comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
post c̃cupiscencias suas ire ñposse: p̃sentiamq sc̃ĩ pachomii formidates:
sp̃utimoris. ñ illius casti decepti st̃: ⁊ abier̃ retro post sitan. conuersitio¬
nẽ eiꝰ admirabilem ñferentes. His itaq recedentibꝰ. grex uniuers in su
statꝰ in tegritate ꝑmansit. magis ac magis ad increm̃ta uirtutũ assu¬
gens: sicuti solent in agris obtima frum̃ta leciꝰ efflorescere. umn si¬
erint ab eis fizania radicitꝰ amputata .ħ aũt retuli uolens osten&̃
qr sic̃ nichil obest hominibꝰ sđo deditis. si se monachoꝵ tradiderine¬
msicatisꝰ ta nichil utilitatis affere monachis ꝓfessio ueneranda. si
nsigentes extiterint: Sed nec oratio pat̾na. nec ꝯdescensio. cos poterit ad¬
nonasterus ad eum ueruientibꝰ ñ concedat cum suis fr̃ib uesci: s eosse¬
q̃trito loco. iuxta monasterii fores excipiat. Contristatꝰ itaq pluri¬

Expanded text:
post concupiscentias suas ire non posse, praesentiamque sancti Pachomii formidantes, post concupiscentias suas ire non posse, praesentiamque sancti Pachomii formidantes, spiritu timoris, non illius casti, decepti sunt; et abierunt retro post Satanam, conversationem ejus admirabilem non ferentes. His itaque recedentibus, grex universus in sui status integritate permansit, magis ac magis ad incrementa virtutum assurgens, sicuti solent in agris optima frumenta laetius efflorescere, cum fuerint ab eis zizania radicitus amputata. Haec autem retuli, volens ostendere quia sicut nihil obest hominibus saeculo deditis, si se tradiderinitutis, ita nihil utilitatis affert monachis professio venerabilis, si gligentes existunt; sed nec oratio paterna, nec condescensio eos poterit admonasteriis ad eum venientibus, non concedat cum suis fratribus vesci, sed eos sequestrato loco juxta monasterii fores excipiat. Contristatus itaque pluri
Abbreviated transcription (Latin):
qͦ lucrabor animam: dum in hac sacra conersatione ꝑsisto. Constat÷
causas ceteris adhib̾e: licet uideant᷑ ad breue tempꝰ ñ nullos offende.
ꝓtulimꝰ: ita negligentias aliquoꝵ. uistum credidimꝰ intimare. adclus¬
telam eoꝵ qͥ ista lecturi sunt. Quidã monachi scđm carnẽ uiuen¬
tes. nec ueterem hoĩem curantes exuere: scm̃ pachomium foriter
affligebant. freq̃nt̃ itaq salutaribꝰ monitis cos alloquens: nullũ ꝓfe
pensius dicens. Dñator dñe: tu p̃cepisti nob̾ diligere ꝓximos. ut nosp¬
dens qͥ nec post orationem meliores effecti st̃: iterum stans ad oratioẽ
ꝓ eis dño supplicatut: Et qͣsdam pͥuatas ac ꝓpͥas regłas eis orandi atq uiuen¬
di tradit: ut salutem qͣsi serui cõplentes statuta. paulatim consi¬
escerent ad filioꝵ mimꝰ. lectionis industria ꝑuenire. & cernentesse

Expanded text:
quoque lucrabor animam, dum in hac sancta conversatione persisto. Constat iquoque lucrabor animam, dum in hac sancta conversatione persisto. Constat icausa virtutes caeteris adhibere, licet videantur ad breve tempus nonnullos offendereprotulimus, ita negligentias aliquorum justum credimus intimari, ad cautelam eorum qui ista lecturi sunt. Quidam monachi secundum carnem viventes , nec veterem hominem curantes exuere, sanctum Pachomium fortiter affligebant; frequenter itaque salutaribus eos monitis alloquens, nullum penipensius, dicens: Dominator Domine, tu praecepisti nobis diligere proximos ut nos ipdens quod nec per orationem meliores effecti sunt, iterum stans ad orationem, pro eis Domino supplicavit; et quasdam privatas ac proprias regulas eis orandi atque vivendi tradidit, ut saltem quasi servi statuta complentes, paulatim consuescerent ad filiorum munus affectionis industria pervenire. Qui cernentes se
Abbreviated transcription (Latin):
manifestationẽ tante gre filii leui parentes ꝓprios ignorar̃t ut iu¬
fietꝰ sum. parentes ñ debeo diuine pꝰponere ciritati: Dicente dño
neugl̃io. qͥ dilig̃ patrem aut matrem suꝑ me. ñ est me dignusꝰ
ut ei pachomi: si ꝓbas id tͥ ñ expedire fili mi: ñ te cogo. hoc
autẽ coꝵ est. qui ꝑfecte renunciant huic mundo. iseipsos sibi pentꝰ
abnegant. Oportet enim mona cho inutiles ⁊ scłares salutationes t
passione qͣdam scłi captꝰ dicit. parentes caro mea st̃. eos diligere debeo
audiat batum petrum apłm p̃dicantẽ. aqͦ quis suꝑat᷑. hiuc seruuis esi¬
cit᷑. Qgͦ uincit̾ amore carnis: seruus sine dubio carnis est. Cumq ñ adͥ¬
euisset theodorꝰ matri se p̾sentare: decreuit ⁊ illa in ipso monastero
erit. int̾ alios saltemꝰ monachos uidebo eum. ⁊ꝑ hanc occasionem mei

Expanded text:
manifestationem tantae gratiae, filii Levi parentes proprios ignorarunt, ut jumanifestationem tantae gratiae, filii Levi parentes proprios ignorarunt, ut jufactus sum, parentes non debeo divinae praeponere charitati, dicente Domino in Evangelio: Qui diligit patrem aut 126 matrem super me, non est me dignus ? Dicit ei Pachomius: Si probas id tibi non expedire, fili mi, non te cogo. Hoc autem eorum est qui perfecte renuntiant huic mundo, et seipsos sibi penitus abnegant. Oportet enim monachos, inutiles et saeculares salutationes et passione quadam saeculi captus, dicit: Parentes caro mea sunt, eos diligere debeo, audiat beatum Petrum apostolum praedicantem: A quo quis superatur, huic et servus ei ergo vincitur amore carnis, servus sine dubio est carnis. Cumque non acquievisset Theodorus matri se praesentare, decrevit et illa in ipso monasterioerit, inter alios saltem monachos videbo eum: et propter hanc occasionem, meam
Abbreviated transcription (Latin):
uit᷑ autem plurimos merore dep̃ssos: et eos qͥ aliqͦ peccato deuia¬
uerant. ãmonitione humili. atq benuolentia corrigebat: Deniq
ium dilex: uncorde suo ꝯsseruit. dudiens autem mat̾ eiꝰ qd apd bea¬
um pachoniium moraret᷑: lid eum ꝓtinꝰ ad uolat. secum deferens ep̃oꝵ
inmonasterio: qͥ auiroꝵ ut supͣ dictumest uit ꝓcul aberat . & mox
mitait epłas sc̃o pachomio. simul obsecrans: ut filium ꝓprium uidere
pnatent. Tunc ad uocans theodoꝵ pachomiꝰ: ait ad eum. Cõmꝑi fili
shunc mat̾ tua uenerit. ite uide desideret: ace nobis ⁊ epoꝵ lit¬
teas at tuilit. Egens itaq satiffacito matri: maxime ꝑꝑ scõs pontifi
isqͥ nob̃ ꝑ eam dignatist̃ scripta dirigere. Respondit theodorꝰ. Prius
ne uenerabit pat̾. certum facito. ꝗͣ post tantam spũalium rerum
qͥm̃ eam moffẽ sionem fr̃m nc̃ audebo aspicere : nã si priꝰ ante

