comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
mare ioppes. iuxta quod et¬
preceꝑat cyrus rex ꝑsarum
eis. Anno autem secundo ad¬
uentus eorum ad templum
dei in ierłm. mense secundo.
ceꝑunt zorobabel filius sala¬
thiel. et iosue filus iosedech.
et reliqui de fratrib eorum.
sacerdotes et leuite. ⁊ omnes
qui uenerant de captiuitate
in ierłm. et constituerunt
leuitas a uiginti annis. et
supra. ut urgerent opus
domini. Stetitq iosue ⁊ filii
eius et fratres eus celmibel
et filii eus. et filii uida. qͣsi
uir unus ut instarent suꝑ
tarus templo domini
teterunt sacerdotes in orna¬
ui suo.cum tubis. et leuite.
filii asaph in cymbalis. ut
laudarent deum ꝑ manus
dauid regis isrł. Et concine¬
bant in hymnis. et confessi¬
super isrł̃. Omnis quoq
populus uociferabatur cla¬
more magno. in laudando
domino: eo quod fundatum
ẽẽt templum dñi. Plurimi
etiam de sacerdotib ⁊ leuitis.
et pͥncipes patrum et seni¬
ores. qui uiderant templũ
pͥus cum fundatum esset.

Expanded text:
mare Joppe, juxta quod mare Joppe, juxta quod praeceperat Cyrus rex Persarum eis. Anno autem secundo adventus eorum ad templum Dei in Jerusalem, mense secundo, coeperunt Zorobabel filius Salathiel, et Josue filius Josedec, et reliqui de fratribus eorum sacerdotes, et Levitae, et omnes qui venerant de captivitate in Jerusalem, et constituerunt Levitas a viginti annis et supra, ut urgerent opus Domini. Stetitque Josue et filii ejus, et fratres ejus: Cedmiel et filii ejus, et filii Juda, quasi vir unus, ut instarent supetariis templo Domini, steterunt sacerdotes in ornatu suo cum tubis, et Levitae filii Asaph in cymbalis, ut laudarent Deum per manus David regis Israel. Et concinnebant in hymnis et confessisuper Israel. Omnis quoque populus vociferabatur clamore magno in laudando Dominum, eo quod fundatum esset templum Domini: plurimi etiam de sacerdotibus et Levitis, et principes patrum, seniores, qui viderant templum prius, cum fundatum esset
Abbreviated transcription (Latin):
suis. Congregatus est ergo
populus quasi iur unus in ie¬
rusalem: et surrexit iosue
filius iosedech. et fratres eiꝰ
sacerdotes et zorobabel filiꝰ
salathiel. et fratres euis. sacer¬
dotes et edificauerunt alta¬
re dei isrl̾. ut offerent in eo
holocaustomata. sicut scrip¬
tum est in lege moysi uiri
dei. Collocauerunt autem
altare super bases suas. de¬
terrentib eos ꝑcircuitum
populis terrarum. et obtule¬
runt super illud holocau¬
stum domino mane ⁊ ues¬
pere. Feceruntq sollempni¬
tatem tabernaculoꝵ sicut
scriptum est. et holocaustũ
dieb singlis per ordinem
quam in uniuersis sollemp¬
nitatib domini. que erãt
consecrate: et in omnibus
in quib ultro offerebatur
munus domino. Aprimo
die mensis septimi: ceꝑũt
offerre holocaustum domino.
Porro templum domini.
fundatum necdum erat.
Dederunt autem pecunias
latomis. et cementaruͤ: cibũ
quoq et potum. et oleum
sỹdoniis. Tyriis ꝙ n deferrent
ligna cedrina. de libano. ad

Expanded text:
est ergo populus quasi vir unus in Jerusalem, et surrexit Josue filius Josedec, et fratres ejus sacerdotes, et Zorobabel filius Salathiel, et fratres ejus, et aedificaverunt altare Dei Israel, ut offerrent in eo holocautomata, sicut scriptum est in lege Mosi viri Dei. Collocaverunt autem altare Dei super bases suas, deterrentibus eos per circuitum populis terrarum, et obtulerunt super illud holocaustum Domino mane et vespere: feceruntque solemnitatem Tabernaculorum, sicut scriptum est, et holocaustum diebus singulis per ordinem quam in universis solemnitatibus Domini, quae erant consecratae, et in omnibus in quibus ultro offerebatur munus Domino. A primo die mensis septimi coeperunt offerre holocaustum Domino; porro templum Dei fundatum necdum erat. Dederunt autem pecunias latomis et caementariis: cibum quoque, et potum, et oleum, Sydoniis Tyriisque, ut deferrent ligna cedrina de Libano ad
Abbreviated transcription (Latin):
cyri regis ꝑsarũ. ut cõpleretur
uerbum domini ex ore ieremie.
suscitauit dominus sp̃m cyri
regis ꝑsarum. et tradux̃ uocẽ¬
in uniuerso regno suo etiam ꝑ
scripturam dicens. Hec dicit
cyrus rex persarum. Omnia
regna terre dedit michi dñs
deus celi: et ip̃e precepit michi.
ut edificarem ei domum in
ierłm que est inuidea. Qͥs
est in uobis de uniuerso po¬
pulo eius: sit deus illuis c̃
ip̃o. ascendat ierłm que est
in uidea. et edificet domũ¬
domini dei isrl. ip̃e est ds
qui est in ierłm. Et omnes
reliqui in cunctis locis ubicũ¬
q habitant. adiuuent eum
de loco suo. argento et auro
et substantia et pecoribus.
excepto. quod uoluntarie of¬
ferunt templo dei quod est
in ierłm. Et surrexerunt pͥn¬
cipes patrum de uida ⁊ben¬
iamin. et sacerdotes ⁊ leuite.
omnes cuius suscitaurt deus
sp̃m. ut ascenderent ad edifi¬
candum templum domini
iuuerunt manus eorum ĩ
uasis argenteis et aureis.
in substantia. et umentis.
suppellectuli. exceptis hiis q̃

Expanded text:
Cyri regis Persarum, ut impleretur verbum Domini ex ore Ieremiae, suscitavit Dominus spiritum Cyri regis Persarum, et transduxit vocem universo regno suo, etiam per scripturam, dicens: 'Haec dicit Cyrus rex Persarum: Omnia regna terrae dedit michi Dominus deus coeli et ipse precepit michi, ut edificarem ei domum in Ierusalem, quae est in Iudea. Quis est in vobis de universo populo eius? Sit Deus illius cum ipso. Ascendat Ierusalem, que est in Iudea et aedificet domum Dei Israel. Ipse est Deus, qui est in Ierusalem. Et omnes reliqui in cunctis locis ubicumque habitant adiuvent eum viri de loco suo et argento et auro et substantia et peccoribus, excepto quod voluntarie offerunt templo Dei, quod est in Ierusalem'. Et surrexerunt principes patrum de Iuda et Beniamin et sacerdotes et levitae, omnis, cuius suscitavit Deus spiritum, ut ascenderent ad aedificandum templum Domini, iuverunt manus eorum in vasis argenteis et aureis, in substantia et iumentis et subpellectili, exceptis his, quae
Abbreviated transcription (Latin):
quod ita suptehe lontus est
uenturum se uerosolimam.
et congeriem sepulchri iude¬
orum eam facturum. Sed
qui un iuersa conspicit. do¬
minus deus isrl̾ ꝑeussit eũ
in sanabili et inuisibil pla¬
gã. Ut enun finiuit hũc ip¬
sum sermonem: app̃hendit
eum dolor dirus uiscerum.
et amara internoꝵ torm̃ta.
Et quidem satis uste. quippe
qui multis et nouis crucia¬
tibus aliorum torserat uisca.
licet ille nullomodo a sua
malicia cessaret. Suꝑ hec
autem suꝑbia repletus. ignẽ
spirans animo in iudeos. et
precipiens accelerare negoti¬
um. Contigit illum ĩpetu
euntem decurru cadere. et
graui corꝑis collisione men¬
bra uexare. Isq qui sibi ui¬
debatur etiam fluctib ma¬
ris imperare supra huma¬
num modum suꝑbia repletꝰ.
et montium altitudines in
statera appendere: nũc humi¬
liatus ad terram ingestatori¬
o portabatur. manifestam
dei uirtutem in semetipso
contestans. Ita ut de corpore
impii uermes scaturirent.

