comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ec noua ac repẽ.¬
tina hȩc sunt quȩ nunc accidunt xp̃ianis:
ac uere religionis timore deuoti: ꝑ presfuras
& iniurias. ⁊ graues & multiplices infestacio.¬
num penas. angusti itineris difficultate gra¬
diantur. Sic in origine statim mundi abel
tustus afre pͥmus occuditur: de iacob fugat᷑.
⁊ iosep uenundatur: & dauid miscdem
saulrex ꝑsequitur: & heliam maiestatẽ dei
constatiter ac fortit̾ asserentem:rex achab
opprimere conatur. Iacharias sacerdos
int̃ficitur in medio templi ⁊ altaris: ut il¬
lic hostia eẽt ipse. ubi dõ hostias immola¬
bat. T ot deniq iustoꝵ martiria sepe cȩle¬
brata: tot edita in posterum fidei & uirtutis
exempla. Tres pueri ananias. azarias ⁊ muisa.¬
ȩl ȩtate compares. dilectione cõcordesffide
stabiles. uirtute constantes: flaminis ac pę¬
nis urgentibꝰ fortiores. soli se dõ serure. solũ¬
se nosse. solũ se colere clamant: dicentes
nabuchodonosor. Rex nõ opꝰ est nob̃: de hoc

Expanded text:
Nec noua aut repetina haec sunt quae nunc accidunt christianiac uerae religionis timore deuoti per pressuras et iniurias et graues ac multiformes infestantium poenas angusti itineris difficultate gradiantur. sic in origine statim mundi Abel iustus a fratre primus occiditur et Iacob fugatur et Ioseph uenundatur et Dauid misericordem Saul rex persequitur et Heliam maiestatem Dei constanter ac fortiter adserentem rex Achab opprimere conatur. Zacharias sacerdos interficitur in medio templi et altaris, ut illic hostia ipse fiat, ubi Deo hostias immolabat. tot denique martyria iustorum saepe celebrata, tot edita in posterum fidei et uirtutis exempla. tres pueri, Ananias, Azarias, Misahel, aetate conpares, dilectione concordes, fide stabiles, uirtute constantes, flammis ac poenis urguentibus fortiores soli se Deo seruire, solum nosse, solum colere proclamant dicentes: Nabuchodonosor rex, non opus est nobis de hoc
Abbreviated transcription (Latin):
au̾t dñi ignorauius. Qd nob̃ ꝓfuit suꝑbia:
aut quid diuitiarum iactacio contulit nob̾:
Transierunt omia illa: tanqͣm umbra. Item
in psalmo.cxu: p̃cium ⁊ merces passionis os¬
tenditur. Preciosa est inqͥt inconspectu diũi.
mors scõꝵ eius. Item in psalmo.cx.xu. tristi¬
cia conflictationis. et leticia retributionis
expͥmitur. Qͥ seminat in qͥt in lacͥmis: in

Expanded text:
uimus. quid nobis profuit superbia, aut quid diuitiarum iactatio contulit nobis? transierunt omnia ista tamquam umbra. item in psalmo CXV pretium et merces passionis ostenditur. pretiosa est, inquit, in conspectu Dei mors iustorum eius. item in psalmo CXXV tristitia conflictationis et laetitia retributionis exprimitur. qui seminant, inquit, in
Abbreviated transcription (Latin):
fidutia futuroꝵ. bonorum. Nisi p̃cesserit pug¬
na: nõ potest ẽẽ. uictoria. Cũ fuerit inpugnę
cõgressione uictoria: tũc datur uicentibus
et corona. Sub̃nator in tẽpestate dinoscitur.
maciȩ miles ꝓbatur. delicata iactacio est:
ꝓbatio est ueritatis. arbor quȩ alta radice
fundata est: uentis incũbentib ñ iouet᷑.
Et nauis quȩ focti compage solidata est. pul¬
satur fluctib nec foratur. Et qri area fruges
terit: uentos fortia grana & robusta cõtemp¬
nunt. inanes paleȩ. flatu portante raptunt᷑.
Sic ⁊ apłs paulus post naufragia. post flagella.
post carnis ⁊ corporis multa ⁊ grauia torm̃ta:
nõ uexari. s emendari se dicit aduersis: ut
dum grauiꝰ affligit᷑. ueriꝰ ꝓbaretur. datꝰ est
inqͥt mͥ stimulꝰ carnis meę angłs sathanȩ qͥ
me colaphiret: ut nõ extollatar. Propt̃ qͦd

Expanded text:
fiducia futurorum bonorum. nisi praecesserit pugfiducia futurorum bonorum. nisi praecesserit pugna, non potest esse uictoria, cum fuerit in pugnae congressione uictoria, tunc datur uincentibus et corona. gubernator in tempestate dinoscitur, in acie miles probatur. delicata iactatio est, probatio est ueritatis. arbor quae alta radice fundata est uentis incumbentibus non mouetur et nauis quae forti conpage solidata est pulsatur fluctibus nec foratur, et quando area fruges terit, uentos grana fortia et robusta contemnunt inanes paleae flatu portante rapiuntur. Sic et apostolus Paulus post naufragia, post flagella, post carnis et corporis multa et grauia tormenta non uexari sed emendari se dicit aduersis, ut dum grauius adfligitur uerius probaretur. datus est mihi, inquit, stimulus carnis meae, angelus satanae qui me colafizet ut non extollar. propter quod
Abbreviated transcription (Latin):
titus uexabitte. et famem mnitiet tibi.⁊ cognoscet᷑
incorde tuo si bene custodieris p̃cepta eiꝰ. siue
non. Et it̾m. Temptat dñs ds̃ ur̃ uos: ut sciat
si diligitis dñm dm̃ ur̃m ex toto corde ur̃o.
et extota anima ur̃a. Sic abraham dõ placuit:
qͥut placeret dõ. nec amittere filiũ timuit:
nec gerere parricidium recusauit. Qͥ filiũ nõ
potes lege uł sorte mortalitatis amitt̾e: quid
faceres. si filiũ tubereris occide: Adomĩa te pa-¬
ratum facere: timor dĩ oe fides debet. Sic licet
rei familiaris amissio: sit de infestantibꝰ morbis
assidua mẽbroꝵ. ⁊ eruenta ueratio: sit de uxo¬
re. de lib̃is. de credentib karis funebris et
tristis auulsio. ñ sint tͥ scandala ista. s p̃lia:
nec debilitent aut frangant. xp̃iani fidẽ. s po¬
tius ostendat̃ incolluctacione uirtutẽ: cũ cõ¬
tempneda sit. omĩs iniuria maloꝵ p̃senitiũ.

