comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cunt᷑ quota ꝑs illoꝵ est qm̃ ad se¬
cissum sũt quib iustũ senectutis
spaciũ explere datũ sit d. Semui
ualde ł prodigiũ at senꝑor ualde se¬
nis gicursus menẽti aĩõ quot ile
ꝑmtõsis passib huc uenerit Insignis
quide senũ raritas ingẽs casuũ uite
mortalis argũtũ est d deuii L.
dnrũ ac diffitile sradiũ cuciste mir
nsi iã fessus et ꝯmetis appetens lete
ꝓxnna merã spectes d dito senm
uite t̾sus n brenis nt breuiismus
bignus huiꝰ ultima ꝓs senectus
fume aũt est mors quid hit habes
q̃uõnie singlarre se nuisti ꝑegisse
iã debes uite munꝰ uemisũ ad exitũ
quiesce Amẽs uiator est qui labore
uie exhaustus uelit ad miciũ remea¬
re nics fessis graciꝰ officio d. Senui¬
R mltũ t̾ platuit uite labor si eniz
delcãbat en uixisti si oportebat pa¬
uuisti et quis sane mẽtis ne ꝯd
fieri optauerit fum̃ doleat insi male
se optasse senciat uĩ qd̾ neq omite

Expanded text:
cuntur, quota pars illorum est, qui ad secuntur, quota pars illorum est, qui ad secissimi sunt, quibus iustum senectutis spatium explere datum sit. Senui valde. Prodigium ac stupor valde senis occursus, metienti animo quot ille periculosis passibus huc venerit; insignis quidem senum raritas, ingens casuum vite mortalis argumentum est. Senui. Durum ac difficile stadium cucurristi: mirum nisi iam fessus et quietis appetens, lete proximam metam spectes. Cito senui. Vite cursus nunc brevis, nunc brevissimus, ambiguus, huius ultima pars senectus, finis autem est mors: quid hic habes querimonie singularis? Senuisti? peregisse iam debes vite munus. Venisti ad exitum? Quiesce. Amens viator est, qui labore vie exhaustus, velit ad initium remeare. Nichil fessis gratius hospitio. Senui. Multum tibi placuit vite si eum delectabat, en: vixisti; si oportebat, paruisti. Et quis, sane mentis, vel quod fieri optaverit factum doleat, nisi male se optasse sentiat, vel quod neque omitti,
Abbreviated transcription (Latin):
et ꝑuenisse te siupes stupendimi
potius insi quo semꝑ ires aliqñ
do senueris et eñdo ꝓcesseris, an
tu etatẽ u̾trogdam expͣtabas ut be¬
lox utqr instablẽ sit ⁊ nremeablẽ
tempus est d uelocissiẽ seum U
dicebã tibi tempus fuge̾ iam
credere incipis dici nequit non
mõ int̾ opiões honĩ diuersorũ
simã opĩat᷑ hac̃ ipãm senor atergo
uspiciẽs uidet et̃ brenissĩa semꝑ
futã pt̾itis longiora bident᷑ cũ
uel eq̃ sint breuiã ĩ eo eciã brem¬
oia quo ad finẽ ꝓperãtibus nal.
motus solet ẽẽ behem̃tior d. Seui¬
R. Est uñ gandeas sitũ ñ int̾
uicia senuusti a̾ si uel ad ultiniũ
surrexisti bona tibi et otilis est
senectus nec exiguũ diuimi fa¬
uoris idiciũ memĩsti ut egyptiũ
ilũ senẽ cesar alloquit᷑ nec ingra¬
tũ deis etatis asserit arginento¬
d Seum I hac re saltẽ unꝰ ex pancis
ex tot einz milib miliuz eore qͥ nas¬

Expanded text:
et pervenisse te stupes. Stupendum et pervenisse te stupes. Stupendum potius nisi quo semper ires aliquando do senueris et eundo processeris? an tu etatem retrogradam expectabas? ut velox utque instabile, sic et irremeabile tempus est. Velocissime senui. Dicebam tibi tempus fugere: iam credere incipis. Dici nequit, non modo inter opiniones hominum diversorum, simam opinatur; hanc ipsam senior a tergo respiciens, videt esse brevissimam. Semper futura preteritis longiora videntur, cum vel eque sint brevia, vel eo etiam breviora, quo, ad finem properantibus, naturalis motus solet esse vehementior. Senui. Est unde gaudeas; si tamen non inter vitia senuisti, aut si vel ad ultimum surrexisti, bona tibi et utilis est senectus, nec exiguum divini favoris indicium. Meministi ut Egyptium illum senem Cesar alloquitur, nec ingratum deis, etatis asserit argumento? Senui. Hac in re saltem unus ex paucis: ex tot enim millibus millium eorum qui nas
Abbreviated transcription (Latin):
fidẽ caritate arcis ĩmedio pro¬
indẽtiã sup̃me curxis ĩ utite
bonã famã in t̾enitu dei atz ho¬
minũ absu amor absit met us
dignos cole cet̾os pteri neq tul¬
tos neq offensos na mec aliꝰ
nec tu aliũ ꝯtyemistes et in
domo hũile tuciꝰ uines ꝙͣ larce
uiriste hat̃ tibi artẽ nemo esarͣ
ĩiudebit hant tibi nemo pote̾rt
aut uolet eriꝑe hat̾ malos ĩ smporẽ
bonos ĩ amaroe mutãdiq seudu
excitabis o ꝙͣ facile erat trãqͥllã
serenãq uitã agere in bos eam
in qͥetã ac turbidã fecissetis. oiã
fexine et uram̃ et ꝓxĩoꝵe in ꝑnicie
ꝯqrentes ad quid einz arces iste
nisi ad urãz sil alienãq molestiã
ut neqz uos unꝙͣ scilz ꝯmescatis
et instar araneaꝵ muscas caꝑtã¬
ciũ p̾t̾entib insultetis at cũctis
aĩantib lustra sufficiũt ac indi
solus homũcio arces q̃rit quo
Senii . L. uiuere optabas q six¬
isse te penitet, an quid aliud
rei est d. Senmi L. bas assidue

Expanded text:
tem arcis in medio, providentiam supreme turris in vertice, bonam famam in circuitu. Dei atque hominum adsit amor, absit metus; dignos cole, ceteros preteri, neque cultos neque offensos; ita nec te alius, nec tu alium contremisces, et in domo humili tutius vives, quam in arce vixisti. Hanc tibi arcem nemo usquam invidebit, hanc tibi nemo poterit aut volet eripere; hac malos in stuporem, bonos in amorem imitandique studium excitabis. O quam facile erat, tranquillam serenamque vitam agere, ni vos eam inquietam ac turbidam fecissetis, omnia ferme et vestram et proximorum in perniciem conquirentes! Ad quid enim arces iste, nisi ad vestram simul alienamque molestiam, ut neque vos unquam scilicet quiescatis, et, instar aranearum muscas captantium, pretereuntibus insultetis; atqui cunctis animantibus lustra sufficiunt ac nidi: solus homuncio arces querit, quo Senui. Vivere optabas, et vixisse te penitet. An quid aliud rei est? Senui. Ibas assidue,
Abbreviated transcription (Latin):
sus u̾penti clanculuẽ manũ det
at gaudiũ de ꝟtute deq mẽoria
bonoꝵ opeꝵ honestũ mõ ne mge¬
renti se suꝑbie fores pandat
uituꝑatõ illico locũ laudis in
⁊ felicitas te lecificet alt̾uis
uite neq ei tã hec misera
et si ꝯfecto miserona sit ꝙͣ illa
ẽ felix d mestus sum ⁊ male
huiꝰ tõt radices quot st̾ q̃ uno
nomie aduersa dicitie de quilz
et mltã iã diximꝰ et ut ꝓnũ
in qͣrelas uido mlta nt ecr
st̃ dicenda est aut̃ qñ naa

