comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
inheret dõ. quȩ dicit in alio psalmo. Faidisti otinẽ qu fornicat᷑ absco. Michi aũ
adherere dõ bonũ ẽ. Nam & conuux qrȩ adulterinũ animũ gerit. etiam si
timore uiri ñ ꝑpetret adulterium. tam̃ quod de est operi. inest uoluntati.
asta uͦ aliter tunct. Nam & ipsa tiet itrũ. s caste. Deniq timet illa ne ui
infestus adueniat. ista ne offensus abscdit. Non amanti enĩ p̃sentia uiri
molesta ẽ. amanti aut̃ abfentia. Timore itaq casto ꝑmanente in scłm sȩculi
tuneat dm̃ omẽ sem̃ isrł. timeant quẽ diligunt. non alta sapiendo. s humi¬
lib consentiendo. Cũ tunore. & tremore fum ipsorũ salutem oꝑetitur. Ds̃ ẽ enim

Expanded text:
nem, qui fornicatur abs te: mihi autem adhaerere deo bonum est. nam et coniunx, quae adulterinum animum gerit, etiamsi timore uiri non perpetret adulterium, tamen, quod deest operi. inest\' uoluntati; casta uero aliter timet, nam et ipsa timet uirum sed caste. denique timet illa, ne uir infestus adueniat, ista. ne offensus abscedat; non amanti enim praesentia uiri molesta est, amanti autem absentia. timore itaque casto, permanenti in saeculum saeculi timeat deum omne semen Israhel; timeant. quem diligunt, non alta sapiendo sed humilibus consentiendo; cum timore et tremore suam ipsorum salutem operentur; deus e
Abbreviated transcription (Latin):
uic enis. Quis enim cognouit sensum am̃. et hõc es rrostnsam. Alti¬
undo. difficultas inuestigationis & cognitionis. Unde & ulua dd̾
dicitur. Quam magnificata sunt oꝑtra tua dñe. numis profunde
facte st̃ cõgitationes tue. Et iterũ. Indicia tua uelut multa abis¬
sus. Hinc igitur est illua apłi quod requirendum inter cetera
posiunsti. huius rei gr̃a inquia flecto gentia mea ad patrem dñi

Expanded text:
 eius! quis enim cognouit sensum domini? et hoc est profundum. altiundo, difficultas inuestigationis et cognitionis. unde et illud deo dicitur: Quam magnificata sunt opera tua, domine! nimis profundae factae sunt cogitationes tuae. et iterum: Iudicia tua uelut multa abyssus. hinc igitur est illud apostoli, quod requirendum inter cetera posuisti: Huius rei gratia, inquit, flecto genua mea ad patrem domi
Abbreviated transcription (Latin):
erdo .i diei fimile auquid suadendo derecit. EM. hotumni n quadumteri¬
ytera dicitur. Quia suxbit terra ⁊ cinas: quonidmnu ta quui groneont
ta quasua. In urta sua dictũ est. tamqtt in pror i suta Eua ꝓ uonetita¬
ta qua derec tatur om̃is suꝑbia. Unde caritas in comimune inagusqiũ
iotatura consulens dicitur nonquerere que sua sunt. ¶ut uus qũ
tordn in sel seni taqua saturata pne celestis se ꝗ sa aieiꝰ ie sacurat a¬
tor. Nisi manducaueritis cirnem meam. & sanganne biberites. nom
babebits uitam in uobis. Merito g̃ atorum quisatna itir uiuen
porda in scłm scti. Nita enim xp̃s est. qui habitat in cordibus eorũ.
Interim efidem. rost etm ꝑspeticin. Vaent enim nẽ dilres edrũ
unenignut. ec̃ aut̃e facie ad faticm. lnde ina cain nauus enboni
oreribtis dilectiomis erercetur. qua se aasubula  mena uums iasden
ue feta perest porrigit. Et hec latitudo est ac organaum qtua ausa¬

Expanded text:
in quadam scriptura dicitur: Quid superbit terra et cinis, quoniam in uita sua proiecit intima sua? in uita sua\' dictum est tamquam in propria sua et quasi priuata, qua delectatur omnis superbia. Unde caritas in commune magis quam in priuatum consulens dicitur non quaerere. quae sua sunt. hac uiuunt corda in saeculum saeculi tamquam saturata pane caelesti, de qua dicit ipse saturator: Nisi manducaueritis carnem meam et sanguinem biberitis, non habebitis uitam in uobis. merito ergo istorum. qui saturantur, uiuent corda in saeculum saeculi. uita enim Christus est, qui habitat in cordibus eorum interim per fidemenigmate tunc autem facie ad faciem. unde ipsa caritas nunc in bonis operibus dilectionis exercetur, qua se ad subueniendum, quaqua uersum potest, porrigit, et haec latitudo est; nunc longanimitate ad
Abbreviated transcription (Latin):
uo care iustos sed peccatores. Non igitur secunclũ opera iustitie que nos fecinus.
sed scãm suam misccu̾iam saluos nos fecit. plauacrum regenerationis. Inqua giã
spe salui sacti sumus. Unde in illo psalmo subungitur. filĩ autẽ honinun
sub tegmine alarum tuarum sperabunt. Inebriabuntr abubertacłꝰ cromutu¬
&e cerrente uoluntatis tue potabis eos. Qm̃ apuate ẽ sonsuite. anlumnine tuo
uidebius lumen. Pretende misccłiam tuam scientibus te. & iustitiã tuã
his qui recto sunt corde. Huic igitur iustitie dĩ contraria supbia ẽ. quã
siditur. tamquã de operibus proprus. Idõq ibisequitur. Nonueniat᷑ iu
ꝑuos. Obsecramus proxp̃o reconcibiari cło. Ne deincdle subiungi: Rum qui

Expanded text:
um opera iustitiae. quae nos fecimus, sed secundum suam misericordiam saluos nos fecit per lauacrum regenerationis. in qua gratia spe salui facti sumus. unde in illo psalmo subiungitur: Filii autem hominum sub tegmine alarum tuarum sperabunt. inebriabuntur ab ubertalumine tuo uidebimus lumen. praetende misericordiam tuam scientibus te et iustitiam tuam his, qui recto sunt corde. huic igitur iustitiae dei contraria superbia est, qua fiditur tamquam de operibus propriis, ideoque ibi sequitur: Non ueniat mihper nos; obsecramus pro Christo reconciliar
Abbreviated transcription (Latin):
lura sibi gͦ uult. quod hoc loco dit & in puluerem motis redu xistidio erasi
corpus enꝰ accipiamns ȩccłan : In qua illi qui ꝓ eĩꝰ nomine passi sstite. pati¬
resir non ita ut ipse cito resurgunt. sea in mortis paluerem dedacurt᷑. tunc
sarrecturi cũ illud tempus uenerit de quo dicit in euanglio. seniet hora
quaudo om̃s qͥ st̃ in monumentis audient uocem eiꝰ & ꝓceden. Aut certe

