comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
synagoge positũ exẽplũ ẽ. Dato enĩ penitentiȩ spatio.
indelic& tẽpore qđ int̃ passionẽ. & reditũ claritatis. ẽ.
mediũ : uenist esuriens plebis huiꝰ salutem & inuem&
infecundã.: foliis tantũmodo uestitã. id ẽ uerbis
mamb gloriantẽ. sed fructib uacuã. Operib quippe
bonis sterilẽ. & expectatis ꝓuentib nidã.
tquia penitendi tẽpus excesserit: inꝑpetuũ sententia
iudici cȩlestis arescet & in eo quidẽ bonitatis dñicȩ
arguãntũ reperiemꝰ. Nã ubi afferre uolunt ꝓcuratȩ
ꝑ se salutis exẽplũ. uirtutis suȩ potestatẽ in humanis
corporib exercuit: spemfuturoꝵ & animȩ salutem. curis
p̃sentiũ ȩgritudinũ conmendans. Hunc uero ubi in con¬
tuma ces. formã sȩueritatis constituebat. futuri speciẽ
Damno arboris indicauit: ut infidelitatis periculum. sine
detrimento eoꝵ inquoꝵ redẽptionẽ uenerat indicaretuR

Expanded text:
nim poenitentiae spatio, eo videlicet tempore quod inter passionem et reditum claritatis est medium, veniet esuriens plebis hujus salutem, et inveniet infecundam, foliis tantummodo vestitam, 774 id est, verbis inanibus gloriantem, sed fructibus vacuam, operibus quippe bonis sterilem, et exspectatis proventibus nudam. Et quia poenitendi tempus excesserit, in perpetuum sententia judicii coelestis arescet. Et in eo quidem bonitatis dominicae argumentum reperiemus. Nam ubi afferre voluit procuratae per se salutis exemplum, virtutis suae potestatem in humanis corporibus exercuit. spem futurorum et animae salutem curis praesentium aegritudinum commendans. Nunc vero ubi in contumaces formam severitatis constituebat, futuri speciem damno arboris indicavit, ut infidelitatis periculum sine detrimento eorum, in quorum redemptionem venerat, doceretur
Abbreviated transcription (Latin):
Et mittiit᷑ extrã hierłm. Pxtra cã enĩ hȩ duȩ  uocati¬
ones habebant᷑. Cȩterũ: mat̾ filioꝵ zebedei intra
hierłmdñm orauit. Duab: enĩ uocationib ifrł¬

Expanded text:
et mittuntur extra Jerusalem; extra eam enim hae duae vocatiet mittuntur extra Jerusalem; extra eam enim hae duae vocationes habebantur. Caeterum mater filiorum Zebedaei intra Jerusalem Dominum oravit: duabus enim vocationibus Isr
Abbreviated transcription (Latin):
cognitione ꝑcẽpta. qͥ cȩcifuerant uidentes dñm
sunt secuti XxI. Iunc iłis misit duo sexdiscipłis: dicens
te incastellũ: qđ contrauos. ẽ. & reliqͣ. Duo discipłi ad
uicũ mittunt᷑ : ut asinã ligatã cũ pullo eiꝰ ab soluant. atq
ad eũ ꝑducant. Et siquis iñterroget cur ita fiat: responde¬
ant dño necessarios. ac statĩ remittendos. Post superiorẽ
sermonẽ quo induob filiis zebedei. duplicẽ exisrł
uocationẽ significatã. me minius. competent̃
nunc duo discipłi ad soluendã asinã & pullũ destinant᷑:
qr duplex erat exgentib pleb̾uocatio consecutura.
rant cenĩ atq sunt samaritȩ. ꝓfecti quondã ꝑ succes¬
sionẽ exlege: & sub quadã obseruantiȩ suȩ consuetu¬
dine seruientes Frant &iam gentes: indomitȩ & fe¬
roces Igit᷑ duo mittunt᷑ ut goluant ligatos & obstricꝰ¬
tos: & erroris atq ignorantiȩ uinculis p̃peditos

Expanded text:
cognitione percepta, qui caeci fuerant, videntes Dominum cognitione percepta, qui caeci fuerant, videntes Dominum su etc. . Duo discipuli ad vicum mittuntur, ut asinam ligatam cum pullo ejus absolvant, atque ad eum perducant: et si quis interroget cur ita fiat, respondeant Domino necessarios, ac statim remittendos. Post superiorem sermonem, quo in duobus filiis Zebedaei duplicem ex Israel vocationem significatam meminimus, competenter nunc duo discipuli ad solvendam asinam et pullum destinantur: quia duplex erat ex gentibus plebis vocatio consecutura. Erant enim atque sunt Samaritae, profecti quondam per secessionem ex lege, et sub quadam observantiae suae consuetudine servientes: erant etiam gentes indomitae et feroces. Igitur duo mittuntur, ut solvant ligatos et obstrictos et erroris atque ignorantiae vinculis praepeditos:
Abbreviated transcription (Latin):
tractatũ .ẽ: quierat qui exsemine setherat ortꝰ.
Competent̃ igit᷑ cȩciduo uiã assident : popłi uideli¬
cet gentuuĩ duo excham & iafethprocreati. egressin
& it̃ eiꝰ obseruant. sibiq cȩcis uisũ reddi dep̃cantur
Demq eos turba oburgat᷑ curclament: & ut sile¬
ant increpat. Nome Non qđ silentiũ causa ho¬
Noris exigerent: sed qđ acerbe ai icȩcis audiunt
qđ negabant. dnm̃ esse dauid filiũ. Illuminatis
enĩ cȩcoꝵ m̃tib ds̃ in homine p̃dicabat᷑ : ut uerũ eẽt
qđ adño dictũ ẽ. Iniudiciũ mundihuiꝰ uem: ut qui
uideent. non udeant. cȩciuero respiciant: Atilli
magisclamant: & demorante legis popło uehe¬
mentiorẽ fidĩ suȩ ꝓtestant᷑ calorẽ. Sed dñs
miseret᷑ & quid uolunt requirit. Illi uero ape¬
riri oculos suos p̃cant᷑. Quib misertꝰ oculos tetigit
& insũ cognoscendi dm̃ reddidit. Atq ut typ̃us
crediturarũ gentiũ expleret᷑ : cȩlestis grõe

Expanded text:
erat ortus. Competenter igitur caeci duo viam adsident: populi videlicet gentium duo ex Cham et Japhet procreati egressus et iter ejus observant, sibique caecis visum reddi deprecantur. Denique eos turba objurgat cur clament, et ut sileant increpat: non quod silentium causa honoris exigerent, sed acerbe a caecis audiunt quod negabant, Dominum esse David filium. Illuminatis enim caecorum mentibus Deus in homine praedicabatur, ut verum esset quod a Domino dictum est: In judicio mundi hujus veni, ut qui vident non videant, caeci vero respiciant . At illi magis clamant: et demorante legis populo, vehementiorem fidei suae protestantur calorem. Sed Dominus miseretur, et quid volunt requirit. Illi vero aperiri oculos suos precantur. Quibus misertus oculos contigit, et visum cognoscendi Dei reddidit . Atque ut typus crediturarum gentium expleretur, coelestis gratiae
Abbreviated transcription (Latin):
Terũ explicat᷑ om̃ĩs ratio ꝓphetiȩ & futuri for ma
Seruat᷑. Igit᷑ infructuo sairũ gentũ rami. idẽ infideliũ
quondã gentiũ fruct᷑ ꝑ apłos itineri dm̃ substern tur:
& saluatoris iustificant᷑ ingressu. & ꝑ eos inceditur : &
gratissimũ fit incedenti dõ exãmis infecundȩ radicis
bat. Osanna filio dauid  benedictꝰ quiuenit in
nomine t̃ai Sed eruafigendũ. quomodo turba
collaudat : Aut quomõdo odiũ merint exfauore
Terũ laudationis uerba: redẽptionis ineo exprimunt
potestatẽ. Nã osanna: hebraico sermone signifi¬
eit᷑ redẽptio domꝰ dauid. Deinde dauid filiũ m̃incu¬
pant : in quo agnoscerent regni ȩt̃m heredititem
ostreino benedictũ qͥuenit inomine drũ confitent᷑
At qum d acclamandũ abhiserat: eruafige blasphe¬
mũ. Sed ꝑagunt formã futurigesta p̃sentia: &
compugnantib lic& eoꝵ int̃quos hȩc gerebantur
affectib quã uis mox diuersa esseñt consecutura.

