comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tam cecũ ꝙͣ secularis suauitatis
periculũ. que dũ mulcet animũ.
uitam obruit et sensũ mẽtis illu
dit. Merito igitur dñs nr̃ ihesus¬
xpũs ieuimio suo atq deserto aduer¬
sus uoluptatũ ĩformat illecebras.
et temptan se a dyabolo dñs om̃n
uincere disceremꝰ. hec ambrosiue.¬

Expanded text:
tam caecum quam saecularis suauitatis periculum, quae dum mulcet animum, uitam obruit et corporeis qudit. merito igitur dominus noster Iesus ieiunio suo nos atque deserto aduersus uoluptatum informat inlecebras et temtari se a diabolo dominus omnium uince.re disceremus. adue
Abbreviated transcription (Latin):
paiis est gratia ꝓmerendi. qua
sentium. et desid̾io futuroꝵ. Sep¬
timꝰ paĩs est spes obtinendi qua¬
deꝰ donat homim idigno et pec¬
catori de sua totiẽs experto bom¬
tate usq ad celestia sperãda pre¬

Expanded text:
s gratiam promerendi bona sentium, in desiderio futurorum. Deindulges; et spes obtinendi, qua donas homini indigno et peccatori de tua toties experta bonitate usque ad coelestia speranda prae
Abbreviated transcription (Latin):
pressums. angustias augmenta
doloꝵ. abũdantiã temptacõnũ.
Ad ista precipue nos paremus. ne
impaniti deficiamus. sed aliquãdo¬
pectatores in hac uita aut nõ ã
minꝰ flagellantur. qr iã desꝑata
est correctio eoꝵ. At uero illi quib
paritur uita sempiterna. ncc̃e
est ut hic flagellentur. qr flagellat¬

Expanded text:
pressuras, angustias, augmenta dolorum, abundantiam tentationum. Ad ista nos praecipue paremus, ne imparati deficiamus. Vae prapeccatores in hac vita aut non, aut minus flagellantur; quia jam desperata est intentio eorum. At vero illi quibus paratur vita sempiterna, necesse est ut hic flagellentur; quia vera
Abbreviated transcription (Latin):
augꝰ uera fideliũ hiũlitas est in
nullo superbire. in nullo murmura¬
re nec ingratũ esse nec querulum
sed in om̃nib dei iuidicus grãs
deo agere deũq laudare. cuiꝰ om̃ĩa
opera aut iusta sũt aut benigna.

Expanded text:
ate. Vera fidelium humilitas est, in nullo superbire, in nullo murmurare; nec ingratum esse, nec querulum; sed in omnibus Dei judiciis gratias Deo agere, Deumque laudare, cujus omnia opera aut justa sunt, aut benigna.
Abbreviated transcription (Latin):
febricitãtibus ĩcipiente saĩta¬
te lassescere et egrotacoĩs sẽtire
molestiã. Uerũ sanitas q̃ dni cõ¬
fertur ĩperio simł tota redit.
nõ solũ ip̃a redit sed et tãto irbo¬
re comitante. ut eis cõtimuo qui
se adiuuerant. mĩstrare suffici¬
ant. et iuxta leges tropologie
mẽbra q̃ seruierant ĩmũdicie
ad ĩquitatẽ ut fructificarẽt
morti seruiãt iusticie in uitã

Expanded text:
febricitantibus, incipiente sanitate lassescere, et aegrotationis sentire molestiam. Verum sanitas quae Domini confertur imperio, simul tota redit, nec solum ipsa redit, sed et tanto robore comitante, ut eis continuo qui se adjuverant, ministrare sufficiat: et juxta leges tropologiae membra quae servierant immunditiae ad iniquitatem, ut fructificarent morti, serviant justitiae i
Abbreviated transcription (Latin):
qua deffũctus efferebatur puto ali¬
quẽ de sensibus ẽẽ corꝑis Qui em̃
seĩat inter frẽs discordias. qͥ miqui¬
tatẽ in excelsũ loquitur. per oris
portã extrahitur mortuꝰ Qui uide¬
rit mulierẽ ad cõtupiscendũ eam
per oculoꝵ portam sue mortis ici¬
dicia ꝓfert qui fabulis ociosis ob¬
stens re carmĩbus uel detractõib
aurem libẽter aperit hãc aĩe sue
portã mortis efficit. cetos q qui
nõ seruat sensus mortis sibi ip̃e

Expanded text:
liquem de sensibus esse corporeis. Qui enim seminat inter fratres discordias, qui iniquitatem in excelsum loquitur , per oris portam extrahitur mortuus. Qui viderit mulierem ad concupiscendam eam , per oculorum portam suae mortis indicia profert. Qui fabulis otiosis, obscenisve carminibus, vel detractionibus aurem libenter aperit, hanc animae suae portam mortis efficit, caeterosque qui non servat sensus, mortis sibi ipse
Abbreviated transcription (Latin):
est ab eo deĩq ubi tã sanctã inten¬
cionem eius. tam castũ ꝓpoĩtũ
Ut nec sanctitas ĩtencoĩs eiꝰ fru¬
straretur: nec castitas ꝓpoĩti eius
uiolarctur. Ne ergo firmitas fidei
infirma spei cõstanciã ꝑturbaret
aut caritatis mea pleĩtudo dessi
ceret. occurrit dei auxiliũ qui ei
et quod timebat eriperet. et quod
amabat saluo signaculo nõ aufer
ret. dedit ergo illi ut et uirgo qd̾
magis optabat permaneret. et
mam dubitaret. fecũda fieret. et

Expanded text:
est ab eo? Denique ubi tam sanctam intenest ab eo? Denique ubi tam sanctam intentionem ejus, tam castum proposituut nec sanctitas intentionis ejus frustraretur, nec castitas propositi ejus violaretur, ne aut firmitas fidei infirmata a spei constantia titubaret, aut charitatc occurrit Dei auxilium, qui ei et quod timebat eriperet, et quod amabat salvo signaculo non auferret. Dedit ergo illi ut et virgo, quod magis optabat, permaneret, et, nam dubitaret, fecunda fieret. Et
Abbreviated transcription (Latin):
in uirgĩs aĩo ĩiisibili sed magno cõ¬
certançia prelio. uirginitatis amor.
et legalis maledictiomis timor ui¬
cit inea amor seruande uirgĩtatis.
et exclusit ab ea tĩorem ĩcurrendẽ
maledictoĩs. Uirgo itaq tenem et
delicata regali ex sturpe progenita
et speciosissima. totã intencionem
suam totũ amorem suũ totũ studiũ
suũ ad hoc intendit. Ut corpꝰ et am
ret. Sciebat eñ ꝙ ꝙͣto sanctiꝰ eam
conseruaret. tãto sublmnꝰ ei qui est¬
oĩn castissimꝰ ĩmo qui est ipsa
castitas aꝓpinquaret. amplectẽ¬
do ergo quod acceptabiliꝰ esse cor¬
nouit dño legis sꝑauit et credi¬
dit se plene euasurã maledictõ¬
nem d̾ate legis. reputãs secũ illud
tãte boĩtatis tanteq sapientie
Ut dũ se nullatenus iuxta cõsti¬
enciã suã melius scire ac posse
facere quã facielut adu̾teret tutũ
consiliũ. ne quid pctĩ in istis subi¬
ret mueĩret. nec decepta est. Qͥs
em̃ sperauit in dño et derelictus

