comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ac detestentur aspectus
uo ergo uel nobis uel cȩteris. qui eiusdem fragilitatis atq
mensurȩ sunt. remedio poterit subueniri: qui cȩ nobialibꝰ
disciplinis tenuit̃ instituti. ante expulsionẽ omĩũ uitioꝵ. habi¬
tationẽ solitudinis cȩpimꝰ affectare: Uel quo pacto imꝑtur batȩ
mentis constantiam. ⁊ immobilem patientiȩ poterimꝰ apprehende
firmitatem: qui ipsas quodãmͦ scolas et exercitationis huiꝰ pales¬
tram. in qua ad plenũ erudiri ac ꝑfici pͥncipia nr̃a debuerant.
intẽpestiue int̾missa cȩ nobii congregatione reliquimꝰ  Qualit̃
gͦ uc̃ solitariȩ conmorantes: ꝑfectionẽ longanimitatis ac paci¬
entiȩ consequemur: Uel quẽadmodũ sibi has in esse uirtutes¬
uel deesse. exploratrix interioꝵ motuũ conscientia dep̃hendet.:⁊
ne forte qui ab hominũ consortio segregati nullis eorũdem¬
irritationibꝰ ꝓuocamur. falsa estimatione decepti tranquil¬
litatem nos mentis immobilem possidere credamꝰ:¬

Expanded text:
ac detestentur aspectus. Quo ergo uel nobis uel ceteris qui eiusdem fragilitatis atque mensurae sunt remedio poterit subueniri, qui l coenobialibus disciplinis tenuiter instituti ante eipulsionem omnium uitiorum habitationem solitudinis coepimus adfectare, uel quo pacto inperturbatae mentis constantiam et inmobilem patientiae poterimus adprehendere firmitatem, qui ipsas quodammodo scolas et exercitationis huius palaestram, in qua ad plenum erudiri ac perfici principia nostra debuerant, intempestiue intermissa coenobii congregatione dereliquimus ? qualiter ergo nunc solitarie conmorantes perfectionem longanimitatis ac patientiae consequemur, uel quemadmodum has sibi inesse uel deesse uirtutes exploratrix internorum motuum conscientia deprehendet, ne forte, quia ab hominum consortio segregati nullis eoruirritationibus provocamur, falsa aestimatione decepti, tranquillitatem mentis nos immobilem possidere credam
Abbreviated transcription (Latin):
istius impossibilẽ sibi non e̾e̾ cognoscet. Euidens tam̃ ẽ iam ꝓrimȩ
puritatis indiciũ: incipere eam de proprii laboris industria. non
sperare. Sienĩ uersicul uim illiꝰ. unusquisq in ueritate concipiat.
nisi dñs ȩdificauerit domũ. inuanũ laborauerunt qui ȩdificant
eam: sequit᷑. ut nec de p̾uritatis suȩ meritis extollat̾. intelligens eã
se non sua diligentia sed dñi miscłia consecutũ: nec contra alios
immiti rigore moueat᷑: sciens humanã nichil ee̾ uirtutẽ. si eã uͥtus
diuina ñ uiuerit

Expanded text:
istius inpossibilem sibi non esse cognoscet. euidens tamen est iam proximae istius inpossibilem sibi non esse cognoscet. euidens tamen est iam proximae puritatis indicium incipere cum de proprii laboris industria non sperare. si enim mm uersiculi illius unusquisque ia ueritate conceperit: nisi dominus aedificauerit domum, ia uanum laborauerunt qui aedificant eam, sequitur ut nec de puritatis suae meritis extollatur, intellegens eam se non sua diligentia, sed domini misericordia consecutum, nec contra alios inmiti rigore moueatur, sciens humanam nihil esse uirtutem, si eam uirtus diuina non iuuerit
Abbreviated transcription (Latin):
sertim uel uoluptatũ diuersitate uł uiriũ. certã tẽꝑis diffiti¬
re mensurã: quȩ non facile ⁊̃ in istis materialibꝰ artibꝰ ac uisi¬
bilibꝰ disciplinis discerni põt. Scd̾m intentionẽ nãq aĩ. atq in¬
genii qualitatẽ: necesse est eas ab uno quoq uel celerius uel tardiꝰ
app̾hendi. Rationẽ tam̃ obseruantiȩ.⁊ tẽꝑis modũ. intra quẽ eiꝰ
possibilitas agnoscat᷑: constantissime possumꝰ diffinire. Quisquis
gͥ extractus acunctis confabulationibꝰ oc iosis. ⁊ mortificatꝰ ab om̃i
ira. ac sollicitudine. curaq mundana: duobꝰ tantũ paximatiis
fuerit cotidiana refectione contentꝰ. ⁊ aquȩ satietate subtracta
quietẽ somini trium siue ut alii statuerunt quatuor horarum
spatio t̾minarit: nec tam̃ laboꝵ aut continentiȩ huiꝰ merito. sed
miseratione dñi se crediderit adepturũ: qr sine hac fide. uana ẽ
omĩs humani laboris intentio: non ampliꝰ quã sex mensibꝰ ꝑfectionẽ

Expanded text:
sertim uel uoluntatum diuersitate uel uirium certam temporis definire mensuram, quae non facile etiam in istis materialibus artibus ac uisibilibus disciplinis decerni potest. secundum intentionem namque animi atque ingenii qualitatem necesse est eas ab unoquoque vel celerins uel tardins adprehendi. rationem tamen obseruantiae et temporis modum, intra quem eius possibilitas agnoscatur, constantissime possumus praefinire. quisquis igitur extractus a cunctis confabulationibus otiosis et mortificatus ab omni ira ac sollicitudine curaque mundana duobus tantum paxamatiis fuerit cotidiana refectione contentus, et aquae satietate subtracta quietem somni trium sine at alii statuerunt quattuor horarum spatio terminarit, nec tamen laborum aut continentiae huius merito, sed miseratione domini eam se crediderit adepturum, quia sine hac fide uana eet omnis humani laboris intentio, non amplius quam sex mensibus perfectionem
Abbreviated transcription (Latin):
fuit. metũ fr̃itꝰ incussisse mendatio: quã scm̃ atq laudabile. occasioe
fieti ꝑiculi inimicos ac uenditores suos ad salutarẽ penitentiam
cõpulisse. Deniq cũ grauissimȩ insimulationis urgerent undia:
non illiꝰ quod falso obiciebatur. sed anterioris criminis consei¬
cũ rogaret nos ⁊ non audiurmꝰ eum: ꝓpt̃ hoc uenit nobis omĩs
tribulatio hȩc. Quȩ quidẽ confessio: non solũ apud frẽm ĩ quẽ
impia crudelitate peccauerant: uerũ etiã apud dm̃ humilitate
saluberrima tantũ eoꝵ facinus ut credimꝰ expiauit. Quid sa¬
lomon. qui ꝑceptũ adeo sapientiȩ donũ. in pͥmo iudicio suo