Expanded text:
uid sibi ergo uult, quod hoc loco ait: Et in puluerem mortis deduxisti me, nisi corpus eius accipiamus ecclesiam, in qua illi. qui pro eius nomine passi sunt uel patiuntur, non ita ut ipse cito resurgunt, sed in mortis puluerem deducuntur tunc resurrecturi, cura illud tempus uenerit, de quo in euangelio dicit: Veniet hora, quando omnes, qui sunt in monumentis, audient uocem eius et procedent? aut c
Abbreviated transcription (Latin):
lustretur. intuere quid legamꝰ tanto ante. ꝓphecatũ. quid iã cernamus
impletũ. Narrabo inquit nom̃ tuũ fr̾ib meis. u medio eccłiae laudabe
te. Fratres illi sunt. de quib in euangłio ait. Uade & dic frĩb meis.
Ecclesia illa est. quã mͦ dixit tunicam suam. Hȩc est tiuuca catholica.
quȩ toto orbe copiosa diffundit᷑. quȩ usq ad ultunas gentes crescendo
porrigitur. Unde in euangłio dicit. E p̃dicabitur hoc euangłium in
uniũso orbe. in testimonium omĩb gentib. & tunc ueniet finis. Quod
aut̃ ait cantabo. hoc est illud canticũ nouũ de quo in alio psalmo dicit᷑.
Cantate dño canticũ nouũ. cantate dnõ omnis t̃ra. Habes hic utraq & quo canti¬
co cantaturũ se dixeraͥt. & in cuiꝰ eccłiae medio. Illud ꝑtinet ad canticum
nonũ. hȩc ad omnem t̾ram. Ipse quippe cantat in nobis: etiꝰ grã cantamus.

Expanded text:
lustretur. intuere, quid legamus tanto ante prophetatum, quid iam cernamus lustretur. intuere, quid legamus tanto ante prophetatum, quid iam cernamus impletum. narrabo, inquit, nomentuum fratribus meis; in medio ecclesiae cantabo te. fratres illi sunt, de quibus in euangelio ait: Vade et dic fratribus meis. ecclesia illa est, quam modo dixit unicam suam; haec est unica catholica, quae toto orbe copiosa diffunditur, quae usque ad ultimas gentes crescendo porrigitur, unde in euangelio dicit: Et praedicabitur hoc euangelium in uniuerso orbe in testimonium omnibus gentibus et tunc ueniet finis. Quod autem ait: Cantabo, hoc est illud canticum nouum, de quo in alio psalmo dicitur: Cantate domino canticum nouum, cantate domino omnis terra. habes hic utraque, et quo cantico cantaturum se dixerit et in cuius ecclesiae medio; illud pertinet ad canticum nouum, haec ad omnem terram. ipse quippe cantat in nobis, cuius gratia cantamus,
Abbreviated transcription (Latin):
eminere omnis suꝑbas. Iam nunc attende tibi sit fructus. uł quod derelie
est ne exaudiretur pro terrena felicitate non ad insipientiam. sed ut saperemꝰ
quid noui testam̃ti grã desiderare debeamus. uł quod ñ est derelictus sed ex¬
auditus in eo quod ait. ne discedas ame. qui dixerat quare me dereliquisti.
quod utiq contrariũ est. nisi illud ad aliud. hoc ad aliud referat᷑. Attende
& audi quantũ sapis. hauri quantũ capis. quantũq ipse rem tantã eloqui
uialeo. inmo quantũ tribuit ille qui nos exaudit. & in xp̃o in quantũ homo
mediator est inter nos & dm̃. & cum xp̃o. in quantũ ds est aequalis dõ. & po¬
tens est facere ut ait apłs. supra quam petimus aut intelligunꝰ. Uide in
hoc psalmo testam̃ti noui gratiam. unde illiꝰ derelictionis. tribulationis.
dep̃cationis fructu quid agatur. quid insinuet᷑. quid cõm̃detur. quid il¬

Expanded text:
eminere omnis superbus. Iam nunc adtende, ubi sit fructus, uel quod derelictus eminere omnis superbus. Iam nunc adtende, ubi sit fructus, uel quod derelictus est, ne exaudiretur pro terrena felicitate non ad insipientiam, sed ut saperemus, quid noui testamenti gratia desiderare debeamus. uel quod non est derelictus sed exauditus in eo, quod ait: Ne discedas a me, qui dixerat: Quare me dereliquisti? quod utique contrarium est, nisi illud ad aliud, hoc ad aliud referatur. adtende et audi, quantum sapis, hauri, quantum capis quantumque ipse rem tantam eloqui ualeo, immo quantum tribuit ille, qui nos exaudit, et in Christo, in quantum homo mediator est inter nos et deum, et cum Christo, in quantum deus est aequalis deo et potens est facere, ut ait apostolus, supra. quam petimus aut intellegimus, uide in hoc psalmo testamenti noui gratiam. uide, illius derelictionis, tribulationis, deprecationis fructu quid agatur, quid insinuetur, quid commendetur, quid in
Abbreviated transcription (Latin):
ueritatẽ latrantem. Hȩc est enĩ canũ natura. ut cũ quib habent consuctu¬
dinem. siue illi boni. site mali suit. ñ adeos latrent. insolitoꝵ autem ꝑsonis¬
uisis etiã innocentib irritentur. Manu aut̃ canis potestatem inundi significa¬
uit. cuiꝰ etiã regnũ infestimi futurũ corpori suo. idest ecclesiȩ sũȩ leonis noĩe
figurauit: in eo quod aduxit. salua me de ore leonis. Vnde scriptũ ẽ. Hichil
interest int̾ minas regis. & iram leonis. Iuãquã && diabolũ apłs petrus leo¬
ni cõparet rugienti. & querenti circũeundo quẽ deuoret. Suꝑbosq huiꝰ
mundi xp̃ĩanis humilib adũsaturos ostendens. consequent᷑ dicit. Et a
cornib unicornuoꝵ humilitatẽ meã. Idõ quippe in unicornib suꝑbi i¬
telligunt᷑. quia suꝑbia odit consortiũ. & quantũ in ipso est. solus cupit

Expanded text:
veritatem latrantem. Haec est enim canum natura, ut cum quibus habent consuetuveritatem latrantem. Haec est enim canum natura, ut cum quibus habent consuetudinem, sive illi boni, sive mali sint, non ad eos latrent; insolitorum autem uisis etiam innocentibus inritentur. manu autem canis potestatem mundi significauit, cuius etiam regnum infestum futurum corpori suo, id est ecclesiae suae leonis nomine figurauit in eo, quod adiunxit: Saluum me fac de ore leonis. unde scriptum est: Nihil interest inter minas regis et iram leonis, quamquam et diabolum apostolus Petrus leoni comparet rugienti et quaerenti circumeundo, quem deuoret. superbosque huius mundi Christianis humilibus aduersaturos ostendens consequenter dicit: Et a cornibus unicornuorum humilitatem meam. ideo quippe in unicornibus superbi intelleguntur, quia superbia odit consortium et, quantum in ipso est, solus cupit
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑeusserunt. Translato gͦ uerbo frameata linguã dixit ꝑsequentiũ. sicut in
ilio psalmo dicit᷑. & lingna eoꝵ gladins acutus. Vnde quia in eius carne lia¬
gua p̃ualuit malignoꝵ. orat ut anuȩ nichil noceat cum dicit. erue a framea
inuiam meã. ut hȩc in ꝓphetia oratio si ad capit corporis referas ñ uideatur.
uelit indigentis pecitio: sed potius rei futurȩ fignrata p̃ddictio. Anit certe qr
corpus ciꝰ hoc est ecelia graues ꝑsecntiones fuerat ꝑpessua. ftameam dixit
ꝗa maxime trucidati sunt martyres. Vn ert ne tumcant eos qui
etiam in ipsoꝵ passionib inimicoꝵ lingnã frameam dicit. unde animã suam
hoc est animam corporis sui animam scõrũ suoꝵ uult erui. Irod aut̃ sequit᷑
& de manu canis unicam meã. nichil aptius quã unica ȩccłia mͥ uidet᷑ intel¬
ligi. Canem uͦ mundũ appellauit. ñ ratione seid consuetudine cont᷑ insolitam

