comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cõmissum quia hoc ñ m¬
dico euisad cum ꝑuenit
spr̃icipali prouidentia i
fũt sruc inlocum filii fiue
in locum nepotis aliquis
inpubem anogau̾nit.L
u̾ ñ agnascitur nec cogna¬
tus sit. adopc̃o emm eni
rus sanguimis s nis agn¬
iscõis affert ⁊ ideo si filrũ
ter quod nec cognata ciꝰ
sit. It̾ nec mat̾ mea auic
agnascitur s filie mee
is q̃m adoptaui fr̾ ẽ q̃m¬

Expanded text:
commissum, quia hoc non iudicio eius ad eum peruenit, sed principali prouidentia. sunt, siue in locum filii siue in locum nepotis aliquis impuberem adrogauerit. on adgnascitur nec cognatus fit: adoptio enim non ius sanguinis, sed ius adgnationis adfert. et ideo si filium ter quod nec cognata eius fit: item nec mater mea auiae adgnascitur: sed filiae meae is quem adoptaui frater f
Abbreviated transcription (Latin):
Tercio cuius demum cta¬
tis sit ut estimetur an
melius sit de libis procreᷤᷤ¬
andis cogitare eum q̃m
exaliena familia ꝙꝙͣ red¬
ig̾e inpotestate fua. pre¬
cerea uidend̾ est an non
debeat ꝑmittiei qui uel
unũ habeat uel plures
libos adoptare aliumne
aut illorum quos ex iusti
tiupciis procreau̾it dimi¬
miatimr spes qͣm unus¬
quis lib̾orum obsequio
paret sibi aut qui adop

Expanded text:
tertio cuius idem aetatertio cuius idem aetatis sit, ut aestimetur, an melius sit de liberis procreandis cogitare eum quam ex aliena familia quemquam redigere in potestatem suam. Praeterea videndum est, an non debeat permitti ei, qui vel unum habebit vel plures liberos, adoptare alium, ne aut illorum, quos iustis nuptiis procreaverit, deminuatur spes quam unusquisque liberorum obsequio paret sibi, au
Abbreviated transcription (Latin):
filio. In anogatiom¬
b cognitio u̾titur anfo
ite minor.lx. annis sit
qui anogat quia mag̾
liborum caconi stude̾ de¬
bet n forte morb aut i¬
ualitudo incã sit aut ali¬
a nista cã fit arrogandi u¬
etuti si cõnũctamꝰ sibi ꝑs¬
onamuelit adoptare.⁊
It nõ deb qui plures i¬
neclib̾tũ alieñ nec ma¬
etiam natura pot̾ hr̃e.
ulcuram alicur admini¬
strauit. Si mĩor.xxx. an¬
d̾est ne forte turpis cã arr¬
ogandi fubsit. Eorumd¬
um taxat pupillorum ⁊¬
arrozacõ ꝑmittenda est ⁊¬
hiis qui uł naturali cogn¬
atione uł scĩsfima affecti¬
one ducti adoptarent. E e¬
torum probibenda est N
ecẽt inpotestate tutorũ.
⁊ fimre tutelam⁊ substi¬
tutionem aparẽte fc̃am ex¬
tinge. et primumquid
excuciend̾ erit que facłta¬
tes pupilli sĩt⁊q̃ eiꝰ qui i¬
adoprare eum uenit ut ex¬
stimetur exconpacone i¬
earum an salubs adoptio
posfit pupillo intelligi
deinde cuus uit e fir i
qui uelit pupillum red¬
ig̾e in familiam suam ɨ

Expanded text:
filio. In adrogationibus cognitio uertitur, num forte minor sexaginta annis sit qui adrogat, quia magis liberorum creationi studere debeat: nisi forte morbus aut ualetudo in causa sit aut alia iusta causa adrogandi, ueluti si coniunctam sibi personam uelit adoptare. Item non debet quis plures nec libertum alienum, nec maetiam natura potest habeuel curam alicuius administrauit, si minor uigindum est, ne forte turpis causa adrogandi subsit. Eorum dumtaxat pupillorum adrogatio permittenda est his, qui vel naturali cognatione vel sanctissima affectione ducti adoptarent, ceterorum prohibenda, ne esset in potestate tutorum et finire tutelam et substitutionem a parente factam extinguere. Et primum quidem excutiendum erit, quae facultates pupilli sint et quae eius, qui adoptare eum velit, ut aestimetur ex comparatione earum, an salubris adoptio possit pupillo intellegi: deinde cuius vitae sit is, qui velit pupillum redigere in familiam suam:
Abbreviated transcription (Latin):
Ilios fam̃. nõ so¬
lum natura. riã
am adoptionem
duas autem spẽs diu¬
io adoptãtur filu famar¬
rogãtur qui sui iuns st̃
fit aut principis aũre
aut magr̃atus impio.
principis auctoritate
adoptamus eos qui
sui iuns sunt. Q̾ sp̃es
adoptionis dicitur ar¬
rogatio quia ⁊ his qui
adoprat rogatur.i. ĩt̾ro¬
gatur an uelit eum q̾m
adoptaturus sit iustũ
sibi filium ec̃.⁊ hus qui
adoptatur rogitur aniõ¬

Expanded text:
ilios familias non solum natura, verum et  adoptionis duas autem species diviio. adoptantur filii famadrogantur qui sui iuris sunfit, aut principis auctoritate aut magistratus imperio. principis auctoritate adoptamus eos qui sui iuris sunt: quae species adoptionis dicitur adrogatio, quia et is qui adoptat rogatur, id est interrogatur, an uelit eum quem adoptaturus sit iustum sibi filium esse, et is qui adoptatur rogatur, an
Abbreviated transcription (Latin):
Natunq̃ inpotestate¬
h̾t ꝯsencente filio ado¬
pau ptau̾it non aznas¬
iipe cum post mortem
qi in aui inpr̃is sũi rec¬
dit potestatem. Paului

Expanded text:
natum quem in potestansentiente filio adoptaverit, non adgnasippe cum post mortem avi quasi in patris sui reccidit potestatem. I
Abbreviated transcription (Latin):
ssuus furtius sub alitione lega¬
tus funit. pendete eahr̃s conclitiõe
babet silitera contestate cõlicio
extiteritab soło sequi debebit p̃in¬
deac fudem suus sub oditionel
ib̾ iussus fuiss et lite contestata
xlito ertitiss. Nam nec petitoris
iaminterẽ homine recipe. et
hoc sires sine dolo malo fueris eiꝰ
õe desiit.Quod sipendente cond¬
itioẽ iudicaretur. udex exstima nͣa
redebebit. quantiẽptorem inue¬
int. Cauere autem erhe̾ accioe.⁊
⁊petitoreicuiͣ quoagitur. non de¬
bebit. Goue subrepto ⁊ occiosso
condicio ⁊ bouis ⁊ corii ⁊ carnis co
competit. silieet ⁊ si cor iũet car
gcontrata fuit corimia quoqzie ꝯ¬
fuit⁊ pocaideorum dequibus
Supradictum est adicetomni.¬
modo ercepcocn submouetuR
Contraetaueroᷤ corium conclix̾it.
⁊ precium eius consecucus ẽ bou̾e
xlicet. offerẽte fure precium bon¬
uis detracto precio orii dolima¬
li excepcõe submou̾bitur.¬
demiurism ẽ ⁊ inurs subrepcis.
slam⁊ mustum ⁊ uinacianire

