comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
t̾unt. ꝓpagata q̃dam mostruosa
hõmu gnͣa que gentiu narrat
ystoria. sicut ꝑhibent᷑ quida hr̃e
plantas u̾sas ẽẽ post crura quibꝰdã
utriusq sexꝰ ẽẽ uaturam et dext̾a
mãma uirile. simstram muliebͤ
uicibq int̾ se coeundo. et giguere
et pere. aliis orañ eẽ. eosq ꝑ nares
tñimꝰ alitu uiu̾e. alios statura ẽẽ
cubitales. ques pigmeos a cubitu
greci uocant. alibi qͥnꝙ̃nies conci¬
pe feminas. et octauu anatiuita¬
te uite ãnnũ non exced̾e. Ite ferũt
ẽẽ gente ubi singula crura impedibꝰ
hñt. nec poplite flectunt. et sut
miabił celeritatis. ques si opodas
uocant eo ꝙ ꝑ estum in terra iacen¬
tes resupini imbra sepedum ꝓte¬
gant. Quosdam sine cernice ocłes
hr̃e in humeris. et cetã hõmũ uł
qiͣ hoĩnũ gnͣa. que in maritina pla¬
tea carthaginis musirio picta sunt.
ex libris deprõta uelut curiosioris
hystorie. Quid dicam decinocepha¬

Expanded text:
dam monstrosa hominum genera, quae gentium narrat historia, sicut perhibentur quidam unum plantas uersas esse post crura, quibusdam utriusque sexus esse naturam et dextram mammam uii-ilem, sinistram muliebrem, uicibusque inter se coeundo et gignere et parere; aliis ora non esse eosque per nares tantummodo halitu uiuere, alios statura esse cubitales, quos Pygmaeos a cubito Graeci uocant, alibi quinquennes concipere feminas et octauum uitae annum non excedere. Item ferunt esse gentem, ubi singula crura in pedibus habent nec poplitem flectunt, et sunt mirabilis celeritatis; quos Sciopodas uocant, quod per aestum in terra iacentes resupini umbra se pedum protegant; quosdam sine ceruice oculos habentes in umeris, et cetera hominum uel quasi hominum genera. quae in maritima platea Carthaginis musiuo picta sunt, ex libris depromta uelut curiosioris historiae. Quid dicam de Cynocepha
Abbreviated transcription (Latin):
tasse omes traont᷑ si diffinitõe illam
clicouit᷑ ut rõnalia aĩalia sint acq
mortalia. ex eodem ip̃o uno pmo ho
mine pr̃e om̃ium stirpem tralx con¬
fitendu ẽ. Si tũ u̾a sunt q̃ de illaꝵ
natõnũ uarietate. et tanta int̾ se
atq nob̾tu diu̾sitate tradunt᷑. Nõ¬

Expanded text:
ione illa includuntur, ut rationalia animalia sint adque mortalia, ab eodem ipso uno primo patre omnium stirpem trahere confitendum est, si tamen uera sunt quae de illarum nationum uarietate et tanta inter se adque nobiscum diuersitate traduntur. N
Abbreviated transcription (Latin):
tas nuncupanit. Añ annes aliquot
nr̃a çerte meoria moriẽte. dupplex hõ
natꝰ ẽsuꝑiorib mẽbris ĩferiorib sĩ¬
plex. Nam duo erant capita. duopͤ¬
tutora. qͣtuor manꝰ. Uent̾ aũt unus
et pedes duo sicut uni hõi. et tam
di uicit. ut multes ad eum uidẽd̃
fama cõtrahe̾t. Quis aũt om̃s cõ¬
nĩare possit hũanos fetꝰ. longe dissi

Expanded text:
Ante annos aliquot, nostra certe memoria, in Oriente duplex homo natus est superioribus membris, inferioribus simplex. Nam duo erant capita, duo pectora, quattuor manus, uenter autem unus, et pedes duo, sicut uni homini; et tam diu uixit, ut multos ad eum uidendum fama contraheret. Quis autem omnes commemorare possit hu
Abbreviated transcription (Latin):
qͥd et si aliqͥd es. nͥ tanto te hũi¬
lies qnͣto maguꝰ es ꝑdis om̃ino
angelus. Nunqͥd es splendidior
in terra ꝙͣͣ lucifer incelo. Qd si
ille de tanta sblimitate ꝑ suꝑbiã
cecioit. quo tu ad tantam celsitudi¬
nẽ suꝑbiẽs de imus conscendes qui
illa qm̃ diu hic uiuis conditione
teneris. qua pp̃ quẽdam sapiente
dicitur. Corpꝰ qd̃ corrũpit᷑. aggͣuat
aĩam. et depͥmit t̾rena hĩtatio sẽ¬
sum multa cogitante / ꝙͣ dẽsissimis
putamꝰ in t̾ra saꝑe tenebris lutũ po
mane oriebatur lucis sue glotes
amittẽ. Audi gͦ potiꝰ lucẽ u̾itatis di¬
centez. Qͥ sequit᷑ me inquit non
ambulat intenebris. s hẽbit lum̃

Expanded text:
 si aliquid es, nisi tanto te humilies, quanto magnus es, perpendis omnino angelus? Nunquid splendidior in terra quam Lucifer in coelo? Quod ille de tanta sublimitate per superbiam cecidit, tu ad tantam celsitudinem superbiens de imis conscendens? qui illa, quandiu hic vivis, conditione teneris, de qua per quemdam r: Corpus, quod corrumpitur, aggravat animam, et deprimit terrena inhabitatio sensum multa cogitantem ? 7. Quam densissimis putamus in terra superbiae tenebris lutum nosmane oriebatur , lucis suae globos amittere? Audi ergo potius lucem veritatis dicentem: Qui sequitur me inquit non ambulat in tenebris, sed habebit lumen
Abbreviated transcription (Latin):
ro. Qui suꝑb ĩ hoĩes nõ
ẽ. Młto maxĩe adu̾sus deum cõtu¬
endum ꝙ quisq ab alio pati nõ uult.
et ulłs hoĩm uult inobedient̾ pati
eũ qui suo uti lbditꝰ fuit qnͣtoma¬
g̾ cauendu ẽ. ne indeum quis qm
Aias suas qui sufficere existimãt
si qd̃ sibi fieri nolunt. misli hoĩꝰ
faciant se seq uita luxuriosa ita
corrũpant ut deo facere conentur
qd̃ sibi fi̾ ab hoĩe nolunt neq enĩ¬

Expanded text:
in homines non est, multo maxime adversus Deum contendum quod quisque ab alio pati non vult, et nullus hominum vult inobedientem pati eum qui suo juri subditus fuerit; quanto magis cavendum est, ne in Deum quisquam nt proinde animas suas qui sufficere existimant, si quod sibi fieri nolunt, nulli hominum faciant, seseque vita luxuriosa ita corrumpunt, ut Deo facere conentur quod sibi ab homine fieri nolunt. Neque eni
Abbreviated transcription (Latin):
eni que curpit᷑ amãt᷑ ñ ab ip̃o amoe ꝓhibe¬
mi.amare uultis. amate sapĩa. ãbite ut ꝑ¬
ueniatiᷤ ad eã. ut ñ ues exhorreat eiꝰ aspectꝰ.
In hoĩe ues int̾iore ꝯponite sic̃ lasciui ocłĩ
ornam̃ta cors sic illa cordis ĩqͥrit / nͨ d̾ urĩs
d̾suose iactare cupiẽtes. Qd ãt hẽs qd ñ ac¬
cepisti: Ip̃a gͦ donat ũde illi placeatis. tm̃ dili¬
ge eã et ẜuab ᷑ te. circũda ea. et exaltabit te.
honora eã ut te ãplectat᷑ et det capitituo
coronã gr̃aꝵ. clara ẽ et q̃ nũꝙͣ marcescit
sapĩa. et facile ĩuẽĩtur ab hiis qͥ diligũt
illã. Ppõite hãc adiuge uob̾. et illa suspirat.
illã exardescite ĩ illã sꝑate. teip̃m abuegat᷑.
ue illi ab neges dũ places tͥ. ñ ht amaritnͣ dõ¬
hãc amate. Si forͦsi estis dõ placete. si iuuene̾
estis dyabolu uĩcite. Daniel ab angło uir