Expanded text:
fuit metum fratribus incussisse mendacio quam sanctum atque laudabile occasione fuit metum fratribus incussisse mendacio quam sanctum atque laudabile occasione ficti periculi inimicos ac uenditores suos ad salutarem paenitentiam conpulisse. denique cum grauissimae insimulationis urguerentur inuidia, non illius quod falso obiciebatur, sed anterioris criminis conscicum rogaret nos, et non audiuimus eum: propter hoc uenit nobis omnis tribulatio haec. quae quidem confessio non solum apud fratrem in quem inpia crudelitate peccauerant, uerum etiam apud deum humilitate saluberrima tantum eorum facinus, ut credimus, expiauit. quid Salomon, qui perceptum a deo sapientiae donum in primo iudicio suo
Abbreviated transcription (Latin):
peurrere. Quis et enĩ emimerare sufficiat. om̃s ꝓpe modũ pa¬
triarchas. scõsq innumerabiles. alios ꝓuitȩ tutamine. alios ꝓ
alios ꝓtelo di. alios ꝓeraminatione ueritatis. patrociniũ ut
ita dixerim assũpsisse mendacii: Quȩ sicut enumerari cuncta ñ
possunt: ita p̃tmiti penitꝰ uniuersa non debent. Namq beatũ
ioseph pietas conpulit. ut falsum fr̃ĩbꝰ erimen etiam cũ obtestatio e
regiȩ salutis impingeret: dicens. Exploratores estis: infirmiora
t̾rȩ uenistis inspicere. Et infra mittite inqͥt ex urĩs unũ. et
ad ducite frẽm ur̃m huc: uos aut̃ custodiemini hic. usq dum
manifesta fiant u̾ba ur̃a. an uerũ dicatis an non. Sinaut̃. ꝑ
salutẽ pharaonis exploratores estis. Sienĩ non eos hoc miseri¬
cordi mendatio terruisset: nec patrẽ frẽmq reuisere. nec eos in
cantis inopiȩ periculis alere: nec conscientiã postremo frĩn areatu
uenditionis suȩ expurgare potuisset. Non ergo tam rephensibile

Expanded text:
urrere. quis etenim enumerare sufficiat omnes propemodum patriarchas sanctosque innumerabiles, alios pro uitae tutamine, alios pro alios pro zelo dei, alios pro examine ueritatis patrocinium ut ita dixerim adsumpsisse mendacii? quae sicut enumerari cuncta non possunt, ita praetermitti penitus uniuersa non debent. nam beatum Ioseph pietas conpulit, ut falsum fratribus crimen etiam cum obtestatione regiae salutis inpingeret dicens: exploratores estis: infirmiora terrae uenistis inspicere, et infra mittite, inquit, ex uestris unum, et adducite fratrem uestrum hno: uos autem custodimini hic, usque dum manifesta fiant uerba uestra, an uerum dicatis an non: sin autem, per salutem Pharaonis, exploratores estis. si enim non eos hoc misericordi mendacio terruisset, nec patrem fratremque reuisere nec eos in tantis inopiae periculis alere nec conscientiam postremo fratrum a reatu uenditionis suae expurgare potuisset. non ergo tam reprehensibile
Abbreviated transcription (Latin):
supplicia meriturus. Ob hoc enim pecunias dñi maluit ꝓfligare.
ut exea tẽꝑalem consequeret᷑ ipse mercedẽ: non ut dñs sic̃ scrip¬
tum ẽ ueniens reciperet quod suũ ẽ cũ usura

Expanded text:
supplicia meriturus. ob hoc enim pecuniam domini maluit profligare, supplicia meriturus. ob hoc enim pecuniam domini maluit profligare, ut ex ea temporalem consequeretur ipse mercedem, non ut dominus, sicut scriptum est, ueniens reciperet quod suum est cum usura
Abbreviated transcription (Latin):
sunt: ⁊ uinũ bibere his qui in doloribꝰ sunt: ut obliuiscantur
pauꝑtatis. ⁊ doloꝵ suoꝵ non meminerint ampliꝰ: idest. his qui
ꝓpenitudine actuũ pͥstinoꝵ merore atq tristicia de pͥmuntur.
spũalis scientiȩ iocunditatẽ uelut uinũ quod lȩtificat cor hoĩs
affluent̃ infundite. eosq salutaris uerbi crapula refouete :
ne forte iugitate meroris ac lȩtali desperatione submersi. ha¬
bundantiori tristicia absorbeant᷑ qui eiꝰmodi sunt. De illis uero
qui intepore ac negligentia constituti. nullo cordis sui dolore
mordent᷑: ita dr. Nam qui suauis ⁊ sine dolore ẽ : in egestate
illiꝰ quẽ ꝓpħa collaudat particeps ẽẽ non possis: qui pecuniã suam
non dedit ad usuram. Omĩs enĩ qui eloquia dei de quibꝰ dr. eloqͥa
purgatũ septuplum. humanȩ laudis amore dispensat: pecuniã
suã erogat ad usuram: non solum nullam ꝓ hac laudẽ: sed etiã

Expanded text:
sunt, et uinum bibere his qui in doloribus sunt, ut obliuiscantur sunt, et uinum bibere his qui in doloribus sunt, ut obliuiscantur paupertatis, et dolorum suorum non meminerint amplius, id est his qui pro paenitudine actuum pristinorum maerore atque tristitia deprimuntur, spiritalis scientiae iucunditatem uelut uinum, quod laetificat cor hominis, afluenter infundite eosque salutaris uerbi crapula refouete, ne forte iugitate maeroris ac letali desperatione demersi abundantiore tristitia absorbeantur qui eiusmodi sunt. de illis uero qui in tepore ac neglegentia constituti nullo cordis sui dolore mordentur ita dicitur: nam qui suauis et sine dolore est, in egestate illius quem propheta collaudat, particeps esse non possis, qui pecuniam suam non dedit ad usuram. omnis enim qui eloquia dei de quibus dicitur: atum terrae purgatum septuplum humanae laudis amore dispensat, pecuniam suam erogat ad usuram, non solum nullam pro hoc laudem, sed etiam
Abbreviated transcription (Latin):
tam lectione quã exꝑientiȩ sudore didiceris. cũ te ȩtas
maturior ꝓuexerit ad docendum. uanȩ głȩ amore seductus.
immundis hominibꝰ passim ingeras: illudq quod sapientis¬
simus salomon interdixit incurras. Noli applicare impiũ
ad pascua iusti: neq seducaris saturitate uentris. Non
enĩ expediunt stulto deliciȩ: nec opus ẽ sapientiȩ ubi non¬
est sensus. Magis enim dicitur insipientia: quia seruus durus
non emendabitur uerbis. Si enĩ intellererit: non obediet
t in aures imprudentis noli quicquã dicere: ne forte irrideat
sapientes sermones tuos. Et. Ne dederitis scm̃ canibꝰ: neq miseritis
margaritas ur̃as ante porcos: ne conculcent forte eas pedibꝰ suis.
sp̃ualiũ sensuũ contegens sacramenta: efficacit̾ canas. In corde
meo abscondi eloquia tua: ut non peccem tibi. Sed dicis forsitan.
t quibꝰ diuinaꝵ scripturarũ dispensanda sunt sacram̃ta: Docet te
sapientissimꝰ salomon. Date inquit ebrietatem his qui intristitia

Expanded text:
tam lectione quam experientiae sudore didiceris, cum te aetas maturior prouexerit ad docendum, uanae gloriae amore seductus inmundis hominibus passim ingeras illudque quod sapientissimus Salomon interdixit incurras: noli adplicare iupiam ad pascua iusti, neque seducaris saturitate uentris. non enim expediunt stulto deliciae, nec opus est sapientia ubi deest sensus. magis enim ducitur insipientia, quia seruus durus non emendabitur uerbis: sienim et intellexerit, non oboediet. et: in aures inprudentis noli quicquam dicere, ne forte inrideat sapientes sermones tuos. emargaritas vestras ante porcos, ne conculcent eas pedibus suis s spiritalium sensuum contegens sacramenta efficaciter canas: in corde meo abscondi eloquia tua: ut non peccem tibi. sed dices forsitan: et quibus diuinaxumis scripturarum dispensanda sunt sacramenta? docet te sapientissimus Salomon: date, inquit, ebrietatem his qui in tristitia
Abbreviated transcription (Latin):
tudinis ac patientie uirũ: qui xenodochio ita apud alexandriã
p̃fuit: ut nulli eoꝵ qui solitudinis secreta sectati sunt inferior
curam. omnẽ studii sui sollicitudinẽ dederunt: ut nuꝑ abbatẽ
signis meminimꝰ claruisse. Quosdã renodochii ⁊ susceptionis piũ
delectat obsequium. Per quod ⁊̃ in preteritis abraham patriarchã constat
sit credendus. Quidã eligentes egrotantiũ curam: alii intercessionẽ
quȩ pro miseris atq oppressis impenditur exequentes. aut doctri¬
nȩ iustantes. aut ȩlemosinã pauperibꝰ largientes: inter magnos ac
summos uiros pro affectu suo ac pietate uiguerunt