Expanded text:
batur autem plurimos moerore depressos; et eos qui aliquo peccato deviabatur autem plurimos moerore depressos; et eos qui aliquo peccato deviaverant, admonitione humili atque benevola corrigebat. CAP. XXeum dilexit, et in corde suo conseruit. Audiens autem mater ejus quod apud beatum Pachomium moraretur, ad eum protinus advolat, secum deferens episcoin monasterio, quod a virorum, ut supra dictum est, haud procul aberat; quae mox mittit epistolas sancto Pachomio, similiter obsecrans, ut filium proprium videre permitteret . Tunc advocans Theodorum Pachomius, ait ad eum: Comperi, fili, quod huc mater tua venerit, et te videre desideret: ecce nobis et episcoporum litteras attulit. Pergens itaque satisfacito matri, maxime propter sanctos pontifices, qui nobis per eam dignati sunt scripta dirigere. Respondit Theodorus: Prius me, venerabilis pater, certum facito, quod post tantam spiritalium rerusionem fratrum nunc audebo conspicere? Nam si prius, ante
Abbreviated transcription (Latin):
amore diumno fortit̃ sauciatꝰ. Post aliqͦt autẽ dies. uenit adeos quidl
uenerabił uir pecusiꝰ noĩe. longeua senectute decoratꝰ. ut uistañ
fr̃s simulq qͣlit̾ agerent scire desideans. Quem ualde theodorꝰ pchiẽ
sferens: eum secum gratant̃ assumpsit. Cumq ꝑueniss: ad locum teo¬
doiꝰ: adorauit dñm dicens. Benediccꝰ es dñe.qͣm sic celerit orationẽ
peritoris audisti: ⁊ sic̃ abste poposceram. desideriũ meum coplere
dignatꝰ es. Accedens gͥ ad hostium monasterii: mox ut uidit paco¬
mum. cepit flere p̾gaudio. Adquem uenerabił pat̾ ait. Noli fili
mi plangere: q ⁊ ego peccator sum. licet dĩ opꝰ aggressus sim. Et hec
licens: introdux̃ eum in monasterium. Quicum uidiss fr̃m
uehem̃t̾ incaluit: ac ꝓcessii tp̃ris magnum uirtutũ in crem̃tum
pepit. Erat enim largitate diuini muneris łmoꝑibꝰ ic uerbis suis
nultum prudens: ⁊ humilitate atq contritione cordis ualde mi¬

Expanded text:
fortiter sauciatus. Post aliquot autem dies venit ad eos quidam venerabilis vir, Pecusius nomine, longaeva senectute decoratus, ut visitaret fratres, simulque qualiter agerent scire desiderans. Quem valde Theodorus precabatur, etur. Qui nihil differens, eum secum gratanter assumpsit. Cumque pervenissent ad locum, Theodorus adoravit Dominum, dicens: Benedictus es, Domine, qui sic celeriter orationem peccatoris audisti; et sicut abs te poposceram, desiderium meum complere dignatus es. Accedens ergo ad ostium monasterii, mox ut vidit Pachomium, coepit flere prae gaudio. Ad quem venerabilis pater ait: Noli, fili mi, plangere, quia et ego homo peccator sum, licet Dei opus aggressus sim: et haec dicens, introduxit eum in monasterium. Qui cum fratrum multvehementer incaluit, ac processu temporis magna in virtutibus incrementa percepit. Erat enim largitate divini muneris praeditus, et in operibus bonis ac verbis multum prudens; et humilitate atque contritione cordis valde mi
Abbreviated transcription (Latin):
lumq tunica puelle scõ fuisset allata: seuere nimis intuitꝰ ait. Ñẽ eꝰ
intẽ. ẜropt̃ hoc eiꝰ inspiciens tunicã. untelligens eam castitatem suam
minime cꝰtodire : ñ eiꝰ eẽ testatꝰ sum. Spondeat itaq tͥ in conspec¬

Expanded text:
Cumque tunica puellae sancto fuisset allata, severe nimis intuitus ait: Non esttatem: propter hoc ejus inspiciens tunicam, et intelligens castitatem suam minime custodisse, non ejus esse testatus sum. Spondeat itaque tibi in conspec
Abbreviated transcription (Latin):
fiducia fidĩ roborata. credensq dicenti.xͦ. confide filia fides tuuice
saluam fecit: post t̾gum eiꝰ latent̾ accessit: ⁊ cucullam qͥ oꝑiebit a

Expanded text:
fiducia fidei roborata, credensque dicenti Christo: Confide, filia, fides tua fiducia fidei roborata, credensque dicenti Christo: Confide, filia, fides tua salvam te fecit , post tergum ejus latenter accessit, et cucullum, quod operieba
Abbreviated transcription (Latin):
q incenobii congregationẽ sce̾pi plurimos qͥ nuꝑ conuersi st̃: ⁊ diuer¬
boscoꝵ mores eẽ cognosco. N nullos autem noui intantũ ipsiꝰ conuer¬
sitionis ignaros : ut nec monachoꝵ habitum nouerint. Int̃ qͦs sunt
uruuli tanta simplicitate uiuentes: ut nec dexterã quidem scire¬
uleant uel sinistram. Id circo credidi eẽ cõmodiꝰ ut suꝑ uenientes fr̃s
bsum susciꝑent᷑ inonore maximo constituti. Hinc gͦ ñ estimo pa¬
tib uel fribꝰ qͥ ad nos dẽuertunt ullam contumeliam fieri: s ma¬
gs debitam reuerentiam cõmodari. Presertim cum statutis horis ad
nadenda nob̃cum dõ uota sua ꝯueniant. ⁊ pꝰ oc singłi ad loca de¬
neidem tentiroꝵ ciuitite paciebat᷑ fluxũ sanguinis: ⁊ hac infirmi¬
hiarissimum: rogat eum ut sui misereat᷑ Et qͣsi ꝑoccasionẽ necessariã.
idse pachomium cõnuocet. Qui p̃cib mulieris flexꝰ: hoc agere
lutasset: iuxta eum ꝓtinꝰ afsedit. Dumq loquerẽt᷑ adĩ uicem: mulier

Expanded text:
quia in coenobio congregationem suscepi, plurimos qui nuper conversi sunt, et diversos eorum mores esse cognosco. Nonnullos autem novi intantum ipsius conversationis ignaros, ut nec monachorum habitum noverint. Inter quos sunt parvuli, tanta simplicitate viventes, ut nec dexteram valeant scire, neque sinistram. Idcirco credidi esse commodius, ut supervenientes fratres seorsum susciperentur, in honore maximo constituti. Hinc ergo non aestimo patribus vel fratribus qui ad nos divertunt, ullam contumeliam fieri, sed magis debitam reverentiam commodari: praesertim cum statutis horis ad reddendum nobiscum Deo vota sua conveniant, et post hoc singuli ad loca dein eadem Tentyrorum civitate patiebatur fluxum sanguinis, et hac infirmimicum ejus esse charissimum, rogat eum ut sui misereatur, et quasi per occasionem necessariam ad se Pachomium convocet. Qui precibus mulieris flexus, hoc agere salutasset, juxta eum protinus assedit. Dumque loquerentur ad invicem, mulier
Abbreviated transcription (Latin):
om̃iũ famłs. Et hoc agduit sinc aliqͣ ostentatione uł iactantiu.
q̃ magnas sp̃alium uiroꝵ solet euacuare uirtutes. Nam sũma n
humilitate cunctos edficabat indño: utilit̾ uniusa dispensans
Om̃ia qͦ monasteria sollicite circuibat: usq dum rurẜad esue
filios suos pat̾no repedaret affectu. Q uos mueniens inope os
inuicinis locis dum pascerent peccora. a cõmunionesa crantobi
ꝑom̃e sabbatum atq dñicum sollẽpnit̾ ubiq recitant᷑: init
ꝯsilium cum sc̃o aprione tentiroꝵ ep̃o. ut iuico eoꝵ iam pe¬
ne deserto construeret᷑ eccłia: adꝗͣ cõuenirent. ⁊ misteria di¬
uia ꝑciꝑent: od uͥ factumest: cũ necdum ẽẽnt ordinati de¬
rici qui sollennia plebi ꝑagerent: ipse adͥ oram ꝯuentus eccłe
cũ monachis occurrebat: salutiferans plebi paginas relegens : q
ut dixi ñdum ibidem lectores fuerant constituti: nec ali cderia
ectoris implebat officiũ : Et ita m̃tis ⁊ corporis ocłos habebat intentos:

Expanded text:
s. Et hoc agebat sine aliqua ostentatione vel jactantia, quae magnas spiritalium virorum solet evacuare virtutes. Nam summa mentis humilitate cunctos aedificabat in Domino, utiliter universa dispensans. Omnia quoque monasteria sollicite circuibat, usque dum rursus ad eosdem filios suos paterno repedaret affectu. Quos inveniens in opere Dei in vicinis locis, dum pascerent pecora, a communione sacramentorum , qui per omne Sabbatum atque Dominicum solemniter ubique recitantur, iniit consilium cum S. Aprione Tentyrorum episcopo, ut in vico eorum jam pene deserto construeretur ecclesia, ad quam convenirent, et mysteria divina perciperent. Quod ubi factum est, cum nec dum essent ordinati clerici, qui solemnia plebi peragerent, ipse ad horam conventus ecclesiae cum monachis occurrebat salutiferas plebi paginas relegens; quia, ut dixi, nondum ibidem lectores fuerant constituti, nec alii clerici, lectoris implebat officium, et ita mentis ac corporis oculos habebat intentos,
Abbreviated transcription (Latin):
qͦ im̃sa. ⁊ candelabit ac ꝓpiciatorio. ds̃ uerbum nob insua in carnati¬
one clem̃t̃ apparuit : ⁊illuminauit nos lumine sue p̾sentie. nioꝵ
dum. Hec cum monachis qͥ p̾sentes aderant idem fr̃ religose
disscreret: addidit dicens. Hanc int̾pretationẽ a sco patre nr̃o pa¬
chomio didici: qͥ in tabenn ensi monachos pͥmitꝰ congregauit¬
cordatꝰ sũm: peccata mea remittant᷑ uniuersa. dudiens ista t̾eo¬
dorꝰ. accensꝰ ẽ. aĩo : ⁊intrasemet ipsum ita ꝰ p̃catꝰ ẽ. dicens. Dñe dsi
sitalis est uir iustꝰ int̾ris: dignum me fac ut eũ uidram. ⁊ seq̃ns¬

Expanded text:
 mensa et candelabro ac propitiatorio, Deus Verbo nobis in sua incarnatione clementer apparuit, et illuminavit nos lumine suae praesentiae; ndum. Haec cum monachis qui praesentes aderant, idem frater religiose dissereret, addidit dicens: Hanc interpretationem a sancto patre nostro Pachomio didici, qui in Tabennensi monasterio monacordatus sum, peccata mea remittentur universa. Audiens ista Theodorus, accensus est animo, et intra semetipsum precatus est, dicens: Domine Deus, si talis est vir
Abbreviated transcription (Latin):
ideũ cotidie ꝯfiuebant. ad uitores ex isterent. Plurimissicuti dictũ ẽ.
adeum uenientibꝰ. ⁊ multiplicit̃ in oꝑe sp̃ali crescentibꝰ: magna q̃dam
quersationis eoꝵ uidebat᷑ ẽẽ diuersitas. Q uib senex uixta datam sibi
libore manuum uictum q̃rerent: aliis ut fr̃m occuparent᷑ obsequiis :
nec isdem cunctis temporibiis uescerent᷑ : s unꝰ qͥsq ꝓlabore suo uł stu¬
do. ꝯtinentie moder aniina retineret. Sollicitudinẽ uͦ tociꝰ dispẽ¬
sitionis erga fr̃s atq ꝑegrinos: eidem cõmisit qͥse in ordine seq̃batur.
uiiũsos autẽ monachos ꝓmtos eẽ adobedientiam cõmonebat: ut hoc
copendio facili. ꝑfectionis apprehenderent celsa fastigia cordaq sua in
timore xͥ diligent̃ ex colerent. Sic enim dõ pociꝰ quam sibi uiuerẽt:
dum fructꝰ obedientie supplices exib̾ent. Hic autem uenerabilis pat̾

Expanded text:
ad eum quotidie confluebant, adjutores existerent. Plurimis enim sicut dictum est ad eum quotidie confluebant, adjutores existerent. Plurimis enim sicut dictum est ad eum venientibus, et multipliciter in opere spiritali crescentibus, magna quaedam conversationis eorum videbatur esse diversitas. Quibus senex juxta datam sibi labore manuum victum quaererent; aliis, ut fratrum occuparentur obsequiis, nec iisdem cunctis temporibus vescerentur, sed unusquisque pro labore suo vel studio, continentiae moderamina retineret. Sollicitudinem vero totius dispensationis erga fratres atque peregrinos eisdem commisit, qui se in ordine sequebantur. Universos autem monachos promptos esse ad obedientiam commonebat, ut hoc compendio facile perfectionis apprehenderent celsa fastigia, cordaque sua in timore Christi diligenter excolerent. Sic enim Deo potius quam sibi viverent, dum fructus obedientiae supplices
Abbreviated transcription (Latin):
de tribii leui. ad hec obseqͥam ałicibant᷑. Siqͣndo g̾ extͣneus fr̃ aduenent
sur de eo suspicam: quem nos ad celebranda celestia sicͣm̃ta enixiꝰ obse¬
udicare ñpossumꝰ. us enĩ uidex uitꝰ ꝯstituit suꝑ eos ep̃os iudices: qͥbeatoꝵ apłoꝵ¬
sicuesseres. ⁊imitatores existunt: qͥ poss int sp̃ali examine discereͤ negocia
singłor ⁊equm de eis ferre iudicium. Nos aũt cõpaciam᷑ eximo pectore ta
qua tẽptationẽ paciat᷑ induci. hec amemorato patre ñsolum dicebantur
utlit̾: sed ⁊ cũ om̃i sollicitudme seruabant᷑. Si quando deniq uenisset
adeum clericꝰ qui sub eiꝰ uellet regła uiuere: dignitati honorẽ red¬
debat eccłe debitum: Ille uͦ monachoꝵ seruiens institutis. tanquã
munimine sp̃ali corroborans. Cumq infide unoꝑe multi ꝓficerentꝰ. ⁊
magnꝰ fr̃m numerꝰ augeret᷑: om̃s ꝓpe modum sitagebant emulato¬
reseꝰ ẽẽ uirtutis. Constituit gͥ ex eis p̃positos: qͥ sibi ad lucrandas aĩas. q̃

