comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
a ꝙͣ felix occupacio saluatoris.
ꝙͣbeata freqñcia turbe cõfluen¬
tis. cui tm̃ studii ad audiendum
uerbũ dei. tm̃ fuit cure ad obtinẽ¬
dam salutẽ. ut auctori salutis
cũ eis qui secũ erãt ne uestendi
quid̃ hora a solatio uite miseris
impendendo libera maneret. Uti¬
nam dñe ihũ et in nostri tpĩb
qui doctores suos assiduitate distendi.
nõ solũ ab appetitu carnaliũ uolupta¬
tũ. uerũ etiã nõnũꝙͣ ab ip̃a quoq pa¬
nis cotidiam ꝑcepcõe p̾pediant. hec

Expanded text:
am felix occupatio Salvatoris, quam beata frequentia turbae confluentis, cui tantum studii ad audiendum verbum Dei, tantum fuit curae ad obtinendam salutem, ut auctori salutis cum eis qui secum erant, ne vescendi quidem hora a solatio vitae miseris impendendo, libera maneret! Utinam, Domine Jesu, et in nostri temporiqui doctores suos assiduitate discendi, non solum ab appetitu carnalium voluptatum, verum etiam nonnunquam ab ipsa quoque pani
Abbreviated transcription (Latin):
murmmurando. Sed ut sciremꝰ
nõ ꝓpter portũ sedꝓpter poniũ
mortem primꝰ homo inuenit.
et esau primatus suo nõ ꝓpter
gallinam sed ꝓpter lenticulã
de siderioꝵ appellatꝰ est. qr panẽ

Expanded text:
murmurarent. Sed ut sciremusnon propter porcum, sed propter pomum mortem primus homo invenit , et Esau primatus suos non propter gallinam, sed propter lenticulam desideriorum appellatus est, quia panem
Abbreviated transcription (Latin):
tare. Unde et augꝰ Qui sic a car¬
mbus tẽꝑant. ut alias estas et dif¬
ficilioris p̾pacoĩs et precii maio¬
ris inquirãt. multũ errãt. Non
enĩ est hoc susciꝑe abstimnentiam.
sed muitare luxuriã. Isti nõ ĩtel¬

Expanded text:
ae. Unde et illi qui sic se a carnibus temperant, ut alias escas et difficilioris praeparationis et pretii majoris inquirant, multum errant. Non enim est hoc suscipere abstinentiam, sed mutare luxuriam. Quomodo ist
Abbreviated transcription (Latin):
noce̾. Ubi beda. uere sicut ip̃e dixit ali¬
bi. Non est ꝓpheta sine honore in pr̃ĩa
sua. et in domo sua. quẽ em̃i exteri qͣi
auctorẽ uite et sapienciã dei audi¬
re uidere et audire desiderãt. hunc¬

Expanded text:
ersus est. Vere sicut ipse dicit alibi, Non est propheta sine honore, nisi in patria sua et in domo sua. Quem enim caeteri quasi auctorem vitae, et sapientiam Dei adire, videre, et audire desidera
Abbreviated transcription (Latin):
inquis carere assuetis uolupta¬
tibus. abstinere cibo. sitire. esu¬
rire. hec prima abstinẽtia gui¬
iua sũt. deinde cupiditas relan
cus inde quibus fuit auidꝰ cibis
odiũ est. desideria ip̃a moriũtur.
Non est acerbũ carere eo. qd̾ cup̾e̾
est hostis fugientibus sic om̃e

Expanded text:
inquit, "carere adsuetis voluptatibus, abstinere cibo, sitire, esurire." Haec prima abstinentia gravia sunt. Deinde cupiditas relangchus, inde cuius fuit aviditas cibi, odium est. Desideria ipsa moriuntur. Non est autem acerbum carere eo, quod cupere est hostis fugientibus: sic omne
Abbreviated transcription (Latin):
multi nõ q̃runt ihm̃ insi ut illis fa¬
ciat bene sidm̃ tẽpꝰ. aliꝰ negociacio¬
nẽ habẽs q̃rit int̾cessionem clericoꝵ.
aliꝰ p̾mitur a potencõre fugit ad
ecclesiam. Aliꝰ uult ꝓ se interuentri
apud deũ apud quem parũ ualet
ille sic alle sic. impletur cotidie tali¬
bus eccłia uix q̃ritur ihũs ꝓpt̾ ihm̃¬

Expanded text:
multi non quaerunt Jesum, nisi ut illis faciat bene secundum tempus! Alius negotium habet, quaerit intercessionem clericorum; alius premitur a potentiore, fugit ad ecclesiam; alius pro se vult interveniri apud eum apud quem parum valet: ille sic, ille sic; impletur quotidie talibus ecclesia. Vix quaeritur Jesus p
Abbreviated transcription (Latin):
ter sobrieq cõuersanti satis est
ad om̃e condimentũ salcum
fame. Qua sola nõ expectata.
succis extraneis confici ꝑmix¬
tiones. que uidelicet et palatũ
reparent.gulã ꝓuocent excitẽt

Expanded text:
ter sobrieque conversanti satis est ad omne condimentum sal cum fame; qua sola non exspectata,escio quibus succis extraneis confici permistiones, quae videlicet palatum reparent, gulam provocent, excitent
Abbreviated transcription (Latin):
quit dñi uerba dicentis. Extende
manũ tuam. Coĩs ista gn̾alisq
medicĩa est. Et tu qui putas ma¬
nũ habere te sanã.caue ne auari¬
cia. caue ne sacrilegio cõtrahatur
Extende sepiꝰ eã. extende illam¬
ad pauperem qui te obsecrat. extẽ¬
de ut ꝓximũ iuues. ut uidue pre
deũ pro pctĩs tius. Sic manus ex¬
tenditur.sic sanatur. hec ambroꝰ¬

Expanded text:
itur domini uerba dicentis: extende manum tuam. communis ista generalisque medicina est. et tu qui putas manum habere te sanam, caue ne auaritia, caue ne sacrilegio contrahatur. extende saepius eam, extende ad illum pauperem qui te obsecrat, extende ut proximum iuues, ut uiduae pradeum pro peccatis tuis. sic manus extenditur, sic sanatur. sic Hiero
Abbreviated transcription (Latin):
Multa nos ĩ facultatibils nr̃is
suꝑflua habere probabimur: si
nccͣia sola retĩeamꝰ. Nã uana q̃¬
rentibus nichil sufficit et alie¬
noꝵ quodã mͦ ixtentor ẽ qui pro¬
futura pauꝑibus inutiliter ht̃¬

Expanded text:
Multa nos in facultatibus nostris superflua habere probabimur, si necessaria sola retineamus. Nam vana quaerentibus nihil sufficit, et alienorum quodam modo retentor est, qui profutura pauperibus inutiliter h
Abbreviated transcription (Latin):
satis est replere indigenciã uelis.
nichil est ꝓpter quod fortune af¬
fluenciam appetas. Paucis eñ
m̃nnis q natura contenta est.
cuiꝰ sacietatẽ si suꝑflius urgere
uelis. aut ĩ iocũdum qd̾ ĩfũderis.

Expanded text:
satis est, replere indigentiam uelis, nihil est quod fortunae affluentiam petas. Paucis enim minimisque natura contenta est, cuius satietatem si superfluis urgere uelis, aut iniucnndum quod infuderis fiet
Abbreviated transcription (Latin):
lere itaq spicas est hoĩes a t̾rena
intẽcione ꝙͣ solũ mẽtis quasi ra¬
dicẽ fixerant eruere.fricare autẽ
manibus. exemplis uirtutũ ab
ip̃a carms cõcupistẽcia quasi fol¬
liculis atq ĩtegumẽtis aristarũ
puritatẽ mentis exuere. grana
uero manducari est emũdatũ
quẽlibet ab omĩ ĩquinamento
carnis et spũs per ora p̾dicanciũ
eccłie membris ĩcorporari hͨ. beda.