Expanded text:
in Virginis animo, invisibili sed magno concertantia praelio, Virginitatis amor, et legalis maledictionis timorin ea servandae virginitatis, et exclusit ab ea timorem incurrendae maledictionis. Virgo itaque tenera et delicata, regali stirpe progenita, et speciosissima totam intentionem suam, totum amorem suum, totum studium suum ad hoc intendit ut corpus et aniret. Sciebat enim quod quanto sanctius eam conservaret, tanto sublimius ei qui omnium castissimus, imo qui ipsa castitas est, appropinquaret. Amplectendo igitur quod acceptabilius esse cognovit Domino legis, speravit et credidit se plene evasuram maledictum datae legis, reputans secum illum tantae bonitatis et tantae sapientiae ut, dum se nullatenus, juxta conscientiam suam, melius scire aut posse facere quam faciebat adverteret, certum consilium, ne quid peccati in istis subiret, inveniret; nec decepta est. Quis enim speravit in Domino, et derelictus
Abbreviated transcription (Latin):
considera modo quante ante hãc¬
mulieres et uirgines fuerũt hec tñ
sola mater dñi fieri meruit. Magna
enĩ et meffabilis gratia est ut una
ex tãtis mulierib eligatur. ideo aut̃

Expanded text:
Considera modo quantae ante mulieres et virgines fuerunt. Haec tamen sola mater Domini fieri meruit. Magna enim et ineffabilis gratia est, ut una ex tantis millibus eligatur. Quae cum
Abbreviated transcription (Latin):
e̾am solam scrutans corda et renes
deus ex omnib uinginibus quas
capiebat mũdus elegit et sacrauit.
ut habitaret in ea corporaliter. quã
et circũplectebatur spiritualiter.

Expanded text:
 Eam scrutans corda et renes Deus , ex omnibus virginibus, quas capiebat mundus, elegit et sanctificavit, ut habitaret in ea corporaliter, quam et circumplectebatur spiritualiter.
Abbreviated transcription (Latin):
cotidie nãq ab ãgelis freqñtabat᷑.
cotidie diuina uisitacione frueba¬
tur. que eã ab om̃ibus malis custo¬
diebat et bonis om̃ibus redũda¬
re faciebat. Itaq sic usq ad ãnũ¬
mandato cetere prone parussẽt.
sola uirgo maria hoc se face nõ
cipasse et insuper seipsã uirgimi

Expanded text:
eam . Quotidie namque ab angelis frequentabatur: quotidie divina visione fruebatur; quae eam a malis omnibus custodiebat, et bonis omnibus redundare faciebat. Itaque ad qumandato cum caeterae pronae paruissent: sola virgo Domini Maria hoc se facere nomancipasse, et insuper se ipsam Domi
Abbreviated transcription (Latin):
Patet ꝙͣtum noceat iniqua pͥo¬
testas. quomodo impiꝰ subiet¬
tos quosq sue cõformet ĩpieta¬
ti.Misera plane cĩtas in qua
regnat herodes qm̃ herodiane

Expanded text:
antum noceat iniqua potestas; quomodo caput impium subjectos quoque suae conformat impietati. Misera plane civitas, in qua regnat Herodes; quoniam Herodianae
Abbreviated transcription (Latin):
eciam ꝑ terram sterili ficu occu¬
patã ecclesia significari. q̃ noxia
prelatoꝵ et p̾positoꝵ umbra pre¬
mitur ne lumen ueritatis uideat
et exemplis eoꝵ impeditur: ne

Expanded text:
per terram sterili ficu occupatam Judaica plebs signari, quae noxia praepositorum umbra premitur, ne lumen veritatis videat et exemplis eorum impeditur, ne
Abbreviated transcription (Latin):
Quã dultis ꝑabola facilis autẽ.
uinculũ uinculo ꝯpanit. ut in¬
redarguatur. Nam cũ ip̃i aĩali¬
bus sabbato soluũt uĩcula re¬
prehendũt dnin qui hoĩes a pec¬
catoꝵ uinculo liberauit. deĩq
et deus ab operibus mũdi rede¬
uit. sed nõ ab operibus sanctis.¬
ciuꝰ sẽpiterna et iugis oꝑacõ
est. sicut filiꝰ ait. Pater meus
usq modo oꝑatur et ego operor.
ut ad similitudinẽ dei secłaria
oꝑa nostra nõ reltgiosa cessarẽt.¬

Expanded text:
Quam dulcis parabola! facilis autem solutio. Vinculum vinculo comparat; ut inredarguatur. Nam cum ipsi animalibus sabbato solvant vincula, reprehendunt Dominum, qui homines a peccatorum vinculis liberavit. Cui et Deus ab operibus mundi quievit , sed non ab operibus, cujus sempiterna et jugis operatio est; sicut Filius ait: Pater meus usque modo operatur, et ego operor ; ut ad similitudinem Dei saecularia nostra opera, non religiosa cessarent.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓstratas in faciem fecit pastum
q̃rentes de terra.te ni duos pedes
erexit. tuã faciem fursũ attend̾e
uoluit. non discordet cortuũ a fa¬
tie tua. ut habeas faciẽ sursum

Expanded text:
stratas in faciem fecit, pastum quaerentes de terra: te in duos pedes erexit de terra. Tuam faciem sursum attendere voluit. Non discordet cor tuum a facie tua. Non habeas faciem sursum,
Abbreviated transcription (Latin):
Corpori staturam dedit hoĩ deꝰ
rectã. forsan ut ista corporea
ext̾ioris uiliorisq rectitudo fig¬
menti hoĩem int̾iorem illũ qui
ad ymaginẽ dei factꝰ ẽ spĩtalis
sue seruande rectitudĩs admo¬
neret. et decor lum deformitatẽ
arguet aĩ. Quid em̃ indecẽtiꝰ
ꝙͣ curuũ recto corpe gerere am̃ii:. Per¬
uersa res et feda luteũ uas qd̾ ẽ corpꝰ
tare aspectꝰ: spĩtalẽ u̾o celestẽq
creaturã suos ecõtrario ocłos id ẽ
ĩternos sensus atq affectus tinh̾e
in terram deorsũ et q̃ debuit nutri¬
de suibus ãplexari qr stercora hec¬
lũ uultuq petis erigisq frontẽ
in sublime feras amni quoq ne gra¬
uata pessum inferior si dat mens
corpore celsiꝰ leuato. Et ouidius.

Expanded text:
corporis staturam dedit homini Deus rectam; forsitan ut ista corporea exterioris viliorisque rectitudo figmenti hominem interiorem illum, qui ad imaginem Dei factus est, spiritualis suae servandae rectitudinis admoneret, et decor limi deformitatem argueret animi. Quid enim indecentius, quam curvum recto corpore gerere animum? Perversa res est et foeda, luteum vas, quod est corpus tare aspectus; spiritualem vero coelestemque creaturam suos econtrario oculos, id est internos sensus atque affectus, trahere in terram deorsum; et quae debuit nutride suibus, amplexarique stercora lum vultu petis erigisque frontem In sublime feras animum quoque, ne gravata pessimi, Inferior fidat mens, corpore celsus elevato. Iuvencus
Abbreviated transcription (Latin):
em̃ pctõr terrena cogitans et
celestia nõ requirens sursum
respice̾ nõ ualet. qr dũ desideria
inferiora sequitur a m̃tis sue
rectitudĩe curuatur. Et hoc sẽꝑ
usitata et em culpa obligat
mentem. ut neq̃ ꝙͣ surge̾ possit ad
rectitudinem. Conatur et labitur.
qr ubi diu sponte perstitit.ibi et
tũ noluerit coacta cadit. Siergo¬
Ponatur ante oculos mulier cũr¬
ua et arbor infructuosa. uñ et auga¬
Ergo qui sterilis est. agat peĩten¬
ciam et faciat fructũ dignũ peĩ¬
tencie. Qui curuꝰ est ut terram
intueatur terrena felicitate le¬