Expanded text:
 Levi ad haec obsequia nascebantur. Si quando autem extraneus frater advenerit, hoc de eo suspicabimur, quem nos ad celebranda coelestia sacramenta enixius obsejudicare non possumus. Deus enim judex justus, constituit epsuccessores et imitatores existunt, qui possunt spiritali examini discere negotia singulorum, et aequum de eis ferre judicium. Nos autem compatiamur ex imo pectore talquam tentationem patiatur induci. Haec a memorato Patre non solum dicebantur viriliter, sed et cum omni sollicitudine servabantur. Si quando denique venisset ad eum clericus, qui sub ejus regula vellet vivere, dignitati ejus honorem reddebat ecclesiae debitum; ille vero monachorum serviens institutis, tanquam munimine spiritali corroborans. Cumque in fide et in opere multi proficerent, et magnus fratrum numerus augeretur, omnes propemodum satagebant aemulatores esse virtutis. Constituit igitur ex eis praepositos, qui sibi ad lucrandas animas, quae
Abbreviated transcription (Latin):
cerent᷑. Sic enim semitilla ignis cum in messem cecidit ñ cito restringit᷑.
unt̾dum tociꝰ anni fructꝰ exurit.: ita cogitatio feralis ambitꝰ. sim̃tes
irrepserit monachoꝵ ut uel pͥmi cupiant ẽẽ uł clerici. nͥ rito suggesti¬
onis huiꝰ ardorem de suo corde repulerint: ilico ꝑdent ꝯtinentiam mubi
laboribꝰ adqͥsitam. Oportet gͦ cum om̃i mansuetudine ⁊puritate comuni¬
cantes xp̃i eccłus clericos uenerari: q hoc expedit monachis: nullas au
religiosas appetere dignitates. Siuͦ repꝑerimꝰ aliqͦs ex monacins iam pͥdem
clericos ab episcopi ordinatos: amplectam᷑ eoꝵ mmisterium: q uiueti¬

Expanded text:
scerentur. Sicut enim scintilla ignis cum in messem ceciderit, non cito restinguitur, et scerentur. Sicut enim scintilla ignis cum in messem ceciderit, non cito restinguitur, et interdum totius anni fructus exurit; ita cogitatio feralis ambitus, si in mentes irrepserit monachorum, ut vel primi cupiant esse, vel clerici, nisi cito suggestionis hujus ardorem de suo corde pepulerint, illico perdent continentiam multis laboribus acquisitam. Oportet ergo cum omni mansuetudine et puritate communicantes Christi ecclesiis clericos venerari, quia hoc expedit monachis, nullas autem religiosas appetere dignitates. Si vero repererimus aliquos ex monachis jam pridem clericos ab episcopis ordinatos, amplectamur eorum ministerium; quia et
Abbreviated transcription (Latin):
mitate possitis. scoꝵ patrum uestigia subseq̃ntes: ut sincẽram aedõ
placitam conuersationem ur̃am uidentes alii. ad xp̃i seruitiumi
ueniant. curãq monasterii parit̃ eqͦ labore fustentent. Regłas ꝗͥ¬
eis qͣs acceꝑat tͣdidit: scł ut laborͣent: moderatum cibum: uilisfimũ
uestiͥtͥum: sompnum ⁊̃ cõpetentem. Unde factũ est. ut urta di uolun
largit᷑ ad senem plurimi conuolatent: uolentes parit̃ cõmorari: int
fidem beati patris. ⁊ dotͥnam salutiferam libent̃ amplexisunt. Statuita
misterioꝵ celestium participes fierent: eꝓximis uicłis p̃biteros
bat᷑ idem senex int̾ eos ẽẽ quempiam: qͥ clericatꝰ offitio fungeret᷑. Dice¬
bat enim multo meliꝰ ee̾. atq cõmodiꝰ monachis. ñ solum nullum ꝓrs
amputar: qr freq̃nt̃ hinc int̾ fr̃s ꝯtentiones. ⁊emulationes mutiles ni¬

Expanded text:
mitate possitis, sanctorum Patrum vestigia subsequentes, ut sinceram ac Deo mitate possitis, sanctorum Patrum vestigia subsequentes, ut sinceram ac Deo placitam conversationem vestram videntes, alii ad Christi servitium veniant, curamque monasterii patris aequo labore sustentent. CAP. eis quas acceperat, tradidit, scilicet ut haberent moderatum cibum, vilissimum vestitum, somnum etiam competentem. Unde factum est, ut juxta voluntatlargitur, ad senem plurimi convolarent, volentes pariter commorari: intqui omnes immaculatam fidem beati Patris et doctrinam salutiferam libenter amplexi sunt. Statuitque mysteriorum coelestium participes fierent, ex proximis viculis presbbatur idem senex, inter eos esse quempiam, qui clericatus officio fungeretur. Dicebat enim, multo melius esse atque commodius monachis, non solum nullius prorsus am frequenter hinc inter fratres contentiones et aemulationes inutiles na
Abbreviated transcription (Latin):
nite ad me om̃s qͥ laboratis ⁊ honerati estis. ⁊ ego reficiam uos. nͥ
ut iniꝗͣ ꝓicientes honera. q̃ depͥmunt genꝰ humanũ. bono in com¬
mutabili sine distractione iungam᷑ : Et idõ ꝑseueremꝰ usq infinẽ
cum hoc sene: ut conglorificariꝰ cũ ipso in illa ꝑhenni beatitudme
meream᷑. Nam recte nos instruit ad om̃ia: nec solum uerbo s qd ẽ
eficaciꝰ ꝓprio mirabilit̾ informat exemplo. Tunc accedentes ad
sem pachomium: dicunt ei. Pat̃ uenerabił. cur solꝰ monasterii
sollicitudinẽ stimes : &uib ille respondit. Nemo iugum subito umrs
imponens laboxare cõpellit: ⁊tanto p̾mit honere qͦ sub fasce desia¬
ant: s paulatim assuescit ea leuioribꝰ exercens ante ponderib: usa.
dum ualeant ⁊oportune possint ad oꝑa grauiora consurgere. Eo
ds qͥ numꝗͣ p̃ces humilitatis mee despicit: corda ur̃a insua discipl¬
na corroboret: ut om̃e opꝰ bonum ꝑficere cumpacientia ⁊ longani¬

Expanded text:
ratis et onerati estis, et ego reficiam vos ; nisi ut iniqua projicientes onera, quae deprimunt genus humanum, bono incommutabili sine detrectatione jungamur? Et ideo perseveremus usque in finem cum hoc sene, ut conglorificari cum ipso in illa perenni beatitudine mereatur; nam recte nos instruit ad omnia, non solum verbo, sed etiam, quod est efficacius, proprio mirabiliter informat exemplo. Tunc accedentes ad sanctum Pachomium, dicunt ei: Pater venerabilis, cur solus monasterii sollicitudinem sustines? Quibus ille respondit: Nemo jugum subito jumentis imponens, laborare compellit, et tanto premit onere, quo sub fasce deficiant; sed paulatim assuescit ea, levioribus exercens ante ponderibus, usque dum valeant, et opportune possint ad opera graviora consurgere. EodDeus, qui nunquam preces humilitatis meae despicit, corda vestra in sua disciplina corroboret, ut omne opus bonum perficere cum patientia et longani
Abbreviated transcription (Latin):
dam uͦ tẽpore ꝯtigit. ut post orationẽ uesꝑtinã cum monachi re¬
sedissent. idiuma consuete meditarent᷑ eloqͥa: unꝰ ex eis dispu¬
tans audiente qͦ theodoro tab̾nađm ueteris testam̃ti :⁊ scã scor
i sacratioris aditꝰ meruissẽt accessũ. ⁊ maioꝵ misterioꝵ. parti¬
cipes extitissent᷑. Pro hostus enim animalium. ⁊ ꝑ archa inqͣ erat

Expanded text:
dam vero tempore, contigit ut post orationem vespertinam, cum monachi resedissent, et divina consuete meditarentur eloquia, unus ex eis disputans, audiente quoque Theodoro, tabernaculum veteris Testamenti et sancta sanctorum et sacratioris aditus meruisset accessum, et majorum mysteriorum particeps exstitisset. Pro hostiis enim animalium, et pro arca in qua erat
Abbreviated transcription (Latin):
s uanis inseruire simulacris : suꝑ eoꝵ ꝑdicione ingemescetit
fortit̃: iub̃tim lacrimas ꝓ eoꝵ salute fundebat. ẜ id tempꝰ alex
andrine ecłie sc̃s ep̃s anatanasius p̾erat: uir om̃i uirtute mi¬
rabilis. Quicum sollẽpnit̾ suꝑioris tebaide circuiret ecłias÷ isa¬
lutari doctrina infide xp̃i plebes instrueret: accidit ut adlodd
tabennensium. nauigio ꝑuenirent. Qd̃ ubi paccomiꝰ agnouit.
statim cũ imiuersis monachis in eiꝰ ꝓperauit occursum: Om̃sq
gaudentes ⁊ ex ultantes cum psalmis ⁊ ẏmnis sũmum xp̃i
susceꝑe pontificem: ⁊erat ingens multitudo fr̃m qͥ deaduẽt¬

