comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
una de sex mansiuncuł suꝑ ripã iordanis in late̾ pͥme man¬
uentũ fuerit due seqñtos de suꝑ scbunt᷑ in scd̾a mansione
int̾ p̃tacione aũ ⁊ ministĩo istax̾ mansionũ in alio forrassis
oꝑe quod de hac cadẽ archa face̾ cogitamꝰ laciꝰ que dicñda st̃
erequemꝰ ⁊ quare nat᷑alis lex egipto. seͥpta lęx deserto. gra uͦ
beit᷑. Hec adconstronẽ arce his qui plura face̾ aut ñ ualent
singła cornua eam contiugat  spacuĩ qd̾ cͥcũ ferencia es inclu¬
dit ẽ. orb̾t̾rt. In ħ spacio mappa mundi depingit᷑ ita ut cap̃
arce adorientẽ conu̾tat᷑ ⁊ finis eiꝰ occidute̾ contingat. ut mira¬
bili disposicione ab eodem pͥncipio decurrat sit᷑ locoꝵ cũ ordi¬
ne tempoꝵ. ⁊idẽ sit finis nũdi qui ẽ. fiuis scł. Conꝰ anꝰ ille
e̾euli qui in capite aree ꝓminet ad orientẽ ꝑadu᷑ ẽ qͣsi sinuis
habrahe ut pꝰ apparebit maicstate. de picta. Cotꝰ alt̾ qͥ ꝓmi¬

Expanded text:
una de sex mansiunculis super ripam Jordanis in latere primae manventum fuerit, duae sequentes desuper scribuntur in secunda mansione interpretatione autem, et mysterio istarum mansionum in alio fortassis opere, quod de hac eadem arca facere cogitamus, latius quae dicenda sunt exsequemur; et quare naturalis lex Aegypto, scripta lex deserto, gratia beatur. Haec ad constructionem arcae, his qui plura facere aut non valent, singula cornua eam contingat, et spatium quod circumferentia ejus includit, est orbis terrae. In hoc spatio mappa mundi depingitur ita ut caput arcae ad orientem convertatur, et finis ejus occidentem contingat, ut mirabili dispositione ab eodem principe decurrat situs locorum cum ordine temporum, et idem sit finis mundi, qui est finis saeculi. Conus autem ille circuli, qui in capite arcae prominet ad orientem, Paradisus est, quasi sinus Abrahae, ut postea apparebit majestate depicta. Conus alter, qui promi
Abbreviated transcription (Latin):
ad ilirłm. Q secł inesoma legit̃ qru pͥmꝰ inhac scala ẽ. hic aũ usꝰ dis¬
anctionẽ ñ ht̃. s unꝰ ductꝰ coloris abimo sursũ tͣint̾ qͥa contemplacio
uni formis ẽ. Isimplex. Itẽ a calore occioñtis abimo sursũ exuno la
uore se abscondunt. hic aũ uͥs de foris ab inio sursũ distinguit᷑. lxxuui.¬
g̃dibꝰ id ÷ ꝑ singłas scalas. xxui. uno minꝰ. Isti aũ g̃dꝰ significant
qd̾ enuangelio de remissione pecatoꝵ dr̃ septiiagies seperes. Septẽ cnĩ
uniuisitate significare sol Alius rei cui apponit᷑. undecĩ uͦ õnsgiio¬

Expanded text:
et in Esdra legitur, qui primus in hac scala est. Hic autem versus distinctionem non habet, sed unus ductus coloris ab imo sursum trahitur, quia contemplatio uniformis est, et simplex. Item a calore occidentis ab imo sursum ex uno lvore se abscondunt . Hic autem versus foris ab imo sursum distinguitur septud est per singulas scalas viginti sex uno minus. Isti autem gradus significant, quod in Evangelio de remissione peccatorum dicitur: Septuagies septies . Septem enim universitatem significare solent illius rei, cui apponuntur. Undecim vero
Abbreviated transcription (Latin):
latꝰ ab eode angulo sursiĩ sc̃ba ad pͥmã sealã sio Hic ascendũt hii
qui pͥꝰ ignoranciã ꝓͥmã cognicionẽ dĩ inereatis accipiunt docẽ¬
te scͥptã ⁊ dicente. In pͥncipio fec̾ d̃s celũ ⁊t̾rã ⁊c̃. Quia genesis
qd̾ sigin̾eat ta in oꝑib dĩ admiranda. uidł in m̃sitatẽ. pulcͥtudinẽ
itilitatẽ. In m̃sitas ad potn̾ciã. pulcͥtudo ad sapienciã. itilitas ad de¬
nignitatẽ ꝑtinet. Que si qͥs pleniꝰ nosse uoluerit inspiciat t̾ctatũ
quẽ fecimꝰ qui intitulat᷑ de tͥb dieb. In scd̾a scala sc scbit᷑. ħ ascendt̃
hii qui ad instreucionẽ recte iuendi meditacioni diuine legis in¬
uiglant audientes sc̃ptãni dicñtẽ. Ecce constuite ut euellas ⁊ des¬

Expanded text:
scribo ad primam scalam sic: Hic ascendunt hi qui per ignorantiam primam cognitionem Dei in creaturis accipiunt, docente Scriptura et dicente: In principio fecit Deus coelum et terram . Quia Genesis d significat tria in operibus Dei admiranda, videlicet immensitatem, pulchritudinem, utilitatem. Immensitas ad potentiam, pulchritudo ad sapientiam, utilitas ad benignitatem pertinet. Quae si quis plenius nosse voluerit, inspiciat tractatum, quem fecimus, cui titulus est de tribus diebus. In secunda scala sic scribitur: Hic ascendunt ii qui ad institutionem recte vivendi meditationi divinae legis invigilant, audientes Scripturam dicentem: Ego constitui te ut evellas, et des
Abbreviated transcription (Latin):
t̾natĩ ꝑ singłas scalas. quasi . lx. fortes qui ambuit̃ lectulũ salomo
guł mundi fide tͥnitatis inbuti ꝗ doctͥna euangłica ãfrigore ori¬
entis sursũ scͥpti sut .xxx. libri diuine pagine ꝑordine insingłis
diniati. ⁊ unꝰ qͥsq libroꝵ extiꝰ t̾b gͣdib distinguit᷑ pp̾ tͥ plicẽ intelli¬
genciã .i. hystoriã. allegoriã. tͦ pologiã. Ex alt̾a parte scalaꝵ ab eod̃
angło sursũ scͥbit᷑. ad pͥmã quidẽ scallã sic. B ascendt̃ tim̾tes ge¬
hennã uocante saia ⁊⁊ dicente. U̾inis coꝵ ñ moriet᷑ ⁊ ignis eoꝵ
ĩ extinguet̾. iõ aũ ħ de ysaia dr̃ quia ipe in ista scala supp̾mus¬

Expanded text:
natim per singulas scalas quasi sexaginta fortes qui ambiunt lectulum Salomongulis mundi fide Trinitatis imbuti et doctrina evangelica. A frigore orientis sursum scripti sunt triginta libri divinae paginae per ordinem in singulis  gradibus distinguitur, propter triplicem intelligentiam, id est historiam, allegoriam, tropologiam. Ex altera parte scalarum ab eodem angulo sursum scribitur ad primam quidem scalam: Hic ascendunt timentes gehennam, vocante Isaia et dicente: Vermis eorum non morietur, et ignis eorum non exstinguetur . Ideo autem hoc de Isaia d
Abbreviated transcription (Latin):
la m̃cio ꝑtinq ad p̾sertẽ miseriã. carm̃ ad futam głam .ue. adge¬
hennã. Ioportet ut qui ꝑtimorẽ ꝓficunt ñ solum gehennã ti¬
meant s ⁊dep̃senti iiscria doleant. ⁊ futãm głamꝰ diligant.s
tñ in hac scala timor pͥncipał ẽ. In sed̾a scala scbit᷑ sit. huc ascẽ¬
dunt lugentes p̃sentis uite exiliũ pp̾nasa domꝰ dnĩ que captiua

