comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sun. ħita eẽt: uite tons aruiss. sẽ¬
tit gͥ mortem ꝑticipat̾oire huãm
affectus quem sponte susceꝑat. ñ
mut̾o uͥgrnis cõnascendo formauit.
sortuus ẽ gͦ non discedente uita:
sicut passꝰ ẽ non ꝑeunte poͣ. Nemo
tollit aĩam eius ab eo. qr po̾tatem
hz ponendi ⁊ sumendi. ecce bic hẽs
iitam non decessisse a mortno ⁊
qd̾ sponte tͣdidit spm̃: non alius
⁊ tũ qĩ arbit̾ eruendi suscipiendi¬
pendebat intrute: ⁊ ounua ⁊mo¬
nebiͣt. s uñ emisit. ex carne qͦ

Expanded text:
hoc ita esset, vitae fons aruisset. Sensit ergo mortem participatione humani affectus, quem sponte susceperat; nin utero virginis connascendo formavit. Mortuus est ergo non discedente vita, sicut passus est non pereunte potentia. Nemo tollit animam ejus ab eo, quia potestatem habet ponendi et sumendi. Ecce et hic havitam non discessisse a mortuo; et quod sponte tradidit spiritum, non alius  quasi arbiter exuendi suscipiendipendebat in cruce, et omnia commovebat. Sed unde emisit? Ex carne.
Abbreviated transcription (Latin):
eam. Nemo tollit eam a me: s ego¬
se pono eam a me ipõ põtatẽ hx̃o
ponendi eam: ⁊ it̾m sumendi eã.
hic asani dicit enussam. aquo e¬
missa ẽ: a se ip̃a non ẽ enussa. qr
se ip̃ãm non posuit. nec u̾bũ aĩa
posuit e carnem. Caro gͦ aĩampo¬
suit: s po̾ttate inse manentis dei¬
tatis poͣ gͦ deitatis aĩa diuisa ẽ a
carne: s neutrum a u̾bo dei. uñ

Expanded text:
me, sed ego pono eam; a meipso potestatem habeo ponendi eam, et iterum sumendi eam; hic animam dicit emissam. A quo emissa est? A seipsa non est emissa, quia seipsam non posuit; nec Verbum animam posuit, nec carnem. Caro ergo animam posuit, sed potestate in se manentis deitatis. Potentia ergo deitatis anima divisa est a carne, sed neutrum a Verbo Dei; unde
Abbreviated transcription (Latin):
tiam ilam .iiiiͨ. elementorũ
ꝯfusam. illa .n. cum tp̃r creata
sunt. nec extpͣrnec in tp̃rs ic̃
nec tempus intp̃r creatum ẽ:
qr non fuit tempus pͥusqmͣ
eẽt celum ⁊ t̾ram. uñ auꝰ inli

Expanded text:
iam illam quatuor elementorum confusam. Illa enim cum tempore creata sunt, nec ex tempore, nec in tempore. Sicut nec tempus in tempore creatum est, quia non fuit tempus antequam esset coelum et terra. Unde Aug., in li
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙͣ postea ariminem si pp̃ noui¬
tatem ilbiminus qͣmͣ potuit
intellectam qmͣ tũ fides anti¬
qua repꝑerat. muitic pauco¬
rum frande deceptis. heticam¬
pietac sub ħetico imꝑatore
s post non longum tempus li¬
btate fidei catholice p̾ualente.
postqmͣ ius u̾ibi sicut debuit
intellecta ẽhõusion illd tatho¬
lice fid̾i sanitate longe lateq
defensum ẽ ⁊ diftusum. Quid
usion nͥ ego ⁊ p̾rumum sumo.
Non gͦ int̾ ꝓphans uocum no¬
uitates ħ uitand̾ est.

Expanded text:
riminensi, propter novitatem verbi minus quam oportuit intellectum quam tamen fides antiqua pepererat, multis paucorum fraude deceptis, haeretica impietas sub haeretico imperatore Sed post non longum tempus libertate fidei catholicae praevalente, postquam vis verbi sicut debuit intellecta est, homousion illud catholicae fidei sanitate longe lateque distensum est et diffusum. Quid usion, nisi: Ego et Pater unum sumus Non ergo inter profanas vocum novitates hoc vitandum est.
Abbreviated transcription (Latin):
id ẜm carnem uellet. quatinus
u̾itas humanitatis meo ꝓbarẽ
Nain qui hominis nͣm suscepit. q̃
ip̾ius subire debuit. Ioz sicut ĩ no¬
geminus affectus. ut mentis af¬
fectu uellet mori: ⁊ sensualitatis
affectu nollet. sicut inscĩs uiris
fit. petro enim ip̃a u̾itas aͣit. Eum¬

Expanded text:
m carnem vellet, quatenus veritas humanitatis in eo probaretur. Nam qui hominis naturam suscepit, quae ipsius sunt subire debuit. Ideoque sicut in nogeminus affectus, ut mentis affectu vellet mori, et sensualitatis affectu nollet, sicut in viris sanctis fit. Petro enim ipsa Veritas dicit,
Abbreviated transcription (Latin):
tiam noieus est deductus. noiens
a deam uenit. s uolens eam uicit.
⁊ reliquid affectum infirmitatit
quo nemo nult mori. qui a deo ẽ
nͣr ut eum petro nec secnectus ab
calix iste. s uicit eum uis amoris.

Expanded text:
est ductus, nolens ad eam venit, sed volens eam vicit; et reliquit affectum infirmitatis, quo nemo vult mori, qui adeo est naturalis, ut eum Petro nec senectus abscalix iste, sed vicit eum vis amoris.
Abbreviated transcription (Latin):
deum mori uult quis alt̾ sensua¬
litatis. carnis infirmitati ꝓpinqꝰ.¬
ls ⁊ ei ciconiunctis. quo mors re¬
fugitur. ut .n. ait augͥͥ pult men¬
cusat ħ ht humanus affectus qͦ¬
niam qui diligit uitam: odit mor¬
tem. Sccłm istum affectum. xͦ mo¬
ri noluit nec obtinuit. qd ẜm istũ
affectum pecuit..
Auctoritatib di¬

Expanded text:
quis mori vult; alter sensualitatis, carnis infirmitati propinquus et ei conjunctus, quo mors refugitur. Ut enim Aug. ait: Paulus mencusat. Hoc habet humanus affectus, quoniam qui diligit vitam, odit mortem. Secundum istum affectum Christus mori noluit, nec obtinuit quod secundum istum affectum petiit. 3. Auctoritatib
Abbreviated transcription (Latin):
pp̃ qd̾ mutabilis intelligitur
nr̃a natura. qd absit: ut in deo
ẽẽ c̾damus. Sicamus gͦ u̾bum
dyeẽ fiiũ dei natura non uolũ¬
ponclentem ⁊mendat clicens.
acute sane quidam respondit
hetito u̾sutissime int̾rogauti
utr̃ deus filiũ uolens an nolẽs
genuit. ut si drẽt noiens. absur¬
dissama miseria di sequeret᷑. Si
bat ⁊cluderet.ẜ non nature cẽ
filium: s uoluntatis. At illeui¬
sim. utrum d̾s p̾r uolens an
nolens deus sit. ut si respond̾et
nolens seq̃retur absurclitas ⁊¬
agna ẽ in sauia. Si aũt drẽt uo¬
lene responderet᷑ ei. gͦ uolunta
sit deus. Item qd̃ uoluntate uel
nͣuit filium.
Oppositio contͣ

Expanded text:
d mutabilis intelligitur nostra natura; quod absit ut in Deo esse credamus. Dicamus ergo Verbum Dei esse Filium Dei natura, non volunpondentem commendat dicens: Acute sane quidam respondit haeretico versutissime interroganti, utrum Deus Filium volens vel nolens genuerit, ut si diceret nolens, absurdissima Dei miseria sequeretur; si concluderet, non naturae esse filium, sed uoluntatis. at ille uieo, utrum deus pater uolens an nolens sit deus, ut, si responderet nolens, sequeretur illa agna insania est, si autem diceret uolens, rsit Deus. Item, quod voluntate vel nuerit Filium. 2. Oppositio cont
Abbreviated transcription (Latin):
reterea queri soiet utrũ
pi genu̾it filium uolunta¬
te au nccĩtate. des orosiꝰ ad au. ĩ
ait. uoluntate genuit p̃r fuium
re uoluntas sapĩam non pͭ q uo

