comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
reducere: regna cȩlorum fide & ueri¬
tate suȩ pollicitationis aperire. Hȩc
hereant firmiter sensib nr̃is hȩc
intelligantur plena fide hȩc toto
corde diligantur. hȩc indesinentium.
oꝑum magnanimitate adquirantur.
Res posita ẽ inpotestate facientis: qͥa
regnum cȩlorum iuim patitur. Res
ista o homo id est regnum cȩlorum
aliud non querit precium nisi te ip¬
sum. tanti ualet quantum es. Tu te
da. & habebis illud. Quid turbaris
de precio. Ap̃c semetipsum tradidit
ut adquireret te regnum deo patri:
ita &e tu te ipsum da ut sis regnũ
eius: ac non regnet peccatum in mor¬
tali ur̃o corpore: sed sp̃e in ad qui¬
sitionem uitȩ. Ad hanc gͥ oꝑum sa
mam ac prompte certemus. om̃s¬
in agone iusticiȩ dõ &: xp̃o spectan¬
te curramus. & qui scło & mundo
maiores ẽẽ iam cepimus: cursum no¬
mus. Si expeditos. si sceleris in hoc
meritis ad p̾mium deerit remune¬
rator: qui coronam in ꝑsequutione

Expanded text:
educere, regnum coelorum fide et verieducere, regnum coelorum fide et veritate suae pollicitationis aperire. Haec haereant firmiter sensibus nostris, haec intelligantur plena fide, haec corde toto diligantur, haec indesinentium operum magnanimitate acquirantur. Res posita est in potestate facientis, quia regnum coelorum vim patitur. Res ista, o homo, id est, regnum coeleste, aliud non quaerit pretium nisi te ipsum; tantum valet, quantum es tu; te da, et habebis illam. Quid turbaris de pretio? Christus semetipsum tradidit, ut acquireret te regnum Deo Patri, ita et tu teipsum da, ut sis regnum ejus, ac non regnet peccatum in mortali tuo corpore, sed spiritus in acquisitionem vitae. Ad hanc igitur operum salam. Libenter ac prompte certemus omin agone iustitiae Deo et Christo spectante curramus et qui saeculo et mundo maiores esse iam coepimus cursum nomus. si expeditos, si celeres, si in hoc meritis rator. Qui coronam in persecutione
Abbreviated transcription (Latin):
tos. O & lauerunt stolas suas in san¬
guine agni. & sunt ante sedem dei
seruiuntq ei die ac nocte. Non est
senectutis miseria. dum omnes oc¬
curunt inuirum ꝑfectum: immen¬
suram etatis plenitudinis xp̃i
erum suꝑ hec omnia
etiam & dominationibus.
pͥncipatib & potestatib
omniumq cȩlestium suꝑnarum uir¬
tutum contuberniis ꝑfrui. & intue¬
ri agmina scõrum. splendidius sy¬
derib mycantia patriarcharũ fide
fulgentia. ꝓpħarum spe letantia:
apłorum induodecim tribubus isrł
orbem iudicantia. martyrum pur¬
pureis uictoriȩ coronis mycantia.
uirginum quoq choros choruscan¬
tia serta gestantes inspicere. De re
ge qui horum medus residet. di¬
cere uox nulla sufficiet: proterrenis
cȩlestia. ꝓ temporalib sempit̾na. pro
modicis magna prestari: ad duci scõs
inuisionem paterne głȩ & facere in
cȩlestib consedere. ut sit d̾s omnia in
eos sanguinis sui uiuificatione repa¬
rauit. denuo ad paradysum reducere:¬

Expanded text:
averunt stolas suas in sanguine Agni, et sunt ante sedem Dei, serviuntque ei die et nocte. Non est senectus ibi, nec senectutis miseria, dum omnes occurrunt in virum perfectum, in mensuram aetatis plenitudinis Christi. Verum super haec omnia etiam et Dominationibus, Principatibus et Potestatibus, omniumque coelestium supernarumque Virtutum contuberniis perfrui, et intueri agmina sanctorum splendidius sideribus micantia, Patriarcharum fide fulgentia, Prophetarum spe laetantia, Apostolorum in duodecim tribubus Israel orbem judicantia, martyrum purpureis victoriae coronis lucentia, virginum quoque choros candentia serta gestantes inspicere. De Rege autem qui horum medius residet, dicere vox nulla sufficit. Effugit coelestia, pro temporalibus sempiterna, pro modicis magna praestare; adducere sanctos in visionem paternae gloriae, et facere in coelestibus consedere, ut sit Deus omnia ineos sanguinis sui vivificatione reparavit; denuo ad paradisum r
Abbreviated transcription (Latin):
meen dirm anima non solum ues¬
do sed euam exꝑiendo patiatur bi¬
ritatis erenim uoce diues mortius
in inferno dicitur sepuliuis: cuus
dicens. Mitte lararum ut intingua
extremem digiti si in aquam. iste¬
frigeret liuguam meam quia an¬
ens reproborum animas teneris
nib neget: Certe reprobis uents
infine dictura est. Ite in ignem en¬
num. qui paratus ẽ diabolo ꝙ an¬
gelis euis. Si gͥ diapolus eusq
angłi cum sint incorporei ecipnt
sunt igne cruciandi: quid mirum
si animȩ &e antequam recipiant en¬
pora possint corporea sentire trrm̃ta

Expanded text:
incendium anima non solum videndo sed etiam experiendo patiatur. Veritatis etenim voce dives mortuus in inferno dicitur sepultus, cujus dicens: Mitte Lazarum ut intingat extremum digiti sui inaquam, ut refrigeret linguam meam, quia cram sapiens reproborum animas teneri i. GREGOR. Certe reprobis Veritas in fine dictura est: Ite in ignem aeternum, qui paratus est diabolo et angelis ejus . Si igitur diabolus ejusque angeli, cum sint incorporei, corporeo sunt igne cruciandi, quid mirum si animae et antequam recipiant corpora, possint corporea sentire tormenta
Abbreviated transcription (Latin):
Sinus abrahe requies patris uel secre
tis. seu etiam paradysum significari.
ambigo: cum inter cetera ambrosius.
augustinus. atq gregorius tanti pa¬
triarche sinum nichil aliud quam¬

Expanded text:
Sinum Abrahae requiem patris, vel secretum patris, sive etiam paradisum significare, ambigo, cum inter caeteros Ambrosius, Augustinus, atque Gregorius tanti patriarchae sinum nihil aliud
Abbreviated transcription (Latin):
legimus respondisse. Hoc neq de om¬
nib iustis fateri possumus. neq de
omnib negare. Nam sunt quorumda
iustorum animȩ quȩ acelesti regno qͥbꝰ¬
dam ad huc mansionib differuntur.
In quo dilationis dampno quid aliud
in nuitur. nͥ quod deꝑfecta iusticia ir.¬
nus aliquid habuerunt: Et tamen
luce clarius constat: quia ꝑfectorum
iustorum animȩ mox eum huius ear¬
nis claustra exeunt: incȩlestib sedib
recipiunt᷑. Quod & ipsa ueritas atte¬
statur dicens. Ubicumq fuerit corpꝰ.
illue congregabuntur &e aquilȩ qua
ubi ipse redemptor ñr e corpore illic
pculdubio colliguntur & animȩ iu¬
storum. Et paulus dissolui desiderat
incȩlo negat. Q enim dissolutionem
sui corporis. atq habitationem patriȩ

