comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sublimit̃ gestum ẽ. aut scdm hominẽ mm¬
possibile. aut scdm dm̃ uideat᷑ indignũ
Utrũq aũt recipi. utrũq conuenit ere¬
di: qͥa nemo hominũ possit nͥ in utroq
saluari. Iustus enĩ cemisericors ds. ñ sie
miuria suȩ uoluntatis ẽ usus. ut ad
reparationẽ nrãm sola potentiã benis¬
nitatis exereret: s qͥa consequens fue¬
rat. ut homo faciens peccatũ seruus
eẽt peccati: sic medicina egris. sic recos¬
ciliatio reis. sic redẽptio ẽ impensa cap¬
tiuis: ut condẽpnationis iuste sentento
usto liberatoris oꝑe. solueret᷑. Nam si ꝓ
peccatorib sola se opponeret ditas: non
tim ratio diabołu uinceret qmͣ pote.¬
tas. Et rursũ si causã lapsoꝵ sola age¬
ret natura mortaliũ: ñ exueret᷑ a con¬
ditione: quȩ libera ñ ess a genere. Unde
carne factũ. &e origo noui hominis

Expanded text:
sublimiter gestum est, aut secundum hominem imsublimiter gestum est, aut secundum hominem impossibile, aut secundum Deum videatur indignum. Utrumque autem recipi, utrumque convenit credi: quia nemo hominum potest, nisi in utroque salvari. Justus enim et misericors Deus, non sic jure suae voluntatis est usus, ut ad reparationem nostram, solam potentiam benignitatis exereret: sed quia consequens fuerat ut homo faciens peccatum, servus esset peccati , sic medicina aegris, sic reconciliatio reis, sic redemptio estimpensa captivis, ut condemnationis justa sententia justo liberatoris opere solveretur. Nam si pro peccatoribus sola se opponeret Deitas, non tam ratio diabolum vinceret quam potestas. Et rursum, si causam lapsorum sola ageret natura mortalium, non exueretur a conditione, quae libera non esset a genere. Unde carnem factum et origo novi hominis
Abbreviated transcription (Latin):
.UII.
post inusitatũ sacrȩ uirginis
partũ. post adorata magoꝵꝙ
fessione. cunabula. post multiplic̃e doct¬
nam cȩlestis eloquii. & uariarũ curatim
medelas. imꝑio uerbi potentis effectas:
dispensationes om̃ium sacram̃toꝵ om̃u¬
q uirtutũ. salutifera passione consũmit
lis causa. crux. xp̃i ẽ: quȩ licet iudȩis sit
scandału. gentib aũt stulticia: nob̾ tañ
dĩ uirtꝰ ẽ. cłĩq sapientia. Unde sũmũ hoe
cepotentissimũ diuinȩ miscłiȩ saerañ¬
tum. semꝑ qͥdem in cordib nr̃is cũ tota
sui dignitate. retinendu ẽ: s nẽ uiuaci¬
orem animi sensũ. & puriorẽ exigit m̃te
intuitũ: qͣndo nob̃ ñ sołu recursu tẽpo¬
ris.s etiã textu eugł̃icȩ lectionis. onne
opꝰ nr̃ȩ salutis ingerit᷑. Nicħ gͦ apud nõ
loci cogitationes habeant impioꝵ: nei
integritatẽ sanȩ intelligentiȩ. aut iu¬
daica offensio. aut gentilis corrũpat ir¬
risio: ut qd̾ ꝓ nob̃ ñ sołu humilit̾. s etũ

Expanded text:
. I. post inusitatum sacrae Virginis partum, post adorata magorum confessione 212 cunabula, et post multiplicem doctrinam coelestis eloquii et variarum curationum medelas imperio verbi potentis effectas, dispensationem omnium sacramentorum omniumque virtutum salutifera passione consummat.lis causa crux Christi est: quae licet Judaeis sit scandalum, gentibus autem stultitia, nobis tamen Dei virtus est, Deique sapientia . Unde summum hoc et potentissimum divinae misericordiae sacramentum semper quidem in cordibus nostris cum tota sui dignitate retinendum est, sed nunc vivaciorem animi sensum et puriorem exigit mentis intuitum, quando nobis non solum recursu temporis, sed etiam textu evangelicae lectionis omne opus nostrae salutis ingeritur. Nihil ergo apud nos loci cogitationes habeant impiorum, nec integritatem sanae intelligentiae, aut Judaica offensio, aut gentilis corrumpat irrisio: ut quod pro nobis non solum humiliter, sed etiam
Abbreviated transcription (Latin):
pari tam̃ fide. si qͥd qd̃ absit contͣ eccłiã
catholicã ꝓphana infestatione tẽptet᷑.
parati sumꝰ confortante dño cũ beati¬
tudine ur̃a. ꝓueritate fidi animas
nrãs ponere: &e uit̃a hanc auctori sa¬
lutis nr̃e ce largitori et̃nitatis impen¬
dere. Et alia manu. Ora ꝓme dñe me
neris ꝓ me orare. supplex rogouene.¬
rius te dñm in xp̃o meũ reuerentis¬
sime saluto: &e ut digneris ꝑ me orare
supplex rogo. Constantinꝰ ep̃c. beatitu¬
dinem urãm saluto. Similit̃ & om̃s ep̃i
suprase̾pti salutauert. fpłab̾i leoni¬
ad õs ep̃os galliarũ de dãpnati õe heticoꝵ

Expanded text:
paris tamen fidei, si quid quod absit contra Ecclesiam paris tamen fidei, si quid quod absit contra Ecclesiam catholicam profana infestatione tentetur, parati sumus, confortante Domino, cum beatitudine vestra, pro veritate fidei animas nostras ponere, et vitam hanc auctori salutis nostrae et largitori aeternitatis impendere. Et alia manu: Ora pro me, domineris pro me orare supplex rogo. Venerius: Te dominum in Christo meum, reverendissime, saluto, et ut digneris pro me orare supplex rogo. Constantinus episcopus: Beatitudinem vestram saluto. Similiter et omnes episcopi suprascripti salutaverunt. XLIX.-- Epiad omnes episcopos Galliarum de
Abbreviated transcription (Latin):
qua uos in xp̃o sequim᷑ ꝓderemꝰ: nͥ ad
hoc minime necessariũ putassemꝰ. Me
ur̃is temporib ꝓderet. Ad laudẽ enim
sollicitudinis ur̃e ꝑtinet. qd̾ malorũ
error latere ñ potuit: ad głosȩ fid̃ĩ re¬
dundat. qd̃ praua ꝑsuasio participes
aut ñ inuenit. aut inuentos amisit. Re¬
misericors dñs eccłiam suã toto orbe dif¬
fusam.Sob̾ enĩ ita inuigilantib. &hii qͥ
curã animȩ suȩ gerunt. sollicitiores in
fide reddunt᷑: & hii qui paulo desides
st̃. tanto ad sollicitudinẽ accenduntur
exemplo. Qd̃ nos ante ocłos semꝑ haben¬
tes. ñ desinemꝰ dño ac dõ nr̃o grãs agere ::
ce parit supplicare gratulantes. qd tan¬
te scĩtatis. tantȩ fidei. tantȩq doctrinȩ.
dederit: petentes etiã ut datũ conces-¬
sumq munꝰ pontificii ur̃i. longissima
ad edificationẽ eccłiarũ suarũ etate
custodiat. Nos aũt &e si impares m̾itis.