Expanded text:
eterea quaeri solet utrum Pater genuerit Filium voluntate, an necessitate. De hoc Orosius ad Aug. ita ait: Voluntate genuit Pater Filire voluntas sapientiam non po
Abbreviated transcription (Latin):
rsm celestis non meatu aucurꝰ
suuui terrestͥs abluitur. s ex
ñ st̾uens meatu. Si .n. fluuiꝰ ri¬
paꝵ editis oreffus exundat. qnͣ¬
to mag̾. sp̃c sc̃s omẽm sreminẽs
siore qͣdam scificatõnũ ub̾tate
letificat: deinde scĩficatõni ex¬

Expanded text:
rusalem coelestis, non meatu alicujus fluvii terrestris abluitur; sed ex um fervens meatu. Si enim fluvius riparum editis superfusus exundat, quanto magis Spiritus omnem supereminens siore quadam sanctificationum ubertate laetificat. Deinde sanctificationes ex
Abbreviated transcription (Latin):
talis fcils sit hõ p̾ alus aĩantib ⁊
quomõ cum ilr coẽm acceꝑit alimo¬
niam. s alia ẽ inmortalitas carn¬
is quͣ madam accepimus. alia qmͣ
ri si non pꝰcaret. Moreret᷑ aũt si pec¬
caret. fiuii uo resurrͤtonis non pot̾¬
unt uitͣ pcc̃are nec mori. Caro nr̃a
non t̾c egebit refectõne tiboꝵ qr tc̃
nulia pot̾it ẽẽ defectõ. Caro a de ante
pct̃m ita ĩmortar aũ creata est: tit

Expanded text:
 aliis animantibus: et quomodo cum illis communem acceperit alimoniam. Sed alia est immortalitas carnis quam in Adam accepimus, alia quamri si non peccaret, moreretur autem si peccaret; filii vero resurrectionis non poterunt ultra peccare, nec mori. Caro nostra non tunc egebit refectione ciborum, quia nulla poterit esse defectio. Caro de Adae ante peccatum ita immortalis creata est, ut
Abbreviated transcription (Latin):
bilia eeñt. ilus ẽ sensus. Si aũt
intelligas eum non pꝰse facere
alia rõnabilia ⁊bona. nisi ea q̃
uult ⁊ fac̾ falsus ẽ intellectus.
¶t aliud ad iũgunt oicentes. si

Expanded text:
bilia essent, verus est sensus. Si autem intelligas eum non posse facere alia rationabilia et bona, nisi ea quae vult et facit, falsus est intellectus. Item aliud adjungunt dicentes: Si
Abbreviated transcription (Latin):
põt aliquid facere ł dimittere
Illa uo manente ñ pͭ qd̾ facit
dinitte. nec qd dimittit fac̾e
tatem locutõns det̾minantes.
ma penes dm̃ ẽ. qir̃a facit cũcta
q̃ facit ⁊ dimittit ea q̃ dimittit.¬

Expanded text:
potest aliquid facere vel dimittere. Illa ergo manente non potest quod facit dimittere, nec quod dimittit faceretatem locutionis determinantes. ma penes Deum est, qua facit cuncta quae facit, et dimittit ea quae dimittit,
Abbreviated transcription (Latin):
cem .n. ⁊ in uolutam ꝯtinet ĩ¬
telligentiam. nec deo ꝓpͥe cõ¬
petit qui non debitor ẽ nob
uisi forte exꝓmisso. nos uo
ei debitores sumꝰ exꝯmisso.
ut autem uenenum euacu¬
etur distingne u̾bi sensum.
non põt deus fac̾e nisi qd d¬

Expanded text:
cem enim et involutam continet intelligentiam; nec Deo proprie competit, qui non est debitor nobis, nisi forte ex promisso; nos vero ei debitores sumus ex commisso. Ut autem venenum evacuetur, distingue verbi sensum: Non potest Deus facere nisi quod
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ passõm credentiũ piementis no¬
lu̾int ⁊ optau̾nt fr. sic̃ futurã cre¬
uelle ⁊ nolle ⁊utrinz bona uolũ¬
tate. si rectos nob̃ ꝓponamo fines.
Cui enum placuit pauli passõ eo
tatem q̃ uoluntati eio ⁊gruebat:
q̃ cuͣpiebat dissolui ⁊ ẽẽ cum xp̃o.
Qͥ aũt uoluit deun declinare pas¬

Expanded text:
go passionem credentium piae mentes voluerunt et optaverunt fieri sicut futurum crevelle et nolle, et utrumque bona voluntate si rectos nobis proponamus fines. Cui enim placuit Pauli passio eo tatem, quae voluntati ejus congruebat, quia cupiebat dissolvi et esse cum Christo. Qui aut
Abbreviated transcription (Latin):
tuit angelos mist̾ium regni mist̾i¬
tuit supͣ memoratum mist̾ium
qr oĩc creatura non añ secła:s a
secuus ẽ. Attende lector quia uidẽ¬
tur dicsentire in hac st̃a illustres
doctor. Iõ ut omĩs repugnãtia de
metlio tollatur p̾dc̃a u̾ba haymo¬
nẽ seqũs ita det̾minamꝰ ut ilł an¬
ger qͥ maioris diguitatis sunt
⁊ ꝑ quoꝵ muĩst̾ium illa nuntiata
sunt exꝑte cogͥta ascłic fuisse. ut
nita extitisse dicamꝰ. usqͦ imple¬

Expanded text:
it angelos mysterium regni coelortuit supra memoratum mysterium, quia omnis creatura non ante secula, sed a seculis est. Attende, lector, quia videntur dissentire in hac sententia illustres doctores. Ideoque ut omnis repugnantia de medio tollatur, praedicta verba Haymonem sequentes ita determinemus, ut illis angelis qui majoris dignitatis sunt, et per quorum ministerium illa nuntiata sunt, ex parte cognita a seculis fuisse, utpnita extitisse dicamus, usquequo imple
Abbreviated transcription (Latin):
coticdiana orõ fidelium satisfacit
coticliana pcc̃a delz ⁊ illa aquibus
uita ficelium ⁊̃ scerate gesta. set
penitendo in melius ꝯmutata
disceditꝰ ut u̾acit clr dimite. no.¬
ẽ ueniam petentib omĩnõ ĩgͣnos¬
cere. Exhuis alusq iam p̾missis
fatile ẽ intelligere que ꝓueniali¬
bus sit exhibenca satisfactio. Suf
ficit n clũ̾ica or̾o cum ieiunio ali¬
quo ⁊ elemosinis. sic tamẽ ut p̾¬
cecait ꝯtritio aliqnͣtula. ⁊ adatur
ꝯfessio si ad sit facstas. dequa cõ¬
benda sunt. s multouehementiꝰ

Expanded text:
quotidiana oratio fidelium satisfacit.et quotidiana peccata. Delet et illa a quibus vita fidelium etiam scelerate gesta, sed poenitendo in melius commutata discedit. Sicut veraciter dicitest veniam petentibus omnino ignoscere. Ex his aliisque praemissis jam facile est intelligere quae pro venialibus sit exhibenda satificit enim Dominica oratio cum jejunio aliquo, et eleemosynis; sic tamen ut praecedat contritio aliquantula, et addatur confessio si adsit facultas. Pro graviorbenda su
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑeeñtiam qd ẽ cliumna eeñtia.
qd̾ ẽ deus. Ht̃ gͦdeus apd̾ se ĩ
p̾sentia sua. que non hñt in sui
turus est eligendos quos ht̃
ap̃ semet ipm non in nat᷑a
sua: s inpsentia sua. nondum e¬
⁊ ip̃i ꝓͥmisu sunt. quib ꝓmitte¬
batur. Ecce hͥ aꝑte dicit dm̃i apd̾
semet ip̃m hr̃e electos añ mun