Expanded text:
legimus respondisse: « Hoc neque de omnibus justis fateri possumus, neque de omnibus negare. Nam sunt quorumdam justorum animae, quae a coelesti regno quibusdam adhuc mansionibus differuntur: in quo dilationis damno quid alinnuitur, nisi quod perfectae justitiae aliquid minus habuerunt? Et tamen luce clarius constat quia perfectorum justorum animae, mox ut hujus carnis claustra exeunt, in coelestibus sedibus recipiuntur. Quod et ipsa per se Veritas testatur, dicens: Ubicunque fuerit corpus, illuc congregabuntur aquilae: quia ubi ipse Redemptor noster est corpore, illuc procul dubio colliguntur et animae justorum. Et Paulus dissolvi desiderat,in coelo negat. Qui etiam de dissolutione sui corporis, atque habitatione patriae
Abbreviated transcription (Latin):
ne census dño coequari. computantes
eum omnib illis ẽẽ prelatum: in illa
hora accesserunt discipłi ad iħ̃m di¬
centes. Os putas maior ẽ in regno
celorum: Sed magister humilitatis
qui ait in euuangłio. discite ame qͥa
mitis sum & humilis corde & inue¬
nietis requiem animab ur̃is. ut o

Expanded text:
ne census Domino coaequari, computantes eum illis omnibus esse praelatum, in illa hora accesserunt ad Jesum, dicentes: Quis putas major est in regno coelorum? Sed magister humilitatis, qui ait in evangelio: Discite a me, quia mitis sum et humilis corde, et invenietis requiem a
Abbreviated transcription (Latin):
na ẽ. corone & p̃mia meritorum. ut
labores quidem cito finirentur: me¬
ritorum p̾mia sine fine durarent.
ut post mundi huius denebras ui¬
suri ẽẽnt candidissimã lucem. ce ac-¬
cepturi maiorem passionum cunc¬
tarum acerbitatib beatitudinem:
testante hoc idem apło ubi ait. No
sunt condigne passiones huius tem¬
poris. adsuꝑuenturam głam que re¬
uelabitur in nobis. Quam leto sinu
de p̃ lio reu̾tentes ciuitas cȩlestis ex¬
cipit: de hoste ꝓstrato trophea feren¬
tib occut rit. Cum triumphantib
uiris & feminȩ ueniunt. quȩ cum
scło serum quoq uicerunt: & gemi¬
nata gła militiȩ uirgines cum pu¬
eris teneros annos uirtutib tran¬
seuntes. Sed cetera fidelium tur¬
ba. aule ꝑpetuȩ regiam intrauit: qui
sinceritatem fidei in concussis precep¬
torum celestium disciplinis: unita pa¬
ce obseruauerunt. Ergo agite nunc
fr̃s. aggrediamur iter uitȩ: reu̾tamur
ad ciuitatem cȩlestem. in qua scripti su-¬

Expanded text:
rna est, corona et praemia meritorum: ut rna est, corona et praemia meritorum: ut labores quidem cito finirentur, meritorum vero praemia sine fine durarent: ut post hujus mundi tenebras visuri essent candidissimam lucem, et accepturi majorem passionum cunctarum acerbitatibus beatitudinem, testante hoc Apostolo, ubi ait, Non sunt condignae passiones hujus temporis ad superventuram gloriam quae revelabde praelio revertentes civitas coelestis excipit, de hoste prostrato trophaea ferentibus occurrit. Cum triumphantibus viris et feminae veniunt, qui cum saeculo sexum quoque vicerunt, et, geminata gloria militiae, virgines cum pueris, teneros annos virtutibus transeuntes; sed et caetera fidelium turba aulae perpetuae regiam intravit, qui sinceritatem fidei inconcussis praeceptorum coelestium disciplinis unita pace observaverunt. Ergo agite nunc, fratres, adgrediamur iter vitae, revertamur ad civitatem coelestem, in qua scripti su
Abbreviated transcription (Latin):
ter eccłia. ꝑ totum orbem longe
lateq diffusa. in ipso capite suo
xp̃o ihu edocta. contumelias. cru¬
mine inclito carcer penalis inclusit.
pari & simili calore uirtutis ad ge¬
rendum certamen. gła triumphalis
inspirauit. Ouere beata mater ȩccł̃ia¬
quam sic honor diuinȩ dignitatis il¬
luminauit quam uincentium głosus
martyrum sanguis exornat. quam
inuiolate confessionis candida indu¬
it uirginitas. florib eius. nec rose nec
lilia desunt. Certent nunc km̃i sin¬
guli ad utrosq honores: amplissimi
accipiant dignitatum. coronas. uel
de uirginitate candidas. uel de passio¬
ne purpureas. In cȩlestib castris pax
& acies habent flores suos. quib mili
& immensa bonitas etiam hoc pre-¬
uidit. ut laborum quidem tempus
& agonis non extenderet. nec longũ
faceret. aut ȩterrum. sed breue ut
ita dicam & momentane um. ut in
hac breui & exigua uita. agones
ẽent & labores: in illa uero quȩ et̾¬

Expanded text:
ter Ecclesia per totum orbem longe ter Ecclesia per totum orbem longe lateque diffusa, in ipso capite suo Christo Jesu edocta est contumelias crumine inclyto carcer poenalis inclusit, pari et simili calore virtutis ad gerendum certamen gloria triumphalis inspiravit. O vere beata mater Eccquam sic honor divinae dignationis illuminat, quam vincentium gloriosus martyrum sanguis exornat, quam inviolatae confessionis candida induit virginitas! Floribus ejus nec rosae, nec lilia desunt. Certent nunc, charissimi, singuli ad utrosque honores, amplissimas accipere dignitatum coronas, vel de virginitate candidas, vel de passione purpureas. In coelestibus castris pax et acies habent flores suos, quibus miliet immensa bonitas etiam hoc providit, ut laborum quidem tempus et agonis non extenderet, nec longum faceret aut aeternum; sed breve et, ut ita dicam, momentaneum: ut in hac brevi et exigua vita agones essent et labores; in illa vero quae aete
Abbreviated transcription (Latin):
dentem tenemus. Aliquando no
mundꝰ retraxit a do. nunc tantis
nim temporalium ostendit. quam
nichil sit quod transire possit. Calis
rerum indicat quia res transien
& tunc prope nichil fuit. eum sta¬
re uideretur. Hȩc gͥ uobiscum ag¬
te: hec inmente sedula cogitatione
uersate. Et si adhuc hic tenemur
infirmitate corporis.tamen ad Eas
de quib loquimur toto corde ten¬
damus: ut cum ipsis postmodumn
inȩterna scła gaudere mereamur
ꝑ eum qui uiuit & regnat in sela
scłorum ameN.
odie
dilectissimi omnium
scõrum sub una sollemp¬
nitatis leticia celebramꝰ.
festiuitacem: quorum societate ce¬
lum exultat. quorum patrocinis
terra letatur. quorum triumphis
ȩccl̃ia sc̃a coronatur. Quorum con¬
fessio quanto in passione fortioi. tan¬
to ẽ clarior inhonore: quia dumncre¬
uit pugna. creuit & pugnantium
gła. & martyrii triumphus mul¬
tiplici passionum genere adornat᷑
quoq grauiora tormenta. gratiora
fuere q p̃mia: dum eatholica ma¬