Expanded text:
rtivus sub condicione legatus fuerit, pendente ea heres condictionem habebit et, si lite contestata condicio exstiterit, absolutio sequi debebit, perinde ac si idem servus sub condicione liber esse iussus fuisset et lite contestata condicio exstitisset: nam nec petitoris iam interest hominem recipere et res sine dolo malo furis eius esse desiit. quod si pendente condicione iudicaretur, iudex aestimare debebit, quanti emptorem invenerit. Cavere autempetitor ei cum quo agitur non debebit.Boue subrepto et occiso condictio et bouis et corii et carnis domino competit, scilicet si et corium et caro contrectata fuid eorum, de quibus supra dictum est, condicet, omnimodo exceptione summouetur. contra si corium condixerit et pretium eius consecutus bouem condicet, offerente fure pretium bouis detracto pretio corii doli mali exceptione summouebitur.Idem iuris est uuis subreptis: nam et mustum et uinacia iure
Abbreviated transcription (Latin):
ũ sti cõnum diuidundo iuaicio
an procatus es.ut si prouocasti ꝯͥ
diuidundo indicoamisism con¬
dicionem. siprouocatus es: retiña.
Aeratius lib̾is menbralianmm
aristonem existimasse resferet.⁊
eum cuipignori res dita sitinẽ¬
ticonicione actumsi e sub
xargẽto subrepto pocula facta
condici posse . fulcimus ait. Ergoi
conditiõe poculorum ẽti. Ane cela

Expanded text:
sti communi diuidundo iudicio an prouocatus es, ut, si prouocasti communi diuidundo iudicio, amiseris condictionem, si prouocatus es, retineas. Neratius libris membranarum Aristonem existimasse refert eum, cui pignori res data sit, incerti condictione acturum, si ea subargento subrepto pocula facta condici posse Fulcinius ait: ergo in condictione poculorum etiam caela
Abbreviated transcription (Latin):
Icet fur paratus. fuĩt eisope
tem pemptaẽ: tamẽ durar¬
e condicõnem ueteres uolu¬
erunt. Quia uidetur qui
primo mnutodomino remꝯ

Expanded text:
icet fur paratus fuerit excipertem perempta est, tamen durare condictionem ueteres uoluerunt, quia uidetur, qui primo inuito domino rem
Abbreviated transcription (Latin):
t̾ierint res conditioe timen te
neatur iscum quo  agctur.
tonllẽdam condictoem offer¬
atur suus fintiuus.in mnali¬
ud nomͣ᷑ aliumq ie stacum ob¬
lizõis. transferatur Nee me
mouet. an presens bomo fuit.
nec ne. cũi moraquenembat
ee furco. ułutiquardam dele¬
uis indebitos nummos scics
accepit. uidendum si procura¬
tor suos nũos soluat.an ⁊ ip̃i
furtum fiat. Et pomponius e
cere ait excausa fintiua. S ⁊
me condic̾e siratum hab̾ãt ꝙ
indebitum datum sits ic alt̾a
cconditions alt̾a tollitur.

Expanded text:
ierit res, condictione tamen tenneatur is, cum quo depositi tollendam condictionem, offeratur seruus furtiuus an in aliud nomen aliumque statum obligationis transferatur: nec me mouet, praesens homo fuerit nec ne, cum mora, quae eueniebat ex furto, ueluti quadam deleuis indebitos nummos sciens acceperit, uidendum, si procurator suos nummos soluat, an ipsi furtum fiat. et Pomponius epcere ait ex causa furtiua: sed et me condicere, si ratum habeam quod indebitum datum sit. sed altera condictione alt
Abbreviated transcription (Latin):
tiriei lib̾tatem iuberi ꝑ¬
in ꝯpellendus cĩt man¬
numicterecum qui fũ¬
se fuis numinis redem¬
oportet.I dem.
primo quis petat pꝰ sen
tenciam aduersariuma e¬
dictum primum.mori¬

Expanded text:
tui ei libertatem iubet. proinde compellendus erit manumittere eum qui se suis nummis redemoportet. Idem lprimo quis petat post absentiam adversarii edictum primum, mo
Abbreviated transcription (Latin):
Eminocẽ cam maiori
cognitiom p̾rudittum
fici non o portet maiorẽn¬
ipaquestio minorem ca¬
usam ad se trabit. ¶De.¬
Dictum q: abante cessore
emdatume innum̃o tri¬
ium edictorum mim̃an
debet.Plane licet omnis
ab ante cessore urarm ecli¬
inus habuit rem uidetur
retro res in iuditium rec
ctis. in filium. f. conpetit ⁊¬
actõ. S mortuo filio pꝰ n
tis ꝯtestatioem tñs feitur
iudicium inpacrem.dum¬
taxat depeculio.⁊ ꝙ inrem

Expanded text:
minorem causam maiori cognitioni praeiudicium fieri non oportet: maior enim quaestio minorem causam ad se trahit. Idedictum, quod ab antecessore datum est, in numero trium edictorum connumerari debet. plane licet omnis ab antecessore numeinus habuerit, videtur retro res in iudicium rectctis in filium familias competit actio: sed mortuo filio post litis contestationem transfertur iudicium in patrem dumtaxa
Abbreviated transcription (Latin):
alitior̃ cause. uelpsone.
uel tp̃is ⁊ ita orinem e¬
dictorum.uł ꝯpedium
crus supuen̾it. tunc ab¬
sens citaͣi tebet ⁊ fiũres¬
podeit. siue nõ respondeit.
tumpemptorum in petͣ¬
int ab sit die cogͣtionis. is
uo adũsus quem impe¬
tratumẽ adfit. cunc circũ¬
ducẽctum eĩt. eclictum
pemptorium. neq ca i
cognoscetur. nec ẜ presen¬
tem pronuntiabitunci
icumctucto ecticto uide¬
amus. anamplius reus
ꝯucriri possit. anucro sa¬
tia cinedicti pem̾̃it ⁊ ma¬
g ẽ. ut instantiatm̃ peat.

Expanded text:
icione causae uel personae uel temporis ita ordinem edictorum uel compendium eius superuenerit, tunc absens citari debet: et siue responderit siue non responderit, tum peremptorium impetrauit absit die cognitionis, is uero aduersus quem impetratum est adsit, tum circumducendum erit edictum peremptorium neque causa cognoscetur nec secundum praesentem pronuntiabitur. Circumducto edicto uideamus an amplius reus conueniri possit, an uero satia tantum edicti periit: et magis est ut instanti
Abbreviated transcription (Latin):
go.melius ẽ: dicẽ idue¬
nire iudicium nõ deq¬
uo actum ẽ. ut uenire
sz io non uenire dequo : no¬
tes no alter lis expediri
pt̃ quam sialt petitor abotaee
possessor sit ẽẽ debet. ⁊ q¬
Ecte defendit. hoc ẽ iudi¬
tium accipe. uł pse uelu
palium. s cum sacis daꝰ m¬
tionelnec ille uideturd.¬
matio exco quodint¬
est fit.s. exeo quouin
Nte iuratur deniquie
q predoni depoĩci⁊ icõm¬
modati obeam cãmope¬
te accioei non dubitatur
Siquis aliquo uroitio
ncturus iudicacum sol¬
ul satis accipe dem in al¬
io rudicio agat. non om¬
ittitur. stipuło. quia xx
aliare cautum uidetum.
ulier debet illic ubi mar¬
itus domiciium huĩc ñ
ubi inscrum̃tum do ta le

