comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sub limitate mittiget uim doloris. Et id̾o
ĩ enangłii bouitate meluis do cẽtur iustifica¬
cioues der: cuiam ĩ legis seueritate. Opusaũ
iusticie: iustificacio est. Unde scͥptũ est / quia
pharisei se iustificare uoluerũt ⁊ nõ baptizari
baptismo ioh̃is. In eo enĩ iustificacionẽ non
fecerũt: qr noluerũt agere penitẽciã delicto¬
rũ. quam ꝓpħeta in bonitate iualt agere.
ut ei fiat peccatoꝵ. sine atrocitate dapnaci¬
onis: cũ remissionis gr̃a. Seqͥtur u̾sus qͥntꝰ.
Ultiplicata est suꝑ me iuiquitas suꝑborte.
ego autẽ in toto corde scrutabor mandata tua.
uanto magis quis deo seruire desi¬
dat: tanto magis in se exitat aduo¬
u̾sarios. ⁊ tamqͣm adlecha fortis coronam
iusticie reportrare desid̾ant: iritat in se
plurimos ⁊ lacessit : qͥ maudent nr̃o ꝓfectui.
Qd̃ eciam in post̾iorib euident̾ ost̾dit. Qum
odio habentib pacem: eram in quie pacifi¬

Expanded text:
subtilitate mitiget uim doloris. et ideo subtilitate mitiget uim doloris. et ideo in euangelii bonitate melius docentur iustificationes dei quam in legis seueritate. opus autem iustitiae iustificatio est. unde scriptum est, quia Pharisaei se iustificare noluerunt non baptizati baptismo Iohannis. in eo enim iustificationem non fecerunt, quia noluerunt agere paenitentiam delictorum, quam propheta in bonitate uult agere, ut ei fiat peccatorum remissio sine atrocitate damnationis cum remissionis gratia. Sequitur uersus quintus: multiplicata est super er me ini quit a s superborum, eQuanto magis quis Deo servire desiderat, tanto magis in se excitat adversarios: et tamquam athleta fortis coronam justitiae reportare desiderans, irritat in se plurimos et lacessit, qui invident nostro profectui. quod etiam in posterioribus euidenter ostendit: cum odiosis non habentibus pacem eram, inquit, pacifi
Abbreviated transcription (Latin):
qui dñi p̃cepta custoduĩt. Fructus eiꝰ sunt:
hũ qui nascunt᷑ ĩ t̾ris. fructus eiꝰ sũt: u̾tu¬
tes hominiũ. Merito gͦ arbor bona: bonos
fructus facit. Prius gͥ radix laudet᷑: ut
data petentib se. S qmuis deus bonus sit.
ciuiꝰ etiam amara. plus ꝓsunt. nõ eñi infe¬
runit᷑ ut noceãt s corrigãt. rogat᷑ tamen ut¬
in bonitate sua doceat nos iusticias suas. Qon¬
sid̾a medicũ utilia apponentẽ medicamenta
uul u̾ib ⁊ tam̃ ea que mordeant ulceris uiriis.
aut certe ferro putre facta resecantẽ. cũ ineo
ip̃e sit bonꝰ medicus. qr ucilitatẽ oꝑat᷑ egroti.
⁊ faciat qd̾ ꝓ desse nou̾it. tamã qr eger dolor̃e
aut nõ uult aut nõ pocest sustin̾e ꝓpt̾ infir¬
mitatẽ affectus sui: rͦgat ut medicus cumn
quadam bonitate. ⁊ suauitate sua curet.
ñõ asꝑitatẽ ad hibeat medicam̃toꝵi ⁊ nõ fer¬
ro ĩ cidat uulnerũ fibras. Aut si alit̾ nõ po¬
test. ut cũ mod̾atione faciat: ⁊ cũ quadam

Expanded text:
unt hi qui nascuntur in terris, fructus eius sunt uirtutes hominum. merito ergo arbor bona bonos fructus facit. prius igitur radix laudetur, utdata petentibus se Sed quamuis bonus deus sit, cuius etiam amara plus prosunt —non enim inferuntur ut noceant, sed ut corrigant —, rogatin bonitate sua doceat nos justitias suas. Considera medicum utilia apponentem medicamenta vulneribus; ea tamen quae mordeant ulceris virus, aut certe ferro putrefacta resecantem; cum in eo ipso sit bonus medicus, quia utilitatem operatur aegroti, et faciat quod prodesse nouerit, tamen, quia aeger dolorem aut non uult aut non potest sustinere propter infirmitatem affectus sui, rogat ut medicus eum quadam bonitate et suauitate sua curet, non asperitatem adhibeat medicamentorum, non ferro incidat uulnerum fibras aut, si aliter non potest, ut cum moderatione faciat et quadam
Abbreviated transcription (Latin):
ut unus quisq iudicem suñ landet.
Oude a pł seqͥns deͥuinarum oroinem sõp¬
turarũ: cũ diceret cãm ita cepit. De om¬
nib quib accusor rer agͥppa aiudeis : es¬
timo me felicẽ apd̾ te incipiens racionẽ red¬
d̾e. ⁊ infra. Qredis rex agͥppa ꝓpħetis : Srio.
quia credis. Ergo silaudant᷑ homines.
in quib plerumq aliena laudant᷑: qͣnto
magis unus quisq dei sibi conciliare grãm
debet. ut dicat bonus es dñe. Nam si ħ di¬
cat homini ut ẽẽ. ammoneat᷑ qd forsitan
nõ sit. ⁊ bonitatis ip̃e eciam p̃dicacione mi¬
cescit: t̾roremq inmittit. deponit affectꝰ.
qͣnto mag̾ deo laus sua est deferẽda. qui
nͥ bonꝰ eẽt suꝑ t̾ͥram stare quis posset: pro¬
pͥum autẽ ẽ d̾i ut bonꝰ sit. Deniq ĩ euan¬
głio habes. qr arbor bona bonos fructus

Expanded text:
uisque iudicem suum laudet. unde apostolus sequens diuinarum ordinem scripturarum, cum diceret causam, ita coepit: d e omnibus quibus accusor, rex Agrippa, a Iudaeis, aestimo me felicem apud te incipiens rationem reddere, et infra: credis, rex Agrippa, prophetis? scio quia credis. ergo si laudantur homines, m quibus plerumque aliena laudantur, quanto magis unusquisque dei sibi conciliare gratiam debet, ut dicat: bonus es, domine! nam si hoc dicat homini, ut esse admoneatur quod forsitan non sit, et bonitatis etiam ipse praedicatione mitescit terroremque inmitis deponit affectus; quanto magis deo laus sua est deferenda, qui nisi bonus esset, super terram stare quis posset ? proprium est autem dei ut bonus sit. denique in euangelio habes, quia arbor bona fructus
Abbreviated transcription (Latin):
ques. ⁊ ex reo ĩ cipies ẽẽ iustus: qui te ip̃e
condepnas. Iustus em̃ acusator fu est : in
eroidio sermonis. Nec potes ĩ dignũ te
rudicare humilitate: qui ꝓpͥa errata cog¬
i quib erubescendo non utiq ex telleris :
s humiliaris. uides gͦ qi id̾o humiliatus ÷¬
et qr delicinsti: ⁊ nõ seruasti elocirira der
Unde serua diligenciꝰ ne pecces. ne it̾um
qr de iectus es tͥsticia absorbearis. ⁊ siat tibi
de iectio tua in cremẽtũ iinqͥtatis. que debet
ẽẽ correctionis octasic: ⁊ em̃ uitẽptationibo
homor sicut aurũ in conflatorio comꝓbat᷑.
uide. ꝓpħeta: quid dicat. prius quam hu¬
miliarer in quid: ego deliqui. Iure gͦ. tẽp¬
tacionibus traditꝰ est: qm̃ delinquebat. De¬
linquebat autẽ: qr dei eloqunũ non tene¬
bat. Terũ inde ordinem emendacionis in¬
uenit: unde culpa ꝓcesserat. Clepit tẽ sub¬
iectus eloquio diuinor ⁊ culpa dessuit. Se¬

