comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
corpꝰ qͦd ipse occiderat ulteriꝰ ñ ꝑmisit
attingere. &e fecit de ꝑemptore custodem:
poterat inqͣm a suoꝵ interfectis corpori¬
b canes quib fuerant ꝓiecta ꝓhibere.
Poterat et ip̃soꝵ hominũ innumerabili¬
bus modis terrere seuitiã: ne cadauera
incenlere. nec cineres disꝑgere auderetĩ.
S hoc quoq exꝑim̃tum multiplici uarie¬
tati teptationũ deesse ñ debuit: ne forti¬
tudo ꝯfessionis que immanitati ꝑsecu¬
tionis ꝓ corporis salute ñ cederet. pro
sepulchri hotiore trepidaret: postremo ne
fides resurrettionis. consũptionẽm corporũ
formidaret. Debuerunt ergo et ista ꝑmitti.
ut etiam post hec tanti horroris exempla.
martyres in xp̃i confessione feruentes hinꝰ
quoq testes fierent ueritatis: in qua didice¬
rant eos a quib sua corpora int̾ficerentur.
postea nicħ habere qͦo facerent: qm̃ qͥcqͥd
mortuis corporib facerent utiq nich face¬

Expanded text:
corpus, quod ipse occiderat, ulterius non permisit corpus, quod ipse occiderat, ulterius non permisit adtingere et fecit de peremptore custodem, poterat, inquam, a suorum interfectis corporibus canes, quibus fuerant proiecta, prohibere; poterat et ipsorum hominum innumerabilibus modis terrere saeuitiam, ne cadauera incendere, ne cineres dispergere auderent: sed hoc quoque experimentum multiplici uarietati temptationum deesse non debuit, ne fortitudo confessionis, quae inmanitati persecutionis pro corporis salute non cederet, pro sepulcri honore trepidaret, postremo, ne fides resurrectionis consumptionem corporum formidaret. debuerunt ergo et ista permitti, ut etiam post haec tanti horroris exempla martyres in Christi confessione feruentes huius quoque testes fierent ueritatis, in qua didicerant eos, a quibus sua corpora interficerentur, postea nihil habere quod facerent, quoniam quidquid mortuis corporibus facerent, utique nihil face
Abbreviated transcription (Latin):
in illa terra multoꝵ eruit ossa mortuoꝵ:
eisdemq ossib sacrilega altaria que sculp¬
tilib constituta fuerant funestauit. Peꝑ¬
cit quippe illi monum̃to ubi iacebat ꝓpha:
qui ante annos amplius qͣm trecentos
ista predixerat. Et ꝓpter ip̃m: nec illiꝰ
qui eum seduxerat sepultura iuolata ẽ.
Affectu namq illo quo nemo unqͣm car¬
nem suã odio habet. ꝓuiderat cadaueri
suo: qui occiderat mendatio aĩam suam.
Ex hoc gͥ qͦd carnem suã quisq nat᷑alit̾
diligit: et illi pena fuit addiscere. ñ eũ
futurũ in sepulchro patrũ suoꝵ. ⁊ huic
cura ꝓspicere ut parceret᷑ ossib suis ͥ si
iuxta eum iaceret. cuiꝰ sepulchrũ nemo
iuolaret. Hunc affectũ martyres xp̃i cer-¬
tantes ꝓ ueritate uicerunt. Nec mirũ
quia contempserunt qͦo non fuerant
ꝑacta morte sensuri: qui ñ potueruit
eis quos uiuentes sentiebant cruciatib
unci. Poterat utiq ds. qui leonẽ ꝓphe

Expanded text:
in illa terra multorum eruit ossa mortuorum in illa terra multorum eruit ossa mortuorum eisdemque ossibus sacrilega altaria, quae sculptilibus constituta fuerant, funestauit. pepercit quippe illi monumento, ubi iacebat propheta, qui ante annos amplius quam trecentos ista praedixerat; et propter ipsum nec illius, qui eum seduxerat, sepultura uiolata est. affectu namque illo, quo nemo umquam carnem suam odio habet, prouiderat cadaueri suo. qui occiderat mendacio animam suam. ex hoc igitur, quod carnem suam quisque naturaliter diligit, et illi poena fuit addiscere non eum futurum in sepulcro patrum suorum et huic cura prospicere, ut parceretur ossibus suis, si iuxta eum iaceret, cuius sepulcrum nemo uiolaret. Hunc affectum martyres Christi certantes pro ueritate uicerunt. nec mirum quia contempserunt, quod non fuerant peracta morte sensuri, qui non potuerunt eis, quos uiuentes sentiebant, cruciatibus uinci. poterat utique deus. qui leonem prophetae
Abbreviated transcription (Latin):
non obediuit. Seq enim putandũ est
ita fuisse interemptũ morsu bestie. ut
ad supplitium tartareũ eiꝰ deinde anima
raperet᷑: qͣndoqͥdem ip̃m eiꝰ corpꝰ idem
leo qui occiderat custodiit: iumento
etiam quo uehebat᷑ illeso: et simul cũ
illa immani fera. intrepida p̃sentia ad
sui dñi funꝰ assistente. Quo mirabili sig¬
no apparet hominẽ dei coertitũ potius
temporaliter usq ad mortẽ: qͣm punitũ
ẽe post mortẽ. De qua re apłs. cũ ꝓpter
qͣsciam offensas cõmemorass infirmitateᷤ.
mortesꝙ multoꝵ: si enim nos ipsos inqͥt
iuditaremꝰ. a dño ñ iudicaremur. Cum
iudicam᷑ autẽ a dño corripim᷑: ne eum
mundo dampnem᷑. Eum sane ip̃e qui
deceꝑat in monument̾o ꝓprio satis hono¬
rifice sepeliuit. seq sepeliendũ iuxta eiꝰ
ossa curauit: ita sperans parci posse ossib
siuis. cum ueniret tempus qͣndo scd̾m
illiꝰ hominis dei ꝓphetiam. iosias rex uida

Expanded text:
non oboediuit. neque enim putandum est non oboediuit. neque enim putandum est ita fuisse interemptum morsu bestiae, ut ad supplicium tartareum eius deinde anima raperetur, quandoquidem ipsum eius corpus idem leo qui occiderat custodiuit iumento etiam, quo uehebatur, inlaeso et simul cum illa inmani fera intrepida praesentia ad sui domini funus adstante. quo mirabili signo adparet hominem dei cohercitum potius temporaliter usque ad mortem, quam punitum esse post mortem. de qua re apostolus, cum propter quasdam offensas commemorasset infirmitates mortesque multorum, si enim nos ipsos, inquit, iudicaremus, a domino non iudicaremur; cum iudicamur autem, a domino corripimur, ne cum mundo damnemur. eum sane ipse qui deceperat in monumento proprio satis honorifice sepeliuit seque sepeliendum iuxta eius ossa curauit, ita sperans parci posse quoque ossibus suis, cum ueniret tempus, quando secundum illius hominis dei prophetiam Iosias rex Iuda
Abbreviated transcription (Latin):
in sepulchrũ patrum eiꝰ. Que scriptura sic se
habet. Hec dicit dñs. Quia inobedietis finsti
ori dñi. et non custodisti mancdatũ qͦd p̃cepit
tibi dñs deus tius: ce reuersꝰ comedisti panẽ
et bibisti aquam in loco in quo precepit tͥ
ne comederes panem neq biberes aquam
non inferet᷑ cadauer tuum in sepulchrum
patrũ tuoꝵ. Quanti hec pena pendenda
sit. si scd̃m eungłium cogitemꝰ. ubi post
corpus occisum nicħ metuẽndũ ẽẽ didici¬
mus. ne membra exanimata patiantur.
nec pena dicenda est. Si autẽ humanũ.
erga suã carnẽ ꝯsideremꝰ affectũ: potuit
inde terreri uł contristari uius. quod
sensurus non erat mortuus. Et hec erat
pena. q̃m dolebat animꝰ id de suo corpore
futurũ: qͣmuis cũ fieret non doleret.
Hactenꝰ enim uoluit dñs seruũ suum
plectere: qui non sua ꝯtumatia spreue¬
rat p̃ceptum eiꝰ implere: s aliena decipi¬
ente fallacia obedire se credidit: qͣndo

