comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
mortuuis mortiũ suscitaĩt
et dedit nntã quod iuxta
bigillanciũ iacebat nmũ¬
dñ Orho omia castra is¬
raelitica excercitus et ppłi
dei fuere inmũda qr ioseph
et prĩarcharũ corpora por¬
tabant in solitudĩe et ad
scãm t̾ram iniũdos cmn̾es
ptulerũt Ioseph quo qui
toris sceleratus fuit, qui
tãta ambitõne iacob in
ebron ossa portaĩt ut In¬
mũdũ prẽm ano et octa¬
uo sociaret immũdis et mor¬
tius mortiũõ copularet/
precidenda lingna amedi¬
cis ymo in sanĩ cirãdũ
caput ut qui loqui nescit
discat aliqñ reticere. O
portentum et testĩonis scrip¬
turarũ qi muculis ypocra¬
tis uolui ligare funosu
sed abut excessit enasit e¬
rupit et int̾ adrie fluctus
cocatn q̃ regis alpes ninos
declamãdo clamaĩt quid¬
quid enĩ amens loquit᷑
bociferatio et clamor est
appellandus, Tacita me for¬
citã cogitatione rep̾hẽdis
Cur in absente Iuuehar fa¬
teor tibi dolorẽ mem̃ sacrile¬
giũ tñ pacient̾ audire nõ

Expanded text:
mortuus, mortuum suscitavit, et dedit vitam corpus quod juxta Vigilantium jacebat immundum? Ergo omnia castra Israel tici exercitus et populi Dei fuere immunda, quia Joseph et Patriarcharum corpora portabant in solitudine: et ad sanctam Terram, immundos cineres pertulerunt? Joseph quoque, qtoris, sceleratus fuit; qui tanta ambitione, Jacob in Hebron ossa portavit; ut immundum patrem, avo et atavo sociaret immundis, et mortuum mortuis copularet? O praecidendam linguam a medicis, imo insanum curandum caput; ut qui loqui nescit, discat aliquando reticere. Ego portentum, et testimoniis Scripturarum, quasi vinculis Hippocratis volui ligare furiosum: sed abiit, excessit, evasit, erupit; et inter Adriae fluctus Cotiique regis Alpes, ideclamando clamauit. quidquid enim amens loquitur, uociferatio et clamor est appellandus. Tacita me forsitan cogitatione reprehendas, cur in absentem inuehar. fateor tibi dolorem meum: sacrilegium tantum patienter audire non
Abbreviated transcription (Latin):
tanta fimieris ambicione
p̾ced̾ent et fac̾ent ei plant¬
tũ magmmn ut eorũ luctus
⁊ nr̃m gandiñi uerteretur
nam quod dicis eñ uigilias
execrari facit et hoc contra
uocabulũ suũ ut uelit dor¬
mire uigilancius et nõ au¬
diat saluatorẽ dicentẽ sit
nõ potinstis una hora uigi¬
lare mecũ. uigilate et ora
te ne intretis ĩ tẽptationẽ

Expanded text:
tanta funeris ambitione praecederent et facerent ent ei planctum magnum, ut illorum luctus in nostrum gaudium uerteretur? nam quod dicis eum uigilias execrari, facit et hoc contra uocabulum suum, ut uelit dormire Uigilantius et non audiat saluatorem dicentem: sic non potuistis una hora uigilare mecum? uigilate et orate, ut non intretis in temptat
Abbreviated transcription (Latin):
ẽẽ p̾sbiter dr̃ acquiescete
furori eins et nõ mega
apłica/ uirga q̃ fertea cõ¬
fring̾e nas iuntile et tra¬
uere in it̾itum carius ut
spũs ralnus fiat memme¬
rit illius dicti. Si indebas
furem currebas cũ eo et
cũ adult̾is portionẽ tuã po¬

Expanded text:
esse presbyter dicitur, adquiescere esse presbyter dicitur, adquiescere furori eius et a, virgaque ferrea confringere vas inutile, et tradere in interitum carnis, ut spiritus salvus fiat . Meminerit illius dicti: Si videbas furem, currebas cum eo, et cum adulteris portionem tuam po
Abbreviated transcription (Latin):
eñ cinꝰ sunt martires ado¬
qui uos suscipit iñ suscipit
Orgo petri et pauli Innuinde
sunt reliquie ergo moysi cor¬
pusculũ in mñdũ erat quod
nixta hebraicã ueritatem
ab ip̃o sepultũ est dño et quo¬
cienscũq apłorũ et ꝓp̃ħarũ¬
et om̃i martirũ bafilicas
Ingredimiur tociens y dolorim
templa. uen̾amur. accensi ꝙ
añ tiunlos eorũ cerei ydo¬
latrie insigmia sunt ¶ plie
aliquid dicã quod redũdet
in actoris caput et inra¬
num cerebrũ uel sanet ali¬
quando nel deleat ne tan¬
tis sacrilegiis simplicu
aĩe subu̾tantur ergo et dm̃i
corpus in sepulcro pofitũ
hmũdũ fuit Et angeli
qui candidis nestibus u¬
tebantur mortuo cadanea
atq poluto prebebant ex¬
cubias ut post młta sc̃la
dormitãcius sõpmaret
ꝓmo eructuaret Immũdis¬
simiã crapulã. et cũ Iulia¬
no ꝑsecutore sanctorñ basi¬
licas ant destrueret aut
intẽpla cõuert̾et. mitor
sct̃m ep̃m ĩ cunis parrochia

Expanded text:
eum, cuius sunt martyres, adoeum, cuius sunt martyres, adoqui uos suscipit, me suscipit. ergo Petri et Pauli inmundae sunt reliquiae? ergo Moysi corpusculum inmundum erit, quod iuxta Hebraicam ueritatem ab ipso sepultum est domino? et quotienscumque apet omnium martyrum basilicas ingredimur, totiens idolorum templa ueneramur accensique ante tumulos eorum cerei idolatriae insignia sunt ? plus aliquid dicam, quod redundet m auctoris caput et insanum cerebrum uel sanet aliquando uel deleat, ne tantis sacrilegiis simplicum animae subuertantur. ergo et domini corpus in sepulchro positum inmundum fuit et angeli, qui candidis uestibus utebantur, mortuo cadaueii atque pollute praebebant excubias, ut post multa saecula Dormitantius somniaret, immo eructuaret inmundissimam crapulam et cum Iuliano, persecutore sanctorum, basilicas aut destrueret aut in templa conuerteret? Miror sanctum episcopum, in cuius parrochia
Abbreviated transcription (Latin):
Eceptis primũ
kĩs tuns nõ respõ¬
dere temeritatis de his enĩ
rebus in terrogas q̃ et pro¬
ferre et audire sacrilegmũ
est. Ais uigilanciũ qui can
nõie nã dormitãcius iectius
uiceretur eos fetidum ruesum
aꝑire et putorem spurcissimũ
contra sanctorũ mr̃m ꝓfer¬
re reliquias et nos qui ea
suscipuꝰ appellare cinerari¬
os et ydolatras qui mortuoꝵ
hõmm ossa uen̾amur. ¶ O
infelicem hoĩem et oĩ la¬
crimarũ fonte plangendñ
qui hec dicens nõse ĩ telli¬
git ẽẽ samaritanũ et indeũ¬
qui corpora mortnorũ ꝓħn
mũdis hñt et eciã nasa q̃
iii eadem domo fuerint pol¬
lui suspicantur sequẽtes oc¬
cidentem licterã et nõ sp̃m
uiiificantẽ Nos añt nõ dico
martirũ reliquas sed ne so
gelos nõ archãgelos nõsera¬
phin nõ cherubin et om̃e
nomẽ ꝙ noĩatur et in pñti
scło et in futuro colĩꝯ et ado¬
creature quã creatori qui ̃
bũdictus in secula honoraꝰ
aũt teliquias martirũ. Ut

