comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tas. et fecit aman mardecheo: ut
bocutas fi̾̃at. qui prius renitebat᷑
putans sibi illudi abaman. seduen
festinauit ad domiñ lugens. ⁊ oꝑto
capite. ⁊ dix̃unt eiamici eus. Si
de setrme indeoꝵ est mardochens
ante oluei calere cepisti. non po¬
tgris ei resiste. s cades. et eocenũ¬
cii regis ꝯpellebant enm intrare
⁊ intrauit ꝯ rege ad ꝯuiniũ. et
daremur ⁊ gemens tacerem. ⁊ ait rex
trauit in ortum. aman uo supplica¬
bat regine ꝓanima sua. Qumq reu̾¬
sus eẽt rex. ł eppetir aman corruusse
suꝑ lectulũ. in quo iacebat hest̾ ⁊
ait ⁊̃. reginam nult opprim̾e me p̃¬
sente. et dixit arbona entuichus.
en lignum ꝙ parasiat mardocheo
ftat in domoaman.etaio uex. appen¬
dite illũ in eo. et suspensus eft amnan
in patibulo. et dedit rep hest̾ dotũ
domũ aman ⁊ ingressus est marde¬
chens ad regem. sonsessa est sr. hest̾
q. patruus enseẽt. et dedit tex mar¬

Expanded text:
tas. Et fecit Aman Mardochaeo, ut locutus fuerat. Qui prius renitebatur, putans sibi illudi ab Aman; sed, cfestinabat in domum lugens, et operto capite. Et dixerunt ei amici ejus: Si de semine Judaeorum est Mardochaeus ante quem cadere coepisti, non poteris ei resistere, sed cades. » « Et ecce nuntii regis compellebant eum intrare, et intravit cum rege ad convivium . Et daremur, et gemens tacerem. Et ait rexintravit in hortum, Aman vero supplicabat reginae pro anima sua. Cumque reversus esset rex reperit Aman corruisse super lectulum in quo jacebat Esther, et ait etiam reginam vult opprimere, me praesente. Et dixit Arbona eunuchus: En lignum, quod paraverat Mardochaeo, stat in domo Aman. Et ait rex: Appendite illum in eo. Et suspensus est Aman in patibulo. » « Et dedit rex Esther domum Aman . Et ingressus est Mardochaeus ad regem. Confessa est enim Esther, quod patruus ejus esset. Et dedit rex a
Abbreviated transcription (Latin):
der nũo illos qui paran erant ad
oecisi onem in dro⁊ int̾sicerent in¬
dei ⁊ indanis pͥncipum eẽt ꝯeis. et
factum est nomien ideoꝵ celebre
ita ut plures degentib religiotri
eoꝵ uguerentur. et recordatus est
mardochens somrpiniꝗ uiderat.⁊m
terpretardem enis intehexit. Et hoc
erat sompinirm. apparuerunt eiuo¬
ces. ⁊ tonutua. ⁊ terbemotus super
tertam. ⁊ ecce duo drachones parati
ꝯtra se inp̃liũ. ad quoꝵ clamorem
natões excit᷑ate sunt: ut pugnarent
braꝵ ⁊ diseriminis. et ꝯnitbata gens
iustoꝵ: damauit ad dium. Et scce
fons ꝑuus crenit in foutem maxiiũ

Expanded text:
ad occisionem Judaeorum, interficerent Judaei, et manus principum esset cum eis. Et factum est nomen Judaeorum celebre, ita ut plures de gentibus religioni eorum jungerentur. Et recordatus est Mardochaeus somnii quod viderat, et interpretationem ejus intellexit . Et hoc erat somnium: Apparuerunt ei voces, et tonitrua, et terraemotus super terram. Et ecce duo dracones parati contra se in praelium, ad quorum clamorem nationes excitatae sunt, ut pugnarent brarum et discriminis. Et conturbata gens justorum clamavit ad Dominum, et ecce fons parvus crevit in flu
Abbreviated transcription (Latin):
indomo ysta mirabili dequa legitur inhis¬
toria alex̃. cuiͦ columpne erant argentee
tectum: instar sirmametiri⁊ ꝯcameratũ
hñs geminas diu̾si colores insiguram
sid̾um ⁊ signoꝵ dispositas. post hosdies
insusis ⁊ disdubuesunt extra domumi .uii.
dieb. in nestibulo orti delictaꝵ. Inorto erat
inea hñs utes argenteas. ⁊ palmites
aureos ⁊ botros ex uarietate gemmarũ
distinctos. Sirpra ꝯmuantes extetisa et̃at
tetitorra que app endebantur col mu prris
argetiteis. ⁊ marmoreisebuttieis circulis
inserta. finͣtib byssims atq purpureis.
lectuli quoq anrei ⁊ argeriter disposine
tant suꝑ pammentũ. gmardino ⁊ phario
stratura ta pide. dibebant añt om̃es inocu
bundant. hec erat qni nolenites cogeret
ad bibendum. licet id moris eẽt apud h̾¬
ses ꝓsas. uasti ctuoos regina. fecit ꝯniui¬
ui femmaꝵ in palatio regis. die añt
.uii. cum rex incalnisset mero. p̃ceꝑit .uii.
eumichis nt introducerent regnamm

Expanded text:
in domo illa mirabili, de qua legitur in historia Alexandri, cujus columnae erant argenteae, tectum instar firmamenti concameratum, habens gemmas diversi coloris, in figuram siderum, et signorum dispositas. « Post hos dies in Susis, et discubuerunt extra domum septem diebus, in vestibulo horti deliciarum. In horto erat vinea habens vites argenteas, et palmites aureos et botros ex varietate gemmarum distinctos. Super convivantes extensa erant tentoria, quae appendebantur columnis argenteis, et marmoreis, eburneis circulis inserta, funibus byssinis atque purpureis. Lectuli quoque aurei, et argentei dispositi erant super pavimentum smaragdino et pario stratum lapide. Bibebant autem omnes in abundans, nec erat qui nolentes cogeret ad bibendum, licet id moris esset apud Persas. Vasthi quoque regina fecit convivium feminarum in palatio regis. Die autem septimo cum rex incaluisset mero praecepit septem eunuchis, ut introducerent reginam in
Abbreviated transcription (Latin):
domus ꝯtra basilicam regis ꝯduabus
puellis. Qminim una incum betem sus¬
tinebat: alt̾a sectuens. longitudĩem ues¬
tis sũmis digitis deportabat. at ille se¬
debat supͣ solium: ꝯtra hostium domꝰ.
Qui cum respexiss eam torno uultu:
collapsa est. sumq uidiss hest̾ lapsam

Expanded text:
domus, contra basilicam regis cum duabus puellis, quarum unam incumbentem sustinebat, altera sequens longitudinem vestis summis digitis deportabat . At rex sedebat supra solium contra ostium domus. Qui cum respexisset eam torvo vultu collapsa e
Abbreviated transcription (Latin):
pe agag ouem sanmel trucidant ⁊ ado¬
rabant eum om̃s sauitegis preter mar¬
dechenm. qui pẽ pat̾tias leges coram eo:
nonͣflectebat. Ꝙ artendens aman indigna¬
tus est ⁊ accipiens eum hebreuum eẽ. aiti ꝑ¬
se lib̾i flectunt genua hic añt. secuns de¬
digaatur. ⁊ disposint ꝑdece ideos qui
erant in regas assueri. uet̾i motus edio

Expanded text:
pe Agag, quem Samuel trucidavit, et adorabant eum servi regis praeter Mardochaeum, qui propter patrias leges coram eo genu non flectebat. Quod attendens Aman indignatus est, et accipiens eum Hebraeum esse , ait: Persae liberi flectunt genua, » hic autem servus dedignatur. Et disposuit perdere Judaeos, qui erant in regno Assueri veteri motus odio
Abbreviated transcription (Latin):
Iert ad petõem paule ⁊ enstochii. de
hebreo inlatimim. ⁊ q in greco corruptͦ
erat ꝑuanas editoes: teuelamt euͣm de
archuus hebreoꝵ ⁊ diligend̾ transtulit
u̾boadn̾bum. Regnauit assuerꝰ abin¬
dia:. uses ad echiopiam. suꝑ.c.xuii. ꝓm̃

