comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uuenis illiꝰ insenẽ istũ: ut cõ descende in firmitati¬
bus laborantiũ: ⁊ cõpati fragilitati uimoꝵ. uł in
senec tute doceat᷑: Cũq ille hanc p̾cẽ cũ gemitu
conclusisse : cernit ȩthiopẽ tetrũ c̃tia illiꝰ celllam
stantẽ. atq ignita adu̾sꝰ eũ iacula dirigentẽ. Quibꝰ
cũ fuissoe ille ꝓtinꝰ sauciatꝰ. ⁊ ꝓgressus ecella huc illuca
uelut amens ⁊ebriꝰ cursitar&e:⁊ atq egrediens ⁊ in¬
grediens.iã se incella c̃tinere ñpossa: eadẽ uia
perg̾e concitꝰ cep̃. qua uiuenis ille discesserat:
Quẽ abbas apollo uelut am̃tẽ factũ quibusdã furiis
c̃spiciens agitari. intellex̃ ignitũ diaboli quidat
telũ in corde eiꝰ fuisse defixum: illãq meo cõfuso¬
nẽ m̃tis ac ꝑ turbacionẽ sensuũ. intolerandis ȩstib
oꝑiri Accedenq adeũ quo inquit ꝓꝑas aut quę¬
nãte cause senił illiꝰ grauitatis oblitũ. itti puerilit̾

Expanded text:
iuuenis illius in senem istum, ut condescendere infirmitatiiuuenis illius in senem istum, ut condescendere infirmitatibus laborantum et conpati fragilitati iuniorum uel in senectute doceatur. cumque ille hanc precem cum gemitu conclusisset, cernit Aethiopem taetrum contra illius cellulam stantem atque ignita aduersus eam iacula dirigentem. quibus cum fuisset ille protinus sauciatus et progressus e cella huc illucque uelut amens et ebrius cursitaret, atque egrediens et ingrediens iam se in ea continere non posset, eadem uia pergere concitus coepit, qua iuuenis ille discesserat. quem abbas Apollo uelut amentem factum quibusdam furiis conspiciens agitari intellexit ignitum diaboli quod uiderat telum in corde eius fuisse defixum illamque in eo confusionem mentis ac perturbationem sensuum. intolerandis aestibus operari, accedensque ad eum, quo, inquit, properas aut quaenam te causae senilis illius grauitatis oblitum ita pueriliter
Abbreviated transcription (Latin):
a doloris cepit inguirere Quibꝰ ille c̃strictus.
ꝑgere se cõfitetur adiucũ. ut quia scđm sententi
am illiꝰ senis monachus eẽ ñ posset. nȩc refrenare
stimulos carnis. & inpugnacionis remedia c̃sequi iã non¬
ualeret : unorẽ duceret. ac relicto monasterio reuer
teretur ad scłm Iuẽ fenex blanda c̃solatione demulcẽs
sesẽq a sferens isdẽ quotidie Incentiuoꝵ stimuł atq
estibꝰ agittiri. & ic circo ñdeb̾e eũ ꝓrsus dssꝑacioni
c̃ceđe. nec mirari suꝑ inpugnacionis ardore. qui nõ
tantũ diei ab eodem poposcit inducias & ut reuerte¬
ret̾ adsuã cellã. ẽ dep̃catꝰ Ille tam̃ ad monasterium
p̃dicti senis: tota festinatione ꝑrex̃ Cũq ei. dẽ ꝓxi¬
masset: expansis manibꝰ oronẽ cũ lacͥmis fundẽs:
c̃uerte ait dñe qui occulturũ uiriũ unfirmitatis hu¬
mane solꝰ arbit̃ piꝰ ac fecretꝰ esmedicꝰ inpugnationẽ

Expanded text:
ti doloris coepit inquirere. quibus ille constrictus ti doloris coepit inquirere. quibus ille constrictus pergere se confitetur ad uicum, ut quia secundum sentenam illius senis monachus esse non posset, nec refrenare stimulos carnis et impugnationis remedia consequi jam valeret, uxorem duceret, ac relicto monastteretur ad saeculum. quem senex blanda consolatione demulcens seseque adserens isdem cotidie incentiuorum stimulis atque aestibus agitari, et idcirco non debere eum prorsus desperatione concidere nec mirari super iapngnatioms ardore, qui non tur, unius tantum diei ab eodem poposcit indutias, et ut reuerteretur ad suam cellulam deprecatus ad monasterium praedicti senis tota festinatione perrexit. comqae eidem proximasset, expansis manibus orationem cum lacrimis fundens, conuerte, ait, domine, qui occultarum uirium et infirmitatis humanae solus arbiter pius ac secretus es medicus, inpagaationem
Abbreviated transcription (Latin):
censendũ eẽ ꝓnũtiãs. qͥpotuerit huiꝰ modi uicio ⁊ cõ¬
cupiscentia titillari : Ita sius eẽtrario correptionibꝰ
uulnerauit: ut eũ summa dssꝑatione de iectũ ac
letali tristicia c̃sternatũ. esua dimitteret cella:
Cũq ei tali merore dep̃sso. nec iã deremedio passionis
sed de explecione c̃ceptȩ c̃cupiscentiȩ ꝓfunda cogi¬
iacione tractanti. abbas apollo senior ꝓbatissimꝰ
occurrisset᷑. laborẽq: ⁊ obpugnationis uehem̃tiam.
quȩ incorde eiꝰ tacite uoluebat᷑. de c̃templatione
uultꝰ ⁊ deiectione c̃iectans. causã tante ꝑturbati¬
onis inquireret: atq illȩ mollit̾ se c̃pellanti seni.
neresponsũ quidẽ ullũ possst̃ referre. magis ac
magis eũ sentiens senex.ñ manit̾ causã tante tris¬
aeie silentio uelle c̃tegere. quã neuultu quidem
dissimulare p̃ualeret : Intenciꝰ ab eo causas occul¬

Expanded text:
censendum esse pronuntians, qui potuerit huiusmodi uitio et concensendum esse pronuntians, qui potuerit huiusmodi uitio et concupiscentia titillari, ita suis e contrario correptionibus uulnerauit, ut eam summa desperatione deiectum ac letali tristitia consternatum e sua dimitteret cella. cumque ei tali maerore depresso nec iam de remedio passionis, sed de expletione conceptae concupiscentiae profunda cogitatione tractanti abbas Apollo seniorum probatissimus occurrisset laboremque et obpugnationis uehementiam, quae in corde eius tacite uoluebantur, de contemplatione uultus et deiectione coniectans cantam tantae perturbationis inquireret, atque ille molliter se conpellanti seni ne responsum quidem ullum posset referre, magis ac magis eum sentiens senex non inaniter causam tantae tristitiae silentio uelle contegere, quam ne uultu quidem dissimulare praeualeret, intentius ab eo causas occul
Abbreviated transcription (Latin):
tis incitari subuertere ac deciꝑe exemplis eoꝵ frau¬
dulenta subtilitate festinat: Uel inteporẽ eos scili¬
cet noxiũ. uł inletulẽ dłsꝑacionẽ. doc trinis eoꝵ in¬
stitutisq ꝑducens: Cuiꝰ rei uolens uob̾ exempla ꝓfer¬
re auctoris nomine p̃t misso: Nenos quoq illiꝰ qualitate.¬
qͥ pate facta sibi fr̃is uicia publicauit. simile aliquid
aomittamꝰ. rẽ tuntũ gestã que ĩstructionẽ necessari¬
am uobis c̃ferre possit cacponã: Cũ igit᷑ ad senem
quȩdã nob̾ obtime cognitũ. quidã ñ ignauissimoꝵ
uiuenũ ꝓfectꝰ sui ⁊ curationis gr̃a ꝑexisset᷑ ⁊ car¬
nalibꝰ incentiuis ac fornicationis spũ semet ipsum
inquietari simplicit᷑ ꝓdidisset: c̃solationẽ credes
laboribꝰ suis oratione senis: ⁊ remedia inflictis uul¬
neribꝰ reꝑturũ ÷ Ille amarissimis eũ increpans uer¬
bis. miserabilẽq: ⁊ indignũ. nec monachi nomine