Expanded text:
dentem tenemus. Aliquando nos dentem tenemus. Aliquando nos mundus retraxit a Deo, nunc tantis enim temporalium ostendit quia nihil sit quod transire potest. Casus rerum indicat quia res transiens et tunc prope nihil fuit, cum stare videretur. Haec igitur vobiscum agite, haec in mente sedula cogitatione versate; etsi adhuc hic tenemur in infirmitate corporis, tamen ad eos de quibus loquimur toto corde tendamus, ut cum ipsis postmodum in aeterno saeculo gaudere mereamur, per eum qui vivit et regnat in saecula saeculorum. Amen. odie, dilectissimi, omnium Sanctorum sub una solemnitatis laetitia celebramus festivitatem, quorum societate coelum exsultat, quorum patrociniis terra laetatur, quorum triumphis Ecclesia sancta coronatur: quorum confessio quanto in passione fortior, tanto est clarior in honore; quia dum crevit pugna, crevit et pugnantium gloria, et martyrii triumphus multiplici passionum genere adornatur, perque graviora tormenta, gratiora fuere et praemia. Dum catholica ma
Abbreviated transcription (Latin):
Nos gͦ fr̃s km̃i tantorum patiocinia
intercessorum de quib loquuti sumꝰ
tota mentis intentione queramus.
ut ꝑ temporalia festa quȩ gerimus.
eorum meritis intercedentib ad ȩter¬
na ꝑuenire ualeamus. Transeunt
cuncta: quȩ temporalit̾er festiua ce-¬
lebrantur Curate qui his sollempni-¬
tatib interestis: ne ab eterna sollemꝑ¬
nitate separemini. Quid ꝓdest inter
ẽẽ festis hominum. si deesse contingat
in uobis transitoria quȩ possidetis:
sed considerate quid estis. Eece mun¬
dus qui diligitur fugit. Sc̃ĩ gͥ isti qͦ.¬
rum hodie mentionem facimus. flo¬
rentem mundum mentis despectu
calcauerunt. Tc̃ enim erat uita lon¬
ga. salus continua oppulentia in re¬
bus. fecunditas in ꝓpagine: tranquil¬
litas indiuturna pace. Et tamen cũ
inse floreret. iam in eorum cordibus
mundus aruerat. Ecce iam mundus
cesa mente carual s concupsent
ipsas eius amaritudmes amanus
tugientem sequunur. labemine¬
remus. cum ipso labimur queanle¬

Expanded text:
s charissimi, tantorum patrocinia intercessorum, de quibus locuti sumus, tota mentis intentione quaeramus, ut per temporalia festa quae gerimus, eorum meritis intercedentibus, ad aeterna pervenire valeamus. Trcuncta quae temporaliter festiva celebrantur. Curate, qui his solemnitatibus interestis, ne ab aeterna solemnitate separemini. Quid prodest interesse esse festis hominum, si deesse contingat in vobis transitoria, quae possidetis, sed considerate quid estis. Ecce mundus, qui diligitur, fugit. Sancti isti, quorum hodie mentionem facimus, florentem mundum mentis despectu calcaverunt. Tunc enim erat vita longa, salus continua, opulentia in rebus, fecunditas in propagine, tranquillitas in diuturna pace; et tamen cum in seipso floreret, jam in eorum cordibus mundus aruerat. Ecce jam mundus caeca mente carnales concupiscentias, ipsas ejus amaritudines amamus. Fugientem sequimur, labenti inhaeremus; cum ipso labimur, quem ca
Abbreviated transcription (Latin):
sistunt: & sic in caritate dĩ ac ꝓxi¬
morum amore ꝑseuerantes. deo so¬
li uitam finire gaudentes.
ic & anachoritarum singulare ꝓpo
gula heremi loca inspeluncis & exi¬
guis cellarum tuguriis unici: modi¬
ed contenti pabulo demõrabantur.
Bestiis sociati. multi ab auib sub mi-¬
nistrati: ciborum sꝑnentes delicias.
luxus scłi calcantes. laudem tempora¬
lem non amantes. usus hominum
fugientes: angłorum assueti loquelis.
plurimis uirtutũ effulsere signis. ce

Expanded text:
sistentes, sic in charitate Dei ac proxisistentes, sic in charitate Dei ac proximorum amore perseverantes, Deo soli vitam finire gaudebant.ic et anachoretarum singulare prop per singula eremi loca in speluncis et exiguis cellarum tuguriis modico contenti pabulo demorabantur. Alii bestiis sociati, alii avibus subministrati, ciborum spernentes delicias, luxus saeculi calcantes, laudem temporalem non amantes, visum hominum fugientes, angelorum assueti loquelis, plurimis virtutum effulsere signis «
Abbreviated transcription (Latin):
credenda eꝰ. quȩ cłi popłm faciendo
monebat sꝑnere ꝑituri lureus scli¬
q alenociniis mortalis naturȩ de¬
clinare. Carnis pudicitiam eum uir¬
ginitatis honore intra cordis hospi¬
cia obseruare: eamq omniũ uirtutũ
reginam fructum salutis ꝑpetuȩ. so¬
exemplis. Ita innumerabilis utriꝰꝙ
serus multitudo eiꝰ sequebatur uesti¬
gia. ut relictis nuptiarum copulatio¬
nib spretaq liberorum ꝓpagine:
sponso qui incelis ẽ ꝑhenni mente
Orationib instantes ieuniis adhe¬
rentes uigilias sacras ad amantes.
elemosinas sectantes. pauꝑes recre¬
antes. nudos uestientes. infirmos
uisitantes. in tribulatione gauden¬
tes. in uerbis calumpniȩ uł contume¬
liȩ pacientes. in augniento sue pro¬
uectionis humiles. in dampno re¬
rum temporalium deo gras agen¬
tes. His omnib & his similib ꝑro
desidio regni celestis. & ꝓpter spen
ȩternȩ retributionis. ardentissimo
amore in desinent̃ atꝙ libenter in¬

Expanded text:
da est, quae Dei populum faciendo monebat spernere perituri luxus saeculi, a lenocinio mortalis naturae declinare, carnis pudicitiam, cum virginitatis honore, intra cordis hospitalia observare, eamque omnium virtutum reginam, et fructum salutis perpetuae: soexemplis, ita ut innumerabilis utriusque sexus multitudo ejus sequeretur vestigia, et, relictis nuptiarum copulationibus, spretaque liberorum propagine, sponso qui in coelis est, perenni mente, iendo instantes, jejuniis adhaerentes, vigilias sacras adamantes, eleemosynas sectantes, pauperes recreantes, nudos vestientes, infirmos visitantes, in tribulatione gaudentes, in verbis calumniae vel contumeliae patientes; in augmento suae profectionis humiles, in damno rerum temporalium Deo gratias agentes. His omnibus et his similibus pro desiderio regni coelestis, et propter spem aeternae remunerationis, ardentissimo amore indesinenter atque libenter in
Abbreviated transcription (Latin):
marcessibilem bonorum oꝑum pos¬
sint fructum. Qtalenta sibi credita
non solum reddere uerumetiam cũ
usura sine fraude amplificare pro
bimet tantummodo sed & aliis sub
do. increpando curamq faciendo.
inserere nitebantur. Quorum menᷤᷤ
lucidissima manus uero plenȩ st̃
munditia: eo quod immensa al¬
taris sacroscã xp̃i corporis & san¬
guinis mysteria celebrantes. &
in sui cordis penetralib hostiam
uiuam do placentem. idest semet ip¬
sos sine macula atq ammixtione pra¬
ui oꝑis offerre non desistant. Et licet
ꝑ sequutorum non sensissent gladiũ.
tamen ꝑuitȩ meritum do digni mar¬
tyrio non pͥuantur: quia martyriũ
non solum sanguinis effusione sed
abstinentia peccatorum. & exercita¬
tio di preceptorum ꝑficitur.

