comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ditus trena despio. en toto adiusu mentis ad solae¬
lestia flagrabat. Quadã uero die dũ in eade sa
lato igne suependit. Sic q aqua arsit in tapadibus.
erit. qui necessitate cõpulsus elem̃ti nat a mu tauiti
Inter uirtutes animũ congrue requiris. quia multũ
ualde est qd̵ tẽptatione sua intꝰ mente̾ lacesfunt. mi¬
raq foris fiunt. Sed huiꝰ constantu uenerabilis unũ
qd fecit audis cuiꝰ humilitatis fuerit.citius agnoscis.
CUS Postquã facti illius tale miraculũ dixisti:
suꝑ ẽ ut me etiã de humilitate m̃tis eiꝰ ȩdifices. Guec
Quia ualde opinio scĩtatis eiꝰ excreuerat. multi hunc
ex diuersis ꝓuintiis anxie uidere siciebant. Quada
uero die ex longinquo loco ad uidendũ eũ quđa
rusticꝰ uenit. Cadẽ uero hora casu contigerat: ut
atq despecta. Cũq is qui ad uidendũ eũ uenerat.
quisnã ess& inquireret atq obnxe petera. ut sibi
debuisse ostendi: hii qui illũ nouerant monstrauer̾

Expanded text:
ditus terrena despiciens, toto annisu mentis ad sola coelestia flagrabat. Quadam vero die dum in eadem Eclato igne succendit, sicque aqua arsit in lampadibus riti vir iste fuerit, qui necessitate compulsus, elementi naturam mutavit. Inter virtutes animum congrue requiris, quia multum valde est quod tentatione sua intus mentem lacessunt mira quae foris fiunt. Sed si hujus Constantii venerabilis unum quod fecit audis, cujus humilitatis fuerit, citius agnosces. PETR. Postquam facti illius tale miraculum dixisti, superest etiam ut me de humilitate mentis ejus aedifices. GREGOR. Quia valde opinio sanctitatis ejus excreverat, multi hunc ex diversis provinciis anxie videre sitiebant. Quadam vero die ex longinquo loco ad videndum eum quidam rusticus venit. Eadem vero hora casu contigerat, ut atque despecta. Cumque is qui ad videndum eum venerat quisnam esset inquireret, atque obnixe peteret ut sibi debuisset ostendi, hi qui illum noverant monstrarunt
Abbreviated transcription (Latin):
p̃cerit dicens. Teua fȩnũ uiride. porta pabulum
uum̃tis. in quib uenistis ecce ego quia parũ suse
opere expleto te subsequor. Is aut̃ qui missus fue¬
fat anuanꝰ defensor. mirabat᷑ ualde. ꝗͥdna essetat
redire noraret᷑ puer c̃um ecce reuertente pue¬
e conspreit. atꝙ ui collo fȩnũ ex prato deferente
eui respondit puer. Quẽ queris. ecce sab sequitur
Tũ ecce uirdi clapͣatis calciatꝰ caligis falcẽ fenariũ

Expanded text:
cepit, dicens: Leva fenum viride, porta pabulum jumentis in quibus venistis: ecce ego, quia parum superest, opere expleto te subsequor. Is autem qui missus fuerat, Julianus defensor mirabatur valde quidnam esset quod redire moraretur puer: cum ecce revertentem puerum conspicit, atque in collo fenum ex prato deferentemCui puer respondit: Quem quaeris, ecce subsequitur. Tum ecce vir Dei, clavatis calceat
Abbreviated transcription (Latin):
puer suo dño. quio ipse esse. quẽ querera in dicauit.
sđ̃e uero iulianꝰ repente ut uidit dĩ famulũ ex
ipso habitu despexit: eũq qualit̾ debers allo qui ꝓt̃¬
ua mente p̃parabat. Mox uero ut seruus di cõmi¬
nus affuir. eiusde iuliani animũ intolerabilis pauor
inuasit: ita ut tremer&. atq insinuandũ hoc ips ũ
quod uenerat. uix sufficere luigua potuisse. Q ui
humiliato mex spũ. ad eiꝰ genua cucurrit. orationem
ꝑ se fieri pe̾tut: & quia pater eiꝰ apłicus pongifex eu

Expanded text:
r suo domino quia ipse esset quem quaereret indicavit. Idem vero Julianus repente ut vidit Dei famulum, ex ipso habitu despexit, eumque qualiter deberet alloqui proterva mente praeparabat. Mox vero ut servus Dei cominus adfuit, ejusdem Juliani animum intolerabilis pavor invasit, ita ut tremeret, atque ad insinuandum hoc ipsum quod venerat, vix sufficere lingua potuisset. Qui humiliato mox spiritu ad ejus genua cucurrit, orationem pro se fieri petiit, et quia pater ejus apostolicus pontifex eu
Abbreviated transcription (Latin):
gationẽ susciper& rogauit. Quẽ statim uir sc̃s
intuens. ait. Hunc quẽ mihi cõmendas pater: ego ñ
uideo monacħũ esse. sed diabolũ. Cui ille respondit
Oecasionẽ queris. ne debeas prestare. qd̾ peteris. Ad que
mex dĩ famulus dixit. Ego quidẽ hoc eũ denuntio

Expanded text:
regationem susciperet. Quem statim vir sanctus intuens, ait: Hunc quem mihi commendas, Pater, ego non video monachum esse, sed diabolum. Cui ille 165 respondit: Occasionem quaeris ne debeas praestare quod peto. Ad quem mox Dei famulus dixit: Ego quidem hoc eum esse denuntio
Abbreviated transcription (Latin):
gerert frandĩ ceperunt seuientes libertinum
querere. dbertuiũ lamare Ubi ille in oratione
pestienfes cebat mira ual de res querentes

Expanded text:
rium Franci, coeperunt saevientes Libertinum quaerere, Libertinum clamare, ubi ille in orationem prostratus iacebat. Mira valde res: quaerentes
Abbreviated transcription (Latin):
uir eiꝰ spatarius. Riggo. dicebat᷑: cui calciam̃ta sua
pͣbuit. eũq indui regalib uestib fecit.: quẽ quani
inꝑsona sua ꝑgere ad dĩ hominẽ precępit In cuiꝰ
obsequio. tres. qui sibi p̃ ceteris adherere csueue¬
rant. comites misit. scilicae. uylt. doric. & blicin:
ut ante dĩ famuli oculos. ipsũ esse rege totilam
simulantes. eiꝰ latera obãbularent. Cui alia quoq
obsequia. atq spatariu p̾buit : ut tam ex eisdem
obsequiis. quã ex purpureis uestib rex e̾e̾ putare
Cumq isde riggo decoratꝰ uestib obsequentũ fre¬
quentia comitatꝰ. monasterix̃ fuiss& in gressus:
laa fili. pone hoc. qd̃ portas: non est enĩ tuũ. Qui
rigg̃o ꝓ tinus in terrã cecidit: & quia tants uirt̃
illu dere psũpsiss&. expauit: om̃sq qui cũ eo aa adeto
douine̾ ueniebant terrȩ consternati sunt. Surgentes
aut ad eiũ ꝓ pinquare minime psũpserunt: sed ad suum
not areu cr si inuntiaueruit trepidi in quanta uelocnte¬