Expanded text:
ceptis primum litteris tuis non respondere, temeritrebus interrogas, quae et proferre et audire sacrilegium est. ais Uigilantium, qui κατὰ nomine — nam Dormitantius rectius diceretur — os fetidum rursus aperire et putorem spurcissimum contra sanctorum martyrum proferre reliquias et nos, qui eas suscipimus, appellare cinerarios ex idolatras, qui mortuorum hominum ossa ueneremur. o infelicem hominem et omni lacrimarum fonte plangendum, qui haec dicens non se intellegit esse Samaritam et Iudqui corpora mortuorum pro immundis habent et etiam vasa quae in eadem domo fuerint, pollui suspicantur: sequentes occidentem litteram et non spiritum vivificantem. Nos autem non dico martyrum reliquias, sgelos, non archangelos, non seraphim, non cherubim et omne nomen, quod nominatur et in praesenti saeculo et in futuro, colimus et adocreaturae potius quam creatori, qui est benedictus in saecula. honoramus autem reliquias martyrum, ut
Abbreviated transcription (Latin):
cie tue dñmi quoq ĩ enuã¬
gelio leguins pernoctesse
et apłos clansos carc̾e tota
nocte ingillasse ut illis psal¬
lentibus t̾ra quateretur cus¬
tos carceris cred̾e̾t magistra¬
tus et cuntas t̾rerentur lo¬
quitur paulus Gr̃om insisti¬
te uigilantes in ea et ĩ alio
loco in uigillis frequenter
dormat itaq uigillãcius
et ab ext̾mĩatione egipticũ
egipciis dormiens suffocet᷑
nos dicamus cũ dd nõ dor¬
mitabit neq dormicet qui
custodit ĩsił. ut. neĩat ad
eñ Exurge ut quid dormi¬
tas dñe exciteniusq illũ
et nauicula fluctuãte cla¬
menius. Mgẽ sal nos nos
fac ꝑuuns plura dictare
noluera iii si nõ epłaris bre¬
intas pudorẽ nobis tacendi
ĩ pou̾et et situ librorũ ip̃as
aduos noluisses mict̾e can¬
tilenas ut scire possennis
adq rescribere debe̾mus. uũc
añt aereni nerberanimus
et nõ tam illius infidelita
fidem aperiumis. Ceterũ
si nolu̾is longiore nos aduer¬
sũ eũ librũ scribere micte ne¬

Expanded text:
tiae tuae. dominum quoque in euangelio legimus pernoctasse et apostolos clausos carcere tota nocte uigilasse, ut illis psallentibus terra quateretur, custos carceris crederet, magistratus et ciuitas terrerentur. loquitur Paulus: orationi insistite uigilantes in ea et in alio loco: in uigiliis frequenter. donniat itaque Uigilantius et ab exterminatore Aegypti cum Aegyptiis dormiens suffocetur; nos dicamus cum Dauid: non dormitabit neque obdormiet, qui custodit Israhel, ut ueniat ad eum: exsurge, ut quid dormitas, domine? excitemusque illum et nauicula fluctuante clamemus: magister, saluos nos fac, perimus. Plura dictare uolueram, si non epistolaris breuitas pudorem nobis tacendi inponeret et si tu librorum ipsius ad nos uoluisses mittere cantilenas, ut scire possemus, ad quae rescribere deberemus. I nunc autem aerem uerberauimus et non tam illius infidelitatfidem aperuimus. ceterum, si uolueris longiorem nos aduersum eum librum scribere, mitte ne
Abbreviated transcription (Latin):
quibusdã psałis int̾p̾tat᷑
diapsalma obsernam dili¬
gentissume in hebreo et
cũ greco contuli inuem q
ubi lingua hebrea sela
theodocion et simachus
traustulerũt diapsalma
Nieque uero nocet exẽplis
affirmare quod dicimus
diapsalia ꝓquo apud
aquilã põderam colũpnas
ens semꝑ. Inquĩta aũt
edicione ego sum qui pa
ht̃ post anmuda quod
ẽ colũpnas eiꝯ sela/. Et

Expanded text:
quibusdam psalmis interponatur quibusdam psalmis interponatur \'diapsalma5, obseruaui diligentissime in Hebraeo et cum Graeco contuli inuenique, quia, ubi lingua Hebraea \'sela\', Theodotion et Symmachus transtulerunt diapsalma. Neque vero nocet exemplis affirmare quod dicimus.diapsalma; pro quo apud Aquilam: Ponderavi columnas ejus, semper. In quinta autem editione: Ego sum qui parhabet post Amuda, quod est columnas ejus, sela. Et
Abbreviated transcription (Latin):
sempei Scire aut debemꝯ
apud hebreos nn fiue
lobiorũ unũ etrib solere
subuecti aut ut amen
scrbant ant sela aut
saloni quod epͥmũt pacẽ
uude et salomon dicitut
pacificus. Igit᷑ ut solemꝰ
nos cõpletis opusculis
ad distinctionẽ rei alt̾iꝯ¬
subsequẽtis mediũi
terponere explicit aut
feliciter autialiquid istiꝯ¬
modi. Ita et hebrei ut
que scripta sũt roborẽt᷑
fac̾e soleut ait dicant
amen aut in sẽpat̾nũ
et scribenda ꝯmemorãt
ut pouãt sela aut crans¬
acta feliciter ꝓtestantur
pacen in ultĩo subno¬
tantes hec nos dede In¬
timuo hebreorũ fonte liba¬
nimius nõ opimonũ ri¬
nulos ꝑsequentes neg
errorũ quib tom mũdꝰ
repletus est barietatẽ
perterriri sed cupiẽtes
et scire et docers q̃ uera
sũt quo si tibi nõoidet᷑
quid origeues de diapsal¬
mate seuserit uerbuu
interp̾cator adu̾bum
ut quia nomicia musta
cõtẽpins saltem ceteris
unu aucͣte ducaris sepe
ꝑquirens causas cur ĩ

Expanded text:
 Scire autem debemus apud Hebraeos in fine librorum, unum e tribus solere subnecti, ut aut AMEN scribant, aut SELA, aut SALOM, quod exprimit pacem. Unde et Salomon pacificus dicitur. igitur ut solemus nos completis opusculis ad distinctionem rei alterius sequentis, medium 137 interponere Explicit, aut Feliciter, aut aliquid istiusmodi: ita et Hebraei, ut quae scripta sunt roborentur, facere solent, ut dicant AMEN, aut in sempiternum, ut scribenda commemorent, et ponant SELA; aut transacta feliciter protestantur, pacem in ultimo subnotantes. 5. Haec nos de intimo Hebraeorum fonte libauimus non opinionum riuulos persequentes neque errorum, quibus totus mundus expletus est, uarietate perterriti, sed cupientes et scire et docere, quae uera sunt. quod si tibi non uidetur. quid Origenes de diapsalmate senserit, uerbum interpretabor ad uerbum, ut, quia nouicia musta contemnis, saltim ueteris uini auctoritate ducaris. "Saepe perquirens causas, cur in
Abbreviated transcription (Latin):
est et bellũ sella. Et ĩ eodẽ
psalmo post illũ locum
psalma et apud aquila
semꝑ necnon et apud
in hebraico erat post
sela atz ita 9. talem uin¬
usciisq editionis opini¬
ouẽ reperissemus hec au¬
notanemus utrũ ãt cu¬
insdã musice cãtilene.
aut rithim in imitatõe
qui int̾p̾tati sũt diapsal