Expanded text:
go? melius est dicere id uenire in iudicium non de quo actum est ut ueniret, sed id non uenire, de quo notes non aliter lis expediri potest, quam si alter petitor, alter possessor sit: esse enim debet cte defendi hoc est iudicium accipere uel per se uel per alium, sed cum satisdatione: nec ille uidetur dematio ex eo quod interest fit, sed ex eo quod in litem iuratur: denique et praedoni depositi et commodati ob eam causam competere actionem non dubitatur. Si quis alio iudicio acturus iudicatum solui satis acceperit, deinde in alio iudicio agat, non committetur stipulatio, quia de alia re cautum uidetur. ulier debet illic, ubi maritus domicilium habuit, non ubi instrumentum dotale
Abbreviated transcription (Latin):
Ilocus in iubendo iudi¬
care non ẽ conpreben so:
uiderur co leco iudicar¬
care ĩssisse quo solet iu¬
dicari fine incomonti¬¬
gantium. ꝑ dulus .⁊.¬

Expanded text:
i locus in iubendo iudicare non est comprehensus, videtur eo loco iudicare iussisse quo solet iudicari, sine incommodo litigantium. Paulus li
Abbreviated transcription (Latin):
ssas .t. testis dicant. m
quib lib̾tatẽ fibi retic¬
tam asseu̾ant. Item ar¬
cioris an none populi. r
census ctiam. false mone¬
te criminisis cos dominos
detegẽ fuis ꝑmissum ẽ.
preterca si fidei ꝯmassaria
lib̾tatem abhis petãt. S ⁊
siqui siusmũnis redemp¬
tos set non manumissos
cc̃ placiti fidem asseuent
liber etiam eẽ iussus sic̃es
rectident arbittumꝰ cc̃ do¬
minum itõibus excuci¬
uendis recte petet. S si
quis fidem aucuius clegĩt
ut mimris etus redimat᷑
atq his sotucis manu¬
mictitur nec ill e oblatã¬
s poea pecãm suscipere uel¬
le cdicat cctus fidem dete¬
gendi ẜuo potestas tribu¬
ta est.
Paulus miri¬

Expanded text:
as testamenti dicant, in quibus libertatem sibi relictam adseverant. item artioris annonae populi Romani, census etiam et falsae monetae criminis reos dominos detegere servis permissum est. praeterea fideicommissam libertatem ab his petent: sed et si qui suis nummis redemptos se et non manumissos contra placiti fidem adseverent. liber etiam esse iussus si rationes reddiderit, arbitrum contra dominum rationibus excutiendis recte petet. sed et si quis fidem alicuius elegerit, ut nummis eius redimatur atque his solutis manumittatur, nec ille oblatam pecuniam suscipere velle dicat, contractus fidem detegendi servo potestas tributa est. Paulus li
Abbreviated transcription (Latin):
rausus hanc omifit.po¬
ca quamiris autera sen¬
tentiam reuerti ad hãc
taias emi uoluĩt qua¬
uis maior pars hereclita
quibydam clarissimis ⁊¬
inis argenti uel auri pȯ¬
do renctasi susficns ad
huius moi. f. omissa ro¬
me patrimonum noz
pais maior cotius patri¬
monii inprouincia sit
dici oportet.rome eẽt pͥs¬
tanclum. Nec enim u̾im¬
re habitum uolurit bi
quibus retiqiat tamo

Expanded text:
usus hanc omisit, postea, quamuis ante sententiam, reuerti ad hanc entarias emi uoluerit, quamuis maior pars hereditatiquibusdam clarissimis uiris argenti uel auri pondo relicta et sit sufficiens ad huiusmodi fideicommissa Romae patrimonium: licet maior pars totius patrimonii in prouincia sit, dici oportet Romae esse praestandum: nec enim ueriorem habitum uoluit his quibus reliquit
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯrelicta est eoloci fic dic¬
enctum e no soebe pres¬
cribi ei qui peti quafi i¬
maior pras hereclitatis
alibi sit.S sinon .Fo.¬

Expanded text:
relicta est eo loci sit, dicendum est non debere praescribi ei qui petit, quasi maior pars hereditatis alibi sit. Sed si non f
Abbreviated transcription (Latin):
cirit incri facere eis alienz¬
facułta olta. esenim alies¬
num patrimonium co¬
tum inminuere ꝯstar.i
nõcerti loci facultates qr
inbꝰ destinatum fir pa
crimontum. uc putat
alimentis pradis quer

Expanded text:
cuit nihil facere aeris alienfacultatium: aes enim alienum patrimonium totum imminuere constitit, non certi loci facultates. quid ibus destinatum sit id patrimonium, ut puta alimentis praestandis quae
Abbreviated transcription (Latin):
ducrsus menisoran a¬
giorum p̾cor infictũ
accõnem ꝓpofuit.
aquo fallinos ñ o porcet nã o¬
int̾ ẽ nr̃a nefallamur in mo¬
di renuntiatione. si forte dea
hãc accõnem ꝓposuit. quia nͥ
credidrunt ueteres incertale
ꝑsonas locationem ⁊ otucti¬
onem ec̃ s mag̃ oꝑam benefi¬
tii ioco preteria id qd̾ dacur

Expanded text:
duersus mensorem agrorum praetor in factum actionem proposuit. a quo falli nos non oportet: nam interest nostra, ne fallamur in modi renuntiatione, si forte uel hanc actionem proposuit, quia non crediderunt ueteres inter talem personam locationem et conductionem esse, sed magis operam beneficii loco praeberi et id quod datur
Abbreviated transcription (Latin):
tione uenditione. condu¬
ctionemandato. Ideo pecliꝰ
ait. alienam rem dantẽ :¬
nillam contraiħe ꝑmutͣ¬
tionemĩgitur exaltera par¬
te craditione fc̃a. siat tͥ rẽ
am rem maccepisse de q̃ꝯ
datin ꝯdicionilocus est.

Expanded text:
tione uenditione, conductione, mandato.Ideoque Pedius ait alienam rem dantem nullam contrahere permutationem.Igitur ex altera parte traditione facta si alter rem am rem accepisse, de qua datur, condictioni locus est
Abbreviated transcription (Latin):
onstitui pot̾ actoretiã
ad unoui opis nũciatio¬
nem ad̾ scipulationes mͦ¬
terponendas ucluti lega¬
torum.dampni infectim
dicatum solui quamiuis
suo pocio ciuitatis cam̾i de¬
beat. S si actori cautum f.¬
fu̾it utił accõ idministrato¬
rirerum ciuitatis dabitur¬
us. de negocus gestis

Expanded text:
onstitui potest actor etiam ad operis noui nuntiationem et ad stipulationes interponendas, ueluti legatorum, damni infecti, iudicatum solui, quamuis seruo potius ciuitatis caueri debeat: sed et si actori cautum fuerit, utilis actio administratori rerum ciuitatis dabitur. DE NEGOTIIS GESTIS
Abbreviated transcription (Latin):
iuitates si ꝑ eos quires
earum administrent nõ
defenduncurnec quic¬
qͣm est corporale rei publi¬
ce ꝙ possideatur ꝓ accõnes
debitorum ciuitatis agẽ¬
tib satis fieri oportet.¬

Expanded text:
iuitates› si per eos qui res earum administrant non defenduntur nec quicquam est corporale rei publicae quod possideatur, per actiones debitorum ciuitatis agentibus satisfieri oportet.
Abbreviated transcription (Latin):
oqui in negom publicũ
sumptum fecit ⁊ putodã¬
dam accõem inmunicipe
Siquid uniu̾sitati debet᷑
migulis non deberur nec
ꝙ d uniu̾sitas singłi del¬
ent¶ Inde cunonib. uł al¬
eis unrũsitatibꝰ mcs̃ re¬
⁊feit utrum omnes maͬ