Expanded text:
enim quae turpiter amantur, non ab ipso amore prohibemus. Amare vultis? Amate sapientiam, ambite ut perveniatis ad eam. Ut non vos exhorreat ejus aspectus, in homine vos interiore componite. Sicut lascivi oculi ornamenta corporis, sic illa cordis inquirit. Nec de vestris de suo se jactare cupientes. Quid autem habes quod non accepisti ? Ipsa ergo donat unde illi placeas. Tantum dilige eam, et servabit te; circumda eam, et exaltabit te; honora eam, et amplexabitur te: ut det capiti tuo coronam gratiarum . Clara est et quae nunquam marcescet sapientia, et facile invenitur ab his qui diligunt illam . Proponite hanc adjungere vobis, in illam suspirate, in illam exardescineges dum places tibi. Non habet amaritudihanc amate; si formosi estis, Deo placete; si juvenes estis, diabolum vincite. Daniel ab angelo vir
Abbreviated transcription (Latin):
bñficiũ erat. et cũ tale bñficiũ nẽo illi¬
dabat. Sed in hiis om̃ib que scã illa
aĩa sb̃stinebat. patĩa ex̾cebatꝰ. fides ꝓba¬
batur. Mulier cõfundebatur. et dyabolꝰ
uincebat᷑. spectacłm magnũ⁊ ĩ illa fedita¬
te putredis p̾clara multrutdo ututis
amica adiucoriũ dyaboli non amici ma

Expanded text:
neficium fuit, et tale beneficium nemo dabat. Sed in his omnibus quae sancta anima sustinebat, patientia exercebatur, fides probabatur, mulier confutabatur, diabolus vincebatur. Spectaculum magnum, et in illa foeditate putredinis praeclara pulchritudo virtutis! imica; adjutorium diaboli, non mariti;
Abbreviated transcription (Latin):
pedes sedebat instͥcore. putrescebat in¬
ulce̾ sanie affluens u̾mib scatẽs. et¬
torm̃tis acerbissĩs ac doloꝵ cruciatꝰ¬
guis erũpet. qm̃ de putrediẽsames de¬
stillaret. cadan̾e corrũpi respicis et
ctant doleret. ꝯpũcta ut blasphema¬
ret. sustinuit tñ tribulatõem. et repu¬
tatum ẽ ei ad magna iusticie ꝓbatio

Expanded text:
pedes, sedebat in stercore, putrescens ulcere, sanie fluens, vermibus scatens, tormentis acerbissimis dolorum cruciatguis erumperet, quam de putredine sanies distillaret. Cadaver corrumpi respicis, et cta ut doleret, compuncta ut blasphemaret. Sustinuit autem tribulationem Job, et deputatum est illi ad magnam justitiam.
Abbreviated transcription (Latin):
claudit. Sed extendit. non irrigat
s accendit. poculum respuũt. qͦr
fluuiũ siciunt. Utrum gͦ di¬
tior aut egẽtior dicendꝰ ẽ qui cũ
io noluit hr̃e aliquid ne ĩdig̾et.
Idõ plꝰ ht̃ ne minꝰ indigeat᷑ S¬
nõ est ħ culpa auri et argenti. fac
em miẜicordem aliꝙ̃ ĩuenisse the
nudiuestiuntur ĩopes adiunãt᷑
captini redimũt᷑. construũt᷑ ecc̃e.
reficiuntur lapsi. pacãtꝰ litigio¬
si. reꝑantꝰ naufragi curant᷑ eg̾ci.
corporales opes disptiũ tͣ in cerra
spuales reconduntur ĩ celo. Quis
hoc facit miẜicors et uonꝰ nũ fac̃
de auro et argẽco. Ciu fuiens hxc
facit ei qui dixit. Meũ ẽ auꝵ et

Expanded text:
claudit, sed extendit; non irrigat, sed accendit. Poculum respuunt, quia fluvium sitiunt. Utrum ergo ditior, an egentior dicendus est, qui cum ideo voluit habere aliquid ne indigeret, ideo plus habet ne minus indigeat?  auri culpa et argenti. Fac enim misericordem aliquem invenisse thesnudi vestiuntur, inopes adjuvantur, captivi redimuntur, construuntur ecclesiae, reficiuntur lassi, pacantur litigiosi, reparantur naufragi, curantur aegroti, corporales opes dispertiuntur in terra, spirituales reconduntur in coelo? Quis haec facit? Misericors et bonus. Unde facit? De auro et argento. Cui serviens haec facit? Ei q
Abbreviated transcription (Latin):
qr quisq eas hũit nõ egebit. Iste
argentum. s quia ĩiustum est
eas putare diuitias que nõ anfe¬
runt egestatem. Tanto gͦ magis
eas diligens maiores huͣt. Qũo
crescit inopia que amatorib suis
qnͣto fuiͣnt ampliores nõ afferũt
satietatem. Sed inflant cupidi¬
tate. Diuitem tu putas qͥ minͦ
egerit. Sedfiminꝰ hẽat. Nam
uidemꝰ quosdam cũ hrent peccu
niam ꝑuam. puis lucͥs fuisse le

Expanded text:
Istae rgentum; sed quia injustum est eas putare divitias, quae non auferunt egestatem. Tanto enim magieas diligens majores habuerit. Qcrescentibus crescit inopia: quae amatoribus suis quanto fuerint ampliores, non afferunt satietatem, sed inflammant cupiditatem? Divitem tu putas, qui minus egeret, si minus haberet? Nam videmus quosdam, cum haberent parvam pecuniam, parvis lucris fuisse l
Abbreviated transcription (Latin):
urta faciebam de ces¬
lario pentũ et de mẽsa uł gula ĩꝑã¬
ce. uł ut hr̃em qd̾ darem pueris
lentas uictorias. ip̃e uana excellẽ¬
tie cupiditate uictꝰ sepe

Expanded text:
 faciebam de cellario parentum et de mensa uel gula imperante, uel ut haberem quod darem pueris,lentas uictorias ipse uana excellentiae cupiditate uictus saepe
Abbreviated transcription (Latin):
stidiũ ibi futuꝵ. non nos satiabit
nͥ laus dei. Si defiçies ab amore
defficies a laude. Si autez amor
sempiternꝰ erit. quia illa insatiãbił
pulcritudo erit. Noli tim̾e ne nõ
possis semꝑ laudare ꝙ semꝑ potis
amare. Ergo Bcĩ qui hĩtant et cͣ.¬

Expanded text:
simus, fratres; non nos satiabit laus Dei, amor Dei. Si deficies ab amore, deficies a laude: si autem amor sempiternus erit, quia illa insatiabilis pulchritudo erit; noli timere ne non possis semper laudare, quem semper poteris amare. Ergo, «Beati qui habitant in
Abbreviated transcription (Latin):
Timebis latrones domui dĩ murͦ
ip̃e d̃s est. Bcĩ ergo qui hĩtãt ĩ do¬
mo tua. Possident eni ihrłm ce¬
leste sine angustia sine pressura
sine adu̾sitate. et dĩsione limitũ
om̃s hñt eam. et singuli hũt co¬
tam. magne ille diuitie. et non
angustat fr̃ frẽm. Nulla ibi Indi¬
gentia. Quid ergo ibi acturisimꝰ¬