Expanded text:
 ad petitionem Paulae et Eustochii de Hebraeo in Latinum et quia in Graeco corruptus erat per varias editiones relevavit eum de archivis Hebraeorum, et diligenter transtulit de verbo ad verbum. Regnavit Assuerus ab India, usque ad Aethiopiam s
Abbreviated transcription (Latin):
iub dem̃ est uolatile qd̾ graditur suꝑ
hũit lengiora suꝑ q̃ saliat. tangens mo¬
rticina eõꝵ lauabit uestim̃ta sua ⁊ ĩ¬
mundus erit usq ad uesꝑũ. ⁊̃ si necc̃e
fiũt ut portet quispiam eoꝵ ioitĩ¬

Expanded text:
um est: Volatile quod graditur super habuerit longiora super quae saliat. Tangens morticina eorum, lavabit vestimenta sua, et immundus erit, usque ad vesperum; etiam si necesse fuerit ut portet quispiam eorum mort
Abbreviated transcription (Latin):
ilrł legem de discretione ciboꝵ ad lutam
di. p̃. aĩalium alia uiuũt int̾m alia ĩ
aquis alia ĩ aere. It̾q int̾ra alia reptili¬
alia latentia ut tal¬
ꝑa que de luto nas

Expanded text:
l legem de discretione ciborum Levit.di potest: Animalium alia vivunt in terra, alia in aquis, alia in aere. Item quae in terra, alia reptilialia latentia, ut taae de luto nas
Abbreviated transcription (Latin):
T fcm̃ est post sermones istos: migiaiũ ił aga¬
hylea. ⁊ uenit inuideam rans iordanem: i se¬
cuti sunt eum galylei Et curauit eos ibi. Et ac¬
cesserunt ad eum pħei tamptauites enm ⁊ dixe¬
i ideo non licebit homini seꝑare. illud qr l. sic
uoluit dominus itirum adherere uxori . ꝑpt̃ eam
curam parentum. Sicut .n. humor deradicib:
ascendit iuherbam ⁊ transmittitur ad segetes:
semen s. ad radices non redit: ita asfectiis trans
cimͣ filiorum ad pres. Eimmq obiecissent de libello
repudii: ꝯcesso a moy. ⁊ diiss obduriciam cordis
eorum hoc ẽẽ. ꝑmissum .i. nlła lege punitum.
non Rt ordini dei moyses suꝑ ordinaret: ad didit
qd̃ excepta ca fornicationis: non licebat homi¬
ni dimittere uyorem. Qd̃ andientes discipłi
dixerunt qr non expedit nube̾. He aũt. oẽm ꝯ¬
tinentiam m̾itoriam putarent: distinrit dꝰ. en
michos. quia quidam sic nascuntur qui ꝓpͥe
che qd est uctoria. i hec ultuna nlitoria est.
Cumq pueris oblatis imposuisset manus:

Expanded text:
tum est post sermones istos, migravit Jesus a Galilaea, et venit in Judaeam trans Jordanem, et secuti sunt eum Galilaei, et curavit eos ibi. Et accesserunt ad eum Pharisaei tentantes, et dixeet ideo non licebit homini separare illud, quia etiam sic voluit Dominus, virum adhaerere uxori, quem proptcuram parentum. Sicut enim humor de radicibus ascendit ad arborem, et transmittitur ad semen, et ad radices non redit, ita affectus a parenquam filiorum ad parentes. Cumque objecissent de libello repudii concesso a Moyse , et dixisset, ob duritiam cordis eorum hoc esse permissum, id est nulla lege punitum. Non enim ordini Dei Moyses superordinaret, addidit quod excepta causa fornicationis, non liceat homini dimittere uxorem. Quod audientes discipuli dixerunt, quia non expedit nubere. Ne autem omnem continentiam meritoriam putarent, distinxit Dominus eunuchos, quia quidam sic nascuntur, qui proprie che, quod est victoria. Et haec ultima meritoria est. Cumque pueris oblatis imposuisset manus et
Abbreviated transcription (Latin):
inꝑaddebant. ut beelphegor i de
alim: qui est deus sidomoꝵ ⁊ so¬
nat uir meus .i. robur mesrm ⁊ co¬
prit. Beelzebub tñ millus ydoli
nomen eras. s indei sprisorie nici¬
mum sibi ydolum achoronitaꝵ
sic uocabant. ⁊ soriat uix mmuscap
ob sordes imolata sanguus quẽ
scͤimtur irrisce nec eib finalis lit
deo eitit cur non in is idem facinꝰ:
erant enim de uideis ex orciste. qlui
ꝑ exorcis mos salõnis. demones eici¬
ebant. maxĩe si radix cunisdara ħ¬
be ponetetur in natib obsessi. ait

Expanded text:
superaddebant, ut Beelphegor, id est Deus alim, qui est Deus Sydoniorum, et sonat, vir meus, id est robur meum et caput. Beelzebub tamen nullius idoli nomen erat, sed Judaei irrisorie vicinum sibi idolum Acharonitarum sic vocabant, et sonat vir muscarum, ob sordes immolatitii sanguinis, quas sequuntur muscae. Nec est finalis littDeo datis, cur non in me idem facitis? Erant enim de Judaeis exorcistae, qui per exorcismos Salomonis daemones ejiciebant, maxime si radix cujusdam herbae poneretur in naribus obsessi. Ait
Abbreviated transcription (Latin):
iactabatur fluctib uidens autem eos iħs la¬
borantes. quarta uigilia noctis ueuit ad
eos: ambulatis supra mare. Quatuor uigi¬
lias faciunt excubantes incastris. prima di¬
citur cõticinum. inqua omnes ugilant
olescentes. Percia gallicinum inqua iuri.
Quarta añlucanum: in qua sẽnes. Has do¬
minus aliis nominib nominauit. sero aut
media nocte aut galli cantu an mane. Cum¬
que ꝓutarent discipuli eum fantasia ⁊ cla¬
mare̾nt: ait. Ego sum nolite timere. Non
dixit eis quis eet: quia ex nota uoce pote¬
iant eum agnoscere. Uel ut intelligerent
Quem dum mergeretur erexit dominus.
Qui cum ascendisset intiaiculam cessa¬
uit uentus. ⁊ statim fuit nauis adterrã
ad quam ibant

Expanded text:
actabatur fluctibus; videns autem eos Jesus laborantes, quarta vigilia noctis venit ad eos, ambulans supra mare . » Quatuor vigilias noctis faciunt excubantes in castris. Prima dicitur conticinium, in qua omnes simul olescentes; tertia gallicinium, in qua viri; quarta antelucanum, in qua senes. Has Dominus aliis nominibus vocavit sero, an media nocte, an galli cantu, an mane . Cumque putarent discipuli esse eum phantasma, et clamarent, ait: « Ego sum, nolite, timere. » Non dixit quis esset, quia ex nota voce poterant eum agnoscere. Vel ut intelligerent quem dum mergeretur erexit Dominus. Qui cum ascendisset naviculam, cessavit ventus, et statim fuit ducta navis ad terram, ad quam ibant
Abbreviated transcription (Latin):
ppłs deasseroth. firit
tentoria indeserto pharam ũ est pharã
nom̃ in ausionis s ⁊ solitudinis płes mã¬
siones continentis ut incathalogo mã¬
sionũ manifestabitim. Om̃s enĩ ꝯtinet.
fũunt caleph filiꝰ iephone de iuda ⁊ osee
hic erat minist̾ moysi. Uñ quid̃ dñt qd̾¬
est qr nc̃ pͥmo ĩpositum est ei hoc nom̃
pot̾ ⁊̃ dici quia moyses curam ⁊ salutẽ¬
alioꝵ xi. ꝯmisit ilłi. Cũq uocatetur io¬
sue uł osee que nõia saluatorẽ sonant.
⁊ saluatorem alioꝵ insticuit p̃cepit¬
q eis moy. ut consid̾arenc qͣlicatem t̾m
⁊ homuniũ ⁊ urbiũ ⁊ afferrẽt de fructib

