comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
carnatione: hoĩem quẽdam ex
aĩa rõnali. ⁊ humana carne ꝯstitu¬
tum: ex quib duob om̃is uͥus homo
ꝯstituit᷑. ⁊ ille homo cepit eẽ d̾s. ñ
quid̃ natura d̾i. s ꝑsona u̾bi. ⁊ deus
cepit ẽẽ hanuo ille. Concedunt ⁊ yo

Expanded text:
carnatione hominem quemdam ex anima rationali et humana carne constitutum, ex quibus duobus omnis verus homo constituitur; et ille homo coepit esse Deus, non quidem natura Dei, sed persona Verbi, et Deus coepit esse homo ille. Concedunt etiam
Abbreviated transcription (Latin):
au ꝑ int̾ualla tempoꝵ eo ni quo nc̃
sit: ꝑfectõm stature ⁊ usum m̃broꝵ.
recepturĩ ẽẽnt de auctoritatib dif

Expanded text:
an per intervalla temporum eo modo quo nunc fit perfectionem staturae et usum membrorum recepturi essent, de auctoritatibus def
Abbreviated transcription (Latin):
ualeat sac̾dos .i. a tulpa. nt culpe ma¬
culam absfgat. uł debitum et̾ ne mortis
solu̾e ualeat. Quidam arbit᷑ti sunt.
tum pcc̃or dupłr ligatus teneatur ut
debito future pene: alt̾m curari ꝑ deũ.
alt̾m solui ꝑ sac̾dotem. Patit᷑ eñ ꝑ pcc̃m
quasdam tenebras int̾iores. ⁊ maculat
a quib nͥ lib̾etur: ꝑicietur in tenebͣs
ext̾iores. Cum aũt lib̾atur ab his: susci¬
tat᷑ ⁊ morte pcc̃i. Uñ apłs. Surge qui
dormis. ⁊ illuminabit tͥ xp̃c. Solus ẽ x¬
nõ sacdos: aĩam resuscitat. ac pulat te¬
nebris int̾iorib ⁊ macłis: eam illummnat
⁊ mũdat. qui aĩe faciẽ lauat. Debitum
u̾o et̾ ne pene soln̾e ꝯcessit sac̾dotibus.
runt. quẽ xp̃c pͥus ꝑse int̾ius uiusficait.
dem̃ foras exire iussit. eũq adħ ligatũ
solu̾e apłis p̾cepit. qr ut aiunt. ip̃e
int̾ius aĩam a caligine macłaq poci e¬
mundat: Sac̃dotib u̾o dedit uniłm et̃̾nie
mortis solu̾e. Alu u̾o dicunt. solum

Expanded text:
aleat sacerdos, id est, a culpa, ut culpae maculam abstergat, vel debitum aeternae mortis solvere valeat. Quidam arbitrati sunt, cum peccator dupliciter ligatus teneatur, utdebito futurae poenae, alterum curari per Deum, alterum solvi per sacerdotem. Patitur enim per peccatum quasdam tenebras interiores et maculas, a quibus nisi liberetur, projicietur in tenebras exteriores. Cum autem liberatur ab his, suscitatur a morte peccati. Unde Apostolus: Surge qui dormis, et illuminabit te Christus. Solus enon sacerdos, animam resuscitat, ac, pulsis tenebris interioribus et maculis, eam illuminat et mundat, qui animae faciem lavat; debitum vero aeternae poenae solvere concessit sacerdotibus. cavit, deinde foras exire jussit, eumque adhuc ligatum solvere apostolis praecepit; quia, ut aiunt, ipse interius animam a caligine maculaque peccati emundat, sacerdotibus vero dedit vinculum aeternae mortis solvere. Alii vero dicunt solum
Abbreviated transcription (Latin):
sionẽ pcc̃oꝵ. uł ꝑ seip̃m facit. uł ꝑ ip̃ius
columbe m̃bra: quib ait: Si cui dimi¬
seritis: dimittunt᷑. Ecce qm̃ uaria a doc
rietate: quid tenend̾  hoc sane dic̾e
ac sentire possumꝰ. ꝙ solus d̾s dimittit

Expanded text:
 seipsum facit, vel per ipsius columbae membra, quibus ait: Si cui dimiseritis, dimittetur. Ecce quam varia a doctrietate quid tenendum? Hoc sane dicere ac sentire possumus, quod solus Deus dimittit
Abbreviated transcription (Latin):
om̃s celestis milicie ordines. ⁊ om̃s scĩ
ingła mea laudant uob̾cum: ⁊ ꝯfirmãt
quos ligatis ⁊ soluitis. Non dix̃ quos pu¬
tatis ligare ⁊ solu̾e. M in quos ey̾cetis o¬
ur̃a: in pcc̃ores nõ cognosco.Idem cũ
ẽ om̃ib sc̃ĩs: sibi caritate coh̾entib siue
se nou̾int corꝑałr siue nõ. Simłr cũ

Expanded text:
omnis coelestis curiae ordines, et omnes sancti in gloria mea laudant vobiscum et confirmant quos ligatis et solvitis. Non dixit quos putatis ligare et solvere; sed in quos exercetis ora in peccatores non cognosco. Idem, liest omnibus sanctis sibi charitate cohaerentibus, sive se noverint corporaliter, sive non. Similiter cum
Abbreviated transcription (Latin):
hñt pcc̃a: aliis d̾s imputat: aliis ꝑ m̃ĩam
nõ imputat. Ex hic aꝑte ostenditur :¬
qd̃ d̾s ip̃e penitentẽ soluit a debito pene.
⁊ tũc soluit: qñ intꝰ illuminat. ĩ spnã¬
do u̾am cordis ꝯt̾tionem. Cui sũie:
ratio suffragat᷑. ⁊ auctoritates atcestã¬
tur. Nemo enĩ de pcc̃o u̾e ꝯpungit᷑᷑¬

Expanded text:
habent peccata, aliis Deus imputat, aliis per misericordiam non imputat. Ex his aperte ostenditur quod Deus ipse poenitentem solvit a debito poenae; et tunc solvit quando intus illuminat, inspirando veram cordis contritionem. Cui sententiae ratio suffragatur, et auctoritates attestantur. Nemo enim vere compungit
Abbreviated transcription (Latin):
quib supͣ ⁊ in aliis scͥpture locis
utit᷑. nõ indocte tͣdunt uoluntatẽ
inqnͣtũ u̾o mala sũt: pcc̃a ẽẽ. qui
uolũtatẽ ⁊ actum quẽq bonã dei
naturam eẽ dñt: inqnͣtũ actus est
uł uoluntas. ⁊ ex do auctore ẽẽ. In

Expanded text:
quibus supra et in aliis Scripturae locis utitur, non indocte tradunt voluntatem quantum vero mala sunt, peccata esse, qui voluntatem et actum quemcumque bonam Dei naturam esse dicunt, in quantum actus est vel voluntas, et ex Deo auctore esse; in
Abbreviated transcription (Latin):
N u̾o qͦr de aliqͦ uuo: utr̃ mag̃ dili¬
gat᷑ a dõ uno tp̃r ꝙͣ alio: distingnẽ¬
da ẽ dictionis intlłigentia. Si eĩ refe¬
ratur ad diłctionis effectum: concessibłe
ẽ: Si u̾o ad diłctions eẽntiam: inficia¬
bile est.¬
bile est. Si d̾s ab et̾no dilexit reꝓbos.

