comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dines. quȩ torm̃tis & cruciatib ꝓposite sunt
aganus penitentiã . ne expectantes lucẽ noctis
tenebris inuoluamur. Sciamusq nisi hoc feceri¬
mus ploraturã ammã uł dĩ uł ꝓpħe: a facie
nr̃e suꝑbie dĩ uerba audire nolentiũ. Unde &
ip̃se ꝓpħa dic̃. Piorans plorauit ierłm. siue plo¬
rans plorabit & deduc& ocłs meus lacrimam:
dolorẽq meũ tacttis gemitibꝰ aissimitlare non pos
sum. Omĩs autẽ causa cruciatu ẽ : qđ captus sit
in tenebris quas posuit ds̃ latibulũ suũ. Et
iuxta salomonẽ ut intelligant parabolã. & te¬
nebrosum sermonẽ: plorabit anima ꝓpħe siue¬
ipsorũ a facie suꝑbiȩ dũ ꝑ contumatiã resistuntł
deo. Unde & fletus erit iugis lacrimeq ꝑpetuȩ.
eo quod auero nabuchodonosor captus sit grex
anĩ atq corruptus. Dic regi & dñatrici: siue
dicite regi & potentib humiliamini : sedete qͥm

Expanded text:
dines, quae tormentis et cruciatibus praepositae sunt, dines, quae tormentis et cruciatibus praepositae sunt, agamus paenitentiam. ne exspectantes lucem noctis tenebris inuoluamur, sciamusque, nisi hoc fecerimus, ploraturam animam uel dei uel prophetae a facie nostrae superbiae dei uerba audire nolentium. unde et ipse propheta dicit: Plorans plorabit Hierusalem — siue plorans plorabit — et deducet oculus meus lacrimam doloremque meum tacitis gemitibus dissimulare non pos- sum; omnis autem causa cruciatuum est, quod captus sit in tenebris, quas posuit deus latibulum suum, et iuxta Salomonem ut intellegant parabolam et tenebrosum sermonem, plorabit anima prophetae siueipsorum a facie superbiae, dum per contumaciam resistunt deo. unde et fletus erit iugis lacrimaeque perpetuae eo, quod a uero Nabuchodonosor captus 19 sit grex domini atque corruptus. Dic regi et dominatrici — siue dicite regi et potenti bus — : humiliamini, sedete, quoniam
Abbreviated transcription (Latin):
dr̃. Da głam dõ. Qd̃ autẽ babilon & omĩs regio
chaldeorũ montes caligosi sue tenebrosi appellent᷑.:
in pͥncipio ysaie contra babilonẽ legimꝰ tibi scriptũ
ẽ. Suꝑ montẽ caligosũ leuate signũ: qđ hebrai¬
ce dr̃. nes cerba. Hoc itaq p̾cepit: ut antequam
ducantur in captiuitatẽ & seruitutis mala senti¬
ant. agant penitentiã. Cumq expectent lucem:
sessuri sint in tenebris. Sin autẽ me nolueritis
ut ne gemitus quidẽ & ploratus liber sit. ne iu¬
storũ offendantur ocłi. Possumꝰ autẽ & sic locũ
istũ int̾pretari. Saluator loquitur. Oꝑamini dum¬
dũ dies ẽ. Ueni& nox : quando nulius potest la¬
borare. De hoc tempore: & isaiȩ uaticiniũ ẽ. Stelle
autẽ celi & orion. & omĩf ornatus celi lucẽ non
dabunt : & tenebrabuntur orto fole & luna non
dabit lucẽ. Sophonias quoq in eadẽ uerba con¬
uidicii tempus aduenat. & offendant pedes nr̃i
ad montes tenebrosos. aduersarias scilic& fortitu¬

Expanded text:
date gloriam deo! quod autem Babylon et omnis regio Chaldaeorum mo-ntes caligosi siue tenebrosi appellentur, in principio Isaiae contra Babylonem legimus, ubi scriptum est: super montem caligosum leuate signuce dicitur NESEPHA  . Hoc itaque praecepit, ut antequam ducantur in captivitatem, et servitutis mala sentiant, agant poenitentiam. Cumque exspectent lucem, sessuri sint in tenebris. Sin autem, inquit, me auut ne gemitus quidem et ploratus liber sit, ne victorum offendantur oculi. Possumus autem et sic locum istum interpretari: Salvator loquitur: Operamini dum dies est: veniet nox quando nullus ultra potest operari . De hoc tempore et Isaiae vaticinium est: Stellae enim caeli et Orion et omnis ornatus caeli lucem non dabunt et tenebrabuntur orto sole et luna non dabit lucem. Sophonias quoque in eadem uerba coniudicii tempus adueniat et offendant pedes nostri ad montes tenebrosos, aduersarias scilicet fortitu
Abbreviated transcription (Latin):
uiuit in me xp̃c. & iterũ seriptũ legimꝰ. Quid
habes qđ nõi accepisti: Si antẽ aecepisti. quid
gliaris quasi non acceperis : Quas ob causas
non glietur sapiens in sapientia sua. nec fortis
in fortitudine suꝗ. nec diues in diuitiis suis.
nec pudicꝰ in pudicicia sua. sciens qđ in om̃ib
his xepĩ uirtus sit. non eorũ qui in suis uir-¬
tutib głiantur. & disseminabo eos quasi sti-¬
pula. que uento raptatur indeserto. Hec sors
tua parsq m̃stre tuȩ ame dic̃ dñs: siue &
parf mobedientie tuȩ aduersũ te. Quia nimia
consuetudine malorũ non potuerunt miitare
naturã ñ uicio conditoris. s studio moliti scele¬
ris. aꝓpterea quasi stipulã uento rapitatã disꝑ¬
gã eos in solitudine. iuxta illud qđ alibi seriptũ
pars quã sibi ipsa elegerit mensurã cumulatã
atq ꝑfectã. & suꝑ effundentẽ siue partẽ mobedi¬
entie sue quã dño noluit adqui escere. in qͣ enĩ
mensura measurauerit remetietur illi. Ca oblita

Expanded text:
iterum scriptum legimus: quid habes, quod non accepisti? si autem accepisti, quid gloriaris, quasi non acceperis? quas ob causas non glorietur sapiens in s sapientia sua nec fortis infortitudine sua nec diues in diuitiis suis nec pudicus in sua pudicitia sciens, quod in omnibus his Christi uirtus sit, non eorum, qui in suis uirtutibus gloriantur. Et disseminabo eos quasi stipulam, quae uento raptatur in deserto. haec sors tua parsque mensurae tuae a me, dicit dominus siue et paconsuetudine malorum non potuere mutare naturam, non vitio conditoris, sed studio inoliti sceleris: propterea quasi stipulam vento raptatam dispergam eos in solitudinem, juxta illud quod alibi scriptum pars, quam sibi ipsa elegerit, mensuram cumulatam atque perfectam et supereffundentem siue partem inoboedientiae suae, qua domino noluit adquiescere; in qua enim mensura mensurauerit, remetietur illi. Quia oblita
Abbreviated transcription (Latin):
nielis. Isti resurgent in uitã ȩtnã : & illi in oppro¬
briũ & in confusionẽ sempiternã. Si mutare po¬
test ethiops pelẽ suã. & pardus uarietates suas.
& uos poteritis bene facere cũ didiceritis malũ.
Hoc testimonio utunt᷑ aduersũ ȩccłiã qͥ diuersas
cupiunt asserere naturas: & tantũ dicunt eẽ.
uł ingredinẽ uł uarietatẽ peccatorũ. ut in
candorẽ & in unius coloris pulebritudinẽ tran¬
sire non possint. non attendentes hoc quod se¬
quit᷑. & uos potestis bene facere cũ didiceritis
malũ. Qcqͥd enim discitur. ñ nature ẽ. s studĩ
&e ꝓpͥe uoluntatis: quȩ nimia consuetudine et
amore peccandi quodammꝰ in naturã uertitur. S
hoc quod hominib impossibile ẽ. deo possibile ẽ:
ut nequaquã ethiops suã uideatur mutare na-
tura. s ille qͥ inethiope oꝑatur & pardo dicente