Expanded text:
qua vos in Christo sequimur, proderemus, nisi ad qua vos in Christo sequimur, proderemus, nisi ad hoc minime necessarium putassemus. Mevestris temporibus proderet. Ad laudem enim sollicitudinis vestrae pertinet quod malorum error latere non potuit; ad gloriam fidei redundat quod prava persuasio participes aut non invenit aut inventos amisit. Reisericors Dominus Ecclesiam suam toto orbe diffusam. Vobis enim ita invigilantibus, et hi qui curam animae suae gerunt sollicitiores in fide redduntur, et hi qui paulo desides sunt, tanto ad sollicitudinem accenduntur exemplo. Quod nos ante oculos semper habentes, non desinemus Deo ac Domino nostro gratias agere, et pariter supplicare gratulantes quod tantae sanctitatis, tantae fidei, tantaeque doctrinae, dederit: petentes etiam ut datum concessumque munus pontificii vestri longissima ad aedificationem ecclesiarum suarum aetate custodiat. Nos autem etsi impares meritis,
Abbreviated transcription (Latin):
tenuisse. ut ur̃ apłatus exposuit iure le¬
tantur. Nonnulli sollicitiores facti beati¬
tudinis ur̃e ammonitione ꝑcepta. mo¬
dis om̃ib se gratulant᷑ instructos: datã¬
q sibi occasionẽ gaudent. qua libere ac
fiducialit̾ suffragante. etiã apłicȩ sedis
auctoritate eloquant᷑: ce asserat unꝰqͥsq
do munere. qd̃ ñ sołu gallias. s totũ mun¬
dum uelut quibdã p̃ciosissimis gemimᷤᷤ
ornauit: dignas estimet grãs posse ꝑsolui
doctrine post dm ur̃e: Debet fidelis. ut
constant̃ teneat qd̃ credebat: debet. etiã
erroris sui tenebras derelinquat: magis¬
iħe xp̃c de sacram̃to incarnationis suȩ
docet: quã id teneat. qd̾̃ diabolus humanȩ
salutis &e ueritatis inimicus stillat. Op¬
tassemꝰ etiã ad filiũ ur̃m głosissimũ ac
fidelissimũ pͥncipem. suꝑ eandẽ causam
litteras dare: quib congratulantes fidi
ipsiꝰ humilitatis qͦq nr̃ȩ sollicitudinem

Expanded text:
tenuisse, ut vester apostolatus exposuit, jure laetenuisse, ut vester apostolatus exposuit, jure laetantur. Nonnulli sollicitiores facti, beatitudinis vestrae admonitione percepta modis, omnibus se gratulantur instructos, datamque sibi occasionem gaudent, qua libere ac fiducialiter, suffragante etiam apostolicae sedis auctoritate, eloquantur, et asserat unusquisque munere, quo non solum Gallias, sed totum mundum, velut quibusdam pretiosissimis gemmis ornavit, dignas aestimet gratias posse persolvi? Doctrinae post Deum vestrae debet fidelis, ut constanter teneat quod credebat; debet etiam erroris sui tenebras derelinquat, magisistus de sacramento incarnationis suae docet, quam id teneat quod diabolus humanae salutis et veritatis inimicus stillat. Optassemus etiam ad filium vestrum gloriosissimum ac fidelissimum principem super eamdem causam litteras dare quibus congratulantes fidei ipsius, humilitatis quoque nostrae sollicitudinem,
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃õ merito in xp̃o beatissimo es
aplico honore uenerando papȩ: leoni:Ra¬
hestorrꝰ Maximꝰ asclepia itẽ maximꝰ ursus.
ingenulus. Iustus. ualeri. suꝑuentꝰ. crisaphiꝰ.
fonteius. Petronis ydaicus. aetheriꝰ. eulaliꝰ.
amandꝰ. Gerontiꝰ Proculianꝰ. iulianꝰ. helladiꝰ¬

Expanded text:
cto merito in Christo beatissimo et apostolico honore venerando papae LEONI RANECTARIUS, MAXIMUS, ASCLEPIUS, item MAXIMUS, URSUS, INGENUUS, JUSTUS, VALERIUS, SUPERVENTOR, CHRYSAPHIUS, FONTEIUS, PETRONIUS, IDATIUS, AETHERIUS, EULALIUS. AMANDUS, GERONTI
Abbreviated transcription (Latin):
resuscitatꝰ. qui uere. erat natꝰ. & pastꝰ &e mor¬
tuus. ynde beatissimi aplĩ om̃sq discipuli.
qui &e de exitu erucis erant trepidi. & de
fide. resurrectionis ambigui. ita st̃ ueritate.
magno gaudio replerent᷑. Et reuera magna
& meffabilis erat causa gaudendr̃ cum in
ereaturarũ celestiũ dignitatẽ. humani gene¬
ris natura consenderet. suꝑgressura angeli¬
cos ordines. & ultra archangłoꝵ altitudines
eleuanda: nec ullis sublimitatib modu suȩ
quectionis habitura. nͥ ȩt̃ni patris recepta
consessu. illiꝰ głe sociaret᷑ in thronõ: cuiꝰ na¬
durȩ. copulabat᷑ in filio. Quia gͥ xp̃i ascensio.
nr̃a ꝓuectio ẽ: & quo p̃cessit głã capitis. eo
spes uocat᷑ ce corꝑis: dignis diłm exultemꝰ¬
gaudiis: & pia grãrum actione letem᷑. Ho¬
die enĩ ñ sołu parahysi possessores firmati
ꝑ diaboli amiseramꝰ inuidiã. Nam qͦs ui¬
rulentus inimicꝰ. pͥmi habitaculi felicitate.
eiecit: eos sibi concorporatos dĩ filiꝰ ad patͥs

Expanded text:
e erat natus, et passus, et mortuus. Unde beatissimi apostoli omnesque discipuli, qui et de exitu crucis fuerant trepidi, et de fide resurrectionis ambigui, ita sunt veritate magno gaudio replerentur . Et revera magna et ineffabilis erat creaturarum coelestium dignitatem humani generis natura conscenderit, supergressa angelicos ordines, et uelevanda, nec ullis sublimitatibus modum suae provectionis habitura, nisi aeterni Patris recepta consessu, illius gloriae sociaretur in throno, cujus naturae copulabatur in Filio. Quia ergo Christi ascensio nostra provectio est, et quo praecessit gloria capitis eo spes vocatur et corporis; dignis, dilegaudiis, et pia gratiarum actione laetemur. Hodie enim non solum paradisi possessores firmati  quam per diaboli amiseramus invidiam. Nam quos virulentus inimicus primi habitaculi felicitate dejecit, eos sibi concorporatos Dei Filius ad Patris
Abbreviated transcription (Latin):
trepidis cogitationib estuarent. & appa¬
ruiss in medio eoꝵ dñs. dixissetq parubi
ne. hoc remaneret in eoꝵ opinionib qusd
uoluebat᷑ in cordib putabant. enĩ se sp̃m
uidere ñ earnẽ : redarguit cogitationes
a ueritate. discordes: ingerit dubitantiũ
gculis manentia manib suis & pedib cru¬
qs signã: ce ut diligenti ꝑtractet᷑ inuitat:
qd ad sananda infideliũ cordiũ uulnera.
Qauoꝵ & lanceȩ erant seruata uestigia:
ut ñ dubia fide s constantissima scientia
teneret᷑. eam naturã in dĩ patͥs consessurã
drono quȩ iacuerat ii sepulchro. ł om̃e. gͦ¬