Expanded text:
Lamentatio pertinet ad praesentem miseriam, carmen ad futuram gloriam, vae ad gehennam. Et oportet ut qui per timorem proficiunt, non solum gehennam timeant, sed et de praesenti miseria doleant, et futuram gloriam diligant. Sed tamen in hac scala timor principalis est. In secunda scala scribitur sic: Hic ascendunt lugentes praesentis vitae exsilium, propter vasa domus Domini, quae captiva
Abbreviated transcription (Latin):
grã. In inferiori late̾ pͥme mansioni in scbo recta. scd̃e utił. t̾cie mã¬
soni necessaria. Quatinꝰ ħultina disposicio sup̾dictis singuł
responideat sic: recta fides. utił spes. necessaria caritas Itẽ recta
sciencia. ut & disciplina. necessaria bonitas. Itẽ recta nat᷑a. utib lex.
necessaria gra. Sc̃ alie diffen̾cie ad huc quib altitudo arce distra¬

Expanded text:
a. In inferiori latere primae mansioni inscribitur recta, secundae utilis, tertiae necessaria. Quatenus haec ultima dispositio supradictis singulis respondeat sic habe, recta fides, utilis spes, necessaria charitas. Item recta scientia, utilis disciplina, necessaria bonitas. Item recta natura, utilis lex, necessaria gratia. Sunt aliae differentiae adhuc, quibus altitudo arcae distin
Abbreviated transcription (Latin):
liq̃ humani gnis muleitudo nec p̃cepcionib diuinis nec humanis
institucionib regebant᷑. s erat lex uniciq sua uoliutas. ⁊ dũ
in puae licuit quieqͥd placuiss. ħ potissimũ quisq sequebat᷑ qͥeũ
natalis motꝰ siue carnałꝰ Mconcupiscenciã siue rõnis d qnͣdã formã¬

Expanded text:
liqua humani generis multitudo nec praeceptionibus divinis, nec humanis liqua humani generis multitudo nec praeceptionibus divinis, nec humanis institutionibus regebatur, sed erat lex unicuique sua voluntas, et dum impune licuit quidquid placuisset, hoc potissimum quisque sequebatur, quo eum nat
Abbreviated transcription (Latin):
nat᷑ał leg̃ cuis iste tres manerie bominũ fuerint. Erant enĩ¬
tc̃ homines iti pauci quidẽ ⁊ pene ad huc mundo incognta qͦs¬
ds̃ ꝑ spm̃ scmñ ad amorẽ suũ accend̾at quib q̃ sepe uisibilit ap¬
parens ⁊ muruis se collocucionib familiarẽ p̃stans uiam uitatis
loqñdͦu foris ⁊ int̾ aspirando pate fec̃. Isti honinies gre̾ erant.
Crat rursꝰ aliud genus hominũ qui iꝰtos istos familiarꝰ nouer̾. ł
ex affinitate gn̾is ł ex ꝓͥnquintate conu̾sacionis qui cũ ex dictis eoꝵ
⁊ fcu̾s multa exempla adi̾ticiã ⁊ disciplinã moꝵ ꝑtinenciã didicis¬
sent ñ adiuitutẽ s ad qnͣdã uite hꝰ bonestatẽ eos imitati sunt. Da¬
los erant oñs religiosioꝵ uiroꝵ mali filii. ł asfiues siue q quic̾q
fanuliares qui disciplinã eoꝵ ñ ꝑ amorẽ si ꝑ quandã uiuendi cõ¬
suerudinẽ tenuer̃. ⁊ eiꝰ mõi quasi homines scripte legis erant. Re¬

Expanded text:
naturalis omnes istae tres maneries hominum fuerint. Erant enim homines tunc justi pauci quidem, et pene adhuc mundo incogniti, q sanctum ad amorem sui accenderat, quibus etiam saepe visibiliter apparens, et mutuis se collocutionibus familiarem praestans viam veritatis, et loquendo foris, et intus aspirando patefecit. Isti homines gratiae erant. Erat rursus aliud genus hominum, qui justos istos familiarius noverunt, vel ex affinitate generis vel ex propinquitate conversationis, qui cum ex dictis eorum, et factis multa exempla ad justitiam et disciplinam morum pertinentia didicissent, non ad virtutem, sed ad quamdam vitae hujus honestatem eos imitati sunt. Tales erant omnes religiosorum virorum mali filii, vel affines, sive etiam quicunque familiares, qui disciplinam eorum non per amorem, sed per quamdam vivendi consuetudinem tenuerunt, et ejusmodi quasi homines scriptae legis erant. Re
Abbreviated transcription (Latin):
in sinistrũ continuo ductu sine tn̾sposicione duas itide̾ tͣbes ꝓten¬
cubitoꝵ erit longtoudo eiꝰ. de cont᷑ in sinistͦ latẽ in parte pͥma
pono tempꝰ natalis legis. in scd̾a tempꝰ scͥꝑte leg̾. Int̾eia tempꝰ gr̾e ut
quasi pͥmus centenarius sit rempꝰ nat᷑alis legis. scd̾̃ni tempꝰ scͥpte le¬
gis t̾cuis tempꝰ grẽ. Insuꝑiori parte adext̾ late usq ad sinistrũ sc¬
po quinqͣguta cubieoꝵ latitudo eiꝰ. Ccont᷑ inĩferiori late̾ quasi ex¬
posicionẽ huniꝰ tituli scͥbo. uniu̾sitas fideliũ sub uno capite xͦ. In
suꝑiori quoq eornu suꝑ capita duar̃ tͣbiũ que in longitudinẽ ua¬
dunt pono monssyon. in sinistꝰ larẽ aquilouis. subt̾ cont᷑ mediũ.
ciuitas regis magni. Dextre nãq tͣbes gemine significant mõtẽ

Expanded text:
in sinistrum continuo ductu sine transpositione duas ibidem trabes protencubitorum erat longitudo ejus. Econtrario in sinistro latere in parte prima pono tempus naturalis legis, in secunda tempus scriptae legis, in tertia tempus gratiae, ut quasi primus centenarius sit tempus naturalis legis, secundus tempus scriptae legis, tertius tempus gratiae. In superiori parte a dextro latere usque ad sinistrum scribo, quinquaginta cubitorum latitudo ejus. Econtrario in inferiori latere quasi expositionem hujus tituli scribo, universitas fidelium sub uno capite Christo. In superiori quoque cornu super capita duarum trabium, quae in longitudinem vadunt, pono mons Sion; in sinistro, latera aquilonis, subtus contra medium, civitas Regis magni. Dextrae namque trabes geminae significant montem
Abbreviated transcription (Latin):
iͤ scͥpte iogis. ⁊ homines grẽ. ut quod de bis dm̃s ex ꝓposita distincti¬
one singłoꝵ facilius colligamꝰ. Natã tͥb modis in sac̃ sc̃pt᷑a accipi
solet ꝓ illo scł integͦ ⁊ in corrurto bono in quo conditꝰ fuit pͥmꝰ hõ
scd̾m quã accepcionẽ diñs omĩa natałr et̾ bona. deinꝰ ꝓ illa corrup¬
ciono peccĩ inqua nascim᷑ scd̾m quã dic̃ apłs. nata filĩ ire sumꝰ. id

Expanded text:
 scriptae legis et homines gratiae, ut quod de his dicimus ex proposita distinctione singulorum facilius colligamus. Natura tribus modis in sacra Scriptura accipi solet, pro illo scilicet integro et incorrupto bono, in quo conditus fuit primus homo, secundum quam acceptionem dicimus omnia naturaliter esse bona. Deinde pro illa corruptione p
Abbreviated transcription (Latin):
Serguus. Benedictꝰ. Ioħs. Benedistꝰ. Siluest᷑. Gregoriꝰ. Clemẽs.
damas. Leo. Uictor. Srephanꝰ. Benedictꝰ. Nicholaus. Alexan¬
der. Grrgoriꝰ. uictor. Urbanꝰ. Pasebal. Gelasius. Calutꝰ. honoriꝰ.
& quod suꝑ e̾ spaciũ usq adfinẽ arce illos capiet qui pꝰ nos fu¬
tꝰ sunt usq adfine̾ scłi. Ab adam usq ad diliunsi pͥma etas sełi
contuiens annos. ĩ. de. Lui. Scd̃a etas adiluio usq ad habrahã¬