Expanded text:
quod ita superbe locutus est quod ita superbe locutus est venturum se Hierosolymam et congeriem sepulchri Iudaeorum eam facturum sed qui universa conspicit Dominus Israhel percussit eum insanabili et invisibili plaga ut enim finivit hunc ipsum sermonem adprehendit eum dolor dirus viscerum et amara internorum tormenta et quidem satis iuste quippe qui multis et novis cruciatibus aliorum torserat viscera licet ille nullo modo a sua malitia cessaret super haec autem superbia repletus ignem spirans animo in Iudaeos et praecipiens adcelerare negotium contigit illum impetu euntem de curru cadere et gravi corporis conlisione membra vexare isque qui sibi videbatur etiam fluctibus maris imperare supra humanum modum superbia repletus et montium altitudines in statera adpendere nunc humiliatus ad terram in gestatorio portabatur manifestam Dei virtutem in semet ipso contestans ita ut de corpore impii vermes scaturrirent
Abbreviated transcription (Latin):
posita ueste głie ꝑ mediterra¬
nea fugiens. solus uenit anti¬
ochiam: summam infelici¬
tatem deinteritu sui exerci¬
tus consecutus. Et qui pro¬
miserat romanis se tributũ
restituere de captiuitate ie¬
rosolimorum: predicabat
nunc protectorem deum ha¬
bere uideos: et ob ip̃m ĩ uul¬
nerabiles ẽẽ. eo quod seqͣrent᷑
leges ab ip̃o constitutas. se. ii.¬
odem tempore antiochꝰ
in honeste reuertebat᷑
de ꝑside. Intrauerat enim ĩ¬
eam que dicitur ꝑsipolis.
et temptauit spoliare tẽpla.
et ciuitatem oppͥmere. Sed
multitudine ad arma con¬
currente: infugam uersi ft̃.
Et ita contigit ut antiochus
post fugam turpiter rediret.
et cum uenisset circa ecbata¬
na: recognouit que erga ni¬
canorem et tymotheum ge¬
sta sunt. Elatus autẽ ĩ ira:
arbitrabatur se iniurlam
illorum que se fugauerant
posse in iuideos retorqueri.
Ideoq iussit agitari currũ
sine intermissione agens it̾.
celesti eum iudicio p urguẽte¬

Expanded text:
posita veste gloriae per mediterraposita veste gloriae per mediterranea fugiens solus venit Antiochiam summam infelicitatem de interitu sui exercitus consecutus et qui promiserat Romanis se tributum restituere de captivitate Hierosolymorum praedicabat nunc protectorem Deum habere Iudaeos et ob ipsum invulnerabiles esse eo quod sequerentur leges ab ipso constitutas eodem tempore Antiochus inhoneste revertebatur de Perside intraverat enim ea quae dicitur Persipolis et temptavit expoliare templa et civitatem opprimere sed multitudine ad arma concurrente in fugam versi sunt et ita contigit ut Antiochus post fugam turpiter rediret et cum venisset circa Ecbatana recognovit quae erga Nicanorem et Timotheum gesta sunt elatus autem ira arbitrabatur se iniuriam illorum qui se fugaverant posse in Iudaeos retorquere ideoque iussit agitari currum sine intermissione agens iter caelesti eum iudicio perurguente
Abbreviated transcription (Latin):
iis ita gestis: et com¬
muniter ab om̃ib
facta obsecratione.
misericordem dñm
postulabant. ut infinem ser¬
us suis reconciliaretur. Et ex
hus qui cum tymotheo et bac¬
chide erant contra se conten¬
dentes. suꝑ uiguiti milia in¬
terfecerunt. et munitiones
excelsas optinuerunt. Et
plures predas diuiserunt.
equam portionem debilib
pupullis et uiduis. sed et
seniorib facientes. Et cum
arma eoꝵ collegissent. diligñ¬
ter omnia composuerunt
in locis oportunis. residua
uero spolia ierosolimam de¬
tulerunt. Et philarcen qui
cum tymotheo erat interfe¬
cerunt uirum scelestum.
qui in multis iudeos afflix¬
erac. Et cum epicenia ag̾ent
in ierosolimis eos qui sacͣs
lanuas incenderant. id est
callestenen cum in quodam
domicilio refugissent in cende¬
runt:digna eis mercede pro
impietatib suis reddita. sa¬
cinorosissimus autem nica¬
nor. qui mille negociantes
ad iudeorum uenditionem
ad duxerat. humiliatus
auxilio domin ab hiis quos
nullos existimauerat: de¬

Expanded text:
is ita gestis et communiter ab omnibus facta obsecratione misericordem Dominum postulabant ut in finem servis suis reconciliaretur et ex his qui cum Timotheo et Bacchide erant contra se contendentes super viginti milia interfecerunt et munitiones excelsas obtinuerunt et plures praedas diviserunt aequam portionem debilibus pupillis et viduis sed et senioribus facientes et cum arma eorum collegissent diligenter omnia conposuerunt in locis oportunis residua vero spolia Hierosolymam detulerunt et phylarchen qui cum Timotheo erat interfecerunt virum scelestum qui in multis Iudaeos adflixerat et cum epicinia agerent in Hierosolymis eos qui sacras ianuas incenderant id est Callistenen cum in quodam domicilio refugisset incenderunt digna ei mercede pro impietatibus suis reddita facinorosissimus autem Nicanor qui mille negotiantes ad Iudaeorum venditionem adduxerat humiliatus auxilio Domini ab his quos nullos existimaverat de
Abbreviated transcription (Latin):
dei. qui semetipsum exinari¬
uit. formam serui accipiens
manens unus idemq. ĩ forma
serui quam suscepit. Gotꝰ qͥppe
deus in carne uirginis de qua
uatus est: et totus homo. Hinc
estote prudentes sicut serpentes.
et simplices sicut colunibe: ut
ex prudentia ꝑfecte intelligen¬
tie. a nulum fidei uestre. ⁊ mar¬
garitam pro qua omnia reliqͥ¬
stis. integrani iniuiolatamq ser¬
uetis: ne dotem simul ⁊ arram
sp̃c sc̃i quod absit ꝑdatis. le¬