Expanded text:
sed vanis inservire simulacris, super eorum perditione ingemisceret fortiter, et ubertim lacrymas pro eorum salute funderet. CAP. Xanctus episcopus Athanasius praeerat, vir omni virtute mirabilis. Qui cum solemniter superioris Thebaidae circuiret Ecclesias, et salutari doctrina in fide Christi plebem institueret, accidit ut ad loca Tabennensium navigio perveniret. Quod ubi Pachomius agnovit, statim cum universis monachis in ejus properavit occursum; omnesque gaudentes et exsultantes, cum psalmis et hymnis summum Christi suscepere pontificem; et erat ingens multitudo fratrum qui de e
Abbreviated transcription (Latin):
hi uiri qͥ primitꝰ ad eum conuenerant: quoꝵ ista st̃ nomina. Psen¬
tesus. i suris. iopis. Qbꝰ dĩ uerbum pachomiꝰ freq̃nt̾ insinuans: mul¬
tum eos uiuerat: ⁊ ademulationem sp̃ał oꝑis incitarat. O. uia eciam
tẽplantes uitam senis specim̃ ẽẽ uirtutis: nimis admirabantur
dicentes. Errant ualde qͥ putant homines ex inde iam anatiui¬
tate parentum qͦdam pͥuilegio beatos existere. ut arbitrii lib̾tas
adunat᷑: ⁊ peccatores ꝑ penitentiam ñ possint oꝑam dare uirtutibꝰ.
ecce enĩ manifestissimam in hoc uenerabili patre dñi conspicimꝰ largi
antudinem duum cultꝰ ostendit. ut om̃ia xp̃i mandata ꝑfecerit.
inde certum est ⁊nos ⁊ qͥcumq uoluerint. ad iuuante dĩ gra¬

Expanded text:
hi viri qui primitus ad Pachomium convenerant, quorum ista sunt nomina, Psenthessus, Suris et Obsis. Quibus Dei verbum Pachomius frequenter insinuans, multum eos juverat, et ad aemulationem spiritualis operis incitaverat. Qui etiam contemplantes, vitam senis specimen esse virtutis, nimis admirabantur, dicentes: Errant valde qui putant homines exinde jam a nativitate parentum, quodam privilegio beatos existere, ut arbitrii libertas adimatur, et peccatores per poenitentiam non possint operam dare virtutibus. Ecce enim manifestissimam in hoc venerabili patre Pachomio Domini conspiatitudinem divini cultus se extendit, ut omnia Christi mandata perfecerit. Unde certum est,
Abbreviated transcription (Latin):
ȩtiã post ꝑceptionẽ cuiꝰ libet muneris. Tã gr̃a dĩ. qͣ
racio lib̾i ꝑseueret arbitrii: Leꝓsoꝵ quoq decẽ
qui parit̃ curatis declarat exemplũ: E quibꝰ dũ
unꝰ ꝑ arbitrii sui bonũ. grãrũ recdlidit accionẽ : dñs
nouẽ requirẽs unũq collaudans. sollicitudinẽ adiuto¬
rii sui ȩtiã cirta in memoreᷤᷤ bene. ficioꝵ suoꝵ ui
gẽ se retinere demonstrat: ħ ipsũ enĩ uisitationis
suȩ donũ ÷ ꝗuel suscipit i aꝓꝓbat gͣtũ uł requirit
ac rep̃hendit in gratos¬
RE DERE tam̃ in concussa fide nos cõuenit: ichil
sine dõ ꝓrsus inħ mundo geri: Aut enĩ uolun.ta¬
te eiꝰ. aut ꝑmissu agi uniuersa fatendũ ẽ: Ut scili¬
cet hȩc quȩ bonas uoluntate dĩ ꝑfici. auxilioq cre¬

Expanded text:
etiam post perceptionem cuiuslibet muneris tam gratia dei quam etiam post perceptionem cuiuslibet muneris tam gratia dei quam ratio liberi perseueret arbitrii, leprosorum quoque decem qui pariter curati sunt declarat exemplum. e quibus dum unus per arbitrii sui bonum gratiarum restituit actionem, dominus nouem requirens unumque conlaudans sollicitudinem adiutorii sui etiam circa inmemores beneficiorum suorum iugem se retinere demonstrat. hoc ipsum enim uisitationis suae donum est, quod uel suscipit et adprobat gratum uel requirit ac repCredere tamen inconcussa fide nos convenit, nihil sine Deo prorsus in hoc mundo geri. Aut enim voluntate ejus aut permissu agi universa fatendum est, ut scilicet haec quae bona sunt, voluntate Dei perfici auxilioque cre
Abbreviated transcription (Latin):
caugia: Iđ igit᷑ introducunt᷑ in t̾rã repromissionis:
q delent᷑ gñs multȩ corã cisꝰ ꝗđ tradunt᷑ in manꝰ eoꝵ
nationes maioris numeri. & robustiores quã popłs
isrł : dĩ eẽ gr̃am scriptura ꝓnuntiat:. Utrũ aũ
ꝑcutiat eas isrł usq adint̾nicionẽ. añ reseruet eas
manifeste discernit̾ : qͥd libero arbitrio. quid ue dispensa¬
cioni uł cotidiano aduitorio dñi debeamꝰ ad scrib̾e:
& ꝗͣ diuine sit gr̃ȩ p̃stare nob̾ occasiones salutis. ⁊ ꝓuent
scđos. atq uic toriã. Nr̃m uͦ ut c̃cessa dĩ benificia. ut
intensiꝰ. uł segniꝰ exsequam̃: Iuã rationẽ ȩtiã in illoꝵ
cȩcoꝵ curatione : satis euident̃ uidemꝰ exp̃ssam: Iđ ꝑ
tͣnsit ante eos iħs. diuinȩ ꝓuidentiȩ ⁊ dignationis:
gr̃ã: Quod uoci ferant᷑ ⁊ dicunt miserere nr̃i dñe
fili d̾d. fidĩ ipsoꝵ ⁊ credulitatis est opꝰ Iuod uisũ
acciput̃ ocłoꝵ. diuine miserationis ÷ munꝰ: Qqđ aũ

Expanded text:
ntroducontur in terram repromissionis, quod delentur gentes multae coram eis, quod traduntur in manus eorum nationes maioris numeri et robustiores quam populus Israhel, dei esse gratiam scriptura pronuntiat. utrum autem percutiat eas Israhel usque ad internicionem, an reseruet eas testimonio manifeste discernitur, quid libero arbitrio quidue dispensationi uel cotidiano adiutorio domini debeamus adscribere, et quod diuinae sit gratiae praestare nobis occasiones salutis etcessa dei beneficia uel intentius uel segnius exsequamur. quam rationem etiam in illorum caecorum curatione satis euidenter uidemus expressam. quod enim transit ante eos Iesus, diuinae prouidentiae et dignationis est gratia: quod uociferantur et dicunt: miserere nostri, domine, fili Dauid, fidei ipsorum et credulitatis est opus. quod uisum recipiunt oculorum, diuinae miserationis est munus. quod autem
Abbreviated transcription (Latin):
Et ꝓħnos uł remuneracionẽ. uł supplicia dignissime
ꝓmereri: ꝗeiꝰ dispensationẽ ac ꝓuidentiã. erganos
benignissima dignacione collatã. uł negleximꝰ. uł
studumꝰ nr̃e obedientiȩ deuociõĩq c̃gruere: Id eui¬
dent̃ in deutero nomio aꝑteq describit̾ Cũ inquit