Expanded text:
ta sua praebuit eumque indui vestibus regalibus fecit, quem quasi in persona sua pergere ad Dei hominem praecepit. In cuius obsequio tres, qui sibi prae ceteris adherere consueverant, comites misit, scilicet Vul, Ruderic et Blidin, ut ante servi Dei oculos ipsum esse regem Totilam simulantes, eius lateri obambularent. Cui alia quoque obsequia atque spathari praebuit, ut tam ex eisdem obsequiis quam ex purpureis vestibus rex esse putaretur. Cumque isdem Riggo decoratus vestibus, obsequentum frequentia comitatus, monasterium fuisset ingressus, Pone, fili, pone hoc quod portas: non est tuum. Qui Riggo protinus in terram cecidit, et quia tanto viro inludere praesumpsisset, expavit. Omnesque qui cum eo ad Dei hominem veniebant; terrae consternati sunt. Surgentes autem, ad eum propinquare minime praesumpserunt, sed ad suum regem reversi, nuntiaverunt trepidi, in quanta velocit
Abbreviated transcription (Latin):
tum. ecce am enus locus. in quo possumꝰ refici. & parũ
quiescere: ut ualeamꝰ iter nr̃m post modũ in columes
explere. Cũ igitur & uerba aurib & loca oculis blan¬
dirent᷑. ac t̾cia ãmonitione ꝑsuasus consensit. & comedit.
Uespertina uero hora. puenit ad celła. P resentatꝰ aut̃
uenerabili benedicto patri. sibi orationẽ petut.:
sed mox ei sc̃s uir hoc qd in uia egerat ĩpperaũ dicenꝰ.
Quid est frater: Islalignus hostis. qui tibi ꝑ coniuatore
tuũ locutus ẽ semei tibi ꝑsuadere non potuit. scta
ñ potuit. ad terciũ suasit: & te ad hoc qđ uoluit
superauit. Tunc ille reatũ infirmȩ suę m̃tis
agnoscens. eiꝰ pedib ꝓuolutus. tanto magis cȩpit
culpam deflere. & erubescere: quanto se cognouit
&iã absentẽ in benedicti patris oculis deliqͥsse: Pet
Ego scĩ uiri p̾cordiis helisei spm uideo in esse: qui

Expanded text:
tum, ecce amoenus locus, in quo possumus refici et parum quiescere, ut valeamus iter nostrum postmodum incolumes explere. Cum igitur et verba haec auribus, et loca oculis blandirentur, tertia admonitione persuasus, consensit et comedit: vespertina vero hora pervenit ad cellam. Praesentatus autem venerabili Benedicto Patri, sibi orationem dari petiit: sed mox ei vir sanctus hoc quod in via egerat improperavit, dicens: Quid est, frater, quod malignus hostis, qui tibi per conviatorem tuum locutus est, semel tibi persuadere non potuit, secundo non potuit, at tertio suasit, et te ad hoc quod voluit superavit? Tunc ille reatum infirmae suae mentis agnoscens, ejus pedibus provolutus, tanto magis coepit culpam deflere et erubescere, quanto se cognovit etiam absentem in Benedicti Patris oculis deliquisse. Petr. Ego sancti viri praecordiis Elisaei spiritum video inesse, qui
Abbreviated transcription (Latin):
ta ineunetant narro sacre auctoritaris ers
eũ mihi luce cdarius conste. quia iareus & iueg
ewangeliũ quod descripsert̃ nonn
subtraha. ꝑ singula quȩ describo: quib mihi hȩc aue
pio. quia in quib đa sensũ solũmodo: in quibꝰdã uero
& uerba cũ sensu teneo. Quia si de ꝑsonis om̃ibus
ipsa spetialit̾ & uerba tenere uoluissem: hȩc rus¬
ticano usu ꝓlata stilus scribentis ñ apte susc iper&
Semieriũ. ualde uenerabiliũ didii relatione qđ narro

Expanded text:
 incuntanter narro sacre auctoritatisexemplo, cum mihi luce clarius constet quia Marchus et Lucas euvangelium quod descripserunt non subtraham, per singula quae describo, quibus haec auctoribpio, quia in quibusdam sensum solummodo, in quibusdam vero et verba cum sensu teneo; quia si de personis omnibus ipsa specialiter verba tenere voluissem, haec rusticano usu prolata stylus scribentis non apte susciperet. Seniorum valde venerabilium didici relatione quod narro
Abbreviated transcription (Latin):
camenta succendunt. Fꝰit uero plerũqi
audientis animo duplex adiutoriũ. in exẽplis pa¬
rrũ. qua ad amorẽ uenturȩ uitȩ ex p̃cedentium
cõparatione accendit̾: & iãsi se esse aliquid estimat.¬

Expanded text:
camenta 153 succendunt. Fit vero plerumque camenta 153 succendunt. Fit vero plerumque audientis animo duplex adjutorium in exemplis Patrum, quia si ad amorem venturae vitae ex praecedentium comparatione accendit
Abbreviated transcription (Latin):
elc dẽ pratione disainguo. PeTRUU
Non ualde in italia aułquoꝵ uita uirtutib fulsis¬
se cognoui: ex quorũ igitꝰ cõparatione accenderis
ignoro. Yquidẽ bonos uiros in hac t̾ra fuisse ñ dubi¬
to: signa tam̃ atq uirtutes aut ab eis nequaquã
factas estimo. aut ita actenꝰ silentio srihpressa
ut utrũ ne sint facta nesciamus. GREGORΙUe
Si sola petre referã quȩ deꝑfectis ꝓbatisq uiris.
unus ego homuncio uł honis ac fidelib uiris adtes¬
tantib agnoui. uł ꝑ mem& ipsũ didici. dies ut o¬
pinor ante quã sermo cessabit. PE TRUS
Uelłẽ. querenti mͥ de his aliqua narrares: neq hac
pre int̾rumpere expositionis studiũ graue u¬
deatur. quia non dispar ȩdificatio oritur ex me¬
moria uirtutũ. In expositione quippe qualiter
inuenienda atq tenenda sit uirt agnoscitur
In narratione uero signoꝵ cognoscimus inuente
ac retenta qualit̾ declarant᷑. & sunt ñ nulli quo
ad amorẽ patriȩ cęlestis. plus exẽpla quã predi¬

Expanded text:
enotatione distinguo. PETR. Non valde in Italia aliquorum vitam virtutibus fulsisse cognovi; ex quorum igitur comparatione accenderis ignoro. Et quidem bonos viros in hac terra fuisse non dubito, signa tamen atque virtutes aut ab eis nequaquam facta existimo, aut ita sunt hactenus silentio suppressa, ut utrumne sint facta nesciamus. GREGOR. Si sola, Petre, referam, quae de perfectis probatisque viris unus ego homuncio, vel bonis ac fidelibus viris attestantibus, agnovi, vel per memetipsum didici; dies, ut opinor, ante quam sermo, cessabit. PETR. Vellem quaerenti mihi de eis aliqua narrares. Neque pro hac re interrumpere expositionis studium grave videatur, quia non dispar aedificatio oritur ex memoria virtutum. In expositione quippe qualiter invenienda atque tenenda sit virtus, agnoscitur; in narratione vero signorum cognoscimus inventa ac retenta qualiter declaretur. Et sunt nonnulli, quos ad amorem patriae coelestis plus exempla, quam praedi
Abbreviated transcription (Latin):
dideriͦt obliuiscit᷑: fitq ut pꝰen neque pͣmoriã
uideat. qd prius ꝑ actionẽ tenebat. Unde hoc agi¬
tur qđ p̃misi: quia cũ nauigamꝰ longius. iã nec
portũ quietis quẽ reliquimꝰ uidemus. Non nũ ꝙ
uere ad augientũ mei doloris adiungit᷑. qd quo¬
rundã uita qui p̃sens scłm tota m̃te reliquerunt.
ad memoriã reuocat᷑. Quorũ dũ culmen as