Expanded text:
erum explicatur omnis ratio prophetiae, et futuri forma servatur. Igitur infructuosarum gentium rami, id est infidelium quondam gentium fructus, per apostolos itineri Domini substernuntur, et Salvatoris justificantur ingressu: et per eos inceditur, et gratissimum fit incedenti Deo ex ramis infecundae radicis bat: Hosanna fili David, benedictus qui venit in nomine Domini . Sed crucifigendum quomodo turba collaudat, aut quomodo odium meruit ex favore? Verum laudationis verba, redemptionis in eo exprimunt potestatem. Nam hosanna hebraico sermone significatur redemptio domus David. Deinde David filium nuncupant, in quo agnoscerent regni aeterni haereditatem. Postremo benedictum qui venit in nomine Domini confitentur. Atquin acclamandum ab his erat "crucifige" blasphemum. Sed peragunt formam futuri gesta praesentia; et compugnantibus licet eorum inter quos haec gerebantur affectibus, quamvis mox diversa essent consecutura,
Abbreviated transcription (Latin):
Et ascendens iħs hierosolimã. assũpsit xiidisci¬
mã. & rłqͣ Iã sIne scandalo audituris apłis
Isacram̃tũ crucis dñs exponit. Deniq nulla hunc
Sermonẽ mȩstitia conseqͥtur : confirmatis
scilicet superiore sermone ꝑ fidẽ crucis nouissi¬
mos primos futuros. diuitib aut̃ idest con¬

Expanded text:
mam assumpsit duodecimam, et reliqua . Jam sine scandalo audituris apostolis sacramentum crucis Dominus exponit denique nulla hunc sermonem moestitia consequitur: confirmatis scilicet superiore sermone, per fidem crucis novissimos primos futuros; divitibus autem,
Abbreviated transcription (Latin):
miserantes quinq milia uiroꝵ ad coem̃dos cibos
remitti in castella uoluer̃: nc̃ toto triduo taceN
Et deinceps foeno suꝑior turba substernit᷑: hacaccũ¬
bit interra. Illic quinq panes: hic septẽ offerunt᷑
llic duo pisces: hic indefinitꝰ sub paucitatis tam̃
significatione numerus ẽ. Illicquinq milia uiroꝵ.
hic quattuor. Illic xui cofim: hic septẽ sportȩ

Expanded text:
miserantes; quinque millia virorum ad coemendos cibos miserantes; quinque millia virorum ad coemendos cibos remitti in castella voluerunt: nunc toto triduo tacent. Et deinceps foeno superior turba substernitur: haec accumbit in terra. Illic quinque panes, hic septem offeruntur: illic duo pisces, hic indefinitus, sub paucitatis tamen significatione, numerus est. Illic quinque millia virorum, hic quatuor: illic duodecim cophini, hic septe
Abbreviated transcription (Latin):
ordinẽ cursus oꝑandi: sed & oꝑib isdẽ sermo¬
nũ. par ratio succedit. IInfilia enĩ chananeȩ
eccłȩ formam constitutã meminimꝰ: & consequen¬
tis popłi curationẽ concursũ agrotarũ
Sgentiũ eẽ tradidimus. Nunc ergo diligent̃is
& dicta dñi & facta tractandas: ut uideam̃us an
suꝑiores atq sermo ita ut a nob̾ intelligi tradi¬
tus ẽ. etiam exconsequentib̾ eiꝰdẽ intelligentiȩ accipi¬
at auctoritatẽ. Miseret᷑ turbe dñs qđ triduo
secũ maneat : ꝗ dimittere ieuinã ñ uult. ne inuia p̃mȩ
dia deficiat. Causant᷑ discipłi panes ñ eẽ. tantos qͥb
pisces. Turb̵ iubet᷑ int̾rã discũbere. It dñs panes &
pisces accipiens grãs egit& fregit: & disciptis p̃frac¬
ta ut offerrent dedit. Sed fracm̃ta panũ septẽ
paucorũq pisciũ explent uiroꝵ uiĩ milia : ita
tam̃ qđ replendis septẽ sportis p̃fractus panis
multa quae noua sint. Discipłi umius diei ieiunum

Expanded text:
ordinem cursus operandi, sed et operibus iisdem sermonum par ratio succedit. In filia enim Chananaeae, Ecclesiae formam constitutam meminimus: et consequentis populi curationem, concursum aegrotarum gentium esse tradidimus. Nunc ergo diligenter et dicta Domini et facta tractanda sunt: ut videamus an superior res atque sermo ita, ut a nobis intelligi traditus est, etiam ex consequentibus ejusdem intelligentiae accipiat auctoritatem. Miseretur turbae Dominus, quod triduo secum maneat: quam dimittere jejunam non vult, ne in via prae inedia deficiat. Causantur discipuli panes non esse tantos, quibus pisces. Turbis jubetur in terram discumbere: et Dominus panes ac pisces accipiens gratias egit, ac fredit, et discipulis praefracta ut offerrent dedit . Sed fragmenta panum septem paucorumque piscium explent virorum quatuor millia ita tamen, quod replendis septem sportis praefractus panis,multa quae nova sunt . Discipuli unius diei jejunium
Abbreviated transcription (Latin):
si inse habuissent quia ipseest granum sinapis.
uerbi urtute hoc peccatoꝵ om̃is & grauem infideli¬
tatis molem abeo qui offerebatur popło eiecissent
tanquam inmare montem sic ad conuersationem
gentium & scłi transtulissent Ipsis aut̃ conuersanti¬
b ingalilea : dixit ic. futurum est ut filius homi¬
nis tr̃adatur inmanus hominum. Sequitur mȩsti¬
tia cognitionem passionis. Nondumenĩ sa cram̃tũ
in eundȩ crucis resurrectionis uirtute fuerat reuelatum.