Expanded text:
ur de aliquo, utrum magis diligatur a Deo uno tempore quam alio, distinguenda est dilectionis intelligentia. Si enim referatur ad dilectionis effectum, concessibile est; si vero ad dilectionis essentiam, inficiabile est. 5. Si Deus ab aeterno dilexit reprobos.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙͣ iugilanti. de tracta ẽ costa: tracta
de qua mulier in adiutoriũ gn̾atio
eo sensisse penã monstraret᷑ ⁊ d̾ine
simł potñtie: opus mirabłe ostend̾e̾t᷑.
que hom̃is dormientis latus apuit.
nec eum tñ a quiete soporis extitaust

Expanded text:
igilanti detracta est costa, de qua mulier in adjutorium generatieo sensisse poenam monstraretur, et divinae simul potentiae opus mirabile ostenderetur, quae hominis dormientis latus aperuit, nec eum tamen a quiete soporis excitavit.
Abbreviated transcription (Latin):
rõnẽ uig̾e norist Eius eĩ malicia
ad temptandã uͥtutẽ trunda. lñam
nat᷑am in ea ꝑte. uͥ debłior uidebat᷑.
agg̾ssa ẽ. ut si forte illic aliqͣtenus
p̃uałet. post mod̾. fiducialiꝰ: ad alt̾ã.
que robustior fuit pulsandam:
uł potiꝰ sb̾u̾tendam acced̾e̾t. pͥmũ
gͥ solitariam feminã explorauit.
ut in ea pͥmũ oẽm sue temptatõ

Expanded text:
litia ad tentandam virtutem timida, humanam naturam in ea parte, ubi debilior videbatur, aggressa est, ut si forte illic aliquatenus praevaleret, postmodum fiducialius ad alteram quae robustior fuit, pulsandam, vel potius subvertendam accederet. Primum ergo solitariam feminam exploravit, ut in ea primum omnem tentationis
Abbreviated transcription (Latin):
s nõ pp̃ deum. ⁊̃ abquid bonũ. in se:
.⁊ facienti.s nõ ei cui fit. uit cum
u̾itas pp̃ deum. alicui nõ obedienti
p̾dicatur ⁊ aliquid inse ⁊ facienti¬
⁊ cui fit bonũ. ut cum u̾itas p̾dicat᷑.
pp̃ deum crederiti. Unde apłs. Boritis
odor sumꝰ d̾o. aliis odor uite. aliis odor
mortis. est. ã aliud: ꝙ nͨ in se bonũ
est. ⁊ facienti nocet. ⁊ dampnat:
nisi peniteat ut malũ ualet tñ
ad aliquid. Ut enĩ ait aus̃. in encħ¬
a sinmmme ⁊ equałr ⁊ inimuitabłit̾
bona tͥnitate c̾ata sunt. om̃ia nec
summe. nec equalit̾ nͨ ĩnutabiłr
uniu̾sa ualde bona. quia ex om̃ib con¬
sit uniu̾sitatis admirabis pulc̾tudo. In¬

Expanded text:
sed non propter Deum. Et aliquid bonum in se et facienti, sed non ei cui fit, ut cum eritas propter Deum alicui non obedienti praedicatur. Et aliquid in se et facienti et ei cui fit bonum, ut cum veritas praedicatur propter Deum credenti. Unde Apostolus: Bonus odor sumus Deo, aliis odor vitae, aliis odor mortis. Est autem aliud quod nec in se bonum est, et facienti nocet, et damnat nisi poeniteat, ut malum: valet tamen ad aliquid. Ut enim ait Aug. in Enc summe et aequaliter et immutabiliter bona Trinitate creata sunt omnia, et nec summe, nec aequaliter, nec immutabiliter universa valde bona ; quia ex omnibus consistit universitatis admirabilis pulchritudo.
Abbreviated transcription (Latin):
siu̾ent᷑ mala ab onũpotenti bono
fieri nͥ hoc eet bonũ. ut ea eẽnt.
la rõne dictum eẽ asserit. quia
ex malis que fiuint: d̾c bona elicit. nͨ
fac̾et. Uñ aus̾. in eod̾ li. encħ. aꝑte¬

Expanded text:
sinerentur mala ab Omnipotenti bono fieri, nisi hoc esset bonum, ut ea essent, ea ratione dictum esse asserunt, quia ex malis quae fiunt Deus bona elicit; nec faceret. Unde August., in eodem lib. Ench.
Abbreviated transcription (Latin):
bonus sit: nlło modo smn̾et aliquid
mali eẽ in oꝑib suis nͥ us ad eo eẽt
om̃̃ipotens ⁊bonus ut bñfac̾et ⁊̃
ꝑuistc̾e. E x hoc itaq sensu dictũ
in bonũ cooꝑant᷑ oñna ⁊̃ mala qr eis
ꝓsunt. que aliis facientib obsunt.

Expanded text:
lo modo sineret aliquid mali esse in operibus suis, nisi usque adeo esset omnipotens et bonus. ut benefaceret etiam permittere. Ex hoc itaque sensu dictum in bonum cooperantur omnia etiam mala, quia eis prosunt, quae aliis facientibus obsunt.
Abbreviated transcription (Latin):
dicit ẽẽ bonam penam ꝑuuloꝵ:
qui originali tantũ tenentur
peccato. hiis u̾bis. Mitissima sa¬
ne pena. eoꝵ erit qui p̾t̾ pcc̃m
qd̾ origiałr tͣxerunt: nlłm in¬
suꝑ addiderũt. ⁊ incet̾is qͥ addide¬

Expanded text:
dicit esse poenam parvulorum, qui originali tantum tenentur peccato, his verbis: Mitissima sane poena eorum erit, qui praeter peccatum quod originale contraxerunt, nullum insuper addiderunt; et in caeteris qui addid
Abbreviated transcription (Latin):
qui q̃rebant aĩam pu̾i. Non ait
mortuus ẽ. cũ loq̃ret᷑ de herode. ⁊
ni exodo. fecerunt d̾os aureos. cum
imũ fec̾nt intulum. de qͦ dix̾ũt.
Isti funt dii tui isił. Ita ⁊ ild̾ origi¬
nałe unũ: płali nu̾o sigficat᷑
cũ dicimꝰ ꝑuulos in peccatoꝵ re¬
missione baptizari ⁊ in pcc̃is uł
in iiqͥtatib ꝯcipi.
an actuale pe

Expanded text:
qui quaerebant animam pueri, non ait mortuus est, cum loqueretur de Herode. Et in Exodo, c. 32: Fecerunt deos aureos, cum unum fecerint vitulum; de quo dixerunt: Isti sunt dii tui, Israel. Ita et illud originale unum plurali numero significatur, cum diximus parvulos in peccatorum remissionem baptizari, et in peccatis vel iniquitatibus concipi. 6. An actuale pe
Abbreviated transcription (Latin):
ad me unus de seraphin. qui ordo
suꝑior est: ⁊ excellentior. Id̾oq si de illo
ordine mittunt᷑. nõ est ambigendũ:
Om̃s sunt ãmiistͣtorii sp̃c ĩ minist̾ iũ
missi huis testĩoniss asserunt quidã
om̃s angłos mitti Nec d indignũ uidi:
si ⁊̃ suꝑiores mittant᷑ : cũ ⁊ ille qui cre¬
ator ẽ oĩm: ad ħ inf̾iora descend̾it

Expanded text:
ad me unus de seraphin : hic ordo superior est et excellentior; ideoque si de illo ordine mittentur, non est ambiguum Omnes sunt administratores spiritus, in ministerium missi. His testimoniis asserunt quidam omnes angelos mitti. Nec debet indignum videri si etiam superiores mittantur, cum et ille qui creator est omnium ad haec inferiora descenderit
Abbreviated transcription (Latin):
eum fecerat rectum. ded̾at adiuto
In eod̃. Acceꝑat posseisi uellet: s ñ
hũit uelle. quoposset. nã si hũiss
ꝑseu̾ass. Hiis testĩoniis euident᷑
monstrat᷑. qd̾ homo rectitudinẽ:
tbonam uolũtatẽ in c̾atione accep̃.
atq auxiliũ quo stare pot̾at. Alio¬
qu: nõ sua culpa ud̾et ͭ cecidisse.

Expanded text:
t adjutorIn eodem: Acceperat posse si vellet, sed non habuit velle quo posset; nam si habuisset, perseverasset. His testimoniis evidenter monstratur quod homo rectitudinem et bonam voluntatem in creatione accepit, atque auxilium quo stare poterat; alioquin non sua culpa
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ t̾ra qr ip̃e fecit ea. nõ aẽ de ip̃o. qr
nõ de sb̾a sua. Sic̾ si aliquis homo
si gn̾at filiũ ⁊ faciat domũ. ex ip̃o
.est filiꝰ. Ex ip̃o ẽ ⁊ domꝰ. s filiꝰ de ip̃o
domꝰ u̾o de t̾ra. ⁊ ligno. ñ de se ip̃o.