Expanded text:
percusserunt. Translato ergo verbo, frameam linguam dixit persequentium, sicut in percusserunt. Translato ergo verbo, frameam linguam dixit persequentium, sicut in alio psalmo dicitur, Et lingua eorum gladius acutus . Unde, quia in ejus carne lingua praevaluit malignorum, orat ut animae nihil noceat, cum dicit, Erue a framea animam meam: ut haec in prophetia oratio, si ad caput corporis referas, non videatur velut indigentis petitio, sed potius rei futurae figurata praedictio. Aut certe, quia corpus ejus, hoc est Ecclesia, graves persecutiones fuerat perpessura, frameam dixit, qua maxime trucidati sunt martyres; unde vult eorum etiam in ipsorum passionibus inimicorum linguam frameam dicit. unde animam suam, hoc est animam corporis sui, animam sanctorum suorum uult erui. Quod autem sequitur: Et de manu canis unicam meam, niligi. Canem vero appellavit mundum, non ratione sed consuetudine contra insolitam
Abbreviated transcription (Latin):
euis. Consideratus est aut̃ atq conspectꝰ quid illi fucurũ. esset: & utru uecursa
helias & liberarae etm. Iam ilud quod sequit᷑: ncilliꝰ expositionis cndliget. Diui¬
serunt sibi uestuñta mea. & suꝑ uestem meã niserunt. sortẽ. Uerba detade
qus subtexuit᷑ orantis sunt. tam ex ꝑsona capitis. idest hominis mediatoris
quam ex psona coeporis quod ẽ ȩccłia cũ dicit etiã tunicã suamiꝰ e dateri
diĩe inquit: ne longe facias auxiliũ tuũ. hoc adeiꝰ caruem ꝓtinet᷑. auten
resurrectio ñ in longũ missa est: ut aliorũ. In defensionem neam aspice.
Ne quid noceant inimici: qui sibi uident᷑ aliquid potusse. carne punendo
mortalem. Non aut̃ nocent. si defendente gratia dĩ non eis ad maliu anima¬
suꝑata consentiat. sicut & alibi ꝓphetatũ est. Terra tradita est in manas
tapu. hoc est caro terrena. Erue a framea animam ieama. Framea gladiuis est
nec utiq tali ferro sed eruce occisus est xpc̃. nec latus eius gladio sea lancea

Expanded text:
urum esset et utrum ueniret Helias et liberaret eum. Iam illud, quod sequitur, nullius expositionis indiget: Diuiserunt sibi uestimenta mea et super uestem meam miserunt sortem. uerba deinde, quae subtexuntur, orantis sunt tam ex persona capitis, id est hominis mediatoris, quam ex persona corporis, quod est ecclesia, quam dicit etiam unicam suam. tu autem, domine, inquit, ne longe feceris auxilium tuum. hoc ad eius carnem pertinet, cuius resurrectio non in longum missa est ut aliorum. in defensionem meam aspice, ne quid noceant inimici, qui sibi uidentur aliquid potuisse carnem perimendo mortalem. non autsuperata consentiat: sic enim et alibi prophetatum est, Terra tradita est in manus impii; hoc est caro terrena. 41. Erue a framea animam meam. Framea gladius est; nec utique tali ferro Christus occisus est, sed cruce, nec latus ejus gladio, sed lancea
Abbreviated transcription (Latin):
potuit uel potuerit. nulliꝰ p̃udicamꝰ ingenio. doctrinȩ nulliꝰ inuidemus.
am illud qͦd sequit᷑. ne discedas a me qm̃ tribulatio ꝓxima est. uide ut illui¬
net quẽ admodũ dictũ sit quare me dereliquisti Quonͦ enĩ dereliquit. cui
dicit᷑ ne discedas. nisi qr dereliquit uitȩ ueteris tẽporalem felicitatem:
ꝓocuma ẽ. quasi ei passio adhuc immineret̃. cũ in ipsa media passione ista
qst in enca pglis a ꝑtissune scripta ssnt. diuiserunt sibi uestinlli uerus &t separ

Expanded text:
potuit uel potuerit, nullius praeiudicamus ingenio, doctrinae nullius inuidemus. potuit uel potuerit, nullius praeiudicamus ingenio, doctrinae nullius inuidemus. Iam illud, quod sequitur: Ne discedas a me, quoniam tribulatio proxima est, uide, ut inluminet, quem ad modum dictum sit: Quare me dereliquisti? quo modo enim dereliquit, cui dicitur: Ne discedas, nisi quia dereliquit uitae ueteris temporalem felicitatem? m tribulatio proxima est\'? quasi ei passio adhuc immineret, cum in ipsa media passione ista quae in euangelio apertissime scripta sunt: Diuiserunt sibi uestimenta mea et super
Abbreviated transcription (Latin):
sit ignoro. quasi in utero cũ esset ñ in dõ fuerit: in quo uiuimꝰ mouenur & sumꝰ. aut
alliꝰ infantis anima rationalis ex quo caro ꝓcessit ex utero dm̃ sperare ceperit
nisi forte credendũ est iam nato anunam rationalem accessisse. quȩ intra uiscera
matris adhuc ei defuisset. & qm̃ eadem anua quȩ carni iam natȩ addita ẽ deo
inherebat. idõ scdm eandem carnem dictũ ẽẽ existimandum est: in te iactatꝰ su
ex utero. tanquã diceret. eam sortitus sũ animam ex utero. quȩ tͥ cohereret. Sed
quis audeat in hanc se temere p̃cipitare sententiam. cũ ratio de aduentu uł exortu
animȩ. in tanto naturȩ ꝓfundo sic lateat. ut satius sit eam semꝑ querere. quã du
in hac uita sumꝰ. quam aliqͣudo uiuenisse p̃sumere. Ex illa uͦ in se ipsũ transfigura¬
ione nrã. quẽa dmodũ possent hȩc accipi dictũ est. si quid aut conuenientiuis di