Expanded text:
ques et ex reo incipies esse iustus qui te ipse ques et ex reo incipies esse iustus qui te ipse condemnas; iustus enim accusator est sui in exordio sermonis. nec potes indignum te iudicare humilitate qui propria errata cogin quibus erubescendo non utique extolleris, sed humiliaris. uides ergo, quia ideo humiliatus es, quia deliquisti et non seruasti eloquia dei. unde serua diligentius, ne pecces, ne iterum, quia deiectus es, tristitia absorbearis et fiat tibi deiectio tua incrementum iniquitatis, quae debet esse correctionis occasio. etenim in temptationibus homo sicut aurum in conflatorio conprobatur. uides propheta quid dicat: priusquam humiliarer, inquit, deliqui. iure ergo temptationibus traditus est, quoniam delinquebat, delinquebat autem, quia dei eloquium non tenebat. uerum inde ordinem emendationis inuenit, unde culpa processerat; coepit esse subiectus eloquio diuino et culpa desiuit. Se
Abbreviated transcription (Latin):
ena : post culpam unq de iecli sũt. Ergo
humilitatis ur̃e causa pectatũ est: uł humi¬
nacionis. Nõ eñi hoc suigio. potest enĩde
adu̾sis pleruui q ĩ telligi humilitas: ut est
islud. Bonũ mͥ qd̾ humiliasti me ⁊ ut dis¬
cam iustificaciones tuas. Et nͥ lex tua me¬
ditacio mea eẽt: tũc forte ꝑissem ĩ humi¬
litate mea. Et humiliatꝰ sum ualde. Hic .¬
gͦ ossẽdit : humilitutẽ ortam ẽẽ/ de culpa.
Et qr culpa p̃cessit: id̾o humiliatũ ostẽ¬
dit. hoc est qt̾citũ tẽptacionib ⁊ qu̾sis ⁊
craditũ auxietatib : qũe ad modum ⁊ ille
qui traditꝰ est aͥ pauio ĩ nit̾itũ carus. hu¬
miliat᷑ utiq est: ut ptꝰ ea posset re consilia¬
ciouẽ urereri. S quamuis humilitas ista
ħ est ułnt quedam cleiectio ꝑturbatie¬
nis nõ uirtutis sit: gen̾at tamen sepe
uirtutẽ ⁊ fit nõ pena. s remediũ delin¬
quentis. Nam si peccatis tuis tribuati
qd̃ hummiliatꝰ es. qͥcqͥd acciclerit in te reter:¬

Expanded text:
pam utique dejecti sunt . Ergo humilitatis nostrae causa peccatum est, vel humiliationis; non enim hoc fugio. Potest enim de adversis plerumque intelligi humilitas, ut est illud: Bonum mihi quod humiliasti me; ut discam justificationes tuas. Et: Nisi lex tua meditatio mea esset, tunc forsitan perissem in humilitate mea . Et: Humiliatus sum valde . Hic ergo ostendit humilitatem ortam esse de culpa. Et quia culpa praecessit, ideo humiliatum se ostendit, hoc est, attritum tentationibus et adversis, et traditum a Paulo in interitum carnis, humiliatus utique est, ut postea posset reconciliationem mereri. Sed quamuis humilitas ista, hoc est uelut quaedam deiectio, perturbationis, non uirtutis sit, generat tamen saepe uirtutem et fit non poena, sed remedium delinquentis. nam si peccatis tuis tribuas quod humiliatus es, quicquid acciderit in te retor
Abbreviated transcription (Latin):
hoc ẽ in ip̃is cẽr ⁊ cred̾e qr uera mandata
sũt. Nisi autẽ credid̾is mandatis der.
eoꝵ utiq scienciã que ꝑmandata dei do¬
cen: hab̾e nõ pot̾is. Sequit᷑ u̾sas t̾tius.
pim aua humuliarer ego deliqui: ꝓptͥi a s¬
ẜ uerbũ tuũ custodini.
lia translacio hebet ⁊ pͥus quam
humiliarer ego nesciui. Tñde pu¬
tant aliciui qd̵ animia hominis hoc dicat.
pͥusqͣm humiliarer ego ut in hoc lutũ cor¬
ꝑꝑis in troirem: tua que nõ legeram man-¬
magis seqͥt᷑ eccłia. ⁊ hic sensus est plamor
⁊ uichal osfensionis ad mittit. qd̵ possit ali¬
quib sccupulũ cõmouere : icło ita accipia¬

Expanded text:
hoc est: in ipsis esse et credere quia uera mandata sunt. nisi autem credideris mandatis dei, eorum utique scientiam quae per mandata dei docemur habere non poteris. Sequitur uersus tertius: priusquam humiliarer ego deliqui, propter hoc uerbum tuum eg o custodiui . alia traditio habet: priusquam humiliarer ego nesciui. unde putant aliqui, quod anima hominis hoc dicat: \'priusquam humiliarer, ut in hoc lutum corporis introirem, tua quae non legeram manmagis sequitur ecclesia et hic sensus est planior et nihil offensionis admittit, quod possit aliquibus scrupulu
Abbreviated transcription (Latin):
miliatutꝰ : qui humiliatꝰ ẽ. ad salutẽ. Nec
uane ꝑtulit passionẽ ÷ qui salutẽ u̾itatis se¬
cutꝰ est. Distat gͥ ĩt cognosc̾e ⁊ timere. ut
eo reu̾tamur. Deniq euangłii leccio: docere
uos debet. Ait em̃ dñs ad eos qui credebant
seritis in quit : cognoscetis. Uides qr non
apͥncipio potuit cognoscere: qui cũq timenᷤ
dm̃ u̾bũ eiꝰ audruit. Non solũ autẽ nõ idẽ ẽ
timor ⁊ cogncio: uerum etiam nõ idem ẽ fidẽ

Expanded text:
ad salutem: nec vane pertulit passionem, qui salutem veritatis secutus est. 31. Distat igitur inter cognoscere et timere, ut eo revertamur. Denique Evangelii lectio docere nos debet. Ait enim Dominus ad eos qui credebant seritis, inquit, cognoscetis. Vides quia non a principio potuit cognoscere quicumque Deum timens verbum ejus audivit. Non solum autem non idem est timor et cognitio; verum etiam non id
Abbreviated transcription (Latin):
ligas hominẽ: uidebis ad imaginẽ. homo em̃.
nõ est umnagͦ cli. s ad similitudinẽ factus est.
Alius est ymago di ĩ insibił pͥmogenitꝰ uniu̾¬
se creat᷑e: ꝑ quẽ facta sũt om̃ia. Ille nõ ad ima¬
ginẽ s ymago. Tu nõ imago: s adimagiñe.
habes gͦ in tua substãcia aliquid de imagine
⁊ similitudine dei: qd̾ sit diuine simile imagi¬
nis. prot̾ea imago ad eum qui est ad uagi¬
nẽ uenit. ⁊ querit imago eũ qui ẽ ad simi¬
litudine̾ sui. ut it̾um siguet. ut it̾ũ cõfor¬
met : qr amiserat qd̃ accepisti. In sufflau̾at
em̃ tͥ deus. ut inspiracionis sue dono hab̾os
grãm : ciuam tͥ tua culpa sustułat. factꝰ eras
ĩ animam uiuentẽ. dudi quid dicat. nõ in
carnem s ĩ aĩam iuuentẽ. S qr peccator sig

