comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
habebunt quã ostendit dñs in monce cribus
disciplis: q̃udo uisi st̃ cũ eo morses & helias in
maiestate et claritate: Uidebunt enim oculis corpo¬
reis głam claritatẽq clarificatȩ humanitatis filii
dei: ut beat̾ leo dicit. ipsiq eandẽ głam habebunt:
Gloriã uͦ diuinitatis et totius trinitatis cõtẽpla¬
głam ⁊ claritatẽ ñ fuisse diuinitatis filii dei:
sed humanitatis: Alioquin quomͦ eẽtuerũ qd̵
dixit ad morsen: ñ uidebit me homo ⁊ uiuet:
q̃ndo ille dixit ostende mͥ te ipsũ: i. inuisibilitatẽ
tuã: Altiori gͥ intellectu morses qͥ ponebat ue¬
lam̃ suꝑ faciẽ suã ne intendent in eũ filii isrł.

Expanded text:
habebunt, quam ostendit Dominus in monte tribus discipulis, quando visi sunt cum eo Moyses et Elias in majestate et claritate. Videbunt enim oculis corporeis gloriam claritatemque clarificatae humanitatis Filii Dei, ut beatus Leo dicit, ipsique eamdem gloriam habebunt, gloriam vero Divinitatis et totius Trinitatis mente contemplatem et gloriam non fuisse divinitatis Filii Dei gloriam, sed humanitatis. Alioquin quomodo esset verum quod dixit ad Moysen : Non videbit me homo et vivet: quando ille dixit: Ostende mihi teipsum, id est, invisibilitatem tuam? Altiori igitur intellectu Moyses, qui ponebat velamen super fac
Abbreviated transcription (Latin):
tiȩ. quȩ a quib dã intelligebat᷑ sic̃ a morse. iosue.
cõpleta ẽ: et aquo manifestata est: apłis ex toto:
statĩ ut uenit plenitudo. euacuatũ ÷ illud qd̵
ex parte erat: Non ut cessaret penitꝰ & periret
ipsa uitelligentia sp̃uał. sed ut in melius ꝓfic̾et
atq augm̃tũ caꝑet: Uerbi gr̃a sic̃ euacuatur.
infantia ⁊ purricia ad ueniente adolescentia.¬
ce iuuentute: euacuat᷑ ad olescentia dũ in meliꝰ
Si gͦ illi qͥ legẽ oꝑib impleuerunt. et ex parte sp̃ualit̃
intellexer̃. quȩ euacuata ÷ tantã głam habuer̃ in p̃sen-¬
ti scło. ut tr̃ã pͤmissionis acciꝑent: uictoresq postmo

Expanded text:
igebatur, sicut a Moyse, Josue, completa est et a quo manifestata est apostolis ex toto. Statim ut venit plenitudo, evacuatum est illud quod ex parte erat, non ut cessaret penitus, et periret ipsa intelligentia spiritalis, sed ut in melius proficeret, atque augmentum caperet. Verbi gratia: Sicut evacuatur infantia et pueritia, adveniente adolescentiae juventute evacuatur adolescentia, dum in melius Si ergo illi qui legem operibus implerunt, ex parte spiritaliter intellexerunt: quae evacuata est tantam gloriam habuerunt in praesenti saeculo, ut terram repromissionis
Abbreviated transcription (Latin):
Uelam̃ illud significat intelligentiã litteralem.
ce istoricũ sensũ quo obũbrat᷑ ipsa lex: infidelital
quoq ⁊ ignorantia cordis uideorũ: uelam̃ gͦ qd̃
ponebat suꝑ faciẽ suã mrorses. ñ sinebat illos cer¬
nere głam uultꝰ eius: qi infidelitas : ignorantia.
&e peccatũ corũ: litterał quoq intelligentia &
istoricꝰ sensus. ñ ꝑmittebat eos penitrare & intelli¬
gere głam sp̃uał intelligentiȩ. quȩ latebat in lege:
facies eius quȩ antea splendoris radios emittebat:
in pallorẽ uersa est: Altiori aut̃ sensu ⁊ sublimiori
scđm augustinũ: gła legis quȩ uidebat᷑ eẽ. infesti¬

Expanded text:
Velamen illud significat intelligentiam litteralem et historicum sensum, quo obumbratur ipsa lex, infidelitas quoque et ignorantia cordis Judaeorum. Velamen ergo quod ponebat super faciem suam Moyses, non sinebat illos cernere gloriam vultus ejus, quia infidelitas, ignorantia, et peccatum eorum, litteralis quoque intelligentia, et historicus sensus non permittebat illos penetrare et intelligere gloriam spiritalis intelligentiae, quae latebat in lege. facies ejus quae ante splendoris radios emittebat, in pallorem versa est. Altiori autem sensu et sublimiori secundum Augustinum: Gloria legis quae videbatur esse in festi
Abbreviated transcription (Latin):
exemplar usticiȩ & fidei p̃cedentium
patrũ. illi qͥ credunt ueracit̃ tenent Sine
penitentia enĩ st̃ dona ⁊ uocatio dei: Peniten
cia ꝓ mucatione accipit̾ ĩmunꝗ̃ in sacra scri¬
ptura: sic̃ habes dño dicente ad samuelẽ: Pen-¬
sui ⁊ ideoq dic̃ penitet me Sic alibi: Iurauit
dñs & ñ pęnicebit eũ: id ÷ ñ mutabit᷑ eiꝰ uo¬
luntas Uerũ. qd̾ dic̃ dona ⁊ uocatio dĩ.: incel¬
ligit᷑ ordine p̃postero: Primũ enĩ uocat ds
ad fidẽ suam scđm electionẽ gr̃ȩ: post modũ
sine mutatione st̃ dona ⁊ uocatio dĩ: inhis
de qͥb sup̃ lectũ est qͥs p̃destinauit. hos ⁊ uocaũ.
ñ inhis de quib dr̃ Multi sunt uocati: s pau¬
ci electi: Alit: Sine penitentia st̃ dona ⁊ uoca¬
tio dei: in illis qͥ ad fidem ueniunt: Uerbigr̃a:

Expanded text:
exemplar justitiae et fidei praecedentium patrum illi qui credunt veraciter tenent. Sine poenitentia enim sunt dona et vocatio Dei. Poenitentia enim pro mutatione accipitur nonnunquam in sacra Scriptura, sicut habes Domino dicente ad Samuelem: Poenisui, ideoque dicit: Poenitet me. Et alibi: Juravitbit eum , id est, non mutabitur voluntas ejus. Verum quod dicit dona et vocatio Dei, intelligitur ordine praepostero. Primum enim vocat Deus ad fidem suam secundum electionem gratiae, postmodum sine mutatione sunt dona et vocatio Dei in his de quibus supra lectum est: Quos praedestinavit, hos et vocavit , non in his de quibus dicitur: Multi sunt vocati, sed pauci electi . Aliter: sine poenitentia sunt dona et vocatio Dei in illis qui ad fidem Dei veniunt. Verbi gra
Abbreviated transcription (Latin):
mus intellige̾ ꝑ dexterã in qua filius sedet.
Sedere aut̃ filii ꝓ habitare ponit᷑. Pontifexg̃
nr̃ qui consedit in summa gła pater nȩ maiesta¬
tis in cęlis. sc̃oꝵ minister est. Quod duobus
mundum ꝑ incarnationis exhibitionem. ministra¬
uit apłis scĩs aliisq fidelib &̃ qͥ adhuc futuri st̃
panem refectionis u̾bi sp̃uał. ⁊ potũ eugłicȩ doc¬
nistrauit etiã illis docum̃tũ fidei & grãm bap¬
tismatis. ce insuꝑ qd̃ maius fuit sacram̃tum re¬
demptionis ꝑ passionẽ suã. ⁊ cognitionẽ mr̃ste¬
riorum in lege ⁊ ꝓpħis. ac postea sua ascensione¬
ministrauit nob̃ aditũ patriȩ cȩlestis. E. cce
quomͦ ⁊ qͥd ministrauit electis suis apparensit
mundo. Dicat᷑ ⁊ aliter. Sc̃oꝵ minister erit
in futuro. qͣndo semet ipsũ ininistrabit illis ut
cognoscant eum cum patre &e sp̃u sc̃o sicut est.
scilicet cum tradiderit regnũ suũ deo & patri.