Expanded text:
nihelis: isti resurgent in uitam aeternam et illi in oppronihelis: isti resurgent in uitam aeternam et illi in opprobrium et in confusionem sempiternam. Si mutare potest Aethiops pellem suam aut pardus uarietates suaset vos poteritis benefacere cum didiceritis malum. » Hoc testimonio utuntur adversum Ecclesiam, qui diversas cupiunt asserere naturas, et tantam dicunt esse vel nigredinem, vel varietatem peccatorum, ut in candorem et unius coloris pulchritudinem transire non possint, non attendentes hoc quod sequitur: Et vos poteritis bene facere, cum didiceritis malum. Quidquid enim discitur non naturae est, sed studii et propriae voluntatis, quae nimia consuetudine et amore peccandi quomodo in naturam vertitur. Sed hoc quod hominibus impossibile est, Deo possibile est, ut nequaturam. Sed ille qui in Aethiope operatur et pardo, dicente
Abbreviated transcription (Latin):
mulierẽ parturientẽ : qđ si dixeris in corde
tuo quare uenerunt mͥ hec : ꝓpt muttitudi¬
nẽ iniqͥtatis tue reuelata sunt uerecundiora
tua. pollute sunt siue dehonestate sunt plan-¬
te tue. Dĩ nescis: quasi mulierẽ partus subi¬
tus ita te captiuitas repentina comphend&.
Qa si causari uolueris & querere cur tradita sis
hostib:: audi manifeste multitudinẽ tͥ hȩc fecis¬
se iniqͥtatis tue. & quasi mulieris meretricis
sublatis nestib reuelaretur ignominia tua. &
ostenderentur publice formcationes tuȩ. ꝓquȩ
discinꝰ : quãdui fuerint minora peccata agere dm̃
patienter & expectare nram̃ penitudinẽ. Sin
autẽ uoluerimus delictis copulare delicta et
cumulũ facere peccatorũ: reuelabunt᷑ pudenda
nrã. & ostendentur cunctis planc̃̾te nr̃e. uł in
p̾senti scło uł in futuro. Ilichi ẽ. enim occuitũ
qđ non manifestetur: quando implebit᷑ ulud da¬

Expanded text:
mulierem parturientem? quodsi dixeris in corde mulierem parturientem? quodsi dixeris in corde tuo: quare uenerunt mihi haec? propter multitudinem iniquitatis tuae reuelata sunt uerecundiora tua, pollutae sunt — siue dehonestatae sunt -plantae tuae. <Dum nescis, quasi mulierem partus subitus, ita te captiuitas repentina conprehendet. quodsi causari nolueris et quaerere, cur tradita sis hostibus, audi manifeste multitudinem tibi haec fecisse iniquitatis tuae, ut quasi mulieris meretricis sublatis uestibus reuelaretur ignominia tua et ostenderentur publice fornicationes tuae\', per quae discimus, quamdiu fuerint minora peccata, agere deum patienter et exspectare nostram paenitudinem; sin autem noluerimus delictis copulare delicta et cumulum facere peccatorum, reuelabnntur pudenda nostra et ostendentur cunctis plantae nostrae uel in praesenti saeculo uel in futuro. nihil est enim occultum, quod non manifestetur, quando implebitur illud Da
Abbreviated transcription (Latin):
putauerunt geburoth: potentesq dixerunt.
Ubi ẽ. grex qui datus ẽ. tibi pecus inclitũ tu¬
um: quid dices eũ uisitauerit te: Lu enim
docusti eos aduersũ te: & erudistim caput
tuũ. Precipitur habitatorib ierłm ut eleuer̃
oołos suos: & uideant chaldeos ab aqͥlonis par¬
te uenientes. In terrogat᷑q ipsa ciuitas : & dici¬
tur ei. Ubi ẽ. grex qͥ datus ẽ. tͥ pecus inclitũ
tuũ: Ubi ẽ.popłs tuus que a deo acceperas:
dices cũ te uisitauerit dñs inuirga sua & ba¬
biloniis tradiderit hostib quos aduersũ te uł
incaput tuũ uł a pͥncipio ipsa docusti ut ad
eorũ auxilia confugeres. & ipsorũ idola secta¬
reris qͥ sub occasione amicicie tuȩ didicerunT
ꝑ qd iter ad te uenire deberent: Audiat hoc ee¬
clesia negligens: qđ ipsa doceat aduersarios
suos: quomͦ eã possint spũali captiuitate com¬
p̃hendere : & pecus eius bestiarũ crudelitate la¬
cerare. Nũquid ñ dolores apphendent te quasi

Expanded text:
putauerunt \'geburoth\' \'potentes\'que dixerunt. ! ubi est grex. qui datus est tibi, pec-us inclytum tuum? quid dices, cum uisitauerit te? tu enim doces eos aduersum te et erudisin in caput tuum. Praecipitur habitatoribus Hierusalem, ut eleuent oculos suos et uideant Chaldaeos ab aquilonis parte uenientes, interrogaturque ipsa ciuitas et dicitur ei: \'ubi est grex, qui datus est tibi, pecus inclytum tuum? ubi est populus tuus, quem a deo acceperas? dices, cum te uisitauerit dominus in uirga sua et Babyloniis tradiderit hostibus, quos aduersum te uel in caput tuum uel a principio ipsa docuisti, ut ad eorum auxilia confugeres et ipsorum idola sectareris, qui sub occasione amicitiae tuae didicerunt, per quod iter ad te uenire deberent\'. audiat hoc ecclesia neglegens, quod ipsa doceat aduersarios suos, quomodo eam possint spiritali captiuitate conprehendere et pecus eius bestiarum crudelitate lacerare. Numquid non dolores adprehendent te quasi
Abbreviated transcription (Latin):
eorũ desolatã. & desertã. ꝓpt̾ iniuersas ab homi¬
nationes suas quas oꝑati sunt. & tu fili hominis
filii popłi tui loquunt᷑ de te iuxta muros. &
in hostiis domoꝵ. & dicunt unus ad alterũ uir
ad ꝓximũ suũ loquentes. Uenite & audiamꝰ qͥd
sit sermo egrediens a dno. Et ueniunt ad te qͣsi
fol& & sedent corã te popłs meus & audiunt
sermones tuos & ñ faciunt eos. quia in canticum