Expanded text:
s de Haseroth, fixit tentoria in deserto Pharan . » Non est Pharan nomen mansionis, sed solitudinis plures mansiones continentis, ut in catalogo mansionum manifestabitur. Omnes enim continet fuerunt Caleph filius Jephone de Juda, et Osee hic erat minister Moysi. Unde quidam d primo impositum est ei hoc nomen. Potest etiam dici quia Moyses curam et saluteim commisit illi. Cumque vocaretur Josue, vel Osee, quae nomina salvatorem sonant, m salvatorem aliorum instituit. Praecepitque eis Moyses ut considerarent qualitatem terrae et hominum, et urbium; et afferrent de fr
Abbreviated transcription (Latin):
s. non inparadiso s iam reus ⁊ abiectus
b̾uter legis lator gñationis ade tratisit fes¬
tinans ad temꝑa hab̾e patris hebreorum. ⁊
płes subticet ade filios ⁊ filias. S methodiꝰ
martir orauit dum eẽt in caro̾em ⁊ reue¬
latũ estei. aspũ de pͥncipio ⁊ fine mundi qd̾

Expanded text:
 non in paradiso, sed jam reus et ejectus. Breviter legislator generationes Adae transit festinans ad tempora Abrahae patris Hebraeorum, et plures subticet Adae filios et filias. Sed Methodius martyr oravit, dum esset in carcere, et revelatum est ei a Spiritu de princi
Abbreviated transcription (Latin):
terum locutꝰ est dñs ad moysen.
Ing̃de̾ ad pħaonem ⁊ si nolũit dimitõe po¬
pulũ dic aaron ut extendat manũ suꝑ flu¬
mina riuos.⁊ plaudes ⁊ fecit sic. ⁊ asoenider̃t
rane ⁊ operuerunt terram egypti ⁊ ut dic̃¬
iose. orte iubreui morielutur ⁊ pͥutrescentibꝰ
cadau̾ib fetor nimis norius exhalabat exa¬
qua ĩmo q̃dam qͣi domestice domos intran¬
genera ranaꝵ unũ fluiiale ⁊ uocale aliud
tur rane anobis ⁊ duntitam ppłm ⁊ clama¬
uit moyses ad dĩn ⁊ mortue sunt rane.
uidensq pħao qd̾ data eẽt requies non di

Expanded text:
terum locutus est Dominus ad Moysen: Ingredere ad Pharaonem; et si noluerit dimittere populum, dic ad Aaron ut extendat manum super flumina, rivos et paludes . » Et fecit sic. « Et ascenderunt ranae et operuerunt terram Aegypti. » s, ortae, in brevi moriebantur, et putrescentibus cadaveribus fetor nimis noxius exhalabat ex aqua, imo quaedam quasi domesticae domos intrangenera ranarum, unum fluviale, et vocale; aliudtur ranae a nobis, et dimittam populum. Et clamavit Moyses ad Dominum, et mortuae sunt ranae. Vide
Abbreviated transcription (Latin):
tĩ quidam posita tradunt ⁊ hic ⁊ ĩ
iosue. s congrue distingui: possunt ge¬
u̾ationes uł dognationes uocat hic tͥb ip¬
sas.xii. familias ciue ex ip̃is filis patriar¬
charum pͥmo descendest. u̾bi gra. Iuu¬
na tͥbu leui fuer̃t̃ tres familie ciathi¬
tei bersonite. Merarite. Unaqͣ familia
tres famuilias eraut. Ꝙ additur nom¬
.li capitum nomina .s. singuli homine̾
mead̾ domo fuer̃t autem in sũma set¬

Expanded text:
tantum quidam apposita tradunt, et hic, et in Josue, sed congrue quidem distingui possunt generationes, vel cognationes. Vocat hic tribus ipsas, duodecim familias, quae ex ipsis filiis patriarcharum primo descenderunt, verbi gratia. In una tribu Levi fuerunt tres familiae, Caathitae, Gersonitae, Meraritae. Unaquaeque familia tresfamilias erant. Quod additur nom, id est capitum nomina, scilicet singuli homines in eadem domo. Fuerunt autem in summa
Abbreviated transcription (Latin):
de om̃i pͦp uiri apti ad arma ferenda
pͥmogeniti leuite qui ⁊̃ bis uũantur
mansiones ꝑ qiuas profecti sunt. S nͦ
mulieres nec minores tx. aͣmnoꝵ nec
uulg᷑ promiscu nec debiles adbella
nuumn̾̃antur. ad hanc ꝑtem hẏstorie sic
transit iose. Moyses predcãm constitu¬
tionem legum dũ sub sina moraretur
adeo ꝯgnouit. ⁊ hebreis scͥptam tradi¬
dit. Cumq c̾ca legis lationem ħ suffi¬
suꝑ hoc sibi locutum fusse dicens.
ocutus est dominus
ad moy. in deserto sẏnai

Expanded text:
De omni populo, viri apti ad arma ferenda; primogeniti Leviti, qui etiam bis numerantur, mansiones per quas profecti sunt. Sed nec mulieres, nec minores viginti annorum, nec vulgus promiscuum, nec debiles ad bella, numerantur. Ad hanc partem historiae sic transit Josephus. Moyses praedictam constitutionem legum, dum sub Sina morarentur, a Deo cognovit, et Hebraeis scriptam contradidit. Cumque circa legislationem haec suffisuper hoc locutum fuisse dicens: « Locutus est Dominus ad Moysen in deserto Sinai
Abbreviated transcription (Latin):
odr post clupta philippo. hero¬
des u̾o tetcarcha : bixorem habe¬
bat filiam a rethe regis damas¬
cheni. Qui conam iter faciens
transiens ꝑ statrem suum secre
ꝗ m reditu slio repudiata uixo¬
re sua. duceret eam inuxorem.
ꝙ tũ non latuit uxorem ipsint
Que non exspectans reoitum
urtism festinanit ad patretu
herodes añt rediens abstulit h̾odi¬

Expanded text:
odi, post nupta Philippo. Herode vero tetrarcha uxorem habebat filiam Arethae regis Damascenorum. Qui Romam iter faciens, transiens per fratrem suum, secreto in reditu suo, repudiata uxore sua, duceret eam in uxorem. Quod tamen non latuit uxorem ipsius Herodis, quae non exspectans reditum viri sui, festinavit ad patrem. Herodes autem rediens, abstulit Herodi
Abbreviated transcription (Latin):
susceꝑat de filia simonis sacerdo¬
tis. philippumi n̾o iam mortusi.
cuniti gans begnare cepisset. for¬
te. ⁊ hic herodes noĩabatur phi¬
lippus ita uitum eius oruem¬

Expanded text:
susceperat de filia Simonis sacerdotis, Philippum vero jam mortuum cum Gaius regnare coepisset. Forte et hic Herodes nominabatur Philippus
Abbreviated transcription (Latin):
dñitempli adaquilonem ⁊ suꝑalta¬
re nonum: obtulit holocansta ⁊ puci¬
sica. de altari u̾o eneo ut tradũt qͥni¬
dam. fecit illd̃ horo lognum famossim
dequo postea dicetur ⁊ p̃cepit sacerde¬
feremt. ⁊ deposuut achar lutes ⁊ mare
enenm suꝑ panimentũ ut eis nułłꝰ
uteretur. Misac quoq sabbĩ ⁊ ingres¬
slim regis reclusit intemꝑlum dcũ
ceret regi assyno⁊ eso aũt musaͥs
gaz ophiiarnim regum. sicut corba¬
nã sacerdotum. Ingressum uo regñ
quidam duet locum iorno rexadora¬
bar uł portam ẜ quam ascenidebar
ad adorandum. ome omĩa obturauu
achar sicut chansetat templum ne
sꝑttarent sacerdotes. Sub eo uidit y¬
saras. homis uabrlonis aln .x. indit
sub erechia. et mornius ÷ achat ⁊ se¬
pultus in cruitate daind. ⁊ regnauit