Expanded text:
 quia ipse fecit ea; non autem de ipso, quia non de substantia sua. Sicut aliquis homo si generat filium, et faciat domum, et ex ipso est filius, ex ipso est et domus; sed filius de ipso, domus vero de t
Abbreviated transcription (Latin):
nis. ne sit ꝑs maloꝵ pͥoris angꝰtie memo¬
rari. S ħ t hic siłia posst᷑ accipi sic. ut
ũ excludãt memoriã p̾cedẽtiũ małoꝵ: s
ex eamolestiã ⁊lesionẽ ãmoueãt. Nõ eĩ
tudinẽ obfuscabit s gratiores doͥ reddet

Expanded text:
tiae memorari. Sed haec et his similia possunt accipi sic, ut non excludant memoriam praecedentium malorum, sed ex ea molestiam et laesionem amoveant. Non enim titudinem obfuscabit, sed gratiores Deo reddet.
Abbreviated transcription (Latin):
posse. Dñt ⁊̃ si hãc potũtiã alic̾. oare potuit
pcc̃a. nõ ip̃am eãd̾m : qua ip̃e potens est.
s potentiã t̾atam qͣ ẜuns poiset dimitd̾e
pcc̃a. nõ tũ ut auctor remissionis. s ut
minist̾.nͨ tñ sñ d̾o auctore.ait fic̃ in mi¬
inft̾io ht̃ ext̾uis scĩficare: ita ĩ minist̾ io
hr̃et intꝰ mũdare ⁊ sic̃ uld̾ fac̃ d̾o aucto¬

Expanded text:
posse. Dicunt enim: Si hanc potentiam alicui dare potuit, peccata, non tamen ipsam eamdem qua ipse potens est, sed potentiam creatam qua servus posset dimittere peccata; non tamen ut auctor remissionis, sed ut minister, nec tamen sine Deo auctore; ut sicut in ministerio habet exterius sanctificare, ita in ministerio haberet interius mundare; et sicut illud facit Deo aucto
Abbreviated transcription (Latin):
diator ñ eẽt id̾ d̾s. id̾ homo in utrots
unus ⁊ uerꝰ qmͣ seruilem formã a solo
filio susceptam. tota tͥnitaᷤᷤ cꝰ una est
noluntas ⁊ oꝑatio fecit.Non & ĩ ut̾o
uͥginis pͥns caro suscepta ẽ. ⁊ pꝰmodũ
diuinitas uenit in carnẽ s mox ut

Expanded text:
diator, nisi esset idem Deus, idem homo in utroque unus et verus; quam servilem formam a solo Filio susceptam, tota Trinitas cujus una est voluntas et operatio fecit. Non autem in utero Virginis prius caro suscepta est, et postmodum divinitas venit in carnem; sed mox ut
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ip̃m cred̾e. uicħ ẽ aliud᷑ qmͣ cũ
assensione m̃tis cogit are. hic in
sinuare uidet᷑. iꝑ cogitatio bona
p̾cedat fidem: ⁊ ita bona uolũtas
p̾ueniat fidem: nõ p̾ueniat᷑ qd̾ p̾¬
dictis adu̾sari ind̾r. AD hoc a̾¬

Expanded text:
 ipsum credere nihil est aliud, quam cum assensione mentis cogitare. Hic videtur insinuare quod cogitatio bona praecedat fidem, et ita bona voluntas praeveniat fidem, non praeveniatur; quod praedictis adversari videtur. Ad hoc a
Abbreviated transcription (Latin):
lib̾et gr̃a. ꝑ legẽ fidei .i. nõ est lb̾a
sñ fide oꝑante: ꝑ dilectionẽ. ⁊ illa
sufficient̾ ⁊ u̾e bona ẽ. Non õ est
fructus bonus: qui de carccatis radi¬
ce. nõ surgit. Si u̾o assit fides o¬
ꝑans ꝑ dilcõm: fit delectatio boĩ.
De illa cogitatione boni q̃ p̾ced̾ fidem

Expanded text:
est, non est libera, sine fide operante per dilectionem; et illa sufficienter et vere bona est. Non est enim fructus bonus, qui de charitatis radice non surgit. Si vero adsit fides operans per dilectionem, fit delectatio boni. 8. De illa cogitatione boni quae praecedit fidem
Abbreviated transcription (Latin):
conati sunt. Cum enĩ dñt. huc usq
pot̾ d̾s ⁊ nõ amplius. quid hoc est
aliud qmͣ eius potentiã que ĩfimi¬
ta est. ꝯclud̾e. ⁊ rest̾ͥng̾e ad m̃surã.
ant enĩ. Non pot̃ d̾s aliud fac̾e

Expanded text:
re conati sunt. Cum enim dicunt: Hucusque potest Deus, et non amplius, quid hoc est aliud quam ejus potentiam quae infinita est, concludere et restringere ad mensuram. Aiunt enim: Non potest Deus ali
Abbreviated transcription (Latin):
unc de affiiritate¬
andend̾ ẽ. de qua gͥg̾. ait. gri
Porro de affmitate ꝙͣ dicitis pentelam
eẽ. q̃ ad uirũ ex ꝑte uxoris. seu q̃ ex ꝑte
uiri ad uxorẽ ꝑtinz: manifesta rõ ẽ. qr¬
si ẜm d̾mam siñam. ego ⁊ uxor mea suuꝰ
una caro: ꝑfecto mͥ ⁊ illi: mea suaq pa¬
rentela. ꝓpiqͥtas una efficit᷑. Quo cta:
ego ⁊ soror uxoris mee. ĩ uno ⁊ pͦ gͣdu¬

Expanded text:
unc de affinitatdendum est, de qua Gregorius ait: « Porro de affinitate, quam dicitis parentelam esse, quae ad virum ex parte uxoris, seu quae ex parte viri ad uxorem pertinet, manifesta ratio inam sententiam ego et uxor mea sumus una caro, profecto mihi et illi mea suaque parentela propinquitas una efficitur. Quocirca ego et soror uxoris meae in uno et
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ dampnet᷑. U̾m dicis. quia ꝯmuctim
nit lłigis. falsum a̾: si disiunctim. ut
si intlłigas istum ñ posse dampnari:
quẽ dico p̾destinatum. potint eñs.
nõ eẽ p̾destinatꝰ ⁊ ita dampnaret᷑.
Quomodo adhuc iustent q̃oni.

Expanded text:
et damnetur, verum dicis, quia conjunctim intelligis; falsum autem, si disjunctim, ut si intelligas istum non posse damnari quem dico praedestinatum; potuit enim non esse praedestinatus, et ita damnaretur. 3. Quomodo adhuc instant q
Abbreviated transcription (Latin):
serit: uł in pcc̃m id̾. uł sunse recidit. an
pccã dimissa redeant. cꝰ qõnis soło ob¬
scura ẽ ⁊ pplexa aliss asserẽtils. alic eꝯ
negantib. pcc̃ã semł dimilła istt̃ius
replicari ad penã. ¶Ui u̾o dñt pcc̃a
dimissa redire. sb̾dirtis semumũt testimo
sa. Si em̃ mhis ꝯtemptus fu̾t sñ du¬

Expanded text:
serit, vel in peccatum idem vel simile ceciderit, an peccata dimissa redeant. Cujus scura est et perplexa, aliis asserentibus, aliis contra negantibus peccata semel dimissa ulterius replicari ad poenam. Qui vero dicunt peccata dimissa redire, subditis se muniunt testimonsa. Si enim in his contemptus fuerit, sine du
Abbreviated transcription (Latin):
xeq ꝑti q̃õnis. ꝓbati fauent doctores.
Id̾oq alicui ꝑti. nõ p̾iudicans studioso
lectors uidiciũ rełinquo. Addens artutũ
cas edere.¬
das edere. Quid sit ħ sacram̃tũ ⁊ reg
ost p̾dc̃a: restat ĩuestigare: qd ĩ ac