Expanded text:
entiam quod est divina essentia, quod est Deus. Habet ergo Deus apud se in praescientia sua quae non habet in sui turus est eligendos, quos habuit apud semetipsum non in natura sua, sed in praescientia sua. Nondum et ipsi promissi sunt, quibus promittebatur. Ecce hic aperte dicit Deum apud semetipsum habere electos ante mun
Abbreviated transcription (Latin):
cari dñt. tꝑtitam eount isti diff
qui dicit oꝑa bominis ẽẽ bona ur
mala ex initentõne ⁊ cã ⁊ p̃ter q̃¬
dam que ꝑ se peccata sunt:

Expanded text:
Tripartitam edunt isti diffequi dicit opera hominis esse bona vel mala ex intentione et causa, praeter quaedam quae per se peccata sunt
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsona. hac auctoͣte ⁊ pͥmissis co¬
naͣnt᷑ asserere inp̾ccĩs loconib
nomen ꝑsone ceñtiam sigcare.
s quid respondebunt ad id qd̃
ip̃e augꝰ mli. de fide ad petru

Expanded text:
. Hac auctoritate et praemissis conantur asserere in praedictis locutionibus nomen personae essentiam significare. Sed quid respondebunt ad id quod ipse Aug. in lib. de Fide ad Petrum
Abbreviated transcription (Latin):
cipientem deum ⁊ uttũq hõ: pp̃
acceptum hõiem. et illd ꝙ idem
ait nili. de bono ꝑseu̾antie. qui
fideł ẽ meo u̾am naturam hũanã
creclit suscipiente deo u̾bo ita ss̃¬
limatam. ut qui suscepit. ⁊ qdsꝰ
cepit: uua eẽ intͥnitate ꝑoona as¬
sumpt̾one illa meffabilit facien¬
te ꝑsone uniꝰ indeo ⁊ homine ui¬
tatem. si a qui suscepit ⁊ qd̾ susce¬
pit uua ẽ ꝑsona gͦ nͣ hũa: cumũ

Expanded text:
cipientem Deum, et utrumque homo propter acceptum hominem. Et ib. de Bono perseverantiae: Qui fidelis est, in eo veram naturam humanam credit suscipiente Deo Verbo ita sublimatam, ut qui suscepit et quod suscepit una esset in Trinitate persona, assumptione illa ineffabiliter faciente personae unius in Deo et in homine veritatem. Si autem qui suscepit et quod suscep
Abbreviated transcription (Latin):
uirans aliqũ ħ deo obligat. ita
ꝑ deum uirans: ipm̃ adhibet᷑
testem. In onũ gͦ uiratõneaut
deus testis adhibetur: nt creatura
b̾e .ł deo. aliquid oppignorare s

Expanded text:
urans, aliquando hoc Deo obligat; ita per Deum jurans, ipsum adhibet testem. In omni ergo juratione aut Deus testis adhibetur, aut creatura bere, vel Deo aliquid oppignerare. Hoc
Abbreviated transcription (Latin):
testem adhib̾e. st ĩ qd̾dam genꝰ
iuramenti granissimũqd̃ fit ꝑ
execratom. ut cum hõ dicit si uld̾
feci: illud paciar uł illud ꝯtin¬
gat filiis meis. ẜm quem mod
accipitur. ⁊̃ int̾dum cum aliaͥt
uirando dicit ꝑsaiitem meã¬

Expanded text:
testem adhibere. Est etiam quoddam genus juramenti gravissimum, quod fit per execrationem: ut cum homo dicit: Si illud feci, illud patiar, vel illud contingat filiis meis, secundum quem modum accipitur etiam interdum cum aliquis jurando dicit: Per salutem mea
Abbreviated transcription (Latin):
tempus ⁊ ꝯceptus ͤ natus exu̾gne.
Ista aucͣ uidetur insinuari ꝙ nat᷑a
diuina sit nata ⁊ ecepta deu̾gine.
s si diligenter notent᷑ u̾ua.potins
deꝑsona agiintlłr. que sine dubi¬
tatone ⁊ de pr̃e ⁊ demrẽ nata eẽ dici

Expanded text:
tempus et conceptus et natus ex Virgine. Ista auctoritate videtur insinuari quod natura divina sit nata et concepta de Virgine. Sed si diligenter notentur verba, potius de persona agi intelligitur, quae sine dubitatione et de Patre et de matre nata esse dici
Abbreviated transcription (Latin):
debe dici nata de uͥgine: cũ nõ sit
nata cepr̃e. Que .. bes non ẽ de
pr̃e genitate non uidet᷑ de mnr̃e nata.
ne res aliqua filiat̾oius uoinen he¬
at inhumanitate: que illud non
teneat indiuinitate. uidetur tam̾
p̾se ꝓbari qd̾ sit nata de u̾gine. qr

Expanded text:
e dici nata de Virgine cum non sit nata de Patre. Quae enim res non est de Patre genita, non videtur de matre nata; ne res aliqua filiationis nomen habeat in humanitate, quae illud non teneat in divinitate. Videtur tamen posse probari quod sit nata de Virgine, quia
Abbreviated transcription (Latin):
gerit qnͣdam iuecebrã tũc uelud
serpñs alloquit᷑ feminã. huic ã
illecebre ⁊ sentire deligno uetito ẽ
edere. sz iste ⁊ sensus si sola cogita¬
t̾ois delectõne ⁊temptus ẽ. sriori
u̾o auctoͣte. ita retinent᷑ mbraũ
nͨ exhibeãt᷑ arm᷑a miqͥtatis pcc̃o sic

Expanded text:
unc velut serpens alloquitur feminam. Huic autem illecebrae consentire, de ligno vetito est edere. Sed iste consensus si sola cogitationis delectatione contentus est, superiori vero auctoritate ita retinentur membra, ut non exhibeantur arma iniquitatis pecc
Abbreviated transcription (Latin):
penes quiͣ sũma potestas ẽ mẽbͣ
mopus mouendi. r ab oꝑe comibẽ¬
di: male actoni ceclat. Nec sane cũ
sola cogitatõe mens oblectat᷑ illi¬
citis non quidem dec̾uens ẽẽ faciẽ¬
tĩut attig̾unt aĩum respui debu¬

Expanded text:
penes quam summa potestas est membra in opus movendi, vel ab opere cohibendi, malae actioni cedat. §. Nec sane cum sola cogitatione mens oblectatur illicitis, non quidem decernens esse facientim ut attigerunt animum respui debu
Abbreviated transcription (Latin):
gent̾ intendat᷑ qd̾ sit in aĩa mortõ¬
tale uł ueniale pcc̃m. ut .n. ibi serpẽs
⁊ romi scĩe. q lnisensenit illecebre:
mułr edit cibum uetitum pꝰ. de eo
suggerit. q si asentit: tũcuir ⁊̃ cũ fe¬
int̾na cibum uetitũ gustat: Sͥ ig .
inmoni sensuali tm̃ pccĩ iuecebra

Expanded text:
genter intendatur, quid sit in anima mortale, vel veniale peccatum. Ut enim ibi serpens  quae si consenserit illecebrae, mulier edit cibum vetitum, post de eodsuggerit; quae si consentit, tunc vir etiam cum femina cibum vetitum gustat. Si ergo in motu sensuali
Abbreviated transcription (Latin):
suggestio sui ꝑcogitom. siũ ꝑ sensꝰ
corꝑis. ł uidendo. ł tangedo . ł audi¬
endo. ł gustando. p olfando. q̃ sugges¬
tio cui fc̃a fu̾it: si cupiditas nr̃a
ũ moueatur ad pcand̾: exclud̾r ser¬
pentis astutia. Si a mota filit: quã
in ulieri ꝑsuasũ erit. s aliqu roͣ ui¬

