comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Ammonendi sunt pacati ne si ad correpcionis uerba ꝓsiliant: tẽ¬
porale pace sibi ꝑturbare formid̾ent: fursũq ãmonẽdi sunt.
ut ad eande pacez dilectione intogra intrinsecus teneãt: quã per
uid̾ se perhibet serua̾e cũ dicit: Cũ hos qͥ oderũt pate erã pacisi¬
cus: c̃ loquebar illis inpũgnabant me g̃tis. Eae esoqriens in
pugnabat: et eñ inpugnatꝰ erat pacificus. qr nec in sainẽ¬
tes cessab̾it tp̃hendere: net t̾phensos negligebat amate Hint ẽ¬
ciã paulꝰait: Bi fieri porest qd ex nobis est . cũ omib̃ꝰ hominibus
pace habentes: Hortatꝰ enĩ discipulos ut pacẽ aũ om̃isꝰ haberẽt
p̃misit dicens. Gi fieri potest: atꝙ subuỹoit qd ex uob̃ est Disse¬
cise quippe erit ut si male acta corriperent: habere pacẽ nũ om̃bs
possent: O c̃ temporał pax in pͣuoꝵ cordibꝰ ex niĩ intrepatio¬
ne ꝯfundit᷑. in iuolata necesse est ut in nr̃o corde seruetᵘ. Recte

Expanded text:
Admonendi sunt pacati, ne si ad correptionis verba prosiliant, temporalem pacem sibi perturbare formident. Rursum admonendi sunt ut eamdem pacem dilectione integra intrinsecus teneant, quam per  utrumque se perhibet servare, cum dicit: Cum his qui oderunt pacem eram pacificus, dum loquebar illis, impugnabant me gratis pugnabatur; et tamen impugnatus, erat pacificus, quia nec insanientes cessabat reprehendere, nec reprehensos negligebat amare. Hinc etiam Paulus ait: Si fieri potest, quod ex vobis est, cum omnibus hominibus pacem habentes . Hortaturus enim discipulos ut pacem cum omnibus haberent, praemisit, dicens: Si fieri potest, atque subjunxit: Quod ex vobis est. Difficile qpossent. Sed cum temporalis pax in pravorum cordibus ex nostra increpatione confunditur, inviolata necesse est ut in nostro corde servetur. Recte
Abbreviated transcription (Latin):
ipsam eicit. aꝑtã se adusario ostendit. quam tanto ille sine
labore suꝑat. quanto et ipsa que uinct᷑ contra semetipsam
ꝑ multiloquiuꝰ pungnat plerũq aute quia ꝑ quosdam
grasq desidiosa mens in lapsũ casus impellit᷑. dũ otiosa ca
uero uerba negligimꝰ ad noxia ꝑuenim i. ut ꝑtiꝰ loguo ailie¬
na libeat. postmod detractationisꝰ coꝵuitã Sequisꝰ loquit
mordbat: Nd exbremũ no usa ad aꝑtad singia ꝯtuamelias

Expanded text:
ipsam dejicit, apertam se adversario ostendit. Quam tanto ille sine ipsam dejicit, apertam se adversario ostendit. Quam tanto ille sine labore superat, quanto et ipsa quae vincitur contra semetipsam per multiloquium pugnat . Plerumque per quosdam gradus desidiosa mens in foveam vere verba negligimus, ad noxia pervenimus; ut prius loqui aliena libeat, postmodum detractionibus eorum vitam de quibus loquitur mordeat, ad extremum vero usque ad apertas lingua contumelias
Abbreviated transcription (Latin):
¶Eit contra aͥmonedi sũt multilo quio uacantes et rigilan¬
ter aspiciant a quanto rectitudinis statu depereunt. dũ
ꝑ multiplicia uerba dilabunt᷑. Ihumana etem̃ mens a qͦ
more et ciraĩclusa ad suꝑiora tolligit᷑ quia illud̃ repetit
unde descendit. et r̾laxata deperit. quia se ꝑ infima inu¬
tiliter spargit. Quot enĩ suꝑuacius uerbꝭ a silencii sui
censura dissipat᷑. quasi tot riuis exira se duct᷑. uñ et re¬
dire interiꝰ ad sui cognicione non sufficit. quia ꝑ mul¬
tiloquiũ sparsa a secrẽto se initime ꝯsideraciõnis exclud̾it.
Totam uero se insidiantis hostis uulneribꝰ decegit. quia nul¬
la municione custodie caĩtludit: Unde scriptũ est Sic̃ urbs
patens et absq muroꝵ ambitu. ita uit qui nõ põt in loꝙ̃¬
do cohibere spm̃ suũ: quia enĩ muꝵ silencii non habet. pacet¬
mimia iacuł ciuitas mentis. et cũ se ꝑ uerba extra semet¬

Expanded text:
At contra abmonendi sunt multiloquio vacantes, ut vigilanAt contra abmonendi sunt multiloquio vacantes, ut vigilanter aspiciant a quanto rectitudinper multiplicia verba dilabuntur. Humana etenim mens aquae more circumclusa, ad superiora colligitur, quia illud repunde descendit; et relaxata deperit, quia se per infima inutiliter spargit. Quot enim supervacuis verbis a silentii sui censura dissipatur, quasi tot rivis extra se ducitur. Unde et redire interius ad sui cognitionem non sufficit, quia per multiloquium sparsa, a secreto se intimae considerationis excludit. Totam vero se insidiantis hostis vulneribus detegit, quia nulla munitione custodiae circumcludit. Unde scriptum est: Sicut urbs patens et absque murorum ambitu, ita vir qui non potest in loquendo cohibere spinimici jaculis civitas mentis. Et cum se per verba extra semet
Abbreviated transcription (Latin):
usiĩ medicamunis suberahũt. et eo mortis auctores fiuint
te frenanda est. non in solubilit obliganda: Ocriptũ nãq
est Papiens tacebit usq ad tempꝰ. ut nimiꝵ cũ oportunũ
considerat post posita censura silencii loquendo que con¬
gruũt musũ so utilitatis impendat Et rursũ stͥptũ est
gempꝰ loquendi. et cempꝰ tatendi: Discrete quippe uicis¬
situdinũ pensanda sũt tempora. ne aut cũ eͥstringi lin¬
guarã debet ꝑ uerba mutilit defłuat. aut cũ loqui utili¬
ter porest semecipãm pigre istrigat Qed bene psalmmi
ta considerans ait: ppone dñe custodiã ori meo. et ostr¬
um ctũstancre labiis meis Non emꝰ poni ori suo parie¬
tem.s ostiũ peciit. qd uidelicet aperit᷑. et claudit᷑. un¬
de ⁊ nob caute discendũ. quatenꝰ os disccetũ et cong̾o
tempore nox aꝑiat. et rursũ ꝯgruo tacit᷑nitas claud̾at:

Expanded text:
usum medicaminis subtrahunt; et eo mortis auctores fiunt, usum medicaminis subtrahunt; et eo mortis auctores fiunt, solubiliter obliganda. Scriptum namque est: Sapiens tacebit usque ad tempus , ut nimirum cum opportunum considerat, postposita censura silentii, loquendo quae congruunt, in usum se utilitatis impendat. Et rursum scriptum est: Tempus tacendi, et tempus loquendi . Discrete quippe vicissitudinum pensanda sunt tempora, ne aut cum restringi lingua debet, per verba inutiliter defluat; aut cum loqui utiliter potest, semetipsam pigre restringat. Quod bta considerans ait: Pone, Domine, custodiam ori meo, et ostium circumstantiae labiis meis . Non enim poni ori suo parietem, sed ostium petit, quod videlicet aperitur et clauditur. Unde et nobis caute discendum est, quatenus os discretum et congruo tempore vox aperiat, et rursum congruo taciturnitas claudat.
Abbreviated transcription (Latin):
suũ ut oraret ꝓ te sũ ergo cogitacio ꝑ custod̾iã restringi¬
tur. cor qd fugẽ consueuit inuenit: pplerũq aut̃ ninis
taciti cũ ñiuilla miusta paciũt᷑ eo in acriorẽ ꝓ dolorem
ꝓdeunt: quo ea que sustinent nõ loquũt᷑. Mam si illatas
moueret: uulnera enĩ clausa plus caiciant: niã cũ putre¬
do que interiꝰ feruet eicit᷑ ad salute dolor aꝑit᷑ Sare igit᷑
debent: qui plus quã expetit racent. ne int̾ molesta que to¬
ferant dũ linguã tenent ium doloris ex aggerent: Ammo¬
uendi sũt enĩ. ut si ꝓximos sicut se diligunt. ininime illis
taceant unde eos iuste r̾pħendũt: Uocis enĩ medicamine
ytrorũq saluti conaurrit᷑ dũ et ab illo qui infert actio pͣ¬
ua ꝯpescit᷑ et ab hoc qui sustinet doloris feruor iuilriere
apto temperat᷑ Qui enĩ ꝓximoꝵ mala respiciũt et tamẽ
in silencio linguã p̃munt. quasi conspectus uilneribus

Expanded text:
suum, ut oret te . Cum ergo cogitatio per custodiam restringisuum, ut oret te . Cum ergo cogitatio per custodiam restringitur, cor, quod fugere consuevit, invenitur. Plerumque autem nimis taciti, cum nonulla injusta patiuntur, eo in acriorem dolorem prodeunt, quo ea quae sustinent non loquuntur. Nam si illatas ausa plus cruciant; nam cum putredo, quae interius fervet, ejicitur, ad salutem dolor aperitur. Scire debent qui plusquam expedit tacent, ne inter molesta quae tolerant, dum linguam tenent, vim doloris exaggerent. Admonendi sunt enim, ut si proximos sicut se diligunt, minime illis taceant, unde et eos juste reprehendunt. Vocis medicamine utrorumque saluti concurritur, dum ab illo qui infert actio prava compescitur, et ab hoc qui sustinet doloris fervor vulnere aperto temperatur. Qui proximorum mala respiciunt, et tamen in silentio linguam premunt, quasi, conspectis vulneribus,
Abbreviated transcription (Latin):
despitit. Cumq os corꝑis claudit. quantũ se uiciis supbiẽ¬
do apiat non agnoscit: Iiguã etenĩ pmit mente ele¬
uat: et cũ suã nequiciã minime ꝯsiderat. tanto apud̾ se cũe¬
tos liberiꝰ quanto et secretiꝰ accusat: Ammonẽdi sut igit᷑
nimis taciti ut scire sollicite studeant nõ solũ q̃les foras
ostendere. s eniã quales se debeant intꝰ exhibere. ut plus ex
cogitationibꝰ occultũ iudiciũ. quã ex sermoĩsꝰ rep̃herisio¬
ne metuãt ꝓximoꝵ: Sqͥtũ quippe est: ffili mi attende sa¬
pienciã mea. et pdencie mee inlina aure tuã. ut custodi¬
as cogitaciones. Nichil quippe in nob̃ est corde fugatius
qd̾ a nobis tociens recedit. quotiens ꝑ pͣuas cogitaciones de¬
fluit: hinc etenĩ psalmista ait: Cor meũ dereliquit me
hinc ad semetipsum rediens dicit: Inuenit soruus tuus cor

Expanded text:
despicit. Cumque os corporis claudit, quantum se vitiis superbiendespicit. Cumque os corporis claudit, quantum se vitiis superbiendo aperiat non agnoscit. Linguam etenim premit, mentem elevat; et cum suam nequitiam minime considerat, tanto apud se cunctos liberius, quanto et secretius accusat. Admonendi sunt igitur nimis taciti, ut scire sollicite studeant, non solum quales foris ostendere, sed etiam quales se debeant intus exhibere, ut plus ex cogitationibus occultum judicium quam ex sermonibus reprehensionem metuant proximorum. Scriptum namque est: Fili mi, attende sapientiam meam, et prudentiae meae inclina aurem tuam, ut custodias cogitationes . Nil quippe in nobis est corde fugacius, quod a nobis toties recedit, quoties per pravas cogitationes defluit. Hinc etenim Psalmista ait: Cor meum dereliquit me . Hinc ad semetips
Abbreviated transcription (Latin):
actibo lenia blandimẽta ꝯpescũt. quia et plerũq egros quos
fortis pigniẽtoꝵ pocio curae non ualet. ad salute pristinã te¬
pens aqua r̾uocat᷑. et ñ nilla uulnera que curai incisione ne¬
quennt. fomẽtis olei sanãt᷑: et durꝰ adamas incisionẽ ferri
minme r̾cipit. ẜ lem hyrcoꝵ sanguine mollescit: xxxuini
uatãtes: Insinuari nãq nimis tacitis debet. quia dũ
quedã uicia incaute fiugiũt. occulte deterioribꝰ implicant᷑ nã
sepe linguã quia in moderatiꝰ frenant.in corde guiꝰ nuilti¬
loquiũ tolerant. ut eoplus cogitaciones in mẽte ferueant. q
illas uiolenta custodia indistreti silencii angustant: Que ple¬
rũq tanto lacius defluunt quato se esse securiꝰ estimarit.
qr foris a rephensoribꝰ non uibent᷑: Uñ nõnũquã mens
in superbiã extollit᷑ et quos loguentes audit. quasi infirmos

Expanded text:
actionibus lenia blandimenta compescunt; quia et plerumque aegros, quos actionibus lenia blandimenta compescunt; quia et plerumque aegros, quos fortis pigmentorum potio curare non valuit, ad salutem pristinam tepens aqua revocavit; et nonnulla vulnera quae curari incisione nequeunt, fomentis olei sanantur. Et durus adamas incisionem ferri minime recipit, sed leni hircorum sanguine mollescit. CAPUT XIvacantes. Insinuari namque nimis tacitis debet, quia dum quaedam vitia incaute fugiunt, occulte deterioribus implicantur. Nam saepe linguam quia immoderatius frenant, in corde gravius multiloquium tolerant; ut eo plus cogitationes in mente ferveant, quo illas violenta custodia indiscreti silentii augustat. Quae plerumque tanto latius diffluunt, quanto se esse securius aestimant, quia foris a reprehensoribus non videntur. Unde nonnunquam mens in superbiam extollitur, et quos loquentes audit, quasi infirmos
Abbreviated transcription (Latin):
pximi insidiat: Ferrũ itaq in fornate est. qui notendi ma¬
siciã nõ amutit in cribulacione: Blũbũ qͦq cet̾i̾s metalł ẽ gͣ¬
nius Infornace ergo płubũ inuenit᷑. qui sic pectati sui ponde̾
p̃mit᷑ ut eciã ĩ tribulatione positꝰ a t̾renis desideriis nõ leuet
Hinc rursũ st̾ptũ est Multo labore sudatũ est. et nõ exiuit de
ea nmia rubigo eiꝯ neq ꝑ ignez : Ignez quippe nobis tribula¬
cionis admouet.: ut in nob̃ rubigine uicioꝵ purget ẜ nec per
igne rubigine amittimꝰ. qũ et int̾ flagella uicio nõ caremꝰ.
shuic ꝓpħa iteꝵ dicit: ffrustra ꝯflauit ꝯflator. malicie eoꝵ non¬
sunt ꝯsumꝑte: Sciend̃ uͦ est quia nõmĩquã cum int̾ flagello¬
rui duriciã r̾manent incorrecti. dula sũt ãmoniciõne mul¬
tendi quos eñ cruciamenta non corrigũt.ñnũqua ab iniqu