Expanded text:
uod est, et bellum, sela. Et in eodem psalmo post illum locum:psalma et apud Aquilam: semper; necnon et apud in Hebraico erat post sela. Atque ita cum talem uniuscujusque editionis opinionem reperissemus, haec annotavimus. Utrum autem cujusdam musicae cantilenae atque rythmi immutationem, qui interpretati sunt
Abbreviated transcription (Latin):
rursus nonꝯ ꝑsalmus
discingatut cãticũ dia¬
psalmatis cũ utio sicut
quibusdã uidetur diapsal
uertunꝰ hoc u̾bũ supe¬
riora ꝓit̾ et in feriora
ꝯuect̾e aut certe docere
sempit̾ua ẽẽ q̃ dicta sũt
ut est illud in t̾cio multi
dicũt aĩe mĩe nõ ẽ salus
ei iideo suo seꝑ. Et rursi
uoce m̃a ad dñi clama¬
ni et exandĩt me demõte¬

Expanded text:
rursus nonus psalmus distinguatur: canticum diapsalmatis, cum utique, si, ut quibusdam uidetur, diapsalduertimus hoc uerbum superiora pariter et 15. inferiora conectere aut certe docere sempiterna esse, quae dicta sunt, ut est illud in tertio: multi dicunt animae meae: non est salus illi in deo suo, semper, et rursum: uoce mea ad dominum clamaui, et exaudiuit me de
Abbreviated transcription (Latin):
sortis q dilatio usuram
parturit de dyapsalmate
nr̃am sentenciã flagita¬
ras Epłe brenitatẽ cau¬
sati sũꝯ et rem libri nõ
posse explicari lris prete
Itaq ne te diucius trahã
heto panca propluribus
Cauidã diapsalma cõmu¬
tationẽ metri dixerunt
ẽẽ. Aln pausationẽ spñs¬
scti nõnulli alt̾nis sesus
exordiũ dñt qui rithim
distiunctionẽ et qr psalim
tũc tp̃is unicta uoce ad
organũ canebant᷑ cumsd
uidentur Cũ aquila qũi
uerborũ hebreorũ diligẽ¬
tissimꝯ explicator ẽ sela
hoc est diapsalma quod
ex sameth lamech. ne scri¬
bitur semꝑ trãstulerit
et Inueĩanus ĩ psalmorũ
quoq fine diapsaliua.
positũ ut est illud ĩ t̾cio
dentes pc̃torũ ꝯtrinsti
dñi ẽ salus et suꝑ ppłm
tuũ bñdicto tua sela¬

Expanded text:
sortisque dilatio usuram parturit. De diapsalmate nostram sententiam flagitaras, epistolae brevitatem causati sumus et rem libri non posse explicari, litteris pItaque, ne te diutius traham, habeto pauca pro pluribus. Quidam diapsalma commentationem metri dixerunt esse; alii pausationem spiritus: nonnulli alterius sensus exordium; sunt et qui rythmi distinctionem et, quia psalmi tunc temporis iuncta uoce ad organum canebantur, cuiusdam uidetur, cum Aquila, qui uerborum Hebraeorum diligentissimus explicator est, sela, hoc est diapsalma, quod ex samech, lamed, he scribitur, \'semper1 transtulerit et inueniamus in psalmorum quoque fine diapsalma positum, ut est illud in tertio: dentes peccatorum contriuisti; domini est salus et super populum tuum benedict
Abbreviated transcription (Latin):
quasi nõ hẽant eur ungi¬
nem cogit ait nbat quid
demonoganna sacerdos est
quare uiduã ortatur ut
biganna sit procuratores
et dispensatores domorũ ali¬
enarũ atq uillarũ quomio¬
prias iubentur cõtẽpn̾e fa¬
cultates amico quid piam
raꝑe furtũ est eccłiam fran¬
dare saculegiũ ẽ Accepisse
panꝑibus errogãdũ et esu¬
uientibus plurinus uł ꝙͣtũ

Expanded text:
quasi non habentes, cur uirgiquasi non habentes, cur uirginem cogit, ut nubat? qui de monogamia sacerdos est. quare uiduam hortatur, ut δίγαμοςsit? procuratores et dispensatores domorum alienarum atque uillarum quomoprias iubentur contemnere facultates? amico quippiam rapere furtum est, ecclesiam fraudare sacrilegium est. accepisse pauperibus erogandum et esurient
Abbreviated transcription (Latin):
nosse domios matronarũ ac li¬
beros earũ et mobiliũ mrorũ
nõ Ignorare secreta officni
ergo tin est aõ solũ oculos
castos ẜnare sed et lingnaom
Mñꝙͣ de formis mulierũ dis¬
nouerit ¶ ꝓpocias adiurat
discipulos suos anteꝙͣ doceat
et in nerbis sins imiare con¬
pellit extorquet sacramento
sileuciũ smonẽ incessimi
q destribit. Quãto magis
nos quibus aĩarũ medicĩa
comissa est om̃ii xp̃ianorũ
domos delemus amare quast
proprias cõsolatores nos po
cuis in meroribus sius qmͣ
ꝯuinas in prosperis nouer̃t
facilius cõtẽpintur clericus
qui sepe uocatur ad prandiũ
et nõ recusat uũꝙͣ petentes
raro accipiannis rogati. Be¬
cns eĩi est magis dare quã
ecĩa ip̃e qui depiecatur ut
tribuat cũ acceꝑis uiliorẽ
te andicat Et imiiũ ĩ modũ
si eũ rogantem cõtempsis
plus te uen̾atur predicator
cõtinẽtie impcias ne conci¬
liet. Qm appłm legit suꝑest
ut qui hñt uxores fic fuit

Expanded text:
nosse domos, matronas ac linosse domos, matronas ac liberos earum et nobilium uirorum non ignorare secreta. officii ergo tui sit non solum oculos castos seruare, sed et linguam. numquam de formis mulierum disnouerit. Hippocrates adiurat discipulos, antequam doceat,; et in uerba sua iurare conpellit; extorquet sacramento silentium, sermonem, incessum, que describit: quanto magis nos, quibus animarum medicina commissa est, omnium Christianorum domos debemus amare quasi proprias! consolatores potius nos in maeroribus suis quam conuiuas in prosperis nouerint. facile contemnitur. clericus, qui saepe uet non recusat. Nunquam petentes, raro accipiamus rogati. Beatius enim est magis dare quam etiam ipse qui deprecatur ut tribuat, cum acceperis, viliorem te judicat. Et mirum in modum, si eum rogantem contempseris, plus miratur. praedicator continentiae, nuptias ne conciliet. qui apostolum legit: superest, ut et qui habent uxores, sic sint,
Abbreviated transcription (Latin):
trahẽtes. Sedens inquit adu̾ss
matris tue ponebas scandalũ¬
hec fecisti et taci Ex istumasti ĩ¬
iquitatẽ ꝙ ero tibi similis argu¬
am te et statuã contra faciẽ
tuã subanditur srmones tuos
et cũcta q̃ dealuis es locutus ꝑte¬
detractiom liigne eustodi ẜmo¬
nes tuos et scito qr cũcta q̃ de
alus loqueris. tua pẽtẽcia andi¬
caris et inhiis ip̃e dep̾hẽsus¬
eris q̃ ĩ alus aiguebas. Meque
uero illa insta ẽ excusatio refe¬
rentibus alus in mriã facere
nõ possimy Nemoinunto audi¬
tori libenter refert Ragicta iu
lapidem mũꝙͣ figitur Interdũ
refiliens peicutit drugẽtẽ discat
detractor dñ te andet libenter nõ¬
andire nõ facile detrahere. Eñ
detractoribus ait salomon nõ
conusceans qm̃ repente ueiẽt
perdicio eorũ et rninã utriusq
quis nount tã uidelz enis
qui detrahit ꝙͣ illius qui an¬
rem accomodat detrahẽti. Et¬
ficii tun ẽ anfitare lãgnẽtes