Expanded text:
tis incitari, subuertere ae decipere exemplis eorum frautis incitari, subuertere ae decipere exemplis eorum fraudulenta subtilitate festinat, uel in teporem eos scilicet nonum uel in letalem desperationem doctrinis eorum institutisque perducens. cuius rei uolens nobis exempla proferre, auctoris nomine praetermisso, ne nos quoque illms, qui patefacta sibi fratris uitia publicauit, simile aliquid admittamus, rem tantum gestam, quae instructionem necessariam uobis conferre possit, exponam. cum igitur ad senem. quendam nobis optime cognitum quidam non ignauissimorum innenom profectus sui et curationis gratia perrexisset et carnalibus incentiuis ac fornicationis spiritu semet ipsum inquietari simpliciter prodidisset, consolationem credens laboribus suis oratione senis et remedia inflictis uulneribus reperturum, ille amarissimis eum increpans uerbis miserabilemque et indignum nec monachi nomine
Abbreviated transcription (Latin):
numero annoꝵ c̃puttita Cani enĩ sunt sens hominis:
& ettis senec tutis uita inmacłata Et iecirco ñ om̃iũ
senioꝵ quoꝵ capita canicies tegit. quosq uitȩ longẽ¬
uitas sola cõmendat. nob̾ sunt sec tanda uestigia.
seu tradiciones ac monitt suscipienda : sed eoꝵ quo
te signasfe. nȩc p̃sumptionibꝰ ꝓpriis. sed maioꝵ tradi¬
cionibꝰ institutos Sunt enĩ ñ nulli quoꝵ etiã q̃ est
lugubriꝰ. maior ÷ multitudo: qͥ inte pore suo quȩ̃
ab ad olescentia cõceꝑunt. atq inignauia sene sc̃en¬
tes. autoritatẽ sibi ñ maturitate. moꝵ. sed annoꝵ
numero sittite c̃quir̃: dequibꝰ ex probratio illa
iunioribꝰ ñ uitȩ ꝓbitas nec ulla ꝓpositi huiꝰ laudabi¬
lis atq initanda districtio: sed annositas sola pro¬
uex Quoꝵ caniciẽ callidissimꝰ mimicꝰ ad deceptio¬
nẽ iumoꝵ inp̃ udicata auc toritate ꝓponens: & illos¬
qui aduã ꝑfeccionis uł suis uł alioꝵ potuerant moni¬

Expanded text:
 cani enim sunt sensus hominis, et aetas senectutis uita inmaculata. et idcirco non omnium seniorum, quorum capita canities tegit quosque uitae longaeuitas sola commendat, nobis sunt sectanda uestigia seu traditiones ac monita suscte signasse, nec praesumptionibus propriis, sed majorum traditionibus institutos. Sunt enim nonnulli, quorum etiam, quod est lugubrius, major est multitudo, qui in tepore suo quem ab adulescentia conceperunt atque ignauia senescentes auctoritatem sibi non maturitate morum, sed annorum numerosi- tate conquirunt. de quibus exprobratio illa iunioribus non uitae probitas nec ulla propositi huius laudabilis atque imitanda districtio, sed annositas sola prouexit. quorum canitiem callidissimus inimicus ad deceptionem iuniorum in praeiudicata auctoritate proponens etiam illosqui ad uiam perfectionis uel suis uel aliorum potuerunt moni
Abbreviated transcription (Latin):
nali conscientie spina de cordibꝰ euulsa. securi iam munifi¬
centias dm̃i ac miserationes quas uł inp̃terito tribuit. uel
inp̃senti largitur. uł p̃p̃arat infuturo m̃te purissima re-¬
tractantes: ad illam ignitam ⁊que hore hominum nec
cõprehendi nec expͥmi potest orationem. feruentissimo¬
rum puritatis ꝓficit affectum: atq meo iam ceꝑit radicari:
solet hecͦ simul paritq̃ concipiens. atq in modum cuiꝰdam
mcõprehensibilis ac rapacissime flamme cuncta ꝑ uolitans.
meffabiles ad dm̃ p̃ces purissimi uigoris effundere: quas
ipse sp̃s int̃pellans gemitibꝰ in ennarrabilib ignorantibus
nob̾ emittit ad dm̃: Tanta scilicet milliꝰ hore mom̃to con¬
cipiens: uineffabilit̾ insupplicatione ꝓfundens. quanta ñ
alio tempore recordari: Et inde est qͥ in qualibet m̃sura
quipositus. ñ numquam puras intentasq p̃ces inuenitur
emittere : qr ide illo: ihumili ordine inuenitur qui est

Expanded text:
nali conscientiae spina de cordibus pulsa, singulares jam munifinali conscientiae spina de cordibus pulsa, singulares jam munificentias Domini ac miserationes, quas vel in praeterito tribuit, vel in praesenti largitur, vel praeparat in futuro, mente purissima retractantes, ad illam ignitam, et quae ore hominum nec comprehendi nec exprum puritatis proficit affectum, atque in eo jam coeperit radicari, solet haec omnia simul pariterque concipiens, atque in modum cujusdam incomprehensibilis ac rapacissimae flammae cuncta pervolitans, ineffabiles ad Deum preces purissimi vigoris effundere, quas ipse Spiritus interpellans gemitibus inenarrabilibus ignorantibus nobis mittit ad Deum, tanta scilicet in illius horae momento concipiens et ineffabiliter in supplicatione profundens, quanta nonalio tempore recordari. Et inde est quod in qualibet mensura quis positus, nonnunquam puras intentasque preces invenitur emittere, quia de illo primo et humili ordine, qui est
Abbreviated transcription (Latin):
xcuii quatuor specieb. licet ñ numquam głam
soleant occasiones supplicationum pinguium gene¬
rariͥ nam ⁊ de obsecrationis specie que de cõpũcione
nascitur peccatoꝵ.⁊ de orationis statu que defidutia
oblationum.⁊ consummatione uotoꝵ. ꝓ conscientie
ut constet om̃s has qͣs p̃diximus species. om̃ib hominibus
uales ac necessarias inueniri. Ut in uno eodemiq uiro nunc
quidem obsecrationum. nunc autem orationum. nc̃ postu-¬
iationum puras ac fer uentissimas supplicationes. uariatꝰ
emittat affectꝰ: Tam̃ pͥma adincipientes uidetur peculiariꝰ¬
ptinere: qui adhuc uitioꝵ suoꝵ aculeis. ac memoria re¬
moriadentur. Scđa: ad illos qui inꝑfectu iam spiritali
appetitũ q uirͣcͣum quadam mentis sublimitate con-¬
sistunt. Tercia: ad eos qui ꝑfectionem uotoꝵ suoꝵ oꝑib adim-¬
plentes. int̾cedere ꝓ aliis quoq considatione fragilitatis eoꝵ.
icaritatis studio ꝓuocantur. Quarta: ad illos qui iam pe¬

