hora associati sumus. Per Sextam juventutem innuimus, qua ad diaconatus vel presbyteratus gradum dicimus, qua duces et magistri populorum electi sumus. Per Nonam senectutem notamus, qua plerique ex clero ecclesiasticas dignitates quasi graviora vineae pondera subimus. Convenit itaque nos in hac hora Deum magnificare, qua nos voluit super
Abbreviated transcription (Latin):
omen sc̃ẽ mariẽ ideo hic
cõmemoratur. ut ꝑ eam
futuris malis liberemur.
nantur. quia in ore duoꝵ
uel triũ testiũ omne uer¬
bũ stare affirmat᷑. et huic sa¬
ebam̃to tres orlines scilicrt
doctores. conttinentes. coniu.¬
gati testificantur. Hic po¬
teris nominare quos uis

Expanded text:
omen sanctae Mariae ideo hic commemoratur, ut per eafuturis malis liberemur, nantur, quia in ore duorum vel trium testium omne verbum stare affirmatur , et huic sacramento tres ordines, scilicet doctores, continentes, conjugati, testificantur. Hic poteris nominare de s
Abbreviated transcription (Latin):
ordinib ⁊ ꝓ popło oratur. Quatuor
lectiones ⁊ tempori ⁊ orlinandis con¬
gruunt. Gradalia u̾o lectionib con¬
ueniunt. Qͥita lectio ideo legitut. qͥa
sic̃ illi pueri in fornace ignis: ita or¬
tur. qͥa post ꝓbationẽ coronantur.
Ad hanc or̃onem flectaniꝰ genua ñ
dicimꝰ. qͥa statuã nabugodonosor
ñ cũ infidelib sed dñm cũ pueris

Expanded text:
ordinibus et pro populo oratur. Quatuor Lectiones et tempori et ordinandis congruunt; Gradualia vero Lectionibus conveniunt. Quinta Lectio ideo legitur, quia sicut pueri illi in fornace ignis, ita ortur, quia post probationem coronantur. Ad hanc Lectionem Flectamus genua non dicimus, quia statuam Nabuchodonosor non cum infidelibus, sed Dominum cum pu
Abbreviated transcription (Latin):
iru. lectores. quia olun rome sex lec¬
tiones que latine. eedem ⁊ grece le.¬
gebant᷑. ⁊ due cause expͥmebant᷑. Una
quia greci aderant qͥ latinã linguã
nesciebant. ⁊ latini affuerant: qͥ gre¬
dant. Quatuor lectionib qͣtuor ordi¬
nes dñi bñdicentiũ expͥmunt᷑. qͥ ꝑ¬

Expanded text:
im lectores, quia olim Romae sex Lectiones quae Latine, eaedem et Graece legebantur, et duae causae exprimebantur. Una quia Graeci aderant, qui Latinam linguam nesciebant, et Latini affuerant, qui Graedatur. Quatuor Lectionibus, quatuor ordines Deum benedicentium exprimuntur,
Abbreviated transcription (Latin):
debet missa ab uno sac̃¬
dote crlebrari. sicut et xp̃c
semel uoluit ĩmolari. Si aũ
necessitas cogit id est si due
festiuitates simul occurrant
due uel tres ab uno celebra¬
ri poter̃t. quia et romani hoc
in die natalis dñi faciunt.
Et xp̃i passio est triꝑtita.
passus est enĩ linguis insul¬
tantiũ. manib uerberantiũ.
clatus crucifigentiũ. Ipse e¬
tiã in figuris a patriarchis
ẽ ĩmolatus. ipse a ꝓpħis sa¬
crificatꝰ. ipse idem a patrẽ
et a seipso est ꝓ nobis oblatꝰ.
Iegitur de leone papa quod
sepius in una die septẽ mis¬
sas. aliquando nouem cele¬
brau̾it. Nullus absq sac̃
secratis et altari consecrato
missam celebrare debet. Et
nulli mordinato missã can¬
tare licet. Post acceptã epu.¬
ationẽ nulli missam ce¬
lebrare uel cõmunicare li

Expanded text:
debet missa ab uno sacerdote celebrari, sicut et Christus semel voluit immolari. Si autem necessitas cogit, id est si duae festivitates simul occurrunt, duae vel tres celebrari poterunt, quia et Romani hoc in die Natalis Domini faciunt; et Christi passio est tripartita: passus est enim linguis insultantium, manibus verberantium, clavis crucifigentium. Ipse enim in figura a patriarchis est immolatus, ipse a prophetis sacrificatus, ipse idem a Patre, et a seipso pro nobis immolatus. Legitur tamen de Leone papa, quod saepius una die septem missas, aliquando novem celebraverit. Nullus absque sacesingulis consecratis, et altari consecrato missam celebrare debet, et nulli nisi ordinato missam cantare licet. Post acceptam lavationem nulli missam celebrare vel communicare li
Abbreviated transcription (Latin):
qd tͦbas ad dñm cucurrisse. ⁊ disci.¬
płos multos pisces cepisse cõmemio¬
rat. t̾bas gentiliũ ad eccłam conflu.¬
xisse. ⁊ p̃dicatores de gͣgite er roris
płimos rete fidei extraxisse insinu¬
at. In off᷑. deũ bñdicit. qͥ ei intellec¬
tũ de et̾ius tͥbuit. In cõm. unã
rem postulat. in domo dñi in ec̃¬