Expanded text:
estionis probati favent doctores. Ideoque alicui parti non praejudicans, studioso lectori judicium relinquo, addens mihi tutum micas edere. 3. Quid sit hic sacramentum et res. Post praedicta, restat
Abbreviated transcription (Latin):
reuocabo de.⁊ quicqͥd dimiserã: replica¬
bo t̾. It qui diuitu bñficũ oblitꝰ  suas uult
uindicare iniurias ñ solum de fut᷑is
ei replicabunt᷑. Atem. Beda. Neu̾tar
in dom̃ m. ⁊c̾. Timendus est ise u̾sicu¬
lus: nõ exponendꝰ ne culpa qm̃ ĩ nob̾
extinctam c̾debamꝰ ꝑ incuriã nos ua¬
cantes oppͥmat. Atem. Quẽcum em̃

Expanded text:
et quicquid dimiseram replicabo tibi. Item: Qui divini beneficii oblitus, suas vult vindicare injurias, non solum de futurisei replicabuntur. Item Beda: Revertar in domum meam, etc.: Timendus est ille versiculus, non exponendus, ne culpa quam in nobis extinctam credebamus, per incuriam nos vacante
Abbreviated transcription (Latin):
am᷑. ñ ad fatiend̾. s ad cauend̾ Debuit
nõ obliusci om̃s retbutões d̾i. Qu̾e tot
fũt qͦt sunt pcc̃oꝵ remissianes. Tot gͦ
debuit cogitare dona d̾i: qͦt mala sua. ac
ad uomitũ sic̃ canis rediit. añ acta bõa
mortificauit ⁊ pcc̃m dimissũ reuocauit.
ut pcc̃a dimissa it̾m imputent᷑. plac
quib dam neminẽ ꝓ pcc̃ir somł diissie.
it̾m a d̾o punirs. S dicunt᷑ id̾o dimissa re

Expanded text:
Debuit non oblivisci omnes retributiones Dei, quae tot sunt quot sunt peccatorum remissiones. Tot ergo debuit cogitare dona Dei quot mala sua, ac ad vomitum, sicut canis, rediit, anteacta bona mortificavit, et peccatum dimissum revocavit, ut peccata dimissa iterum imputentur, placet quibusdam neminem pro peccatis semel dimissis iterum a Deo
Abbreviated transcription (Latin):
iuidentia gr̃e:fr̃̾nitatẽ impenitẽt.
oppugnãs. q̃ utiq obstmatio ẽẽ ud̾r.
et om̃is impenitentis obstinatio: atq
desꝑatio. Notand̾ u̾o ẽ. ꝙ nõ om̃is qui
nõ penitet: impenitens dici pot̃. quia
impenitñtia: ꝓpͥe obstinati ẽ ut quidã

Expanded text:
identia gratiae fraternitatem impoenitentis oppugnans; quae utique obstinatio esse videtur, et omnis impoenitentis obstinatio atque desperatio. Notandum vero est quod non omnis qui non poenitet impoenitens dici potest, quia impoenitentia proprie obstinati est, et, ut quida
Abbreviated transcription (Latin):
tem. Hic posita ẽ qua: id̾ pc̃tm ẽẽ
tradit᷑: oppugnatio fr̃nitatis: post
liationẽ. qd̾: sp̃es q̃dam obstinatõie¬
adiciend̾ fore ĩbi: nͨ asserendo se
dixisse apit. ita ditens. qd̾ quidẽ nõ¬
confirmaui. qm̃ hoc me putare dixi.
Sed̾ addend̾ fuit: si in hac scełata m̃¬
tis ꝑu̾sitate finserit hanc uitam r̃n
de quocũq pessimo in hac uita ꝯsti¬
tuto : nõ est desꝑand̾ nͨ ꝓ illo ĩpru-¬
dent̾ ⁊̃ oratur: de quo nõ desꝑatur.
fmitione descͥptum: tũc solum deb̾e
dici ad mortẽ. uł in sp̃m scm̃. cũ nõ

Expanded text:
tem, hic posita est, qua illud peccatum esse traditur, oppugnatio fraternitatis post liationem, quod species quaedam obstinatioadjiciendum ibi fore, nec asserendo se dixisse, aperit, ita dicens: Quod quidem confirmavi, quoniam hoc putare me dixi. Sed tamen addendum fuit si in hac scelerata mentis perversitate finierit hanc vitam, quoniam de quocumque pessimo in hac vita constituto non est desperandum, nec pro illo imprudenter oratur de quo non desperatur. initione descriptum, tunc solum debere dici ad
Abbreviated transcription (Latin):
Ist ⁊̃ alia huiꝰ pcc̃i assignatio. scñ¬
hoc est pcc̃m. aus̾. diffiniens. ĩ
libro de ẜmone dñi ĩ monte. ait. pec
tẽ. ⁊ adu̾sus ip̃am gr̃ãm qua reꝯcilia¬
tus est d̾o inuidentie facib agitat᷑.
tum d̾r nõ remitti: nõ qr ñ sit ig¬
noscend̾ pͤcanti si peniteat: s qr
tanta est labes pcc̃i illiꝰ: ut depͥcandi
huimilitatẽ sb̾ire ñ possit: ⁊̃ si pccm
suũ mala ꝯscĩa agnose̾e: ⁊ ãnunciare¬

Expanded text:
tiam alia hujus peccati assignatio. Hoc enim peccatum August. definiens in lib. de Sermone Domini in monte, ait: Pecctem, et adversus ipsam gratiam qua reconciliatus est Deo, invidiae facibus agitatur, tur non remitti; non quia non sit ignoscendum peccanti si poeniteat, sed quia tanta est labes peccati illius, ut deprecandi humilitatem subire non possit, etiam si peccatum suum mala conscientia agnoscere
Abbreviated transcription (Latin):
ex parte: corꝑalis .i. humana. Cum ita
cognitõm c̾ature dignioris: rõ nra
nitendat. deinde ad ꝯsid̾ationẽ corꝑee:
tam illiꝰ que ẽ rõnalic: qmͣ illiꝰ: que ñ
ẽ rõnalis: descendat ut tͥmtatis ĩ crea¬
te satram̃tum tͥꝑtite c̃ature. eiq con¬
cretoꝵ atq ꝯt igentium sequat ur

Expanded text:
ex parte corporalis, id est humana. Cum itaqucognitionem creaturae dignioris ratio nostra intendat, deinde ad considerationem corporeae tam illius quae est rationalis quam illius quae non est rationalis descendat, ut Trinitatis increatae sacramentum tripartitae creaturae, eique concretorum atque contingentium sequatur
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ d̾i ẽ aliudq nat᷑am d̾i. ⁊ rẽ nat᷑e ut
ẽ in c̾aturis. aꝑte doc. nõ aliud eẽ
deũ ⁊ aue sua sũt: ita ut isint illi sic
dicens. homo aut aliqͥd ei smłe. cũ alicu¬
insistens: alicubi sit. D̾c & inm̃se utu

Expanded text:
quod Dei est, aliudque naturam Dei et rem naturae, ut est in creaturis, aperte docet quae sua sunt, ita ut insint illi, sic dicens: Homo aut aliquid ei simile cum alicuinsistens alicubi sit. Deus au
Abbreviated transcription (Latin):
S t ñ: s maior spe. ⁊ fide caritas drͥ
qr cũ ad d̾i sp̃ẽm ꝑuenit᷑ spes ⁊ fides
tͣnsit s caritas ꝑmanet. ⁊ qr caritas m̾a¬
spem ponit᷑. ꝙ ex eis oriat᷑. s⁊ qr post
illa remanebit aucta. caritas eĩ nũꝙͣ¬

Expanded text:
 fide charitas dicitur, quia, cum ad Dei speciem pervenitur, spes et fides transit, sed charitas permanet; et quia charitas maspem ponitur, quod ex eis oriatur, sed quia post illa remanebit aucta. Charitas enim nu
Abbreviated transcription (Latin):
locum unũ: ⁊ appareat arida. Tercii
diei opus ẽ. ꝯgregatio aquaꝵ ĩ locum
unũ. Cong̾gate sunt eĩ om̃s aq̃ sb̾ celo
inf̾ iores: in unã mat̾cẽ ut lux que
p̾t̾itobiduo: aquas clara luce illustraue¬
rat: ni puro aere clarior fulgeat. ⁊ ap¬
pareat t̾ra: que cooꝑta latebat. ⁊ que
aquis limosa erat: fi̾et arida. ⁊ g̾mi¬
nibus apta. sod̾ enĩ die: ꝓtulit t̾ra her¬
bam uirendem: lignũq faciens fruc
potuit fieri ut t̾ra sb̾sidens ꝯtauas
ꝑtes p̾beret. ubi fluctuantes aquas re¬
siꝑet. pot̃ ⁊̃ credi᷑ p̾marias aquas
rariores fuisse: que sic̃ nebula teg̾e.
t̾ras. s ꝯg̾gatione ẽẽ spissatas. ⁊ id̾o fa¬
cile ĩ unũ posse redigi locũ. Cumq
młta ꝯstet ẽẽ. maria ⁊ flinuina: in
maria magno mari iungũt᷑. Idoq
sum dyx̾it aquas ꝯg̾gatas in unuri
omĩb ex magno mari pͥncipiũ est.
de oꝑe quarte diei qnͣdo facta sũt