Expanded text:
Dei, qui semetipsum exinaniDei, qui semetipsum exinanivit, formam servi accipiens : manens unus idemque in forma servi quam suscepit: totus quippe Deus in carne Virginis de qua natus est, et totus homo. Hinc estote prudentes sicut serpentes, et simplices sicut columbae : ut ex prudentia perfectae intelligentiae, annulum fidei vestrae, et margaritam, pro qua omnia reliquistis, integram inviolatamque servitis: ne dotem simul et arrham Spiritus sancti quod absit perdatis.
Abbreviated transcription (Latin):
oqͥn dei genitrix dici non posset.
quod multi hereticoꝵ negare cona¬
ti sunt. nisi dm̃ uere genuisset
in carnatum. Et propterea duas
in xp̃o recte confitemur natiui¬
tates: unam uidelicet de patre.
sine uitio et sine tempore. sem¬
piternam et coeternam d̃o patͥ.
alteram de matre cum tempore.
quando miserationem induens
et miscł̃iam. spontanea uolun¬
tate ad nos descendit natus hõ¬
deus. Re ꝑ hoc iuxta ueritatem
et matris gestatur utero. qui
semꝑ deus agnoscitur. Hĩc etiã
thirthacon iam ueracit onfit¬
mui. dei scilicet genttricem. nec¬
non et xp̃othocon: non quod
uerbum carnem secum detule¬
rit. neq olim prefate cocrni copu¬
latus sit. sed uinc quando u̾bũ
caro fc̃m est ex carne uirginis.
diuinitatis atq humanitatis
substantia. in utero ita in cõfu¬
se unitur. ut una ꝑsona sit dẽ
et homo xp̃c. Ex duab siqͥdem
naturis sine confusione alteriꝰ.
ñ nisi unus inueniatur ihe a
minus: manens deus informa

Expanded text:
oqui Dei genitrix dici non posset, oqui Dei genitrix dici non posset, quod multi haereticorum negare conati sunt, nisi Deum vere genuisset incarnatum: et propterea duas in Christo recte confitemur nativitates. Unam videlicet de patre sine initio, et sine tempore sempiternam et coaeternam Deo Patri. Alteram de matre cum tempore, quando miserationem induens et misericordiam, spontanea voluntate ad nos descendit homo natus Deus: ac per hoc juxta veritatem et matris gestatur utero, qui semper Deus agnoscitur. Hinc etiam Theotocon eam veraciter confitemur, Dei scilicet genitricem, necnon et Christotocon: non quod Verbum carnem secum detulerit, neque olim praefatae carni copulatum sit: sed tunc quando Verbum caro factum est ex carne virginis, divinitatis atque humanitatis substantia in utero ita inconfuse unitur, ut una persona sit Deus et homo Christus. Ex duabus siquidem naturis sine confusione alterius, nonnisi unus invenitur Jesus Dominus manens Deus in forma
Abbreviated transcription (Latin):
orro quod patrem hono¬
rauerit. ip̃e sibi testis est
cum ad iideos ait. Ego głam meã
non quero. est qui querat et ui¬
dicet: sed honorifico patrẽ meũ.
et uos uthonorastis me. De matͤ
uero. euangelista cum redirent
ueniens ait nazareth: et erat
subditus illis. Sed alia est na
tura. qua deus pater scđ̃m se
honoratur: alia qua idera parẽ¬
tib subditur. In utraq tam̃. uiĩ
uerbum caro factum est et habi¬
tauit in nobis: unus emmanuel.
quod est nobiscum deus. Hanc
quippe unitionem diuinitatis
atq humanitatis: in confusam
in diuisamq. fides catholica ser
uat. Quaii sane intelligendo
cognoscit. uaturalis atq scł̃m
substantiam conuentio unita¬
tis: ut neq conuersio in alteru¬
tram duarum substantiarum
partem recipiatur. neq diuisio.
Sic namq credere: honorare ẽ
matrem domini. que et deumi
nobis genuit et hominẽ. Neq
hominem sine deo. neq sine hoĩe
deum: sed deum et hominem.
unum et uerum ihm xp̃m Ali-¬

Expanded text:
orro quod patrem honoraverit, ipse testis est, cum ad Judaeos ait: Ego gloriam meam non quaero: est qui quaerat et judicet: sed ego honorifico Patrem meum, et vos inhonorastis me . De matre vero Evangelista: Cum rediret veniens, ait, Nazareth, erat subditus illis . Sed alia est natura qua Deus Pater secundum se honoratur, alia qua idem parentibus subditur: in utraque tamen unus Verbum caro factum est, et habitavit in nobis : unus Emmanuel, quod est nobiscum Deus. Hanc quippe unionem divinitatis atque humanitatis, inconfusam indivisamque catholica fides servat. Quam sane intelligendo cognoscat naturalis, atque secundum substantiam conventio unitatis, ut neque conversio in alterutram duarum substantiarum partem recipiatur, neque divisio. Sic namque credere, honorare est matrem Domini quae Deum nobis genuit et hominem: neque hominem sine Deo, neque sine homine Deum, sed Deum et hominem unum et verum Jesum Christum. Ali
Abbreviated transcription (Latin):
et omnes bestie agri ludẽt
tibi. Sub umbra dormit:
insecreto calami. et locis
humentib. Protegunt
umbre umbram eius: cir
cumdabunt eum salices
torrentis. Ecce absorbebit
fluuium et ñ mirabitur.
habet fiduciam quod ĩflu¬
at iordanis in os eiꝰ. In ocu¬
lis eus quasi hamo capiet
eum: et insudib ꝑforabit
nares eius.¬

Expanded text:
t, omnes bestiae agri ludunt t, omnes bestiae agri ludunt ibi, sub umbra dormit in secreto calami, et locis humentibus: protegunt umbrae umbram eius, circumdabunt eum salices torrentis ecce absorbebit fluvium et non mirabitur habet fiduciam quod influat Iordanis in os eius in oculis eius quasi hamo capiet eum et in sudibus perforabit nares eius
Abbreviated transcription (Latin):
minus iob de tur¬
bine: dixit. Accĩge
sicut uir lumbos tuos: inter¬
rogabo te et responde michi.
Numquid irritum facies
iudicium meũ. et condemp¬
nabis me. ut tu t̾tificeris:
Si habes brachiũ sicut d̃s.
et si uoce simili tonas: cir¬
cuida tibi decorem. et in
sublimi erigere. et esto glo
riosus. et specios s induere
uestib. Disperge superbos
furore tuo: et respiciens
omnem arrogantem hu¬
milia. Respice cunctos su¬
ꝑbos. et confunde eos: et
contere impios in loco suo.
Absconde eos in puluere
simul: et facies eorum de¬
merge infoueam. Et ego
confitebor: quod saluare
te possit dextera tua. Ecce
behemoth quem feci tecũ.
fenum quasi bos comedet.
Fortitudo eius in lumbis
eus: et uirtus illius ĩ um¬
bilico uentris eius. Strin¬
git caudam suam quasi
cedrum. nerui testiculoꝵ
euis. per plexi sunt. Ossa
eius uelut fistule eris: car¬
tillago illius quasi lamine
ferree. Ip̃e pͥncipium est¬
iuarum dei: qui fecit eum
applicabit gladium eius.
Huic montes herbas feĩt.¬