Expanded text:
templi ad aquilonem, et super altatempli ad aquilonem, et super altare novum obtulit holocausta et pacifica. De altari vero aeneo, ut tradunt quidam, fecit illud horologium famosum, de quo postea dicetur. Et praecepit sacerdoferrent; et deposuit Achaz luteres, et mare aeneum super pavimentum, ut eis nullus uteretur. Musach quoque Sabbati, et ingressum regis reclusit in templo Dominceret regi Assyriorum. Est autem musach gazophylacium regum, sicut corbonam sacerdotum. Ingressum quoque regis quidam dicunt locum, in quo rex adorabat, vel portam per quam ascendebat ad adorandum; quae omnia obturavit Achaz, sicut et clauserat templum, ne intrarent sacerdotes. Sub eo vidit Isaias onus Babylonis, alia decem vidit sub Ezechia. « Et mortuus est Achaz, et sepultus in civitate David, et regnavit
Abbreviated transcription (Latin):
diret uctor rex istł insarnariam: cum
magna multitudĩe captinoꝵ occuirit ei
auidam ꝓphã obidas uł oberdicens eos
herent captinos. quos insiremiterent
paratus erat eis repentmus intlus. suĩc
ad ꝯsibum barachie qui magnus erar
in erat isbł. rex exibun captinis mag¬
nam̾i hospitalitarem ⁊ li beros renuu
rer wyrie ⁊ rex isrł. sumꝙ trmeret achar
miiis ꝯfortauit enm ysayas dicens.
sietimeas ab hiis duabus cardis tp̃cio¬
mĩm sugantum. S non credidit
tis ego ascende ⁊ saluũ me fac de marri
regłi. syne ⁊ regis isrł. et intranit tex
reds̃t t̾asm in damascum. Rex aũt. at¬
sp̃rioꝵ accepit damastum ⁊ iretfecit
tasyn ⁊ damascenos transtulit in cyre¬
nen que est u̾ sus ethiopiam. Est wana
crene maffrica. et ecciunt ei acha⁊
rexuidi ꝯmun̾ib in damascum. sum¬
Ouidiss altare damasci. misit adiriã
Ecerdotemierłm̃. exemptar enis ut en¬
tmeret ei ꝯsilẽ. Quo fc̃o cum rediss a¬
char: altare eneum traustulit asticie

Expanded text:
diret victor rex Israel in Samariam cum magna multitudine captivorum occurrit ei quidam propheta Odida, vel Obedo, dicens eos herent captivos, quos nisi remitterent paratus esset eis repentinus interitus. Tunc ad consilium Barachiae, qui magnus erat in Israel, rex Israel exhibuit captivis magnam hospitalitatem, et liberos remisit rex Syriae et rex Israel. Cumque timeret Achaz nimis, confortavit eum Isaias, dicens: « Ne timeas ab his duabus caudis titionum fumigantium . » Sed non credidit sum ego: et ascende, et salvum me fac de manu regis Syriae, et regis Israel. » Et intravit rex rediit Rasin in Damascum. Rex autem Assyriorum cepit Damascum, et interfecit Rasin, et Damascenos transtulit in Cyrenen, quae est versus Aethiopiam. Est enim alia Cyrene in Africa. Et occurrit ei Achaz rex Juda cum muneribus in Damascum. Cumque vidisset altare Damascmplar ejus, ut exstrueret ei consimile. Quo facto cum rediisset Achaz, altare aeneum transtulit a facie
Abbreviated transcription (Latin):
hẽ iiepłm. succes
erus. Iaddus in sã¬
arsam̃. regnamt
riuschic prefecit regiomib
flum̃. saraballam. de gn̾e cutheoꝵ ex¬
quib samarite deccenderunt. Erataũ
balleduxit uxorem. Sume nmist᷑¬
ret in sacerdocio. indignatissĩt ieroso¬
bitute ⁊ indebant eum recedere ab
boxore. aut non introrre in sacrificiũ
Itacs mantisses ꝯ uxore transtulitise
ad socerim suim qu pol licrcus
c edisicatet ei templum inftariero¬
solimoꝵ suꝑ montema garitim. s ħ
cum ssĩa regis darii faciendũ erat. In¬
deierosolimitis. quibus sarabulla.
ꝑecutnas inmistrabat t̾ram colendã
deputabat ⁊ habitatõem. Eo tetrpo¬

Expanded text:
m successit ejus Jaddus in sacArsamum regnavit Darius. Hic praefecit regionibus trans flumen Saraballam de genere Cuthaequibus Samaritae descenderunt. Erat autem ballae duxit uxorem. Cumque ministraret in sacerdotio, indignati sunt Jerosolymitae, et jubebant eum recedere ab uxore, aut non introire sanctuarium. Itaque Manasses cum uxore transtulit se ad socerum suum. Qui pollicitus est, ut aedificaret ei templum instar Jerosolymorum super montem Garizim, sed hoc cum sententia regis Darii faciendum erat. Inde Jerosolymitis, quibus Saraballa pecunias ministrabat, terram colendam deputabat, et habitationem.
Abbreviated transcription (Latin):
uss . a.a .a. dñe deus nescio locqui Q pur
sum egor misit dominꝰ manum suatu
⁊ tetigio os eis. ⁊ ait. ecce deduu̾ba me
a more tuo. ex tũc licet eset adolescẽt
cepit ꝓphare ⁊ predicare mane ꝯsin¬
getis. ⁊ fraquens. stans in porta comꝰ
dñi ⁊ in atriis templi ⁊ ostendit ei dñs
signa eñsionis icrł. quam p̃dicabut.
primo signo significauis ei actorem
unis euersionii deum. Oftendit enim
ei quasi suran  nͣgilantẽ ꝯuirgaiut
dimpnificaret dormientes. Sic enm
dñs iam ingilabat ad ꝑcuciendui
populum sim̃. Sedõuͦ signo ostetidit
ei dñs. quo mnitistro ad hoentebet᷑

Expanded text:
nescio loqui, quia puer ego sum, misit Dominus manum suam, et tetigit os ejus, et ait: Ecce dedi verba mea in ore tuo . » Ex tunc licet esset adolescens coepit prophetare et praedicare, mane consurgens, et frequens stans in porta domus Domini, et in atriis templi, et ostendit ei Dominus signa eversionis Jerusalem, quam praedicabat. Primo significavit ei auctorem illius eversionis Deum. Ostendit enim ei quasi furem vigilantem cum virga, ut damnificaret dormientes. Sic enim Dominus jam vigilabat ad percutiendum populum suum. Secundo vero signo ostendit ei Dominus quo m
Abbreviated transcription (Latin):
naria. s corporalis precepit a dñs ut
tolleret iumlure suũ ⁊ absconderet
allud suꝑentraten ⁊ post multos
dies ex mandato dm̃ renertetis inne¬
unt illud putrefcm ⁊ nulli usuͥ apt̃
et ait ei dominus. Sicut adheret lum¬
iare ad lumbos uitiisic glutinam
michi comum isuł ⁊ domuminda.