Expanded text:
erram desolatam et desertam propter universas abominationes suas quas operati sunt et tu fili hominis filii populi tui qui loquuntur de te iuxta muros et in ostiis domorum et dicunt unus ad alterum vir ad proximum suum loquentes venite et audiamus qui sit sermo egrediens a Domino et veniunt ad te quasi sedent coram te populus meus et audiunt se
Abbreviated transcription (Latin):
in mandatis uite ambulauerit. nec fecerit quicꝗͣ
inustũ. uita uiu& et ñ morietur. Om̃a peccata quȩ
peceauit. non imputabuntur ei. Iudiciũ & iusticiã
ris. uia dni. & ipsoꝵ uia imusta ẽ. Cũ enĩ recesse¬
rit istus a iusticia sua feceritq iniqͥtates: moriet᷑

Expanded text:
auerit nec fecerit quicquam iniustum: uita uiuet, non morietur. omnia peccata eius, quae peccauit, non inputabuntur ei. iudicium et iustitiamris uia domini. et ipsorum uia iniusta est. cum enim recesserit iustus a iustitia sua feceritque iniquitates morie
Abbreviated transcription (Latin):
terit. nec audire cũ isrł. audi isrł & tace: s m
ad duodecĩ refertur tribus: & decimꝰ mensis ad tẽpꝰ
dies mensis: ad senfus carneos. Quȩ omia capta ie¬
rłm & euangłio succedente deleta eẽ. & tͣnsissẽ
monstrauimꝰ: & uesꝑe hoc ẽ. in consummatione mun¬
di faccã manũ dñ ad uerũ iezechel qͥ futuras
ruinas urbis cecinerat ꝑ ꝓpħas. & mane impletas
eẽ. monstrauit. Et factũ ẽ. uerbũ dĩ ad me:
dicens. Fili hominis qͥ habitunt in rumosis hi suꝑ¬

Expanded text:
terit, nec audire cum Israel: Audi, Israel, et tace: sed in ad duodecim refertur tribus, et decimus mensis ad tempusdies mensis ad sensus carneos, quae omnia, capta Jerusalem, et Evangelio succedente, deleta esse, et transisse monstravimus: et vespere, hoc est, in consummatione mundi factam manum Domini ad verum Ezechiel, qui futuras ruinas urbis cecinerat per prophetas, et mane impletas esse monstravit. Et factum est verbum Domini ad me, dicens: Fili hominis, qui habitant in ruinosis his su
Abbreviated transcription (Latin):
quid loquitur sermo diuinus ad ierennã. quando
descendit in domii figuli: & audit uł ꝓmissa
uł comminationẽ dĩ iã agere. ut uł homines ꝓuo¬
cent ad salutẽ. uł deterreant a peccato. Unde qui
dicunt non equa uia dni. arguunt̾ qđ ipsoꝵ fit
iniqua sententia : habentia ocłm pessimũ. & ne¬
monstratur. nec peccatorẽsaluti desꝑare debere.
si agat penitentiã: nec iustũ in fna confidere iusti¬
cia. si ꝑdiderit negligenter qđ magno labore quȩ¬
sierat. Mantfesta tnscurrimꝰ: ut in obscuriorib
immorem᷑. In quibꝰ autẽ p̃sens ꝓpħia discrepãt
a p̃terita. & in quib loquatur similta: collatio
utriusq poterit indicare. Porro quia sit facere u
diciũ & iusticiã. pignus restituere. rapina reddere.
in mandatis uitȩ ambulare. & cȩtera in hoc eode
ꝓpħa supͣ diximus. Et factũ ẽ. in duodecimo anno. in
decano inense. quinta mensis tͣnsmigrationis siue capt¬
Manus autẽ dñi facta fuerat ad me uespere ante¬

Expanded text:
quando descendit in domum figuli, et audit vel promissa, vel comminationem Dei id agere, ut vel homines provocent ad salutem, vel deterreant a peccato . Unde qui dicunt: Non est aequa via Domini, arguuntur quod ipsorum sit iniqua sententia, habentium oculum pessimum, et nemonstratur, nec peccatorem de salute desperare debere si agat poenitentiam, nec justum in sua confidere justitia, si perdiderit negligenter quod magno labore quaesierat. Manifesta transcurrimus, ut in obscurioribus immoremur. In quibus autem praesens prophetia discrepet a praeterita, et in quibus loquatur similia, collatio utriusque poterit indicare. Porro quid sit judicium facere et justitiam, pignus restituere, rapinam reddere, in mandatis vitae ambulare, et caetera, in hoc eodem propheta supra diximus. « Et factum est in duodecimo anno, in decimo mense, in quinta mensis transmigrationis nostManus autem Domini facta fuerat ad me vespere, ante
Abbreviated transcription (Latin):
sex uidelic& genera peccatoꝵ. Qui in sanguine eo¬
meditis. & ocłos urõs leuatis ad immundicias. hoc
ẽ. ad idola urã: & sanguinẽ funditis. hoc ẽ. homi¬
cidium ꝑpetratis. Numquid ista facientes poteritis

Expanded text:
sex videlicet genera peccatorum. Qui in sanguine cosex videlicet genera peccatorum. Qui in sanguine comeditis, et oculos vestros levatis ad immunditias, hoc est, ad idola vestra, et sanguinem funditis, hoc est, homicidium perpetratis: numquid ista facientes poteritis
Abbreviated transcription (Latin):
tẽploq subuerso : pauꝑes terre de quib scribit
ieremias soli relicti fuerant in ierłm. qͥ uineas
& agros colerent: & in ruinis mcense urbis ha¬
bitarent. Cumq deberent agere penitentiã suꝑ
cipientes. loquebantur. Untis fuit pat̾ nr̃ abrahã :¬
& tamen hanc terrã hereditate possedit. Non quo
ipse possederit: s. qđ semen eius terrã repmissionis
acceꝑit. Si gͥ ille unus in tantos multiplicatos ẽ.
popłos: nos multo plures qui relicti sumus in ter¬
ra uidea & habitamus in urbib desertis ac rumo¬
sis. utiq multo amplius multiplicabimur: ut pos¬
sideamꝰ plures quod unus ille possedit. Quib res¬
pondit dñs. ab raham unũ s possedisse terrã reꝓmis¬
sionis: credidit enuim abraham. & reputatũ ẽ. ei
ad iusticiã: istos autẽ mneredulitate & scelerib oc¬
cupatos. etiã si plures fint possidere ñ posse. Si¬
mulq enumerat quia facientes offendant dm̃:

Expanded text:
temploque subverso, pauperes terrae, de quibus scribit temploque subverso, pauperes terrae, de quibus scribit Jeremias , soli relicti fuerant in Jerusalem, qui vineas et agros colerent, et in ruinis incensae urbis habitarent. Cumque deberent agere poenitentiam supcipientes loquebantur: Unus fuit pater noster Abraham, et tamen hanc terram haereditate possedit, non quod ipse possederit, sed quod semen ejus terram repromissionis 402 acceperit. Si igitur ille unus in tantos multiplicatus est populos, nos multo plures qui relicti sumus in terra Judaea, et habitamus in urbibus desertis ac ruinosis, utique multo amplius multiplicabimur, ut possideamus plures quod unus ille possedit. Quibus respondit Dominus: Abraham unum fide possedisse terram repromissionis. Credidit enim Abraham Deo, et reputatum est ei ad justitiam . Istos autem incredulitate, et sceleribus occupatos, etiam si plures sint, possidere non posse. Simulque enumerat quid facientes offendant Deum,
Abbreviated transcription (Latin):
usq ad eũ locũ tbi scriptũ ẽ. hec dices ad eos.
sic dicit dñs dł: in laexe non habentur. Qui cum
multis aliis & hec p̾t̾miserunt. siue int̾pretata
ab eis scriptoꝵ uicio paulatĩ sublata sunti & la¬
mane factionis heredes aduersũ nos latrant. cur
ureta hebraicũ disseramus: quasi nolentib inge¬
rendi sint cibi. & ñ his epulȩ p̃parentur. qͥ eas eũ
grarum actione suscipiunt. Certe si nobis non ha¬
bent fidẽ : legant alias ediciones. aquile. simma¬
chi & theodotionis: interrogent hebreoᷤ: non
unius loci ne eos redemptos a me iactitent: s di¬
uersarũ ꝓuinciarũ. & cũ errori meo uł imꝑicie
cunctos uiderint consonare: tunc se intelligans
nimiũ eẽ. prudentes. & magis cuꝑe dormire quã
discere : habitentq in septuaginta cellulis alexan¬
drini phari. ne uela ꝑdant de nauib. & funium
detrimenta suspirent. Hec contra inuidos: mine
qđ ꝓposuimus disseramus. Capta ut diximus ierłm