Expanded text:
nedictus, Joannes, Benedictus, Sylvester, Gregorius, Clemens, Damasus, Leo, Victor, Stephanus, Benedictus, Nicolaus, Alexandrinus, Gregorius, Victor, Urbanus, Paschalis, Gelasius, Calistus, Honorius. Et quod super est spatium usque ad finem arcae illos capiet, qui post nos futuri sunt, usque ad finem saeculi. Ab Adam usque ad diluvium prima aetas saeculi continens annos
Abbreviated transcription (Latin):
hacuita ad futam głam .i. ad fructũ ligni uite. X hoc hostiũ aꝑti
õ quia illuc semꝑ ocłos ũtis dirige̾ debemꝰ. ⁊ desisare ut ꝗͣ tociꝰ ab
hac miseria exeamꝰ. Aliud ñ quiddã ꝑ hostitĩ significamꝰ. Quia
eiũ hostiũ deoisũ ẽ.⁊ fetiestra sursũ ꝗͣ possiumꝰ supꝰ conpũctioe
cũ extenta manu ⁊ colũba. iõ hostiũ congrue designare potͥ.ex¬

Expanded text:
gloriam, id est ad fructum ligni vitae. Et hoc ostium apertum est, quia illuc semper oculos mentis dirigere debemus, ut quam primum ab hac miseria exeamus. Aliud etiam quiddam per ostium figuramus. Quia enim ostium deorsum est, et fenestra sursum quam posuimus supra compunctionem cum extenta manu et columba, ideo ostium congrue designare pote
Abbreviated transcription (Latin):
foris in fidelib nec ꝑuirtutẽ intꝰ fidelib similes st̃. Purpureꝰ aũ
color intemꝑe nat᷑ał leg̾ quasi coartatꝰ in medio utroꝵq iacet qͥa
pp̾ regiũ decꝰ significat homines gr̾e qui t̾e occultissimi erant. qͥ co¬
łor marca ẽ ⁊ posieione  si militudine qͥa homines gre ⁊ fidem ha¬
bendo ineccła sut̃. Iultutẽ hñdo boni sut̾. Fosicio istoꝵ coloꝵ ĩ ce¬
tu̾s temporib sed̾m qd̃ significat postulat uariat᷑. Ite homines na

Expanded text:
 per virtutem intus fidelibus similes sunt. Purpureus autem color in tempore naturalis legis quasi coarctatus in medio utrorumque jacet, quia propter regium decus significat homines gratiae, qui tunc occultissimi erant. Qui color in arca est et positione et similitudine, quia homines gratiae et fidem habendo in ecclesia sunt, et vitutem habendo boni sunt. Positio istorum colorum in caeteris temporibus secundum quod significatio
Abbreviated transcription (Latin):
s at̾ior. Cuiꝰ rei mist̾iũ ħ ẽ. Tres colores isti significant tros
manerias hominĩ. id ÷ homines natał legis. homines sc̾p¬
te legis hominesge̾. Nam sic̃ tͥa tempora sunt .i. tempꝰ na
rie hominũ.i. homines natał legis. homines sc̃pte legis.
homineĩ grẽ. Homines nat᷑ał legis ꝑtinent ad tempꝰ natalis.

Expanded text:
t tres maneries hominum, id est homines naturalis legis, homines scriptae legis, homines gratiae. Nam sicut tria tempora sunt, id est tempuries hominum, id est homines naturalis legis, homines scriptae legis, homines gratiae. Homines naturalis legis pertinent
Abbreviated transcription (Latin):
onis hnrt̃ udñr : iũ similib ⁊ honeftissimts rõnib defimte. ut qͦ ãpliꝰ
ninotuerit ħ siĩni boni ꝑecetia: maiori unũ quẽq ad se tͤhat desid̃io. Ao
I n suꝑiorib ttaq libellis ad nre ꝓfessionis defensionẽ elaboratum ẽ. ħ uͦ
ad ipsens ãplisicatonẽ elaborandũ. Pruna gͥ sit de rõne credendi unũ diñ¬
disscussio. ⁊ qͥd unũ magis ꝗͣ plures credi attineat. Uͥ ⁊ pͥma se ingerit q̃¬
stio. an humana ⁊̃ rone diuna celsitudo indagari potuerit. ao ꝑ hane aere¬
tur sua creator recognosei. anse potuis ipse ds̃ signo aliqͦ sensibili suã
ei noticiã pͥmũ exhibuerit uł ut ui angło aut ĩ qͣeq ei spẽ pruitꝰ apparẽs
sic̃ de pͥmis legit᷑ parentib quib in paradiso locutus fuisse ꝑhibet᷑. Et fortassis

Expanded text:
ire, ut quo amplius innotuerit huius summi boni perfectio, maiori unumquemque ad se trahat desiderio. Ac In superioribus itaque libellis ad nostrae professionis defensionem elaboratum est, hic uero ad ipsius amplificationem elaborandum. Cap. 2. discussio, et quid unum magis quam plures credi attineat. Ubi et prima se ingerit questio: an humana etiam ratione diuina celsitudo indagari potuerit, ac per hanc a creatura sua creator recognosci? an se potius ipse deus signo aliquo sensibili suam ei notitiam primum exhibuerit, uelut in angelo aut in quacumque ei specie primitus apparens, sicut de primis legitur parentibus quibus in paradiso locutus fuisse perhibetur? Et fortassis
Abbreviated transcription (Latin):
dũ t̃ q libae horũ sine duobꝰ aliis. Qͥ enĩ potẽs ẽ sud ꝗ ħ uita modũ ro̾is ꝯduc̾¬
restit. enciał ÷ ac pnitiosa eiꝰ porina. Si d̾ sapieis set .⁊dise̾tꝰ ĩ agñdo s minime:
possit. efficatia carte. Qsi ⁊ potũs sit ⁊ sapiens s neqͣqͣm benignꝰ tãto adnocendũ fit
ꝓruor. qͥnto erpor̃tia. ⁊ asticia sua ad efficiendũ q uult ẽ securior. nec spem
bñficiorũ suorũ cet̾s p̾stat. qͥ beingnntois affectu ñ ꝯmouet᷑. Inqͦd ħta ꝯcurrt᷑¬

Expanded text:
dum est quidlibet horum sine duobus aliis. Qui enim potens est, si escit, exicialis est ac perniciosa eius potentia. Si autem sapiens sit et discretus in agendo, sed minime possit, efficacia caret. Quod si et potens sit et sapiens, sed nequaquam benignus, tanto ad nocendum fit pronior, quanto ex potentia et astutia sua ad efficiendum quod uult est securior; nec spem beneficiorum suorum caeteris prestat, qui benignitatis affectu non commouetur. In quo aut
Abbreviated transcription (Latin):
No miteris. si ut daerĩ ꝙse qͦq conceptꝰ mĩtis u̾bũ dicat᷑. translato d
effectu ad causã uocabulo cũ eꝯu̾so d̾ cauia ad effectũ factis plerisq
utañ tͥnsiauoi̾bꝰ. Eñ uipsĩ elemosine bñficuĩ qͦ inpenso. marine cari¬
tas damis innotescit. carirait̾ ñ nũqͦm appellamꝰ.⁊ tpsã penitentis satis¬
factio rõmoe̾ penitentie designamꝰ. cũ recte caritas ñ dicat᷑. nͥ dilectio.
tã effectũ qͥm causã pone̾ ĩpferente qͥdẽ causã. ĩ audiente effectũ qr
nsermo ipse loque̾tis ad eiꝰ ĩ tellettii ꝓficiscens gn̾at᷑. ut eundẽ rursꝰ in
auditore go̾t inteiloctũ ꝓ hac̃ itaq marina sernionũ uĩtellecliuĩ
eonatioẽ ni in dcentͥ ĩ eorũ noi̾bꝰ iupuas fieri lic& tͣnslanoe̾s. Qd̾ ĩ rebꝰ¬