Expanded text:
si in se habuissent, quia ipse est granum sinapis, si in se habuissent, quia ipse est granum sinapis, verbi virtute hoc peccatorum onus, et gravem infidelitatis molem, ab eo qui offerebatur populo ejicientes, tamquam in mare montem, sic ad conversationem gentium et saeculi transtulissent. 9. Ipsis autem conversantibus in Galilaea, dixit Jesus: Futurum est ut filius hominis tradatur in manus hominum . Sequitur moestitia cognitionem passionis: nondum enim sacramentum ineundae crucis, resurrectionis virtute fuerat revelatum.
Abbreviated transcription (Latin):
maris tanquã in ꝓfundũ inferni abiciendus quos in
Tenebimꝰ quoq etiam eũ ordinẽ. ut sub discipłoꝵ
nomine pharisȩoꝵ & scribarum ꝑsona tractetur:
quib lex curandũ ut discipłis popłm tanquam
pater filtum cũ dñs abessetͦ tulerit. qui peccatis
dominantib nunc inignem iudicii decidebat.
nunc inaquã diurnarũ. sor dium sua rum
consuetudine mersabatur. Hugitur nichil opis attu¬
lerunt : qr demorante morsecum dño in monte
effecti fuerant in fideles unttypica ratio impleret᷑.
Discipli mirantur se eicere damonem non potuisse :
cumeis potestis non solum daemonum fugandoꝵ
uerũ etiam mortuoꝵ excitandoꝵ esset indulta
Iuia uero ultra cumhis lex futura ñesset : ait
Generatio in credibił & ꝑuersa. Nonutiq ad eos quof
scĩficauerat: uidetur haecloqui. Quo usq inquit ero
uobiscum: Quia fidem non habentes : ipsam illam
quã habebant amissurierant legem. Iuam fidem

Expanded text:
maris tamquam in profundum inferni abjiciendae, quos in maris tamquam in profundum inferni abjiciendae, quos in --Tenebimus quoque etiam cum ordinem, ut sub discipulorum nomine, Pharisaeorum et Scribarum persona tractetur. Quibus lex curandum ut discipulis populum, tamquam pater filium, cum Dominus abesset, obtulerit. Qui peccatis dominantibus, nunc in ignem judicii decidebat, nunc in aquam diurnarum sordium suarum consuetudine mergebatur. Hi igitur nihil opis attulerunt: quia demorante Moyse cum Domino in monte, effecti fuerant infideles. Et ut typica ratio impleretur, discipuli mirantur se ejicere daemonem non potuisse: 755 cum omnis potestas non solum daemonum fugandorum, verum etiam mortuorum excitandorum esset indulta. Quia vero ultra cum his lex futura non esset, ait: generatio incredibilis et perversa non utique ad eos quos sanctificaverat, videtur haec loqui, quo usque, inquit, ero vobiscum? Quia fidem non habentes, ipsam illam, quam habebant, amissuri erant legem. Quam fidem
Abbreviated transcription (Latin):
Obiurgatis his & increpato daemone : sanus puer factus est
Nam dño in monte demorante & ipsis cum turba residentib:
quidam tepor eoꝵ fidem relaxanerat. Atq id circo ait
generatio incredibił & ꝑuersa quousq ero uobiscum : qr
absente se antiquȩ infidelitatis consuetudo surrepserat.
Docet igitur eos mchilsalutis afferre posse: ⁊ qͥ medio
euangelioꝵ & iterati aduentus sui tẽpore a fide tanꝗ dño
eicere ñ potuissent: respondit de mopia fidĩ effectũ
fuisse nepossent. Iuae simillis tanquã granũ siapis
eẽt: monti huic ut aloco in locumtransiret. cumeffici¬
endi potestate p̃ciꝑent. Sediam demonte decesserat.¬
& interturbas haȩcloquebatur. Itaq & segranum
sinapis ñ cupauit omq̃um minimum: & diabolũ
montẽ cognominaint. q inillo sp̃itales nequitiȩ sunt
caelestesq uirtutes. ꝑ eos eiciendus & in altitudinẽ

Expanded text:
Objurgatis his, et increpato daemone, sanus puer factus est.Objurgatis his, et increpato daemone, sanus puer factus est.Nam Domino in monte demorante, et ipsis cum turba residentibus, quidam tepor eorum fidem relaxaverat; atque idcirco ait: Generatio incredibilis et perversa, quousque ero vobiscum ? quia, absente se, antiquae infidelitatis consuetudo subrepserat. Docet igitur, eos nihil salutis afferre posse, qui medio Evangeliorum et iterati adventus sui tempore, a fide tamquam Domino aejicere non potuissent, respondit, de inopia fidei effectum esse ne possent : quae si in illis tamquam granum sinapis esset, monti huic, ut a loco in locum transiret, cum efficiendi potestate praeciperent. Sed jam de monte decesserat, et inter turbas haec loquebatur. Itaque et se granum sinapis nuncupavit omnium minimum, et diabolum montem cognominavit: quia in illo spiritales nequitiae sunt coelestesque virtutes per eos ejiciendae, et in altitudinem
Abbreviated transcription (Latin):
inmonte constiterant. Silentium enuim rerum gestarum
quae uiderant imꝑat : donec cm amortuis rosurgeret.
Hoc em̃ fidei praemium reseruabatur : ut honor redderent᷑
his apud quos nonleuis sola praeceptorum auctoritas
reperiretur : Infirmos enm sanauerat aduocis audi-¬
tum: ut cumessent sꝑ sco spũ repleti. tunc gestoꝵ
spĩtalium testes essent. Solliciti ermetiam̃ detẽporib
heliae renqurusit. Iuib respondet. haliam
esse uenturum. & restituere uniuersa : idẽ reliquũ
qđ defrehenderit exisrł ad cognitionem dĩ reuoca¬
exercuissent : ut dñi addiã uentum p̃eruntians
passionem quoq p̃eucurreret. & iniuriȩ & uexationis
exemplo. Et cum uenisset ad turbam: accessit adeum
homogenib ꝓuolutus dicens. Dñe imserere filio meo.
Reuerso ad turbas dño apatregenib ad uoluto puer
offertur demomacus. frequenter & in aquã decidens
& inignem: cui curationem afferre discipłi non potuerit̃

Expanded text:
in monte constiterant. Silentium enim rerum gestarum in monte constiterant. Silentium enim rerum gestarum quas viderant imperat, donec cum a mortuis resurgeret ; hoc enim fidei praemium reservabatur, ut honor redderetur iis, apud quos non levis sola praeceptorum auctoritas reperiretur; infirmos enim senserat ad vocis auditum: ut cum essent Spiritu sancto repleti, tunc gestorum spiritalium testes essent. 4. Solliciti etiam de temporibus Eliae requirunt . Quibus respondet Eliam esse venturum, et restituere universa , id est reliquum, quod deprehenderit ex Israel, ad cognitionem Dei revocaexercuissent: ut Domini adventum praenuntians, passionem quoque praecurreret et injuriae et vexationis exemplo. 5. Et cum venisset ad turbam, accessit ad eum homo genibus provolutus, dicens: Domine, miserere filio meo . Reverso ad turbas Domino, a patre genibus advoluto puer offertur daemoniacus, frequenter et in aquam decidens et in ignem, cui curationem afferre discipuli non potuerint.
Abbreviated transcription (Latin):
manis corporib decreta eẽ. resurrectionis gła
doceret᷑ : cũ quando moyses conspicabił a astitis¬
set. ipse aut̃ dñs sit niue acsole candidior.
supra opinionẽ scilicet nostrã caelestiluminis
splendore conspicuus. Petro aut̃ uttria illic
tabernacula fierent offerenti : inchil respondet᷑:
Nondum enĩ ut in hac gła consisteret erat tempus
Sedloquente ad huc eo. nubes eos candida inumbra¬
uit : & diumae aurtutis sp̃u ambiuntur. Hunc esse
filium. hinc dilectum. hunc complacitum. Hunc
audiendum. uox de nube significat : ut idoneus
ipse praȩceptorum taliũ auctor esset. qui post sȩculi
damnũ. postcruais uoluntatem. post obitum corpo¬
rum. regni caȩlestis głam exmortuoꝵ resurrectione.
facti confirmasset exemplo. Territos deinde &
consternato seleuauit : ut solum contuerentur quem
medium constitisse int̃morsen & heliam inderant.
Ad futuri enm formam atq ad facti fidem morses & helias