Expanded text:
usque ad eum locum ubi scriptum est: Haec dices ad eos, sic dicit Dominus Deus, in LXX non habetur, qui cum multis aliis, et haec praetermiserunt, sive interpretata ab eis, scriptorum paulatim sublata sunt nianae factionis haeredes, adversum nos latrant, cur juxta Hebraicum disseramus: quasi nolentibus ingerendi sint cibi, et non his epulae praeparentur qui eas cum gratiarum actione suscipiunt. Certe si nobis non habent fidem, legant alias editiones, Aquilae, Symmachi, et Theodotionis; interrogent Hebraeos non unius loci, ne eos a me redemptos jactitent, sed diversarum provinciarum; et cum errori meo vel imperitiae cunctos viderint consonare, tunc se intelligant nimium esse prudentes, et magis cupere dormire quam discere; habitentque in septuaginta cellulis Alexandrini Phari, ne vela perdant de navibus et funium detrimenta suspirent. Haec contra invidos: nunc quod proposuimus disseramus. Capta, ut diximus, Jerusalem
Abbreviated transcription (Latin):
apłi & reliqͥe quȩ salue factȩ sunt. ipse xpõ nun¬
tiat om̃s cerimonias udeoꝵ eẽ. subuersas. quas
qͥdã usq hodie obseruandas putant : ñ audientes
illua apłi. Agr̾a excidistis : qͥ in lege iustificamini.
Mirorq hominũ ꝑtinatiã id leue sermone defendere.
qđ oꝑe implere ñ audeant. nisi forte sũb pelle oui

Expanded text:
apostoli, et reliquiae quae salvae factae sunt, ipse Christo nuntiat omnes caeremonias Judaeorum esse subversas, quas quidam usque hodie observandas putant, non audientes illud Apostoli: A gratia excidistis qui in Lege justificamini . Mirorque hominum pertinaciam, id velle sermone defendere, quod opere implere non audeant, nisi forte sub pelle ovium
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ ista narrar&: uesꝑi facta ẽ. manus dñt ad iere¬
sum fuerat. & quicquid ille erat dicturꝰ. hic factũ
ante replicauit: nec siluit amplius uidens ꝓpħiam
suã oꝑe completã. & nequaquã dubitare popłm qͥ
erat in babilone. uel eos qͥ capti erant de uatici¬
no ꝓpħali. Tunc enĩ aꝑitur os ꝓpħe : quando qđ̃
pͥuis nunciauerat oꝑis monstrarit effectu. Et tota
libertate ꝓclamat : qui nequaquã futura s uł pre¬
sentia uł tnfacta demonstrat. Hoc scd̾in litterã. Cȩ¬
terũ uixeta anagogen si ierechiel int̾pretat᷑ forti¬

Expanded text:
sta narraret, vesperi facta est manus Domini ad Ezesum fuerat, et quidquid erat ille dicturus, hic factum ante replicavit: nec siluit amplius, videns prophetiam suam opere completam, et nequaquam dubitare populum qui erat in Babylone, vel eos qui capti erant de vaticinio prophetali. Tunc enim aperitur os prophetae, quando quod prius nuntiaverat, opere monstrarit effectum: et tota libertate proclamat, qui nequaquam futura, sed vel praesentia, vel transacta demonstrat. Hoc secundum litteram. Caeterum juxta anagogen, si Ezechiel interpretatur forti
Abbreviated transcription (Latin):
rib fuerit occupatꝰ: & peccatorẽ uł impiũ antiqͣ
peccata ñ ꝑdant si oꝑib iusticie ueteres em̃darit
errores  dm̃q ñ p̃terita in utroq uidicare s p̾seu¬
tia. Si dixero inquit iusto uita uiues & ei pͥmia
iusticiȩ pollicitus fuero : confisusq ille peceaue¬
rit: oñs iusticie eius pͥstine obliuioni tradentur:
& p̾senti iniqͥtate morietur. Nec mea ẽ. mutata sen¬
tentia : cũ non possim in eodẽ homine peccatori rea¬
dere. qđ iusto ꝓmiserã. Econtͣrio si peccatori & impio
fuero cominatꝰ. & dixero adhuc tres dies & niniue
subuertetur: & ille egerit pęnitentiã. bonisq oꝑib¬
ueterẽ em̃darit errorẽ. ita ut iudiciũ faciat & iusticiã.
pignus restituat. rapinãq reddat. & in mandatis ui¬
te ambul& nec faciat quicquã miustũ: nonne de

Expanded text:
ibus fuerit occupatus, et peccatorem vel impium antiqua peccata non perdant, si operibus justitiae veteres emendarit errores, Deumque non praeterita in utroque judicare, sed praesentia. Si dixero, inquit, justo: Vita vives, et ei praemia justitiae 183 pollicitus fuero, confisusque ille peccaverit, omnes justitiae ejus pristinae oblivioni tradentur, in praesenti iniquitate morietur. Nec mea est mutata sententia, cum non possim in eodem homine peccatori reddere quod justo promiseram. Econtrario, si peccatori et impio fuero comminatus, et dixero: Adhuc tres dies et Ninive subvertetur, et ille egerit poenitentiam, bonisque oveterem emendarit errorem, ita ut judicium faciat, et justitiam, pignus restituat, rapinamque reddat, in mandatis vitae ambulet, nec faciat quidquam injustum: nonne de
Abbreviated transcription (Latin):
in hoc loco ñ hoc significat᷑ qua om̃s communi cũ
bestiis lege nature. uel uiuimus uł morte dissoi¬
uim̃: s illa de qua dictũ ẽ. Nacebo dño in regio¬
ne uiuentiũ: & anima quę peccauerit ipsa mori¬