Expanded text:
peccator terrena cogitans, coelestia non requirens, 1585 sursum respicere non valet, quia dum desideria inferiora sequitur, a mentis suae rectitudine curvatur, et haec semper Usitata etenim culpa obligat mentem, ut nequaquam surgere possit ad rectitudinem. Conatur et labitur, quia ubi sponte diu perstitit, ibi, et cum noluerit, coacta cadit. SePonatur ante oculos mulier curva, et arbor infructuosa. ReErgo qui sterilis est, agat poenitentiam, et faciat fructum dignum poenitentiae. Qui curvus est, terram intuetur, terrena felicitate lae
Abbreviated transcription (Latin):
chil est ꝙ sic quisq cogitare de¬
beat. isi ut in semetip̃m ocłos
conuertat. in se distat.se discuti
et plantet. Cũ enĩ homo se manẽ
inuenerit melioꝵ bonoꝵ. Ut qͥd
est auidꝰ deterioꝵ bonoꝵ. Ette qͥd
prodest plena archasi ĩanie ẽ con¬
stĩae. Bona uis habere et bonꝰ nõ
uis esse. non uides erubest̾e te debe
bome tius si domꝰ tua plena est
bome et te habet malum. quid ẽĩ
Nichil oĩo. non uxorem. nõ filiũ.
postremo nõ caligã. et tñ uis ha
cra tibi cara sũt. et tibi ip̃i uilis
es fedus es. Si possent tibi respon¬
dere bona quibus plena ẽ domꝰ
tua q̃ habere optasti. q̃ ꝑdere ti¬
iniusti.nõne tibi clamarẽt sicͭ
tu nog bona uie hẽre sic et nos uo¬
lumꝰ bonũ habere dnmñ. Tacita
uoce int̾pellant contra te dnin
tuũ. ecce tãta bona dedisti huic.
et ip̃e malus ẽ. quid em̃ prodest
qd̾ habet. qñ eũ qui omĩa dedit

Expanded text:
hil est, quod sic quisque cogitare debeat, nisi ut in semetipsum oculos convertat, in se discat, se discutiaet plantet. Cum enim se homo inanem invenerit meliorum bonorum, utquid est avidus externorum bonorum? Et quid prodest plena bonis arca, inani conscientia? Bona vis habere, et bonus non vis esse? Non vides te erubescere debere de bonis tuis, si domus tua plena est bonis, et te habet malum? Quid enim Nichil omnino: non uxorem, non filium, plane nec caligam; et tamen uis habchra tibi chara sunt; et tibi ipse vilis es ac foedus? Si tibi possent respondere bona quibus est plena domus tua, quae habere optasti, perdere timuisti; nonne et tibi clamarent, Sicut tu nos bona vis habere, sic et nos volumus bonum habere Dominum? Tacita voce interpellant contra te Dominum tuum: Ecce bona tanta dedisti huic, et ipse malus est! Quid ei prodest quod habet, quando eum qui omnia dedit,
Abbreviated transcription (Latin):
uersitas. Om̃e eñ pctm̃ aut fit
per inherciam et desidiã. aut per
ignorãtiam.aut ꝑ infirmitatẽ
humanam. aut ꝑ certã maliciã.
aut per cõfuetudinẽ longam. Illi
qui pectãt ꝑ inherciã et desidiã
sũt languidi. qui languent ꝓpt̾
mopiam etdefectũ gr̃e et boni.

Expanded text:
um. Omne enim peccatum aut fit per inertiam et desidiam aut per ignorantiam aut per infirmitatem humanam aut per certam malitiam aut per consuetudinem longam. Illi qui peccant per inertiam et desidiam sunt languidi qui languent propter inopiam et defectum gratie, Ps.
Abbreviated transcription (Latin):
bona oꝑa fideliũ uel mortifera car¬
nie et sangiũs delectacõe uel odn
meditacione. uel nuidie furore.
uel hũane laudis ambicione. uł¬
libet nepharia peste cõmaculat
ut ꝙͣuis oblata d̾ño uideantur.
pocius interdũ fiant in peccatũ.
de uida enĩ qui inter sacrificia¬
nis cogitabat scriptũ est. Et or̃o

Expanded text:
bona gesta fidelium, vel mortifera carnis et sanguinis delectatione, vel odii meditatione, vel invidiae furore, vel humanae laudis ambitione, libet nefaria peste commaculat, ut quamvis oblata Domino videantur, potius interdum fiant in peccatum. De Juda enim qui inter sacrificianis cogitabat, scriptum est: Et oratio
Abbreviated transcription (Latin):
in tribus ãnis fructũ se nõ inueĩsse
cõqueritur qr quorũdã prauorum
mentes nec inspirata lex natura¬
lis corrigit. nec p̾cepta erudiunt.
nec ĩcarnatõĩs eiꝰ mincła cõuer

Expanded text:
in tribus annis fructum se non invenisse conqueritur, quia quorumdam pravorum mentes nec inspirata lex naturalis corrigit, nec praecepta erudiunt, nec incarnationis ejus miracula conver
Abbreviated transcription (Latin):
Et istud ꝑiculũ attenditur pͥmo
ex parte dei qr retidiuãs grauit᷑
p̾eccat ꝓpter menititudinẽ et
ideo a deo grauiꝰ punitur. Scd̃o
attenditur ex ꝑte dyaboli. quia
didit si postea illud recupenit
forciꝰ munit et cauciꝰ custodit.
munit qr septẽ spũs nequiores

Expanded text:
Et istud periculum attenditur primo ex parte dei, quia recidiuans grauiter peccat propter suam ingratitudinem, et ideo a deo grauius punitur. Secundo attenditur ex parte dyaboli quia rdidit, si postea illud recuperat, fortius munit et cautius custodit, munit, quia septem spiritus nequiores
Abbreviated transcription (Latin):
ubi beda. Sed merito int̾rogati
tacent qr cõtra se dictũ quidquid
dixerint uident. Nã silicet sabbo
curare qͣre saluatorem an curet
obseruãt. Si non licet qͣre ip̃i sab¬
bato pecora turant. Tacebant gͦ.¬

Expanded text:
o interrogati tacent, qui contra se dictum quidquid dixerint vident. Nam si licet Sabbato curare, quare Salvatorem an curet observant? si non licet, quare ipsi Sabbato pecora curant? Ipse
Abbreviated transcription (Latin):
anistotiles in libro de aĩalibus ꝙ
aues claudũt oclõs cũ palpebrã
inferiori. Ammalia uo grossa cũ
palpebra suꝑiori. Per aues ĩtelli¬
gũtur hoĩes spuales qͥ ad ĩferiora
et terrena oculos claudũt. ac ce¬
lestibus et suꝑioribus intendũt.
Per aĩalia uero grossa ĩtelligũtur
hoĩes mũdam qui habent oculos
clausos ad celestia et spĩtualia et

Expanded text:
Aristoteles in libro de animalibus quod aues claudunt oculos cum palpebra inferiori; animalia uero gressibilia cum palpebra superiori. Per aues intelliguntur uiri spirituales, qui ad inferiora et terrena oculos claudunt et celestibus et superioribus intendunt; per animalia gressibilia intelliguntur uiri mundani qui habent oculos clausos
Abbreviated transcription (Latin):
na ꝓbatica idẽ ouilis in qua oues
lauabãtur q̃ in sacrificio deo offe¬
rebantur conuersationẽ designat
sanctam et religiosam in qua la
itionẽ bonam. habet ista pistina