Expanded text:
diderat obliviscatur; fitque ut post neque per memoriam videat, quod prius per actionem tenebat. Unde hoc agitur quod praemisi, quia cum navigamus longius, jam nec portum quictis quem reliquimus videmus. Nonnunquam vero in augmentum mei doloris adjungitur, quod quorumdam vita qui praesens saeculum tota mente reliquerunt, mihi ad memoriam revocatur. Quorum d
Abbreviated transcription (Latin):
sitis pꝰmodũ fratrib p̾cepit: ut hoc qd̾ detuler̃. oleum
leuarent. & ꝑ cuncta uasa monasterii exigue funden¬
do diuiderent: quatinꝰ benedictione eiusdẽ oleiꝰ infusa

Expanded text:
sitis postmodum fratribus praecepit, ut hoc quod detulerant oleum sitis postmodum fratribus praecepit, ut hoc quod detulerant oleum levarent, et per cuncta vasa monasterii exigue fundendo dividerent, quatenus benedictione ejusdem olei omnia
Abbreviated transcription (Latin):
nosi deimitatgone quoq helisei cognoscere: Pe teu
lo: atq inhiant̃ cupio. G&E GORi Dũ quada die
monasterio uetus oleũ deesse. iãq colligendȩ oliuȩ
tempus incũber&e: sed fructꝰ in oliuis nullus apparer&.
uisũ patri monasterii fuerat: ut circũquaq fratres
in colligendis oliuis ad exhibenda extraneis opera ꝑge¬
rent. quatuius ex mercede sui operis aliquantulũ
monasterio olei deportarent. Qđ uir dñi nonnosus
fieri cũ humilitate ꝓhibuit: ne exeuntes fratres ex
monasterio. dũ lucra olei quererent: animaꝵ dãna
paterent᷑. Sed quia in monasterii arborib oliuȩ paucȩ
uesse uidebant᷑. eas colligi p̾cepit. & in prełũ mit¬
ti: & quãlib& parũ oleĩ exire potuiss&. sibim& deferri.
Factũq est: & susceptũ in paruulo uasculo oleũ fratres
nonnoso dei famulo detulerunt. Qd ipse ꝓtinꝰ ante
ualtare: posuit. cunctisq egredientib orauit. atq ac cer¬

Expanded text:
nosi de imitatione quoque Elisaei cognoscere? PETR. nosi de imitatione quoque Elisaei cognoscere? PETR. Volo, atque inhianter cupio. GREGOR. Dum quadam die in monasterio vetus oleum deesset, jamque colligendae olivae tempus incumberet, sed fructus in oleis nullus appareret, visum Patri monasterii fuerat ut circumquaque fratres in colligendis olivis ad exhibenda extraneis opera pergerent, quatenus ex mercede sui operis aliquantulum monasterio oleum deportarent. Quod vir Domini Nonnosus fieri cum magna humilitate prohibuit, ne exeuntes fratres ex monasterio dum lucra olei quaererent, animarum damna paterentur. Sed quia in monasterii arboribus olivae paucae inesse videbantur, eas colligi praecepit, et in praelo mitti, et quamlibet parum olei exire potuisset, sibimet deferri. Factumque est, et susceptum in parvo vasculo oleum fratres Nonnoso Dei famulo detulerunt: quod ipse protinus ante altare posuit, cunctisque egredientibus oravit, atque accer
Abbreviated transcription (Latin):
ne factũ ess&. ad eundẽ locũ fratres uenerunt : atq¬
inuenerunt mołe tantȩ magnitudinis ab eođẽ loco
longius recessisse. suoq recessu largũ fratrib spatiũ
dedisse. I lio quoq tẽpore cũ isdẽ uenerabilis uir¬
lãpades uitreas in oratorio lauar&. una ex eius manib
cedidit : que ꝑ innumeras partes fracta desiluit
Qui uehem̃tissimũ patris monasterii furorẽ tunens.
lãpadis ꝓtinꝰ om̃ia fragm̃ta collegit. atq ante alta¬
re posuit : seq cũ graui gemitu in orationẽ dedit.
Cũq ab oratione capur leuass&. sana̾ lãpađe repꝑiti
quã timens ꝑ fragm̃ta collegerat. Sicq in duob
miraculis duoꝵ patrũ est uirtutes ĩmitatꝰ: in mos¬
le. scilic& saxi factũ gregorii. qui montẽ mouit.
n reparatione uͦ lãpadis uirtutẽ donati. qui frac¬
tu calice̾ pristinȩ in colomitati restituit. Pe er
Nabemus ut uideo de ex ẽplis ueterib noua mi¬
racula. ecior. Uisne aliqͥd in operatione non¬

Expanded text:
e facto ad eumdem locum fratres venirent, invenerunt molem tantae magnitudinis 180 ab eodem loco longius recessisse, suoque secessu largum fratribus spatium dedisse. Alio quoque tempore cum idem vir venerabilis lampades vitreas in oratorio lavaret, una ex ejus manibus cecidit, quae per innumeras partes fracta dissiluit: qui vehementissimum Patris monasterii furorem timens, lampadis protinus omnia fragmenta collegit, atque ante altare posuit, seque cum gravi gemitu in orationem dedit. Cumque ab oratione caput levasset, sanam lampadem reperit, quam timens per fragmenta collegerat. Sicque in duobus miraculis duorum Patrum virtutes imitatus est: in mole scilicet saxi, factum Gregorii qui montem movit; in reparatione vero lampadis, virtutem Donati, qui fractum calicem pristinae incolumitati restituit. PETR. Habemus, ut video, de exemplis veteribus nova miracula. GREGOR. Visne aliquid in operatione Non
Abbreviated transcription (Latin):
en. a benedicentes om̃ipotentẽ diũm coreseedissen
post deneia unte colloguia. is qui aa uenerar prbt.
costa fergen e sumamꝰ eybũ.: quia hodie pasca est.
uidure tineriu. Longe quippe ab hominibꝰ posi
en halias esiu rectionis añicȩ pascalis diesh ec misli¬
uere tibi innune congruit. quia ⁊ ego adhoc unsus

Expanded text:
m consedissent, post dulcia vitae colloquia, is qui advenerat presbyter dixit: Surge, sumamus cibum, quia hodie Pascha est. videre te merui. Longe quippe ab hominibus posiciter hodie Resurrectionis Dominicae Paschalis dies est; abstinere tibi minime congrui
Abbreviated transcription (Latin):
nissent qui efide dicit᷑. multisq honestiorib uiris
caritate se illic detinentib. in beati petri ȩcclesia
demorarent᷑: predicta nutrix illius ad purgandum
triticũ auicinis mulierib prestari sibi capisteriũ
petiit. Q uod suꝑ monsã incaute derelictũ. casy
accidente fractũ est: sicut in duab partibus anue¬
uret᷑ diuisũ. & uod mox. ut rediens nutrix illi usienit.
rat: fractũ uidebat. Benedictus aut̃ religiosus & ptes
puer. cũ nutricẽ suã fiere conspicer&: el dolori qõ¬
pussus. ablatis secũ utriꝰꝙ ftacti capisterli partibus. sese eo
ladrunis in orationẽ dedit. Qui ab oratione surgens. uio
uixtarse uas saiũ repperit: ut in eo fracture inuenuiri