Expanded text:
rida. Tertiae diei opus est congregatio aquarum in unum locum. Congregatae sunt enim omnes aquae coelo inferiores in unam matricem, ut lux quae praeterito biduo aquas clara luce lustraverat, in puro aere clarior fulgeat, et appareat terra quae cooperta latebat, et quae aquis limosa erat fieret arida et germinibus apta. Eodem enim die protulit terra herbam virentem, lignumque faciens fructpotuit fieri ut terra subsidens concavas partes praeberet, ubi fluctuantes aquas reciperet. Potest etiam credi primarias aquas rariores fuisse, sic ut nebula tegeret terras, sed congregatione esse spissatas, et ideo facile in unum posse redigi locum. Cumque multa constet esse maria et flumina, in maria magno mari junguntur. Ideoque cum dixerit aquas congregatas in unum lomnibus ex magno mari principium est. 6. De opere quartae diei, quando facta sunt
Abbreviated transcription (Latin):
de t̾. dic̃. Ꝙ fu̾it ⁊ alius modꝰ nr̃e li¬
b̾ationis possibił d̾o qr om̃i a pot̃. s
rlłe alius nr̃e imferie sanande fint
modo eq̃ bono: q̃dam ⁊̃ ininꝰ bono fac̾e:
ꝙͣ facit. Ut tũ modꝰ referat᷑ ad qͣlitatẽ

Expanded text:
ius modus nostrae liberationis possibilis Deo, qui omnia potest; sed nullus alius nostrae miseriae sanandae fuit modo aeque bono, quaedam etiam minus bono facere quam facit; ut tamen modus referatur ad qualitatem
Abbreviated transcription (Latin):
creaturis. Amppe cũ dñis eum aliqͥd
facere: nõ aliquẽ in oꝑando motũ:
illi: intlłigimus n ẽẽ. uł aliqmͣ ĩ labo¬
rando passionẽ. sic̃ nob̾ sol accidere.
S eius sempit̾ ne uoluntatis nouum
aliquẽ signisicamꝰ effectum .i. et̾ nã¬
ẽẽ. ut in ip̃o nicħ noui ꝯtingat. Sed
nouũ aliquid: sic̃ in eius et̾na uolun¬
tate fu̾at: fiat: sñ aliqua sus motione
uł mutatione. Nos u̾o oꝑando muta¬
ri dicimn᷑: qr mouemur. Non eĩ sine
ue ẽẽ incipiunt: q̃ ante ñ erant abs
ip̃ius agitatione. ut actus ꝓpͥ̾e dici nõ
queat: cũ uidel actus om̃is ĩ motu cõ¬
sistat. In deo aũt: motus nullus est.
Sicut gͦ ex calore soł aliqua fiers cõ¬
tingit: nlła tñ in ip̃o: uł in eius calore
facta motione uł mutatione. Ita : ex
di uoluntate: noua hñt ẽẽ fũ muta¬
tione auctoris qui ẽ unũ ⁊ solum pͥn¬

Expanded text:
e cum dicimus eum aliquid facere non aliquem in operando motum illi intelligimus inesse uel aiiquam in laborando passionem sicut nobis accidere solet, sed eius sempiternae uoluntatis nouum aliquem significamus effectum. Cum ergo dicere ut in ipso nihil noui contingat, sed nouum aliquid, sicut in eius uoluntate fuerat, fiat sine aliqua motione vel sui mutatione. Nos vero operando mutari dicimur, quia movemur; non enim sine vae esse incipiunt, quae ante non erant, absque ipsius agitatione; ut actus proprie dici non queat, cum videlicet actus omnis in motu consistat, in Deo autem motus nullus est. Sicut ergo ex calore solis aliqua fieri contingit, nulla tamen in ipso vel in ejus calore facta motione vel mutatione: ita ex Dei voluntate nova habent esse sine mutatione auctoris, qui est unum, et solum
Abbreviated transcription (Latin):
Nullũ quippe genꝰ pcti ẽ: qd̾ int̾dum ex
ditate aliqũ uõ descendat. Sunt eĩ nõ¬
nlłi hoĩm: qui ex cupiditate fiunt
suꝑbi: ⁊ aliqui ex suꝑbia fiunt cupidi.
Est enĩ ut ait᷑ homo: qͥ nõ eẽt amator
pecunie. nͥ ꝑ hoc putaret se excellũtio¬
rem eẽ. Id̾oq ut excellat: diuicias cupit.
tali ex suꝑbia ab oritur cupidital Est ⁊
aliqͥs: qͥ nõ amaret excelłe: nͥ putaret
celłe laborat: qr diuicias hr̃e amat.
aliqñ suꝑbia orit᷑. ⁊ id̾o: de utͣq recte

Expanded text:
lum quippe genus peccati est, quod interdum ex ditate aliquando non descendat. Sunt enim nonnulli hominum qui ex cupiditate fiunt superbi: et aliqui ex superbia fiunt cupidi. Est enim, ut ait Aug., homo qui non esset amator pecuniae, nisi per hoc putaret se excellentiorem esse; ideoque ut excellat, divitias cupit; tali homini ex superbia oboritur cupiditas. Et est aliquis qui non amaret excellere nisi putaret cellere laborat, quia divitias habere amat. aliquando superbia oritur, et ideo de utraque recte
Abbreviated transcription (Latin):
dari asserunt. ꝑ e lagianoꝵ hesis
onum recentissima: a pelagio mo¬
nacho ẽ exorta. Hii gr̃e d̾i qua pre¬
dest mati simiꝰ: ⁊ qua meruimꝰ de
potestate tenebr erui: ĩ tantũ in¬
imici sunt : ut sũ hac: credant hoĩe
posse face omĩa d̾ma mandata.
Deniq pelagius a frĩb int̾patus¬
qd̾ nncħ tͥbueret adiutorio gr̃e d̾iͥ
ad eiꝰ mãdata facienda: nõ ean liło

Expanded text:
dari asserunt. Pelagianorum haeresis, omnium recentissima a Pelagio monacho exorta est. Hi Dei gratiae qua praedestinati sumus, et qua meruimus de potestate tenebrarum erui, in tantum inimici sunt, ut sine hac credant hominem posse facere omnia divina mandata. Deniqquod nihil tribueret adiutorio gratiae dei ad eius mandata facienda, correctio
Abbreviated transcription (Latin):
nra nat᷑a. Ip̃o ad hoc tñ uiuaute nos
ꝑ suam legem atq doctͥnani: ut
discanius que facere:⁊que sꝑare
debeamus. Non aũt ad ħ: ꝑ donum
sp̃t scĩ: ut que didicerimꝰ eẽ facien¬
da: facianius. At ꝑ hoc diuintus
dari nobis scientiam ꝯfitentur:
qua ignorantia pellit᷑. Caritat ẽ
aut̃ negant diuinitus dari: qua
entia que sũ caritate inflat. ⁊ nõ
sit donum d̾i ip̃a caritas: que: ut
scientia nõ iflet. edificat. Destͥ us