Expanded text:
minus Iob de turbine ait accinge sicut vir lumbos tuos interrogabo te et indica mihi numquid irritum facies iudicium meum et condemnabis me ut tu iustificeris et si habes brachium sicut Deus et si voce simili tonas circumda tibi decorem et in sublime erigere et esto gloriosus, et speciosis induere vestibus. Disperge superbos furore tuo, et respiciens omnem arrogantem humilia. Respice cunctos superbos, et confunde eos. Et contere impios in loco suo, et absconde eos in pulvere simul, et facies eorum demerge in foveam. Et ego confitebor quod salvare te possit dextera tua. Behemot, quem feci, tecum foenum quasi bos comedet: fortitudo eius in lumbis eius et virtus illius in umbilico ventris eius: stringit caudam suam quasi cedrum, nervi testiculorum eius perplexi sunt, ossa eius velut sistulae aeris, cartilago illius quasi laminae ferreae: ipse est principium viarum Dei: qui fecit eum, applicabit gladium eius. Huic montes herbas ferun
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑ terram. exclamauit uo¬
ce magna cum fletu. ⁊ scidit
uestimenta sua. Et ingͥssus
est cubiculum iudith non ĩ¬
uenit eam: et exiliuit foras
ad populum et dixit̃. Una
mulier hebrea. fecit confu¬
sionem in domo regis na¬
bugodonosor. Ecce enim olo¬
fernis iacet in terra. et cap̃
non est in illo. Quod cum
audissent principis uͥtutes
assyriorum: sciderunt om̃s
uestimenta sua. Et intolera¬
bilis tunor et tremor cecidit
super eos et turbati sunt
animi eoꝵ ualde. et factus ẽ
nem audisset fugit mens et
consilium ab eis. Et solo tre¬
more et metu agitati fuge
prelidiui ⁊ sumunt. itant
nullus lequeretur cum
mo suo: sed cim inclinato
capite relictis omnib euco

Expanded text:
super terram, exclamavit vosuper terram, exclamavit voce magna cum fletu, et scidit vestimenta sua. Et ingressus tabernaculum Judith, non invenit eam, et exsiliit foras ad populum, et dixit: Una mulier Hebraea fecit confusionem in domo regis Nabuchodonosor: ecce enim Holofernes jacet in terra, et caput ejus non est in illo. Quod cum audissent principes virtutis Assyriorum, sciderunt omnes vestimenta sua, et intolerabilis timor et tremor cecidit super eos, et turbati sunt animi eorum valde. Et factus est nem audisset, fugit mens et consilium ab eis, et solo tremore et metu agitati, fugae praesidium sumunt: ita ut nullus loqueretur cum proximo suo, sed inclinato capite, relictis
Abbreviated transcription (Latin):
ox autem ut ortus est
dies. suspenderunt su¬
per muros caput olofernis.
Accepitq unusquisq uir ar¬
ma sua. et egressi sunt cum
grandi strepitu et ululatu.
Quod iudentes exploratores.
lo erant uenientes. ⁊ ante
ingressum cubiculi ꝑstrepẽ¬
tes. excitandi gr̃a inqͥetudinẽ
arte moliebantur. ut non ab
excitantib sed a sonantibus
olofernis euigilaret. Nullꝰ
enim audebat cubiculum
uirtutis assyrioꝵ pulsando
aut intrando aperire. Sed
cum uenissent duces eus
et tribuni. et uniu̾si maio¬
res exercitus assyriorum.
dixerunt cubiculariis. Intͣ¬
te et excitate illum. quoniã
egressi mures de cauernis
suis. ausi sunt prouocare
ad preliũ. Gunc ingressus
uagao cubiculum euis. ste¬
tit ante cortinam. et plau¬
sum fecit manib suis. sus¬
picabatur enim illum cum
iudith dormire. Sed cum
nullum motum iacentis sen¬
su aurumi caperet. accessit
ꝓximãs ad cortinam. ⁊ ele¬
uans eam uidens cadauer
absq capite olofernis ĩ suo
sanguine tabefactum iac̾e

Expanded text:
ox autem ut ortus est dies, suspenderunt super muros caput Holofernis, accepitque unusquisque vir arma sua, et egressi sunt cum grandi strepitu et ululatu. Quod videntes exploratores, lo erant, venientes, et ante ingressum cubiculi perstrepentes, excitandi gratia, inquietudinem arte moliebantur, ut non ab excitantibus, sed a sonantibus Holofernes evigilaret. Nullus enim audebat cubiculum virtutis Assyriorum pulsando aut intrando aperire. Sed cum venissent ejus duces ac tribuni, et universi majores exercitus regis Assyriorum, dixerunt cubiculariis: Intrate, et excitate illum, quoniam egressi mures de cavernis suis, ausi sunt provocare nos ad praelium. Tunc ingressus Vagao cubiculum ejus, stetit ante cortinam, et plausum fecit manibus suis: suspicabatur enim illum cum Judith dormire. Sed cum nullum motum jacentis sensu aurium caperet, accessit proximans ad cortinam, et elevans eam, vidensque cadaver absque capite Holofernis in suo sanguine tabefactum jacere
Abbreviated transcription (Latin):
Recole militiam. et esto noster
amicue. et in conspectunr̃o ut̾e
militia pristina quam sẽꝑ
hec est. xp̃ianum firmum mili¬
tare: unde cupio ad palmam ce¬
cesar iracundia plenus:. uixit¬
cipe omnes facultates euis: et ĩ¬
terfice eum crudeli examinatiõe.¬
exquisita omni facultate eius:
inuenit in domo ypolity omnem

Expanded text:
Recole militiam, et esto noster amicus, et in conspectu nostro utere militia pristina quam semper hec est, christianum firmum militare, unde cupio ad celerem pairacundia plenus Decius dixitcipe omnes facultates ejus, et interfice eum crudeli exanimatioexquisita omni facultate ejus, invenit in domo Hippolyti omnem
Abbreviated transcription (Latin):
dixit ei. Ante os dies iussit na¬
ierianus prefectus in cinspͤctu
suo quandam creditariam
uissit corpus eus in cloacam
iactari. Hec inuestibus suis
spero quod margaritas ht
absconsas uel aurum. C loaca¬

Expanded text:
tum. Ante hos dies jussit Valerianus praefectus in conspectu suo quamdam creditariam corpus ejus in cloacam jactari. Haec in vestibus suis spero quod margaritas habet absconsas, vel aurum. Aud
Abbreviated transcription (Latin):
eum duci foras muros porte ty¬
burtine: cum familia sua. lc̃. i¬
dicens. Fr̃atres. nolite metuere: qͥa¬
metuere: quia ego et uos unum
deum habemus. Iussit uero ua¬
numero decem et nouem. Beatũ

Expanded text:
ras muros portae Tiburtinae cum familia sua ducidicens: Fratres, nolite metuere, quia ego et vos unum Deum habemus. Et deconumero decem et novem. Beatus
Abbreviated transcription (Latin):
lem subierunt mortem. Cor¬
tes ibi in eodem loco in quo ar¬
bor steterat. quia nimiam t̾re
altitudinem aperuerat eu̾sio¬
uero die uolentes pagani ex