Expanded text:
us quattuor speciebus licet nonnumquam soleant occasiones supplicationum pinguium generari nam et de obsecrationis specie quae de conpunctione nascitur peccatorum, et de orationis statu quae de fiducia oblationum et consummatione uotorum pro conscientut constet omnes has quas praedizimnB species omnibus hominibus utiles ac necessarias inueniri, ut in uno eodemque uiro nunc quidem obsecrationum, nunc autem orationum, nunc postulationum puras ac feruentisaimas supplicationes uariatus emittat affectus, tamen prima ad incipientes uidetur peculiaritinere, qui adhuc vitiorum suorum aculeis ac memoria remordentur. Secunda ad illos qui in profectu jam spiritali appetitu virtutum quadam mentis sublimitate consistunt. Tertia ad eos qui perfectionem votorum suorum operibus adimplentes, intercedere pro aliis quoque consideratione fragilitatis eorum charitatis studio provocantur. Quarta ad illos qui, jam poe
Abbreviated transcription (Latin):
ut faceret : iñ fec̃  Et iterũ. Quia tu dñe misericors ⁊ miseratoe
eoꝵ s ꝯsulens. inp̃cat᷑ dicens Adde eis mala dñe: adde mala glo¬
riosis t̾re. Utpse dñs: ecce in qͥd inducã suꝑ eos mala. .i. dolores
ac uastitates: quibꝰ inp̃senti salubrit̾ castigati ad me quem inreh
principalia ẽẽ mala: ñ possumꝰ diffinire. Multis enĩ ad bonum
ꝓficiunt: ⁊ causas et̃noꝵ pariunt gaudioꝵ. Et id circo ut ad
q̃stionẽ ꝓpositã recurramꝰ : uniũsa q̃ putant᷑ mala nob ab im¬
micis uł aqͥb cũq aliis irrogari: ñst̃ mala. s media Nenm tala
inuenint᷑. qͣlia putat ẽẽ ille qͥ irrogat animo furibundo. ħ
qͣlia senserit ill& qͥ st̾iet Iõq cũ illata fuerit mors uiro sõ.
ñ ei malũ illatum eẽ credendum ẽ. s mediũ qͥdã: qͥ cũ pecettos
malum sit. ito requies : cuiꝰ uita absdita ẽ: Et ĩo uir ust
gdi sege reddendũẽ: cũ fructu ubrimo passionis. ac magne

Expanded text:
et non fecit, et iterum: quia tu, domine, misericors et miserator, eorum, sed consulens inprecatur: adde illis mala, domine, adde mala gloriosis terrae, et ipse dominus ecce, inquit, inducam super eos mala, id est dolores ac uastitates, quibus in praesenti salubriter castigati ad me, quem in reprincipalia eaae mala non possumus definire: multis enim ad bonum proficiunt et causas aeternorum pariunt gaudiorum. et idcirco, ut ad quaestionem propositam recurramus, uniuersa quae putantur mala nobis ab inimicis uel a quibuscumque aliis inrogainuenientur qualia putat esse ille qui intulit animo iuribundo, sed qualia senserit ille qui sustinet. ideoque cum inlata fuerit mors uiro sancto, non ei malum inlatum esse credendum est, sed medium quiddam. quod cum peccatori malum sit, iusto requiesnexcusabili lege reddendum est, cum fructu uberrimo passionis ac magnae
Abbreviated transcription (Latin):
alt̃. formans lucẽ. ⁊ creans tenebras: faciens pacẽ.⁊ creans n¬
la. Et iterũ: Si ẽ malitia inciuitate: ꝗͣ. dñs ñfecit. teodnis
his sentiant᷑ mala. qͥb utilit̾ inferunt᷑ hõibꝰ. Et enĩ dispitas
diuma cenfura: necesse ẽ ut humanis uerb ⁊ affectionib elar.
Et enĩ sectio uł ustio salutaris. q̃ ilł qͥ ulcerũ ꝯtagione putrꝰ¬
factist̃ pie inferunt᷑ amedico mala atolerantib creduntꝰ
Nec eqͦ calcar: nec em̃datio suauisẽ delinq̃nti: Om̃s ⁊̃ discipline
his qͥ erudiunt᷑ amare senciunt᷑ ad p̃sens : sic̃ apłs dic̃. Om̃i

Expanded text:
alter, formans lucem, et creans tenebras, faciens pacem, et creans mala, et iterum: si est malitia in ciuitate quam dominus non fecit? . THEODORVS: his sentiantur mala quibus utiliter inferantur. hominibus etenim disputans diuina censura necesse est ut humanis uerbis et adfectibus eloquatur. etenim sectio uel ustio salutaris, quae illis qui ulcerum contagione putrefacti sunt pie infertur a medico, mala tolerantibus creditur. nec equo calcar nec emendatio suauis est delinquenti. omnes etiam disciplinae his qui erudiuntur amarae sentiuntur ad praesens, sicut apostolus di
Abbreviated transcription (Latin):
as itaq diuisiones firas atq immobiles retinentes.:
scientesq nichil ẽẽ bonũ nͥ uirtutẽ solã q̃ extimore
sc̃s suis aut ꝑse. aut ꝑ aliũ quẽ piã inferri ꝑmiserit malũ:
q̃ sine dubio nusꝗͣ. om̃ino repperies. Nec enĩ potuit aliqñ
cuiqͣ nolenti ac resistenti. malum peccati alt̃ inferre: nisi
ili soli qͥ illud inse cordis ignauia.⁊ corrupta uoluptate
scepit: Deniq cũ bõ iob diabolꝰ adibitis uniũsis neqͥtie sue
machinis. malũ hoc peccati uoluisset inferre: ac ñsolum
cunctis eum faultatib spolians. uerũ ⁊̃ post cũ de morte
siloꝵ septẽ tã atrocẽ tamq insꝑatũ orbitatis dolorẽ itulisset : ⁊ uuln̾e
eũ pessimo acapitis uertice usq ad plantas pedũ.: untoleran¬
aiscruciatibꝰ onerasset: nequaquã ei peccati macłam
quiut infigere. qi incuntis in mobilis ꝑseuerans nullum
blasphemie accõmodauit assensũ:¬

Expanded text:
as itaque divisiones fixas atque immobiles retinentes scientesque nihil esse bonum, nisi virtutem solam, quae ex timore sanctis suis, aut per se, aut per alium quempiam inferri permiserit malum, quod sine dubio nusquam omnino reperies. Nec enim potuit aliquando cuiquam nolenti ac resistenti malum peccati alter inferre, nisi illi soli qui illud in sese cordis ignavia et corrupta voluntate suscepit. denique cum beato lob diabolus adhibitis uniuersis nequitiae suae machinis malum hoc peccati uoluisset inferre ac non solum cunctis eum facultatibus spoliasset, uerum etiam post illum de morte septem filiorum tam atrocem tamque insperatum orbitatis doeum pessimo a capitis vertice usque ad plantam pedum, et intolerandis cruciatibus onerasset, nequaquam ei peccati maculam quivit infligere; qui in cunctis immobilis perseverans, nullum blasphemiae accommodavit assensu
Abbreviated transcription (Latin):
cupientibꝰ debent ẽẽ conꝑte: In dignis & fastidiose
quertentibꝰ pandens. aut iactantię uiciũ. aut ꝑdi¬
cionis crim̃ uidet᷑ in currere: Tandẽ fatigatꝰ p̃cib¬