Expanded text:
tuus uexabit te et famem iniciet tibi, et cognoscetur tuus uexabit te et famem iniciet tibi, et cognoscetur in corde tuo si bene custodieris praecepta eius siue non, et iterum: temptat Dominus Deus uester uos ut sciat si diligitis Dominum Deum uestrum ex toto corde uestro et ex tota anima uestra. Sic Abraham Deo placuit, quia ut placeret Deo nec amittere filium timuit nec gerere parricidium recusauit. qui filium non potes lege et sortem ortalitatis amittere, quid faceres, si filium iubereris occidere? ad omnia te paratum facere timor Dei et fides debet. sit licet rei familiaris amissio, sit de infestantibus morbis adsidua membrorum et cruenta uexatio, sit de uxore, de liberis, de excedentibus caris funebris et tristis auulsio: non sint tibi offendicula ista sed proelia, nec debilitent aut frangant christiani fidem, sed potius ostendant in conluctatione uirtutem, cum contemnenda sit omnis iniuria malorum praesentium
Abbreviated transcription (Latin):
tatus exurgere ⁊ delinquere prandiũ tuũ
⁊ abisti ⁊ condisti mortuũ. & missus sũ
temptare te.& it̾m me misit ds̃ curare te.
& saram nurũ tuam. E go enĩ sumraphael
unꝰ ex septẽ angłis scĩs. qͥ adsistimꝰ &e cõuer¬
famur ante claritatẽ dĩ. hanc tolerantiam :¬
iusti semꝑ habuert̃: hanc apłĩ disciplinã
de dñi lege tenuert̃. nõ musitare in adurer¬
sis:s quecũq in scło accidunt fortit̃ ⁊ paci¬
ent̃ exciꝑe. cum uideoꝵ popłs hinc semꝑ
offendit. quod aduersus dm̃ frequentiꝰ mur¬
muraret. sic̃ testat᷑ innumeris dñs ds̃ dicẽs.
Desinat murmuratio eoꝵ ame. & nõ mori¬
entur. Murmurandũ non est maduersis fr̃s
dilectissimt s pacient̃ et firmit̃ quicquid
actidit sustinendum: cum scͥptum sit. facri¬
fitium dõ sp̃s cõtribulatꝰ. cor cõtritũ & hu¬
miliatũ ds̃ nõ despicit: in deute rononio qͦ
moneat ꝑ moysen sp̃s sẽs. et dicat. dñs ds̃¬

Expanded text:
tatus exurgere et derelinquere prandium tuum tatus exurgere et derelinquere prandium tuum et abisti et condidisti mortuum, et missus sum temptare te: et iterum me misit Deus curare te et Sarram nurum tuam: ego enim sum Raphael, unus ex septem angelis sanctis qui adsistimus et conuersamur ante claritatem Dei. Hanc tolerantiam iusti semper habuerunt, hanc apostoli disciplinam de Domini lege tenuerunt non mussitare in aduersis sed quaecumque in saeculo accidunt fortiter et patienter excipere, cum Iudaeorum populus hinc semper offenderit, quod aduersus Deum frequentius murmuraret, sicut testatur in Numeris Dominus Deus dicens: desinat murmuratio eorum a me, et non morientur. murmurandum non est in aduersis, fratres dilectissimi, sed patienter et fortiter quidquid acciderit sustinendum, cum scriptum sit: sacrificium Deo spiritus contribulatus: cor contritum et humiliatum Deus non despicit. in Deuteronomio quoque monet per Moysen Spiritus sanctus et dicit: Dominus De
Abbreviated transcription (Latin):
cens. Amntaditertisti. puerũ meũ iob Nõ
est eiuim simił illi qͥsqͣm interris: homo fiae
querela. uerus dĩ cultor. Et tobias post oꝑa
magnifiea. post miscdĩȩ sus multa ⁊ głosa
p̃conia: oecitatẽ luminũ passus. timens & be¬
nedicens inaduersis dm̃: ꝑ ipsam corporis
sui cladem. creuit ad laudem. Quẽ ⁊ ipsum
uxor sua deprauare temptauit: dicetis. Ubi
st̃ iusticiȩ tue : Ecce quȩ pateris. At ille cirea
timorem dĩ stabilis et firmus. ⁊ ad om̃em
tołantiam passionis fide. religionis armatꝰ.
tẽptationi uxoris inualidȩ. in dolore nõ
cessit: s magis dm̃ pacientia maiore ꝓme¬
ritit. Quẽ postmodũ raphael angłs col¬
laudat: et dicit. Oꝑadĩ reuelare ⁊ confite¬
ri: honorificum est. Nam quando orabas
tu ⁊ sara. ego obtuli memoriam oracionis
ur̃ȩ incospectu claritatis dĩ. Et cũ sepeli¬
res tu mortuos simplicit̃: et qͥa nõ es erinc¬

Expanded text:
cens: animaduertisti puerum meum Iob? non cens: animaduertisti puerum meum Iob? non enim est similis illi quisquam in terris, homo sine querella, uerus Dei cultor. et Tobias post opera magnifica, post misericordiae suae multa et gloriosa praeconia caecitatem luminum passus timens et benedicens in aduersis Deum per ipsam corporis sui cladem creuit ad laudem, quem et ipsum uxor sua deprauare temptauit dicens: ubi sunt iustitiae tuae? ecce quae pateris. at ille circa timorem Dei stabilis et firmus et ad omnem tolerantiam passionis fide religionis armatus temptationi uxoris inualidae in dolore non cessit, sed magis Deum patientia maiore promeruit, quem postmodum Raphael angelus conlaudat et dicit: opera Dei reuelare et confiteri honorificum est. nam quando orabas tu et Sarra ego optuli memoriam orationis uestrae in conspectu claritatis Dei: et cum sepelires tu mortuos simpliciter, et quia non es cunc
Abbreviated transcription (Latin):
p̃para animã tuã ad temptationem. Et it̾m.
In dolore sustine. et in humilitate tua pati¬
entiam habe: qm̃ in igne ꝓbat᷑ aurũ ⁊ argẽ¬
tum. Sic iob post rerũ dampna. post pig.¬
noꝵ funera. uulterib qͦ ⁊ uermibꝰ grauit̃
afflictꝰ. nõ uictus est s ꝓbatꝰ. qui in ipsis cõ¬
flictationibꝰ ⁊ dolorib suis. patientiã religiosȩ
m̃tis ostendẽs ait. Nudꝰ exiui de matͥs utero:
nudꝰ etiã ibo sub t̃ra. Dñs dedit ꝙ dñs abstu¬
lit: sic̃ dño uisum est. ita ⁊ factum est. Sit
nom̃ dñi benedictũ. Et cũ eum uxor quoq
cõpelleret. ut ui doloris impatiens. aliqͥd
aduersus dm̃ querula ⁊ inuidiosa uoce
loqueret᷑. respondit ce dix̃. Ianꝗͣ una ex in¬
eptis mulierib locuta es. Si bona excepi¬
lerabimus : In his om̃ib quȩ cõtigert̃ ei.
nichil peccauit iob labiis sitis: ieospectu
dñi. Itaq illi dñs dẽ. ꝑhibet testimontũ di¬

Expanded text:
praepara animam tuam ad temptationem, et iterum: praepara animam tuam ad temptationem, et iterum: in dolore sustine et in humilitate tua patientiam habe, quoniam in igne probatur aurum et argentum. Sic Iob post rerum damna, post pignerum funera uulneribus quoque et uermibus grauiter adflictus non uictus est sed probatus, qui in ipsis conflictationibus et doloribus suis patientiam religiosae mentis ostendens ait: nudus exiui de matris utero, nudus etiam ibo sub terram. Dominus dedit et Dominus abstulit: sicut Domino uisum est, ita factum est. sit nomen Domini benedictum. et cum eum uxor quoque conpelleret, ut ui doloris inpatiens aliquid aduersus Deum querula et inuidiosa uoce loqueretur, respondit et dixit: tamquam una ex insipientibus mulieribus locuta es. si bona excepilerabimus? in his omnibus quae contigerunt ei nihil peccauit Iob labiis suis in conspectu Domini. itaque illi Dominus Deus perhibet testimonium di
Abbreviated transcription (Latin):
mortalitatẽ:⁊ sp̃s nos ꝑducat ad dm̃ patrẽ:
quecũq sunt carnis incommoda. fũt nob̃
cum humano genere cominunia. Sie cum fȩcu
sterili t̃ra ieturia est: neminem fames seꝑat.
Sic eum irruptione hostili ciuitas aliqua pos¬
sessa ẽ: om̃s simul capituitas uastat. Et qͥn
imbrem ntibila sereia suspendunt: om̃ĩb
sicettas nulla est. Et cum nauem scopulosa
saxa confringunt: nauigantib naitfragiũ
sine exceptione cominune est. Et ocłoꝵ do¬
lor. & impetꝰ febriũ. ⁊ omĩum ualitudomẽ¬
broꝵ. cũ ceteris cominunis ẽ. nob̃: quãdu
portat᷑ in scło. caro ista cõmunis. Qn unmo
siqua cõditione. siqua lege credidit.xp̃ĩanꝰ
noscat ⁊ teneat sciet plus sibi quã ceteris
ĩ scło laborandum:. cui magis sit cũ diaboli
impugnatione luctandum. Doc et & p̃mo¬
net scͥptura diuina: dicens. Fili accedens
ad seruitutẽ dĩ: sta ituusticta ⁊ intimore. et