Expanded text:
o, qui in negotium publicum sumptum fecit, puto dandam actionem in municipes. Si quid uniuersitati debetur, singulis non debetur: nec quod debet uniuersitas singuli debent. In decurionibus uel aliis uniuersitatibus nihil refert, utru
Abbreviated transcription (Latin):
gnoratia age opã ãt eodãte. tc̃
⁊ añ peccia solutãnd quod
ĩtẽ cũ c̾dicore agi. ¶ticius pe
ccuiã cͣuã accep̾. agĩo seio sb̃p¬
ignore culleoriustos cullcos
c̃seins ĩoreo hab̾s nissus exoff¬
icio ãn̾ne cẽtuoculleos adãno¬
nam stunit. ac prea ĩstãciasen

Expanded text:
c et ante pecuniam solutam in id quod interest cum creditore agi. Titius cum pecuniam mutuam accepit a Gaio Seio sub pignore culleorum: istos culleos cum Seius in horreo haberet, missus ex officio annonae centurio culleos ad annonam sustulit ac postea instantia Gaii
Abbreviated transcription (Latin):
attĩgat. cum dio in uiuas
no ꝯuemendum.. Reda¬
cte in quid pecunie exp̃tio
rerumueditarum. Red¬
actam sic accipiemus. non
solum iam exactam ũm
tem res dicͣcit. huic ip̃e resͣ
ẜ si forretalies fur̃nt qł stiles¬

Expanded text:
egat eum omnino in usuras conueniendum. 'Redactae', inquit, 'pecuniae ex pretio rerum uenditarum.' redactam sic accipiemus, non solum iam exactam, uerum tem res distraxerit? hic ipsae res d si forte tales fuerunt, quae
Abbreviated transcription (Latin):
demum restituat. sibone
ratumiat ubideꝑdite funt.
⁊ cdiminucte: ũm pretiu
debet pr̃an quia sipetiorre
ꝯsecutus esset di straxisser.
⁊ ump̃cium rei nõ ꝑderet.

Expanded text:
demum restituat, si bonaratum. at ubi deperditae sunt et deminutae, uerum pretium debet praestari, quia si petitor rem consecutus esset, distraxisset et uerum pretium rei non perderet.
Abbreviated transcription (Latin):
diderit. petitioem herectita¬
tis eum tenen. sium.iam
p̃cium recep̃ fiũra pet̾e poss¬
it.ut ⁊ hic accionib suis
cedat. ¶Idem scͥpsici patro¬
num hereclitatem pet̾e nõ
posseᷤ abeo cuilib̾tus infrau¬
dem alienaũqr caluifiana
accice ei tenetur: patronia
utem nõ iste debitor ẽ non
herecditarui. Ergo necabeo
peti herecticas pot̃. ¶Ioem

Expanded text:
diderit, petitione hereditadiderit, petitione hereditatis eum teneri, siue iam pretium recepit siue petere possit, ut et hic actionibus cedat.Idem scribit patronum hereditatem petere non posse ab eo, cui libertus in fraudem alienauit, quia Caluisiana actione ei tenetur: patroni enim iste debitor est, non hereditarius. ergo nec ab eo, peti he
Abbreviated transcription (Latin):
lpianus. Quod si indiemꝰ
sit debicor uel sub alitioe. a
quo petita ẽ. herectitas. non
deb̾e cum non glampnari.
Rei plane iucdicate tempr
tituendo hoc debito cum ch¬
es uen̾it uel oclitio extititp̃
⁊ isquipciarerum bereclica¬
narum possidet item qui a
debitore hereclitaĩo exegit ꝯ
peticioẽ heretitatis tenetur¬
scribit. abeo quri petir here¬
ditacem⁊ litis extimatioe
peci. ¶ Lon solumautem
adebitore defimeti. Setiam
adebitore hereditario peti
he reclitatis. potꝰ deniq ie a¬
beo qui negm̃ heredium gess¬
it.⁊ celso ⁊ uiliano uidetur
petihereditatem posse  n
quea quam ab hrdis debi¬
core petiherectitatas ñpot̾¬
Iulius scribit siis qui ꝓ
herede possidet uifu̾int de¬
iectꝰ .s. peti abeo herectitate
posse quasi tuns possessoe̾
quibt inc̾dictum uirriͦ i¬
cecłe debet. ¶S eteum quide¬
iecit peticẽ herectitatis tem̾.
quiares hereclitaias posseꝰ¬
ssore possidet. ¶Ide nulius
aitisiue quis possidẽs. Nue

Expanded text:
ictum.Quod si in diem sit debitor uel sub condicione, a quo petita est hereditas, non debere eum damnari. rei plane iudicatae tempustituendo hoc debito, cum dies uenerit uel condicio extiterit.Sed et is qui pretia rerum hereditariarum possidet, item qui a debitore hereditario exegit, petitione hereditatis teneturorum ait ab eo, qui petit hereditatem et litis aestimationem posse.Non solum autem a debitore defuncti, sed etiam a debitore hereditario peti hereditas potest: denique ab eo, qui negotia hereditaria gessit, et Celso et Iuliano uidetur peti hereditatem posse, sed quaquam: ab heredis enim debitore peti hereditas non potest.Iulianus scribit, si is, qui pro herede possidebat, ui fuerit deiectus, peti ab eo hereditatem posse quasi a iuris possessore, quia habet interdictum unde dere debet: sed et eum qui deiecit petitione hereditatis teneri, quia res hereditarias pro possessore possidet.Idem Iulianus ait, siue quis possidens siue
Abbreviated transcription (Latin):
mp̃ẽ sit obligatus ĩdeo
autem qui locupletior sc̃s
nõẽ: nontenetur. ut siqͥs
putans se exasse heredem
partem dimitiam. uł he¬

Expanded text:
pse sit obligatus.Adeo autem qui locupletior factus non est non tenetur, ut si quis putans se ex asse heredem partem dimidiam he
Abbreviated transcription (Latin):
dus sit. siuelit dare rem ñ
tĩoẽ ẽẽ deb̾e acttor is an ħ̾
mag̾ possessor audiendo
sit. stuclit rem tratere lic
det̾iore in factam. ñ petitor
sipretium desidat. ꝙ ĩu̾ecũ¬
dii sit tale desidium anũo
orsit ⁊ ioꝙ amplius hr̃ ex
pretio restituẽ debeat. uidẽ¬
dumsnam moratione cdi¬
ui ad̾mi itaẽ dispicite pa

Expanded text:
dus sit, si uelit rem dare, non tionem esse debere actoris: an hic magis possessor audiendus sit, si uelit rem tradere licet deteriorem factam, non petitor, si pretium desideret, quod inuerecundum sit tale desiderium: an or sit, et id quod amplius habet ex pretio restituere debeat, uidendum. nam et in oratione diui Hadriani ita est: 'Dispicite, pa
Abbreviated transcription (Latin):
se nõ ꝑtinere etiam. siante
litem ꝯtestatã fectunt quo
minnus possidet ꝑ inde con¬
dempnatos quacsi possidẽt
Eoutem qui iustas causas
huissẽt. qua q̃r bona ad seꝑti¬
nerc existimassent. usqu eco
dumtarat. quo iocupeltiões
ercare facti cet petitam. autez
affico bereditatem ex cotem¬
pore existimandum cẽ quo
primum scieũ: quisquo eam
a se peti .i. cumprimum. auc
dem̃itiatum cẽteraut lict̃is
erunc. ¶ aptanidae igrcuir no

Expanded text:
 etiamsi ante litem contestatam fecerint, quo minus possiderent, perinde condemnandos, quasi possiderent: eos autem, qui iustas causas habuissent, quare bona ad se pertinere existimassent, usque eo dumtaxat, quo locupletiores ex ea re facti essent.Petitam autem fisco hereditatem ex eo tempore existimandum esse, quo primum scierit quisque eam a se peti, id est cum primum aut denuntiatum esset ei aut litteris erunt.' aptand
Abbreviated transcription (Latin):
ti acced̾e. S siexitinsecu.
no quia ꝑsoe possessor ac¬
cetũt. ¶ Fructus autem õs
hereditatem auget. siue a¬
te aditam. siñ pꝰaditam
hereditatem accesẜ its ⁊
partus acillarumsinedu
bio augẽt hereditatem
cum precliximus omnes
simplum solutmt ¶
recteait. sinoxali iudico
comdempacus sit possess¬
or defc̃to. ñ posse eum de¬
dẽcem nore offõ iudicis li¬
banquia tãdiuquis habe¬
et nore dedẽd̾ facultate.
quamdiu iudicaticont¬
ueniatur. po susceptum.