Expanded text:
marcescibilem bonorum operum posmarcescibilem bonorum operum possint fructum, qui talenta sibi credita non solum reddere, verum etiam cum usura sine fraude amplificare procbimet tantummodo profuturum, sed do, increpando, curamque faciendo, inserere nitebantur. Quorum mens lucidissima, manus vero plenae sunt munditia, eo quod in mensa altaris sacrosancta Christi corporis et sanguinis mysteria celebrantes, et in sui cordis penetralibus hostiam vivam Deoque placentem, id est, semetipsos sine macula atque admistione pravi operis offerre non desistant; et licet persecutorum non sensissent gladium, tamen per vitae meritum Deo digni martyrio non privantur, quia martyrium non sola sanguinis effusione, sed abstinentia peccatorum, et exercitatione Dei praeceptorum perficitur.
Abbreviated transcription (Latin):
corus papa. in expositione cuiusdam
cuu angłii de istuismodi bellatorib
querimoniã faciendo: ecce inquit elec¬
ti di carnem domant sp̃m roborant.
demonib imꝑant. uirtutib chorus¬
cant. p̾sentia despiciunt. eternam pa¬
triam uocib moribusq p̃dicant: eã
eciam moriendo diligunt. atq ad il¬
lam ꝑtormenta ꝑtingunt. Occidi
possunt: & flecti ne queunt. Et si co¬
ram hominib tormenta passi sunt.
spes illorum in mortalitate plena ẽ
In paucis uexati in multis bene dis¬
ponent᷑: qm̃ ds temptauit eos. &
iuenit illos dignos se. Tanquam
si holocausti hostiam accepit illos.
Nunc gͦ martyrum xp̃i certami¬
na atq uictorias audiuimus. eisq
nimirum hunc diem tantum credi¬
mus sc̃ificatum: quantum in semet¬
ipsis ut scificarentur laborare per
tormenta non cessauere.
Up̃i uero sacerdotib atq doctorib
suie confessorib huius festiuitatem
diei non ignotam ẽẽ credimus. quia
gant cclestib: ut feliciter ꝓferre in¬

Expanded text:
Gregorius, in expositione cujusdam Evangelii, de istiusmodi bellatoribus querimoniam faciendo: « Ecce, inquit, electi Dei carnem domant, spiritum roborant, daemonibus imperant, virtutibus coruscant; praesentia despiciunt, aeternam patriam cum etiam moriendo diligunt, atque ad illam per tormenta pertingunt. Occidi possunt, et flecti nequeunt; et si coram hominibus tormenta passi sunt, spes illorum inmortalitate plena est; in paucis vexati, in multis bene disponentur; quomodo Deus tentavit eos, et invenit illasi holocausta hostiam accepit illos. » Nunc ergo martyrum Christi certamina atque victorias audivimus, eis nimirum hunc diem tantum credimus sanctificatum, quantum in semetipsis ut sanctificaretur laborare per tormenta non cessavere; Christi vero sacerdotibus atque doctoribus, sive confessoribus, hujus festivitatem diei non ignotam esse credimus, qui cgant coelestibus, ut feliciter proferre im
Abbreviated transcription (Latin):
uineȩ id est xp̃o tanquam palmites
adherentes. quorum fructus insem¬
pit̾num ꝑmanens non marcescet:
quib ipse dominus loquutus est di¬
cens. Uos estis lux mundi: non po¬
test ciuitas abscondi supra montẽ

Expanded text:
viti, id est, Christo tanquam palmites adhaerentes, quorum fructus in sempiternum permanens non marcescit: quibus ipse Dominus locutus est dicens: Vos estis lux mundi. Non potest civitas abscond
Abbreviated transcription (Latin):
torum iussa pͥncipum. modo coro-¬
nantur & accipunt palmas labo¬
rum: quia fundati erant supra
ctus. in gemiscens ait Sc̃i ludibra
& uerbera exꝑti: insuꝑ uincula
& carceres. Lapidati sunt secti si
temptati sunt: in occisione gladi

Expanded text:
torum jussa principum, modo corotorum jussa principum, modo coronantur et accipiunt palmas laborum, qui fundati erant supra ctus, ingemiscens ait: Sancti ludibria et verbera experti, insuper et vincula et carceres. Lapidati sunt, secti sunt, tentati sunt, in oc
Abbreviated transcription (Latin):
Uos autem dixi amieos. quiado¬
nia quecumq audiui a patre snto
nota feci uobis. Et quo deumqe
gare uoluissent suꝑ terram liga¬
tum eẽ in celis. & quodcumꝙ sol¬
uerent suꝑ terram solutum ie lio
ẽẽ ꝓmisit. Et iterum cum uenisse
ad uidicandum seculum eos supes
sedes duodecim ẽẽ sessuros ꝙ seci n¬
dicaturos orbem terrȩ p̃dicerat
lib ut credimus patronis. hec dies
subiecta declaratiur.
is subiectum ẽ triumphale ma¬
tyrum nomen qui ꝑ diuersa tonti¬
torum genera xp̃i passionem non
lassescentib precordiorum mentib
uitabantur. Alii ferro ꝑempti alis
flammis ꝑusti. alii flagris uerbe¬
rati. alii uectib ꝑforati. alii crucis¬
ti. alii linguis pͥuati alii lapidib
obruti. alii frigore afflicti. alii fi¬
me cruciati. alii uero truncatis ma¬
nib siue ceteris cesi menbris. spe¬
ctaculum contumeliȩ in popłis m¬
di: propter nomen domini portai¬
tes. Hi sunt triumphatores & ami¬
ci di. qui contempnentes scelera¬

Expanded text:
micos, quia omnia quaecunque audivi a Patre meo nota feci vobis. Et quodcunque ligare voluissent super terram, ligatum esse et in coelis; et quodcunque solverent super terram, solutum esse in coelis promisit. Et iterum, cum venisset ad judicandum saeculum, eos super sedes duodecim esse sessuros, et secum judicaturos orbem terrae praedixerat. Talibus, ut credimus, patronis haec dies subjecta declaratur. His subjectum est triumphale martyrum nomen, qui per diversa tormentorum genera Christi passionem non lacessantibus praecordiorum mentibus imitabantur. Alii ferro perempti, alii flammis exusti, alii flagris verberati, alii vectibus perforati, alii cruciulis mancipati, alii linguis privati, alii lapidibus obruti, alii frigore afflicti, alii fame cruciati; alii vero, truncatis manibus, sive caeteris caesis membris, spectaculum contumeliae in populis nudi propter nomen Domini portantes. Hi sunt triumphatores et amici Dei, qui, contemnentes scelera
Abbreviated transcription (Latin):
dium ducamus. uidam scilicet dñi
ꝑditorem de quo ipse tempore pas¬
sionis suȩ ait filius hominis ua¬
dit. sicut scͥptum est de illo. Ue aitem
homini illi. ꝑ quem tradetur. Nes.¬
etenim erat. ut filius dei ꝓ nob pasi¬
onem sustineret: sed ue uide quios¬
num nr̃m. suum fecit malum. E
ne quis sub occasione ꝓximorũ uel
amicorum auia dĩ recedendum pu¬
taret. omnem magister ueritatis er¬
iorem tollens ad iungit. Si autem
manus tua uł pes tuus scandalrat
te abscide eam & ꝓice abste Honiri¬
tͥ est ingredi debilem uel claudum
quam duas manꝰ uel duos pedes ha¬
bentem mitti ingehennam ignis.
Et si oculus tuus scandalirat te
rue eum & ꝓice abste. Bonum estr
cum uno oculo inuitam intrare. qͦ
duos oculos habentem mitti inig¬
nem ȩternum. Iuxta litteram quan¬
tum aberret facile patet sed eum