Expanded text:
mortalitatem, et spiritus nos perducat ad Deum patrem, mortalitatem, et spiritus nos perducat ad Deum patrem, quaecumque sunt carnis incommoda sunt nobis cum humano genere communia. sic cum fetu sterili terra ieiuna est, neminem fames separat: sic cum inruptione hostili ciuitas aliqua possessa est, omnes simul captiuitas uastat, et quando imbrem nubila serena suspendunt, omnibus siccitas una est, et cum nauem scopulosa saxa confringunt nauigantibus naufragium sine exceptione commune est, et oculorum dolor et impetus febrium et omnium ualitudo membrorum cum ceteris communis est nobis, quamdiu portatur in saeculo caro ista communis. Quin immo si qua condicione, qua lege crediderit christianus noscat et teneat, sciet plus sibi quam ceteris in saeculo laborandum, cui magis sit cum diaboli inpugnatione luctandum. docet et praemonet scriptura diuina dicens: fili, accedens ad seruitutem Dei sta in iustitia et timore et
Abbreviated transcription (Latin):
putans. iam scłi laqueis ñ tenert: ĩã nullis
peccatis ⁊ uiciis cartus obnoium fieri. eremp¬
tum p̃ssuris angentib ce uenenatis diabo¬
li faucibꝰ lib̾atum: ad letietam salutis ȩt̃ne.
xp̃o uocante ꝓficisci. At enũ quosdã mouet:
quod ȩqualit cum gentilib nr̃os. morbi
istius ualitudo corripiat. Quasi ad hoc ere¬
didit. xp̃ianus. ut immunis acõtactu ma¬
loꝵ. mundo ⁊ scło felicit̃ ꝑfruatur: ce nõ
omia hic aduersa ꝑpessus. ad futurã letici¬
am reseruetur. Mouet qͦsdam: quod sit nob̾
cũ ceteris mortalitas ista. cõmunis. Qͥd etũ
nob̃ in hoc mundo. nõ cominune cũ ceteris:
quãdiu ad huc scd̾m legẽ prime natiuitatis.
manet caro ista communis: Quoadusq
istic ĩ mundo sumꝰ: cũ genere humano car¬
nis ȩqualitate cõtungim᷑. spũ separamur.
Itaq donec corruptiuũ istud induat in¬
corruptionem. & mortale hoc accipiat im¬

Expanded text:
putans iam saeculi laqueis non teneri, iam nullis putans iam saeculi laqueis non teneri, iam nullis peccatis et uitiis carnis obnoxium fieri, exemptum pressuris angentibus et uenenatis diaboli faucibus liberatum ad laetitiam salutis aeternae Christo uocante proficisci. At enim quosdam mouet quod aequaliter cum gentilibus nostros morbi istius ualitudo corripiat: quasi ad hoc crediderit christianus, ut immunis a contactu malorum mundo et saeculo feliciter perfruatur et non hic omnia aduersa perpessus ad futuram laetitiam reseruetur. mouet quosdam quod sit nobis cum ceteris mortalitas ista communis. quid enim nobis in hoc mundo non commune cum ceteris, quamdiu adhuc secundum legem primae natiuitatis manet caro ista communis ? quoadusque istic in mundo sumus, cum genere humano carnis aequalitate coniungimur, spiritu separamur. itaque donec corruptiuum istud induat incorruptionem, et mortale hoc accipiat in
Abbreviated transcription (Latin):
ȩt̃nus ⁊ firmus est. Si tibi uir grauis te
laudabił. aliquid polliceretur hab̃es polli¬
centi fidem: nec te falli aut decipi ab eo cre¬
deres. quẽ stare in sermonib atq inactibus
suis scires. ds̃ tecũ loquit᷑  tu mẽte mere¬
dula. per fidem fluctuas: Us̃ de hoc mundo
recedenti immortalitatẽ atq ȩt̾̃nitatẽ polli¬
cetur: et dubitas: hoc est dm̃ omĩno nõnos¬
se. hoc estap̃m credendi magistrum peccato
meredulitatis offendẽ. Hoc est in ȩccłia c̃õsti¬
tutum: fidem in domo fidei nõ hab̾e. Quan¬
tum ꝓsit extre de scło . xp̃c ipse salutis atq
utilitatis nr̃ȩ magister ostendit: qui cum
discipłĩ eius contristarent᷑. quod se iam dice¬
ret recessurum.locutꝰ ẽ. ad eos dicens: si
me dilexissetis gaudetis qm̃ uado ad patrem:
docens ⁊ ostendens cũ hari quos diligimꝰ de
scło exeunt. gaudendum potius quã dolen¬
est & mori lucrũ: lucrum maxutũ com¬

Expanded text:
aeternus et firmus est. si tibi uir grauis et aeternus et firmus est. si tibi uir grauis et laudabilis aliquid polliceretur, haberes pollicenti fidem nec te falli aut decipi ab eo crederes quem stare in sermonibus adque in actibus suis scires. Deus tecum loquitur, et tu mente incredula perfidus fluctuaris ? Deus de hoc mundo recedenti inmortalitatem adque aeternitatem pollicetur, et dubitas? hoc est Deum omnino non nosse, hoc est Christum credendi magistrum peccato incredulitatis offendere, hoc est in ecclesia constitutum fidem in domo fidei non habere. Quantum prosit exire de saeculo Christus ipse salutis adque utilitatis nostrae magister ostendit: qui cum discipuli eius contristarentur, quod se iam diceret recessurum, locutus est ad eos dicens: si me dilexissetis, gauderetis quoniam uado ad patrem, docens et ostendens, cum cari quos diligimus de saeculo exeunt, gaudendum potius quam dolenest et mori lucrum, lucrum maximum com
Abbreviated transcription (Latin):
cere: quod diuina lex ꝓhibet. Compelleris
iurare: quod ñ licet. Tot ꝑsetutiones animꝰ¬
quotidie patit᷑. tot ꝑiculis pectus urget᷑. et
delectat hic int̾ diaboli gładios diustare.
cũ magis cõcupiscẽdum sit ac optandum.
ad xp̃m subueniente uelociꝰ morte ꝓpare:
ipso instruente nos ⁊ dicẽteꝰ am̃ am̃ dico uo¬
bis. qm̃ uos plorabitisoe plangetis. scłm aũ
gaudebit: uos tristes eritis: s tristicia ur̃a ĩ
leticiam ueniet: Qs nõ tristiciaͥ carere optet:
Qͥs nõ ad leticiam: uenire festinet: Quando
aũ in leticiã ueniat nr̃a tͥsticia: dñs denuo
ipse declarat dicens. Iterũ uidebo uos ⁊ gau
quȩ cecitas animi. quȩ ue demẽtia ẽ. amare
p̃ssuras ⁊ pęnas & latͥmas mundiͥ et nõ fes¬
tinare potiꝰ ad gaudium. quod nunquam
possit auferri᷑ hoc aũ fit fr̃s dilectissimi ꝙ
fides deest. qͥa nemo eredit uera ẽẽ. quȩ ꝓmit¬
tit ds̃ qui uerax ẽ: cuiꝰ sermo credentibus