Expanded text:
na probatica, id est ovilis, in qua oves lavabantur, quae in sacrificium Domini offerebantur, conversationem designat sanctam et religiosam, in qua anrationem bonam. Habet ista piscina
Abbreviated transcription (Latin):
tũ fuerit nata nutritur. cum
nutrita fuerit. roboratur. cum
fuerit roborata perficitur. cũ
ad perfectionẽ ꝑuenerit. quid
dicit. Michi uiuere xpus est et
mori lucrũ. optabam dissolui.
et ẽẽ cũ xp̃o. incipit ista caritas
fratres ut de sius superfluis tri¬
buat egenti ĩ angustus aliqui¬
eris peruenis ad illã perfectõnem.
ut paratus sis aĩam tuam pon̾e
pro fratribus tuis. hec augꝰ. Nõ¬

Expanded text:
cum fuerit nata, nutritur; cum fuerit nutrita, roboratur; cum fuerit roborata, perficitur; cum ad perfectionem venerit, quid dicit? Mihi vivere Christus est, et mori lucrum; optabam dissolvi ? Ergo hic incipit ista charitas, fratres, ut de suis superfluis tribuat egenti, in angustiis aliquieris, pervenies ad illam perfectionem, ut paratus sis animam tuam ponere pro fratribus tuis. 2.
Abbreviated transcription (Latin):
nouit. qr deꝰ et si uolũtati nr̃e
nõ dat saluti dat. Quid em̃ si hoc
pecieris quod tibi obest et me¬
dicus nouit qrobest tibi. frẽs
discite rogare deũ ut medico cõ¬
mittatis. quod ip̃e nouit faciat.
tu morbũ cõfitearis ille medi¬
cam̃tũ adhibeat. Non te exau¬

Expanded text:
uia Deus etsi voluntati nostrae non dat, saluti dat. Quid si enim hoc petieris quod tibi obest, et medicus novit quia obest tibi? Non Discite rogare Deum, ut medico committatis, quod ipse novit faciat. Tu morbum confitearis, ille medicamentum adhibeat. Tu ta
Abbreviated transcription (Latin):
bus orõm ĩstantes ꝓctĩs noirie
ueniã postulemꝰ. nam si ille tã
sanctus. et qui regni erat necessi¬
tatibus occupatus. septies in die
laudẽ dño dicebat matutĩs et ue¬
spertinis sacrificuis semper intẽtꝰ
Cuid nos facere oportet qui eo
ampliꝰ rogare debemꝰ quo freqũ¬
cius carme ac mẽtis fragilitate
delinquimus ut de uia lassis et
istiꝰ scłi cursu et uite huiꝰ ãfinc¬
tu grauiter fatigatis paĩs refec¬
tionis deesse nõ possit qui hoĩs
cor tõfirmet. Nec solũ media noc¬
te dñs sed omibue ꝓpe docet uigi¬
gm̃is corporis sompnus. Quia
si dormire mens ceperit.Uigorẽ
sue uirtutis amittet. Excita engo
sompnũ tuũ ut pulses hostiũ¬

Expanded text:
bus insistentes peccatis nostris ueniam postulemus. nam si ille tam sanctus et qui regni erat necessitatibus occupatus septies in die laudem domino dicebat matutinis et uespertinis sacrificiis semper intentus, quid nos facere oportet, qui eo amplius rogare debemus quo frequentius carnis ac mentis fragilitate delinquimus. ut de uia lassis et istius aeui cursu ac uitae huius anfractu grauiter fatigatis panis refectionis deesse non possit, qui hominis corda confirmet? Nec solum media nocte dominus, sed omnibus prope docet uigigrauis corporis somnus, quem si dormire mens coeperit, uigorem suae uirtutis amittet. excita igitur somnum tuum, ut pulses ostiu
Abbreviated transcription (Latin):
lissimꝰ et regi bene notus et cu¬
rie or̃o scil que ĩ secreto noctis
silencio per ignotas semitas
archana celi penetrare et cu¬
biculũ regis adire. et oportũa
in oportunitate pn regis am̃n¬

Expanded text:
lissimus regi, bene notus curiae, Oratio scilicet, qui in secreto noctis silentio per ignotas semitas arcana coeli penetrare, et cubiculum regis adire, et opportuna importunitate pium regis an
Abbreviated transcription (Latin):
ĩprobitatẽ qr pulsare nõ desistit.
seu nõ se auertit ille qͥ nolebat
dare qd̾ petebatur fecit qr ille
in petendo nõ defecit ꝙͣto magis
dabit bonus qui nos hortatur
ut petanuis. cui displicet si nõ

Expanded text:
improbitatem? Quia pulsare non destitit: m, non se avertit. Ille qui nolebat dare, quod petebatur fecit, quia ille in petendo non defecit. Quanto magis dabit bonus, qui nos hortatur ut petamus; cui displicet, si non
Abbreviated transcription (Latin):
Dñs ihũs xpũs inter nos petitor.
cũ patre dator. nõ utiq nos tm̃
hortaretur ut peteremꝰ nisi dare
uellet. Erubestat hũana pigricia.
miseria liberari. Nã ille quod nos¬
hortatur. ꝓpter nos hortatur. Eui
mittenti obsecremꝰ ut ꝑ dantẽ

Expanded text:
s Christus inter nos petitor, cum Patre dator, non utique nos tantum hortaretur ut peteremus, nisi dare vellet. Erubescat humana pigritia: miseria liberari: et hortatur, propter nos hortatur. CAPUmittenti obsequamur, et ad dantem
Abbreviated transcription (Latin):
a se requiri dñs eciã quod polli¬
cetur. Et ideo forte multa que
dare disposuit priꝰ pollicetur:
Ut ex ꝓmissiõe deuocio excitetur.
fic q quod̾ gratis daturus enit
deuota or̃o promereatur. Non

Expanded text:
a se requiri Deus etiam quod pollicetur. Et ideo forte multa quae dare disposuit, prius pollicetur, ut ex promissione devotio excitetur: sicque quod gratis daturus erat, devota oratio promereatur. Sic
Abbreviated transcription (Latin):
pulsanti apeueturiergo perse¬
uerancia opus est. Ut accipiã¬
mus quod petimꝰ et ĩuenia¬
mus quod quermiꝰ et quod pł¬
samus aperiatur. hac  enim
molestos et ĩportunos uiolentos
et ĩprobos ad petendũ nos esse
uelit. unde et quidã ait. labor

Expanded text:
pulsanti aperietur. Ergo perseverantia opus est, ut accipiamus quod petimus, et inveniamus quod quaerimus, et quod pulsamus aperiamolestos, importunos, violentos et improbos ad petendum nos esse velit. Unde et quidam ait: Labor
Abbreviated transcription (Latin):
dimittite et dimittetur uobis ad
ignoscẽdũ pertinet. date et dabi
or̃onis quibus uolatur ad deum.
si illud quod cõmittitur ignoscit
delĩquenti. et donat egenti uñ¬
et beda dimittere nos ĩuirias. dare
beneficia iubetꝰ. Ut et nobis pcta
dimittãtur. et uita detur eterna
qua sẽtencia breui et eximia cũc¬
ta q̃ latissime de cõuersando cũ
mimicis mandauerat. cõp̾hen¬

Expanded text:
Dimittite et dimittetur vobis, ad ignoscendum pertinet. Date et dabitorationis, quibus volat ad Deum: si illud quod committitur, ignoscit delinquenti, et donat egentivobis. Dimittere nos injurias, dare beneficia jubet, ut et nobis peccata dimittantur, et vita detur aeterna. Qua sententia brevi sed eximia cuncta, quae latissime de conversando cum inimicis mandaverat, comprehen
Abbreviated transcription (Latin):
Ubi et ieroꝰ. Si petentidatur. et̾
querens ĩuenit. et pulsãti apitꝰ
ergo cui nõ datur. et qui nõ ĩueĩt.
et cui nõ aperitur. apparet ꝙ non
bene pecierit.quesierit. pulsau̾it.