Expanded text:
lere itaque spicas esse homines a terrena intentione, qua solum mentis quasi radicem fixerant, eruere. Fricare autem manibus, exemplis virtutum ab ipsa etiam carnis concupiscentia, quasi folliculis atque integumentis aristarum, puritatem mentis exuere. Grana vero manducari est, emundatum quemque ab omni inquinamento carnis et Spiritus, per ora praedicantium, Ecclesiae membris incorpora
Abbreviated transcription (Latin):
sitam q̃stionem ut ĩterrogantes
auaritie cõdampnaret. Si uos n¬
quit in sabbato ouem et quodlib
aliud aĩal in foueã decidens erig̾e̾
festinatis. non aĩali sed ur̃e auari¬
cie cõsulentes ꝙͣtomagis ego ho¬
minem qui multo melior est oue

Expanded text:
sitam quaestionem, ut interrogantes avaritiae condemnaret. Si vos, inquit, in sabbato ovem et aliud quodlibet animal in foveam decidens eripere festinatis, non animali, sed vestrae avaritiae consulentes, quanto magis ego hominem, qui multo melior est ove,
Abbreviated transcription (Latin):
mãducare illã estã et illũ potum
bibere.in xp̃o manere et illũ ma¬
nẽtemr in se habere. Ac ꝑ hoc qͥ nõ
manet in xp̃o et in quonõ manet
aliter eiꝰ carnem nec bibit eius
tramentũ ad iudiciũ sibi man¬
manetur. si hĩtat et mhĩtatur. si
heret ut nõ desereatur. Manemꝰ¬

Expanded text:
manducare illam escam, et illum potum bibere, in Christo manere, et illum manentem in se habere. Ac per hoc qui non manet in Christo, et in quo non manet s carnem, nec bibit ejus ntum ad judicium sibi manmanetur, si habitat ac inhabitatur, si haeret et non deseratur.
Abbreviated transcription (Latin):
panem ac carnẽ et sanguinem
suũ uocat hic dñs fideliũ societa¬
tem in corpore suo qd̾ est eccłia. Pa¬
nem qr ecclesia cotidie reficit qͣs
recipit. et in ea quousq ad plenã
sacietatẽ ꝑueniatur alter alteꝵ
uerbo et exemplo pascit. Unde dñs
unita uiuit de spũ xp̃i. Sicut em̃
corpus uniuscuiusq hoĩs uiuit
de spũ suo id est de aĩa sua. cta fide¬
les aĩe uiuũt de spũ scõ. Unus ergo

Expanded text:
nem suam vocat hic Dominus fidelium societatem in corpore suo, quod est Ecclesia. Panem, quia Ecclesia quotidie reficit quos recipit: et in ea quousque ad plenam satietatem perveniant, alter alterum verbo et exemplo pascit. Unde Dominunita, vivit de Spiritu Christi. Sicut enim corpus uniuscujusque hominis vivit de spiritu suo, id est, de anima sua, ita fideles animae vivunt de Spiritu sancto. Unde
Abbreviated transcription (Latin):
Sabbatis p̾cipue dñs in synagoga
docet. opaturq uirtutes nõ solum
ꝓpter insinuandũ spĩtale sabbatũ.
sed eciã ꝓpter celebriorẽ eo die ppłi
uacare a labore per legem uidebatꝰ
legendis audiendis q scripturie
uolucres plus habũdare didiscerint.
ibi maxime sua retia tendũt. Ita
et dñs semper docuit in synagoga
et in templo quo om̃s uidei conue¬
mebant. uolene om̃s hoĩes saluos
fieri et ad agnitionẽ ueritatis ue

Expanded text:
Sabbatis praecipue Dominus in synagoga docet, operaturque virtutes, non solum propter insinuandum spiritale Sabbatum, sed et propter celebriorem eo die populi vacare a labore per legem jubebatur, legendis audiendisque Scripturis volucres plus abundare didicerint, ibi sua maxime retia tendunt: ita et Dominus semper docuit in synagoga et in templo quo omnes Judaei conveniebant, volens omnes salvos fieri, et ad agnitionem ve
Abbreviated transcription (Latin):
Scdm̃ iero ͫ non dixit quis eẽt qr
strũ agnoscere. Uel ut ĩtelligerent
ipm esse qui moysi dixerat. qui ẽ
dixit quis eẽt qr ex uote sibi nota
poterãt magrm̃ agnoscere uel ut
intellige̾nt ipm esse qui moysi
dixerat qui est misit me ad uos ubi¬

Expanded text:
timere. » Non dixit quis esset, quia eum agnoscere. Vel ut intelligerent ipsum esse eum, qui Moysi dixerat: « Qui est, dixit quis esset, quia ex nota voce poterant eum agnoscere. Vel ut intelligerent ipsum esse eum, qui Moysi dixerat: « Qui est, misit me ad vos
Abbreviated transcription (Latin):
banus. Competenti ergo exemplo
soluit questionem eoꝵ Ut eos ostẽ¬
dat sabbatũ uiolare moꝑe cupidi¬
tatis. qui eũ uiolare arguũt in oꝑe
tes. qui dicũt in sabbatis a bono¬
quie a malis tm̃ feriabitur non

Expanded text:
erit. Competenti exemplo solvit quaestionem, ut eos ostendat sabbatum violare in opere cupiditatis, qui eum violare arguunt in opertur, qui dicunt in sabbato a bonquie a malis tantum feriabuntur, non
Abbreviated transcription (Latin):
dñs illos intra stam̃ eclesiã dete¬
statur. qui per sacros ordĩes ad dnm̃
ꝓpĩquãtes nõ in eisdẽ ordĩbus untu¬
tũ merita. sed subsidia uite pñtis ex¬
quirũt. nec cogitant quid uiuendo
nuitari debeant. sed q̃ cõpendia per¬
cipiendo sacientur. Saciatos quippe
de paĩbus dm̃ sequi est de sca eccia
tẽporalia alimenta ss̃psisse. et nõ
Est ad religionis officiũ nõ ꝓ agẽdis
uirtutibus sed prorequirendis sub¬

Expanded text:
Dominus illos intra sanctam Ecclesiam detestatur, qui per sacros ordines ad Dominum propinquantes, non in eisdem ordinibus virtutum merita, sed subsidia vitae praesentis exquirunt; nec cogitant quid vivendo imitari debeant, sed quae compendia percipiendo satientur. Satiatos quippe de panibus Dominum sequi est de sancta Ecclesia temporalia alimenta sumpsisse. Et non ere, ad religionis officium, non pro augendis virtutibus, sed pro requirendis sub
Abbreviated transcription (Latin):
dite scłm quasi mare. uentꝰ ualidꝰ
re. sub pedibus tius est tĩor scłi. Amas
scłm absorbet te amatores suos uo¬
nire nouit nõ portare. Sedcũ fluctu¬
at cupiditate cortuũ. ut uincas tuã
cupiditatẽ ĩuoca xp̃i dĩntatẽ. diste¬
caltare sclm̃ memento fidere in xp̃o.
Et si motus est pes tuus si titubas si
aquã nõ suꝑas. mergi ĩcipis dic dic
pereo. libera me dit ꝑeo ne pereas.
Solus enĩ a morte carms liberat te.
qui mortuꝰ est in carne ꝓ te haug¬
ubi et beda. Nec mirandum si astẽ¬
dente in nauicłam dño uentꝰ cessa¬
uit In quocũq emĩ corde deꝰ ꝑ grã
fui adest amoris. mox uiniu̾sa uicõꝵ
et adu̾santis mũdi siue spũũ ma