Expanded text:
trahentes. Sedens, inquit, adversus trahentes. Sedens, inquit, adversus matris tuae ponebas scandalumfecisti. et tacui. existimasti iniquitatem, quo.d ero tibi similis; arguam te et statuam contra faciem tuam. subauditur: \'sermones tuos et cuncta, quae de aliis es locutus, utdetractione linguae, custodi sermones tuos, et scito quia per cuncta, quae de aliis loqueris, tua sententia judicaris, et in his ipse deprehenderis, quae in aliis arguebas. « Neque vero illa justa est excusatio, Referentibus aliis injuriam facere non possum. » Nemo invito auditori libenter refert. Sagitta in lapidem nunquam figitur, interdum resiliens percutit dirigentem. Discat detractor, dum te videt non libenter audire, non facile detrahere: « Cum detractoribus, ait Salomon, ne miscearis, quoniam repente veniet perditio eorum, etruinam utriusque quis nouit? tam uidelicet eius, qui detrahit, quam illius, qui aurem adcommodat detrahenti. Officii tui est uisitare languentes,
Abbreviated transcription (Latin):
dinicis tumet nõ cõtrahit᷑ pan¬
ꝑtate et leta ꝯtẽpnnt et trsticia
Per diẽ sol nõ urit eñ neque
lima ꝑ noctem. Nolo te oraie ĩ
angulis platear̃ ne iter pre¬
cum tuarũ frangat anra popu¬
laris/. nolo te dilatare finibuas
et ostentin here filacteria et cõ¬
sciẽcia repugnãte pharifaica
ambicione circũdari. Inde pẽdet
mecũ lector Intellige qͥd taceã
et quid magis tacendo loquar
arũ quãto melius erat hec
nõ ĩ corpore sed ĩ corde gestare
et dñm hẽre factorẽ nõ aspectꝰ
hom̃i. uis scue qͣles dñs q̃rat
ornatus. ¶ Habeto prudẽciã
ciã his plagis celi ĩ dul clud̾e̾
hec te quadriga uelud anrigã
xp̃i ad meta cõcitũ ferat Wichil
hoc ĩ omli p̾ciosius nichil hac
gẽmarũ uarietate discuncius
Ex om̃i ꝑte decoraris cinigeris
atq piotegeris et ornamẽto
nertũtur ĩ scuta. Cane quoq¬
ne ant liuguã ant ames hẽas
prurientes idest ne ant ip̃e alus
detrahas ant alios audias de¬

Expanded text:
tumet, non contrahitur paupertate: et laeta contemnit et tristia. Per diem sol non urit eum, neque luna per noctem. Nolo te orare in angulis platearum, ne rectum iter precum tuarum frangat aura popularis. Nolo te dilatare fimbrias, et ostentui habere phylacteria, et conscientia repugnante, pharisaica ambitione circumdari. Inde pendet mecum lector intelligis quid taceam et quid magis tacendo loquar. ari. Quanto melius erat haec non in corpore, sed in corde gestare; et Deum habere fautorem, non aspectus hominum. uis scire, quales dominus quaerat ornatus? habeto prudentiam,dinem. his plagis  caeli includere, haec te quadriga uelut aurigam Christi ad metam concitum ferat. nihil hoc monili pretiosius, nihil hac gemmarum uarietate diEx omni parte decoraris, cingeris atque protegeris: et ornamento vertuntur in scuta. Cave quoque, aut linguam, aut aures habeas prurientes, id est, ne aut ipse aliis detrahas, aut alios audias de
Abbreviated transcription (Latin):
quid in ebriat et scatimi
mẽtis euertit fuge similit̾
ut unnũ slec hoc dico quod
dei anobis creatura dãp¬
netur diquidẽ et dñs unii
potator ẽ appellatus et thi¬
moteo docenti scomachimi
modica uini forbicio rela¬
tando Quod si absq uno
ardeo et adolescentis yn
sãgiñe et suculẽto ualido¬
que sumi corpore li benter carebo
poculo in quo suspicio uenem
est pulaie dĩ apud grecos et ne¬
scio dtiũ apud nos eque ieso¬
net puignis uenter nõ gie¬
int sensum tenuem Tantũ
tibilemimnorũ ĩ pone ꝙͣtũ ferie
nõ uesti et molestias quasdẽ
difficultates q ciborũ quere¬
re caricas piper mces palm᷑¬
iñ fructus simulã mel pista¬
cia Tota ortorũ cultura uexa¬
tur ut cibario nõ uestamur
pane Andio p̾t̾ea quosdam
cõtra ⁊ erũ hõmi q̃ natmã
acy nõ bibe̾ ne uesti pane sed
sorbitiumculas delicatas et
cõtia olera betarumq suctũ
nõ calice sorbere sed conca pro
pudor nõ erubestimus istins¬

Expanded text:
quid inebriat et statum quid inebriat et statum mentis euertit, fuge similiter ut uinum. nec hoc dico, quod dei a nobis creatura damnetur, siquidem et dominus uini potator appellatur et Timotheo dolenti stomachum modica uini sorbitio relatando. quodsi absque uino ardeo et ardeo adulescentia et sanguinis et suculento ualidoque sum corpore, libenter carebo poculo, in quo suspicio ueneni est. pulchre dicitur apud Graecos, sed nescio, utrum apud nos aeque resonet: \'pinguis uenter non gignit sensum tenuem\'. Tantum tibi ieiuniorum inpone, quantum ferre non uesci et molestias quasdam difficultatesque ciborum quaerere? caricae, piper, nuces, palmarum fructus, simila, mei, pistatia, tota hortorum cultura nexatur, ut cibario nou uescamur pane. audio praeterea quosdam contra rerum hominumque naturam aquam non bibere nec uesci pane, sed sorbitiunculas delicatas et contrita holera betarumque sucum non calice sorbere, sed conca. pro pudor, non erubescimus istius
Abbreviated transcription (Latin):
ante fores sacerdotis dñi
cruxifixi et panꝑis et qui
cibo quoq nestebatur alieno
lictores consuła et milites
excubare indicẽ q proniucie
melius est apud te pr̃ãd̾e̾
ꝙͣ ipalatio quodsi obtẽ¬
deus te fac̾e hec nt roges
ꝓmistis atq subiectis index
seculi plus defert clenico con¬
tiuenti ꝙͣ diniti et quagis
sanctitatem tñã uen̾atur ꝙͣ
opes. Ant si talis ẽ qui nõ
phialas libenter carebo hu¬
iuscemodi boneficio et xp̃m
¶ Melius ẽ eñ ꝯfide ĩ dño
ꝙͣ in hom̃ne Melius ẽ sꝑare
ĩ dño ꝙͣ spare qn pͥncipibus
qnũꝙͣ uniũ redoleas ne
dãpnat et netus lex ꝓhib
Qmi altari simũt uniũ et
sicerã nõ bibant Dicera he¬
breosmone om̃is pocio
mĩcupatur q̃ in ebriare
potest sine illa q̃ fermento
conficitur sine poniorum
sucto ant fam de quoqũ¬
tur indulcem et barbarã
pocionẽ aut palmarũfric¬
tus exprimũtur ĩ liquore
coctis q fingibus aqua
pĩgnior coloraturq Qid¬