Expanded text:
dium deducamus, Judam scilicet Domini dium deducamus, Judam scilicet Domini proditorem, de quo ipse tempore passionis suae ait: Filius hominis vadit, sicut scriptum est de illo, vae autem homini illi per quem tradetur . Necesse enim erat ut Filius Dei pro nobis passionem sustineret, sed vae Judae qui nostrum bonum suum fecit malum. Et ne aliquis sub occasione proximorum vel amicorum a via Dei sibi recedendum putaret, omnem Magister veritatis errorem tollit, cum subjungit: Si autem manus tua vel pes tuus scandalizet te, abscinde eumad vitam ingredi debilem vel claudum, quam duas manus vel duos pedes habentem mitti in gehennam ignis. Et si oculus tuus scandalizat te, erue illum et projice abs te. Bonum est tibi cum uno oculo intrare ad vitam, quam duos oculos habentem, mitti in gehennam ignis. » Juxta litteram quantum abhorreat
Abbreviated transcription (Latin):
cupiditatem scłi alios non metuunt
scandalizare: tamen ipsi scandalũ
sustinent aliquando corpore. semꝑ
autem mente. & ido ue illis quia du¬
cunt in bonis dies suos: & inpun¬
cto ad inferna descendunt. Quib¬
cus ẽẽ scli huius: inimicus di consti¬
tuit᷑ Ad quos ꝑtinet quod adhuc sub¬
iungitur. Necesse ẽ̾ enim: ut ueni¬
ant scandala. Uerumtam̃ ue homini
illi: ꝑ quem scandalum uenit. Quod
autem ait necesse ẽ tale est ac sidi-¬
ceret: non potest ẽẽ ut scandala ñ
ueniant. Oportet enim & hereses eẽ
Et alia scriptura. Uasa figuli ꝓbat
fornax. & homines iustos temptatio
tribulationis. Pacis autem tempore
non facile discerni potest. qui bonꝰ
paleas ante faciem uenti ꝓiciet. gra¬
na uͦ congregabit in horrea xp̃i. Ue
gͦ homini illi qui talem se exhibet.
ut malum quod uenturum ẽ ꝑ eius
dominus ait. Mittet filius hominus
in caminũ ignis ardentis. Qd̃ faci¬
lius intelligimus si unum ad me¬

Expanded text:
cupiditates saeculi alios non metuunt cupiditates saeculi alios non metuunt scandalizare, tamen ipsi scandalum sustinent, aliquando quidem corpore, semper autem mente. Et ideo vae illis, quia ducunt in bonis dies suos, et in puncto ad inferna descendunt. Quibcus hujus saeculi, inimicus Dei constituitur , » ad quos pertinet quod adhuc subjungitur: « Necesse est enim ut veniant scandala; verumtamen vae homini per quem scandalum venit. » Quod autem ait, « necesse est, » tale est ac si diceret: Non potest esse ut scandala non veniant. « Oportet enim et haereses esse, » Et alia scriptura: Vasa figuli probat fornax, et homines justos tentatio tribulationis . Pacis autem tempore non facile decerni potest quis bonus paleas ante faciem venti, grana vero congregabit in horrea Christi. Vae ergo homini illi qui talem se exhibet, ut malum quod venturum est per ejus Dominus ait: Mittet Filius hominis in caminum ignis ardentis . Quod facilius intelligimus, si unum ad me
Abbreviated transcription (Latin):
quam mregimine eccłiastico constitu¬
tus & se & alios ꝑuerse uiuendo ad
interitum trahat. quia cuius uita
despicitur: restat ut p̾dicatio contẽp¬
natur:. Nam dum infirmi discipłi
patroni sequuntur exemplum &
ipsi ꝑeunt: & illoꝵ ꝑditio in eius
caput redundat. qui auctor est cri¬
minis. Siue certe ꝑ molam asina¬
riam doctores intelliguntur. quia
sieut mola granum tritici frangit᷑
ut medulla eiꝰ ad sustentationem
uel refectionem humane nature
ostendatur: ita quoq & doctores oc¬
cultas sententias scripturȩ sacre aꝑi¬
entes: interiorẽ sensum eius mani¬
festant. uel uitam siue refectionem
ammarum scarum. Ue mundo ab¬
scancdalis. Mund̾ eui ue dicitur. ñ¬
ẽ ille quem uenit filius hominis que¬
rere & saluare: sed ille qui in malig¬
no ẽ positus. id est mundi amatores
de quo dominus alibi ait. Pater uiste
Mundus transit. & concupiscentia eiꝰ.
M undi etenm amatores dum ꝓpter

Expanded text:
quam in regimine ecclesiastico constituquam in regimine ecclesiastico constitutus, se et alios perverse vivendo ad interitum trahat; quia cujus vita despicitur, restat ut ejus praedicatio contemnatur, quoniam dum infirmi discipuli patroni sequuntur exemplum, et ipsi pereunt, et illorum perditio in ejus caput redundat, qui auctor est criminis. Sive certe per molam asinariam doctores intelliguntur, quia sicut mola granum tritici frangitur, ut medulla ejus ad sustentationem vel refectionem humanae naturae ostendatur, ita quoque et doctores occultas sententias Scripturae sacrae aperientes, interiorem sensum earum manifestant, vel vitam sive refectionem animarum sascandalis. Mundus cui vae dicitur, non ille est quem venit Filius hominis quaerere et salvare, sed ille qui in maligno positus est, id est mundi amatores, de quo Dominus alibi ait: Pater juste,Mundus transibit, et concupiscentia ejus . Mundi enim amatores dum propter
Abbreviated transcription (Latin):
qm̃ sicut alibi ait in euuangłio. qui
dixerit fr̃i suo fatuȩ. reus erit gehen¬
nȩ ignis. Qd̃ se cauere omnino apłs.
ostendit cum ait. Melius enim michi
non manducare carnem &e non bibe¬
re uinum: neq aliud quid in quo frẽm¬
meum scandalizem. Aquo peccato eti¬
am discipłos compescit dicens. Qua¬
re tu scandaliras frẽm tuum: Aut qͦ¬
re sꝑnis eum: Igitur in quantum pos¬
sumus iuxta apłi ammonitione. scan¬
dalum frĩs uitare debemus. Si autẽ
ꝓ ueritate scandalum oriatur. magis
ueritas eligenda est. quam scanda¬
lum uitandum. Uel certe ꝑ molam
asinariam quȩ pond̾ habet sed nul¬
lum iter explicat uolubilis amor scli
expͥmitur. Cum gͦ ait expedit ei ut
suspendatur mola afinaria in collo
eus & dimergatur in ꝓfundum ma¬
ris: carnales quoq & mundi ama¬
tores a regimine ȩcclesi astico ꝓhibet
qm̃ melius ẽ ut mundi amator in
Hoc seło carnalit uiuens se solum ꝑdat.