Expanded text:
m intelligere, in qua Filius sedet. m intelligere, in qua Filius sedet. Sedere autem pro habitare ponitur. Pontifex ergo noster, qui consedit in summa gloria paternae majestatis in coelis, sanctorum minister est: quod duobus mundum per incarnationis exhibitionem, ministravit sanctis apostolis aliisque fidelibus, etiam qui adhuc futuri sunt, panem refectionis verbi spiritalis, et potum docnistravit illis etiam documentum fidei et gratiam baptismatis, et insuper, quod majus fuit, sacramentum redemptionis per passionem suam, et cognitionem mysteriorum in lege et pministravit nobis aditum patriae coelestis. Ecce quod et quid ministravit electis suis apparens mundo. Dicatur et aliter: Sanctorum minister erit in futurum, quando semetipsum ministrabit illis ut cognoscant eum cum Patre et Spiritu sancto, sicuti est, scilicet cum tradiderit regnum suum Deo et Patri.
Abbreviated transcription (Latin):
imꝑ sine peccato est. Capitulum autem suꝑ
ea quȩ dicuntur. ħ÷ repeticio suꝑ ea quȩ dicunt᷑
de xp̃o. Quo dicto significat aliqͥd magnum et
summũ. & quasi recapitulatione p̃cedentis dis¬
putationis: ad rem ipsam deducit auditorem.
Cale in habemus pontificem. sub qualẽ suꝑius.
diximꝰ. scm uidelicet. innocentem. impollutũ.
segregatũ apeccatorib. & qͥlem adhuc dicturi
sumꝰ in sequentib: qui consedit in dextera sedis
magnitudinis in cęlis. sc̃oꝵ minister ⁊ taber¬
naculi ueri qd̾ fixit dĩ & ñ homo. Sedem mag
nicudinis incęlis debemꝰ acciꝑe plenitudinem
paternȩ maiestatis in qua filiꝰ sedet. quȩ etiã
designat᷑ ꝑ dexterã. Nec est pueriliter acci¬
piendũ. qd̃ ds̃ pater dexteram aut situstram
habeat. qui sp̃s omnia implens. ut ita sedeat¬
filiꝰ in dextera illiꝰ sic̃ solet sedere uixta patrẽ
suũ regẽ: sed sic̃ diximꝰ plenitudinẽ maiestatiᷤᷤ
summãq głam bentitudinis ⁊ ꝓsꝑitatis debe¬

Expanded text:
est. CAP. VIII. Capitulum autem super ea quae dicuntur. Hoc est, repetitio super ea quae dicuntur de Christo: quo dicto significat aliquid summum et magnum, et quasi recapitulatione praecedentis dispositionis ad rem ipsam deducit auditorem. Talem habemus pontificem. Subaudi, qualem superius diximus, sanctum videlicet, innocentem, impollutum, segregatum a peccatoribus, et qualem adhuc dicturi sumus in sequentibus. Qui consedit in dextera sedis magnitudinis in coelis, sanctorum minister, et tabernanitudinis in coelis debemus accipere plenitudinem paternae majestatis, in qua Filius Dei sedet, quae etiam designatur per dexteram. Nec est pueriliter accipiendum, quod Deus Pater dexteram aut sinistram habeat, qui spFilius in dextera illius, sicut solet sedere filius juxta patrem suum regem. Sed, sicut diximus, plenitudinem majestatis summamque gloriam beatitudinis
Abbreviated transcription (Latin):
ampliꝰ. qr semel mortuus est ꝓ peccatis nr̃is iam
ñ morit᷑. mors illi ultra ñ dñabit᷑. Nagnitudi¬
nem xp̃i sacrificii hic ostendit. qd semel oblatum
tantũ p̃ ualuit: qͣntũ omĩa sacrificia legalia nod
ualuer̃. Unum enim fuit & semel oblatũ. et
sufficit in sempit̾nũ ad tollenda omĩa peccata
credentiũ. Pontifices aut̃ uideoꝵ pecatores erañ.
&e ideo necesse habebant ꝓ suis delictis hostias
offerre. Et idc irco sacrificia illa hominẽ iustifi¬
care non poterant: qr inconuenientia erant. ut ꝓ
hoĩe rationali irrationale animal offerret᷑. Quȩre¬
batur pontifex sine peccato. & hostia rationalis.
nec inueniebat᷑: inuentꝰ est unus sine peccato ds̃
& homo. ⁊ obtulit se ipsum rationale sacrificiũ
ꝓ salute hominis rationał. Lex enimi homines
constituit sacerdotes infirmitatem habente s.
Dicit enim dñs ad morser it lege. Unges aaron¬

Expanded text:
semel mortuus pro peccatis nostris, et jam non moritur, mors illi ultra non dominabitur. Magnitudinem Christi sacrificii hic ostendit, quod semel oblatum tantum praevaluit, quantum omnia sacrificia legalia non valuerunt: unum enim fuit et semel oblatum, et sufficit in sempiternum ad tollenda omnia peccata credentium. Pontifices autem Judaeorum peccatores erant, et ideo necesse habebant pro suis delictis hostias offerre, et idcirco sacrificia illa hominem justificare non poterant, quia inconveniens erat ut pro homine rationali irrationale animal offerretur. Quaerebatur pontifex sine peccato, et hostia rationabilis, nec inveniebatur: inventus est unus sine peccato Deus et homo, et obtulit seipsum rationabile sacrificium pro salute hominis rationalis. Lex enim homines constituit sacerdotes infirmitatem habentes. Et dixit Dominus ad Moyse
Abbreviated transcription (Latin):
illoꝵ anima: necesse habebant ut ꝓpopłi ita etiã
ꝓ suis delictis hostias offerre. Iste aut̃ tampotesis
est. ut ñ indiget ꝓ se offerre. sed insuꝑ semel oblato
suȩ carnis sacrificio omniũ saluti suffic̾et. S er¬
mo autem turis iurandi qui post legem est.
filium in ȩternum ꝑfectum sub ostendit. siue
ꝑfectum constituit sac̾dotem. non in infirmitate
grauatũ sic̃ constituit suos. pꝰ P ost legem factus ÷
sermo dĩ patris ad đđ cde xp̃o cum iure uirando:

Expanded text:
 populi, ita etiam pro suis delictis hostias offerrent. Iste autem tam potens est, ut non indigeret pro se offerre, sed insuper semel oblato suae carnis sacrificio, omnium saluti sufficeret. Sermo autem jurisjurandi, qui post legem est, Filium in aeternum perfectum, subaudis ostendit, sive perfectum constituit sacerdotem non infirmitate gravatum, sicut lex constituit suos. Post legem factus est sermo Dei Patris ad David de Christo cum jurejurando
Abbreviated transcription (Latin):
omni peccato immunis. &eͦ conu̾satione peccatorũ
separatꝰ. In hoc enim fuit seꝑatꝰ a peccatorib. qr¬
alii homines cum peccato concipiunt᷑ ⁊ nascunt᷑.
atq ab hoc scło cum peccato transeunt. H ic autẽ
sine peccato est conceptus. sine peccato natus. &
sine peccato ab ħ mundo transiuit. qm̃ peccatũ