Expanded text:
Ne mireris si, ut dixerim, ipse quoque conceptus mentis 'uerbum' dicatur, translato de effectu ad causam uocabulo, cum e conuerso de causa ad effectum factis plerisque utamur translationibus. Unde et ipsum eleemosynae beneficium, quo impenso maxime caritas dantis innotescat, 'caritatem' nonnumquam appellamus, et ipsam paenitentis satisfactionem nomine 'paenitentiae' designamus, cum recte caritas non dicatur nisi dilectio, tam effectum quam causam ponere, in proferente quidem causam, in audiente effectum, quia et sermo ipse loquentis ab eius intellectu proficiscens generatur, ut eumdem rursus in auditore generet intellectum. Pro hac itaque maxima sermonum et intellectuum cognatione non indecenter in eorum no
Abbreviated transcription (Latin):
ninate uiuu̾sarũ rerũ ꝯcordiã ꝯsistt̾ deceat. Ors qͥppe ordo nate. ⁊ ꝯcinna
disposino num̾or ꝓportioibꝰ uestigat᷑. atq assignat᷑. n omñiũ pfectissimũ erem¬
plar num̃s occuriit qͥ rebꝰ ꝯgruit uiu̾ss. Q.d̃ qͥdẽ eos ñ late qͥ phłie rimãt᷑
no doct̾naq pendeat Cuiꝰ ÷̃ uit iueffabilẽ eipͥmerent benigniatis dideedinẽ.
torã ei musicarũ ꝯsonautiarũ asebunt arinoniã quã. npsu iugat resonare fir¬
manitũ. ⁊supiores mundi parts repleri phibent᷑. Nich qͥppe  ꝙ ia ollectae ⁊¬
mania suauttate. sit alliciat aiõs sic̃ melodia. Iich c̃ita ꝓnuĩ ad eos ꝯponen.¬
dos. auł co̾moriendas ł pacandos: ut iuxta illud p̾mi capituli boetiane musice
scirent phiso sophi. ꝙ nr̃e tota oie corꝑisq cõpago inuisica coapiatiõe ꝯuncta
sit. aħ eo quid̾. ut irac undias insaniasq melodia sedar igrauissi marũ infir¬

Expanded text:
nitate uniuersarum rerum concordiam consistere doceat. Omnis quippe ordo naturae et concinna dispositio numerorum proportionibus uestigatur atque assignatur, et omnium perfectissimum exemplar numerus occurrit, tio doctrinaque pendeat. Cuius etiam ut ineffabilem exprimerent benignitatis eius dulcedinem, totam ei musicarum consonantiarum adscribunt harmoniam; qua et ipsum iugiter resonare firmamentum et superiores mundi partes repleri perhibent. Nihil quippe est quod ita suavitate sui alliciat animos, sicut melodia. Nihil est ita pronum ad eos componendos vel commovendos vel pacandos, ut juxta illud primi capituli Boëtianae musicae scirent philosophi, quod nostrae tota animae corporisque compago musica coaptatione conjuncta sit: adeo quod ut iracundias insaniasque melodia sedaret, et gravissimarum infir
Abbreviated transcription (Latin):
centt subfrigii modisano incuntũ spondeo succrente reddidit mntiort̃ ⁊ siu
cõporẽ Nã oũ scortũ inqͥt uruuał domo ee̾t cdeusũ atq ille furens domũ uel¬
le ambnilar̾e. cũq pitagoras stellarũ cursꝰ ut or mos nocturnꝰ inspit̾et u̾m
luisse desistre. mutari modũ p̾cep̃. atq nta furtntis amintũ adoleseentis. ad stitũ
cantu utat instincti mulieris pudioe fores frangert᷑. ãmonuisse tysucinã
guitate canentis illorũ furonit̾ petnlaniã ꝯscilisse. Sidebit ibid̃ ⁊ gͦmꝰ ĩpati
Nec ñ aqualt smenias thebanꝰ boetioꝵ plibꝰ ꝗs scia dici doloris torm̃ta uera¬
bant m odis fert᷑ cunctas abstersase molostias. S . empododes cũ eiꝰ hospitẽ
cundiã tepasse. in tantũ uͦ inqͥt bootiꝰ pͥsce philosoptite studiis. ius muse at
tis mnotuit. ut phitagorici cũ diurnas insomno rosoluerẽt eroas. qͥb̾dã can¬
tilenis utrent᷑ ut eis leiuis.⁊qͥ etꝰ sopor ireoꝑ&. Itaq exprecti aliis qͥbꝰdã mo.¬

Expanded text:
num sub Phrygii modi sono incitatum, spondeo succinente reddiderit mitiorem et sui compotem. Nam cum scortum in rivalis domo esset clausum, atque ille furens domum vellet amburere, cumque Pythagoras stellarum cursus ut ei mos nocturnus erat inspiceluisse desistere, mutari modum praecepit atque ita furentis animum adolescentis ad statum cantu, ut fit, instincti, mulieris pudicae fores frangerent, admonuisse tibicinamgrauitate canentis, illorum furentem petulantiam consedasse. Videbit ibidem et quomodo Tenecnon et qualiter Ismenias Thebanus Boetiorum pluribus, quos sciatici doloris tormenta vexabant, modis fertur cunctas abstersisse molestias. Ubi etiam Empedocles, cum eius hospitem cundiam temperasse. In tantum vero priscae philosophiae studiis vis musicae artis innotuit, ut Pythagorici, cum diurnas in somno resolverent curas, quibusdam cantilenis uterentur, ut eis lenis et quietus sopor irreperet. Itaque experrecti, aliis quibusdam mo
Abbreviated transcription (Latin):
sũma ordinat bonitate. ⁊ ad optimũ qͦq finẽ accomodat. mał q b̃ñ semꝑ
utẽs ⁊ miradilit qͣntũlibae ꝑilse fucta optime disponẽs. qͦsi qͥ ut̾q manu ꝓderta
utat᷑ ⁊ nesciat nͥ dextrã. Gñ in enchiridion batꝰ augꝰ. Nemo enĩ inqͥd ds̃ omips
⁊ bonꝰ. ut bñfacoe ⁊ d̾ malo. ld̃ in .Ni. d̾ciuitate dĩ & boniiate di ⁊ malitia diabo.¬
li loqñs ait. Dc̃ sic̃ natarũ bonar optimꝰ cͤutor ÷. i malir̃ ucolunatũ ĩtissimꝰ ordi.¬
nator. ut cũ ille male utat᷑ natis bonis. ipse bent utat᷑. ĩ uoluntatibꝰ malis. lt idẽ
ibidẽ d̾ chaholo. ds̃ cũ eũ condẽt fute malignians eiꝰ ñ erat ignarꝰ. ⁊ p̃iudebat q̃ bo¬

Expanded text:
ientia, summa ordinat bonitate et ad optimum quaeque finem accomodat, malis quoque bene semper utens, et mirabiliter quantumlibet perverse facta optime disponens, quasi qui utraque manu pro dextera utatur, et nesciat nisi dextram. Unde in Enchiridion B. Augustinus. « Non enim, inquit,  bonus ut bene taceret et de malo. Idem in XI De ciuitate Dei, de bonitate Dei et malitia diaboli loquens ait: Deus sicut naturarum bonarum optimus creator est, ita malarum uoluntatum iustissimus ordinator, ut cum ille male utatur naturis bonis, ipse bene utatur etiam uoluntatibus malis. Item idem ibidem de diabolo: Deus cum eum conderet, futurae malignitatis ei
Abbreviated transcription (Latin):
mꝰ cũ idu̾sis rerꝰ creatioitꝰ faciendis p̃mittit. dir̃ ds̃. ⁊ ad dictũ. statĩ
bi psalmista ait. dix̃ i⁊ facta s̃.i. rõe ⁊ ꝑudentia p̾eiane cuncta condidit.
siue ordirianit. Qui: hoc u̾bũ alibi aptiꝰ demõstras. neẽ u̾bũ audibile
⁊ frnstioriũ. s intesligibile ac ꝑmanẽs ait. Qui fec̃ celos ĩi̾tellectu. ħ ẽ
admodii illit̃ qͦ eos pͥmũ ordinauerat inu̾bo m̃tis. i. i conceptu sue ꝑpe¬