Expanded text:
subrepenti clanculum manum det, subrepenti clanculum manum det, at gaudium de virtute, deque memoria bonorum operum honestum, modo ne ingerenti se superbie fores pandat. vituperatio illico locum laudis inv. Felicitas te letificet alterius vite. Neque enim tam hec misera, etsi profecto miserrima sit, quam illa est felix. Mestus sum. Mali huius tot radices, quot sunt que, uno nomine, “adversa” dicitis, de quibus et multa iam diximus, et ut te pronum in querelas video, multa nunc etiam sunt dicenda. Est autem quando
Abbreviated transcription (Latin):
pestis ꝑmnnt alioqn ex hat pesre
nouissmma con par a stlis non
fut nlłs homĩ enasisset euasere
milt qui melius obissent ꝯht
ut brdeo fece solita ñ  mi
conireta est m peste metus ⁊
dit qd est uerins mori tñnes de
quo nobie ut uidio in q̃relas pro¬
nũ añꝙͣ ues desinat discoptãdie
ueor. p̃cer h̃ enz ꝯuid est ꝙ pests
nomẽ exhoreas cum pocins ut
est dc̃m̃ solatñ genus sit ꝑroe cũ
trahat ẽ qd lande niczie ẽ emr
magis homĩs ꝙͣ kuãna incõmo¬
dã miserari sui tui tr̃ est qd achuã
nã quid pestis nociturto mortali
nisi ut facias qdͦ feuous es insi
ielud mtꝰ damna cõmias nor
lugeri qᵈ̾ in tlĩb acciditr et fe¬
litiores censes qui mĩtũ fleti ad
suꝑes apud xgiliũ memorãt᷑
R tristitia miseriaq cͫ ꝯo delor
t ristis sum R. Lefert᷑ qua ex
cã tristis sis ã letus. Esta
m ut alia młta in dria dixe¬
uim que leni moniẽto possint
bona ẽẽ nẽ mala tristitia nẽpe
de pctõ utilis mõ ne desꝑacoi

Expanded text:
estis perimit, alioquin ex hac peste novissima, cui par a seculis non fuit, nullus hominum evasisset. Evaserunt multi, qui melius obiissent; hinc, ut vides, fece solita nunc etconcreta est. Pestem metuo. Dic quod est verius: mori times. De quo nobis, ut te video in querelas pronum, antequam res desinat disceptandum reor. Preter hoc enim, quid est quod pestis nomen exhorreas, cum potius, ut est dictum, solatii genus strahit, est quod laudem: nichil est enim magis hominis, quam humana incommoda miserari; sin tui tantum, est quod arguam. nam quid pestis nocitura mortali, ni ut facias quod facturus es? nisi illud inter damna connumeres, non lugeri, quod in talibus accidit, et feliciores censes, qui multum fleti ad superos apud Virgilium memoratur. 93 DE TRISTITIA MISERIAQUE Tristis sum. Refert qua ex causa tristis sis aut letus. Ista enim ut alia multa, indifferentia dixerim, que levi momento possint bona esse vel mala. Tristitia nempe de peccato utilis, modo ne desperationi
Abbreviated transcription (Latin):
g om̃ĩa ad uindc̃ar d dempestatib
turbor equorers R Noli hic naz
s tuã ul stulticiã u̾l auariciã ac¬
eusare, quis huc te coegit A Se¬
netrosis nubib ⁊ gͣnis uentis affi¬
cior L In tenebrie natus et in
nsi scultis quibusta᷑ ꝯtep̃torib
in scdo̾ ant̾ mors itaz quibusd
uisiẽ ẽ de fulmĩẽ ñ insi in ex¬
ꝑtum quere. At q̾s ors minis
amens hec ñ metuat cũ cantũ
apud fortissimos hom̃ ronos sẽ¬
teri uideat statuto ut comicia
metus hic nisi ad emẽdacoem
uite spͣcet ĩutilis est ꝯd̾ ꝓ desse
pt̃ enz tnnor ui namꝰ est re¬
tonet acͦ fulminet nichiloꝰ tñ
cõmoniiriu extimet᷑ illius
qui ullis obfcctus causis ipse
iõ tonat in celis. ut tu in t̾ris
bn uiuas et oblinione discussa
irastentẽ dñm u̾cognoscas qdq
ambre debueras salte metu
facias nolice queri omĩa aque
bona  mala/ expedir uosie
micha credite ut sepins touet. et
eo ãne ꝯno uerns dei aduersanꝰ

Expanded text:
hec omnia ad vindictam”. Tempestatibus hec omnia ad vindictam”. Tempestatibus turbor equoreis. Noli hic naturam sed tuam vel stultitiam vel avaritiam accusare; quis huc te coegit? Tenebrosis nubibus et contrariis ventis afficior. In tenebris natus, et in nisi stultis quibusdam contemptoribus, in secundo autem mors. Itaque quibusdam visum est de fulmine non nisi inexpertum queri. At quis, oro, nisi amens hec non metuat, cum cautum apud fortissimos hominum Romanos videat, veteri statuto, ut comitia metus hic, nisi ad emendationem vite spectet, inutilis est. Quid prodessetest timor, ubi nullum est retonet ac fulminet, nichilominus tamen commonitorium existimetur illius, qui nullis obstructus causis, ipse e quidem ideo tonat in celis, ut tu in terris bene vivas, et oblivione discussa, irascentem dominum recognoscas, quodque amore debueras, saltem metu facias. Nolite queri omnia eque bona et mala; expedit vobis, michi credite, ut sepius tonet; et eo anno, quo verus Dei adversarius
Abbreviated transcription (Latin):
ciones et mouitꝰ miserãtis dei
sũt. qͥ c̾te ñ minaret᷑ insi ama̾et
hoiẽz ẜ feruz cũ mlte et graues
nũꝙͣ desint feriendi cause ad t̾ro¬
rẽ uero hec formidinẽ morͣlur̃
sptare s añ alios illoꝵ qui re¬
bellant Ro ñ foluẽ nate gnarus
ueꝵ tonãtẽ aduersarii enitimm
in gram̃ edire ut amici dei ef¬
fecti nichꝰ or̃o insi eius offen-¬
sionẽ timeatis hoc pociue
agite et q̃relas mittite, ⁊ fus¬
co ⁊ nubiloso ꝯtristor aere R
Iutlla tempestas durat et sere¬
no mibes succedũt et seremt
mbisz frequẽs mo ingis alter¬
natio et ferendũ sine questib
qd̾ tã biene est d efẽdor nibib¬
ꝑ offensio admonicio queda est ut
iã hinc cibi ꝓuideas ne tenebras
quas momẽtaneas egre fers
aliqũ ꝓpetuas paciaris Sꝭgne
cele turbor et gradine ⁊ ꝑcedie¬
r gec i his siliã ad timorẽ saluti¬
sũt audi unũ gnis sulphur se
sỹs ꝓcellaꝵ pars calicis eoꝵ andi
alter Iggnis grando fames et mors