Expanded text:
timebis latrones; domui Dei murus ipse Deus est. «Beati» ergo «qui habitant in domo tua.» Possident Jerusalem coelestem sine angustia, sine pressura, sine diversitate et divisione limitum: omnes habent eam, et singuli habent totam. Magnae illae divitiae. Non angustat frater fratrem; nulla ibi indigentia est. Quid ergo ibi acturi
Abbreviated transcription (Latin):
sunt sapĩa. iusticia. caritas. castitas.
et cetera talia q̃ ꝓfecto nõ mole cors
ppendimꝰ. nec eoꝵ qiͣ corporeas form̃s
cogitatõe figuramus. S ea qñ recte
intelligimus sine aliqua corpulẽtia
uł siłitudĩe corpulentie in luce m̃tis
aspicimꝰ. qnͣto ẽ ab om̃m qualitatu
et qnͣtitatũ corporaliu/ ꝯꝑatione dil

Expanded text:
sunt sapientia, iustitia, caritas, castitas et cetera talia, quae profecto non mole corporis pendimus nec eorum quasi corporeas formas cogitatione figuramus, sed ea quando recte intellegimus, sine aliqua corpulentia uel similitudine corpulentiae in luce mentis aspicimus: quanto est ab omnium qualitatum et quantitatum co
Abbreviated transcription (Latin):
Hii dĩces apud deum hũtur. qui
bone cõu̾satiõĩs st̃. Et qnͣto ĩ mũ¬
do contẽptibłiores sunt.tanto ma¬
gis honorificẽciores in celo. Nam
qui bñfitiũ tp̃ris hñt ĩ ampliandiᷤ
facultatib si se cognoseant. et dĩ in¬
tesligant uolũtatẽ qͥ cerrã oĩbus
dedit. et solem suũ om̃ib oririiu¬
bet. et pluuias indiscretas effũdit.
Iniqͥtas autem tp̃ris aut fortune
eccasioni aut ĩdiligentia qͥbda
abnegat que ds̃ om̃ib dedit ip̃i
ministrẽt eis. ut ꝑficientes dei
uoluntatẽ. non solum ĩ mũdo sed
in celo diuites sint. ne panci tp̃riꝰ
dĩtie excludant et̾nas. Illi u̾o qs
pauꝑtatis cã. despiciendos putant.
si futurũ iudicium dĩ contẽplant᷑
illic semꝑ dĩtes erunt ubi diuites
scłi egebunt /peĩtẽtes se paupes ñ

Expanded text:
im divites apud Deum habentur, qui bonae conversationis sunt: et quanto in mundo contemptibiliores sunt, tanto magis honorificentiores sunt in coelo. Nam qui beneficium temporis habent in ampliandis facultatibus, si se cognoscant et dei intellegant uoluntatem, - quia terram omnibus dedit et solem suum cunctis oriri iubet et pluuias indiscretas effundit, iniquitas autem temporis aut fortuitae occasiones aut indigentia quibusdam abnegat quae deus omnibus dedit — ipsi ministrent eis, ut perspicientes dei uoluntatem non solum in mundo, sed et in caelo diuites sint, ne pauci temporis diuitiae excludant aeternas, illi uero quos paupertatis causa despiciendos putant, si futurum dei iudicium contemplantur, illic semper diuites erunt, ubi diuites saeculi egebunt paenitentes se pauperes non
Abbreviated transcription (Latin):
ubu carnem fcm. eandẽ hũanam
u̾bum deꝰ uatꝰ est. qua crucifixus et
mortinis ẽ. quaresurrexit. et ĩ ce¬
lum ascendit. et in dextera dei sedet.
qua etiam uenturꝰ ẽ iudicare uiues
et mortues.

Expanded text:
Verbum carnem factum eamdem humanam Verbum Deus natus est, qua crucifixus et mortuus est, qua resurrexit et in coelum ascendit, et in dextera Dei sedit , qua etiam venturus est judicare vivos et mortuos.
Abbreviated transcription (Latin):
SSi quid aliquib erga dm̃
uł amoris est uł timoris ad nutũ
fidei et ordiue redeant Iamsenti¬
entes qmͣ salubrit̾ in scã eccłia
medicina fideliũ constituta sit. ut
ad ꝑceptõem ĩcõmutabił u̾itatis
ĩbe cilla m̃tẽ obẜuata pietas sa¬
net ne ĩ oppĩonem noxie falsita¬
tis temeritas in ordinata p̾cipitet.

Expanded text:
si quid eis erga Deum vel amoris est vel timoris, ad initium fidei et ordinem redeant, jam sentientes quam salubriter in sancta Ecclesia medicina fidelium constituta sit, ut ad perceptionem incommutabilis veritatis imbecillem mentem observata pietas sanct, ne in opinionem noxiae falsitatis temeritas inordinata praecipitet.
Abbreviated transcription (Latin):
ĩuicẽ sicut se diligunt᷑ qui dii st̃
et filii altissimi ũs. ut simiꝰ filio
eius unico fres/ea dilectõne ĩui¬
cẽ diligentes. qua ip̃e xp̃s dilexͭ
nos ꝑducturꝰ ad illum fiuẽ qui
sufficiat nob̃̾ ubi satiabit᷑ ĩ bo¬
nis desid̾ium nr̃m.

Expanded text:
ed sicut se diligunt, quoniam dii sunt et filii Altissimi omnes, ut sint Filio ejus unico fratres, ea dilectione invicem diligentes, qua ipse dilexit eos, perducturus eos ad illum finem qui sufficiat eis, ubi satietur in bonis desiderium
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. Multũ eĩ odiũt ĩpudici. ꝙ cõci¬
piunt et puũt femĩe. Displicet suꝑ¬
bis ꝙ cõtumelias patiẽtissime ꝑtulit
Displicet delicatis qr crucifiẽ ẽ. Dis¬
plicet timidis qr mortuus ẽ. Et ut
uitia sua non uideant᷑ defende. nõĩ
homĩe dñt sͥ hoc displice̾. d in filio

Expanded text:
enim oderunt inpudici, quod concipiunt et pariunt feminae —; displicet superbis, quod contumelias patientissime pertulit; displicet delicatis, quia cruciatus est; displicet timidis quia mortuus est. et ut non uitia sua uideantur defendere, non in homine dicunt sibi hoc displicere, sed in fili
Abbreviated transcription (Latin):
amare carnalia. qr in filio dei nec ma¬
sculꝰ nec femia sis. Nolite amare
tpralia. qr si bñ amarent᷑ amaret ea
homo quem suscepit filiꝰ dei. Nolite
tim̾e contumelias et crucẽ et mortẽ
qr si nocent honũ non ea paceretur ꝙ̃
suscepit filiꝰ dei. Hec oĩs hortatio que
obediente aĩam sanat. nõ eẽt ĩ reb
hũanis si nõ eẽnt ista omĩa q̃ stłtissi¬