Expanded text:
et qui Enfide dicitur, multisque honestioribus viris charitate se illic detinentibus, in beati Petri apostoli ecclesia demorarentur, praedicta nutrix illius ad purgandum triticum a vicinis mulieribus praestari sibi capisterium petiit, quod super mensam incaute de relictum, casu accidente fractum est, sic ut in duabus partibus inveniretur divisum. Quod mox rediens nutrix illius, ut itarat, fractum vi debat. Benedictus autem religiosus et pius puer cum nutricem suam flere conspiceret, ejus dolori compassus, ablatis secum utrisque fracti capisterii partibus, sese cum lacrymis in orationem dedit: qui ab oratione surgens, ita juxta se vas sanum reperit ut in eo inveniri
Abbreviated transcription (Latin):
licta domo. rebq patri s: soli dõ placere desiderans.
scȩ conuersationis habitũ quesiuit. Recessit igitur
scient᷑ nescius: & sapient᷑ indoctus. huius ego omĩa
gesta
didici : sed pauca quȩ narro. quat¬
tuor discipulis illius referentib agnoui: constantino
scilic& reuerentissimo ualde uiro. qui ei in monaste¬
rii regimine successit: ualentiniano quoq qui anneᷤ
multis lateranensi monasterio p̃fuit: simplitio. qui
congregationẽ illius post eũ tertius rexit: Nonorato
etiam. qui nunc adhuiꝰ cellulȩ eius. in qua prius con¬

Expanded text:
acere desiderans, sanctae conversationis habitum quaesivit. Recessit igitur scienter nescius, et sapienter indoctus. Hujus ego omnia gesta non didici, sed pauca quae narro, quatuor discipulis illius referentibus agnovi: Constantino scilicet reverentissimo valde viro, qui ei in monasterii regimine successit; Valentiniano quoque, qui annis multis Lateranensi monasterio praefuit; Symplicio, qui congregationem illius post eum tertius rexit; Honorato etiam, qui nunc adhuc cellae ejus, in qua prius con
Abbreviated transcription (Latin):
e  conuer sationis quanta ꝑfectione cȩpisse. Qd annis
musts ellia ante oculos om̃um fuit: & usꝙ ad bece lon¬
gibardenl te pora suꝑ fores ȩccłȩ pependit. Sed benediet
co su a occuite fugiens. deserti loci secessũ petuit.
cui sublacus uocibulũ est qui a romana urbes aua¬
ara giita fei ⁊ mulib distans. frigidas ater ꝑspieuas ema¬
uat aquas ue illic uidelics aquarã abun al autia
na extnso prius lacu colligit᷑. ad postremũ uero an
ii net diei uati uo dũ fugiens pgere mona h us
qun sa dl romanus nomine hunc eunte ⁊ ep eoor
oserretũ tenuit. & ad iutoriũ inpendit: eiq sc̃ȩ conuer

Expanded text:
annis multis illic ante omnium oculos fuit, et usque ad haec Langobardorum tempora super fores ecclesiae pependit. Sed Benedictus cem suam occulte fugiens, deserti loci secessum petiit cui Sublacus vocabulum est, qui ab Romana urbe quadraginta fere millibus distans, frigidas atque perspicuas emanat aquas. Quae illic videlicet aquarum abundantia in extenso prius lacu colligitur, ad postremum vero in amnem derivatur. Quo dum fugiens pergeret, monachus quidam Romanus nomine, hunc euntem reperit, et secretum tenuit, et adjut
Abbreviated transcription (Latin):
presbitero longius manenti. qui refectionẽ sibi it
pascbali festi uitate parauerat: ꝑ uisũ dns apparere
dignatꝰ est dicens. Tu tibi dfuitias p̃paras: & serus
mñis illo in loco fame cruciat᷑: Qui ptuiꝰ surrexit᷑

Expanded text:
presbytero longius manenti, qui refectionem sibi in presbytero longius manenti, qui refectionem sibi in Paschali festivitate paraverat, per visum Dominus apparere dignatus est, dicens: Tu tibi delicias praeparas, et servus meus illo in loco fame cruciatur. Qui protinus surrexit,
Abbreviated transcription (Latin):
specu se tradidit. tribq annis. excepto romano mo¬
nas ho beminib icognitꝰ mansit. Q ui uidelice roma¬
nus. non longe in monasterio sub deo dati patrisret¬
gula degebat: sed hit eiusde patris siui oculis furaba¬
tur horas. & quẽ sibi ad manducandr̃ subripere po¬
terat: dieb certis benedicto panẽ ferebat. Ad eun¬
dẽ uero specũ a romani cella it̃ non erat. quia
excelsa desuꝑ rupis eminebat: sed ex eadẽ rupe in
longussimo fune religatũ romanus deponere panẽ
consueuerat. In quaꝰ etiã restiparuũ tuitinabulũ
inseruit: ut ad sonłi tintinabuli uir di cognoscere.
quando sibi romanꝰ panẽ preber&. quẽ exiens accipo
Sed antiquus hostis uniꝰ caritati inuidens. altexius
refectioni: cũ quadã die submitti panẽ conspicere
iactauit lapidẽ : & tintinabulu fregit. Romanꝰ tam̃
E benedicti uitã in exẽplũ hominib demonstra¬
re. ut posita suꝑ cande labrũ lucerna clarescer&.
quatinus om̃ib qui in domo di sunt lucera: cuidã

Expanded text:
specum se tradidit, et tribus annis, excepto Romano monacho, hominibus incognitus mansit: qui videlicet Romanus non longe in monasterio sub Adeodati patris regula degebat. Sed pie ejusdem Patris sui oculis furabatur horas, et quem sibi ad manducandum subripere poterat, diebus certis Benedicto panem ferebat. Ad eumdem vero specum a Romani cella iter non erat, quia excelsa desuper rupes eminebat; sed ex eadem rupe in longissimo fune religatum Romanus deponere panem consueverat; in qua etiam resti parvum tintinnabulum inseruit, ut ad sonum tintinnabuli vir Dei cognosceret quando sibi Romanus panem praeberet, quem exiens acciperet. Sed antiquus hostis unius charitati invidens, et alterius refectioni, cum quadam die submitti panem conspiceret, jactavit lapidem, et tintinnabulum fregit. Romanus tameet Benedicti vitam in exemplum hominibus demonstrare, ut posita supra candelabrum lucerna claresceret, quatenus omnibus qui in domo Dei sunt luceret, cuidam
Abbreviated transcription (Latin):
tep ore. hano uni specu latitantẽ. etiõ pastores inue¬
nenount uacue dũ uestitũ pellib uit frudeclo cer¬
nerant. di qb estia esse crediderunt: sed cognos cor¬
res en fa nusia toꝵ enulti ad pietatis gr̃am abestias
nite muutati sunt N om̃ itaq eiꝰ ꝑ ucina loca euno¬
ins innoriu: factũꝙ est ut ex illo iã tẽ porte a
multis frequentari cepisse. & ui cudor cebos de¬
multist scorpornstat el ore in suo peet oue aliñ col