Expanded text:
 creationibus faciendis praemittit Dixit Deus , et ad dictum statim bi Psalmsiue ordinauit. Qui etiam hoc Verbum alibi apertius demonstrans non esse uerbum audibile et transitorium sed intelligibile ac permanens ait: Qui fecit caelos in intellectu hoc est ad modum illum quo eos primum ordinauerat in uerbo mentis, id est in conceptu suae perpe
Abbreviated transcription (Latin):
ai̾am sue x ad eccłam ñ qͣlis fuit qͣłr potuit u̾bis ꝓmi de¬
bilisser. nicb in reb uisibilib aut ĩ hamanis affectibꝰ. si¬
miltꝰ ĩueniri pot᷑at ꝗͣ amor sponsi & sponse ut ñ aliunde
qͣ ꝑ suũ sacram̃tũ ĩ uisibilis illi & spuał dilectio ostendẽt᷑
nou̾at c& intsꝰ ꝑamorẽ gustaret. Nã ipsã ibidẽ mutue ca¬
ritatis uieissitudine qͣ una unt sociata nec discidiũ ĩ sus
suscipit nec c̃sortiũ ĩ alieno admitrit sponsa sigͥeare uolebat
dicet. Dilectus mis m & ego illi qͥ pascit᷑ ĩt̾lilia donet aspi¬

Expanded text:
bis promi debuisset; nihil in rebus visibilibus aut in humanis affectibus similius inveniri poterat, quam amor sponsi et sponsae; aut non aliunde quam per suum sacramentum invisibilis illa et spiritualis dilectio ostenderetur, us per amorem gustaret. Nam ipsam ibidem mutuae charitatis vicissitudinem, qua una uni sociata, nec dissidium in suo suscipit, nec consortium in alieno admittit sponsa significare volebat, cum diceret: Dilectus meus mihi, et ego illi, qui pascitur inter lilia , donec aspi
Abbreviated transcription (Latin):
ñ pat̃. nec ea fa&̾ qͥb saluari possit. Similit̾.⁊s illũ ds̃ meliorẽ faoe̾ ũ pot̾.
utiq nec ipẽ ab eo melior sieri pat̾. atq ita nec ullo mͦ melior fieri. qd̾ utiq
si fieret: a dõ fieri ueoeẽ cẽt. Absit aũ ut aliquẽ nr̃m adeo benũ eẽ. cõceda¬
re indeat᷑ sententia. aĩoniiã a dõ tã bona sieri dicat. qͣnt̾ singłoꝵ ꝑmiteit
natura. ⁊ om̃ ex ipã sũma sua bona uoluntate. qͣ oi̾ũ fatiendor eausã cõsti¬
tuit. ad fatiendũ singłi cõpulsii.ii ad fatiendũ tĩ bona qͣnt̃ eoꝵ feriet na¬
niture : oẽ ħ insttuendũ putauerit. optimꝰ erat. Ab optimo porro inuidia

Expanded text:
n potest nec ea facere quibus salvari potest. Similiter etsi illum Deus meliorem facere non potest, utique nec ipse ab eo melior fieri potest atque ita nec ullo modo melior fieri, quod utique si fieret, a Deo fieri necesse esset. Absit autem ut aliquem nostrum adeo bonum esse concedare uideatur sententiam cum omnia a Deo tam bona fieri dicat quantum singulorum permittit natura, et Deum ex ipsa summa sua bona uoluntate quam omnium faciendorum causam constituit, ad faciendum singula compulsum, et ad faciendum tantum bona quantum eorum Ierret naniturae omne hoc instituendum putauerit. Optimus erat, ab optimo porro inuidia
Abbreviated transcription (Latin):
homines ĩ fructuo sã & obł qͦ dãmͦ ĩ honoratã demon¬
straret. N gͦ culpanda ẽ uirgo maria nec accusan¬
da de contẽptu legis ĩ qͣ st̾ilitas maledicit᷑ immo sola
considans elegit ĩ t̾ra abiectio plebis fieri & obꝓbriũ
hominũ ut ꝑmundicã in tegruatis incelo fier&
socia angła. &pulchre pͥma ĩ ter feminas uirgo¬

Expanded text:
homines infructuosam, et ob hoc quodammodo inhonoratam demonstraret. Non ergo culpanda est virgo Maria, nec accusanda de contemptu legis, in qua sterilitas maledicitur, imo sola considerans, elegit in terra abjectio plebis fieri et opprobrium hominum, ut per munditiam integritatis in coelo fieret socia ang
Abbreviated transcription (Latin):
uade iqt dñs ad ysayã ioccursũ achax. tu & qͥ relictꝰ ẽ filiꝰ tiuis
iasub alaque ductũ piscine suꝑioris ĩ aggro fullonis. De ĩ fe¬
riori piscina pꝰea sic ait. congͣgastis ĩqͥt aquas piscine ĩferi¬
cers & domos ierłm mim̾astis. & fecistslacũ ĩter murũ &
murũ & aqͥs piscine uetis collegistis & ñ respexistis adeũ
qͥ fecit eã. Si gͦ ierłm ẽ anima due nate anime st due pis¬
Ne cine. suꝑcor piscina ẽ r̾o ꝑ qͣm cõp̃hendit celestia. in ferio
piscina ẽ sensualitas. ꝑ ꝗͣ affectat t̾rena. Suꝑior piscina
agun ductũ habet ĩ agro fullonis. Fullo e̾ xp̃e. qͥ pamios
suos calcat qr electos suos ꝑ tͥbulatione̾ emandat. ut eos
pressura tͥbulationis ȩ caritate᷑ accendit &̧ culpã
abluit. Iste e fullo qͥ illa angłiea uestim̃ta fecerat. de
qͥb dictũ ẽ qr candida eram sic̃ nu qlia ñ potest fullo fade
suꝑ t̾rã. q hoc fullo celestis p̃ualet. ꝙ fullo trenꝰ face

Expanded text:
Isaiam, in occursum Achaz, tu et qui relictus est filius tuus Iasub, ad aquaeductum piscinae superioris in agro fullonis . De inferior piscina postea sic ait: Congregastis, inquit, aquas piscinae inferioris, et domos Jerusalem numerastis, et fecistis locum inter murum et mursalem est anima, duae naturae animae sunt duae piscinae: Superior piscina est ratio, per quam comprehendit coelestia. Inferior piscina est sensualitas, per quam affectat terrena. Superior piscina aquaeductum habet in agro fullonis. Fullo est Christus, qui pannos suos calcat, quia electos suos per tribulationem emundat, ut eos quia pressura tribulationis et charitate accendit et culpam abluit. Iste est fullo qui illa evangelica vestimenta fecerat, de quibus dictum est quod candida erant sicut nix, qualia non potest fullo facere super terram . Sed hoc fullo coelestis praevalet quod fullo terrenus facere
Abbreviated transcription (Latin):
P. ante emonst̾tionẽ. eade rõe peccator post cõpunctonĩe
adsacerdorẽ ire ñ debet peccatũ suũ plang̾e s iusticiã de¬
monst̃re qr ille ad sacerdores misꝰ ẽ ñ ut sanitatẽ reciperit
suat sanitate demonseret qđ omnino fides xp̾iana ab horrer
uerentiã officui s̃ ad imꝓꝑum ostendit᷑ qͥd aliud ꝗͣ uoui qͦq
sucerdoti i spũali curatione contẽpiꝰ gn̾t̾at᷑. Sae illud qd
dicunt. Qiacũq hora ĩgemuorit peteator saluus erit
ego de ius pͥcipue dictũ ex istimo qͥ totã urtã suã ĩpeccaris
agentes ÷ fine penitent. & it̃ peccata desert qͣndo iã in hac