Expanded text:
amare carnalia; quia in Filio Dei nec masculus nec femina sumus. Nolite amare temporalia; quia si bene amarentur, amaret ea homo quem suscepit Filius Dei. Nolite timere contumelias et cruces et mortem; quia si nocerent homini, non ea pateretur homo quem suscepit Filius Dei. Haec omnis hortatio, quae jam obedientem animam sanat, non esset in rebus humanis, si no
Abbreviated transcription (Latin):
mana creatura q̃ mutatoib suis in
pͥstina firmitate reuocabat᷑. ut sci¬
rem̾ docẽte ip̃o dño infirmitate᷑ quas
peccando colligimꝰ. recte faciendo per¬
grãm xp̃i posse sanari. Oñdebatur
eni nobis ad quam fragilitatẽ sua
culpa hõ ꝑuen̾it. ex qua fragilitate
dĩno auxilio libe̾tur. Itaq filius dei
hoĩe assũpsit. et ĩilla huanitate¬
ꝑpessꝰ ẽ. Hec medicina hõmu tãta
est. qnͣta non põt cogitari. Nam q̃
suꝑbia sanari põt si hũititate fuii di
non sanat᷑. Et q̃ auaritia sanari põt
Si pauꝑtate filii dei nõ sanat. Que
iracundia sanari põt. si pacĩa filii dei
nõ sanat᷑. Que ĩpiedas sanari põt. q̃
caritate filii dei nõ sanat᷑. Postremo
que timitoitas sanari pot̃ siresurrect̃e
corporis xp̃i non sanat᷑. Erigat gꝰ spẽ
suam geñ hũanu et recognoscat isam¬

Expanded text:
uae mutationibus suis in pristinam firmitatem reuocabatur, ut disceremus docente ipso domino infirmitates, quas peccando collegimus, recte faciendo posse sanari. ostendebatur enim nobis, ad quam fragilitatem homo sua culpa peruenerit et ex qua fragilitate diuino auxilio liberetur. itaque filius dei hominem adsumpsit et in illo humana perpessus est. haec medicina hominum tanta est, quanta non potest cogitari. nam quae superbia sanari potest, si humilitate filii dei non sanatur? quae auaritia sanari potest, si paupertate filii dei non sanatur? quae iracundia sanari potest, si patientia filii dei non sanatur? quae inpietas sanari potest, quae caritate filii dei non sanatur? postremo quae timiditas sanari potest, si resurrectione corporis non sanatur? erigat spem suam genus humanum et recognoscat na
Abbreviated transcription (Latin):
mutata ẽ. S qr mutabile creatura
mntabłib hõim occuł ostẽdit. quã ĩcõ¬
mutabłĩ maiestate suscepit. Sunt
nasce̾t᷑ de femĩa. et a pcc̃orib illa oĩa
pat̾et᷑. Quib dicimꝰ. Pot̾at oĩo. s si

Expanded text:
mutata est, sed quia mutabilem creaturam mutabilibus hominum oculis ostendit, quam incommutabili maiestate suscepit. Sunt nasceretur de femina et a peccatoribus illa omnia pateretur? quibus dicimus: poterat omnino, sed si
Abbreviated transcription (Latin):
uoluntatis q nexib mutua cãitate
const̾ngis. Tu dm̃s ẜuos nõ tam cõ¬
dictõĩs ucc̃itate qmͣ officii delectatõe
doces adhe̾re. Tn dñcs ẜuis sũmi
dei cõis dñi consid̾atõe placabiles
et ad consulendum. ꝙͣ ad coh̾cendũ
ꝓpensiores facis. Tu ciues cĩuib.
gentes gentib. et prorsꝰ hoĩes õs¬
p̾moꝵ pentũ recordatõe nõ socie¬
tate tm̃. S quadam etiam fr̃uitate
cõuĩgis. Deces reges ꝓficere ppłis
mones ppłos se subde regib quib
honor debeatur. quib affectus qͥbꝰ
reu̾entia. quib timor. quib conso¬
latio. quib admoĩtio. quib coher¬
cõ. quib disciplina. quib obiurga¬
cõ. et quib suppliciũ sedulo docẽs
ostendens quemadmod̾. et nõ oĩb
om̃ia. et om̃ib caritas:¬

Expanded text:
voluntatisque nexibus, mutua charitate voluntatisque nexibus, mutua charitate constringis. Tu dominis servos, non tam conditionis necessitate, quam officii delectatione doces adhaerere. Tu dominos servis, summi Dei communis Domini consideratione placabiles, et ad consulendum quam coercendum propensiores facis. Tu cives civibus, gentes gentibus, et prorsus homines primorum parentum recordatione, non societate tantum, sed quadam etiam fraternitate conjungis. Doces reges prospicere populis; mones populos se subdere regibus. Quibus honor debeatur, quibus affectus, quibus reverentia, quibus timor, quibus consolatio, quibus admonitio, quibus cohortatio, quibus disciplina, quibus objurgatio, quibus supplicium, sedulo doces; ostendens quemadmodum et non omnibus omnia, et omnibus charitas
Abbreviated transcription (Latin):
ma. nõ solum ip̃mi cuiꝰ acopt̃o uita
bcĩssima est purissime acq cautis¬
sime colendum p̾dicas millam
cui ẜuire iubeamur. et ab illa ĩcor¬
tupta et ĩuolabili eternitate. cii
soli hõ subiciendꝰ ẽ. cuisoli tõnalis
aĩa cohe̾ndo non misera est. Credes
om̃e qd̃ factum ẽ. qd̾ obuoxiũ cõ¬
mutatõi. qd̾ subditum tp̃ri neq
confũdẽs qd̾ eternitas. qd̾ u̾itas. qd̾
deniq pax ip̃a distinguit. S etiã¬
ꝓximi dilectione acq caritatem
est. ex ces et doces. Dñ femũas
uiris suis nõ ad cõplendam libi¬
die. sed ad ꝓpagandam ꝓlẽ. et
ad rei fãiliaris sociẽtate casta et
fideli obedĩa subicis. Tu uiros cõui¬
gib nõ ad illudend̾ fragiliorẽ sexũ
sinc̾i amoris legib preficis. Gu
pentib filios libera quadã ẜuitute
sb̃nĩgis. et pentes filiis pia dilectõe
iponis. Tufr̃ib frẽs religionis iũ¬
culo firmiori atq arciori qmͣ san¬
gͥnis nectis. Tu om̃em gen̾is. et¬

Expanded text:
ma, non solum ipsum, cujus adeptio vita beatissima est, purissime atque cautissime colendum praedicas, nullam cui servire jubeamur, et ab illa irupta et inviolabili aeternitate, cui soli homo subjiciendus est, cui soli rationalis anima cohaerendo non misera est, excludens omne quod factum est, quod obnoxium commutationi, quod subditum tempori; neque confundens quod aeternitas, quod veritas, quod denique pax ipsa distinguit, neproximi dilectionem atque charitatem est, exerces ac doces. Tu feminas viris suis, non ad explendam libidinem, sed ad propagandam prolem, et ad rei familiaris societatem, casta et fideli obedientia subjicis. Tu viros conjugibus, non ad illudendum imbecilliorem sexum, sed sinceri amoris legibus praeficis. Tu parentibus filios libera quadam servitute subjungis, parentes filiis pia dominatione praeponis. Tu fratribus fratres religionis vinculo firmiore atque arctiore quam sanguinis nectis. Tu omnem generis p
Abbreviated transcription (Latin):
Xp̃iana obẜuantia ad
ꝑfcẽ pietatis ꝓfectum ꝑ mutuã maxͣ
ꝑuenit indulgentia pccoꝵ. dante nobis
dño sue bonitatis exemplũ. Namsi ille
ĩ quo nullũ fuit oĩo peccatum int̾pellat
pro pcc̃is nr̃is. qnͣto magis nos ĩuicem
ꝓ ꝓpiis orare debemꝰ. Amplectenda ẽ qͥp
gna cõditio ut dimittent¬

Expanded text:
iana observantia ad perfectae pietatis profectum, per mutuam maxime pervenit indulgentiam peccatorum, dante nobis Domino suae bonitatis exemplum. Nam si ille, in quo nullum omnino fuit peccatum, interpellat pro peccatis nostris; quanto magis nos invicem pro propriis orare debemus? Amplectenda quippe gna conditio; ut dimitten
Abbreviated transcription (Latin):
pienitudo et finis eẽ dilectio rei
qua fruendum est. ee res que uo¬
biscũ ea re frui põt. qr ut se qͥsq
diligat. p̾cepto nõ opꝰ est. hoc ergo
ut nossemus atq possemꝰ. fcã est
tota pro nr̃a salute ꝑ dĩnã ꝓuitẽciã di¬
spensacõ tpͣrał qua debemꝰ uti.
Non qiͣ mansura. quadã delecta¬
tiõne. et dilectõe. S transitoria
siquid cõgruentiꝰ dici põt. ut ea