Expanded text:
ossit, ignoro, quasi, in utero cum esset, non in deo fuit, in quo uiuimus, mouemur et sumus, aut ossit, ignoro, quasi, in utero cum esset, non in deo fuit, in quo uiuimus, mouemur et sumus, aut illius infantis anima rationalis, ex quo caro processit ex utero, deum sperare coeperit. nisi forte credendum est iam nato animam rationalem accessisse, quae intra uiscera matris adhuc ei defuisset, et, quoniam eadem anima, quae carni iam natae addita est, deo inhaerebat, ideo secundum eandem carnem dictum esse existimandum est: In te iactatus sum ex utero, tamquam diceret: Eam sortitus sum animam ex utero, quae tibi cohaereret. sed quis audeat in hanc se temere praecipitare sententiam, cum ratio de aduentu uel exortu animae in tanto naturae profundo sic lateat, ut satius sit eam semper quaerere, quam diu in hac uita sumus, quam aliquando inuenisse praesumere? ex illa uero in se ipsum transfiguratione nostra quem ad modum possent haec accipi, dictum est. si quid autem conuenientius dici
Abbreviated transcription (Latin):
Quidgͦ est &e illud spes mea ab uberib matris meȩ: Quomͦ & hoc ad ipsum caput
excłie referri potest. quasi spes eius quȩ in dõ est. a matris uberib ei cȩperit. non
&e ante in ipso utero: Neq enim spes alia intelligenda ẽ. nisi qua futurũ erat. ut
deus eũ exaltaret a mortuis. Totũ quippe hoc. scđm id qͦd homo factus ẽ dicitur
An forte quia ubera feminarũ ab ipso conceptu. in ub̃tatem ꝓmoueri ꝑhibentur
sic intelligi uoluit ab uberib tãquã diceret. ex quo carnem sumpsi. cui carni fuerat
sꝑanda immortalitas. ut non ante spes ei ee̾t etum in forma dĩ esset. in qua nichil in
meluis mutandũ esset. sea abuberib matris. idest ab ipsa susceptione carnis quȩ
concipiebat᷑ in spe. euiꝰ spei res futura erat cum ad immortalitatẽ de morte
transiret: S quod dictũ est in te iactatꝰ sum ex utero. quomͦ coaptari capiti p¬

Expanded text:
quid ergo est et illud: Spes mea ab uberibus matris meae? quo modo et hoc ad ipsum caput quid ergo est et illud: Spes mea ab uberibus matris meae? quo modo et hoc ad ipsum caput ecclesiae referri potest, quasi spes eius, quae in deo est, a matris uberibus ei coeperit, non et ante in ipso utero? neque enim spes alia intellegenda est, nisi qua futurum erat, ut deus eum exaltaret a mortuis; totum quippe hoc secundum id, quod homo factus est, dicitur. an forte, quia ubera feminarum ab ipso conceptu in ubertatem promoueri perhibentur, sic intellegi uoluit ab uberibus\', tamquam diceret: Ex quo carnem sumpsi, cui carni fuerat speranda inmortalitas, ut non ante spes ei esset, cum in forma dei esset, in qua nihil in melius mutandum esset, sed ab uberibus matris, id est ab ipsa susceptione carnis, quae concipiebatur in spe, cuius spei res futura erat, cum ad inmortalitatem de morte transiret? Sed quod dictum est: In te iactatus sum ex utero, quo modo coaptari capiti p
Abbreviated transcription (Latin):
talitate ad imortalitatem. uitã uͦ non rnetitanit de uecustate in nouitatem. quia
nũquã fuit in impietate. unde transiret ad pietatẽ. quãqua ñ desuerunt qui hoc
quod dictũ ẽ. de uentre matris meȩ ds̃ m̃s estu. idõ ad ipsum caput nr̃m ꝑtinere
sentirent. qm̃ pat̾ in tantũ est ds̃ euis. in qͣntũ homo est in forma serui. non it ⁊¬
quantũ illi ȩqualis est in forma ddĩ. Idõ de uentre matris meȩ as̃ meus estu. ac si
dicerae. ex eo quod homo factꝰ sum dĩ ms estu. S quid ẽ tu extraxistime de uen¬
tre. si aa ipsũ iłrm de uirgine ꝓcreatũ refertur. quasi alios ñ ds̃ extrahat. ĩ cuiꝰ
ꝓuidentia est omĩs ordo nascendi : An inde significare uoluit uirginis partum
seruata uirginitatis integritate mirabili. cũ ait tu extraxisti me de uentre. ut
qpͣa illic mirabiliter factũ est. cũ ds̃ fecisse dicitur. nemini incredibile uideatu

Expanded text:
talitate ad inmortalitatem, uitam uero non mutauit de uetustate in nouitatem, qui talitate ad inmortalitatem, uitam uero non mutauit de uetustate in nouitatem, qui numquam fuit in impietate, unde transiret ad pietatem. Quamquam non defuerunt, qui hoc, quod dictum est: De uentre matris meae deus meus es tu, ideo ad ipsum caput nostrum pertinere sentirent, quoniam pater in tantum est deus eius, in quantum homo est in forma serui, non in quantum illi aequalis est in forma dei, ideo: De uentre matris meae deus meus es tu, ac si diceret: Ex eo, quod homo factus sum. deus meus es tu. sed quid est: Tu extraxisti me de uentre, si ad ipsum legum de uirgine procreatum refertur? quasi alios non deus extrahat, in cuius prouidentia est omnis ordo nascendi; an inde significare uoluit uirginis partum seruata uirginitatis integritate mirabili, cum ait: Tu extraxisti me de uentre, ut quod illic mirabiliter factum est, cum deus fecisse dicitur, nemini incredibile uideatur?
Abbreviated transcription (Latin):
traxisti me de uentre. as ns ab uberib mattis mes. ante iastatu itngex ete¬
ro. de uerere matris meȩ ds̃ mis estu. Tanquã diceret de alia re &e abalia rat
ui aliam rem me traiecisti. ut tu sis mͥ bonũ ꝓ terrenis bous nortaliatal ꝯ ue
quau i matris uentre sortitus sũ. qua ubera suxi. Hȩc enim ues iutes litacas hui
tume ertra risti. &e ila carnalis natuutatis bona st̃. ã quib du spes neae es. Iundt eiũ
ad te conũsis sũ. & ex ttero idest ex his quȩ in utero ulchodup inea is c: latꝰ̃es atĩ
ldest sallcoe sransiens totũ me tibi cõmittens: Iõq de uentre matris are se
Pilestone bonnis carnis quã sumpsi in uentre matris iac. at is es tetirit de mede
sis bonũ meũ ea locutione dictũ ẽ. aesi dicetet. uerbigra. dt terra eũ habi¬
gpasioe est hinc illo emigraui. & ista nir̃a in illum tranis figuratio esta qui par
gram testam̃ti noui uitamꝰ uitam. transcuntas de uecere ad nonam. Hama