Expanded text:
monitus miserantis Dei sunt? qui certe non minaretur, nisi amaret hominem sed feriret, cum multe et graves nunquam desint feriendi cause. Ad terrorem vero hec formidinemque mortalium spectare, sed, ante alios, illorum qui rebellant Deo, non solum nature gnarus verum tonantem, adversarii! Enitimini in gratiam redire, ut amici Dei effecti nichil omnino nisi eius offensionem timeatis; hoc potius agite, et querelas mittite. Fusco et nubilo contristor aere. Nulla tempestas durat: et sereno nubes succedunt, et serenum nubibus. Frequens immo iugis alternatio, et ferendum sine questibus quod tam breve est. Offendor nubibus. Offensio admonitio quedam est, ut iam hinc tibi provideas, ne tenebras, quas momentaneas egre fers, aliquando perpetuas patiaris. Igne celesti turbor et grandine et procellis. Hec et his similia ad timorem salutisunt. Audi unum: “Ignis, sulphur es procellarum pars calicis eorum”, audi alterum: “Ignis, grando, fames et mors,
Abbreviated transcription (Latin):
eneruatqz et ut uera dicam
castrar aiõs ut nõ hostiles
cmi gladios aͥ mortẽ ẜ imp̃ssio¬
nes acrias formidetis, clame
autẽ sepe frustra quide qm̃
minꝰ ue ꝙ expedit int̾rã cadit
et sĩ non Iiglõꝵ libidimi ac salu¬
ti oñi ꝯsullit᷑ ⁊ hic luto hic pul¬
uere turbor hic mbib s uentis
ac tonitrmn IAtqni t̾re uarietas
celi uarietatẽ sendus aer lutũ
parit siccus puluerẽ fit de mo¬
tu aeris uenti de uaporibz ombes
de uentis ac nubibz tempestates
ac fulim̃a ꝓdeũt qui reꝵ causas
nouit et nateͬ se p̃buit obseq̃tẽ
conseꝙ̃ciã effectuũ ñ deflesit
et de uentis lz apud quosdam
magna sit q̃stio nõne eñ t̾ibe
aer oĩ carens uento pene semia¬
minis uideat᷑ ut nõ inepte quidã
uentiẽ aĩas dicãt sure spm̃ pulue¬
rẽ c̾te apud mltos uiris foitib

Expanded text:
enervatque, et, ut vere dicam, enervatque, et, ut vere dicam, castrat animos, ut non hostiles tantum gladios aut mortem, sed impressiones aerias formidetis. Clamo autem sepe; frustra quidem, quoniam minusve quam expedit in terram cadit, etsi non singulorum libidini, at saluti omnium consulitur. Hic luto, hic pulvere turbor, hic nubibus, hic ventis ac tonitru. Atqui terre varietas, celi varietatem sequitur: udus aer lutum parit, siccus pulverem, sic de motu aeris venti, de vaporibus nubes, de ventis ac nubibus tempestates ac fulmina prodeunt. Qui rerum causas novit et nature se prebuit, obsequentem consequentiam effectuum non deflebit. Et de ventis licet apud quosdam magna sit questio, nonne tamen tibi aer omni carens vento, pene semianimis videatur, ut non inepte quidam, ventum animam dicant sive spiritum? pulverem certe apud multos viris
Abbreviated transcription (Latin):
inqͥt merit̾cis fuñ nec frigns
g̾ nec calorẽ pati posses pot̾es¬
ubũ mali forsitan ẜ oftantis
solidiq anmi dignũꝙ quo ille¬
sus euase morcifero ꝓfiliret, de¬
tissimũ quib inchil effemina
cuis eneruanꝰ nichil est estate
solem execrãtib Et acheãtes so¬
lent hyeme ignẽ a dorãtes ut
calde d Nix me tedio afficit¬
ꝑ delicati ⁊̃ iõcũda fastidmt at
nuẽ sñ uentis descendentẽ quid
intꝰ pult̾rima reꝵ ponũt porro
si quid ẽ mue pulchoius me t̾te
candidiusd Iẽuẽ estibus nt̃
frigorib miniis nc᷑ siccitate nc̃
mibrib angnu᷑ ł Impacienris¬
simũ caloris alexandrũ ferũt
nẽpe qui et uim et ire si ꝯspere
fuit ĩpaciẽs fortuẽ contra uõ
caloris ac frigoris pacienciã parẽ
dant hanibali cur nõ tu aliꝙͣ
tibi ul dissimłis ꝑtẽ laudis ar¬
ripias eque ille utͣꝙ potuit
ferre tu neuirũ hoc uobis pri¬
nueꝰ i̾buit uoluptas emollit

Expanded text:
inquit, meretricis fili, nec frigus inquit, meretricis fili, nec frigus igitur nec calorem pati potes?” verbum mali, forsitan, sed constantis solidique animi, dignumque quo illesus e vase mortifero prosiliret, cetissimum, quibus nichil effeminatius, nichil enervatius est, estatem solem execrantibus, ut Athlantes solent, <hieme> ignem adorantibus ut Caldei. Nix me tedio afficit. Delicati etiam iucunda fastidiunt: atqui nivem sine ventis descendentem, quidam inter pulcherrima rerum ponunt; porro si quid est nive pulchrius, nil certe candidius. Nunc estibus, nunc frigoribus nimiis, nunc siccitate, nunc imbribus angimur. Impatientissimum caloris Alexandrum ferunt, nempe qui et vini et ire et prospere fuit impatiens fortune; contra vero caloris ac frigoris patientiam parem dant Hannibali. Cur non tu aliquam tibi vel dissimilis partem laudis arripias? eque ille utrunque potuit ferre, tu neutrum. Hoc vobis primum tribuit voluptas que emollit
Abbreviated transcription (Latin):
linteo madence detrahit᷑ ꝙͣ e tinba
hoñ̃ hyeme accenso igne mertes
a fortib segregant om̃s eo ꝯfu-¬
unq̃ aĩ ẽ uiderelitet sed nõ libet
nuenes mõs ut formosi uideant᷑
de formatos abstisosq pubetenus
sese ignibz ingerentes quãto erat
honestiꝰ pudenda ꝯtege ꝙ̃ senuis¬
tis natib mamenũ naxibus inde¬
rem inspirare d Nũc tremo nc̃
estuo R credo i facile mores
nom et te lequẽte qd occuroit
dicã uecens at breuie ystoria est
pr̃ igaliis pro capitali causa
cũ adolestente filio cõp̾hensus
et s̾m ritũ gentis maeuũ mis¬
sus ac decoqͥni iussus erat. du
forte g̃ in aquã hyeme gelida
mdi ac uincti parit descendissẽt
cepit a dolestens tremere et frigꝰ
magna dencĩ collisione teftari
ubi subiectis ignib cepit aqua
feruescere, ille lamẽtis ac gemiru
parienciã caloris exp̾mere dont̾
ĩmotus ad utq et corno illum
uultu bspiciens senex, uilissime

Expanded text:
linteo madente detrahitur, quam e turba linteo madente detrahitur, quam e turba hominum <hieme> accenso igne, inertes a fortibus segregantur. Omnes eo confurumque animi est. Videre licet, si non libet, iuvenes vestros ut formosi videantur, deformatos abscissosque pube tenus sese ignibus ingerentes; quanto erat honestius pudenda contegere, quam semiustis natibus, inamenum naribus nidorem inspirare. Nunc tremo, nunc estuo. Credo id facillime: mores novi, et te loquente quid occurrit dicam. Recens ac brevis historia est: pater in Galliis pro capitali causa cum adolescente filio comprehensus, et secundum ritum gentis in ahenum missus ac decoqui iussus erat, cum forte igitur in aquam hieme gelidam nudi ac vincti pariter descendissent, cepit adolescens tremere, et frigus magna dentium collisione testari; ubi subiectis ignibus cepit aqua fervescere, ille lamentis ac gemitu impatientiam caloris exprimere, contra immotus ad utrunque et torvo illum vultu respiciens senex: “Vilissime,
Abbreviated transcription (Latin):
sissimũ ac tediosiisimũ sit Sic
uero urã paciencia unĩ mores
ab̃tatẽ publicã paruo preciõ
uendiderũt Qund custodias loquar
suꝑuacuas et obrerusos passus at
sũspitoĩs banis plena omĩa absẽ¬
itdcã dd̾ ipm qr mutaꝵi ĩã non
põt forti aĩõ deferendũ est uoꝵ i
tot insolentias tot ĩmaĩtates hoñ
tot tedia tot rapmas pati solitns
mĩer as hom̃e sit ncce d mat̃¬
no torq̃or calore. R Expecta hỹes
tediũ hoc pulsura festmat. s.¬
Frigore coucior importumo I
Sice t̾ͥ estas accelxrat huiꝰ ip̃ius
allatura de sideriũd frigorib
urgeor ⁊ uix incõmodũ mueres
cin ñ ĩuenerit na᷑ r̾mediũ et
sepe unꝰ u̾media mltã sut arcẽt
frigus tectũ uestis, cibus, labor
ex̾citiũ raro quisꝙͣ frigore uĩ¬
cit᷑ insi uictus ĩercia piget ig¬
nẽ mt̾ l̾media nũare magna
mortalis ignanie argum̃tũ n
tã facile uimi edolio ĩmixta aqua