Expanded text:
 ante demonstrationem eadem ratione peccator post compunctionem ad sacerdotem ire non debet peccatum suum plangere, sed justitiam demonstrare, quia et ille ad sacerdotes missus est, non ut sanitatem reciperet, sed ut sanitatem demonstraret: quod omnino fides Christiana abhorret. verentiam officii, sed ad improperium ostenditur: quid aliud quam novi quoque sacerdotii in spirituali curatione contemptus generatur? Sed et illud quod dicunt: Quacunque hora ingemuerit peccator salvus erit: ego de iis praecipue dictum existimo qui totam vitam suam in peccato agentes in fine poenitent, et peccata
Abbreviated transcription (Latin):
tũ qͣsi flores quidã addecorandas animas e earili quoq
corruptionũ addeplectenda suꝑflua. In ħ agꝰ currimꝰ qͣn
diumã scripturã legimꝰ. floces colligimꝰ quando pͣcepta
discimꝰ. pannos coloramꝰ qͣndo p̾cepta implendo uirturibꝰ ani¬
mas nr̃as decoramꝰ. Pacientia t̃ ĩ rosa. Castitas ĩ lilio Caritaᷤ

Expanded text:
ardui quoque corruptionum ad depectenda superflua. In hoc agro currimus, quando divinam Scripturam legimus; flores colligimus, quando praecepta discimus; pannos coloramus, quando praecepta implendo virtutibus animas nostras decoramus. Patientia est in rosa, castitas in lilio, charita
Abbreviated transcription (Latin):
qͥbꝰ ĩterĩ causã suã sine peraedõ agere posst̃. Anient ĩ terces¬
sores & timeanr uidices. S forrassis it̾m querat aliqͥs qͥd opꝰsit
dõ ad soluenda peccata hominũ homines coopatires querere
qͣsi ꝑ se qd̃ uoluerit ñ ualeat adimplere. Si certissime sci.¬
re debemꝰ qd ĩ abolendis peccatis neqͣꝗ dõ humana coopatio
suffragat. Idõ t̾n hõiẽ cooꝑatorẽ fieri qr sał peccatoris comꝰ

Expanded text:
. Ament intercessores et timeant judices. Sed fortassis iterum quaerit aliquis quid opus sit, Deo ad solvenda peccata hominum, homines cooperatores quaerere quasi per se quod voluerit non valeat adimplere. Sed certissime scire debemus quod in abolendis peccatis nequaquam Deo humana cooperatio suffragatur. Ideo tamen hominem cooperatorem fieri; quia salus peccatoris eo
Abbreviated transcription (Latin):
cõsuert: Ecce ꝗͣ multi qͥ eiꝰ misteria uoluntes suscipiuntꝰ. ꝗͣ. pauei
qͥ eiꝰ uerba ĩ mediũ ꝓferre ñ erubescũt: Qͥ d gͦ nos facimꝰ: foasitan
multa ĩꝓbitate fronit̾ fractã hãmꝰ qͥ ñ uere tundem̃ amoeẽ¬
ĩ dictatuꝰ formare qut & ĩpudici aliqn ñ possũt sine ueretundia
ĩ u̾bis expͥme: S aliud ÷ ĩ uestigare uiciũ ut eradicet᷑. aliud ex

Expanded text:
olentes suscipiunt, quam pauci qui ejus verba in medium proferre non erubescunt. Quid igitur nos facimus? Forsitan multa improbitate frontem fractam habemus, qui non verecundemur amorem dictatum formare, quem et impudici aliquando non possunt sine verecundia in verbis exprimere. Sed aliud est investigare vitium ut eradicetur, aliud ex
Abbreviated transcription (Latin):
eritis retenta ert̃ ac si aꝑtiꝰ diceret᷑. Tantã uob potesta.¬
tẽ in ligandis & soluendis petcatis łͥbuo ut qq̃s a uob̃ liga¬
ni meruerit. aput me solutꝰ ee̾ ñ possit. & qͥsqͥs auob sol¬
ui meruerit. iã aput meligatꝰ ñsit. Audiant homines
& ĩ telligant peceattees qđ pͥsidiũ eis adõ concedit᷑. qd
rursũ iudiciũ p̃parat᷑. Foriassis dĩ nec dũ ĩtpellare p̃.

Expanded text:
tius diceretur: Tantam vobis potestatem in ligandis et solvendis peccatis tribuo, ut quisquis a vobis ligari meruerit, apud me solutus esse non possit, et quisquis a vobis solvi meruerit, jam apud me ligatus non sit. Audiant homines, et intelligant peccatores quod praesidium eis a Deo conceditur, quod rursum judicium praeparatur. Fortassis Deum necdum interpella
Abbreviated transcription (Latin):
tenlit. Ubi gr̃a. Hicit quodã loco scriptiira. Ouucredider it &e
baprizatꝰ fuerit. saluꝰ erit. Et tnͣscimꝰ qd multi credentes
baptismũ ꝑcipiunt qͥpta culpis suis exigentib reꝓbari ad
salut̃. ei̾nã ñ ꝑtingunt. ltẽ ĩ alio loco. Qut manducat eir¬
nẽ meã & bibit meũ sanguine̾ habet uitã etͥnã & ĩ iudici.¬
ũ ñ uenie s transiae amorte ĩ uitã & tñ pauł dicit qr qͥ sqͥs
coepꝰ diñ ĩdigne manducare & calicẽ bibere p̃sũpserit. iu¬
s qđ saluari possint significat᷑. Quasi diceret᷑. lanta
uirtꝰ ẽ baprismi ut qͥsqͥs illud fidelit̾ & deuore acceptrit.
ꝑ illud adet̾nã salutẽ ꝑtinge possit. lit tinta urt̃ ẽ ĩsũpti¬
orie corpis & sanguinis mei ut ꝑ illua qͥcũq digne sũpserit¬

Expanded text:
bi gratia: Dicit quodam loco Scriptura: Qui crediderit et baptizatus fuerit salvus erit et tamen scimus quod multi credentes baptismum percipiunt, qui postea culpis suis exigentibus reprobati ad salutem aeternam non pertingunt. Item in alio loco: Qui manducat carnem meam us dicit: Quod quisquis corpus Domini indigne manducare et calicem bibere praesumpserit, jused quod salvari possint significatur, quasi diceretur: Tanta virtus est baptismatis ut quisquis illud fideliter et devote acceperit; per illud ad aeternam salutem pertingere possit. Item tanta virtus est in sumptione corp
Abbreviated transcription (Latin):
tare obstinatũ demulceat. contumacẽ ad humilitati
flectat. uehem̃t patͦm tratũ nuitie se tñ int̾uentius
spondeat ueniã ꝓmittat consiliũ salut is suggerat . us¬
t̾cessores querere suadeat ñ nͥ magnis p̾cibꝰ pat᷑m plas¬
ri posse dicat. Causã tñ rei se suscepturã asserat. ga
pulit . pͣsicui tñ ĩ ꝓposito bone uoluntatis sue fortassa ni

Expanded text:
lenitate obstinatum demulceat, contumacem ad humilitatem lenitate obstinatum demulceat, contumacem ad humilitatem flectat, vehementer patrem iratum nuntiet, se tamen interventuram spondeat, veniam promittat, consilium salutis suggerat, intercessores quaerere suadeat, non nisi magnis precibus patrem placari posse dicat; causam tamen rei se suscepturam asserat, et pulit iratus, cui tamen in proposito bonae voluntatis suae f
Abbreviated transcription (Latin):
citꝰ discurrar. auxiliarores & ĩt̾cessores q̃rat. ꝓsternat
se humilit̾ homini. qͥ noluit humilit̾ astart̾ c̾atori. ut
nolle dãpnabił fuit elatio. s iã ꝓpt te corã homine ꝓ¬
sterru ñ sit qͣso despicabił cleuotio. Magnũ ẽ qđ abstuli.
nec paruũ ẽ qđ reddo. Oqͣm suarus & iocunda dĩ niu
miseratio totũ bonũ nr̃m ipse ĩ nob̃ operat᷑. & uelut
rat̾ alludens ĩfilus sic totũ facit ut qͣsi nicħ facere iuae
Ecce peceator cͥpunctꝰ gemit. suspirat. lacrimat᷑. cͥfitet n
nis ad hoc faciendũ mouet. Obsecro ut ñ sit onerosũ sibi
qd idã huiꝰ rei exemplũ ꝓposuero. patͥ qͥdã ctumacẽ filui
qͣsi cũ magno furore expulit. ut ita afflictꝰ humiliarias¬
ceret. s illo ĩ contumatia sua ꝑsestẽte qͣdã secreta disps¬
sationt consilii apatre matꝰ mittit᷑ ut ñ qͥsi apatre
sa s qͣsi matͥna ꝑ se pietate ducta ueniens muliebrio