Expanded text:
ia sed corporalis. « Praecepit enim Dominus, ut tolleret lumbare suum, et absconderet illud super Euphratem. Et post multos dies ex mandato Domini revertens, invenit illud putrefactum, et nulli usui aptum, et ait ei Dominus: Sicut adhaeret lumbare ad lumbos viri, sic agglutinavi mihi do
Abbreviated transcription (Latin):
tneam tradens archelao: sub no¬
mine detrachie. pollicitꝰ se factu¬
bum eum regem. sise dignum
pbiisset. median n̾o ꝑtem indui¬
as secuit retrarchias. cessuos in ẜ¬
tem h̾odis tetrarchie regio trans
⁊ auranits ꝓhitipo destinare sunt¬
it. factus est archelqus quasi di¬
chum fuisse .ix. aitis poso pactẽ
intellige .f. opimonem milgi

Expanded text:
maeam tradens Archelao sub nomine tetrarchae, pollicitus se facturum eum regem, si se dignum praebuisset. Mediam vero partem in duas secuit tetrarchias, cessitque in partem Herodis tetrarchae regio trans  Auranitis Philippo destinata est. Factus est igitur Archelaus quasi dichum fuisse novem annis, post patrem intellige, secundum opinionem vulgi
Abbreviated transcription (Latin):
egyptiꝰ qui antiquitatẽ ꝯscͥpsit. Manases da¬
mascenꝰ de eisd̾ sic ait. est suꝑ niunadã ex¬
celsus mons larmenia qui baris appellat᷑
inquo multos fugientes sermo est diliuuii
temꝑe lib̾atos ⁊ q̃ dã inarchã simł deuetũ¬
⁊c̃. decimo tand m̃se pͥma die m̃sis appa¬
ruert cacumĩa montium. Cumq trausissẽt
uũ qͥ ñ reu̾tebat᷑ forte ĩtceptꝰ aquis ł inueni¬
ens suꝑ natans cadauer maquis est illectꝰ. Se eo
tñ iosephꝰ ait. Qui cuncta repiens uundantia

Expanded text:
egyptius, qui antiquitatem conscripsit. Manasse Damascenus de eisdem sic ait: « Et super Numidiam excelsus mons in Armenia qui Baris appellatur, in quo multos confugientes, sermo est diluvii tempore liberatos, et quemquam in arca simul devectum. Decimo tandem mense, prima die mensis, apparuerunt cacumina montium. Cumque transissentvum, qui non revertebatur , forte interceptus aquis, vel inveniens supernatans cadaver in aquis est illectus eo. Tamen Josephus ait, quod cuncta reperiens inundantia
Abbreviated transcription (Latin):
qiuas narib apponentes &c ẽssiorem indͤ aera
extrahebant. S sunt qui putant altitudi¬
nem montiũ tunc non fuisse tãtã qͣta ũc
est. ł fortasse insublimib sacrificantes ignẽ
accendebant. cuiꝰ uapor ⁊ fauille multum as¬
cend̾e potuer̃t ⁊ aera macłare.
It cum intrass noe clausit hostium d̾s ⁊ bi¬
tumĩaint ext̾iꝰ ⁊ mortua est omnis anima
uiuens suꝑ terram.⁊ obtinuer̃t aq̃ t̾ras ita
archa suꝑ montes armenie. Illic arche re¬
baroꝵ hystorias ꝯscͥpserunt deti berosus cal¬

Expanded text:
quas naribus apponentes crassiorem inde aerem attrahebant. Sed sunt qui putant altitudinem montium tunc non fuisse tantam, quanta nunc est, vel fortasse in sublimibus sacrificantes ignem accendebant, cujus vapor, et favillae multum ascendere potuerunt, et aera maculare. Et cum intrasset Noe clausit ostium Deus, et bituminavit exterius, et mortua est omnis anima vivens super terram, et obtinuerunt aquae terras ita arca super montes Armeniae. Illic arcae rebarorum historias conscripserunt. De qua Berosus Chal
Abbreviated transcription (Latin):
Inõdis m archã tu. ⁊ filii tui ⁊ uror tua ⁊ uxo¬
res filioꝵ tuor. ĩ his octo reseruatum est semi¬
narum generis humani. ⁊ seorsum uiros se
tur ac si dic̃et. temꝑe
atclictionis uacandũ¬
est ab amplexib mu¬
lerum ẽ xcunctis aui

Expanded text:
ieris arcam tu, et filii tui, uxor tua, et uxores filiorum tuorum . In his octo reservatum est seminarium generis humani. Et seorsum viros, setur. Ac si diceret. Tempore afflictionis vacandest ab amplexibuerum. Et ex cunctis ani
Abbreviated transcription (Latin):
egieoimini ⁊ oñs ent uobucũ. ⁊ egressus:
ꝑcussit hostes ⁊ fligauit. cumq dupe¬
i̾et usbł castra hostiuni trib dieb.dixit
locum illum ꝯuałlem bñdc̃onis ⁊ habu¬
it desuceps correctum eum dño. S ⁊ reli¬
qmas esfemmatoꝵ abstulit de t̾ra. ueii¬
tes excelsa non abstrilit ⁊ adhucserine¬

Expanded text:
t vobiscum . » Et egressus percussit hostes, et fugavit. Cumque diriperet Israel castra hostium tribus diebus, dixit locum illum convallem Benedictionis, et habuit deinceps cor rectum cum Domino. Sed et reliquias effeminatorum abstulit de terra, verumtamen excelsa non abstulit, et adhuc ser
Abbreviated transcription (Latin):
u̾bũdiũ ⁊ fc̃es ni qui disꝑsi sunt a t̾ra
ispł. reu̾telitur ad eam ⁊ replebitur
⁊ domus dĩ quem ea incensa ÷ it̾m re¬
edificabitur. hoc tñ magis uderur
ꝓphãli certitudĩe ꝑ u̾ba p̃t̾rti tempo¬
ris p̃dixisse: qnam reu gestam nairas¬
se. adhuc w. st̾abat ierłm̃ ⁊ templum
mea. Cumq monuiss eos de dilectõne
dĩ ⁊ tumore. ⁊ elemosime saciendis. ⁊ ut
tp̃i eadem mandarent filiis suis addidit
uos aũt. Nolite manere hic S quatũ¬
ꝙ die sepelieritis inrem urãm crrea
me in uno sepulcro: ex eo diigite gret¬
sus poc̃os ut e atis hunc. Et mortius ÷
th̾ob̾ ⁊ post medũ uixor etus. ⁊ abcessit

Expanded text:
si sunt a terra Israel, revertentur ad eam, et replebitur, et domus Dei, quae in ea incensa est, iterum reaedificabitur. » Hoc tamen magis videtur prophetali certitudine per verba praeteriti temporis praedixisse, quam rem gestam narrasse. Adhuc enim stabat Jerusalem, et templum in ea. Cumque monuisset eos de dilectione Dei, et timore, et eleemosynis faciendis, et ut ipsi eadem mandarent filiis suis, addidit: « Vos autem nolite manere hic; sed quacunque die sepelieritis matrem vestram circa me in uno sepulcro, ex eo dirigite gressus vestros, ut eatis hinc. Et mortuus est Tobias, et postmodum uxor ejus. Et abscessit
Abbreviated transcription (Latin):
a gabelo ⁊ ꝯuenerunt ꝯtribules ⁊ uici¬
ni ad thob̾. ⁊ ꝯgratulabantur. ei .ꝑ .uii
diec epulatires ꝯgandio. sumq narras¬
set thob̾ patri suo ꝑ ordĩem bona que
fecerat ei angelus in ia tulerunt an¬
gelum in partem rogantes ut dignare¬
tur duuudiam partem osum que attu¬
letant. acceptani hre. lunc dixit ei ange¬
scondam a nobis sermonem occultum
orabas ⁊ derelmane bas prandiũ ⁊ abscõ¬
debas mortuos ꝑ diem. ⁊ nocte sepeliebas.
ego obtuli oronem tuam dño ⁊ q accep¬
tus eras ei nede erat ut temptato ꝓba¬
bet te. ⁊ misit me dñs. ut curarem te. ⁊¬
⁊ saram uxorem filii tui a demomo libe
te dm̃. Qm curt audissent toem̃tes cecide¬
runt in facies sias. ⁊ ait angelus pax
nobus. Nolite timere. cum eem̃ uobiscum