Expanded text:
 « Nam si petenti datur, et quaerens invenit, et pulsanti aperietur, ergo cui non datur, et qui non invenit, et cui non aperitur, apparet quod non bene petierit, quaesierit, pulsaverit.
Abbreviated transcription (Latin):
Caue aliene cõu̾sacoĩs esse aut
curiosus explorator aut temera¬
rus uidex. eciã si perperã actũ
quid deprehendas. net sic iudi¬
tes ꝓximũ magis autẽ excusa.
Extusa ĩtẽcionẽ. si opus non po¬
tes puta ignorãciã. puta subiet¬
sat suade nchilomiꝰ ip̃e tibi
et cito apud temetipm̃ uehem̃s
fuit niis tẽptatõ quid de me
illa fecisset. s accepisset in me
similiter potestatem. ħec bernar¬

Expanded text:
cave alienae conversationis esse aut curiosus explorator, aut temerarius judex. Etiamsi perperam actum quid deprehendas, nec sic judices proximum, magis autem excusa. Excusa intentionem, si opus non potes; puta ignorantiam, puta subrepsat, suade nihilominus ipse tibi, et dicito apud temetipsum: Vehemens fuit nimis tentatio, quid de me illa fecisset, si accepisset in me similiter potestatem? Et me
Abbreviated transcription (Latin):
reꝑitur aliquis ab hoc uicõ ali¬
enus qr uinisquisq uiciis suis
fauens aliena facile reprehen¬
teq uigilandũ est. ut tum ali¬
quem reprehendere aut obiur¬
gͥare necessitas coegerit. primũ
cogitemꝰ utrũ tale uiciũ quod
mines esse et habere potiusse.
Si uero habuimꝰ et non habemꝰ.
tangat memoriam coĩs infir¬
mitaeut illã reprehensionem
aut obiuirgationem non odiũ
dere paribamꝰ nõ repͥhẽdamꝰ
mus et non illũ ad obtẽperan¬
dũ nobis sed ad pariter conãdũ
inuitemus Raro ergo et magna
gacões exhibende sunt. ita tñ

Expanded text:
enitur aliquis ab hoc vitio alienus, quia unusquisque suis favens, aliena facile reprehenteque vigilandum est, ut, cum aliquem reprehendere vel objurgare nos necessitas coegerit, primum cogitemus utrum tale sit vitium, quod mines esse, et habere potuisse. Si vero habuimus et habemus, tangat memoriam communis infirmitas, ut illam reprehensionem aut objurgationem non odium, dere parabamus, non reprehendamus mus, et non illum ad obtemperandum nobis, sed ad pariter conandum utem. Raro ergo et in magna ones adhibendae sunt: ita tamen
Abbreviated transcription (Latin):
fusset admissũ. pro hoc solo ge¬
henne nos tradi satis habẽdeq
suffic̾et. Qiuppe qͥm alioꝵ delictis¬
sic seueri et amarissimi uidi¬
ces residemꝰ. nostras autẽ ti¬

Expanded text:
fuisset admissum, pro hoc solo gehennae nos tradi satis abundeque sufficeret; quippe qui in alienis delictis severi et amarissimi judices residemus, nostras autem tr
Abbreviated transcription (Latin):
existĩo nisi ut ea facta q̃ dubiũ
est quo aĩo fiant in meliorem
ꝑtẽ interpretemur. Sũt em̃
quedã facta media q̃ ignora¬
mus quo aĩo fiant.qr et bono
et malo fieri possũt. de quib
temerarium est iudicare maxi¬
sũt in quibus temerariũ iuudi

Expanded text:
etur, nisi ut ea facta, quae dubium est quo animo fiant, in meliorem partem interpretemur. Sunt quippe quaedam facta media, quae ignoramus quo animo fiant, cum bono et malo fieri possint, de quibus temerarium est judicare, maxisunt in quibus temera
Abbreviated transcription (Latin):
Nõ ergo rep̾hendamꝰ ea q̃ nesci¬
mus quo aĩo fiant. neq ita re¬
p̾hendamꝰ q̃ maĩfesta sũt ut
desperemꝰ sanitatẽ et uitabimꝰ
iudiciũ de quo nũc dicitur no¬
lite iudicare. ne iudicetur de uo¬

Expanded text:
non ergo reprehendamus ea quae nescimus quo animo fiant, neque ita reprehendamus quae manifesta sunt, ut desperemus sanitatem, et uitabimus iudicium, de quo nunc dicitur: nolite iudicare, ne iudicetur de uo
Abbreviated transcription (Latin):
diligamꝰ eũ quasi dmni. diliga¬
mus eũ et quasi ꝓximũ. Nichil
enĩ ĩta ꝓxim ꝙͣ caput mẽbris.
diliganiꝰ et eum qui imitator
est xp̃i diligamꝰ eũ qͥ mopie
alteriꝰ corporis unitate cõpati¬
tur. Neq enĩ cognatio facit ꝓxi¬

Expanded text:
um quasi dominum, diligamus et quasi proximum; nihil enim tam proximum quam caput membris. diligamus etiam eum qui imitator est Christi, diligamus eum qui inopiae alterius corporis unitate conpatitur. non enim cognatio facit proxi
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ digne deo referre possimꝰ.
Quid eñi referemꝰ ꝓ suscepte
carnis murria: quid ꝓ uerberi¬
bus : quid ꝓ cruce. obitu. sepł¬
tur. et uẽ mͥ. si non dilexero.
Audeo diçere non reddidit pe¬
trus et ideo plus dilexit. non
reddidit paulus. reddidit qͥd̾
mortẽ ꝓ morte sed alia non
reddidit. qr multũ debebat red¬
damus licet crucem pro cruce
funꝰ ꝓ funere. nũquid reddimꝰ.
mus ergo amoren pro debito.
caritatem pro munere. gratiã
pro sangius p̾cio. plus eñ dili¬
git cui donatur ampliꝰ h ͨ. ãbroꝰ
dei mĩa diffidat. Clemens est
dñs qui ex corde cõuersis tam
facile miseretur. uide quid cõ¬
fessio et lacrime possint uide
quid fides et dilectio operetur.
paruo tẽporis spatio iustifica¬
ta est mulier et abomni pccõ
na et tan peccatrix fuerat ut