Expanded text:
m sicut alibi in Evangelio ait: Qui m sicut alibi in Evangelio ait: Qui dixerit fratri suo fatue, reus erit gehennae ignis . Quod se cavere omnino Apostolus ostendit, cum ait: Melius enim mihi est non manducare carnem, neque bibere vinum, neque aliquid in quo fratrem scandalizem . A quo peccato etiam discipulos suos compescit, dicens: Quare tu scandalizas fratrem tuum, aut quare spernis illum? Igitur, in quantum possumus, juxta Apostoli admonitionem, scandalum fratrum vitare debemus, si autem pro veritate scandalum oriatur, magis veritas eligenda est, quam scandalum vitandum. Vel certe per molam asinariam quae pondus habet, sed nullum iter explicat, volubilis amor saeculi exprimitur. Cum ergo ait: Expedit ei, ut suspendatur mola asinaria in collo ejus, et demergatur in profundum maris, carnales quosque et mundi amatores a regimine ecclesiastico prohibet, quoniam melius est quod mundi amator in saeculo vivens carnaliter, se solum perdat,
Abbreviated transcription (Latin):
pi ꝓmisit cum ait. Qui susceperit
unum paruulum talem innomine
meo. me suscipit. Unde ꝙ ipse ali¬
bi ait. Q suscipit ꝓpħam innomine
ꝓphe mercedem ꝓphȩ accipiet. Et
qui suscipit iustum innomine iusti.
mercedem iusticaccipiet. Et iterum.
Qui uos recipit me recepit. & qui
uos sꝑnit me sꝑnit. Sicut autem
suscipientib mercedes ꝓmittitur.
sic duris & auaris pena indicitur.
cum sub infertur. Qautem scanda¬
lirauerit unum de pusillis istis qͥ
in me credunt: expedit ei ut suspẽ
datur mola asinaria in collo eius
& dimergatur inꝑfundum maris.
Ubi considerandum est. quam gra¬
ue peccatum sit scandalizare fr̃m.
quando etiam scandalizantib talis
uindicta comminat᷑. Qd̃ autem ait.
expedit ei ut suspendat᷑ mola asi-¬
iuncie loquitur: ubi apud ueteres
udeos capitalia crimina hoc sup¬
plici o puniebantur. Non gͦ arbi¬
tretur leue peccatum eẽ scandalũ
frĩs cum scandalirantib pena p̃dicit᷑¬

Expanded text:
pi, promisit, cum ait: Qui susceperit pi, promisit, cum ait: Qui susceperit unum parvulum talem in nomine meo, me suscipit. Unde et ipse alibi dicit: Qui suscipit prophetam in nomine prophetae, mercedem prophetae accipiet; et qui suscipit justum in nomine justi, mercedem justi accipiet . Et iterum: Qui vos recipit, me recipit; et qui vos spernit, me spernit . Sicut autem suscipientibus merces promittitur, ita duris et avaris poena indicitur, cum subinfertur: Qui autem scandalizaverit unum de pusillis istis qui in me credunt, expedit ei utdatur mola asinaria in collo ejus, et demergatur in profundum maris. » Ubi considerandum est, quam grave peccatum sit scandalizare fratrem, quando etiam scandalizantibus talis vindicta comminatur. Quod autem ait: « Expedit ei ut suspendatur mola asirovinciae loquitur, ubi apud veteres Judaeos capitalia crimina hoc supplicio puniebantur. Nemo ergo arbitretur leve peccatum esse scandalum fratris, cum scandalizantibus t
Abbreviated transcription (Latin):
facere deheamus: illis tamen qu
ꝓpter dm̃ paruuli & humiles ĩ
eligunt. in quorum uite morib ip̃l
eẽ cognoscimus. specialem benud¬
lentiam impendere debemꝰ. Unal
cum puis pater filium instrueres
ait. Panem tuum & uinum suꝑ se
pulturam iusti constitue: & ne coml¬
municaueris ex eo com peccatirib
Et iterum. Desudet elemosina ui¬
in manu tua. donec inuenias uist
cui tradas eam. Hinc & apls ale
Dum tempꝰ habemꝰ. oꝑemur bonũ
illis impendit. in quorum uita &e
morib xp̃m habitare cognoscit. pro¬
fecto illi tribuit. ꝓ cuius amore im¬
pendit. Unde benedicitur. Inno¬
mine meo. Multi enim bona tempo¬
ralia in nomine xp̃i: sed ut laudem
hominum capere possint tribuunt:
de quib scriptum est. Quesierunt
głam hominum. magis quam glo
faciunt. ut uideantur ab hominib
Et alibi. Amen dico uob̾: receꝑunt
mercedem suam. Et ne adsuscipien¬
dos hospites uł peregrinos. pigri
remaneremus: seipsum in his susci¬

Expanded text:
facere debeamus, illis tamen qui facere debeamus, illis tamen qui propter Deum parvi et humiles esse eligunt, in cujus vitae moribus Christum esse cognoscimus, specialem benevolentiam impendere debemus. Unde cum pius pater filium instrueret, ait: Panem tuum et vinum tuum super sepulturam justi constitue, et ne communicaveris ex eo cum peccatoribus . Et iterum: Desudet eleemosyna in manu tua, donec invenias justum cui tradas eam . Hinc et Apostolus ait: Dum tempus habemus, operemur bonum illis impendit, in quorum vita et moribus Christum habitare cognoscit, profecto illi tribuit pro cujus amore impendit. Unde bene dicitur, in nomine meo. Multi enim bona temporalia non in nomine Christi, sed ut laudem hominum captare possint, tribuunt. De quibus scriptum est: Quaesierunt gloriam hominum, magis quam Dei faciunt ut videantur ab hominibus . Et iterum: Amen dico vobis, receperunt mercedem suam . Et ne ad suscipiendos hospites vel peregrinos pigri remaneremus, seipsum in his susci
Abbreviated transcription (Latin):
& humilis ero inoculis meis. Paruu¬
lus enim ẽ. qui sibi displicet ut do
placeat: tantoq ante dm̃ erit pulchii¬
or quanto apud semet ipsum erit
humilior. Unde & subditur. Quia
enim humiliauerit se sicut paruulus
iste: hic maior e̾ in regno cȩlorum
Habeamꝰ gͦ uirtutem humilitatis si
uolumus habere in regnum celorũ
locum celsitudinis. qm̃ sicut saluator
ait in euuangłio. omnis qui se exaltat
altabitur. Unde nos alia scriptura
ammonet dicens. Quanto magnus
es humilia te in omnib & coram do
inuenies gr̃am. Et iterum. Humi
dum. qui ꝓpt̃ dm̃ hic se humiliat
congruam sententiam adiunxit di¬
cens. Q susceꝑit unum paruulum
talem innomine meo: me suscipit
Hoc ẽ quod dñs infuturum se pr¬
misit dicturum. Quandui uni ex
minimis meis fecistis mͥ fecistis. Et
signant ait. Qsusceꝑit unum par¬
uulum talem innomine meo. me
suscipit. Quamuis enim non sit di¬
cendũ euiiuxͣ scripture uocem bene¬