Expanded text:
tudinis ac patientiae virum, qui xenodochio ita apud Alexandriam praefuit, ut nulli eorum qui solitudinis secreta sectati sunt, inferiorcuram omnem studii sui sollicitudinem dediderunt, ut nuper abbatesignis meminimus claruisse. quosdam xenodochii et susceptionis pium dsit credendus. quidam eligentes aegrotantium curam, alii intercessionem quae pro miseris atque obpressis inpenditur exsequentes aut doctrinae instantes aut elemosynam pauperibus largientes inter magnos ac summos uiros pro affectu suo ac pietate uiguerunt
Abbreviated transcription (Latin):
contenti sunt. subdiq senioꝵ imꝑio dedignant᷑: seperatas expe¬
tunt cellas. ac solitariȩ sedere desiderant: ut ita scilicet a nemi¬
ne lacessiti. pacientes. mansueti. uel humiles possint ab homi¬
nibꝰ estimari. Quȩ institutio. immo tepor. eos quos semel infece
rit. ad ꝑfectionẽ nũꝗͣ ꝑmittit accedere. Hoc enĩ modo non
solum non abscident᷑ uerũ ⁊̃ in deterius eoꝵ uitia conuales¬
cunt: dũ a nemine ꝓuocati. ut quoddam lȩtale et intestinũ
uirus quanto ampliꝰ celatũ fuerit. tanto ꝓfundiꝰ serpens.
in sanabilẽ morbũ generat egrotanti. Pro reuerentia enim
singularis cęllȩ. nullꝰ iam uitia solitarii audet arguere:
quȩ ille ignorarimaluit quã curare. Porro uirtutes.
inon occultatione uitioꝵ. sed expugnatione pariunt᷑. Germatiꝰ
st ne aliqua int̾ cȩ̨nobium monasteriũq distantia: an
utroq nomine res una censet᷑:
Piamon.

Expanded text:
contenti sunt subdique seniorum imperio dedignantur, separatas expecontenti sunt subdique seniorum imperio dedignantur, separatas expetunt cellas ac solitarie sedere desiderant, ut ita. scilicet a nemine lacessiti patientes, mansueti uel humiles possint ab hominibus aestimari: quae institutio, immo tepor eos qurit ad perfectionem nunquam permittit accedere. 6. Hoc enim modo non solum non abscinduntur, verumetiam in deterius eocunt, dum a nemine prouocata ut quoddam letale et intestinum uirus, quanto amplius celatum fuerit, tanto profundius serpens insanabilem morbum generat aegrotanti. pro reuerentia enim singularis cellae nullus iam uitia solitarii audet arguere, quae ille ignorari maluit quam curari. porro uirtutes non occultatione uitiorum, sed expugnatione pariuntur. GERМANVS: Estne aliqua inter coenobium monasteriumque distantia, an utroque nomine res una censetur? PIAMVN
Abbreviated transcription (Latin):
Ceterũ ꝑ alias regiones quas me necessitas catholicȩ fidei cõpulit. ꝑ¬
agrare: illud t̾ciũ sarabaitaꝵ genꝰ habundare ac ꝓpe solũ e̾e̾ cogno¬
uimus. Temꝑibꝰ siquid̾e lucii. qui arrianȩ ꝑfidiȩ ep̃s fuit. sub
ualentis imꝑio. dũ diaconiã nr̃is fr̃ibꝰ deferremꝰ: his uidelicet
qui de egypto ac thebaida ob catholice fidei ꝑseuerantiã. metalł
pontiatq armeniȩ fuerant relegati. licet cȩ nobioꝵ disciplinam
in quibꝰdã ciuitatibꝰ rarissimã uideremꝰ: anachoretarũ tam̃ ne¬
ipsum quide apud ipsos nom̃ auditũ fuisse comperimꝰ. Sane ⁊̃
est aliud quartũ genꝰ. quod nuꝑ cernimꝰ emersisse. in his qͥana¬
choritarũ sibi spetie atq imagine blandiunt᷑: quiq ĩ pͥmordiis
sed continuo cepefacti. dũ pͥstinos mores ac uitia resecare con¬
tẽpnunt. nec iugũ humilitatis ac patientię diutius sustinere

Expanded text:
ceterum per alias prouincias, quas me necessitas catholicae fidei conpulit peceterum per alias prouincias, quas me necessitas catholicae fidei conpulit peragrare, istud tertium Sarabaitaram genus abundare ac prope solum esse cognouimus. temporibus siquidem Luci, qui Arrianae perfidiae episcopus fuit, sub Valentis imperio, dum diaconiam nostris fratribus deferimus, his uidelicet quiPonti atque Armeniae relegati, licet coenobiorum disciplinam in quibusdam civitatibus rarissimam viderimus, Anachoretarum tameipsum quidem apud illos nomen auditum fuisse conperimus. Sane est etiam aliud quartum genus, quod nuper cernimus emersisse in his qui anachoretarum sibi specie atque imagine blandiuntur quique in primordiis  sed continuo tepefacti, dum pristinos mores ac uitia resecare contemnunt nec iugum humilitatis ac patientiae diutius sustinere
Abbreviated transcription (Latin):
cotiodianȩ suꝑfuerit gulȩ. aut ꝓfusiori ꝓficiat uoluptati c̃ aut
sis quoq hȩc quȩ non ab optimo ꝓposito congerunt. meliꝰ quam
diximꝰ posse distribui: nec sic quidẽ ad uirtutis ulliꝰ ac ꝑfecti
sudore conqͥrunt potestate pͥuent̾: abrenuntiationis primȩ
feruorẽ. dũ cotidie semet ipios laboris sui fructibꝰ nudant iu¬
git᷑ in nouantes: isti aut̃ in eo ipso qd aliquio pauꝑibꝰ largiuit᷑
elati. in p̃ceps cotidie collabunt᷑. Iulos aũt patientia atq distric¬
tio qua sic deuote in hic quã semel arripuere ꝓfessione ꝑdu¬
rant. ut nũꝗͣ suas expleant uoluntates. crueifixos huic mũ¬
do cotidie uiuosq martyres facit: hos arbitrii sui tepor ui uos
ad inferna demergit. hȩe gͥ duo genera monachoꝵ. inhac
quidẽ ꝓuincia. ȩquali ꝓpe modũ int̾ se numerositate contendt̃.