Expanded text:
quod digne deo referre possimus — quid enim referamus pro susceptae carnis iniuria, quid pro uerberibus, quid pro cruce obitu sepultura? — uae mihi, si non dilexero! audeo dicere, non reddidit Petrus et ideo plus dilexit, non reddidit Paulus; reddidit quidem mortem pro morte. sed alia non reddidit, quia multa debebatdamus licet crucem pro cruce, funus pro funere, numquid reddimus mus ergo amorem pro debito, charitatem pro munere, gratiam pro sanguinis pretio; plus enim diligit cui donatur amplius. 27. Domini misericordia diffidat. Clemens est Dominus, qui ex corde conversis tam facile miseretur. XIX. Cquid lacrymae possint. Vide quid fides, et dilectio operetur. Pauco temporis spatio justificata est mulier, et ab omni peccato ae tam peccatrix fuerat, ut
Abbreviated transcription (Latin):
gregoriꝰ. liquet fratres ꝙ illicitis
actibus priꝰ intenta unguentũ
sibi pro odore sue carme adhibuit.
Quod ergo sibi turpiter exhibuit.
hec itm deo laudabiliter offerebat.
oculis terrena cõcupierat. sedhos
iam per peintenciam cõterens
flebat. Capillos ad cõposicionem
uultus exhibuerat. sed iã lacͥmas
capillis tergebat. Ore superba dixe¬
rit. sed pedes diñ ostulans hec inre-¬
demptoris sui uestigia figebat.
Quot ergo in se habuit oblectam̃¬
ta. tot in se muenit holotausta Cõ¬
uertit ad mĩerũ uirtutũ nuerũ
criminũ. ut totũ seriret deo in¬
brius moneretur. ut parteret
lectiomi aiebat. Turpanda ẽ fa¬
ties. quã contra dei preceptum
purpicrisso et cerusa et stibio de
pixi. affligendũ est corpꝰ quod
multũ uacauit delicuis. long
risus ꝓpetuo cõpensandꝰ est
fletu. Mollia lintheanña et
serica p̾ciosissima asperitate
cilicii ssit cõmutanda. Que ui¬
ro et seculo placiu:nũc xp̃o de¬

Expanded text:
gebat. Liquet, fratres, quod illicitis actibus prius mulier intenta unguentum sibi pro odore suae carnis adhibuit. Quod ergo sibi turpiter exhibuerat, hoc jam Deo laudabiliter offerebat. Oculis terrena concupierat, sed hos jam per poenitentiam conterens flebat. Capillos ad compositionem vultus exhibuerat, sed jam capillis lacrymas tergebat. Ore superba dixerat, sed pedes Domini osculans, hoc in Redemptoris sui vestigia figebat. Quot ergo in se habuit oblectamenta, tot de se invenit holocausta. Convertit ad virtutum numerum criminum, ut totubrius moneretur, ut parceret lectioni, aiebat: Turpanda est facies, quam contra Dei praeceptum purpurisso et cerussa et stibio saepe depinxi. Affligendum corpus, quod multis vacavit deliciis. Longus risus, perpeti compensandus est fletu. Mollia linteamina et serica pretiosissima, asperitate cilicii commutanda. Quae viro et saeculo placui, nunc Ch
Abbreviated transcription (Latin):
tatis habitat corporaliter. nõ¬
ne tñ et ip̃e de humilitate tãꝙͣ¬
sũma sue doctrine suaꝵq uir¬
tutũ gloriatus est. Discite ait
a me nõ ꝙ sobriꝰ aut castus ã
prudens aͥ aliquid huiõi sed
qr imitis sũ et huilis corde. A
exemplũ me formam hũdi¬
tatis exhibeo. Nestio quo pac
to familiariꝰ semꝑ hũlitati
ꝓpĩquare solet dĩnitas. demq
illa se induit. ut appareret hoĩb.
substãtiã. formam.hĩtũ gesta¬
uit hũilem. ip̃iꝰ nobis cõmẽdãs
uirtutis excellenciam. quam

Expanded text:
er? nonne tamen et ipse de humilitate, tasumma suae doctrinae suarumque virtutum, gloriatus est? Discite, ait, a me, non quod sobrius, aut castus, aut prudens, aut aliquid ejusmodi: sed, quia mitis sum et humilis corde . A exemplum, me formam humilitatis exhibeo. Invito familiarius semper humilitati propinquare solet divinitas. Denique illa se induit, ut appareret hominibus. Substantiam, formam, habitumque gestavit humilem, ipsius nobis commendans virtutis excel
Abbreviated transcription (Latin):
loquitur. qui adhuc dĩne cõtem¬
placoĩs ignari solũ qd̾ didicer̃t
fraterne dilectionis opus dei pla¬
citũ ducũt. Ideoq cũctos qui xp̃o¬
uolũt. huic mancipandos autu¬

Expanded text:
loquitur, qui, adhuc divinae contemplatione ignari, solum quod didicere fraternae dilectionis opus Deo placitum ducunt, ideoque cunctos qui velint huic mancipandos autu
Abbreviated transcription (Latin):
tas dei. Quia igitur redemptor
noster corda re̾git hũiliũ. et
leuiathan rex dicitur suꝑboꝵ.
apte cognostimꝰ qr euidentis¬
simũ reproboꝵ signũ suꝑbia ẽ.
ergo quã quisq habeat agnosti¬
tur. sub quo rege militet inueĩ¬
tur. unusquisq em̃ quasi quẽdã
titulũ potat operis quo facile
oftendat sub cuiꝰ seriuiat ptãte

Expanded text:
s? Quia igitur Redemptor noster corda regit humilium, et Leviathan rex dicitur superborum, aperte cognoscimus quod evidentissimum reproborum signum superbia est, ergo quam quisque habeat cognoscitur, sub quo rege militet invenitur. Unusquisque enim quasi quemdam titulum portat operis, quo facile ostendat sub cujus serviat potestate
Abbreviated transcription (Latin):
derogatio uite nr̃e approbatio est.
quia iam ostenditur aliquid
iusticie nos habere si illis displi¬
debemꝰ. interiorẽ testem et uidicẽ
q̃rere. Quid enĩ prodest si omnes
laudent. cũ cõstiã accuset᷑.aut
quid pot̾it obesse si om̃s derogẽt:
Itaq nichil est quod admireris.
sii hoc uite salo circũ flantib
agitemur ꝓcellis quibus hoc maxi¬
me ꝓpositum est pessimis displi¬

Expanded text:
derogatio, vitae nostrae approbatio est quia jam ostenditur nos aliquid justitiae habere, si illis displidebemus, interiorem testem et judicem quaerere. Quid enim prodest si omnes laudent, cum conscientia accuset? aut quid poterit obesse, si omnes nobis derogent, imus, nichil est quod ammireris, si in hoc vitae salo sancti circumflantibus agitantur procellis, quibus hoc maxime propositum est, pessimis displi
Abbreviated transcription (Latin):
in carcerem mittitur. et pro puelle
saltu capite trũcatur. et uir tãte
sanctitatis pro risu turpiũ mori¬
tur. Nũquid nõ credimus aliquid
fiusse in eius uita qd̾ illa sit despecta
mors tergeret.Sed qñ ille uel in
tibo pectauit. qui locustas solũ mͦ
et mel siluestre edit: qñ ꝯuersacõe
nõ recessit: Quid est quod om̃pe
deus sie uehem̃ter in hoc seculo
despicit. quos sic sublimiter ante
secula elegit. isi hoc ꝙ pietati
fideliũ patet. qm̃ idcirto eos sic p̾¬
mit in infimis. qr uidet quomodo
remuneret in sũmis. et foras usq
unusquisq colligat. quid illi pas
suri sint. quos reprobat. si sic cru¬

Expanded text:
in carcerem mittitur, et pro puellae saltatu, capite truncatur, et vir tantae severitatis pro risu turpium moritur. Nunquidnam credimus aliquid fuisse, quod in ejus vita illa sic dmors tergeret? Sed quando ille vel in cibo peccavit qui locustas solummodo, et mel silvestre edit? . Quid Deo oritur? Quid est quod omnipotens Deus sic vehementer in hoc saeculo despicit quos sic sublimiter ante saecula elegit, nisi hoc quod pietati fidelium patet, quoniam idcirco sic eos premit in infimis, quia videt quomodo remuneret in summis, et foris usqueunusquisque colligat quid illic sint passuri quos reprobat, si hic cru
Abbreviated transcription (Latin):
euãgeliste ꝓpter uerecundiam
prĩcipio accusator est sui ma¬
theum se et ꝓublicanũ noĩat
debere de salute despenare si ad¬
meliora conuersus sit. cum ip̃e
de publicano in apostolũ sit re¬
pente mutatus. In hoc eciã¬