Expanded text:
et ero humilis in oculis meis . Parvuet ero humilis in oculis meis . Parvulus enim est qui sibi displicet ut Deo placeat, tantoque ante Deum erit pulchrior, quanto apud semetipsum erit humilior. Unde et subditur: Quicunque ergo humiliaverit se sicut parvulus iste, hic major est in regno coelorum. Habeamus ergo virtutem humilitatis, si volumus habere in regno coelorum locum celsitudinis, quoniam, sicut Salvator ait in Evangelio: Omnis qui se humiliat miliabitur . Unde et nos alibi Scriptura admonet, dicens: Quanto magnus es, humilia te in omnibus, et coram Deo invenies gratiam . Et iterum: Humildum, qui propter Deum hic se humiliat, congruam sententiam adjunxit, dicens: Et qui susceperit unum parvulum talem in nomine meo, me suscipit. Hoc est quod Dominus in futurum se promisit dicturum: Quandiu fecistis uni ex minimis meis, mihi fecistis . Et signanter ait: Qui susceperit unum parvulum talem in nomine meo, me suscipit. Quamvis enim non sit eligendum cui juxta Scripturae vocem bene
Abbreviated transcription (Latin):
corpore: in regnum cȩlorum quod hu¬
milib & simplicib e̾ p̃paratum. in¬
trare nequaquam potestis. Cuius ui¬
am nemo suꝑb graditur: nemo tu¬
midus incedit. quia ardua uia est¬
& angusta quȩ ducit ad uitam. &
pauci sunt qui inueniunt eam. Cũ
exerceat᷑ humiliatio uitȩ innocentis.
ñ qđ apłos corpore uellet ẽẽ paruu¬
los: sed ut innocentiam paruuloꝵ
mente possiderent. Huiuscemodi par¬
uulos dominus suos uolebat ẽẽ dis-¬
cipłos. quib dicebat. Sinte paruu¬
los uenire ad me. talium ẽ enim reg¬
num cȩlorum. Et paulus apl̃s tali¬
um innocentiam paruuloꝵ uole
bat suos habere discipłos. quibus
ꝑ eplam p̃cipie bat. Nolite pueri
effici sensib. sed malitia paruuli esto
te. Talem se nouerat rex ille ꝓpheti¬
cus qui in regali solio sublimis. sed
mente humilis dicebat. Custodiens
paruulos dominus. humiliatus sũ
& liberauit me. Et iterum. Lusdam
& uilior fiam plusquam factus sum

Expanded text:
corpore, regnum coelorum quod hucorpore, regnum coelorum quod humilibus et simplicibus est praeparatum, intrare nequaquam potestis. Cujus viam nemo superbus graditur, nemo tumidus incedit, quia ardua via et angusta quae ducit ad vitam, et pauci sunt qui inveniunt eam . Cum exerceat humiliatio vitae innocentis, non quod apostolos corpore vellet esse parvulos, sed ut innocentiam parvulorum in mente possiderent. Hujuscemodi parvulos Dominus suos volebat esse discipulos, quibus dicebat: Sinite parvulos venire ad me, talium est enim regnum coelorum . Et Paulus apostolus talium innocentiam parvulorum suos volebat habere discipulos, quibus epistolam praecipiebat: Nolite pueri effici sensibus, sed malitia parvuli estos . Talem se noverat rex propheticus, qui in regali solio sublimis, sed mente humilis, dicebat: Custodiens parvulos Dominus, humiliatus sum, et liberavit me . Et iterum: Ludam, et vilior fiam plus quam factus sum,
Abbreviated transcription (Latin):
fueritis & efficiamini sicut paruuli.
non intrabitis in regnum cȩlorum.
Qd̾ duob modis potest intelligi.
& laudabilis nimis. & magnitudi¬
nis eiꝰ non ẽ finis: ut nos excelsos
faceret paruulus natus ẽ nobis.
& filiꝰ datus est nobis. Et ẽ sensus.
Nisi mei exemplo uos humiliaueritis.
quia ñ ueni ministrari sed ministra¬
re. & factus sum in medio ur̃m sicut
qui ministrat: ce non qui uel quasi
recumbens: regnum cȩlorum qđ hu¬
milib ẽ p̃paratum. intrare non po¬
testis. Si autem simpliciter quemli¬
bet paruulum intelligimus: facile
patet quia ñ solum ad humilitatem:
sed etiam ad simplicitatem. seruand̾a.
hoc exemplo monstratur. Ac si dice¬
ret. Sicut paruulus iste cuius uob̃
exemplum proposui. uidens pulchrã
mulierem ñ concupiscit: non alienas
diuitias appetit. lesus ñ reledit. non
aliud cogitat. & aliud loquitur & ira¬
tus ñ ꝑpetuas tenet discordias. ita
& uos nisi talem habueritis innocen¬
tiam in mente qualem iste habet in

Expanded text:
ueritis, et efficiamini sicut parvuli, non intrabitis in regnum coelorum. Quod duobus modis potest intelligi. et laudabilis nimis, et magnitudinis ejus non est finis , ut nos excelsos faceret, parvulus natus est nobis, et filius datus est nobis . Et est sensus: Nisi meo exemplo vos humiliaveritis, qui non veni ministrari, sed ministrare, et factus sum in medio vestrum sicut qui ministrat, sed non qui vel quasi recumbens, regnum coelorum quod humilibus est praeparatum, intrare non potestis. Si autem simpliciter quemlibet parvulum intelligamus, facile patet, quia non solum ad humilitatem, sed etiam ad simplicitatem servandam hoc exemplo nos hortatur. Ac si diceret: Sicut parvulus iste cujus vobis exemplum proposui, videns mulierem pulchram non concupiscit, non alienas divitias appetit, laesus non relaedit, non aliud cogitat, et aliud loquitur, et iratus non perpetuas tenet discordias, ita et vos nisi talem habueritis innocentiam in mente, qualem iste habet in
Abbreviated transcription (Latin):
głorum agminia subiecta sunt
Alii tanta diuinitatis gra replen¬
tur. ut in eis dominus sedeat: &
ꝑ eos sua iudicia decernat. Alii
tanto ꝑfectiori scientia pleni sins
quanto claritatem di uicinius ed¬
templantur. alii uero ita d̃o con¬
iuncta sunt angłorum agmina. ut int̾
hee de dm̃ nulli alii sp̃c intersint. &
tantomagis ardent amore: quanto sub¬
tilius claritatẽ dinitatis eius aspici¬
unt. Talib ut diximus apͥmordio in¬
cipientis uitȩ beatorum sp̃uum disti¬
nctionib. suꝑna cȩlorum regna a d̾o
conditore in ꝑpetuum mirabiliter col¬

Expanded text:
gelorum agmina subjecta sunt; gelorum agmina subjecta sunt; alii tanta Divinitatis gratia replentur, ut in eis Dominus sedeat, et per eos sua judicia decernat; alii tanto perfectiori scientia pleni sunt, quanto claritatem Dei vicinius contemplantur; alia vero ita Deo conjuncta sunt angelorum agmina, ut inter haec et Deum nulli alii intersint, et tanto magis ardent amore, quanto subtilius claritatem Divinitatis ejus aspiciunt. Talibus, ut diximus, a primordio incipientis vitae beatorum spirituum distinctionibus, superna coelorum regna a Deo Conditore, in perpetuum mirabiliter col
Abbreviated transcription (Latin):
domini. aut quis consiliariꝰ eius f
Aut quis pͥor dedit illi. ꝙ retribuer
ei: Qm̃ ex ipso & ꝑ ipsum & iip¬
so sunt omnia: ipsi honor &e gła ii
cis ad laudem & głam ac honorem
sui nominis ac maiestatis dominꝰ
in ꝑpetuum miro ordine collocaut
de quib loqui plura ꝑtimescimus.
quia soluis dĩ scire ẽ quomͦ uel quẽ¬
ad modum eorum nobis inuisibilis
absq contagione seu dimuiutione
in sua sola puritate consistat natura
Sed tam̃ nouem ẽẽ angłorum ordi¬
nes ad di iudicia ac ministeria com¬
plenda: testante sacro eloquis cog¬
nouimus. Quorum pͥncipatus ac
potestates subtiliterac mirabiliter¬
di omnipotentis nutu distingunt᷑
Alii exillis ad nos inmundum misi
futura p̃dicando p̃ueniunt. alii ad
hoc sunt constituti. ut ꝑ eos signa
& miracula frequentius fiant Ali
subiectis angłorum sp̃itib p̃sunt
eisq ad explenda diuina ministe¬
ria disponendo pͥncipantur Alii
mira potentia ceteris p̃minent. ꝓ
eo qđ eis ad obediendum alia an¬