Expanded text:
d turbas ad Dominum cucurrisse, et discipulos multos pisces cepisse commemorat , turbas gentilium ad Ecclesiam confluxisse, et praedicatores de gurgite erroris plurimos rete fidei extraxisse insinuat. In Offertorio Deum benedicit, qui ei intellectum de aeternis tribuit. In Communione unam rem postulat, ut in domo Domi
Abbreviated transcription (Latin):
plausis popłi de unctione popłi acci¬
pit᷑. ꝑ euangłm nob ãmonitio ddd̾ in¬
nuitur qua filiũ suũ sã moriens allo¬
qͥt᷑. ꝑ quã eũ ab homicidio ⁊ ira ue¬
tat. et ut ante oblatũ sacͥficiũ in se
peccantib dimittat. Porro salomion

Expanded text:
plausus populi de unctione regis accipitur. Per Evangelium nobis admonitio David innuitur, qua filium suum moriens alloquitur, per quam eum ab homicidio et ira vetat, et ante oblatum sacrificium in se peccantibus dimittat. Porro Salomon
Abbreviated transcription (Latin):
dñe ⁊ bñdic ħeditati tue. Huic rei
or̃o d̾s uͥtutũ ꝯcordat. i qua deũ
poscit ut in filio suo bona nictͥat¬
ac nitͥta custodiat. P epłam na¬
than ꝓpħe et sadoch pontifics ã¬
monitio denotat᷑. qua salomorẽ ꝑ
unctionẽ renouatũ in nouitate uite
ambulare exhortant᷑. In gͣdali conũ¬

Expanded text:
et benedic haereditati tuae . Huic rei Oratio Deus virtutum concordat, in qua Deum poscit ut in filio suo bona ac nutrita custodiat; per Epistolam Nathan prophetae et Sadoc pontificis admonitio denotatur, qua Salomonem per unctionem renovatum in novitate vitae ambulare exhortantur . In Graduale, Con
Abbreviated transcription (Latin):
eiꝰ m̃tio in eugłio fit. Sepus tam̃
circa festũ scĩ iacobi decurrit. cuiꝰ
etiã eugłm in piscatione meminit.
Qa nimirũ hii piscators hoĩes in¬
errore fluctiuagos sagena p̃dica¬
tionis extͣxert̃. ⁊ ad portũ uite e¬
dñica inde instituitur qd̃ salo¬
mon a dd̃ p̃cepto dñi rex constitu¬
itur. Dauid nãq morti appropinqͣns¬
ꝓ deuictis hostib gr̃as agit. dũ do¬
minũ fortitudinem pleb̾ sue dic̃.

Expanded text:
ejus mentio in Evangelio fit. Saepius tamen circa festum sancti Jacobi occurrit, cujus etiam Evangelium in piscatione meminit, quia nimirum hi piscatores homines errore fluctivagos sagena praedicationis extraxerunt, et ad portum aenica inde instituitur, quod Salomon a Davide praecepto Domini rex constituitur. David namque morti appropinquans, devictis hostibus, Deo gratias agit, dum Dominum fortitudinem plebis suae d
Abbreviated transcription (Latin):
qͥlibet de clero ñ adestͥ: a fideli
laixo in noĩe tͥnitatis in sipli
sacerdote catheciretur. oleo un¬
gat᷑. chrisietur. ñ denuo bap
fontib baptizabant. s clemens
docente petro chrisia ł oleũ
addebat. leo. damasus. ãbrosiꝰ
exorcismos ⁊ bñdictiones adl¬
ciebant.