Expanded text:
ante fores sacerdotis Christi ante fores sacerdotis Christi crucifixi et pauperis, et qui cibo quoque vescebatur alieno, lictores consulum, et milites excubare, judicemque provinciae melius apud te prandere, quam in palatio. Quod si obtenderis te facere haec, ut roges pro miseris atque subjectis, judex saeculi plus deferet clerico continenti quam diviti; et magis sanctitatem tuam venerabitur quam opes; aut si talis est qui non phialas, libenter carebo hujusmodi beneficio, et Christum . Melius enim est confidere in Do in homine, melius est sperare in domino quam sperare in principibus. Numquam vinum redoleas, ne damnat et vetus lex prohibet. Qui altari serviunt, vinum et siceram non bibant. sicera Hebraeo sermone omnis potio nuncupatur, quae inebriare potest, siue illa fermento conficitur sine pomorum suco aut faui decoquuntur in dulcem et barbaram potionem aut palmarum fructus exprimuntur in liquorem coctisque frugibus aqua pinguior colatur. quid
Abbreviated transcription (Latin):
ta sũt añt ꝓpt̾ nos ĩ ques fiẽs
seculorũ decirerũt uũc uero
cũ panptãtẽ domus sue paoꝑ
dñs dedicarit cogitemus een¬
cem enis et dinicias lictum
probabimus quid miramur
ꝙ xp̃us uocat iniquũ mãmo¬
tucem hũerit et deformuis ost
prinetur sacerdõto lepia corpo¬
ris anii me nicus preferat᷑
Crescamus et młtiplicemur¬
et repleamus t̾iam nec imo¬
lomus agnũ nec misticum
pascha celebremus qr hec absa
templo fieri lege ꝓhibentur fi¬
gamus septimo mense taberna¬
culũ et solemina iemmia bnc¬
cina cõcrepemus quod si hec
omĩa spñalibus spñalia cõ¬
parantes scientes q cũ panlo
ꝙ lex spñalis ẽ et damid nerba
cãtetis/ Renela occules meos
et ꝯsiderabo mirabilia delege
tua sic incelligamus ut dñs
quoq ñi intelligit et ĩ ter¬
pretatus est sabbatũ aut auz
repudiens cũ ceteris super¬
scicionibus indeorũ aut si auzr
placet placeant et qudei quos
cũ amo ant probare nobis
noribus tument. Turpe est

Expanded text:
ta sunt autem propter nos, in quos fines saeculorum devenerunt » . Nunc vero cum paupertatem domus suae pauper Dominus dedicarit, COGITEMUS crucem ejus, et divitias lutum putabimus. Quid miramur, quod Christus vocat iniquum mammotricem habuerit, et deformis est, privetur Sacerdotio: lepra corporis, animae vitiis praeferatur. Crescamus et multiplicemuret repleamus terram: nec immolemus agnum, nec mysticum Pascha celebremus, quia haec absque Templo fieri lege prohibentur. Figamus septimo mense tabernaculum, et solemne jejunium buccina concrepemus. Quod si haec omnia spiritualibus spiritualia comparantes, scientesque cum Paulo, quod lex spiritalis est, et David verba cantantes: Revela oculos meas et considerabo mirabilia de lege tua sic intellegamus, ut dominus quoque noster intellexit et interpretatus est sabbatum, aut aurum repudiemus cum ceteris superstitionibus Iudaeorum aut, si aurum placet, placeant et Iudaei, quos cum auro aut probare nobis noribus tument. Turpe est
Abbreviated transcription (Latin):
doctrinã ẽ fidelem simonẽ ut
possis exortari ĩ doctrmna sana
et cõtiadicentes renincere. per¬
mane in his q̃ didicisti. et cre¬
dita sunt tibi sciens aquo di¬
disceris ꝑatus sẽꝑ ad saciffatõ¬
nẽ om̃i poscenti te rationez
de ea q̃ inte est spe Nõ cõsim¬
dãt oꝑa tua simonẽ tm̃ ne
cũ in eccła loqueris tacitus qͥl
cis ip̃e. nõ facis delicatus ing̃i
est qui plemis, uentre de ieni
ms difpntat Accusare ana¬
ricĩa et latro potest Eacerdo¬
dent. Esto q subiectus põti¬
fici tuo et quasi aĩe parem̃tẽ
suscipe. Amare filiorũtimere
sernorũ estidi pater sum in¬
quid ubi ẽ honor m̃s et si
dñs ego sum nbi ẽ timor mñs
plura tibi in eodem uno obsi¬
nanda sunt noĩa monachus

Expanded text:
doctrinam est, fidelem sermonem, ut doctrinam est, fidelem sermonem, ut possis exhortari in doctrina sana et contradicentes re vincere. Permane in his, quae didicisti et credita sunt tibi, sciens, a quo didiceris, paratus semper ad satisfactionem omni poscenti te rationem de ea, quae in te est, spe. Non confundant opera sermonem tuum, ne, cum in ecclesia loqueris, tacitus quilibet c ipse non facis? Delicatus magister est, qui pleno ventre de is disputat. Accusare avaritiam et latro potest. Sacerdodent. Esto subjectus Pontifici tuo, et quasi animae parentem suscipe. Amare filiorum, timere servorum est. « Si pater sum, inquit, ubi est honor meus? Si Dominus ego sum, ubi est timor meus? » Plura tibi in eodem viro observanda sunt nomina; Monachus,
Abbreviated transcription (Latin):
Quid nos infermins inter
matrem et liberes Cloria
iusticano qui ix milio et
cibario pane ⁊ugiẽtẽ saciare
uentem poterã nũc suui¬
lain et mella fastidioq
noiyet genera et noĩa pis¬
cnũ in quo lictore cõcalecta
sit calles uaporibus auiuui
discerno ꝓnineias et ciborũ
me raritas ac noissime
dãpna ip̃a delectãt. Endio
pͥterea in senes et amis abs¬
que liberis quorũdã turpe
ẜuiciũ Ipsi aponũt macu¬
lã obsident lectũ purulẽcias
stomachi et flegniata pul¬
monis mamni ꝓpria susci¬
pm̃t pauẽt ad introitum
medici trementibus q labus
an cõmodins hẽant suscitã¬
tur et si paululũ senex de¬
gecior fuerit ꝑeclitãtur simu¬
lata q leticia mẽs intrm¬
cecus auara torq̃tu Dmẽt
et umacem senem. mathu¬
sale anus cõparant. Oquã¬
ta apud deũ merces si ĩpũti
doribus hẽditas cassa expeti
tur Mmori labore margaritũ
sacia lectio deponati disce
quod doceas obtine eñ qͥ scd̾m