Expanded text:
cere quod diuina lex prohibet, conpelleris cere quod diuina lex prohibet, conpelleris iurare quod non licet. Tot persecutiones cotidie animus patitur, tot periculis pectus; urgetur: et delectat hic inter diaboli gladios diu stare? cum magis concupiscendum sit et optandum ad Christum subueniente uelocius morte properare ipso instruente nos et dicente: amen amen dico uobis quoniam uos plorabitis et plangetis, saeculum autem gaudebit: uos tristes eritis, sed tristitia uestra in laetitiam ueniet. quis non tristitia carere optet, quis non ad laetitiam uenire festinet ? quando autem in laetitiam ueniat nostra tristitia Dominus denuo ipse declarat dicens: iterum uidebo uos, et gastum, quae caecitas animi quaeue dementia est amare pressuras et poenas et lacrimas mundi et non festinare potius ad gaudium quod numquam possit auferri. Hoc autem fit, fratres dilectissimi, quia fides deest, quia nemo credit esse uera quae promittit Deus qui uerax est, cuius sermo credentibus
Abbreviated transcription (Latin):
quietẽ. quãdo de istis mundi turbinib extrac¬
ti. sedis ⁊ securitatis ȩt̃ne portum petimus:
qͣndo expuncta hac morte. ad immortalitatẽ
uenimus. Illa est eñ pax nr̃a. illa fida tran¬
quillitas: illa stabilis et firma.⁊ ꝑpetua se¬
curitas. Ceterũ quid aliud in mundo quam
pugna aduersus drabolũ quotidie gerit᷑.:
quam aduersus iacula eiꝰ ⁊ tela. cõflictationibꝰ
assidius dimicatur: Cum auaricia nobis
cum impudicitia. cum ira. cumambitione cõgres¬
sio est: cum carnalib tuiciis. eum il lecebris scła¬
rib assidua et molesta luctatio est. obsessa
mens hominis & undiq diaboli infestacioẽ
ualsata. itrx occurrit singłis: uix resistit. Si¬
auaritia ꝓstrata est: exsurgit libido. Si libido
comp̃ssa est: suecedit ambitio. Si ambitio
cõtempta est: ira exasꝑat. inflat suꝑbia ui¬
nolentia inuitat. inuidia cõcordiam rũpit:
amicitiam zelus abscidit. Cogeris mala di¬

Expanded text:
quietem, quando, de istis mundi turbinibus extracquietem, quando, de istis mundi turbinibus extracti, sedis et securitatis aeternae portum petimus, quando expuncta hac morte ad immortalitatem venimus. Illa est enim vera pax, illa fida tranquillitas, illa stabilis et firma et perpetua securitas. IV. Caeterum, quid aliud in mundo, quam pugna adversus diabolum, quotidie geritur, quam adversus jacula ejus et tela conflictationibus assiduis dimicatur? Cum avaritia nobis, cum impudicitia, cum ira, cum ambitione congressio est, cum carnalibus vitiis, cum illecebris saecularibus assidua et molesta luctatio est. Obsessa mens hominis et undique diaboli infestatatione vallata vix occurrit singauaritia prostrata est, exsurgit libido: si libido conpressa est, succedit ambitio: si ambitio contempta est, ira exasperat, inflat superbia, uinolentia inuitat, inuidia concordiam rumpit, amicitiam zelus abscidit. cogeris maledi
Abbreviated transcription (Latin):
est ad.xp̃m nolle irȩ: qui se non credat cũ xp̃o
inciꝑe regnare. S cͥptum est iustum fide uiue.¬
re.Si ustus es ⁊ fide uruis. si uere in dm̃ credis:
cur nõ cum xp̃o futurus et de dñi pollicita¬
cione securus. quod ad xp̃m uoceris amplec¬
teris: ⁊ quod diabolo cartas gratularis: Syme-¬
on demq ille tustus. qui uere iustus fuit. qui
fide plena dĩ p̃cepta seruauit: cum ei diui-¬
nitus responsum fuisset. quod ñ ante more¬
retur quã xp̃m uidisset: et xp̃c infans in
templum cum matre uenisset: cognoint in
te p̃dictum. Quo uiso: sciuit secito eẽ. mori¬
turum. Letꝰ itaq de morte iam ꝓoetina. ⁊
de uicnra accersione securus. accepit in manꝰ
puerũ. ⁊ benedicens dm̃ exclamauit & diaẽ.
Nũẽ dimittis seruũ tuũ dñe. sed̾m uerbum
tuũ in pace. qm̃ uid̾unt ocłi mei salutare
tuum: ꝓbans scilicet atq contestans tunc eẽ.
seruis dĩ paetm. tutc lib̾am tunc. tranquillã

Expanded text:
est ad Christum nolle ire qui se non credat cum Christo est ad Christum nolle ire qui se non credat cum Christo incipere regnare. Scriptum est: iustum fide uiuere. si iustus es et fide uiuis, si uere in Deum credis, cur non cum Christo futurus et de Domini pollicitatione securus, quod ad Christum uoceris amplecteris et quod diabolo careas gratularis? Simeon denique ille iustus qui uere iustus fuit, qui fide plena Dei praecepta seruauit, cum ei diuinitus responsum fuisset quod non ante moreretur quam Christum uidisset et Christus infans in templum cum matre uenisset, agnouit in te praedictum: quo uiso sciuit se cito esse moriturum. laetus itaque de morte iam proxima et de uicina arcessitione securus accepit in manus puerum et benedicens Deum exclamauit et dixit: nunc diI:ųittis seruum tuum, Domine, secundum uertuum in pace, quoniam viderunt oculi mei salutare tuum ; probans scilicet atque contestans tunc esse servis Dei pacem, tunc liberam, tunc tranquillam
Abbreviated transcription (Latin):
corroborans ȩccłie sue popłi ad omẽm to¬
lerantiam futuroꝵ: bella. et fames. ⁊ t̾remotꝰ.
&e pestilenttas ꝑ loca singła. exurgere p̃nunti¬
auit. et cecinit. Et ne mopinatus nos ⁊ no¬
uus rerũ infestanttum metus quateret. ma-¬
gis acmagis innouissimis temporib adu̾fa
crebescere ante p̃monuit. Fiunt ecce quȩ
dicta st̃. Et qͣndo funt quȩ ante p̃dicta st̃.
sequent᷑ ⁊ quecũq ꝓmissa sunt. dño ipso
pollicente ⁊ dicẽte. Cum aũt̃ uicłitis hȩc om¬
ma fieri: scitote qm̃ in ꝓximo est regnũ dĩ.
Regnum dĩ fr̃s dilectissimi eẽ. cepit in porimo: p̃mi¬
um uite & gaudium salutis ȩt̃ne. ⁊ ꝑpetua lecitia.
⁊ possessio paradisi. nuꝑ amissa. Mundo transe-
caducis ȩt̃na succedunt. Quis hie anxietatis et
sollicitudiniflocus est: Qͥs int̾ hȩc trepidus ⁊
mestus est. nisi cui spes&e fides de est: Eius est
enĩ mortẽ timere: qui ad xp̃m nolit ire. Eius