Expanded text:
libet de clero non adest, a fideli laico in nomine Trinitatis in simplici sacerdote catechizetur, oleo ungatur, chrismetur, non denuo baptfontibus baptizabant. Sed Clemens, docente Petro, chrisma vel oleum addebat. Leo, Damasus, Ambrosius exorcismos et benedictiones adjiciebant.
Abbreviated transcription (Latin):
canonice baptizatur. in
pascha ⁊ pentechosten. qͥa in
pascha ꝓꝑe moritur. in diius
morte baptiratur. in pertecho
sabbato qd reqͥes dicit᷑ qͥa et̾na
reqͥes ꝑ baptisinũ tͥbuttur. Qͥa
ũo paruuli si ñ regen̾antur a

Expanded text:
canonice baptizatur in Pascha et Pentecoste, quia in Pascha Christus moritur, in cujus morte baptizatur. In PentecostSabbato, quod requies dicitur, quia aeterna requies per baptismum tribuitur. Quia vero parvuli, si non rege
Abbreviated transcription (Latin):
litroitus u̾o ad chorũ ꝓpħa¬
rũ respicit. qͥa ut auglistinꝰ
dicit moyses minister fuit
uet̾is testam̃ti. ꝓpħe : noui.
Kyrieleyson ad eos ꝓpħas res¬
picit qui cirra aduentũ dñi
erant. Gła in excelsis ad cetũ
angłoꝵ. qͥ gaudiũ natiuitatis
xp̃i pastoribus annuntiaue¬
riuit. Prua collecta ad hoc
respicit qd̃ domilus cirra
duodecinũ annum egit
cũ in medio doctorum au¬
diens eos ÷ int̾rogans sedit.
Epła ad p̾dicationem iohan¬
nis ꝑtinet. responsum ad

Expanded text:
Introitus vero, ad chorum prophetarum respicit, quando, ut Augustinus dicit: « Moyses minister fuit Veteris Testamenti, prophetae Novi. » Kyrie, eleison ad eos prophetas respicit qui circa adventum Domini erant. Gloria in excelsis, ad coetum angelorum, quia gaudium nativitatis Christi pastoribus annuntiatur. Prima Collecta ad hoc respicit quod Dominus circa duodecimum annum egit, cum in medio doctorum audiens eos et interrogans sedit . Epistola ad praedicationem Joannis pertinet. Responsorium ad
Abbreviated transcription (Latin):
tempus quando domuitis
in sepulchio iacuit. Et quan¬
aniinam doninri ad corplis
redire demonstrat. Quod poste¬
a celebratur signifleat illas sa
lutationes quas xp̃c fecit di¬
scipulis suis. fractio oblate il¬
lam signiflcat fractionem
quam donunus fecit coram¬

Expanded text:
t quando Dominus in sepulcro jacuit. XIII. Et quananimam Domini ad corpus redire demonstrat. XIV. Et quod postea cellutationes quas Christus fecit discipulis suis. Fractio oblatarum, illam significat fractionem quam duobus fecit Dom
Abbreviated transcription (Latin):
precepto dñi ĩ egyptũ ꝑgens
secũ portaũ. hostes signis ꝑ eã
factis t̾ruit. q uelut lupi oũies
dñi tͣusgulabant. Gregẽ dñi
de egypto ꝑ mare rubrũ hac
uga eduxit. pastũ de celo. po¬
tum de petra hac ꝓdux̃. ad
t̾rã lac ⁊ mel fluentẽ uelit ad
pascua hac uͥga in duxit. Ni¬
chil aũ aliud hec uirga fuit
quã baculiis pastoralis cũ qͦ
gregẽ ut pastor minauit. Hie
baculus apud auctores pedũ
uocat᷑ eo qd̾ pedes aialium illo
retineantur. Est enĩ lignũ
recurlũ quo pastores retra¬
hunt pecudes gregũ. In euan¬
in p̃dicatione nͥl pret̾ uirgã
tollerent & qͥa ep̃i pastores
g̾gis dñicisunt ut moyses uł
apłi fuert: ideo baculũ ĩ cu¬
lũ qͦ infirii sustentantur
auctoritas doctrine designat᷑
testas regiminis figat᷑. Bacu¬
lũ gͦ pontifiors portant. ut
infirmos ĩ fide erigant. ꝑ¬
ut ꝑ potestatem inqͥetos cor¬
rigant. Que uͥga uel bacłs ẽ
recuruus. ut aberrantes a
grege docendo ad peniten¬