Expanded text:
in hoc loco non haec significatur, qua omnes communi cum in hoc loco non haec significatur, qua omnes communi cum bestiis lege naturae vel vivimus, vel morte dissolvimur, sed illa de qua scriptum est: « Placebo Domino in regione viventiu
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpħie. Conuertimini & recedite abimiuersis imꝑi¬
etatis: uris: & ñ erunt uobis uitorm̃tũ iniqͥtates.
Ibi enĩ ad eos sermo fit qͥ uolunt agere penitentiã
& iusticia peccata delere. ut cũ fĩducia conuertan¬
tur & pleno animo agant penitentiã: hc aute
ad eos loqͥtur qͥ magnitudie peccateꝵ tinno in¬
pietatũ suarũ desperant salutẽ & dict. Iniqͥtates
nr̃e & peccata nrã suꝑ nos sunt: & i ipsis tabes¬
nobis mors ꝓposita st̃c. & uulnerib nr̃is nulla me¬
dicina possit restituere sanitatẽ: quia necesse ẽ.
laborare. & frustra consumi. & psentẽ uitã non
eũ defꝑatione transigere. ut salute hac fruam᷑:
qr futurã ꝑdidimus. Quib respondae ds. ñ uelle
se mortẽ impii.s ut reuertatur & uiuat. & a-¬
postrophã facit ad impios desperantes : conuerti-¬
mini auiis urĩs pessimis. Atq ut sciamꝰ qui sint
impii ad quos loqͥtur: sequens sermo demonstrat.
Quare moriemii domus isrł: Uita autẽ & mors

Expanded text:
e: Convertimini et redite ab universis impietatibus vestris, et non erunt vobis in tormentum iniquitates . Ibi enim ad eos sermo fit, qui volunt agere poenitentiam, et justitia peccata delere, ut cum fiducia convertantur, et pleno animo agant poenitentiam. Hic autem ad eos loquitur qui magnitudine peccatorum, immo impietatum suarum, desperant saluttrae et peccata nostra super nos sunt, et in ipsis tabesnobis mors proposita est, et vulneribus nostris nulla medicina possit restituere sanitatem, quid necesse est laborare, et frustra consumi? et praesentem vitam non cum desperatione transigere, ut saltem hac fruamur, quia futuram perdidimus. Quibus respondet Deus, non velle se mortem impii, sed ut revertatur et vivat. Et apostropham facit ad impios desperantes. « Convertimini a viis vestris pessimis. » Atque ut sciamus qui sint impii ad quos loquitur sequens sermo demonstrat: « Quare moriemini, domus Israel? » Vita autem et mors
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. ista quȩ ascendit dealbata umitens suꝑ frũelẽ
suum: postea uł formeatione uł aliis uttis fordi¬
datus. eicitur de eccłia & dicitur ad eũ: de aqua
pulcherrima descende & dormi cũ incircũcisis id ẽ.
cum immundis. uxxta illũ sensũ quẽ ponit apłs.
medio uulneratoꝵ siue int̾fectoꝵ cadent cũ pha¬
raone: illo gladio quẽ uenit mittere dñs suꝑ
terrã. Sic̃ enĩ xpĩ gladius bonos a malis separat
ratos ad inferna deducit. Isti suat gigantes poten
foueȩ. & minferni nouissima detrahunt᷑. Qui om̃s
interfecti sunt gladio. & ut seir& uł pharao uł
omĩs egipti fortitudo quȩ adinferni detracta ẽ. qͦs
haber&. in penis socios: sequens sermo demonstrat.
bi assur: & omis muttitudo eius. uł sinagoga eiꝰ.
Princeps enĩ hereticoꝵ diabolus. cuius uere congre

Expanded text:
est ista quae ascendit dealbata, innitens super fratruelem suum ? postea vel fornicatione, vel aliis vitiis sordidatus, ejicitur de Ecclesia, et dicitur ad eum: De aqua pulcherrima descende, et dormi cum incircumcisis, id est, cum immundis, juxta illum sensum quem ponit Apostolus: medio vulneratorum, sive interfectorum cadent cum Pharaone, illo gladio quem venit mittere Dominus super terram. Sicut enim Christi gladius bonos a malis separat,ratos ad infernum deducit. Isti sunt gigantes potentfoveae, et inferni novissima detrahuntur, qui omnes interfecti sunt gladio. Et ut sciret vel Pharao, vel omnis Aegypti fortitudo, quae ad inferna detracta est, quos haberet in poenis socios, sequens sermo demonstrat: Ibi Assur, et omnis multitudo ejus, vel synagoga ejus. Princeps enim haereticorum diabol
Abbreviated transcription (Latin):
pleraq uł addi : & singłoꝵ inter se uerboꝵ disere¬
pantiã habere rationẽ. & interi pͥusquã ad altio¬
ra uemamus breuis ẽ. explicanda sententia. Si spe¬
culator fuerit constitutus in poplis ut admintia&
gladiũ dnĩ irãq uenientẽ. & adnuntiante eo po¬
płs audire noluerit : speculator liber erit: & ille
qͥ oppressuis ẽ. gladio ipse sanguinis sui sustinebit
reatũ. Quod si audierit: saluabit animã suã.
Sin autẽ speculator ñ insonuerit bucina. & popłs¬

Expanded text:
inter se verborum discrepantium habere rationem. Et interim priusquam ad altiora veniamus, brevis est explicanda sententia. Si speculator fuerit constitutus in populis, ut annuntiet gladium Domini iramque venientem, et, annuntiante eo populus audire noluerit, speculator liber erit, et ille qui oppressus est gladio, ipse sanguinis sui sustinebit reatum: quod si audierit, salvabit animam suam. Si autem speculator non sonuerit buccina,
Abbreviated transcription (Latin):
cui minat᷑: & non fiat qd futurũ ẽ. si uerba dñi
contempnantur. Possumꝰ autẽ tripliciter locũ istũ
disserere : ut terra que sibi speculatorẽ constituit
uł iuxta litterã terra iudea sit. uł uxeta spualẽ
intelligentiã eccłia : quȩ sepe de nouifsimis po¬
płi sui speculatorẽ degit. illũ uidelic& quẽ &
apłs scribens ad chorinthios asstimit uidicẽ: uł
certe anima credentis quȩ mentẽ atq rationẽ
t̃ponit popło ac turbȩ cogitationũ su̾arũ. ut non
om̃ium cogitationũ incentiua suscipiat: s uidic&
atq discernat quȩ sectanda sibi. quȩ ue fugien¬
da sint. Speculator terrȩ udeȩ : uł rex potest in¬
telligi uł ꝓpħa. Speculator autẽ ȩccłiȩ uł ep̃s
uł prb̃r q̃ apopło electus & scripturarũ lectione
cognoscens & p̾uidens quȩ futura sint. annunti&
popło & corrigat delinquentẽ. Unde magnopere
formidandũ ẽ. ne adhoc officiũ accedamꝰ indigni.