Expanded text:
dite saeculum quasi mare, ventus validus, re, sub pedibus tuis est saeculi tumor. Amas saeculum; absorbebit te. Amatores suos vorare novit, non portare. Sed cum fluctuat cupiditate cor tuum, ut vincas tuam cupiditatem, invoca Christi divinitatem. Putcalcare saeculum: memento fidere in Christo. Et si motus est pes tuus, si titubas, si aliqua non superas, si mergi incipis, dic: Domine, pereo, libera me. Dic, Pereo; ne pereas. Solus enim a morte carnis liberat te, qui mortuus est in carne pro ere. Nec mirandum si, ascendente in naviculam Domino, ventus cessavit. In quocunque enim corde Deus per gratiam sui adest amoris, mox universa vitiorum et adversantis mundi sive spirituum ma
Abbreviated transcription (Latin):
tudo mea amarissima Multa ẽ
hodie et longe grauior ꝙͣ credi
possit persecutio sancte ecclesie.
cutus est eã dyabolus. sed nuĩꝙͣ
ior perditio xpĩanoꝵ nec liberior
aut securior trãsgressio dĩnorũ
preceptoꝵ. Ecclesiã incipientẽ
persecutus est per tyrãnos. profi¬
cientẽ persecutus est per hereticos.
Iam letã et florentẽ persequitur
per motus illicitos. hec bernardꝰ.¬

Expanded text:
tudo mea amarissima . Multa est tudo mea amarissima . Multa est hodie et longe gravior, quam credi possit, persecutio sanctae Ecclesiae; cutus est eam diabolus, sed nunquam jor perditio Christianorum, nec liberior aut securior transgressio divinorum praeceptorum. Ecclesiam incipientem persecutus est per tyrannos; proficientem persecutus est per haereticos; jam laetam et florentem persequitur per motus illicitos. Tria
Abbreviated transcription (Latin):
hoñ. sed nõ labori. pectare uolũt.
sed nõ flagellari cum hoĩbus. uñ
timendũ est ꝙ flagellentur cũ
demonib. Quo modo seculares nõ
expenderent substãtiam suam
uiuendo luxuriose eciã in pñtia
sacerdotũ. quomodo nõ ĩtend̾ent
uanitatib et lenocinins huiꝰ scłi.
quomodo nõ essent ĩsolentes et
elati.cũ tãtũ fastũ tãtã ĩsolẽtiã
uideãt clericoꝵ. Nõne in pñtia
eoꝵ irreuenter abutmñ elemo¬
sinis pauperũ: De patrimonio cru¬
cis xp̃i non facitis codices in ecde
in capitib om̃i p̾lateaꝵ dispersi
sũt lapides sanctuarii. platee late
sũt et lata est uia q̃ ducit admor¬
tem. lapides ergo sanctuarn idẽ
sacerdotes sunt in capitib id est
in introitu lataz uiaz Docent
eñ populos per praua exempla
ingredi uias latas q̃ ducunt ad
mortem et demergunt in ꝓfũdũ
inferm. dolor capitis in ienbra
redũdat. et merito clamat sãcta
ecclesia hodie. Eite in pace amari¬

Expanded text:
hominum, sed non labori. Peccare volunt, hominum, sed non labori. Peccare volunt, sed non flagellari cum hominibus. Unde timendum est quod flagellentur cum daemonibus. 9. Quomodo saeculares non expenderent substantiam suam vivendo luxuriose, etiam in praesentia sacerdotum? quomodo non intenderent vanitatibus et lenociniis hujus saeculi? quomodo non essent insolentes et elati, cum tantum fastum, tantam insolentiam videant clericorum Nonne in praesentia eorum irreverenter abutimini eleemosynis pauperum? De patrimonio Crucifixi non facitis codices in eccelin capitibus omnium platearum dispersi sunt lapides sanctuarii . Plateae latae sunt: et lata est via quae ducit ad mortem. Lapides sanctuarii, id est sacerdotes, sunt in capitibus, id est, in introitu latarum viarum: docent enim populos per prava exempla ingredi vias latas, quae ducunt ad mortem, et demergunt in profundum inferni. Dolor capitis in membra redundat. sancta hodie: Ecce in pace amari
Abbreviated transcription (Latin):
secũtur. Illi acerbius sanguinẽ
in hoĩe occidũt. Unde bernardus.¬
Si dñs ꝓpriũ sanguinẽ dedit in
precium redemptionis aĩaꝵ. nõne
tibi uidetur grauiorem sustitare
persecutionem. qui suggestionẽ
redemit. ab illo qui sãguinem
laicor aiudius dericis acquirit
tẽporalia et meptius utitur ac¬
quisitis. Cũ tãtũ fastũ uideãt laici
in supel lectili clericoꝵ. nõne per
eos pocius ĩuitãtur ad mũdum
si mũdũ predicas cõtẽpnendum.
cõtempne tu priꝰ et ad ipsum
efficaciꝰ alios inuitabis. da uoci
tue uocẽ uirtutis. sonet uita uer¬
bis. et statĩ erit more tuo uiuax
et efficax sermo dei et penetrabi¬
lior onni gladio ãticipi. Nõ sic
profecto est. sed sicut populꝰ sic
sacerdos.sicut laicus. sc et clericꝰ.
uterq cupit. Uterq diligit mũ¬
dũ. et ea que in eo sũt. laicꝰ tñ
cũ labore. sed clerici sine labore uo¬
lũt possidere totũ mũdũ. Coĩcare
uolũt cupiditati et superfluitati

Expanded text:
iunt; illi acerbius sanguinem in homine occidunt. Perterrrium sanguinem dedit in pretium redemptionis animarum, non tibi videtur graviorem ab eo sustinere persecutionem, qui suggestione mredemit, quam a Judaeo qui sanguinem laicorum avidius clericis quaerit temporalia, et ineptius utitur acquisitis? Cum tantum fastum videant laici in supellectili clericorum, nonne per eos potius invitantur ad mundum Si mundum praedicas contemnendum, contemne tu prius; et ad ipsum efficacius alios invitabis. Da voci tuae vocem virtutis; consonet vita verbis: et statim erit in ore tuo vivus et efficax sermo Dei, et penetrabilior omni gladio ancipiti . Non sic profecto est, sed sicut populus, sic et sacerdos: sicut laicus, sic et clericus. Uterque cupit, uterque diligit mundum et ea quae in mundo sunt. Laicus tamen cum labore, sed clerici sine labore volunt possidere totum mundum. Communicare volunt cupiditati et superfluitati
Abbreviated transcription (Latin):
nec possũt pariter diligere xpm̃.
tirtũ amicti uarietatib.tãꝙͣ spon¬
sa ꝓçedens de thalamo suo/. Nõne
si quẽpiam taliũ repente emmꝰ
procedentẽ aspexeris.sponsã potiꝰ
putabis ꝙͣ sponse custodem. unde
uero hãc illis exuberare existĩas
rerũ affluentiam. uestiũ splendo¬
rem auensaꝵ luxuriã. congeriẽ
uasoꝵ argenteoꝵ et aureorum:
nisi de bonis sponse. Inde ẽ. ꝙ illa
pauper et mops et mida relin¬
quitur.facie miseranda. inculta
hispida exsanguis ꝓpter hoc nõ
est hoc tempore ornare spõsam
sed spoliare.nõ est custodire sed
perdere. non est defendere sed expo¬
nere. nõ est instruere sed ꝓstituere.
non est pasçere gregem sed macta¬
re et deuorare. dicente de illis dño.
Qui deuorãt plebẽ meã ut tibũ
panis. et qr comederũt iacob et
locũ eius desolauerũt hͨ b̾nardꝰ.