Expanded text:
ligas imaginem, videbis ad imaginem; homo enim ligas imaginem, videbis ad imaginem; homo enim non est imago Dei, sed ad similitudinem factus est. Alius est imago Dei invisibilis, primogenitus universae creaturae, per quem facta sunt omnia. Ille non ad imaginem, sed imago; tu non imago, sed ad imaginem. habes ergo in tua substantia aliquid de imagine et similitudine dei, quod sit diuinae simile imaginis. propterea imago ad eum, qui est ad imaginem, uenit et quaerit imago eum, qui est ad similitudinem sui, ut iterum signet, ut iterum conformet, quia amisisti. quod accepisti. insufflauerat enim tibi deus, ut inspirationis suae dono haberes gratiam, quam tibi tua culpa sustulerat. factus eras in animam uiuentem; audi quid dicat: non in carnem, sed in animam uiuentem. sed quia pecc
Abbreviated transcription (Latin):
cessione aĩe corporis q dissoluit᷑. in spiratio
autẽ diuina nõ soluit᷑. Et id̾o in tellige ali¬
ud ẽẽ. qd̾ figuratum ẽ. aliud qd̃ factũ est uł
paratũ. Merito q duplicit̾ halies scͥptũ de
homine. primũ eñĩ scͥptũ est. faciamꝰ homi¬
nem ad ymagiẽ et similitudinẽ nr̃am :
⁊ dñabũt᷑ in quid uł pͥncipatũ habebunt.
Et fecit d̾s hominẽ ad imaginẽ dei. Sod̾o aũ
loco ita scͥptũ est. qr accep̃ deus puluerẽ de
t̾ra ⁊ plasmauit hominẽ. ubi puluis: ibi
plas macio. ubi nõ pulnis ⁊ ibi nõ t̾ra. non
mat̾ia. s in corporu s amirabile. Ibi nõ mathe¬
ria: s ĩ matheriale. Qd̾ eñi scd̾m imaginẽ est:
nõ est in corpore. nͨ in macheria. s ĩ aĩa raciona
bili. Ibi oꝑat᷑. ibi ostẽdit᷑ homo. ad unaginẽ¬
⁊ ad similitudinẽ cdei. ubi iusticie. ubi sapi¬
encie. ubi om̃is forma uͥtutis assumit᷑. Si ĩtel¬

Expanded text:
cessione animae, corporisque dissolvitur, inspiratio cessione animae, corporisque dissolvitur, inspiratio autem divina non solvitur. Et ideo intellige aliud esse quod figuratum est, aliud quod factum est, vel paratum. Meritoque dupliciter habes scriptum de homine. Primum enim scriptum est: Faciamus hominem ad imaginem et similitudinem nostram et: dominabuntur, inquit, uel principatum habebunt et: fecit deus hominem ad imaginem d e i. secundo autem loco ita scriptum est, quia accepit deus puluerem de terra et plasmauit hominem. ubi puluis, ibi plasmatio, ubi autem non puluis, ibi non terra, non materia, sed incorporeum, sed admirabile; ibi non materia, sed inmateriale. quod enim secundum imaginem est, non est in corpore nec in materia, sbili. Ibi operatur, ibi ostenditur homo ad similitudinem et imaginem Dei, ubi justitiae, ubi sapientiae, ubi omnis forma virtutis assumitur. 16. Si intel
Abbreviated transcription (Latin):
nobis. Nobis carnẽ suscepit. immo poci¬
us nos ĩ illa car ͤᷤ suscepit: quos tamen¬
ꝑfilium hominis in dei sede cõstituit.
qr conuiuificauit nos in xp̃o: cuiꝰ gr̃a estis
salui facti. ⁊ simul sucitauit. simulq fe¬
cit secde in celestib ĩ xp̃o iħu. filius gͦ homi¬
nis ad dext̾am dei. nõ angłs. nõ arcange¬
lus. nͨ cherubin. ⁊ seraphin. Illa laudant:
filiꝰ hominis sedet. filiꝰ hom̃is angłoꝵ ore
laudat᷑. qd̾ angłos malos uicerit denequi¬
tiis sp̃ualib que sũt ĩ celestib tͥum phau̾it.
qd̃ fecerit similes angłoꝵ homines ĩ quib
ante erant cõtagia mortuoꝵ. Uerbo in¬
quit dñi celi firmati sũt: ⁊ sp̃u oris eiũ
om̃is uͥtus eoꝵ. homo quoq spũ dñi ꝑ¬
feccionẽ uite. cõsũmacionẽq uͥtutis ac¬
cepit. Inspirauit ĩ eñ deus sp̃m uite. ⁊ faccꝰ
est homo ĩ amiã iuuentẽ. Uita gͦ nr̃a ce¬
pit ex inspiratione diuina. S uita hec se¬

Expanded text:
bis. nobis carnem suscepit, immo potius nos in illa carne suscepit, quod filium hominis in dei sede constituit. quia conuiuificauit nosin Christo—cuius gratia estis salui fecit simul suscitauit simulqo Iesu. filius ergo homims ad dexteram dei, non angelus, non archangelus nec Cherubim et Seraphim. illa laudant, filius hominis sedet filius hominis angelorum ore laudatur, quod angelos malos uicerit, de nequitiis spiritalibus quae sunt in caelestibus triumphauerit, quod fecerit similes angelorum homines, in quibus ante erant contagia mortuorum. Ue rb o, inquit, domini caeli firmati sunt et spiritu oris eius omnis uirtus eorum. homo quoque spifectionem vitae, consummationemque virtutis accepit. Inspiravit in eum Deus spiritum vitae, et factus est homo in animam viventem . Vita ergo nostra coepit ex inspiratione divina: sed vita haec se
Abbreviated transcription (Latin):
castigacionẽ ĩ telligo ꝓsuisse. Ilia castiga¬
cione me auiciis ẽẽ. reuocatũ. qua castiga¬
cione nõ diu aliquid ĩ me licuisse flagicus
ꝑillam castigacionẽ dñi nichil ĩ me adu̾¬
sario licuisse nl morti. Deniq castigans
castigauit me dñt: ⁊ morti nõ tradidit
nie. ip̃e ꝓpheta memorauit. Castigat᷑ eñi:
qui recipit᷑. Qui autẽ nõ recipũt᷑: Nou
flagellantur. In laborib hominũ nõ sũt:
⁊ cumi hominib ĩ quic nõ flagellabiuitur.
Ideoq supͣait. Quam bonꝰ ifrł deus: rectis
corde. Eego bonus honuiubx. quia om̃is
rectos uult ẽẽ corde. Qui aute cor decliua.¬
u̾it : ip̃e ase grãm diuine bonitatis au̾tit.

Expanded text:
ellego profuisse, illa castigatione me a uitiis esse reuocatum, illa castigatione non diu aliquid in me licuisse flagitiis, per illam castigationem domini nihil in me aduersano licuisse, nil morti. demque:castigans castigauit me dominus et morti non tradidit me ipse propheta memorauit; castigatur enim qui recipitur, qui autem non recipiuntur non flagellantur; in laboribus enim hominum non sunt et cum hominibus non f 1 age 11 abuntur. ideoque supra ait: quam bonus Israel deus rectis corde! ergo bonus omnibus, quia omnes recto uult esse corde. qui autem cor declinauerit, ipse a se gratiam diuinae bonitatis auertit.
Abbreviated transcription (Latin):
cit iuiqͥtas tua: filia syon. Et omĩs qui
penitẽciam egͥit. lacͥmisꝙ ꝓpͥis peccata do¬
fleuerit: bene dicit᷑ defetit ĩicͥtas tua.
A libi quoq sub hac lict̾a dicit ieren¬
as. Soni erant uuln̾ati gladio quam
nuln̾ati fame: abierũt copũcti anatiui¬
tate agrorũ. Compũgnmͣ igit᷑ q̃udo nr̃oꝵ¬

Expanded text:
cit iniquitas tua, filia Sion. et omni qui cit iniquitas tua, filia Sion. et omni qui paenitentiam egerit, lacrimis propriis peccata defleuerit, bene dicitur: defecit iniquitas tua. alibi quoque sub hac littera dicit Hieremias: boni erant uulnerati gladio quam uulnerati fame; abierunt conpuncti a natiuitate agrorum. conpungimur igitur, quando no
Abbreviated transcription (Latin):
uentute sua. nͥ qui delicuis renũciat. luxu¬
riam fugit: quis est qui singłarit᷑ sedec.
nͥ qui scłarib uoluptatib ab dicatis moles¬
tiarũ om̃iũ exeludit tumulcus: Iste gͦ ti¬
m̾e nichii pot̾it. qr caritatis gr̃anm timori
ab sorbuit. Est zalins qui ercludat᷑ ĩ bono:
bis est : qr manim opꝰ fecit teadit᷑ ĩ caruis
ĩttcũ ut eiꝰ sp̃s saluaret᷑. Ex quo ĩ telligĩ
qr ĩ bono excludit᷑. qui iubet᷑ agere penitẽ¬
ciamr: ut humiliet᷑ ⁊ compungat᷑ corde.
Hec eñi recõciliacionis solent ẽẽ suffragia.
Seniq etiam ĩ ieremia scͥpta sũt sub hac
luta: que hic uident᷑ significare. Sic em̃i
legimꝰ de iersm illa t̾rena. In mũdicia ei :
ante pedes eiꝰ. Nõ fuit memor nouissi¬
morũ suorum : ⁊ cecidit ĩua lide. nõ est
qui cosolet᷑ eam. Uide dñe humilitatem
eiꝰ: qr magnificatꝰ est inimicꝰ. Et qr sic
humiliata est iersi: m̾ito eidicit᷑. Defe¬