Expanded text:
cupientibus debent esse conpertae, indignis et fastidiose cupientibus debent esse conpertae, indignis et fastidiose suscipientibus pandens aut iactantiae uitium aut proditionis crimen uideretur incurrere, tandem fatigatus precib
Abbreviated transcription (Latin):
sciti ubi monachoꝵ ꝓbatissimi patres. & om̃isi
cõmorabat᷑ ꝑfeccio. Abbatẽ moisen qui int̾ illos egre¬
gios fiores suauiꝰ. Non solũ ac tuali uerũ etiã theorica
uirtute flagrabat. institutione eiꝰ fundari cupiens eo¬
petissem una cũ scõ abbe germano. Cũqͦ michi ab ip¬
so tyrocimo acrudim̃tis milicie spirituał. Itti indun¬
duũ deinceps cõtub̃nũ. tã incȩnobio quã inheremo
fuit. Ut cuncti ad sĩgnificandã sodalittitis ac ꝓposi
nr̃i parilitaitẽ ꝓnuntiarent. Unã m̃tẽ atq aniniã
duobus inessẽ corporibꝰ parit̾q ab eodẽ abb̃e edifica¬
cionis sermonẽ fusis lacrimis posceremꝰ: Iuippe cuius
hunc animi rigorẽ manifestissime noueramꝰ. Ut nisi
fidelit̃ desid̾antibꝰ & cũ om̃i cordis cõtritione quȩrentibꝰ.
nequaquã ad quie sceret ianuã ꝑfeccionis aꝑire:
e scilicet si passim uł nolentibꝰ eam. Uel tepide sicien¬
tibꝰ exib̾et res necessarias. & que solis ꝑfeccionem

Expanded text:
Sciti, ubi monachorum probatissimi patres et omnis commorabatur perfectio, abbatem Moysen, qui inter illos egregios flores suauius non solum actuali, uerum etiam theoretica uirtute fragrabat, institutione eius fundari cupiens epetissem, una cum sancto abbate Germano cum quo mihi ab ipso tyrocinio, ac rudimentis militiae spiritalis ita individuum deinceps contubernium tam in coenobio, quam in eremo fuit, ut cuncti ad significandam sodalitatis ac propositi nostri parilitatem pronuntiarent, unam mentem atque animam duobus inesse corporibus, pariterque ab eodem abbate aedificationis sermonem fusis lacrymis posceremuhunc animi rigorem manifestissime noueramus, ut nisi fideliter desiderantibus et cum omni cordis contritione quaerentibus nequaquam adquiesceret ianuam perfectionis aperire, ne scilicet, si passim uel nolentibus eam uel tepide sitientibus exhiberet, res necessarias et quae solis perfectionem
Abbreviated transcription (Latin):
oyses Mentẽ quide ñ int̾pellari cogitationib
impossibile est a susciꝑe uͦ eas suie respuere. om̃i studẽ¬
ti possibile ẽ: Iuẽ ad miodũ gͥortus earũ non om̃imodis
pendet a nob̃: ita probatio uł eleccio consistit in nob̾
Nec tam̃ exh qd diximꝰ in possibile eẽ m̃tẽ cogitationibꝰ
maneret arbitriũ. Nȩc in nob̾ staret nr̃ȩ correcti¬
onis in dustria: Sed est inꝗͣ. nr̃m magna expatte
ut cogitationũ qualitas em̃det᷑. Et uł sc̃ȩ ac sp̃ale ᷤᷤ
ĩcordibꝰ nr̃is. uł trenȩ.carnalesq c̾orescant: Idõ
nãq frequẽs lectio: ⁊ uigis adhibet᷑ meditatio
scripturarũ: ut exĩde nob̵ sp̃al memorie p̃beat᷑
occasio: Ic circo decãtatio erebra psalmoꝵ: ut as¬
sidua nob̾ eoxinde cõpunctio ministret᷑ Ic circo
uigiliarũ ac ieuinioꝵ. orationũq sedulitus ad¬
hibet̾: ut extenuata mẽs ñ t̾rena sapiat. sed
cȩlestia c̾templet̾ Iuibꝰ eursũ negligentia irrũ¬

Expanded text:
OVSES: Mentem quidem non interpellari cogitationibus inpossibile est, suscipere uero eas siue respuere omni studenti possibile est. quemadmodum igitur ortus earum non omnimodis pendet a nobis, ita reprobatio uel electio consistit in nobis. nec tamen ex eo quod diximus inpossibile esse mentem cogitationibus maneret arbitrium nec in nobis staret nostrae correctionis industria. sed est, inquam, nostrum magna ex parte, ut cogitationum qualitas emendetur et uel sanctae ac spiritales in cordibus nostris uel terrenae carnalesque concrescant. ideo namque frequescripturarum, ut exinde nobis spiritalis memoriae praebeatur occasio, idcirco decantatio crebra psalmorum, ut adsidua nobis exinde conpunctio ministretur, idcirco uigiliarum ac ieiuniorum orationumque sedulitas adhibetur, ut extenuata mens non terrena sapiat, sed caelestia contempletur. quibus rursum neglegentia inre
Abbreviated transcription (Latin):
dentissimꝰ ad olescens intellex̃ : ad monciũ secreta c̃fugiens : dũ
saxeũ montẽ: Ad cuiꝰ radicẽ: ñ grandi spelunca lapide. claude.¬
lut᷑. Quo remoto. ut ẽ cupiditas hominũ. auidiꝰ occulta cognos¬
patulis diffusa ramis uetꝰ palma contexerat.: fontẽ lucidissimũ
qua. cleopatrae pucͥtꝰ antoniꝰ ẽ. Igit᷑ ad amato qͣsi adõ sibi offer.¬
retur habitado: omnẽ ibidẽ orationibꝰ ⁊ solitudine duxit
etatẽ: cibũ iuestim̃tũ p̾alma p̾bebat. Qd̾ ne cui impossibile
ia syriã sarracenis uingit᷑. uidisse me monachos. eqͥbꝰ unus
incist̾na uetere ꝗͣ gentili sermone sẏritobã uocant: qͥnq

Expanded text:
dentissimus adolescens intellexit, ad montium deserta confugiens, dum saxeum montem, ad cujus radices haud grandis spelunca, lapide claudebatur. Quo remoto ut est cupiditas hominum occulta cognospatulis diffusa ramis vetus palma contexerat, fontem lucidissimum qua Cleopatrae junctus est Antonius. 6. Igitur adamato quasi quod a Deo sibi offerretur habitaculo, omnem ibidem in orationibus, et solitudine duxit aetatem. Cibum et vestimentum ei palma praebebat. Quod ne cui impossibile ta Syriam Saracenis jungitur, et vidisse me monachos, et videre, in cisterna 6 veteri quam gentili sermone Syri GUBBAM vocant quinque
Abbreviated transcription (Latin):
unitas que nunc est patris cum filio: i filii cumpatre. in nr̃o fuent
sensumteq transfusa: id est ut quem admodum nos ille sincerai
pura. ac indissolubili diligit caritate nos quoq ei ꝑpetua un
separabili dilectione ungam᷑. Ita scilicet eidem copulati: ut qͥ
quid sꝑamꝰ. qͥcquid intelligimꝰ. quicqͥd loqͥmur ds̃ sit: inillum
inquam ꝑuenientes quem p̃diximꝰ finem: quem idem dñs oris
innob̾ optat impleri: Ut om̃s sint unum. sic̃ nos unum sumꝰ.
Ego in eis itu mie: ut sint upsi consũmati munum: Et iterũ
P at̃ quos dedisti mͥ: uolo ut ubi egosum. npsi sint mecum: hec
gͥ destinatio soli tarii : hec esse debet om̃is intentio: ut imagnẽ
future beatitudinis in hoc corpore posfidere mereat᷑: ⁊ quodãm
arram celestis illiꝰ conuersationis ⁊głe. incipiat in hoc uascło p̃¬
gustare: hic inquam finis tociꝰ ꝑfertionis est: ut eo usq ex¬
tenuata mens ab om̃i situ carnali. ad spualia cotidie sublime¬