Expanded text:
nec possunt pariter diligere Christcircumamicti varictatibus, tanquam sponsa procedens de thalamo suo. Nonne si quempiam talium repente eminus procedentem aspexeris, sponsam potius putabis, quam sponsae custodem? Unde vero hanc illis exubere existimas rerum affluentiam, vestium splendorem, mensarum luxuriem, congeriem vasorum argenteorum et aureorum, nisi de bonis sponsae? Inde est quod illa pauper, et inops, et nuda relinquitur, facie miseranda, inculta, bispida, exsangui. Propter hoc non est hoc tempore ornare sponsam, sed spoliare; non est custodire, sed perdere; non est defendere, sed exponere; non est instituere, sed prostituere; non est pascere gregem, sed mactare et devorare, dicente de illis Domino: Qui devorant plebem meam, ut cibum panis ; et: Quia comederunt Jacob, et locum ejus desolaverunt
Abbreviated transcription (Latin):
catoꝵ precia exigũt. et peccanti¬
bus debitã sollicitudinẽ nõ ĩpen¬
dũt. Quẽ dabis michi de mĩero
pͥpositoꝵ. qui nõ plus ĩuigilet
subditoꝵ uacuandis marsupns.
ꝙͣ uicns extirpandis. ubi qui orado
flectat ium. qui predicet ãnũ
placabilem dño. leuiora loqͥmur.
grauiorib grauiꝰ manet iuditiũ.

Expanded text:
tibus debitam sollicitudinem non impendunt. Quem dabis mihi de numero praepositorum, qui non plus invigilet subditorum vacuandis marsupiis, quam vitiis extirpandis? ubi qui orando flectat iram; qui praedicet annum placabilem Domino? Leviora loquimur; graviora gravius manet jud
Abbreviated transcription (Latin):
at. ut carnẽ et sanguinẽ xp̃i non
qd̾ et młti faciũt mali sed usq ad
spũs ꝑticipacõnem mãducemus et
bibamꝰ et in dñ corpore tãꝙͣ mem¬
bra maneamus. ut eiꝰ spũ uegetem᷑.
E

Expanded text:
at, ut carnem et sanguinem Christi non quod multi faciunt mali, sed usque ad spiritus participationem manducemus et bibamus, ut in Domini corpore tanquam membra maneamus, ut ejus spiritu vegetemur e
Abbreviated transcription (Latin):
sit. nõ superbiat. nõ luxurietur.
ditior fiat. nõ sibi de bonis eccł̃ie¬
aut suꝑfluitate disꝑgat. nõ extol¬
lat de facultatib ectlesie cõsan¬
guineos suos aut nepotes ne filias
dixerimꝰ nuptui tradat Res pau¬
perũ nõ pauperibꝰ dare par sacrile¬
gii crimen esse dmnoscitur. Nec¬

Expanded text:
t; non superbiat, non luxurietur, ditior fiat. » Non sibi de bonis Ecclesaut superfluitate dispergat; non extollat de facultatibus Ecclesiae consanguineos suos, aut neptes ne filias dixerim nuptui tradat. Res pauperum non pauperibus dare, par sacrilegio crimen esse dignoscitur.
Abbreviated transcription (Latin):
habere diuicias. aut ornatũ. sed
sint contenti alimẽta corporis
nõgule irritamenta.ã incen¬
tiua libidĩs.et quib tegantur.
nõ quib ornentur accip̾e. Et it̾ũ¬

Expanded text:
ere delicias vel ornatum, sed sint contenti alimento corporis; non irritamenta gulae, aut incentiva libidinis, et quibus tegantur, non quibus ornentur, accipere.
Abbreviated transcription (Latin):
dabat herba salubres potũ quoq
lubricus aminis. umbras altissi¬
uidens deꝰ ꝙ diligenter appoĩtũ
esset ad maliciã cor hoĩs ab ado¬
lescencia. et spũs eiꝰ in hnis ꝓma¬
nere nõ posset. qr em̃t caro. opera
carnie diliuuo cõdampnauit. et
auidissimã homĩi gulam ꝓbans
dedit eis licençiã comedendaꝵ¬

Expanded text:
dabat herba salubres, Potum quoque lubricus amnis, Umbras altissividens Deus quod diligenter appositum esset ad malitiam cor hominis ab adolescentia, et spiritus ejus in his permanere non posset, quia erant caro, opera carnis Diluvio condemnavit, et avidissimam hominum gulam probans, dedit eis licentiam comedenda
Abbreviated transcription (Latin):
ab hus qui te nõ cognoscũt uideris
esse ꝙ non es. fac igitur aliquid
unde lauderis. unde gloriosus habe¬
aris. et bene magnꝰ ab hoĩbus ui¬
dearis. mitte te deorsũ. Quid eñ¬

Expanded text:
ab his qui te 17 non cognoscunt videris esse quod non es. Fac igitur aliquid unde lauderis, unde gloriosus habearis, et unde magnus ab hominibus videaris. Mitte te deorsum. Se
Abbreviated transcription (Latin):
quib in cõsuetudinem addicti
carere nõ possũt. et ob hoc miser¬
rimi sũt. ꝙ eo ꝑuenerũt. ut
illis que fuerũt᷑ suꝑuacua facta
sint necessaria. hns eciã talib¬

Expanded text:
quibus in consuetudinem adductis carere non possunt, et ob hoc miserrimi sunt, quod eo pervenerunt, ut illis quae supervacua fuerant, facta sint necessaria. Serviunt i
Abbreviated transcription (Latin):
Utinã quisquis sicut intrat si fieri
posset tã fideliter mĩstiuret. ꝙͣ
fiducialiter se ingessit. ac diffi¬
cile fortassis uel impossibile est.
ut de amara radice ambicoĩs
suauis fructꝰ prodeat carita¬
Curritur in dero passim ab oĩ
etate et ordine. a doctis pariter
et indoctis ad eccłiasticas cums.
tãꝙͣ sine curis iam quisquis
uicturus sit cũ ad curas perue¬
nerit. Multi nõ tãta fidutia
et alacritate currerent ad ho¬
nores. si ẽẽ sentirent et onei.
Grauari profecto metuerent.
nec cũ tanto labore et ꝑiculo
qͣrũlibet affectarent infulas dig¬
nitatũ. Nũc uero qr sola attendr
et inglorios qui quocũq eminẽ¬
ciori loco nõ fuerint sublimati.