Expanded text:
uentute sua nisi qui deliciis renuntiat, luxuuentute sua nisi qui deliciis renuntiat, luxuriam fugit? quis est qui singulariter sedet nisi qui saecularibus uoluptatibus abdicatis molestiarum omnium excludit tumultus? iste ergo timere nil poterit qui caritatis gratia uim timoris absorbuit. Est et alius qui excludatur in bono, bis est, quia malum opus fecit, traditus in carnis interitum, ut eius spiritus saluaretur. ex quo intellegimus, quia in bono excluditur qui iubetur agere paenitentiam, ut humilietur et conpungatur corde; haec enim reconciliationis solent esse suffragia. Denique etiam in Hieremia scripta sub hac littera id uidentur significare; sic enim legimus de Hierusalem illa terrena: in munditia eius ante pedes eius, non fuit memor nouissimorum suorum et cecidit inualide: non est qui consoletur eam. uide, domine, humilitatem eius, quia magnifcitur: defe
Abbreviated transcription (Latin):
discrunnus leuãt desid̾ia filiorũ. Qmͣ pul¬
cre de martirib dicit᷑. qui uere militant deo.
qui ꝑsecutiones. ungulas. gladios. in centi¬
ua nõ tim̃tes : in festis seregib obtulerũt.
Timorẽ ⁊ eni. quẽ pot̾ant hab̾e penarumr:
exclu serũt amore martirii. hũc autem
sensũ. ẽẽ in tẽptacionis huiꝰ eciam de trem̃
ieremie possumꝰ aꝓpbare. ⁊Iam ibi sub
hac litͥa scͥptũ est. Gonus est dñs sustiuen¬
tib eũ: anime que q̃rit eum. Bonũ est
sustinie: ⁊ sperare in salutare dei. Bonũ
est inro cũ portaerit iugñ graue ainuen
tute sua. sedebit singularit᷑ ⁊ silebit: quia
Quis enĩ sustinet dñm nͥ studio caritatis ÷
Quis eñi est qui sperat nͥ qui icl qd sꝑat
optat ⁊ diligit ÷ Qsid eñi speramꝰ : ꝑpacien.¬
ciã expectamꝰ. Ergo qui sperat sustinet.
Qui sustinet: in pacientie utiq ex cludit.
affectũ. Quis est qͥ portat iugũ graue aiu¬

Expanded text:
discriminis leuant desideria filiorum. quam puldiscriminis leuant desideria filiorum. quam pulchre etiam de martyribus dicitur, qui uere militant Christo, qui persecutiones ungulas gladios incendia non timentes infestis se regibus obtulerunt! timorem etenim quem poterant habere poenarum excluserunt amore martyrii. Hunc sensum autem esse interpretationis huius etiam de Threnis Hieremiae possumus adprobare. nam et ibi sub hac littera scriptum est: bonus est dominus sustinentibus eum, animae quae quaerit eum; bonum est sustinere p t sperare in salutare dei. bonum est u i ro cum portauerit iugum graue a iuuent tute sua, se debit singulariter et silebit, quia quis enim sustinet dominum nisi studio caritatis? quis est qui sperat nisi qui quod sperat optat et diligit: quod enim speramus, per patientiam expectamus. ergo qui sperat sustinet, qui sustinet inpatientiae utique excludit affectum. quis est qui portat iugum graue a iu
Abbreviated transcription (Latin):
ditate tua doce me ustificaciones tuas: Audi
dicẽtẽ. Bonũ mͥ lex oris tui: suꝑ milia auri
⁊ argenti. Et potest dicere qd̃ sit exclusus
a regno. qui nõ est exclusus alegee quid
gͦ in telligimꝰ : heret int̾p̾tacio ⁊ obscurita¬
tẽ sen sui. sermonis uidet᷑ obfundere. To¬
cant merita ꝓphete. uocat eiꝰ gr̃a. uocat
subiectoꝵ series: ut alcioris intellectus: ali¬
quid debeamꝰ eritere. Et occurrit ĩ tẽpore:
quo ĩt̾dum excludam᷑ in bono. Scͥptũ est
eñi. ꝑ fecta caritas timorẽ excludit foras.
Et genen̾alit̾ quidem caritas ercludit-
timorẽ. ut miles qui imꝑatorem diligit:
bella ꝓimꝑatore suscepta nõ metuit. Ut
seruus amans dũm. quam uis ꝑ deuia ⁊
p̃rupta mittat᷑. tamen om̃a ꝑicła dñi a¬
more con tepnit. ac si quis dñm petat : se
ip̃m offerre nõ trepidat. Tt qui trans
mare posicos filios ud̾e desid̾et: nõ metuit
naufragia. Liberoꝵ caritate: in gredit᷑ ma¬
ris fluctus. Subit ĩcerta nauigii: s metũ

Expanded text:
ditate tua doce me iustificationes tuas; audis dicentem: bonum mihi lex oris tui super milia auri et argenti: et potes dicere quod sit exclusus a regno, qui non est exclusus a lege? quid ergo intellegemus? haeret interpretatio: obscuritatem sensui sui sermonis uidetur offundere. Uocant merita prophetae, uocat eius gratia, uocat subiectorum series, ut altioris intellectus aliquid debeamus eruere. e t occurrit in tempore, quod interdum excludamus in bono. scriptum est enim: perfecta caritas timorem excludit foris. et generaliter quidem caritas excludit timorem, ut miles, qui imperatorem diligit, bella pro imperatore suscepta non metuit, ut seruus amans dominum, quamuis per deuia et praerupta mittatur, tamen omnia pericula domini amore contemnit ac. si quis dominum petat, se ipsum offerre non trepidat: ut, qui trans mare positos filios uidere desiderat, non metuit naufragia, liberorum caritate ingreditur maris fluctus, subit incerta nauigii, sed metum
Abbreviated transcription (Latin):
ñõ credit ĩ xp̃m gen̾au bñficio ip̃e se fraudat.
ut uqͥs clausis frnestris radios solis exclaidat.
nõ id̾o sol nõ ortꝰ est om̃ib quia calore eins
se ip̃t fraudauit: s qd̾ solis ẽ. p̃rogatinam
fuam sernat. qd̵ in prudentis ẽ : cõmunis
a se grãm lucis excludit. Suꝑ om̃t pluuia
suꝑ iustos ⁊ in iustos. Aut certe sic ĩ t̾pretã¬
dum qd̵ miscd̾is diuiue plena sit t̾ra: quia
dñi ẽ t̾ra ⁊ plenitudo eiꝰ. Ip̃e suꝑ uaria frinda¬
uit eam: ⁊ suꝑ flumina p̃parauit illã. Et

Expanded text:
n Christum, generali beneficio ipse se fraudat, ut, si quis clausis fenestris radios solis excludat, non ideo sol non ortus est om nibus, quia calore eius se ipse fraudauit, sed quod solis est, praerogatiuam suam seruat, quod inprudentis. est, communis a se gratiam lucis excludit. super omnes pluusuper iustos et iniustos. aut certe sic interpretandum, quod misericordiae diuinae plena sit terra, quia domini est terra et plenitudo eius. ipse super maria fundauit eam et super flumina praeparauit il
Abbreviated transcription (Latin):
int̾pretacio est exclusio.
uid est exclusio: Num quid sic̃
domo aliquis excluditur. Hospicio
deicit᷑. ita qui ercludit᷑ adei regno bonis
ue fraudat᷑. sicut ille excluse sũt uͥgnies
que ĩecũ olenm nõ tulerñt. et dum uenit
sponsus: extuite sũt faces earũ. at q emen¬
do oleo ĩ flãmandis q facib occupate fecer̃t
moram. ⁊ ĩ gresso iam sponso ĩ troire cupien¬
tes legunt᷑ excluse s Nõ arbitror. Nam qͦ¬
modo diceret sibonis sanctus eẽt ꝓpheta de¬