Expanded text:
proximi insidiatur. Ferrum itaque in fornace est qui nocendi maproximi insidiatur. Ferrum itaque in fornace est qui nocendi malitiam non amittit in tribulatione. Plumbum quoque caeteris metallis est gravius. In fornace ergo plumbum invenitur, qui sic peccati sui pondere premitur, ut etiam in tribulatione positus, a terrenis desideriis non levetur. Hinc rursum scriptum est: « Multo labore sudatum est, et non exivit de eo nimia rubigo ejus neque per ignem; » ignem quippe nobis tribulationis admovet, ut in nobis rubiginem vitiorum purget, sed nec per ignem rubiginem amittimus, quando et inter flagella vitio non caremus. Hinc propheta dicit: « Frustra conflasunt consumptae . Sciendum vero est, quod nonnunquam cum inter flagellorum duritiam remanent incorrecti, dulci sunt admonitione mulcendi. Quos enim cruciamenta non corrigunt, nonnunquam ab iniquis
Abbreviated transcription (Latin):
repcionis ꝑcipit. et tamen ad recta salutis itinera redito cõ¬
tempnnt: Hinc captiuo israhelitico popłõ nec tamen ab iniq¬
tate conuerso dñs ex ꝓbrat dicens: Uersa ẽ m̾ domꝰ isrł in
scoriã. om̃s isti es et stagnũ et ferrũ et plubũ in medio forna
cis: Ac si aꝑte dicat. Purgare eos ꝑ igne tribulation uo¬
lui. et argentũ illos uł auꝵ fieri quesiui. s in fornate mͦ in
es. stagnũ ferrũ et plubũ uersi sunt quia nõ ad urtute
s ad uicia etiã in tribulacione ꝓruperũt Nes quippe dum per¬
cutit᷑. amplius metallis ceteris sonitũ reddit: Qui igit᷑ in per¬
cussione positus erũpit ad sonitũ mͣmuracionis. in es uersus ẽ
in medio fornatis: Scagnũ uͦ cũ ex arte ꝯponit᷑ argentr spe¬
ciem mẽtit᷑ Qui gͦ simulacionis uicio nõ caret in tribula¬
cione: stagnũ factꝰ est in fornace ferro aut̃ utit᷑: qui uite

Expanded text:
reptionis percipit, et tamen ad recta salutis itinera redire conreptionis percipit, et tamen ad recta salutis itinera redire contemnit. Hinc captivo Israelitico populo, nec tamen ab iniquitate converso Dominus exprobrat, dicens: Versa est mihi domus Israel in scoriam; omnes isti cis . Ac si aperte dicat: Purgare eos per ignem tribulationis volui, et argentum illos vel aurum fieri quaesivi; sed in fornace mihi in aes, stagnum, ferrum, et plumbum versi sunt, quia nsed ad vitia etiam in tribulatione proruperunt. Aes quippe dum percutitur, amplius metallis caeteris sonitum reddit. Qui igitur in percussione positus erumpit ad sonitum murmurationis, in aes versus est in medio fornacis; stannum vero cum ex arte componitur, argenti speciem mentitur. Qui ergo simulationis vitio non caret in tribulatione, stannum factus est in fornace. Ferro autem utitur, qui vitae
Abbreviated transcription (Latin):
sũt. quanto maioi insensibilitate durauert̃: plerũq enĩ sine
dedignacione dedignãdi sũt. sine desperacione desperandi. ita du¬
taxat. ut et ostensa desperacio formidine incuciãt. et subiũctta.
amonicio ad spe reducat: rdistrute itaq contra illos diuine
sentẽcie ꝓferende sunt. ut ad cognicionẽ sui asiderata eterna
amĩadusione r̾uocent: Audiãt enĩ in se impletũ esse qd̃ st̃ptũ
ust Si ꝯtuderis stultũ in pila. quasi tipsanas foriente desuꝑ
ẽ. qd̃ dñs dĩcit: Int̾feci et ꝑdidi populũ istũ. et tamen a
uiis suis non sunt reuersi: Hinc rursus ait, Populꝰ non
ẽ reusus ad ꝑcuciente se Hnic uoce flagellanciũ ꝓpħã con-¬
querit᷑ dicens: Cutauimꝰ babilone. et nõ est sañata : Da¬
bilon quippe curat᷑. nec tamen ad sanitate reducit᷑. quãdo mẽs
in praua actione ꝯfusa. uerba correpcionis audit. flagella cor¬

Expanded text:
sunt, quanto majori insensibilitate duruerunt. Plerumque enim sine sunt, quanto majori insensibilitate duruerunt. Plerumque enim sine dedignatione dedignandi sunt, sine desperatione desperandi; ita duntaxat, ut et ostensa desperatio formidinem incutiat, et subjuncta admonitio ad spem reducat. Districte itaque contra illos divinae sententiae proferendae sunt, ut ad cognitionem sui considerata aeterna animadversione revocentur. Audiant enim in se impletum esse quod scriptum est: Si confuderis stultum in pila, quasi ptisanas ferienti desuper est quod Dominus dicit: Interfeci et perdidi populum istum, et tamen a viis suis non sunt reversi . Hinc rursum ait: Populus non est reversus ad percutientem se . Hinc voce flagellantium propheta conqueritur, dicens: Curavimus Babylonem et non est sanata . Babylon quippe curatur, nec tamen ad sanitatem reducitur, quando mens in prava actione confusa, verba correptionis audit, flagella cor
Abbreviated transcription (Latin):
trimẽto caritatꝭ ex cresiant. Gcriptũ quippe ẽ ꝑfecta caritas
foras mittit timore: Et rursũ spͥtũ est : n on accepist spi¬
ritũ seruitutis iterũ in timo̾e. s spm̃ ad optioꝵ filioꝵ in q
clamamꝰ abba pater: Unde idem doctor iterũ dicit ubi spũs
dñi. ibi libertas: Si ergo adhuc a praua actione formidata pe¬
na ꝓhibet. ꝓfecto formidantis animũ uulla spũs libertas te¬
net Ham si penã nõ metueret. culpã ꝓculdubio ꝑpetraret
Ignorat itaq mens gnã libertatis. quã ligat seruitꝰ timor
Sona em̃ ꝑ semetipĩs amãda sunt. et non penis ꝯpellentibꝰ
exsequenda: Mã qui ꝓpterea bona facit. quia tormẽtoꝵ mala
metit. uult nõ esse qd metuat. ut audent illicita cõmittat
Unde luce clarius constat. qđ coram deo innocencia amutit᷑
ante cuiꝰ oculos desiderio peccat᷑ At contrahi quos ab mi qui¬
tatibꝰ nec flagella ꝯpescũt. tanto acrioi̾ inuectione striendi