Expanded text:
cortes, in eodem loco ubi arbor steterat, quae cadens nimiam terrae altitudinem aperuerat,um corpora volentes pagani ex
Abbreviated transcription (Latin):
uero eus in humatum lupis
et canib derelinqui. Qui¬
hominib quidem absconsũ
deo uero manifestum. Sic¬
autem cum didiciss quod be¬

Expanded text:
matum canibus et lupis derelinqui. Dhominibus quidem absconsus, Deo vero manifestus. Hic cum didicisset quod be
Abbreviated transcription (Latin):
ciatus ꝓtinus. linea tantũ
zona precinctus crucem dñi
manib suscipiens. ꝑfusus fa¬
cie lacrimis. ad celum oculos
erigens properabat ad porta
usq progrediens. Mox illo hu¬
militet ꝓpinquante: duricia
lapidum celeste ꝑsensit ĩꝑiũ.
Statimq porta subrigens: li¬
berum intrantib patefecit
ingressum. Odorq suauissimꝰ.
qui uolitante diuinitus aura
de ꝑsarum ꝓuincia. ꝑ longe
terrarum spacia ierosolums
tuerat illapsus momento eo¬
dem quo de fano chosdroe
sc̃a crux fuerat eracleo baiu¬
lante egressa. cunc rediit. õiũ¬
q pectora gratanter infudi
Uincebat enĩ aromata oĩu
therebintina. thura. uel bal¬
sama. atq myrram. Confe¬
stim igitur popularis gaudii
fauor in altum sublatul: duinã
laudabat potentiam. Die
eodem mortuus recepit ꝓpͥã
uitam palitici quatuor adep¬
ti sunt sanitatem amissam:
leprosi decem cutem receꝑũt
mundam. quindecim quoq
ceci luci surt restituł pluri¬

Expanded text:
ceatus, protinus, lintea tantum ceatus, protinus, lintea tantum zona praecinctus, crucem Domini manu suscipiens, perfusus facie lacrymis, ad coelum oculum erigens properabat, ad portam usque progrediens. Mox illo humiliter propinquante, duritia lapidum coeleste persensit imperium, statimque porta se subrigens liberum intrantibus patefecit ingressum. Odorque suavissimus qui, volitante divinitus aura de Persarum provincia, per longa terrarum spatia Hierosolymis fuerat illapsus momento eodem quo de fano Chosroe sancta crux fuerat Graccho bajulante egressa, tunc rediit, omniumque pectora gratanter infudit. Vincebat enim aromata omnia terebinthi natura vel balsami atque myrrhae. Confestim igitur popularis gaudii favor in alto sublatus Dei laudabat potentiam; eodem mortuus unus recepit propriam vitam; paralytici quatuor adepti sunt sanitatem amissam; leprosi decem cutem receperunt mundam; quindecim quoque caeci luci sunt restituti; pluri
Abbreviated transcription (Latin):
cereis et lampadib. uel dũuo
glorie apparatu. cum hymnis
et canticis obuam alii ꝑgũt.
atq clii subsequuntur. lc .ui.¬
umq imperator de mõ¬
te oliueti descendisset.
et ꝑ eam portam quam dñs
intrauerat. quando ad passio
tus. sedens uoluisset intrare
repente lapides porte descen¬
dences clauserunt se inuicẽ.
et factꝰ est paries uiuis. Cũq
mirarentur atconiti et numi¬
o merore constricti. respicienteᷤ
in altum. uderunt signum
crucis in celo flamineo fulgo¬
re splendere. Angls enuum dñ
accipiens illud in manibus
stetit super portam et ait. Qnͣ¬
do rex celoꝵ et dominus totiꝰ
mundi. passionis sacram̃ta
ꝓ hunc aditum corrpleturus
introiuit: non se purpuratũ
nec diademate renitentem
exhibuit. aut equi potentis ue¬
hiculum requisiuut. s humil
aselli terga insidens. cultorib
suis humilitatis exempla
imperator gaudens in domino
de uisitatu angelico: de posi¬
tis imperii insignibus. discal¬

Expanded text:
cereis et lampadibus vel diverso cereis et lampadibus vel diverso gloriae apparatu, cum hymnis et canticis obviam alii pergunt, atque alii subsequuntur. Cumque imperator de monte Oliveti descendisset per eam portam quam Dominus intraverat quando ad passiontus, sedens voluisset intrare, repente lapides portae descendentes, clauserunt se invicem, et factus est paries unus. Cumque mirarentur attoniti, nimio terrore constricti, respicientes in altum, viderunt signum sanctae crucis in coelo, flammeo fulgore resplendere. Angelus enim Domini aspiciens illud in manibus, stetit super portam et ait: Quando rex coelorum Dominus totius mundi passionis sacramenta per hoc aditum completurus introiit non se purpuratum, nec diademate nitentem exhibuit, aut equi potentis vehiculum requisivit, sed humilis aselli terga insidens, cultoribus suis humilitatis exempla imperator gaudens in Domino de visu angelico, depositisque imperii insignibus, discal
Abbreviated transcription (Latin):
exercitu erat qui ei exitum
belli aliquatenus nuntiasset
rito: quippe qui manifeste
deo erat contrarius. quomͦ
a creatura dei ẽẽ potusset
amatus. Qumq tremefactꝰ.
salutationis uerba ꝓferret
eracleo: ille respondit. Si
uis salutem habere. pro eo
xp̃o uolueris. et seruum te illiꝰ
inueritate confessus fueris:
regnum tibi ꝑsarum tantũ
cum patrimonio et uita. ac¬
ceptis a te pacis obsidibus
dabo. Sin autem aliud egerie
mox meo gladio interibis.
Cumq ille nequaquam ac¬
quiesceret: eracleus extracto
gladio capud illius amputa¬
uit. Sepeliri eum quia rex fu¬
q eum de sacro fonte suscep̃.
Erat enim iam decem annoꝵ
Descriptiones etiam regni
ꝑsarum. sub euus nomine fe¬
cit. totumq argentum turris
ilius in predam sui exereitul
deputauit. aurum uero uel
geminas inuasis uel utensili¬
b. ad restaurationem eccl̃iaꝵ
quas tyrannus destruxerat.
reseruauit. Suscipiens igitur
crucis. quod impius asporta
puli cum ramis palmar uum.