Expanded text:
enerunt contribules, et vicini ad Tobiam, et congratulabantur ei per septem dies epulantes cum gaudio . » Cumque narrasset Tobias patri suo, per ordinem, bona, quae fecerat ei angelus in via, tulerunt angelum in partem, rogantes, ut dignaretur dimidiam partem omnium quae attulerant acceptam habere. Tunc dixit eis angescondam a vobis sermonem occultum. orabas, et derelinquebas prandium, et abscondebas mortuos per diem, et nocte sepeliebas, ego obtuli orationem tuam Domino, et quia acceptus eras ei, necesse erat, ut tentatio probaret te, et misit me Dominus, ut curarem te, et Saram uxorem filii tui a daemonio libte Dominum. Qui cum audissent, trementes ceciderunt in facies suas. Et ait angelus: Pax vobis; nolite timere. Cum essem vobiscum,
Abbreviated transcription (Latin):
utumere suꝑ petulantes ⁊ dñi non rimẽ¬
tes potesteritem demonium hr̃. suaũt õ
accepens eam. trib dieb ꝯtinebis abea
⁊ de nocte uacabitis ambo orõnib. Prima
nocte incenso letore piscis precib urĩs fu¬
gabitur demonium. Sedũ nocte᷑ incopri¬
latõne scõꝵ patniarchaꝵ ad mittͥis .i. ora¬
bitu drũ ut in ꝑticipium scĩtans ⁊ ꝑudi¬

Expanded text:
 petulantes, et Deum non timentes, potestatem daemonium habet. Tu autem cum acceperis eam, tribus diebus continebis ab ea, et de nocte vacabitis ambo orationibus. Prima nocte incenso jecore piscis precibus vestris fugabitur daemonium. Secunda nocte in copulatione sanctorum patriarcharum admitteris, id est orabitis Deum, ut in
Abbreviated transcription (Latin):
rẽt pranditum. apud thob̾. dixit silio
suo ⁊ hade ⁊ d̾uc aliquos de tubu nr̃a ti¬
mentes dm̃i ut comedamo nobiscum
Qui ren̾sus: mintiauit inum de hebrens
ingłatum: iacere ir platea. ⁊ ex silierre
thob̾. ieninꝰ tulit occulte corpus in domũ
sitam. ⁊ comedit pariem in luctu ⁊ t̃m¬
ore. ⁊ cum soloccubuiss. sepeliut illd̾
⁊ arguebant eum ꝓxiimi sin dicentes.

Expanded text:
ndium apud Tobiam, dixit filio suo: « Vade, et adduc aliquos de tribu nostra timentes Deum, ut comedant nobiscum . » Qui reversus nuntiavit unum de Hebraeis jugulatum jacere in platea, et exsiliens Tobias jejunus, tulit occulte corpus in domum suam, et comedit panem in luctu et tremore, et cum sol occubuisset, sepelivit illud; et arguebant eum
Abbreviated transcription (Latin):
eum. porro: illi duo prima mansione
manserunt ixͣ flumũ tẏguim et exi¬
uid thob̾. ut lauaret pedes suos. ⁊ pis¬
cis in manis egrediebatur ur deuo¬
raiet eum. Et timens thob̾ clamaint
dicent. dñe inuadit me ⁊ ait angelus
app̃hende brãchiam eius ⁊ trahe eum
ad te. ⁊ extraxit eum insicco ⁊ palpita¬
bat añ pedes euis. suꝑhunc locum dicit
beda qd dumn xp̃c in cruce lauaret pedes
suos qui anbuianerant suꝑ t̾ram. adue¬
nit diabolus querens siquid poci mue
exentera piscem hunc ⁊ coreuis. ⁊ fel
⁊ iecur repone tibi. ualent eium adme¬
dicamenta. Tlinc thob̾. partem ꝑiscis
assauio ⁊ comederunt. partem salsam
cordis supra primas posita. sumo suo eͣxͣtu¬
cat om̃e genus deruonum auiro. uł am¬
uliere. Nec suꝑ ho mirari debemns cum fu¬
mus cumisdam arboris aduste eamdem
ubi manerent nocte illar R angelus.
est hic raguel ꝓprtiquuꝰ tuus hñs aliam
unicam que debetur tibi ꝯ om̃i sulũ emne¬

Expanded text:
s comitetur eum . » Porro illi duo prima mansione manserunt circa fluvium Tigrim . « Et exivit Tobias, ut lavaret pedes suos, et piscis immanis egrediebatur, ut devoraret eum, et timens Tobias clamavit dicens: Domine, invadit me. Et ait angelus: Apprehende branchiam ejus, et trahe eum ad te, et extraxit eum in sicco, et palpitabat ante pedes ejus. » Super hunc locum dicit Beda quod, dum Christus in cruce lavaret pedes suos, qui ambulabant super terram, advenit diabolus, quaerens si quid peccati Exentera piscem hunc, et cor ejus, et fel, et jecur repone tibi, valent enim ad medicamenta. » Tunc Tobias partem piscis assavit, et comederunt, partem vero salsam cordis super prunas posita fumo suo extricat omne genus daemonum a viro vel muliere. » Nec super hoc mirari debemus, cum fumus cujusdam arboris adustae eamdem ubi manerent nocte illa, respondit angelus: « Est hic Raguel propinquus tuus habens filiam unicam, quae debetur tibi cum omni substan
Abbreviated transcription (Latin):
hr̃oꝵ baculũ senectutis nr̃eẜ uir ã. etus
ꝯsolabatur eam. porro: raguel dicebat
ad gn̾umi sium. Mane. hic. ⁊ egonur¬
tam inuitiũ salutis tue ad parrem
tirũ. cumq ille non acohinesceret:
melis in naceis in peccuma multa. pa¬
rentes ũo monuerunt. filiam suami
honorare socrũ ⁊ diligere maritũ re¬
g̾em samiliam gubernare. domũ. ⁊ se¬
ip̃am irrep̃hen sibilem exibere. suinq re¬
uerterentur: ꝓuenerunt ad carͣtam que
est in medio itinere. et ait angelus adtho¬
b̾. precedamꝰ nos duo ⁊ sequant᷑ noslen¬
to gradui uxor tua ⁊ familia ꝯ ammali¬
bus. ⁊ tolle tecum de ferie piscis ⁊ linies
exeo oculos patrs tui. ⁊ recipiet iuisinu.
porro: annasedebat secus uiam cotidie
in supebcilio montis. utide pespicere pot̾¬
at de longiquo. ⁊ cognoscens a longe
filium uenientem. encurrit ad uirum su¬
um dicens. ecce silius tuns uenit. cars
duoq qui sumil fu̾at in uia p̃cucurit
⁊ quasi muriciꝰ blandimento caude gau¬

Expanded text:
 baculum senectutis nostrae? Vir autem ejus consolabatur eam. Porro Raguel dicebat ad generum suum: Mane hic, et ego mittam nuntium salutis tuae ad patrem tuum. » Cumque ille non acquiesceret, melis, in vaccis, in pecunia multa. Parentes vero monuerunt filiam suam honorare socerum suum, diligere maritum, regere familiam, gubernare domum, seipsam irreprehensibilem exhibere. » Cumque reverterentur venerunt ad Charam, quae est in medio itinere. Et ait angelus ad Tobiam: Praecedamus nos duo, et sequentur nos lento gradu uxor tua et familia cum animalibus; et tolle tecum de felle piscis, et linies ex eo oculos patris tui, et recipiet visum. Porro Anna sedebat secus viam quotidie in supercilio montis, unde respicere poterat de longinquo. Et cognoscens a longe filium suum venientem, cucurrit ad virum suum dicens: Ecce filius tuus venit. Canis quoque, qui simul fuerat in via praecucurrit, et quasi nuntius blandimento caudae gau
Abbreviated transcription (Latin):
stml dicentes. miserere tiobis dñe deus
patium nrõꝵ miserere nobis ⁊ ꝯsenes ca¬
mus ambo parit̾ sam. porro circa pul¬
loꝵ cantum fecit raguel parari sepule
ut sepelitet eum priusqmͣ illucesseret
⁊ misit uniam de ancillis adiudendum
incolumes et̃. ⁊ secum pariter dornnen¬
tes. ⁊ landanierunt omus dm̃. ⁊ repleue¬
runt serui foneam: quam fecerant pͥ¬