Expanded text:
corroborans ecclesiae suae populum ad omnem tocorroborans ecclesiae suae populum ad omnem tolerantiam futurorum: bella et fames et terrae motus et pestilentias per loca singula exurgere praenuntiauit et cecinit, et ne inopinatus nos et nouus rerum infestantium metus quateret, magis ac magis in nouissimis temporibus aduersa crebrescere ante praemonuit. fiunt ecce quae dicta sunt, et quando fiunt quae ante praedicta sunt sequentur et quaecumque promissa sunt Domino ipso pollicente et dicente: cum autem uideritis haec omnia fieri, scitote quoniam in proximo est regnum Dei. regnum Dei, fratres dilectissimi, esse coepit in proximo: praemium uitae et gaudium salutis aeternae et perpetua laetitia et possessio paradisi nuper amissa mundo transeuncaducis aeterna succedunt. quis hic anxietatis et sollicitudinis locus est? quis inter haec trepidus et maestus. est nisi cui spes et fides deest? eius est enim mortem timere qui ad Christum nolit ire. eius
Abbreviated transcription (Latin):
tsi apud plurimos uestrum
fr̃s dilectissimi mens solida est.
et fides firma. & anima deuota:
quȩ ad p̃sentis mortalitatis co¬
piam nõ mouetur. s tanqͣm petra fortis et
stabilis turbidos impetꝰ mundi. & uolentoᷤ
scłi fuctus frangit. potius ipsa nec frangit᷑.
et temptacionib nõ uincit᷑. s ꝓbat᷑. quia
tam̃ antmaduerto in plebe quosdã uł imbe¬
cillitate animi. uł fidei paruitate. uł dul¬
cedine scłaris uitȩ. uł sexus mollicie. uel¬
quod magis est ueritatis errore. minus sta-¬
re fortit. nec pectoris sui diuinũ atq in¬
inctum robur exerere.& dissimulandares
mone de dñica lectione cõcepto. delicatȩ
agnoscere enĩ se debet fr̃s dilectissimi qͥ dõ
militat. qui pofitꝰ in cȩlestibꝰ castris duuina
iam spirat: ut ad ꝓcellas ⁊ turbines mundi
trepidatio nulla sit uob̃. nulla turbatio. qͣn¬
do hȩc uent᷑a p̃dixerit dñs. P rouide uocis
hortatui instruens. ⁊ docens. ⁊ p̃parans atq

Expanded text:
tsi apud plurimos vestrum, fratres dilectissimi, mens solida est et fides firma et anima devota, quae ad praesentis mortalitatis copiam non movetur, sed tamquam petra fortis et stabilis turbidos impetus mundi et violentos saeculi fluctus frangit potius ipsa nec frangitur, et tentationibus non vincitur, sed probatur, tamen quia animadverto in plebe quosdam vel imbecillitate animi, vel fidei parvitate, vel dulcedine saecularis vitae, vel sexus molliquod magis est, ueritatis errore minus stare fortiter nec pectoris sui diuinum adque inuictum robur exerere, dissimulanda res mone de dominica lectione concepto delicatae Agnoscere enim se debet, fratres dilectissimi, qui Deo militat, qui positus in caelestibus castris diuina iam sperat, ut ad procellas et turbines mundi trepidatio nulla sit nobis, nulla turbatio, quando haec uentura praedixerit Dominus prouidae uocis hortatu instruens et docens et praeparans adque
Abbreviated transcription (Latin):
Mortalitas ista uideis ⁊ gentilibꝰ ⁊ xp̃i hostibꝰ
pestis est. dĩserius. falutaris excessus est. hoc
quod sine ullo discͥmine generis hunani.
cum ititustis moriunt᷑ & iusti: nõ computetis
malis et bonis. int̾itum eẽ. communẽ. Ad re-¬
frigerium iustiuocant᷑. ad fupplitiũ rapi-¬
untur iniusti.dat᷑ ueloctus tutela fidentibꝰ:
ꝑfidis pęna. Impuidi ⁊ ingrati sumꝰ fr̃s dilec¬
tissimi ad benefitia diuina. nec quid nob̃ cõfe-¬
ratur agnoscimus. Excedunt ecce in pace
tot cũ gła sita uirgines. uenientis antrrp̃i
minas ce corruptelas ⁊ lupanarta ñ tiẽtes.
Pueri ꝑicłm lubricȩ etatis euadunt: ad cõti

Expanded text:
mortalitas ista Iudaeis et gentibus et Christi hostibus mortalitas ista Iudaeis et gentibus et Christi hostibus pestis est, Dei seruis salutaris excessus est. hoc quod sine ullo discrimine generis humani cum iniustis. moriuntur et iusti, non est quod putetis malis et bonis interitum esse communem. ad refrigerium iusti uocantur, ad supplicium rapiuntur iniusti: datur uelocius tutela fidentibus, perfidis poena. inprouidi et ingrati sumus, fratres dilectissimi, ad beneficia diuina nec quid nobis conferatur agnoscimus. excedunt ecce in pace tutae cum gloria sua uirgines uenientes antichristi minas et corruptelas et lupanaria non timentes. pueri periculum lubricae aetatis euadunt, ad conti
Abbreviated transcription (Latin):
ad docum̃tum ꝓficit fidei. cõtra tot impetꝰ
uastitatis ⁊ mortis: incõcussis animi uir¬
tutib cõgredi: qͣnta pectoris magnitudo
est . & quanta sublimitas int̾ rummas huma¬
ni generis stare rectum. nec cũ eis qͥb spes
in dm̃ nulla est racere ꝓstratũ : gratulari
magis.& temporis munꝰ amplecti. qͦd dum
nrãm fidem firmit̃ ꝓmunus. ⁊ labore to¬
p̃mium uite et fidei. ipso udicante capia¬
mus. Mori plane timeat: s qui exraqua &
spũ nõ renatꝰ. gehenne ignib mancipatur.
Mori timeat: qui nõ xp̃i cruce ⁊ passione
censetur. Moritimeat: qui ad scd̾am mortẽ
de hac morte transibit. Mori timeat. quȩ de
scło recedentẽ. ꝑ enitib penis ȩc̃na flamina
torquebit. Moritimeat: tui hoc mora longio¬
re confert᷑. ut cruciatus eius ⁊ gemit᷑ interĩ
differatur. Multi ex nr̃is. in hac mortalitate mo¬
riuntur: hoc est multi ex nr̃is de scło lib̾ant᷑.

Expanded text:
ad documentum proficit fidei. contra tot inpetus ad documentum proficit fidei. contra tot inpetus uastitatis et mortis inconcussis animi uirtutibus congredi quanta pectoris magnitudo est, quanta sublimitas in ruinis humani generis stare rectum nec cum eis quibus spes in Deum nulla est iacere prostratum et gratulari magis et temporis munus amplecti, quod dum nostram fidem firmiter promimus et labore topraemium uiae eius et fidei ipso iudicante capiamus. mori plane timeat, sed qui ex aqua et spiritu non renatus gehennae ignibus mancipatur. mori timeat qui non Christi cruce et passione censetur. mori timeat qui ad secundam mortem de hac morte transibit. mori timeat quem de saeculo recedentem perennibus poenis aeterna flamma torquebit. mori timeat cui hoc mora longiore confertur, ut cruciatus eius et gemitus interim differatur. Multi ex nostris in hac mortalitate moriuntur, hoc est multi ex nostris de saeculo liberantur.
Abbreviated transcription (Latin):
Sufficit tͥ grã mea. Nam uirtus in infirmi.¬
tate ꝑficitur. Quando gͦ infirmitas & imbe¬
cillitas. ⁊ uastitas. aliqua grassat᷑. tunc uirtꝰ
nr̃a ꝑficit᷑. tunc fides si temptata ꝑstiterit
coronat᷑. sic̃ scͥptum est. Uasa figuli ꝓbat for¬
nax: et homines iustos temptatio tribulati¬
onis: hoc deniq int̾ nos & int̾ ceteros int̃¬
est qui dm̃ nesciunt: quod illi maduersis
querunt᷑ ⁊ murmurant: nos aduersa non
auocant auirtutis et fidei ueritate. s com¬
ꝓbant. in dolore. hoc quod nũc corporis
iures solutus in fluxum uent̃ euiscerat.
qͦd in fauciũ uulnera cõceptꝰ medullitꝰ ignis
exestuat. quod assiduo uomitu intestina
quatiunt᷑. quod ocłi ui sanguinis mardes¬
cunt. quod quorũdam uł pedes uł aliquȩ
mẽbroꝵ partes. cõtagio morbidȩ putredinis
amputant᷑. quod ꝑiacturas ⁊ dampna cor-¬
poꝵ ꝓrumpente languore. uł debilitatur
incessus. uł auditꝰ obstruit᷑. uł cecat᷑ aspect᷑.