Expanded text:
cum discipuli trepidis cogitationibus aestuarent, et appacum discipuli trepidis cogitationibus aestuarent, et apparuisset in medio eorum Dominus dixissetque, Pax vobis : ne hoc remaneret in eorum opinionibus quod volvebatur in cordibus putabant enim se spiritum videre, non carnem, redarguit cogitationes a veritate discordes, ingerit dubitantium oculis manentia in manibus suis et pedibus crucis signa, et ut diligentius pertractetur invitat: quia ad sananda infidelium cordium vulnera, clavorum et lauceae erant servata vestigia: ut non dubia fide, sed constantissima scientia teneretur, eam naturam in Dei Patris consessuram throno, quae jacuerat in sepulcro. CAP.
Abbreviated transcription (Latin):
diłmi. qui int̾ resurrectionẽ. dñi ascensi¬
nemq fluxer̃t. ocioso transiere decus:
s magna in eis confirmata sacram̃tani
gna st̃ reuelata misti̾a. In his metus adri
mortis aufert᷑: & ñ sołu animȩ. s etiã en¬
nis immortalitas declarat᷑. Inhis ꝑinsis¬
flationẽ dñi infundit᷑ apłis om̃ib sp̃csi¬
& beato apło petro. supra cȩtos post regni
claues ouilis diũci cura mandat᷑. In ho
dieb. duob discipłis tereiꝰ in uia dñsu
mes iungit᷑: & ad omũe nr̃e ambigintitis
caliginẽ detergendã. pauentiũ ae trepdan¬
dium tarditas increpat᷑. flammã fidi llu¬
minata corda concipiunt: &e quȩ erant tre¬
pidã reserante. scͥpturas dño efficiunt᷑ ar¬
dentia. In fractione. qͦq panis. conuescent¬
um aꝑiunt᷑ obtutꝰ: multo feliciꝰ eoꝵ ocłs
patefactis. quib naturȩ suȩ manifestata
ẽ glificatio. qmͣ illoꝵ generis nr̃i pͥncipum
quib p̃uaricationis sue ẽ ingesta confi

Expanded text:
imi, qui inter resurrectionem Domini ascensionemque fluxerunt, otioso transiere decursu; sed magna in his confirmata sacramenta, magna sunt revelata mysteria. In his metus dirae mortis aufertur, et non solum animae, sed etiam carnis immortalitas declaratur. In his per insufflationem Domini infundit beato apostolo Petro supra caeteros, post regni claves, ovilis Dominici cura mandatur. In his diebus, duobus discipulis tertius in via Dominus comes jungitur , et ad omnem nostrae ambiguitatis caliginem detergendam, paventium ac trepidantium tarditas increpatur. Flammam fidei illuminata corda concipiunt; et quae erant tepida, reserante Scripturas Domino, effi ardentia. In fractione quoque panis convescentium aperiuntur obtutus; multo felicius horum oculis patefactis, quibus naturae suae manifestata est glorificatio, quam illorum generis nostri principum, quibus praevaricationis suae est ingesta confus
Abbreviated transcription (Latin):
ciarent: uerba earũ apłis aliisq discipłis.
deliram̃tis similia uidebant᷑. Qm̃ utiq
hesitationẽ. humana infirmitate. nutan¬
dem. nequaqmͣ ꝑmisiss sp̃c ueritatis. p̃di¬
catoꝵ suoꝵ inẽe pectorib: nͥ illa trepida
sollicitudo. & curiosa cunctatio. nr̃e fidi

Expanded text:
a earum apostolis aliisque discipulis deliramentis similia videbantur. Quam utique haesitationem humana infirmitate nutantem, nequaquam permisisset Spiritus veritatis praedicatorum suorum inesse pectoribus, nisi illa trepida sollicitudo et curiosa cunctatio nostrae fidei
Abbreviated transcription (Latin):
dilmi scõꝵ dierũ expletus ẽ numerus:
sacratissima ordinatione dispositꝰ. & ad
utilitatẽ. nr̃e eruditionis impensus: ut
dũ a dño in hoc spacio mora p̃sentiȩ corpo¬
ralis extendit᷑: fides resurrectionis. docu¬
m̃tis necessariis muniret᷑. Mors eñĩ xp̃i
multũ discipłoꝵ corda turbauerat: &.
de supplicio erucis. de emissione spc. de
exammati corꝑis sepultura. grauatis
mestitudine: mentib. quidã diffidentiȩ
dorpor obrepserat. Nam cũ sc̃ȩ mulieres

Expanded text:
 dierum expletus est numerus, sacratissima ordinatione dispositus, et ad utilitatem nostrae eruditionis impensus: ut dum a Domino in hoc spatium mora praesentiae corporalis extenditur, fides resurrectionis documentis necessariis muniretur. Mors enim Christi multum discipulorum corda turbaverat, et de supplicio crucis, de emissione spiritus, de exanimati corporis sepultura gravatis moestitudine mentibus quidam diffidentiae torpor
Abbreviated transcription (Latin):
ratum se. ẽẽ ad corrigendũ . s qͥd in se inuen¬
tum fuerit. qͦd rep̃hensione sit dignum.
Decet enĩ in talib causis hoc maxime ꝓuide¬
ri: ut sine strepitu concertationũ & caritaᷤᷤ
det necessario eẽ sollicitos: qmͣ plenissime.
&e lucide uniu̾sa nob̾ qd̾ ante facere debu¬
it indicare festinet: ne int̃ assertiones
partium aliqua ambiguitate. fallamur÷
ce dissensio quȩ in suis miciis abolenda
ẽ nutriat᷑: cũ in corde nr̃o ea obseruan¬
tia do inspirante ꝑmaneat: ne constitu¬
tiones uenerabiliũ patrũ diuinitꝰ robo¬
ratȩ. & ad soliditatem fidi ꝑtinentes. pra¬
ua cuiꝰquã int̃pretatione uiolent᷑. Ds¬

Expanded text:
ratum se esse ad corrigendum, si quid in se fuerratum se esse ad corrigendum, si quid in se fuerit inventum quod reprehensione sit dignum. Decet enim in talibus causis hoc maxime provideri, ut sine strepitu concertationum et charitas det necessario esse sollicitos, quam plenissime et lucide universa nobis, quod ante facere debuit, indicare festinet, ne inter assertiones partium aliqua ambiguitate fallamur, et dissensio, quae in suis initiis abolenda est, nutriatur, cum in corde nostro observantia, Deo inspirante, permaneat, ne constitutiones venerabilium Patrum divinitus roboratae et ad soliditatem fidei pertinentes prava cujusquam interpretatione violentur. D
Abbreviated transcription (Latin):
ueteris testam̃ti auctoritatib declaretur
ꝓ antiquitate sac̾dotii tui euident̃ agnõ¬
cis: cũ fides patrũ &e scripta mea ad sc̃ȩ mo-¬
moriȩ flauianũ data. quoꝵ mentionẽ ip̃se
fecisti. adiecta uniu̾salis synodi confirma¬
tione sufficiant. Unde ꝓspicere. oportet
dilectionẽ. tuã. ne. contra redẽptionis ac
spei nr̃e ineffabile sacram̃tum ullus obmu¬
muret: s si qui st̃ qui adhuc aut ignoran¬
tia caligant. aut ꝑuersitate. discordant.
eoꝵ quoꝵ in ȩccłia di apłiea fuit &e clara
doctrina auctoritatib instruant᷑: &e de
incarnatione u̾bi dĩ hec nos credere. qd ili
credidere. cognoscant: neq se extra corpꝰrp̃
in quo cõmortui ce conresuscitati sumꝰ. sua
obduratione constituant: qͥa nec pietas fid̃¬
essentia passibilis fuerit deitas: aut in no¬
stre. naturȩ susceptione. mentita sit u̾itas
Particulam dñice erucis: cũ eulogiis dile¬
ctionis ur̃e uenerant̃ accepi. Data pͥdie