Expanded text:
interpretatio est, exclusio. Quid est exclusio? Numquid sicut domo aliquis excluditur, hospitioque dejicitur: ita qui excluditur a Dei regno, bonis illius fraudatur; sicut illae exclusae sunt virgines, quae secum oleum non tulerunt; et dum venit Sponsus, exstinctae sunt faces earum, atque in emendo oleo, inflammandisque facibus occupatae fecerunt moram, et ingresso jam Sponso, introire cupientes leguntur exclusae ? Non arbitror. Nam quomodo diceret si a bonis sanctus Propheta esset de
Abbreviated transcription (Latin):
sic cẽiũctũ om̃ib tim̃tib eũ. Qui nõ dicat
alti. uõ es de corpore meo. ħ ẽ nõ dieat pauꝑi
diues nõ ignobili nobił. ñ e. go sanꝰ. nõ fortis
oebili. ñ imꝑito sapiens dicat. nõ estis mͥ ue¬
cessarii: particeps corꝑis tui xp̃t ẽ. que est ec¬
cłia. S qui sciat qd̾ hii qui ui dent᷑ ĩ eccłi̾a
debiles. pauꝑes. in prudentes. eciam pecca¬
tores. habũdãtiori ĩ digeant honestate. ⁊ ma¬
iore p̾sidio fulciendi sunt. qui hoc nou̾it ⁊ ip̃e
pot̾ dic̾e. particep᷑ ego sum om̃iũ tuñciũ te:
qr cõpaciat᷑ magis huiꝰ modi hoĩub quam¬

Expanded text:
ctum omnibus timentibus deum, qui non dicat alteri: \'non es de corpore meo\', hoc est non dicat pauperi diues, non ignobili nobilis, non aegro sanus, non fortis debili, non inperito sapiens dicat: \'non estis mihi necessarii\', particeps corporis Christi est quae est ecclesia. sed qui sciat quod hi, qui uidentur in ecclesia debiles pauperes inprudentes, etiam peccatores, abundantiore indigeant honestate et maiore praesidio fulciendi sint, qui hoc nouerit, ipse potest dicere: particeps ego sum omnium timentium te, qui conpatiatur magis huiusmodi ho
Abbreviated transcription (Latin):
fuc᷑am p̾uidens. qͣi ꝓmissam ꝓpheta cõcele¬
brat: prophetis eñi ea que nentura fũt p̾ui¬
dentib moris ẽ. ut qͣi iam de cursa memorẽt᷑.
catorũ. S̾uꝑ om̃s sol xii iubet᷑. Et hic qui¬
cdem sol: choridie suꝑ om̃t orit᷑. M isticꝰ autͥ¬

Expanded text:
futuram praeuidens quasi praemissam propheta concelebrat ? prophetis enim ea quae uentura sunt praeuidentibus moris est, ut quasi iam decursa memorentur catorum, super omnes sol oriri iubetur. et hic quidem sol cotidie super omnes oritur, mystic
Abbreviated transcription (Latin):
nera ut alt̾um sine aitero ẽẽ. nõ possit: ut
cum alt̾um dolet. cõpaciant᷑ alt̾i. Iste gͦ rec¬
te pot̾ usurpare: huiꝰ uocis auctoritatẽ. Hide
autẽ quã uerecũde ꝓpheta dixerit. particep̾
ueta deuocione suꝑaret. S tam̃ ⁊ tim̃e uiri¬
tutis ẽ: qr scͥptũ est: ⁊̃ imete dñu om̃s sc̃i eiꝰ.¬
S ne aliquib timor iste nõ sc̃s uideatur.
qr sũt qui ignaua fomidiue ꝑtimescũt.¬
⁊ hebeti trepidãt inetui addidit. ⁊ custodien¬
ciũ mandata tua. ut ostendet se sc̃i tunoris
ẽẽ consortem. aut si pot̾ quid̾ẽ tuĩe corde de¬
notus s oꝑe piger. ut sit religiosus affectu.
ociosus actu. nõ tam̃ pot̾ piger ẽẽ. qui dñi mã¬
data custodit. Quigͦ tinet: custedit. Ergo eꝰ
ẽ custodire: qui timet. Sẽs itaq hoc dicit.

Expanded text:
 ut alterum sine altero esse non possit et, cum alterum dolet, conpatiatur alteri. iste ergo recte potest usurpare huius uocis auctoritatem. Uide autem, quam uerecunde propheta dixerit: particeps ueteranos deuotione superaret. sed tamen et timere uirtutis est, quia scriptum est: timete dominum, sancti eius. Sed quibus timor iste non sanctus uideatur - quia sunt qui ignaua formidine pertimescunt et hebeti trepidant metu -, addidit: et custodientium mandata tua, ut ostenderet se sancti timoris esse consortem. aut sic: potest quidem timere corde deuotus, sed opere piger, ut sit religiosus affectu, otiosus actu; non tamen potest piger esse qui domini mandata custodit. qui ergo timet, custodit; ergo eius est custodire
Abbreviated transcription (Latin):
cłm nr̃m: suꝑbia est. St̃ ⁊ diaboli uincła.
Demiq scͥptũ est: hanc autẽ filiam habrahe
quam ligauit sathanas .xiiiii. annis. Ligat
nos etiam diabolꝰ cͥmnũ neri. ligat iñcło
fornicaciouis. uincso ad ulterii. uĩcło ꝑfidie
qua rp̃s negat᷑. m̃clo̾ ĩ uidie qua freq̃nter fr̃¬

Expanded text:
rum superbia est. sunt et diaboli uincula: rum superbia est. sunt et diaboli uincula: denique scriptum est: hanc autem filiam Abrahae, quam ligauit satanas decem et octo annis. ligat nos etiam diabolus criminum nexu, ligat nos uinculo fornicationis, uinculo adulterii, uinculo perfidiae qua Christus negatur, uinculo inuidiae qua frequenter
Abbreviated transcription (Latin):
eripuit. ⁊ cõstituit ĩ regno suo. Sunt gͦ
uincła quib cõstͥngun᷑: ⁊ si nob̾ uideam᷑
lib̾i. Beatꝰ qui ħ soluit sͥ iuincła. Et id̾o
daiud ait. dirũpamꝰ uincła eorũ: ⁊ abici¬
amꝰ a nob̾ iugũ ip̃oꝵ. Nõ manu utiq ui¬
sibilia iũ cła dicit ẽẽ rumpenda. s ĩ uisi¬
biles cͥminũ nexus: moꝵ cõfessione ⁊ fidi
ꝓfessione soluendos. Aut manu. ħ est oꝑe
manus tue. Eroga pauꝑib debiles le¬
uato. redine captiuos. ⁊ soliusti iũcła
tua. Eslemosina eũ: amorte lib̾at. Spi
eum aui ducit᷑ ad mortẽ. hoc ẽ. erpe ĩ t̾cessi¬
one. eripe gr̃a. tu sacerdos. aut tu imꝑator.
eripe sub scͥpcione ĩ dulgentie. ⁊ soluisti pec¬
cata tua : exiustite iuncłis tius. Tĩncłis emĩ
peccatoꝵ suorũ unꝰ quisq cõstͥngit᷑ : sic̃ ip̃e
legisti. Ligat uot iũcłis carus illecebra. uin¬
tas est. Tincłm nr̃m: cõcupiscencia est. Tin