Expanded text:
sensus corporis, vel videndo, vel tangendo, vel audiendo, vel gustando, vel olfaciendo; quae suggestio cum facta fuerit, si cupiditas nostra non moveatur ad peccatum excluditur serpentis astutia. Si autem mota fuerit, quasi jam mulieri persuasum erit; sed aliquando
Abbreviated transcription (Latin):
serit ut sola cogitõis delectone sñ
noiuntate ꝑficiend ⁊̃ teneat᷑. inuli¬
cohibetur uoluntas: ne ad opusus
pueniat. Siu̾o assit plenanoum¬
tas ꝑficiendi. ut si assit facuitas
ad effectum ꝑducat᷑ uir quo mã¬
sensit. ⁊ tunc ẽ clampnabile ⁊ gͣue pͤ¬
catũ. Qñ au̾t musr sine uiro gus¬
tat: aliqũ ẽ mortale. aliqũ uenia¬
le pocm̃n. ut .n. dcm̃ ẽ tũc mulier sine
uiro gustat cumita delectone cogi¬
tõnis pccm̃tenetur. ut faciend̾ nõ
decnatur ł cum quidam t̾minus et
mensure pcc̾o adhibet᷑ auirout ñ
liceat inunieri effrenata libertate
teneatur deiectoe cogitat᷑ois s statĩ
ut młrẽ tet̾igit: uiri auctoͣte reptra¬
t̃. ueniale ẽ. siu̾odiu in delectatõe¬
cogitatois teneatur. ⁊ sinoluntas
buit. Uñ p̃t clici ⁊ sensisse. siepetitõ¬
ꝑstringã qñ pcc̃m ita in aĩa strin¬
rcipitur ut uld̾ fac̾e disponat gẽs.¬
dixi aliud freqũt: aliud semei. qr¬
semei fiant. ⁊ facienda adisponant᷑:

Expanded text:
it, ita ut sola cogitationis delectatione sine voluntate perficiendi teneatur, mulicohibetur voluntas, ne ad opus usque perveniat. Si vero adsit plena voluntas perficiendi, ut, si adsit facultas, ad effectum perducatur, vir quoque manonsensit, et tunc est damnabile et grave peccatum. Quando autem mulier sine viro gustat, aliquando est mortale, aliquando veniale peccatum. Ut enim dictum est, tunc mulier sine viro gustat, cum ita delectatione cogitationis peccatum tenetur, ut faciendum non decernatur; vel cum quidam terminus et mensura a peccato adhibetur a viro, ut non liceat mulieri effrenata libertate teneatur delectatione cogitationis, sed statim ut mulierem tetigit, viri auctoritate repellatur, veniale est. Sicogitationis teneatur, etsi voluntas buit, unde potest dici consensisse. Haec utrstringam, quando peccatum ita in anima concipitur, ut illud facere disponat, vel edixi aliud frequenter, aliud semel, qusemel fiant, vel facienda disponan
Abbreviated transcription (Latin):
tioius .s. eqr dimensionei recipit
⁊ distantiam facit. xqr locit̾mino
c̾atura ita ẽ localis e cͥcum scuipti¬
⁊ qd̾ dimensiõm recipiens distan¬
distantiam inloco facit qr si nre
cum: non tũita ut dimensionib
cͥcumscriptꝰ int̾põne sui faciat dis¬
Conclusio exp̾dictis qd̾ sp̃c cre¬
ati sũt locales ⁊ cͥcũscͥptibiles qͦ¬

Expanded text:
t vel quia dimensionem recipit et distantiam facit, vel quia loci termino creatura ita est localis vel circumscriptiet quod dimensionem recipiens distandistantiam in loco facit, quia si mcum, non tamen ita ut dimensionibus circumscriptus, interpositione sui faciat disConclusio ex praedictis, quod spiritus creati sunt locales et circumscriptibiles q
Abbreviated transcription (Latin):
nostri mali sint ut fiuii ur
fr̃es an magic uł minus diligẽ¬
diligendi boni qui nob carne nõ
ti. qr nobis sunt ꝯiuncti corde. g̃¬
lutino caritatis. Sanctior ẽ enĩ co¬
nec mat̾ negatur q̃ ⁊ decruce ᷑ agͣ¬
noscit᷑. s religiosiores monstnͣtur

Expanded text:
nostri mali sunt vel filii, vel fratres, an magis vel minus diligediligendi boni, qui nobis carne non ncti, qui nobis sunt conjuncti corde glutino charitatis. Sanctior est enim conec mater negatur, quae etiam de cruce agnoscitur; sed religiosiores monstrantur
Abbreviated transcription (Latin):
nonĩ accipiend̾ ẽ qͣi sufficiat tͥ di li¬
gere inimicum:.⁊ non sicut te ip̃m.
qr om̃s amicos ⁊ ini micos sicut
te ip̃m diligere debes. s ad ostẽ¬
dendim gradus diligendi deũ
ꝓximum sicut te ip̃m. Non ait
extota uͥtute nec sic̃ re ip̃m s
simpir. sufficit .i. ꝙ diligimꝰ
⁊ non hodio hẽmus .i. sufficit drẽ¬

Expanded text:
non ita accipiendum est, quasi sufficiat tibi diligere inimicum, et non sicut teipsum, quia omnes et amicos et inimicos, sicut teipsum diligere debes. Sed ad ostendendum gradus diligendi Deum proximum sicut teipsum; non ait,ex tota virtute, nec sicut teipsum, sed simpliciter. Sufficit enim quod diligamus, et non odio habeamus; id
Abbreviated transcription (Latin):
dix̾at enim scriptura sc̃a qd̾ atͣ.
deus p̾r est. ⁊ qd̾ deus filius est.
⁊ audiũ ẜ homo qui hominem
prẽm uiderat. deum prẽm non
uiderat ⁊ cogitare tepit ĩ cẽ meͤ
atore ut uiderat intreaturis a
quib l nomina tnͣslata sunt
ad c̾atorem. In quib p̾rẽ pͥor fi¬
lio fuius ẽ post̾ior pre ⁊ ex anti¬
quitatemprẽ defectus. expꝰteri¬
tate: infilio iuꝑfecto seus sol
notari. Iõ occurrit scriptura di¬
ceus. prẽm potentem ne uidea¬
tur por filio. ⁊ õ minus potens.
⁊ filium sapientem ne uidea¬
t᷑ post̾ior pre. ⁊ iõminus sapiẽs.
nomenin flacõnis ⁊ tumoris uñ
humana escientia ad dm̃ ꝓrigo¬
re ⁊ trudelitate accedere metuit.
Iõ scͥptura temꝑauit ẜmonẽ
suum. sp̃m bonũ nominane ne
crudelis putaretur qͥ mitis erar.
non qd̾ pr solus sit potene. ⁊
mag̾ potens. ⁊ filius solus sa¬
piens e mag̾ sapiene. ⁊ sp̾c sꝰ¬

Expanded text:
Dixerat enim Scriptura sacra, quia Deus Pater est, et quod Deus Filius est; et audivit hoc homo qui hominem patrem viderat, Deum Patrem non viderat; cogitare coepit ita esse in Creatore ut viderat esse in creaturis, a quibus haec nomina translata sunt ad Creatorem, in quibus pater est prior filio, filius est posterior patre, et ex antiquitate in patre defectus, ex posteritate in filio imperfectio sensus solet notari. Ideo occurrit Scriptura dicens Patrem potentem, ne videatur prior Filio, et ideo minus potens; et Filium sapientem, ne videatur posterior Patre, et ideo minnomen inflationis et tumoris. Unde humana conscientia ad Deum pro rigore et crudelitate accedere metuit. Ideoque Scriptura temperavit sermonem suum, Spiritum bonum nominans, ne crudelis putaretur qui mitis erat; non quod Pater solus sit potens vel magis potens, et Filius solus sapiens vel magis sapiens, et Spiritu
Abbreviated transcription (Latin):
qmͣꝙͣ ⁊ illi siueslent. sicut dũt
tres subas. tres ypostases. p̾sent
autem maluͣt drẽ qr fortasse
tius dĩ.¬

