comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
OB. Math̾s duos.
Marcus ⁊ lucas
unũ a demone cu¬
eoꝵ clarioris nõiꝰ
⁊ famosioris. ⁊o̾
Duo: gendes
sig̾cant de do¬
ob filiis noe.
sũ .ii.noe tres fili

Expanded text:
. Matthaeus duos, Marcus et Lucas unum a daemone cueorum clarioris nominis, est famosioris: et Duo, gentes significant de duobus filiis Noe. Cum enim Noe tres fili
Abbreviated transcription (Latin):
cientes posse
curari: nisi qͣn¬
monib usu.
libet sensu cor¬
ꝑis aut animi
uigilãtes dor¬
mientes ue ꝑ¬
tulerint: pa¬

Expanded text:
ientes posse curari, nisi quanmonibus visu, libet sensu corporis aut animi vigilantes dormientesve pertulerunt, pa
Abbreviated transcription (Latin):
sa ẽ iniqͥtas. qui tẽ¬
se purificare scd̃ le
buerant.
festũ. qd conueñ
illis. Nõ ÷ festiuitas
eis qui uitã ⁊ mĩam¬

Expanded text:
sa est iniquitas, qui temse purificare secundum legbuerant. festum, quod convenit illis: non est festivitas eis qui vitam et mi
Abbreviated transcription (Latin):
¶B. Cathenis ⁊ com¬
pedib graues ⁊ du¬
re leges gentiũ sig̾¬
cantur. quib pecca¬
ta in republica eoꝵ¬
cohibebant᷑. Ruptiᷤᷤ
cathenis ut lucas
scͥbit. subido agẽba

Expanded text:
. Catenis et compedibus graves, et duae leges gentium signantur, quibus peccata in re eorum publica cohibebantur. Ruptis catenis ut Lucas scribit subito ageba
Abbreviated transcription (Latin):
¶.Gerasa: urbs in¬
signis arabie tranᷤ
iordanẽ iuncta mõ¬
ti galaad ĩ tͥbu ma¬
nasse. ñ longe astag¬
no tibiadis. in quoᷤᷤ
porci p̃cipitati sũt.

Expanded text:
Gerasa urbs insignis Arabiae, trans Jordanem, juncta monti Galaad in tribu Manasse, non longe a stagno Tiberiadis, in quo porci praecipitati sunt,
Abbreviated transcription (Latin):
¶er. Simõ qͥ porra
crucẽ in angaria: h
ẽ qͥ laborat ꝓ laude
hũana.cogunt .i. ho¬
mines huic labori. q̃
ñ cogit timor ł dile¬
ctio dei.
¶Magne opinioĩs si oyxõ

Expanded text:
. Simon qui portat crucem in angaria, hic est qui laborat pro laude humana. Cogunt eum homines huic labori quem non cogit timor ctio Dei. Magnae opinionis Simon
Abbreviated transcription (Latin):
te int̾ uepres herẽ¬
de. hic adẽ ioseph
ẽ talari tunica lita
sanguine. hic ad:
moises c̃ uirga ⁊
serpende suspenso
in ligno. hic botrͤ¬
in ligno portatꝰ.¬
c̃ ligno ad q̃rendã
securĩ. q̃ in imo de¬
m̃sa ẽ.⁊ natauit
ad lignũ .i. genus
hũanũ qd̃ aligno
uecito ĩifernum
natauit. hic ad ẽpsi
ionas de ligno soe¬
tis. ⁊ ĩ mare uen
tremq ceti tridu¬
o missus.
¶er̾. Ip̃a crucis spẽs
qͦd ẽ insi forma qua¬
drati mũdi: oriens
de ũtice fulget. arc¬
ton dextra tenec.
aust̾ leua ꝯsistit.
occidens sub plan
forma crucis ad
ethera uolant. hõ ⁊¬
orat. ⁊ natat in for¬
ma crucis. nauis ꝑ
maria autenna cͤci