Expanded text:
manis corporibus decreta esse resurrectionis gloria manis corporibus decreta esse resurrectionis gloria doceretur, cum quando Moyses conspicabilis astitisset. Ipse autem Dominus fit nive ac sole candidior , supra opinionem scilicet nostram coelestis luminis splendore conspicuus. Petro autem, ut tria illic tabernacula fierent offerenti, nihil respondetur : nondum enim ut in hac gloria consisteretur erat tempusSed loquente adhuc eo, nubes eos candida inumbravit, et divinae virtutis spiritu ambiuntur . Hunc esse filium, hunc dilectum, hunc complacitum, hunc audiendum, vox de nube significat: ut idoneus ipse praeceptorum talium auctor esset, qui post saeculi damnum, post crucis voluntatem, post obitum corporum regni coelestis gloriam ex mortuorum resurrectione facti confirmasset exemplo. Territos deinde et consternatos elevavit: et solum contuentur, quem medium constitisse inter Moysen et Eliam viderant. Ad futuri enim formam, atque ad facti fidem, Moyses et Elias
Abbreviated transcription (Latin):
Non ambiguo futuroꝵ. Igitur postquã & tollen¬
dam crucẽm. & ꝑ dendã ammam. & damno mundi¬
cõmutandam uitx cternitatem monuerat : conuersus
ad discipłos. ait aliquos ex his futuros qui gustari
mortem noneẽnt donec filiũ hominis in regni suigła
contuerent᷑. Ex conditione aut̃ gustatus: tenuem
quandim fidelib libationem mortis ostendit.
taq uerba ressequitur. Całꝰ XUII.
assumunt᷑ seor sũ. & in excelso monte consistunt:
ipsisq inspectantib dñs transfigurat᷑. et toͣ clarita¬
tis suȩ habitu circunsplendet. Et in hoc quidem
factigenere seruatur & ratio & numerꝰ & exemplũ
Nam postdies sex. gͥ gł x dm̃ce habitus ostendit᷑:
sexmiliũ scilicet annoꝵ tẽporib euolutis. regni
caelestis honor prȩfiguratur tribq assumptis
detrium origme. sem̃. cham. Iafeth. futura electio
popłi ostendit᷑. Iuod autẽ morses & helias exomi
Sc̃oꝵ nimero assis tunt: medius interlegem & ꝓ

Expanded text:
non ambiguo futurorum. Igitur postquam et tollennon ambiguo futurorum. Igitur postquam et tollendam crucem, et perdendam animam, et damno mundcommutandam vitae aeternitatem monuerat, conversus ad discipulos, ait aliquos ex his futuros, qui gustaturi mortem non essent, donec filium hominis in regni sui gloria contuerentur. Ex conditione autem gustatus, tenuem quamdam fidelibus libationem mortis ostendit. Itaque verba res sequitur. 2. assumuntur seorsum, et in excelso monte consistunt : ipsisque inspectantibus Dominus transfiguratur, et toto claritatis suae habitu circumsplendet. Et in hoc quidem facti genere, servatur et ratio et numerus, et exemplum. Nam post dies sex, gloriae dominicae habitus ostenditur: sex millium scilicet annorum temporibus evolutis, regni coelestis honor praefiguratur. Tribusque assumptis, de trium origine, Sem, Cham et Japhet, futura electio populi ostenditur. Quod autem Moyses et ex omni sanctorum numero assistunt; 753 medius inter legem et
Abbreviated transcription (Latin):
ut merebunt᷑. Iind offersmꝰ aduitam: Preparatos
credo terrenarũ opum futuris cõmertiis thesauros
ambitiosos dignitatũ fameq titulos. aut ueteres
delicatȩ nobilitatis imagines. Neganda s̃ haec omĩa
bunt. donec uideant filium hominis uenientem̃ in
Nrãe aequaliter sermo atq opus instruunt. Graue
enĩ onus infirmitati humanae imposuerat: ut cũsensũ
uitx homines exuiuendi affectu hab̾e coepissent.
fructũ eiꝰ quip̃sens cor porib blandiebat᷑ amitterens:
negarentq se sibi. idẽ quod esse coepissent. eẽ. se
nollent: cũ sensus huiꝰ exordiũ exaffectu uolun¬
tatis habuissent. deinde opinionẽ spei ambiguȩ
incerteq Sequerentur : cũ in his quae p̃sentĩa
haberentur. illecebrȩ gaudiis blandientis existe¬
rent. Opusergo erat ueriac manifesti exempli
auctoritate : ut contrauim sensumq iudicii
optabilefieret  p̃sentiũ dannniũ. lucro demnceps

Expanded text:
ut merebuntur. Quid afferemus ad vitam? Praeparatos ut merebuntur. Quid afferemus ad vitam? Praeparatos credo terrenarum opum futuris commerciis thesauros, ambitiosos dignitatum famaeque titulos, aut veteres delicatae nobilitatis imagines? Neganda sunt haec omnibunt, donec videant filium hominis venientem in t fidem spei nostrae aequaliter sermo atque opus instruunt. Grave enim onus infirmitati humanae imposuerat, ut cum sensum vitae homines ex vivendi affectu habere coepissent, fructum ejus qui praesens corporibus blandiebatur ammitterent negarentque se sibi, id est, quod esse coepissent, esse se nollent; cum sensus hujus exordium ex affectu voluntatis habuissent: deinde opinionem spei ambiguae incertaeque sequerentur; cum in his, quae praesentia haberentur, illecebrae gandii blandientis existerent. Opus ergo erat veri ac manifesti exempli auctoritate, ut contra vim sensumque judicii optabile fieret praesentium damnum, lucro deinceps
Abbreviated transcription (Latin):
adiecit. Sathana scandalũ michies. Nonemin con-¬
uenit existimare petro sathanae nom̃ & offensionem
scandalideputari: postilla indultae & beatitudinis
diaboli opusẽ : p&ri responsione dñs offensus.
cũ opꝓbrionominis. infidelitatis istius ẽ. detestitꝰ
me uenire : ab neget semet ipsum. Et rłq
beatũ dammnũ: & iactura felix. Ditescere nos dñs
detrim̃to anime & corporis uoluit. & esse sui similes
hortatur: q ipse figura dĩ constitutus usq ad
mortẽ humilis & obaudiens factus. principatum
potestatis totiusquȩ indõ est accepit. Sequendus
igit᷑ est cruce assupta: & passionis suae sinon sorte
attam̃ uoluntate comitandus ẽ. Quid enĩ ꝓdest
occupasse mundũ. & toto terrȩnae potestatis
dominatu opib scłi incubare. siꝑdenda anima
& suscipiendũ uitx detrim̃tũ est: ÷ Quae aut̃ com¬
mutatio ꝓ anima. cũ fuerit amissa quȩretur.
Cumamangłis enĩ xpͣcaderit: reddens singulis