Expanded text:
Utinam tamen quisquis sic intrat, si fieri posset, tam fideliter ministraret, quam fiducialiter se ingessit. At difficile, fortassis et impossibile est, ut ex amara radice ambitionis, suavis fructus prodeat charitacurritur in clero passim ab omni aetate et ordine, a doctis pariter et indoctis ad ecclesiasticas curas, tanquam sine curis jam quisque victurus sit, cum ad curas pervenim non tanta fiducia et alacritate currerent ad honores, si esse sentirent et onera. Gravari profecto metuerent, nec cum tanto labore et periculo quarumlibet affectarent infulas dignitatum. Nunc vero quia sola attenditur et inglorios, qui quocumque eminentiori in loco non fuerint 472 sublimati.
Abbreviated transcription (Latin):
hus qui presũt fiet et potentes
potentertormenta patientur.
ascendat superbia tua sẽꝑ. seq̃re
regem tuũ. om̃e sublime uideãt
oculi. festina multiplicare pre¬
bendas. In archidraconatũ uola.
deinde spim ad episcopatũ. ne ibi
quidẽ reqͥem habiturus. qm̃ sic
tim decides. sed tãꝙͣ fulgur ĩpetu
uehementi quasi alter sathanas
et ieroꝰ. letamur ad ascẽsũ time¬
amus lapsũ. Non est tanti gaudii¬
excelsa tenuisse. ꝙͣti terroris de

Expanded text:
his qui praesunt, et potentes potenter tormenta patientur : ascendat superbia tua semper, sequere regem tuum. Omne sublime videant oculi tui. Festina multiplicare praebendas: inde ad archidiaconatus evola, demum aspira ad episcopatum, ne ibi quidem requiem habiturus; quoniam sic itim decides, sed tanquam fulgur in impetu vehementi, quasi 295 alter satanas t. Laetamur ad ascensum, sed timeamus ad lapsum. Non est tanti gaudiiexcelsa tenuisse, quanti moeroris de
Abbreviated transcription (Latin):
fregit qͦ et ante turbas ponenda
discipulis distribuit.qr clausa sa¬
cramenta legis et ꝓphetie sãctis
doctorib qui hec toto orbe predicẽt
a rudibus capi nequeũt nõ sũt¬
negligenter obmittenda sed a di¬

Expanded text:
Frangit, et ante turbas ponenda discipulis distribuit, quia sacramenta prophetiae sanctis doctoribus qui haec toto orbe praedicent, a rudibus capi nequeunt, non negligenter omittenda, sed
Abbreviated transcription (Latin):
hic uero paĩs quẽ fregit ihus mi¬
stice quidẽ dei uerbũ est et sermo
de xp̃o qui dũ duuditur augetur.
de paucis enĩ sermonibus oĩbus
populis redũdantẽ alimoniam mi¬
nistrauit. dedit sermões nobis uelud
panes qui modo dũ libantur ore

Expanded text:
hic panis quem frangit Jesus, mystice quidem Dei verbum est, et sermo de Christo, qui dum dividitur, augetur; de paucis enim sermonibus, omnibus populis redundantem alimoniam ministravit. Dedit sermones nobis velut panes, qui in nostro dum libantur ore,
Abbreviated transcription (Latin):
Appetere de hũilitate laudem.
hũilitatis nõ est uersus sed sub¬
uersio. uerus huilis uilis uult re¬
putari nõ hũilis predicari gau¬
det cõtemptu sui hoc solo sane suꝑ¬
bus ꝙ laudes cõtempuit.h bnardꝰ.¬

Expanded text:
appetere autem de humilitate laudem, humilitatis non est virtus, sed subversio. Verus humilis, vilis vult reputari, non humilis praedicari. Gaudet contemptu sui, hoc solo sane superbit quod laudes contemnit. Quid
Abbreviated transcription (Latin):
dos. neq em̃ por esse fructus bom
operis debet eius qui minꝰ et eiꝰ
qui amplius delinquit. aut eiꝰ
qui in nullis et eius qui ĩ quibdã
facinoribus cecidit. Per hoc ergo
ut tãto maiora q̃rat bonoꝵ opeꝵ
lucra per penitenciã ꝙͣto gͣuiora
sibi intulit dampna ꝑ culpã.
Et iterũ togitandũ sũmope est
ut qui illicita menuit cõmi¬
sisse a quibusdã eciam licitis stu¬
deat se abstinere. quatinꝰ ꝑ hec
conditori suo satiffaciat. Ut qui
cõmisit prohibita. sibimet ab¬
scindere debeat eciam cõcessa

Expanded text:
. Neque enim par fructus esse boni operis debet eius, qui minus, et eius, qui amplius deliquit, aut eius, qui in nullis, et eius, qui in quibusdam facinoribus cecidit. Per hoc enim,ut tanto maiora quęrat bonorum operum lucra per pęnitentiam, quanto graviora sibi intulit damna per culpam. Nam cogitandum summopere est ut qui se illicita meminit commisisse, a quibusdam etiam licitis studeat abstinere, quatenus per hoc conditori suo satisfaciat, ut qui commisit prohibita, sibimetipsi abscindere debeat etiam commissa
Abbreviated transcription (Latin):
priamis.O. peĩtencia quid de te no¬
ui referam:.omĩa ligata tu soluis.
omĩa clausa tu reseras. omĩa ad¬
uersa tu mitigas omĩa cõtraria
tu sanas.omm̃a cõfusa tu lucidas.
omĩa desperata tu ammas
nam diligenter discussa
imperfectus aut aliquomodo cor¬

Expanded text:
is. O poenitentia, quid de te novi referam? Omnia ligata tu solvis, omnia soluta tu reseras, omnia adversa tu mitigas, omnia contrita tu sanas, omnia confusa tu lucidas, omnia desperata tu animasia diligenter discussa,imperfectum, aut aliquo modo cor
Abbreviated transcription (Latin):
ut qui in sua potestate positus
a deo discesserat. sub alio positus
cũ hũilitate et deuotione redi
sed ab alio maioris hũilitatis
causa satiffacoĩs medicinam
sustiperet. Sũt em̃ saciumẽta
quasi quedã emplastra.Igitur¬

Expanded text:
ut qui in sua potestate positus, a Deo discesserat, sub alio positus, cum humilitate et devotione redirsed ab alio majoris humilitatis causa satisfactionis medicinam suscipiat. Sunt enim sacramenta quasi quaedam emplastra. Even
Abbreviated transcription (Latin):
int sathanas per miniã duriciã
ut pectatores pereant desꝑando.
quomodo in nmia remissione
corrigendo. Unde salomon. Non
declines ad dextram. neq ad si¬

Expanded text:
nit Satanas per nimiam duritiam, ut peccatores pereant desperando, quomodo in nimia remissione corrigendo. Unde Salomon: Non declines ad dexteram neque ad si
Abbreviated transcription (Latin):
eciam bernardũ qui dicit uere
penitens de tempore nichil per¬
dit. qr et preteritũ restaurat
per contricõẽm. et pñs tenet
per bonã operationem. et futu¬
rũ tenet per boni ꝓpositi firmi¬

Expanded text:
en Bernardus quod uere penitens de tempore nichil perdit; quia et preteritum restaurat per contritionem et presens tenet per bonam operationem et futurum tenet per boni propositi cons
Abbreviated transcription (Latin):
non enĩ ideo uult deus ut cõfi¬
teamur pctã nostra. ꝙ ip̃e ea sci¬
re nõ possit Sed qr dixibolus hoc
desiderat. ut ĩuemãt quod nobis
ciat ideo uult ut magis defende̾
ꝙͣ accusare pctã nra uelimus.
contrario deus noster qr puis
et misericors est. uult ꝙ ea con¬

Expanded text:
Non enim ideo vult Deus, ut confiteamur peccata nostra, quod ea ipse scire non possit: sed quia diabolus hoc desiderat, ut inveniat quod nobis ciat; ideo vult ut magis defendere, quam accusare peccata nostra velimus. E contrario autem Deus noster, quia pius est et misericors, vult ut ea co
Abbreviated transcription (Latin):
uis te quod incertũ est euadere.
age penitenciã dũ samis es si
enm agis uerã penitẽtiam dũ
sams es. et ĩuenerit te nouissi¬
mus dies currentẽ. Ut recõtilie¬