Expanded text:
 pastores invenerunt: quem dum vestitum pellibus inter fruteta cernerent, aliquam bestiam esse crediderunt: sed cognoscentes Dei famulum, eorum multi ad pietatis gratiam a bestiali mente mutati sunt. Nomen itaque ejus per vicina loca innotuit cunctis: factumque est ut ex illo jam tempore a multis frequentari coepisset, qui cum ei cibum afferrent corporis, ab ejus ore in suo pectore alimenta
Abbreviated transcription (Latin):
Ita esse ut doces & manifesta ratio & ꝓlatũ congru¬
um testimoniũ declarat : sed queso ut de uita
tanti patris ad narrationis ordinẽ redeas.
OREG

Expanded text:
Ita esse ut doces, et manifesta ratio, et prolatum congruum testimonium declarat. Sed quaeso ut de vita tanti Patris ad narrationis ordinem redeas. Greg
Abbreviated transcription (Latin):
coniuuio aqua administeriũ defuit: cum situla lig¬
nea sicut illic moris ẽ mancipiũ ad fontẽ perrexit
q haurira aquam: piscis situlam intrauit. Reuersũ¬
q inancipium ante ora discumbentiũ piscem cũ aqua
udit: qui ad totius diei uictũ potuisse honorato suf¬
tere. Mirati om̃s: totaq illa parentũ irrisio cesauit
Ceperunt namq in honorato uenerari abstinentiam.

Expanded text:
convivio aqua ad ministerium defuit; et cum situla lignea, sicut illic moris est, mancipium ad fontem perrexit. Dumque hauriret aquam, piscis situlam intravit. Reversumque mancipium ante ora discumbentium piscem cum aqua fudit, qui ad totius diei victum potuisset Honorato sufficere. Mirati omnes, totaque illa parentum irrisio cessavit. Coepere namque in Honorato venerari abstinentiam
Abbreviated transcription (Latin):
iuri suo sedendo dedicass&. De quo etiam illuo mirabile
a nr̃is senioribus narrari sol&: qd in constantino polita¬
na urbe ad portã. quȩ uocat᷑ aurea ueniens. populoꝵ
turbis sibi occurrentib. in conspectu om̃ium roganti
cȩco lum̃ reddidit: & manu suꝑinposita. oculorum te¬
nebras fugauit.

Expanded text:
juri suo sedendo dedicasset. De quo etiam illud mirabile juri suo sedendo dedicasset. De quo etiam illud mirabile a nostris senioribus narrari solet, quod in Constantinopolitana urbe ad portam quae vocatur Aurea, veniens, populorum turbis sibi occurrentibus, in conspectu omnium roganti caeco lumen reddidit, et manu superposita oculorum tenebras fugavit.
Abbreviated transcription (Latin):
sorum uiroꝵ relatione didici: ut dehis omnimodo
dum iohanres uir beatissimus huius romanȩ ȩccłiȩ pon¬
tifex. ad iustinũ seniorẽ principẽ ꝑger&. in chorinti
parttb aduenit : cui necesse fuit. ut in itinere ad se¬
dendũ equus requiri debuiss&. Quod illic quidã uir
nobilis audiens. equũ. quem ꝓ magna mansuetudine
eius coniunx sedere consueuerat. ita ei obrulit: ut
mitti. Factumq ẽ. uͤt usq ad certũ locum. pͣdictꝰ im
equo eode subuehente ꝑductꝰ est. Qui mex ut alium
repperit: ilłu quẽ acceperat retranimisit. Cumq pdict
nobilĩ uiri coniunx sedere ex more uoluiss& ultra nͥ
ualuit: quia post sessionẽ tante pontificis mulierem fe
recusauit. Cȩpit nam̃q ĩmenso flatu. & fremitudatq
incessanti te
mulierem ferre non posset. Qđ uir eꝰ prudenter
in tuitus. hunc ad eunde uenerabiłe uirũ ꝓtinꝰ retͥnsnis i
magnis precibus petens. ut equum ipse possider&: quẽ

Expanded text:
sorum virorum relatione didici, ut de his omnimodo sorum virorum relatione didici, ut de his omnimodo dum Iohannis vir beatissimus huius Romanae ecclesiae pontifex ad Iustinum seniorem principem pergeret, in Chorinti partibus addendum equus requiri debuisset. Quod illic quidam vir nobilis audiens, equum, quem pro magna mansuetudine ejus conjux sedere consueverat, ita ei obtulit, ut mitti. Factumque est, et usque ad certum locum praedictus vir equo eodem subvehente perductus est. Qui mox ut alium reperit, illum quem acceperat retransmisit. Cumque eum praedicti nobilis viri conjux sedere ex more voluisset, ultra non valuit, quia post sessionem tanti pontificis mulierem ferre recusavit. Coepit namque immenso flatu et fremitu, atque incessanti totpontificis mulierem ferre non posset. Quod vir ejus prudenter intuitus, hunc ad eumdem venerabilem virum protinus retransmisit, magnis precibus petens ut equum ipse possideret, quem
Abbreviated transcription (Latin):
amisit. Sicq factũ est : ut omĩpotentis di famulus
paulinus. uera p̾dicer&: & qui se inseruitiũ solus tradide¬
rat. cum multis a seruitio ad libertatẽ rediret: illum
uidelic& imitatꝰ. qui formã serui assũpsit. ne nos essemꝰ
serui peccati. Cuius sequens uestigia paulinꝰ ad tẽpus uo¬
luntarie seruus factꝰ ẽ solus: ut ess& postmođũ liber cy
multis. PeT RUS. Cum me audire contigit. qd imitari
quã aliqͥd dicere.
REGORIUS. De cuiꝰ etiam  morte apud eiꝰ¬
ȩccłiam scriptũ est: quia cũ dolore ess& lateris tactus.
ad extrema ꝑductus ẽ. Dũq eius om̃is domꝰ. in sua solidita te
ꝑsister&. cubicułũ. in quo iacebat eger. facto t̾remotu
contremuit: om̃sq qui illic aderant. nimio terrore c̃cussit
pauor inuader& eos: qui paulini mortẽ uidere potu¬
usent. Sed quia haec. quam superius dixi paulini uirtꝰ.
ualde est intima: nunc si plac& ad miracula exteriora
uenianꝰ : quȩ & multis iam nota sunt: & ego tã religio¬