Expanded text:
s mea ab uberibus matris meae. in te iactatus sum ex utero; de uentre matris meae deus meus es tu, tamquam diceret: De alia re et ab alia re in aliam rem me traiecisti, ut tu sis mihi bonum pro terrenis bonis mortalitatis huius, quam in matris uentre sortitus sum, quia ubera suxi. haec enim uetustas est, de qua tu me extraxisti, et illa carnalis natiuitatis bona sunt, a quibus tu spes mea es; inde enim ad te conuersus sum. et ex utero, id est ex his, quae in utero inchoaui, in te iactatus sum ad te scilicet transiens, totum me tibi committens. ideoque de uentre matris meae, id est de bonis carnis, quam sumpsi in uentre matris meae, deus meus es tu, ut de his tu sis bonum meum, ea locutione dictum est, ac si diceretur uerbi gratia: De terra caelum habito, hoc est hinc illo emigraui; et ista nostra in illum transfiguratio est, qui per gratiam testamenti noui mutamus uitam transeuntes de uetere ad nouam. nam
Abbreviated transcription (Latin):
en meritorũ suorũ. sad ulius ase grane quoa satuitt sunt. Acefuati
sicin com. quia non st et eis qui sua quert̃ sea que ilsu xp̃i. Peniq et¬
si cato eotti quia cum laudant patitur temporalem tribulatione ł. mortẽ
uorient cerda corum in seculum seculi. Hec utta cordis uon est in fertib̃
corpotis scecreta est in luce que intus est. non in tenebris que foris sunt
losine enareti. non mitio perati. Finis autem pcerti et artast. ae
corde ptno & conscientia bona. & fide non ficta. Caritas quae non
storuleret nor inniatur. quia non altũ sapit sea timoe. Et udco cohe¬
res auore casto. ꝑmanente in sełm seli. Initiũ autem om̃is peccita supoba

Expanded text:
n meritorum suorum sed illius esse gratiae. quod saturati sunt. requirunt enim eum, quia non sunt ex eis, qui sua quaerunt, non quae Tesu Christi. denique, etsi caro eorum, qui eum laudant, patitur temporalem tribulationem uel mortem, uiuent corda eorum in saeculum saeculi. haec uita cordis non est in sensibus corporis; secreta est in luce, quae intus est, non in tenebris, quae foris sunt, in fine praecepti, non in initio peccati. finis autem praecepti est caritas de corde puro et conscientia bona et fide non ficta, caritas, quae non aemulatur, non inflatur, quia non altum sapit, sed timet: et ideo cohaeret timore cast
Abbreviated transcription (Latin):
a facie uerrȩ. Deniq sequitur. Qm̃ circũdederunt me canes iciłti. conciliũ
malignantiũ circũdedit me. Lanquã ipsos ddixerit puluerem mortis in qcreũ
de luctus ẽ i quos dixit canes multos & conciliũ malignanttũ. canesuidesire
eos appellans. quia plerũq contra in nocentes latrant. eñ quib non habena
gonsiret eidinem. Iam uͦ in his quȩ sibuigit: tanquã eusangłium recitat᷑ Crucifixio

Expanded text:
sequitur: Quoniam circumdederunt me canes multi, concilium malignantium circumded erunt me, tamquam ipsos dixerit puluerem mortis, in quem deductus est. quos dixit canes multos et concilium malignantium canes uidelicet eos appellans, qui plerumque contra innocentes latrant, cum quibus non habent consuetudinem. iam uero in his. quae subiungit, tamquam euangelium recitat
Abbreviated transcription (Latin):
Nisi auodl mueuor escius: Cireũ dederunt me uituli multi. hoc est minores in plebres
Uisui pngues bederuat me. hoc est suꝑbi ac liutes. pncipes p es suligris un tlobee¬

Expanded text:
nisi quod memor es eius? Circumdederunt me uituli multi, hoc est minores in plebe. nisi quod memor es eius? Circumdederunt me uituli multi, hoc est minores in plebe. tauri pingues obsederunt me, hoc est superbi ac diuites, principes plebis. ape
Abbreviated transcription (Latin):
cort melinarte. etiam bona animi deperirent: quib paeenauserre ia co porenpiiens
aterna deperissent hona in quib filios ũ amiserat. sea pmise iequis amacĩ uo
uartyris ania trausfigurata in xp̃m̃. cũ iã u carne tribulati gȩperian&. dicit
lo a quo derelicta e in terrena felicutate. s que ar̃ nli et usri operiã. delieit
ne discedas ame. qũ tribulatio ꝓxima ẽ. Non est in agro meo. non in auro. ronia
etore. ñ in tectis atq parietibus. non in meorũ orbitatib. sed in carne mea est ci
copulor. cui conector. ciuiꝰ sensũ non habere ñ possn: unde ine de ꝓxino urget.
er. a patiesiuȩ uirture ⁊ deficiam. ne discedas a me. Qm̃ non et qui aduuo cer
Heo amieus ned ꝓpinquus. neq humana laus neq p̾terior es tordãdio uoluptat
reto aliquid eoꝵ quo terrenȩ felicitatis ruina fulcit᷑. req ipsardetio aolupea
meo est humana urcus. quia sicu deferis. quȩ honunis uirtus est i Qtus est euihoro

Expanded text:
cor inclinaret, etiam bona animi deperirent, quibus perdendis iam in corpore saeuiens cum illa externa deperissent bona, in quibus filios non amiserat, sed praemiserat. Clamat ergo martyris anima transfignrata in Christum, cum iam in carne tribulari coeperit, et dicit deo, a quo derelicta est in terrena felicitate, sed quae cum illo est in spe uitae aeternae: Ne discedas a me, quoniam tribulatio proxima est; non est in agro meo, non in auro, non in pecore, non in tectis atque parietibus, non in meorum orbitatibus, sed in carne mea est, cui copulor, cui conector, cuius sensum non habere non possum; unde me de proximo urget, ut a patientiae uirtute deficiam. ne discedas a me, quoniam non est, qui adiuuet neque amicus neque propinquus neque humana laus neque praeteritae recordatio uoluptatis neque aliquid eorum, quo terrenae felicitatis ruina fulcitur, neque ipsa, quae in animo meo est humana uirtus. quia, si tu deseris, quae hominis uirtus? quid est enim homo,
Abbreviated transcription (Latin):
temo udit umquã. sed ungenitus filiꝰ qui est insinu patris ipse enarrauttua arie
ꝑfiernri se t in medio eccłie cantabo te: quomͦ cantauit. quia in nob cantauit. ctte
poficimꝰ in nomine quod narrauit frĩb siis. & quia lauaem qi canauit un nobus.
conduartio manifestauit dicens. Qui tinecis dñm. Iardate eiãͥ qais aui in uobis
landat isi qͥ sincerit᷑ amat : Tantũdem ẽ gͣ acsi dicer&. Quit anetis d ominũ
duan eĩ. dirit enĩ homini sic̃ sriptũẽ: ecce pitase sapientia. Tor co pitas
est on carntate sed psecta caritas foras mittit cimorens Prourcde pnussuilior no
ppis laullare quod amatis. Limentes enun dͥm̃ homines ueers ecest aue por
pot sont plaras desrentem & occidentemt nondus ah̃a homipies ueteris. cestamarre¬

Expanded text:
quam, sed unigenitus filius, qui est in sinu patris, ipse enarrauit, atque adiunxisset: In medio ecclesiae cantabo te, quo modo cantauit, id est quia in nobis cantauit, cum proficimus in nomine, quod narrauit fratribus suis, et quia laudem dei cantauit in nobis, continuo manifestauit dicens: Qui timetis dominum, laudate eum. quis autem ueraciter laudat, nisi qui sinceriter amat? tantundem est ergo, ac si d. dixit enim homini, sicut scriptum est, ecce pietas est sapientia\'. porro pietas est in caritate, sed perfecta caritas foras mittit timorem. peritis laudare, quod amatis. timentes enim deum homines ueteris testamenti propter litteram terrentem et occidentem nondum
Abbreviated transcription (Latin):
dabis scm̃ tuũ uidere corruptionẽ. nisi quia eius caro non ẽ corrupte
quȩ tam celerit᷑ resurrexit : Unde item in alio psalmo dicit. Quȩ
utilitas in sanguine meo dũ descendo in corruptionẽ. nũqͥd confitebit᷑¬