Expanded text:
simul: « Miserere nobis, Domine Deus patrum nostrorum, miserere nobis, et consenescamus ambo pariter sani. » Porro circa pullorum cantum fecit Raguel parari sepulcrum, ut sepeliret eum, prius quam illucesceret, et misit unam de ancillis ad videndum incolumes esse, et secum pariter dormientes. Et laudaverunt omnes Deum, et repleverunt servi foveam quam fecerant p
Abbreviated transcription (Latin):
erat uerum. erar ir de angelis indentib
dm̃ ⁊ erat ararias .i. adiuito ⁊ filius a¬
nanỹe .i. glorie dĩ. sunc ꝑatis omnib
que erant opus muta. ambulauennir
ambo smml. ⁊ canis secutus est eos. Mar̾
aust. Flebat dicens aduirimi. Baculum
senecturis nr̃e tulisti. Nonqm eẽt pocen¬

Expanded text:
lis videntibus Deum, et erat Azarias, id est adjutor, et filius Ananiae, id est gloriae Dei. Tunc paratis omnibus, quae erant opus in via, ambulaverunt ambo simul, « et canis secutus est eos . » Mater autem flevit, dicens ad virum: « Baculum senectutis nostrae tulisti: nunquam esset pecun
Abbreviated transcription (Latin):
ne ꝯuiniũ omĩb uicins. ⁊ amicis sture
⁊ adirauit raguel tobyam ut duas eb¬
domaidas maneres apud eum. ⁊ dedit
ei mediam partem oĩim que possĩde¬
bat faciens scripturam ut reliqua ꝑs
qine super erat post obitum suum deue¬
mret ad thob̾ tumc ait thob̾ ad angelũ.
quem hõiem estimabat. azana fr̃ tu nosti
quam grauis sit mora nr̃a parentib
parentib meis. obsecro ut eas ad gabe¬
lum ⁊ red̾ s ei cirographũ suũ ⁊ tecipi¬
as ab eo pecumam. ⁊ monebis eum ue¬
nire ad nuptias. sĩmc assutnens rapha¬
el iiii. de seruis raguelis ⁊ duos came¬
los: uenit adgabelum. ⁊ recepta pecu¬
mu. duxit eum ad imptias secum. St in¬
gressus gabelus inuenit eos discum¬
benres ⁊ bñdixit eis. eumq om̃s dixisẽt

Expanded text:
ium omnibus vicinis, et amicis suis. Et adjuravit Raguel Tobiam, ut duas hebdomadas maneret apud eum, et dedit ei mediam partem omnium quae possidebat, faciens scripturam, ut reliqua pars quae supererat, post obitum suum deveniret ad Tobiam. Tunc ait Tobias ad angelum, quem hominem aestimabat : « Azaria frater, tu nosti quam gravis sit mora nostra parentibus meis, obsecro ut eas ad Gabelum, et reddes ei chirographum suum, et recipies ab eo pecuniam, et monebis eum venire ad nuptias. » Tunc assumens Raphael quatuor de servis Raguelis et duos camelos, venit ad Gabelum, et accepta pecunia, duxit eum secum ad nuptias. Et ingressus Gabelus invenit eos discumbentes, et benedixit eis. Cumque omnes dixissent
Abbreviated transcription (Latin):
fidelit̾ offerelut ita in t̾cio an¬
nõ ꝓcelitis ⁊ adnemsͥ oem̃ ministraret de¬
citnatõem.⁊ in otnĩb legem dĩ ꝓuer ob¬
sernabat. factus aũt. uir: accepit sibiux¬
orem annam de tribu sua ⁊ susceptũ ex
ea filiũ noĩe suo uocamt thobiam. captꝰ
quid̾ ꝯuxore ⁊ filio: habitatut in nẏni¬
ne. ⁊ custodunt animam sliam ne ꝯta¬
minaretur moibis getutiliũ. S ⁊ ꝯtribu¬
les suos non cuftodientes se grauitꝰ redar¬
guebat ⁊ dedit illi deus grãm in oculis
metoꝵ. ⁊ iuenit in ea q̃dam ꝯtribulem
suum gabellũ egenrem. ⁊ reliquit ei
sub cirogͣpho .x. talenta argenti que
habelat ex hiis in quib a rege fũat ho¬
noratꝰ. Moriuo aũt salmanasar. cum
filius enis sennacherip silios isrł hr̃et
exosos thobias ꝯsolabatur eos. et egetis
iniistrabat. Cumq reu̾sus eẽt senna¬
multos hebreoꝵ fecit ocesol quoꝵ corꝑa
thob̾. sepeliebat. Ꝙ cum minciatimieet
regi. tulit cem susũm eius. ⁊ emm iussit

Expanded text:
fideliter offerebat, ita ut in tertio anno proselytis et advenis omnem ministraret decimationem, et in omnibus legem Dei puer observabat. Factus autem vir accepit sibi uxorem Annam de tribu sua, et suscepit ex ea filium, quem nomine suo vocavit Tobiam. Captus quidem cum uxore et filio, habitavit in Ninive, et custodivit animam suam ne contaminaretur in cibis gentilium, sed et contribules suos non custodientes se graviter arguebat et dedit illi Dominus gratiam in oculis Medorum invenitque in ea quemdam contribulem suum, Gabelum egentem, et reliquit ei sub chirographo decem talenta argenti, quae habebat ex his in quibus fuerat a rege honoratus. Mortuo autem Salmanasar, cum filius ejus Sennacherib filios Israel haberet exosos, Tobias consolabatur eos, et egenis ministrabat. Cumque reversus esset Sennamultos Hebraeorum fecit occidi, quorum corpora Tobias sepeliebat. Quod cum nuntiatum esset regi, tulit omnem substantiam ejus, et eum jussit
Abbreviated transcription (Latin):
tõnem enis. ⁊ ad exem plum par̾ie itpos¬
terum. Nam ⁊ in omĩb bñdixit dm̃ sicut
beatus iob. Natti ⁊ ꝓminos suos insultan¬
tes ei: increpabat dicens Nolire ita loqui
tatnus quam deus daturus ÷ adelibus su¬
is. anna sĩo uxor enis ibat ad rextinim̃
opus condie. ⁊ de labore manituĩ suarsi
ꝙ ꝯsequi poterat. deferebat. factum ÷
an ut hedum accipiens detuliss doniñ.
ciu balatumi uir andiens: ait. uide ne fur¬
tinis sit. ad hoc irata uxor R. Manises

Expanded text:
nem, et ad exemplum patientiae in posterum. Nam et in omnibus benedixit Deum, sicut beatus Job, et proximos suos insultantes ei increpabat dicens: « Nolite ita loqui,ctamus quam Deus daturus est fidelibus suis. Anna uxor ejus ibat ad textrinum opus quotidie, et de labore manuum suarum, quod consequi poterat deferebat. Factum est autem ut haedum accipiens, detulisset domi, cujus balatum vir audiens, ait: « Videte ne furtivus sit. » Ad haec irata uxor res
Abbreviated transcription (Latin):
nem pr̃abat uł sacerdos uł alicius ma¬
ior mt̾ eoci uicem sacerdotis geretis. Quar¬
ta necte accipies eamcum tiore dĩ a¬
more filioꝵ magis quam libidine duct
ut in semine habra he bñdcoem in siliis
ꝯsequaris : tamdem in gressi sunt ad ra¬
guelem. sumq diceret ragnel uxori
sue quam sinullimũ ẽẽ inuenem hñc
tobie ꝯsobrino suo. dixit ad eum ange¬
ducabo n bibani: nisi pͥus petõem meã
ꝯsirmes ⁊ ꝓmuttas mͥ dare sarani filiã
tuam. Quo audito expauit raguel ⁊ he¬
nltanti. de responso dixi ei angelus.
lloli tmiere dare eam sibi ꝯiugem. huic
enm deberur. ⁊ ꝓptea alius non potu¬
it habere eam. sune ait iagnel. Srio
p̃ces ⁊ lacrimas meas ut ꝯnngeretur