Expanded text:
in sepulcrum patrum eius. quae scriptura sic se in sepulcrum patrum eius. quae scriptura sic se habet. haec dicit dominus: quia inoboediens fuisti ori domini et non custodisti mandatum quod tibi praecepit dominus deus tuus, et reuersus es et comedisti panem et bibisti aquam in loco in quo praecepit tibi, ne comederes panem neque biberes aquam, non inferetur cadauer tuum in sepulcrum patrum tuorum. quanti haec poena pendenda sit, si secundum euangelium cogitemus, ubi post corpus occisum nihil metuendum esse didicimus, ne membra exanima patiantur, nec poena dicenda est. si autem humanum erga suam carnem consideremus affectum, potuit inde terreri uel contristari uiuus, quod sensurus non erat mortuus; et haec erat poena, quoniam dolebat animus id de suo corpore futurum, quamuis cum fieret non doleret. hactenus enim uoluit dominus seruum suum plectere, qui non sua contumacia spreuerat praeceptum eius inplere, sed aliena decipiente fallacia oboedire se credidit, quando
Abbreviated transcription (Latin):
sissimi sp̃c: non utiq fieri sineretur. Re
ipsa gͦ declaratũ est. non ideo dixisse do¬
minũ nolite timere eos qui corpꝰ occidus̃.
et postea non habent qͥd faciant. qͦd ñ
ẽẽt ꝑmissurꝰ aliqͥd eos facere. de suorum
na defunctoꝵ felicitas fieret: nicħ inde
ad sensum post mortẽ uuentiũ ꝑueni¬
ret: nicħ ad detrim̃tum saltem ipsorũ
corpoꝵ quo minꝰ integra resurgett̃ ꝑtine-¬
ret. Et tam̃ ex illo humani cordis affectu
quo nemo unqͣm carnem suã odio habs.
si cognoscant homines aliqͥd post mortẽ
suã siuis corporib defuturũ. qͦo in sua
cuiꝰq gente uł patria possit sollempni¬
tas sepulture. ꝯtristant᷑ ut homines: ce
qͦd ad eos post mortẽ non ꝑtinet. ante
mortẽ suis corporib timent: ita ut in¬
ueniat᷑ in regnoꝵ libris deus ꝑ ꝓph̃am
minari alteri ꝓphe. qui eiꝰ transgressus
est uerbũ. qͦd non inferret᷑ cabauer eiꝰ

Expanded text:
sissimi spiritus, non utique fieri sineretur. re sissimi spiritus, non utique fieri sineretur. re ipsa ergo declaratum est non ideo dixisse dominum: nolite timere eos qui corpus occidunt et postea non habent quid faciant, quod non esset permissurus aliquid eos facere de suorum na defunctorum felicitas fieret, nihil inde ad sensum post mortem uiuentium perueniret, nihil ad detrimentum saltem ipsorum corporum. quo minus integra resurgerent, pertineret. Et tamen ex illo humani cordis affectu, quo nemo umquam carnem suam odio habet, si cognoscant homines aliquid post mortem suam suis corporibus defuturum, quod in sua cuiusque gente uel patria poscit sollemnitas sepulturae. contristantur ut homines et quod ad eos post mortem non pertinet, ante mortem suis corporibus timent: ita ut inueniatur in Regnorum libris deus per prophetam minari alteri prophetae, qui eius transgressus est uerbum, quod non inferretur cadauer eius
Abbreviated transcription (Latin):
functi caro. spũi requies adquirenda est.
qui cũ inde exiret. secũ abstulit sensũ.
quo interesse possit quomͦ quisq sit si¬
ue in bonis suie in malis: nec ab ea carne
expectat adiuuari suam uitam cui prebe-¬
bat ipse uitam. qͣm detraxit excedens et
redditiuꝰ est rectiens: qm̃ ñ caro sp̃ui. sed
sp̃c carni etiã ipsiꝰ resurrectionis meritũ
comparat: utrũ ad penã an ab gloriam
reuuuscat. Legimꝰ iñ eccłiastica hystoria
qͣm grece scripsit eusebius. et in latinam
lingitam uertit rufinus. martyrũ corpo¬
ra ingallia canib exposita. canũq reli-¬
quias atq ossa mortuoꝵ usc ad extremã
non ob aliud credendũ est druinitꝰ fuisse
ꝑmissum: nͥ ut discerent xp̃iani in ꝯfiten¬
do xp̃m. dum ꝯtempnunt hanc uitam.
multomag̾ contempnere sepulturã. Hoc
enim qͦd ingenti seuitia de corporib mar¬
tyrum factum ẽ. si eis quicqͣm noceret.
quo minꝰ beate requiescerett eoꝵ tuctorio¬

Expanded text:
functi caro, spiritui requies adquirenda est, functi caro, spiritui requies adquirenda est, qui cum inde exiret, secum abstulit sensum, quo interesse possit quomodo quisque sit siue in bonis siue in malis, nec ab ea carne expectat adiuuari suam uitam, cui praebebat ipse uitam, quam detraxit excedens et redditurus est rediens, quoniam non caro spiritui, sed spiritus carni etiam ipsius resurrectionis meritum comparat, utrum ad poenam an ad gloriam reuiuescat. Legimus in ecclesiastica historia, quam graece scripsit Eusebius et in latinam linguam uertit Rufinus, martyrum corpora in Gallia canibus exposita canumque reliquias atque ossa mortuorum usque ad extremam non ob aliud credendum est diuinitus fuisse permissum, nisi ut discerent christiani in confitendo Christum, dum contemnunt hanc uitam, multo magis contemnere sepulturam. hoc enim quod ingenti saeuitia de corporibus martyrum factum est, si eis quidquam noceret, quo minus beate requiescerent eorum uictorio
Abbreviated transcription (Latin):
Et nescio quom cũ hii motus corporis fieri
nisi motu animi p̃celente non possint: eis-¬
dem rursus exterus uisibiliter factis. ille
interior inuisibilis qui eos fecit augetur.
At ꝑ hoc cordis affectus qui ut fierett ista
precessit: quia facta sunt. crescit. Uerũp
tam̃ si eo modo quisꝙ teneat᷑ uł etiã liget᷑.
ut hec de suis membris facere nequeat: ñ
ideo non orat interior homo: et ante ocłos
dei in secretissimo cubili ubi cõpungitur
sternit᷑. Ita etiam cũ plurimũ intersit ubi
ponat corpus mortui sui. qui ꝓ spũ eius
deo supplicat: quia et precedens affectus
locum eligit sanctum. ce illic corpore posi-¬
to recordatꝰ locus sc̃s eum qui p̃cesserat
tẽnouat et auget affectum: tam̃ etiam si
non possit ubi religiosus animꝰ eligit hu-¬
mare quẽ diligit: nullomͦ debet a suppli-¬
cationib necessariis in eiꝰ ꝯmendatione ces-¬
sarẽ. ubicũq enĩ iaceat uł non iaceat de¬