Expanded text:
amenti auctoritatibus declaretur, 1293 pro antiquitate sacerdotii tui evidenter agnoscis, cum fides Patrum et scripta mea ad sanctae memoriae Flavianum data, quorum mentionem ipse fecisti, adjecta universalis synodi confirmatione, sufficiant. Unde prospicere oportet dilectionem tuam, ut contra redemptionis ac spei nostrae ineffabile sacramentum, nullus obmurmuret. Sed si qui sunt qui adhuc aut ignorantia caligant, aut perversitate discordant, eorum quorum in Ecclesia Dei apostolica fuit et clara doctrina, auctoritatibus instruantur, ut de incarnatione Verbi Dei hoc nos credere quod illi credidere cognoscant, neque se extra corpus Christi, in quo commortui et conresuscitati sumus, sua obduratione constituant: quia nec pietas fidessentia passibilis fuerit deitas, aut in nostrae naturae susceptione mentita sit veritas. Particulam Dominicae crucis cum eulogiis dilectionis vestrae veneranter accepi. Data pridie
Abbreviated transcription (Latin):
om̃s ñ debuit. ꝓ om̃ib soluendo uacuauit.
ut. sic̃ ꝑ uniꝰ reatũ om̃s facti fuerant pecca¬
tores. ita ꝑ uniꝰ innocentiã om̃s fierent in¬
nocentes: inde. in homines manante iusti¬
cia: ubi ẽ humana suscepta natura. Nulla
eñ ratione extra nr̃i ẽ corꝑis ueritatẽ. de
quo euglista p̃dicationem inchoans die
liber generationis iħu xp̃i filii dauid. filis
abraham. Et qui samaritanȩ mulieri p¬
testatur. qm̃ salus ex iudeis ẽ: beati pauli
apłi consonante doctrma cũ dicit: quoꝵ

Expanded text:
lvendo vacuavit: ut sicut per unius reatum omnes facti fuerant peccatores, ita per unius innocentiam omnes fierent innocentes. Inde in homines manante justitia ubi est humana suscepta natura. Nulla enim ratione extra nostri est corporis veritatem, de quo evangelista praedicationem inchoans dicit: « Liber generationis Jesu Christi filii David, filii Abraham . » Et qui Samaritanae mulieri protestatur, quoniam salus ex Judaeis est, beati Pauli apostoli consonante doctrina cum dicit: « Quorum
Abbreviated transcription (Latin):
reticis impugnatȩ. tandẽ possis ẽẽ defen¬
sor. Qũauis enĩ nulli sac̾dotum liceat ne¬
bitur: i nexeusabilior tam̃ ẽ om̃ib imꝑitiᷤᷤ
quilibet iherosolimis habitans xp̃ianꝰ:
qui ad cognoscendã uirtut̃ẽ eugłii. non
sołu paginarũ eloquiis. s ipsoꝵ locorũ
testimoniis erudit᷑: & qd̾ alibi ñ licet ñ
eredĩ ibi ñ potest ñ uideri. Qd laborat
intellectꝰ: ubi ẽ magister aspectꝰ. t cur
lecta uł audita st̃ dubia. ubi se &e uisui
& tactui tot humanȩ salutis ingerunt
sacram̃ta: quasi ad singłos qͦsq cunctan¬
des. dñs adhuc uoce corꝑea utat᷑ & dicat.
qͥd turbati estis. & quare eogitationes

Expanded text:
reticis impugnatae tandem possis esse defenreticis impugnatae tandem possis esse defensor. Quamvis enim nulli sacerdotum liceat net, inexcusabilior tamen est omnibus imperitis quilibet Jerosolymis habitans Christianus, qui ad cognoscendam virtutem Evangelii, non solum paginarum eloquiis, sed ipsorum locorum testimoniis eruditur. Et quod alibi non licet non credi, ibi non potest non videri. Quid laborat intellectus, ubi est magister aspectus? Et cur lecta vel audita sunt dubia, ubi se et visui et tactui tota humanae salutis ingerunt sacramenta? Quasi ad singulos quosque cunctantes Dominus adhuc voce corporea utatur, et dicat: Quid turbati estis, et quare cogitation
Abbreviated transcription (Latin):
ep̃o ierosolimitano. Acceptis dilectionis
tuȩ: litteris. quas ad me filii nr̃i andreas
prb̃r &epetrus diaconꝰ detulert̃. gauisus
quidẽ sum. qd̾ tͥ ad ep̃atus tui sedem redi¬
re licuiss. s confluentib in recordationẽ
omĩb causis. quȩ te ꝑ quosdã excessus
laborare fecer̃t. dolui adu̾sitatũ tuarũ
temet ipsũ tͥ fuisse materiã: ce resistendi
hereticis constantiã ꝑdidisse: qͥ estimant.
ñ ẽẽ tͥ liberũ. ut eos audeas redarguere:
qͦs t̾ pfessus sis in suo errore placuisse. Dea¬
tȩ enĩ memoriȩ flauiaui condẽpnatio. & q
impiissimi euthicetis receptio: qͥd nͥ dñi
ipse grandi miscdia sua fecit resolui: cũ
detestancłu illud ephesinȩ synodi iudiciũ.
ita sc̃a calcedonensis concilii auctoritate
destruxit. ut nulłu deprauatoꝵ a reme¬
dio correctionis arceret: Unde qͥa in
tempore indulgentiȩ resipiscentiã mag̃
quã ꝑtinaciã delegisti: ita gaudeo te cȩ¬
lestem expetisse medicinã: ut fidĩ ab he-¬

Expanded text:
episcopum. Acceptis dilectionis tuae litteris quas ad me filii npresbyter et Petrus diaconus detulerunt, gavisus quidem sum quod tibi ad episcopatus tui sedem redire licuisset; sed confluentibus in recordationem omnibus causis quae te per quosdam excessus laborare fecerunt, dolui adversitatum tuarum temetipsum tibi fuisse materiam, et resistendi haereticis constantiam perdidisse: quia aestimant non esse tibi liberum ut eos audeas redarguere quos tibi professus sis in suo errore placuisse. Beatae enim memoriae Flaviani condemnatio, et impiissimi Eutychis receptio, quid nisi Doipse grandi misericordia sua fecit resolvi, 1287 cum detestandum illud Ephesinae synodi judicium, ita sancti Chalcedonensis concilii auctoritate destruxit, ut nullum depravatorum a remedio correctionis arceret. Unde quia in tempore indulgentiae resipiscentiam magis quam pertinaciam delegisti, gaudeo te coelestem expetisse medicinam, ut fidei ab hae
Abbreviated transcription (Latin):
talia statuisse cognoscim᷑. Non enĩ nobis
ordinationes ur̃arũ ꝓuinciarũ defen-¬
dimꝰ qd̾ potest forsitan ad deprauandos
ur̃e sc̃itatis animos hylariꝰ ꝓ suo more
nec p̃sumptori locus ultra iam pateat. pͥ¬
uilegia ur̃a cassandi. Nr̃ȩ etiã gratulati
sacerdotalis disciplinȩ custodiã. honori
ñ sinamꝰ. Et qm̃ honoranda ẽ semꝑ antiqͥ

Expanded text:
talia statuisse cognoscimur. Non enim nobis talia statuisse cognoscimur. Non enim nobis ordinationes vestrarum provinciarum defendimus, quod potest forsitan ad depravandos vestrae sanctitatis animos Hilarius pro suo more vitati, nec praesumptori locus ultra jam pateat privilegia vestra cassandi. Nostrae etiam gratulatiosacerdotalis disciplinae custodiam honori non sinamus. Et quoniam honoranda
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ cõmissis ce leuib uerbis. quosda agrã
cõmunionis exclusos: &e animã ꝓ quaxꝑi
sanguis effusus ẽ. irrogatione. tam seui
supplici sauciatam: &e inermem quodamͦ
exutamq omi munimine. diabolieis in¬
cursib ut facile caꝑet᷑ obiectam. Certe si
qua causa talis emerserit. ut ꝓ cõmissi
cõmunis qualitate. aliquẽ iuste faciat
cõmunione priuari: is tantũ penȩ sub¬
denduis ẽ quẽ reatus inuoluit: nec par¬
diceps debet ẽẽ supplicii: qui consors non
docet᷑ fuisse cõmissi. S qͥd mirũ eũ in lai¬
cos talem existere: qui soleat sac̾dotum
longe alia uidet᷑ intentio: nã om̃ium
excłiarũ statũ &e concordiam eustodiri
cupimꝰ sac̾dotum: ad unitatẽ uos uineu¬
lo caritatis hortantes. &e obtestam᷑ &e affe¬
ctione congrua cõmonemꝰ ut ea quȩ a
nob̾ dõ inspirante. & beatissimo petro
apło. discussis ꝓbatisq nc̃ omib causis