Expanded text:
exercitu fuerat, qui ei excidium exercitu fuerat, qui ei excidium belli aliquatenus nuntiasset,rito, quippe qui manifeste Deo erat contrarius, quomodo a creatura Dei esse potuisset amatus? Cumque tremefactus salutationis verba proferret Graccho, ille respondit: Si vis salutem habere, pro eo Christo volueris, et servum te illiusin veritate confessus fueris, regnum tibi Persarum tantum cum patrimonio et vitam, acceptis a te pacis obsidibus, dabo; sin autem aliud egeris, mox meo gladio interibis. Cumque ille nequaquam acquiesceret, Gracchus extracto gladio caput illius amputavit. Tamen sepeliri eum jussit, quia rex fuque eum de sacro fonte suscepit; erat enim decem annorum. Descriptiones etiam regni Persarum sub ejus nomine fecit, totumque argentum turris illius in praedam sui exercitus deputavit, aurum vero vel gemmas in vasis vel utensilibus ad restaurationem ecclesiarum, quas tyrannus destruxerat, reservavit. Suscipiens igitur crucis, quod impius asportavpuli cum ramis palmarum,
Abbreviated transcription (Latin):
populo. pͥncipi suo uenire in
auxilium presumpsisset. cru¬
in flumine mergeretur. Cũ¬
q utriq populo hec pactio
placiusset: inuicem ut dictũ
est dimicantes. du multum¬
Q in pontis medio sunt con
moratus pͥnceps attentiꝰ com¬
mendarat. fideli suo eracleo xͦ
concessit de hoste triumphum.
Tantaq mentis mutatio cos¬
dro ͤ inuasit exercitum: ut ñ
solum predictam pactionẽ
nequaquam uoluissent tran-¬
scendere. sed etiam uoluntarii
cum omni sua familia atq
prole. eracleo se subderent
tam potestate quam fide. Qͦs
ille benigne suscipiens: in
hoc illis clementiam presti¬
tit ut omnes ad baptismũ
conuolarent. Quod ita se fa¬
cturos eẽ: om̃s parit̾ spopõdeĩt.
ꝑse autem xp̃ianissimꝰ lẽ
pͥnceps. cum suo tantũ exer¬
citu. regna que chosdroe tenu¬
erat. circumquaq ꝑlustrans.
ad sedem ip̃ius uenit: cum
paucis ad eum ascendit sedẽ¬
temq eum inthrono aureo
repperte. Qullus namq ex eiꝰ

Expanded text:
populo principi suo venire in populo principi suo venire in auxilium praesumpsisset, cruin flumen mergeretur. Cumque utrique populo haec pactio placuisset, invicem ut dictum est dimicantes, adeoque in pontis medio sunt congmoratus princeps attentius commendaverat, fideli suo Graccho Christus concessit de hoste triumphum; tantaeque mentis mutatio Chosroe invasit exercitum, ut non solum praedictam pactionem nequaquam vellent transcendere, sed etiam voluntarie, cum omni sua familia atque prole Graccho se subderent tam potestate quam fide. Quos ille benigniter suscipiens in hoc illis clementiam praestitit, ut omnes ad baptismum convolarent: quod ita se facturos esse omnes pariter spoponderunt. Ipse autem Christianissimus princeps cum suo tantum exercitu regna quae Chosroe tenuerat circumquaque perlustrans, ad sedem ipsius venit. Cum paucis ad eum ascendit, sedentemque eum in throno aureo reperit. Nullus namque ex ejus
Abbreviated transcription (Latin):
dum sub terraneo specu. equis
incurcuitu trahentib circum¬
acta turris fabrica moueri
uidebatur: quasi quodammͦ
rugitum tonitrui iuxta pos¬
sibilitatem artificis m̃tieba¬
tur. In hoc itaq loco. sedem sͥ
parauerat: atq iuxta eam.
quasi collegam deo cruce. n do¬
minicam posuerat. Hilio reg
no suo tradito: ip̃e in phano
hunscemodi residebat. lc.iiii¬
lo itaq tempore. eracleus ar¬
cem tenebat imꝑii: uir armis
stremuus. lingua eruditus.
corpore decorus. et quamuis
seculari actui deditus. totus
tamen erat infide catholicus.
et erga dei cultores. supplex¬
et beniuolus ac deuotus. Per¬
gens igitur filius cosdroe.
contra eracleum: iuxta da¬
nubium magnum fluuium.¬
cum suo consedit exercitu.
Tandem inspirante clemen¬
tia saluatoris utrisq pͥncipi¬
bus placuit. ut ip̃i singuli
in medio pontis flumine di¬
micaturi confligerent. ⁊ cui
sors uictoriam contulisset.
ip̃e sine dampno utriusq ex¬
ercitus. imperiũ usurparet.

Expanded text:
dum subterraneo specu equis dum subterraneo specu equis in circuitu trahentibus, circumacta turris fabrica movere videbatur, quasi quodammodo rugitum tonitrui juxta possibilitatem artificis mentiebatur. In hoc itaque loco sedem sibi paraverat, atque juxta ea, quasi collega Deo, crucem Dominicam posuerat. Filio suo regno tradito, ipse in fanum hujuscemodi residebat. Illo itaque tempore Gracchus arcem tenebat imperii, vir armis strenuus, lingua eruditus, corpore decorus, et quamvis saeculari actui deditus, totus tamen erat fide catholicus; et ergo Dei cultoribus supplex, benevolus ac devotus. Pergens igitur filius Chosroe contra Gracchum, juxta Danubium magnum fluvium consedit exercitus. Tandem inspirante clementia Salvatoris, utrisque principibus placuit ut ipsi singuli in medio ponte fluminis dimicaturi confligerent, et cui sors victoriam contulisset, ipse sine damno victorque exercitus imperium usurparet.
Abbreviated transcription (Latin):
labente curciculo. cũ
exigente mole peccaminum
flagellari ꝑmitteret dominꝰ
paganorum: cosdlroe quidam
prophamus et impius. regnũ
ad eptus est psarum. Qui in
tantam prorumpere est ausus
proterniam: ut ab incolis uici¬
narum gentium. quas impe¬
tu uastans barbarico. suo ne¬
fando sul iugauerat dominio
coli se iuberet ut deum. et uo¬
cari se regem regum et dũm
dñantium Nec hoc solum ei
suffecerat ad sue dampnatio¬
nis interitum: uerum etiam
xp̃i subuertit. totamq finiti¬
mam regionem uastaiit iu¬
cendit atq predauit. Ad se¬
pulchrum ergo domini cum
uoluisset accedere. territus re-¬
diit: sed tamen ligni saluta¬
ris partem. quam religiosa
regina. ibi in testimoniũ uir-¬
tutis reliquerat. asportauit.
rim argerteam: inter
quam lucentib gemmis tro¬
num extruxerat aureum ubi
solis qua a rigam. et lune uel-
stellarum ymaginem colloca¬
uerat: atq per occultas fistu¬
las aque mecitus ad dux̾at.
ut quasi deus pluniam desu¬
per uideretur infundere. Et

Expanded text:
labente curriculo, cum, exigente mole peccatorum hominum, flagellari permitteret Dominuspaganorum, Chosroe quidam profanus et impius regnum est adeptus Persarum, qui in tantam prorumpere est ausus proterviam, ut ab incolis vicinarum gentium, quos impetu vastans barbarico suo nefando subjugaret dominio, coli se juberet ut Deum, ut vocaret se regem regum, et dominum dominantium. Nec hoc solum ei abundavit ad suae damnationis interitum, verum etiam Christi subvertit, totamque finitimam regionem vastavit, incendit atque praedavit. Ad sepulcrum ergo Domini cum voluisset accedere, territus rediit; sed tamen ligni salutaris partem, quam religiosa regina ibi in testimonium virtutis reliquerat, asportavit. rem argenteam, in qua interlucentibus gemmis thronum exstruxerat aureum, ubi solis quadrigam et lumen vel stellarum imagines collocaverat, atque per occultas fistulas aquae meatus adduxerat, et quasi deus pluviam desuper videretur infundi, et
Abbreviated transcription (Latin):
etiam in oꝑatione quid ua-¬
leant. Neq enim in illa sc̃a
ciuitate. quam de uisione
ommpotentis dei plena sci¬
entia ꝓficit. idcirco propͥa
nomina sortuntur. ne eoꝵ
ꝑsone. sine nominib sciri
non possint. sed cum aliqͥd
ad nos ministraturi ueniũt.
apud nos etiam noĩa a mi¬
nuderus thraunt. Michael
namq quis ut ds: gabrihel
autem fortitudo dei. rapha-
el uero dicitur medicina d̾i.
t quotiens mire le.uͭ