Expanded text:
et nescio quomodo, cum hi motus corporis fieri et nescio quomodo, cum hi motus corporis fieri nisi motu animi praecedente non possint, eisdem rursus exterius uisibiliter factis ille interior inuisibilis qui eos fecit augetur, ac per hoc cordis affectus. qui, ut fierent ista, praecessit, quia facta sunt crescit. uerum tamen si eo modo quisque teneatur uel etiam ligetur, ut haec de suis membris facere nequeat, non ideo non orat interior homo et ante oculos dei in secretissimo cubili, ubi conpungitur, sternitur. ita etiam cum plurimum intersit, ubi ponat corpus mortui sui, qui pro spiritu eius deo supplicat, quia et praecedens affectus locum elegit sanctum et illic corpore posito recordatus locus sanctus eum qui praecesserat renouat et auget affectum, tamen etiamsi non possit ubi religiosus animus elegit humare quem diligit, nullo modo debet a supplicationibus necessariis in eius commendatione cessare. ubicumque enim iaceat uel non iaceat de
Abbreviated transcription (Latin):
corpus desiderauit in basilica martyris po¬
ni: si quidem credidit eiꝰ animã meritis mar-¬
tẏris adiuuari: hoc qͦd ita credidit. suppli¬
catio quedam fuit ͥ et hec ꝓfuit siqͥd ꝓfuit.
Et qͦd ad idem sepulchrũ recurrit animo.
ce filium precib magis magisꝙ ꝯmendat:
adiuuat defuncti sp̃m. ñ mortui corpori
locus: s ex loci memoria uiuus matris
affectus. Simul enĩ et quis ce cui ꝯmen¬
datus sit: non utiq infructuose religio¬
sam mentẽ p̃cantis attingit. Namet o¬
rantes de membris sui corporis faciunt
quod supplicantib congruit : clim̃ genua
figunt. cũ extendunt manꝰ uł etiã ꝓsternũm¬
tur solo. et siquid aliud faciunt uisibilit̾:
qͣmuis eoꝵ inuisibilis uoluntas et cordis
intentio deo nota sit: nec ille indigeat hiis
indicus: ut animꝰ ei pandatur humanus.
S hinc magis seip̃m excitat homo ad oran¬
dum: gemendumq humiliꝰ atq feruentiꝰ.

Expanded text:
corpus desiderauit in basilica martyris pocorpus desiderauit in basilica martyris poni, si quidem credidit eius animam meritis martyris adiuuari, hoc, quod ita credidit, supplicatio quaedam fuit, et haec profuit, si quid profuit. et quod ad idem sepulcrum recurrit animo et filium precibus magis magisque commendat, adiuuat defuncti spiritum non mortui corporis locus, sed ex loci memoria uiuus matris affectus. simul enim et quis et cui commendatus sit, non utique infructuose religiosam mentem precantis adtingit. nam et orantes de membris sui corporis faciunt quod supplicantibus congruit, cum genua figunt, cum extendunt manus uel etiam prosternuntur solo et si quid aliud faciunt uisibiliter, quamuis eorum inuisibilis uoluntas et cordis intentio deo nota sit nec ille indigeat his indiciis, ut animus ei pandatur humanus. sed hinc magis se ipsum excitat homo ad orandum gemendumque humilius atque feruentius,
Abbreviated transcription (Latin):
cõmenclat. recordantis et precantis affectꝰ.
Qui cum defunctis a fidelib km̃is exhi¬
betur: eum ꝓdesse ñ dubium ẽ hiis qͥcũ
in corpore iuiuerent. talia sibi post hanc
uitã ꝓdesse meruerunt. Uerum et si ali-¬
qua necessitas. humari corpora. uł inta-¬
lib locis humari nulla data facultate
ꝑmittat: non sunt p̃termittende suppli-¬
cationes ꝓ spiritib mortuoꝵ quas faci¬
endas ꝓ om̃ib in xp̃iana et catholica
societate defunctis. etiã tacitis nominib
eoꝵ. sub generali ꝯmemoratione suscepit
eccłia: ut quib ad ista desunt parentes
aut filii. aut quicũq cognati uł amici:
ab una eis exhibeantur pia matre ꝯmuni.
Si autẽ deessent iste supplicatões que fi¬
unt recta fide ac pietate ꝓ mortius: puto
qͦd nich ꝓdesset spiritib eoꝵ. quãlib⁊ in
locis scĩs exanimata corpora ponerentur.
Cum gͦ fidelis mater. fidelis filii defuncti

Expanded text:
commendat recordantis et precantis affectus. commendat recordantis et precantis affectus. qui cum defunctis a fidelibus carissimis exhibetur, eum prodesse non dubium est his, qui cum in corpore uiuerent, talia sibi post hanc uitam prodesse meruerunt. uerum et si aliqua necessitas uel humari corpora uel in talibus locis humari nulla data facultate permittat, non sunt praetermittendae supplicationes pro spiritibus mortuorum, quas faciendas pro omnibus in christiana et catholica societate defunctis etiam tacitis nominibus eorum sub generali commemoratione suscepit ecclesia, ut quibus ad ista desunt parentes aut filii aut quicumque cognati uel amici, ab una eis exhibeantur pia matre communi. si autem deessent istae supplicationes, quae fiunt recta fide ac pietate pro mortuis, puto, quod nihil prodesset spiritibus eorum, quamlibet locis sanctis exanima corpora ponerentur. Cum ergo fidelis mater fidelis filii defuncti
Abbreviated transcription (Latin):
uideo que sint adium̃ta mortuoꝵ. nisi
ad hoc ut dum recolunt ubi sint posita
eoꝵ quos diligunt corpora. eisdem sc̃ĩs
illos tanqͣm patronis susceptos. apud
dñm adiuuandos orando commendert.
Quod quidẽ facere possent: etiã si tali-¬
bus locis eos humare non possent. S
non ob aluid uł memorie uł monum̃ta
dicunt᷑. ea que in signite fiunt sepul¬
chra mortuoꝵ : nisi quia eos qͥ uiuenti¬
um oculis morte subtracti sunt. ne
obliuione etiam cordib subtrahantur.
in memoriã reuocant: ce ammonendo fa¬
ciunt cogitari. Nam et memorie nomen:
id aꝑtissime ostendit. Et monum̃tũ eo
qͦd moneat mentẽ. idest ammoneat nun¬
cupatur. Propt qͦt et greci innemion¬
uotant: qͦd nol memoriã seu monum̃tũ
appelsamꝰ. Qm̃ lingua eoꝵ: memoria ip̃a
qua meminimꝰ inneme dicit᷑. Cũ itaq re¬
colit animꝰ. ubi sepultum sit km̃i corpus:
et occurrit locus nomine martyris uene-¬
rabilis: eidem martyri animã uilectam