Expanded text:
unitas quae nunc est patris cum filio et filii cum patre in nostrum fuerit sensum mentemque transfusa, id est ut quemadmodum nos ille sincera et pura atque indissolubili diligit caritate, nos quoque ei perpetua et inseparabili dilectione iungamur, ita scilicet eidem copulati, ut quid quid spiramus, quidquid intellegimus, quidquid loquimur, deus sit, in illum, inquam, peruenientes quem praediximus finem, quem idem dominus orans in nobis optat inpleri: ut omnes sint unum sicut nos unum sumus, ego in eis et tu in me, ut sint et ipsi consummati in unum, et iterum: pater, quos dedisti mihi, uolo ut ubi ego sum et ipsi sint mecum. haec igitur destinatio solitarii, haec esse debet omnis intentio, ut imaginem futurae beatitudinis in hoc corpore possidere mereatur et quodammodo arram caelestis illius conuersationis et gloriae incipiat in hoc uasculo praegustare. hic, inquam, finis totius perfectionis est, at eo usque extenuata mens ab omni situ carnali ad spiritalia cotidie sublime
Abbreviated transcription (Latin):
corpꝰculũ tegas. immo t̾rã tre reddas. his antoniꝰ auditis: flens et
gemens ne se desereret: atq ut comitẽ tał itineris acciꝑet: p̃cabat᷑
tͥ sarcina carnis ab iecta agnũ seqͥ. s ⁊ cet̾is expedit fr̃ĩbꝰ: ut tuo mii
rogͣuit:
ñ quod magnoꝑe curaret utrũ tectũ putresceret cadauer. an
nudũ: qͥppeꝰ tanti tẽporis spacio c̃teatis palmarũ foliis uestiebat᷑
s ut ase ille redent meror sue mortis releuaret᷑. Stupefactꝰ gͦ
antoniꝰ. qd̃ de athanasio ⁊ pallio eiꝰ audierat: qͣsi xp̃m in paulo
uidens. impectore eiꝰ dm̃ uenerãs: ultra respond̾e nichil ausꝰe

Expanded text:
corpusculum meum tegas, immo terrae terram reddas. 12. Athagemens, ne se desereret, atque ut comitem talis itineris acciperet, precabai, sarcina carnis abjecta, Agnum sequi. Sed et caeteris expedit fratribus, ut tuo adrogavit, non quod magnopere curaret, utrum tectum putresceret cadaver, an nudum quippe qui tanto temporis spatio, contextis palmarum foliis vestiebatur, sed ut a se recedenti moeror suae mortis levaretur. Stupefactus ergo Antonius, quod de Athanasio et pallio ejus audierat, quasi Christum in Paulo videns, et in pectore ejus Deum venerans, ultra respondere nihil ausus est:
Abbreviated transcription (Latin):
ualere studiũ laborantis. & quanta libet animi ni¬
tentis industria. sine ipsius itum aduitorio statum
pristinũ recuꝑare ñ posse : Illudq in nob̵ uigit̾ ad¬
inpleri: ñ uolentis neq currentis: sed miserentis ẽ dĩ:
Quȩ gr̃a ñ nũquã ec̃trario negligentes ac resolutos. an¬
spiratione hac qua dicitis scã. & habundantia spaliũ
cogitationũ. uisitare ñ renuit: Sed in spirat in dig¬
nos. ex suscitat dormiente ᷤ: & alluminat ignorantiȩ
gat : in.fundens se cordibꝰ nr̃is. ut uł sic de mertiȩ
sõno. ẽpunctione ipsiꝰ instigati. c̃ surgere ꝓuoce¬
mͥ: deniq frequent̃ etiã odoribꝰ ultra om̃em suaui¬
tatẽ c̃ positionis humane. in his ipsis subito uisititi¬
onibꝰ adimplem̾ . ita ut mes hac oblectatione re¬
soluta. in quendã sp̃s rapiat᷑ excessũ: iẽq cõmora¬
ri obliuiscat᷑ in carne
.UI. Qͣ utile nobis sit int̃

Expanded text:
valere studium laborantis, et quantumlibet animi nitentis industriam sine ipsius iterum adjutorio statum pristinum recuperare non posse, illudque nobis jugiter adimpleri: « non volentis, neque currentis, sed miserentis est Dei, » Quae gratia nonnumquam econtrario negligentes ac resolutos inspiratione hac, qua dicitis, sancta, et abundantia spiritalium cogitationum visitare non renuit, sed inspirat indignos, exsuscitat dormientes, et illuminat obsessos igngat, infundens se cordibus nostris, ut vel sic de inertiae somno compunctione ipsius instigati consurgere provocemur. Denique frequenter etiam odoribus ultra omnem suavitatem compositionis humanae, in his ipsis subito visitationibus adimplemur, ita ut mens hac oblectatione resoluta in quemdam spiritus rapiatur excessum, seque commorari obliviscatur in carne. CAPUT VI. Quod utile nobis sit int
Abbreviated transcription (Latin):
głmꝰ: At si paululũ quid ab ea cogitatio nr̃a defle¬
xerit. ad contẽplationẽ eiꝰ ilico recirentes. rułsus
eã uelut quadã norma rectissime corrigłmꝰ. Iue
semꝑ om̃s conatꝰ om̃s nr̃os ad unũ hoc reuocans
signũ. arguit statĩ sia ꝓposita direccione mens
nr̃a uł paululũ deuiauerit.

Expanded text:
gemus, ac si paululum quid ab hac cogitatio nostra deflegemus, ac si paululum quid ab hac cogitatio nostra deflexerit, ad contemplationem eius ilico recurrentes rursus eam uelut ad quandam normam rectissime corrigemus, quae semper omnes conatus nostros ad unum hoc reuocans signum arguet statim, si a proposita directione mens nostra uel paululum deuiauerit.
Abbreviated transcription (Latin):
gare: Iuia frustra concupisceret lucrũ. nisi
uiã qua ad id tendet elegisset: Et qui certis qͥb:q
dignitatibꝰ mundi huiꝰ cupiunt honorari. cuise officio
uł ordini debeant mancipare ante ꝓponunt :
ut ꝑ legitimũ spei tramitẽ. finẽ quoq ualeant
desid̾ate dignittitis at tingere Ittq & iue nr̃e
finis quidẽ ẽ regnũ di: Iui uero sit scopos. debet
diligent̃ inquiri: Iui si nobis diligenter conptus
nõ fuerit frustra nitendo fatigabimꝰ: Iuia sine
uia tendentibꝰ. labor ẽ itineris non ꝓfectus:
Ad quod obstupsscentibꝰ nobis: senex intulit. finis qui¬
dem nr̃e ꝓfessĩonis ut diximꝰ: regnũ dĩ.seu regnũ
celorũ ẽ: destinatio uero .i. scopos. purittis cordis:
sine qua ad illũ finẽ in possibile ẽ quẽ piã ꝑuenire
In hac ergo destinatione defigentes nr̃e directionis
obtiuũ: uelut adcertã lineã cursũ rectissimũ diri¬