Expanded text:
sufficit tibi gratia mea. uirtus enim in infirmitate perficitur. quando ergo infirmitas et inbecillitas et uastitas aliqua grassatur, tunc uirtus nostra perficitur, tunc fides si temptata perstiterit coronatur, sicut scriptum est: uasa figuli probat fornax et homines iustos temptatio tribulationis. hoc denique inter nos et ceteros interest qui Deum nesciunt, quod illi in aduersis queruntur et murmurant, nos aduersa non auocant a uirtutis et fidei ueritate, sed conprobant in dolore. Hoc quod nunc corporis uires solutus in fluxum uenter euiscerat, quod in faucium uulnera conceptus medullitus ignis exaestuat, quod adsiduo uomitu intestina quatiuntur, quod oculi ui sanguinis inardescunt, quod quorundam uel pedes uel aliquae membrorum partes contagio morbidae putredinis amputantur, quod per iacturas et damna corporum prorumpente languore uel debilitatur incessus uel auditus obstruitur uel caecatur aspectus,
Abbreviated transcription (Latin):
iecisti sermones meos post te. Si uid ebas
furem simul currebas cum eo: et cũ adul¬
teris portionem titam ponebas. Consortes
et participes ostendit eos alienoꝵ delic¬
torum fieri: qui fuerint delinquentib
bit dicens. Susurratores. detractores abhor-
rentes dõ: inuiriosi. suꝑbi. iactantes fui.
adinuentores maloꝵ: qui cum iusticiã
dĩ cognouissent. nõ tantum factunt

Expanded text:
iecisti sermones miecisti sermones mfurem, concurrebas cum eo et cum adulteris portionem tuam ponebas', consortes et participes ostendit eos alienorum delictorum fieri, qui fuerint delinquentibusm scribit dicens: 'Susurratores, detrentes Deo, iniuriosi, superbi, iactantes sui, adinuentores malorum: qui cum iustitiam Dei cognouissent, non intellexerunt
Abbreviated transcription (Latin):
apd̃ plurimos fincera mens & religio in¬
tegra: et non nisi dño et dõ suo anima
deuota. Nec xp̃ianam fidem aliena ꝑfi
dia deprimit ad riunam: s magis exci¬
tat et exaltat ad głam: scdm quod beatꝰ
apłs hortatur et dicit. Quid enim si exci¬
derunt afide quidam eoꝵ: nunquid in¬
fidelitas eorũ fidem dĩ euacuauit. Absit.
est enim dẽ uerax: omĩs aut̃ homo m̃cdax.
Si aũt om̃is homomendax est. et solus deus
uerax est: quid aliud serui & maxime sacer¬
dotes dĩ facere debemꝰ. nisi ut humanos er¬
rores et mendacia relinquamꝰet precepta
dñica custodientes. in dĩ ueritate maneamꝰs
Quare et si aliqui de collegisnr̃is extite¬
rint fr̃s dilectissimi. qui deificam disci-¬
plinam negligendam putant: et cũ ba-¬
silide et marciali temere comiunieat̃:
conturbare fidem nr̃am resistanõ debet.
cum sp̃s sc̃s in psalmis talib comminet᷑
dicens. Tuaut odisti disciplinam: & ab¬

Expanded text:
apud plurimos sincera mens et religio inapud plurimos sincera mens et religio integra et non nisi Domino et Deo suo anima deuota, nec chridia nec deprimit ad ruinam, sed magis excitat et exaltat ad gloriam secundum quod beatus apostolus hortatur et dicit: 'Quid enim si exciderunt a fide quidam eorum? Numquid infidelitas eorum fidem Dei evacuavit? Absit. Est enim Deus verax, omnis autem homo mendax'. Si autem omnis homo mendax et solus Deus verax est, quid aliud servi eius et maxime sacerdotes facere debemus, nisi ut humanos errores et mendacia relinquamus et precepta dominica custodientes in Dei veritate maneamus? Quare etsi aliqui ex collegis nostris extiterunt, fratres dilectissimi, qui deificam disciplinam negligendam putant et cum Basilide et Marciale temere communicant, conturbare fidem ncum spiritus sanctus in psalmis talibus comminetur dicens: tu autem odisti disciplinam et ab
Abbreviated transcription (Latin):
bur elanguit: ut nõ fuꝑsit portio facer¬
dotum. quȩ minime ad has rerũ ruinas.
et fidei naufragia fuecumbat᷑. sed fortis
et stabilis. honorem diuine maiestatis
et facerdotalem dignitatẽ. plena timoris
obseruatione tueatur. Meminimꝰ et te¬
nemus succumbentib licet ꝙ cedentibꝰ
ceteris. matathiam legẽ dĩ uindicasse se
fortit: heliam iudeis deficientibꝰ atq
areligione diuina recedentib. stetisse
oꝵ certasse fublinit̃: damelem. nec soli¬
tudine regionis aliene. nec ꝑsecutionis
affidue infestatione deterritum: fre¬
quent̃ ac fortit̃ glõse dedisse martẏria:
tresitem pueros nee annis nec minis frac¬
tos cõtra ignes babylonios fidelit̾ obstitis¬
se. & uictorem regẽ. in sia ipfa captiuita¬
te uicisse. Uid̾it uł preuaricatoꝵ numer.
uel ꝓditorũ: qui nune in eccłia contra
ȩccłiam surgere. et fidem parit̃ ac ueri¬
tatem labefactare ceꝑunt. Permanet

Expanded text:
bur elanguit, ut non supersit portio sacerbur elanguit, ut non supersit portio sacerdotum quae minime ad has rerum ruinas et fidei naufragia succumbat, sed fortis et stabilis honorem diuinae maiestatis et sacerdotalem dignitatem plena timoris obseruatione tueatur. meminimus et tenemus succumbentibus licet et cedentibus ceteris Matfortiter. Heliam , Judaeis deficientibus atque a religione divina recedentibus, stetisse et certasse sublimiter; Danielem nec solitudine regionis alienae nec persecutionis assiduae infestatione deterritum frequenter ac fortiter gloriosa dedisse martyria tres item pueros nec annis nec minis fractos cose et uictorem regem in ipsa sua captiuitate uicisse. uicisse uel praeuaricatorum numerus uel proditorum qui nunc in ecclesia contra ecclesiam surgere et fidem pariter ae ueritatem labefactare coeperunt permanet
Abbreviated transcription (Latin):
nec dõ sacrifitia offerre deb̾e: maxime
cum iam pridem nob̃cum. et cũ om̃ib
omĩno ep̃is in coto mundo constitutis.
ȩtiam cornelius collega nr̃ sacerdos pa¬
cificus ac iustus:&e mr̃io quoq dignati¬
one diũ honoratus: decreuit eiusmodi
homines ad penitenciam quidẽ agendã
posse admitti. ab ordinatione aut̃ cleri.
atq sacerdotali honore ꝓhiberi. Nec
uos moueat fr̃s dilectissrmi. si apud qͦs¬
dam in nouissimis temporib aut lubri¬
ca fides nutat: aut dĩ timor irreligioso
uacillat: aut pacifica cõcordia non ꝑseue¬
rat. Prenunciata sunt hȩc futura mn scl̃i
fine: et dñi uoce atq apłoꝵ. contestatione
predictum est. defitiente iam mundo. atq
appropinquante antixp̃o. bona queq
deficere. mala uero & aduersa ꝓficere.
Non sic tam̃ quamuis nouissimis tempo¬
ribus in excłia dĩ. aut euangłicus uigor
cecidit: aut xp̃iane uirtutis et fidei ro-¬