Expanded text:
cotidianae superfuerit gulae, aut profusoriae proficiat uoluntati aut cotidianae superfuerit gulae, aut profusoriae proficiat uoluntati aut haec quoque quae non optimo proposito congeruntur, melius quam diximus posse distribui, nec sic quidem ad meritum virtutis illorum sudore conquirunt potestate priventur, abrenuntiationis primae fervorem, dum quotidie semetipsos laboris sui fructibus nudant, jugiter innovantes. Isti autem in eo ipso quod aliquid pauperibus largiuntur elati, in praeceps quotidie collabuntur. Illos patientia atque districtio, qua tam devote in hac quam semel arripuerunt professione perdurant, ut numquam suas expleant voluntates, crucifixos huic modo quotidie vivosque martyres facit; hos arbitrii sui tepor vivos : inferna demergit. haec igitur duo genera monachoram quidem prouincia aequali propemodum inter se numerositate contendunt.
Abbreviated transcription (Latin):
suas. ac ꝓcedendi. uel quo placuerit euagandi. agendiue qͦd libitũ
fuerit habeant libertatem: etiam ampliꝰ in oꝑibꝰ diurnis. quã hii
qui incęnobiis degunt diebꝰ ac noctibꝰ consumunt: s non ea fide
eodemq ꝓposito. hoc enĩ isti faciunt non ut fructũ sui oꝑis sub¬
iciant dispensatoris arbitrio: sed ut adquirant pecunias quas
recondant. Int̾ quos quantũ int̾sit. aduertite. Illi nicħ de cras¬
tino cogitantes: gratissimos dõ sudoris sui offerunt fructꝰ. Isti uͦ
non solũ incrastinũ. s etiam in multoꝵ annoꝵ spacia infidelẽ
sollicitudinẽ ꝓ rogantes: aut mendacem dm̃ aut imopẽ credt̃.
qui ꝓmissam cotidiani uictꝰ atq indumentoꝵ sufficientiam
p̃bere eis aut non possit. aut nolit. Illi hoc om̃ibꝰ ex petunt
tem: isti ut õĩũ copiarũ affluentiã consequant᷑. Illi obhoc cer¬
ut quicqͥd scĩs monasterii usibꝰ recondiderint. uel carceratis

Expanded text:
suas ac procedendi uel quo placuerit euagandi agendiue quod libitum suas ac procedendi uel quo placuerit euagandi agendiue quod libitum fuerit habeant libertatem, etiam amplius in operibus diurnis quam hi qui in coenobiis degunt diebus ac noctibus consamuntur, sed non ea fide eodemque proposito. hoc enim isti faciunt non ut fructum sai operis subiciant dispensatoris arbitrio, sed ut adquirant pecunias quas recondant. inter quos quantum. intersit aduertite. illi nihil de crastino cogitantes gratissimos sudoris sui deo offerunt fructus, isti uero non solum in crastinum, sed etiam in multorum annorum spatia infidelem sollicitudinem prorogantes ant mendacem deum aat inopem credunt, qui promissam cotidiani uictus atque indumentorum sufficientiam praebere I eis aut non possit atit nolit. illi hoc omnibus expetunt tem, isti ut \'omnium copiarum afluentiam consequantur. illi ob hoe cerut, quidquid monasterii sanctis usibus redundarit, uel carceribus
Abbreviated transcription (Latin):
tantũmͦ idest hominũ faciem renuntiantes. aut in suis domiciliis
sub pͥuilegio huiꝰ nõis eisdem obstricti occupationibꝰ ꝑseuerant:
aut construentes sibi cęllulas easq monasteria nuncupantes.
suo iure ac libertate in eis consistunt. nequaquã ȩugłicis p̃cep¬
tionibꝰ succũbentes: ut nulla scilicet cotidiam uictꝰ sollicitu¬
dine. nullisue rei familiaris distensionibꝰ occupent᷑. Quod illi
soli absq ulla infideli dubitatione consũmant: qui cunctiᷤᷤ mũdi
huiꝰ facultatibꝰ absoluti. ita se cȩ nobior p̃positis subdiderunt.
ut ne sui quidẽ ipsoꝵ fateant᷑ ẽẽ se dños. Iili aũt qͥ districtionẽ
ut diximꝰ cȩnobii declinantes. bini uł terni in cellulis cõmoran¬
tur. ñ contenti abbatis cura atq imꝑio gubernariĩ sed hoc p̃ci¬
pue ꝓcurantes. ut ab soluti a senioꝵ iugo. exercendi uoluntates

Expanded text:
tantummodo, id est, ad hominum faciem renuntiantes, aut in suis domiciliis tantummodo, id est, ad hominum faciem renuntiantes, aut in suis domiciliis sub privilegio hujus nominis iisdem obstricti occupationibus perseverant, aut conssuo iure in eis ac libertate consistunt, nequaquam euangelicis praeceptionibus subcumbentes, ut nulla scilicet cotidiani uictus sollicitudine, nullis rei familiaris distentionibus occupentur. quod illi soli absque ulla infideli dubitatione consummant, qui cunctis mundi huius facultatibus absoluti ita se coenobiorum praepositis subdiderunt, at ne sui quidem ipsius fateantur esse se dominos. illi autem qui districtionem at diximus coenobii declinantes bini uel terni in cellulis commorantur, non contenti abbatis cura atque imperio gubernari, sed hoc praecipue procurantes, ut absoluti a seniorum iugo exercendi uoluntates
Abbreviated transcription (Latin):
subtracto. emersit illud sarabaitarũ genꝰ :̃ qui ab eo qͦd semet ipsos
a cȩnobioꝵ congregationibꝰ sequestrarent. ac singillatĩ suas cura¬
rent necessitates. egyptiȩ linguȩ ꝓpͥetate sarabaitȩ nuncupati
ꝑfectionẽ simulare potiꝰ quã in ueritate arripere maluerunt:
emulatione scilicet eoꝵ uel laudibꝰ ꝓuocati. qui uniu̾sis diui¬
tiis mundi. ꝑfectam xp̃i p̃ferunt nuditatẽ. Hiigͥ dũ illo animo
rem sũme uirtutis affectant: uel necessitate ad hanc ꝓfessionẽ
uenire compulsi. dũ censeri tantũmͦ noĩe monachoꝵ absq ulla
studioꝵ emulatione festinant: cȩ nobioꝵ nullatenꝰ expetunt dis¬
ciplinã. nec senioꝵ subdunt̾ imꝑio et arbitrio: aut nec traditioĩbꝰ¬
eoꝵ instituti suas discunt uincere uoluptates. nec ullã sanȩ dis¬
cretionis regułã legitima eruditione suscipiunt: sed ad publicã

Expanded text:
subtracto emersit istud Sarabaitarum genus, qui ab eo, quod semet ipsos subtracto emersit istud Sarabaitarum genus, qui ab eo, quod semet ipsos a coenobiorum congregationibus sequestrarent ac singillatim suas curarent necessitates, Aegyptiae linguae proprietate Sarabaitae nuncupati perfectionem simulare potius quam in veritate arripere maluerunt, aemulatione scilicet eorum vel laudibus provocati, qui universis divitiis mundi perfectam Christi praeferunt nuditatem. Hi igitur dum imbecillo animo rem summae virtutis affectant, vel necessitate ad hanc professionem venire compulsi, dum censeri tantummodo nomine monachorum absque ulla studiorum aemulatione festinant, coenobiorum nullatenus expetunt disciplinam, nec seniorum subjiciuntur arbitrio, aut eorum traditionibus instituti, suas discunt vincere voluntates, nec ullam sanae discretionis regulam legitima eruditione suscipiunt, sed ad publicam
Abbreviated transcription (Latin):
pellicano solitudinis: uigilaui. et factꝰ sũ sic̃ passer. solitariꝰ
intecto. Cũq de his duabꝰ ꝓfessionibꝰ monachoꝵ. religio xp̃i¬
ana gauderet: cȩpissetq indeterius paulatim hic quoq
ordo recedere: emersit post hȩc illud deterrimũ et in fidele
monachoꝵ genꝰ: uel potiꝰ illa noxia plantatio rediuiua con¬
creuit: quȩ ꝑ ananiam ⁊ saphirã in exordio ȩccłiȩ pullulanᷤ.
apłi petͥ seueritate succisa ẽ. Quȩ int̾ monachos tamdui de¬
testabilis erecrandaq iudicata ẽ. nec ab aliquo usurpata
ulterius: quãdiu illiꝰ tam districtȩ formido sententiȩ memoriȩ
fideliũ inserta durauit: qua beatꝰ apłs p̃dictos noui facinoris
pͥncipes. non pęnitentia. non ulla passus est satisfactione curari:
sed ꝑniciosissimũ cͥmen cȩleri morte succidit. Illo gͥ exemplo. qͦd
inananiã ⁊ saphirã apłica districtione punitũ ẽ: añ nullorũ
contẽplatione paulatim longa incuria. et tepore oblitteratioĩs