Expanded text:
uideo quae sunt adiumenta mortuorum nisi uideo quae sunt adiumenta mortuorum nisi ad hoc, ut, dum recolunt, ubi sint posita eorum quos diligunt corpora, eisdem sanctis illos tamquam patronis susceptos apud dominum adiuuandos orando commendent. quod quidem facere possent, etiamsi talibus locis eos humare non possent. sed non ob aliud uel \'memoriae\' uel monumenta> dicuntur ea quae insignite fiunt sepulcra mortuorum, nisi quia eos, qui uiuentium oculis morte subtracti sunt, ne obliuione etiam cordibus subtrahantur, in memoriam reuocant et admonendo faciunt cogitari. nam et memoriae nomen id apertissime ostendit et monumentum eo quod moneat mentem, id est admoneat, nuncupatur. propter quod et Graeci μvημεῑοuocant, quod nos memoriam seu monumentum appellamus, quoniam lingua eorum memoria ipsa, qua meminimus, μvήμη dicitur. cum itaque recolit animus, ubi sepultum sit carissimi corpus, et occurrit locus nomine martyris uenerabilis, eidem martyri animam dilectam
Abbreviated transcription (Latin):
tam faciunt fecundiorẽ: qͣntomagꝰ cum
desunt ea que de curandis funerib con-¬
dendisq corporib defuyctorũ adhiberi solest.
non efficiũnt m̃iseros in occultis pioꝵ secdib
iam quietos: Ac ꝑ hoc qͣndo ista cadauerib
xp̃ianorum. in illa magne urbis uł etiam
alioꝵ oppidoꝵ uastatione defuerunt: nec
uiuoꝵ culpa est. qui non potuerunt ista
p̃bereͥ nec pena mortuoꝵ qui ñ possuit
ista sentire. Sec est mea de sepult᷑e causa
atq ratione sententia. Qmͣ ꝓpterea ex alio
libro meo in istum transtuli: quia facilius
hoc a me recenseri potuit: qͣm idip̃m alio
modo eloquencłũ fuit. Qd si uerum est.
ꝓfecto etiam ꝓuisus sepeliendis corporib
apud memoriã scõꝵ locus. bone affectõis
nulla religio est ut sepeliant᷑: ñ potest
nulla ẽẽ qnͣdo ubi sepeliant᷑ attenditur.
S cũ talia uiuoꝵ solatia requirunt᷑ qͥb
eorum pius in suos animꝰ appareat. nõ

Expanded text:
tam faciunt fecundiorem: quanto magis, cum tam faciunt fecundiorem: quanto magis, cum desunt ea, quae curandis funeribus condendisque corporibus defunctorum adhiberi solent, non efficiunt miseros in occultis piorum sedibus iam quietos! ac per hoc, quando ista cadaueribus Christianorum in illa magnae urbis uel etiam aliorum oppidorum uastatione defuerunt, nec uiuorum culpa est, qui non potuerunt ista praebere, nec poena mortuorum, qui non possunt ista sentire\\ haec est mea de sepulturae causa atque ratione sententia. quam propterea ex alio libro meo in istum transtuli, quia facilius hoc a me recenseri potuit, quam\' id ipsum alio modo eloquendum fuit. Quod si uerum est, profecto etiam prouisus sepeliendis corporibus apud memorias sanctorum locus bonae affectionis nulla religio est, ut sepeliantur, non potest nulla esse, quando ubi sepeliantur adtenditur. sed cum talia uiuorum solacia requiruntur, quibus eorum pius in suos animus adpareat, non
Abbreviated transcription (Latin):
Uerum iste auctoritates ñ hoc ãmonent.
qͦo insit ullus cacdauerib sensꝰ: s ad cłi
ꝓuidentiã cui placent etiã talia pietatĩ
officia. corpora quoq mortuoꝵ ꝑtinere
significant. ꝓpter fidem resurrectionis astru¬
endam ebi ⁊ illud salubriter discitur.
qͣnta possit ẽẽ remuneratio ꝓ elemosinis.
quas iuuentib et sentientib exhibemus:
si neꝙ hoc apud dłm perit ⁊ qͦd exanimiᷤ
hominũ membris officii diligentieq ꝑ¬
soluitur. Sunt qͥdem et alia. que sancti
patarche de corporib suis uł condendis
uł tͣnsferendis ꝓphico sp̃u dicta intelligi
uoluerunt: non autẽ hic locus est ut ea
ꝑtractemus: cũ sufficiant ea que diximꝰ.
S si ea que sustentandis uiuentib suit
necessaria. sicut uictꝰ et amictꝰ. qͣmiuis cũ
graui afflictione desint. ñ frangunt. in
bonis ꝑferendi tolerandiq uirtutẽ. nec
eradicant ex animo pietatẽ: s exercita¬

Expanded text:
uerum istae auctoritates non hoc admonent, uerum istae auctoritates non hoc admonent, quod insit ullus cadaueribus sensus, sed ad dei prouidentiam, cui placent etiam talia pietatis officia, corpora quoque mortuorum pertinere significant propter fidem resurrectionis astruendam. ubi et illud salubriter discitur, quanta possit esse remuneratio pro elemosynis, quas uiuentibus et sentientibus exhibemus, si neque hoc apud deum perit, quod exanimis hominum membris officii diligentiaeque persoluitur. sunt quidem et alia, quae sancti patriarchae de corporibus suis uel condendis uel transferendis prophetico spiritu dicta intellegi uoluerunt; non autem hic locus est, ut ea pertractemus, cum sufficiant ista quae diximus. sed si ea quae sustentandis uiuentibus sunt necessaria, sicut uictus et amictus, quamuis cum graui afflictione desint, non frangunt in bonis perferendi tolerandique uirtutem nec eradicant ex animo pietatem, sed exercita
Abbreviated transcription (Latin):
tes maior affectus: nullomͦ ip̃a sꝑnenda
sunt corpora que utiq multo familiariꝰ
atꝙy ꝯiunctius qͣm quelibet indumenta
gestamꝰ. Hec eñ ir̃ non ad ornamentum
uł ad adiutoriũ qͦd adhibet᷑ extrinsetus:
s ao ipsam naturam hominis ꝑtinent.
Uncle ce antiquoꝵ iustoꝵ funera officio¬
sa pietate curata sunt. &e exequie celebra¬
te ⁊ sepultura ꝓuisa: ipsiq cũ uiuerent
de sepeliendis uł etiam transferendis suiꝰ.
corporib filiis mandauerunt. Et tobis se¬
peliendo mortuos dm ꝓmeruisse: teste an¬
gelo cõmencdat᷑. Ipse quoꝙ dñs die t̾cio
resurrecturꝰ religiose mulieris bonũ opꝰ.
predicat. p̃dicandumq ꝯmendat. quod
unguentum p̃cidsum suꝑ m̃bra eiꝰ esfude¬
rit: atꝙ hoc ad eum sepeliendũ fecerit.
Et landabilit̾ ꝯmemoralt᷑ in euͣngłio: q̃
corpus eiꝰ de cruce acceptũ. diligent atq
honorifice tegenddũ sepeliendũq curaruñ.

Expanded text:
tes maior affectus, nullo modo ipsa spernenda tes maior affectus, nullo modo ipsa spernenda sunt corpora, quae utique multo familiarius atque coniunctius quam quaelibet indumenta gestamus. haec enim non ad ornamentum uel adiutorium, quod adhibetur extrinsecus, sed ad ipsam naturam hominis pertinent. unde et antiquorum iustorum funera officiosa pietate curata sunt et exequiae celebratae et sepultura prouisa, ipsique, cum uiuerent, de sepeliendis uel etiam transferendis suis corporibus filiis mandauerunt. et Tobis sepeliendo mortuos deum promeruisse teste angelo commendatur. ipse quoque dominus die tertio resurrecturus religiosae mulieris bonum opus praedicat praedicandumque commendat. quod unguentum pretiosum super membra eius effuderit atque hoc ad eum sepeliendum fecerit. et laudabiliter commemorantur in euangelio qui corpus eius de cruce acceptum diligenter atque honorifice tegendum sepeliendumque curarunt.
Abbreviated transcription (Latin):
defendendã suscepimꝰ ciuitatẽ dei. Uerũp
tamen si sepulture curã etiã eoꝵ phyloso-¬
phi ꝯtempserunt: et sepe uniuersi gercitꝰ
dum ꝓ terrena patria morerent᷑. uͥ postea
iacerent ist quib bestiis esca fierent non
curarilut: licuitq dehac re poetis plausi¬
biliter dicere. telo tegitur qui non habet
urnam: qͣntominꝰ debent de corporib in¬
sepultis insultare xp̃ianis: quib et ipsiꝰ
tarnis m̃broꝵq om̃ium reformatio. non
solum ex terra. uerũ etiã ex alioꝵ elem̃to
rum secretissimo sinu. quo dilapsa cada-¬
uera recesserunt in temporis puncto red¬
clenda ce redintegranda ꝓmittit᷑: Nec ide¬
o tam̃ ꝯtempnenda et abicienda sunt
corpora defunctoꝵ maximeq iustoꝵ atꝙ
fidelium: quib tanqͣm organis et uasis
ad omĩa bona oꝑa sc̃s usus ẽ sp̃c. Si enĩ
pat̾na uestis et anulus ac siqͥd huimodi.
tanto carius ẽ posteris. qnto erga paren¬