Expanded text:
illi, si vellent, sicut dicunt tres substantias tres hypostases, possent autem maluerunt dicere, quia fortasse tius di
Abbreviated transcription (Latin):
dico qr ⁊uigium tunc non fuit.
s fu turum ꝓmittitur. Si ille s̾io
post uxorem cluxit. ⁊ illa mari¬
to nupsit: riugium utrimq fu¬
it. ⁊ non potest lissolui. pcedens
non est clissoluend̾. Non autem
sic est qñ uiramentũ riugii pre¬
sentis assensus attestat̾one fir¬
matur. qr post talem ⁊ sensum.
Si quis alii se copulaut: ⁊ si ꝓ
⁊ ip̃e ad pͥorem copulam reuoca¬

Expanded text:
dico quod conjugium tunc non fuit, dico quod conjugium tunc non fuit, sed futurum promittitur. Si vero ille post uxorem duxit, et illa marito nupsit, conjugium utrinque fuit, et non potest dissolvi. Praecedens non est dissolvendum. Non autem sic est, quando juramentum conjugii praesentis consensus attestatione firmatur, quia post talem consensum, si quis alii se copulaverit, etiaet ipse ad priorem copulam revoca
Abbreviated transcription (Latin):
ĩc queri qud utrũ
ꝯsensus de futuro ad iuram̃
efficiat. ut siquis ꝓmittat. ł cit ⁊iugiũ
uiret alicui se ip̃e usq ad tempus
placitum illam ducturum. ⁊ il¬
la ꝓmittat r iuret seilli nuptu¬
ram numquid talis sponsio eos
riuges fecit: Si mutato ꝓposito
alter ur ut̃ꝙ ad alienam copi¬
lam transit. Num quid obspon¬
sionem pͥorem iuramento subn¬
ixam sccłe federonis pactum scin¬
detur: Eonsidera quia longe ẽ alid
ꝓmitt̾e: ⁊ aliud fac̾e. Qͥ ꝓmittit
non dum facit. qui gͦ ꝓmisit seĩ
uxorem ducturum aliqnͣ non¬
dum eam duxit inuxorem. ⁊ q̃
spopondit se nupturam: non dũ
nupsit. Q uomõ gͦ riuges appel¬
lari pꝰsunt qui nondũcchĩt s in
futuro se cẽturos uirando ꝓmiit¬
tũt.
Item siexͣluramenti ad futurũ ꝑ¬
tinentis mox efficumtur ⁊ugeᷤᷤ.
cur uirãtum in futuro se fac¬
turos qd inp̃senti efficiuntur
It si exquo uirant mox efficiũ¬
tur couiuges: tunc hane renef¬
ciunt. qñ urant se facturos. Iõ

Expanded text:
ic quaeri debet utrum consensus de futuro, addito efficiat: ut si quis promittat vel etiam juret alicui se usque ad tempus placitum illam ducturum, et illa promittat vel juret se illi nupturam, numquid talis sponsio eos conjuges facit? Si mutato proposito alter vel uterque ad alienam copulam transit, numquid ob priorem sponsionem juramento subnixam, secundae foederationis pactum scindetur? Considera quia longe est aliud promittere, et aliud facere. Qui promittit, nondum facit. Qui ergo promisit se in uxorem ducturum aliquam, nondum eam duxit in uxorem; et quae spopondit se nupturam, nondum nupsit. Quomodo ergo conjuges appellari possunt, qui nondum contrahunt, sed in futuro se contracturos jurando promittunt? ex vi juramenti ad futurum pertinentis mox efficiuntur conjuges, cur jurant in futuro se facturos, quod in praesenti efficiunt? Item, si ex quo jurant, mox efficiuntur conjuges, tunc rem hanc efficiunt, quando jurant se facturos. Ideo
Abbreviated transcription (Latin):
teqmͣ in xp̃m crederet Nec tñ sine
aliqua fidedonabat ⁊ orabat. Nã
quõ in uocabat inquem ñ crece¬
bat: S si pꝰsz sine fide xͥ ẽẽ salus:
non ad eum mitt̾etur. architectꝰ
ecc̃e petius. Attente qd̾ ait sine
fide xͥ non p̾se eẽ salutẽ ⁊ tñ cor¬
nelium exauditum añqmͣ crede
inquem credebat inmistio¬

Expanded text:
in Christum crederet; nec tamen sine aliqua fide donabat et orabat. Nam quomodo invocabat, in quem non credebat? Sed si posset sine fide Christi esse salus, non ad eum mitteretur architectus Ecclesiae Petrus. Attende quid ait, sine fide Christi non posse esse salutem; et tamen Cornelium exauditum antequam credin quem credebat in mysterio
Abbreviated transcription (Latin):
scuͣ ptũ ẽ iustꝰ erat ⁊ timens dm̃:
Siu̾o fidem incrͣnat̾onis h̾ebat. ad
quid gͦ missꝰ ẽ adeum petrus: Sa
ne pͭ dici eum sicut fidem tͥnitatie.
ĩ ⁊ in carnatonis huĩsse dei reue¬
la t̾one. s incrͣnat iam ẽẽ filum¬
dei ignorasse a iõ missus ẽad eũ¬

Expanded text:
st, quod justus erat et timens Deum. Si vero fidem Incarnationis habebat, ad quid ergo missus est ad eum Petrus? Sane dici potest, eum sicut fidem unitatis, ita et Incarnationis habuisse de revelatione, sed incarnatum jam esse Dei Filium ignorasse
Abbreviated transcription (Latin):
es ꝑ te ip̃m descensurꝰ ad infernũ
an alium ad ħ sacrament aimis¬
surꝰ ẽs: Qde̾m tñ dicunt eum nõ
dubitasse de ignorantia s depieta
te .i. dubitare se ondisse. non qrig
norau̾it. s pietatis affectu ꝯpassũ¬

Expanded text:
per teipsum descensurus ad infernum, an alium ad haec sacramenta missurus es? Quidam tamen dicunt eum non dubitasse de ignorantia, sed de pietate, id est, dubitare se ostendisse; non quia ignoraverit, sed pietatis affectu compassu
Abbreviated transcription (Latin):
et querit᷑ cum sine fide medi¬
atoris antiquis non fu̾it sa¬
lus sicut nec mod̾niss. utrum oꝑ¬
tuent illos credere onũa illa de
mecliatore que nũc credimo. Q¬
resurrectom. aduentum ad iudi¬
cium. ꝙ expͥmissis u̾bis au̾s. coi¬
terio incarnatonis fidei suffetis¬
seut dei fuiꝰ crederetur nasciturꝰ
de homine. ⁊ iuidicaturꝰ. qui de io¬
hẽ bapͭ document huiꝰ rei assu¬

Expanded text:
ed quaeritur, cum sine fide Mediatoris antiquis non fuerit salus, sicut nec modernis, utrum oportuerit illos credere omnia illa de Mediatore quae nunc credimus. Qresurrectionem, adventum ad judicium, quod ex praemissis verbis August. colterio Incarnationis fidei suffecisse, ut Dei Filius crederetur nasciturus de homine, et judicaturus, qui de Joanne Baptista documentum hujus rei assu
Abbreviated transcription (Latin):
te. In p̃a enim mente. ⁊̃ añ qmͣ sit
enim amiss a diꝑticipatõne de¬
formis auima sit ymago tñ d̾i
ꝑmanet. Eo enim ip̃o ymago de¬
i est mens. quo cãpax ei eeiusq¬

Expanded text:
te. In ipsa enim mente, etiam antequam sit enim amissa Dei participatione deformis sit, imago tamen Dei permanet. Eo enim ipso imago Dei est mens, quo capax ejus
Abbreviated transcription (Latin):
erit in futuro. sicut ⁊ alia dona
usum. quem mõ h. faciet enĩ
tunc nos reuereni deum. nõ ti¬
mere seꝑari ł carere. fuit gͦ in
quem h̾ebit infuturo: inscĩs.