Expanded text:
adjecit: Satana scandalum mihi es. Non enim convadjecit: Satana scandalum mihi es. Non enim convenit existimare, Petro satanae nomen et offensionem scandali deputari post illa indultae et beatitudinis diaboli opus est; Petri responsione Dominus offensus, cum opprobrio nominis, infidelitatis istius est detestatus me venire, abneget se ipsum, et reliqua . O beatum damnum, et jactura felix! Ditescere nos Dominus detrimento animae et corporis voluit, et esse sui similes hortatur: quia ipse in figura Dei constitutus, usque ad mortem humilis et obediens factus, principatum potestatis totius quae in Deo est, accepit. Sequendus igitur est cruce assumpta: et passionis suae si non forte, attamen voluntate comitandus est. Quid enim prodest occupasse mundum, et toto terrenae potestatis dominatu opibus saeculi incubare, si perdenda anima, et suscipiendum vitae detrimentum est ? Quae autem commutatio pro anima, cum fuerit amissa, Quaeretur? Cum angelis enim Christus aderit, reddens singulis
Abbreviated transcription (Latin):
etiã & postdiemtertium resurgere : apprehen¬
dens eum petrusait. Absit ate dñe. Nonerit
istud. At ipse conuersus : petro dixit
periculi resest: uel corpus negare sinedõ. uel
dm̃ negare sine corpore. Corpus autem carnis
hinus mnaeternitate sp̃s dõ nullumest:
Uerum humane salutis causa xp̃c incorpore
est. qđ assũp̃sit exhomine Igitur post p̃di
cationem passĩonis accipiens diabolus facul¬
tatem. usq ad tẽpus enim abeo secesserat.
qr incredibile satis apłis inderetur : eum
in quo ds̃ erat esse passibilem. sumens
hanc humanȩ infidelitatis occasionem. opimonis
istius petro insinuauit affectũ. Deniq ita passionẽ
detestatusẽ : ut dixeritabsit. Quo uerbo rerum
detestandarũ execratio continet᷑. Sed sciens dñs
zabulicae artis instinctũ petroait. uade retropost
me: idẽ. ut exẽplo sc passionis sequatur
neũ uero ꝑquẽ opimo haec suggerebat᷑ conuers us:

Expanded text:
etiam, et post diem tertium resurgere , apprehenetiam, et post diem tertium resurgere , apprehendens eum Petrus, ait: Absit a te, Domine, non erit istud. At ipse conversus, Petro dixit: periculi res est, vel corpus negare sine Deo, vel Deum negare sine corpore. Corpus autem carnis hujus in aeternitate Spiritus Deo nullum est: verum humanae salutis causa Christus in corpore est, quod assumpsit ex homine. 10. Dicationem passionis accipiens diabolus facultatem usque ad tempus enim ab eo secesserat, quia incredibile satis apostolis videretur, eum in quo Deus erat esse passibilem, sumens hanc humanae infidelitatis occasionem, opinionis istius Petro insinuavit affectum. Denique ita passionem detestatus est, ut dixerit, Absit: quo verbo, rerum detestandarum exsecratio continetur. Sed sciens Dominus diabolicae artis instinctum, Petro ait: Vade retro post me: id est, ut exemplo se passionis sequatur. In eum vero per quem opinio haec suggerebatur conversus,
Abbreviated transcription (Latin):
los & intendisse & uidisse laudatus est. non id
qđ excarne& sanguine erat contuens. sed dĩfiliũ
caelestis patris reuelatione conspiciens dig¬
nusq uidicatus: qui quod in xp̃o dĩ esset primꝰ
agnosceret. O innuncupatione noui nominis
felix aecłae fundamentũ : dignaq aedificatio¬
ne illiꝰ petra quae infernis leges & tartari
portas & om̃ia mortis claustra dissolueret.
beatus caeli ianitor. cuiꝰ arbitrio claues
aeterni aditus tradunt᷑: cuiꝰ terrestre iudiciũ
prariudicata. a uctoritas sit in caeloꝰ ut quae in
terris aut ligata sint aut soluta: statuti eiusdem
necin loquant᷑. qđ ipse est xpͣc MAlios enim sp̃s sui
esse testes oportebat : legemun delicet & ꝓpħas
Caeterũ resurrectionis testimonum ꝓpriũ ẽ apłoꝵ¬
&q scientiũ inspũ xp̃m beatitudo monstrata est :
re sẽ hierosolimã ire. patideinde plura a semorib
plebis & ascribis & principib sacerdotum occidi

Expanded text:
los et intendisse et vidisse laudatus est: non id los et intendisse et vidisse laudatus est: non id quod ex carne et sanguine erat contuens, sed Dei filium coelestis patris revelatione conspiciens; dignusque judicatus, qui quod in Christo Dei esset, primus agnosceret. O in nuncupatione novi nominis felix Ecclesiae fundamentum, dignaque aedificatione illius petra, quae infernas leges, et tartari portas, et omnia mortis claustra dissolveret! O beatus coeli janitor, cujus arbitrio claves aeterni aditus traduntur, cujus terrestre judicium praejudicata 750 auctoritas sit in coelo: ut quae in terris aut ligata sint aut soluta, statuti ejusdem ne cui loquantur quod ipse est Christus : alios enim Spiritus sui esse testes oportebat, legem videlicet et prophetas. Caeterum resurrectionis testimonium proprium est apo Spiritu Christum beatitudo monstrata est; re se Jerosolymam ire, pati deinde plura a senioribus plebis, et a Scribis et principibus sacerdotum, occidi
Abbreviated transcription (Latin):
reqͥrit quẽ se homines ẽẽ. dicerent Et adiecit
hominis filiũ. Haec enĩ confessionis tenenda
ratioẽ: ut sic̃ dĩ filiũ ita & filiũ hominis
meminerimꝰ: qr alterum sine altero ichil
deeo erant hominũ opimonib: quid dese ipsi
sentiant quer it. Petrus res pondet. Tues xp̃e
filius dĩ uiui. Sed petrus conditionẽ propositio¬
nis expenderat. Dñs enĩ dixerat Quenine
homines eẽdicunt filiũ hominis: Et certe filium
honnnus contẽplatio corporis p̃ferebat. Sedad¬
dendo quẽme ẽẽ dicunt : significauit preterid
qđ in se uidebat᷑ esse aliud sentiendum. Erat
enim hominis filius. Quo digit᷑ de se opinandi
iudicium de siderabat: Non illud arbitram᷑
quod se ipse confessus est. Sed occultum erat
dequo quaerebat᷑: inquod se credentiũ fides
debebat extendere. Et dignũ plane confessio¬
petri pręmium consecuta est: qr dĩ filium in
hominẽ. Beatus hicest. & ultra humanosocu ⁊ ui¬

Expanded text:
requirit quem se homines esse dicerent: et adjecit, requirit quem se homines esse dicerent: et adjecit, hominis filium. Haec enim confessionis tenenda ratio est, ut sicut Dei filium, ita et filium hominis meminerimus: quia alterum sine altero nihil de eo erant, hominum opinionibus, quid de se ipsi sentiant quaerit. Petrus respondit: Tu es Christus filius Dei vivi . Sed Petrus conditionem propositionis expenderat. Dominus enim dixerat: Quem me homines esse dicunt, filium hominis? Et certe filium hominis contemplatio corporis praeferebat: sed addendo, quem me esse dicunt, significavit, praeter id quod in se videbatur, esse aliud sentiendum; erat enim hominis filius. Quod igitur de se opinandi judicium desiderabat? Non illud arbitramur, quod de se ipse confessus est: sed occultum erat de quo quaerebatur, in quod se credentium fides debebat extendere. 7. ConPetri praemium consecuta est, quia Dei filium in homine vidisset. Beatus hic est, qui ultra humanos ocu
Abbreviated transcription (Latin):
atq̃ oꝑis absolutiꝰ discipłis cognitionẽ suã prȩstat.
& ꝗdã intelligendi se formã rationẽq constituit.
nomensit: Nesi ñ semꝑ filiꝰ noN semꝑ & pat̃ sit.
dm̃filiũ ꝓfectũ fuisse. cuisit exat̾mtate paren¬
tis aet̾itas. Nasciaut̃ eũ uoluntas eiꝰ fuit: cuiusin
uirtute ac potestate inerat. ut nasceretuꝵ
Est ergͦ filius dĩ exdõ. ds̃ inus inutroq
Theothetã enĩ quã ditatẽ latine ñcupant: aeterm
eiꝰ parentis ex quo nascendo ẽ. ꝓfectus accepit
Accepit aut̃ hoc qđ erat: & natũ ẽ uerbũ. qđ fuit
semꝑ inpatre: Atq. ita filiꝰ & ae ternus
I& natusẽ : qr ñaliud in eo natũẽ. quã qđ aeternũ ẽ¬
Hunc igit᷑ assũpsisse corpꝰ & hominẽ factũ eẽ.
ꝑfecta confessio ẽ : Q sic̃ aternitas naturae nrẽ
corpus accepit. Ita cognoscendũ ẽ. naturam cor¬
poris nr̃i aet̾nitatis assumere posse uirtutem.
git᷑ qr summũ infide ista bonũ ẽ: adisciplis