Expanded text:
gare, quia frustra concupisceret lucrum, nisi gare, quia frustra concupisceret lucrum, nisi uiam qua ad id tenderet elegisset. et qui certis quibusque dignitatibus Mundi huius cupiunt honorari, cui se officio uel ordini debeant mancipare ante proponunt, ut per legitimum spei tramitem finem quoque ualeant desideratae dignitatis adtingere. itaque et uiae nostrae finis quidem est regnum dei. quid uero sit scopos debet diligenter inquiri: qui si nobis similiter conpertus non foent, frustra nitendo fatigabimur, quia sine uia. tendentibus labor est itineris, non profectus. ad quod obstupescentibus nobis senex intulit: finis quidem nostrae professionis ut diximus regnum dei seu regnum caelorum est, destinatio uero, id est scopos, puritas cordis, sine qua ad illum finem inpossibile est quempiam peruenire. in hac ergo destinatione deiigentes nostrae directionis obtutus uelut ad certam lineam cursum rectissimum diri
Abbreviated transcription (Latin):
Bene inqͥt et argute define dixistis: Iui uero
debeat ẽẽ scoposnr̃ Id est destinatio. cui iugiter
inherentes ut finẽ ualeamꝰ adtingere : p̃om̃ibus
nosse debetis Et cũ ignorationẽ confessi simpli¬
cit̾ fuissemꝰ. adiecit In om̃i ut dixi arte ac disci¬
plina precedit. Iuidam scopos. Idẽ anime destina¬
cio. siue incessabił m̃tis intentio Iuã nisi quis oĩ
studio ꝑseuerantiaq seruauerit. nec adfinem
de siđati fructꝰ poterit ꝑuenire : Nã ut dixi agri¬
cola finẽ habens secure copioseq uiuendi. in ꝓuẽ¬
tu segetũ fecundarũ. Scopon idẽ destinationẽ
gerit. agrũ suũ cunctis sentibꝰ expurgare: eum¬
que uniuersis infructuosis uacuare graminibus.
Nec alit̾ quieti finis opulentiãᷤ adepturũ ẽẽ c̾fidit
nisi id quod usũ obtinere desiđat : quadã prius
oꝑis ac spei suȩ ratione possideat Negociator
quoque cõparandarũ merciũ defideriũ non
deponit. ꝑ quod possit questuosiꝰ diuicias congre¬

Expanded text:
Bene, inquit: argute de fine dixistis. qui uero debeat esse scopos noster, id est destinatio, cui iugiter inhaerentes finem ualeamus adtingere, prae omnibus nosse debetis. et cum ignorationem confessi simpliciter fuissemus, adiecit: in omni ut dixi arte ac disciplina praecedit quidam seopos, id est animae destinatio siue incessabilis mentis intentio. quam nisi quis omni studio perseuerantiaque seruauerit, nec ad finem desiderati fructus poterit peruenire. nam ut dixi agricola finem habens secure copioseque uiuendi in prouentu segetum fecundarum scopon, id est destinationem gerit agrum suum cunctis sentibus expurgare eumque uniuersis infructuosis uacuare graminibus, nec aliter se quieti finis opulentiam adepturum esse confidit, nisi id, quod usu obtinere desiderat, quadam prius operis ac spei suae ratione possideat. negotiator quoque conparandarum mercium desiderium non deponit, per quod possit quaestuosius diuitias congre
Abbreviated transcription (Latin):
ergo manifestũ ẽ iũ quẽq delinq̃re: q̃ ingruentib cogitatio¬
nib prauis. ñ ꝯfec̾tim repulsã ꝯtradictionis obitiat: riã resistite
ei mqͥt: ⁊ fugiet auobis:
Ger ManUS Interrogatio suꝑ

Expanded text:
Ergo manifestum est hinc unumquemque delinquere, quod ingruentibus cogitatioErgo manifestum est hinc unumquemque delinquere, quod ingruentibus cogitationibus pravis non confestim repulsam contradictionis objiciat. Nam resistite ei, inquit, et fugiet a vobis . CAPUT IX. Interrogatio su
Abbreviated transcription (Latin):
dmꝰ. Ceterũ nullꝰ hominũ poss om̃ino uitare peccatũ qͥcũq
eendũ. ita ⁊ ad cõpellendum facultas uiolenta suppete
auã obrẽ sic̃ iniłł ẽ instigationis copia: ita un nobis¬
⁊ respuendi. uł ac qͥescendi lib̾tas ẽ attributa. Quoꝵ tñ
pcentiam umpugnationes siꝑtimesçimꝰ : ⁊̃ ꝓtectiones atq
dutoria dĩ. econtraio ꝯferamus. deqͦ dr̃. Maior enĩ qͥ inno¬
bisẽ. ꝗͣ qͥ in hoc mundo Cuniꝰ arxilia multo uehem̃tiore mi¬
lcant uirtute ꝓ nob̾ ꝗͣ aduers nos illoꝵ multitudo ꝯflig̃:
dambonarũ rerũ ñtantũ suggestor.s ⁊̃ fautor atq impul
suẽ ds: ita ut ñ nũꝗͣ. nos ⁊̃ inuitos ugnorantes. attͣhat ad sa¬
uitẽ. sonstat gͦ neminẽ posse adiabolo decipi: nͥ illũ qui p̾bere
amaluerit sue uoluntatis assensum. ad eccłastes his uer bis
udent̃ exp̃ssit. auia enim ñsit itͣdictio abhis qͥ faciunt cito¬
malui: iõ repletũ ẽ cor filioꝵ hominũ impsis ut faciant malũ:

Expanded text:
credamus. ceterum nullus hominum posset omnino uitare pecoatum quodcumqgerendum, ita et ad conpellendum facultas uiolenta subpeteret. quamobrem sicut in illis est instigationis copia, ita, in nobis uirtus respuendi siue adquiescendi libertas est adtributa. quorum tamen potentiam et inpugnationes si pertimescimus, etiam protectiones atque adiutoria dei e contrario conferamus, de quo dicitur: maior enim qui in nobis est quam qui in hoc mundo. cuius auxilia multo uehementiore militant uirtute pro nobis quam aduersus nos illorum multitudo confligit nam bonarum rerum non tantum sor est Deus; ita ut nonnumquam nos etiam invitos et ignorantes attrahat ad salutem. Constat ergo neminem posse a diabolo decipi, nisi illum qui praebere illi maluerit suae voluntatis assensum. Quod Ecclesiastes his verbis evidenter expressit: Quia enim non fit contradictio ab his qui faciunt malum cito, ideo repletum est cor filiorum hominum in ipsis, ut faciant malum .
Abbreviated transcription (Latin):
ret. quȩ iniqͥtate hominũ fucta ÷ : eoꝵ scilicet qͥ
caquȩ om̃ibꝰ a cõmuni creatore c̃cessa sunt. In suos
tantũ occupãt usu sec tam̃ utenda tenuer
onec ergo ĩ hc mũdo ĩequalitas ista cpissatur
Erit hȩc actio necessaria & utił exercenti. restituẽs
quidẽ bono affec tui ⁊ pie uolunttiti. retributionẽ herȩ¬
ditutis ȩt̃ne: Ipsa uͦ ĩfut̾o scło parilitate regnãte cessabit¬
Cũ iã nõ fuerit ĩȩqͣlitus ꝓpt̃ quã hȩc debeãt exerceri:
sed cuncti ab hac multiplici idẽ ac tuali oꝑatione.
ad caritaitẽ dĩ ⁊ diuinarũ rerũ cõtemplationẽ. ꝓpe¬
tua cordis puritate trãsibũt: Cui sehiqͥbꝰ cura ẽ
uł scientiȩ uł emũdationi m̃tis insistere Iã in hoc
scło c̃stituti eleger̃ om̃i conatu ac uiribꝰ mãcipari:
Illi scilicet semetipsos officio ad huc incarne corrup¬
tionis positi deputante.: In qͦ erũt corruptione de¬