Expanded text:
 nos vel remunerationem vel supplicia dignissima promereri, quod ejus dispensationi ac providentiae, erga nos benignissima dignatione collatae, vel negleximus vel studuimus nostrae obedientiae devotione congruere. Quod evidenter in
Abbreviated transcription (Latin):
uetit. Magnũ scilicet uirtutis suȩ meritũ ꝓbaturꝰ
cũ inde eeisset llesus: de quo cũ pene iã exanguis
in genti fr̃m labore fuisset extractus. uitã die ter¬
cia finiturꝰ : qd his deteriꝰ ẽ. ita indeceptionis suȩ
& annoꝵ numerosititte qͣ inheremo ꝑdurauit. hac mi¬
seracione ⁊ humanitate sũma abhis qui eiꝰ cõpatieban¬
tur exitio. uix ap̃s bitero⁊ ab̃b̾e pafnutio potuit obti¬
neri: ut nõ in t̾bi ochanatos reputatꝰ. etiã memoria et
oblatione pausantiũ iudicaretur in dignꝰ.¬
UI. de rui

Expanded text:
iecit, magnum scilicet uirtutis suae meritum probaturus, iecit, magnum scilicet uirtutis suae meritum probaturus, cum inde exisset inlaesus. de quo cum paene iam exsanguis ingenti fratrum labore fuisset extractus, uitam die tertia finiturus, quod his deterius et annorum numerositate, qua in eremo perduravit, hac miseratione et humilitate summa, ab his qui ejus compatiebantur exitio, vix a presbytero abbate Paphnutio potuit obtineri, ut non inter biothanatos reputatus, etiam memoria et oblatione pausantium judicaretur indigVI. De rui
Abbreviated transcription (Latin):
giter secreta sec tatꝰ est: ut abeo participationem
in eundi cũ fr̃nitate cõuiuii. neueneratio quidẽ diei
paschał. aliquando potuerit obtinere T Inꝗͣ fr̃ibꝰcun¬
ctis ꝓanniuersaria sollempnitate in eccłã retenta¬
tis. solꝰ nõ poterat aggregari: nequantulũ cũq ꝑcep¬
cione leguminis parui. asuo uidetur ꝓposito relana¬
ri Iua p̾sũptione deceptꝰ. angłm satane uelut angłm
lucis cũ sũma ueneratione suscipiens: eiꝰq p̾ceptis
ꝓno obediens famulatu. semet ipsũ inputeũ cuiꝰ ꝓfũ¬
ditatẽ occłorũ ñ attingit intiutus p̃cipitẽ dedit
Deangłi uidelicet sui sponsione ñ dubitans qui eum
ꝓmerito uirtutũ ac laborũ suoꝵ. nequaquã posse
firmauerat ulli iã discrimini sub iacere Cuiꝰ rei
fidẽ ut exꝑim̃to suȩ sospitatis euidentissime cõꝓba¬
ret. supͣ dicto se piiteo noc te intempesta illusus in¬

Expanded text:
giter secreta sectatus est, ut ab eo participatgiter secreta sectatus est, ut ab eo participatineundi cum fraternitate convivii, nec veneratio quidem diei pascalis aliquando potuerit obtinere. In qua fratribus cunctis pro anniversaria solemnitate in Ecclesia retentatis, solus non potuit aggregari, ne quantulumcumque perceptione leguminis parvi, a suo videretur proposito relaxasse. Qua praesumptione deceptus, angelum Satanae velut angelum lucis cum summa ueneratione suscipiens eiusque praeceptis prono oboediens famulatu semet ipsum in puteum, cuius profunditatem oculorum non adtingit intuitus, praecipitem dedit, de angeli uidelicet sui sponsione non dubitans, qui eum pro merito uirtutum ae laborum suorum nequaquam posse firmauerat ulli iam discrimini subiacere. cuins rei fidem ut experimento suae sospitatis euidentissime conprobaret, supra dicto ee puteo nocte intempesta inlusus in
Abbreviated transcription (Latin):
Ut hanc eande diffinicionẽ antiquitꝰ ascõ anto¬
nio ⁊ ceteris patribꝰ ꝓmulgatã. recens quoquę
sic̃ ꝓmisimꝰ c̾firmet exemplũ: recolite id quod
nuꝑ gestũ ÷ & occłor ur̃oꝵ uiditis obtutibꝰ senẽ uidelicet
heronẽ. ante paucos ad modũ dies illusione diaboli.
a sumis adima deiectũ: quȩ quĩ quaginta annis in hac
heremo cõmoratũ. singulari districcione rigorẽ con¬
tinentiȩ tenuisse meminimꝰ: & solitudinis secreta
ult om̃s hic cõmorantes. miro feruore sec tatũ: hic
igit᷑ quo pacto quauȩ racione. post tantos labores
ab insidiatore delusus. grauissimo corruẽs lapsu. cunc¬
cos in ac heremo cõstitutos luc tuoss dolore ꝑculat:
nonne quia minꝰ discrecionis uirtute possessa sis
dificicionib: regi. quã cõsiliis uł collationibꝰ fr̃m
atq institutis maioꝵ maluit obedire :
i quidẽ tanto rigore immutabilẽ ieium i cõtinẽ¬
tiã semꝑ exercuit. & uti solitudinis cellẽq ita ui¬

Expanded text:
ut hanc eandem definitionem antiquitus a sancto Antonio et ceteris patribus promulgatam recens quoque sicut promisimus confirmet exemplum, recolite id quod nuper gestum oculorum uestrorum uidistis obtutibus, senem uidelicet Heronem ante paucos admodum dies inlusione diaboli a summis ad ima deiectum, quem quinquaginta annis in hac heremo conmoratom singulari districtione rigorem continentiultra omnes hic commorantes miro fervore sectatum. Hic igitur, quo pacto, quave ratione post tantos labores ab insidiatore delusus, gravissimo corruens lapsu, cunctos in hac eremo constitutos, luctuoso dolore perculit? Nonne quia minus discretionis virtute possessa, suis definitionibus regi quam consiliis uel conlationibus fratrum atque institutis maiorum maluit oboedire? siquidem tanto rigore inmutabilem ieiunii continentiam semper exercuit et solitudinis cellaeque ita iu
Abbreviated transcription (Latin):
Quod utile nob̾ sit int̃ dũ a dño derelingia.Ui.
Deutiliitite eiꝰ pugne qͣm apłs ponit incluctatione carnis ⁊ sp̃s.
Introgacio quid sit quod in capitulo apłi post aduersantes sibi UIII¬
ccupiscentia caris ⁊ sp̃s cc̃ia adiciat᷑ uoluntas.
Responsio deintellectu recte interogantis.
Quod uocabulũ carnis ñ inuna significatione ponat᷑
Qiud inh loco caro ab apło nominet᷑ ⁊ quid sit c̃cupiscentia sp̃s
Quȩ sit uoluntas nr̃a quȩ int̃ccupiscentiã carnis ⁊ sp̃s ponit᷑ .XII.