Expanded text:
cipulis cognitionem suam  id mdam intelligendi se formam rationemque constituit.nomen sit; ne si non semper filius, non semper et pater sit Deum filium profectum fuisse, cui sit ex aeternitate parentis aeternitas. Nasci autem eum voluntas ejus fuit , cujus in virtute ac potestate inerat ut nasceretur. Est ergo filius Dei ex Deo Deus, unus in utroque: theotetam enim, quam deitatem Latini nuncupant, aeterni 749 ejus parentis, ex quo nascendo est profectus, accepit. Accepit autem hoc quod erat: et natum est Verbum quod fuit semper in Patre. Atque ita Filius et aeternus et natus est: quia non aliud in eo natum est, quam quod aeternum eHunc igitur assumpsisse corpus, et hominem factum esse, perfecta confessio est: quia sicut aeternitas naturae nostrae corpus accepit; ita cognoscendum est, naturam corporis nostri aeternitatis assumere posse virtutem. Igitur quia summum in fide ista bonum est; a discipulis
Abbreviated transcription (Latin):
N onfurari. Hic antequã libtatẽ credendi infidexpͥs
redderet : Furto legis p̃cepta dissoluit. Non falsũ
testẽ fieri. Hic xp̃m negauit exmortuis. Patrẽ & ma¬
trẽ iussus ẽ. honorare Hic ipse. seaddi patris. atq
ab ȩcoł xmatris familias abdicauit. Proximũ tãquã se

Expanded text:
Non furari: hic ante quam libertatem credendi in fide Christus Non furari: hic ante quam libertatem credendi in fide Christus redderet, furto legis praecepta dissolvit. Non falsum testem fieri: hic Christum negavit ex mortuis. Patrem et matrem 763 jussus est honorare: hic ipse se a Dei patris atque ab Ecclesiae matris familia abdicavit. Proximum tamquam se
Abbreviated transcription (Latin):
minꝰ hisquȩ gerebant᷑: quã eoꝵ quȩ gerenda eẽnt
similitudim̃ conueniret Iuuenis hĩc nãq. formã ui¬
daici popłi habet. in lege insolentis: & nichil p̃ter
p̃cepta morsi spei expectantis a xp̃o. Cu dñs
in responsione ipsa. sȩueritatẽ uidicii exse futuri
ꝓtestatꝰ ẽ: dicens. Quid me uocas bonũ: Iseñ cui
necesse sit impia & miqua punire. nomine bonitatis
abstinint : soli hoc nom̃ dõ patrireseruans qͥ se iudicẽ
dando officio sȩueritatis exuerit . non qđ bonꝰ & ipse
nonesset : sed qđ congrua in eũ seueritatis iudexesset.
remittit adlegẽ : ut peã ipsa in qua gloriaretur in¬
telligeret nichil se exinde recti oꝑis fecisse. Uerbis
enĩ legisei dñs respondit: sed adolescens tanquã po-¬
płs insolens & glorians in lege confidit : cui tam̃ obse¬
cutꝰ exnullo ẽ. Iussenĩ fuerat non occidere : ꝓpħetas
int̾fecerat. Nenmechari. Hic corruptelã fidei & le¬
gi adulteriũ intulerat : & deos alienos ad orauerat.

Expanded text:
rebantur, quam eorum quae gerenda essent similitudini conveniret. Juvenis hic itaque formam Judaici populi habet, in lege insolentis, et nihil praeter praecepta Moysi spei exspectantis a Christo. Cui Dominus, in responsione ipsa, severitatem judicii ex se futuri protestatus est, dicens : Quid me vocas bonum? Is enim, cui necesse sit impia et iniqua punire, nomine bonitatis abstinuit, soli hoc nomen Deo patri reservans, qui se, judicem dando, officio severitatis exuerit: non quod bonus et ipse non esset, sed quod congrua in cum severitate judex esset remittit ad legem: ut in ea ipsa, in qua gloriaretur, intelligeret nihil se exinde recti operis fecisse. Verbis enim legis ei Dominus respondit. Sed adolescens, tamquam populus insolens et glorians, in lege confidit, cui tamen obsecutus ex nullo est. Jussus enim fuerat non occidere: prophetas interfecerat. Non moechari: hic corruptelam fidei, et legi adulterium intulerat, et deos alienos adoraverat.
Abbreviated transcription (Latin):
tũ mediã utriq rei & congruã rationẽ tẽperauuit :
Iut his quae efficiebant᷑ futuri speties adhȩreret.
Infantes qͥdẽ uere oblatis : sed &uere in hibiti suN
Sedhii gentiũ formas: quib ꝑ fidem & audtũ salꝰ
reddit᷑ Uerũ exaffectu primũ saluandi isrł: adisciplis
ihibent᷑ accedere Inhibendi qͥdẽ uoluntas placabili¬
tatqͥ apłicae nonconuenit: sed trpicã consummationẽ
ꝓibendoꝵ infantiũ surrepit instinctꝰ. Quos dñs ait
non oportere ꝓiberi: qr taliũ sit regnum caeloꝵ

Expanded text:
tum, mediam utrique rei et congruam rationem temperavit: tum, mediam utrique rei et congruam rationem temperavit: ut his, quae efficiebantur, futuri species adhaereret. Infantes quidem vere oblati sunt, sed et vere inhibiti sunt. Sed hi gentium forma sunt, quibus per fidem et auditum salus redditur. Verum ex affectu primum salvandi Israel, a discipulis inhibentur 762 accedere. Inhibendi quidem voluntas placabilitati apostolicae non convenit: sed in typicam consummationem prohibendorum infantium subrepit instinctus. Quos Dominus ait non oportere prohiberi, quia talium sit regnum coelorum:
Abbreviated transcription (Latin):
apłicã auctoritatẽ ꝗͥ hoc nirsteriũ grande esse ꝓfes
sicutiẽ. in tactũ relinquamꝰ. Ad monemꝰ tam̃ legentẽ
ut quotienscũq dehac eadem quȩstione se consulat :
uerboꝵ uirtutes & qͥb dñs responderit & qͥb discipłi
usi sint diligent̃ aduertat: pauli aut̃ apłi de hoc
affectũ uel silentis uel interdum subaliis locis
tractantis expendat. Nob̵ circa eimuchos sermosit
& uoluntas. Et inmo posuit naturã. i altero necẽs¬
sitatẽ : int̃tio uoluntatẽ. Naturã meo qͥ itã nascitur.
necessitatẽ in eoqͥita factus ẽ: uoluntatẽ imillo qur
spe regnicȩlestis tał eẽ decreuerit. Cui nõs simles
ei infantes: ut manus his inponeret & oraret. t¬
Discipłi aut̃ ꝓibebant eos. & rłqͣ. Nouum ẽ. discipłos
ꝓibuisse ne in fantes ad xp̃m accederent: qui of¬
ferebant᷑ ut suꝑ manũ imponeret & oraret.
Res euangłica ut diximꝰ int̾ p̃sentis & futuri effec¬