Expanded text:
quid nos inserimus inter quid nos inserimus inter matrem et liberos? gloriarusticano, qui uix milio et cibario pane rugientem saturare uentrem poteram, nunc similam et mella fastidio, noui et genera et nomina piscium, in quo litore conca lecta sit, calleo, saporibus auium discerno prouincias et ciborum me raritas ac nouissime damna ipsa delectant. audio praeterea in senes et anus absque liberis quorundam turpe seruitiuIDipsi apponunt mattulam, obsident lectum et purulentias stomachi et phlegmata pulmonis manu propria suscipiunt. pauent ad introitum medici trementibusque labiis, an commodius habeant, sciscitantur et, si paululum senex uegetior fuerit, periclitantur ac simulata laetitia mens intrinsecus auara torquetur. timent et uiuacem senem Mathusalae annis conparant. o quanta apud dominum merces, si in praesenti doribus htur! Minori labore margaritum  tuis sacra lectio deponatur. Disce, quod doceas; obtine eum, qui secundum
Abbreviated transcription (Latin):
suspiciones et quidquid p¬
labiliter fingi potest ne fui¬
gatur ante denita Erebra
munuscula et sudauola et
fasciolas et uestes ori applica¬
tas et oblatas ac degustatos
cibos blandas q et dulces kãs
sanctus amoi nõ ht mel
cias et lepores et rifu digns
detestamin quãto magis
In monachis et in clericis
dico quod ant inte aut in
sanctis uiris ista formidem
gradu et sexu et boni et m̃li
reꝑiantur malorũ ꝙ cõ¬
dempnatio laux bonorũ sit
pudet dicere sacerdotes ydo¬
lorũ mimi et anrige et
scorta he̾ditates capuĩt so¬
lis clericis et monachis
hec lege prohibetur. et ꝓhi¬
beatur nõ aꝑsecutoribus
sed aprincipibus xp̃ianis.
nec delege conqueror sed
doleo mernermus hãt legẽ
Cantenum bonũ est sed quo
michi uuluus sit indigẽã
canterio prouda seuera¬
q legis cancio et tamẽ nec
sic refrenatur anaritia ꝑ
fidei cõmissa legibus illudi¬
mus et q̃i maiora sint ĩ
gregis sui eccłia q̃ illos ge¬
mnt nuatrĩt et panit.

Expanded text:
suspiciones: et quidquid probabiliter fingi potest: ne fingatur, ante devita. Crebra munuscula, et sudariola, et fasciolas, et vestes ori applicitas, et oblatos ac degustatos cibos, blandasque et dulces litterulas, sanctus amor non habet.  Al. divitias et lepores et risu dignas detestamur: quanto magis in clericis et in clericis dico, quod aut in te aut in sanctis uiris ista formidem, gradu et sexu et boni et mali repperiantur malorumque condemnatio laus bonorum sit. Pudet dicere: sacerdotes idolorum, mimi et aurigae et scorta hereditates capiunt; solis clericis et monachis hoc lege prohibetur et prohibetur non a persecutoribus, sed a principibus Christianis. nec de lege conqueror, sed doleo, cur meruerimus hanc legem. cauterium bonum est, sed quo mihi uulnus, ut indigeam cauterio? prouida seueraque legis cautio, et tamen nec sic refrenatur auaritia. per fideicommissa legibus inludimus et, quasi maiora sint impgregis sui, ecclesia, quae illos genuit, nutriuit et pauit.
Abbreviated transcription (Latin):
side sapĩani et ini om̃i posse¬
cõne tua posside intelligẽ¬
giã. Oncũda illã et ex alta¬
bit te honora illã et ãple¬
yabitur te ut det capiti tuo
coronã gr̃arũ corona quo
deliciarũ proteget te, Dñis
pene untutes corporis mutã¬
tur in sembus et crescente

Expanded text:
side sapientiam, et in omni posseside sapientiam, et in omni possessione tua posside intelligentiam. Circumda illam, et exaltabit te. Honora illam, et amplexabitur te, ut det capiti tuo coronam gratiarum, corona quoque deliciarum proteget te . » Omnes pene virtutes corporis mutantur in senibus, et, c
Abbreviated transcription (Latin):
bieal et ielique byores et¬
ꝯcubine quas scriptina cõ¬
repudiãtur et in uius um̃
grande n̾us calescit ãple¬
xibus. abrahã multo daiid
saria aliã aliã nõ q̃siit
uxorẽ ꝓsaat duplices daid
ãnos hũit et cũ rebeca pami
uetula mĩꝙͣ refuguit. Taceo
depuoribus añ dilumiq
unis qui post ãnos nogẽ¬
tes nõ dico semłibus sed
pene carosia. acubus meqͣ¬
quã puellares quesiere cõ¬
plexus. Certe moyses dux
afiaelidici ippłi centũ et ui¬
guiti ãnos habebat et sep¬
phoram aĩo mutaĩt Que
ẽ igitur asta simaĩtis uxor
et ango tã femẽs ut fu¬
gidũ calefeceret tã scã ut
calentẽ ad libidiuẽ nõ pro¬
nocaret Exponat sapiẽtis¬
suꝰ salomon prĩs su de¬
licias et pacificus bellatoris
mu maret ãplexus posside
sapĩam posside ã telligẽciã
de oblimistaris et ne dedi¬
naueris auerb̃ ors auen
ne dereliqueus illã et ap¬
prehẽdet te Ama illã et
smabit te pr̃ĩcipiũ sapĩe pos¬

Expanded text:
bigail, et reliquae uxores ebigail, et reliquae uxores econcubinae, quas Scriptura corepudiantur, et in unius tantum grandaevus calescit amplexibus. Abraham vero multo David Sara, aliam non quaesivit uxorem. Isaac duplices David annos habuit, et cum Rebecca jam vetula nunquam refrixit. Taceo de prioribus ante diluvium viris, qui post annos nongentos non dico senilibus, sed pene jam cariosis artubus, nequaquam puellares quaesivere complexus. Certe Moyses, dux Israelitici populi, centum et viginti annos habebat, et Sephoram non mutavit. Quae est igitur ista Sunamitis uxor, et virgo tam fervens, ut frigidum calefaceret, tam sancta, ut calentem ad libidinem non provocaret? Exponat sapientissimus Salomon patris sui delicias, et pacificus bellatoris viri narret amplexus. « Posside sapientiam, posside intelligentiam, ne obliviscaris, et ne declinaveris a verbis oris mei. Ne dereliqueris eam, et apprehendet te; ama illam, et servabit te. Principium sapientiae pos
Abbreviated transcription (Latin):
tũ. Sed ĩ illo oꝑe ppro etate tñs
lusmins et catentibus adhnc
rethorũ studns al doctrnuũs
quedã scolastico flore depni¬
te et aiata iugis frõte et instar
bonm pẽdentibus amẽto pa¬
learibus frigidus obsistit cu¬
cum precordia sagnis. unde
et ã alio loco adem ꝑceta ca¬
ont Ora fert etas añm quoz
Et post modicũ nũc oblita
mͥ tot carm̃a nox quoque
merimi iam fugit ip̃a ¶ Quod
ne degẽtili tñi licteratina
profene suideamur dininoy
uoluũ sacram̃ta gofnoste.
dand ã nos septuagĩta nata
bellicosus quõdã nr seuectu¬
te fugescente nõ poterat ca¬
lefieu Queritur ataqz puel¬
la de uniu̾sibus fimbus ĩsil
ab isai simamitis q̃ cũ rege
dorninet et senile corpꝯ ca¬
lefasc̾et Aõno tͥ suidetur si oc¬
cidẽtẽ sequaris lict̾a nel fig¬
mentũ ẽẽ de. mino uel actel¬
la noiñ ludicia fugidus se¬
nex obuoluitur nescientis
et ansi conplexu adolescẽ¬
tule nõ tepescit cmebat
ad huc betsabee superat a¬