Expanded text:
defendendam suscepimus ciuitatem dei. uerum defendendam suscepimus ciuitatem dei. uerum tamen sepulturae curam etiam eorum philosophi contemserunt. Et saepe uniuersi exercitus, dum pro terrena patria morerentur, ubi postea iacerent uel quibus bestiis esca fierent, non curarunt, licuitque de hac re poetis plausibiliter dicere: Caelo tegitur, qui non habet urnam. Quanto minus debent de corporibus insepultis insultare Christianis, quibus et ipsius carnis membrorumque omnium reformatio non srum secretissimo sinu, quo dilapsa cadauera recesserunt, in temporis puncto reddenda et redintegranda promittitur! Nec ideo tamen contemnenda et abicienda sunt corpora defunctorum maximeque iustorum atque fidelium, quibus tamquam organis et uasis ad omnia bona opera sancte usus est spiritus. si enim paterna uestis et anulus ac si quid huius modi tanto carius est posteris, quanto erga paren
Abbreviated transcription (Latin):
latilib celi: carnes sc̃oꝵ tuoꝵ bestus t̾re.
Effuderunt sanguinẽ eorum sic̃ aquam.
in circuitu iherłm: et ñ erat qui sepelirt.
S magis ad exaggerandã crudelitatem:
eoꝵ qui ista fecerunt: non ad eoꝵ infeli¬
citatem qui ista ꝑpessi sunt. Qͣmius enĩ
hec in conspectu homĩnũ dura et dira ui¬
deant᷑. s p̃ciosa in conspectu dñi mors
fanctoꝵ eius. POroinde ista õmĩa ĩclest cu¬
tatio funer̃is. conditio sepulture. pomissa
exequiaꝵ: magis sunt uiuorũ solatia qͣm
subsidia mortuoꝵ. Si aliquid ꝓdest ĩpio
sepulturã preciosa: oberit pio uilis aut nł¬
la. Preclaras exequias in ospectu hominũ.
purpurato illi diuiti exhibuit turba fa-¬
mulorũ: s multo clariores in ꝯspectu dñi.
ulceroso ille pauꝑi minist̾ium prebuit
angełoꝵ:. qui eum ñ extulerunt in marmo¬
reum tumulum: s in abrahe gremium
sustulerunt. Eident hec illi: ꝯtra quos

Expanded text:
latilibus caeli, carnes sanctorum tuorum bestiis terrae; latilibus caeli, carnes sanctorum tuorum bestiis terrae; effuderunt sanguinem eorum tamquam aquam in circuitu Hierusalem, et non erat qui sepeliret, sed magis ad exaggerandam crudelitatem eorum, qui ista fecerunt, non ad eorum infelicitatem, qui ista perpessi sunt. quamuis enim haec in conspectu hominum dura et dira uideantur, sed pretiosa in conspectu domini mors sanctorum eius. proinde ista omnia, id est curatio funeris, conditio sepulturae, pompa exequiarum, magis sunt uiuorum solacia quam subsidia mortuorum. si aliquid prodest inpio sepultura pretiosa, oberit pio uilis aut nulla. praeclaras exequias in conspectu hominum purpurato illi diuiti turba exhibuit famulorum, sed multo clariores in conspectu domini ulceroso illi pauperi ministerium praebuit angelorum, qui eum non extulerunt in marmoreum tumulum, sed in Abrahae gremium sustulerunt. rident haec illi, contra quos
Abbreviated transcription (Latin):
dunt. animã autẽ non possunt occiderẽ.
si qͥcqͣm obẽet future uite qͥcq̃d inĩmici.
de corporib occisoꝵ facere uoluissent: iͥ
forte quispiã sic absurdus ẽ. ut ꝯtendatꝰ
eos qui corpꝰ occidunt. ñ debere timeri
ante mortẽ ne corpus occidant: ⁊ timeri
debere post morte. ne corpus occisũ sepeli.¬
ri non sinant. Falsum ẽ ergo qͦd ait. qui
corpus occidunt et postea ñ habent quid
faciant: si habent tanta que de cadaueri¬
bus faciant  Absit ut fassum sit: quod
ueritas dixit. Dictum ẽ enim aliqͥd eos
facere cũ occidunt: quia in corpore sensꝰ.
est occidendo. Postea uͦ nichil habere qͥd
faciant: quia nullus sensus ẽ in corpore
occiso. Multa itaq corpora xp̃ianoꝵ t̾ra
non texit: s nullũ eoꝵ quisqͣm a celo et
derra separauit: qͣm totum implet pre¬
sentia sui. qui nouit unde resuscitet qͦd
creauit. Dicitur quidem in psalmo. Po¬
suerunt mortalia seruoꝵ tuoꝵ escas u̾o¬

Expanded text:
dunt, animam autem non possunt occidere, dunt, animam autem non possunt occidere, si quidquam obesset futurae uitae quidquid inimici de corporibus occisorum facere uoluissent. nisi forte quispiam sic absurdus est, ut contendat eos, qui corpus occidunt, non debere timeri ante mortem, ne corpus occidant, et timeri debere post mortem, ne corpus occisum sepeliri non sinant. falsum est ergo quod ait: qui corpus occidunt et postea non habent quid faciant, si habent tanta, quae de cadaueribus faciant? absit, ut falsum sit quod ueritas dixit. dictum est enim aliquid eos facere, cum occidunt, quia in corpore sensus est occidendo, postea uero nihil habere quod faciant, quia nullus sensus est in corpore occiso. multa itaque corpora Christianorum terra non texit, sed nullum eorum quisquam a caelo et terra separauit, quam totam inplet praesentia sui, qui nouit unde resuscitet quod creauit. dicitur quidem in psalmo: posuerunt mortalia seruorum tuorum escam uo
Abbreviated transcription (Latin):
haberent securi õccumberent xp̃iani.
nec capillũ capitis eoꝵ asserat ꝑiturũᷤ
exhortans ne timeant eos qui cũ corpꝰ
octiderint ampliꝰ non habent qͥd faciat:
Unde in primo libro de ciuitate dei
satis qͣntum existimo sum locutus:
ut eoꝵ dentẽ retunderẽ. qui barbaricã
uastitatẽ precipue qͣm nuꝑ roma ꝑpes¬
sa est: xp̃ianis temporib imputando.
etiam id obiciunt. quod suis illic non
subuenerit xp̃c. Quib cũ responsum
fuerit animas ficseliũ ꝓ sue fidei meri¬
tis ab illo fuisse susceptas: insultant
de cacdauerib insepultis. T̃otum itaq
istum de sepustura locum: tierbis talib
expluaui. At enim in tanta inqͣm strage
cadauerũ: nec fepeliri potuerunt. Neq.
istud pia fides nimiũ reformidat. denens
predictum. nec absumentes bestias resur¬
recturis corporib obfuturas: quoꝵ cã¬
pillus capitis ñ ꝑibit. Nullomͦ. diceret
ueritas. nolite timere eos qui corpꝰ oceĩ¬