Expanded text:
erit in futuro, sicut et alia donausum quem modo habet. Faciet enim tunc nos revereri Deum, non timere separari vel carere. Fuit ergo equem habebit in futuro in sanctis.
Abbreviated transcription (Latin):
uarii non qnͣtitatẽ numeri m
deo ponimꝰ. ł aliquĩ du̾ sitatẽ
s intelligentiam non ad aliũ
dirigendam: significanus. ut
sit ħ disc̾ti inteluigentia. b̃res
ꝑ sone sunt etres sũt pr̃ ⁊ fuiꝰ¬

Expanded text:
rnarii non quantitatem numeri in Deo ponimus, vel aliquam diversitatem, sed intelligentiam non ad alium tum sanctum dirigendam significamus, ut sit hujus dicti intelligentia: Tres personae sunt, vel tres sunt, Pater, et Fi
Abbreviated transcription (Latin):
bis meis qr grã dei ⁊memora¬
ta nou ẽ. de qua tunc non ageba¬
tur. putant pelagiani suam nos
tenuisse snĩam. s frustra ħ pu¬
tatur. uoumtas quippe ẽ qͣ pec¬
egimꝰ. s ip̃a nͥ dei gr̃a uberetur.¬

Expanded text:
bis meis, quia gratia Dei commemorata non est, de qua tunc non agebatur, putant Pelagiani suam nos tenuisse sententiam; sed frustra hoc putant. Voluntas quippe est qua pecegim
Abbreviated transcription (Latin):
re. hiꝰ inductonib muiunt.
Siiquiint non p̾ ea fac̾e hõ
q̃ iubentur. non ẽ inputand eĩ
ad mortẽ. Sic̾ tu ip̃e ag̃e. in . liͫ. de
lib̾o ar. asseric. quisquis peccat

Expanded text:
re, hujusmodi inductionibus muniunt. Si, inquiunt, non potest ea facere homo quae jubentur, non est ei imputandum ad mortem, sicut tu ipse August. in libro de libero Arbitrio asseris. Quis, inquis, peccat
Abbreviated transcription (Latin):
festimm ẽ: qd̾ non aliquis duoꝵ ẽ
quo utq riũgatur quogenitus
a gignente diligatur. geuitorem:
suum ailigat gͣmͣtꝙ non ꝑticipa¬
tde s eeñtia sua. n dono srioris
alicui s suo ꝓpͥo seruantes umita¬
tem spc inuinło pacis. Ecce hie

Expanded text:
festum est quod non aliquis duorum est quo uterque conjungitur; quo genitus a gignente deligitur genitoremque suum diligat, sintque non participatione, sed essentia sua; neque dono superioris alicujus, sed suo proprio, servantes unitatem spiritus in vinculo pacis . Ecce hic
Abbreviated transcription (Latin):
⁊̃ h odium fr̃num imp̾o moiẽ¬
to quo baptizatur omĩa ei ꝯdo
nõ h asserendo dicit: inimo hũe
opinionem ⁊ pͥmissam siñam ⁊¬
ferendo. Ait .n. sic hus qui ficto¬
corde baptizaut᷑ aut peccata nui¬
latenus dimictunt᷑. qr sp̃c .s. dis¬
cipline effugiet fictum. aut in
ipõ temꝑis puncto ꝑuim sacra¬
menti dimissa: it̾m ꝑfictõm re¬
plicantur. ut ⁊̃ ud u̾m sit. Qͦt¬
quotꝰ in xp̃o baptirati estis ⁊ c̾ ⁊¬

Expanded text:
 odium fraternum, in ipso momento quo baptizatur, omnia condonnon hoc asserendo dicit, imo hanc opinionem et praemissam sententiam conferendo, ait enim siccorde baptizantur, aut peccata nullatenus dimittuntur, quia spiritus disciplinae effugiet fictum, aut in ipso temporis puncto per vim sacramenti dimissa iterum per fictionem replicantur, ut et illud verum sit: Quotquot in Christo baptizati estis, C
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ferri grãm renussionis qr nec
ꝑuul sine fide aliena. qui ꝓpͥã
hrẽ nequeunt: datur inbapo re¬
missio. si quis gͦ ficte acceclat. ñ
bñs u̾am ⁊ cordis attit̾onem: sa¬
cramentum sine re accipit uidet᷑.¬

Expanded text:
ferri gratiam remissionis, quia nec parvulis sine fide aliena, qui propriam habere nequeunt, datur in baptismo remissio. Si quis ergo ficte accedit, non habens veram cordis contritionem, sacramentum sine re accipit. Videt
Abbreviated transcription (Latin):
um eiuc cum dimittunt᷑ aĩo
pseuerat. soluitur enim est̾nus
toꝵ redeuntib omĩb que dinus¬
sub asertõne dixit. Ꝙ oñditur
exeo qd̾ ait meodem libro sic. Si
ad bap̃m fidus accedit: dimissa
sunt ei pcc̃a aut non sunt dimis¬
sa. eligant qd̾ uolunt. Ecce aꝑte
c̾nis si tñitendis ad dixisse au¬
⁊ fessione recessetit. que corde in
nem non sinebat fieri. Non gͦ fic¬
te accedenti: pcc̃a dimitunt᷑.
Quõ intelligit᷑ uld̾ quot qͦt inxͦ¬

Expanded text:
n eius cui dimittuntur animo perseuerat. soluitur enim hesternutorum, redeuntibus omnibus quae dimissub assertione dixit; quod ostenditur ex eo quod ait in eodem libro sic: Si ad baptismum fictus accedit, dimissa sunt ei peccata, aut non sunt dimissa; eligant quod voluerint. Ecce aperte cernis, si tamen attendis id dixisse Auconfessione recesserit; quae corde in nem non sinebat fieri. Non ergo ficte accedenti peccata dimittuntur. 3. Quomodo intelligatur illud: Quotquot in
Abbreviated transcription (Latin):
lũ ẽ iurare ꝑ creatorem ⁊ p̾cept̾¬
fuit ut si urare ꝯtingeret. non
nͥ ꝑ creatorem ⁊ utarent non ꝑ
creaturamr: qr uirantes ꝑ ange¬
los ⁊ elementa: creaturas uenera¬
baut᷑ honore. ⁊ melus ħ erit exhi¬
be do: qmͣ creaturis infirmis gͦ il¬
iud ꝓhibuit. Scĩs u̾o qui increa¬
turis creatorem ueneranbant᷑
tr̃ non ꝓhibuit. Uñ ioseph ꝑ sa¬
uitem p̾haraonis iurauit dei iu¬
diciũ meo ueneratꝰ. quo poĩtus¬
aturas uirare ꝓhibuit. ne ł aliꝙͥ
diuinũ mei crederef. ꝓ quo re¬
uentia eis deb̾etur ł ne ꝑeas iu¬
rantes fsin: hoĩes se uiram̃to ⁊¬
ñteneri non putarent.
rato mag̾ teneatur. anque sit ꝑ

Expanded text:
um jurare per Creatorem, et praeceptum ut si jurare contingeret, non nisi per Creatorem jurarent, non per creaturam, quia jurantes per angelos et elementa, creaturas venerabantur honore; et melius erat hoc exhiberi Deo, quam creaturis. Infirmis ergo illud prohibuit; sanctis vero, qui in creaturis Creatorem venerabantur tantum, non prohibuit. Unde Joseph per salutem Pharaonis juravit, Dei judiciuaturas jurare prohibuit, ne vel aliquid divinum in eis crederetur, pro quo reverentia eis deberetur; vel ne per eas jurantes falsum, homines se juramento teneri non putarent. ratio magis teneatur, an quae fit per
Abbreviated transcription (Latin):
maximinũ qd d̾ pr se alterum ge¬
nuit. Hus u̾bis pr ut hr̃et filiũ
de se ip̃o: non minuit se ip̃m. s iͣ
genuit de se alterum se. ut totut
maneret inse: ⁊ eẽt infilio tantꝰ
de se. alterum a se genuit: ñ utiq¬

Expanded text:
m, quod Deus Pater se alterum genuit, his verbis: Pater ut haberet Filium de ipso, non minuit seipsum, sed ita genuit de se alterum se, ut totus maneret in se, et esset in Filio tantus, de se alterum a se genuit; non utiq
Abbreviated transcription (Latin):
ad qd dicendum ẽ duo ẽ dnum.
diligenda in homine nͣmͣ ⁊ uͥtutẽ.
uicium nͥo ⁊ p̾cc̃m odiendũ. Et ꝑen¬
tes gͦ in qnͣtum mali sunt odien¬
disunt. ⁊ mimici diligendi inqnͣ¬
tum hoĩes. Siliganiꝰ gͦmimicos
lucrandos regnodei ⁊ odiam in¬
ꝓpinqͥs si impediant noc a regno