Expanded text:
evangelistae, propter verecundiam primis accusator est sui ; Matthaeum se et publicanum nominat: debere de salute dmeliora conversus sit; cum ipse de publicano in apostolum sit repente mutatus. Arguit i
Abbreviated transcription (Latin):
eam. Et obtulerunt ei om̃s male
hñtes uariis langoribus et torm̃¬
tis cõprehensos. et qui demonia
habebant. et lunaticos. et paliti¬
cos et turauit eos. sunit corpora¬
ut pacius adeant ĩuisibilia. ali¬
ter parũ erat mox morituris

Expanded text:
at. Et obtulerunt ei omnes male habentes variis languoribus et tormentis comprehensos, et qui daemonia habebant, et lunaticos, et paralyticos, et curavit eos. Lunatut paratius audiant invisibilia. Aliter parum erat mox morituris
Abbreviated transcription (Latin):
desolabũtur et in merore et ĩ luctu
erũt donec eis per spm̃ sanctũ
gaudia cõsolatoria retribuãtur.
tũ absencie sponsi non nũc tm̃i
id est post mortem resurrectõnẽ¬
q eiusd̃ sponsi. Sed et ãte ĩcarna¬
cionem illuis per totũ huiꝰ scłi
tempus ẽẽ celebratũ. Prima qͥ ppe
tẽpora eccłie ante uirgĩs partũ
sanctos habuere qui desiderarũt
incarnacoĩs xp̃i aduentũ. Ista uo̾
tempora ex quo astendit ĩ celũ
sanctos habent qui desiderant
eiꝰ maĩfestaçõnẽ ad uiuos et mor¬
tuos iudicandos. neq hic deside¬
rabilis luctus eccłie requieuit
pulis in carne uersatus est hec¬

Expanded text:
desolabuntur et in maerore ac luctu erunt, donec eis per spiritum sanctum gaudia consolatoria retribuantur.tum absentiae sponsi, non nunc tantum, id est, post mortem resurrectionemque ejusdem sponsi, sed et ante incarnationem illius per totum hujus saeculi tempus esse celebratum. Prima quippe tempora Ecclesiae ante Virginis partum sanctos habuere, qui desiderarent incarnationis Christi adventum. Ista vero tempora ex quo ascendit in coelum sanctos habent, qui desiderent ejus manifestationem ad vivos et mortuos judicandos. Neque hic desiderabilis Ecclesiae luctus requievit pulis in carne versatus est
Abbreviated transcription (Latin):
autem dñs ad cõuiuia pectatoꝵ.
ut occasionem haberet docendi
et spũales mitatoribus prebe¬
refertur aliud insi quod ibi fece¬
rit. quid docuerit. ut et hũilitas
eius eũdo ad pctõres et potencia
doctrine euis in cõuersione pemi¬
tenciũ demonstraretur h ͨ ieroꝰ¬

Expanded text:
autem Dominus ad convivia peccatorum, ut occasionem haberet docendi, et spirituales invitatoribus suis praeberefertur aliud nisi quid ibi fecerit, quid docuerit, ut et humilitas Domini eundo ad peccatores, et potentia doctrinae ejus in conversione poenitentium demonstretur. Et Scr
Abbreviated transcription (Latin):
tate perficitur. Initemur ergo
q̃ de gentibus credendo mater nr̃a
in fide effecta ẽ. qr de gentilitate
uenimꝰ habeamꝰ fidem. ut unũ¬
et trimũ deũ credentes quidꝙͥ iuste
ab eo petimꝰ. nos ĩpetrare posse

Expanded text:
aequavit. Imitemur ergo ma de gentibus credendo mater nostra in fide effecta est, qui ex gentilitate venimus. Habeamus fidem, ut unum Deum credentes, quidquid juste ab eo petimus, nos impetrare posse
Abbreviated transcription (Latin):
mei dñe fili dauid. et dñe adiuua¬
cessat. que si bene cõuersa fuerit
et sanabitur ex illa hora. qr pcfor
quatũq hora cõuersus fuerit et
ingemiuerit. uita uiuet et nõmo¬

Expanded text:
uauae si bene conversa fuerit,et sanabitur ex illa hora; quia peccator quacunque hora conversus fuerit et ingemuerit, vita vivet et non mo
Abbreviated transcription (Latin):
spũaliũ fratrũ orationis aduito¬
riũ q̃ramꝰ ut sicut ista mulier
apostolis pro se int̾uementibus
quod petebat ꝓmeruit ita nos
ut aliis de nobis maiora existimiã¬
tibus nos mĩores iudicemꝰ. Hãc¬

Expanded text:
spiritualium fratrum orationes ad adjutorium quaeramus, ut sicut ista mulier, apostolis pro se intervenientibus, quod petebat promeruit, ita nosut aliis de nobis majora existimantibus, nos minimos judicem
Abbreviated transcription (Latin):
cordis ad obediendũ aꝑte fuerunt.
ex subseqnti ꝓculdubio eciã lĩgue
eus uinculum soluitur. ut bona q̃¬
ip̃e fecerit. eciam facienda aliis lo¬
quatur. uñ et bene subdrtur. Et lo¬
quebatur recte. Ille enĩ recte loq̾tur.¬
cando. qui priꝰ obediendo fecerit.
q̃ loqñdo admonet eẽ façienda hͨ¬
gregoꝰ. hic igitur docemur ut qͦs¬
libet pctõres cotidie ꝑ p̾dicacõem
nostram deo adducere studeamꝰ.

Expanded text:
cordis ad obediendum apertae fuerint, ex subsequenti procul dubio etiam linguae ejus vinculum solvitur, ut bona quae fecerit, etiam facienda aliis loquatur. Unde et bene additur, « et loquebatur recte. » Ille enim recte loq qui prius obediendo fecerit, quae loquendo admonet etiam facienda. Hoc igitur exemplo docemur, ut quoslibet peccatores quotidie per praedicationem nostram ad Dominum adducere studeamus,
Abbreviated transcription (Latin):
tes hñti magna uirtus ẽ cõtempn̾e
gloriam. qr contemptꝰ eiꝰ ĩ cõspectu
dei est iudicio autem nõ aꝑit᷑ hu¬
uirtus nsi q̃ ad eũ finem tendit
ubi est bonũ hoĩs quo meliꝰ nõ est.