Expanded text:
i, et factus sum sicut passer solitarius in tecto. Cumque his duabus professionibus monachorum religio Christiana gauderet, coepisset autem in deterius paulatim hic quoque ordo reccidere, emersit post haec illud deterrimum et infidele monachorum genus uel potius noxia illa plantatio rediuiua concreuit, quae per Annaniam et Sapphiram in exordio ecclesiae pullulans apostoli Petri seueritate succisa est: quae inter monachos tamdiu detestabilis execrandaque iudicata est nec a quoquam usurpata, quamdiu illius tam districtae formido sententiae memoriae fidelium inserta durauit, qua beatus apostolus praedictos noui facinoris principes non paenitentia, non ulla passus est satisfactione curari, sed perniciosissimum germen celeri morte succidit. illo igitur exemplo, quod in Annaniam et oapphiram apostolica districtione punitum est, a nonnullorum contemplatione paulatim longa incuria et temporis oblitteratione
Abbreviated transcription (Latin):
eius resoluit: Posui habitaculũ desertũ. ⁊ tabernacula eius
salsuginẽ: irridens multitudinẽ ciuitatis. ⁊ querełã exactoriᷤᷤ
non audiens. considerabit montes pascuȩ suȩ: ⁊ pꝰomẽ uiride
queret. In psalmis quoq. Dicant nc̃ qui redẽpti sunt a dño: quos
redemit de manu in imici. Et pꝰ pauca. Errauerunt in solitudine

Expanded text:
eius resoluit? posui habitaculum eius desertum, et tabernacula eius salsuginem: inridens multitudinem ciuitatis, et querellam exactoris non audiens, considerabit montes pascuae suae, et post omne uiride quaerit. in Psalmis quoque: dicant nunc qui redempti sunt a domino, quos r
Abbreviated transcription (Latin):
mus disciplina. ⁊ aliud ꝓfessionis genꝰ. cuiꝰ sectatores anachoritȩ
idest secessores merito nuncupant̾: eo quod nequaꝗͣ contenti hac
uictoria. qua int̾ homines occultas insidias diaboli calcauerunt.
aꝑto certamine ac manifesto conflictu demonibꝰ congredi cu¬
pientes: uastos heremi recessus penetrare non timeant: adimi¬
tationẽ scilicet ioħis baptistȩ. qui in heremo tota etate ꝑman¬
sit: helie quoq ⁊ helisei. atq illoꝵ de quibꝰ apłs ita ꝯmemorat.
ircuierunt in melotis. ⁊ pellibꝰ caprinis: angustiati. afflicti.

Expanded text:
mus disciplina aliud perfectionis genus, cuius sectatores anachoretae mus disciplina aliud perfectionis genus, cuius sectatores anachoretae id est secessores merito nuncupantur, eo quod nequaquam contenti hac uictoria, qua inter homines occultas insidias diaboli calcauerunt, aperto certamine ac manifesto conflictu daemonibus congredi cupientes uastos heremi recessus penetrare non timeant, ad imitationem scilicet Iohannis Baptistae, qui in heremo tota aetate permansit, Heliae quoque et Helisaei atque illorum de quibus apostolus ita memorat: circumierunt in melotis et in pellibus caprin
Abbreviated transcription (Latin):
ut ex cõmunione consortii. iaconobiati: cęllȩq ac diuersoria
eoꝵ. cȩnobia uocarent̃. Istud gͦ solũmꝰ fuit antiquissimũ mo¬
annos plurimos inuiolabile usq ad abbatis pauli uel an¬
tonii durauit ȩtatẽ: cuiꝰ ⁊̃ nc̃ adhuc in districtis cȩ nobiis
cernimꝰ residere uestigia. De hoc ꝑfectoꝵ numero. ⁊ ut ita
dixerim fecundissima radice scõꝵ: etiã anachoretaꝵ pꝰ hȩc
flores. fructꝰq ꝓlati sunt. Cuiꝰ ꝓfessionis pͥncipes hos quos
pauloante ꝯmemorauimꝰ. scm scilicet paulũ uel antoniũ
extitisse didicimꝰ. Qui ñ ut quidã. pusillanimitatis causa. nec
impatientiȩ morbo: sed desiderio sublim ioris ꝓfectꝰ contẽpla¬
tionisq diuinȩ. solitudinis secreta sectatist̃. licet pͥor eoꝵ. ne¬
cessitatis obtentu. dũ tẽꝑe ꝑsecutionis affiniũ suoꝵ deuitat¬
insidias. heremũ penetrasse dicat᷑. Ita gͥ ꝓcessit ex illa quã dixi¬

Expanded text:
ut ex communione consortii coenobitae, cellaeque ac diversoria ut ex communione consortii coenobitae, cellaeque ac diversoria eorum coenobia vocarentur. Istud ergolurimos inuiolabile usque ad abbatis Pauli uel Antoni durauit aetatem: cuius etiam nunc adhuc in districtis coenobiis cernimus residere uestigia. De hoc perfectorum numero et ut ita dixerim fecundissima radice sanctorum etiam anachoretarum post haec flores fructusque prolati sunt. cuius professionis principes hos quos paulo ante commemorauimus, sanctum scilicet Paulum uel Antonium, nouimus extitisse: qui non ut quidam pusillanimitaimpatientiae morbo, sed desiderio sublimioris perfectus contemplationisque divinae, solitudinis secreta sectati sunt, licet eorum prior, necessitatis obtentu, dum tempore persecutionis affinium suoinsidias, heremum penetrasse dicatur. ita ergo processit ex illa qua dixi
Abbreviated transcription (Latin):
mimero. uel aduenarũ. pͥmȩ illiꝰ fidei frigesceret feruor: ñ
solũ hii qui ad fidẽ xp̃i confluxerant. uerũ ⁊̃ illi qui erant
ȩccłiȩ pͥncipes ab illa districtione laxati st̃. Non nulli enĩ
existimantes id quod uidebant gentibꝰ ꝓ infirmitate conces¬
sum. sibi ⁊̃ licitũ: nicħ detrim̃ti se ꝑpeti crediderunt. sicũ
diderunt: in locis suburbanis ac secretioribꝰ cõmanere:
et ea quȩ ab apłis ꝑ uniuersum corpꝰ eccłiȩ generalit̾ memi¬
nerunt instituta. pͥuatim ac spetialit̃ exercere cȩpert̃.
Atq ita conualuit ista quã diximꝰ disciplina discipulorũ.
qui se ab illoꝵ contagio sequestrauerunt: qui paulatĩ tẽꝑe
ꝓcedente segregati a credentiũ turbis. eo quod a conubiis ab¬
stinerent. et a parentũ se consortio mundiq huiꝰ conuersa¬
tione secernerent: aona aos. siue aona moriais. a singularis
ac solitariȩ uitȩ districtione noĩati st̃. Unde consequens fuit.