Expanded text:
Ad quod dicendum est duo esse diligenda in homine, naturam et virtutem; vitium vero et peccatum odiendum. Et parentes ergo in quantum mali sunt, odiendi sunt: et inimici diligendi, in quantum homines. Diligamus ergo inimicos lucrandos regno Dei, et odiamus propinquos si impediunt nos a regno
Abbreviated transcription (Latin):
i diccͥneinquib ꝯstat lib̃m arbitͥ¬
um nec creati sunt uolentes au̾ti ł
⁊post creatom spontanea uolunta¬
te alii eleg̾unt maium: alii bonũ¬
uita cliscreuit cls lucem atenebͥs
sicut clicit sccipt᷑a .i. bonos angelos
amalis ⁊ lucem appellauit clĩem¬

Expanded text:
 in quibus constat liberum arbitrium. Nec creati sunt volentes averti vPost creationem vero spontanea voluntate alii elegerunt maet ita discernit Deus lucem a tenebris, sicut dicit Scriptura, id est, bonos angelos a malis; et lucem appellavit diem
Abbreviated transcription (Latin):
estat eẽ pcc̃a. nulio bone quͣse ob¬
tentu. tuiuo qr bono tmne nuirane¬
lud bona intentone facienda sũt
ea quippe oꝑa hoĩnũ si causas hũe¬
rint bonas. łinalas. si sunt bona¬
ñc sunt mala. q̃ non sunt ꝑse ĩpa
pcc̃a. sicut uictum p̾bere pauꝑib
tur regeuerandi ħ nirsus malast̃:
si malas heant causas. ut si ac¬
tantie causa pascit᷑ pauꝑ aut las¬
cuiie cau sa cum uxore ⁊cubitur:
blasphemie quis dicat causis bo
cemꝰ pauꝑibz. aut falsa testimõi a
ꝓferamus. non unde innocentes
nã hͥ sunt. exͣ mops alatur: ⁊ ĩ no¬
cens non puiatur. aut quis di¬
cat adulterium eẽ faciend̾ ut ꝑ
ulam cum qͣ fit. homo de morteli¬
beret᷑ Gestamenta ⁊̃ sia cur uon
heditates heant qui ilͥiboni ag¬
mut s hii potiꝰ qui indigentes
adiuuant Eͣ non fiant illa mala
mala: cur non ab imuũdis m̾e¬
tͥcib q̃ ditant stupͣtores rapiat
diuitias uir bonꝰ ut indigentib
eas largiatur c̃ nałm malum ma¬
dicat. nͥ qͥ res humanas moresz

Expanded text:
tat esse peccata, nullo bonae causae obtentu, nullo quasi bono fine, nulla uelut bona intentione facienda sunt. ea quippe opera hominum, sicut causas habuerint bonas seu malas, nunc sunt bona, nunc mala, quae non sunt per se ipsa peccata: sicut uictum praebere pauperibus tur regenerandi. Haec rursus mala sunt, si malas habeant causas: velut si jactantiae causa pascitur pauper, aut lasciviae causa cum uxore concumbitur, blasphemiae, quis dicat causis bondemus pauperibus; aut: Falsa testimonia proferamus, non ut inde innocentes na hic sunt: ut inops alatur, et innocens non puniatur. Aut quis dicat adulterium esse faciendum, ut per illam cum qua fit, homo de morte liberetur? Testamenta etiam vera cur non haereditates habeant qui nihil boni agunt, sed hi potius quilindigentes adjuvant? Cur non fiant illa mala mala? Cur non ab immundis meretricibus quas ditant stupratores, rapiat divitias vir bonus, ut indigentibus eas largiatur, cum nullum malum madicat, nisi qui res humanas moresque
Abbreviated transcription (Latin):
cata sunt. Illa .ii. cumquis ges¬
serit ꝓaliquabona causa: bonũ
uidentur hr̃e finem. nec ex fiue
uoluntas ẽ mala. nec ex nolun¬
tate actõ fit mala: s ex actõne
uoluntas fit pͣua. Inquib aliqͥ
ponunt actũ nideoꝵ. qui crucifigen¬
do xp̃m: arbitrabantur se obiqͥũ
re asserunt. De bonis a nulla fit
excepto inp̾missis u̾bis aũoi qͥn
omĩs uoluntas bona: ex fine sit
boua. ⁊ex fine ⁊ exuoluntate oĩs
malauoluntas: exfine mala ẽ.
n omĩs maia actõ: ex fine ⁊ exuo¬
luutate mala ẽ. ⁊ omĩs qui h ma¬
lam cãm mala ẽ: s non omĩs qͥ

Expanded text:
cata sunt. Illa enim cum quis gesserit pro aliqua bona causa, bonum videtur habere finem; nec ex fine voluntas est mala, nec ex voluntate actio fit mala, sed ex actione voluntas fit prava. In quibus aliqui ponunt actum Judaeorum, qui crucifigendo Christum arbitrabantur se obsequium re asserunt. De bonis autem nulla fit exceptio in praemissis verbis August. quin omnis voluntas bona ex fine sit bona; et ex fine et voluntate omnis mala voluntas ex fine mala est, nec omnis mala actio ex fine et voluntate mala est; et omnis quae habet malam causam mala est, sed non
Abbreviated transcription (Latin):
p̾miũ si semei ⁊ sesserimꝰ m inar
q̃rend̾. ut q̃ cumq ꝓbonis fiunt
causis: nec ip̃a mala eẽ iudicent¬
At iusticia merito punit eum: qui
cortupit testamentũ ut is eẽt ħes
qͥ faceret elemosinas largas: nõ
ille qͥ naas. ⁊ eum qͥ se fecisse ad¬
uit̾iũ oñdit ut ꝑillam cum qua
fecit: hominẽ demorte ub̾et. s di¬
cet auquis. gͦ eqnͣdus ẽ fur qͥlib.
furi qui nouintate nĩe furatur.¬
quis ħ dixit. d horum duorũ nõ
miserando furatur. s si furtum
oẽ pccm̃ ẽ: ab omĩ furto abstineu¬
dum ẽ. Qͥs .n. dicat ẽẽ peccandũ
pccm̃: Nũc autem q̃rimꝰ quis ac¬
tus pcc̃m sit. ł nõ. non qd̾ graluꝰ
sit rieni. mͣtende lector ꝓpositis
u̾bis tota mentis ⁊siderõne que
non mutilẽ hũt exccitatom. ⁊ dig¬
nosces quis actus sit pcc̃m qͥ s. ma
sunt non nulli actus qui ⁊ si bo¬
nam h̾eant cãm. tũ pcc̃a sũt: ut

Expanded text:
ium; si semel consenserimus in malis quaerendum, ut quaecumque pro bonis fiant causis, nec ipsa mala esse judicentAt justitia merito punit eum qui corrumpit testamentum, ut is esset haeres qui faceret eleemosynas largas, non ille qui nullas; et eum qui se fecisse adulterium ostendit, ut per illam cum qua fecit, hominem de morte liberaret. Sed dicet aliquis: Ergo aequandus est fur cuilibet furi qui voluntate miQuis hoc dixerit? Sed horum duorum non miserando furatur. Sed si furtum omne peccatum est ab omni furto abstinendum est. Quis enim dicat esse peccandum, peccatum? Nunc autem quaerimus quis actus peccatum sit vel non; non quid gravius sit vel levius. Intende, lector, propositis verbis tota mentis consideratione, quae non inutilem habent exercitationem; et dignosces quis actus sit peccatum, qui, sunt nonnulli actus qui etsi bonam habeant causam, tamen peccata sunt, ut
Abbreviated transcription (Latin):
nio uidendi disfent. auus eium
alio magis alius alio mnus fl¬
gebit.
gebit. De ꝑitate gaudii. imini.
olet ⁊ queri an ingaudio dis¬
pes sint sic̃ inclaritate cogͥ¬
tois differunt deẜas. ait. sr¬