Expanded text:
to charitatis excrescant. Scriptum quippe est: Perfecta charitas foras mittit timorem . Et rursum scriptum est: Non accepistis spiritum servitutis iterum in timore, sed spiritum adoptionis filiorum, in quo clamamus: Abba pater . Unde idem doctor iterum dicit: Ubi spiritus Domini, ibi libertas . Si ergo adhuc a prava actione formidata poena prohibet, profecto formidantis animum nulla spiritus libertas tenet. Nam si poenam non metueret, culpam proculdubio perpetraret. Ignorat itaque mens gratiam libertatis, quam ligat servitus timoris. Bona enim pro semetipsis amanda sunt, et non poenis compellentibus exsequenda. Nam qui propterea bona facit, quia tormentorum mala metuit, vult non esse quod metuat, ut audenter illicita committat. Unde luce clarius constat quod coram Deo innocentia amittitur, ante cujus oculos desiderio peccatur. At contra hi, quos ab iniquitatibus nec flagella compescunt, tanto acriori invectione feriendi
Abbreviated transcription (Latin):
Sal quippe sine pace nõ uirtutis ẽ donũ. s dãpacionis argumĩ¬
tũ: Quo emĩ quisq meliꝰ sapit: eo deteriꝰ delinquit et idcirco
inexcusabilit merebit᷑ suppliciũ. quia pͣdent si uoluisset potuit
amaꝵ habetis. et ꝯtentiones sũt in cordibꝰ ur̃ĩs. nolite gloriari
et mendaces esse aduersũ ueritate: Non est ista sapiẽtia desursũ de¬
scendens. s trena animalis drabolica: elue aũt desursũ ẽ sapiẽtia¬

Expanded text:
Sal quippe sine pace non virtutis est donum, sed damnationis argumenSal quippe sine pace non virtutis est donum, sed damnationis argumentum. Quo enim quisque melius sapit, eo deterius delinquit; et idcirco inexcusabiliter merebitur supplicium, quia prudenter 69 si voluisset, potuit amerum habetis et contentiones in cordibus uestris, nolite gloriari et mendaces esse aduersus ueritatem. non est ista sapientia desursum descendens, sed terrena, animalis, diabolica. u
Abbreviated transcription (Latin):
igit᷑ uocationis spem nequaquã ꝑtingit᷑. si nõ adeã unita cũ
ꝑximis m̃te currat᷑: At sepe ñ nulli quo quedã spẽalit dona ꝑ¬
tipiũt. eo suꝑbiendo donũ ꝯtordie qd maius ẽ ãmittũt᷑ ͥ ut si
fortasse carnie p̃cetis gule r̾frenacione quis edomat: ꝯcordare
eis quos suꝑat absitnẽdo ꝯtempnat: S qui abstinenciã a cõ¬
cordia seꝑat. quid ãmoneat psalmista ꝑpendat: Nit enĩ: lau¬
date eũ in tympano et ch̃oro In tympano nãq sicca et ꝑcussa
pellis resonat. in choro aũt uoces societate ꝯcordant: Quisqͥs
itaq corpꝰ afflĩgit.s ꝯcordiã deserit. deũ quidẽ laudat in tym¬
pano: ẜ nõ laudat inchoro: Sepe uͦ dũ quosdã maior sciencia
crigit a ceteroꝵ societate disũgit: et quasi quo plus sapiunt eo
a contodie uirtute desipiscũt: Hy itaq audiãt quid per semet¬
ipsam ueritas dicãt. Habete sal in uob̃: et pacẽ habete mt̾ uos

Expanded text:
go vocationis spem nequaquam pertingitur, si non ad ea unita cum proximis mente curratur. Saepe nonnulli, quo quaedam specialiter dona percipiunt, eo superbiendo donum concordiae, quod majus est, amittunt, ut si fortasse carnem prae caeteris gulae refrenatione quis edomet, concordare eis quos superat abstinendo contemnat. Qui abstinentiam a concordia separat, quid admoneat Psalmista perpendat; ait enim: Laudate eum in tympano et choro . In tympano namque sicca et percussa pellis resonat, in choro autem voces societate citaque corpus affligit, sed concordiam deserit, Deum quidem laudat in tympano, sed non laudat in choro. Saepe vero dum quosdam major scientia erigit, a caeterorum societate disjungit, et quasi quo plus sapiunt, eo a concordiae virtute desipiscunt. Hi itaque audiant quid per semetipsam Veritas dicat: Habete sal in vobis, et pacem habete inter vos .
Abbreviated transcription (Latin):
se mutabilitatis arefaciũt. cũ a corde prius radice leuitatis ab¬
scidũt: q̃uia et eũc fabrica robusta ꝯsttuit᷑ cũ prius locus so¬
lidus in quo poni fudamẽtũ debearit ꝓuidet᷑. Misi ergo ante
mentis leuitas caueat᷑. cogitacionũ inꝯstancia minime iunci¬
tur aquibꝰ alienũ paulus se fuisse ꝑhibuit cũ dicit: Nũqd
leuitate usus sum. aut que cogito ⁊dmm̃ carne cogito. ut sit

Expanded text:
se mutabilitatis arefaciunt, cum a corde prius radicem levitatis abse mutabilitatis arefaciunt, cum a corde prius radicem levitatis abscidunt, quia et tunc fabrica robusta construitur, cum prius locus solidus, in quo fundamentum poni debeat, providetur. Nisi ergo ante evitas caveatur, cogitationum inconstantia minime vincitur. A quibus se alienum Paulus fuisse perhibuit, cum dicit: Nunquid levitate usus sum? aut quae cogito, secundum carne
Abbreviated transcription (Latin):
metipsis gignũt alia ita ex aliis oriunt᷑. Ocendũ sũmo¬
pe est quia tut ea corripiẽdo meliꝰ tergimꝰ. cũ ab ipõ ama¬
ritudins sue fonte sictamꝰ. ꝑtinacia quippe ex superbia. in¬
cõstancea aũt ex leuitate generat᷑. Ammonendi sunt igit
ptinates ut elacionẽ sue cogitacionis agnoscant et semet¬
ipsos uintere suideant. nedũ rectis alioꝵ suasionibꝰ foris
suꝑari despiciũt intꝰ asuꝑbia captiui teneant᷑. Ammonedi
sũt᷑ ut pollert aspiciant. quia filiꝯ hominis cui una sernper
seruatuꝵ se hoc in extͥmo iudic̾io p̃misit dicens: non possũ
ego ⁊ fametipo facere quicqm. si sicut audio iudico: Eeua u
dei atq hominis filiq cum ututis sue głam uenit ostendere te¬
srat᷑ se nõ a semetipõ iudicare: At cont᷑ ãmonẽdi sũt in con¬
srantes. ut mente gͣuitate roborent: Tunt enĩ genimina ĩ