Expanded text:
cui minatur, et non fiat quod futurum est si verba Domini cui minatur, et non fiat quod futurum est si verba Domini contemnantur. Possumus autem tripliciter locum istum disserere: ut terra quae sibi speculatorem constituit, vel juxta litteram, terra Judaea sit, vel juxta spiritualem intelligentiam, Ecclesia, quae saepe de novissimis populi sui speculatorem eligit, illum videlicet, quem et Apostolus scribens ad Corinthios assumit judicem , vel certe anima credentis, quae mentem atque rationem praeponit populo ac turbae cogitationum 396 suarum: ut non omnia cogitationum incentiva suscipiat, sed judicet atque discernat quae sectanda sibi, quaeve fugienda sint. Speculator terrae Judaeae, vel rex potest intelligi, vel propheta: speculator autem Ecclesiae, vel episui a populo electus, et scripturarum lectione cognoscens et praevidens quae Ventura sint, annunciet populo et corrigat delinquentem. Unde magnopere formidandum est, ne ad hoc officium accedamus indigni
Abbreviated transcription (Latin):
ad se potissimũ ꝑtinere : & ta inquit fili hominis
ñ a terra & apopło terrȩ ut supra dixi. s ame
constiͣtus es speculator domi isrł. Sigͦ me di¬
cente. ad impiũ imprie morte morieris. ñ fueris
loqͥutus ad eum. ut se custodiat. & de interitu li¬
beretur: & ille qͥdẽ in iniqͥtate sua morietur. quã
pͥus cominiserat. & de qua si adnuntiasses potuit
liberari: sanguinẽ autẽ eius de manu tua requi¬
rã. Quod si tu adnuntiaueris impio atq p̾cepe¬
ris ut conuertatur auiis suis pessimis. & ille
hoc facere noluerit: ille quidẽ in sua miqͥtate
audierit. & egerit pęnitentiã a sua impietate
stri silentio concidiss&: & in utroq liberũ serua¬
ri arbitrit̃ dũ &magistri uoluntate ẽ. uł tace¬
re uł loqͥ. & in auditoris arbitrio uł audire &
facere atq saluari. uł contennere & ꝓprio ꝑire
nat. Nec qͥa ds̃ loquitur. necesse ẽ. fieri qđ mura¬
tur: s idõ minatur ut conuertat᷑ ad penitentiã

Expanded text:
tissimum pertinere. Et tu, inquit, fili hominis, non a terra et a populo terrae, ut supra dixi, sed a me constitutus es speculator domui Israel. Si ergo me dicente ad impium: Impie, morte morieris, non fueris locutus ad eum, ut se custodiat, et de interitu liberetur: et ille quidem in sua iniquitate morietur, quam prius commiserat, de qua si annuntiasses, potuit liberari; sanguinem autem ejus de manu tua requiram. Quod si tu annuntiaveris atque praeceperis impio ut convertatur a viis suis pessimis, et ille hoc facere noluerit: ille quidem in sua iniquitataudierit, et egerit poenitentiam, a sua impietate stri silentio concidisset, et in utroque liberum servari arbitrium, dum et in magistri voluntate est vel tacere, vel loqui, et in auditoris arbitrio vel audire, et facere atque salvari, vel contemnere, et proprio perire niat: nec quia Deus loquitur, necesse est fieri quod minatur, sed ideo comminatur, ut convertatur ad poenitentiam
Abbreviated transcription (Latin):
luna non dabit lumen suũ: omĩa luminaria cȩli
merere uł tenebrescere faciã suꝑ te. & dabo te¬
nebras suꝑ terrã tuã dic̃ añs as. Si sequamur
uterã penitus intelligi non potest. Quando enĩ
interfecto pharaone siue dracone. sol & luna
& stelle ñ dederunt lumen suũ. & eelũ oꝑtum
ẽ. tenebris: uixta illud poeticũ. Impra que eter¬
nã timuerunt sela noctẽ : Ergo hoc dicendũ ẽ.
qđ extineco pharaone qͥ tͣnsfigurabat se in angłin
lncis de quo in alio loco scriptũ ẽ. Lux impioꝵ
extinguetur cȩlũ siue cęli oꝑient̾ tenebris de qͥ¬
bus & paulus loquitur. &spiritalia nequiciȩ in
celestib. Et nigrescere fecit dñs stellas eiꝰ uel dra
conis uł celi. suꝑ quos & iudas apłs scribit side¬
ra erraneia quib caligo tenebrarũ ineternum
reseruatur. Sol quoq nube tegetur sole iniqͥtatis
qͥ contrarius ẽ. soli iusticie : nube autẽ uł ipso
dño saluatore qͥ descendit in egiptũ fuꝑ nubem

Expanded text:
a luminaria coeli moerere, vel tenebrescere faciam super te, et dabo tenebras super terram tuam, ait Dominus Deus, si sequamur litteram, penitus intelligi non potest. Quando enim interfecto Pharaone, sive dracone sol, et luna, et stellae non dederunt lumen suum, et coelum opertum est tenebris, juxta illud poeticum : Impiaque aeternam timuerunt saecula noctem. Ergo hoc dicendum est, quod exstincto Pharaone, qui transfigurabat se in Angelum lucis, de quo in alio loco scriptum est: Lux impiorum exstinguetur , coelum sive coeli operientur tenebris. De quibus et Paulus loquitur: Et spiritualia nequitiae in coelestibus . Et niconis, vel coeli: super quo et Judas apostolus scribit « sidera errantia , » quibus caligo tenebrarum in aeternum reservatur. Sol quoque nube tegetur, sol iniquitatis, qui contrarius est soli justitiae. Nube autem, vel ipso Domino Salvatore, qui descendit in Aeg
Abbreviated transcription (Latin):
impiũ ut auis suis conuertat᷑. ñ fuerit conuer¬
sus auia sua. ipse miniquitate sua moriet᷑. por¬
roͭ animã tuã liberabis. Rursus ad ꝓpħã sermo
fit dnĩ. qͥ aliqͣnto siluerat tẽpre : eo qđ ñ possit
ꝓpba nec humana fragilitas. uigeatq continuũ
sustinere uaticinuĩ : & loqͥtur eadẽ quȩ in suꝑi¬
orib continentur. Fili hominis speculatorẽ dedi
te domui ifrł: & audies ex ore meo uerbũ. & cõ¬
minaberis eis ex me. In eo qđ dicã iniquo morte
morieris. & ñ annuntiasti ei nec loquuitꝰ es ut an¬
nuntiares imiqͦ. & conuerteret᷑ auiis suis & ui¬
tier& : iniquus ille in inqͥtate sua moriet᷑  &
sanguinẽ euts de manu tua reqͥrã. & tu si annuͬ
ciaueris iniquo. & non conuersus fuerit abiniqͥta¬
genter insp̃icias. in telligis similia quidẽ eẽ. s ñ
eadẽ : dũ inplerisq discordant. & hoc n scripturis

Expanded text:
s suis convertatur, non fuerit conversus a via sua, ipse in iniquitate sua morietur. Porro animam tuam liberabis. » Rursum ad prophetam sermo fit Domini, qui aliquanto siluerat tempore eo quod non possit propheta, nec humana fragilitas juge atque continuum sustinere vaticinium; et loquitur eadem quae in superioribus continentur. Fili hominis, speculatorem dedi te domui Israel, et audies ex ore meo verbum, et comminaberis eis ex me, in eo quod dicam iniquo, morte morieris, et non annuntiasti ei, nec locutus es ut annuntiares iniquo, et converteretur a viis suis et viveret, iniquus ille in iniquitate sua morietur, et sangutiaveris iniquo, et non conversus fuerit ab iniquitagenter inspicias, intelligis similia quidem esse: sed non eadem, dum in plerisque discordant. Et hoc in omnibus
Abbreviated transcription (Latin):
timus: uixta illud quod scriptũ ẽ. Anima nr̃a
sic̃ passer erepta ẽ. de laqueo uenantiũ: ꝓ qͦ in hebra¬
ico positũ ẽ.sidomoꝵ. Qui sidonii siue uenatores
deducunt᷑ ad inferos pauentes. in sua quondã con¬
fiũ fortitudine. & dorient immundi. & portabt̃
confusionẽ siue torm̃tũ suũ : habentes male con¬
seientiȩ penitudine̾ serpentinã : ita ut ignis eoꝵ
ñ extinguatur. & uermis eoꝵ ñ moriatur. Qluos
om̃s cũ uiderit pharao consolabitur. uł habens
adhuc malicrã pͥstinã & multos penę suȩ socios
habere se cernens. uł certe consolatus ẽ. uidens
& illos confundi in suppliciis & terrorib suis. fuꝑ
unuersa multitudine sua quȩ int̾fecta ẽ. gladio:
pharaionis seilie& uł om̃ini sõciorũ eiꝰ. p̃cipueq¬