Expanded text:
modo videndi different. Alius enim alio magis, alius alio minus fulgebit. 4. De paritate gaudii. Solet etiam quaeri an in gaudio dispares sint, sicut in claritate cognitionis differunt. De hoc Augus
Abbreviated transcription (Latin):
⁊̃ głia capitis omim erit. ꝑum
culum claritatis. Ex hiis dat᷑
in telligi qd parbonũ ⁊ gaudi
dium: ut ⁊̃ par eẽt coguitio.
s qr ħ noñ erit. non faciet pari¬
tas gaudirpantatem bĩtudi¬
nis. pot ⁊̃ sic accipi ꝑ gandiũ:
ut nõ referat᷑ ꝑitas adiuten¬
tom affectonss gaudentiũ. s

Expanded text:
ia capitis omnium erit per vinculum charitatis. Ex his ergo datur intelligi quia par gaudiudium, ut etiam par esset cognitio: sed quia hoc non erit, non faciet paritas gaudii paritatem beatitudinis. Potest etiam sic accipi par gaudium, ut non referatur paritas ad intensionem affectionis
Abbreviated transcription (Latin):
olet q̃ri uttũ aliquid de deo
tus ut petrus: qd̾ ñ ꝯgnoscata¬
liquis iinus m̾itus. ut linus
lecti cognoscãt s diffent. Nu .n. ĩ
ceo noscibłe maius digni q ur᷑.¬

Expanded text:
eri utrum aliquid de Deo tus, ut Petrus, quod non cognoscat aliquis minus meritus, ut Linus.lecti cognoscant, sed differenter. Nihil enim in Deo noscibile majus digniu
Abbreviated transcription (Latin):
tas ⁊ iõ una omĩum pͥncipar
dicit auꝰ causas pͥmordiales
omĩum rr̃ in deo eẽ . iiiduceneͣ
sinulitudinẽ artificis in cuius
dispõne ẽ: qͣr futura sit arcba
Ita ⁊ indeo uniꝰ cuioq rei fut᷑e
causa p̾cessit intreat᷑is u̾o qͣꝵ¬

Expanded text:
tas, et ideo una omnium principalis dicit Aug. causas primordiales omnium rerum in Deo esse; inducens similitudinem artificis, in cujus dispositione est qualis futura sit arca. Ita et in Deo uniuscujusque rei futurae causa praecessit. In creaturis vero q
Abbreviated transcription (Latin):
dens dicit se idiiinis scripti¬
ric s nomen .s. ingenitꝰ non legẽt¬
quidem dicentib nobis. filium
dei qui gn̾atꝰ ẽ prĩ qui gn̾aauit
mequalem ẽẽ non p᷑se: qmͣuis ille
gn̾atus sit. iste gn̾auit. qr gn̾atõ

Expanded text:
 dicit se in divinis Scripturis hoc nomen scilicet ingenitus non lequidam dicentibus nobis Filium Dei qui generatus est, Patri qui generavit inaequalem esse non posse, quamvis ille generatus sit, iste generaverit, quia
Abbreviated transcription (Latin):
bilitatie sunt homines hiꝰ ut no ᷤ
dicant ea uiurpare que non sũt
scripta cum ea que iut scrip̃ta
dicanius. ⁊ ip̃i obuiant qd̾ scup¬
tum non sit: Nou ne ip̃isͥ adu̾¬
santur ⁊ auctoritatem calump¬
nie sue derogant: Attende lector
qm̃ ħ nomine ingenitus nole¬
bat uti ambrꝵ. pp̃ ħeticos. Ita ⁊
is lectorib sece crecli p̾sunt. Sũt
⁊ enim q̃ dam q̃ non tante sunt
reugionis ⁊ auctoritatis ut eis uos

Expanded text:
bilitatis sunt homines hujusmodi, ut nos dicant ea usurpare quae non sunt scripta, cum ea quae sunt scripta dicamus, et ipsi objiciant quod scriptum non sit? Nonne ipsi sibi adversantur, et auctoritate calumniae suae derogant? Attende, lector, quoniam hoc nomine ingenitus nolebat uti Ambros. propter haereticos. Ita et is lectoribus secure credi possunt. Sunt etenim quaedam quae non tantae sunt religionis et auctoritatis, ut eis non
Abbreviated transcription (Latin):
sit p̾destinatus e ut aliquis p̾des¬
tinatus sit ⁊ dampnet᷑. Intelligẽ¬
cia enim ꝯditonis iplicite uita¬
tem facit indictõ ⁊mp̾sibuitatẽ
ĩuero. Siiio simplicit intesligat᷑.
inpossibilitae non admittitur ut

Expanded text:
destinatus, vel ut aliquis praedestinatus sit et damnetur. Intelligentia enim conjunctionis implicitae veritatem facit in dicto, et impossibilitatem in vero. Si vero simpliciter intelligatur, impossibilitas non admittitur; ut
Abbreviated transcription (Latin):
siꝑdisunctõm ut sup. cumꝰ ce pͥsci¬
entia agebatur p̾taxatum ẽ. Si eiũ
cum clicis p̾destinatus non potest
dampnari: intelligas ita .i. non
põt eẽ ut p̾destinatus sit ⁊ dãpne¬
tur u̾m dicis. qr ⁊ iĩctim intelligͥas
fłm autem: si disuictim. ut si in¬
telligas istum non pꝰse dampnari
quem dico p̾destainatum. potuit
enim non ẽẽ p̾destinatus ⁊ ita dap¬
naretur.
Quomd̃ ad huc instent

Expanded text:
disjunctionem, ut supra, cum de praescientia agebatur, praetaxatum est. Si enim cum dicis: Praedestinatus non potest damnari, intelligas ita, id est, non potest esse ut praedestinatus sit et damnetur, verum dicis, quia conjunctim intelligis; falsum autem, si disjunctim, ut si intelligas istum non posse damnari quem dico praedestinatum; potuit enim non esse praedestinatus, et ita damnaretur. 3. Quomodo adhuc instant
Abbreviated transcription (Latin):
¶pprest tñ sane uitelligi ea rõe
dici omina diligi a deo que fecit¬
rat in qnͣtum oꝑa eius sunt. nec
⁊ aũqmiͣ fierent ĩmo ab et̾no oĩa
placuerũt ei non minusquiͣ eẽ¬
alios minus dilig̾e d̾r. non mu¬
tabilitatem cantatis eius sig̃t.
s qd̾ alios ad maiora bona alios
ad minora dilex. alios admelio¬
res usus auos ad minus bonos.
onũia eñ bona ña ex erꝰ dilectõ¬
ne nobis ꝓueniunt. electoꝵ u̾o
alios magis. alios minus dilex̃
ab et̾no ⁊ diligit ⁊̃ nũc qr alus
maiora: alui minora. ex dilectõ¬
ne sua p̾pauit bona. alusz maio¬
ra ⁊ auis minora bona ꝯfert in
temꝑe. uñ mag̾ ł minus d̾r hos
t illos diligere
Quod duob ind̃¬
Sit inspicienda est duectõ ei

Expanded text:
Potest tamen intelligi, ea ratione dici omnia diligi a Deo quae fecitrobat in quantum opera ejus sunt, nec  antequam fierent, imo ab aeterno omnia placuerunt ei, non minus quam alios minus diligere dicitur, non mutabilitatem charitatis ejus significat, sed quod alios ad majora bona, alios ad minora dilexit; alios ad meliores usus, alios ad minus bonos. Omnia enim bona nostra ex ejus dilectione nobis proveniunt. Electorum ergo alios magis, alios minus dilexit ab aeterno, et diligit etiam nunc, quia aliis majora, aliis minora ex dilectione sua praeparavit bona; aliisque majora, et aliis minora bona confert ex tempore. Unde magis vel minus dicitur hos vel illos diligere. 3. Quod duobus modis inspicienda est dilectio Dei