Expanded text:
metipsis gignunt alia, ita ex aliis oriuntur, sciendum summometipsis gignunt alia, ita ex aliis oriuntur, sciendum summopere est quod tunc ea corripiendo melius tergimus, cum ab ipso amaritudinis suae fonte siccamus. Pertinacia quippe ex superbia, inconstantia vero ex levitate generatur. Admonendi igitur sunt pertinaces, ut elationem suae cogitationis agnoscant, et semetipsos vincere studeant; ne dum rectis aliorum suasionibus foris superari despiciunt, intus a superbia 61 captivi teneantur. Admonendi sunt, ut solerter aspiservaturum se hoc in extremo judicio praemisit, dicens: Non possum ego a meipso facere quidquam, sed sicut audio, judico. QuaDei et hominis Filius, cum virtutis suae gloriam venit ostendere, testatur se non a semetipso judicare? At contra admonendi sunt inconstantes, ut mentem gravitate roborent. Tunc enim genimina in
Abbreviated transcription (Latin):
dese despicientes negligunt et ideo leuitate cogitacionũ
a suo indicio ꝑ tempoꝵ momẽta flectũt᷑: Illis dicend̾ est qr¬
mediores se ceter/ estimarent. ne quaquã crũtoꝵ ꝯsilia
suẽ liberacioni posiponerent: Istis dicend est quia si hot qd
sunt ut cũ adcenderent. nequaquã eos ꝑ tot uarietatis la¬
cona muitabilitatis aura uersaret: Illis ꝑ paulũ dicit᷑. No¬
site prudentes ꝗse aput uosimetipos st cont᷑ isti audiat
Non ctũferam onñ uento doctrine: e ułis ꝑ salomonẽ di
at  Comedent fructꝰ uie sue suisq ꝯsiliis sacurabunt᷑: De
istis autẽ ab eo rursus scribit᷑ sor scultoꝵ dissimile erit:
Cor quippe sapienciũ sibi metipsis semꝑ est simile. quia dũ
tectis ꝑ suasionibꝰ acquiesct. constant̾ se in bono ope dirigit.
sur uero stultoꝵ dissimile est: quia dũ mutabilitate se uariũ
exhibet. nũꝙͣ id qd fuerat maniet et quia quedã uicia sic̾ ex se¬

Expanded text:
de se despicientes negligunt, et ideo levitate cogitationum de se despicientes negligunt, et ideo levitate cogitationum a suo judicio per temporum momenta flectuntur. Illis dicendum est, qmeliores se caeteris aestimarent, nequaquam cunctorum consilia suae deliberationi postponerent; istis dicendum est, quia si hoc quod sunt utcunque attenderent, nequaquam eos per tot varietatis latera mutabilitatis aura versaret. Illis per Paulum dicitur: Nolite prudentes esse apud vosmetipsos; at contra isti audiunt: Non circumferamur omni citur: Comedent fructus viae suae, suisque consiliis saturabuntur ; de istis autem ab eo rursus scribitur: Cor stultorum dissimile erit . Cor quippe sapientum sibimetipsi semper est simile; quia dum rectis persuasionibus acquiescit, constanter se in bono opere dirigit. Cor vero stultorum dissimile est, quia dum mutabilitate se varium exhibet, nunquam id quod fuerat manet. Et quia quaedam vitia sicut ex se
Abbreviated transcription (Latin):
let educẽ. et omiipotẽtis dei dominio subiugare. ait: pprofi¬
respondisset ille nõ uadam tetũ. s r̾uertar in terram meã
in qua natus sum. ilico adiũxit: Noli nos relinquere.
angustabat. quã et ad ꝓphecie scienciã cognicio diuinita¬
tis expanderat. quã columpna exteriꝰ preibat. quã de cũc¬
tis mterius ꝑ conu̾sacionẽ deo sedula locucio familiaris
insiruebat : sed uidelicet uir ꝓuidub elato auditori collo¬
quens solaciũ petiit ut daret. duce r̾guirebat inuia. ut dux
ei fieri potiusset ad uitã. Egit itaq ut suꝑbꝰ auditor uoci
ad meliora suadenti eo mag̃ fieret deuotꝰ. quo putaret neces¬
sariq. Ft unde se gxortatore suũ p̃cedere crederet in dese sub
uertis tantis inlinaret¬
llis dicend est. qd̾ plus de se quã sunt senciũt. ⁊ idcirco
aliems consiliis non atquiescũt. ystis uͦ intimand̃ ẽ qd ualde

Expanded text:
let educere, et omnipotentis Dei dominio subjugare: Profilet educere, et omnipotentis Dei dominio subjugare: Profii. Cui cum respondisset ille: Non vadam tecum, sed revertar in terram meam in qua natus sum; illico adjunxit: Noli nos relinquere; angustabat, quam et ad prophetiae scientiam cognitio divinitatis expanderat, quam columna exterius praeibat, quam de cunctis interius per conversationem Dei sedula locutio familiaris instruebat; sed videlicet vir providus, elato auditori colloquens, solatium petiit ut daret, requirebat in via, ut dux ei fieri potuisset ad vitam. Egit itaque ut superbus auditor voci ad meliora suadenti eo magis fieret devotus quo fateretur necessarius; et unde se exhortatorem suum praecedere crederet, inde se sub verbis exhortantis inclinareillis dicendum quod plus de se quam sunt sentiunt, et idcirco alienis consiliis non acquiescunt: istis vero intimandum est quod valde
Abbreviated transcription (Latin):
masa que nob dispłicent cũ prius ad audiend placabile¬
por mẽte fecerint p̃missa bona que placent. Nam ⁊ equos
endomitos blanda prius manu rangimꝰ. ut eos nob plemꝰ
post mod etiã ꝑ flagella subigamꝰ st amaro piginentoꝵ
potso mellis dulcedo aduñgit᷑ ne ea que saluti ꝑsutura
est inapso gustu aspera amaritudo sentiat᷑. Dũ uͦ grstus
ꝑ dulcidinẽ fallit᷑. humor mortiferꝰ ꝑ amaritudine ua¬
liat Ipsa go in clatis inuectionis exordia ꝑmixta sut
aaudo temꝑanda. ut dũ admittũt fauores quos diligũt.
etiã correptiones recipiant quas oderũt pletũq aue
ꝑsuadere elatis utilia melius possimiꝰ s ꝓuectũ eoꝵ nobis po¬
cuis quã illis ꝑfutuꝵ dicamꝰ. ẜi eoꝵ melioracionẽ nobis
magis qm̃ sibi impendi postulemus facile enĩ ad boriũ
pgebat cir iech̃to cognatũ suui agentilitatis conusacione uel¬

Expanded text:
mala quae nobis displicent, cum prius ad audiendum eorum placabilemala quae nobis displicent, cum prius ad audiendum eorum placabilem mentem fecerint praemissa bona quae placent. Nam et equos indomitos blanda prius manu tangimus, ut eos nobis plenius postmodum etiam per flagella subigamus. Et amaro pigmentorum poculo mellis dulcedo adjungitur, ne ea quae saluti profutura est, in ipso gustu aspera amaritudo sentiatur; dum vero gustus per dulcedinem fallitur, humor mortiferus per amaritudinem vacuatur. Ipsa ergo in elatis invectionis exordia, permixta sunt laude temperanda, ut dum admittunt favores quos diligunt, etiam correptiones recipiant quas oderunt. Plerumque autem persuadere elatis utilia melius possumus, si profectum eorum nobis potius 60 quam illis profuturum dicamus, si eorum meliorationem nobis magis quam sibi impendi postulemus. Facile enim ad bonum pergebat cum Hobab cognatum suum a gentilitatis conversatione vel
Abbreviated transcription (Latin):
ex timore et tamen tacere se estimant ex humilitate Isti lo¬
quũt᷑ ꝑ inpacienciã elacionis et tamen loqui se credunt ꝑ
libertatem rectitudinis: pllos ut ꝑuersa non increpent sub
specie humilitatis. p̃mit culpa formidinis. istos ad increpa¬
da que nõ debent.aut magis increpãda qua debent.subimagi¬
ne libertatis effrenacio mpellit tumor Unde elati ãmonẽ¬
di sũt ne plus quã decet sint liberi. et humiles ãmonẽdi sũt
ne plus quã expedit sint subiecti: ne aut illi defensionẽ iusti¬
cie uertant in ex̾citacionẽ suꝑbie. aut isti cũ student plus quã
necesse est hominibꝰ subici ꝯpellant᷑.coꝵ eciã uicia renetari:
Considerand uero est qd plerũq elatos utiliꝰ corripimus.
si eoꝵ correptionibꝰ quedã laud̃ fomẽta misceamꝰ. sniferenda
namq sunt aut alia bona que in ipsis sunt aut dicendũ cer-¬
te que poterant esse si non sut. Et tuc demũ r̾secanda sunt