Expanded text:
omni peccato immunis, et a conversatione peccatorum omni peccato immunis, et a conversatione peccatorum separatus. In hoc enim fuit separatus, quia alii homines cum peccato concipiuntur, et nascuntur, atque ab hoc saeculo cum peccato transeunt: hic autem sine peccato est conceptus, sine peccato est natus, et sine peccato ab hoc mundo transiit: quoniam peccatum
Abbreviated transcription (Latin):
semet ipsũ ad dm̃. quidã ũ plurari numero ac¬
cedentes: utrunq recipi pocest. X p̃s gͦ pontifex
nr̃ non ꝑ alium pontificẽ maiorem se accedit ad
dm̃ patrem sed ꝑ semet ipsum. Ideo: potest salua¬
re in se credentes. Potest & ita intelligi qd̾ dic̃
saluare in ꝑpetuũ potest accedentes ꝑ semet ipsũ
dimꝰ ad dm̃ patrẽ qͥ mediator nr̃ existens assistit
uultui dei ꝓ nob̾. dirigentes ꝑ illum p̃ces nr̃as
ad dĩn patrẽ. Unde sac̾dotes ȩccłiȩ altari assisten¬
uiuit semꝑ interpellat ꝓ nob̃. Alii uͦ pontifices
scđ̾m utranq substantiã. Calis enim decebat
ut nobis esset pontifex. sc̃s. in nocens. impollutus.
segregatus a peccatoribus. & excelsior cȩlis factus.
Non eramꝰ digni nec ꝓmerebam᷑ talem hab̾ e
pontificem. sed necesse erat nob̾ ut talem habemus
pontificẽ. qͥ eẽt sc̃s in int̾iore hoĩe. in nocens manib
impollutus corpore. segregatus a peccatorib .i. ab

Expanded text:
semetipsum ad Deum, quidam vero plurali numero accedentes, utrumque recipi potest. Christus ergo pontifex noster, non per alium pontificem majorem se accedit ad Deum Patrem, sed per semetipsum, ideoque potest salvare in se credentes. Potest et ita intelligi quod dicit, salvare in perpetuum potest accedentes per semetipsum ens astat vultui Dei pro nobis, dirigentes per illum preces nostras ad Patrem. Unde sacerdotes Ecclesiae altari assistenvivit, semper interpellat pro nobis. Alii vero pontifices secundum utramque substantiam. Talis enim dicebat ut nobis esset pontifex sanctus, innocens, impollutus, segregatus a peccatoribus, et excelsior coelis factus. Non eramus digni, nec promerebamur talem habere pontificem, sed necesse erat nobis ut talem haberemus pontificem, qui esset sanctus in interiori homine innocens manibus, impollutus corpore, segregatus a peccatoribus, id est ab
Abbreviated transcription (Latin):
om̃s ordines cȩlestiũ sp̃uum eleuatꝰ est ad confessũ
pat̾nȩ maiestatis. uͥ sedet nc̃ in plenitudine hono¬
ris ce głȩ. Pocest ce ita intelligi qd̾ dt̃. talis nob̾¬
decebat ut eẽt ponti fex: quasi dic̾e̾t. Iudei ułut
serui. timore legis deo ser uientes: legales pontifi
qͥb dictum est. iam ñ dicã uos seruos sed amicos
meos. & qͥ filis dei sumꝰ seruiendo illi amore fili¬
ationis. decet ut habeamꝰ pontificẽ immortalẽ.
segregatũ a peccatoribꝰ. Sequit᷑. Qui non habet
cotidie necessitatem quem ad modum sacerdotes

Expanded text:
omnes ordines coelestium spirituum elevatus est ad consessum paternae majestatis, ubi sedet nunc in plenitudine honoris et gloriae. Potest et ita intelligi quod dicit: Talis dicebat ut nobis esset pontifex, quasi diceret: Judaei velut servi per timorem legis Deo servientes, legales pontificquibus dictum est: Jam non dicam vos servos, sed amicos meos , et qui filii Dei sumus serviendo illi amore filiationis, decet ut habeamus pontificem immortalem, segregatum a peccatoribus. Sequitur: Qui non habet quotidie necessitatem, que
Abbreviated transcription (Latin):
ec quisquam sibi sumat honorem sacerdotii.
sed qui uocaturis a deo tanquam aaron sub uo
catus est signo florentis uirgę. siue signo incendii
illoꝵ qͥ eius pontificatui inuidentes dignitate m
sacer dotii affectando in uade moliebant᷑. his ⁊ enĩ
duob signis ostensis. demonstratꝰ est sacerdos a deo
electus. Confundit aut̃ ac ꝑcutit beatꝰ apłs sacer¬
dotes cupidos honoris. & sacerdotii auidos. qui
interuentu munerũ: qr ñ ꝓ salute popłisceꝰ ambi¬
tione scłi hoc agunt. Sic et xp̃s non semet¬
ipsum clarificauit ut pontifex fieret: sed ille
qui locutus est ad eum filius meus es tu ego
hodie genuite. G lorifico. honorifico. clarifico.
positũ habetur. Nam qd̃ in eugłio eugłista dicit
dñm dixisse. si ego glorifico me ipsũ. gła mea nich
est: hic apłs darificationẽ nominauit. X p̃s gͦ
semet ipsum ñ darificauit siue ñ glorificauit.

Expanded text:
ec quisquam sumit sibi honorem. Sacerdotii. Sed qui vocatur a Deo, tanquam Aaron. Subaudi, vocatus est signo florentis virgae, sive signo incendii illorum qui ejus pontificatui in videntes dignitatem sacerdotii affectando invadere moliebantur. His enim duobus signis ostensis, demonstratus est sacerdos a Deo electus. Confundit autem ac percutit beatus Apostolus sacerdotes cupidos honoris ac sacerdotii avidos, qui interventu munerum: quia non pro salute populi, sed pro ambitione saeculi hoc agunt. Sic et Christus non semetipsum clarificavit ut pontifex fieret, sed ille qui locutus est ad eum: Filius meus es tu; ego hodie genui te. Glorifico, honorifico, clarifico, positum habetur. Nam quod in Evangelio evangelista dicit Dominum dixisse: Si ego glorifico meipsum, gloria mea nihil est , hic Apostolus clarificationem nominavit. Christus ergo semetipsum non clar
Abbreviated transcription (Latin):
non ht̃. ingeneralitate ht̃.caritate fr̃nitatis
hoc faciente Nerbi gratia. quia unus ht̃ cari¬
tat̾em. alius castitatem. alius abstinentiam. a¬
lius mansuetudinem. alius sapientiam: uł
quia in omni benedictione quã habemus. ab
illo benedicimur: ł tercio inͦ potest ẽẽ p̃teri¬
tum tempus ꝓfuturo ut sit sensus: qui be¬
nedicet nos post generalem resurrectionẽ ĩ
omni benedictione sp̃itali Sequitur Sicut
elegit nos inipso añ mundi constitutionem:
ut essemus scĩ & inmaculati in conspectu eius
in caritate. Ex suꝑiorib ista pendent. Sic in¬
quit benedixit nos. sicut elegit. hoc ẽ. pre¬
destinauit & preordinauit. in ipso hoc ẽ. in
ram spĩtalem uidelicet atq corꝑoralẽ. pre¬
destinauit omnes credentes in p̃so. ut ipse
sit caput om̃ium in se credentiũ & omnes
credentes sint eius membra Et hoc ideo ut
essemus scĩ & inmaculati in conspec̾tu di pa