Expanded text:
nostra natura, ipso ad hoc tantum juvante nos per suam legem atque doctrinam, ut discamus quae facere et quae sperare debeamus; non autem ad hoc per donum Spiritus sancti, ut quae didicerimus esse facienda, faciamus. Ac per hoc divinitus nobis dari scientiam confitentur, qua ignorantia pellitur; charitatem autem negant divinitus dari, qua entia, quae sine charitate inflat; et non sit donum Dei ipsa charitas, quae ut scientia non inflet, aedifi
Abbreviated transcription (Latin):
Icut gͦ nͨ pentes dm̃s c̾at ores.
hoĩm. nͨ agͥcolas: c̾atores frugum.
ꝙͣuis eoꝵ extͥnsecus adhitis moti¬
bus ista c̾anda d̾i uͥtus int̾ius oꝑe¬
tur. ita nõ solum malos. s nͨ bonos
angłos fas ẽ putare c̾atores. Sed
istaꝵ reꝵ nob̾ occłtiora: nou̾nt. ⁊
ea que ꝑ ꝯgruas temꝑationes ele¬
mẽtoꝵ: latent̾ sꝑgunt. atq ita:
int̾mẽtoꝵ p̾bent occ̃ones. S nec
boui. hec: nͥ qnͣtũ d̾s iubet. iͨ mali

Expanded text:
icut ergo nec parentes dicimus creatores num nec agricolas creatores frugum, quamuis eorum extrinsecus adhibitis motibus ista creanda dei uirtus interius operetur: ita non solum malos sed nec bonos angelos fas est putare creatores, si istarum rerum nobis occultiora noverunt, et ea per congruas temperationes elementorum latenter spargunt, atque ita incrementorum praebent occasiones. Sed nec b
Abbreviated transcription (Latin):
alia corꝑis ꝑte formata sit:
um a̾ hiis de causis fcã sit
mulier de uiro: nõ de qualibe
ꝑte corꝑis. uiri. s de lat̾e eius for¬
mata ẽ ut oñderet᷑. qr in ꝯsortium.
creabat᷑ dilectiomis. ne forte si fuiss
de capite facta: uiro ad dñationẽ
uid̾e̾tur p̾ferenda. aut si depedib:
ad s̾iitutem sb̾icienda. Quia gͥ ui
ro: nͨ dña nec ancilla ꝑabat᷑. s so¬
çia: nͨ de capite nͨ de pedib s de la¬
t̾e fu̾at ꝓducenda. ut uixta se po¬
nẽdam cognosc̾et: qmͣ de suo lat̾e

Expanded text:
a sit. Cum autem his de causis facta sit mulier de viro, non de qualibet parte corporis viri, sed de latere ejus formata est, ut ostenderetur quia in consortium creabatur dilectionis, ne forte si fuisset de capite facta, viro ad dominationem videretur praeferenda; aut si de pedibus, ad servitutem subjicienda. Quia igitur viro nec domina, nec ancilla parabatur, sed socia; nec de capite, nec de pedibus, sed de latere fuerat producenda, ut juxta se ponendam
Abbreviated transcription (Latin):
boni ag̾et: si illa nõ adiuaret. hiũ
testimoniis aꝑte msimiat᷑: qr uolũ¬
ut fiat bona: ut nõ fiat uoluntas. qr
⁊ añ grãm uoluntas erat: s ñ erat
bona ⁊ recta uolintas.

Expanded text:
non adjuvaret. His testimoniis aperte insinuatur, quia volunut fiat bona, non ut fiat voluntas; quia et ante gratiam voluntas erat, sed non erat bona et recta voluntas.
Abbreviated transcription (Latin):
lit. nͨ ꝑuenire ad palmanr nͥ uolun¬
tate currat. Restat g ͦ. ut iõ ita rͤte
dictum intlłigat᷑. ut totum detur
lentẽ p̾uenit: ut uelit. uolentem
sb̾sequit᷑: ne frustra uelit. Este huic
u̾bis: ⁊ aliis p̾missis euident̾ tͣdit᷑.¬

Expanded text:
lit; nec pervenire ad palmam, nisi voluntate currat. Restat ergo ut ideo ita recte dictum intelligatur, ut totum detur lentem praevenit ut velit, volentem subsequitur ne frustra velit. Ecce his verbis et aliis praemissis e
Abbreviated transcription (Latin):
dicis ꝙ pat̾ genuit filiũ minorẽ se ipso.
in quo ⁊ pat̾ derogas. Qui si filiũ unicũ
minorẽ genuit aut nõ potuit. aut ñ
uoluit gign̾e eqͣlem. Si a dicis. qr non
uoluit eũ inuidñ ẽe dixisti. Si a non¬

Expanded text:
dicis quod Pater genuit Filium minorem seipso, in quo et Patri derogas; qui si Filium unicum minorem genuit, aut non potuit, aut non voluit gignere aequalem. Si dicis quia non voluit, eum invidum esse dixisti; si a
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃o ꝯmendat᷑. Quia nͨ ip̃e ut tanta
unitate d̾o u̾o ꝯiunctꝰ una ẽ illo
ꝑsona filius d̾i fi̾ee: uilis ẽ p̾ceden¬
tibus m̾itis assecutus s ex quo hõ
ẽẽ cepro. ex illo est ⁊ d̾i. Unde dictũ÷
Uerbum caro fc̃m est. Hylariꝰ qͦ in¬

Expanded text:
ommendaretur: quia nec ipse ut tanta unitate Deo vero conjunctus una cum illo persona Filius Dei fieret, ullis est praecedentibus meritis assecutus; sed ex quo homo esse coepit, ex illo est et Deus: unde dictum est, Verbum caro factum est . Etiam i
Abbreviated transcription (Latin):
uidend̾ ẽ quid censeant canones. Qui
dormierit cũ duab sororib. ⁊ una ex ilł
añ fu̾it uxor: neut᷑m ex ip̃is hãt. nͨ
Item. Nec ꝓpͥe uxori sibi lic redd̾e debi¬
tum: qmͣ sibi reddidit illicitã. sororeui
eiꝰ cognoscendo. nͨ ⁊̃ post mortẽ uxoris
licet ei uł adult̾e copłari alicui ĩ ꝯiu
cũ sorore uxoris tue: si fecisti: neutͣm

Expanded text:
idendum est quid censeant canones. Qui dormierit cum duabus sororibus, et una ex illis ante fuerit uxor, neutram ex ipsis habeat; nec t, nec propriae uxori sibi licet reddere debitum, quam sibi reddidit illicitam, sororem ejus cognoscendo. Nec etiam post mortem uxoris licet, ei vel adultero alicui copucum sorore uxoris tue? Si fecisti, neutram
Abbreviated transcription (Latin):
notare: ⁊ nicħ pon̾e: quia ꝑ ne¬
gationẽ dñr u̾e aliqua poni. Act¬
q ꝑ eas significari. Non cred̾e̾ enĩ
c̾dulitatis: malũ mẽtis actum sig̃¬
inficari. ita ⁊̃ cum d̾r: nõ ire ad
eccłiam malum ẽ. quo nõ euntis.
ꝯtemptus significat᷑ .i. uoluntas ma¬
declinare a malo bonũ est. Sic̃
gͥ declinat io amalo aliquid po¬
tandi malum: Non eĩ pot̃ esse

Expanded text:
notare, et nihil ponere, quia per negationem dicuntur, vere aliqua poni, actusque per eas significari. Non credere enim credulitatis malum mentis actum significari. Ita etiam cum dicitur: Non ire ad ecclesiam malum est; non euntis contemptus significatur, id est, voluntas madeclinare a malo, bonum est. Sicut ergo declinatio a malo, aliquid potandi malum non enim potest esse
Abbreviated transcription (Latin):
te. ab om̃i labe pct̃i castificam. Cui colla¬
ta ẽ potentia nuo nouo more gn̾an¬
di. ut sũ coitu uiri sã libidine ꝯcipi¬
entis in ut̾o uͥginis. celebͣret᷑ ꝯceptus
d̾i ⁊ hominis. Illa eĩ caro qmͣ d̾t ex uir¬
gĩne sibi unire dignatꝰ e. sñ uicio ꝯ¬
cepta. sũ pcc̃o nata est. hauc tñ carnẽ
nõ relestis nõ aerie. nõ alt̾ius cuiꝰqmͣ
putes ẽẽ nature. s eius: cuiꝰ ẽ om̃iũ