Expanded text:
sed in illo opere pro aetate tunc lusimus et calentibus adhuc rhetorum studiis atque doctrinis quaedam scolastico flore depinte et arata fronte, ad instar boum pendentibus a mento palearibus frigidus obsistit circum praecordia sanguis. unde et in alio loco idem poeta canit: omnia fert aetas, animum quoque et post modicum: nunc oblita mihi tot carmina, uox quoque Moerim iam fugit. Quod ne de gentili tantum litteratura proferre uideamur, diuinorum uoluminum sacramenta cognosce. Dauid annos natus septuaginta, bellicosus quondam uir, senectute frigente non poterat calefieri. quaeritur itaque puella de uniuersis finibus Israhel Abisag -Somanitis, quae cum rege dormiret et senile corpus calefaceret. nonne tibi uidetur, si occidentem sequaris litmentum esse de mimo, vel Atellanarum ludicra? Frigidus senex obvolvitur vestimentis, et nisi complexu adolescentulae non tepescit. Vivebat adhuc Bethsabee, supererat A
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ aꝑtissum sceleris ẽ aliquid
ey inde subtiahere om̃i predomũ
ciedulitatem suꝑat Alter fame
torquetur et tñ qͥndicas qm
uentri enus satis sit aut di¬
inde statim ꝙ acceꝑis aut
si tuindus dispẽsator es dinuc¬
te largitoiẽ nt sua ip̃e distr¬
buat. Molo sub occasione
m̃a saculus tuus plemus sit.
Memo mea melius ĩĩsinare
potest/ optima dispẽsator ẽ
qui sibi nichibreftnat eregis¬
ti ane nepociane corissime
lapidatoIani uirgĩtatis libel¬
lo ꝙ̃ scẽ oustochie rome scap¬
sera i post ã nos decem ⁊ursũ
bethleem ora reserare et cõfo¬
diendũ me hugnis om̃i pro¬
deie Ant emi nichil scribẽdũ
nosse cũctorũ adu̾sũ nos.
maledicoruni tela ẽẽ corquẽ¬
daQuos obsecro ut quiescãt
et desmãt maledic̾e. Nõ eñ
ut aduersariis sedait ami¬
cis ser ipsimꝰ nec in mecti
sumꝰ in eos qui peccãt sed
ne pecent monumus neqz
ĩ illos tñĩ fed et in nos ip̃os
seuer. Indices finmus uolẽtes¬
q festucã de alternis oculo

Expanded text:
tissimi sceleris est aliquid exinde subtrahere, omnium praedonum crudelitatem superat. Alter fame torquetur, et tu judicas, quantum ventri ejus satis sit. Aut divide statim, quod acceperis, aut, si timidus dispensator es, dimitte largitorem, ut sua ipse distribuat. Nolo sub occasione mea sacculus tuus plenus sit. Nemo me melius mea servare potest. Optimus dispensator est, qui sibi nihil reservat. Coegisti me, Nepotiane carissime, lapidato iam virginitatis libello, quem sanctae Eustochiae Romae scripseram, post annos decem rursus Betheem ora reserare et confodiendum me linguis omnium prodere. Aut enim nihil scribendum nosse cunctorum adversum nos maledicorum tela torquenda. Quos obsecro, quiescant et desinant maledicere; non enim ut adversarii, sed ut amici scripsimus, nėc inuecti sumus in eos, qui peccant, sed, ne peccent, monuimus. neque in illos tantum, sed et in nos ipsos seueri iudices fuimus uolentesque festucam de oculo alterius
Abbreviated transcription (Latin):
forcia dudi frẽm collegiopa¬
trem semo qui te acimabu¬
lis fidei usq ad prouectam
ducat etatem et ꝑsungłoo
gradus uinendi precepta ꝯ¬
stitnẽs uite ceteros erudiat¬
¶ Scio quidem ab anũculo
tuo btõ heliodoro qui nñc x¬
enis exẽplũ habere qurtutũ
sed et nr̃a qualiacũq sunt
suscipe et libellũ hñt libello
illi copulato ut cũ ille te
monachũ erudierit hic de
la ntu propt̾ea uocãtur cle¬
uci uel quia de sorte sunt
domuu uel qr dñs ip̃e sors
id est pars clicorũ est Emi
añt nel ip̃e pars dñi ẽ uel
deñ pr̃em ht̃ talẽ se exhibe̾
deb. ut et ip̃e possideat dñi

Expanded text:
fortia. Audi fratrem collegio, pafortia. Audi fratrem collegio, patrem senio, qui te ab incunabulis fidei usque ad perfectam ducat aetatem et per singulos gradus vivendi praecepta constituens in te ceteros erudiat. Scio quidem ab avunculo tuo, beato Heliodoro, qui nunc eius exemplum habere virtutum; sed et nostra, qualiacumque sunt, suscipe et libellum hunc libello illius copulato, ut, cum ille te monachum erudierit, hic cllatur, propterea vocantur clerici, vel quia de sorte sunt domini vel quia dominus ipse sors, id est pars, clericorum est. Qui autem vel ipse pars domini est vel dominum partem habet, talem se exhibere debet, ut et po
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ alio loco de uiris sc̃is scup¬
turat ꝯmemorat hn funt
qui uenerũt decalore doma
gelio Ugnẽ inquit uẽĩ micte
ĩ t̾iã et quẽ uolo it ardeat.
qui in discipulorũ cordibus
succensus cogebat eos dic̾e
nõne cor amm ardens erat
in nobis dũ loqu̾etur ĩ uia
et aꝑiret nb̃ scriptuiras. Q¬
noisum hec tain longore¬
petita pͥncipio. aleame q̃ras
pueriles declamationes sen¬
tenciarũ flosculos uerboruz
le nocuna et ꝑ fines capitu¬
orũ singulorũ actuta q̃dã
breniter q̃ conclusa q̃ plan¬
sus et clamores excitent
andienciũ. Omplexeretur me
modo sapĩa et abisag nr̃a¬
q nũꝙͣ senescit ã m̃o requi¬
escat sum Inpoluta ẽ ungi¬
nitatis q ꝓpetue et q̃ insi¬
multitudinẽ marie cũ co¬
tidie generet sẽp q parturi¬
at in corrupta ẽ hinc reor
pastor ẽẽ ceperit sapr̃a decies¬
sente refrigestet cautas mł¬
torñ. Endi igitur ut btus
ciprianꝯ ait nõ diferta sed

Expanded text:
in alio loco de viris sanctis Scripin alio loco de viris sanctis Scriptura commemorat: Hi sunt, qui venerunt de calore domus gelio: Ignem, inquit, veni mittere in terram, et quam volo ut ardeat . Qui in discipulorum corda succensus, 258 cogebat eos dicere: « Nonne cor nostrum ardens erat in nobis, dum loqueretur in via, et aperiret nobis scripturas? Quorsum haec tam longo repetita principio? ne a me quaeras pueriles declamationes, sententiarum flosculos, uerborum lenocinia et per fines capitum singulorum acuta quaedam breuiterqu# conclusa, quae plausus et clam ores excitent audien. tum. amplexetur me modo sapientia et Abisag ncit, in meo requiescat sinu. Inpolluta est virginitatisque perpetuae et in similitudinem Mariae, cum cotidie generet semperque parturiat, incorrupta est. Hinc reor pastor esse coeperit, sapientia decrescente refrigescet caritas multorum. Audi igitur, ut beatus Cyprianus ait, non diserta, sed
Abbreviated transcription (Latin):
detuli et pene decrepiti dulcior
melle or̃o fluxent Sed et ip̃mis
abisag nom̃is saciamẽtũ sãpiã
semus indicat ãpliorẽ Siter¬
pretatur eñi pater m̃s suꝑ¬
fluus nel prĩs mei rugitus
sed ĩ pũti leco iurtntẽ sonat
ꝙ ãplior sit ii sembus et re¬
dñdans ac larga sapiẽcia In
alio aũt leco suꝑ fluus quasi
eupaturas .d. maris fluctus
resouat et ut ita dicã depe¬
lago ueniens fieritus andit᷑
Exquo ostẽdituchabũdãtissimũ
et mtra hũanã uoce dinini
fimonis ĩ sembus tonitru cõ¬
morari¶ Porio simãitis ĩ lu¬
gna ña coccinea dĩ ut signi¬
Indicet sacramẽtũ tñ et fer¬
nor̃e ostũdit sapie. dnde et
obstetrix illa in genesi coccinũ
ligat in manu phares qui
ab eo quidem pariẽtẽ dinise¬
rat duos ante ppłes seꝑanten
dunsoris idẽ phares sortitꝰ
est nomẽ Et raab meretrie
in tipo eccl̃ie resticulã miste¬
enĩ sãgnñs cõtiuẽtẽ ut ierico
pemiite doma enus saluaretur