Expanded text:
apostolicam auctoritatem, qui hoc mysterium grande esse profeapostolicam auctoritatem, qui hoc mysterium grande esse profesicuti est intactum relinquamus. Admonemus tamen legentem, ut quotienscumque de hac eadem quaestione se consulat, verborum virtutes, et quibus Dominus responderit, et quibus discipuli usi sint, diligenter advertat: Pauli autem apostoli de hoc affectum, vel silentis, vel interdum sub aliis locis tractantis, expendat. Nobis circa eunuchos sermo sit et voluntas. In uno posuit naturam, in altero necessitatem, in tertio voluntatem : naturam in eo qui ita nascitur, necessitatem in eo qui ita factus est, voluntatem in illo qui spe regni coelestis, talis esse decreverit: cui nos similes ei infantes, ut manus his imponeret et oraret: Discipuli autem prohibebant eos, et reliqua . Novum est, discipulos prohibuisse ne infantes ad Christum accederent, qui offerebantur ut super eos manum imponeret et oraret. Res evangelica, ut diximus, inter praesentis et futuri effec
Abbreviated transcription (Latin):
effectũ cõꝑationis posuit exemplũ : inqua seruo unde
redderet ñ habenti. om̃e dñs debitũ relaxauit. con¬
seruoq suo seruusq ille exiguũ qđ sibi debebatur.
extorquens : ꝑ hoc uoluntatis suae uitiũ donũ mimifi
nis eius ẽ. ratio: atq abipso dño omĩs exposita est.
lit se ingalileã. & uenit in fines uideȩ. Etrłqͣ.
Galilȩos: inudeȩ finib curat. Potuerat nãq egro¬
toꝵ turbas ñ fatigare. & intra ipsam galileam opẽ
ferre debilib: sed trpica ratio etiã locoꝵ erat
explenda pͥiuge priuilegiis ut peccata gentiũ
in eã ueniã quȩ uideȩ parabat᷑ ad mitterẽt. lunc
accesser̃ ad eũ pharisei tẽptante seũ : & dicentes.
Silicet homini dimittere uxor ẽ fuã quacũq excnu¬
sa: In eo sermoneqͥde uxore & derepudio ẽ:
refert᷑: hic dñs indicat ab eo q & hominẽ figurauerit
& mulierẽ fecerit omĩa illa dicta eẽ. Sed nos secuti

Expanded text:
affectum comparationis posuit exemplum, in qua servo unde affectum comparationis posuit exemplum, in qua servo unde redderet non habenti, omne Dominus debitum relaxavit : conservoque suo servus ille exiguum quod sibi debebatur extorquens, per hoc voluntatis suae vitium donum munificnis ejus est ratio, atque ab ipso Domino omnis exposita est. lit se in Galilaeam, et venit in fines Judaeae, etc. . Galilaeos in Judaeae finibus curat. Potuerat namque aegrotorum turbas non fatigare, et intra ipsam Galilaeam opem ferre debilibus: sed typica ratio etiam locorum erat explenda privilegiis, ut peccata gentium in eam veniam quae Judaeae parabatur admitteret. 2. Tunc accesserunt ad eum Pharisaei, tentantes eum, et dicentes: Si licet homini dimittere uxorem suam quacumque ex causa ? In eo sermone, qui de uxore et de repudio est, refertur: hic Dominus indicat ab eo, qui et hominem figuraverit et mulierem fecerit, omnia illa dicta esse. Sed nos secuti
Abbreviated transcription (Latin):
exeõẽ : cũ etiã eã quã inse sint peccata post reditũ con¬
fessionis indulgeat. Soluenda qͥdẽ ꝑcam poena septuplũ
constituta ẽ : sed peccatũ illud in hommeẽ. In abelenĩ frẽ
peccatũ usq ad necẽ fuerat: sed in lamec suppliciũ usq
ad septuagles & septies ẽ. constitutũ. Et meo quantũ
existimamꝰ constituta mauctores dñicȩ passionis ẽ. poena.
Seddñs ꝑ confessionẽ credentiũ hinꝰ criminis ueniã largit᷑
idẽ ꝑ baptismi munꝰ obtrectatorib ac ꝑ secutorib grãm̃
salutis indulget. Quanto magis oportere ostendit sine
modo acnumer̃o ueniã a nob ẽẽ. reddendĩ : nec cogitandũ
quotiens irascendi necessitas extiterit de sinamꝰ Quae
utiq ueniȩ assiduitas locet nullũ om̃no penesnos irae
c̃dudi:̃ cũ ꝑeuangelii grãm sine modo nob̾ adõ fderit
indulta cap̃XUiiii. ¶Qumetũ ad ꝑfectȩbonitatis

Expanded text:
ex eo est: cum etiam ea quae in se sint peccata, post reditum conex eo est: cum etiam ea quae in se sint peccata, post reditum confessionis indulgeat. Solvenda quidem per Cain poena in septuplum constituta est : sed peccatum illud in hominem est; in Abel enim fratrem peccatum usque ad necem fuerat. Sed in Lamech supplicium usque ad septuagies et septies est constitutum; et in eo, quantum existimamus, constituta Sed Dominus per confessionem credentium hujus criminis veniam largitur, id est, per baptismi munus obtrectatoribus ac persecutoribus gratiam salutis indulget: quanto magis oportere ostendit sine modo ac numero veniam a nobis esse reddendam, nec cogitandum quotiens irascendi necessitas exstilerit, desinamus? Quae utique veniae assiduitas docet, nullum omnino penes nos irae concludi, cum per Evangelii gratiam sine modo nobis a Deo fuerit indulta. 11. Quin etiam ad perfectae bonitatis
Abbreviated transcription (Latin):
seueritatis apłicȩ udiciũ p̃misit: utqͦs int̾ris ligauerint.
.i. peccatoꝵ nodis innexos reliquerint. & quos soluerint con¬
fessione uidelicet ueni ae receꝑint insalutẽ: hii apłicȩ condi¬
tione sententiae incaeł qͦq aut soluti sint aut ligati. In tan
omĩa quȩ adõ p̃canda sint impetranda eẽ. confirmet. & ubi
duo atq tres pari sp̃u ac uoluntate collectisint: ibi se mediũ
eoꝵ polliceat᷑ futurũ. Ipseem̃ pax atq caritasẽ : sedẽ atq
habitationẽ in bonis & pacificis i uoluntatib collocabit.
Iuaerenti deinde petro anpeccti inse fr̃i septies remitteret.
respondit. Nonusq septies : sed usq septuagles septies.
Om̃i modo ad similitudinẽnos humilitatis acbonitatis suȩ
instruit: & molliendis ac frangendis turbidoꝵ motuũ nr̃oꝵ
aculeis placabilitatis suȩ confirmat exẽploꝰ quippe
peccatoꝵ om̃um uemã ꝑfidẽtribuens. Neq enĩ naturȩ
nr̃ȩ ueni uitia : indulgentiã merebant᷑. Ergo uenia om̃is