Expanded text:
plenitudo et finis esse dilectio rei, qua fruendum est, et rei, quae nobiscum ea re frui potest, quia, ut se quisque diligat, praecepto non opus est. hoc ergo ut nossemus atque possemus, facta est tota pro nostra salute per diuinam prouidentiam dispensatio temporalis, qua debemus uti, non quasi mansoria quadam dilectione et delectatione, sed transitoria si quid congruentius dici potest, ut ea
Abbreviated transcription (Latin):
tuꝑet. Plane qñ donaui filiõ qd̾ irat
pater moriẽs abstłit bñ feci. Laudẽt
qͥuolunt. ꝑtant qui laudare nolunt
Quid plurib fr̃s mei. Quicũq iuui
exhedato filio heredem facẽ eccłiam dũ
Querat alceꝵ qui suscipiat. non aus
relii carchagniensis quõ ĩpleuit
om̃ib qui sciunt es laudib dei.
Quioam cum filies non hr̃et. nez
sparet res suas om̃s retento sibi
usufructu donauit eccłie. Nati st̃
itli filii. et redidit ep̃s. nec oppinã¬
ti que illi donau̾at. in potestate
hẽbat ep̃t nõ redd̾e. S iure fori nõ

Expanded text:
et. Plane quando donavi filio, quod iratus pater moriens abstulit, bene feci. Laudent qui volunt, parcant qui laudare nolunt. Quid plura, fratres mei? Quicumque vult exhaeredato filio haeredem facere Ecclesiam, quaerat alterum qui suscipiat, non Augurelii Carthaginensis, quomodo implevit omnibus qui sciunt, os laudibus Dei? Quidam cum filios non haberet, neque spusufructu donavit ecclesiae. Nati sunt illi filii, et reddidit episcopus nec opinanti, quae illi donaverat. In potestate habebat episcopus non reddere, sed jure fori, no
Abbreviated transcription (Latin):
Ubi fides ĩtegra
ibi saluator docet. iugilat. et exul¬
tat. Ibi reqͥes. Ibi tñsqͥllitas. Ibi
cũctoꝵ ẽ medicina. Ubi aũt fidei
ẽ amixta ꝑfidia. Ibi xp̃s torpet. dor¬
mit. et piger est. Ibi metꝰ. Ibi tem¬
pestas. Ibi om̃ium est discrimẽ. pro
actib enĩ nr̃is dñs nob̾. aut dormͭ

Expanded text:
 fides integra est, ibi Salvator docet, vigilat, et exsultat; ibi requies, ibi tranquillitas, ibi cunctorum est medicina: ubi autem fidei est admixta perfidia, ibi Christus torpet, dormit, et piger est; ibi metus, ibi tempestas, ibi omnium est discrimen: pro actibus enim nostris Dominus nobis obdormit
Abbreviated transcription (Latin):
deꝰ qui doctrine sue publicis uccib
contͣ ħ malum puĩtum clamat.
ab impiis ipłis blasphemat᷑. et dii
tales requirunt᷑ in quoꝵ honore illa
theatrica corpoꝵ et aĩoꝵ dedecora cele¬
brentur

Expanded text:
rinae suae publicis vocibus contra hoc malum publicum clamat, ab impiis populis blasphematur, et dii tales requiruntur, in quorum honorem ea ipsa theatrica, corporum et animorum dedecora celebrentur
Abbreviated transcription (Latin):
Si terreua istares publica pcepta
xp̃iana custodiat. et ip̃a bella sine
beniuolentia non gerantur. ut ad
pietatis iusticieq pactum sccietatẽq.
uictis faciliꝰ consulat᷑. Nam cuilicen
qua penał mitritur ĩpuntas. Et
mala uoluntas uelut hostis robora¬
tur. S ed ꝑu̾sa. et aduersa corda
mortaliũ felices res humanas pu
cum głiosa ẽ effusionis ĩsama. Et

Expanded text:
si terrena ista res publica praecepta Christiana custodiat, et ipsa bella sine beniuolentia non gerentur, ut ad pietatis iustitiaeque pacatam societatem uictis facilius consulatur. nam cui licenqua poenalis nutritur impunitas et mala uoluntas uelut hostis interior roboratur. sed peruersa et aduersa corda mortalium felices res humanas putcum gloriosa est effusionis insania et
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ quod fc̃a sunt omĩa tẽpora. et tp̃s
sit. Si aũt quida reddi sibi rc̃em
flagitant. quo deus homini ꝑmixtꝰ sͤ
ut una fieret ꝑsona xp̃i. cum hoc
ddant. de requecotidie fit. quõ mi¬
sceat᷑ aĩma corpori. ut ꝑsona sit
hom̃is. Nami sicut ĩ unitate psõe
aĩa unit᷑ corpori ut homo sit. Ita
in unitate ꝑsone dẽ unit᷑ hõi. ut

Expanded text:
per quod facta sunt tempora, tempus per quod facta sunt tempora, tempus sit. Sic autem quidam reddi sibi rationem flagitant, quo modo deus homini permixtus sit, ut una fieret persona Christi, cum hoc ddant de re, quae cotidie fit, quo modo misceatur anima corpori, ut una persona fiat hominis. nam sicut in unitate personae anima utitur corpore, ut homo sit, ita in unitate personae deus utitur homine, ut
Abbreviated transcription (Latin):
inferret aspectib. Quid si nullas ex
ꝑuulo ĩ iuuentute mutaret etates.
nullos cibos nullos caꝑet sõpnes Nõne
oppĩonez confirmaret erroris. nec ho
ret quod misicordit̾ fecit. Nunc ita
int̾ deuni et hoĩes mediator appuit.
ut inunitate ꝓsone copulans utrãq
n᷑am. et solita remau̾et sblimaret
ĩsolitis. et ĩsolita solitis tẽꝑaret.
QQuid añt nõ mirũ deus fecit in
om̃ib creature motib / nisi cõsue¬
ticoine cotidiana uiluissent. Deĩq
ꝙͣ multa usitata calcantur. q̃ cõsiderata
stupent᷑. Sicut ip̃a uis seminũ ques
nũes ht̃. et ꝙͣ uinaces. et quã effica¬
ces qmͣ latent potentes ꝙͣ in ꝑuo
magna molientes. Quis adeat aĩo
ne oꝑatꝰ ẽ hoĩem qui in reꝵ natura
sine semĩb oꝑat᷑ et semĩa. Ille ĩ suo
corpore nuos tẽpor m̃surasq ẜua¬
uit etatum. qui sine ulla sui muta¬
błitate mutando cõtexit ordinem
scłoꝵ. Hoc enĩ creauit in tp̃re qd̾
cepit ex tpͣre. Uerbũ autẽ ĩpͥncipio

Expanded text:
ed repentinum inferret aspectibus? quid, si nullas ex paruulo in iuuentam mutaret aetates, nullos cibos, nullos caperet somnos? nonne opinionem confirmaret erroris nec homiret, quod misericorditer fecit? nunc uero ita inter deum et homines mediator apparuit, ut in unitate personae copulans utramque naturam et solita sublimaret insolitis et insolita solitis temperaret. Quid autem non mirum deus facit in omnibus creaturae motibus, nisi consuetudine cotidiana uiluissent? denique quam multa usitata calcantur, quae considerata stupentur! sicut ipsa uis seminum quos numeros habet, quam uiuaces, quam efficaces. quam latenter potentes, quam in paruo magna molientes, quis adeat animo, ne operatus est hominem, qui in rerum natura sine seminibus operatur et semina; ille in suo corpore numeros temporum mensurasque seruauit aetatum, qui sine ulla sui mutabilitate mutando contexit ordinem saeculorum. hoc enim creuit in tempore, quod coepit ex tempore; uerbum autem in principio,
Abbreviated transcription (Latin):
datum emin dĩ est. de quo non
iudicand̾. Sed ei obtẽꝑand̾ fuit.
Ille enĩ nouit ꝙͣ inste mandauit
ad ẜuũ autẽ ꝑtinet obedienter
face̾ quod mandauit.