Expanded text:
e: si extrinsecus, non, quia personae possessoris accedunt. fructus autem omnes augent hereditatem, siue ante aditam siue post aditam hereditatem accesserint. sed et partus ancillarum sine dubio augent hereditatem.Cum praediximus omnes simplum soluturum.Idem recte ait, si noxali iudicio condemnatus sit possessor defuncto, non posse eum dedentem noxae officio iudicis liberari: quia tamdiu quis habexae dedendae facultatem, quamdiu iudicati conueniatur, post susceptum
Abbreviated transcription (Latin):
.xi. dig̾. si possessor ex peco¬
u. ma be reclitasa hoĩem
eͣmit ⁊ abeo petatur hered¬
itas. itain herectitatis ue¬
tatis int̾furit eum emii.si
fui cã en̾ric: precium uen¬
ire. ¶ Si mili m̃o. ⁊ fifunt¬
um beredicarum distrax̃¬
ut si quidem sine cãaips¬
um fundum. ⁊ fructus
inhereditatis peticionem
uenire qudsi eiͣs ex soluẽ¬
digrã bereditan id fecĩtñ
amplius uenire quam
precium. ¶ Item non so¬
lum eaque motis tempo¬
aͥgnita herecditati acces¬
sint uenire inherectita.¬
tis petitioẽmi. Lamhere¬
ditas.⁊ agrrifum recepit.
et dimimitioem. s ea

Expanded text:
m, si possessor ex pecunia hereditaria hominem emerit et ab eo petatur hereditas, ita uenire in hereditatis tatis interfuit eum emi: at si sui causa emit, pretium uenire.Simili modo et si fundum hereditarium distraxerit, si quidem sine causa, et ipsum fundum et fructus in hereditatis petitionem uenire: quod si aeris exsoluendi gratia hereditarii id fecit, non amplius uenire quam pretium.Item non solum ea quae mortis tempoaugmenta hereditati accesserunt, uenire in hereditatis petitionem: nam hereditas et augmentum recipit et deminutionem. sed ea,
Abbreviated transcription (Latin):
competet sifactus sic locu¬
peletior ꝓinde nõ solum
sipretium. setiampena p̃¬
ni̾ris pot̾it cdiciquia locu¬
pletior incotum factus ẽ
debere uemolicet dep̃tio
solum mõ .s. sit locutus

Expanded text:
sit locupletior.Proinde si non solum pretium, sed etiam poena tnerit, poterit dici, quia locupletior in totum factus est, debere uenire, licet de pretio solummodo senatus sit locutus
Abbreviated transcription (Latin):
xozuel Maritus. ⁊ placet nb̾
inbiamsententiara ꝓpossess¬
ec̃ possidẽ eum. ⁊ ĩo peticioe
hereclitatis tenebitur. Itẽ
prodote titulus recip̃ ꝓposse
dotem sciẽs accepi⁊ si lega¬
tum michi solutume. ex
falsa cã scĩenti utiq ꝓo
ossessore possideo¶ Is aute
qui restituit hereclitatẽ
cetum herectitatis peticioe
non pocest.nisi dolo fecit.
i. sisciens restituit. Nam
⁊ dolus p̾ficus uenit inẜ
creclicatis petioẽmquasi
dolo defieĩt possidefNeran̾
it. ab h̾rde peti herectica¬
cem posse. etiam si ignoret
ꝓherede uel ꝓpossessore de¬
Quid siquis herectitatẽ
debet enrĩt. an util ineu̾
pericio hrditatĩ deb̾et daci
nesingłis iudiciis uexa¬
retur uenditorem enim
ceni cẽtum ẽS finge nõ
extare uencdictem. uel m¬
odico uendidisse. ⁊ bone¬
fidei posse sio̾em. firissẽ. an
porrigi mamis ade p̾torẽ
debeant putat gaius
casius dãda matcioem ut¬
etiam sipa ruo p̃cio nsso
uendẽ haberes tito heredi

Expanded text:
xor uel maritus: et placet nobis Iuliani sententia pro possessore possidere eum, et ideo petitione hereditatis tenebitur. item pro dote titulus recipit pro podotem sciens accepi. et si legatum mihi solutum est ex falsa causa scienti, utique pro possessore possidebo.Is autem qui restituit hereditatem teneri hereditatis petitione non potest, nisi dolo fecit, id est si scit et restituit: nam et dolus praeteritus uenit in hereditatis petitione, quasi dolo desierit possidere.Neratit ab herede peti hereditatem posse etiam si ignoret pro herede uel pro possessore det.Quid si quis hereditatem emerit, an utilis in eum petitio hereditatis deberet dari, ne singulis iudiciis uexaretur? uenditorem enim teneri certum est: sed finge non extare uenditorem uel modico uendidisse et bonfidei possessorem fuisse: an porrigi manus ad emptorem debeant? et putat Gaius Cassius dandam utilem acet si paruo pretio iussus uendere heres Titio he
Abbreviated transcription (Latin):
beredes. Nam ⁊ fiisqui
baheres non exat cocum
consumpsissesine ubi¬
onõtenentur. quasi loc¬
upletior nonfactus. So
inposiciquestiõẽ crib di
ũsionib. relaettis. ima pͥ¬
ma. drinde alia. posse dici
totum quod suꝑ ẽ resti¬
tue eum debere. q̃ si sua
partem ꝯsũpsit. tertia u¬
reait utiquie nõ nichil
restituendum. d̾ illo d¬
ubitat᷑. utrum cotum
anpartem restituẽdum
dicat. puto tamem re si¬
dinm integrum nõ ee
restituendum. s partẽ
eius dimiduam. Oxii:
autem qui sex herectita¬
tem erogauit. utrũtotũ
decẽcda. anũo prata patri¬
monio erus ⁊t putat pe¬
nm hereditarum ebib¬
it. utrum cotum herecli¬
tati expensum feratim.
an aliquid depacrimoni¬
o eius inid factus locup¬
letior urideatur. ꝙ soleba
ip̃e errogare ante delata
hereclitatẽ ut siquis batrrᷤ
contemplatioẽ herectitat

Expanded text:
edes: nam et si is qui heres non erat totum, consumpsisset, sine dubio non tenetur, quasi locupletior non factus. sed in proposita quaestione tribus uisionibus relatis, una prima: deinde alia posse dici totum quod superest restituere eum debere, quasi suam partem consumpserit: tertia ure: ait utique nonnihil restituendum, de illo dubitat, utrum totum an partem restituendam dicat: puto tamen residuum integrum non esse restituendum, sed partem eius dimidiam. Quod autem quis ex hereditate erogauit, utrum totum decedat an uero pro rata patrimonii eius? ut puta penum hereditarium ebibit: utrum totum hereditati expensum feratur an aliquid et patrimonio eius? ut in id factus locupletior uideatur, quod solebat ipse erogare ante delatam hereditatem: ut si quid lautius contemplati
Abbreviated transcription (Latin):
rerum pccieusiłas ñẽe exigen¬
das it̾q insimilib caus¬
is ẜuandum ẽ. Item pla¬
cẽ aquibus herectitas petita
fuisset.siadũsus eos iudica¬
cum ẽẽ p̾tia que ad eos renĩ
ex heredita uectitarum pue¬