Expanded text:
habet, in generalitate habet, charitate fraternitatis hoc faciente. Verbi gratia: quia unus habet charitatem, alius castitatem, alius abstinentiam, alius mansuetudinem, alius sapientiam; vel quia in omni benedictione quam habemus, ab illo benedicimur; vel tertio modo potest esse praeteritum tempus pro futuro, ut sit sensus: Qui benedicet nos post generalem resurrectionem, in omni benedictione spirituali. Sequitur: Sicut elegit nos in ipso ante mundi constitutionem, ut essemus sancti et immaculati in conspectu ejus in charitate. Ex superioribus ista pendent. Sic, inquit, benedixit nos, sicut elegit, hoc est praedestinavit et praeordinavit in ipso, hoc est inram, spiritualem videlicet atque corporalem, praedestinavit omnes credentes in Christo, ut ipse sit caput omnium in se credentium, et omnes credentes sint ejus membra, et hoc ideo, ut essemus sancti et immaculati in conspectu Dei Pa
Abbreviated transcription (Latin):
sumpti Homo siquidẽ assumpt᷑ auerbo. totiꝰ
trinitatis operatione formatus ẽ. inutero uir¬
ginali Et hoc adtendendum quia laudib et
benedictionib inuocauit apłs. sicut soliti sun
agere scĩ patres. et benedicit dm. aquo omnia
que benedici merentur. benedicuntur. Qui
benedixit nos inomni benedictione sp̃itali in
cȩlestib in xp̃o Cum dixit inonm benedic¬
tione. quid necesse fuit addere sp̃itali. ł incę¬
ec terrena: Benedictio temporalis ẽ: turma filioꝵ & fi¬
lidrum. et famulorum atq ancillarum De¬
& exuberantia frugum. quȩ etiam benedictio.
usq ad animantia ꝑuenit: sicut legitur inge¬
nesi. quod benedixerit deus omni creaturȩ: di¬
cens Crescite et multiplicamim: et replete t̾rã:
Benedictio uero sp̃italis ⁊ terna ẽ: fides. spes ca

Expanded text:
sumpti. Homo siquidem assumptus a Verbo totius Trinitatis operatione formatus est in utero virginali. Et hoc attendendum, quia a laudibus et benedictionibus inchoat Apostolus, sicut soliti sunt agere sancti Patres, et benedixit Deum, a quo omnia quae benedici merentur, benedicuntur. Qui benedixit nos in omni benedictione spirituali in coelestibus in Christo. Cum dixit, in omni benedictione, quid necesse fuit addere, spirituali vel in coeet terrena. Benedictio temporalis est turba filiorum, famulorum atque ancillarum: Bem exuberantia et frugum. Quae etiam benedictio usque ad animantia pervenit, sicut legitur in Genesi, quod benedixit Deus omni creaturae, dicens: Crescite et multiplicamini, et replete terram . Benedictio
Abbreviated transcription (Latin):
omne donum ꝑfectum desursum ẽ. Addidit
habemus. non nr̃is meritis: sed ꝑ illum & ab il¬
lo habemus Sed questio oritur. quare dixerit
momim benedictione sp̃italicum nullus ho¬
minũ possit habere in presenti sclo omnes be¬
nedictiones .i. omnes uirtutes siue omnia dona
sp̃s scĩ. usq quo illud impleatur ꝙ alibi idem
apłs: ait. cum traderit reguum dõ & patri:
Tunc erit d̾s omnia mominib Nam& in p̃¬
senti seculo dona sp̃s seĩ singulis diuiduntur:
Non tamen omnia singullis dantur. quia a¬
lii datur ꝑ spm̃. sermo sapientiȩ. Alu ser¬
mo scientie. & cȩtera. usq dum subiungi¬
tur: hȩc omnia oꝑatur unus atq idem sp̃s¬

Expanded text:
. Addidit habemus, non nostris meritis, sed per illum et ab illo habemus. Sed quaestio oritur, quare dixerit in omni benedictione spirituali, cum nullus hominum possit habere in praesenti saeculo omnes benedictiones, id est virtutes sive omnia bona Spiritus sancti, usquequo illud impleatur quod alibi idem Apostolus ait: Cum tradiderit regnum Deo Patri, tunc erit Deus omnia in omnibus . Nam in praesenti saeculo dona Spiritus sancti singulis dividuntur, non tamen omnia singulis dantur, quia alii datur per Spiritum sermo sapientiae, alii sermo scientiae, etc., usque dum subjungitur: Haec omnia o
Abbreviated transcription (Latin):
Om̃s homines post p̃uaricationẽ adȩ peccatores nas¬
cunt᷑. ⁊ dãnatione digni: atq scđm suũ meritũ de
p̃pedientib: indiciũ ÷ merico om̃s debuisse ꝑire: ac
ꝑ hoc iustũ iudiciũ manet in eis Uerũ qr iudei¬
excludebant gentiles a fide xp̃i. dicentes eos ñ posse
saluari: subdit apłs: Non solũ ex iudeis uocauit
ad fidem suã: s etiã ex gentib sic̃ in oseȩ dic Uoca¬
bo ñ plebẽ meã .i. gentes plebẽ mea.i. ut plebs mea¬
sint: hoc scđm beatũ hieronimũ: Scd̃m beatum
augustinum uero potest et de iudeis intelligi:
qͥ facti st̃ ñ plebs dei qͣndo recesser̃ a dõ: ⁊ respuer̃
xp̃m dicentes: Nescimꝰ uñ sit: Sic̃ habes in psalmo
Filii alieni m̃titi st̃mͥ Qui p̾modũ facti st̃ plebs xp̃i:
qͣndo una die credider̃ .iii. milia. ⁊ altera die.u: et¬

Expanded text:
Omnes homines post praevaricationem Adae peccatores nascuntur, et damnatione digni, atque secundum meritum suum debpraepedientibus, indicium est merito omnes debuisse perire, ac per hoc justum judiciuexcludebant gentiles a fide Christi, dicentes eos non posse salvari, subdit Apostolus: non solum ex Judaeis, vocavit ad fidem suam, sed etiam ex gentibus. Sicut in Osee dicit: Vocabo ncundum beatum Hieronymum, secundum beatum Augustinum vero potest et de Judaeis intelligi qui facti sunt non plebs Dei, quando recesserunt a Deo, et respuerunt Christum dicentes: Nescimus unde sit . Sicut habemus in psalmo: Filii alieni mentiti sunt mihi . Qui postmodum facti sunt plebs Christi, quando una die crediderunt tria millia, altera die
Abbreviated transcription (Latin):
ebreos qͦs p̃parauit in głam suã: ut in eis głificet᷑ et
laudet᷑: qd̃ eripiens eos de egipto. inimicis eorum
int̾fectis mare rubrũ transdux̃: & reꝓmissionis
t̾rã tradidit: Quos & uocauit .i. qͦs uocauit ad fidẽ
suã: sic̃ &e nos ⁊ apłos aliosq credentes ex eadẽ plebe:

Expanded text:
Hebraeos, quos praeparavit in gloriam suam, ut in eis glorificetur et laudetur, qui eripiens illos de Aegypto, inimicis eorum interfectis, mare Rubrum transduxit, et repromissionis terram tradidit. Quos et vocavit, id est quos vocavit ad fidem suam, sicut et nos apostolos aliosque credentes ex eadem plebe.
Abbreviated transcription (Latin):
dei uiui: ñ ꝑ naturã s ꝑ adoptionẽ: Quot qͦt enĩ ait
erigłista credider̃ in eũ: dedit eis potestatẽ filios dĩ
fieri: Et benedic̃ dei uiui ad distinctionẽ mortuoꝵ
doꝵ: qͦs ipsi antea colebant: Potest intelligi similit̾
arena maris: reliquiȩ saluȩ fient: Sic̃ hominibus¬
ẽ incognitꝰ harenȩ maris numerꝰ: ita &e p̃multi