Expanded text:
datum enim Dei est, de quo non judicandum, sed ei obtemperandum fuit. Ille enim novit quam juste mandaverit: ad servum autem pertinet obedienter facere quod mandavit.
Abbreviated transcription (Latin):
Ip̃e pͥnceps gn̾is nr̃i adam ꝙͣdiu nõ
comodit in ꝑadiso fuit. statim cu
comedit expadiso eiectus. Qui in
padiso dei uirgo fuerat eiectus deꝑa¬
diso eognouit uxorem suã. semper
enĩ saturitati cõm̃cta ẽ lasciuia. uici¬
na sunt sͥ uenter et gẽitalia. pro mĩe

Expanded text:
Ipse princeps generis nostri Adam quamdiu non comedit, in paradiso fuit: statim ut comedit, de paradiso ejectus est. Qui in paradiso Dei, virgo fuerat, ejectus de paradiso cognovit uxorem suam: semper enim saturitati juncta lascivia est: vicina sibi s
Abbreviated transcription (Latin):
bebimꝰ. Preẜtim cũ exꝑtem rõis
uirũ dĩcem rõis thesauri et agri¬
sin. et oĩa que ht ostendãt. qr toto
cordis ĩtuitu islas res amat que
metalla et bruta aĩalia /quis dile¬
xerit. ħ oĩa ĩuicẽ sibi amõis repẽ¬
de̾ non posse ip̃aꝵ reꝵ nat᷑a ostẽdit
Quid a rõne longi̾ est qm̃ to di¬
lige̾ qd̾ te amare nõ ualet. et et̃
neglige illũ qͣ tue diectõi se cũ
dilectõe oĩa p̾bet. Propt̾ hoc igitur
non diligi mũdꝰ. Sed diligi ꝓximꝰ
a deo p̾cipit᷑. et qr proximꝰ uice
sui amoris põt rependẽ ꝙ mũdus
ut illa dilectõ amicũ exinimico
efficiat. Quis qͥs gͦ diues ẽ cu¬
pidꝰ qui uult eternas hr̃e dĩtias
distͥbuẽdo egenis p̾stat ĩt̾im nõ
mansuras. Si enĩ qd̃ diligit. nõ
uendit nẽo em̾e põt qd cũpit.
Auari nãq idõ ĩ iuditõ arectissĩo
iudice nũcupant᷑ maledc̃. qr qui
p̾c̾ibant eoꝵ hĩtacula. non dice¬
bant. Bñdictio dm̃i suꝑ ues. bñ¬

Expanded text:
rtim cum expertem rationis avarum divitem, thesauri sui, et agri, et omnia quae habet, ostendant; quia toto cordis intuitu illas res amat, quametalla et bruta animalia quis dilexerit, haec omnia vicem sibi amoris rependere non posse, ipsa rerum natura ostendit. Quid ergo a ratione longius est quam diligere, quod te amare non valet; et negligere illum, qui tuae dilectioni cum ectione omnia praebet? Propter hoc igitur non diligi mundus, sed diligi proximus a Deo praecipitur; quia proximus vicem sui amoris potest rependere, quod ut illa dilectio amicum illum ex inimico efficiat. Quisquis ergo dives cupidus vult aeternas habere divitias, distribuendo egenis praestet interim non mansuras. Si enim quendit, nemo emere poterit quod cupit. auari namque ideo in iudicio a rectissimo iudice nuncupantur maledicti, quia qui praeteribant eorum habitacula non dicebant: benedictio Domini super uos, bene
Abbreviated transcription (Latin):
diues sine elemosina qui suꝑflua
usus sui que custodienda ĩ posteꝵ
recondit indigentib et nichil hẽn¬
tib nõ distribuit ꝑ quod efficitꝰ᷑
ut dũ in terra q̃ita diligenti cura cu¬
stodit celestis patrie. phẽne thesau¬
ꝵ amittit. Ad quẽ thesanꝵ dñs ihs
adolescẽtẽ dĩtem qͥ eũ de ꝑfcõne in¬

Expanded text:
dives sine eleemosyna, qui superflua usus sui, quae custodienda in posterum recondit, indigentibus et nihil habentibus non distribuit: per quod efficitur, ut dum in terra quaesita diligenti cura custodit, coelestis patriae perennem thesaurum amittat. Ad quem thesaurum Dominus Jesus adolescentem divitem,
Abbreviated transcription (Latin):
drẽt alia mun̾a mea hñt uob̾cum
et̃ nõ mei. nõ solũ naturã.iitam.
sensũ. rõem. et eam salute q̃ hoĩb
ꝓpħyam. scĩam. fide. distributõe reꝵ.
suaꝵ pauꝑib. et traditõem corporis
suut ardeant. s qm̃ qui caritate
non hũt. ut cĩbala cõcreꝑant nicħ
st̃. nicħ illis prodest. Non ergo in
illis qmͣuis bonis munerib meis
que hr̃e possunt. etiam nõ disci¬
płi mei. Sed in hoc cegnoscẽt om̃s
quia mei discipłi estis. si dilectõem
ĩter mulieres. O dealbata adscẽdẽs
aditorio fulçiris ne cadas. O ꝙͣ
bñ tͥ bñ cãtat᷑ in illo eanticoꝵ can¬
ticoꝵ cantico uelut epythalamio
tuo. qr caritas in delitiis tuis. Ip̃a
non cõꝑdit cũ ĩpiis aĩam tuam.
Ip̃a discernit cãm tuã. et sicut mõ

Expanded text:
ret: Alia munera mea habent vobiscum etiam non mei, non solum naturam, vitam, sensum, rationem, et eam salutem quae hominam, scientiam, fidem, distributionem rerum suarum pauperibus, et traditionem corporis sui ut ardeant, sed quoniam charitatem non habentes, ut cymbala concrepant, nihil sunt, nihil eis prodest . Non ergo in illis quamvis bonis muneribus meis, quae habere possunt etiam non discipuli mei, sed in hoc cognoscent omnes quia discipuli mei estis, si dilectionem inter mulieres! o dealbata ascendens, adjutorio fulciris ne cadas! o quam bene tibi cantatur in illo Cantico canticorum, velut epithalamio tuo: Quia charitas in deliciis tuis ! Ipsa non comperdit cum impiis animam tuam. Ipsa non discernit causam tuam, et
Abbreviated transcription (Latin):
centes. et si sani fuerint ꝓcecẽt ad
scelera cõmittenda. Qm multis ob¬
est sanitas. latro qui precedit ad fau¬
cem occrde̾ homĩe. qnͣto meliꝰ illi erat
ut egrotaret. Qui noctu surgit ad fo¬
diendũ ꝑietem alienũ. qnͣto melius
si febrib iactaret᷑. ĩnccẽciꝰ egrotaret
scelerate samis ẽ. Nouit ergo deus
quco nob̾ expediat. Id tm̃ agͦamus
ut cor nr̃m sanum sit apeccatis.¬