Expanded text:
ret: quae iniquitate hominum facta est, eorum scilicet qui ret: quae iniquitate hominum facta est, eorum scilicet qui ea quae omnibus a communi creatore concessa sunt, in suos tantum occupant usus, nec tamen utenda tenuerunt. Donec ergo in hoc mundo inaequalitas ista grassatur, erit haec actio necessaria et utilis exercenti: restituens quidem bono affectui et piae voluntati retributionem haereditatis aeternae, ipsa vero in futcum iam non fuerit inaequalitas propter quam haec debeant exerceri, sed cuncti ab hac multiplici, id est actuali operatione ad caritatem dei et diuinarum rerum contemplationem perpetua cordis puritate transibunt. cui se hi, quibus cura est uel scientiae uel emundationi mentis insistere, iam in hoc saeculo constituti elegerunt omni conatu ac uiribus mancipare, illi scilicet semet ipsos officio adhuc in carne corrnptionis positi deputantes, in quo erunt corruptione de
Abbreviated transcription (Latin):
habẽs uitȩquȩ nuncẽ. & futurȩ: Iue ergo dr̃ ad
modicũ eẽ.utił. manifeste ꝓnũtiat᷑ nec ꝑ om̃e tẽp
exerceri. nec sũmã ꝑfeccionis ꝑse solã laboranti
posse cõferre: Modicũ quippead utrũq c̃ferri
potest: id uł adbreuitatẽ tẽporif. Iuod scilicet
homini tã in p̃senti quã infuturo exercitatio corpo¬
rał co et̃na ẽẽ nõ possit̾. Uel certe ad paruitatẽ
utilitatis quede carnali exercittitione cõquirit᷑
Eo qd a fflictio corporał micia quedã ꝓfectꝰ Nõ ipsã
ꝑfeccionẽ pariat carittitis. quȩ ꝓmissionẽ habet
uitȩ p̾sentis & futurȩ: Et i circo exercitia oꝑũ
p̃dictoꝵ necessaria eẽ censemꝰ. Iuia sine ipsis ad
caritatis fastigia nõ possit ascendi hec etiã quȩ
dicitis oꝑa piettitis ac miscđiȩ. necessaria sunt
ĩhc tẽpr̃ : dũ adhuc ineq̃ł diuersittis dñat᷑: Iuoꝵ¬
nec hic quidẽ expecttiret᷑ oꝑatioꝰ nisi in opum.
in digentiũ. In firmoꝵq pars maxima redũda¬

Expanded text:
uitae quae nunc est et futurae. quae ergo dicitur ad modicum esse utilis, manifeste pronuntiatur nec per omne tempus exerceri nec summam perfectionis per se solam laboranti posse conferre. modicam quippe ad utrumque referri potest, id est uel ad breuitatem temporis, quod scilicet homini tam in praesenti quam in futuro exercitatio corporalis coaeterna esse non possit, uel certe ad paruitatem utilitatis quae de carnali exercitatione conquiritur, eo quod adflictio corporalis initia quaedam profectus, non ipsam perfectionem pariat caritatis, quae promissionem habet uitae praesentis et futurae. et idcirco exercitia aeram praedictorum necessaria esse censemus, quia sine ipsis ad caritatis fastigia non possit ascendi. haec etiam quae dicitis opera pietatis ac misericordiae necessaria sunt in hoc tempore, dum adhuc inaeqne hic quidem exspectaretur operatio, nisi inopum, indigentium infirmorumque pars maxima redunda
Abbreviated transcription (Latin):
ti eos ⁊ noluer̾ acciꝑe disciplinã Indurauer̃ faciem suam
suꝑ petrã : moluer̾ reũti Eg̃a quoꝵ curationẽ. omnẽ tẽppos
istiꝰ medicinã uidens ꝓpħa incassum fuisse ꝯsũptã : despans
qͦdãmͦ iũ de eoꝵ salute ꝓclamat. Defecit sufflatorium in
igne. frustra ꝯflaũ ꝯflator: malitie enĩ ur̃e ñ st ꝯsumpte.¬

Expanded text:
ies suas super petram, noluerunt reverti . Erga quorum curationem omnem temporis istius medicinam videns propheta incassum fuisse consumptam, desperans quodammodo jam de eorum salute proclamat: Defecit sufflatorium in igne, frustra conflavit conflator; malitiae enim vestrae non sunt
Abbreviated transcription (Latin):
lnt ultionũ incuteret᷑ exemplo: nec apud illã sũmi nominis
maiestatẽ. eẽ u̾manarũ rerũ ⁊ cotidiane dispensationis incuriã.
docum̃to huiꝰ seueritatis agnoscerent: ac retributionẽ dñi cunc-¬
toꝵ accuũ ꝑ hec q̃ gͣuissime formidabant. manifestiꝰ ꝑuiderent:
Inuenimꝰ sane ⁊̃ pleuiorib culpis ñ nullos eandẽ mortis ad p̾sens
excepisse sententiã: qͣ st̃ ⁊ illi puniti qͦs p̃diximꝰ extitisse sacrile¬
ge p̃uaricationis auctores: ut factũẽ in illo qͥ sabbo ligna colle¬
gerat: uł inanania ⁊ safira. qͥ parũ qͥddã de substantia infideli¬
tatis errore seruauerant: ñ qd eqͣlia fuerint pondã peccatoꝵ:
admodũ peccati.ita ⁊̃ pene ac t̾roris exẽplũ: ut qͥsqͥs eadẽ dein¬
ceps affectare temtasset. noss sibi scđm formã eandẽ qͣ illi dãp

Expanded text:
s maiestatem esse humanarum rerum et cotidianae dispensationis incuriam documento huius seueritatis agnoscerent ac retributorem deum cunctorum actuum per haec quae grauissime formidabant manifestius peroiderent. inuenimus sane etiam pro leuioribus culpis nonnullos eandem mortis ad praesens excepisse sententiam, qua sunt et illi puniti quos praediximus extitisse sacrilegae praeuaricationis auctores, ut factum est in illo qui sabbato ligna collegerat uel in Annania et Sapphira, qui parum quiddam de substantia sua infidelitatis errore seruauerant. non quo aequalia fuerint pondera peccatoruadmodum peccati, ita etiam poenae ac terroris exemplum, ut quisquis eadem deinceps adf
Abbreviated transcription (Latin):
dspipsum: Sunt aũ ⁊alia ultionũ gn̾a. qͥb ñ nulli qui fas¬
cie suꝑ g̾ssi sunt cumulũ ꝑcuciunt᷑ adp̃sens ut datan ubiis
siue core legimꝰ fuisse dampnatos: Et uł maxime illos qear¬
sensũ.: q̃ ⁊̃ ceteris penis grauiꝰ uidicandũe. De ipsis nãq mihl¬
seq̃ medicinã : qͥ desꝑantes semetipsos tradider̃ in pudrlas¬
⁊ in oꝑationes om̃is erroris mĩmunditia : ouiq obduratior
corđ : iusu ac freq̃ntia delinqndi: purgationẽ bre uisimihu
morrã : ⁊ facti estis sic̃ torris raptꝰ demaendio: inec sic redisis
adme dic̃ dñs. Et ieremias. Int̾feci ⁊ ꝑdidi ppłm meũ. ⁊ t̃¬

Expanded text:
ipsum. sunt autem et alia ultionum genera, quibus nonnulli qui malitiae sapergressi sunt cumulum percutiuntur ad praesens, ut Dathan et Abiron siue COle legimus fuisse damnatos et uel maxime illos desensum: quod etiam ceteris poenis grauius iudicandum est. de ipsis namque Psalmisequi medicinam, qui desperantes semet ipsos tradiderunt inpud in operationem omnis erroris, in inmunditiam, quique obduratione cordis et usu ac frequentia delinquendi purgationem breuissimi huius Gomorram, et facti estis sicut torris raptus de incendio: et nec sic redistis ad me, dicit dominus. et Hieremias: interfeci et perdidi populum meum, et
Abbreviated transcription (Latin):
ibeł inagro ie rahel. Simortuus fuerit a cabħ incuntate: co-¬
nedent eũ canes: Siaũ mortuus fuerit in agro: comedent eum
udueres celi. Et illud qđ pingenti cõminatione de nuncit᷑. Non
om̃ta qͥ uitulos aureos ad ꝑpetuã p̃uaricationẽ pleb̾. impiamq
adño seꝑationẽ pͥmꝰ instituit. uł illoꝵ tã innumera tãq nefaria
sacrilegioꝵ cͥmina. hec exqͦq̃re breuis ac mom̃tanea pena suffi¬