Expanded text:
um a domino derelinqui. De utilitate eius pugnae quam apostolus ponit in conluctatione carnis et spiritus. Interrogatio, quid sit quod in capitulo apostoli post aduersantes sibi concupiscentias carnis et spiritus tertia adiciatur uoluntas. Responsio de intellectu recte interrogantis. Quod uocabulum carnis non in una significatione ponatur. Quid in hoc loco caro ab apostolo nominetur et quid sit concupiscentia carnis. Quae sit uoluntas nostra, quae inter concupiscentiam carnis
Abbreviated transcription (Latin):
Deicentiuis carnis qͥbꝰ nͥ humiliarem g̃uiꝰ rueremꝰ.
De eunuchor tepore
ꝓntrogacio quid int̃ sit int̾ carnalẽ ⁊ ammalẽ.x uIII.¬
Risponsio decriplici animarũ statu. XUII¬
De male abrenuntiantibꝰ.
chis quictemtis magnis occupant᷑ in parius. XXI.¬

Expanded text:
 rueremus. De eunuchorum tepore. Interrogatio, quid intersit inter carnalem et animalem. Besponsio de triplici animarum statu. De male abrenuntiantibus. De his qui contemptis magnis occupantur in pamia. I
Abbreviated transcription (Latin):
ut si mallet meriti acbeatitudinis illoꝵ particeps
ficri circũcisioñẽ quoq susciꝑe festinaret: hoꝵ itaq
ꝓfecto nullꝰ tã lugubrit̾ fuisset ib lusus. si racionẽ
discrecionis huiꝰ as sequi laborassent: Iuã obrem
in quantis ꝑniciosũ sit discrecionis gr̃am ñ hab̾i
multoꝵ casus & exꝑim̃ta declarant: uiui in¬

Expanded text:
ut, si mallet meriti ac beatitudinis illorum particeps ut, si mallet meriti ac beatitudinis illorum particeps fieri, circumcisionem quoque suscipere festinaret. horum itaque profecto nullus tam lugubriter fuisset inlusus, si rationem discretionis huius adsequi laborassent. quamobrem in quantis perniciosum sit discretionis gratiam non habere, multorum casus et experimenta declarant. Ad
Abbreviated transcription (Latin):
illiꝰ quoq monachi mesopotamii enarrando ꝑ¬
currere: Qui in illa ꝓuintia ꝑ paucis imitabilem
c̃tinentiã tenẽs . quã ꝑ annos multos singularit̾ in
cella retrus exegerat: ita ẽ ad extremũ diabolicis
reuelationibꝰ somniisq delusꝰ ut post tantos laboreᷤ
atq uirtutes qͥbꝰ excesserat om̃s monachos ibidẽ re¬
sidentes: aduidaismũ ⁊ circũcisionẽcarnis lapsu mi¬
serabili uolueret᷑: Nlãcũ uolens eũ cõsuetudine uisi¬
onũ ad credulitatẽ futurȩ deceptionis il licere. ue¬
rissima quȩq multo tempore diabolꝰ uelut uerita¬
tis nuntiꝰ reuelasset. ad et̾remũ ostendit xanum
pꝰpłm una cũ pͥncipibꝰ religitonis ac fidĩ nr̃ȩ apłis
scilicet atq martiribꝰ tenebrosũ ac tetrũ om̃iq ina
ciȩ cabidũ atq deformẽ: Et econtͣ uidȩoꝵ plebem¬
una cũ moise patriachis & ꝓphetis. suma tripudian¬
tẽ letitia. & splendidissino lumine corcantẽ : suadẽ

Expanded text:
illius quoque monachi Mesopotameni narrando percurrere, qui in illa prouincia perpaucis imitabilem continentiam tenens, quam per annos multos singulariter in cella retrusus exegerat, ita est ad extremum diabolicis reuelationibus somniisque delusus, ut post tantos labores atque uirtutes, quibus excesserat omnes monachos ibidem residentes, ad Iudaismum et circumcisionem carnis lapsu miserabili uolueretur. nam cum nolens eum consuetudine uisionum ad credulitatem futurae deceptionis inlicere uerissima quaeque multo tempore diabolus uelut ueritatis nuntius reuelasset, ad extremum ostendit Christianum populum una cum principibus religionis ac fidei nostrae, apostolis scilicet atque marcie tabidum atque deformem et e contra Iudaeorum plebem cum Moysi, patriarchis, prophetis summa tripudiantem laetitia et splendidissimo lumine coruscantem, suadens
Abbreviated transcription (Latin):
it tunc ipse pͥmũ cepisse serure dicerae: Porro iã trienniũ erat : qd̾
dasũ celũ illas t̾ras are fecerat: ut uulgo dicerent antonii mor¬
&eeuiã elem̃ta lugere. Ñ latuit fama ylarionis accolas qͦq illiꝰ loci:
eratĩ uiril ac muliebris sexꝰ. ore luridi.⁊ attenuati fame: pluuias
impetuuit qd̾ rogauerat Ec̃ce autẽ siciens harenosaq regio pluuiis

Expanded text:
imum se coepisse Christo servire diceret. Porro jam triennium erat, quod clausum coelum illas terras arefecerat; ut vulgo dicerent, Antonii mortem etiam elementa lugere. Non latuit fama Hilarionis accolas quoque illius loci: et certatim virilis ac muliebris sexus ore luridi, et attenuati fame, pluvias impetravit quod rogaverant. Ecce autem sitiens arenosaque regio, pos
Abbreviated transcription (Latin):
atis: habes ⁊ hic pugnã inusceratã quodã mͦ corpori
nr̃o. dispensatione dñi ꝓcurante: Iuic quid enĩ genera¬
lit̃ & sine aliꝗͣ exceptione om̃ibꝰ in est: quid aliud in¬
dicari potest. nͥ ipsi humanȩ substantiȩ post riunã
pͥmi hominis uelut nat̾alit̾ attributũ. & d uniuersis
c̃ genitũ c̾cretũq dep̃hendit᷑. qmͦ ñ credendũ sit arbi¬
inquit quȩcũq uultis illa faciatis: Ergo id qd ꝓcura¬
uit ds̃ ut a nob̾ ñ possit inpleri .i. ut ñ quȩcũq uolu¬
mꝰ illa faciamꝰ. si impleant᷑. quid aluit credi potest¬

Expanded text:
orpori nostro dispensatione domini procurante. quidquid enim generaliter et sine aliqua exceptione omnibus inest, quid aliud iudicari potest nisi ipsi humanae substantiae post ruinam primi hominis uelut naturaliter adtributum : et quod uniuersis congenitum concretumque deprehenditur, quomodo non credendum sit arbiinquit, quaecnmque uultis illa faciatis. ergo id quod procurauit deus ut a nobis non possit impleri, id eet ut non quaecumque uolumus illa faciamus, si inplea
Abbreviated transcription (Latin):
Uod excrtitiũ
cordis Nõ in cõgrue molarũ similitudini cõparat᷑.
quas meatꝰ aqͣrũ p̃ceps impetu rotante ꝓuoluit ÷ Iuę
nullatenꝰ quidẽ possut cessãre aboꝑe suo. aqͣrũ in¬
pulsibꝰ circũ acte . Ineiꝰ uͦ qͥpẽ sitũ : potestate. Utrũ¬
nã triticũ madit anordeũ. loluĩue cẽminiu Illud
qͥppe est ꝓcul dubio cõmolendũ : ꝗ ingestũ ab illo
fuerit cui oꝑis illiꝰ ca cõmissa ẽ.: Itt gͥ etiã mens
ꝑuite p̾sentis ĩcursus. undiq ingruentibꝰ tẽptacio¬
nũ torrentibꝰ circũ acta : uacua qͥdẽ cogitationũ
estibꝰ ẽẽ ñpoterit: Iualeꝰ uͦ uł admittere uł separa¬
re sibi debeat. studu ac diligentie suȩ ꝓuidebit
ĩ dustria: Si enĩ ut diximꝰ ad sc̃arũ scripturarũ
meditationẽ uigit̾ rec̾ramꝰ. ac memortã nr̃am
adrecordationẽ sp̃aliũ rerur& desiđiũ ꝑfeccio¬
nis. spẽq fut̾e beatitudinis erigamꝰ : necessẽ ẽ