Expanded text:
nocentes; et si sani fuerint, procedunt ad scelera committenda? Quam multis obest sanitas? Latro qui procedit ad faucem occidere hominem, quanto illi melius erat ut aegrotaret? Qui noctu surgit ad fodiendum parietem alienum, quanto illi melius si febribus jactaretur? Innocentius aegrotaret, scelerate sanus est. Novit ergo Deus quid nobis expediat: id agamus tantum, ut cor nostrum sanum sit a peccatis
Abbreviated transcription (Latin):
uturo scło patri filiũ
subiectum futuꝵ. ubi ait. Tñc et
ip̃e sb̃iectꝰ erat ei qui illi subiecit o.
qũ quite infilio forma humana mã¬
sura ẽ. qua semper ẽ maior pater.
Omͣius non defuerĩt. qui illam tũs
filii sbiectione ip̃ius humane for ͤ
ĩ dĩnam sb̾am ẜ ꝯmutatõem ĩtelligẽ¬
dam putau̾int. tanꝙͣ ħ cuiq rei intel¬
sbiciat᷑. qd̾ in eam uertitur et imuta¬
tur. S intelligi põt Icõ magis dixis¬
se apłm etiam tunc pr̃i filiũ subie¬
ctũ. futuꝵ. ne quis in eo putaret
spͣm et corpꝰ huanũ cõiisione aliq̃¬
cõsumendũ ut sit deꝰ omĩa nõ tm̃ ĩ
hõis illiꝰ formas ĩ õib qñ capitis głia

Expanded text:
uturo saeculo Patri Filium subjectum futurum, ubi ait, Tunc et ipse subjectus erit ei, qui illi subjecit omnia: quandoquidem in Filio forma humana mansura est, qua semper major est Pater. Quamvis non defuerint, qui illam tunc Filii subjectionem ipsius humanae formae in divinam substantiam commutationem intelligendam putarunt, tanquam hoc cuique rei subjiciatur, quod in eam vertitur et mutatur. Sed intelligi potest, ideo magis dixisse Apostolum, etiam tunc Patri Filium subjectum futurum, ne quis in eo putaret spiritum et corpus humanum conversione aliqconsumendum: ut sit Deus omnia, non tantum in illius fo
Abbreviated transcription (Latin):
et mĩa. Nũ qͥd nõ corona bonis oꝑi¬
b reddit᷑ S qrip̃a bona opera ille in
nobis oꝑatur de quo dictum est.
Deꝰ ẽ enĩ qui oꝑat᷑ in nobis. et uel¬
le et oꝑari pro bona uoluntate. Io

Expanded text:
cordia . Numquid non corona bonis operibus redditur? Sed quia ipsa bona opera ille in bonis operatur, de quo dictum est, Deus est enim qui operatur in vobis et velle et operari, pro bona volun
Abbreviated transcription (Latin):
Beata nita si nõ
amat᷑ nonhẽtur. Porro si ama
amandũ qͥdquid aliud est amat᷑
Quia uo bt̃s ẽe nõ põt . nͥ qui eã
ut dignũ ẽ amat. cõseꝙ̃s ẽ ut

Expanded text:
Beata vita si non amatur, non habetur. Porro si amatamandum est, quidquid aliud est amandum. Quia vero beatus esse non potest, nisi qui eam, ut dignum est, amat: consequens est
Abbreviated transcription (Latin):
diffusa errantib utitur ad ꝓfectus
tionem cũ eingilare noluerint.
utitꝰ᷑ enĩ gentib ad mat̾iam oꝑa¬
tionis sue heticis. ⁊dꝓbationem
doctrme sue scimatis ad docum̃tũ sta¬
bilicatis sue iudeis ad cõꝑatõem pł¬
critudĩs sue. Alios gꝰͦ ĩuitat. Alies ex¬
cludit. Alios relĩquit. Alios añcedit
tem. Siue illi forndi sint adhuc. sũ¬
itli reformandi. Sine recolligendi.
Siue admitcendi.. Carnales autez
sues .i. uiuentes. Aut sẽtientes car¬
nalr̃. tanꝙͣ paleas totlerat. quib ĩ
area fragm̃ta tutiora st̃. donec tali
b regiminib exiat᷑. Sed qr ĩ hac
area pro uolinitate quisq uł palea
uł frum̃tũ ẽ/ tam diu sustinet᷑ pec¬
catũ aut error cuilib donec accu¬
satore ĩueniat. Aut prauã oppĩo¬
nem ꝑtinaci aĩositate defendat.
Exclusi ãt aut peĩtendo redeunt.
aut neqͥtia male liberi defluũt. ad
admõĩtionẽ nr̃e indigentie / aut
scisma facut ad ex̾citatõe nr̃e in

Expanded text:
ibus errantibus utitur ad provectus tionem, cum evigilare voluerint. Utitur enim Gentibus ad materiam operationis suae, haereticis ad probationem doctrinae suae, schismaticis ad documentum stabilitatis suae, Iudaeis ad comparationem pulchritudinis suae. alios ergo inuitat, alios excludit, alios relinquit, alios antecedittem, siue illi formandi sint adhuc siue reformandi siue recolligendi siue admittendi. carnales autem suos, id est uiuentes aut sentientes carnaliter, tamquam paleas tolerat, quibus in area frumenta tutiora sbus tegminibus exuantur. Sed quia in hac area pro voluntate quisque vel palea, vel frumentum est, tamdiu sustinetur peccatum aut error cujuslibet, donec aut accusatorem inveniat, aut pravam opinionem pertinaci animositate defendat. Exclusi autem aut poenitendo redeunt, aut in nequitiam male liberi defluunt, ad admonitionem nostrae diligentiae; aut schisma faciunt, ad exercitationem nostrae
Abbreviated transcription (Latin):
Nescio sane utrũ etiã
sentit qualis sit nesciens, aut ꝓ eis
que sensꝯ corporis capimꝰ occurrer̃t
nob̃siłia que sp̃u tanqui corpore. ał
corpore canꝙͣ spu sentiũt᷑. quales eẽ¬
putabat apłs pecrꝰ. qñ se existimabat
uisum uidere repente de claustris et
uincłis ꝑ angelũ liberatꝰ. aut ĩ ip̃is
reb corporeis lene putat᷑ ẽẽ qd̃ asꝑ¬
um ẽ. aut dulce qd̾ amaꝵ. aut bene
olere qd̾ putridum. Aut tonare cũ
reda transit. Aut illum hõĩem esse
qõ in geminis sepe contĩgit. Uñ ait
ille gratꝰq pentib error et cetera
etiam talia pcc̃a dicenda sunt. Apd̾¬

Expanded text:
Nescio sane utrum etiam sentit, qualis sit nesciens; aut pro eis quae per sensus corporis capimus, occurrunt similia, quae spiritu tanquam corpore, aut corpore tanquam spiritu sentiuntur; quale putabat se visum videre, repente de claustris et vinculis per angelum liberatus : aut in ipsis rebus corporeis lene putatur esse quod asperum est, aut dulce quod amarum est, aut bene olere quod putidum est, aut tonare cum rheda transit, aut illum esse hominem sibi sunt, quod in geminis saepe contingit; unde ait ille, Gratusque parentibus error: et caetera talia etiam peccata dicenda sint.
Abbreviated transcription (Latin):
certum ẽ. Ita etiam uera et certast̃
multa. quib nõ assentiri absit. ut
sapĩa potiꝰ qm̃ dementia noĩanda
credantur an nõ. uł utrũ uera siue
sint siue putent᷑. an falsa. in hiis erra
re.i. aliico pro alio putare non ar¬
bitrand̾ est ẽẽ pocm̃. aut si ẽ. mĩmũ
ẽ atq leuissimũ. Postremo quale¬
cũq uld̃ et qntũcunq sit ad illam
niam nõ ꝑtinet qua imꝰ ad deum.