Expanded text:
Jezabel in agro Jezrahel: si mortuus fuerit Achab in civitate, coJezabel in agro Jezrahel: si mortuus fuerit Achab in civitate, comedent eum canes; si autem mortuus fuerit in agro, comedent eum volucres coeli . Et illud quod pro ingenti comminatione denuntiatur: Non petuam praeuaricationem plebis impiamque a domino separationem primus instituit, uel illorum tam innumera tamque nefaria sacrilegiorum crimina haec excoquere breuis ac momentanea poena suffi
Abbreviated transcription (Latin):
alluentum antix: illiq om̃ia que in eugdio secunt᷑ que ñ¬
pleta ante captiuitatem iero solimolrũ: unfine mund h
intelligunt᷑ implenda equib neut᷑ opinio impiguiui
nec seqͣntem prior intellectꝰ euacuat Et ic ciro pesiu
a uoł qͥstio licet ñsatis uideat᷑. nec freq̃nt̃ int homines iua¬
tilata. nec apud plurimos pateat. ⁊ex hoc ipso apus ulau
ea quȩ ꝓferimꝰ forsitan uideant᷑ ambigua : ita debemiꝰ miu
illa hãnt᷑ que media sunt tenenda : quamꝗͣ ñ tali opinii
qualibꝰ suspicionibꝰ tantum ⁊ coniecturis colligi solet.:
nifestis scripturarum testimoniis omĩa cõꝑbent᷑:¬

Expanded text:
aduentum Antichristi, illaque omnia quae in euangelio sequuntur, quae et inpleta ante captiuitatem Hierosolymorum et in fine mundi huius intelleguntur inplenda. e quibus neutra opinio inpugnat aliam nec sequentem prior intellectus euacuat. Et idcirco proposita a uobis quaestio licet non satis uideatur nec frequenter inter homines uentilata nec apud plurimos pateat, et ez hoc ipso apud aliquos ea quae proferemus forsitan uideantur ambigua, ita debemus nostram illa habeantur quae medie sunt tenenda, quamquam non tali opinione qualis suspicionibus tantum et conjecturis colligi solet, sed manifestis Scripturarum testimoniis omnia comprobent
Abbreviated transcription (Latin):
dam. suꝑ astra dĩ ponam solum meum: sedebo in onte
destam̃ti uilaterib aqͥlonis : ascendam suꝑ alatuonon
nubium simił ero altissimo. auos tñ ñsolos ex ilo becon¬
me stationis apice corruisse scriptura cõmemorat: dli
t̾ciam parcem stellarũ draconem illum secum parter

Expanded text:
in monte testamenti, in lateribus aquilonis. ascendam super altitudinem nubium, ero similis altissimo. quos tamen non solos ex illo beatissimae stationis apice conruisse scriptura conmemorat, dicens tertiam partem stellarum draconem illum secum pariter
Abbreviated transcription (Latin):
amẽ nichil: añ istud inquit geneseos temporale pͥncipi¬
ͥ oms illas potestates. celestesq uirtutes dmñ creasse non
usbilii ⁊ inuisibilia: siue angłi siue artangłi. siue troni siue
stiones siue pͥncipatꝰ siue potestates: om̃ia ꝑ ipsum: umipso
picipes fuisse collapsoslamentatio iezechieł sue isaie mani¬
ndis ad iezechiel. fili hominis leua planctum suꝑ pͥncipẽ¬

Expanded text:
tum est nihil, ante istud, inquam, Geneseos temporale principitum est nihil, ante istud, inquam, Geneseos temporale principium omnes illas potestates caelestesque uirtutes deum creasse non sibilia et inuisibilia, siue angeli sine archangeli, sine throni siue dominationes, siue principatus sine potestates. omnia per ipsum et in ipso principes fuisse collapsos lamentatio Ezechielis sive Isaiae maniita Dominus ad Ezechiel: Fili hominis, leva planctum super principe
Abbreviated transcription (Latin):
Quas ꝓhoc ipso ꝯscripser̃ ad tantam beatitudinis głam benestao
creatoris ex nchilo fuisse ꝑductas⁊ut ꝑpetuas ei gr̃as refirtꝰ
Nec enim existimare debemꝰ creationis ⁊ opifitui su pͥncipub
huiꝰ mundi ꝯstitutione dm̃ pͥmitꝰ inchoasse. quasi ĩ iłł ant̾ioribꝰ
atq innumeris scłis. ab om̃i ꝓuidentia ⁊ dispensatione dui¬
na fuisset ociosꝰ ac tanquam ñ hñs inquos bonitatis sue
fuisse credat᷑. Qd̃ de illa mm̃sa acfine pͥncipio uinconphen¬
sibili maiestate. satis humile ẽ in ꝯgruumq sentire. ipso
dño de ilł potestatib hec dicente. Quando factast̾ simnul
sidera: laudauer̃ me uoce magna om̃s angłi mei.
gͦ int̃ st̃ creationi siderum : ante istud pͥncipium inqus
sauipe qui ꝓ istis om̃ibꝰ uisibilib creaturis qͣs uidebãt
ondulo ꝓcessisse: ereatoreni magna uoce referun᷑ sum
stnsum signat etatẽ : saluo scł nr̃o sensu qͦ nos inter-¬
uerit pat̃ scd̃m illud om̃ia ꝑ ipsum factast̃: i sine ipso fac¬

Expanded text:
 hoc ipso quod scirent se ad tantam beatitudinis gloriam beneficio Creatoris ex nihilo fuisse productas, perpetuas ei gratias refereNec enim existimare debemus creationis et opificii sui principia ab hujus mundi constitutione Deum primitus inchoasse, quasi in illis anterioribus atque innumeris saeculis ab omni providentia et dispensatione divina fuerit otiosus, acfuisse credatur. quod de illa inmensa ac sine principio et inconprehensibili maiestate satis humile est incongruumque sentire, ipso domino de illis potestatibus haec dicente: quando facta sunt simul sidera, laudauerunt me uoce magna omnes angeli mei. qui ergo intersunt creationi siderum, ante istud principium in quo uippe qui pro istis omnibus uisibilibus creaturis quas uidebant ex nihilo processisse creatorem magna uoce referuntur et sensum signat aetatem saluo scilicet nostro sensu, quo nos interpauerit pater secundum illud: omnia per ipsum facta sunt, et sine ipso fac
Abbreviated transcription (Latin):
inlitie gͣdꝰ teneant. ac semꝑ deceptionib: iruinis homnin
uacent: tͣ p̃dicte scripture sententiam infamabimꝰ dm̃ udit
creatoreni atq inuentorem maloꝵ. qͥ scł pessimas uoluptins
ac naturas ipse condiderit: adhoc eas creans ut semꝑ imnqͥ¬
tia ꝑseuerantes. numꝗͣ transire possint in bone uoluntatisqs

Expanded text:
malitiae gradus teneant ac semper deceptionibus et ruinis hominum uacent, contra praedictae scripturae sententiam infamabimus deum uelut creatorem atque inuentorem malorum, quod scilicet pessimas uoluntates ac naturas ipse condiderit, ad hoc eas creans, ut semper in nequitia perseuerantes numquam transire possint in bonae uoluntatis