Expanded text:
ni in Aegyptum pergens secum portavit, hostis signis per eam factis terruit, qui velut lupi oves Domini transgulabant. Gregem Domini de Aegypto per mare Rubrum hac virga, eduxit; pastum de coelo, potum de petra hac produxit, ad terram lac et mel fluentem, velut ad pascua hac virga induxit. Nihil autem haec virga fuit, quam baculus pastoralis, cum quo gregem utputa pastor minavit. Hic baculus apud auctores pedum vocatur, eo quod pedes animalium illo retineantur. Est enim lignum recurvum, quo pastores retrahunt pedes gregum. CAin praedicatione nihil praeter virgam tollerent . Et quia episcopi pastores gregis Dominici sunt, ut Moyses et apostoli fuerunt, ideo baculum in culum, quo infirmi sustentantur, auctoritas doctrinae designatur. testas regiminis figuratur. Baculum ergo pontifices portant, ut infirmos in fide per doctrinut per potestatem inquietos corrigant; quae virga vel baculus est recurvus, ut aberrantes a grege docendo ad poeniten
Abbreviated transcription (Latin):
saẽdos incliniat cum
supplices te rogamꝰ dicit
qͥa ibi passio xp̃i funit. et
emisit. Infra canonẽ diaco¬
nus manꝰ lauat. qͥa pilatꝰ
in passione dñi manus la¬
uit. dũ se sic mundũ a san-¬
guine: quã manꝰ suas a sor.¬
de ꝓelamauĩ. Sac̃dos uocẽ
leuat dũ nob̃ qͦq pecẽoribꝰ
dicit. designans qd̃ eccła de

Expanded text:
dos inclinat, cum Supplices te rogamus dicit, quia ibi passio Christi finit, et emisit. Infra Canonem diaconus manus lavat, quia Pilatus in passione Domini manus lavabat, dum se sic mundum a sanguine ejus, quam manus suas a sorde proclamabat. Sacerdos vocem levat dum Nobis quoque peccatoribus dicit, designans quod Eccle
Abbreviated transcription (Latin):
ita nocturnale officiũ ut in
secutos c̃dimꝰ. Ideo aũ cũ nouẽ
psalinis ⁊ totidẽ lectionib ac
responsorus celebramiꝰ. qͥa eos ĩ
ꝯsortio nouẽ ordinũ angłoꝵ

Expanded text:
ita nocturnale officium ut in secutos credimus. Ideo autem cum novem psalmis et totidem lectionibus ac responsoriis celebramus, quia eos in consortio novem ordinum angelorum
Abbreviated transcription (Latin):
tur. Popłs ibat armatꝰ.⁊ ppłs
te signatꝰ. Pre turinis illoꝵ
signa ferebant᷑. ⁊ ante nos cru¬
ces ⁊ uexilla portant᷑. Sos co¬
lũpna ignis p̃cessit. ⁊ nos lu¬
sanguine asꝑgebat᷑ iste aqua
bñdicta asꝑgitur leuite tab̾¬
nacłm federis portauer̃. ⁊ hic
diaconi ⁊ subdiaconi plenaria
& capsas g̾unt. Archa testaiũ¬
ti a sac̃dotib portabatur. et
scriniũ uł feretrũ cũ reliqͥis
a prb̾is portatur. Aaron sũmꝰ
sacerdoo seq̃bat᷑ ornatꝰ. ⁊ apud
nos ep̃c sũmꝰ sciliort sac̃dos seqͥ¬
tur infulatꝰ. Rex si adest eum
sceptro rector ppłi sigc̃at moy¬
sen cũ uͥga ductorẽ ppłi. Si rex
ñ aderit: tc pontifex utrũq
expͥmit. moy sen baculũ por¬
tando. aaron mitra caput ue¬
lando. Clamor tubariun ex¬
primitir ꝑ sonũ cãpanarũ.

Expanded text:
tur; populus ibat armatus, et pote signatus. Prae turmis illorum signa ferebantur; et ante nos cruces et vexilla portantur. Eos columna ignis praecessit, et nos casanguine aspergebatur, iste aqua benedicta aspergitur; levitae tabernaculum foederis portaverunt, et hic diaconi et subdiaconi plenaria et capsas gerunt. Arca testamenti a sacerdotibus portabatur; et scrinium vel feretrum cum reliquiis a patribus portatur. Aaron summus sacerdos sequitur ornatus, et apud nos episcopus, summus scilicet sacerdos, sequitur infulatus. Rex si adest cum sceptro rector populi, significat Moysen cum virga ductorem populi. Si rex non aderit, tunc pontifex utrumque exprimit, Moysen, baculum portando; Aaron, mitra caput velando. Clangor tubarum exprimitur per sonum campanarum.
Abbreviated transcription (Latin):
bitamꝰ. Huic enĩ sacrificio as¬
sunt. et nr̃a uota suscipiantes
ad dñi ꝑferunt. Grãs agamꝰ
dño deo nr̃o ideo dicimus. qͥa
ei ꝑ om̃ib bñficus sus grates
reddimꝰ. Nichil aũ sine oausa ra-¬
tionabilis sig̃cationis fit in isto
sacram̃to. significat enim duas
ex ulia parte aꝑitur ex alt̾a se