Expanded text:
te inter vepres haerente . Hic adest Joseph cum talari tunica lita sanguine . Hic adest Moyses cum virga, et serpente suspenso in ligno . Hic botrin ligno portatcum ligno ad quęrendam securim, quę in imo demersa est et natauit ad lignum, id est genus humanum: quod a ligno vetito in infernum natavit. Hic adest Jonas, de ligno sortis in mare, in ventremque ceti triduo missus.ent. Ipsa crucis species quid est nisi forma quadrati mundi? Oriens de virtute fulget, arcton dextera tenet, auster laeva consistit, occidens sub plantforma crucis ad ethera volant, homo adorat, et natat in forma crucis, navis per maria antenna cruci
Abbreviated transcription (Latin):
ut ad enis dext̾̃am ag̃gari m̾eamur. Tẽ .ii. ibũt sim¬
stri in ignẽ eternũ. iusti ã inuitã et̾nã. hinc illuc tͣnᷤ¬
migͣbunt. ⁊ ibi eũ indebt̃. quomͦ ñ udẽt impii. Tol¬
let᷑. n ĩpuis: ut ñ uideat claritatẽ di.⁊ impii lum̃ nõ
uidebũt. ħ est ã inqͥt uita et̾na: ut cognoscãt te¬
cetur. quo seruos ꝑducit pp̃
formã serm. ut liberi ꝯtem¬
plentur formam dm̃.

Expanded text:
d eius dextram segregari mereamur. tunc enim ibunt sinistri in combustionem aeternam, iusti autem in uitam aeternam. hinc illuc transmigrabunt et ibi eum uidebunt, quomodo non uident impii. tolletur enim impius, ut non uideat claritatem domini; et impii lumen non uidebunt. haec est autem, inquit, uita aeterna, utcetur, quo servos perducet per formam servi, ut liberi contemplentur formam D
Abbreviated transcription (Latin):
⁊annuntiatio. qd̃
ꝓprie ad regnũdi.¬
⁊ ad remissionem
peccatoꝵ ꝑtinet.
unde. Peni̾temini
⁊ credit̾e euglĩo.⁊ ap.¬

Expanded text:
annuntiatio, quod proprie ad regnum Dei et remissionem peccatorum pertinet. Unde: Poenitemini et credite Evangelio:
Abbreviated transcription (Latin):
tisunt quasi uno ore.
¶er̾. Clamãtis ad uideos
surdos. pp̃ peccã longe
positos. indignadionis
clamore dignos.
¶ er̾. In deserto: fit uox ⁊
clamor. qr deserta domꝰ
iudea. uacans.scopata.
sũ ÷. uͥ uicit diaboᷝꝰ. ibi
uincit᷑. ubi cecidit ħo:i
bi exurgit.
mandata moralia post
uestis. zone. cibi. potus.¬
⁊ uocis humillime. Uñ. fũ¬

Expanded text:
ti sunt quasi uno ore. VERS. 3.-- Clamantis. Ad Judaeos surdos propter peccata longe positos, indignationis clamore dignos. In deserto. In deserto fit vox et clamor: quia deserta domus Judaea vacans scopata ssum est. Ubi vicit diabolus, ibi vincitur: ubi cecidit homo, ibi resurgit. mandata moralia post vestis, zonae, cibi, potus, vocis humillimae. VERS.
Abbreviated transcription (Latin):
s̃trat. qui orare ne¬
gligit. Ter discipłĩ
dormiunt: der dñs
orans suscitat. t̾na
dormitõ: tres morto¬
os qͦs dñs suscitauit
sig̃cat. primꝰ: indo¬
mo. Seds ad sepul¬
crũ. t̃cius: De sepulcͦ.