Expanded text:
mero uel aduenarum primae illius fidei refrigesceret feruor, non solum hi qui ad fidem Christi confluxerant, uerum etiam illi qui erant ecclesiae principes ab illa districtione laxati sunt. nonnulli enim, existimantes id quod uidebant gentibus pro infirmitate concessum sibi etiam licitum, nihil se detrimenti perpeti crediderunt, si cum debant, in locis suburbanis ac secretioribus conmanere et ea, quae ab apostolis per uniuersum corpus ecclesiae geoeraliter meminerant instituta, priuaatque ita coaluit ista, quam diximus, discipulorum qui se ab illorum contagio sequestraverant, disciplina; qui paulatim tempore procedente segregati a credentium turbis, ab eo quod a conjugiis abstinerent, et a parentum se consortio mundique istius conversatione discernerent, monachi sive monazontes, singularis ac solitariae vitae districtione nominati sunt; unde consequens fuit
Abbreviated transcription (Latin):
raculũ est. de ꝓpria carne fomitẽ eradicare luxuriȩ. quã
expellere immundos sp̃c de corꝑibꝰ alienis: ⁊ magnificentius
signũ ẽ. uirtute patientiȩ truculentos motus iracundiȩ
cohibere. quã aeris pͥncipatibꝰ imperare: plusq est exclusisse eda¬
cissimos de corde proprio tristiciȩ morbos: quã ualitudines alteriꝰ.
febresq corꝑeas exclusisse. Postremo multis modis p̾clarior uirtus.
sublimiorq est ꝓfectꝰ. animȩ propriȩ curare languores: quã corꝑis
alieni. Quanto enĩ hȩc sublimior carne ẽ. tanto p̾stantior eiꝰ est
salus: quantoq p̃ciosioris excellentiorisq est substantiȩ : tanto gra¬
uioris ⁊ ꝑniciosioris ẽ ⁊ ruinȩ¬

Expanded text:
raculum est de propria carne fomitem luxuriae eradicare, quam expellere immundos spiritus de corporibus alienis; et magnificentius signum est virtute patientiae truculentos motus iracundiae cohibere, quam aeris principatibus imperare; plusque est exclusisse edacissimos de corde proprio tristitiae morbos, quam valetudines alterius febresque corporeas expulisse. Postremo multis modis praeclarior virtus sublimiorque profectus est, animae propriae curare languores, quam corporis alieni. Quanto enim haec sublimior carne est, tanto praestantior ejus est salus; quantoque pretiosioris excellentiorisque est substantiae, et tanto gravioris ac perniciosioris est et ruin
Abbreviated transcription (Latin):
Et intantũ om̃s qui ꝑeunt. contͣ di pereunt uoluntatẽ: ut nec
ipsam mortẽ ds̃ fecisse dicat᷑. ita scͥptura testante. Quia d̾̃s mor¬
tẽ non fecit: nec gaudet in ꝑditione uiuor. Et inde est quod
plerũq dũ ꝓnobis contraria postulamus. uel tardius uel ne¬
quaquã nr̃a exaudit̾ oratio: et rursus ea quȩ credimꝰ esse con¬
traria. utiliter ut benignissimus medicus. etiam in uictissimus
dñs inferre dignat᷑.: ac non nũquã ꝑniciosas dispositiones nr̃as
lȩcalesq conatus. ab effectu detestabil retardat ac reuocat: ac
ꝓperantes ad mortẽ. retralit ad salutẽ : et de inferni faucibus
extrahit ignorantes

Expanded text:
et in tantum omnes qui perennt contra dei pereunt uoluntatem, at nec et in tantum omnes qui perennt contra dei pereunt uoluntatem, at nec ipsam mortem deus fecisse dicatur, ita scriptura testante: quia deus mortem non fecit, nec gaudet in perditione uinorum, et inde est quod plerumque, dum pro bonis contraria postulamus, uel tardius uel nequaquam nostra exauditur oratio, et rursus ea quae credimus esse contraria utiliter ut benignissimus medicus etiam inuitissimis dominus inferre dignatur ac nonnumquam perniciosas dispositiones nostras letalesque conatus ab effectu detestabili retardat ac reuocat, ac properantes ad mortem retrahit ad salutem et de inferni faucibus extrahit ignorantes
Abbreviated transcription (Latin):
fieri uelle ꝓ omĩbus : Ergo. quicũq pereunt. contra illiꝰ pereunt uo¬
luntatẽ: ita eo contra unũquẽq eoꝵ cotidiȩ ꝓclamante. Conuerti¬
mini a uiis ur̃is pessimis. Et quare moriemini domꝰ isrł. Et iterũ.
Quotiens uolui congregare filios tuos. sic̃ gallina congregat pullos
suos subalas suas: et noluisti. Et quare inquit auersus est ppłs iste
in iherłm. auersione contentiosa: Indurauerunt facies suas: no¬
luerunt reuerti. Presto est ergo cotidie xꝑi gr̃a: quȩ dũ uult
ulla exceptione uocat dicens. Uenite ad me om̃s qͥ laboratis
et onerati estis. ⁊ ego reficiã uos. Si aũt non om̃s uni uersaliter
sed quosdã aduocat: sequit᷑ ut nec om̃s sint onerati. uel originali
uel actuali peccato: nec uera sit illa sententia. om̃s enĩ pecca¬
uerunt regent gła d̾i: nec ꝑ om̃s hoĩes mors ꝑtransisse credat᷑.

Expanded text:
fieri uelle pro omnibus? ergo quicumque pereunt, contra illius pereunt uofieri uelle pro omnibus? ergo quicumque pereunt, contra illius pereunt uoluntatem, ita eo contra unumquemque eorum cotidie proclamante: conuertimini a uiis uestris pessimis: et quare morimini domus Israhel? et iterum: quotiens uolui congregare filios tuos, sicut gallina congregat pullos suos sub alas suas, et noluisti. et: quare, inquit, auersus est populus iste in Hierusalem auersione contentiosa? indurauerunt facies suas, noluerunt reuerti. praesto est ergo cotidie Christi gratia. , quae, ulla exceptione conaocat dicens: uenite ad me omnes qui laboratis et onerati estis, et ego reficiam uos. si autem non omnes uniuersaliter, sed quosdam aduocat, sequitur ut nec omnes sint onerati uel originali uel actuali peccato nec uera sit illa sententia: omnes enim peccauerunt et egent gloria dei, nec per omnes homines mors pertransisse credatur.
Abbreviated transcription (Latin):
ropositũ nãq di. quo non obhoc hominẽ fecerat ut periret⁊
sed ut imꝑpetuũ uiueret: manet immobile. Cuiꝰ benigni¬
tas. cum bone uoluntatis in nobis quantulãcũq scintillã emi-¬
cuisse ꝑspexerit. uel quã ipse tanquã de dura silice nr̃i cordis
excusserit: confouet eam et exsuscitat. suaq inspiratione con¬
foctat: uolens om̃s homines saluos fieri. ⁊ ad agnitionẽ ueritatis
uenire: quia non ẽ inquit uoluntas ante patrem ur̃m. ut pereat¬
unus expusillis istis. Et iterũ. Nec uult ds inquit perire animã:
s retractat cogitans. ne penitus pereat qui abiectꝰ ẽ. Uerax namq
est ⁊ non mentit᷑ ds̃: cũ obtestatione diffiniens. Uiuo ego dic̃ dñs
ds: quia nolo mortẽ impii: s ut conuertat᷑ auia sua ⁊ uiuat.
Q uienĩ ut pereat unus expusillis. non habet uoluntatẽ: quomͦ sine
ingenti sacrilegio putandꝰ ẽ. non uniuersalit̃ om̃s. sed quosdã saluos