Expanded text:
etiam in operatione quid vaetiam in operatione quid valeant. Neque enim in illa sancta civitate, quam de visione omnipotentis Dei plena scientia perficit, idcirco propria nomina sortiuntur, ne eorum personae sine nominibus sciri non possint; sed cum ad nos aliquid ministraturi veniunt, apud nos etiam nomina a ministeriis trahunt. 9. Michael namque, quis ut Deus; Gabriel autem, forel vero dicitur «medicina Dei». Et quotiens mire
Abbreviated transcription (Latin):
ed cur istos ꝑsistentiũ
angłorum choros enu¬
merando ꝓstrinximus. si ñ
eorum quoq ministeria sub¬
tiliter expͥmamus: Greca et¬
enum lingua: angeli nũcii:
archangłi uero summi nũ¬
tii uocantur. Sciendum uͦ¬
est: quod angłoꝵ uocabulu.
nomen est officii non nature.
Nam sancti illi celestis patͥ
spiritus. semꝑ quidem sunt
sp̃c: sed semꝑ uocari angeli
nequaquam possunt. quia
tunc solum sunt angłi. cũ
ꝑ eos aliqua nuntiantur. un¬
de et ꝑ psalmistam dicitur.
Qui facit angelos suos sp̃s.
Ac si patenter dicat. Qui eos
quos semꝑ habet sp̃c: etiam
cum uoluerit angelos facit.
Hii autem qui minima nũ¬
tiant angłi: qui u̾o sũma
anuuntiant archangłi uocãt᷑.
Hinc est enim: quod ad ma¬
riam uirginem. ñ quilibet
angelus. sed gabrihel archã¬
gelus mittitur. Ad hoc qͥp¬
pe ministerium. summum
angelum uenire dignũ fu̾at.
qui summum omniũ nũti¬
abat. Qui idcirco etiam pͥ¬
uatis nominib censentur:
ut signetur per uocabula.

Expanded text:
ed cur istos persistentium angelorum choros enumerando perstrinximus, si non eorum quoque ministeria subtiliter exprimamus? Graeca etenim lingua angeli nuntii, archangeli vero summi nuntii, vocantur. Sciendum quoque quod angelorum vocabulum, nomen est officii, non naturae. Nam sancti illi coelestis patriae spiritus semper quidem sunt spiritus, sed semper vocari angeli nequaquam possunt, quia tunc solum sunt angeli, cum per eos aliqua nuntiantur; unde et per Psalmistam dicitur: Qui facit angelos suos spiritus . Ac si patenter dicat: Qui eos quos semper habet spiritus, etiam cum voluerit, angelos facit. Hi autem qui minima nuntiant, angeli, qui vero summa annuntiant, archangeli, vocantur. Hinc est enim quod ad Mariam virginem non quilibet angelus, sed Gabriel archangelus, mittitur . Ad hoc quippe ministerium summum angelum venire dignum fuerat, qui summum omnium nuntiabat. Qui idcirco etiam privatis nominibus censentur, ut signetur per vocabula
Abbreviated transcription (Latin):
eẽt hic nuntius. fateretur.
Tunc confessus est sedecim
demones fuisse qui rumorẽ
hunc per popłm disseminaᷤ¬
sent. ut hoc saltem metu ex
illo martinus oppido fugare¬
tur: barbaros nichil minus
quam irruptionem cogitare.
Ita cum hec immundus sp̃c
media in eccłia fateret᷑: me¬
tu et turbatione presenti li
berata est

Expanded text:
eeTunc confessus est, se decem daemones fuisse, qui rumorem hunc per populum disseminassent, ut hoc saltem metu ex illo Martinus oppido fugaretur: Barbaros nihil minus quam irruptionem cogitare. Ita cum haec immundus spiritus media in ecclesia fateretur, metu et turbatione praesenti civitas liberata est
Abbreviated transcription (Latin):
sus patrisfamilias
cuiusdam domum: in limi¬
ne ip̃o restitit dicens horri¬
bile in atrio domus demo¬
nium se uidere. Cui cum
ut discederet imperaret: qͦn
dam e familia qui in interi¬
ori parte edium morabat᷑.
arripuit. Seuire dentibus
miser cepit: et obuios quos¬
cumq laniare. Cõmota do¬
mul familia turbata: popłs
infugam uersus. Martinꝰ
se furenti obiecit: ac pͥmum
stare ei imperat. Sed cum
dentib fremeret hiantiꝙ o¬
re morsum minaretur: di¬
gitos ei martinus in os ĩtu¬
lit: si habes inquiens al iquid
potestatis. hos deuora. Tum
uero ac si candens ferrum fau¬
cib accepisset: longe reductis
dentib. digitos beati uiri uita¬
bat attingere. Et cum fugere
de obsesso corpore. penis et cru¬
ciatib cogeretur nec tamen ꝑ¬
os exire ei liceret: feda relinqͥns
uestigia. fluxu uentris egestus
est. Interea cum de metu at ꝓ
impetu barbarorum subita
ciuitatem fama turbasset:
demoniacũ ad se exhibere
iubet. Imperat: ut an uerus

Expanded text:
sus patris familias cuiusdam domum, in limine ipso restitit dicens, horribile in atrio domus daemonium se uidere. cui cum ut discederet imperaret et patrem familias, qui in interiore parte aedium morabatur, arripuisset, saeuire dentibus miser coepit, et obuios quosque laniare. commota domus, familia turbata, populus in fugam uersus: Martinus se furenti obiecit, ac primum stare ei imperat. sed cum dentibus fremeret hiantique ore morsum minaretur, digitos ei Martinus in os intulit: si habes, inquit, aliquid potestatis, hos deuora. tum uero, ac si candens ferrum faucibus accepisset, longe reductis dentibus digitos beati uiri uitabat attingere: et cum fugere de obsesso corpore poenis et cruciatibus cogeretur nec tamen exire ei per os liceret, foeda relinquens uestigia fluxu uentris egestus est. Interea cum de motu adque impetu barbarorum subita ciuitatem fama turbasset, daemoniacum ad se exhiberi iubet: imperat ut, an uerus
Abbreviated transcription (Latin):
riatur et commnoda. Neq enĩ
frustra quodam loco ip̃e dñs
ait. uerba que ego locutꝰ sum
uobis: sp̃c et uita sunt. In lum¬
bis itaq concupiscentia car¬
nalis ostenditur. In lucernis.
uero: fides et caritas xp̃iana
monstratur. Iubens gͥ dominꝰ
lumbos nr̃os precingi: concu¬
piscentias carnis sine dubio
precepit refrenari. Imꝑans
autem ut lucernas ardẽtes
habeamus. hoc itaq iubet
ut et lumine uere fidei splen¬
deamus. et sc̃e caritatis oꝑib
ferueamus. Iubens ut sint
lumbi nr̃i p̾recincti: mãdat
ut mala desideria atq oꝑa
fugiamus. Iubens ut sint lu¬
cerne nr̃e arclentes: monet
ut bona diligamꝰ. atq faciamꝰ.¬