Expanded text:
ntrat qui orare negligit. Ter discipuli dormiunt, ter Dominus orans suscitat. Trina dormitio, tres mortuos quos Dominus suscitavit significat. Primus in domo, secundus ad sepulcrum, t
Abbreviated transcription (Latin):
doccorib qͥ seu¬
tilia uiuendi p̃¬
cepta dare pro
tomagis nat᷑at
ĩdustrie uires
expẽdebãt: tã¬
tominꝰ sanaripo¬
t̾ant. S ẽ audiᷤᷤ¬

Expanded text:
doctoribus, qui se utilia vivendi praecepta dare promto magis naturalis industriae vires expendebant, tanto minus sanari poterant. Sed cum audis
Abbreviated transcription (Latin):
UB. Sola fideł mu¬
lier dñm tangit. q̃.
passim comitans tͣ¬
ba cõprimit. qr qͥ di¬
u̾sis mordinate glo
tur. solo fideli eccl̃e

Expanded text:
. Sola fidelis mulier Dominum tangit, quem passim comitans turba comprimit. Quia qui diversis inordinate glomtur, solo fideli Eccle
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ fimbriam tangit.
cunbala ⁊ mala pu¬
nica q̃ pendent de
extremis horis tunice
sumi sac̾dotis. cimba¬
lũ ꝯfessionẽ. malum
punicũ: martirii uo¬

Expanded text:
nem. Fimbriam tangit, ac si cymbala et mala punica, quae pendent de extremis oris tunicae summi sacerdotis. Cymbalum, confessionem: malum punicum, martyrii vo
Abbreviated transcription (Latin):
¶B. ꝑgente dño ad
filiam archisinago¬
gi morbosa mulier
p̃ripit sanitatem.⁊
post filia sanata ẽ.
suscitata ẽ. qr sic diᷤ¬
pensata ẽ salus hu¬
mam gn̾is. ut pri¬
mo aliqui ex isrł.
deinde plenitudo
gentiũ. ⁊ sic om̃is
irt saluus fieret.

Expanded text:
gente Domino ad filiam archisynagogi, morbosa mulier ripit sanitatem, et post filia sanata est et suscitata est: quia sic dispensata est salus humani generis, ut primo aliqui ex Israel, deinde plenitudo gentium, et sic omnis Israel salvus fiet.
Abbreviated transcription (Latin):
a. or̃one depelłr.
Medicina cuiusq
uulu̾is adhibẽda
ẽ ei. nõ sanat ocu¬
lũ: qd̃ caicaneũ.
Ieiunio: passiões
corꝑis. orone: sa¬
nantur pestes
menti᷑.
ferant᷑ aĩs. si con¬
tͥstat eos qr occidẽ¬
dus ẽ: debet letifi¬
care qd die t̾cia
resurrecturus ẽ.¬

Expanded text:
a oratione depellitur. Medicina cujusque vulneris adhibenda est ei. Non sanat oculum quod calcaneum, jejunio passiones corporis, oratione sanantur pestes mentis. ferantur animis. Si contristat eos, quia occidendus est, debet laetificare quia die tertia resurrecturus e
Abbreviated transcription (Latin):
cõpatões indi-¬
camꝰ. ut ferre¬
ũ aliquẽ dut̃.
uelocem: uẽtis
Idem fit in trice¬
simo ⁊ sexage¬
simo ⁊ cẽtesimo

Expanded text:
comparationes indicamus, ut ferrum, aliquem durum, velocem, ventis Idem fit in tricesimo sexagesimo et centesimo
Abbreviated transcription (Latin):
Pabola ẽ: rerũ
fiatura discre-¬
pantrũ sibi sub
aliqͣ siłitudine
facta cõpatio.
auditã ꝑciꝑe
potuissent. Gre¬
ce silitudo d̾r.¬

Expanded text:
abola est rerum natura discrepantium sibi sub aliqua similitudine facta comparatio. auditam percipere potuissent. Graece similitudo d
Abbreviated transcription (Latin):
tes. allophiloꝵ castͣ
pauꝑes sp̃u fractis
laguncłis nr̃is cũ
tubis ⁊ luc̾nis destru¬
amꝰ. ⁊ sic̃ abraham