Expanded text:
pro commissis et levibus verbis quosdam a gratia pro commissis et levibus verbis quosdam a gratia communionis exclusos, et animam pro qua Christi sanguis effusus est, irrogatione tam saevi supplicii sauciatam et inermem quodammodo, exutamque omni munimine, diabolicis incursibus, ut facile caperetur, objectam. Certe si quando causa talis emerserit, ut pro commissi criminis qualitate aliquem juste faciat communione privari, is tantum poenae subdendus est quem reatus involvit; nec particeps debet esse supplicii, qui consors non docetur fuisse commissi. Sed quid mirum eum in laicos talem existere, qui soleat de sacerdolonge alia videtur intentio, nam omnium Ecclesiarum statum 641 et concordiam custodiri cupimus sacerdotum, ad unitatem vos vinculo charitatis hortantes et obtestamur, et affectione congrua commonemus, ut ea quae a nobis Deo inspirante et beatissimo Petro apostolo, discussis probatisque nunc omnibus causis
Abbreviated transcription (Latin):
de priuatũ. Dignũ enim ẽ fr̃s antiquita
tis statuta reparari: cũ is qui sibi ordina¬
tionem ꝓuinciȩ: indebite uendicabat.
dalis in p̃senti etiã ꝓbatus fuerit: ut cũ
ipse frequentiꝰ temerariis &r insolentibꝰ
uerbis. sententiam dãpnationis expete¬
ret: suȩ tantũ ciuitatis illi sac̾dotium
ꝓ sedis aplicȩ pietate. p̃ceptio nr̃a ser-¬
uauerit. Non gͦ sit illi ordinationi non
ordineo. qui meriti sui conscius. cũ que:¬
reret᷑ ad accusandu. turpi fuga se cre¬
didit. subtrahendũ: exsors apłicȩ cõmu¬
nionis. cuiꝰ particeps ẽẽ ñ meruit. deo
ut credimꝰ hoc agente: qui ilłu opi¬
nantib nob̾. &e ad iudicia nr̃a ꝑtraxit:
& int̾ examinationes habitas. ne cõmum¬
onis nr̃e consors fieret. ut abscederet la¬
nio deneget᷑: nec ad indignantis fiat hoc
arbitrium sacerdotis: qd̾ in magni reat᷑
ultionem. inuitꝰ &e dolens quodãmͦ de

Expanded text:
te privatum. Digte privatum. Digtis statuta reparari, cum is qui sibi ordinationem provinciae indebitae vendicabat, talis in praesenti etiam probatus fuerit, ut cum ipse frequentius temerariis et insolentibus verbis sententiam damnationis expeteret, suae tantum civitatis illi sacerdotium pro sedis apostolicae pietate praeceptio nostra servaverit. Non ergo sit illi ordinationi non ordini, qui meriti sui conscius cum quaereretur ad accusandum, turpi fuga se credidit subtrahendum ex oris apostolicae communionis, cujus particeps esse non meruit, Deo, ut credimus, hoc agente, qui illum, inopinantibus nobis, et ad judicia nostra pertraxit, et inter examinationes habitas, ne communionis nostrae consors fieret, ut abscederet lanio denegetur, nec ad indignantis fiat hoc arbitrium sacerdotis, quod in magni reatus ultionem invitus et dolens quodammodo d
Abbreviated transcription (Latin):
qͥsq contentꝰ: & pͥuilegium sibi debitum.
in alium transferre se posse nouerit ñ
licere. Qd̃ siqͥs negligens aplicas sanc̃tio¬
nes. plus gr̃e tribuens ꝑsonali. sui honoris
desertor ẽẽ uoluerit. pͥuilegium suũ ialiũ
transferre posse se credens:ñ is eui cesse¬
rit. s is qui intra ꝓuinciam antiquitate
ep̃ãli cȩteros p̃uenit sacerdotes ordinan¬
di sibi uendicet potestatẽ. Non passim. s
status sui nouerit firmitatẽ: qui ñ die
sabb̃i uesꝑe qd̾ lucescit in primã sabb̃i.
uł ipso dñico die fuerit ordinatꝰ. Sołu
enĩ maiores nr̃i resurrectionis dnicȩ
diem. honore dignũ iudicauerunt: ut
sacerdotes qui sumunt᷑. hoc die potis
sit contenta conciliis: nec ultra hylarius
audeat conuentꝰ indicere synodales.
& sac̾dotum dñi iudicia se int̾serendo
turbare: qui ñ tantũ nouerit se ab ali¬
eno iure depulsũ. s etiã uiennensis ꝓ¬
uinciȩ quã male usur pauerat potesta¬

Expanded text:
squisque contentus, et privilegium sibi debitum squisque contentus, et privilegium sibi debitum in alium transferre se posse, noverit non licere. Quod si quis negligens apostolicas sanctiones, plus gratiae tribuens personali, sui honoris desertor esse voluerit, privilegium suum in alium transferre posse se credens, non is cui cesserit, sed is qui intra provinciam antiquitate episcopali caeteros praevenit sacerdotes, ordinandi sibi vindicet potestatem. Non passim, sed status sui noverit firmitatem, qui non die sabbati vespere, quod lucescit in prima sabbati, vel ipso Dominico die fuerit ordinatus. Solum enim majores nostri resurrectionis Dominicae diem hoc honore dignum judicaverunt, ut sacerdotes qui sumuntur hoc die potisssit contenta conciliis, nec ultra Hilarius audeat conventus indicere synodales, et sacerdotum Domini judicia, se interserendo turbare. Qui non tantum noverit se ab alieno jure depulsum, sed etiam Viennensis provinciae, quam male usurpaverat, potesta
Abbreviated transcription (Latin):
officiũ. his quib p̃ficiendi st̃ ciuitatib ig¬
norati. Ut enĩ notus qui fuerit ꝓbatꝰ per
pacem petit᷑: ita ꝑ uim necesse ẽ qui igno¬
tus adducit᷑ imponat᷑. Obtestor ce obsecro.
& sub d̃i uos inuocatione conuenio. ꝓ¬
hibete. fr̃s talia: &e omnẽ dissensionis ma¬
teriam de. urĩs ꝓuinciis remouete. Cer¬
de nos ante d̾m absoluimꝰ: qui uos ne ꝑmit¬
tatis ultra hec fieri conuenimꝰ. ꝑ pacem
& quietem sacerdotes qui futuri st̃ postu¬
lentur. Teneat᷑ subscriptio clericoꝵ: hono¬
ratoꝵ testimoniũ: ordinis consensꝰ ce plebiᷤͤ.
Qui p̃futurus ẽ om̃ib: ab om̃ib eligat᷑.
Ordinationem sibi ut ante. ĩa diximꝰ sin¬
głi metropolitani suarũ ꝓuinciarũ cũ
his qui cȩteros sacerdotii antiquitate p̃¬
ueniunt: restituto sibi ꝑ nos iure defen¬
dant. Alienũ ius: alt̾ sibi ñ audeat uen¬
dicare:. Suis limitib suis t̃minis sit unꝰ¬