Expanded text:
ropositum namque Dei, quo non ob hoc hominem fecerat ut periret, sed ut in perpetuum viveret, manet immobile. Cujus benignitas cum bonae voluntatis in nobis quantulamcumque scintillam emicuisse perspexerit, vel quam ipse tamquam de dura silice nostri cordis excusserit, confovet eam et exsuscitat, suaque inspiratione confortat, volens omnes homines salvos fieri, et ad agnitionem veritatis venire . Quia non est, inquit, voluntas ante Patrem vestrunus ex pusillis istis, etiterum nec uult, inquit, deus perire animam, sed retractat cogitans ne penitus pereat qui abiectus est uerax namque est. et non mentitur, cum obtestatione definiens: uiuo ego, dicit dominus deus: quia nolo mortem inpii, sed ut conuertatur a uia sua, et uiuat. qui enim ut pereat unus ex pusillis non habet uoluntatem, quomodo sine ingenti sacrilegio putandus est non uniuersaliter omnes, sed quosdam saluos
Abbreviated transcription (Latin):
exẽplo. Quoꝵ cũ una sit causa: indiuersa tñ egͥtudinũ genera. ꝓqualitate
m̃broꝵ q̃ tuerĩt occupata distingunt᷑. Et enĩ cũ arcẽ corꝑis idẽ cap̃. uis
nori humoris obsederit: cefalargiȩ ꝓcreat passionẽ. Cũ uͦ aures ocłosue
ꝑuaserit: in letargicũ siue optalmicũ uertit᷑ inoebũ. Cũ se ad articlos
qͦ.q ⁊ admanuũ sũma cransfuderit: articłaris atq ciragrica đr uali¬
tudo. Cũ aut̃ ad pedũ ima deflurerit: podagra mutato noĩe nuncu¬
patur. Totq uocabulis una atq eade noxii humoris origo distinguit᷑:
qt᷑ m̃brox ceꝑit portiones. Eodẽ m de uisibilibꝰ ad iuisibilia tͣnseuntes.
aĩȩ nr̃ȩ partibꝰ. atq ut ita dixerĩ m̃bs. uim cuiꝰq uicii ineẽ cdmꝰ. Quã¬

Expanded text:
exemplo, quorum cum una sit causa, in diuersa tamen aegritudinum genera pro qualitate membrorum quae fuerint occupata distinguitur. etenim cum arcem corporis, id est caput uis noxii umoris obsederit, cefalargiae procreat passionem: cum uero aures oculosue peruaserit, in otalgicum siue ophthalmicum uertitur morbum: cum se ad articulos quosque et ad manuum summa. transfuderit, articularis atque chiragrica dicitur ualitudo: cum autem ad pedum ima defluxerit, podagra mutato nomine nuncupatur: totque uocabulis una atque eadem noxii umoris origo distinguitur, quot membrorum ceperit portiones. eodem modo de uisibilibus ad inuisibilia transeuntes animae nostrae partibus atque ut ita dixerim membris uim cui
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ dignitatẽ sibi adquirit ⁊ indiget pane.
manifestauit errores: quoꝵ causas ⁊ curationes similit̃ optamꝰ¬
agnoscere:⁊ unde acciderit nob ista deceptio parit ciipimꝰ edoceri.
Iulli et enĩ dubiũ ẽ. neminẽ ad modũ posse remedia malis ualitudinibꝰ
adhibere: nͥ eũ qͥ ipsas morboꝵ origines ante p̃dixerit.

Expanded text:
 dignitatem sibi adquirit et indiget pane. manifestauit errores: quarum causas et curationes similiter optamagnoscere, et unde acciderit nobis ista deceptio pariter cupimus edoceri. nulli etenim dubium est neminem admodum poese remedia malis ualitudinibus adhibere nisi aUDI, qui ipsas morborum origines ante praedixerit.
Abbreviated transcription (Latin):
gelicȩ ꝑfectionis accensus. semen uerbi fecundo corde
conceptũ. quasi ꝓfundis atq edomitis condidit pectoris
sui suleis: in eo uel maxime humiliatus atq conpunctus.
qd eũ sener non solũ eugłicam ꝑfectionẽ ñ attingere dixisset:
sed etiã uix legis ipsiꝰ ad implesse mandata. Siquidẽ cũ decimaᷤᷤ¬

Expanded text:
gelicae perfectionis accensus semen uerbi fecundo corde gelicae perfectionis accensus semen uerbi fecundo corde conceptum quasi profundis atque edomitis sui pectoris condidit sulcis, in eo uel maxime humiliatus atque conpunctus, quod eum senex non solum euangelicam perfectionem non adtigisse dixisset, sed etiam uix legis ipsius adimplesse mandata. siquidem cum decima
Abbreviated transcription (Latin):
aggregari. Nam aut suꝑgradientes legem suscipit xp̃i gr̃a: aut
certe inferiores uelut debitores suos sibiq obnorios lex retentat.
Reus nãq legaliũ p̃ceptoꝵ nequaquã ualebit engłicam ꝑfectionẽ¬
solũ enĩ hic credendꝰ ẽ adhuc eẽ sub lege. qui ea que lex p̃cipit de¬
trectat implere: s etiam ille qui ea tantũ que lex iubet obserua¬
re contentꝰ ẽ. ac nequaquã uocationi ac gr̃ȩ xp̃i condignos exibet
fructꝰ: ubi ñ dicit᷑. decimas tuas ac pͥmitias offeres dño dõ tuo:
s uade uende omĩa quȩ habes et da pauꝑibꝰ. ⁊ habebis thesau¬
rũ incęlo. ⁊ ueni sequere me: ubi ob ꝑfectionis magnificentiã.
discipulo postulanti. nec breuissimũ quidẽ horȩ spaciũ ꝓ
patris concedit̾ sepultura : ⁊ humanȩ caritatis officiũ diui¬
ni amoris uirtute ꝑuertitur.
uibꝰ auditis beatꝰ theonas. in extinguibili desiderio euã¬

Expanded text:
adgregari. nam aut supergredientes legem suscipit Christi gratia aut adgregari. nam aut supergredientes legem suscipit Christi gratia aut certe inferiores uelut debitores suos sibique obnoxios lex retentat. reus namque legalium praeceptorum nequaquam euangelicam perfectionehic credendus est adhuc esse sub lege, qui ea quae lex praecipit, detrectat implere, sed etiam ille qui ea tantum quae lex jubet observare contentus est, ac nequaquam vocationi et gratiae Christi condignos exhibet fructus, ubi non dicitur: Decimas tuas et primitias offeres Domino Deo tuo, sed, Vade, vende omnia quae habes, et da pauperibus, et habebis thesaurum in coelo, et veni, sequere me : ubi ob perfectionis magnificentiam discipulo postulanti, ne brevissimum quidem horae spatium pro patris conceditur sepultura et humanae caritatis officium diuini amoris uirtute praeuertitur. Quibus auditis beatus Theonas inextinguibili desiderio euan
Abbreviated transcription (Latin):
legis seueritate cogunt᷑: penã potiꝰ quȩ ab illa intendebatur re¬
fugiunt :̃ quã mercedẽ aut p̃mia consequantur:
taq sic̃ fortes ad sublimiora atq p̃celsa eugłicus sermo sustulit:
ita ñ patitur infirmos ad una demergi. ꝑfectis tͥbuens beatitudi¬
nis plenitudinẽ :÷ ueniã uͦ imꝑtiens fragilitate suꝑatis. Lex enim
consũmantes p̃cepta sua in utriusq meriti ueluti quodã medi¬
tullio collocauit: quantũ a transgressoꝵ dampnatione secernens.
sit. uel exp̃sentis uitȩ statu et comꝑatione ꝑspicite: in qua dicit̾¬
miserrimũ. si hoc tantũ quis studeat ac laboret. ne reus tantũ mͦ
int̾ honestos homines: et non etiam locuples honorabilis ⁊ głosus
potestate: utrũ sub eugłii gr̃a. an sub legis uelimꝰ terrore con¬
sistere. Cuilibet enĩ parti. ꝓqualitate actus sui unũ quẽq necesse ẽ