Expanded text:
sissimum ac tediosissimum sit. Sic sissimum ac tediosissimum sit. Sic vero vestra patientia, vestri mores libertatem publicam parvo pretio vendiderunt. Quid custodias loquar supervacuas, et obstrusos passus ac suspitionibus vanis plena omnia, absend ipsum quia mutari iam non potest, forti animo ferendum est. Verum ita: tot insolentias, tot immanitates hominum, tot tedia, tot rapinas pati solitus, minem ab homine sit necesse. Magno torqueor calore. Expecta: hiems tedium hoc pulsura festinat. Frigore crucior importuno. Ecce: tibi estas accelerat, huius ipsius allatura desiderium. Frigoribus urgeor. Vix incommodum invenies, cui non invenerit natura remedium, et sepe unius remedia multa sunt. Arcent frigus tectum, vestis, cibus, labor, exercitium; raro quisquam frigore vincitur, nisi victus inertia. Piget ignem inter remedia numerare, magnum mortalis ignavie argumentum: non tam facile vini e dolio immixta aqua,
Abbreviated transcription (Latin):
fallãs r̾mittã cogita nc̃ nł ranas
suã ueterẽ q̃relã et ult̾ce latonã
uauris uocib ñl cycadas uersum
in suã spem̃ titonũ st ridulis plau¬
sibus memorare sines forsitã suũ
illas age negociũ tnũ ages Enr
uertitis ꝙͣto maiora sũt tedia
que uicissim ip̃i bobis infligitis
Sileo raptoresq urbiũ et mille in¬
iuriãde ledendiq artes mille uio¬
lencias mille Aolos quoꝵ plem sũt
uici om̃s ⁊ compita taceo latrũclõe
toto orbe disꝑsos et itinera sems
int̾rupta p̃domb quil magna
ꝑs t̾raꝵ hodie ĩuia est et pulcerriã
dissilãtũ illnd et misera iã con¬
suetudine roboratũ quis dignis
q̃stib explicet a̾ hũane pondus
ignanie Abis equet ꝙ pacatis
quoq ugionib passim legitimꝰ
p̃dator ocrit qui solicitũ uiato¬
rem exhaustũq laborib et homis¬
tũ curis ere suo spoliat ĩistis¬
simi nescio ciꝰ iris obtentie
cubi ꝑ ulõsissimũ ubĩq sũptuo.¬

Expanded text:
las remittam, cogita nunc vel ranas suam veterem querelam, et ultricem Latonam raucis vocibus, vel cicadas versum in suam speciem Titonum stridulis plausibus memorare, sinesque forsitan suum illas agere negotium, et tu vertitis quanto maiora sunt tedia que vicissim ipsi vobis infligitis? sileo raptoresque urbium et mille iniuriandi ledendique artes, mille violentias, mille dolos, quorum pleni sunt vici omnes et compita; taceo latrunculos toto orbe dispersos, et itinera sevis interrupta predonibus, quibus magna pars terrarum hodie invia est, et dissimulatum illud et miserrima iam consuetudine roboratum, quis dignis questibus explicet, aut humane pondus ignavie verbis equet? quod pacatis quoque regionibus, passim legitimus predator occurrit, qui sollicitum viatorem exhaustumque laboribus et onustum curis, ere suo spoliat, iniustissimi nescio cuius iuris obtentu; cubi periculosissimum, ubique sumptuo
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ qd om̃e ñ hũanã mõ sed am¬
gelitã dignitatẽ Isuꝑeniinet
ip̃a hũanitas sit qmĩcta dinitare
ut qui deus erat yomo fieret
uens nat᷑as ẽẽ inciꝑet deus s sõ
Ut hor̃ez dũ fac̾et factus homo
ineffaltie̾ dei pietas at hm̃ilitas
sũma hoĩs felictas at glã altũ
condiq occultũq mistut mire
e salutare cõmertiũ qd mescio an
celestis ẜ ꝓfecto morͣlis lingua
ũ equat. paꝵ ne t̾ aũt uel hoc uno
nobilitata ꝯdico hũãna par uõ
expargata miseria uidet᷑ seu qs
oro altiꝰ ñ dicã sꝑare ẜ optare s
cogitare hõ pot̾int ꝙͣ ut eẽt deꝯ
ecce iã deus est Qud iã u̾stat
oro quo uota urã suspirẽt, ne¬
dũ u̾pire quide s nec fingere
maius aliqd̾ u̾lictũ ⁊ c̾r̾e cũ ad
ñ aliud cũ poss nnsi hũanũ cor¬
pus huãnaq aram assũpsit nec
angelice spl̃ asc̾bi uoluit sed huã¬
ne ut sic ꝙtũ te dñs tuus amet
agnoscas/ ⁊ gandeas ⁊ta em̃ ut

Expanded text:
d omnem non humanam modo, sed angelicam dignitatem supereminet, ipsa humanitas sic coniuncta divinitati, ut qui Deus erat, homo fieret,iens naturas, esse inciperet Deus et Homo, ut hominem Deum faceret, factus homo. Ineffabilis dei pietas atque humilitas, summa hominis felicitas ac gloria! altum undique occultumque misterium, mirum et salutarem commercium, quod nescio an celestis, sed profecto mortalis lingua non equat. Parumne tibi autem vel hoc uno nobilitata conditio humana, parumque expurgata miseria videtur? seu quid, oro, altius non dicam sperare, sed optare, sed cogitare homo potuit quam ut esset Deus? ecce iam deus est. Quid iam restat, oro, quo vota vestra suspirent, nedum reperire quidem, sed nec fingere maius aliquid relictum? certecum ad non aliud, cum posset, nisi humanum corpus humanamque animam assumpsit, nec angelice speciei ascribi voluit, sed humane, ut sic quantum te Dominus tuus amet agnoscas et gaudeas. “Ita enim, ut
Abbreviated transcription (Latin):
ñ podagra ẜ pedice siꝰ iã diste con¬
sistere d podagra ĩntilis fcẽ sinn
ad cuosum credo tel ad falt
ad choreas ad palestrã ante ante
ad set natũ putas ad alia si nẽscis
alciora q̃dã officia natꝰ es q̃se ta¬
put ñ etirotat exeqni me ꝓhibet
studere l artib ĩgenie dare oꝑã
pietati siuare iufriciã et fidẽ pra¬
gile corpus et fugacem mũdũ sper¬
nere odisse uicia amare uotutes
colere amicicias ꝯsilio priam in¬
uare hec st ui bom muma q̃d¬