Expanded text:
nec Deo sacrificia offerre debere, maxime nec Deo sacrificia offerre debere, maxime cum iam pridem nobiscum et cum omnibus omnino episcopis in toto mundo constitutis etiam Cornelius collega noster, sacerdos pacificus ac iustus et martyrio quoque dignatione Domini honoratus, decreuerit eiusmodi homines ad paenitentiam quidem agendam posse admitti, ab ordinatione autem cleri adque sacerdotali honore prohiberi. Nec uos moneat, fratres dilectissimi, si apud quosdam in nouissimis temporibus aut lubrica fides nutat aut Dei timor inreligiosus uacillat aut pacifica concordia non perseuerat. praenuntiata sunt haec futura in saeculi fine et Domini uoce adque apostolorum contestatione praedictum est deficiente iam mundo adque adpropinquante antichristo bona quaeque deficere, mala uero et aduersa proficere. Non sic tamen quamuis nouissimis temporibus in ecclesia Dei aut euangelicus uigor cecidit aut Christianae uirtutis aut fidei ro
Abbreviated transcription (Latin):
cialis nefando ydolatriȩ libello contamina¬
ti fint. basilitles adhuc insuꝑ preter libelli
maculam. cum infirmitate decumberet. in
dm̃ blasphemauerit. et se blasphemasse
cõfessus sit. et episcopatum pro conscientiȩ
sue uulnere sponte deponens. ad agendam
penitencrã conuersus sit dm̃ deprecans.
et fatis gratulans. si sibi uel laico commu¬
nicare contingeret᷑. martialis quoq p̃ter
gentiltum turpia et lutulenta conuuta.
incollegio diu frequentata: et filios in eo-¬
dem collegio exterarũ gentiũ more apd̃
ꝓphana sepulchra depositos. & alienige¬
nis cõsepultos. actis publice habitis apd̃
ꝓcuratorem ducenariũ obtemꝑasse se
ydolatriȩ. & xp̃m negasse contestat᷑ sit:
cumq alta multa sint. et grauia delicta
qͥb basilides et marciał implicati tenent᷑.:
frustra tales episcopatum sibi usurpare
conantur. cum manifestum sit eiusmo¬
di homines. nec ȩccłie. xp̃i posse preesse.

Expanded text:
tialis nefando idololatriae libello contaminatialis nefando idololatriae libello contaminati sint, Basilides adhuc insuper praeter libelli maculam cum infirmitate decumberet, in Deum blasphemauerit et se blasphemasse confessus sit et episcopatum pro conscientiae suae uulnere sponte deponens ad agendam paenitentiam conuersus sit Deum deprecans et satis gratulans si sibi uel laico communicare contingeret, Martialis quoque praeter gentilium turpia et lutulenta conuiuia in collegio diu frequentata et filios in eodem collegio exterarum gentium more apud profana sepulcra depositos et alienigenis consepultos, actis etiam publice habitis apud procuratorem ducenarium obtemperasse se idololatriae et Christum negasse contestatus sit cumque alia multa sint et grauia delicta quibus Basilides et Martialis inplicati tenentur: frustra tales episcopatum sibi usurpare conantur, cum manifestius sit eiusmodi homines nec ecclesiae Christi posse praeesse
Abbreviated transcription (Latin):
ambiret reponi se iniuste in episcopatũ:
de quo fuerat iuste depositus. Hoc eoꝑti-¬
net ut basilidis nõ tam abolita fint quã
cumulata delicta: ut ad suꝑiora peccata
eus etiam fallaciȩ et circumuentionis
cͥmen accesserit. Nleq enim tam culpandꝰ
est ille cui negligent̃ obreptum est: quã
hic execrandus. qui fraudulent̃ obrepse¬
rit. Obriꝑe aut si hominibꝰ basilides po¬
tuit: dõ non potest cum scͥptum sit. ds̃ nõ
deridetur. S nec marctali potest profuisse
fallacia: quo minꝰ ipse quoq delictis gra-¬
iuq inuolutꝰ crimine. episcopatũ tenere
nõ debeat: quando et apłs moneat et dicat.
Ep̃m oportet ẽẽ. sine crimine. quasi dei
dispensatorem. Qua propt̃ cum ficut scͥp.¬
sistis fr̃s dilectissimi. & ut felix et ut sabinꝰ
college nr̃i asseuerant. utq alius felix de
cesaraugusta fidei cultor ac defensor ueri¬
tatis. litteris suis significat: basilides& mar¬

Expanded text:
ambiret reponi se iniuste in episcopatum ambiret reponi se iniuste in episcopatum de quo fuerat iure depositus. hoc eo pertinet ut Basilidis non tam abolita sint quam cumulata delicta, ut ad superiora peccata eius etiam fallaciae et circumuentionis crimen accesserit. neque enim tam culpandus est ille cui neglegenter obreptum est quam hic exsecrandus qui fraudulenter obrepsit. obrepere autem si hominibus Basilides potuit, Deo non potest, cum scriptum sit: Deus non deridetur. sed nec Martiali potest profuisse fallacia quo minus ipse quoque delictis grauibus inuolutus episcopatum tenere non debeat, quando et apostolus moneat et dicat: episcopum oportet esse sine crimine quasi Dei dispensatorem. Qoapropter cum, sicut scribitis, fratres dilectissimi, et ut Felix et Sabinus collegae nostri adseuerant utque alius Felix de Caesaraugusta fidei cultor ac defensor ueritatis litteris suis significat, Basilides et Mar
Abbreviated transcription (Latin):
traditione diuina. & apłica obseruatioe
seruandum est et tenendum: quod apd̃
nos quoq et fere per ꝓuintias uniuerfas te-¬
netur: ut ad ordinationes rite celebrandas.
ad eam plebem cui p̃positus ordinat᷑. ep̃i
eiusdem ꝓuinciȩ ꝓximi quiq cõueniãt.
Et ep̃s deligat᷑ plebe p̃sente: quȩ singłoꝵ
uitam plenissime nouit. et untusciuusq
actum de eius conuerfatione. prosperit.
Quod et apd̃ uos factum uidemꝰ in fabini
college nr̃i ordinatione: ut de uniuerse
fr̃nitatis suffragio. et de ep̃oꝵ. qui in p̃¬
sentia conuenerant: quiq de eo ad uos
litteras fecerant. iuditio episcopatꝰ defer-¬
retur: et manusei in locũ basilidis impne¬
retur. Neq scindẽ ordinationẽ uire ꝑfec-¬
tam potest: quod basilides post cͥmina sua
detecta. et conscientiam ȩtram ꝓpria cõ¬
fessione nudatam ronam ꝑgens. stpłm
collegam nr̃m longe positum: & geste
rei ac ueritatis ignarum fefellit. ut ex¬