Expanded text:
ntes, allophylorum castra pauperes spiritu fractis lagunculis nostris, cum tubis et lucernis destruamus, et sicut Abraham
Abbreviated transcription (Latin):
qͥuocãtes cecũ aĩeqͥ¬
ũq uenire p̃cipiũt.
c̃ p̃dicando spem sa¬
lutis hr̃e. de inciorũ
torpore surg̾e.atq
ad uirtutũ studia qͥ¬
accingi iubent.o.¬

Expanded text:
Qui vocantes caecum animaequumque venire, praecipiunt, cum praedicando spem salutis habere, de vitiorum torpore surgere, atque ad virtutum studia quaccingi jubent
Abbreviated transcription (Latin):
Nondũ ioħ̃s dicit dm̃.
aut dĩ filiũ ẽẽ aꝑte.
qr rudes erant audi¬
tores. s paulatim ꝑ
ad fidem diuinitatis
ducit. dicens. Ille u̾o¬
uos baptizabit sp̃u¬

Expanded text:
Nondum Joannes dicit Deum aut Dei Filium esse aperte, quia rudes erant auditores: sed paulatim per ad fidem divinitatis ducit, dicens: Ille vero baptizabit
Abbreviated transcription (Latin):
alem in bap̃o dari.
quib in remissio¬
nem peccõꝵ ex a¬
qua ⁊ sp̃u regna¬
tis solet amplior
qͥd cred̾e debeamꝰ: ostẽ¬

Expanded text:
alem in baptismo dari, quibus in remissionem peccatorum ex aqua et Spiritu regeneratis solet amplior quod credere debeamus osten
Abbreviated transcription (Latin):
samea. amica mea. ꝓͥri¬
ma mea. dilecta mea.
colũ a mea. Sponsa. ĩ
patͥarchis. amica: in ꝓ¬
pħis. ꝓrima: in ioseph.
⁊ maria. dilecta: ĩ iohe
baptista. colũba: ĩ xp̃o.¬

Expanded text:
sa mea, amica mea, proxima mea, dilecta mea, columba mea. Sponsa in patriarchis, amica in prophetis, proxima in Joseph et Maria, dilecta in Joanne Baptista, columba in
Abbreviated transcription (Latin):
dat. culmna pͣtoꝵ car¬
pit. palmas in u̾tice por¬
tat. uelut apis mellifbo¬
a flores agͥ.cui odor ueri
ysaac assimilat᷑. sũmatio
gastat. uñ. a nazareth
galilee uenientẽ iħm ad

Expanded text:
dat, culmina pratorum carpit, palmas in vertice portat, velut apis melliflua flores agri cui odor veri Isaac similatur summatim gustat. Unde a Nazareth Galilaeae venientem
Abbreviated transcription (Latin):
E ꝑfectiorib qͣnta
passurus. qd a mor-¬
tuis resurrecturus
eẽt: aꝑuit. formam
tribuens p̃dicandi.
mittantur.

Expanded text:
perfectioribus, quanta passurus quod a mortuis resurrecturus esset aperuit, formam tribuens praedicandi, mittantur.
Abbreviated transcription (Latin):
I.t. Infructuosa debi¬
litas aĩe. nõ meliꝰ cura¬
tur. qͣ elemosine lar
ad rogantẽ uiduam
ñ extendit.
¶B̃. Magnũ studiũ ne
qui dixit. ⁊ fc̃a sunt.
c̃ ipsi insabb̃is cibos
portent. calices porri¬

Expanded text:
num. Infructuosa debilitas animae non melius curatur quam eleemosynae largad rogantem viduam non extendit.Magnum studium neqqui dixit et facta sunt: cum ipsi in sabbatis cibos portent, calices porri
Abbreviated transcription (Latin):
¶u. Nõ te turbetqd̃¬
⁊ͣ alii dñt ab imelech.
illic aderant. abi¬
mebech pat̾. abia¬
thar filius. qͥ occi¬
so patre a saule:
comes exilii dd̃fc̃s
ẽ.⁊ eo regnãte: sũ¬
mus pontifex ma¬
id̃o dignꝰ cuiꝰ dñs

Expanded text:
. Non te turbet quod alii dicunt Achimelech, illic aderant. Achimelech pater, et Abrathar filius: qui occiso patre a Saule, comes exsilii David factus est, et eo regnante summus pontifex maideo dignus cujus
Abbreviated transcription (Latin):
¶B̾. Nota pͥmos apłoᷤ
litt̾am sabbi destru¬
c̃ alios discipłos reci¬
piant: paulũ quasi
transg̃ssorẽ legis re
di spaciũ nõ hñtes.