Expanded text:
dabis sanctum tuum uidere corruptionem, nisi quia eius caro non est corrupta, dabis sanctum tuum uidere corruptionem, nisi quia eius caro non est corrupta, quae tam celeriter resurrexit. unde item in alio psalmo dicit: Quae utilitas in sanguine meo, dum descendo in corruptionem? numquid confitebit
Abbreviated transcription (Latin):
dissoluit᷑. hoc est feruore sp̃s aperit᷑. disputat᷑. exponit᷑. Exaruit ue¬
lut testa uirtus mea. Testa igne firmata est. Sic & uirtus corporis
xpi ñ sicut fenũ igne consumit᷑. sed sicut testa passione uelut igne fir¬
matur. Uasa enĩ figuli ꝓbat fornax. sicut alio loco dicit scriptura.
& homines iustos temptatio tribulationis. Et lingua mea adhesit fau¬
cõm̃dat cum dicit. sicut agnꝰ coram tondente fuit sine uoce. Sed si
linguã eiꝰ mͦ eius corpore quod est ȩccła intelligamꝰ. ꝑ qͦd suũ loquitͣ
euangłium. tunc eius faucib adhẽrent. cũ ap̃ceptis eius ñ recedunt.
Quod uͦ sequit᷑. & in puluerem mortis deduxisti me. quomͦ capiti coaptabit᷑
quando quuidẽ corpus eiꝰ quod t̃cio die refurrexit ñ est utiq in puluerem
dissolutũ. nec alit̾ exposuertunt apłi. qͦd in alio psalmo positum est. neq

Expanded text:
dissoluitur, hoc est feruore spiritus aperitur, disputatur, exponitur. Exaruit uedissoluitur, hoc est feruore spiritus aperitur, disputatur, exponitur. Exaruit uelut testa uirtus mea. testa igne firmata est; sic et uirtus corporis Christi non sicut faenum igne consumitur, sed sicut testa passione uelut igne firmatur; uasa enim figuli probat fornax, sicut alio loco scriptura dicit, et homines iustos temptatio tribulationis. et lingua mea adhaesit fauropheta commendat, cum dicit: Sicut agnus coram tondente fuit sine uoce; sed si linguam eius eos in eius corpore, quod est ecclesia, intellegamus, per quos suum loquitur euangelium, tunc eius faucibus adhaerent, cum a praeceptis eius non recedunt. Quod uero sequitur: Et in puluerem mortis deduxisti me. quo modo capiti coaptabitur, quando quidem corpus eius, quod tertio die resurrexit, non est utique in puluerem dissolutum? nec aliter exposuerunt apostoli, quod in alio psalmo positum est: Neque
Abbreviated transcription (Latin):
ce quod hinc appellata sit lyppe. Aut certe ꝓfundũ sacram̃tũ nos intelligere
uoluit. ut cordis sui nomine significarce scripturas suas. ubi euis utiq latebat
consiliũ. Suod turic aꝑtũ est. cũ ea quȩ de illo ꝓphetata fuerunt passus iple¬
uit. Solute st̃ gͦ sripture eius in his que ꝑfecta sunt aduentu eiꝰ. natitu¬
tate. passione. resurrectione. glorificatione. Quis enĩ ea iam ñ intelligit.
in ꝓphetis: quando usq add intellectũ etiã carnalis multitudinis ꝑuenert᷑.
quam fortasse significauit medio uentris sui. ut in eius corpore quod est
eccła quasi uentris locũ habeat carnalis & infirmior multitudo. Aut si
uentris nom̃ magis interiorib competit. ad eos pottus ꝑfectiorem scriptura¬
rũ intellectũ ꝑtinere monstratum est: cũ cor euis idest scripture eiꝰ quȩ
continent consiliũ eiꝰ. in medio eoꝵ hoc est in cogitatione eoꝵ tanquã cera

Expanded text:
ce quod appellata sit λόπη, aut certe profundum sacramentum nos intellegere ce quod appellata sit λόπη, aut certe profundum sacramentum nos intellegere uoluit, ut cordis sui nomine significaret scripturas suas, ubi eius utique latebat consilium, quod tunc apertum est, cum ea, quae de illo prophetata fuerunt, passus impleuit. solutae sunt ergo scripturae eius in his, quae perfecta sunt aduentu eius, natiuitate, passione, resurrectione, glorificatione. quis enim ea iam non intellegit in prophetis, quando usque ad intellectum etiam carnalis multitudinis peruenerunt? quam fortasse significauit medio uentris sui, ut in eius corpore, quod est ecclesia, quasi uentris locum habeat carnalis et infirmior multitudo, aut, si uentris nomen magis interioribus competit, ad eos potius perfectiorem scripturarum intellectum pertinere monstratum est, cum cor eius, id est scripturae eius, quae continent consilium eius, in medio eorum, hoc est in cogitatione eorum tamquam cera
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpibensun. Aaaucent es aaplidem e rugierun÷. pecrus o cus ius teaperut a qua
effusis sũ. tanqua ut in aue lapsi clderisit ꝑite ⁊ potesiai ens qpost sui otia ostã
disꝑsi sunt. cũ ad passionem duceret᷑. uł cũ esset passus uł mortuus. Fa¬
otum est cor meũ tanquã cera liquescens. in medio uentris mei. Hoc sane
quẽ admodũ capiti nr̃o ipsius corporis saluatori coaptet᷑. inuenire difficile
est. Neq enĩ nisi magno pauore contugit. ut cor uelut cera liquescat huca¬
nũ. Quod unde fieri posset in illo. qui potestatẽ habebat ponendi & recipi¬
endi aniniam suam : S ꝓfecto aut infirmorũ suorũ in se transtulit causam.
suie illoꝵ qui mortis metu pauescunt. sicut ipse petrus ex egregio p̃sumptore tã
ereber negator effectus. sie illoꝵ qui tristitia salubri contabescunt. sic̃ ĩpsẽ
petrus cum amare fleuit. Nam & tristicia quasi soluit cor. unde dicit᷑ etiam gre¬

Expanded text:
aqua effusus sum, tamquam ut in me lapsi caderent persecutores mei. dispersa sunt omnia ossa dispersi sunt, cum ad passionem ipse duceretur uel cum esset passus et mortuus. factum est cor meum tamquam cera liquescens in medio uentris mei. hoc sane quem ad modum capiti nostro, ipsius corporis saluatori coaptetur, inuenire difficile est. neque enim nisi magno pauore contingit, ut cor uelut cera liquescat humanum. quod unde in illo fieri posset, qui potestatem habebat ponendi et recipiendi animam suam? sed profecto aut infirmorum suorum in se transtulit causam siue illorum, qui mortis metu pauescunt sicut ipse Petrus ex egregio praesumptore tam creber negator effectus, siue illorum, qui tristitia salubri contabescunt sicut idem ipse Petrus, cum amare fleuit — nam et tristitia quasi soluit cor, unde dicitur etiam Grae
Abbreviated transcription (Latin):
dixit. qñ in xp̃o euacuatur. Nam & in illis patrib quãuis rarissima tam̃ fuer̃
Quoꝵ sanguinẽ dicit dñs iħo & ab eis exigendũ. qui in patrũ suoꝵ a quib illi oc¬
cisi sunt iniqͥtate ꝑsisterent. Et in nouo testam̃to nec defuit nec de est bonoꝵ
fideliũ multitudo. qui etiã ista tẽporali felicitate p̃polleant. & in ea largitoris bͥo¬
nitatem miscdiamq exꝑiant᷑. tenentes tam̃ quod dispensator noui testamenti