Expanded text:
officium, his quibus praeficiendi sunt civitatibus igofficium, his quibus praeficiendi sunt civitatibus ignorati. Ut enim notus qui fuerit et probatus per pacem petitur, ita per vim necesse est, qui ignotus adducitur, imponatur. Obtestor et obsecro, et sub Dei vos invocatione convenio, prohibete, fratres, talia, teriam de vestris provinciis removere. Certe nos ante Deum absolvimus, qui vos ne permittatis ultra haec fieri convenimus. Per pacem et quietem sacerdotes, qui futuri sunt postulentur. Teneatur subscriptio clericorum, honoratorum testimonium, ordinis consensus et plebis. Qui praefuturus est omnibus, ab omnibus eligatur. Ordinationem sibi, ut ante jam diximus, singuli metropolitani suarum provinciarum cum his qui caeteros sacerdotii antiquitate praeveniunt, restituto sibi per nos jure defendant. Alienum jus alter sibi non audeat vindicare. Suis limitibus, suis terminis sit unu
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. Non gͦ hylariꝰ tam studuit ep̃m conse¬
erare. quã eũ potiꝰ qui egrotabat occi¬
dere: &e ipsũ quẽ suꝑposuit. male ordi¬
nando deciꝑe: Nos tam̃ qd̃ uob̾ credimꝰ
dõ iudice placiturũ. in cõmune cunc¬
tis frĩb consulentes. & male ordinatũ
dio ꝑmanere debere decreuimꝰ. id sta¬
tuentes. ut si qͥsquã fr̃m nr̃oꝵ in qua¬
cũq ꝓuincia decesserit. is sibi ordinati¬
onem uendicet sacerdotis. quẽ illiꝰ ꝓum¬
diȩ metropolitanũ ẽẽ constiterit: quia
uit uidemꝰ causȩ transactȩ st̃. in quib¬
multa st̃ quȩ pret̾ rationem eccłiastic̃a
uideant᷑ ẽẽ cõmissa: ce iusti iudicii de¬
beant expectare censuram. S nos diutꝰ
hic ñ possumꝰ immorari: cũ ad alia q̃
nob̾ cum ur̃a scĩtate conferenda st̃ ꝓuo¬
cem᷑. Militaris manꝰ ut didicimꝰ ꝑ ꝓuin
tione suffultum. ad inuadendas ꝑ tu¬

Expanded text:
est . » Non ergo Hilarius tam studuit episcopum conseest . » Non ergo Hilarius tam studuit episcopum consecrare, quam eum potius qui aegrotabat occidere, et ipsum quem superposuit male ordinando decipere. Nos tamen quod vobis credimus Deo judice placiturum, in communione cunctis fratribus consulentes, et male ordinatum tio permanere debere decrevimus: id statuentes ut si quisquam fratrum nostrorum in quacumque provincia decesserit, is sibi ordinationem vindicet sacerdotis, quem illius provinciae metropolitanum esse constiterit. Duae, ut videmus, causae transactae smulta sunt, quae praeter rationem ecclesiasticam videantur esse commissa, et justi judicii debeant exspectare censuram. Sed nos diutius hic non possumus immorari, cum ad alia quae nobiscum vestra sanctitate conferenda sunt, provocemur. Militaris manus, ut didicimutione suffulto ad invadendas per tu
Abbreviated transcription (Latin):
pit᷑. ut sacerdos eccłiȩ p̃futurus ñ sołu̾
attestatione fideliũ. s etiã eoꝵ qui foris
st̃ testimonio muniat᷑: neq ulliꝰ scanda¬
li relinquat᷑ occasio: cũ ꝑ pacem ce deo
placitam concordiam. consonis omniũ
studiis. qui doctor pacis futurꝰ ẽ ordinat᷑.
S insꝑatus nescientib suꝑuenit. & in ꝓ¬
uisus abscessit: cursu ut didicimꝰ cele¬
ri itinera multa conficiens: &e ꝑ longin¬
quas ꝓuincias tanta immaturitate.
discurrens: ut uideat᷑ glam de scurri¬
li uelocitate. potiꝰ qmͣ sacerdotali mode¬
ratione captasse. Hȩc enĩ directarũ ad
nos ciuium uerba st̃ litterarũ. Ante
abscessit: qmͣ eũ uenisse nossemꝰ. Nonẽ
hoc redire s fugere: nec salubritatem
impendere diligentiȩ: pastoralisͥ s uim
inferre. latronis ce furis: dicente dño.
Qui ñ intrat ꝑ ianuam in curtem oui¬
um. s ascendit. aliunde: hic fur ce latro

Expanded text:
pit ut sacerdos ecclesiae praefuturus non solum pit ut sacerdos ecclesiae praefuturus non solum attestatione fidelium, sed etiam eorum qui foris sunt testimonio, muniatur neque ullius scandali relinquatur occasio, cum per pacem et Deo placitam concordiam consonis omnium studiis, qui doctor pacis futurus est, ordinatur. Sed insperatus nescientibus supervenit et improvisus abscessit, cursu, ut didicimus, celeri, itinera multa conficiens, et per longinquas provincias tanta immaturitate discurrens ut videatur gloriam de scurrili velocitate potius quam sacerdotali moderatione captasse. Haec enim directarum ad nos civium verba sunt litterarum. Ante abscessit quam eum venisse nossemus. Non est hoc redire, sed fugere, nec salubritatem impendere diligentiae pastoralis, sed vim inferre latronis et furis, dicente Domino: « Qui non intrat per januam in curtem ovium, sed ascendit aliunde, hic fur et latro
Abbreviated transcription (Latin):
qmͣ alio uideatis dolore torqueri. Quȩ
spes illi de uita relinquit᷑: cui de sacer
de hylariꝰ: qui obesse p̃sumptioni suȩ
frat̃nȩ mortis credidit tarditatẽ. Qnͣ¬
tum enĩ in se fuit. illi subtraxit lucem.
abstulit uitã: qui hunc dolorẽ in locũ
eiꝰ alterũ subrogando. ne ad salutem
illi recursus eẽt miecit. Esto ut breuis
frĩs euenerit humanȩ conditioni con¬
sueta migratio: qͥd sibi hylariꝰ querit
in aliena ꝓuincia. & id qd̾ nullus deces¬
soꝵ ipsi ante patroclum habuerit. eui
usurꝑat: cũ ce ipsũ qd̾ patroclo a sede
apłica temporalit᷑ uidebat᷑ ẽẽ concessũ
post mod̾u sit sententia meliore subla¬
tum: fxpectarent᷑ certe uota ciuium
testimonia popłoꝵ: quereret᷑ honoratoꝵ
arbitriũ: electio clericoꝵ: quȩ in sac̾do¬
tum solent ordinationib abhis qͥ norunt.
patrũ regłas custodirs: ut apłicȩ auctori¬
tatis norma in omib seruaret᷑: qua p̃ci¬