Expanded text:
is consiliarius ejus fuit, aut quis prior dedit illi, et retribuetur ei? quomodo ex ipso, et per ipsum, et in ipso sunt omnia? ipsi honor et gloria cis ad laudem et gloriam, atque honorem sui nominis ac majestatis in perpetuum miro ordine collocavit. De quibus plura loqui pertimescimus, quia soli Deo scire est quomodo vel quemadmodum eorum invisibilis absque contagione seu diminutione in sua sola puritate consistat natura. Sed tamen novem esse angelorum ordines, ad Dei judicia ac ministeria complenda, testante sacro eloquio, cognovimus, quorum principatus atque potestas subtiliter ac mirabiliter Omnipotentis nutu distinguitur. Alii ex illis ad nos in mundum missi, futura praedicando, perveniunt; alii ad hoc sunt constituti, ut per eos signa et miracula frequentius fiant; alii subjectis angelorum spiritibus praesunt, eisque ad explenda divina mysteria disponendo principantur; alii mira potentia caeteris praeeminent, pro eo quod eis ad obediendum alia an
Abbreviated transcription (Latin):
Dos gͦ fr̃s hm̃i antiquoꝵ memoriã
p̃cedentium patrum. quos ante le¬
gem & sublege scͥptura scã demon¬
strante cognouimus ad hoc tantum¬
modo proferimus ut facilius intel¬
ligere ualeatis. quanta uel qualis
sine fine constat honesta. Nunc
uero reu̾tamur ad eos quos unda
baptismatis & effusio sanguinis xp̃i
ab errore paterni delicti. & absqua
purgauit quorum oculi beati qui
xp̃m in carne uenientẽ uidere me¬
ruerunt. Huius tam preclare uisi¬
onis. iohannes baptista qui eodem
angło quo xp̃c denuntiante concep¬
tus e̾ in exordio p̃dicationis atq bap¬
tismatis pͥmatum tenebat. qui ag¬
num peccata mundi delentem ui¬
dendo agnouit. ac digito demonstra¬
uit. Cui inter natos mulierum non
merito p̃cursor domini. preco iudi¬
cis ꝓph̃a altissimi nuncupatur: qͥa
nondum editus xp̃m mundo uen¬
iturum ꝓphetauit. & ad redemptio¬
nem animarum ad inferos descen¬
dentem. gloriosa p̾currit passione.
uic athletae dĩ iohanni ele¬

Expanded text:
s charissimi, antiquorum memoriam praecedentium Patrum, quos ante legem et sub lege, Scriptura sancta demonstrante, cognovimus, ad hoc tantummodo proferimus, ut facilius intelligere valeatis quanta vel qualis sine fine constat honesta. Nunc vero revertamur ad eos quos unda baptismatis, et effusio sanguinis Christi, ab errore paterni delicti, a squalorpurgavit; quorum oculi beati, qui Christum in carne venientem videre meruerunt. Hujus tam praeclarae visionis Joannes Baptista, qui eodem angelo, quo Christus denuntiante conceptus est, in exordio praedicationis atque baptismatis primatum tenebat, qui Jesum peccata mundi tollentem, videndo agnovit, ac digito demonstravit, quo inter natos mulierum non merito praecursor Domini, praeco judicis, propheta Altissimi, nuncupatur; qui nondum editus, Christum mundo venturum prophetavit, et ad redemptionem animarum ad inferos descendentem gloriosa praecucurrit passione. Huic athletae Dei ele
Abbreviated transcription (Latin):
manet inȩternum: quia dõ digni in¬
uenti sunt. fide p̃clari. hospitalitatȩ
p̃cipui. astuti insensu sapientes in oꝑe.
reb scłarib locupletes. reꝑatores or¬
longanimes inspe. obedientes in p̃¬
ceptis. creduli in ꝓmissionib. suscep¬
tes. in preliis uictoriosi. statum mun
mine. ꝑ uterum intacte uirginis qͥ
spes ẽ omniũ gentium natus in mun¬

Expanded text:
manent in aeternum, quia Deo digni sunt, fide praeclari, hospitalitate praecipui, astuti in sensu, sapientes in opere, rebus saecularibus locupletes, reparatores orlonganimes in spe, obedientes in praeceptis, creduli in promissionibus, futesmine per uterum beatae Virginis, quae est spes omnium gentium, natus in mun
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃i templum romȩ. quod ab an¬
tiquis pantheon uocabatur. quia
hoc quasi simulachrum omniũ
uideretur ẽẽ deorum. In quo elimi¬
nata omni spurcicia. fecit ȩccłiam
sc̃ẽ dei genitricis. atq omnium mar¬
tyrum xp̃i ut exelusa multitudi¬
ne demonum. multitudo ibidem
scorum in memoria haberetur: &
plebs uniũsa in capite kalendar ũ
nouembrium. sicut in die natalis do.¬
mini ad eccłiam in honore omnium
scorum consecratam conueniret ibiq
missarum sollempnitate apsule se-¬
dis apłicȩ celebrata. omnibusq rite
ꝑfectis unusquisq in sua cum gau¬
dio remearet. Ex hac gͦ consuetudine
sc̃ȩ Romanȩ eccłiȩ crescente religio¬
ne xp̃iana decrecum e̾ ut in ȩccłiis
dĩ quȩ ꝑ orbem t̾rarum longe lateq
construuntur honor & memoria om¬
nium scõrum indie qua p̾diximus
haberetur: ut quicquid humana fra
tionem rei scłaris in sollempnitate
scõrum minus plene ꝑegisset. in hac¬

Expanded text:
Christi templum Romae, quod ab anChristi templum Romae, quod ab antiquis Pantheon ante vocabatur, quia hoc quasi simulacrum omnium videretur esse deorum; in quo, eliminata omni spurcitia, fecit ecclesiam sanctae Dei genitricis, atque omnium martyrum Christi, ut, exclusa multitudine daemous in memoria haberetur; et plebs universa in capite Kalendarum Novembrium, sicut in die natalis Domini, ad ecclesiam in honore omnium sanctorum consecratam conveniret, ibique missarum solemnitate a praesule sedis apostolicae celebrata, omnibusque rite peractis, unusquisque in sua cum gaudio remearet. Ex hac ergo consuetudine sanctae Romanae Ecclesiae, crescente religione Christiana, decretum est ut in Ecclesiis Dei, quae per orbem terrarum longe lateque construuntur, honor et memoria omnium sanctorum, in die qua praediximus, haberetur, ut quidquid humana fragtionem rei saecularis, in solemnitate sanctorum minus plene peregisset, in ha