Expanded text:
incertum est evadere, poenitentiam age dum sanus es; si enim agis veram poenitentiam dum sanus es, et invenerit te novissimus dies, curritur ut reconcilie
Abbreviated transcription (Latin):
augꝰ Remedia conuersiomis ad
deum nullis sũt cũctacoĩb defe¬
renda. ne tempus correctionis
ꝑeat tarditate. Qui eñ penitẽ¬
ti indulgenciã promisit dissi¬
mulãti diem crustinam non
positus in ultĩa necessitate egri¬
tudĩs sue uoluerit accipe pemi¬
tenciam et accipit. et mox re¬
conciliatur. et hic uadit. fate¬
or uobis nõ illi negamus quod
petit. sed nõ p̾sumimꝰ qr hinc
bene exit. unde p̾sumo non uos
fallo nõ p̾sumo. fidelis bñ uiuẽs.
securus hinc exit baptizatus
ad horam securus huc exit a¬
gens penitenciã ad ultĩm et re¬
conciliatus. si securus hinc exit
ego nõ securus sum. uñ securus
sum securus sũ seturus sũ et do
securitatem. Unde non securus¬
sum penitentiã dare possũ. secu¬
ritatem dare nõ possum. Non

Expanded text:
. Remedia conversionis ad Deum nullis sunt cunctationibus differenda; ne tempus correctionis pereat tarditate. Qui enim poenitenti indulgentiam promisit, dissimulanti diem crastinum non positus in ultima necessitate aegritudinis suae, voluerit accipere poenitentiam, et accipit, et mox reconciliatur, et hinc vadit; fateor vobis, non illi negamus quod petit, sed non praesumimus quia bene hinc exit. Non praesumo: non vos fallo, non praesumo. Fidelis bene vivens, securus hinc exit. Baptizatus ad horam, securus hinc exit. Agens poenitentiam, et reconcego non sum securus. Unde securus sum, securus sum, et do securitatem: unde non sum securus, poenitentiam dare possum, securitatem dare non possum. . Quod
Abbreviated transcription (Latin):
Nec tibi blandiaris si grauiter
peccasti. leuior pena est uel a
nesciente uel adissimulante
dnnitatur. cũ in purgatornsig
inbus perficiendum sit quidꝙͣ¬

Expanded text:
Nec tibi blandiaris, si graviter peccanti levior poenitentia, vel a nesciente, vel a dissimulante dictatur, cum 716 in purgatoriis ignibus perficiendum sit, quidq
Abbreviated transcription (Latin):
licet cordis contricio. oris cõfessio.
operis satiffacio. Precepit enim
scriptum scindere corda nõ uesti¬
menta. confiteri alterutũ pec¬
tata nr̃a. et facere dignos fructꝰ

Expanded text:
licet cordis contritio, oris confessio, operum satisfactio. Praecipit enim Scriptura scindere corda et vestimenta, confiteri alterutrum peccata, et facere dignos fructus
Abbreviated transcription (Latin):
augꝰ. Nichil prosũt lamẽta si
replicantur peccata. nichil ualz¬
retõtiliamĩ penitenciam agis.
genu figis et rides subsannas
pacienciam dei sl penitens es.
penitet te. si nõ penitet. penitẽs
non es si ergo penitet. cur fatis
quod male fecisti. s fecisse pem¬
tet. noli facere. si adhuc facis pe¬
ones penitencie. una est q̃ nouũ
hoĩem parturit donec ꝑ baptis¬
mũ salutare om̃i p̾teritorum
fiat ablucio peccatoꝵ. Omĩs eĩ¬

Expanded text:
ur. Nihil prosunt lamenta, si replicantur peccata. Nihil valeposturam? Poenitentiam agis, genu figis, et rides, et subsannas patientiam Dei? Si poenitens es, poeniteat te: si non poenitet, poenitens non es. Si ergo poenitet, cur facis quod male fecisti? Si fecisse poenitet, noli facere. Si adhuc facis, cebus notae. Una est quae novum hominem parturit, donec per Baptismum salutare omnium praeteritorum fiat ablutio peccatorum: ut tan
Abbreviated transcription (Latin):
cor prius contrictũ et hũiliatũ
confirmari in confessione. ple¬
rũq pctõr solo timore uel eccle¬
sie consuetudine sacerdoti pñ¬
tatus per sacerdotale officiũ
uere cõpũgitur ac plenus cari¬
tate recedit. Nõnulli eciam nec
ex corde redeunt. sed tm̃ forma
penitencie quam sustipiũt pau¬
latim in eis hũilitatem cum

Expanded text:
cor prius contritum et humiliatum confirmari in confessione; et plerumque peccator solo timore vel Ecclesiae consuetudine sacerdoti praesentatus, per sacerdotale officium vere compungitur, ac plenus charitate recedit. Nonnulli etiam nec ex corde redeunt, sed tamen forma poenitentiae quam suscipiunt, paulatim nutrit in eis humilitatem cum
Abbreviated transcription (Latin):
potest. ab hac penitencia cũ bap¬
tizant᷑ soli pariuili ĩmunes sũt.
nũdũ enĩ uti possũt libero arbi¬
trio quibus tamen ad cõsecrucõ¬
nem remissionẽq origmalis
peccati prodest eoꝵ fides a quib
offerũtur. ut quastũq maculas
delictoꝵ peralios ex quibus nati
sunt cõtruxerũt aliorũ etiam
interrogatione uel responsione
tiũfit ad xp̃m ut incipiat esse
quod nõ erat. insi eum peĩteat
fuisse quod erat. Altera uero pe

Expanded text:
e. Ab hac poenitentia, cum baptizantur, soli parvuli sunt immunes: nondum enim uti possunt libero arbitrio. Quibus tamen ad consecrationem remissionemque originalis peccati prodest eorum fides, a quibus offeruntur; ut quascumque maculas delictorum per alios, ex quibus nati sunt, contraxerunt, aliorum etiam interrogatione ac responsione transit ad Christum, ut incipiat esse quod non erat, nisi eum poeniteat fuisse quod erat. Haec prima
Abbreviated transcription (Latin):
In hac ergo penitencia maiorẽ
in se quisq seueritatem debet
excercere. ut a seip̃o iudicatus
nõ iudicetur a dño Ascendat
itaq homo aduersũ se tribunal
mentis sue cõstituat se ãte fa¬
ciem suam. atq ita constituto
in corde iuditio assit accusatrix
confitentis per lacrimas ꝓflu¬
at. postremo ab ip̃a mente ta¬
lis sentencia proferatur. Ut se
indignũ homo iudicet a ꝑtici¬
pacione corporis et sanguims
dm̃.ut qui seꝑan a regno celoꝵ¬
tĩẽt per ultimã sentenciam¬
sũmi iudicis. per ecclesiasticã
disciplinam a saciamento ce¬
lestis panis separetur  Iudi
cet ergo seipm̃ homo mistis uo¬
lũtarie dũ potest. et mores cõ¬
uertat in melus. ne cũ iam nõ
poterit. et preter uolũtatẽ a dño

Expanded text:
In hac ergo poenitentia majorem quisque in se severitatem debet exercere, ut, a se ipso judicatus, non judicetur a Deo, sicut homo adversum se tribunal mentis suae, constituat se ante faciem suam, atque constituto in corde judicio adsit accusatrix n confitentis per lacrymas profluat. Postremo ab ipsa mente sententia talis proferatur, ut se indignum homo judicet participatione corporis et sanguinis Domini, ut qui separari a regno timet per ultimam sententiam, ad tempus per ecclesiasticam disciplinam a sacramento coelestis panis separetur. Icet ergo se ipsum homo in istis voluntate, dum potest, et mores convertat in melius: ne cum jam non poterit, etiam praeter voluntatem a Domino
Abbreviated transcription (Latin):
lis dolere et sic plang̾e cõmissa
Ut nõ cõmittat plangenda k¬
risor nãq et nõ uerus penitens¬
est qui adhuc agit quod pemi¬
tet. Si ergo uis uerus penitẽs
esse cessa a pctõ. et ampliꝰ noli
peccare. qm̃ manis est peĩtẽtia.
quã sequens coĩquinat culpa