Expanded text:
non podagra, sed pedice sunt: iam disce connon podagra, sed pedice sunt: iam disce consistere. Podagra inutilis factus sum. Ad cursum credo vel ad saltum, ad choreas, ad palestram: an te autem ad hec natum putas? Ad alia, si nescis, altiora quedam officia natus es, que si caput non egrotat exequi nil prohibet. Studere licet artibus ingenuis, dare operam pietati, servare iustitiam et fidem, fragile corpus et fugacem mundum spernere, odisse vitia, amare virtutes, colere amicitias, consilio patriam iuvare; hec sunt viri boni mu
Abbreviated transcription (Latin):
noblĩs fuit iã messoris eni manuẽ
securꝰ expͨta nõ mors illa quã
metuis s laboꝵ ẜmnis ac pͥncipilĩ
uite est nõ mors inꝙͣ s difficilis
uie tminꝰ ad quẽ pauce trãqlla
nauigatoe ꝑueuĩt s pene omẽs
nudi flentes ac naufragi tuꝑ
mediã senecutẽ lene iter ĩfmẽ
ꝓspero agẽs uento e nãtis rerꝵ fluc¬
tibus portũ subis sb̃ducenda iã
fessa pupis in t̾rã t̾ ⁊ quecũq
te flexis de fine cogitandũ idi
utiliꝰ fu̾it ꝙͣ etatẽ bonã qd̾ stulti
solet̃ s nãz mr̃ez optimã accusare
urpi torq̃or podagra ł nestie¬
bas senectutis morẽ ĩcomita¬
ta nõ uenit magnã sepe morboꝵ
aciẽ ducit d podagra crucior mo¬
lesta ⁊ Sxtrema ⁊ ignobile ꝓte cor¬
ꝑis laboras quid s nobilissimnis ta¬
borares corde iũ capite d pigra
coerçeor podagra ł uaga mens
homĩs freno eget hũc panꝑtas
tenet illũ carcer aut gͦnior morb
ludens te pedibus alligat fortina

Expanded text:
nobilis fuit. Iam messoris tui manum nobilis fuit. Iam messoris tui manum securus expecta: non mors, illa quam metuis, sed laborumvite est; non mors, inquam, sed difficilis vie terminus, ad quem pauci tranquilla navigatione perveniunt, sed pene omnes nudi, flentes ac naufragi. Tu per mediam senectutem, leve iter in finem, prospero agens vento, e multis rerum fluctibus portum subis. Subducenda iam fessa puppis in terram tibi, et quocunque te flexeris, de fine cogitandum; idque utilius fuerit quam etatem bonam, quod stulti solent, et naturam matrem optimam accusare. urpi torqueor podagra. Nesciebas senectutis morem? incomitata non venit, magnam sepe morborum aciem ducit. Podagra crucior molesta. Extrema et ignobili parte corporis laboras: quid, si nobilissimis laborares corde vel capite? Pigra coerceor podagra. Vaga mens hominis freno eget: hunc paupertas tenet, illum carcer aut gravior morbus, ludens te pedibus alligat fortuna;
Abbreviated transcription (Latin):
fallor impensũ esẜ nã nec frustra
nascit᷑ qui bñ morit᷑ nec ĩuirilitꝰ
uitma mors est ⁊. mors eñ omĩsz
uicina ẽẽ põt et sepe ibi quoꝙ ui¬
cimor est ubi uidet᷑ absencior nemo
tã inuenis qui nõ possit hedie mori
nemo tã senex qui nõ possit ãmẽ
uiue̾ si ml aliud ꝙͣ senectus inci¬
dat d ꝓosus seum ł io matu¬
ruisti Au hoc defles an poma cũ
maturuerint q̃uant᷑ ⁊ sensus illis
ac sermo datus est et ñ potins gra¬
tulent᷑ se ad id ꝑuenisse ad qd nata
erant Est ut cet̾aꝵ rex sit etatis
maturitas quedã que se nectus
dĩ qd̾ ut ita eẽ uidas et etas et
mois iuuenũ a cerba quidẽ ⁊ dicit᷑
et ac̾ba est ac̾bitati aut̃ obiecta ma¬
turitas q̃ cũ in pomis ac fruci¬
bus bona sit qd insi in hoĩe sit opti¬
mai nõ ꝙ nestiã an̾ꝙͣ maturescãt
mlta marcesse. ea uõ nõ etates
magno nisu ĩaduersũ tendũt Ma¬
turagse ꝯ debes si quid inte fuci

Expanded text:
fallor, impensum esset; nam nec frustra fallor, impensum esset; nam nec frustra nascitur qui bene moritur, nec inutiliter vicina mors est. Mors eque omnibus vicina esse potest, et sepe ibi quoque vicinior est, ubi videtur absentior. Nemo tam iuvenis qui non possit hodie mori, nemo tam senex qui non possit annum vivere, si nil aliud quam senectus incidat. Prorsus senui. Inmo maturuisti. An hoc defles? An poma cum maturuerint querantur, si sensus illis ac sermo datus sit, et non potius gratulentur se ad id pervenisse, ad quod nata erant? Est, ut ceterarum rerum, sic etatis maturitas quedam, que senectus dicitur; quod ut ita esse videas, et etas et mors iuvenum acerba quidem, et dicitur et acerba est, acerbitati autem obiecta maturitas, que, cum in pomis ac frugibus bona sit, quid nisi in homine sit optima? non quod nesciam antequam maturescant multa marcescere: ea vero non etatis magno nisu in adversum tendunt. Maturuisse igitur debes si quid in te suci
Abbreviated transcription (Latin):
mirꝰ senex qui quietẽ seu spem̃
mortis horreret cũ nez sene ap¬
cius quiete nichilꝙ sit curpins
sene laborioso ac solicito cunꝰ bita
oĩs trãquulitatis exemplar eẽ
debet didicisse potes a phis quid ẽ¬
aliud ꝙq optablẽ sensz bonis
uinẽ uita ut memorãt ꝑacta qͣ
maxiã tñ ꝑs morluẽ inexpleta
morit᷑ d. Senui ⁊ repente fugit
etas mea R forma ualitudo uelo¬
citas uires brã fere omia fugi¬
nt̃ ꝟtus manz nec cessura se¬
no nec morti ille uin bono
stabłi ab micio insistendũ erat
si neglectũ fuit difficiliꝰ ad
extrenuẽ fateor ẜ ututis seu¬
Diũ nllã etas uspuit mio quo
difficilior, es clarior utus młt
nosse seipõs ac saꝑe bix tãdem
insemo cepere serũ quide ãc in¬
tẽpoefimũ mĩme et si en nõ iã
uite desmẽti ac insante saltem
morte utile, cin hele uni hore
ui sine horeore mefticiaq tͣnsige
posset si nõ ultimũ mõ s totum
oire tempus impenderet bene inst