Expanded text:
riatur et commoda. Neque enim riatur et commoda. Neque enim frustra quodam loco ipse Dominus ait: Verba quae ego locutus sum vobis, spiritus et vita sunt . In lumbis itaque 550 concupiscentia carnalis ostenditur, in lucernis vero fides et caritas Christiana monstratur. Jubens igitur Dominus lumbos nostros praecingi, concupiscentias carnis sine dubio praecipit refrenari. Imperans autem ut lucernas ardentes habeamus, hoc utique jubet ut et lumine verae fidei splendeamus, et sanctae caritatis operibus ferveamus. Jubens ut sint lumbi nostri praecincti, mandat ut mala desideria atque opera fugiamus; jubens ut sint lucernae nostrae ardentes, monet ut bona diligamus atque faciam
Abbreviated transcription (Latin):
ñi in celis habere possimꝰ. Ne¬
cesse est enim ut quo p̃cesserit
dilectionis thesaurus: illuc eti¬
am cogitationis sequatur af¬
fectus. Ideo ueritas ait̃. Ubi
enum thesaurus ur̃ est: ibi ⁊
cor ur̃m erit. Ut ergo in celis
thesaurizemus celestia dili¬
gamus. Uis nosse ubi thesau¬
rizas: attende quod amas. Uis
nosse quod amas: attende qd̃
cogitas. Ita fiet. ut thesaurum
tuum ex tuo amore cognoscas:
et amorem tuum indicio tue
cogitationis intelligas. Osten¬
dens autem dominus quoiͦ
in celis thesauritare possimus
ait. Sint lumbi ur̃i precincti
et lucerne ardentez. Si istum
domini sermonem scl̃m lit¬
teram uelimus acciꝑe. nich
i eo commodi spiritalis pos¬
sumus inuenire. Quid enim
ꝓficit ad anime salutem. si
aliquis corporaliter aut lum¬
bos suos precingat. aut lucer¬
nam accendat: Alia ergo inp̃¬
cuictis lumbis et lucernis ar¬
dentib queraida est intelligen-¬
tia spiritalis:. que scilicet di¬
uino sit precepto condigna.
que nr̃e saluti congrua reppe¬

Expanded text:
 in coelis habere possimus. Necesse est enim ut quo praecesserit dilectionis thesaurus, illuc etiam cogitationis sequatur affectus. Ideo Veritas ait: Ubi enim thesaurus vester est, ibi et cor vestrum erit . Ut ergo in coelis thesaurizemus, coelestia diligamus. Vis nosse ubi thesaurizas? attende quid amas. Vis nosse quid amas? attende quid cogitas. Ita fiet ut thesaurum tuum ex tuo amore cognoscas, et amorem tuum indicium tuae cogitationis intelligas. Ostendens autem Dominus quomodo in coelis thesaurizare possimus, ait: Sint lumbi vestri praecincti, et lucernae ardentes . 9. Si istum Domini sermonem secundum litteram velimus accipere, nihil in eo commodi spiritalis possumus invenire. Quid enim proficit ad animae salutem, si aliquis corporaliter, aut lumbos praecingat, aut lucernam accendat? Alia ergo in praecinctis lumbis et lucernis ardentibus quaerenda est intelligentia spiritalis, quae scilicet divino sit praecepto condigna, quae nostrae saluti congrua repe
Abbreviated transcription (Latin):
talis qui eterna tabernacula
ppetuo nre possideat: sit iste
talis quem ille recipiat. Am¬
monet enum nos dñs dicens.
facite uobis amicos de mãmo¬
na iniquitatis: qui uos reci¬
piant in eterna tabernacła.
oc est fratres
necessarium est om̃ib
nobis. quod in bonis oꝑibus
nemo sit egens. nemo sit steri¬
lis. nemo p̃sentiũ dilectione
futura contempnat: nemo
eterna despiciens. sola tempo¬
talia puersus aspiciat. nems¬
nemo sp̃italibꝰ corꝑalia p̾ferat. ne¬
mo t̾rena celestibꝰ añ ponat thesauix¬

Expanded text:
talis qui aeterna tabernacula talis qui aeterna tabernacula perpetuo jure possideat; sit iste talis quem ille recipiat. Admonet enim nos Dominus dicens: Facite vobis amicos de mammona iniquitatis, qui vos recipiant in aeterna tabernacula . 8. Hoc ergo, fratres, necessarium est omnibus nobis, ut in bonis operibus nemo sit segnis, nemo sit sterilis, nemo praesentium dilectione futura contemnat, nemo aeterna despiciens, sola temporalia perversus aspiciat; nemo spiritalibus corporalia praeferat, nemo terrena coelestibus anteponat. Thesau
Abbreviated transcription (Latin):
quia omnes qͥ a regno
dei alienantur: in eterno igne
cum diabolo. eiusq angelis
dampnabuntur. Proinde di¬
lectissimi si non omnes possũt
implere. quod dominus ait.
uendite que possidetis. illud
tas: omnib facile si absistat
dira cupiditas. omnib salubre
si ferueat caritas. Cunctis ergo
debet ẽẽ commune: ut om̃ib
donetur eterna felicitas. Qui
ergo tantam uirtutem accep̃
a domino. ut omĩa que ĩ mũ¬
do sunt celestis regni amore
contempnat: que habet uen¬
dat. et egenis expendat. Qui
ergo tante uirtirtis nondum
bona uoluntas: quantũ sup¬
petit facultas. ꝑfectus possi¬
deat pͥmum iurtitis locum:
imꝑfectus saltim ꝑueniat
ad scd̃m. Efficiatur ille głose
dignus: sit iste laudabiliter
dentissimus amator sit iste
scõrum pauꝑum piissimus
consolator. Habeat iste ante
dm̃ patronos pauꝑes: quos
ille se gaudet uirtutis habere
consortes. Sit ille talis qͥ cum
domino iudicaturus sedeat.
sit iste talis qui ad dexteram
iudicandus assistat. Sit ille

Expanded text:
quia omnes quia a regno Dei 549 alienabuntur, in aeterno igne cum diabolo ejusque angelis damnabuntur. 7. Proinde, dilectissimi, si non omnes possunt implere quod Dominus ait, Vendite quae possidetis , illudtas; omnibus facile, si non adsit dira cupiditas; omnibus salubre, si ferveat caritas: cunctis ergo debet esse commune ut omnibus donetur aeterna felicitas. Qui ergo tantam virtutem accipit a Domino ut omnia quae in mundo sunt coelestis regni amore contemnat, quae habet vendat, et egenis expendat. Qui vero tantae virtutis nondum bona voluntas quantum suppetit facultas. Perfectus possideat primum virtutis locum, imperfectus saltem perveniat ad secundum. Efficiatur ille gloriose dignus, sit iste laudabiliter rtatis ardentissimus amator, sit iste sanctorum pauperum piissimus consolator. Habeat iste apud Deum patronos pauperes, quos ille se gaudet virtutis habere consortes. Sit iste talis qui cum Domino judicaturus sedeat; sit ille talis qui ad dexteram judicandus assistat. Sit ille