Expanded text:
amus. Huic enim sacrificio aderunt, et nostra vota suscipientes ad Dominum perferunt. Gratias agamus Domino Deo nostro ideo dicimus, quia ei pro omnibus beneficiis grates reddimus. Nihil autem sine causa rationalis significationis fit in isto sacramento. Significat quippe duas quidem parte operitur, ex al
Abbreviated transcription (Latin):
tere in modũ crucis conun¬
guntur ẽ scã crux ꝑ quã hu¬
preparatio. qͥa mte nr̃as ad
minsteriũ. xp̃i p̃parat. In hac
ideo orcdines angeloꝵ cõme¬
moramꝰ. qͥa frequentiã suꝑ-¬
noꝵ elluum adesse demon
Seraphyn sunt plures an-¬
deo cantamꝰ. quia t̾rena or¬
lestib coniungi ꝑ hoc sacri¬
ficlum clamamus. Sauctus
sabaot: exrrcituũ. sciliort rex
ex̾citꝰ angłoꝵ. O sanna dici¬
tur saluifica. id est salua nos
habitans lli excelsis¬

Expanded text:
terae in modum crucis + conjungitur, est sancta crux, per quam hupraeparatio, quia mentes nostras ad mysterium Christi praeparat. In hac ideo ordines angelorum commemoramus, quia frequentiam supernorum civium adesse demonsSeraphin per n, sunt plures an cantamus, quia terrena coelestibus conjungi per hoc sacrificium clamamus. Sanctus Sabaoth exercituum, scilicet rex exercitus angelorum. Osanna dicitur salvifica, id est, salva nos habitans in excelsis
Abbreviated transcription (Latin):
deo sancta dei genttrix uirgo¬
semꝑ maria hic nominatur
qͥa hoc sacͥficiũ de ea mundo
gen̾atur. Ideo autem duodecĩ
apłi nominantur. quia illoꝵ
doctrina et sanguine hec sacra¬
menta affirmantur. Pro te¬
stimonio nãq huiꝰ sacrificii
petrus et andreas et phylippus
sunt crucifixi. pauilus ⁊ iacobꝰ
matheus et bartholomeus de¬
collati. lacobus. symon & thad¬
deus eueruati. Iohannes uene¬
no et exalio excruciatus. Tho
na recitantur. quorum cru-¬
ciatu hoc sacrificiũ cõmen¬
datur. Ex quib quidã sum-¬
mi pontifices. quidam ep̃i. qui-¬
dam diaconi. quidam laici ex¬
titerunt. quia omnes gradus
ouines ordines huic sactamen¬
to testimonium prebuerunt.
Linuis quippe & detus. clemens
syxtus cornelius romani ponti-¬
ficas. cyprianus cartaginensis
lites. cosinas et damianꝰ nulit
medici fuerunt. qui ouines ꝓ
nem suum fuderunt. Quã
de t̾ra formatum sp̃u sco
benedicendo repbeas. Ascrip¬
tam. id esti ad formam filui tui
signatã dumutati ascribas. Ra

Expanded text:
deo sancta Dei genitrix Virgo Maria hic nominatur, quia hoc sacrificium de ea mundo generatur. Ideo autem duodecim apostoli nominantur, quia illorum doctrina et sanguine haec sacramenta affirmantur: pro testimonio namque hujus sacrificii Petrus et Andreas et Philippus sunt crucifixi, Paulus et Jacobus, Matthaeus et Bartholomaeus decollati, Jacobus, Simon et Thadaeus enecati, Joannes veneno et exsilio excruciatus, Thomna recitantur, quorum cruciatu hoc sacrificium commendatur. Ex quibus quidam summi pontifices, quidam episcopi, quidam diaconi, quidam laici exstiterunt, quia omnis gradus, omnesque ordines huic sacramento testimonium praebuerunt. Linus quippe et Cletus, Clemens, Sixtus, Cornelius, Romani pontifices, Cyprianus Carthaginiensilites, Cosmas et Damianus medici fuerunt, qui omnes prouinem fuderunt. Quam de terra formatam Spiritu sancto benedicendo repleas. A + scriptam, id est ad formam Filii tui signatam divinitati ascribas. Ra
Abbreviated transcription (Latin):
& eam in fue nr̃di in is¬
rahelidieo ppło ꝯsũniabit.
angulus dr. quia ip̾sas est
regina que a dextris dersta¬
re scribitur. Ideo angulus o
rientis dr̃. quia lumen rec¬
tis in ea exoritur. Popłs autẽ
isrł ideo sinister angulus dr
quia adhuc in infidelitate ꝑ¬
durare ñ u̾ecundatur. Ideo u̾o
angulꝰ ocosdentis dr̃: qͥa oc¬
cidente iã m̃do pꝰ plenitu¬
dinẽ gentiũ israel ad xp̃m¬
ꝯũitetur. Duo alphabeta que
ex diũisis angulis in formã
crucis ꝯueniunt: st̃ duo
popłi qͥ ex diũso ritu in u¬
nam fidem crucis ꝑ f xp̃i
ꝯueniunt. Duo etiami testa¬
cllicẽ passionis . xp̃i edidex̃t.
Unũ aũ g̃or. alterũ latine
scribit᷑. qͥa g̃ca lingua ꝓpter
sapĩam. latina ãu ꝓpter ĩꝑi¬
alen potentiã aliis eminen¬
tior cognoscit᷑ q̃ utraq ad fi¬
nẽ crucis ꝯũtitur. Utraq u̾o
ꝑ bacłm scribitur. qa hec osa
ꝑ p̃dicatores ꝑ aguntur. Huc¬
usq totũ qͦd p̃cessit quasi ꝓ¬