Expanded text:
Mirus senex, qui quietem ceu speciem Mirus senex, qui quietem ceu speciem mortis horreret, cum nichil seni apertius quiete, nichilque sit turpius sene laborioso ac sollicito, cuius vita omnis tranquillitatis exemplar esse debet. Didicisse et potes a Phiillud quanque optabile senibus bonis vivere, vita ut memorant peracta, qua maxima tamen pars mortalium inexpleta moritur. Senui et repente fugit etas mea. Forma, valitudo, velocitas, vires, vestra fere omnia fugiunt; virtus manet nec cessura senio nec morti. Illi uno bono stabili ab initio insistendum erat; si neglectum fuit, difficilius ad extremum, fateor, sed virtutis studium nulla etas respuit, immo quo difficilior eo clarior virtus. Multi nosse seipsos ac sapere vix tandem in senio cepere, serum quidem at intempestivum minime: etsi enim non iam vite desinenti ac instanti, saltem morti utile; cui, hercle, uni hore ut sine horrore mestitiaque transigi posset, si non ultimum modo, sed totum vite tempus impenderetur, bene, nisi
Abbreviated transcription (Latin):
quibuscũq quib ul hoꝵe altere
defuit uel utrũq̃ frusirã in ꝙͣ
obluctañ hũanũ ingũ qd̾
nastendo subiistis excutitis d
Denni de uires, corꝑis ĩminute st̾¬
R Si aucte st uires aĩ bene ẽ
felicit᷑ ꝑmatasti maiora ein
gest a esse semꝑ et geri posse
uiã decreuere fateor iutilr uixisti
cuũ eͥme ñ etatis d Senm ⁊ res
meas agere neq̃o L. di quid aĩo sit
agendũ tanto id a sene melius
fieri ostat quãto ⁊ exꝑientis ille
plus est ueraq noticie et passionũ
minꝰ ac malis uincls expedicior
am̃s at res alias nõ ag̾e senem
eecet sed egisse cmi corpore ꝯ labor
om̃ĩs a tergo est cin si n ⁊̃ inhẽt
nec auelle uult xidicliñ ullud ã¬
tiquũ u̾nouat rõm senis qui ius¬
sus a pͥncipe fori laboribz abstm̃e
quoꝵ ferias inbecillis hinc etas
hinc fortuã opulens mꝰebat᷑ sic
indoluit ut se quasi mortuũ fleret
atz as omn familia flere uelet

Expanded text:
quibuscunque, quibus vel horum alterum quibuscunque, quibus vel horum alterum defuit vel utrunque. Frustra, inquam, obluctamini humanumque iugum quod nascendo subiistis excutitis. Senui et vires corporis imminute sunt. Si aucte vires animi, bene est: feliciter permutasti. Maiora enim gesta esse semper et geri posse,viam decrevere, fateor inutiliter vixisti, tuum crimen, non etatis. Senui et res meas agere nequeo. Si quid animo sit agendum, tanto id a sene melius fieri constat, quanto experientie illi plus est rerumque notitie et passionum minus ac malis vinculis expeditior animus. At res alias non agere senem decet, sed egisse, cui corporeus labor omnis a tergo est, cui si nunc etiam inheret nec avelli vult, ridiculum illud antiquum renovat Romani senis, qui iussus a principe fori laboribus abstinere, quorum ferias imbecillis hinc etas, hinc fortuna opulens merebatur, sic indoluit, ut se quasi mortuum fleret atque ab omni familia fleri vellet.
Abbreviated transcription (Latin):
cũ uulgo inr̾ dr̃ nõ senuisse mise¬
unm. s uixisse ita ut hec sus
uite finẽ tã mepte diceres parcite
aut̃ iã lamẽtis querulũ genus
et uolentes ite sus imꝑuĩ nate
nics flendiẽ ꝙ illiꝰ ĩmota lex
statuit quid nͣale aũt magis
hoi nato ꝙͦ uiuẽtẽ senestere senẽ
mori dit uos ꝯdicoĩs ĩmemores
ue u̾spuitis cum uel alter uel
trũ uolebatis et eccã t̾cio abste¬
nendum erat nastendũ miehe
credite nõ fuit patmũ senesten¬
tibus statim mẽbris aid̃s aliqñ
se nestere neq semꝑ ĩ bobis pro¬
uerbiũ ueꝵ sit posse unũ ami
corꝑa mlta ꝯsumiere sinite sine
mnurinure corpus sim̃l at ani
ad extremũ ferri, siml intrart̃
simil exeant neq ali̾o ad metã
ꝓperante, alter retroisũ inti uelit
mĩ ire oportet nec u̾dire l nec
subsistere idq nobis facilin debet
esse ĩmortalitatẽ aĩe et corꝑis in¬
stauratoẽm exp̾tantib ꝙͣ cet̾is

Expanded text:
cum vulgo iure dicitur non senuisse misecum vulgo iure dicitur non senuisse miserum, sed vixisse, ita ut hec sub vite finem tam inepte diceres. Parcite autem iam lamentis, querulum genus, et volentes ite sub imperium nature: nichil flendum quod illius immota lex statuit. Quid naturale autem magis homini nato, quam viventem senescere, senem mori? at vos conditionis immemores utrunque respuitis, cum vel alterum vel trum volebatis, et tertio abstinendum erat: nascendum, michi credite, non fuit. Patimini, senescentibus statim membris, animos aliquando senescere, neque semper in vobis proverbium verum sit: “Posse unum animum corpora multa consumere”; sinite, sine murmure, corpus simul atque animum ad extremum ferri: simul intravere, simul exeant; neque altero ad metam properante alter retrorsum niti velit mini: ire oportet, nec redire licet, nec subsistere; idque vobis facilius debet esse, immortalitatem anime et corporis instaurationem expectantibus, quam ceteris
Abbreviated transcription (Latin):
nimꝰ ĩplesse dumosũq iter ac
scrupeũ transisse ac ĩ amenã
hant fablam̃ ꝑegisse acq tonuto
more plaudendũ erat d Senep
sum ⁊ an oblitus es ut nꝑ tisi
ꝑ familiaritꝰ notus unꝰ moderno¬
iũ sentẽtiã rei huiꝰ ex tpiẽ pro¬
tulit nõ modernã ẜ antĩqus pa¬
rem Amito en dicenti copatior
tibi nã ut uideo iã senescis esses
utinã qualis eras qñ te p̾mumi
noui subito ille Rñdit parũ
ne tibe gͦ anres uidedr insi amplio¬
rem micha nc̃ ets amẽtiã inpre¬
ceris Noli queso micra ꝯpati ꝙ
sun senex s ꝯpatere ꝙ muenis
fun o. quãtũ sensum tegit brems
ista Reñsio qd metiri inequit
nisĩ qͥmi etatis huiꝰ bona pro¬
bauerit et illiq mala mẽenexit
uerũ quoq sit ꝙ sepe bona ĩiitis
eueniũt, et mala uolentib uiro at
bono ⁊ uotutũ amco et passioniẽ
hosti plris ẽ handdubie dies unus
hnꝰ qd̾ accusas tẽporis ꝙͦ illus
nã semin. LIam si ꝑstas t̾ quoq

Expanded text:
nus implesse, damnosumque iter ac nus implesse, damnosumque iter ac scrupeum transisse atque inamenam hanc fabulam peregisse? atqui Comico more plaudendum erat. Senex sum. An oblitus es, ut nuper tibi perfamiliater notus unus modernorum sententiam rei huius ex tempore protulit, non modernam sed antiquis parem? amico enim dicenti: “Compatior tibi: nam, ut video, iam senescis; esses utinam qualis eras quando te primum novi!” subito ille respondit: “Parum ne tibi ergo amens videor, nisi ampliorem michi nunc etiam amentiam impreceris? noli queso michi compati quod sim senex, sed compatere quod iuvenis fui. O quantum sensum tegit brevis ista responsio, quod metiri nequit, nisi qui etatis huius bona probaverit, et illius mala memineritverum sit, quod sepe bona invitis eveniunt et mala nolentibus; viro autem bono, et virtutum amico, et passionum hosti, pluris est haud dubie dies unus huius quod accusas temporis, quam illius iam senui. Iam si perstas, tibi quoque
Abbreviated transcription (Latin):
uilitas, buc maxĩe anhelabas huc
ꝑuenire oꝑtabas huc ñ posse ꝑtin¬
gere formidabas quo cũ ꝑuentũ
esset ẽgtemisceres Mlonferum in¬
credibile nͥ tã crebiũ xẽt senes fieri
uolut om̃s senex ee oult nemo
mio uõ senes esse ad miseriã senes
dici ad siuriã trahũt quast sit
ꝓbri sennisse qd ꝓfecto ulłis uide¬
n debet insi quiez dedecus sit uixisse
q̃ ingẽs nõ inficior turba est cu
te tñ exemptũ eẽ oportet ut nõo
colloquio frin possis alioqn ut au¬
rib illabant᷑ sana ꝯsilia in añ
nõ destendent d Cande senun Rt
quos agter, et quos equor et quos
bellid̃ et quos alea decipit singlã de¬
t̾mẽta dinumerãt tu unꝰ in fmẽ
exꝑnisteris gtũ queri incipis dũ
R Siultũ ẽ senectutẽ ñ cogitare
insi cũ uenerit nã ꝓfecto si uentu¬
uã seu assidue uemẽtem ꝑspepisses
pñtẽ in ꝑtuobatꝰ aspiteres D heu
micha iam senex sun L hoc ne
ꝙ defles durũ ac difficile uite¬