Expanded text:
citus discurrat, auxiliatores et intercessores quaerat, prosternat citus discurrat, auxiliatores et intercessores quaerat, prosternat se humiliter homini qui noluit humiliter astare Creatori, ut nolle damnabilis fuit elatio; sed jam propter te coram homine prosterni non sit quaeso despicabilis devotio. Magnum est quod abstuli, nec parum est quod reddo. O quam suavis et jucunda Dei nostri miseratio! Totum bonum nostrum ipse in nobis operatur, et pater alludens in filiis sic totum facit ut quasi nihil facere videatur. Ecce peccator compunctus gemit, suspirat, lacrymatur, confitetur nis ad hoc faciendum movet? Obsecro ut non sit onerosum si breve quoddam hujus rei exemplum proposuero. Pater quidam contumacem filium quasi cum magno furore expulit, ut ita afflictus humiliari disceret. Sed illo in contumacia sua persistente quadam secreta dispensatione consilii, a patre mater mittitur, ut non quasi a patre missa, sed quasi materna per se pietate ducta veniens muliebri
Abbreviated transcription (Latin):
nuentia nͥ medicina : et scimꝰ qđ ĩ sanandis uulneribꝰ car.¬
nis nͥ congruũ adibeat᷑ remediũ doloti neqͣꝙͣ seqrit᷑ effrc.¬
tus curationis Qua gͦ ꝑsupbiã oẽ peccatũ gerit᷑. nece̾t
ẽ ut ꝑ humilitatẽ omis peritentia condiat᷑. qͣtinꝰ ĩ obedi¬
entiã obedientia frangat. & elationis nmoer̾ humili:¬
tatis deuotio p̃mat. Conueniens qualde ẽ ut nos qͥ pectan¬
do dõ cͥtumaces fuimꝰ. penitendo hominibꝰ eͥ serius dĩ
supplices simꝰ. & homo qͥ ad dĩgram conseruandã medi¬
aitre neguit. iã eã recuꝑare ñ nͥ ꝑ hominẽ mediatorẽ
possit. Nã ex hoc salubrimũ e̾ pec catori ut discat ꝗ longe
peccando adõ recesserit. cũ tã difficultꝰ penitendo addm
rerit. qr & cautior de reliqͦ efficit᷑. cũ ñ sine gͣui labore pe¬
nitenti aditꝰ indulgentie aperit᷑. Gemat gͦ peccaror &
suspiret &e anxiꝰ ꝓpeccato suo timeat. & expauescat solli¬

Expanded text:
Et scimus quod in sanandis vulneribus carnis nisi congruum adhibeatur remedium dolori; nequaquam sequitur effectus curationis. Quia ergo per superbiam omne peccatum geritur, necesse est, ut per humilitatem omnis poenitentia condiatur, quatenus inobedientiam obedientia frangat, et elationis tumorem humilitatis devotio premat. Conveniens ergo valde est ut nos qui peccando Deo contumaces fuimus poenitendo hominibus etiam servis Dei supplices simus, et homo qui ad Dei gratiam conservandam mediatore non eguit, jam eam recuperare non nisi per hominem mediatorem possit. Nam et hoc saluberrimum est peccatori, ut discat quam longe peccando a Deo recesserit. Cum autem difficulter poenitendo ad Deum redit, quia et cautior de reliquo efficitur, cum non sine gravi labore poenitenti aditus indulgentiae aperitur. Gemat ergo peccator, et suspiret, et anxius pro peccato suo timeat, et expavescat, solli
Abbreviated transcription (Latin):
nat᷑am differentẽ. ñ it sexꝰ s nat᷑a dispart᷑ ĩ alterutrũ
caritatr᷑ amcei tͥbuit &e tñ sexꝰ ĩeqͣlitatẽ nat᷑e discernit
Casta it dilectio n ex tali sexu talit᷑ afficit᷑ s i tali sexu ex
am& ẽiugalis cui carnis cõm̃ciũ excipit᷑ ĩ eodẽ qͦq sexu
ut robiq ñ simili u̾itate sanciat᷑.¬
otestarẽ remutendi peccata qͥdã soli dõ ita ascribe
conant᷑. ut ĩea hominẽ participẽ fieri posse nullo
mͦ concedant et aacrurmnationẽ hus assertionis aaducums

Expanded text:
nim secus, sed natura disparem in alterutrum charitatem amori tribuit, et tamen sexus inaequalitatem naturae discernit. Casta enim dilectio non ex tali sexu aliter afficitur, sed in tali sexu ex amor conjugalis cui carnis commercium excipitur in eodem quoque sexu utrobique non simili veritate sanciatPotestatem remittendi peccata quidam soli Deo ita ascribere conantur, ut in ea hominem participem fieri posse nullo modo concedant. Et ad confirmationem hujus assertionis adducunt
Abbreviated transcription (Latin):
nob̾ necessaria. & ꝓpr̃ illũ q ĩ illo beata. In hac aũ iocunda
dilectionis conu̾siõe amor dĩ qͥdãmͦ caput ẽ q ab illo ĩ nos pͥꝰ
dilectio orit᷑. & al ilũ a nob̶ pͥꝰ dilectio cũsa refert᷑. Suli
qͦq raciõe ĩ conuigali caritate q̃ huiꝰ dilectionis ẽ sac ram̃tũ

Expanded text:
nobis necessaria; et propter illum quia in illo beata. In hac autem jucunda nobis necessaria; et propter illum quia in illo beata. In hac autem jucunda dilectionis conversatione amor Dei quodammodo caput est, quia ab illo in nos prius dilectio oritur; et ad illum a nobis dilectio conversa refertur. Simili quoque ratione in conjugali charitate, quae hujus dil
Abbreviated transcription (Latin):
q nat᷑ali necessitate cõpellit᷑ ut patͦciniũ reqͥrat. atq ita qͥ¬
dãmͦ tota dilectionis utilitas ad muliere̾ refert᷑. qr ĩ ipsa
causa ẽ ꝓqua ł ipsa iurũ dilig̃.ł a uiro ipsa diligif. Pate factũ
÷ gͥ dilectionis sacram̃tũ. sacram̃tũ dilettio & diledionis satr¬
m̃tũ dilectio. Nec opꝰ iã : longa expone ut ostendat᷑ qͣlit᷑ ĩ hui
sacram̃ti fig̾a uir imago dĩ sit & femina ronał ar̃e tipũ
in se formãt: demonstret. Manifestũ ÷ tẽ qd sic̃ iuri amor
ad mulierẽ pietate qͣdã & cõpassione nat᷑ali indinat uir
aũ amuliere mag̃ necessitate condinonis diligit᷑. ita ds̃ aĩa
ronalẽ pͥꝰ gͣtiuta pietate dilig̃ & eã pꝰmodũ adamorẽ suũ
qͣdã r̾onabili netessitate spontanea tñ & uolente conũtu
Diligit ille pͥor gͣtis nos ut pꝰmodũ diligentes ad digentõ
se c̾ũtat nos. Fiatq una dilectionis socieras & ꝓptͣ nos qr