Expanded text:
naturam, sed per adoptionem. Quotquot autem, ait Evangelista, crediderunt in eum, dedit eis potestatem filios Dei fieri . Et bene dicit, Dei vivi, ad distinctionem mortuorum deorum, quos ipsi antea colebant. Potest intelligi similiter arena maris, reliquiae salvae fient. Sicut hominibus incogn
Abbreviated transcription (Latin):
suum ꝓ nobis daret. & dedit consolationẽ et̃¬
nam ꝓmittendo nob̾ reguum çeloꝵ & spẽ bo¬
nam expestationẽ scilicet fucuroꝵ bonoꝵ in
gratia sua non tumerico nro exhortetur .i. doceat
currat ab ore nr̃o. ad aures ur̃as: & ab aurib ad cor.
sicq uertatur inoꝑationem. Ut liberemur ab
in portunis. qui non stant inportu quietis. Dñs
no oꝑe. Incaritate di & ꝓximi & pacientia xp̃i.
ut pacientes sitis inter aduersa huius scl̃i. sic̃ xp̃c
crucem. Uł sicut quidã codices hñt in expecta¬
tione xp̃i. ut expectetis xp̃i aduentũ adiudiciũ
Gratis panẽ non manducauimꝰ i sine labore.
& nos asꝑe increpabimus illum. Salutatio mea
manu pauli ꝙ ẽ. signum inomni epła infine
om̃ium epłarum. hebraicis litteris & greco ser¬
mone nom̃ suum scribebat. & illud quod seqͥt᷑¬
ne ab aliquo pseudo apłorum potuisset corrũpi

Expanded text:
nsolationem aeternam promittendo nobis regnum coelorum, et spem bonam, exspectationem futurorum bonorum, in gratia sua, non in merito nostro, exhortetur, id est doceat currat, ab ore nostro ad aures vestras, et ab auribus ad cor, sicque vertatur in operationem. Ut liberemur ab importunis, qui non stant in portu quietis. Dominno opere. In charitate Dei et proximi, et patientia Christi, ut patientes sitis inter adversa hujus saeculi, sicut Chcrucem: vel sicut quidam codices habent in exspectatione Christi, ut exspectetis Christi adventum ad judicium. Gratis panem non manducavimus, id est sine labore. et nos aspere increpabimus illum. Salutatio mea manu Pauli, quod est signum in omni epistola. In fine omnium epistolarum Hebraicis litteris et Graeco sermone nomen suum scribebat, ne illud quod sequitur ab aliquo pseudoapostolorum potuisset corrumpi.
Abbreviated transcription (Latin):
pꝰ mortẽ illius concedentur elestis ad pęnitentiã
sit. usquequo dñs ueniet. pęnitꝰ ignoratur: Qđq
dt̃ cinus aduentꝰ erit scd̾m oꝑationem satane:
Intellegendum ẽ. quia quicquid oꝑabitur diabo¬
lo instigante. & cooꝑante implebit᷑ qui ex toto il¬
lum possidebit. Tamen non admictet sensum ut
bolo sicut frenetici quia si ita e̾ẽt nequaquã¬
peccatũ ħaberet ꝰ¶ qͥuid ageret: sicut illi non bñt qͥ
fienes inpatumtur. qui nesciunt quid agunt. In
omni uirtute signis & ꝓdigns mendaciberit¬

Expanded text:
post mortem illius concedentur electis ad poenitentiam post mortem illius concedentur electis ad poenitentiam sit usquequo Dominus veniet, penitus ignoratur. Quodque dicit: Cujus adventus erat secundum operationem Satanae, intelligendum est quia quidquid operabitur, diabolo instigante et cooperante, implebit, qui ex toto illum possidebit, tamen non amittet sensum, utbolo, sicut phrenetici: quia, si ita esset, nequaqucatum haberet quidquid ageret; sicut illi non habent qui phrenesim patiuntur, qui nesciunt quid agant. In omni virtute, signis et prodigiis mendacib
Abbreviated transcription (Latin):
romã. Et q̃si in medio mundi erat habens incir¬
cuitu suo omnes gentes ł quicquid in fra inicium
& fines continetur. mediũ potest dici. Eo tunc sub̃ cũ
ablata fueric potestas aromano imꝑio reuelabit᷑
siue manifestabitur ille iniquus anti xp̃c quẽ
interfecerit illum potentia ussionis suȩ. siue mi¬
chael interfecerit illum. Uirtute dnĩ iħu occide¬
tur. non uirtute michael. Occidetur audẽ sicut
doctores tradunt inmonte oliueti in papilione.
& solio suo. Illo in loco contra quẽ ascendit adcȩ
quus. pꝰ quam fuerit destructũ romanoꝵ imꝑi¬
um. Non ẽ. ita intelligendum quod statun
dixerit illum uenturũ. s pͥmũ illud destruen¬
dum ac deinde antixpm uenturũ tempore a
deo disposito. Et in lustratione siue claritate
ipse anti xp̃c cũ omnib mẽbris suis. audiens a
duõ. ite inignẽ ȩternum. Notandũq quia non
statim ueniet dñs adiudicium uͥ fuerit anti xp̃c
interfestus.S sicut ex libro danelis intellegimꝰ.

Expanded text:
Romam, et quasi in medio mundi erat, habens in circuitu suo omnes gentes; vel quidquid intra initium et fines continetur, medium potest dici. Et nunc. Subaudis cum ablata fuerit potestas a Romano imperio, revelabitur, sive manifestabitur ille iniquus, Antichristus, interfecerit illum potentia jussionis suae, sive Michael interfecerit eum, virtute Domini Jesu occidetur, non virtute Michaelis. Occidetur autem sicut doctores tradunt in monte Oliveti in Babylone et solio suo, illo in loco contra quem Dominus ascendiquus postquam fuerit destructum Romanum imperium, non est ita intelligendum, quod statim dixerit illum venturum, sed primum illud destruendum, ac deinde Antichristum venturum, tempore a Deo disposito. Et illustratione, sive claritate ipse Antichristus cum omnibus membris suis. Audient enim a Domino: Ite in ignem aeternum. Notandum quia non statim veniet Dominus ad judicium, ubi fuerit Antichristus interfectus, sed sicut ex libro Danielis intelligimus
Abbreviated transcription (Latin):
untur. In signis gͦ & ꝓdigiis mendacibꝰ oꝑabit᷑:
quia uidebitur mortuos suscitare. & alia multa
signa facere. S mendacia erunt. & aueritate a-¬
liena: quia ꝑma̾lcã artem & fantasiã deludet ho¬
mines. sicut ꝙ̃ simon magus delusit illum qͥ pu¬
tans eum occidere. arietẽ decollauit ꝓes. Uł etiã
insignis & ꝓdigũs mendacib erit aduentꝰ eius.
quia ꝑsigna & ꝓdigia falsa I sui debitur oꝑari.
Trahet homines adm̃dacium colendum .i. ad
semetipsum. qui ẽ mendax. & pacer mendacii.
Et omini seductione siue deceptione inquita¬
tis erit his qui ꝑeunt .i. uidȩis. & paganis eoꝙ¬