Expanded text:
bilitas: huc maxime anhelabas, huc bilitas: huc maxime anhelabas, huc pervenire optabas, huc non posse pertingere formidabas, quo, cum perventum esset, ingemisceres. Monstrum incredibile, nisi tam crebrum esset: senes fieri volunt omnes, senex esse vult nemo; immo vero senex esse ad miseriam, senes dici ad iniuriam trahunt, quasi sit probrum senuisse, quod profecto nullis videri debet, nisi quibus dedecus sit vixisse; que ingens, non inficior, turba est, cui te tamen exemptum esse oportet, ut nostro colloquio frui possis; alioquin, ut auribus illabantur, sana consilia in animo non descendent. Tandem senui. Et quos ager, et quos equor, et quos bellum, et quos alea decipit, singula detrimenta dinumerant, tu unus in finem expergisceris, et tu queri incipis, dum . Stultum est senectutem non cogitare nisi cum venerit, nam profecto si venturam, si assidue venientem prospexisses, presentem imperturbatus aspiceres. Heu michi iam senex sum. Hoc ne igitur defles, durum ac difficile mu
Abbreviated transcription (Latin):
cito deseruit qd uinabat nũꝙͣ nõ
ppropere affuit qd angebat uanũ
aut̃ est optare qd opcart nequnie
nocuitq hitũ et si r̾deat nociture
sit ẜ iam parce suspiris dum
hoc aĩo fueris, cits canus fieri
pot̾is senex nũꝙͣ desideriũ em
uiuẽtutis in sene quid ẽ aliud quã
quedã pueritia senectutis d. Se¬
ui incͬuatusq sum Nam t̾rã
aspice, unde uenis et quo ꝑgis co¬
gita hinc eg̾ssus buc r̾dis nat᷑a
te pͥncipii simłq fmis admonet
poteras aberrare publicũ tibi t̾ter
oñdit᷑ siue id quidẽ est satis iugẽit᷑
uel cͣuatꝰ intende solent ceci in u̾iã
manu u̾trahi d Supito semu
Umno sensim pedetẽtim yaulatim
lenit̾ s neh cogitãtib omĩa subito
euẽiũt sĩt contra cogitantib oiã
nc ẽ subitũ ꝙ si flenda t̾ fu̾ãt
senectus singli dies uite flende
erãt᷑ illis enn passib ad hũc t̾minũ
ibas d heu senuy R o uocoꝵ insta¬

Expanded text:
cito deseruit quod iuvabat, nunquam non cito deseruit quod iuvabat, nunquam non prepropere affuit quod angebat; vanum autem est optare quod haberi nequit, nocuitque habitum, et si redeat nociturum sit; sed iam parce suspirii: dum hoc animo fueris, cito canus fieri potes, senex nunquam; desiderium enim iuventutis in sene, quid est aliud, quam quedam pueritia senectutis? Senui incurvatusque sum. Iam iam terram aspice; unde venis, et quo pergis cogita: hinc egressus, huc redis. Natura te principii simulque finis admonet; poteras aberrare: publicum tibi iter ostenditur, si ne id quidem est satis, ingredi vel curvatus intende. Solent ceci in via manu retrahi. Subito senui. Immo sensim, pedetentim, paulatim, leniter; sed nichil cogitantibus omnia subito eveniunt, sicut, econtra, cogitantibus omnia nichil est subitum; quod si flenda tibi fuerat senectus, singuli dies vite flendi erant: illis enim passibus ad hunc terminum ibas. Heu senui. O votorum insta
Abbreviated transcription (Latin):
s st faceor sapientes u̾gisz uariores
itaq rex euander fuit sapiẽs ñ
eĩ Sane ild̾ euãdriũ suspioĩ
Surdã stulti senes et ꝓfugã ado¬
lestenciã u̾uocãt ac sũspirãt nec
susproiis tñ seu tacitis uotis
sed meditam̃ nrritis at ĩam
artificio nature uis affertur
in domite qua in re facete ad medum
lusit aduanꝰ p̾nceps canestenti eui
dã aliquid negauerat eũdem postra
ad easde p̾tes medicato interim crine
r̾deũte ita e̾ppulit. uade inquit hoc
iam pr̃i cuo gettam d senni o si
mea nc̃ r̾deat iuuẽtus ⁊ Reuersurã
mõ illa dixi iã suersã dico se ta
facile uotoꝵ om̃i cõpos fias nichil
in cassũ uoles panꝑ c̾te dĩcias oꝵ¬
tare potest libertatẽ ẜuis spem̃ defor¬
mis sanitatẽ eger fessus u̾quiem
exul u̾sitũ ac inuẽtã optare uern
se nex nequit puerile pocius uotũ
est d. Senni heu cur tã cito dulcis
me iuuenta desexuit ⁊ nuĩꝙͣ nõ

Expanded text:
sed sunt, fateor, sapientes regibus rariores; sed sunt, fateor, sapientes regibus rariores; itaque si rex Evander fuit sapiens, non eque sane illud Evandrium suspirium, Surdam, stulti senes, et profugam adolescentiam revocant ac suspirant; nec suspiriis tantum seu tacitis votis, sed medicaminibus irritis, atque inani artificio nature vis affertur indomite; qua in re facete admodum lusit Hadrianus princeps, canescenti cuidam, cui aliquid negaverat; eundem postea, ad easdem preces, medicato interim crine, redeuntem, ita repulit. “Vade, inquit, hoc iam patri tuo negavi”. Senui. O si mea nunc redeat iuventus! Reversuram modo illam dixi; iam reversam dico. Si tam facile votorum omnium compos fias, nichil incassum voles; pauper certe divitias optare potest, libertatem servus, speciem deformis, sanitatem eger, fessus requiem, exul reditum; at iuventam optare verus senex nequit; puerile potius votum est. Senui. Heu cur tam cito dulcis me iuventa deseruit? Nunquam non
Abbreviated transcription (Latin):
qd affeci utentis aptissimũ est
yͣnis affectus ip̃e sit pessimꝰ sit
cathenã p̾do captis insontib sit ty¬
rãnꝰꝰ arcẽ libertati plebis impositã
sic ueneficus p̾sentaneũ a conitũ
sic sicarius pugionẽ ꝓmptum
cedib bonũ uocat Sit uos ir
etate bonã que ad id scil qd max¬
puericiã quidẽ uel infãciã uide¬
as optare que ꝓfecto optime ꝑtes
eent si abẽẽ ꝙͣ longissime a semo
bonũ eẽt ut menorãt s nec adul¬
tam at solidã iuuẽtutẽ nec inte¬
piente et adhuc uiridem senectã
pessiã om̃s ⁊ ꝑiclõsissimã uite
sigesimũ añũ dicũt ubi terlin¬
qͥmus ne quẽ lateat ꝙͣ uos p̃aitar
peniceat feditatũ qui nõ nisi tp̃s
app̾me illis ydoneũ exoptatis d
senui cur ñ cũ ꝟgiliano e̾ge sus¬
pirem o mchi p̃t̾itos u̾ferat si
mpit᷑ ãnos ł ãt ml tale suspirã¬
tẽ legimꝰ socratẽ nl platonẽ me
fabum̃ nie catonẽ et funͣt senes