Expanded text:
in fine mundi in Israelitico populo consummabit. angulus dicitur, quia ipsa est regina, quae a dextris Dei stare scribitur. Ideo angulus dicitur orientis, quia lumen rectis in ea exoritur . Populus autem Israel ideo sinister angulus vocatur, quia adhuc in infidelitate perdurare non verecundatur. Ideo vero angulus occidentis dicitur, quia occidente jam mundo post plenitudinem gentium Israel ad itur. Duo alphabeta, quae ex diversis angulis in formam crucis conveniunt, sunt duo populi, qui ex diverso ritu in unam fidem crucis per Chriim testacrucem passionis Christi ediderunt. Unum autem Graece, alterum Latine scribitur, quia Graeca lingua propter sapientiam, Latina propter imperialem potentiam aliis eminentior cognoscitur, quod utrumque ad fidem crucis convertitur. Utraque vero per baculum scribuntur, quia haec omnia per praedicatores peraguntur. Hucusque totum quod praecessit, quasi p
Abbreviated transcription (Latin):
alphabetũ in pauim̃to
cum cambuta scͥbit. ⁊ incipi¬
ens a sinistro angulo orienta¬
li in dextrũ orient occsdenta¬
lem desinit. Deinde alphabe¬
tũ a dextro angulo orientis
inchoat. ⁊ sic scribendo in si¬
nistro angulo occidentis con¬
sũinat. Que duo alphabeta
in medio eccłe in formã cru-¬
mysticẽ. nob aꝑte innuunt.
quatuor plage m̃di. Sęptura
que t̾re inscribitur. ẽ simplex
doctrina que ui cordib ter¬
renoꝵ ĩpͥmitur. Asinistro au¬
gulo epyscopꝰ scribere inelp̃.
quia. xp̃e a iudea docere cepit.
Ipsa qͥppe sinistro angulo cõ¬
paratur. qͥa ob ꝑfidiã cũ si¬
nistris repͥutatur. Ideo angu¬
lus orientis dicitur. qͥa. xp̃c¬

Expanded text:
alphabetum in pavimento cum capuita scribit, incipiens a sinistro angulo orientali, in dextrum occidentalem desinit. Deinde aliud alphabetum a dextro angulo orientis inchoat, et scribendo in sinistro angulo occidentis consummat. Quae duo alphabeta in medio Ecclesiae in formam crumysticent nobis aperte innuunt. quatuor plagae mundi. Scriptura, quae terrae inscribitur, est simplex doctrina, quae cordibus terrae imprimitur. A sinistro angulo episcopus scribere incipit, quia Christus a Judaea docere incoepit. Ipsa quippe sinistro angulo comparatur, quia ob perfidiam cum sinistris reputatur. Ideo angulus orientis dicitur, q
Abbreviated transcription (Latin):
defert. subdiaeonꝰ archidia
confringendũ porrig̃. Ac¬
colitus qui patenã tenu¬
it formã nichodemi gerit.
qͥ myrrã et aloen ad sepe¬
liendũ dñm attulit. Porro
subdiaconꝰ ⁊ archidiaconꝰ
eũ alio diacono patenam
tenente tres marias p̃fer̃t
q̃ cũ aromatib ad monui¬
mentũ uener̃t. Dũ septem
orones in dñica or̃one di¬
cuntur. diaconi melinati
stant: cõmunione confir¬
mari expectant. qͥa apłi
septẽ ebdoinadis post mor¬
expectabant. Subdiacomi aũ
interĩ qͥescunt. qͥa mulie¬
res in sabb̾o q̃ septima dies
est siluer̃t¬