Expanded text:
amisit. Sicque factum est ut omnipotentis Dei famulus Paulinus vera praediceret, et qui se in servitium solum tradiderat, cum multis a servitio ad libertatem rediret, illum videlicet imitatus qui formam servi assumpsit, ne nos essemus servi peccati. Cujus sequens vestigia Paulinus, ad tempus voluntarie servus factus est solus, ut esset postmodum liber cum multis. PETR. Dum me audire contingit quod imitari quid dicere. GREGOR. De cujus etiam morte apud cclesiam scriptum est, quia cum dolore esset lateris tactus, ad extrema perductus est. Dumque ejus omnis domus in sua soliditate persisteret, cubiculum in quo jacebat aeger, facto terrae motu, contremuit, omnesque qui illic aderant nimio terrore concussit;pavor invaderet eos qui Paulini mortem videre potuissent. Sed quia haec, quam superius dixi, Paulini virtus valde est intima, nunc, si placet, ad miracula exteriora veniamus, quae et multis jam nota sunt, et ego tam religio
Abbreviated transcription (Latin):
dĩ qui escer&. antiquus hostis immensis uocib. magnisq
clamorib cȩpit imitari rugitus leonũ: balatꝰ pecorũ.
rugitus asinorũ: sybilos serpentiũ. porcoꝵ stridores.
& suricum. Tum repente datius tot bestiarũ uocibus
excitatꝰ. surrexit uehem̃ter iratꝰ: & contra antiquũ
hostẽ. magnis cȩpit uocib clamare. dicens. Bene tibi
contigit miser. tu nees ille qui dixisti: ponã sedem
meam ad aquilonẽ. & ero similis altissimo. Ecce ꝑ
suꝑbiã tuam portis. & soricib similis factus es: & qui
imitari dñm indigne uoluisti: ecce ut dignus es bestio
mnitaris. Ad quam eiꝰ uocẽ: ut ita dicã deiectionem
suam.spiritꝰ malignꝰ erubuit. In non erubuit: qui
eande domũ ad exhibenda monstra. quȩ consueuerat.
ulterius non intrauit: Sicq postmodum fidelium
habitaculũ factum est : quia dũ in eam unus ueracit
fidelis ingressus est. ab ea ꝓtinꝰ mendax sp̃s. atq infidelis

Expanded text:
Dei quiesceret, antiquus hostis immensis vocibus magnisque Dei quiesceret, antiquus hostis immensis vocibus magnisque clamoribus coepit imitari rugitus leonum, balatus pecorum, ruditus asinorum, sibilos serpentium, porcorum stridores et soricum. Tunc repente Datius tot bestiarum vocibus excitatus surrexit, vehementer iratus, et contra antiquum hostem magnis coepit vocibus clamare, dicens: Bene tibi contigit, miser, tu ille es qui dixisti: Ponam sedem meam ad Aquilonem, et ero similis Altissimo ; ecce per superbiam tuam porcis et soricibus similis factus es; et qui imitari Deum indigne voluisti, ecce, ut dignus es, bestias imitaris. Ad quam ejus vocem, ut ita dicam, dejectionem suam malignus spiritus erubuit. An non erubuit, qui eamdem domum ad exhibenda monstra quae consueverat ulterius non intravit? Sicque postmodum fidelium habitaculum facta est, quia dum eam unus veraciter fidelis ingressus est, ab ea protinus mendax spiritus atque infidelis
Abbreviated transcription (Latin):
ilico metus. & reuerontia inuasit : cum uidelica
cernerent. quid agapitus facere in uirtute dũi
ex adiutorio petri potuisset:¬
iusdem quoq principis tempore. cum datius me¬
diolanensis urbis ep̃s causa fidei exactus. ad constanti¬
nopolitanã urbem ꝑger&: corinthĩ deuenit. Qui dũ
largam domũ ad hospitandum quererae. quȩ comitatũ
illius totũ ferre potuiss&. & uix in uenir &. aspexit eminꝰ
domum congruentis magnitudinis: eamq sibi p̃parari
ad hospitandũ iussit. Cumq eiusdem loci incolȩ dicerent.
in ea hunc manere non posse. quia multis iam annis hanc
diabolus in habitar&. atq ideo uacua remansiss&: uir uene¬
rabilis datius respondit. dicens. Immo ideo hospitarȩ in
hominũ in habitationẽ reppulit. Eam sibi igit᷑ parari
p̾cepit securus : illamq antiqui hostis certamina tolera¬
turus intrauit. Itaq in tẽpest noctis silentio. cũ uir

Expanded text:
illico metus et reverentia invasit, cum videlicet illico metus et reverentia invasit, cum videlicet cernerent quid Agapitus facere in virtute Domini ex adjutorio Petri potuissetusdem quoque principis tempore cum Datius Mediolanensis urbis episcopus causa fidei exactus, ad Constantinopolitanam urbem pergeret, Corinthum devenit. Qui dum largam domum ad hospitandum quaereret, quae comitatum illius totum ferre potuisset, et vix inveniret, aspexit eminus domum congruentis magnitudinis, eamque sibi praeparari ad hospitandum jussit. Cumque ejusdem loci incolae dicerent, in ea hunc manere non posse, quia multis jam annis hanc diabolus inhabitaret, atque ideo vacua remansisset, vir venerabilis Datius respondit, dicens: Imo ideo hospitari in hominum inhabitationem repulit. In ea igitur sibi parari praecepit, securusque illam, antiqui hostis certamina toleraturus, intravit. Itaque intempestae noctis silentio, cum vir
Abbreviated transcription (Latin):
exigente causa gothorum. uir quoq bettissimus aga¬
pitus. huiꝰ scȩ̃ romanȩ ȩccłiȩ pontifex. cuidõ dispen¬
sante deseruio. ad iustinianũ principẽ accessit: Cui
adhuc ꝑgenti. quadã die in gretiarum iam partibus.
curandus oblatus est. mutus. & claudus: qui neq ul la
uerba edere. neq ex terra umquã surgere ualebat.
Cumq ꝓpin qui illius hunc flentes obigilissent. uir dñi
sollicite requisiuit: an curationis illius haberent fid̾ẽ.
Cui dũ in uirture dĩ ex auctoritate petri fixam salu¬
tis illius spem habere se dicerent. ꝓtinus uenerandus
uir. orationi in cubuit: & missarum solẽpnia exorsus.
Aerificiũ in conspectu di om̃ĩpotentis ĩmolauit. Quo
ꝑacto: ab altari exiens. claudi manũ tenuit : atque
assistente. & aspiciente popłe. eũ mox a terra in ꝓpriis
gressibus erexit. Cumq ei dominicũ corpus in os mit¬
teret: illa diu muta ad loquenaũ lingua soluta est.
Mirati. om̃s flere gaudio eeperunt: eorumq mentes

Expanded text:
exigente causa Gothorum, vir quoque beatissimus Agapitus hujus sanctae Romanae Ecclesiae pontifex, cui Deo dispensante deservio, ad Justinianum principem accessit. Cui adhuc pergenti quadam die in Graeciarum jam partibus curandus oblatus est mutus et claudus, qui neque ulla verba edere, neque ex terra unquam surgere valebat. Cumque hunc propinqui illius flentes obtulissent, vir Domini sollicite requisivit an curationis illius haberent fidem. Cui dum in virtute Dei, ex auctoritate Petri, fixam salutis illius spem habere se dicerent, protinus venerandus vir orationi incubuit, et missarum solemnia exorsus, sacrificium in conspectu Dei omnipotentis immolavit. Quo peracto, ab altari exiens, claudi manum tenuit, atque assistente et aspiciente populo, eum mox a terra in propriis gressibus erexit. Cumque ei Dominicum corpus in os mitteret, illa diu muta ad loquendum lingua soluta est. Mirati omnes flere prae gaudio coeperunt, eorumque mentes
Abbreviated transcription (Latin):
Esto ergo sollicitꝰ: ne si tollere  uolueris. a serpente feriariᷤ.
Quib uerbis puer ualde confusus. ex ultauit quidẽ. qđ
mortẽ euaserit: sed tristis ad modicũ factꝰ est: quia
quã ius salubre pęnã : tam̃ ꝑtulit uerecundiã suam.
Qui reuersus ad sportã caute. ac sollicite artendit: sed
eã iam sicut uir dñi p̃dixerat. serpens tenebat. hicitaq
cũ uirtute abstinentiȩ. contẽptu rerũ transeuntiũ. ꝓphe¬
tiȩ sp̃ũ.orationis intentione ess& incõparabilit̾ p̾ditus.
unũ erat. qd in eo rep̃hensibile esse uidebat᷑: quia non¬
num qua ei tanta lȩtitia inerat: ut illis tot uirtutibus.
nisi sciret᷑. esse plenus nullo modo crederet᷑.
PeT RUE