Expanded text:
quod affectui utentis aptissimum est, quod affectui utentis aptissimum est, quamvis affectus ipse sit pessimus. Sic catenam predo, captis insontibus; sic tyrannus arcem libertati plebis impositam; sic veneficus presentaneum aconitum; sic sicarius pugionem promptum cedibus, bonum vocat; sic vos igitur etatem bonam, que ad id scilicet, quod maxpueritiam quidem vel infantiam videas optare; que profecto optime partes essent, si abesse quam longissime a senio bonum esset, ut memorant; sed nec adultam ac solidam iuventutem, nec incipientem nec adhuc viridem senectam: pessimam omnes et periculosissimam vitvigesimum annum, dicunt, ubi te reliquimus?” ne quem lateat, quam vos preteritarum peniteat feditatum, qui non nisi tempus apprime illis ydoneum exoptatis. Senui: cur non cum Virgiliano rege suspirem: O michi preteritos referat si Iuppiter annos!? At nil tale suspirantem legimus Socratem, nil Platonem, nil Fabium, nil Catonem, et fuere senes;
Abbreviated transcription (Latin):
siptũ uides reuonabit᷑ ut aquile
inuẽtus tua d. denin et etas
bona retro ẽ Lmĩs etas ut
bona bonis sit male utẽtibus
mala uerisq ãt brenis posus et
extremo ꝓxma est uoi nes manz
hinc bonore m̾ces huie supplitũ
malore q̃nã h᷑ iĩ etas bona
dulte aliquid in esfet om̃es fuga
dulcedine extinctura uiderecur̃
quis einiz fugiẽs degustat fugiẽ¬
ti dario fetide atz cestene potꝰ
aq̃ suaueisineꝰ frit sitis ut pu¬
tat Sicero. ut ego sentio gustu
metus extimperat uigẽbat in
tergũ alexander uictor uos a
tergo rapidã tempue p̃mit am
celeres p̃cipitesqz dies horeq uolat¬
les, an oclõs autẽ mors est, nec
aritatis udieus, nec ĩpulsis mora
nec pnẽtus est transitus, uie hꝯ
tot difficultatibz, tantisq t̾rorib
obsesse q̃nã queso ꝑs toua est si
intelligo nẽpe etatẽ probris ac abe¬
dinib aptiorẽ bonã dicitis est hic
quidẽ fandi mos ut bonũ dicat᷑

Expanded text:
scriptum, vides. “Renovabitur ut aquile scriptum, vides. “Renovabitur ut aquile iuventus tua.” Senui et etas bona retro est. Omnis etas ut bona bonis, sic male viventibus mala, utrisque autem brevis, prorsus et extremo proxima est, ubi vos manet hinc bonorum merces, hinc supplicium malorum. Quenam hec igitur etas bona,dulce aliquid inesset, omnem fuga dulcedinem extinctura videretur: quis enim fugiens degustat? Fugienti Dario fetide atque obscene potus aque suavissimus fuit; sitis, ut putat Cicero, ut ego sentio, gustum metus extinxerat: urgebat in tergum Alexander victor. Vos a tergo rapidum tempus premit, anni celeres, precipitesque dies, hore volatiles. Ante oculos autem mors est; nec arctatis reditus, nec impulsis mora, nec preventis est transitus. Vie huius, tot difficultatibus tantisque terroribus obsesse, quenam, queso, pars bona est? Sed intelligo: nempe etatem probris ac libidinibus aptiorem bonam dicitis. Est hic quidem fandi mos, ut bonum dicatur,
Abbreviated transcription (Latin):
distors huic inuẽte furor huic in¬
paciẽtia se necte tlĩb uitã imple¬
uere iubitis ut melius putẽt
eẽ qd peins est optimiũq qd pes¬
simũ ceteꝵ dies om̃o in se boni
bonus est din uex et conditor sc̃lor
Itaq hic ferudus hic gelidus hic
siccus bit hũidus bic nubilꝰ git
serenꝰ hie turbidus hut trãqteꝰ
s. ad uniu̾si decorẽ nate ordinẽ
asꝑicias bomi om̃s ad bos autẽ
uiĩq indiciũ relati ex quo ppe
om̃e mali mesti dubn solicite
laboriosi, auxñ amari q̃uul fle¬
biles erũnosi in his tu mitsl
nescio ques noĩas letos dies qui
dũ ad erãt t̾stes lamẽtiiq sine
plem erãt it ut leti uideam nics
peiã desidriũ tͥ auiet nreditim
mliaq secũ t̾ olim seginꝰ fforsan
amata rapientes seultꝰ einz mes
pene amat insi qd̵ ꝑdidit d Senu
osi dilapsa rdiat inuẽtus As nõ
ninꝰ stultũ ꝙͣ ĩane totũ ut n
fentis at si altiꝰ aspires niõ in¬
eicax redibit enz in tp̃re et ue

Expanded text:
discors, hinc iuvente furor, hinc impatientia senecte, talibus vitam implevere iudiciis, ut melius putet esse quod peius est, optimumque quod pessimum. Ceterum dies omnes in se boni: bonus enim Rex est et conditor seculorum, itaque hic fervidus, hic gelidus, hic siccus, hic humidus, hic nubilus, hic serenus, hic turbidus, hic tranquillus: si ad universi decorem natureque ordinem aspicias, boni omnes. Ad vos autem vestrumque iudicium relati, ex equo prope omnes mali, mesti, dubii, solliciti, laboriosi, anxii, amari, queruli, flebiles, erumnosi. In his tu michi nescio quos nominas letos dies, qui, dum aderant, tristes lamentisque suis pleni erant, nunc ut leti videantur, nichil  desiderium tibi auget, irredituri, multaque secum tibi olim segnius forsan amata rapientes. Stultus enim nichil pene amat nisi quod perdidit. Senui. O si dilapsa redeat iuventus! O non minus stultum quam inane votum ut tu sentis, at, si altius aspires, non inefficax: redibit enim in tempore, et, ut
Abbreviated transcription (Latin):
credas si hoc feceris di
d minu¬
⁊ urbidos urbiũ clamores ode ł
Luris gͦ silentiũ siluasq ama
que f̾ri fugariq neq̃ut fugiẽ¬
da fuc̾ d unlgi cõtencõis fessus
sum R uulgo aurẽ dũ poueris
nõ quiestes d uulgi strepitu fa¬
tigor ⁊ uulgi uba despicito pene
eniz ꝯuitad uulgꝰ loquit᷑ aut
nich a̾ flm̃ est At strepitũ illũ
omẽz et ꝯfusas uoces si uitare ue¬
titũ tm̃ aurib excipe idq nõ

Expanded text:
credas, si hoc feceris. 90 credas, si hoc feceris. 90 DE MINUTurbidos urbium clamores odi. Ruris ergo silentium silvasque ama: que ferri fugarique nequeunt fugienda sunt. Vulgi contentionibus fessus sum. Vulgo aures dum prebueris non quiesces. Vulgi strepitu fatigor. Vulgi verba despicito: pene enim quicquid vulgus loquitur aut nichil, aut falsum est. At strepitum illum omnem et confusas voces si vitare vetitum, tantum auribus excipe; idque non