Expanded text:
vetuli et paene decrepiti dulcior vetuli et paene decrepiti dulcior melle oratio fluxerit. Sed et ipsius Abisag nominis sacramentum sapientiam senum indicat ampliorem. Interpretatur enim pater meus superfluus vel patris met in praesenti loco uirtutem sonat, quod amplior sit in senibus et redundans ac larga sapientia, in alio autem loco \'superfluus\' quasi cupatur, cum maris fluctus resonant et, ut ita dicam, de pelago ueniens fremitus auditur. ex quo ostenditur abundantissimum et ultra humanam uocem diuini sermonis in senibus tonitruum commorari. porro \'Somanitis1 in lingua nostra \'coccinea\' dicitur, ut signiindicet sacramentum, tamen et feruorem ostendit sapientiae. unde et obstetrix illa in Genesi coccinum ligat in manu Phares, qui ab eo quod parietem diviserat, duos ante populos separantem, divisoris, id est, Phares, sortitus est nomen. Et Rahab meretrix in typo Ecclesiae resticulam, mysterium sanguinis continentem, ut Jericho pereunte domus ejus salvaretur,
Abbreviated transcription (Latin):
tus nero eorũ qui adolescẽ¬
ciã suã honestius artibus
insciuxerãt et mlege dũ me¬
ditati sũt die ac nccte etate
fit docior usu tustior processũtẽ
poris sapiẽcior et ueterũ sendioꝵ
dulcissimos finctus metit ¶ Un
plato ectogesimo et uno ãno
scubens mortiis ẽ et socrates
nonagĩta et nonẽ ãuos ĩ docẽdi
scuibendi q labore ꝯpleĩt Taceo
certos philorophos pitagora
democutũ xenociatem zenõnẽ
cleãtem qui iam etate lõgena
tas uemio homemĩ hesiodũ simo¬
indem resicorũ qui giandes na¬
tu sigueni nescio quid et soli¬
to dulcius uiomia muoite ceci¬
nerũt Rophocles cũ ꝓpter nnuã
senectũtẽ. et rei familiaus
necligenciã afilus accusaret᷑
amencie eduppi fabulã ꝙͣ imꝑ¬
scipserat recitaĩt Iudicibus et
tñ sapĩe ĩ etate iami fracta
specuuen dedit ut seneritatem
tribunaliũ ĩ thesani amore
kãs nec erubuent nec despe¬
rauent discere certe homeins
refent ꝙ de lingna ne scous Iai

Expanded text:
rum, qui adulescentiam suam honestis artibus instruxerunt et in lege domini meditati sunt die ac nocte, aetate fit doctior, usu tritior, processu tem poris sapientior et ueterum studiorum dulcissimos fructus metit. undePlato octogesimo et uno anno scribens est mortuus; Isocrates nonaginta et nouem annos in docendi scribendique labore conpleuit; taceo ceteros philosophos, Pythagoram, Democritum, Xenocratem, Zenonem, Cleanthem, qui iam aetate longaeua tas uenio, Homerum, Hesiodum, Simonidem, Stesichorum, qui grandes natu cygneum nescio quid et solito dulcius uicina morte cecinerunt. Sophocles, cum propter nimiam senectutem et rei familiaris neglegentiam a filiis accusaretur amentiae, Oedipi fabulascripserat, recitavit iudicibus et tantum sapientiae in aetate iam fracta specimen dedit, ut severitatem tribunalium in theatri favorem aecas litteras nec erubuerit nec desperaverit discere. Certe Homerus refert, quod de lingua Nestoris
Abbreviated transcription (Latin):
hẽto socios quorũ ꝯturbermo
nõ infameris. Silector si aco¬
litus si ꝓsaltes sequit᷑ nõ or¬
nẽtur ueste sed moribus nec
cala mistro crispent comas
sed ꝓudiciciã hĩtu policẽatur
dolus cũ sola secreto et absq
arbitus nõ sedeas si famlłi¬
arnus est aliquid loq̃ndũ
ht̃ mictritẽ maiorẽ domus
tatã.Nõ ẽ tam inhñana ut

Expanded text:
habeto socios, quorum contubernio habeto socios, quorum contubernio non infameris. si lector, si acolythus, si psaltes te sequitur, non ornentur uestibus, sed moribus, nec calamistro crispent comas. sed pudicitiam habitu polliceantur. solus cum sola secreto et absque arbitre non sedeas. si familiarius est aliquid loquendum, habet nutricem, maiorem domus tatam; non
Abbreviated transcription (Latin):
taberne intanta morũ discor¬
dia q̃ potest ẽẽ cõcordia hosti¬
olũ tnũ aut iaro aut m̃ꝙͣ
mulierũ pedes terãt onis pu
liter ignora ant equalit̾
dilige uide ne subeodẽtet¬
to mãseris ne In p̾c̾ita casti¬
tate confidas. Nec dd sãctior¬
mone potes ẽẽ sapiencior.
memẽto semꝑ ꝙ ꝑadisi colo¬
inuii depossesstone fua mulier
erecent Eroganti tibi sanctꝰ
quilibet fiater assistat et germa¬
na uel mater aut probata q̃libet
apud om̃s fidei quod si humisce
modi nõ fueuĩt cõsangñitatis
casciõme q ꝑsone multas a¬
mus mictrit eccł̃ia q̃ et offĩ
p̾beant et bñficiũ accipiant
mĩstrando ait ĩ firmitas quo
tna finctũ hẽat elemosine
Scio quosdam cõualuisse cor¬
pore et aĩo egrotare cepisse ꝑi¬
culose tibi mmĩstrat cuiꝰ unl¬
tum frequẽter accẽdis. Si ꝓpt̃
offm̃ clercatus aut uidna
uisitatur aut uirgno m̃iꝙͣ
domũ solus introeas tales q

Expanded text:
tabernae: in tanta morum discortabernae: in tanta morum discordia quae potest esse concordia? hospitiolum tuum aut raro aut numquam mulierum pedes terant. omnes aliter ignora, aut aequaliter dilige. Ne sub eodem tecto manseris, nec in praeterita castitate confidas. Nec Davimone potes esse sapientior. memento semper, quod paradisi colonum de possessione sua mulier aegrotanti tibi sanctus quilibet frater adsistat et germana uel mater aut probatae quaelibet apud omnes fidei. quodsi huiusce modi non fuerint consanguinitatis castimoniaeque personae, multas anus nutrit praebeant et beneficium accipiant ministrando, ut infirmitas quoque tua fructum habeat elemosynae. scio quosdam conualuisse corpore et animo aegrotare coepisse. periculose tibi ministrat, cuius uultum frequenter adtendis. si propter officium clericatus aut uidua tibi uisitatur aut uirgo, numquam domum solus introeas talesque