Expanded text:
erint id est, peccatorum nodis innexos reliquerint, et quos solverint, confessione videlicet veniae receperint in salutem ; hi apostolicae conditione sententiae in coelis quoque aut soluti sint aut ligati. 9. Unitomnia, quae a Deo precanda sint, impetranda esse confirmet ; et ubi duo atque tres pari spiritu ac voluntate collecti sint, ibi se medium eorum polliccatur futurum. Ipse enim pax atque charitas, sedem atque 760 habitationem in bonis et pacificiuaerenti deinde Petro, an peccanti in se fratri septies remitteret, respondit: Non usque septies, sed usque septuagiessepties . Omni modo ad similitudinem nos humilitatis ac bonitatis suae instruit, et molliendis ac frangendis turbidorum motuum notrorum aculeis, placabilitatis suae confirmat exemplo: quippe peccatorum omnium veniam per fidem tribuens. Neque enim naturae nostrae vitia indulgentiam merebantur. Ergo venia omnis
Abbreviated transcription (Latin):
Etecce uinuenis unꝰ accessitadeũ: & ait illi. Ma¬
gister quidbomfaciã ut habeã uitã aeternam
& rłꝗͣ. Oportime post sermonẽ superiorẽ quom
fantes in hibitis. & taliũ eẽ. regnũ caeloꝵ responsũ
ẽ : succedit hic iuuenis. requirens quib nã bonis
oꝑib uitã ȩt̃nã habere posset. Iuuenis iste & inter¬
rogauit & insolens fuit. & rursũ mȩstus ẽ. factus.
res̃q̃. om̃s quȩs cripte s̃ gestȩ sunt effecteq sunt.
Sed admonuimꝰ ea quȩ sub̃ dõ agebant᷑. p̃sentiũ effec¬
tib consequentiũ formã p̃tulisse: atq ita semꝑ in

Expanded text:
Et ecce unus accessit ad eum, et ait illi: Magister, quid boni faciam ut habeam vitam aeternam? et reliqua . Opportune post sermonem superiorem; quo et infantes inhibiti sunt, et talium regnum coelorum esse responsum est, succedit hic juvenis, requirens quibusnam bonis operibus vitam aeternam habere posset. Juvenis iste et interrogavit, et insolens fuit, et rursum moestus est factus: resque omnes, quae scriptae sunt, gestae effectaeque sunt. Sed admonuimus ea, quae sub Deo agebantur, praesentium effectibus consequentium formam praetulisse: atque ita semper in
Abbreviated transcription (Latin):
cõꝑationis posuit exemplũ eiꝰ qͥoues ñ aginta & nouẽ
imontib reliqͥsset. & errantẽ unã reqĩ sis sec.
Iua muenta plusgaudisit: ꝗ habebat᷑ innonagin
ta nouẽ conuersatione laetitiȩ. Ouis ima homo
intelligendus ẽ : & sub homnne uno. umũsitas sentien¬
da ẽ. Sed mnumꝰ ad & errore : om̃e hominũ genꝰ aberra¬
uit. Ergo non aginta nouẽ nonerrantes. multitudo
angłoꝵ celestiũ opinanda ẽ: quib incaelo ẽ. laeti¬
tiã & cura salutis humanae. Igit᷑ & quȩrens
indñi corpore ẽ. relatus. Merito igit᷑ hic numerus
ꝑlitterã & abrahae addit᷑: & coͣsũmatur in sara.
Reabrabam enim abraham ñcupat᷑: exsarai sara accep̃
caelestis głae numerꝰ explendusẽ. Atq iđo & creatura¬

Expanded text:
uit exemplum, ejus qui oves nonaginta novem in montibus reliquisset, et errantem unam requisisset: qua inventa plus gaudii sit, quam habebatur in nonaginta et novem conservatione laetitiae . Ovis una, homo intelligendus est, et sub homine uno, universitas sentienda est. Sed in unius Adae errore omne hominum genus aberravit; ergo nonaginta novem non errantes, multitudo angelorum coelestium opinanda est, quibus in coelo est laetitia et cura salutis humanae. Igitur et quaerenDomini corpore est relatus. Merito igitur hic numerus per litteram et Abrahae additur et consummatur in Sara: ex Abram enim Abraham nuncupatur, et ex Sarai Sara accipit coelestis gloriae numerus explendus
Abbreviated transcription (Latin):
fideliũ orationib. Prȩẽe. angłos. ab soluta auctorita sẽ.
Ergo ꝑiculose ille c̃temnit᷑: cuiꝰ desideria ac postulatio¬
nes ad eternũ & inuisibilẽ dm̃ ambitioso angłoꝵ
famulatu acmiinsterio ꝑuehunt᷑. Atq ut ingentẽ eẽ.¬

Expanded text:
Fidelium orationibus praeesse angelos, absoluta auctoritas est.Fidelium orationibus praeesse angelos, absoluta auctoritas est.e Deo offerunt. Ergo periculose ille contemnitur, cujus desideria ac postulationes ad aeternum et invisibilem Deum ambitioso angelorum famulatu ac ministerio pervehuntur. 6. Ovis una e
Abbreviated transcription (Latin):
Humilitas passionis scandalũ mundo ẽ. In hoc em̃
maxime ignorantia detinet᷑ humana : qđ sub
deformitate crucis aeternae gł x dñm noluit ac¬
ciꝑe. Etquid mundo tã ꝑiculosũ ꝗ non recepisse
xp̃m: Ueruntam̃ sub hominis ñcupationem
p̃dicauer̃. Idõ uͦ necesse eẽ. ait uenire scandala :
qr ad sacram̃tũ reddendȩ nob̾ et̃nitatis om̃is
in eo passionis humilitas eẽt explenda. Suꝑiꝰ aũ
in abscidendis manu uł pede ꝓpinqͥtatũ c̃tineri
nomina exposuimꝰ: atq. idõ cognationẽ generis israhelitȩ
reliquendam. ueluti quadã menbroꝵ recisionesignificat:
uñ depusillis istis: qͥ credunt inme. Aptissimũ uinculum
mutui amorisimposint: ad eos p̃cipue qͥuere in dño creddis¬
sent. Pusilloꝵ eñĩ angłi quotidie dm̃ uident: ꝙ filius.
hominis uenit saluare quȩ ꝑdita s̃: Ergo & filiꝰ hominis
saluat: & dm̃ angłiuident: & angłi pusilloꝵ.¶p̃sunt

Expanded text:
Humilitas passionis scandalum mundo est. In hoc enim Humilitas passionis scandalum mundo est. In hoc enim maxime ignorantia detinetur humana, quod sub deformitate crucis aeternae gloriae Dominum nolit accipere. Et quid mundo tam periculosum, quam non recepisse Christum? Verumtamen sub hominis nuncupatione, praedicaverunt. Ideo vero necesse esse ait venire scandala: quia ad sacramentum reddendae nobis aeternitatis, omnis in eo passionis humilitas esset explenda. 4. Superius autem in abscindendis manu vel pede propinquitatum contineri nomina exposuimus : atque ideo cognationem generis Israelitae 758 relinquendam veluti quadam membrorum recisione significat, unum de pusillis istis, qui credunt in me . Arctissimum vinculum mutui amoris imposuit, ad eos praecipue qui vere in Domino credidissent. Pusillorum enim angeli quotidie Deum vident : quia filius hominis venit salvare quae perdita sunt. Ergo et filius hominis salvat, et Deum angeli vident, et angeli pusillorum sunt.