Expanded text:
uod exercitium cordis non incongrue molarum similitudini comparatur quas meatus aquarum praeceps impetu rotante provolvit. Quae nullatenus quidem cessare possunt ab opere suo aquarum impulsibus circumactae; in am triticum malit an hordeum loliumue comminui. illud quippe est procul dubio conmolendum, quod ingestum ab illo fuerit cui operis illius cura commissa est. ita igitur etiam mens per uitae praesentis incursus undique ingruentibus temptationum torrentibus circumacta uacua quidem cogitationum aestibus esse non poterit: quales uero uel amittere uel parare sibi debeat, studii ae diligentiae suae prouidebit industria. si enim ut diximus ad sanctarum scripturarum meditationem iugiter recurramus ac memoriam nostram ad recordationem spiritalium rerum et desiderium perfectionis spemque futurae beatitudinis erigamus, necesse est
Abbreviated transcription (Latin):
dieas inquit in corde tuo. cũ deleuerit eas dñs d̃s tiuis
espectu tuo: Propt̃ iusticiã meã introdux̃ me dñs ut
arra hanc possid̾em: ñne his qui ocłos animȩ reseratos.
gaures habent ad audiendũ euidenter exp̃ssit. cũ tͥ ꝓs
ceno ⁊cuersatione mundi istiꝰ lib̾atũ. ñ tuȩ id urtuti.
net sapientię ꝓuentũ pugne atq uictoriȩ in flatꝰ adscri¬
bas C redens te ꝓpter laboreᷤᷤ. & studiũ tuũ: ⁊ arbitruili¬
btatẽ. de sp̃alibꝰ nequiciis ł carnalibꝰ uiciis. obtinuisse
uictoriã: Quibꝰ ꝓcul dubio in nullo penitꝰ p̃ualere
penusses. uͥ te dñi cõmunzisset ac ꝓtexisset auxiliũ¬

Expanded text:
rit eas Dominus Deus tuus in conspectu tuo: propter justitiam meam introduxit me Dominus, ut terram hanc possiderem. Nonne his qui oculos animae reseratos et aures habent ad audiendum evidenter expressit? Cum tibi coeno et conversatione mundi istius liberatum, non tuae id virtuti nec sapientiae, proventu pugnae atque victoriae inflatus, ascribas, credens te propter labores et studium tuum, et arbitrii libertatem de spiritalibus nequitiis uel carnalibus uitiis obtinuisse uictoriam? quibus procul dubio in nullo penitus praeualere potuisses, nisi te domini conmuniaset ac protexisset auxiliu
Abbreviated transcription (Latin):
timoniis eruditos. nr̃is nos uiribꝰ nͥ dĩ soliꝰ auxilio
fulciam̃. tantos hostes suꝑare ñ posse: e ad ipsum
cũ deleuerit eos dñs ds tuꝰ in c̾spectu tua  Propt̾
iusticiã meã introdurẽ me dñs ut t̾rã hanc posside¬

Expanded text:
timoniis eruditos, nostris . nos uiribus, nisi dei solius auxilio timoniis eruditos, nostris . nos uiribus, nisi dei solius auxilio fulciamur, tantos hostes superare non posse et ad ipsum cum deleuerit eas dominus deus taas in conspectu tuo: propter iustitiam meam introduxit me d
Abbreviated transcription (Latin):
fueris. domos pulchras aedificau̾is. ⁊ habitaueris ineisͥ
habuerisq arm̃ta & ouiũ greges. argenti & auri cuncta¬
rũq rerũ copiã. Eleuet̾ cortuũ ⁊ ñ reminiscaris dñ dĩ¬
tui qͥ ȩ dux̃te de tra egipti. de domo seruitutis ẜt
ductor tuus fuit insolitudine magna atq tribili
Salomon quoq in ꝓuerbis Si cecidit inimicꝰ tuus noli
gratulari: In sub plantatione aũ eiꝰ noli extolliꝰ. neui¬
deat dñs & ñ placeat ei. & auertat irã suã abeo .i.
ne ꝑspiciens elationẽ cordis tui ab eiꝰ in pugnatione
discedat & incipias derelictꝰ abeo. rurs illa quam
ꝑ dĩ gr̃am ante suꝑ aueras passione uexari: Il .n.
orasset ꝓpħa dicens necͣclas dñe bestuis animã con¬
fitentẽ tͥ: Nisi scisset ꝓpt̾ in flamationẽ cordis.
quosdã ut humilient᷑ eifdẽ rursũ suis uiciis quę
uicerant tͣtli Quã obrẽ certos eẽ nos c̃uenit. tam
ipsis rerũ exꝑim̃tis. quã innumeris scripture tes¬

Expanded text:
fueris, domos pulchras aedificaveris, et habitaberis in eis, habuerisque armenta, et ovium greges; argenti, et auri, cunctarumque rerum copiam; elevetur cor tuum, et non reminiscaris Domitui, qui edniit te de terra Aegypti, de domo seruitutis: et ductor tuus fuit in solitudine magna atque terribili.. Salomon quoque in Prouerbiis: si ceciderit inimicus tuus, noli gratulari: in subplantatione autem eius noli extolli, ne uideat dominus et non placeat ei, et auertat iram suam ab eo, id est ne perspiciens elationem cordis tui ab eius inpugnatione discedat, et incipias derelictus ab eo rursus illa quam per dei gratiam ante superaueras passione uexari. non enim orasset propheta dicens: ne tradas, domine, bestiis animam confitentem tibi, nisi scisset propter inflationem cordis quosdam, ut humilientur, eisdem rursus uitiis quae uicerant tradi. quamobrem certos esse nos conuenit tam ipsis rerum experimentis quam innumeris scripturae tes
Abbreviated transcription (Latin):
dñi ꝯseqͣt᷑ i sic ad meliora ꝯuersꝰ it̃ suum dirigat: qͣtgnꝰ inexi¬
tu uite letꝰ existens. ad celestem regem cum magna laude pue¬
nat: qͣndo t̾restre hoc abitacłm dẽserens anima. ad cognitio
tempꝰ habemꝰ : ne cum fuerit. expleta singłis det̾minata dilatio.

Expanded text:
 et sic ad meliora conversus, iter suum dirigat, quatenus in exitu vitae laetus existens, ad coelestem Regem cum magna laude perveniat; quando terrestre hoc habitaculum deserens anima, ad cognitiontempus habemus, ne cum fuerit expleta singulis terminata dilatio,
Abbreviated transcription (Latin):
Cũq orion flens diceret. accipe ⁊ da pauꝑibꝰ: respondit: Tumdius
tua potes distribuere:q̃ ꝑ urbes ãbulans: nosti pauꝑes: Ego qͥ mea
Tristi aũt uinarena eo iacenti. noli inqͥd contristari fili: qd facio
haut longe amonasterio eiꝰ. lapides a dedificandũ de ora maris

Expanded text:
ibus; respondit: Tu melius potes tua distribuere, qui per urbes ambulas, et nosti pauperes. EGO QUI MEA Tristi autem et in terra jacenti: Noli, inquit, contristari fili; quod facihaud longe a monasterio ejus, lapides ad aedificandum de ora maris
Abbreviated transcription (Latin):
a cous illiꝰ loci m̃dicꝰ prtaret᷑: Porro recogitans nego ciatores de orient
uenientes se notũ facere: admediteranea fug loca: id est in iucessi¬
mo amari miliario: Ibiq in qͦdã deserto agello lignoꝵ aotidie fast
colligens imponebat aorso discipłi: qͦ in pxima uilla uenundato:
sibi alimonã. ⁊ his qͥ forte ad eos ueniebant. parxillulũ panis cam¬
bant. s ue iuxta qd̃ scriptũ ẽ ñ potest oiuitas late sup̃ montt̃ pesta

Expanded text:
a loca. Hydropicus curatus. Porro recogitans ne negotiatores de Oriente venientes se notum facerent, ad mediterranea fugit loca, id est, vicesimo a mari millario; ibique in quodam deserto agello, lignorum quotidie fascem alligans, imponebat dorso discipuli. Quo in proxima villa venundato, et sibi alimoniam, et his qui forte ad eos veniebant, pauxillulum panis emebant. Sed vere juxta quod scriptum est: Non pot