Expanded text:
quam alio videatis dolore torqueri, quae quam alio videatis dolore torqueri, quae spes illi de vita relinquitur, cui de sacerdde Hilarius, qui obesse praesumptioni suae fraternae mortis credidit tarditatem. Quantum enim in se fuit, illi subtraxit lucem, abstulit vitam, quae hunc dolorem in locum ejus, alterum subrogando, ne ad salutem illi recursus esset, injecit. Esto ut brevis fratri evenerit humanae conditionis consueta migratio, quid sibi Hilarius quaerit in aliena provincia, et id quod nullus decessorum ipsius aut Patroclus habuerit cur usurpat, cum et ipsum quod Patroclo a sede apostolica temporaliter videbatur esse concessum, postmodum sit sententia meliore sublatum? Exspectaretur certe vota civium, testimonia populorum, quaereretur honoratorum arbitrium, electio clericorum, qui in sacerdotum solent ordinationibus ab his quae norunt Patrum regulas custodiri, ut apostolicae auctoritatis norma in omnibus servaretur, quae praeci
Abbreviated transcription (Latin):
ce suũ officium ꝑdere ñ sinamꝰ. Mansiss
nãq in ilłu plata sententia: si obiectoꝵ
ueritas extitiss. Redditꝰ itaq ẽ eccłie
suȩ. &e huic quã amittere ñ debuit dig¬
nitati. coep̃ẽ nr̃ celedoniꝰ: sic̃ gestoꝵ serieᷤ.
& post decursam cognitionẽ sententia
successit. Curꝰ ad nos litterȩ lacrimabiles
&e dolendȩ: de suꝑ ordinato sibi ep̃o st̃ di
recte. Fpła qͦq ingesta ẽ. ciurum ipsiꝰ ce nu¬
merosa subseriptione singłoꝵ firmata.
inuidiosissimis contͣ hylariũ plena que¬
rimoniis. qd̾ piecto ep̃o suo egrotare li¬
berum ñ fuiss: eiꝰq sac̾dotium in aliũ
pret̃ suã noticiam ẽẽ transiatũ: &e tanꝙͦͣ
in uacuam possessionem. ab hylario ꝑu̾so¬
re heredem uiuentis inductum. Qo hic
de ur̃is animis nr̃a ñ debeat. sententia
dubitare: cũ frẽm in lec̾tulo constitutũ
ñ tam infirmitate corꝑis aggrauari:

Expanded text:
et suum officium perdere non sinamus. Mansisset et suum officium perdere non sinamus. Mansisset namque in illum prolata sententia, si objectorum veritas exstitisset. Redditus itaque est Ecclesiae suae, et huic, quam amittere non debuit, dignitati coepiscopus noster Celidonius, sicut gestorum series, et post decursam cognitionem sententia, successit: cujus ad nos litterae lacrymabiles et dolendae, de superordinato sibi epirectae. Epistola quoque ingesta est civium ipsius et numerosa subscriptione singulorum firmata invidiosissimis contra Hilarium plena querimoniis, quo projecto episcopo suo aegrotare liberum non fuisset, ejusque sacerdotium in alium praeter suam notitiam esse translatum, et tam qui in vacuam possessionem ab Hilario perversore haeredem viventis inductum. Quid hic nquam de vestris animis nostra non debeat sententia dubitare, cum fratrem in lectulo constitutum, non tam infirmitate corporis aggravari,
Abbreviated transcription (Latin):
ceꝑamꝰ ut frẽm delinire magis. qm̃us
ipse suis responsionib inuitaret. qmͣ
contristare nrĩs int̾locutionib inteba¬
iuste sacerdotio fuisse deiectum. mani¬
festa testium responsione ipso etiã p̾sen¬
de monstrauerat: ita ut qd̾ hylarius
nob̾cum residens poss opponere ñ ha¬
beret. Remotum ẽ gͦ iudiciũ. qd̃ ꝓlatũ
in hac sententia legebat᷑: qd̾ tanquã ui¬
duȩ maritꝰ sac̾dotium tenere ñ posset.
Qd̾ nos qͥdem seruantes. legalia constitu¬
ta sollicitiꝰ uoluimꝰ eustodiri. ñ sołu cir¬
ca sac̾dotes. s circa clericos qͦq minoris
officii: ne ad sacrã militiã hii ꝑmittait᷑
accedere. quib sit tale coniuguruł contͣ
uiri fuisse monstrent᷑. S sicut eos quos
factum suũ ñ potest excusare. aut ñ ad¬
mittendos. aut si fuerint decernimus
remouendos: ita quib hoc falsũ obicit᷑.
ab ea necesse ẽ examinatione purgemꝰ::

Expanded text:
ceperamus ut fratrem, delinire magis ipsum, quamvis ceperamus ut fratrem, delinire magis ipsum, quamvis ipse suis responsionibus invitaret, quam contristare interlocutionibus nitebauoniam se injuste sacerdotio fuisse dejectum manifeste testium responsione ipso etiam praesente monstraverat, ita ut quod Hilarius nobiscum residens posset opponere non haberet. Remotum est ergo judicium quod prolatum in hac sententia legebatur, quo tanquam viduae maritus sacerdotium tenere non posset. Quod nos quidem servantes legalia constituta sollicitius voluimus custodiri non solum circa sacerdotes, sed circa clericos quoque minoris officii, ne ad sacram militiam hi permittantur accedere, quibus sit tale conjugium, vel coum uxoris viri fuisse monstrentur. Sed sicut eos quod factum suum non potest excusare, aut non admittendos, aut si fuerint decernimus removendos, ita quibus hoc falsum objicit, ab ea necesse est examinatione purgemus,
Abbreviated transcription (Latin):
gantiorib minuendo: cui cũ p̃ceteris
soluendi &e ligandi tradita sit. potestas:
pascendarũ tam̃ ouium specialiꝰ cura¬
mandata ẽ. Cui quisqͥs principatum
estimat denegandũ: illiꝰ qͥdem nullomͦ
potest minuere dignitatẽ: s inflatus
spũ suꝑbiȩ suȩ: semet ipsũ in inferna de:¬
mergit. Que gͥ apud nos in causa celedo¬
nii ep̃i gesta confecta sint. & quȩ hylariꝰ
dixerit. du cũ eodẽ p̃sente supradicto
epo audiret᷑: inditus cartis rerũ ordo
demonstrat. Ybi postqm hylariꝰ rationa¬
bile qd̾ in scõꝵ concilio sac̾dotum posset
respondere ñ habuerit: ad ea se. occulta
cordis ipsiꝰ transtulerunt. quȩ nullus la¬
icoꝵ dicere. nullus sac̾dotum poss audi¬
re: Doluimꝰ fateor fr̃s: ce hunc tumorem¬
m̃tis eiꝰ medelis patientiȩ nr̃e curare.
temptauimꝰ. Nolebamꝰ enĩ ea ei exacerba¬
re: uulnera. quȩ suȩ anime insolentib
subinde sermonib infligebat: &e qũe sus¬

Expanded text:
gantioribus minuendo, cui cum prae caeteris gantioribus minuendo, cui cum prae caeteris solvendi, et ligandi tradita sit potestas, pascendarum tamen ovium cura specialis mandata est. Cui quisquis principatum aestimat denegandum, illius quidem nullo modo potest minuere dignitatem, sed inflatus spiritu superbiae suae semetipsum in inferna demergit. Quae igitur apud nos in causa Celedonii episcopi gesta confecta sint et quae Hilarius dixerit dum cum eodem praesente supradicto episcopo audiretur, inditus chartis rerum ordo demonstrat. Ubi postquam Hilarius rationabile quod in sanctorum concilio sacerdotum posset respondere non habuit, ad ea se occulta cordis ipsius transtulerunt, quae nullus laicorum dicere, nullus sacerdotum posset audire. Doluimus, fateor, fratres, et hunc ejus meritis timorem medelis patientiae nostrae curare tentavimus. Nolebamus enim ea illi exacerbare vulnera quae suae animae insolentibus subinde sermonibus infligebat, et quem sus
Abbreviated transcription (Latin):
innumeris relationib ẽẽ consultã: ce ꝑ
diu̾sarum quẽ admodu uetꝰ consuetudo
poscebat appellationẽ. causarũ. aut retra¬
ctata aut confirmata fuisse iudicia: adeo
ut seruata unitate sp̃e in uincło pacis.
cõmeantib hinc inde litteris. qd̾ sc̃e age¬
batur ꝑpetue ꝓficeret caritati. Qmͣ solli¬
citudo nr̃a ñ sua querens. s que st̃. xp̃i:
dignitatem diuinitꝰ datam. nec eccłiis¬
nec eccłiarum sac̾dotib abrogabat.
S hunc tramitem semꝑ int̃ maiores
nrõs &e bene tentum. & salubrit custo¬
ditum. hylarius eccłiarum statũ ce con¬
cordiam sac̾dotum nouis p̃sumptionibꝰ
turbaturus excessit: ita suȩ uos cupieis
subdere potestati. ut se beato apło petro
ñ patiatur ẽẽ. subiec̾tum: ordinationes
sibi om̃ium ꝑ gallias eccłiarũ uendicais.
&e debitam metropolitanis sac̾dotib in
suũ ius transferre dignitatẽ. ipsis qͦq
beatissimi petri reuerentiã uerbis arro¬