Expanded text:
rum pecuniae usuras non esse exi- gendas idemque in similibus causis seruandum. Item ple, a quibus hereditas petita fuisset, si aduersus eos iudicatum esset, pretia, quae ad eos rerum ex hereditate uenditarum perue
Abbreviated transcription (Latin):
potest existimari in locum
kereditarie rei uendice p̾̃ti¬
um eius sucessisse⁊ quocdã¬
modo ip̃m herecditanarum
fictum Oportet igitur posse¬
ssorem.⁊ rem restituere peti¬
tor quod exuẽditioẽ eius
ticuere debebit bõe. f. posse
dum ẽ finge pretium acce¬
ptum.uel ꝑclidis seł: con¬
sumpsisse. uel doassea ũb¬
um quid̾ẽ ꝑuenisse am¬
biguumẽ. solumneħꝯci¬

Expanded text:
potest existimari in locum hereditariae rei uenditae pretium eius successisse et quodammodo ipsum hereditarium factum.' oportet igitur possessorem et rem restituere petitori et quod ex uenditione eius tituere debebit bonae fidei possesdendum: finge pretium acceptum uel perdidisse uel consumpsisse uel donasse. et uerbum quidem peruenisse ambiguum est, solumne
Abbreviated transcription (Latin):
dici nec ab initio pretium
uenire. qm̃ fuit res hered
distractarum ñ herecditħ¬
arum fecit mentioẽm. res¬
tituitam̃ non debet quia  e¬
nicł ap̃ cum remanet. s¬
indebicum ex egit restitu ere
cum ñ debere. nec inputatm
ressit rectubitahit u̾tiq ie¬
⁊ heredit᷑a ⁊ pretium no
ueniet & refusum est. S
⁊ si obuenctitionem obstric¬
tus sit ep̃tori en possessor
hereclitatis chicenctum eĩt
prospicici cauticẽm. ¶Are¬
tituere  i p̃tia debebit po¬
ssessora si deꝑidite sit̃ res .ł
diminiuite. s itum ita

Expanded text:
dici nec ab initio pretium uenire, quia non fuit res hereditate distractarum, non hereditariarum fecit mentionem, restitui tamen non debet, quia nihil apud eum remanet. nindebitum exegit restituere eum non debere nec imputaturum res sit redhibita, hic utique et hereditaria est et pretium non veniet quod refusum est. Sed et si ob venditionem obstrictus sit emptori possessor hereditatis, dicendum erit prospici ei cautione. Restituere autem pretia debebit possessor, etsi deperditae sunt res vel deminutae. sed utrum ita
Abbreviated transcription (Latin):
sic: nue niet in heredicatĩpe¬
ticioe m qr hr̃s id ẽpetitor eã
uenclicare potest. nec nlła
exceptiodatur possessori¬
remunt ⁊ hec res inheredi¬
tatis peticionem/inquib
po ssessor retẽticẽm huit/ nõ
etiam pericione ułuci fiu¬
sau̾at defunctus petitoris
rem noneẽ ⁊ decesfit debẽt
hee quoq re resticui. In mo
⁊si possessor suaculpa eas¬
Idemq ie eĩt inp̃dõe. licet p̃p¬

Expanded text:
sit, non ueniet in hereditatis petitione: quia heres, id est petitor, eam uindicare potest nec ulla exceptio datur possessori.Ueniunt et hae res in hereditatis petitionem, in quibus possessor retentionem habuit, non etiam petitionem: ueluti si iurauerat defunctus petitoris rem non esse et decesserit, debent hae quoque restitui. immo et si possessor sua culpa eas idemque erit et in praedone, licet hi
Abbreviated transcription (Latin):
necuicta he reclitate legata
eo tempore sotuĩt legarta.
quoad huc nulla contro¬
tio datur piculum est nepp̃a
inopiamerus cui solutum:
dem exretẽti õe rerum brca¬
taniarum sibi satis faciat.
ut ⁊ suo picło eas exceat.

Expanded text:
euicta hereditate legata eo tempore soluerit legata, quo adhuc nulla controtio datur, periculum est, ne propter inopiam eius, cui solutum dem ex retentione rerum hereditariarum sibi satisfaciat, cut suo periculo eas exerceat.
Abbreviated transcription (Latin):
honabant mag̾ hereditatẽ.
quam fructui canrut fitã
arbitro petitoris quam¬
lem ꝯputatiõem faciat ad¬
ũsus male.F. psessorem.
utrum ip̃ius rei ⁊ fructirẽ.
an preciia uufurarum pr
motam controũsiam.
lic̾et autem de his locutus
.s. sic qui seberedes eristim¬
ent. tñsibonorum possess¬

Expanded text:
abant magis hereditatem quam fructui erant: ut sit in arbitrio petitoris, qualem computationem faciat adversus malae fidei possessorem, utrum ipsius rei et fructuum an pretii et usurarum post motam controversiam. Licet autem senatus de his locutus sit, qui se heredes existiment, tamen et si bonorum possess
Abbreviated transcription (Latin):
ieentur. uł exalia quac̃or ie
causa bõa adeumpuenĩnts¬
ꝯ.ħ. locum habebit ⁊ siciuita¬
gat. licet in publica causa fac¬
tum sic. ¶ Non solum aute

Expanded text:
icentur uel si ex alia quacumque causa bona ad eum peruen locum habebit: et si ciuitast qui ambigit, licet in publica causa factum sit.Non solum autem
Abbreviated transcription (Latin):
dequib cum forma senatꝰ
e io marcu quintus iuł
consules u̾ba feceruntdis
q̃urip̃r cesar t̃ian patricui
to nonas mact que ꝓxim¬
i fu̾rnc libello opellorus
ẽẽt quid fiẽi placer dequa re

Expanded text:
de quibus cum forma senatuse idus Martias Quintus Iulius consules uerba fecerurator Caesar Traiani Parthici to nonas Martias quae proximae fuerunt libello complexus esset, quid fieri placeat, de qua re
Abbreviated transcription (Latin):
euanescat adũsus eum qui
desut litiextrinatio ⁊ magis
euanesc̾e.aic. nisi petentis
int est certe inquit sirem
patus sit resticue inclubit¬
atum eĩt euanesce s fiiscͥ¬
ueniatur eum qui possid
nonlib̾abicur. ¶Item ade¬
bitce herectitaio qĩ ainis p¬

Expanded text:
evanescat adversus eum qui desiit litis aestimatio: et magis evanescere ait, nisi petentis interest: certe, inquit, si rem paratus sit restituere, indubitatum erit evanescere. sed si is qonveniatur, eum qui possidet non liberabit. Item a debitore hereditario quasi a iuris p
Abbreviated transcription (Latin):
solos fructus hereclitatis
retinet dicendumeĩt. te¬
netur enim ⁊ is herectita¬
tis peticioẽ. ¶ Sł quis sic¬
ens alienam emrit herecli¬
tatem. qĩ ꝓpossessore pos¬
sidet ⁊ sic petiabeo herecti¬
tatem quidam putat
quam sentitiam ñ puco