Expanded text:
Esto ergo sollicitus, ne si tollere incaute volueris, a serpente feriaris. Esto ergo sollicitus, ne si tollere incaute volueris, a serpente feriaris. Quibus verbis puer valde confusus, exsultavit quidem quod mortem evaserit, sed tristis ad modicum factus est, quia quamvis salubrem poenam, tamen pertulit verecundiam suam. Qui reversus ad sportam, caute ac sollicite attendit, sed eam jam, sicut vir Dei praedixerat, serpens tenebat. Hic itaque cum virtute abstinentiae, contemptu rerum transeuntium, prophetiae spiritu, orationis intentione esset incomparabiliter praeditus, unum erat quod in eo reprehensibile esse videbatur, quod nonnunquam tannisi sciretur esse plenus, nullo modo crederetur». Petru
Abbreviated transcription (Latin):
isse. arborẽ sicut fuerat iussus exquisiuit: uestim̃ta
repperit. & latent̃ detulit magistro. Quȩ uirdi susci¬
piens. peregrinis nudis. atq petentib ostendit: & p̃buit
dicens. Uenite. quia nudi estis: ecce tollite. & uestite uos.
Hȩc illi intuentes recognouerunt. quȩ posuerant. magnoq
pudore consternati sunt : ut qui fraudulent̃ uestim̃ta que¬
rebant aliena: confusi recȩperunt sua: Alio quoq tẽpore:
quida se eiꝰ orationib cõmendans. sportas duas plenas alim̃¬
tis ei ꝑ puerũ transmisit. Quarũ unam isdẽ puer subripu¬
it. atq in itinere abscondit: unã uero ad di hominẽ detulit:
& petitionẽ illius. qui se ei ꝑaeniũ cõmendauerat. en arraũ.
Quã uir dñi benigne suscipiens: eundẽ puerũ ammonuit
dicens. Gratias agimꝰ: sed ude sportã. quã in itinere posu¬
isti. ne incaute tangere p̾sumas: quia in ea serpens ĩgresse.

Expanded text:
iisset, arborem sicut fuerat jussum requisivit, vestimenta iisset, arborem sicut fuerat jussum requisivit, vestimenta reperit, et latenter detulit magistro. Quae vir Dei suscipiens, peregrinis nudis atque petentibus ostendit et praebuit, dicens: Venite, quia nudi estis, ecce tollite, et vestite vos. Haec illi intuentes, recognoverunt quae posuerant, magnoque pudore consternati sunt; et qui fraudulenter vestimenta quaerebant aliena, confusi receperunt sua. Alio quoque tempore quidam se ejus orationibus commendans, sportas duas plenas alimentis ei per puerum transmisit, quarum unam idem puer subripuit, atque in itinere abscondit: unam vero ad Dei hominem detulit, et petitionem illius qui se ei per xenium commendaverat enarravit. Quam vir Domini benigne suscipiens, eumdem puerum admonuit, dicens: Gratias agimus, sed vide, sportam quam in itinere posuisti ne incaute tangere praesumas, quia in eam serpens ingressus est.
Abbreviated transcription (Latin):
Quib ilico alim̃ta. quȩ detulerat. p̃buit: eosꝙ post tanti laboriꝰ
fatigationẽ refetit. Sufficient̾ aut̃ refectis. ait. Nolite
malũ facere. Quotiens de orto aliqͥd uultis. ad orti adi¬
tum uenite. & tranquille petite: cum benedictione ꝑci¬
pite. & a furti prauitate. cessate. Quos
et reu̾̃ti collectis holerib onustari fecit᷑. Actũq
est : ut qui ad ortũ nocituri uenerant.
laboris sui p̃mio. & repleti ab eo. & innocui redirent:
Alio quoq tẽpore. accesserunt ad eũ peregrini quida
miscdĩam postulantes. scissis uestim̃tis. pannis obsiti: ita
ut pene nudi uiderent᷑. Cũq hunc uestim̃ta peterent:
eoꝵ uerba uir dñi racitꝰ audiuit. Qui unũ ex discipu¬
lis suis ꝓtinꝰ silent᷑ uocauit. eiq p̾cȩpit. dicens. Uade. atq
in illa silua in loco tali cauã arborẽ require: & uesti¬
menta. quȩ in ea inueneris defer. Cũq discipulus ab¬

Expanded text:
Quibus illico alimenta quae detulerat praebuit, eosque post tanti laboris Quibus illico alimenta quae detulerat praebuit, eosque post tanti laboris fatigationem refecit. Sufficienter autem refectis ait: Nolite malum facere, sed quoties de horto aliquid vultis, ad horti aditum venite, tranquille petite, cum benedictione percipite, et a furti pravitate cessate. Quos statim collectis oleribus onustari fecit. Actumque est ut qui ad hortum nocituri venerant cum laboris sui praemio et repleti ab eo et innocui redirent. Alio quoque tempore accesserunt ad eum peregrini quidam misericordiam postulantes, scissis vestibus, pannis obsiti, ita ut pene nudi viderentur. Cumque hunc vestimenta peterent, eorum verba vir Domini tacitus audivit; qui unum ex discipulis suis protinus silenter vocavit, eique praecepit, dicens: Vade, atque in illa silva in loco tali cavam arborem require; et vestimenta quae in ea inveneris defer. Cumque discipulus ab
Abbreviated transcription (Latin):
as custodire. Ibi itaq ꝓphetiȩ sp̃u. magnisq miracu¬
lis cunctis longe. lateq habitantibꝰ: uita eiꝰ in claruit.
am die quadã ad uesperũ in ortũ monasterii fecit
iactari ferram̃ta: quȩ usitatꝰ nos nomine uangas
uocamꝰ. Aixit itaq discipulis suis. Tot uangas in
ortũ ꝓicitẽ : & citius redite. Nocte uͦ eadẽ dũ
exmore cũ fratrib ad exhibendas laudes dño surrex¬
issa : p̃cepit. dicens. Ite: & operariis nr̃is pulm̃tũ cõquite
ut mane primo paratũ sit. Facto aut̃ mane. feci
deferri pulmentũ. qđ parari iusserat: atq ortũ cũ fra¬
trib ingressus. qͣuot uangas iactari p̾cȩperat : tot in eo
laborantes operarios inuenit. Ingressi quippe fures fue¬
rant. sed mutata mente ꝑ sp̃m. app̃henderunt uangas.
in culta fuerant. coluerunt. Quib uir dñi mox ut in¬
gressus ẽ. ait. Gaudete fr̃s: multũ laborastis iã qͥ escite