Expanded text:
um est: Anima nostra sicut passer erepta est de laqueo venantium , pro quo in Hebraico positum est, Sidoniorum. Qui Sidonii, sive venatores, deducentur ad inferos paventes, in sua quondam confisi fortitudine, et dormient immundi, et portabunt confusionem sive tormentum suum, habentes malae conscientiae poenitudinem sempiternam: ita ut ignis eorum non exstinguatur , et vermis eorum non moriatur . Quos omnes cum viderit Pharao, consolabitur, vel habens adhuc malitiam pristinam, et multos poenae suae socios habere se cernens, vel certe consolatus est, videns et illos confundi in suppliciis et terroribus suis super universa multitudine sua quae interfecta est gladio, Pharaonis scili
Abbreviated transcription (Latin):
dũ descondunt ad infernũ cũ armis fuis. & ponunt
gladios sub cipitib suis. & imquitas eoꝵ usq ad
ossa ꝑuenit. Post hec scriptũ ẽi & tu gͦ inmedio in¬
mies inqͥt cũ int̾fectis gladio: somno ꝑpetuo. Ibi
cũ assirio & cũ egiptia erit multitudine. ⁊ dumea
& reges eius : om̃s qͥ terrenis oꝑib seruierunt.

Expanded text:
dum descendunt ad infernum cum armis suis, et ponunt dum descendunt ad infernum cum armis suis, et ponunt gladios suos sub capitibus suis, et iniquitates eorum usque ad ossa perveniunt. Post haec scriptum est: Et tu ergo in medio inmies, inquit, cum interfectis gladio, somno perpetuo. Ibi cum Assyrio, et cum Aegyptia multitudine erit Idumaea, et reges ejus, omnes qui terrenis o
Abbreviated transcription (Latin):
is. & fuerunt iniqͥtates eoꝵ in ossib eoꝵ: qr terror
fortiũ facti sunt in terra uiuentiũ. Hi inqͥt qui
hereticoꝵ pͥncipes extiterunt ad tantũ malitie ꝑ¬
uenere culmen atq cruciatũ : ut nec cũ fortib atq
gigantib qui apͥncipio corruerunt. siilia mera¬
erunt ferre supplicia. Uui nequaꝗͣ erroris sui
acta penitentia. descenderunt ad uiferos cũ ar¬
mis suis: rebolles contra dm̃ & eccłiã eiꝰ secũ ani¬
mo deforentes: de qͥb scriptũ ẽ. Filii hominũ den¬
tes eoꝵ arma & sagitte. & posuerunt ait gladi¬
os suos sub capitib suis. requiescentes in animo
ꝑ duelli & ꝓsimina uictoria sententiarũ suarum
iacła complerantes: intantũ ut inqͥtates eoꝵ fuerus ĩ osoꝰ eoꝵ
tes. Qma terror fortiũ facti sunt in uita sua: siue
i terra uiuentiũ. Qđ quarto dr̃ ut fortissimos
quoq & habentes seientiã scriptitrarũ. & qͥ eent
de regione uiuentiũ. sua ꝑuersitate terrerent:

Expanded text:
ssibus eorum; quia terror fortium 392 facti sunt in terra viventium. Hi, inquit, qui haereticorum principes exstiterant, ad tantum malitiae pervenere culmen atque cruciatum, ut nec cum fortibus atque gigantibus, qui a principio corruerunt, similia mereantur ferre supplicia. Qui, nequaquam erroris sui acta poenitentia, descenderunt ad inferos cum armis suis, rebelles contra Deum, et Ecclesiam ejus; secum arma deferentes, de quibus scriptum est: Filii hominum dentes eorum arma et sagittae ; et posuerunt, ait, gladios suos sub capitibus suis, requiescentes in animo perduelli; et pro summa victoria, sententiarum suarum jacula complexantes: in tantum ut iniquitates eorum fuerint in ossibus ive in terra viventium. Quod quarto dicitur, ut fortissimos quosque, et habentes scientiam Scripturarum, et qui essent de regione viventium, sua perversitate terrerent,
Abbreviated transcription (Latin):
ronis oꝑib mnetibantes & effundentes quotidie
sanguinẽ eorũ quos sua fraude deceꝑint cũ in¬
circũ cisis & inimundis dormerunt: & cũ his qui
descenderunt in lacũ : de quib supͣ dixinus. In
ipso comitatu erunt & pͥncipes aqͥlonis. a quo ex¬
ardeseunt mala suꝑ terra  &a quo uł in ieremia
uł in hoc eodẽ ꝓpħa olla illa plena carniu̾ ossiũq¬

Expanded text:
renis operibus incubantes, et effundentes quotidie sanguinem eorum quos sua fraude deceperint, cum incircumcisis et immundis dormierunt, et cum his qui descenderunt in lacum, de quibus supra diximus. In ipso comitatu erunt, et principes Aquilonis, a quo exardescunt mala super terram. Et a quo vel in Jeremia , vel in hoc eodem p
Abbreviated transcription (Latin):
possunt. Seqr̃. Et facta ẽ. multitudo eius ꝑgi
rũ sepulchri eius. Hi om̃s cingunt assiruĩ. & ẽ.
eorũ plurima multitudo: qui uniuersi uulnera¬
ti sunt. & int̾fecti & cadentes gladio. Nemo enĩ
eorũ stare potest cũ moyse. nec audire qui sta¬
tis in domo dñi: s om̃s uulnerati int̾fecti suns
& cadentes. qͥ quondã dederant formidinem in
terra uiuentiũ. Formidinẽ autẽ his qui erant
ȩccłi is p̃positi : ne in terra uiuentiũ facerent
popłos mortuoꝵ. & simplices quosq deciperent.
Unde & paulus aiebat. Timeo autẽ ne sic̾ ser-¬
pens decepit euã astutia sua : corrũpantur sen¬
sus ur̃i ꝑ simplicitatẽ quȩ ẽ. in xp̃o. Sed hic
timor spe diũ mitigatur : dicente ȩccłiastico uiro.
Dñs illuminatio mea. & salus mea quẽ timebo:
Dñs ꝓtector uitȩ meȩ. a quo trepidabo : Post hȩc dr.