Expanded text:
legis seueritate coguntur, poenam potius quae ab illa intentabatur eflegis seueritate coguntur, poenam potius quae ab illa intentabatur effugiunt quam mercedem aut praemia consequuntur. Itaque sicut fortes ad sublimia atque praecelsa euangelicus sermo sustollit, ita non patitur infirmos ad ima demergi, perfectis quidem tribuens beatitudinis plenitudinem, ueniam uero inpertiens fragilitate superatis. lex enim consummantes praecepta sua in utriusque meriti uelut quodam meditullio conlocauit, quantum a transgressorum damnatione secernens, sit, uel ex praesentis uitae statu et conparatione perspicite, in qua miserrimum ducitur, si hoc tantum quis studeat ac laboret, ne reus tantummodo inter honestos homines et non etiam locuples et honorabilis et glopotestate, utrum sub euangelii gratia an sub legis uelimus terrore consistere: cuilibet enim parti pro qualitate actus sui unumquemque necesse est
Abbreviated transcription (Latin):
paulꝰ occurrit. Nonenĩ generalit̃ p̃cipiendũ erat̾. nec ut ita dire¬
rim canonicȩ exigendũ ab omĩbꝰ id quod ꝓpt̃ mirificã sublimitatẽ
ab om̃ibꝰ passim non pot̃ apphendi: sed consilio om̃s ꝓuocant᷑
non in merito coronari: qui parui aut̃ sunt ⁊ mensuram
ȩtatis plenitudinis xp̃i implere non possunt: licet fulgore
maiorũ syderũ uelut tecti latere uideant᷑: tam̃ a tenebris
maledictionũ quȩ st̃ in lege alien. nec p̃sentiũ maloꝵ cladibus
addicant᷑: nec supplicio plectant᷑ ęt̃no. Non gͦ xp̃c ad illa uirtu¬
tum excelsa fastigia. p̃cepti quẽ quã necessitate constringit:
sed ꝓpͥi arbitrii ꝓuocat potestate :i salubritate consilii ac ꝑfec¬
tionis desiderio accendit. Ubi ẽ enĩ p̃ceptũ. ibi necessitas: ⁊ ubi¬
necessitas consequent̃ et pena. Custodientes uͦ hȩc ad quȩ p̃firȩ

Expanded text:
Paulus occurrit. non enim generaliter praecipiendum erat nec ut ita dixePaulus occurrit. non enim generaliter praecipiendum erat nec ut ita dixerim canonice ab omnibus exigendum id quod propter mirificam sublimitatem ab omnibus passim non potest adprehendi, sed consilio omnes potius pnon inmerito coronari, qui autem parui sunt et mensuram aetatis plenitudinis Christi inplere non possunt, licet fulgore maiorum uelut siderum tecti latere uideantur, tamen a tenebris maledictionum quae in lege sunt alieni nec praesentium malorum cladibus addicantur nec supplicio plectantur aeterno. non ergo Christus ad illa uirtutum excelsa fastigia praecepti quemquam necessitate constringit, sed liberi arbitrii prouocat potestate et salubritate consilii ac desiderio perfectionis accendit. ubi enim praeceptum, ibi necessitas, consequenter et poena. custodientes uero haec, ad quae praefixae
Abbreviated transcription (Latin):
offerentes p̃ceptis dñi antiquioribꝰ famulantur. necdum
possunt eugłicũ culm̃ ascendere: illi qui nec hoc quidẽ fa¬
ciunt. quantũ abeo absint manifestissime ꝑuidetis. Nam
etiã leuiora legis p̃cepta contẽpnunt: Quoꝵ facilitatẽ usq
adeo imperiosa legis latoris uerba testant᷑: ut etiã maledic¬
tum non implentibꝰ ꝓponat᷑. Maledictus inquit enĩ: qui non
ꝑmanserit in om̃ĩbꝰ quȩ scripta sunt in libro legis huiꝰ. ut fa¬
ciat ea. Hic aut̃ ꝓsubtilitate et excellentia dicit᷑ mandatorũ:
qui pot caꝑe capiat. Illic legiferi uiolenta conpulsio p̃ceptorũ
indicat puritatẽ: contestor enĩ inquit uob hodie cȩlũ ⁊ t̾ram.
quod si non custodieritis mandata dĩi dĩ ur̃i. peribitis a faciȩ
t̾rȩ: hic magnificentia sublimium p̃ceptoꝵ ipsa. non tã impe¬
hoc aut illud. Ibi inexcusabile pondꝰ etiã recusantibꝰ moyses
imponit: hic consilio tantũ uolentibꝰ et ad ꝑfectionẽ festinantibꝰ

Expanded text:
offerentes praeceptis Domini antiquioribus famulantur, necdum possunt evangelicum culmen ascendere; illi qui ne haec quidem faciunt, quantum ab eo absint, manifestissime pervidetis. Nam mare etiam leviora legis praecepta contemnunt? Quorum facilitatem usque adeo imperiosa legislatoris verba testantur, ut etiam maledictum non implentibus proponatur: Maledictus enim, inquit, qui non permanserit in omnibus quae scripta sunt in libro legis, ut faciat ea. hic autem pro snblimitate et eicellentia dicituru mandatorum: qui potest capere capiat. illic legiferi uiolenta conpulsio praeceptorum indicat paruitatem: contestor enim inquit uobis hodie caelum et terram, quod si non custodieritis mandata domini dei uestri, peribitis a facie terrae. hic magnificentia sublimium mandatorum ipsa non tam impehoc aut illud. ibi inexcusabile etiam recusantibus Moyses pondus inponit, hic consilio tantum uolentibus et ad perfectionem festinantibus
Abbreviated transcription (Latin):
ab illis impleri non posse certissimũ ẽ: qui illo sp̃u ac tumore uerba
lenitatis atq humilitatis emittunt. ut non solũ non mitigent
conceptũ furoris incendium: sed magis illud cam in suo quam
infr̃is cõmoti sensu faciant conflagrare. Qui tam̃. etiã si possint
aliquo mͦ ipsi mites ac placidi ꝑmanere : ne sic quidẽ aliquos iusti
cantes: ⁊ ꝑ hoc ab illa apłica caritate omĩmodis alieni. que non
querit quȩ sua sunt. sed ea quȩ alioꝵ. Nonenĩ ita diuitias con¬
cupiscit. ut lucrũ sibi faciat de ꝓximi decrimento: nec adqui¬
rere quicquã cũ alterius desiderat nuditate:¬

Expanded text:
ab illis impleri nab illis impleri nlenitatis atque humilitatis emittunt, ut non solum non mitigent conceptum furoris incendium, sed magis illud tam in suo quam in fratris conmoti sensu faciant conflagrare. qui tamen, etiamsi possent aliquo modo ipsi mites ac placidi permanere, nec sic quidem aliquos iustitcantes et per hoc ab illa apostolica caritate omnimodis alieni, quae non quaerit quae sua sunt, sed ea quae aliorum. non enim ita diuitias concupiscit, ut lucrum sibi de proximi faciat detrimento, nec adquirere quicquam cum alterius desiderat nuditate