Expanded text:
dixit: Quoniam in Christo euacuatur. Nam et in illis patribus quamuis rarissima tamen fuerunt dixit: Quoniam in Christo euacuatur. Nam et in illis patribus quamuis rarissima tamen fuerunt quorum sanguinem dicit Dominus ab eis exigendum qui in patrum suorum a quibus illi occisi sunt iniquitate persistfidelium multitudo, qui etiam ista temporali felicitate praepolleant et in ea largitoris dei bonitatem misericordiamque experiantur tenentes tamen, quod dispensator noui testamenti
Abbreviated transcription (Latin):
ñait sustinentiã & sinem iob audistis: s ait sustinentiã iob audistis. & finẽ aiũ
uidistis. Tanquã diceret. Mala temporalia sicut iob sustinete. s ꝓ hac sustinen¬
tia ñ temporalia bona sꝑate. quȩ illi aucta rediert̃. s et̾na potius quȩ ĩ auo
p̃cesserunt. lobgͦ de illis patrib erat. qui exclamauerunt & salui facti sunt.
Cum enĩ dicit ego aut̃. satis insinuat qua salute illos saluos esse factos uelit intel¬
ligi. in qua ipse utiq derelictus est: non quo illi a salute et̾na fuerint alieni. sed u
oceulto tunc erat. quod in xp̃o fuerat reuelandũ: In uetere quippe testam̃to uelam̃
est: quod tunc auferet᷑. cũ ad xpm̃ quisq inde transierit. quo erucifixo uelamen
etiam templi scissum est : ut significaretur qͦa apłi de uelamine ueteris testam̃ti

Expanded text:
non ait: Sustinentiam et finem Iob audistis, sed ait: Sustinentiam Iob audistis et finem domini non ait: Sustinentiam et finem Iob audistis, sed ait: Sustinentiam Iob audistis et finem domini uidistis, tamquam diceret: Mala temporalia sicut Iob sustinete, sed pro hac sustinentia non temporalia bona sperate, quae illi aucta redierunt, sed aeterna potius, quae in domino praecesserunt. Iob ergo de illis patribus erat, qui exclamauerunt et salui facti sunt. cum enim dicit: Ego autem, satis insinuat, qua salute illos saluos esse factos uelit intellegi, in qua ipse utique derelictus est, non quo illi a salute aeterna fuerint alieni, sed in occulto tunc erat, quod in Christo fuerat reuelandum. in uetere quippe testamento uelamen est, quod tunc auferetur, cum ad Christum quisque inde transierit. quo crucifixo uelamen etiam templi scissum est, ut significaretur, quod apostolus de uelamine ueteris testamenti
Abbreviated transcription (Latin):
des. in ea opinione dereliquit. ut quisqͥs eoꝵ salute aetͣna saluus fieri uellet.
hoc de illius mortui resurrectione crede̾t. quod hui qͥ uiderunt signis conte¬
stantib p̃dicauerunt. & ꝓ ea p̃dicatione similia ꝑpeti ñ dubitauerunt.
ris nouiq distinguens. sustinentiã inqͥt iobaudistis. & finem dnĩ cudistis. ne
idõ patient᷑ sustinerent tẽporalia mala. ut sibi hoc restitueret᷑. quod recepissẽ.
iob legimꝰ. Nam &e ab illo uulnere atq putredine saluus ẽ factꝰ. & ei cuncta qͦ
aniserat duplicata st̃ resticuta. Ubi etiã cõm̃data ẽ resurrectionis fides. Nara
sili ñ duplũ sed totidem redditi. etiã illos qͦs amiferat resurrecturos significa¬
runt. Sic quoq ipsi illis pͥorib iuncti. arestitutionib dupli ñ inuenirentur
alieni. Ut gͦ ñ talem remunerationẽ sꝑaremus quando mala temporalia patereiã

Expanded text:
tes in ea opinione dereliquit, ut, quisquis eorum salute aeterna saluus fieri uellet, tes in ea opinione dereliquit, ut, quisquis eorum salute aeterna saluus fieri uellet, hoc de illius mortui resurrectione crederet, quod hi, qui uiderunt, signis contestantibus praedicauerunt et pro ea praedicatione similia pet-peti non dubitauerunt. ris nouique distinguens: Sustinentiam, inquit, Iob audistis et finem domini uidistis, ne ideo patienter sustinerent temporalia mala, ut sibi hoc restitueretur, quod recepisse Iob legimus. nam et ab illo uulnere atque putredine saluus est factus et ei cuncta, quae amiserat, duplicata sunt restituta. ubi etiam commendata est resurrectionis fides. nam filii non in duplum sed totidem redditi etiam illos. quos amiserat, resurrecturos significarunt; sic ipsi quoque illis prioribus iuncti a restitutione dupli non inuenirentur alieni. ut ergo non talem remunerationem speraremus, quando mala temporalia pateremur,
Abbreviated transcription (Latin):
demonstrare s suis. Alienis dico ñ natura. s uitio. quod semꝑ cont᷑ naturã est:
Mortuus est gͦ in conspectu hominũ. resurrexit aut̃ in conspectu filioꝵ hominum.
quia mors ad hominẽ ꝑtinebat. resurrectio ad filiũ hominis. Sicut enĩ in adam
om̃s moriunt᷑. sic & in xpõ om̃s uiuificabunt᷑. Ut igit᷑ exemplo suȩ carnis ex
hortaretur fideles suos temporalem ꝓ ętͣna felicitate contemnere. usq ad mor¬
tem ꝑtulit ꝑsequentes atq seuientes. & quasi uicto atq obpresso suꝑbe illuden¬
tes. Quod aut̃ carnẽ suam resuscitauit. & discipuloꝵ aspectib atq contactibus
reddidit. eisq uidentib ascendit in cȩlũ. ipsos ȩdificauit: & quid expectare
quid p̃dicare deberent euidentissima ueritate monstrauit. Illos aut̃ a quib
tanta mala usq ad mortẽ ꝑtulerat. quasi de illo superato & extincto glorian¬