Expanded text:
eripuit et constituit in regno suo. Sunt ergo eripuit et constituit in regno suo. Sunt ergo uincula quibus constringimur, etsi nobis uideamur liberi. beatus qui haec soluit sibi uincula. et ideo Daamus a nobis iugum ipsorum. non manu utique uisibilia uincula dicit esse rumpenda, sed inuisibiles criminum nexus morum conuer- sione et fidei professione soluendos aut manu, hoc est opera manus tuae, eroga pauperibus, debiles eleuato, redime captiuos, et soluisti uincula tua: elemosyna enim a morte liberat. eripe eum qui ducitur ad mortem, hoc est: eripe eum intercessione, eripe gratia tu, sacerdos, aut tu, imperator, eripe subscriptione indulgentiae, et soluisti peccata tua, exuisti te e uinculis tuis. Uinculis enim peccatorum suorum unusquisque constringitur, sicut ipse legisti; ligat nos uinculis carnis inlecebra. uintas est, uinculum nostrum concupiscentia est, uin
Abbreviated transcription (Latin):
asfugit᷑ uincło: s mag̾ cũ loro rerra̾it᷑: eras¬
ꝑat᷑. Itaq nͨ coacta sesubicit. nͨ tam̃ lib̾a iũ
cłoꝵ ẽ. Sicut gͦ trahit uͥtula loꝵ uigi que
et sino tene t᷑ exximo: tenet᷑ tam̃ nͨ se ex¬
plicat ⁊ ab soluit. ita trahit unꝰ qͥsq
peccator ĩ domitis morib iui qͥtates. qui
putat se lib̾um. qr nõ ẽ iugo subditus. sub¬
iectusq iudicio: ⁊ nescit qd̃ uõ sit erutus.
s magis ut illa uicula ⁊ ip̃e se implicet
s̃uorũ uerib peccatorũ. hii sũt gͥ funes
saluator qui ht ĩ potestate peccatũ dimit¬
t̾e: dicit hiis cun sc̃ ĩ uincłis. exite. utinã
⁊ mͥdicat exi de uincłis tuis. eride uerib
peccatoꝵ tuoꝵ. solue funes erroris tui.
quib circũdatꝰ ⁊ ligatꝰ es. Et si eñĩ ne¬
quissimꝰ sim om̃ium ⁊ detestabilissimꝰ pec¬
catorũ. illo tam̃ iubente liber ero: qui sub
uno mom̃to latͦcinii dãpnatũ reñ suplicio

Expanded text:
adstringitur uinculo, sed magis, cum loro retrahitur, exasadstringitur uinculo, sed magis, cum loro retrahitur, exasperatur. itaq est. sicut ergo trahit uitula lorum lUgl, quae, etsi non tenetur e proximo, tenetur tamen nec se explicat et absoluit, ita trahit unusquisque peccator indomitis moribus iniquitates, qui putat se liberum, quia non est iugo subditus subiectusque iudicio, et nescit quod non sit exutus, sed magis ut illa uitula et ipse se implicet suorum nexibus peccatorum. hi sunt igitur funes m. et ideo saluator, qui habet in potestate peccatum dimittere, dicit his qui sunt in uinculis: exite. utinam et mihi dicat: \'exi de uinculis tuis, exi de nexibus peccatorum tuorum, solue funes erroris tui quibus circumdatus et ligatus es\'. etsi enim nequissimus sim omnium et detestabilissimus peccatorum, illo tamen iubente liberor, qui sub uno momento latrocinii damnatum reum supplicio
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ideo meditare ⁊ statue animo ut ꝓcedens
ad p̃lia dicas. Pabratus sum ⁊ nõ sũ tur¬
bat : ut custodiam mandata tua. Lunes¬
peccatorũ arcũplexi sũt me: ⁊ legem tuani
nõ sũ oblitꝰ.
oc est funib me ciecũdederũt pecca¬
tores. ut mea in plicarent uestigia:
ne possim ĩ cursus eorũ p̃uidendi celerita¬
te euitare. Nõ gͦ illi funes sũt de quib
scͥptũ est: funes cecid̾ũt mͥ in p̃claris. Sũt
eñi funet illi quib utunt᷑. qui t̾minos
metiunt᷑ agroꝵ limitesq distingũt: ⁊ poses¬
sionũ spacia distͥminãt. Tenduut᷑ gͦ uli funẽ
quo ad possessio umiꝰ cuiꝰq disfũdit᷑. Sic factꝰ
ẽ. fumiculus hereditatis sue: isrł. Bomi gͦ illi
funes. Isti autẽ funes fũt quib trahuntur
peccata ut fune lengo: ⁊nt loro iugi iitule
iiqͥtatis. uitula eñ ĩ domta plus se iactat¬
⁊ excutit cũ tenet᷑. uec ad qiuescit imꝑio. nͦ

Expanded text:
et ideo meditare et statue animo, ut procedens et ideo meditare et statue animo, ut procedens ad proelia dicas: paratus sum et non sum turbatus, ut custodiam mandata tua. Sepeccatorum circumplexi xi sunt mihi et legem tuam non sum oblitus s, hoc est: funibus me circumdederunt peccatores, ut mea 25 inplicarent uestigia, ne possim incursus eorum praeuidendi celeritate euitare. non ergo illi funes sunt de quibus scriptum est: funes ceciderunt mihi in praeclaris. sunt enim funes illi, quibus utuntur qui terminos metiuntur agrorum limitesque distingunt et possessionum spatia disterminant. tenduntur ergo illi funes quibus possessio uniuscuiusque diffunditur: sic factus est funiculus hereditatis suae Israel. boni ergo illi funes: isti autem funes quibus trahuntur - peccata ut fune longo et ut loro iugi uitulae iniquitates. uitula enim indomita plus se iactat et excutit, cum tenetur, nec adquiescit imperio nec
Abbreviated transcription (Latin):
Et quid de scłarib dican: Esto paratꝰ ñẽ
solum adu̾sus ea que uidet: s etiam ad u̾sũ
ea. que nõ uides: foris in quit pugne: intus
timꝰres. Inte ip̃o tͥ bellum est. Bonũ est ut
ĩ tranqurallitate sit aniniꝰ tuns: ⁊ ĩ quad̾a
serenitate. S gub uator ille meuor ÷ auiĩ ̃
tẽpestate nauẽ gub̾nat. Recte gͥte ip̃mi qͣn¬
oo curbat annĩ: meus fluctuat. Laudai̾in
u̾tutẽ gub̾uatoris. qui nullat ꝓcellas sense¬
rit ⁊ cursum nauign direxenit: nulla tẽpes¬
tate iactatus. s illũ laud au̾ini qui ad u̾sus
uentos reniticur. in surgit adu̾sus fluctus.
no timet uł cũ elenat᷑ undis naiugiũ uł
cũ ad ꝓfundi iua dem̾git᷑. Ĩta et ille lau¬
Sandꝰ est gub̾nator su. qui ea q̃ adi̾sa sc̃
uincit paciencia. uͥtute suꝑat. scłis nõ extollit̃:
ad u̾sis nõ frangit᷑. Sellũ tͥ est etiam adu̾sus
ne quicias sp̃uaies. N u̾tis cũ qͣntis tibi p̃liũ:

Expanded text:
quid de saecularibus dicam ? esto paratus non quid de saecularibus dicam ? esto paratus non solum aduersus ea quae uides, sed etiam aduersus ea quae non uides. foris, inquit, pugnae, intus timores; in te ipso tibi bellum est. bonum est ut in tranquillitate sit animus tuus et in quadam serenitate; sed gubernator ille melior est qui in tempestate nauem gubernat. rege igitur te ipsum, quando turbatur animus, mens fluctuat. laudauerim uirtutem gubernatoris, qui nullas procellas senserit et cursum nauigii direxerit nulla tempestate iactatus? sed illum laudauerim, qui aduersus uentos renititur, insurgit aduersum fluctus, noti timet, uel cumeleuatur undis nauigium uel cum ad profundi ima deponitur. ita et ille laudandus est gubernator sui, qui ea quae aduersa sunt uincit patientia, uirtute superat, secundis non extollitur, aduersis non frangitur. bellum tibi est etiam aduersus nequitias spiritales. aduertis, cum quantis tibi proelium,
Abbreviated transcription (Latin):
u̾tutũ exercicio roborati. Rarus iob ĩ ueni¬
t᷑ ĩtris. qui et diuicias amisit ⁊ filios. ⁊ ui¬
bicib corꝑis exarat᷑. cũ u̾mes toto corpore flue¬
rent: arp̃i tam̃ ueritate nõ potuit se parari.
Daremꝰ gͥ asfectũ nr̃n: ne ĩ paratũ uis repen¬
tina ꝑturbet. Deniq sciens dñs cico nos fran¬
gi solere: ait eciam apłis. Nõ curbet᷑ cor ur̃i.
neꝙ formidet. Si te cupiditas appetẽtiaꝙ tẽꝑ¬
tau̾it. lege euangłiũ. dicat tͥ iħ̾c ñõ turbet᷑
cia ꝑ secutor ĩ flererit: lege euangeliũ ⁊ dicat
tͥ ihe. Nõ turbet᷑ cor tuũ: neq fermidet. Le¬
ge aplm dic̃tẽ. In digne eĩ passiones huis
tẽporis: ad suꝑ uenturam głam. Sĩ mari
nauiganti graues fluctus ĩ surgant. de se¬
nou turbari. ueniens gͥ ad certam̃ auqd
magnũ ⁊ graue dic pͥus. paratuis sum tũs
sũ curbatus: ut custodiam mandata tua.