Expanded text:
possunt . » Sequitur: « Et facta est multitudo ejus per possunt . » Sequitur: « Et facta est multitudo ejus per gyrum sepulcri ejus. » Hi omnes cingunt Assyrium, et est eorum plurima multitudo, qui universi vulnerati sunt et interfecti, et cadentes gladio. Nemo enim eorum stare potest cum Moyse, nec audire, « qui statis in domo Domini , » sed omnes vulnerati interfectique sunt, et cadentes qui quondam dederant formidinem in terra viventium, formidinem autem his qui erant Ecclesiis praepositi, ne in terra viventium facerent populos mortuorum, et simplices quosque deciperent. Unde et Paulus aiebat: Timeo autem, ne forte sicut serpens decepit Evam malitia sua, ita corrumpantur sensus vestri a simplicitate quae est in Christo . Sed hic timor spe Domini mitigatur, dicente Ecclesiastico viro: Dominus illuminatio mea, et salus mea, quem timebo? Dominus protector vitae meae, a quo t
Abbreviated transcription (Latin):
habetur in hebraieo. Incircuitu illuis sepulchra
eorũ: uidelicet de preceptoꝵ abeo. qͥ om̃s uulne¬
rati uł int̾fecti sunt gladio. & ideo corruerunt.
quorũ sepulchra data sunt in nouissimis laci. Qđ
autẽ lacus uocetur infernus ꝑspieue psalmus ille
demonstrat : in quo penitens loqͥt. Assimilatꝰ sum
cũ his qui descendunt in lacũ. Quẽ nequaquã
& benacꝰ. multiq alii : sed quales nos solemus ap¬
pellare cisternas. Quos lacus qͥ aquas refrigerans
& omẽni abeis calorẽ sp̃s auferunt. peccatores cun¬
ti heretiei fodiunt: & qͣntũ in mea memoria e̾.
qđ homo fuerit terrȩ oꝑib in cubans. & multas
suꝑbie turres ȩdificarit in anglis. & lacꝰ foderit.
Econtrario ad iustũ dicitur : bibe aquas de tuis
uasis. & de puteoꝵ tuorũ fontibꝰ. & rursũ. Fons
aquȩ tue sit t̾ ꝓpͥus. Unde loquitur & dñf.
Mle dereliquerunt fontẽ aquę uiuȩ : & foderuns
sibi lacus. id ẽ.cisternas quȩ aquas continere non

Expanded text:
illius sepulcra eorum, » videlicet deceptorum ab eo, qui omnes vulnerati vel interfecti sunt gladio, et ideo corruerunt: « Quorum sepulcra data sunt in novissimis laci » Quod autem lacus vocetur infernus, perspicue psalmus ille demonstrat, in quo poenitens loquitur: « Assimilatus sum cum his qui descendunt in lacum . » Quem nequaquam t Benacus multique alii, sed quas nos solemus appellare cisternas, quos lacus, quia aquas refrigerant, et omnem ab eis calorem spiritus auferunt, peccatores cunctique haeretici fodiunt. Et quantum in mea memoria est, quod homo fuerit terrae operibus incumbens, et multas superbiae turres aedificarit in angulis, et lacus foderit. E contrario ad justum dicitur: « Bibe aquas de tuis vasis, et de puteorum tuorum fontibus . » Et rursum: « Fons aquae tuae sit proprius. » Unde loquitur et Dominus: « Me dereliquerunt fontem aquae vivae, et foderunt sibi lacus, id est cisternas, quae aquas continere non
Abbreviated transcription (Latin):
duc& suꝑ uos a quã fluminis. fortẽ & multã¬
nimis. regẽ assirioꝵ. & omem̃ głiã eiꝰ. Riuos
qͦq suos emisit abissus ad uniuersa ligna regi¬
onis : ut ñ solũ pͥncipẽ mundi huiꝰ. sed & socios
eius irrigar&. ꝓpterea eleuatꝰ ẽ. & suꝑ omĩa
altissima ligna succreuit: & multiplicata sunt
arbusta eiꝰ. & tocus orbis possedit imꝑiũ : di¬
cens. Hȩc omĩa mͥ tradita sunt. Et eleuati sunt
rami eius : qui aquis abissi fuerant irrigati.
Qui extendit siue dilatauit umbraculũ suũ: ut
om̃s suę sũbicer& ditioni. In ramis eiꝰ fecerunt
mdos: onnĩa uolatilia cęli. Om̃ĩs enĩ qͥ facit pec¬
catũ de diabolo natus ẽ: & de ramoꝵ eiꝰ nume¬
ro computatur. Illa autẽ uolatilia fecerunt ni¬
dos in ramis eius quȩ uixta uiã euangłicam
comedere sementẽ: siue qm̃ om̃s pecciuert &¬
indigent miscđia dĩ. de qͥb dictũ ẽ. Om̃s deeli¬

Expanded text:
ducet super vos aquam fluminis fortem et multaducet super vos aquam fluminis fortem et multam. Regem Assyriorum et omnem gloriam ejus . » Rivos quoque suos emisit abyssus ad universa ligna regionis, ut non solum principem mundi hujus, sed et socios illius irrigaret. Propterea elevatus est, et super omnia altissima ligna succrevit: « Et multiplicata sunt arbusta ejus, » et totius orbis possedit imperium dicens: Haec omnia mihi tradita sunt: « Et elevati sunt rami ejus, » qui aquis abyssi fuerant irrigati: qui extendit sive dilatavit umbraculum suum ut omnes suae subjiceret ditioni. In ramis ejus fecerunt nidos omnia volatilia coeli. Omnis enim qui facit peccatum , de diabolo natus est, et de ramorum ejus numero computatur. Illa autem volatilia fecerunt nidos in ramis ejus, quae juxta viam Evangelicam comedere sementem , sive quia omnes peccaverunt, et indigent misericordia Dei , de quibus dictum est: Omnes decli
Abbreviated transcription (Latin):
no fuerit pulcher ramis & frondib nemorosus.
excelsusq altitudine & ad nubes usq erexerit
caput. Ad quas scđm dauia ueritas dĩ ꝑman&:
&̃ quib mandatur ne pluant suꝑ ifrł imbrẽ.
Pulchritudo quoq illius p̾dicat᷑. quȩ inturpitudi¬
ne praua uoluntate mutata ẽ : ita ut dicatur
de eo. Confring& dñs cedros libani. Excelsus
ipse in altissimo montiũ libano constitutus : quan¬
to sublimor fuerat. tanto fortuis cader&. Cuius
scriptura scã uolens attitudinẽ demonstrare :
appellat eũ sensũ magnũ. quẽ nutrierunt aque.
Non aquȩ siloȩ quȩ uadunt cũ silentio : s aquę
rasin. & aquę egipti de qͥb scriptũ ẽ. Quid tͥ¬
ut bibas aquã gion. siue sior. qđ aquas turbi¬
das sonat : Abissus qͦq exaltauit eũ. suꝑ quã
inpͥncipio mundi tenebre ferebantur: & ad quã
in euangłio demones ne mittant᷑ rogant. Flu¬
aquas fluminũ : & in alio loco Ecce dñs in¬

Expanded text:
no fuerit, pulcher ramis et frondibus nemorosus; no fuerit, pulcher ramis et frondibus nemorosus; excelsusque altitudine et ad nubes usque erexerit caput, ad quas secundum David veritas Dei pervenit, et quibus mandatur ne pluant 374 super Israel imbrem. Pulchritudo quoque illius praedicatur, quae in turpitudine prava voluntate mutata est ; ita ut dicatur de eo: Confringet Dominus cedros Libani : et excelsus ipse in altissimo montium Libano constitutus, quanto sublimior fuerat, tanto fortius caderet. Cujus Scriptura sancta volens altitudinem demonstrare, appellat cedrum magnam, quam nutrierunt aquae, non aquae Siloe quae vadunt cum silentio , sed aquae Rasin, et aquae Aegypti, de quibus scriptum eut bibas aquam Geon , » sive Sior? quod aquas turbidas sonat. Abyssus quoque exaltavit eum, super quam in principio mundi tenebrae ferebantur: et ad quam in Evangelio daemones ne mittantur, rogant. Fluaquas fluminum. » Et in alio loco: « Ecce Dominus in