Expanded text:
 naturali necessitate compellitur, ut patrocinium requirat, atque ita quodammodo tota dilectionis utilitas ad mulierem refertur; quia in ipsa causa est, pro qua vel ipsa virum diligit, vel a viro ipsa diligitur. Patefactum est igitur dilectionis sacramentum. Sacramentum dilectio, et dilectionis sacramentum dilectio. Nsacramenti figura vir imago Dei sit, et femina rationalis animae typum in se formamque demonstret. Manifestum est enim, quod sicut viri amor ad mulierem pietate quadam et compassione naturali inclinatur, vir autem a muliere magis necessitate conditionis diligirationalem prius gratuita pietate diligit, et eam postmodum ad amorem sui quadam rationabili necessitate spontaneam tamen et volentem convertit. Diligit ille prior gratis nos, ut postmodum diligentes ad diligentem se convertat nos, fiatque una dilectionis societas, et propter nos, quia
Abbreviated transcription (Latin):
oporandũ expeditꝰ s ẽ ꝑpetcatũ grãdi subtͣit. stati ipsa
sud obdurarione mens ĩ trinsetꝰ obligat᷑. Ista obduratio suie
excecatio mentis in teriores tenebre sunt ĩ ꝗͥb ho ꝓ pectato
suo i p̃senti obligatꝰ tenet᷑. e nͥ abhis ĩ hac uita solutꝰ fiseritipꝰ¬
mo łp sigttis manibꝰ &e pedibꝰ ĩte nebras picie s exhioresi funa¬

Expanded text:
um per peccatum gratia Dei subtrahitur, statim ipsa sua obduratione mens intrinsecus obligatur. Ista obduratio sive excaecatio mentis, interiores tenebrae sunt, in quibus homo pro peccato suo in praesenti obligatus tenetur; et nisi ab eis in hac vita solutus fuerit, postmodum ligatis manibus et pedibus in tenebras
Abbreviated transcription (Latin):
forte explicare possuꝰ qͦ currere debeat amor nr. aut
ĩ qͦ reqͥescere. Tria qͣdã st̃ qͥ amaribene aut male possunt.
mundus subtus nos. ordinate s caritatẽ. Si currit bene
currat. si regͥescit bene reqͥoscat. Desideriũ currat.
gaudiũ reqͥescit: ꝓpt̃ đ gaudiũ uniforme : qt sẽꝑ iuno ÷ nec¬
uicissitudine uariari potest. Desideriũ motꝰ aũ mutabili¬
ratẽ suscepͣ. & id circo ñ se cõtinet ĩ uno s uarias spẽs repͣsentat
Om̃is nãq cursus aut de illo ÷ aurcũ illo aut in illo ad qđ ÷
dus Tria ds̃ duo ꝑximꝰ & unꝰ mundus hãt ⁊̃ cursu desiderii
nrͣi. & ÷ ĩ desiderio ordinata caritas. amie nãq: ꝑdesideriũ &
de dõ & cũdõ& ĩ dmn oedinaie currꝰe pͣ de cdõcurrit. qnͣde ipso accip̃¬

Expanded text:
forte explicare possimus, quo currere debeat amor noster: aut forte explicare possimus, quo currere debeat amor noster: aut in quo requiescere. Tria quaedam sunt, quae amari bene aut male possunt, roximus juxta nos est: mundus subtus nos est. Ordinate ergo charitatem. Si currit, bene currat: si requiescit, bene requiescat. Desiderium currit: gaudium requiescit. Propter quod gaudium uniforme est, quia se mutabilitatem suscipit, et idcirco non se continet in uno, sed varias species repraesentat. Omnis namque cursus aut de illo est, aut cum illo, aut in illo ad quod dus. Tria Deus, duo proximus, et unum mundus habeat in cursu desiderii nostri. Et est in desiderio ordinata charitas. Amor namque per desiderium, et de Deo, et cum Deo, et in Deum ordinate currere potest. De Deo currit q
Abbreviated transcription (Latin):
Niã pudiat nos neq peniteat de amore fecisse u̾bũ. N peiuteat
ubi tanta utilitas ñ pudeat ubi talis honestas. G̾ ꝑ amorẽ sociata
gat utsq in idipsũ. & tanto felitiꝰ quanto fornus. ꝓpt̃ ut &̃
eͥ nexus ĩ caritate dĩ & ꝓximi. ut ꝑ carirarẽ dĩ om̃s unt co¬
hereret. ꝑ caritarẽ ꝓximi oms adinuicẽ unũ fiere̾r ut qd̾
de illo uno cur om̃s ł herebãt qͥsq: in semotipso ñ caperet
plentꝰ atq ꝑfectuis ꝑ carirate̾ ꝓximi in alt̾e possideret &
bonũ om̃iũ fieret totũ singulax. Edinare qͦ caritate. Qͥid ÷
ordinate cariatt : Si desideriũ ẽ amorbene currat. si gaudi
ũ÷ bene ritͥescat. Est eni amor sic̃ dictũ ÷ delectatio cordis
alicꝰ ad aliqo ꝓpt̃ aliqͥd. desideriũ i appetendo & ⁊ ꝑfruenlo¬
gaudiũ. Per desideriũ currens &e requiescens ꝑ gaudiũ.
Currens ad illd :reqͥescens ÷ illo. Adqͥd faut ĩ qͦ. Audite si

Expanded text:
Non jam pudeat nos neque poeniteat de amore fecisse verbum: non poeniteat Non jam pudeat nos neque poeniteat de amore fecisse verbum: non poeniteat ubi tanta utilitas, non pudeat ubi talis honestas. CAPUT IV. De gemino gat utrosque in idipsum, et tanto felicius, quanto fortius. Propter  proximi: ut per charitatem Dei omnes uni cohaererent, per charitatem proximi omnes ad invicem unum fierent; ut quod de illo uno, cui omnes inhaerebant, quisque in semetipso non caperet, plenius atque perfectius per charitatem proximi in altero possideret, et bonum omnium fieret totum singulorum. Ordinate ergo charitatem. Quid est, ordinate charitatem? Si desiderium est amor, bene currat; si gaudium est, bene requiescat. Est enim amor, sicut dictum est, delectatio cordis alicujus ad aliquid propter aliquid, desiderium in appetendo, gaudium: per desiderium currens, et requiescens per gaudium: currens ad illud, requiescens in illo. Ad quid, aut in quo? Audite, si
Abbreviated transcription (Latin):
nec de suo anintere q decidat qm ĩ ipso ĩmutabilit᷑ cõsis.¬
tũt uniu̾sa ipse rationalẽ sp̃mc̾auit. sola caritate nulla neressitato
& cũ sue beatitudinis participẽ faceret. Porro ut ide̾ aptꝰ e̾e̾t tanta
beatitudine ꝑfrui frc ĩeo dilectionẽ. speciale palatũ quodãmͦ ꝑ
hãc sensificans adgustũ dulcedinis ĩtne. qͣtinus ꝑipsã uideluet di.¬
lectionẽ sue felicitatis iocunditate seͥpet eiq infarigabili deside
rio sine fine inhereret. Per dilectionẽ gͦ copulaũ sibi ds creat᷑a
ronalẽ ut ei sẽꝑ inherendo ipsũ qͦ bearificanda orat bonũ & ex
ipso ꝑ affectũ qͥdãmͦ suget & de ipso ꝑ desideriũ biberet & in ipso
ꝑgaudiũ possideror. Surge o̾apicula surge. Suge &bibe ul.¬
coris tiu ĩ enarrabilẽ suauitatt᷑. In merge & replere qr ille de¬
ficere nescit. situ ñ incipias fastidire. Adhere gͦ o ĩhere. sume
& fruereꝰ sẽpiternꝰ gustuse fuerit sc̃piterna qͦq beatitudo erit.

Expanded text:
nec de suo amittere quo decidat, quoniam in ipso immutabiliter consistunt universa, ipse rationalem spiritum creavit sola charitate, nulla necessitate, ut eum suae beatitudinis participem faceret. Porro ut idem aptus esset tanta beatitudine perfrui, fecit in eo dilectionem. Spirituale palatum quodammodo per hanc sensificans ad gustum dulcedinis internae, quatenus per ipsam videlicet dilectionem suae felicitatis jucunditatem sapererio cohaereret. Per dilectionem ergo copulavit sibi Deus creaturam rationalem, ut ei semper inhaerendo, ipsum quo beatificanda erat bonum, et ex per affectum sugeret, et de ipso per desiderium biberet, et in ipso per gaudium possideret. Suge, o apicula, suge; suge et bibe, dulcoris tui inenarrabilem suavitatem. Immergere, et replere; quia ille deficere nescit, si tu non incipias fastidire. Adhaere ergo et inhaere, sume et fruere: si sempiternus gustus fuerit, sempiterna quoque beatitudo erit.