Expanded text:
uirtutum exercitio roborati! rarus Iob inueniuirtutum exercitio roborati! rarus Iob inuenitur in terris, qui et diuitias amisit et filios et uibicibus corporis exaratus, cum uermes toto corpore fluerent, a Christi tamen caritate non potuit separari. paremus igitur affectum nostrum, ne inparatum uis repentina perturbet. denique sciens dominus cito nos frangi solere ait etiam apostolis: non turbetur cor uestrum neque formidet. si te cupiditas appetentiaque temptauerit, lege euangelium, dicat tibi Iesus: \'non turbetur cia persecutor inflixerit, lege euangelium, dicat tibi Iesus: non turbetur cor tuum neque formidet'. lege apostolum dicentem: indignae enim passiones huius temporis ad superuenturam gloriam. si in mari nauiganti grauis fluctus insurgat, tempenoli turbari\\ ueniens igitur in certamen aliquod magnum et graue dic prius: paratus sum et non sum turbatus, ut custodiam mandata
Abbreviated transcription (Latin):
potestate: neqa mortis quadam deiecciene
turbatur. Hoc gͥ signũ ꝓponit᷑ regi ut petat
sͥ remediñ. ꝑ qd̾ nec regie potestatis extol¬
leret᷑ suꝑcilio nͨ certe erũpne alicuiꝰ excep¬
cione ꝑturbaret᷑. ut erat corde turbatus: cũ
bellũ sͥ iud̾et ab assixiis in ferri. Diuini gͥ
ale est. docere sarcinani qͣud̾a horũ teptam̃to¬
rũ hec eñi teptaũita duo marima sẽs salo¬
mon oratione ꝓpͥa declarauit: ⁊ rogauit
dax ⁊ dicam: quis me uidet: aut pauꝑ rapi¬
⁊ ꝑ iuirẽ nom̃ dñi. Potes gͥ tu ista tepta¬
ñita contepnere que formidauit salomon:
qui sapienciam postulauit ⁊ meruit. di¬
ues erat: timuit extolli. pauꝑ fieri formi¬
dauit: ne pauꝑtatis ne cessitate abstinen¬
cie grãm nõ teneret. Quã multi cri au¬
diebant᷑ sc̃i eẽ cecidũt ab alcitudiue cordi
sui. Quã multi aliqua necessitate deiesti.
nõ potuerũt cõtenti ẽẽ ĩ iuiria: qui fuerãt

Expanded text:
potestate neque mortis quadam deiectione potestate neque mortis quadam deiectione turbatus. hoc igitur signum proponitur regi, ut petat sibi remedium, per quod nec regiae potestatis extolleretur supercilio nec certe aerumnae alicuius exceptione perturbaretur, ut erat corde turbatus, cum bellum sibi uideret a Syris inferri. diuini igitur cile est docere sarcinam quandam horum temptamentorum. haec enim temptamenta duo maxima sanctus Salomon oratione propria declarauit et rogauit fiam e t dicam: quis me uidet? aut pauper rapiam et peierem nomen dei. potes igitur tu ista temptamenta contemnere quae formidauit Salomon, qui sapientiam postulauit et meruit ? diues erat, timuit extolli; pauper fieri formidauit, ne paupertatis necessitate abstinentiae gratiam non teneret. quam multi, qui uidebantur sancti esse, ceciderunt ab altitudine cordis sui! quam multi aliqua necessitate deiecti non potuerunt contenti esse iniuria, qui fuerant
Abbreviated transcription (Latin):
testates. neq p̃sencia. neꝙ̃ futura. se parare
loci. uł discut̾e omĩa debeamꝰ : que suit que
nos seꝑare possunt aͥtaritate di nͥ disigenciꝰ
resistam᷑. Illud nũc qd̾ udet᷑ obscurꝰ ñ pre¬
termittinus. quia ait. neq altitudo neq
ꝓfundũ. que sũt gͣuia tẽptam̃ta. Deniqs ha¬
bes inysaya scͥptũ ad regem achat: pete tͥ
iualtũ. Resp̃odit ille nõ petã: neq tẽptabo¬
dũm. Misticũ illi ꝓpositũ est: s nõ ĩtellerit.
⁊ ueritꝰ ẽ ne tẽptare dñm uid̾et᷑. si signũ pe¬
t̾et ĩaltũ. aut ĩ ꝓfũdũ. Dñs autẽ uolens
grauia tẽptam̃ta remedio sub plantare di ui¬
no: ait. Eece uͥgo ĩ ut̾o cõcipiet: Hoc est mag¬
nũ signũ: qd̃ altitudinis ⁊ ꝓfundi teptam̃ta
destrutit. Dñs iħs eñi nõ rapinã arbitrat᷑
ẽ. ẽẽ se equałe do. neq que sua st̃ re¬
quisiuit. s formã serui accepit: ⁊ humib¬
auit se usq ad mortẽ. Itaq neq elatus est

Expanded text:
testates, neque praesentia, neque futura . . . . separare loci; ut discutere omnia debeamus, quae sint quae nos separare possint a charitate Dei; nisi diligentius resistamus. illud nunc, quod uidetur obscurius, non praetermittimus, quia ait: ne que altitudo ne que profundum, quae sunt grauia temptamenta. denique habes in Esaia scriptum ad regem Achaz: pete tibi in altum. respondit ille: non petam neque tellexit et ueritus est, ne temptare dominum uideretur, si signum peteret in altum aut in profundum. dominus autem uolens grauia temptamenta remedio subplantare diuino, ait: ecce uirgo in utero concipiet. hoc est magnum signum, quod altitudinis et profundi temptamenta destruxit. dominus enim Iesus non rapinam arbitratus est esse se aequalem deo neque quae sua sunt requisiuit, sed formam serui accepit, humiliauit se usque ad mortein. itaque neque elatus est
Abbreviated transcription (Latin):
uerũt me ⁊ fecerunt me. unde ⁊ hic di¬
cit᷑. ut memin̾it deus qr pulius sumus.
⁊ ub̾ioris gr̃e munꝰ ĩ fundat: nͨ ĩfumum
opus deserat. Gub̾nator fluctuante naui¬
gio plus laboris impendit. quã cum scd̾o
remigiũ labit᷑ fluctu. ⁊ uentoꝵ flatu ꝑs
ꝑante p̃ currit. Manꝰ tue in quie plas¬
mauerũt me. Manꝰ dicit pluralit̾: nõ
manũ. At uͦ alibi ait. Ego manu mea
solidaui celũ: ⁊ manus mea fecit hec.
In homins constitutione uidet᷑ ñ habũ¬
dasse qd̃ toto mũdo ut fieret habunda¬
uit. Celũ manus una firmauit ũ scͥp¬
tũ est. Et utraq manꝰ dei hominẽ figu¬
rauit: ut legis. Celum nõ ad similitu¬
dĩs. h̾o qͦsimilitudinẽ. Angłi em̃ adminis¬
t̾ium: homo ad imagin̾e. Esto: ut ⁊ an¬
geli ad ymaginẽ. Scͥptura tam̃ locuta est