Expanded text:
is dolere. Sic plangit commissa, ut non committat plangenda. Irrisor namque est et non verus poenitens, qui adhuc agit quod poeniteat. Si ergo vis verus poenitens esse, cessa a peccato, et noli amplius peccare; quoniam inanis est poenitentia quam sequens coinquinat culpa
Abbreviated transcription (Latin):
Unde et aug ded ista leuia que
dicimꝰ noli cõtẽpnere si cõtẽpnis
qñ appendis expaueste. qñ nũe¬
ns leuia. multa faciũt unum
grande. Multe gucte ĩplent flu¬
men multa grana faciũt massã¬

Expanded text:
ta. Sed ista levia quae dicimus, noli contemnere. Si contemnis, quando appendis; expavesce, quando numeras. Levia multa faciunt unum grande: multae guttae implent flumen; multa grana faciunt massa
Abbreviated transcription (Latin):
dico caritati urẽ forte in om̃ibus
stĩs scͥpturis nulla maior questio
nulla difficilior ĩuenitur in eo qd̾¬
ait. Qui blasphemauerit ĩ spm̃ scm̃.
erit huiꝰ irremissibilis delecti. sed
modo quodã. quẽ nos querere atq
intellig̾e uoluit. qui hãc sentẽtiam
uerã terribilemq deprompsit. In¬
dei gratiam loquitur cor ĩpenitens.
Ip̃a ergo ĩpenitencia est spũc blas¬
phenne. que nõ remittetur neq
in hoc seculo neq infuturo. Contra
enĩ spm̃ stm̃ quo baptizãtur. qꝵ
pctã omña dimittũtur. et quem
accepit ecclesia ut cui dimiserit
peccata dimittantur ei. uerbum
ualde malũ et ninis impiũ sine
cogitacõe sine eciã lingua dicit.
quẽ patĩa dei cũ ad penitenciam
adducat. ip̃e sedm̃ duriciã cordis sui

Expanded text:
Dico Charitati vestrae: forte in omnibus sanctis Scripturis nulla major quaestio, nulla difficilior invenitur. Unde ait: qui blasphemauerit in spiritum saest huius inremissibilis delicti, sed modo quodam, quem nos quaerere atque intellegere uoluit qui hanc sententiam ueram terribilemque depromsit. IDei gratiam loquitur cor impoenitens. Ipsa ergo impoenitentia est Spiritus blasphemia, quae non remittetur neque in hoc saeculo, neque in futuro. Contra enim Spiritum sanctum, quo baptizantur quorum peccata omnia dimittuntur, et quem accepit Epeccata dimittantur ei, uerbum ualde malum et nimis impium siue cogitatione siue etiam lingua sua dicit. quem patientia dei cum ad paenitentiam addu
Abbreviated transcription (Latin):
plane satrilegii crimen eudenter
oꝵ sũt specialiter offerenda pro
dyabolico tumore tollerantes. Quod
tale est ac si or̃ones atq sacrificia
non deo sed demomis deferant. illã¬
q mosaytam ncrepacionẽ mere¬
antur audire. Sacrificauerũt demo¬
mie et nõ deo dnis quos ignorabãt.¬

Expanded text:
plane sacrilegii crimen evidenter orum sunt specialiter offerenda, pro diabolico tumore tolerantes. Quod tale est ac si orationes atque sacrificia non Deo, sed daemoniis deferant, illamque Mosaicam increpationem mereantur audire, Sacrificaverunt daemoniis, et non Deo, diis quos ignorabant
Abbreviated transcription (Latin):
Illud uero quale est quod interdũ
pacientes esse nos credimꝰ quia
respond̾e contẽpnimꝰ lacessiti. sed
ita cõmotos frtres amara tacitur¬
nitate. uel motu gestuq trrisorio
subsãnamꝰ ut eos tnagis ad iritũ¬
diam uultu tacito ꝓuotemꝰ ꝙͣ tã
tũd̾ potuisset meitare cõuiciã in
eoᷤNos estimãtes mĩme apud deũ
reos qr nichil ore protulimꝰ quod
nos notare hoĩm iudicio ã cõdãp¬
nare potiusset. Ita igitur tac̾e nichil
prodest. su dcirco nobis indicims
Alencium Ut quod agendũ cõuicõ
fuerat. hoc taciturnitate faciamꝰ.
assumẽtes quosd̾ gestus quibus
et ille quẽ cure nos oportuit. ue¬
hemenciore mardescat uncũdia.
liter noxiũ qr sicut exaggerat in
alteriꝰ corde tristiciam.ita in suo
nõ ꝑmittit extingui. Nõnulli qͦ¬

Expanded text:
IIIud uero quale est quod interdum nos patientes esse credimus, quia respondere contemnimus lacessiti, sed ita conmotos fratres amara taciturnitate uel motu gestuque inrisorio subsannamus, ut eos magis ad iracundiam uultu tacito prouocemus quam tumida potuissent incitare conuicia, in eo nos aestimantes minime apud deum reos, quia nihil ore protulimus quod nos notare hominum iudicio aut condemnare potuisset? prodest, si idcirco nobis indicamus silentium, ut quod agendum convicio fuerat, hoc taciturnitate faciamus, assimilantes quosdam gestus, quibus et ille quem curare nos oportuit, vehementiori inardescat iracundia, liter noxium: quia sicut exaggerat in alterius corde tristitiam, ita in suo non permittit exstingui. Contra q
Abbreviated transcription (Latin):
ieroꝰ. Ociosum uerbũ ẽ qd̾ sine utili
loquanur et fabulas narremꝰ
antiquas. Ceterũ qui scurrilia re¬
plicat. et cͥachinis ora dissoluit et
aliquid ꝓfert trepitudĩs. hoc nõ
ociosi sermonis sed cͥmĩosi tenebi¬

Expanded text:
e. Otiosum verbum est quod sine utilitloquamur, et fabulas narremus antiquas. Caeterum qui scurrilitatem replicat, cachinnis ora dissolvit, et aliquid profert turpitudinis: hic non otiosi sermonis, sed criminosi tenebi
Abbreviated transcription (Latin):
sic dicitur. per furiosas enĩ daciam
uoces. per truces oculos. et nñates
uultus. et tociꝰ corꝑis motꝰ ille ha¬
bitator eiꝰ interior mõstrabatur.
Et ꝑ hec signa uisibilia tãꝙͣ ꝑ sui
uastuli quod ĩpleuenit crepantis

Expanded text:
t. per furiosas enim Datiani uoces, per truces oculos, minaces uultus et totius corporis motus ille habitator eius interior se mouebat et per haec signa uisibilia tamquam per sui uasculi, quod inpleuerat, crepantes
Abbreviated transcription (Latin):
dei ad penitenciã adducit. nec de
hac uita ipit ĩpiũ. qui nõ uult
pctm̃ et blasphemia remittetur
hoĩbus qr ubi hoc pctm̃ nõ fuerit
cordis ĩpeĩtentis contr spiritũ
scm̃. quo in eccłia pctã soluũtur.
cũcta alia dimictuntur. quomodo
autẽ hoc dimittetur. quod eciam
remissionẽ ĩpedit alioꝵ: omĩa gͦ¬
eis dimittũtur. in quib hoc non
est quod nũꝙͣ dmnitetur. In quib
nec alia dimittũtur. qr om̃i reĩssio
uniculo istiusimpeditur. Ideo pec¬