Expanded text:
defert. Subdiaconus praebet confringendum porrigit. Acolythus qui patenam tenuit, formam Nicomedi gerit, qui myrrham et aloe ad sepulturam Domini attulit . Porro subdiaconus et archidiaconus cum alio diacono patenam tenenti, tres Marias praeferunt, quae cum aromatibus ad monumentum venerunt. Dum septem petitiones in Dominica oratione dicuntur, diaconi inclinati stant, communione confirmari exspectant; quia apostoli septem hebdomadis post morexspectabant. Subdiaconi autem interim quiescunt; quia mulieres in Sabbato, quae septima dies est, siluer
Abbreviated transcription (Latin):
qndo in monte ad dñm
ascendit. et alo eo tabulas
testamĩti accepit. dñsq
cuncto ppło audiente man¬
data ꝓposuit. et moyses iu.¬
sticias legis eis exposuit
et popłs se oĩa seruaturũ
respondit. Sic diaconus ad
ep̃m uadit. librũ de altari
accipit. eugłm in qͦ diuina
p̃cepta st̃ corã oĩ ppło leg̃.
Ep̃e sernionẽ faciens: ppło
ea exponit. et popłs ꝑ kyri
eleyson clerus autem per
credo in unũ dm̃i se spondet
stum breuiter ẽ dicenduum.

Expanded text:
ndo in montem ad Dominum ascendit, et ab eo tabulas testamenti accepit. Dominusque, cuncto populo audiente, mandata proposuit, et Moyses justitias legis exposuit, et populus se omnia servaturum respondit . Sic diaconus ad episcopum vadit, librum ab altari accipit, Evangelium, in quo divina praecepta sunt coram populo legit. Episcopus sermonem faciens populo ea exponit, et populus per Kyrie eleyson, clerus autem per Credo in unum Deum, se spondet stum, breviter est dicendum.
Abbreviated transcription (Latin):
dũ maximã synodũ ĩ nichea
caput eiꝰ posuit. głam ⁊ mag¬
nlun decorẽ ei tribuit. Huiꝰ
uigilie eustodiã adhuc ppłs fi¬
delium seruat. cuiꝰ rex ui dño
sꝑat. Uitimi u̾sus psalmi tan¬
gunt tẽpora antixp̃i. Quẽ
dñs elibanũ ignis ponet in qͦ
uasa sua examinet. In tẽpore
u̾o uultus sui id ẽ in die iudi¬
Ĩira sua turbobit eũ eos ig¬
nis deuorabit. Eccłam u̾o
exaltabit. que uͥtutes eiꝰ in
et̾nũ cantabit. Hiĩ psalmi
singłi cũ gła patri terminan¬
tur. qͥa łiutas ab his õib ue¬
neratur. Tres aũ ideo ft̃: qͥa
ĩ fide spe ⁊ caritate floruer.
Antyphone melodie st̃ gr̃aꝵ
actiones eccłe ⁊ q̃dã uigilũ

Expanded text:
maximam synodum in Nicaeam caput ejus posuit gloriae, et magnum decorem ei tribuit. Hujus vigiliae custodiam adhuc populus fidelium servat, cujus rex in Domino sperat. Ultimi versus psalmi tangunt tempora antichristi. Quem Dominus clibanum ignis ponet, in quo vasa sua examinet. In tempore vero vultus sui, id est in die judiin ira sua conturbabit, cum eos ignis devorabit. Ecclesiam vero exaltabit, quae virtutes ejus in aeternum cantabit. Hi psalmi singuli cum Gloria Patri terminantur, quia Trinitas ab his omnibus veneratur. Tres autem ideo sunt, quia in fide, spe, et charitate floruerunt. Antiphonae melodiae sunt gratiarum actiones Ecclesia
Abbreviated transcription (Latin):
laborẽ subit. dũ ꝑ erbato se¬
tisfacit. Post u̾sum aũ cantꝰ
inceptio ẽ cõmunis om̃iũ ꝑ
ones succurr̃t. sic̃ cauenti sub¬
ueniunt. qͥa ⁊ ãgłi suꝑ uno
pecc̃ore penitentiã agente
gaudiũ in ceł ducunt. ꝑ hoc
aũ cantores milites ĩ exeu
stantur. si u̾o ꝑieulũ euader
redierit ei ꝯgratulantur.¬

Expanded text:
laborem subit, dum pro errato satisfacit. Post versum autem cantus incoeptio, est communis omnium pro ones succurrunt, sicut canenti subveniunt, quia et angeli super uno poenitentiam agente gaudium in coelis ducunt ; per hoc autem cantores milites in excubstantur; si vero periculum evadens redierit, ei congratulantur.
Abbreviated transcription (Latin):
ercia uigilia tẽpus gilia.¬
gr̃e extat. q̃ usq ĩ finem
mundi ꝑdurat. Hec qͣsi in
tres horas dilidit᷑ dum tẽ
guit᷑. Prima hora huiꝰ uigi