Expanded text:
te, ab omni labe peccati castificatam. Cui collata est potentia novo more generandi, ut sine coitu viri, sine libidine concipientis in utero Virginis celebraretur conceptus Dei et hominis. Illa enim caro quam Deus de Virgine sibi unire dignatus est, sine vitio concepta, sine peccato nata est. Hanc tamen carnem non coelestis, non aeriae, non alterius cujusque putes esse naturae; sed ejus, cujus est om
Abbreviated transcription (Latin):
totam sp̃c sc̃s iñ eam p̾ueniens apct̃o
ꝓrsus purgauit ⁊ a fomite pcc̃i ⁊̃ lib̾a¬
tuit. uł fomitẽ ip̃m penitꝰ euacuando
ut quib dam placz. uł sic debłitando ⁊
extenuando: ut ei post mod̾ pcc̃andi
occasio nlłatemis extit̾it. Potũtiam qͦ
gn̾andi absq iuri semĩe u̾gini p̾ꝑauit.
Ita eĩ u̾ba euugłi docent. ubi angłe uͥ

Expanded text:
s, eam praeveniens, a peccato prorsus purgavit, et a fomite peccati etiam liberavit, vel fomitem ipsum penitus evacuando ut quibusdam placet, vel sic debilitando et extenuando, ut ei postmodum peccandi occasio nullatenus extiterit. Potentiam quoque generandi absque viri semine Virgini praeparavit. It
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃aq ꝯsensit. Demde uiro suo ded̾:
in nob̾ ꝓ serpente. est sensualir
motus anime. ꝓ młiere: inf̾ior
portio rõnis. ꝓ uiro: suꝑior ra¬
tionis portio. Et hic ẽ uir: qui

Expanded text:
ipsaque consensit, deinde viro suo dedit, in nobis pro serpente est sensualis motus animae, pro muliere inferior portio rationis, pro viro superior rationis portio: et hic est vir, qui
Abbreviated transcription (Latin):
uincłui caritatis. Ex his dat᷑ intlłigi
ꝙ par gaudiũ om̃s hẽbunt: ⁊ si dis¬
parem cognitionis claritatẽ. Q ꝑ ca¬
ritatẽ q̃ insingłis erit ꝑfecta: tantũ
quisq gaudebit de bouo alt̾ius: qnͣ¬
tum gaud̾et: si ĩ se ip̃o hr̃et. S si par
si ita eẽt par gaudiũ: ut ⁊̃ par eẽt
cogrutio. S qr hoc nõ erit: ñ faci¬
et paritas gaudii paritatẽ bĩtudi.¬
nis. Pot̃ ⁊̃ sic accipi. par gaudiũ:
ut nõ referat᷑ paritas adintentõm
asfcõnis gandentiũ: s ad uniu̾sita¬

Expanded text:
vinculum charitatis. Ex his datur intelligi quod par gaudium omnes habebunt, etsi disparem cognitionis claritatem, quia per charitatem quae in singulis erit perfecta, tantum quisque gaudebit de bono alterius, quantum gauderet si in seipso haberet. Sed si par si ita esset par gaudium, ut etiam par esset cognitio: sed quia hoc non erit, non faciet paritas gaudii paritatem beatitudinis. Potest etiam sic accipi par gaudium, ut non referatur paritas ad intensionem affectionis gaudentium, sed ad universita
Abbreviated transcription (Latin):
aliqͣ. cum id̾ sit do̾ p̾scitre qd̾ scire. ⁊
scire: qd̾ ẽẽ. potuit gͦ nõ eẽ. Itẽ. cum
id̾ sit do̾ p̾sciumm ẽẽ: ⁊ deñ ẽẽ. si potuit
nõ eẽ p̾scus ⁊ potuit. ñ eẽ d̾s. potuit
a̾ nõ ẽẽ p̾scius: si potuit ulła p̾scire.
at potuit ulła p̾scire: qr potuit nłla
facere.

Expanded text:
ire quod scire, et scire quod esse; potuit ergo non esse. Item, cum idem sit Deum praescium esse et Deum esse, si potuit non esse praescius, potuit non esse Deus. Potuit autem non esse praescius, si potuit nulla praescire: at potuit nulla praescire, quia potuit nulla facere.
Abbreviated transcription (Latin):
affcũ. ⁊ tñ exeis młtas ełas facit. nͨ ꝓ eic
aliquid fraudis uł rapine molit᷑. Ex hic
gͥ pat: ꝙ nõ id̾ homo. simł ħ ⁊ illa edifi¬
cat. Illa eĩ edificatio: ꝑfectoꝵ tm̃ est qͥ
nõ cogitant plac̾e mũdo: s tm̃ d̾o. qͥ ⁊¬
si ueniałr aliqũ peccant. F̾nore caritatis
ita assummit᷑ in eis pc̃cui. sic̃ grta aque
in camino ignis. ⁊ id̾o. nũꝙͣ secũ portãt.
cremabłia. ħ ae inf̾ior edificatio minoꝵ

Expanded text:
facit, nec pro eis aliquid fraudis vel rapinae molitur. Ex his ergo patet quod non idem homo simul haec et illa aedificat. Illa enim aedificatio perfectorum tantum est, qui non cogitant placere mundo, sed tantum Deo; qui etsi venialiter aliquando peccant, fervore charitatis ita absumitur in eis peccatum, sicut gutta aquae in camino ignis; et ideo nunquam secum portant cremabilia. Haec autem inferior aedificatio minorum
Abbreviated transcription (Latin):
ena nõ rapiunt: reb tũ infirmtati ꝯ¬
cessit. aliqua dilectione iuħ̾ent. qui scd̃n
suos amandi ħ modos. diutiꝰ ut lignũ
uł minꝰ ut fenũ. uł miuimiũ ut sti¬
pula: ignẽ sustmebũt. Qui u̾o sr̃edi¬

Expanded text:
ena non rapiunt, rebus tamen infirmitati concessis aliqua delectatione inhaerent, qui secundum suos amandi haec modos, diutius ut lignum, vel minus ut fenum, vel minimum ut stipula ignem sustinebunt. Et quia hae
Abbreviated transcription (Latin):
Ic orit᷑ qõ multiplex. Pͥmo eĩ qͣr
utrũ absq sat̾factione ⁊ oris ꝯfessi¬
one. ꝑ solam cordis ꝯt̾cionẽ pcc̃m alicui
dĩmĩtat᷑: Scd̾o : an aliqñ sufficiat ꝯfit̾i
d̾o̾ sñ sac̾dote. Tertio: an laico fideli fcã
ualeat ꝯfessio. In hñs ⁊̃ eĩ docti᷑ diu̾sa
sentire ĩueniunt᷑. qr suꝑ his uaria ac
pene adu̾sa. t̃ didisse ĩueniunt᷑ doctores.
Dicunt eĩ quidam sñ ꝯfessione oris ⁊ satic¬
factione oꝑis. neminẽ apc̃co mũdari si¬

Expanded text:
ic oritur quaestio multiplex. Primo enim quaeritur utrum absque satisfactione et oris confessione, per solam cordis contritionem peccatum alicui dimittatur; secundo an alicui sufficiat confiteri Deo sine sacerdote; tertio, an laico fideli facta valeat confessio. In his etiam docti diversa sentire inveniuntur, quia super his varia ac pene adversa tradidisse videntur doctores. Dicunt enim quidam, sine confessione oris et satisfactione o
Abbreviated transcription (Latin):
Aullꝰ debite gͣuioris pene accipit uens¬
am nͥ qualẽtumq. ⁊ si longe minorẽ
ꝙͣ debeat solu̾it penam. Ita ei iꝑtit᷑
ecc̃am. de qua pp̃ pccm fu̾at eg̾ssus. ⁊ dor¬
miat in sacto: ut p̾t̾itat delicias ꝑ quas
d̾m offend̾at: uite aust̾itate ꝯpenset.
is aliisq auctoritatib ntũt᷑ asłere.¬

Expanded text:
poenae accipit veniam, nisi qualemcumque, etsi longe minorem quam debeat, solverit poenam. Ita enim impartitur ecclesiam, de qua propter peccata fuerat egressus; et dormiat in sacco, ut praeteritas delicias per quas Deum offenderat, vitae austeritate compenset. His aliisque auctoritatib
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓbatur añ ꝯfessionẽ. uł sat̾ factionẽ sola
ꝯpunctione pcc̃m dimitti. Qd̾ qui negãt.
eas det̾minare laborant. nͨ nõ in huiꝰ siñe
dep̾ssionem ⁊ sue oppinionis assertionẽ:
auctoꝵ testinonia inducũt. ait eĩ dñs
ꝑ ysaiã. Dic tu ĩiquitates tuas ut iustifi¬
oteris. Atem anbꝵ. Noñ pot̾ quisꝙͣ iustifi¬
Confessio: a morte aĩam lib̾at. ꝯfessio a¬
ꝑit ꝑadisum. ꝯfessio. spem salutu t̾buit.
qr nõ m̾etur iustificari: qui ĩ uita sua pec
lib̾at: que fit cum pm̃a. Pemtẽtia