Expanded text:
tes habenti magna uirtus est contemnere gloriam, quia contemtus eius in conspectu Dei est, iudicio autem non aperitur huuirtus, nisi quae ad eum finem tendit, ubi est bonum hominis, quo melius non est.
Abbreviated transcription (Latin):
superbia erigitut. ydropicum fit
dum cõcupiscit. claudum fit dũ
ꝓgreditur. lepra suffunditur dũ
uirtutibus nudatur. demõe ĩpletꝰ
appetit. moritur dũ audacter pctm̃¬

Expanded text:
dum erigitur; hydropicus fit, dum concupiscit; claudus, dum progreditur; lepra suffunditur, dum nudatur; daemone impletur, appetit; moritur morte, dum audacter
Abbreviated transcription (Latin):
Quappter siue aclericis siue a
laicis siue eciam a mulierib¬
non tamen iteratur. Et scd̾¬
bedam. sine hereticus siue st̾is¬
maticus siue faciorosus qͥsq
in confessione scẽ trinitatis
baptizet. non ualet ille a ca
uel inuocatio tanti noĩs uide¬

Expanded text:
Quapropter sive a clericis, sive a laicis, seu etiam a mulieribnon tamen reiteratur. Hoc. Sive haereticus, sive schismaticus, sive facinorosus quisque in confessione sanctae Trinitatis baptizet, non valet ille qui bvel invocatio tanti nominis vide
Abbreviated transcription (Latin):
Ecce a discordantibus reciꝑe non
uult sacrificiũ holocaustum acci¬
pere recusat. Hinc ergo ppendite
ꝙͣtũ sit malũ discordia. ꝓpter qd̾
et illud abicitur per quod cul¬
discordans et dissidens et pacem
le delictũ est. quod nec baptismo
sangiũs potest ablui: quale crimẽ
est. quod martirio non potest

Expanded text:
Ecce a discordantibus accipere non vult sacrificium, holocaustum suscipere recusat. Hinc ergo perpendite, quantum sit malum discordiae, propter quod et illud abjicitur, per quod culdiscordans et dissidens et pacem le delictum est quod nec baptismo sanguinis potest ablui, quale crimen est quod martyrio non potest
Abbreviated transcription (Latin):
uerũ ea que dĩna sunt ĩꝑatorie
maiestati nõ esse subiecta. Si
patrimoniũ petit. inuadite. si
corpus occurram. uultis ĩ uĩcula¬
rapere. uultis in mortem. uolũ¬
tatis est michi. nõ ego me ualla¬
bo tircũcisione populoꝵ nec al¬
taria tenebo uitam obsecrans.
sed pro altaribus et spũalibus

Expanded text:
verum ea, quae divina sunt, imperatoriae potestati non sunt subiecta. Si patrimonium petit, invadite: si corpus, occurram. Vultis in virapere? Vultis in mortem? voluntas est michi. Non enim ego me vallabo circumfusione populorum nec altaria tenebo vitam obsecrans, sed pro altaribus gratis
Abbreviated transcription (Latin):
Qui mĩam defert. mĩam amittit.
insi mũdo corde misereatur. Nã
si iactanciam querit. nullus est
amoris nostri. Quidquid bene agi
rit plus nõ requiremꝰ. Uidere de

Expanded text:
cordiam defert mercedem amittit, nisi mundo corde misereatur; nam si iactantiam quaerat, nullus est agimus, quidquid bene agimrit, plus non requiremus. Quid e
Abbreviated transcription (Latin):
magna appareat dñ ptãs. non
mĩor eiꝰ declanitur huilitas. lepro¬
sum em̃ quem lex extra custra ei¬
ciebat. quẽ scribe et pharisei uix
respic̾e dignabantur ip̃e tãgere
nõ recusauit. nõ solũ ꝓpter octuł¬

Expanded text:
magna appareat Domini potestas, non minor ejus declaratur humilitas. Leprosum enim, quem lex extra castra ejiciebat, quem scribae et Pharisaei vix respicere dignabantur, ille tangere non recusavit,
Abbreviated transcription (Latin):
platiue documenta p̾monstut.
ut nec cõtẽplacoĩs studio quis ꝓxi¬
moꝵ curã negligat. nec curi
ꝓxioꝵ ĩmoderaciꝰ obligatus con¬
tẽplacoĩs studia d̾elinquat. qtũs
nec amorem dei prepediat amor
dei. In mõte quippe orare ẽ relictis
ĩfirmaꝵ cogitacõnũ curis tota
mẽte quẽlibet ad et̾na suꝑne contẽ¬
placoĩs gaudia festinare. indesertũ
secedere et orare est exingentem ĩ¬
trĩsecus strepitũ terrenoꝵ deside¬
rioꝵ premere. et quoddã sibi cũ dño
intra se secretũ querere. ubi cũ illo
exteriore cessante tumłtu ꝑ inter¬
na desideua silenter loquatur uñ
et gregorius. Redemptor noster ꝑ¬
diem minitula in u̾rbibus exhi¬
bet. et ad orõmis studiũ in mõte
pernoctat. ut perfectis uidelicet
predicatoribus ĩnuat qtũs nec
actiuã amore spetulacoĩs fũdita
deserant. nec cõtemplacoĩs gau
sed quieti cõtẽplantes sorbeant.
qd̾ accupati erga ꝓxĩos loquẽtes

Expanded text:
plativae documenta praemonstrat, ut nec contemplationis studio quis proximorum curam negligat, nec cura proximorum immoderatius obligatus, contemplationis studia derelinquat: quatenus nec amorem Dei praepediat amor Dei. In monte quippe orare est, relictis infirmarum cogitationum curis, tota mente quemlibet ad aeterna supernae contemplationis gaudia festinare. In desertum secedere et orare est, exsurgentem intrinsecus strepitum terrenorum desideriorum premere, et quoddam sibi cum Domino intra se secretum quaerere, ubi cum illo exteriore cessante tumultu, per interna desideria silenter loquatur.  generis Redemptor per diem miracula in urbibus exhibet, et ad orationis studium in monte pernoctat, ut perfectis videlicet praedicatoribus innuat quatenus nec activam vitam amore speculationis funditus deserant, nec contemplationis gaused quieti contemplantes sorbeant, quod occupati erga proximos loquentes
Abbreviated transcription (Latin):
unde omĩ petenti inquit. nõ
om̃a petenti. ut des qͥd̾ dare ho¬
neste et iuste possis. Unde ãbroꝰ¬
Non minꝰ est crimĩs habenti
tollere ꝙͣ tũ possis et habũdãs¬
sis indigentibus denegare. esu¬
rientis panis est. quem tu deti¬
nes uiduarũ indumentũ est.
quod tu recludis miseroꝵ redẽp
tu in terra fodis. tot ergo boṅa¬
te scias muadere quot bona

Expanded text:
. Omni petenti, inquit; non, omnia petenti: ut id des quod dare honeste et juste potes. Quid nim minus est criminis habenti tollere, quam, quum possis et abundes, indigentibus denegare. Esurientium panis est, quem tu detines; nudorum indumentum est, quod tu recludis; et miserorum redemtio tu in terram defodis. Tot te ergo scias invade
Abbreviated transcription (Latin):
fiat amande pater hoc residuum
temporis mei fructuosũ. et scĩfica¬
tũ ingratia tuaut indiebus eter¬
nitatis inueniat locũ et cõputa¬
bile sit ante te. Amen.¬

Expanded text:
fiat, amande Pater, saltem hoc residuum temporis mei fructuosum et sanctificatum in gratia tua, ut in diebus aeternitatis inveniat locum, et computabile sit ante te. Jam
Abbreviated transcription (Latin):
gisitaq indignor aliquos ex hoc
tempore qd sufficere ne ad nccͣia
quid̾ potest eciã si custoditũ dili¬
gentissime fuerit. insuꝑuatua
maiorem ꝑtem erogare. Non tã
sua cuiq abstulit. aliud suorum.
aliud necessaria negocia aliuid
tam angusto ac rapido et nos auf¬
ferente.quid unuat maiorẽ ꝑtem
A

Expanded text:
gis itaque indignor aliquos ex hoc tempore, quod sufficere ne ad necessaria quidem potest, etiam si custoditum diligentissime fuerit, in supervacua maiorem partem erogare. Negat SUA CUIQUE ABSTULIT, ALIUD SUORUM; ALIUD NECESSARIA NEGOCIA, ALIUD TAM ANGUSTO et quid in RAPIDO ET NOS AUFERENTE QUID IUVAT MAIOREM PARTEM A