Expanded text:
demonstrare sed suis; alienis dico non natura sed uitio, quod semper contra naturam est. demonstrare sed suis; alienis dico non natura sed uitio, quod semper contra naturam est. mortuus est ergo in conspectu hominum, resurrexit autem in conspectu filiorum hominum, quia mors ad hominem pertinebat, resurrectio ad filium hominis; sicut enim in Adam omnes moriuntur, sic et in Christo omnes uiuificabuntur. ut igitur exemplo suhortaretur fideles suos temporalem pro aeterna felicitate contemnere, usque ad mortem pertulit persequentes atque saevientes, et quasi victo et oppresso superbe illudentes. Quod autem carnem suam resuscitavit, et discipulorum aspectibus atque contractibus reddidit, eisque videntibus ascendit in coelum, ipsos aedificavit, et quid exspectare, quid praedicare dtanta mala usque ad mortem pertulerat, quasi de illo superato et extincto glorian
Abbreviated transcription (Latin):
act̾nȩ uitȩ fuerat reuelanda ad nouũ ꝑtinens testam̃tũ. ñ sicut illi expectabant
& qui fieri ñ uidebant: tãquã superato infultabant. ꝑtinentes ad testam̃tũ uetus
& hominem. in quo om̃s moriunt᷑. ñ ad filiũ hominis in quo om̃s uiuificabuntur
Nortem quippe intulit homo sibi filioq hominis. uitam uꝰ attulit homini moriens
& resurgens filius hominis: Obpbriũ hominũ & abiectio plebis. usꝙ adior tem.
hoc enĩ uoluit in conspectu inimicoꝵ pati quo eũ tãquã derelictũ putarent. ut
est in fide. postea uͦ erit inspecie. Quã diu enĩ sumꝰ in corpore ait apłr pegrina¬
mur a dnõ. Per fidem enĩ ambulamus ñ ꝑ speciem & idõ nunc in spe tane in
re. Deniq resurrectionẽ suam quã ñ sicut nram in longum differri oportebat. ut
in exemplo carnis eius disceremus. quid in nrã sperare deberemus. noluit alienis.

Expanded text:
aeternae uitae fuerat reuelanda ad nouum pertinens testamentum, non sicut illi expectabant. aeternae uitae fuerat reuelanda ad nouum pertinens testamentum, non sicut illi expectabant. et quia fieri non uidebant, tamquam superato insultabant pertinentes ad testamentum uetus et hominem. in quo omnes moriuntur, non ad filium hominis, in quo omnes uiuificabuntur. mortem quippe intulit homo sibi filioque hominis; uitam uero adtulit homini moriens et resurgens filius hominis, opprobrium hominum et abiectio plebis usque ad mortem. hoc enim uoluit in conspectu inimicorum pati. quo eum tamquam derelictum putarent, ut nc est in fide, postea uero erit in specie. quam diu enim sumus in corpore. ait apostolus, peregrinamur a domino; per fidem enim ambulamus, non per speciem et ideo nunc in spe, tunc in re. Denique resurrectionem suam, quam non sicut nostram in longum differri oportebat, ut in exemplo carnis eius disceremus, quid in nostra sperare deberemus, noluit alienis
Abbreviated transcription (Latin):
uert de salui facti funt. in te sꝑauerunt &e ñ st̃ confusi. subiunxit ego autem
lon enĩait sic & ego. sed ego autem. Quid gͦ iste qui se ita distingut. ego autem
inquit sũ uermis & ñ homo: Tanquã illis quos exaudisti & eruisti: eam felicita¬
tem cõmendares. quȩ aduetus ꝑtinens testam̃tũ homini ueteri tribuenda ẽtt.
qͥ cȩpit ab adam. ego aut̃ sum ũmis. hoc ẽ filius hominis r̃ homo. sicrit ille hom
qui ñ fuit filius hominis. Ac ꝑ hoc gͦ & quod sequit᷑. obpbriĩ hominũ & ab¬
iectio plebis: om̃s qui conspiciebant me subsannabant me. & locuti st̃ labus. mo¬
uerunt caput. sꝑauit in dm̃ eruat eum. saluũ faciat eũ qm̃ uult eũ. hoc in la¬
bus non in corde dixerunt. insultando quod ñ fieret. non credendo quod futuruĩ
esset. Factum est aut̃ & hoc: sed sicut fieri oportebat in filio hominis. in quo spes

Expanded text:
uerunt et salui facti sunt; in te sperauerunt et non sunt confusi, subiungit: Ego autem? uerunt et salui facti sunt; in te sperauerunt et non sunt confusi, subiungit: Ego autem? non enim ait sic: Et ego, sed: Ego autem. quid ergo iste, qui se ita distinguit? ego autem, inquit, sum uermis et non homo, tamquam illis, quos exaudisti et eruisti, eam commendares felicitatem, quae ad uetus pertinens testamentum homini ueteri tribuenda esset, qui coepit ab Adam, ego autem sum uermis, hoc est filius hominis, non homo sicut ille homo, qui non fuit filius hominis. Ac per hoc \'ego\' et quod sequitur: Opprobrium hominum et abiectio plebis; omnes, qui conspiciebant me, subsannabant me et locuti sunt labiis, mouerunt caput: Sperauit in deum, eruat eum, saluum faciat eum, quoniam uult eum. hoc in labiis, non in corde dixerunt insultando, quod non fieret. non credendo, quod futurum esset. factum est autem et hoc, sed sicut fieri oportebat in filio hominis, in quo spes
Abbreviated transcription (Latin):
tatis tuȩ potabis eos. qm̃ apud te est fons uitȩ. & in lumine tuo uidebunꝰ lum̃
quippe felicitate eiꝰ salutis quȩ cõmunis ẽ hominib & ium̃tis eo nomine illos
ippellare uoluit. quo demonstrarent᷑ ad illũ primum hominẽ ꝑtinere. quo ue¬
tustas cepit & mors. Qui sic fuit homo. ut ñ e̾e̾t filius hominis. Istis aut̃ poste¬
riorib qui sꝑant aliam felicitatem. & fontis uitȩ in effabilem uoluptatẽ. &
sempit̾ni luminis lum̃. hoc nom̃ imposuit quose familiarius appellari uoluit
dñs eoꝵ. in quo talis gratia reuelata ẽ: eosq filios hominis potius quã homi¬
nes appellatuit. Non aut̃ existues quasi locutionis regulam figi ꝑpetua lege
semꝑ intelligas. s ut se habuerit circũstantia lectionis. Unde sensus si pacet hauri¬
tur. si latet eruitur. sicat in hoc loco psalmi huiꝰ. quẽ non moneat distinctionis.
uitentio eũ ille qͥ dixerat. in te sꝑauerunt patres nr̃i. & eruisti eos. ad te clama¬

Expanded text:
is tuae potabis eos, quoniam apud te fons uitae, in lumine tuo uidebimus lumen. quippe felicitate eius salutis, quae communis est hominibus et iumentis, eo nomine illos appellare uoluit, quo demonstrarentur ad illum primum hominem pertinere, quo , uetustas coepit et mors, qui sic fuit homo, ut non esset filius hominis; istis autem posterioribus, qui sperant aliam felicitatem et fontis uitae ineffabilem uoluptatem et sempiterni luminis lumen, hoc nomen inposuit, quo se familiarius appellari uoluit dominus eorum, in quo talis gratia reuelata est, eosque filios hominum potius quam homines appellauit. Non autem existimes quasi locutionis regulam figi perpetua legsemper intellegas, sed ut se habuerit circumstantia lectionis, unde sensus, si patet, hauritur, si latet, eruitur; sicut in hoc loco psalmi huius quem non moueat distinctionis intentio, cum ille, qui dixerat: In te sperauerunt patres nostri et eruisti eos; ad te clama