Expanded text:
dei ad paenitentiam adducit nec de hac uita rapit impium; qui non uult peccatum et blasphemia remittetur hominibus, ubi hoc peccatum non fuerit cordis impoenitentis contra Spiritum sanctum, quo in Ecclesia peccata solvuntur, cuncta alia dimittuntur: quomodo autem hoc remittetur, quod etiam remissionem impedit aliorum. Omnia ergo dimittuntur eis in quibus hoc non est quod numquam dimittetur. In quibus nec alia dimittuntur quia omnium remissio vinculo istius impeditur. De
Abbreviated transcription (Latin):
seipsum diuuso congregat xpũs.
Ipsius autẽ spũs illa plasphemia
qua fit ut corde ĩpenitenti huic
tanto dei dono usq infinẽ uite
Unũ ergo suffragiũ est ne sit mͥ¬
remissibilis blasphemia cor ĩpe¬
intens caueatur. nec aliter pem¬
tencia ꝓdesse credatur: msi ut te¬
neatur ecclesla ubi remissio pec¬
cutoꝵ datur et societas spũs in
pacis uinculo custoditur. hͨ augꝰ

Expanded text:
se ipsum diviso, congregat Christus. Ipsius autem Spiritus blasphemia illa, qua fit ut corde impoenitenti huic tanto Dei dono usque in finem vitae unum ergo suffugium est, ne sit inremissibilis blasphemia: cor impaenitens caueatur nec aliter paenitentia prodesse credatur, nisi ut teneatur ecclesia, ubi remissio peccatorum datur et societas spiritus in pacis uinculo custoditur. CXVII.
Abbreviated transcription (Latin):
de dei iudicio futuro et inde ht̃
tĩorem. Ille habet ocłos a dextris.
qui cogitat mũdi ꝓspera ꝙͣ fint¬
caduca et uana.et ad ea nõ alli¬
qui uidet mũdi aduersa ꝙͣ sint

Expanded text:
 dei iudicia et inde habet timorem; ille uidet a dextris, qui considerat mundi prospera quam sint uana et ad ea non alliqui considerat mundi aduersa quam sint
Abbreviated transcription (Latin):
scm̃ pectamꝰ quasi cõtra dilectionẽ.¬
Et ideo peccare in prẽm et filiũ.
hic siue in futuro remittitur. qr
qui ex fragilitate uel ignorancia
peccat. sicut aliquã excusationẽ
habet in culpa. ita eciã aliquam
reĩssionem habere debet ĩ pena.
siue in hoc scło si peĩtuerit. ut fa¬
cilius cõsequatur indulgenciam.
siue in fucturo scło si in malo perse¬
uerauerit. Ut tollerabiliorẽ senciat
penã. Qui uero ex malicia prctãt.
eoꝵ delictũ nullã excusacionem¬
habet. et ideo pene eoꝵ remissionẽ
habere nõ debent. qr si peĩtuerint
natõe in futuro scło. Nõqr penitẽ¬

Expanded text:
itum sanctum, quasi contra dilectionem. Ideo peccare in Patrem et Filium hic, sive in futuro remittitur, quia qui ex fragilitate vel ex ignorantia peccat, sicut aliquam excusationem habet in culpa, ita etiam aliquam remissionem habere debet in poena, sive in hoc saeculo si poenituerit, ut facilius consequatur indulgentiam, sive in futuro saeculo, si in malo perseveraverit, ut tolerabiliorem sentiat poenam. Qui vereorum delictum nullam habet excusationem, et ideo poena eorum remissionem habere non debet, quia, si poenituerint natione in futuro saeculo punie
Abbreviated transcription (Latin):
dus.Et gregoꝰ. Dyabolus cũ ei resisti¬
tur est debilis sicut formica. cũ uo
eiꝰ suggestio recipitur. ẽ fortis ut
cias grundia sũt si ad deũ bellato¬
rem fortissimũ ludus et umbra

Expanded text:
dicit Gregorius dyabolus cum ei resistitur est debilis ut formica, cum uero eius suggestio recipitur est fortis ut cias, grandia sunt; si ad bellatorem fortissimum, ludus et umbra
Abbreviated transcription (Latin):
genem hoñn edificãciũ sũt em̃
qui amant solũ deũ. et hn edifi¬
cant aurũ argentũ et lapides
preciosos.ĩ amore uirtutis aurũ.
plusꝙ̃ deũ. et in hiis fũdamẽtũ
quid manet qr amor dei nõ destru¬
trahiturꝰ lignũ et fenũ et stipu¬
la suꝑedifictur. in ligno pctm̃
illiciti oꝑis in feno sine oꝑe pec¬
catũ praue delectacoĩe ĩ st̾ipula
pectatũ illicite cogitacois. Sñt
mos pertinet laudari et saluari.
ad scdõs corripi et liberari. ad ter¬
cios argui et dãpnari. Item super¬

Expanded text:
genera hominum aedificantium. Sunt, qui amant solum Deum: hi aedificant aurum, argentum, lapides pretiosos. In amore virtutis, aurum;plusquam Deum. In his fundamentum quidem manet; quia amor Dei non destrutrahitur lignum, et fenum, et stipula superaedificantur. In ligno, peccatum illicit operis; in feno, sine opere peccatum pravae delectationis; in stipula, peccatum illicitae cogitationis. Sunt primos pertinet salvari et laudari; ad secundos, corripi et liberari; ad tertios argui, et damnari. CAP.
Abbreviated transcription (Latin):
uendi censura nõ est ampla uia. sed
strĩgitur. qui sub preceptoꝵ custo¬
dia solicite coangustatur an nõ
quasi quedã ãgustia itineris est
in hoc quid̾ mũdo uiuere.Sed de
ena nõ appetere.ꝓpria nõ tenere.
laudes mũdi despicere. et pro deo ob¬
probria amare.gloriã q fugere.¬
et despectũ sequi. adulatores despi¬
cere. despiciẽtes honorare. mala
nocenciũ ex corde dimittere. et
erga eos dilectoĩs gniciã ĩmobi¬
lem incorde retinere. Quequid̃
omña semite sũt arcte. sed magne.
di custodia anguste sũt. tanto
ãplius in eterna retribucõe di¬
latantur. Perfecta quippe scĩa

Expanded text:
vendi censura non est ampla via, sed stringitur, quia sub praeceptorum custodia sollicite coangustatur. An non quasi quaedam angustia est itineris, in hoc quidem mundo vivere, sed de ena non appetere, propria non tenere, laudes mundi despicere, et pro Deo opprobria amare, gloriam fugere, despectumque appetere, adulantes despicere, despicientes honorare, mala nocentium ex corde dimittere, et erga eos dilectionis gratiam immobilem in corde retinere. Quae videlicet omnia semitae sunt, sed magnae, di custodia angustae sunt, tanto amplius in aeterna retributione dilatantur. Perfecta quippe scientia
Abbreviated transcription (Latin):
nam id certe habet qd̾ t̾reme oĩb
regnis uoluptatibus q omnib
corpis longe ante ponendũ sit
Quisquis autẽ nõ ht̃. caret ꝓstõ
illa re quã p̾stãcõrem om̃ib¬
rebus bomis in potestate nõ cõ
stitutis soła illi uolũtas ꝑ seipsã
daret. Et iteꝵ si desit facultas.

Expanded text:
nam, id certe habet quod terrenis omnibus regnis, voluptatibusque omnibus corporis longe anteponendum sit. Quisquis autem non habet, caret profecto illa re, quam praestantiorem omnibus bonis in potestate nostra non constitutis, sola illi voluntas per seipsam dar