Expanded text:
innumeris relationibus esse consultam, et pro innumeris relationibus esse consultam, et pro diversarum, quemadmodum vetus consuetudo poscebat, appellatione causarum, aut retractata, aut confirmata fuisse iudicia adeo, ut servata unitate spiritus in vinculo pacis, commeantibus hinc inde litteris, quod sanctȩ agebatur, perpetuȩ proficeret caritati, quoniam sollicitudo nostra non sua querens, sed, quȩ sunt Christi, dignitatem divinitnec Ecclesiarum sacerdotibus abrogabat. Sed hunc tramitem semper inter majores nostros et bene tentum, et salubriter custoditum Hilarius Ecclesiarum statum, et concordiam sacerdotum novis praesumptionibus turbaturus excessit; ita suae vos cupiens subdere potestati, ut se beato apostolo Petro non patiatur esse subjectum, ordinationes 635 sibi omnium per Gallias Ecclesiarum vindicans, et debitam metropsuum jus transferens dignitatem, ipsius quoque beatissimi Petri reverentiam verbis arro
Abbreviated transcription (Latin):
na temeritas poss appetere: nec porte.
contra ilła inferi p̃ualerent. Uerũ hanc
petrȩ istiꝰ sacratissimã firmitatem. dõ
ut diximꝰ edificante constructam. ni¬
mis impia uult p̃sumptione uiolare:
qͥs quis eiꝰ potestatẽ tẽptat infringere:
fauendo cupiditatib suis. & id qd̾ acce¬
pit a ueterib ñ sequendo: cũ nulli se
subditũ legi. nullis institutionis dnicȩ
p̃sumendo illicita. & quȩ custodire debu¬
it negligendõ. Uerũ hȩc nos dõ ut credi¬
mus aspirante: seruata circa uos nr̃e.
sedes ut meministis impendit: nitim᷑
consilio maturiore: corrigere: ce urãꝵ
eccłiarum statũ cõmunicato uob̾cum
labore cõponere: ñ noua instituentes.
etudine que nob̃ a nrĩs patrib est
minist̾ium. remotis ꝑturbationũ scan¬
dalis placeamꝰ. Nob̾cum itaq ur̃a fr̃ni.¬
tas recognoseat. apłicam sedem ꝓ sui re¬
uerentia. a ur̃e. etiã ꝓuinciȩ sac̾dotib

Expanded text:
na temeritas posset appetere, nec portae na temeritas posset appetere, nec portae contra illam inferi prevalerent. Verum hanc petrȩ istius sacratissimam firmitatem, deo, ut diximus, ȩdificante, constructam, nimis impia vult presumptione violare quisquis eius potestatem temptaverit infringere ; favendo cupiditatibus suis et id, quod accepit a veteribus, non sequendo, cum nulli se subditum legi, nullis institutionis dominicpresumendo illicita et, quȩ custodire debuit, neglegendo. Verum hoc nos, deo, ut credimus, aspirante, servata circa vos nostrȩlica semper Sedes, ut meministis, impendit, nititur consilio maturiore corrigere et vestrarum aecclesiarum statum, communicato vobiscum labore, componere, non nova instituentes, etudine, quȩ nobis a nostris patribus est ministerium, remotis perturbationum scandalis, placeamus. Nobiscum itaque vestra fraternitas recognoscat, apostolicam Sedem pro sui reverentia a vestrȩ ȩtiam provinciȩ sacerdotibus
Abbreviated transcription (Latin):
Diuine cultum religionis. quẽ in om̃s
gentes om̃sq nationes. di uoluit grã co¬
antea legis & ꝓpħarum p̃conio contine¬
bat᷑. ꝑ apłicam tubam in salutẽ uniu̾si¬
datis exiret. sicut scͥptum ẽ: in omnem
t̃am exiuit sonꝰ eoꝵ: & in fines orbis t̾re
u̾ba eoꝵ. S huiꝰ muneriᷤᷤ sacram̃tũ. ita
dñs ad om̃ium apłoꝵ officium ꝑtinere
uoluit: ut in beatissimo petro apłorũ
om̃ium sũmo principalit̃ collocaret:
ut ab ipso quasi quodã capite. dona sia
uelut in corpus om̃e diffunderet: ut
exortem se misterii intelligeret ẽẽ diui¬
ni. qui ausus fuiss a petri soliditate rece:¬
dere. Hunc enĩ in consortiũ indiuiduȩ u¬
nitatis assũptum. id qd̃ ipse erat uoluit
nominari. dicendo tu es petrꝰ & suꝑ hanc
petrã edificabo eccłiam meã: ut et̃ni tem¬
pli edificatio. mirabili munere. gr̃ȩ di in
petri soliditate. consisteret: hac ȩccłiã suã
firmitate corroborans. ut illa nec huma¬

Expanded text:
Divinae cultum religionis, quem in omnes gentes omnesque nationes Dei voluit gratia coantea legis et prophetarum praeconio continebatur, per apostolicam tubam in salutem universitatis exiret, sicut scriptum est: In omnem terram exivit sonus eorum, et in fines orbis terrae verba eorum . Sed hujus muneris sacraDominus ad omnium apostolorum officium pertinere voluit, ut in beatissimo Petro, apostolorum omnium summo, principaliter collocaret, ut ab ipso, quasi quodam capite, dona sua velut in corpus omne diffunderet, ut exsortem se mysterii intelligeret esse divini, qui ausus fuisset a Petri soliditate recedere. Hunc enim in consortium individuae unitatis assumptum, id quod ipse erat, voluit nominari, dicendo: Tu es Petrus, et super hanc petram aedificabo Ecclesiam meam; ut aeterni templi aedificatio mirabili munere gratiae Dei in Petri soliditate consisteret; hanc Ecclesiam suam firmitate corroborans, ut illam nec huma
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓuinciȩ: ñ indicat᷑ a ur̃a sc̃itate. conciliũ:
&e a uob̃ om̃ib quẽadmodu uetustas erꝰ
& ꝓbitas exigit honoret᷑: metropolita¬
nis pͥulegii sui dignitate seruata. Equũ
ẽ enĩ. nec ulli de frĩb fieri uidet᷑ iniuria:
si his qui sacerdotii uetustate p̃cedunt:
ꝓ etatis sue merito. in suis ꝓuinciis a sa¬
cerdotib cȩt̾is deferat᷑. Ps uos incolumes

Expanded text:
inciae non indicatur a vestra sanctitate concilium, et a vobis omnibus, quemadmodum vetustas ejus et probitas exigit, honoretur, metropolitanis privilegii sui dignitate servata. Aequum est enim, nec ulli de fratribus fieri videtur injuria, si his qui sacerdotii vetustate praecedunt, pro aetatis suae merito in suis provinciis a sacerdotibus caeteris deferatur. Deus vos incolumes