Expanded text:
traditione divina et apostolica observatione traditione divina et apostolica observatione servandum est et tenendum quod apud nos quoque et fere per provincias universas tenetur, ut ad ordinationes rite celebrandas ad eam plebem cui praepositus ordinatur, episcopi eiusdem prouinciae proximi quique conueniant et episcopus deligatur plebe praesente, quae singulorum uitam plenissime nouit et uniuscuiusque actum de eius conuersatione perspexit. quod et apud uos factum uidemus in Sabini collegae nostri ordinatione, ut de uniuersae fraternitatis suffragio et de episcoporum qui in praesentia conuenerant quique de eo ad uos litteras fecerant iudicio episcopatus ei deferretur et manus ei in locum Basilidis inponeretur. nec rescindere ordinationem iure perfectam potest quod Basilides post crimina sua detecta et conscientiae etiam propriae confessione nudata Romam pergens Stephanum collegam nostrum longe positum et gestae rei ac ueritatis ignarum fefellit, ut ex
Abbreviated transcription (Latin):
postea scđ̾m diuina magisteria obserita¬
tur in actis apłoꝵ: quando de ordinan-¬
do in locum iude epõ. petrus ad plebem
loquitur. Surrexit inqͥt petrus in me-¬
dio discentium. Fuit autẽ turba in uno.
Nec hoc in ep̃oꝵ. tantũ et facerdotũ. sed
&e indiaconoꝵ ordinationib obseriasse
apłos animaduertimus. de quo ipso i
actis eorum scͥptum est. Et conuocauert̃
inqͥt illi duodecim totam plebem disci¬
płoꝵ: et dixerunt eis. Quod utiq idcirco
tam diligent̃ et caute cõuocata plebe to-¬
ta gerebatur: nequis ad altaris ministe.¬
rium. uł ad sacerdotalem locũ indignꝰ
obreꝑet. Ordinari enim nõnumꝗͣ indig¬
nos non scdm dĩ uoluntatẽ. sed scđm hu-¬
manam p̃sumptionẽ. et hȩc dõ dispłicere.
quȩ nõ uentant ex legituna et iusta ordi-¬
natione: ds̃ ipse manifestat ꝑ osee ꝓpħam
dicens. Sibimetipsi regem constituerunt:
et nõ per me. Propt̃ quod diligenter de

Expanded text:
postea secundum divina magisteria observapostea secundum divina magisteria observatur in Actis apostolorum, quando de ordinando in locum Judae apostolo Petrus ad plebem loquitur. Surrexit, inquit, Petrus in medio discentrum, fuit autem turba in uno . Nec hoc in episcoporum tantum et sacerdotum, sed et in diaconorum ordinationibus observasse apostolos animadvertimus, de quo et ipso in actis eorum scriptum est: Et convocaverunt, inquit, illi duodecim totam plebem discipulorum et dixerunt eis . Quod utique idcirco tam diligenter et caute convocata plebe tota gerebatur, ne quis ad altaris ministerium vel ad sacerdotalem locum indignus obreperet. Ordinari enim nonnumquam indignos non secundum Dei voluntatem, sed secundum humanam praesumptionem, et haec Deo displicere quae non veniant ex legitima et justa ordinatione, Deus ipse manifestat per Osee prophetam dicens: Sibimetipsis constituerunt regem, et non per me . V. Propter quod diligenter de
Abbreviated transcription (Latin):
posito separare se debet. nec se ad sacrilegi
sacerdotis facrifitia miscere: quando ipła
maxime habeat potestatẽ. uł eligendi
dignos sacerdotes: uł indignos recusandi.
Quod et ipsum uidemꝰ de diuina aucto¬
ritate descende: ut sacerdos plebe p̃sente
sub om̃ium ocłis deligatur. et dignus atq
idoneus publico iudicio ac testimonio
comprobetur: sicut innumeris p̃cepit moysi
dñs dicens. Prehende aaron frẽm tuum. et
eleazarum filium eiꝰ: et impones eos in mon¬
tem coram om̃ĩ synagoga: et exue aaron
stolam eiꝰ et indue eleazarum filiũ eius:
et aaron appositus moriatur illie. Coram
tem. idest instruit et ostendit ordinatio-¬
nes sacerdotales. non nisi sub popłi ad sistẽ¬
tis conscientia fieri oportere: ut plebe pre-¬
sente. uł detegant᷑ maloꝵ cͥmina. uł bo¬
norum merita p̃dicentur. Et sit ordina-¬
tio iusta et legitima: quȩ om̃ium suffra-¬
gio et uiditio fuerit examinata. Quod

Expanded text:
posito separare se debet, nec se ad sacrilegi posito separare se debet, nec se ad sacrilegi sacerdotis sacrificia miscere, quando ipsa maxime habeat potestatem vel eligendi dignos sacerdotes vel indignos recusandi. IV. Quod et ipsum videmus de divina auctoritate descendere, ut sacerdos plebe praesente sub omnium oculis deligatur et dignus atque idoneus publico judicio ac testimonio comprobetur, sicut in Numeris Dominus Moysi praecepit dicens: Apprehende Aaron fratrem tuum et Eleazarum filium ejus, et imponens eos in montem coram omni synagoga, et exue Aaron stolam ejus, et indue Eleazarum filium ejus, et Aaron appositus moriatur illic Num. Xtem, id est, instruit et ostendit ordinationes sacerdotales non nisi sub populi assistentis conscientia fieri oportere, ut plebe praesente vel detegantur malorum crimina vel bonorum merita praedicentur, et sit ordinatio justa et legitima quae omnium suffragio et judicio fuerit examinata. Quod
Abbreviated transcription (Latin):
constet audiri. Nec sibi plebs blandiatur
quasi immunis eẽ. a contagione delicti
possit. cum sacerdote peccatore. cominu
nicansre ad iniustum atq illicitũ p̃pofiti
sui episcopatum sitũ consensum comino¬
dans: quando ꝑ osee ꝓpħam comminecur.
et dicat censura diuina. Sacͥfitra eoꝵ. tanꝗͣ:
panis luctus. Om̃s qͥ manducant ea: cõ¬
taminabuntur. Docens scilicet & osten¬
dens. om̃s omĩno ad peccatum constringi.
quiq fuerint ꝓphani et iniusti facerdo¬
tis sacrificio cõcaminati. Quod itẽ in nu¬
meris manifestari inuenimus: quando
chore et dathan & abtron. contra aã ron
sacerdotẽ.sacrificandi sibi licentiã uendi¬
cauerunt. Ilic quoq ꝑ moysen p̃cepit dñs.
ut ab eis popłs separet᷑. ne facinorosis cõ¬
iunctus eodẽ facinore et ipse constringat᷑.
Separamini in qͥt ã tab̃nadis hominũ
cato eoꝵ. Propt̃ quod plebs obsequenspre¬
ceptis dñicis& dm̃ metuens apeccatore p̃¬

Expanded text:
constat audiri. Nec sibi plebs blandiatur, constat audiri. Nec sibi plebs blandiatur, quasi inmunis esse a contagione delicti possit, cum sanicans et ad injustum atque illicitum praepositi sui episcopatum consensum suum commodans, quando per Osee prophetam comminetur et dicat censura divina: Sacrificia eorum tamquam panis luctus, omnes qui manducant ea contaminabuntur , docens scilicet et ostendens omnes omnino ad peccatum constringi qui fuerint profani et injusti sacerdotis sacrificio contaminati. Quot item in Numeris manifestari invenimus, quando Chore et Dathan et Abiron contra Aaron sacerdotem sacrificandi sibi licentiam vindicaverunt. Illic quoque per Moysem praecepit Dominus ut ab eis populus separetur, ne facinorosis conjunctus eodem facinore et ipse perstringatur. Separamini, inquit, a tabernaculis horum cato eorum . Propter quod plebs obsequens praeceptis dominicis et Deum metuens a peccatore prae