Expanded text:
batur ante confessionem vel satisfactionem sola compunctione peccatum dimitti; quod qui negant, eas determinare laborant; nec non in hujus sententiae depressionem, et ad suae opinionis assertionem auctorum testimonia inducunt. Ait enim Dominus per Isaiam: Dic tu iniquitates tuas ut justificeris. Item Ambr.: Non potest quisConfessio a morte animam liberat, confessio aperit paradisum, confessio spem salutis tribuit, quia non meretur justificari, qui in vita sua non liberat, quae fit cum poenitentia
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯsidatio occͣrit. huom d̾s u̾e dicatur
om̃i potens. an qr oĩa possit an tantũ:
quia ea possit que uult. Qd eĩ d̾s om̃ia
possit: płib anctoritatib ꝯꝓbatur.
ait enĩ auũ . inli. qõmim uet̾is ⁊ no

Expanded text:
sideratio occurrit, quomodo vere Deus dicatur omnipotens; an quia omnia possit, an tantum quia ea possit quae vult. Quod enim Deus omnia possit, pluribus auctoritatibus comprobatur. Ait enim Aug., in lib. Quaest. veteris
Abbreviated transcription (Latin):
up̃ientes aliqͥd de pe¬
nuria ac tenuitate
nra. cum pairzcula ĩ
gazophilatium dñi
mnitt̾e. ardua scand̾e.
opꝰ ultͣ uires nrãi a¬
sũmationis fidutiã.
laborisq icedẽ ĩ samatritano statuentes. qͥ
platis incurationẽ semiuiui duob dena¬
riis suꝑeroganti cuncta redd̾e ꝓfestꝰ ẽ.
Delectat nos u̾itas pollicentis s t̾ret ĩ mẽ¬
sitas laboris. Desid̾ium hortat᷑ ꝓficiendi.
s dehortat᷑ infirmitas deficiendi. qmͣ uiu¬
cit zelus domꝰ d̾i. Quo mardescẽtes fidẽ
nrãm adu̾sus errores carnalium atq
aĩalium hoĩm dauitice t̾ris clipeis mi¬
stilo noi seruire flagitantiũ. Quas bigaᷤ.
ĩ nob̾ agitat ep̃i caritas Qmuis ñ am¬
bigamus oẽm hũani eloqͥi s̾monẽ ca¬

Expanded text:
upientes aliquid de penuria ac tenuitate nostra cum paupercula in gazophylacium Domini mittere, ardua scandere, opus ultra vires nostras ansummationis fiduciam, laborisque mercedem in Samaritano statuentes, qui, prolatis in curationem semivivi duobus denariis, supereroganti cuncta reddere professus est. Delectat nos veritas pollicentis; sed terret immensitas laboris. Desiderium hortatur proficiendi, sed dehortatur infirmitas deficiendi , quam vincit zelus domus Dei. Quo inardescentes, fidem nostram adversus errores carnalium atque animalium hominum, Davidicae turris clypeis mustylo nos servire flagitantium: quas bigas in nobis agitat Christi charitas. Quamvis non ambigamus omnem humani eloquii sermonem ca
Abbreviated transcription (Latin):
tis. s ad defensionẽ placẽtiũ nicitat nõ
desid̾antes dec̾i u̾itatẽ. s ab ea ad fabu¬
las ꝯu̾tentes auditũ. quoꝵ ꝓfessio÷:
magit placita: qmͣ docenda: ꝯquire nͦ
docenda de sid̾ ae s delid̾atis doctͥnam

Expanded text:
tis, sed ad defensionem placentium incitat; non desiderantes doceri veritatem, sed ab ea ad fabulas convertentes auditum. Quorum professio est magis placita quam docenda conquirere; nec docenda desiderare, sed desideratis doctrinam
Abbreviated transcription (Latin):
õẽm sensũ ẽ. quomͦ ñ ⁊ͥ supͣ oẽm sensũ
tanta gn̾atio: Tu gͦ ori manũ admo¬
ue. scrutari ñ lic suꝑna mist̾ ia lic
scire ꝙ natus sit nõ licet discut̾e qͦmͦ
natus sit. Illd̾ negare mͥ ñ lic. hoc q̃r̾e
metus ẽ. In effabilis eĩ ẽ illa gn̾atio

Expanded text:
em sensum est, quomodo non est supra omnem sensum tanta generatio? Tu ergo ori manum admove; scrutari non licet superna mysteria. Licet scire quod natus sit, non licet discutere quomodo natus sit. Illud mihi negare non licet, hoc quaerere metus est. Ineffabilis enim est illa generatio,
Abbreviated transcription (Latin):
genitum ẽ u̾bum. ⁊ de quo ꝓcedit
te hoc turbaret. ip̃e ꝯtinuo ex quo
sensu dix̾it: aꝑit sb̾dens. Ido̾ addidi pͥn¬
s ħ quo illi pat̾ dedit nõ iã existẽti¬
u̾bo dedit. gignendo dedit. sic gͦ eũ
genuit. ut ⁊ de illo donũ cõe ꝓced̾et.

Expanded text:
genitum est Verbum, et de quo procedit te hoc turbaret, ipsum continuo de quo sensu, dixerit aperit, dicens: Ideo addidi prinSed hoc quod illi Pater dedit non jam existentiVerbo dedit, gignendo dedit. Sic ergo eum genuit, ut etiam de illo donum commune procederet,
Abbreviated transcription (Latin):
młier cibum ediss illicitũ: sola utiq
mortis supplicio plectet᷑: ita dici pot᷑.
ĩ homine imo: si delc̃ationib illicitis:
a quib seꝯtinuo se deb̾et au̾tere: co¬
gitatio libñr sola pascatur: nͨ facien¬
da det̾nant᷑ mala. s tm̃ suauit̾ in
recordatione teneant᷑. qiͣ młierem
sñ uiro posse dampnari. Absit hoc
cred̾e. ħ quippe una ꝑsona ẽ: unꝰ hõ ẽ.
totusq dampnabit᷑ : nͥ ħ: que sñ uolũ¬
tate oꝑandi: s tñ cum uoluntate ani

Expanded text:
 illicitum, sola utique mortis supplicio plecteretur; ita dici potest in homine uno, si delectationibus illicitis, a quibus continuo se deberet avertere, cogitatio libenter sola pascatur, nec facienda decernantur mala, sed tamen suaviter in recordatione teneantur, quasi mulierem sine viro posse damnari. Absit hoc credere . Hic quippe una persona est, unus homo est, totusque damnabitur; nisi haec, quae sine voluntate operandi,
Abbreviated transcription (Latin):
m̃tis intentio: penes qmͣ: suma potes¬
tas ẽ: m̃bͣ in opꝰ mouendi: uł ab oꝑe
cohibendi: male actioni cedat. et
sane cum sola cogitatione: mẽs obłet¬
tatur illicitis. nõ quid̾ det̾nens eẽ fa¬
cienda: tenens ⁊ uolens libent̾: q̃ statĩ
nõ attigerunt aĩm. respui debu̾riꝑ.¬
ñ negand̾ est ẽẽ pcc̃m. s longe minꝰ.
qmͣ si ⁊ oꝑe statuat᷑ implendum. Et
id̾o de talibus quo cogitationib neĩa

Expanded text:
mentis intentio, penes quam summa potesmentis intentio, penes quam summa potestas est membra in opus movendi, vel ab opere cohibendi, malae actioni cedat. §. Nec sane cum sola cogitatione mens oblectatur illicitis, non quidem decernens esse facienda, tenens tamen et volens libenter quae statim ut attigerunt animum respui debuerunt, negandum est esse peccatum; sed longe minus quam si et opere statuatur implendum. Et ideo de tali