Expanded text:
solos fructus ex hereditate retinet, dicendum erit: tenetur enim et is hereditatis petitione. Si quis sciens alienam emit hereditatem, quasi pro possessore possidet: et sic peti ab eo hereditatem quidam putant. quam sententiam non puto
Abbreviated transcription (Latin):
ee ullam cam possessiois po¬
sit cdicẽ ⁊ iõ fur ⁊ raptor peti¬
õe hereditatis tenẽtur. Com
slam si afil̃ioso em̃o sciens.
ꝓpossessore pꝯsit̾o: Item in

Expanded text:
ec ullam causam possessionis possit dicere: et ideo fur et raptor petitione hereditatis tenentur.Omnibus nam si a furioso emero sciens, pro possessore possideo. item in
Abbreviated transcription (Latin):
m̃ si ño ꝯtestetur. nõ
expectãtur lib̾alia ruditi
a.⁊ita ctiuus pirus reser¬
ip̃sit:slam cum quidam
liciauanus destaçu suo
questioẽ in pͣatitiebatur. ⁊
ne matitrus prouintiare¬
tur de conclitiõe fua nols cr¬
bat adlib̾ale iudicium. ire.
dicens fusceptͣm se demnof¬
fisioso testõ iucditium. ⁊pe¬
tit᷑um hereditatem. quia

Expanded text:
m si non contestetur, non exspectantur liberalia iudicia: et ita diuus Pius rescripsit. nam cum quidam Licinnianus de statu suo quaestionem patiebatur et, ne maturius pronuntiaretur de condicione sua, nolebat ad liberale iudicium ire, dicens suscepturum se de inofficioso testamento iudicium et petiturum hereditatem, quia
Abbreviated transcription (Latin):
iuditium. Nonu̾o sub
obtentur nndicu de in¬
officioso testõ ab ipso li¬
cimiano ñ suscep̃ti ꝑquĩ¬
quenienium deberȩ morã
matum existimactumi
uiditi ꝯcessit. si forte uõa
fide imploretur iuoiriu
dep̾hendit prañdum ci

Expanded text:
iudicium. nunc vero sub obtentu iudicii de inofficioso testamento ab ipso Licinniano non suscepti per quinquennium non debere moram matim aestimandum iudici concessit, an forte bona fide imploretur iudicium depraehenderit, praesti
Abbreviated transcription (Latin):
ut nisi peca intra diem sol¬
uatin pigms distrahat.
ia necessala eĩt diminu¬
tio.S ⁊ rẽ tempore picurã
ꝑmict̾e debet pretor distra¬
herc. ¶diuius adanus er

Expanded text:
ut, nisi pecunia intra diem solvatur, pignus distrahatur. ia necessaria erit deminutio. sed et res tempore perituras permittere debet praetor distrahere. Divus Hadrianus Tr
Abbreviated transcription (Latin):
destõ cognituro siat. ⁊ ita
ianus rescripsit. differẽ¬
dum de lib̾tate iuctium
donec de inoffitioso iucti¬
tium aut indicatur. aut
finem accipiat Icademũ
autem fustinentur uba¬

Expanded text:
mento cognituro faciat: et ita aianus rescripsit differendum de libertate iudicium, donec de inofficioso iudicium aut inducatur aut finem accipiat.Ita demum autem sustinentur libe
Abbreviated transcription (Latin):
tñ ꝑiculum ab̃rde ꝑtinet.
ut res pignoridace defunc¬
tos uł ꝯmodate de poĩteue.
⁊ ꝗ rei pignoi dace etiam sp¬
ecialis: petio ẽ ut ⁊ in ẜedi

Expanded text:
iculum ad heredem pertinet: ut res pignori datae defuncto uel commodatae depositaeue. et quidem rei pignori datae etiam specialis petitio est, ut et heredi
Abbreviated transcription (Latin):
sipossessor hereditatis uen¬
ditioẽ pargetarium facta. pe¬
ccuniam apudeum ꝓdidit
anpericioẽm hereditatis cen¬
Requi pot̾ S labeoͣ putat eu
terũ. quia suo ꝑiculo maie
argentlo creclidic¶ S octau¬
enus aic. nch eum p̃terac¬
ciõẽs pratum obhas igitur
accões peticioe heretitatiᷤ.
mala fide possedit.lab̾ois sñ¬
tentia placet:Inalto ũo qu oͣ
fide possessorẽ octaueni sent¬
entia seqnͣda ẽẽ uidetur. ¶G¬
ĩquis cum pet̾etur abeo here¬
clicas. nec ie reineque iun:
uł ut possessore̾at.uerumpo¬
ea aliquid adẽptus ẽ: an peti¬
cioẽ hereditatis uidetur gen̾

Expanded text:
si possessor hereditatis uenditione per argentarium facta pecuniam apud eum perdiderit, an petitione hereditatis tennsequi potest. sed Labeo putat eum teneri, quia suo periculo male argentario credidit: sed Octauenus ait nihil eum praeter actiones praestaturum, ob has igitur actiones petitione hereditatis mala fide possedit, Labeonis sententia placet: in altero uero, qui bona fide possessor est, Octaueni sententia sequenda esse uidetur.Si quis, cum petditas, neque rei neque iuris uelut possessor erat, uerum postea aliquid adeptus est, an petitione hereditatis uideatur teneri?
Abbreviated transcription (Latin):
reium noe̾ ꝑ q̃s ꝓhorde uł
propossessc̾e̾ de functus p¬
sedit. utiq ie teneacur.¬
iquis ab sentis nõe posfide¬
at berectitatem cumsit ĩ¬
ctum an ille ricum hãt.
putoabsentis e noe petẽ¬
dam bereditatem. ip̃ius
fortequis dixit cum ratũ
ñ hãt. iapcuracorem quasi

Expanded text:
e uel pro possessore defunctus possedit, utique teneatur.Si quis absentis nomine possideat hereditatem, cum sit incertum an ille ratum habeat, puto absentis nomine petendam hereditatem, ipsius forte quis dix‹er›it, cum ratum non habet, iam procuratorem quasi
Abbreviated transcription (Latin):
ice teni marcellus scribit.
maxtine siiam factum
diuortium ẽ. ¶ hereclem
autem etiam cͥrum rerũ
noe quasdefc̃tus proem¬
ptoe possiedit hr̾clitatis p¬

Expanded text:
eneri Marcellus scribit, maxime si iam factum diuortium est. Heredem autem etiam earum rerum nomine, quas defunctus pro emptore possedit, hereditatis p
Abbreviated transcription (Latin):
ditatis petionis iuclitiu.
donec cã fasi agatur. Quor¬
um iudiciorum quequod
in hereclitatis peticioẽ sunt.
ea auctoĩta . ẽ. ut uicħ inp̾¬
iudicium eius iudiciur
ficĩdebeat.dem¬

Expanded text:
itatis petitionis iudicium, donec falsi causa agatur.Eorum iudiciorum, quae de hereditatis petitione sunt, ea auctoritas est, ut nihil in praeiudicium eius iudicii fieri debeat.
Abbreviated transcription (Latin):
scrꝑsit prohibendum po¬
ssessorem herecditatis deqͣ
concrou̾sia cãt antequam
ais in choaretur aliquid ex
ea distraerenͥ malu̾rit pro
quantitate herectitatis uel
rerum erus resticutiõe sa¬
ti dare causa aute cognica
s sonta caritio. etiam politẽ¬

Expanded text:
scripsit prohibendum possessorem hereditatis, de qua controuersia erit, antequam lis inchoaretur, aliquid ex ea distrahere: nisi maluerit pro omni quantitate hereditatis uel rerum eius restitutione satisdare. causa autem cognita, sed solita cautio, etiam post
Abbreviated transcription (Latin):
ministratio cdiscemra ⁊ e
estimar po ssir ¶Cĩii por¬
stea ẜuus appan̾uraat cuius
nomine ꝑ procuratorem
fuat actum: ab solui debi¬
torem oporcenqe ros dom¬
ino qñq ĩe prõpriam litẽ
inferenci non obstabit.