Expanded text:
ertia vigilia tempus gratiae exstat, quae usque in fine mundi perdurat. Haec quasi in tres horas dividitur, dum teguitur. De prima hora. Pri
Abbreviated transcription (Latin):
rui. Gregoriꝰ uigil delectabi¬
lem armoniã ĩ terola hora
sonuit. dũ musica arte diui¬
nũ officiũ agi docuit. Per
lectiones q̃ recitant᷑ doctri¬
ne fideliũ designant᷑. Res¬
ponsoria q̃ cantantur ft̃ illo¬
rũ exẽpla qͥb alu informã¬

Expanded text:
. Gregorius vigil delectabilem harmoniam in tertia hora sonuit, dum musica arte divinum officium agi docuit: per lectiones quae recitantur, doctrinae fidelium designantur. Responsoria quae cantantur, sunt illorum exempla, q
Abbreviated transcription (Latin):
gilia tẽpus legis accipitur
Qditerũ q̃i tͥb horis discernit᷑.
dũ trib int̾sticus diuiditur.
scił. uno a moyse usq ad dd̾
scđ̾o a dd usq ad babyloniã.
t̾cio a babylonia usq ad xp̃m.
gib qd̾ declarat psalmoꝵ tex¬

Expanded text:
gilia tempus legis accipitur, quod iterum quasi horis discernitur, dum tribus interstitiis dividitur, scilicet uno a Moyse usque ad David, secundo a David usque ad Babyloniam, tertio a Babylonia usque ad Christum, gibus, quod declarat psalmorum tex
Abbreviated transcription (Latin):
see hore uigilande curã susce¬
pert: dũ gedeon ⁊ alui ppłm se¬
cundũ legẽ dei iudicauer̃. Dili.¬
gã te dñȩ reges ostendit. qͦs dñis
caput gͣntiũ ꝯstituit. qͥ tercie
hore uigilias custodiebant dũ
dͥauid ⁊ alii ppłm ad iusticiã re¬
pr̃i psalluntur. qͥa singłi supͣ¬
dicti ordines tͥnitatẽ adorasse
dulantur. st̃ laudes q̃ ab illis
iustis tͥnitati exhibebant᷑ Seq̃n¬
des lec̾tiones sunt illoꝵ uigi¬
lũ p̃dicõnes. Responsoria u̾o
illoꝵ actiones quib hic can-¬
tabiles erant dei iustificõnes.
Ideo aũ lectiones pꝰ uigiliã
regũ legunt᷑: qͥa illo temꝑe

Expanded text:
e vigilandi curam susceperunt, dum Gedeon et alii populum secundum legem Dei judicaverunt. Diligam te, Domine , reges ostendit, quos Dominus caput gentium constituit, qui tertiae horae vigilias custodiebant, dum David et alii populum ad justitiam rePatri psalluntur, quia singuli supradicti ordines Trinitatem adorasse dulantur, sunt laudes quae ab illis justis Trinitati exhibebantur. Sequentes lectiones sunt illorum vigilum praedicationes. Responsoria vero illorum actiones, quibus hic cantabiles erant Dei justificationes. Ideo autem lectiones post ad vigiliam regum leguntur, quia illo tempore
Abbreviated transcription (Latin):
tione sua ꝑacta: in głam
patͥs reu̾titur. Sic eccła õi¬
b ad huc agendis rite ꝑ¬
actis. ab hoc exilio ꝑ xp̃m
eripietur. ⁊ in celestem ie¬
rusalẽ inducetur. Corpo¬
rale in altari remanet. qͥa
munditia fastitatis in sa¬
ẽdotib ꝑman̾e debet. Per

Expanded text:
tione sua peracta in gloriam Patris revertitur. Sic Ecclesia, omnibus adhuc agendis rite peractis, ab hoc exsilio per Christum eripitur et in coelestem Hierusalem inducetur. Corporale in altari remanet, quia munditia castitatis in sacerdotibus permanere debet. Per
Abbreviated transcription (Latin):
d t̾ciũ agnꝰ dei ñ dona
Inob̾ pacem s miserere
nobis cantat᷑. ⁊ pax ñ dat᷑. qͥa
iudas oscło pacis illũ tͣdidit
estes solempnes so ÷ dalma¬
tiça ⁊ subtile hodie portan¬
tur. qͥa penttentes ad amissas
scĩtatis uestes reꝑant᷑. ⁊ chris¬
ma atq oleũ baptizandis qͣsi
celestes uestes hodie p̃paran
t̃cia die uelat᷑. Altare est

Expanded text:
d tertium Agnus Dei non Dona nobis pacem, sed Miserere nobis, cantatur, et pax non datur, quia Judas osculo pacis illum tradidit Vestes solemnes, id est, dalmatica et subtile hodie portantur, quia poenitentes ad missas sanctitatis vestes reparantur, et chrisma atque oleum baptizandis, quasi coelestes vestes hodie praeparatia velatur. Altare est