Expanded text:
ex timore, et tamen tacere se aestimant ex humilitate, isti loex timore, et tamen tacere se aestimant ex humilitate, isti loquuntur per impatientiam elationis, et tamen se credunt loqui per libertatem rectitudinis. Illos ut perversa non increpent, sub specie humilitatis premit culpa formidinis; istos ad increpanda quae non debent, aut magis increpanda quam debent, sub imagine libertatis effrenatio impellit tumoris. Unde et elati admonendi sunt , ne plus quam decet sint liberi; et humiles admonendi sunt, ne plus quam expedit sint subjecti, ne aut illi defensionem justitiae vertant in exercitationem superbiae, aut isti cum student plus quam necesse est hominibus subjici, compellantur eorum etiam vitia venerari. Considerandum vero est quod plerumque elatos utilius corripimus, si eorum correptionibus quaedam laudum fomenta misceamus. Inferenda namque illis sunt aut alia bona quae in ipsis sunt, aut dicendum certe quae poterant esse si non sunt; et tunc demum resecanda sunt
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑ omiã uoluit elatus. Redemptor nr̃ magnꝰ manẽs super
onnã. fieri int̾ oiã dignatꝰ est paruus: Dicat᷑ gͦ humilib
quia dũ se deiciunt ad dei similitudine ascendunt. Dicatur
elatis. quia dũ se erigunt in apostate angeli imitacione ca¬
dunt: Qruid itaq elacione deiectius: que dũ supra se tendit᷑.
ab altitudine uere celsitudinis elongat᷑. Et quid humilita¬
te sublimius: que dũ se in una depermit auctori suo manẽ¬
ti suꝑ sũma conũgit : Et tamen aluid qd meis debeat cau¬
te pensari. quia sepe quidã humilitatis decipĩt᷑ specie. q̃dã
uero elacionis sue ignorancia fallunt᷑. Nam plerũq nõiul¬
lis qui sibi humiles uident᷑. is qui hominibꝰ deferri non debẽt.
coniunctꝰ ẽ tunor: polerumq uero elatos. comitai solet libere
uocis assercio. Et cũ quedã increpanda sunt uicia. illi reticẽt

Expanded text:
r magnus manens super r magnus manens super omnia, fieri inter omnia dignatus est parvus. Dicatur ergo humilibus, quia dum se dejiciunt, ad Dei similitudinem ascendunt: dicatur elatis, quia dum se erigunt, in apostatae angeli imitationem cadunt. Quid itaque elatione dejectius, quae dum supra se tenditur, ab altitudine verae celsitudinis elongatur? Et quid humilitate sublimius, quae dum se in ima deprimit, auctori suo manenti super summa conjungit? Est tamen aliud quod in eis debeat caute pensari, quia saepe quidam humilitatis decipiuntur specie, quidam vero elationis suae ignoratione falluntur. Nam plerumque nonnullis qui sibi humiles videntur, is qui hominibus deferri non debet, conjunctus est timor; plerumque vero elatos comitari solet liberae vocis assertio. Et cum quaedam increpanda sunt vitia, illi reticent
Abbreviated transcription (Latin):
miles ex magistra uote ueritatis. Omnib qui se humiliat
oxaltabit᷑ qudĩãt elati. Om̃ĩs qui se exaltat q̃ummiliabit᷑
Audiant qumises. głam p̃cedit humilitas: Audiant elati
ante runã exaltat᷑ spũs: Audiant humiles. ad quẽ r̾spiciã.
nͥ ad qumile et quietũ. et tremente sermones meos. Nudĩãt
elati. quid̾ suꝑbit t̾ra et cinis: Audiant humiles. deus ad¬
humilia r̾spĩcit: Audiant elati et alta alonge cognosat: Sui¬
diant qumiles quia filiꝰ hominis nõ uenit ministrai s mim¬
sitare: Audiant elati. quia miciũ oĩs peccati suꝑbia: Qudĩãt
humiles qr r̾demptor ñ humiliauit semetipsum facta obedi
ens patri usq ad morte: Audiãt elati qd de eoꝵ capite srp̾tũ ẽ:
Ipse est rex suꝑ uniusos filios suꝑbie: Occasio igit ꝑdicionis
nrẽ. facta ẽ suꝑbia dyaboli. et argumẽtũ r̾dempcionis nr̃e.
niuenta ẽ humilitas dei: Nostis enĩ nr̃ int̾ oiã conditꝰ uideĩ¬

Expanded text:
at, exaltabitur ; audiant elati: Omnis qui se exaltat, humiliabitur . Audiant humiles: Gloriam praecedit humilitas; audiant elati: Ante ruinam exaltatur spiritus . Audiant humiles: Ad quem respiciam, nisi ad humilem et quietum, et trementem sermones meos ? audiant elati: Quid superbit terra et cinis ? Audiant humiles: Deus humilia respicit; audiant elati: Et alta a longe cognoscit . Audiant 59 humiles, quia Filius hominis non venit ministrari, sed ministrare ; audiant elati, quia initium omnis peccati superbia est . Audiant humiles, quia Redemptor noster humiliavit semetipsum, fact usque ad mortem ; audiant elati quod de eorum capite scriptum est: Ipse est rex super universos filios superbiae . Occasio igitur perditionis nostrae facta est superbia diaboli, et argumentum redemptionis nostrae inventa est humilitas Dei. Hostis enim noster inter omnia conditu
Abbreviated transcription (Latin):
aspitiant ne cũ gule uiciũ fugiũt acciora h̃is uicia ex uir¬
tute gencrent᷑. nedũ carnẽ macerant.ad inpacrẽtiã spiũs etũ¬
pant᷑: Et nulla iam uirtꝰ sit qd caro uincit si spũs ab ira su¬
pat᷑: Aliquãdo aut dũ mens abstinẽciũ ab ira se derimit.
punc quasi ꝑegrina ueniens leticia corrũpit. et eo abstinẽ¬
te bonũ deperit. quo sese aspalibꝰ uiciis minime custodit:
Unde recte ꝑ ꝓpha dĩcit᷑ In diebꝰ ieiunioꝵ ur̃oꝵ m̃ueniũt᷑¬
ordinatis dimissa motibꝰ mens uiciis dissipat᷑ Rursũq am¬
monẽdi sunt. ut abstinẽcia suã et semꝑ sine inminutione
custodiant. et nũquã hanc apud occultũ iuditẽ eximie uir¬
tutis credant. nesi fortasse cũ magni esse meriui creditur.