Expanded text:
certum est; ita vera et certa sunt certum est; ita vera et certa sunt multa, quibus non assentiri, absit ut sapientia potius quam dementia nominanda credantur, an non; vel utrum vera sive sint sive putentur, an falsa: in his errare, id est, aliud pro alio putare, non arbitrandum est esse peccatum; aut si est, minimum esse atque levissimum. Postremo, qualecumque illud et quantumcumque sit, ad illam viam non pertinet, qua imus ad Deum:
Abbreviated transcription (Latin):
catũ / qd̾ uitari non posse contẽduũt
ñ hoĩs suspendat᷑ assencio. Errare qͥp¬
pe dñt cum quis assentit incertis.
cretam siłitudine falsietia siquod¬
indetur / uidetur forte sit ueꝵ/ accu¬
tissimis quide s ĩpudẽcissimis cõ¬
flictationib disputant. apõ ncs ãt
iustus ex fide uiuit. Ac si collatur as¬
sentio et fides collit᷑. qr sine assentõe
nil creditꝰ. Et sunt uera ꝙuis nõ
uideantur que nͥon credant᷑ ad uitã
Cũ istis nõ utrũ loqͥ debeamꝰ ignoro.
qui nõ solum uicturos in ecernum
d in p̾senti se niu̾e nesciũt ymo
nescire se dicunt. qd nescire nõ possũt
Neq em̃ qͥsqmͣ sinit᷑ nescire se uiu̾e
Qñ quide sinõnuit nõ põt aliquid
scire uł uescire. qm̃ non solum scire
ueꝵ etiam nescire uiuentis est.
cau̾e sͥ uidẽtur errorem. cum etiam
errando cõninca tur uiu̾e. qm̃ nõ
põt qui non niuit etrare. Sicut gꝰ
nos uiu̾e. non solũ ueꝵ. sed etiam

Expanded text:
d vitari non posse contendunt, nisi omnis suspendatur assensio. Errare quippe dicunt eum quisquis assentitur incertis: cretam similitudinem falsi, etiamsi quod videtur, forte sit verum, acutissimis quidem, sed impudentissimis conflictationibus disputant. Apud nos autem, Justus ex fide vivit . At si tollatur assensio, fides tollitur; quia sine assensione nihil creditur. Et sunt vera quamvis non videantur, quae nisi credantur, ad vitam Cum istis vero utrum loqui debeamus ignoro, qui, non victuros in aeternum, sed in praesentia se vivere nesciunt: imo nescire se dicunt, quod nescire non possunt. Neque enim quisquam sinitur nescire se vivere: quandoquidem si non vivit, non potest aliquid vel nescire; quoniam non solum scire, verum etiam nescire viventis est. cavere sibi videntur errorem: cum etiam errando convincantur vivere; quoniam non potest qui non vivit errare. Sicut ergo nos vivere non solum verum, sed etiam
Abbreviated transcription (Latin):
¶Drib moĩs inscͥpturis sanctis
filioꝵ nom̃ accipit᷑ uno ẜm naturã
quõ ysaac filius abrahe uł etiam ce¬
teri iudei qui ex eadez origine ueĩ¬
unt. Alio modo ẜm doctrinam ut
filius eius in ea re/ quisq appelletur
aquo aliquid dior cit. Sicut filios
appellat apłs eos qui ab eo didi cer̃t
imitamur. Ouob gͥ modis pcc̃o¬
res et infideles iudei filii dỹaboli
uecantur a domino. uł quod ab ip̃oĩ¬
pietatem didi cerunt. Sicut de ip̃o
dyabolo apłs dicit. Qͥ nũc oꝑatur
infilios difficentie. uł qd̃ eũ imittã¬
tur

Expanded text:
im modis in scripturis sanctis filiorum nomen accipitur: uno secundum naturam. quomodo Isaac filius Abrahae uel etiam ceteri Iudaei, qui ex eadem origine ueniunt; alio secundum doctrinam. ut filius eius in ea re quisque appelletur, a quo aliquid didicit. sicut filios suos appellat apostolus, qui ab illo didicerunt imitamur . Duobus ergo modis peccatores infideles Judaei, filii diaboli vocantur a Domino; vel quod ab ipso impietatem didicerunt, sicut de ipso diabolo Apostolus dicit, Qui nunc operatur in filiis diffidentiae : vel quod eum imitantu
Abbreviated transcription (Latin):
gignendo dedit. Ita em̃ dedit filio
pater. sine quib filius ẽẽ nõ possit
sicut ei dedit ut ẽẽt. Nam qũõ
uerbo uerbadaret alia. in quo mef¬
fabiliter dixit om̃ia.¬

Expanded text:
gignendo dedit. Ita enim dedit Filio Pater, sine quibus Filius esse non posset, sicut ei dedit ut esset. Nam quomodo Verbo verba daret aliqua, in quo ineffabiliter dixit omnia
Abbreviated transcription (Latin):
si maledictus est qͥ spem suã ponit in
hoĩe. qnͣtomag̾ qui spem suam ponit
ĩfłitate oppĩonis hũane. ut ĩ ild̾ aᵈ ĩ
cidat qd scriptum est. Qui confidit
in falsis. ip̃e pascit uentes .i. fit esca
spiritib malis.¬

Expanded text:
si maledictus est qui spem suam ponit in homine, quanto magis qui spem suam ponit in falsitate opinionis humanae, ut in illud aliud incidat quod scriptum est, Qui fidit in falsis, hic pascit ventos : id est fit esca spiritibus malis
Abbreviated transcription (Latin):
ter ostenditur quosdam insubli¬
miori statu ad ꝑfectionem maiorẽ
crescere. quosdam uͣo ꝑ suꝑcilum
dñationis ad deteriorã defluere ꝑ
quos utrumq ĩtelligit᷑. eos qui ad
meliora conscendũt ꝑ u̾tutẽ aĩmi.
et dñi auxilium posse coface̾. et
eos qui ad deceriora diu̾tunt᷑ per
mentis inbecillitatem ꝑit̾ et negli
tatuetur. Si nonhẽat fortitudinẽ.
non ualet id agere. qm̃ magni
magnis infestatõib uł aduersita¬
tib solent laborare. Omĩs ergo
qui p̾est hoc pͥmitus tota aĩ intẽtõe
pcuret.ut ꝑ oĩa de dei adiutorio oĩo
nõ dubitet. Sinãq cepit ĩ actib
suis auxiliatorem hr̃e dnm̃n dñoꝵ¬
terit dñatum. Non ẽ enim potestas
nisi adõ. Ip̃e enĩ eleuat de stercore ege¬
nũ et sedere facit cum p̾ncipib ppłi
exaltat hũiles. ut subditꝰ fiat om̃is
mundꝰ deo et egeat głia dei

Expanded text:
ter ostenditur quosdam in subliter ostenditur quosdam in sublimiori statu ad maiorem perfectionem crescere, quosdam uero per supercilium dominationis ad deteriora defluere. per quod utrumque intellegitur eos qui ad meliora conscendunt per uirtutem animi et Dei auxilium posse id facere et eos qui ad deteriora deuertunt mentis imbecillitatem pariter et neglla tuetur, si non habet fortitudinem animi, non valet id agere: quoniam magna magnis infestationibus vel adversitatibus solent laborare. Omnis igitur qui praeest, hoc primitus tota animi intentione procuret, ut per omnia de Dei adjutorio omnino non dubitet. Si namque coeperit in actibus suis auxiliatorem habere Domiminatum. non est enim potestas nisi a Deo. ipse eleuat de stercore egenum et sedere facit cum principibus populi exaltat humiles, ut subditus fiat omnia mundus Deo et egeat gloria Dei