Expanded text:
nem praestabat, vel sacerdos, vel aliquis major inter eos, vicem sacerdotis gerens. « Quarta nocte accipies eam cum timore Dei, amore filiorum magis quam libidine ductus, ut in semine Abrahae benedictionem in filiis consequaris. » -- « Tandem ingressi sunt ad Raguelem . » Cumque diceret Raguel uxori suae, quam simillimum esse juvenem hunc Tobiae consobrino suo, dixit ad eum angeducabo, neque bibam, nisi prius petitionem meam confirmes, et promittas mihi dare Saram filiam tuam. Quo audito expavit Raguel, et haesitanti de responso, dixit ei angelus: Noli timere dare eam sibi conjugem. Huic enim debetur, et propterea alius non potuit habere eam. Tunc ait Raguel: Scio preces, et lacrymas m
Abbreviated transcription (Latin):
de sub̃a tua fac elemosinas. q elemosi¬
ia ab om̃i pc̃co lib̾at. ⁊ magnam. p̃stat
fiducram coram deo: hõib facientib eã
actende tibi fili im ab omĩ formcatõne
apud te. Noli timere fili q pauperem
uitam geremꝰ. s multa bona habebis. si
titmieris dm̃. pret̾ea. scito q. dedi gabe¬
lo .x. talenta: argenri in rages. cuius
ciogragraphũ penes me hẽo. pqure
gͦ tibi fidelem unum qui tecum eat: sal¬
nam̾cede sua ut restituas gabelo eyrogra¬
phum siimi. ⁊ ip̃e restituet tibi deposit̃
tuum. suc egressus thob̾ inuenit inne¬
nem suecintum ⁊ quasi adit̾ paratum.
ignorans ꝙ angelus dĩ eẽt. sumq accepis¬
⁊ rages cuntatem ⁊ gale lum habitan¬
tem mea introduxit enm ad patrem
suum ⁊ salumuut ein inuenis dicens. Gan¬
dium sit tibi semꝑ. Qui R̾. Quale gaudm̃¬
nis. forti ammo esto in ꝓxĩo est ut a deo cu¬
rens. et ait thob̾. potenis ꝑducere filnim

Expanded text:
de substantia tua fac eleemosynas, quia elede substantia tua fac eleemosynas, quia elestat fiduciam coram Deo omnibus facientibus eam. Attende, fili mi, ab omni fornicatione, apud te. Noli timere, fili mi, quia pauperem vitam egimus, sed multa bona habebimus, si timuerimus Deum. Praeterea scito, quia dedi Gabelo decem talenta argenti in Rages, cujus chirographum penes me habeo. Perquire ergo tibi fidelem virum, qui tecum eat, salva mercede sua, ut restituas Gabelo chirographum suum, et ipse restituet tibi depositum . » -- « Tunc egressus Tobias, invenit juvenem succinctum, et quasi ad iter paratum, ignorans quod angelus Det Rages civitatem, et Gabelum habitantem in ea, introduxit eum ad patrem suum, et salutavit eum juvenis, dicens: « Gaudium sit tibi semper. Qui respondnis: Forti animo esto; in proximo est ut a Deo cureris. Et ait Tobias: Poteris perducere filium
Abbreviated transcription (Latin):
fac metum ⁊ fcipe in pace recipi spm̃
guel in cantate medoꝵ audiret intꝑꝑ¬
ium ab una aucilla ⁊ suaꝵ quam incre¬
pabat dicente sibi. Int̾fectrix uiroꝵ tu¬
oꝵ munquid ocidere me iis sicut occi¬
ris ⁊ demoniũ noĩe asmodeus: occide bat
illos mox ut ingressi fu̾ant ad illam.
ascendit gͦ sara insurꝑis cubiculum
domus sue. ⁊ trib diebus ac noctibus nõ
manducans u bibens in orõe ꝑsistent
aiebat. petodñe deus parrum nr̃oꝵ
nt de uinnculo iꝑperiĩ huius absolitas
me. aut e̾te desuꝑ t̾ram erpias mẽ. In
alo tp̃r exaudite sunt preces amboꝵ in
ꝯspetu dm̃ ⁊ missus ÷ angelus rapha¬
es ut curaret ambos Igitur cut thobas
putaret se exanditum ut moreretur.
ait ad filium suum. audi fili mi u̾ba
mea. ⁊ ea quasi sundamentũ in corde tno
ꝯstrue. Qum moriar sepelies me. ⁊ honorẽ
habebi matrs tue. dum mup̃it. mormi¬
am circa me. sepelies. Ram. semꝑ in fũ¬
te hẽto dñm fili im ⁊ serua mandata eius

Expanded text:
fac mecum, et praecipe in pace recipi spiritum guel, in civitate Medorum, audiret improperium ab una ancillarum suarum, quam increpabat, dicente sibi: Interfectrix virorum tuorum, nunquid occidere me vis, sicut occiris, et daemonium nomine Asmodeus occidebat eos, mox ut ingressi sunt ad eam. Ascendit ergo Sara in superius cubiculum domus suae, et tribus diebus et noctibus non manducans, nec bibens in oratione persistens aiebat: « Peto, Domine Deus patrum nostrorum, ut de vinculo improperii hujus absolvas me, aut certe de super terram eripias me. » In illo tempore exauditae sunt preces amborum in conspectu Domini. Et missus est angelus Raphael, ut curaret eos. « Igitur cum Tobias putaret se exauditum, ut moreretur, dicebat ad filium suum: Audi, fili mi, verba mea, et ea quasi fundamenta in corde tuo constitue. Cum moriar sepelies me, et honorem habebis matri tuae, dum vixerit. Mortuam circa me sepelies eam; semper in mente habeto Dominum, fili mi, et serva mandata ejus,
Abbreviated transcription (Latin):
runt ꝯscriptdem ꝯnigii ⁊ ꝯmederunt
bñdicenres dm̃. post cemum ũo ib¬
ras. ⁊ ꝓtulit thob̾ de cassilide suo par¬
tem iecoris. ⁊ posuit suꝑ primas. tlĩc
raphael ap̃phendit demoniũ ⁊ religa¬
uit illud indeserto suꝑioris egipͣti
tinic thob̾. ait ad uirgines. Sara: deꝓrecȩ¬

Expanded text:
mederunt benedicentes Deum. » Post coenam vero in, et protulit Tobias de cassilide suo, partem jecoris, et posuit super prunas. Tunc Raphael apprehendit daemonium, et religavit illud in desertum superioris Aegypti. Tunc Tobias ait ad virginem: « Sara, deprece
Abbreviated transcription (Latin):
quarum uenenum añ ext̾inguit qͣm sẽ¬
cia tur. nec tͥsticiam sentit moriturus. di¬
retui q̃ infert mortem. feretrum uł qr
fert uł qr aufert mortium. Ut ⁊̃ ostend̾et
que uecessitas incũberet eis obseruandi p̃ce¬
pta dñi int̾ra p romissionis. addidit quia
non erat tra illa ficut t̾ra egypti que bet¬
neficio fluminis fecundatur ubiꝑ ortos
aque deriuantur irrigue. s erat montuo¬

Expanded text:
cujus venenum ante exstinguit, quam sencujus venenum ante exstinguit, quam sentiatur, nec tristitiam sentit moriturus. Diretra quae infert mortem, feretrum, quia fert vel aufert mortuum. Ut etiam ostenderet quae necessitas incumberet eis, observandi praecepta Domini, in terra promisionis, addidit, quia non erat terra illa, sicut terra Aegypti, quae beneficio fluminis fecundatur, ubi per hortos aquae derivantur irriguae, sed erat montuo