Expanded text:
aspiciant, ne cum gulae vitium fugiunt, acriora his vitia quasi ex viraspiciant, ne cum gulae vitium fugiunt, acriora his vitia quasi ex virtute generentur; ne dum carnem macerant, ad impatientiam spiritus erumpant: et nulla jam virtus sit quod caro vincitur, si spiritus ab ira superatur. Aliquando autem dum mens abstinentium ab ira se deprimit, hanc quasi peregrina veniens laetitia corrumpit, et eo abstinentiae bonum deperit, quo sese a spiritalibus vitiis minime custodit. Unde recte per prophetam dicitur: In diebus jejuniorum vestordinatis dimissa motibus mens vitiis dissipatur, si amonendi sunt, ut abstinentiam suam, et semper sine imminutione custodiant, et nunquam hanc apud occultum judicem eximiae virtutis credant: ne, si fortasse magni esse meriti creditur,
Abbreviated transcription (Latin):
saturitate carnis Qua in re nonͣd̃ est qd in p̾isputatione
sua p̃dicator egregiꝰ suꝑsticioni humilitatis specie iũgit
quia dum plus quã necesse est. ꝑ absinẽciã caro atterit᷑. hu¬
militas foris ostendit᷑. E dehac ipsa humilitate grauiter
interiꝰ suꝑbit᷑ st ñ aliquãdo mens abstinentie uixtute tu¬
mesceret. nequaquã hanc uelud iot̾ magna merita phari¬
seus arrogans srudiose numeraret dicens: Ieumo bis in sab¬
bato: Ammonendi go sunt gule dediti. ne in eo qd escarũ
delectatiomi incũbũt. luxurie se muctone transfigant: Qnͣta
sibi ꝑ esum loquacitas. qnͣta mentis leuitas insidĩet᷑ aspiciãt.
nedũ uentri mollitꝰ seruiũt. uitioꝵ laqueis cudelit astringã¬
tur: Tãnto eni longiꝰ asido parente recedit᷑. quanto ꝑnimo¬
amitũ usũ dũ mañꝰ ad cibii tendit᷑: parentis primi iterat᷑¬
lapsus: sit contra ãmoniẽdi sũt abstinẽtes. ut solliate semꝑ¬

Expanded text:
Qua in re notandum est quod in disputatione sua praedicator egregius superstitioni humilitatis speciem jungit, quia dum plus quam necesse est per abstinentiam caro atteritur, humilitas foris ostenditur, sed de hac ipsa humilitate graviter interius superbitur. Et nisi aliquando mens ex abstinentiae virtute tumesceret, nequaquam hanc velut inter magna merita Pharisaeus arrogans studiose numeraret, dicens: Jejuno bis in Sabbato . Admonendi ergo sunt gulae dediti, ne in eo quod escarum delectationi incubant, luxuriae se mucrone transfigant; et quanta sibi per esum loquacitas, quanta mentis levitas insidietur, aspiciant, ne dum ventri molliter serviunt, vitiorum laqueis crudeliter astringantur. Tanto enim longius a secundo parente receditur, quanto per immoderatum usum dum manus ad cibum tenditur, parentis primi lapsus it
Abbreviated transcription (Latin):
pant᷑. hinc ergo colligendũ est qnͣta dampnaciorie plectendi sũt
qui alienia rapiũt. si rãta ammadusione feriũt᷑. qui sua indisere¬
to tenuer̃t Perpendãt quo eos obliget reatu res rapta: si tałi
subiat pene non tradita: Perpendant quid meret ĩiusticia illa¬
ta si tãta ꝑcussione digna est pietas nõ ipensa. Cũ aliena ra¬
pere intendũt. Nudiãt qd s̃ptũ est Ne ei qui multiplicat nõ
sua: usq qͦ et agguat contra se densu lutũ : Auaro quippe den
ss Eutũ contra se aggͣuare est: trena sucra cũ pondere pectati

Expanded text:
lligendum est quanta damnatione plectendi sunt qui rapiunt aliena, si tanta animadversione feriuntur qui sua indiscrete tenuerunt. Perpendant quo eos obliget reatu res rapta, si tali subjicit poenae non tradita. Perpendant quid mereatur injustitia illata, si tanta percussione digna est pietas non impensa. Cum aliena rapere intendunt, audiant quod scriptum est: Vae ei qui multiplicat non sua; usquequo aggravat contra se densum lutum sum lutum contra se aggravare est, terrena lucra cum pondere peccati
Abbreviated transcription (Latin):
asta ꝑsequente ferire est. furente tnͣquille ex quibusdam tan¬
gere. et quasi partẽdo suꝑare: Asahel aũt ꝓtinꝰ occubuit. qr
õmote mẽtes. dũ et para sibi senciũt. et tamen r̾sponsoꝵ
racione ĩ intimis sus tranguillitato tãgũt᷑ : ab eo qd se erex¬
erint. statim cadunt: Qui go a feruoris sui impetu sublen¬
tatis ꝑcussione resiliũt. quasi sine ferro moriũt:
sinuãdũ est quã sit uera excellencia quã sperãdo tenent.
ists u᷑ intimadũ est quã sit nulla temporal gła quã et am¬
plactentes tenent: Audiant humiles quã sint et̾a que arpe¬

Expanded text:
hasta persequentem ferire est furentem tranquille ex quibusdam tanhasta persequentem ferire est furentem tranquille ex quibusdam tangere et quasi parcendo superare. Asahel autem protinus occumbit: quia commotae mentes dum et parci sibi sentiunt, et tamen responsorum ratione in intimis sub tranquillitate tanguntur, ab eo quod et erexerant statim cadunt. Qui ergo a fervoris sui impetu sub lenitatis percussione resiliunt, quasi sine ferro moriuntursinuandum est quam sit vera excellentia quam sperando tenent; istis vero intimandum est quam sit nulla temporalis gloria, quam et amplectentes non tenent. Audiant humiles qua
Abbreviated transcription (Latin):
uehement. arripiens furo inp̃ceps ducit: Qui in eode furo¬
ris impetu tanto cauite decliriãdi sũt quanto et insanie rapi¬
unt᷑. Unde et ab̾ner qͥ sermone nr̃o patris futerna dicit᷑
fugit quia doctoꝵ lingua. que suꝑniũ dei lumẽ indicat. cũ
ꝑ abrupta furoris mente cuiuspiã ferri conspicit: sumq
contra irascẽte dissimulat uerboꝵ iacusa rddere: quasi ꝑse¬
quente nõ uult ferire: E cũ iracũdi nulla ꝯsideracione se
mmitigant. quasi asahel ꝑsegui et insanire non cessant. Me¬
cesse est. ut hy qui conant᷑ furentes r̾p̾mere. nequaꝙͣ se in
furore engant.s quidq̾d est tnͣquillitatis ostendant. Quedã
uero subtilit ꝑferant in quibꝰ ex obliquo furentis animũ
pungant: Rnde et abuer cũ contra ꝑsequentem substitit.
nõ eũ recta s auersa asta transforauit: Ex mucrone quippe¬
ꝑcutere est. impetu aꝑte increpacionis obuĩare: Auersa uero