Expanded text:
 et prodigiis mendacibus operabitur, quia videbit mortuos suscitare, et alia multa signa facere, sed mendacia erunt et a veritate aliena, quia per magicam artem et phantasiam deludet homines, sicut et Simon magus delusit illum qui, putans eum occidere, arietem decollavit pro eo. Vel etiam in signis et prodigiis mendacibus erit adventus ejus, quia per signa et prodigia falsa quae videbitur operari, tradet homines ad mendacium colendum, id est ad semetipsum, qui est mendax et pater ejus. Et omni seductione sive deceptione iniquitatis erit his qui pereunt, id est Judaeis et paganis, eo
Abbreviated transcription (Latin):
dacii plus ẽ. quod dixit oꝑationem quã oꝑato¬
rem: quia ipsã rem mittet eis.i. ipsum menda¬
cium. & patrẽ omins malicie & iniquitatis. Ut
sed consenserunt iniquitati diabolo. Quod ele¬
gerit nos apłos pͥmitias in salutẽ om̃ium gen¬
tium. Apłi pͥmitie fuerunc. quia pͥmi credi¬
derunt mad quisicionẽ głȩ dñi iħu .i. ut uoᷤ
adquisiti ad fidem nrã ⁊ predicatione: auc¬
m̃tum faciatis corpori xp̃i & glorificetur ꝑuos
atq laudetur: iuxta illud. Uideant oꝑa ur̃a
bona. ꝙ glorificent patrẽ ur̃m qui incelis ẽ.¬

Expanded text:
dacii. Plus est quod dixit operationem, quam operatorem, quia ipsam rem mittet eis, id est ipsum mendacium et patrem omnis malitiae et iniquitatis. Ut sed consenserunt iniquitati, diabolo, quod elegerit nos apostolos primitias in salutem omnium gentium. Apostoli primitiae fuerunt, quia primi crediderunt. In acquisitioacquisiti ad fidem nostra praedicatione, augmentum faciatis corpori Christi, et glorificetur per vos atque laudetur juxta illud: Videant opera vestra bona, et glorificent Patre
Abbreviated transcription (Latin):
cere: Ad qd̃ dicendũ. qr ubi dix̃ si
hominib placerẽ: homines ibi uoluit
intelligi. hereticos: udeos.: incredulos:
paganos. & ꝑsecutores: hic aut̃ ubi dic̃¬
se omib placere: sub audiendũ est:
bonis & religiosis uiris: Si hominib
xp̃i seruus ñ essem: qr xp̃m negassẽ:
Tam̃ licet illis ñ placeã: om̃ib tamen
bonis &e religiosis placeo: non quȩrens qd̃¬
michi soli utile est: id est non accipiens
a uob uictũ et uestitũ: sed qd̃ alterius:
flagellatus: consputꝰ: passus: ⁊ mortuus:
Non quesiuit sua: sed nr̃a: Ita paulus non
erat ꝓpriaͣ salute contentus: qr non quȩre¬
bat qd̾ sibi soli utile erat. sed quod aliis. su¬
stinens ꝓ aliorum salute libenter multa
ad uersa et probra:
non querens solummn qd̃ mͥ utile est
sed quod alteruis: ita or uos me unitamini:
Sicut eni ds pater misit xp̃m ut apłi uni

Expanded text:
d dicendum, quia ubi dicit, si hominibus placerem, homines ibi voluit intelligi haereticos, Judaeos incredulos, paganos et persecutores. Hic autem ubi dicit, omnibus se placere, subaudiendum est bonis et religiosis viris. Si hominibusti servus non essem, quia Christum negassem. Tamen licet illis non placeam, hominibus tamen bonis et religiosis placeo: Non quaerens qmihi soli utile est, quia non accipio a vobis victum et vestimentum, sed quod multis, est, consputus, passus et mortuus, nec quaesivit sua, sed nostra: ita Paulus non erat propria salute contentus, quia non quaerebat quod soli sibi utile erat, sed quod aliis, sustinens pro aliorum salute libenter multa adversa et probra. non quaerens solummodo quod mihi utile est, sed quod alteri: ita et vos me imitamini. Sicut enim Deus Pater misit Christum, ut
Abbreviated transcription (Latin):
animȩ nr̃ȩ. id÷ mentem quȩ unago dei ẽ:
qr sicut ds scit differentiã facere uiter bonũ
& malũ: ita ⁊ meus ꝓ modulo suo: Cuius
uiricaput .i. m̃tis sue rationabilitatis quod
unũ est ipsa bona eius intentio est. nunquã
debet uelare: q non debet illã refrenare a
contemplatione dei : sed quanto amplius de
deo intelligit: tanto debet am̃pliꝰ illam ꝑmit¬
tere ut se eleuet ad contẽplationẽ dei: donec
ꝑueniat ad hoc. ut qd mͦ uidet in spe.⁊ inspe¬
culo: quandoq uideat in re: coutemplaus
dm̃ sicuti est: Per mulierẽ possumꝰ intelli¬
gere animã cuiꝰ caput ÷ intentio: qua ple¬
runq intendit ultra modũ terrenis rebus:
quȩ uiuificat corpus plerũq ea desiderat
ultra quã necesse sit. in quib delectatur
corpus: qd terrena quęrit: U eriuntam̃¬

Expanded text:
animae nostrae, id est mentem quae imago Dei est; animae nostrae, id est mentem quae imago Dei est; quia sicut Deus scit differentiam inter bonum et malum, ita et mens pro modulo suo. Cujus viri caput, id est mentis sive rationabilitatis, quod unum est, ipsa bona ejus intentio est, quam non debet velare; quia non debet illam refrenare a contemplatione Dei, sed quanto amplius de Deo intelligit, tanto amplius debet illam permittere, ut se elevet ad contemplationem Dei, donec perveniat ad hoc ut quod modo videt in spe et in speculo, quandoque videat in re, contemplans Deum sicuti est. Per mulierem possumus intelligere animam, cujus caput est intentio, qua plerumque intendit terrenis rebus quae vivificat corpus, plerumque ea desiderat ultra quam necesse sit, in quibus delectatur corpus quod terrena quaerit. Verumtam
Abbreviated transcription (Latin):
cuius caput ÷ ipsa eius sapientia: Que sicut
caput regit menbra: ita illa regit mentem:
Istud caput .i. sapientiã non debet uelare uir
predicator talis. quia non debet illam cela¬
re et abscondere: sed aliis manifestare docen¬
do ⁊ p̃dicando: bonisq oꝑib insistendo. de
stulte agentem Cuius caput est ipsa eiuis ig¬
norantia ⁊ stulticia: quã ñ debet aliis in
ꝓpatulo manifestare. ne se unitabilẽ reddat:
illoꝵ exhortatione ⁊ doctrina saluari possit
Uel debet suam insipientiã ⁊ ignorantiam
uelare ꝓpt̾ p̃licatores: qr illis debet humili¬
ari Aliter: Homo ex corpore anima ⁊ m̃ce
consistit: quȩ ⁊ rationabilitas ammȩ dr̃:
Cum uiũ sit anima ⁊ mens: ostendimus
hic duo eẽ: animã quȩ uiuificat corpus.
&e mentẽ quȩ regit animam: qr facit diferen¬
tiam uiter bonũ & malũ: uiter uicia &¬
uicia & uirtutes: ꝑ uirũ in hoc loco debemꝰ
intelligere. scđm augustinũ rationabilitatẽ

Expanded text:
cujus caput est ipsa ejus sapientia; quia sicut caput regit caetera membra, ita illa regit mentem. Istud caput, scilicet sapientiam non debet velare vir praedicator talis, quia non debet celare illam et abscondere, sed aliis manifestare, docendo, praedicando, bonisque operibus insistendo debeebriter et stulte agentem. Cujus caput est ipsa ejus ignorantia et stultitia, quam non debet aliis in propatulo manifestare, ne se imitabilem reddat, illorum exhortatione et doctrina salvari possit; vel debet suam insipientiam et ignorantiam velare propter praedicatores, quia illis se debet humiliare. Aliter: Homo ex corpore, anima et mente consistit, quae et rationabilitas animae dicitur. Cum unum sit anima et mens, dividamus hic animam quae vivificat corpus, et mentem quae regit animam, quia facit differentiam inter bonum et malum, inter vitia et virtutes. Per virum in hoc loco debemus intelligere secundum Augustinum, rationabilitatem
Abbreviated transcription (Latin):
dere ep̃os: sacerdotes: om̃sq ordiues altaris.
qui angłi debent ẽẽ annunciando popłis. et qͥd
debeant appetere: & quid deuitare: P ropter istos
angłos debent mulieres sestantes in eccłia uela¬
ta habere capita: ne respiciens aliquis illorũ
ad popłm capiat᷑ ad mortẽ pulcritudine.
illarum: Dicamꝰ ⁊ aliter upxta augustinũ.
ex hoc qd̃ dicit uir ñ debet uelare caput. q̃m
umago dei ẽ: mulier aut̃ debet ꝓpt̾ angelos:

Expanded text:
pos, sacerdotes, omnesque ordines altaris, qui angeli debent esse annuntiando populis quid debeant petere et quid vitare. Propter istos angelos debent mulieres stantes in ecclesia velata habere capita, ne respiciens aliquis illorum ad populum, capiatur ad amorem pulchritudine illarum. Dicamus et aliter juxta Augustinum, et hoc quod dicit, vir non debet velare caput, quoniam imago est Dei, mulier
Abbreviated transcription (Latin):
sicut supͣ dictũ ẽ: Ut quid libertas mea
qua credo om̃ia esse munda diuidicatur .i.
rephendit᷑ ab aliena conscientia.i. si ego
manduco om̃ia. qͥd ꝑtinet ad aliquem ut
sub dei participo. siue manduco: quid
blasphemor ꝓ eo qd̵ gratias ago deo: Ex
ꝑsona illorum loquitur qui calia dicebañ
quasi subuingeret apłs: Non debetis hoc
dicere: Licet scificetis illud qd sumitis sig¬
naculo crucis:⁊ inuocatione nominis dei:
tamen t̃ ideo debetis comedere: qr blas¬
phematur exiude nom̃ dei: ⁊ uos blasphe¬
mamini: Ominia in gloriam dei facitȩ.
.i. inuocatione nominis dei: & cũ hone¬
state: ut ds glorficet᷑ ꝑ uos Legunus
quoda loco. qd̃ quodã tẽpore quida homun¬
tio p̃nimia tristicia uoluisset se laqueo
suspendere. & dixisset ds aduiua me.
qd̃ uerbũ semꝑ in usũ habebat: Astitit
ipsũ illaqueare uis. ce p̃sumis nomen¬

Expanded text:
sicut supra dictum est. Ut quid enim libertas mea, qua credo omnia esse munda, judicatur, id est reprehenditur, ab aliena conscientia, id est: si ego manduco omnia, quid pertinet ad aliquem ut subaudis Dei, participo, sive manduco, quid blasphemor pro eo quod gratias ago Deo? Ex persona illorum loquitur, qui talia dicebant, quasi subjungeret Apostolus: Non debetis hoc dicere, licet sanctificetis illud quod sumitis signaculo crucis, et invocatione nominis Domini: tamen non ideo debetis comedere, quia blasphematur exinde nomen Domini, et vos blasphemamini. Omnia in gloriam Dei facite, id est in invocatione nominis Dei, et cum honestate, ut Deus glorificetur per vos. Legimus quodam loco, quod cum quodam tempore quidam humuncio pro nimia tristitia voluisset se laqueo suspendere, et dixisset: Deus, adjuva me, quod verbum semper in usu habebat, astitit ipsum illaqueare vis et nomen Domin
Abbreviated transcription (Latin):
aduentus xp̃i ad iudicium: Si non
uelatur mulier .i. si non uult oꝑire caput
suũ linteo: condeatur: Quare p̃cipit hoc
apłs: Quia mala consuetudo erat tunc cẽporis.
qr nolebant capillos ligare. ⁊ caput operire.
Et ne ipsa ꝓfluxio capilloꝵ ꝓuocet homines ad
amorẽ libidinis: ideo pcipit ligare ⁊ uelare capillos:
gloria est dei: Homo unago est dei: qi sicut ab
uno deo om̃ia originẽ sũpser̃. ⁊ ab illo facta st:
ita ab uno homine adam om̃e genus humanii
ꝓfluxit: G loria quoq dei ẽ: qr glorificat᷑ deus
ꝑ hoc qd̾ hominẽ rationabilẽ fecit: Ideoq non debet
uelare caput: ut ostendat se subditũ ñ eẽ mulie¬
ri: sed potestate habere suam: Mulier aut̃ subie¬
cta est iuro: sicut sequentia manifestant. Muli-¬
er autem gloria uiri est. qr ex ipso facta est: ul
qr subiecta est ei: & in hoc gloria habet᷑: Non
enim uir primus.iadam ex muliere. est
factus: sed mulier ex uiro: E tenim non est
creatus uir adam ꝓpt̾ mulierem: qr necdũ

Expanded text:
adventus Christi ad judicium. Si non velatur mulier, id est, si non vult operire caput suum linteo, tondeatur. Quare praecepit hoc Apostolus? quia mala consuetudo erat tunc temporis, quia nolebant capillos ligare et caput cooperire. Et ne ipsa profluxio capillorum provocet homines ad amorem libidinis, ideo praecepit velare capillos egloria Dei est. Homo imago est Dei, quia sicut ab uno Deo omnia originem sumpserunt, et ab illo facta sunt, ita ab uno homine Adam omne genus humanum profluxit: gloria quoque Dei est, quia glorificatur Deus per hoc quod hominem rationabilem fecit. Ideoque non debet velare caput, ut ostendat non esse subditum mulieri, sed potestatem habere super eam. Mulier autem subjecta est viro, sicut sequentia manifestant: Mulier autem gloria viri est, quia ex ipso facta est: vel quia subjecta est ei, et in hoc gloriam habet vir. Non enim vir, primus Adam, ex muliere est, factus, sed mulier ex viro. Etenim non est creatus vir, Adam, propter mulierem, quia necdum
Abbreviated transcription (Latin):
su ⁊ humił corde: humilib consentit. qui cũ
humilib sehumiliat: ñ p̃ferens se illis s socians.
expectans qd̃ dñs ꝓmisit: O m̃is qͥ sehumiliat ex¬
altabitur: Quicunq enim humilitatem
ueram habent: utiq eandem humilitatẽ
in aliis uenerantur:
OIXTE ESSE ERUDENTES
apud uosmet ipsos: Apud se prudens
est & ñ apud dm̃: qͥ sapientiã ꝗ̃ habet non
auctori om̃is sapientię deputat: sed sibi
suisq meritis ⁊ ingeniis: siue studiis suis:
Quo uicio dep̾hendunt᷑ laborasse iphilosophi
gentiũ: de quib dicit᷑ ipfe apłs in exordio huiꝰ
epłȩ: Qui cũ cognouissent dm̃. ñ sic̃ dm̃ glori

Expanded text:
sum et humilis corde . Humilibus autem consentit, qui cum humilibus se humiliat, non praeferens se illis, sed socians et exspectans quod Dominus promisit: Omnis qui se humiliat, exaltabitur . Quicunque enim humilitatem veram habent, utique eamdem humilitatem in aliis venerantur. Nolite esse prudentes apud vosmetipsos. Apud se prudens est, et non apud Deum, qui sapientiam quam habet non Auctori omnis sapientiae deputat, sed sibi suisque meritis et ingeniis, sive studiis suis. Quo vitio deprehenduntur laborasse philosophi gentium, de quibus dicit idem Apostolus in exordio hujus Ep
Abbreviated transcription (Latin):
& nr̃m. quia ibi om̃s qui aderant p̃parati
currebant. sed unus ce teros precurrebat:
priorq ꝑueniendo ad brauium. accipiebat
solus remunerationẽ suȩ uictoriȩ: in nr̃o aũ
cursu om̃s qui bene currerint premium
sui laboris ꝑcipient: nec dolebunt se in cassũ
cucurrisse: cum om̃s qui ꝑuenerint remu¬
netationẽ accipint Ille uero unus significat
numerum electorum: qui compara¬
tione reproborum paruissimus erit
licet in se sic ꝑfectus Unde dñs dicit: Multi
uocati: sed pauci electi: Quasi diceret: Alul¬
ti incipiunt currere: sed aute deficiunt &
lafescunt quam ꝑueniant ad brauiũ: pau¬
ciq sunt qui ꝑueniunt ad palmã uictoriȩ:
quȩ est corpus xp̃i: Quicunq ẽnim unitati
eccłiȩ. fide. bonisꝙ oꝑib atq ꝑseuerantia
iungunt᷑: illi ꝑuenient ad palmã: De qͣ
unitate dicit dnĩs Nemo ascendit in cȩlũ.
nisi qui de cȩlo descendit: filius hominis
qui est in cȩlo: cum corpore uidelicet suo