Expanded text:
haberent, securi occumberent christiani, haberent, securi occumberent christiani, nec capillum capitis eorum adserat periturum, exhortans ne timeant eos, qui cum corpus occiderint, amplius non habent quid faciant? unde in primo libro de \'Ciuitate dei\' satis, quantum existimo, sum locutus, ut eorum dentem retunderem, qui barbaricam uastitatem, praecipue quam nuper Roma perpessa est, Christianis temporibus inputando etiam id obiciunt, quod suis illic non subuenerit Christus. quibus cum responsum fuerit animas fidelium pro suae fidei meritis ab illo fuisse susceptas, insultant de cadaueribus insepultis. totum itaque istum de sepultura locum uerbis talibus explicaui. At enim in tanta, inquam, strage cadauerum nec sepeliri potuerunt. neque istud pia fides nimium reformidat, tenens praedictum nec absumentes bestias resurrecturis corporibus obfuturas, quorum capillus capitis non peribit. nullo modo diceret ueritas: nolite timere eos, qui corpus occi
Abbreviated transcription (Latin):
non parua est uniuerse eccł̃ie que in hacꝰ
consuetudine claset auctoritas. Ubi in
precib legitur sacerdotis que dño deo ad
eius altare fundunt᷑: locum suũ habes
etiam cõmendatio mortuoꝵ. S utrũ aliq̃o
ꝓsit anime mortui loclis corporis sui: o¬
posius inqͥrendum ẽ. Ac pͥmũ utrum.
intersit aliqͥd ad inferendã uł augen¬
Damaniseriã post hanc uitam. spiriti¬
bus hominũ. si eoꝵ corpora sepulta ñ
fu̾erint: ñ scdm opinionẽ ut cũq uul-¬
gatam. s potiꝰ scd̃m religionis nr̃e sã¬
cras litteras est udendum. Seq enĩ
credendũ est sicut apud maronẽ legi¬
tur. insepultos a nauigando atq tran¬
seundo inferno amne ꝓhiberi. quia
scilicet nec ripas datur horrendas ⁊
rauca fluenta transportare. priusqͣm
sedib ossa quieuerint. Quis cor xp̃i¬
anum inclinet hiis poeticis fabulosis¬
q figmentis. cũ dñs ihc ut uit̾ manus
inimicoꝵ qui eoꝵ corpora in potestate

Expanded text:
non parua est uniuersae ecclesiae quae in hac non parua est uniuersae ecclesiae quae in hac consuetudine claret auctoritas, ubi in precibus sacerdotis quae domino deo ad eius altare funduntur locum suum habet etiam commendatio mortuorum. Sed utrum aliquid prosit animae mortui locus corporis sui, operosius inquirendum est. ac primum utrum intersit aliquid ad inferendam uel augendam miseriam post hanc uitam spiritibus hominum, si eorum corpora sepulta non fuerint, non secundum opinionem utcumque uulgatam, sed potius secundum religionis nostrae sacras litteras est uidendum. neque enim credendum est, sicut apud Maronem legitur, insepultos nauigando atque transeundo inferno amne prohiberi, quia scilicet nec ripas datur horrendas et rauca fluenta transportare prius, quam sedibus ossa quierunt. quis cor christianum inclinet his poeticis fabulosisque figmentis, cum dominus Iesus, ut inter manus inimicorum, qui eorum corpora in potestate
Abbreviated transcription (Latin):
siue ꝓhiis quoꝵ tam bona. ut talib ñ.
indigeant adiumentis. Genere gͥ uite.
qͥs gessit quisꝙ ꝑ corpus efficit᷑: ut ꝓsut̃
uel ñ ꝓsint quecũq ꝓ illo pie fiunt. cũ
reliquerit corpꝰ. slam meritũ ꝑ qͦd ista
prosint. si nullũ comparatĩr est in hac
uita: frustra post hanc querit᷑ uitam.
Ita fit. ut neq inaniter eccłia uel suoꝵ
cura ꝓ defunctis qͦd potuerit religioniꝰ
impendat: et tam̃ ferat unꝰ quisq sed̃m
ea que ꝑ corpus gessit. siue bonum siue
malum: reddente deo unicuiq scd̃m
oꝑa eiꝰ. Ut enim hoc quod impenditur
possit ei ꝓdesse post corpus: in ea uita¬
est ad qͥsitum qͣm gessit in corpore. Pote¬
rat inquisitioni tue sufficere mea bre¬
uis ista responsio: s que alia moueart
quib respondendũ existimo parũper
attencde. In machabeoꝵ libris legiꝰ ob¬
latum ꝓ mortius sacrificiũ. S et si nu¬
qͣm inscripturis ueterib om̃ino legeret.

Expanded text:
sive pro his quorum tam bona, ut talibus non sive pro his quorum tam bona, ut talibus non indigeant adjumentis. Genere igitur vitae quod gessit quisque per corpus, efficitur ut prosint vel non prosint quaecunque pro illo pie fiunt cum reliquerit corpus. Nam meritum per quod ista prosint si nullum comparatum est in hac vita, frustra post hanc quaeritur vitam. Ita fit ut neque inaniter Ecclesia, vel suorum cura pro defunctis quod potuerit religionis impendat; et tamen ferat unusquisque secundum ea quae per corpus gessit, sive bonum, sive malum, reddente Deo unicuique secundum opera ejus. Ut enim hoc quod impenditur possit ei est adquisitum, quam gessit in corpore. Poterat inquisitioni tuae sufficere mea breuis ista responsio; sed quae alia moueant, quibus respondendum existimo, parumper adtende. in Machabaeorum libris legimus oblatum pro mortuis sacrificium. sed et si nusquam in scripturis ueteribus omnino legeretur,
Abbreviated transcription (Latin):
conici possit homini ꝓdesse post mortem.
si ficde suoꝵ humando eiꝰ corpori talis ꝓui¬
ueat᷑ locus: in quo appareat opitulatio ⁊̃
isto modo quesita sc̃õꝵ. S cũ hec ita sint:
quomͣ huic opinioni contrarium non sit
nal xp̃i . ui. referat unusqͥsq scđm ea que
ꝑ corpus gessit. siue bonum. siue malum.
non te satis uidere significas. Hec quippe
apłica sententia ante mortẽ ammonet fie¬
ri. qͦd possit ꝓdesse post morte: non tunc
qͣndo iam recipiendum est qͦd qͥsq gesserit
ante mortẽ. Herum hec ita soluitur: q̃stio
qͣm quodam uite genere adquirit᷑ dũ in
hoc corpore uiuit᷑: ut aliqͥd adiuuent ista
defunctos. Ac ꝑ hoc sccłm ea que ꝑ corpꝰ
gesserunt: eis que post corpꝰ religiose ꝓ
illis facta fuerint abiuuantur. Sunt e-¬
nim quos nichil om̃ino adiuuant ista.
siue ꝑ eis fiant quoꝵ tam mala sunt me¬
rita. ut nec talib digni sint adiuuari:

Expanded text:
conici possit, homini prodesse post mortem, conici possit, homini prodesse post mortem, si fide suorum humando eius corpori talis prouideatur locus, in quo appareat opitulatio etiam isto modo quaesita sanctorum. Sed cum haec ita sint, quomodo huic opinioni contrarium non sit nal Christi, ut ferat unusquisque secundum ea quae per corpus gessit, siue bonum siue malum, non te satis uidere significas. haec quippe apostolica sententia ante mortem admonet fieri quod possit prodesse post mortem. non tunc, quando iam recipiendum est quod quisque gesserit ante mortem. uerum haec ita soluitur quaestio, quoniam quodam uitae genere adquiritur, dum in hoc corpore uiuitur, ut aliquid adiuuent ista defunctos, ac per hoc secundum ea quae per corpus gesserunt eis quae post corpus religiose pro illis facta fuerint adiuuantur. sunt enim, quos nihil omnino adiuuant ista, siue pro eis fiant, quorita, ut nec talibus digni sint adjuvari;
Abbreviated transcription (Latin):
iu sanctitati tue coep̃e
uenerande pauline rescͥp¬
torum debitor fui: ex quo
mͥ scripsisti ꝑ homines filie
nr̃e religiosissime flore. q̃¬
rens a me utrum ꝓsit cuiq post mortem.
qͦd corpus eiꝰ apud sc̃i alicuiꝰ memoriã sepe-¬
litur. Hoc enim a te uidua memorata pe-¬
tiuerat. ꝓ defuncto in eis partib suo filio:
et rescripseras consolans eam. idq etiam
mlintians de cadauere fidelis uiuenis cy¬
negii. qͦd mat̾no et pio affectu desilerauit
esse completũ: ut sclicet in beatissimi feliciᷤ
confessoris basilica poneret᷑. Qua occasione
factum ẽ. ut ꝑ eosclem ꝑlatores lutterarũ
tuarũ. etiam m scriberes ingerens huiꝰcemo¬
di questionẽ: atꝙ ut responderem qͥb inde
m uicderet᷑ exposcens: nec tacens ipse quid
sentias. Nam dicis uideri tibi. ñ ẽe inaneᷤ
motus ãnimoꝵ religiosoꝵ atꝙ fidelium: ꝓ
sius ista curantium. Adungis etiam ua¬
care non posse. qͦd uniuersa ꝓ defunctis
eccłia supplicare consueuit: ut hinc ⁊ illud

Expanded text:
iu sanctitati tuae, coepiscope uenerande Pauline, rescriptorum debitor fui, ex quo mihi scripsisti per homines filiae nostrae religiosissimae Florae, quaerens a me, utrum prosit cuique post mortem, quod corpus eius apud sancti alicuius memoriam sepelitur. hoc enim abs te uidua memorata petiuerat pro defuncto in eis partibus suo filio et rescripseras consolans eam: idque etiam nuntians de cadauere fidelis iuuenis Cynegii, quod materno et pio affectu desiderauit, esse conpletum, ut scilicet in beatissimi Felicis confessoris basilica poneretur. qua occasione factum est, ut per eosdem perlatores litterarum tuarum etiam mihi scriberes, ingerens huiusce modi quaestionem, atque ut responderem quid inde mihi uideretur, exposcens nec tacens ipse quid sentias. nam dicis uideri tibi non esse inanes motus animorum religiosorum atque fidelium pro suis ista curantium. adiungis etiam uacare non posse, quod uniuersa pro defunctis ecclesia supplicare consueuit, ut hinc et illud
Abbreviated transcription (Latin):
tuo. s tam̃ resurrecturo et in et̾nitate man¬
suro. impensũ eiꝰmodi officium. sit etiã quo¬
Damm eiuscdem fidei testimoniũ: Quod uͦ
quisꝙ apud memorias martyrũ sepelitur.
hoctantũ mͥ uidet᷑ ꝓdesse. defuncto: ut com¬
mencdans eum etiã martyrũ patrocinio. af¬
fectus ꝓ illo supplicatõis augeat᷑. Habes ad
ea que a me putasti ẽẽ querenda: qualem
reddere potui responsionẽ meã. Que si ul¬
tra qm sat ẽ ꝓlixa est: da ueniã. Id enum
factum ẽ : amore diutius loquendi tecũ.
Hunc gͦ librũ quẽ admodũ acceꝑit uene¬
rabilis dilectio tua: peto rescriptis tuis no¬
uerim. Quẽ tibi plator eiꝰ faciet sine dubio
anus: quẽ ꝑtuas litteras ꝯgnitũ toto corde
suscepi. inuitusq dimisi. Mustũ enĩ nos
in caritate xp̃i sua p̃sentia ꝯsolatꝰ est: et
cor meũ tanta distenduit: ut nisi ip̃o as¬
sidue cõmonente non sinerer obliuisci. pro¬

Expanded text:
tuo, sed tamen resurrecturo et in aeternitate mantuo, sed tamen resurrecturo et in aeternitate mansuro inpensum eius modi officium sit etiam quodam modo eiusdem fidei testimonium! quod uero quisque apud memorias martyrum sepelitur, hoc tantum mihi uidetur prodesse defuncto, ut commendans eum etiam martyrum patrocinio affectus pro illo supplicationis augeatur. Habes ad ea, quae a me putasti esse quaerenda, qualem reddere potui responsionem meam: quae si ultra quam sat est prolixa est, da ueniam; id enim factum est amore diutius loquendi tecum. hunc ergo librum quemadmodum acceperit uenerabilis dilectio tua, rescriptis tuis nouerim, quem tibi perlator eius faciet sine dubio anus, quem per tuas litteras cognitum toto corde suscepi inuitusque dimisi. multum enim nos in caritate Christi sua praesentia consolatus est et, cor meum tanta distendunt, ut nisi ipso assidue commonente me non sinerer oblivisci, pro
Abbreviated transcription (Latin):
orationũ. siue elemosinaꝵ sacrificiis sol¬
lempnit̾ supplicamꝰ: qͣmius ñ ꝓ quibus
fiunt om̃ib ꝓsint: s eis tantũ quib dũ
uiuunt cõparatur ut ꝓsint. S quia nõ
discernimꝰ qui sint. oportet ea ꝓ regenera¬
tis om̃ib facere: ut nulius eoꝵ pret̾mittat᷑.
ad quos hec beneficia possint et debeant ꝑ¬
uenire. Meliꝰ enim suꝑerunt ista eis quib¬
nec obsunt nec ꝓsunt: qm eis deerunt qͥb
ꝓsunt. Diligentiꝰ tam̃ facit hec quisq pro
necessariis sius: quo ꝓ illo fiat similit̾ a suiᷤ.
Corpori autẽ humando quicq̃d impendit᷑.
non est presidiũ salutis. s humanitatis offi¬
cium: scclm affectum quo nemo unqm car¬
nem suã odio habet. Unde oportet ut qͣm
potest ꝓ carne ꝓximi curã gerat: cũ ille inde
recesserit qui gerebat. Et si hec faciunt. qui
carnis resurrectõem ñ credunt: qͣntomag̾
debent facere qui credunt ut corpori mor¬