Expanded text:
um, quos vehementer arripiens furor in praeceps ducit? Qui in eodem furoum, quos vehementer arripiens furor in praeceps ducit? Qui in eodem furoris impetu tanto caute declinandi sunt, quanto et insane rapiuntur. Unde et Abner, qui sermone nostro Patris lucerna dicitur, fugit, quia doctorum lingua quae supernum Dei lumen indicat, cum per abrupta furoris mentem cujuspiam ferri conspicit, cumque contra irascentem dissimulat verborum jacula reddere, quasi persequentem non vult ferire. Sed cum iracundi nulla consideratione se mitigant, quasi Asahel persequi et insanire non cessat, necesse est ut ii qui furentes reprimere conantur, nfurore erigant, sed quidquid est tranquillitatis ostendant; quaedam vero subtiliter proferant, in quibus ex obliquo furentis animum pungant. Unde et Abner cum contra persequentem substitit, non eum recta, sed aversa asta transforapercutere est impetu apertae increpationis obviare: aversa vero
Abbreviated transcription (Latin):
bati quiipe quid audiant ignorãt.s adse rducti. tanto liben¬
cius exhortacionis uerba rcipiũt. quanto tñquilliꝰ toleratos
erubescunt: Menti aute frirore ebrie. om̃e rectũ qd dicit᷑
puer sit̃ uidet ÷ unde et nabal ebrio culpã suã abigail lauda¬
bilit tacuit᷑. quã digesto uino laudabilit dixit: Idcirco em̃
mnasus qd̃ fecerat cognoscere potuit. quia hoc ebrius nõ au¬
diuit. C uͦ ita iracũdi asios mpetunt ut declinari omiño
nõ possine: nõ aperta expbracione s sub quadã sũt caute¬
la uientie parcendo feriendo Qd melius ostendimꝰ. si ab¬
ner factũ ad mediũ deducamꝰ: Hunc quippe cũ azahel ui
mcilito p̃cipitationis impetret. Ecͥitũ ẽ. Locuta ẽ abnet ad
Masses dicens: Recede noli me ꝑsequi: ne ꝯpellar confodere
ec interra: Qui audire ꝗtempsit. et noluit decliniare: per¬
cussit ergo eũ abner auersa asta minguie et transfodit

Expanded text:
bati quippe quid audiant ignorant, sed ad se reducti tanto libebati quippe quid audiant ignorant, sed ad se reducti tanto liberius exhortationis verba recipiunt, quanto se tranquillius toleratos erubescunt. Menti autem furore ebriae, omne rectum quod dicitur, perversum videtur. Unde et Nabal ebrio culpam 58 suam Abigail laudabiliter tacuit, quam digesto vino laudabiliter dixit . Idcirco enim malum quod fecerat, cognoscere potuit, quia hoc ebrius non audivit. Cum vero ita iracundi alios impetunt, ut declinari omnino non possint, non aperta exprobratione, sed sub quadam sunt cautela reverentiae parcendo feriendi. Quod melius ostendimus, si Abner factum ad medium deducamus. Hunc quippe cum Asael vi incautae praecipitationis impeteret, scriptum est: Locutus est Abner ad Asael, dicens: Recede, noli me persequi, ne compellar confodere te in terram. Qui audire contempsit, et noluit declinare. Percussit ergo eum Abner aversa hasta in inguine, et transfodit
Abbreviated transcription (Latin):
nis studiũ in flãmat. hunc ꝑ lenitate paciencie temꝑat:
Illi qd̵ deesse iungit huic qd suꝑ est subttahit: Illũ stimulo ĩ¬
pellere mut᷑. hunc freno moderat: Mãgnꝰ quippe susterte
eccłe colonꝰ palmites alios ut crestere debeant rigat. alios cũ
plus iusto trescere conspicit resetat. ne auit non crescendo
amictant: S longe alia est ira. que sub emulationis specie
surripit. alia que ꝑturbatũ cor et sine iusticie p̃textu con¬
fudit Illa enĩ in hoc qd debet mordinate extenditur. Hec
aut semꝑ in hys que nõ debet inflãmat: Eciend̃ quippe est.
quia hoc ab mpacientibꝰ itatũdi differũt. qd illi ab aliis
lata non tolerant. isti aũt eciã que tolerent᷑ mponunt:
nam iracũdi sepe eciã se declinãtes insequũt᷑: eyoe occasionẽ
cõmouent: laborem cõtentionis gaudent: Quos tamen me¬
liq corrigimiꝰ. si in ip̃a ire sue cõmocione declinamꝰ ꝑotur¬

Expanded text:
nis studium inflammat, hunc per lenitatem patientiae temperat. nis studium inflammat, hunc per lenitatem patientiae temperat. Illi quod deest jungit, huic quod super est subtrahit. Illum stimulo impellere nititur, hunc freno moderatur. Magnus quippe susceptae Ecclesiae colonus, alios palmites ut crescere debeant rigat; alios cum plus justo crescere conspicit resecat, ne aut non crescendo amittant. Sed longe alia est ira quae sub aemulationis specie subripit, alia quae turbatum cor et sine justitiae praetextu confundit. Illa enim in hoc quod debet inordinate extenditur, haec autem semper in his quae non debet inflammatur. Sciendum quippe est quia in hoc ab impatientibus iracundi differunt, quod illi ab aliis illata non tolerant, isti autem etiam quae tolerentur important. Nam iracundi saepe etiam se declinantes insequuntur, rixae occasionem commovent, labore contentionis gaudent; quos tamen melius corrigimus, si in ipsa irae suae commotione declinamus. Pertur
Abbreviated transcription (Latin):
orts et in ugne mõstratꝰ: quia uidelic om̃s quos rmupset et
ed lube simplicitato mãsuetos. et igne zeli ardentes ex hiberi
Mequa qua ergo fancto spũ plenus est qioi aut in tranq̃l¬
tate masuetudins feruore emulacionis deserit. aut tiursũ
memudationis ardore uirtute mansuetudino annitt: qđ
forrasse mosius ostendimꝰ si in medio pauli magistcerinpose¬
famus qui duob ꝰ discipius et nõ diuisa caritate pditis. duisa
ramens adiutoria p̃dicaionis mpendit Ti motheũ nalr
amonens aitr rgue. obsetra increpa monũ pacientia
et doctrisia. Titũ qͦq ãmonet dicens Ihec loquere et ex¬
hortare. et argue cum om̃i imꝑio: Ceuu ẽ qd doctrinã suã
tanta arte dispensat. ut in exhibenda hac alteri imꝑiũ. at
alteri pacienciã ꝓponat. nꝰ qd̃ mãsuecioris spũs tytũ et
paulo feruẽcioris iuiditesse tymoth̃eum : Illum ꝑ emulacio¬

Expanded text:
is et igne monstratus est, quia videlicet omnes quos implet, et is et igne monstratus est, quia videlicet omnes quos implet, et columbae simplicitate mansuetos, et igne zeli ardentes exhibet. Nequaquam ergo Spiritu sancto plenus est qui aut in tranquillitate mansuetudinis fervorem aemulationis deserit, aut rursum in aemulationis ardore virtutem mansuetudinis amittit. Quod fortasse melius ostendimus, si in medium Pauli ministerium proferamus, qui duobus discipulis, et non diversa charitate praeditis, diversa tamen adjutoria praedicationis impendit. Timotheum enim admonens, ait: Argue, obsecra, increpa in omni patientia et doctrina . Titum quoque admonet dicens: Haec loquere, et exhortare, et argue cum omni imperio . Quid est quod doctrinam suam tanta arte dispensat, ut in exhibenda hac, alteri imperium, atque alteri patientiam proponat, nisi quod mansuetioris spiritus Titum, et paulo ferventioris vidit esse Timotheum? Illum per aemulatio