Expanded text:
nt me. unde et hic dicitur, ut meminerit deus quia puluis sumus et uberioris gratiae munus infundat nec infirmum opus deserat. gubernator fluctuante nauigio plus laboris inpendit quam cum secundo remigio labitur fluctu et uentorum flatusante praecurrit. Manus tuae, inquit, plasmaueruut me e. \'manus\' dicit pluraliter, non \'manum\'. at uero alibi ait: ego manu mea solidaui caelum, et: manus mea fecit haec. in hominis constitutione uidetur non abundasse quod toto mundo ut fieret abundauit. caelum manus una firmauit, ut scriptum est, et utraque dei manus hominem figurauit, ut legimus. caelum non ad similitudinem, homo ad similitudinem; angeli enim ad ministerium, homo ad imaginem. Esto ut et angeli ad imaginem; scriptura tamen
Abbreviated transcription (Latin):
nõ queac somnolẽtꝰ accẽd̾e. Surgendũ in qũa
⁊ dño cõsitẽdum est: ut gr̃as agas. Cõfitẽ da
etiam et̾na iudicia. qͥc qͥd nobis boni accidit:
ut eiꝰ iusticie deputemus. Aut siue diuites
sumus. sine salubrit̾ ualemꝰ id iusticie dñi
deferanius qr iustũ ẽ. ut opꝰ suñ cueatur
ac seruet. ut quos nudos in dotata qua¬
dã nat᷑e sorte uiliane ꝓ iecit corpis ĩ firmita¬
ten: uigore anii ⁊ miscd̾ie sue dote.
pauꝑes uestire dignetur. Qd̾ utiq om̃i a
gendũ tẽꝑe mani festũ est: ut nͨ die nͨ noc¬
te nͨ ullo tẽp̃r. agr̃aꝵ accione debeamꝰ uaca¬
re. Sequit᷑ u̾sus septimus. Particeps ego
cõsortes sui. Deniq dauid ꝓbat ditẽs.
Unerit te cleus tiuis: oleo leticie p̃ cõsortibus
tuis. Habet participes caruis: qr carñe sus¬
cepit. habet ꝓphecie: qr ꝓphetam in quit
uob̾ suscitabit dñs deus ur de fr̃ib ur̃is tam

Expanded text:
non queas somnolentus accendere. surgendum, inqllam, non queas somnolentus accendere. surgendum, inqllam, et domino confitendum est, ut gratIas agas, confitenda etiam eius aeterna indicia, quiequid nobis boni accidit, ut eius iustitisumus, sive salubriter valemus, id justitiae Domini deferamus; quia justus est, ut opus suum tueatur ac servet, ut quos nudos indotata quadam naturae sorte in hanc projecit corporis infirmitatem, vigore animi, et misericordiae suae dote pauperes vestigendum uirtute manifestum est, ut nec die nec nocte nec ullo tempore a gratiarum actione debeamus uacare. Sequitur uersus septimus: particeps ego consortes sui. denique Dauid probat dicens: unxit t e deus, deus tuus. oleo laetitiae prae consortibus tuis. habet participes carnis, quia carnem suscepit. habet prophetiae, quia prophetam, inquit, uobis suscitabit dominus deus uester de fratribus uestris tam
Abbreviated transcription (Latin):
qͣi lumen iusticiam tuam: ⁊ iudicium tu
um tamquam meridiem. Ubi eñi uera
est fides: ibi ueri luminis gr̃a est. ubi in¬
no cencie ꝓlirior custodia. iurtutũꝙ.
longa meditacione ꝓcessus. ubi splendoꝵ
bone cõsciencie dui ꝑmanẽs: ibi incelli¬
gibił est meridies. Ibi ⁊ tu rp̃o mentis
tue epulas exhibebis. ⁊ in diuicus eius eti¬
am ip̃e pasceris: ita ut nõ p̃maturus ⁊
uelor luminis ueri sequat᷑ occasus. nec qui¬
dam studiis tius tenebrosus cito uesꝑ ĩ cum¬
bat: ⁊ oꝑa bona ĩteriectus impediat. Qd̾ si
tẽptacionum nor aduenͭ ͭ : nõ ĩ merito me¬
dia nocte surgẽdum est. ⁊ orandum diu.
mientẽ. s surget. si ⁊ ip̃e fuerit tue anime.
uigiliis ercitatus. ⁊ imꝑabit uento: ⁊ fiet
tranqͥllitas in tuo pectore. qd̾ diu̾sarũ ꝓcel¬
larũ turbine fluctuabat. Surgendũ gͥ nob̾.
Solet sponsus media nocte uenire. Qaue ne
te dornnentẽ ĩ ueniat. caue ne faciem tuani

Expanded text:
sicut lumen iustitiam tuam et indicisicut lumen iustitiam tuam et indicium sicut meridiem . Ubi enim vera est fides, ibi veri luminis gratia est: ubi innocentiae prolixior custodia, virtutumque longa meditatione processus, ubi splendor bonae conscientiae diu permanens, ibi intelligibilis est meridies: ibi et tu Christo mentis tuae epulas exhibebis, et in divitiis ejus etiam ipse pasceris; ita ut non praematurus et velox veri luminis sequatur occasus, nec quidam studiis tuis tenebrosus cito vesper incumbat, et opera bona interjectus impediat. Quod si tentationum nox advenerit, non immerito media nocte surgendum, et orandum diu, mientem: sed surget, si et ipse fuerit tuae animae uigiliis excitatus, et imperabit uento et fiet tranquillitas m tuo pectore, quod diuersarum procellarum turbine fluctuabat. surgendum igitur nobis. solet sponsus media nocte uenire; caue ne te dormientem inueniat, caue ne facem tuam
Abbreviated transcription (Latin):
nituna ꝑlustraus. qd̾ eo tẽp̃r ad uenientem
xp̃m suscepit hospicio. Illo t̾ep̃r illa q̃ le¬
gis ⁊ ĩ telligis eelebrata misfia siunt. Quan¬
do eñi mag̾ diuina debuit fidelem uirũ
or fulgrret: Merito q eciam sẽs ioseph re¬
ceptis fr̃ib ⁊ accersio iuniore gͥmano. qũe
marime diligebat: meridie in staurat
cõuiuiũ. Erat em̃i meridies ĩ sc̃ĩ ioseph
pectore: qͣndo letas epulas fr̃ib splenden¬
tis gr̃e ministrabat. suauissimiꝙ cibos al¬
loqui i duudebat: ut cũ illi penam fra¬
ters metuerent appeti uenditi ĩseruitutt̃:
ille diuino udicio ip̃is diceret ẽẽ ꝓuisũ
ut ĩ egyptũ deduceretur qui fam̃ sustineu¬
tib alimoniam nõ negaret. Habemus gͦ
ĩ nob̾ meridiem. Meridies est ei cui iuslicie
sol refulget. ⁊ ciũ oꝑe bouo uł cogicacioni¬
bus ĩ noriis ⁊ pura mente/ atq sincera xp̃s
tuam: ⁊ sꝑauieñ. ⁊ ip̃e faciet. Et educet

Expanded text:
nitima perlustrans, quod eo tempore aduenientem nitima perlustrans, quod eo tempore aduenientem scepit hospitio, illo tempore illa quae legis et intellegis celebrata mysteria sunt. quando enim magis diuina debuit fidelem uirum or refulgeret ? meritoque etiam 25 sanctus Ioseph receptis fratribus et adcersito iuniore germano o, quem maxime diligebat, meridie instaurat conuiuium. erat enim meridies in sancti Ioseph pectore, quando laetas epulas fratribus splendentis gratiae ministrabat suauissimique cibos alloquii diuidebat, ut, cum illi poenam fratris metuerent adpetiti et uenditi in seruitutem, ille diuino iudicio ipsis diceret esse prouisum, ut in Aegyptum deduceretur qui famem sustinentibus alimoniam non negaret. Habemus ergo in nobis meridiem. meridies est ei cui iustitiae sol refulget et cuius opere bono uel cogitationibus innoxiis et pura mente atque sincera pascituam et spera in eum, et ipse faciet: et educet