Expanded text:
orationum siue elemosynarum sacrificiis solorationum siue elemosynarum sacrificiis sollemniter supplicamus, quamuis non pro quibus fiunt omnibus prosint, sed eis tantum quibus dum uiuunt conparatur, ut prosint. sed quia non discernimus, qui sint, oportet ea pro regeneratis omnibus fad quos haec beneficia possint et debeant pervenire. Melius enim supererunt ista eis quibnec obsunt nec prosunt, quam eis deerunt, quibus prosunt. diligentius tamen facit haec quisque pro necessariis suis, quo pro illo fiat similiter a suis. corpori autem humando quidquid inpenditur, non est praesidium salutis, sed humanitatis officium secundum affectum, quo nemo umquam carnem suam odio habet unde oportet ut quam potest pro carne proximi curam gerat. cum ille inde recesserit qui gerebat. et si haec faciunt, qui carnis resurrectionem non credunt, quanto magis debent facere qui credunt, ut corpori mor
Abbreviated transcription (Latin):
possint uł quib signis possint a nob̃ duo
ista discerni. an ea sentire ac diiudicare ñ
ualeat. nisi qui habet illud donũ ꝑ dei
sp̃m uiuidentẽ ꝓpria uniciuꝙ ꝓut uult.
dissereret mͥ ut arbitror ille ioh̃es hec om̃ia
sicut uellem: ut aut eo docente discerem.
et ea que audirẽ uera et certa ꝯgnoscerẽ¬
ẽe: aut ego crederẽ que nescirẽ illo dicen¬
te que sciret. Eͦd si mͥ forsitan de sc̃a
scriptura responderet.altiora tene que¬
sieris. ce fortiora te ne scrutatꝰ fueris: s q̃
tibi p̃cepit dñs illa cogita semꝑ: id etiam
gratanter acciꝑem. Non enĩ paruus est
fructꝰ. si aliqua obscura ce incerta que cõ¬
prehendere ñ ualemꝰ. clarũ saltem certũꝙ
uult discere putans ꝓdesse sisciat: discat
non obesse si nesciat. Que cũ ita sint. ñ ex¬
istimemꝰ ad mortuos ꝓ quib curã gerimꝰ
ꝑuenire: nisi qͦd ꝓ eis. siue altaris. siue

Expanded text:
possint uel quibus signis possint a nobis duo possint uel quibus signis possint a nobis duo ista discerni, an ea sentire ac diiudicare non ualeat, nisi qui habeat illud donum per dei spiritum diuidentem propria unicuique prout uult: dissereret mihi, ut arbitror, ille Iohannes haec omnia, sicut uellem, ut aut eo docente discerem et ea quae audirem uera et certa esse cognoscerem, aut ego crederem quae nescirem illo dicente quae sciret. quodsi mihi forsitan de sancta scriptura responderet ac diceret: altiora te ne quaesieris, et fortiora te ne scrutatus fueris, sed quae tibi praecepit dominus, illa cogita semper, id etiam gratanter acciperem. non enim paruus est fructus, si aliqua obscura et incerta, quae conprehendere non ualemus, clarum saltem certumque uult discere putans prodesse si sciat, discat non obesse, si nesciat. Quae cum ita sint, non existimemus ad mortuos, pro quibus curam gerimus, peruenire, nisi quod pro eis siue altaris siue
Abbreviated transcription (Latin):
nias ip̃e nesciret. Quodlibet hoꝵ mͥ
responderet ille homo dei: et de mar¬
tẏrib ab illo ꝑgerem querere. utrum
ipsi assint in somnis. uł quocũq alio
modo uidentib eos in qua fig̾a uolue¬
rint. ce maxime qͣnͣdo ab eis se torqueri de¬
mones in hominib ꝯfitent᷑. et rogant eos
ut parcant sibi: an ista fiant dei nutu ꝑ an-¬
gelicas potestates. in honorẽ ꝯmendatõemq
scõꝵ ad utilitatẽ hominũ: illis in summa
quiete positis. ce ad alia longe meliora uisa
uacantib: seorsum a nobis. orantibꝙ pro
nobis. Nam mediolani apud scõs ꝓthastũ
et geruasiũ martyres. expresso nomine sic̃
defunctoꝵ quos eodem modo ꝯmemorabatt̃.
adhuc uiuum demones ep̃m confitebant᷑
ambrosiũ: atq ut sibi parceret obsecrabãt:
illo aluid agente: atꝙ hoc cũ ageret᷑ nesci¬
ente. An uͦ aliqͣndo ꝑ ip̃am p̃sentiã marty¬
rum fiant ista. aliqͣndo ꝑ angłoꝵ. ce utrũ

Expanded text:
nias ipse nesciret. quodlibet horum mihi nias ipse nesciret. quodlibet horum mihi responderet ille homo dei, et de martyribus ab illo pergerem quaerere, utrum ipsi adsint in somnis uel quocumque alio modo uidentibus eos in qua figura uoluerint, et maxime quando ab eis se torqueri daemones in hominibus confitentur et rogant eos, ut pareant sibi, an ista fiant dei nutu per angelicas potestates in honorem commendationemque sanctorum ad utilitatem hominum illis in summa quiete positis et ad alia longe meliora uisa uacantibus seorsum a nobis orantibusque pro nobis; nam Mediolani apud sanctos Protasium et Geruasium martyres expresso nomine sicut defunctorum, quos eodem modo commemorabant, adhuc uiuum daemones episcopum confitebantur Ambrosium atque ut sibi parceret obsecrabant illo aliud agente atque hoc cum ageretur omnino nesciente; an uero aliquando per ipsam praesentiam martyrum fiant ista, aliquando per angelorum; et utrum
Abbreviated transcription (Latin):
nobilis: ce dignissimꝰ credi. S si illũ sc̃m
monachu ipse uidissem. quia sicut fert᷑
patientissime int̾rogabat᷑. et sapientissi¬
me respondebat: quesissem ab eo qͦd ad
istam ꝑtinet q̃stionem: utrũ ip̃e ad illã
feminã ueniss in somnis. idest sp̃c eiꝰ in
effigie corporis sui. sicut nos iꝑsos in ef¬
figie nr̃i corporis sompniamꝰ : an ip̃o ali¬
ud agente. uł si dormiebat aliud somp¬
niante. siue ꝑanglm. siue quocumq
alio modo in mulieris sompnio talis
uerit. Si enim ipse intͥfuit sompnian¬
t. mirabili gr̃a utiꝙ id potuit ñ nat᷑a:
et dĩ munere. ñ ꝓpria facultate. Si
autẽ ipso aliud agente siue dormien¬
te. ⁊ uisis aliis occupato. eũ mulier ui¬
dit in somnis: ꝑfecto tale aliqͥd factũ
est. qͣle illud ẽ quod in apłoꝵ actibus
legimꝰ. ubi dñs iħc loquit᷑ annanie de
saulo. et indicat ei qͦd saulus uidit
ad se uenientẽ annaniã: cũ hoc anna¬

Expanded text:
nobilis et dignissimus credi. sed si illum sanctum nobilis et dignissimus credi. sed si illum sanctum monachum ipse uidissem, quia, sicut fertur, patientissime interrogabatur et sapientissime respondebat, quaesissem ab eo, quod ad istam pertinet quaestionem, utrum ipse ad illam feminam uenisset in somnis, id est spiritus eius in effigie corporis sui, sicut nos ipsos in effigie nostri corporis somniamus, an ipso aliud agente uel, si dormiebat, aliud somniante siue per angelum siue quocumque alio modo in mulieris somnio talis uerit. si enim ipse interfuit somnianti, mirabili gratia utique id potuit, non natura, et dei munere, non propria facultate; si autem ipso aliud agente, siue dormiente et uisis aliis occupato, cum mulier uidit in somnis, profecto tale aliquid factum est, quale illud est, quod in apostolorum Actibus legimus, ubi dominus Iesus loquitur Ananiae de Saulo et indicat ei, quod Saulus uidit ad se uenientem Ananiam, cum hoc Ana