Expanded text:
as custodire. Ibi itaque prophetiae spiritu magnisque miracuas custodire. Ibi itaque prophetiae spiritu magnisque miraculis cunctis longe lateque habitantibus vita ejus inclaruit. Nam die quadam ad vesperum in hortum monasterii fecit jactari ferramenta, quae usitato nos nomine vangas vocamus. Dixit itaque discipulis suis: Tot vangas in hortum projicite, et citius redite. Nocte vero eadem dum ex more cum fratribus ad exhibendas laudes Domino surrexisset, praecepit, dicens: Ite et operariis nostris pulmentum coquite, ut mane primo paratum sit. Facto autem mane, fecit deferri pulmentum quod parari jusserat, atque hortum cum fratribus ingressus, quot vangas jactari praeceperat, tot in eo laborantes operarios invenit. Ingressi quippe fures fuerant, sed mutata mente per spiritum apprehenderunt vangas inculta fuerant coluerunt. Quibus vir Domini mox ut ingressus est, ait: Gaudete, fratres, multum laborastis, jam quiescite.
Abbreviated transcription (Latin):
factũ fuiss&. innotuit. Concurrere uiri. & feminę.
nobiles. & in nobiles parit cepęrunt: certatĩq eũ in
suis rapere domib conabant᷑. Alii ad construendo
monasteriũ predia. alii pecunias. alii subsidia quȩq
poterant offerre uirodi supplicit᷑ uolebant. Sed ser¬
uus omipotentis dñi. horũ nihil accipiens. egressus
urbe non longe desertũ locũ repperit: ibiq sibi hu¬
mile habitaculũ construxit. Ad quẽ dũ multi ꝑge
atq sub eiꝰ magisterio in omĩpotentis se dñi seruitio
dederunt. Cũq eũ crebro discipuli humilit̾ ãmonerent.
ut ꝓ usu monasterii possessiones. quȩ
offerebant᷑ acciper&: ille sollicitus.
suȩ pauꝑtatis custos. fortẽ sententiã tenebat. dicens.
Monachus. qui in t̾ra possessionẽ querit: monachus ñ ẽ.
Sic quippe metuebat pauꝑtatis suȩ securitatem
ꝑdere: sicut auari diuites solent. perituras diiti¬

Expanded text:
factum fuisset innotuit. Currere viri et feminae factum fuisset innotuit. Currere viri et feminae nobiles atque ignobiles pariter coeperunt, certatimque eum in suis rapere domibus conabantur. Alii ad construendum monasterium praedia, alii pecunias, alii subsidia quaeque poterant, offerre viro Dei suppliciter volebant. Sed servus omnipotentis Domini horum nihil accipiens, egressus urbem non longe desertum locum reperit, ibique sibi humile habitaculum construxit. Ad quem dum multi pergatque sub ejus magisterio in omnipotentis se Domini servitium dederunt. Cumque ei crebro discipuli humiliter imminerent, ut pro usu monasterii possessiones quae offerebantur acciperet, ille sollicitus suae paupertatis custos fortem sententiam tenebat, dicens: Monachus qui in terra possessionem quaerit monachus non est. Sic quippe metuebat paupertatis suae securitatem perdere, sicut avari divites solent perituras diviti
Abbreviated transcription (Latin):
pcib ꝑstitit : diẽ quoq terciũ in oratione c̃iunxit.
ũqꝙ hoc unus ex custodib suꝑbiȩ spũ inflatꝰ cernere:
unde ꝓficere debuit. inde ad defertꝰ dana ꝑuenit.
llam hunc simulat orẽ dicere. & uerbo rustico coepit
in postorẽ clamare : qui se trib diebꝰ. & trib noctibus
orare ante oculos hominũ demonstrare. Qui ꝓtinus
currens. uirũ di alapa ꝑcussit: ut quasi religiosȩ uitȩ
simulator. de ȩccłia cũ contumelid exire. Sed hunc
repente ultor sp̃s inuasit. atq ad uiri di uestigia
strauit: ac ꝑ os illius clamare cȩpit. Isaac me eicia:¬
saac me eicie. Uir quippe peregrinꝰ. quo censeret
nomine nesciebat᷑: sed eiꝰ nom̃ ille sp̃s ꝓdidit: qui
se ab illo eici posse clamauit. Mex aute supuerati
corpꝰ uir dĩ incubuit: & malignꝰ sp̃s. qͥeum in uasera
abscessit: In tota urbe tunc statim quid in ȩccłia

Expanded text:
precibus perstitit, diem quoque tertium in oratione conjunxit. precibus perstitit, diem quoque tertium in oratione conjunxit. Cumque hoc unus ex custodibus superbiae spiritu inflatus cerneret, unde proficere debuit, inde ad defectus damna pervenit. Nam hunc simulatorem dicere, et verbo rustico coepit impostorem clamare, qui se tribus diebus et noctibus orare ante oculos hominum demonstraret. Qui protinus currens, virum Dei alapa percussit, ut, quasi religiosae vitae simulator, de ecclesia cum contumelia exiret. Sed hunc repente ultor spiritus invasit, et ad viri Dei vestigia stravit, ac per os illius clamare coepit: Isaac me ejicit. Vir quippe peregrinus quo censeretur nomine nesciebatur, sed ejus nomen ille spiritus prodidit, qui se ab illo posse ejici clamavit. Mox autem super vexati corpus vir Dei incubuit, et malignus spiritus qui eum invaserat abscessit. In tota urbe tunc statim quid in ecclesia
Abbreviated transcription (Latin):
in hac romana urbe iuxta ȩclesiã beatȩ memoriȩ sẽꝑ
uirginis habitat  Quȩ dũ adolescentiȩ suȩ tẽpore.
constitutis iã nuptiis in eccłiã fugiss&: & scẽmonialis
uitȩ conuersationẽ querer&: ab eođẽ uiro defensa.
atq ad eũ quem desiderabat habitũ. dño ꝓregente
pducta ẽ. Quȩ quia sponsũ fugit in t̾ra: habere
sponsũ meruit in cȩlo. M ulta aut̃ de eode iuro nar¬
rante uenerabili patre eleutherio agnoui: qui ꝙ
hunc familiarit̾ nouerat. & eiꝰ uerbis uita fide p̃bebat.
Hic itaq uenerabilis isaac ortus ex italia ñ fuit: ses ea ulleꝰ
de syriȩ partibus ad spolitanã urbe uenisset ingresus
eecłiam a custodib petiit: ut sibi quantũ uellent
licentiã concederẽt orandi: eũq horis secretiorib egredi
non uig erent. Qui mox adorandu sterit. diemq to¬
tũ pegit in oratione: cui sequente continuauit & noc tẽ
Secundo etiã die. cũ nocte subsequenti. ande fessus ioi

Expanded text:
in hac Romana urbe juxta Ecclesiam beatae Mariae semper virginis habitat. Quae dum adolescentiae suae tempore constitutis jam nuptiis in ecclesiam fugisset, et sanctimonialis vitae conversationem quaereret, ab eodem viro defensa, atque ad eum quem desiderabat habitum, Domino protegente, perducta est. Quae quia sponsum fugit in terra, habere sponsum meruit in coelo. Multa autem de eodem viro, narrante venerabili Patre Eleutherio, agnovi, qui et hunc familiariter noverat, et ejus verbis vita fidem praebebat. Hic itaque venerabilis Isaac ortus ex Italia non fuit, sed ea illius m de Syriae partibus ad Spoletanam urbem venisset, ingressus ecclesiam a custodibus petiit ut sibi quantum vellet 304 licentia concederetur orandi, eumque horis secretioribus egredi non urgerent. Qui mox ad orandum stetit, diemque totum peregit in oratione, cui sequentem continuavit et noctem. Secundo etiam die, cum nocte subsequenti indefessus in