Expanded text:
rum, quod ibi omnes qui ad hoc erant parati currebant, sed unus qui prae caeteris currebat, prior perveniendo ad bravium, accipiebat solus remunerationem suae victoriae. In nostro autem cursu, omnes qui bene currerint, praemium sui laboris percipient, nec dolebunt se incassum cucurrisse, cum omnes qui pervenerint, remunerationem acceperint. Ille vero unus significat numerum electorum, qui comparatione reproborum parvissimus erit, licet in se fit perfectus. Unde Dominus dicit: Multi sunt vocati, pauci vero electi ; quasi diceret: Multi incipiunt currere, sed ante deficiunt et lassescunt quam perveniant ad bravium, paucique sunt qui perveniunt ad palmam victoriae. quae est corpus Christi. Quicunque etenim unitati Ecclesiae fide bonisque operibus atque perseverantia junguntur, illi pervenient ad palmam. De qua unitate dicit Dominus: Nemo ascendit in coelum, nisi qui descendit de coelo, Filius hominis qui est in coelo , cum corpore videlicet suo,
Abbreviated transcription (Latin):
misi illum. ut uiso eo iterum gaudeatis. Gaudiũ
apłi gaudiũ erat philippensiũ. sicut & tristicia
eiꝰ tristicia illorũ. sumilit̾ tristicia philiphensiũ.¬
moror erat apłi. ⁊ leticia illorũ leticia illiꝰ. sic̃
ipse dixerat: gaudere cum gaudentib flere cum
flentibꝰ. Ut ego sine tristicia sim cunsub̾ cum
cognouero uos letificatos illiꝰ p̃sentia. ⁊ cum per
illum cognouero quȩ circa uos aguntur.
Exci¬
pite itaq illum cum omi gaudio. in dño ⁊ euis¬
eandẽ fidem habent.⁊ bonis oꝑib insistunt sic̃
ille. Quoniam ꝓpter opus xp̃i .i. ꝓpter carita¬

Expanded text:
 illius. Ut viso eo iterum gaudeatis. Gaudium Apostoli gaudium erat Philippensium, sicut tristitia ejus tristitia illorum: similiter tristitia Philippensiu erat Apostoli, et laetitia illorum laetitia illius: sicut ipse dixerat: Gaudete cum gaudentibus, et flete cum flentibus , et ego sine tristitia sim, subaudis cum cognovero vos laetificatos illius praesentia: et cum per illum agnovero quae circa vos aguntur. Excipite itaque illum cum gaudio in Domino, et ejuseamdem fidem habent, et bonis operibus insistunt, sicut ille. Quoniam propter opus Christi usque
Abbreviated transcription (Latin):
mestus erat. qm̃ audieratis illum infirmatum.
am  infir matus est usq ad mortem: sed deus
misertus est eius. sub̃ qr reuocauit eum de fau¬
cibus mortis ad uitam. N or solum autem eiꝰ
sub̃ misertus est: uerui &̃ & michi sub miser¬
tus est. Quare: Ne tristiciam sub̃ mortis eius

Expanded text:
erea quod audieratis illum infirmatum: nam et infirmatus est usque ad mortem, sed Deus misertus est ejus, subaudis quia revocavit eum de faucibus mortis ad vitam. Non solum autem ejus, subaudis misertus est, verum etiam mei misertus est. Quare
Abbreviated transcription (Latin):
deerat. P hilippenses qui ab apło u̾bũ p̃dicatio¬
nis acceꝑant ꝑ qd̃ ⁊ saluati sunt. si facultas eis
ad esset ⁊ longitudo tr̃ȩ ñ obstitisset. ipsi debue¬
rant ei omĩa subsidia tẽporalia p̃bere & ministre.
Quod gͦ illi ĩplere neqͥuer̃. solus epafroditꝰ uice
illoꝵꝰ cont̾ preceptũ imꝑatoris adhesit illi iN

Expanded text:
. Philippenses qui ab Apostolo verbum praedicationis audierunt, per quod salvati sunt si facultas eis adfuisset, et longitudo terrae non obstitisset, ipsi debuerant ei omnia subsidia temporalia praebere et ministrare. Quod ergo illi implere nequiverunt, solus Epaphroditus vice i
Abbreviated transcription (Latin):
apło admodũ carus. in cantũ ut unanimis dicat᷑
eodem affectu diligeus. ut erat ticus. lucas. cle¬
enim erant causa p̃dicationis disꝑsi diuersa¬
ꝑ loca. Ideo dicit neminẽ habere se in p̃senti tam
unaninẽ: uł poterat ẽẽ ut timotheus plus oĩb
discipłis eiꝰ philippenses diligeret Peininem¬
philippenses: erat ⁊ in timotheo. Ideo dic̃. nemi¬
nem habeo tam u nanimẽ.i. qͥ eãdem mñtẽ gerat
ergauos.⁊ ꝓuob ita sit sollicitus.  deoq ille
Modo ostendit quare alii qui cum illo eraut. ñ erãt
ei ita conruncti sicut iste. Oi
lari ꝓ aliorũ salute insi ut ab eis lucra tẽporalia
reciꝑent non curantes de remuneratione
eius cognoscite. qm̃n sicut patri filius mecũ
seruiuit in engłio. Non mͥ inqͥt seruiuit.

Expanded text:
o admodum charus, in tantum ut unanimis dicatureodem affectu diligentes, ut erat Titus, Lucas, Cleenim erant causa praedicationis dispersi per diversa loca, ideoque dicit neminem habere se in praesenti tamen unanimem. Vel poterat esse ut Timotheus plus omnibus discipulis ejus Philippenses diligeret. CiPhilippenses, erat et in Timotheo. Ideo dicit: Neminem habeo tam unanimem, qui eamdem mentem gerat erga vos, et pro vobis ita sollicitus sit. Ideoque ille Modo ostendit quare alii qui cum illo erant, non erant ei ita conjuncti sicut iste. Omnlari pro aliorum salute, nisi ut ab eis lucra temporalia recipiant, non curantes de remuneratione ejus cognoscite, quia sicut patri filius mecum servivit in Evangelio. Non mi
Abbreviated transcription (Latin):
ille. ñ ideo inqͥt p̃cipio ñ circũcidi quasi ego nonsĩ
circuicisus. & possim gloriari in ea &e confidẽ
plusq̃ aliqus ur̃m genciliũ. si cẽt in ea aliqua
fiducia et iusticia. post quam xp̃s uenit. sed quia
non est ibi aliqua gloriatio. nolo ut circũcidam ini

Expanded text:
quasi ego non sim circumcisus, et possim in gloria mea confidere plus quam aliquis vestrum gentilium, si esset in ea aliqua fiducia et justitia, postquam Christus venit: sed quia non est ibi aliqua gloriatio, nolo ut circumcidamini