Expanded text:
tratio discerni et aestimari possit.Cum postea seruus apparuit, cuius nomine per procuratorem fuerat actum, absolui debitorem oportet: quae res domino quandoque propriam litem inferenti non obstabit.
Abbreviated transcription (Latin):
acceptum. accidisset. Id̃o¬
que ilia interpellatione
opus est. Mem
nces euocaũ rome ꝯ petit
accio q̃si hoc tpͣrcontrar̾i¬
int. Inlegatioe ꝯmissis. edi

Expanded text:
acceptum acc‹i›disset: ideoque alia interpellatione opus est. 24 Inceps euocauit, Romae competit actio, quam si hoc tempore contraxerint.Legati ex delictis i
Abbreviated transcription (Latin):
dilaciones acciprulutiꝙ
Onisinc ⁊ in similibo cais
cognitionem ad aliquem
modum fustineri. ¶Sen¬
atorsinegochs alienis se
obtulit ul inprouincia
nodebet iniudicium rec¬
⁊ depropietate rei cłrus

Expanded text:
dilationem accipi, veluti miserit, et in similibus causis cognitionem ad aliquem modum sustineri. Senator si negotiis alienis se optulerit in provincia, non debet iudicium recm de proprietate rei divus
Abbreviated transcription (Latin):
sunt: Nam neminempi¬
uto dubicat᷑um quĩfide¬
iussor ance⁊ obligatioẽm
rei accipi possit. Iuitiũ
cebeacur non posse¶ Alist

Expanded text:
sunt. nam neminem puto dubitaturum, quin fideiussor ante obligationem rei accipi possit: iudicium debeatur, non posse. Callist
Abbreviated transcription (Latin):
Moib bone fidei iuoicis
cum non dum chies pranz¬
de peccunie ueñs siagat ali¬
quis ad int̾ponendam ca¬
utionem exiusta causa cõ¬
dempnatio fit.
De m. S luxor alegato
rome diũtit dotis nõe defẽ¬
denctum rome uirum res¬

Expanded text:
mnibus bonae fidei iudiciis, cum nondum dies praestandae pecuniae venit, si agat aliquis ad interponendam cautionem exiusta causa, condemnatio fit.m.Si uxor a legato Romae diuerterit, dotis nomine defendendum Romae uirum res
Abbreviated transcription (Latin):
debet. aut uicinum admi¬
partem dimidias crecdici
petere potest: quamuis po¬
caums filius natus sit.
quia poc̾anc plures nasci

Expanded text:
debet aut uicinum admipartem dimidiam crediti petere potest, quamuis postea unus filius natus sit, quia poterant plur
Abbreviated transcription (Latin):
uem cẽceant unus quisqr
parte quam naui ex̃c ou¬
enitur. ¶Hec rudicioi qua¬
uis hoñana sint tamẽ ꝑpe¬
tua sunt: In brdem aure
nõdabuncurpro inde et
siẜuus nautim ex̃cuit. et
mortuus ẽ depeculio non
dabitur accio. indominu.
nec intra amium. S sicu
uoluncate patris.ull dni ẜ¬
uusuł filius exc nauim.
uel cauponam. uł stabul¬
um puto etiam banc acc¬
onem in soudum eos e pa¬
tidebere qua si omnia que
ibi contingũt in solidum

Expanded text:
em exerceant, unusquisque pro parte, qua navem exercet, convenitur. Haec iudicia quamvis honoraria sunt, tamen perpetua sunt: in heredem autem non dabuntur. proinde et si servus navem exercuit et mortuus est, de peculio non dabitur actio in dominum nec intra annum. sed cum voluntate patris vel dseruus uel filius exercent nauem uel cauponam uel stabulum, puto etiam hanc actionem in solidum eos pati debere, quasi omnia, quae ibi contingunt, in solidum
Abbreviated transcription (Latin):
te dampnum dedent.licet
⁊ fuus nauta non fit: eq̃¬
iussimumeĩt inex̃citorẽ
accionem utiẽ dare hac
autem accõne suo nõc ex̃¬
releuabitur. Geruoru
autem suorum nomine
noxali cdumcaxt accoe te¬
nebicur Nancum alios
adhibet erplorar eum o¬
porcet cuius fidicuius ue¬

Expanded text:
e damnum dederit, licet seruus nauta non sit, aequissimum erit in exercitorem actionem utilem dare.Hac autem actione suo nomine exereleuabitur. seruorum autem suorum nomine noxali dumtaxat tenetur: nam cum alienos adhibet, explorare eum oportet, cuius fidei, cuius
Abbreviated transcription (Latin):
facẽ incelligiturcum.
dm. in fraude legis sen¬
centiam dixit doloaũt
malo uideti hoc face̾.
sicrudens arguatur eui
imationem litis prãre
cogatur. ¶Dem accco ꝯ¬

Expanded text:
facere intellegitur, cum dolo malo in fraudem legis sententiam dixerit dolo malo autem videtur hoc facere, si evidens arguatur eiusimationem litis praestare cogatur. Idem libro q
Abbreviated transcription (Latin):
liongius spacium int¬
siforte occupatio aliqua
uł rei fue familiaris pie¬
noxa excua patriaccoo
petitiuerit exꝑiri itate

Expanded text:
longius spatium intersi forte occupatio aliqua uel rei suae familiaris p‹enoxa, ex qua patri actio competit, uelit experiri, ita
Abbreviated transcription (Latin):
us fit: posse cum utilios
iuctitio agẽ.neclum pag̃¬
t̾ expectatur. impunita
suit maleficia quia pat̾
uenturus nõ ẽ:ueldum
uenit. sc subt̾hatasqͥ
fite depositum repedens
uel manclati agens uel
peccuniam qũa crectidit
petens. si forte pat in pro¬
uicia sit. ipe autem for¬
te rome. ul studiorum
Causa. uł alia tusta. ercã
inpune fraudem patiat
⁊egestate rome labor u
uiaciculo suo non recepro.
ustinauit a finge senator¬
lem ẽẽ filrum .f. qui patr¬
ꝗ peem hãt in prouincia
nonne augetur utilitas
ẽ ubi defunctus debuit.
priulegio excusaturͣ
Si quis tucelam uel c̃am:
uel negocium ul argẽtar.¬
iam uł quid aliud ur̃ seadi
obligõ oritur certo ioco
Bit defentere ⁊ sinode fe̾¬
rdac neq ie wbidomiciliũ
hat̃.bona possidi pacietur.¬
prõm̃ ⁊ si m̃ces uendidit¬
t certoloco. uel deposuic .ł.

Expanded text:
us sit: posse eum utili iudicio agere, ne dum pater exspectatur impunita sint maleficia, quia pater uenturus non est uel dum uenit, se subtrahit is qui  depositum repetens uel mandati agens uel pecuniam quam credidit petens, si forte pater in prouincia sit, ipse autem forte Romae uel studiorum causa vel alia iusta ex causa impune fraudem patiatur et egestate Romae laboret viaticulo suo non recepto, destinaverat. et finge senatorem esse filium familias qui patrem habet in provincia, nonne augetur utilitas est, ubi defunctus debuit, privilegio excusatur. Si quis tutelam vel curam vel negotia vel argentariam vel quid aliud, unde obligatio oritur, certo loci bit defendere et, si non defendat neque ibi domicilium habeat, bona possideri patietur.Proinde et si merces uendidit certo loci uel disposuit uel