Expanded text:
. Nota primo apostolos litteram sabbati aestrucum alios discipulos recipiant, Paulum quasi transgressorem legis repdi spatium non habentes.
Abbreviated transcription (Latin):
melech anob̃ nõ
fame excusantur.
cur in his cãm ĩpro¬
batis ꝗͣ in cet̾is ꝓba¬
tis. quãuis magna
cas in sabb̃o ꝯfricãt.
illi panes comedũt¬
leuiticos.⁊ accide¬

Expanded text:
melech a nobis non fame excusantur, cur in his causam improbatis quam in caeteris probatis? quamvismelech a nobis non fame excusantur, cur in his causam improbatis quam in caeteris proba
Abbreviated transcription (Latin):
istũ in uasisfictilibꝰ. pa¬
rant pascha disciplĩ.
ubi aq̃ infert᷑ lagena.
ut ad ẽẽ tp̃s insinuẽt.
quo cultorib ueteriᷤ
pasche tipicus delumi¬
ne ac posticib cruor
mũdi cͥmina inuific

Expanded text:
istum in vasis fictilibus . » Parant ergo pascha discipuli, ubi aqua infertur lagena, ut adesse tempus insinuent, quo cultoribus veris paschae typicus de limine ac postibus cruor mundi crimina vivifici
Abbreviated transcription (Latin):
de pͥncipatu. Silis tͣr¬
tatio loco. pͥncipatuᷤ
enĩ ut ing̃dit᷑: sic de¬
labit᷑. ⁊ incertũ ÷ in
qua mansiõe .i. qua
die finiat᷑. Uñ dicit.
bant de pͥncipatu.
ip̃e sedens.docet
hũilitatẽ. pͥncipeᷤ
enĩ laborant. hĩiles
qͥescunt.
¶Desid̾iũ głe uult ho¬
militate sanare.⁊ pͥ¬
mo simplici monet᷑
imꝑio. mox ĩnocẽ¬
tie. puerilis exẽplo.

Expanded text:
de principatu: similis tractatio loco. Principatus namque ut ingreditur, sic delabitur: et incertum est in qua mansione, id est, in qua die finiatur. Unde dicit: bant de principatu, et ipse sedens docet humilitatem. Principes enim laborant, humiles quiescunt. Desiderium gloriae vult humilitate sanare, et primo simplici monet imperio, mox innocentiae puerilis exemplo.
Abbreviated transcription (Latin):
¶B̃. Hinc exorta
qr uid̾ant pe¬
trũ ⁊ iacobũ ⁊
ioh̾m seorsum
ductos ĩmon¬
tẽ.⁊ aliqd̃ secre¬
tũibieis credi¬

Expanded text:
. Hinc exorta quia viderant Petrum et Jacobum et Joannem seorsum ductos in montem, et aliquod secretum ibi esse credi
Abbreviated transcription (Latin):
Oħ. Ostend̾ ꝓpt̾
peccã fuisse mor¬
nõ posse sanari.
nisi his pͥus dioxiᷤ¬
sis. sic̃ ⁊ ꝑalitico
ad piscinã. Ecce
sanꝰ fc̃s es. rã no¬

Expanded text:
. Ostendit propter peccata fuisse mornon posse sanari nisi prius his dimissis. Sicut paralytico ad piscinam: Ecce sanus factus es, jam no
Abbreviated transcription (Latin):
cogitões suas p̃sciri adõ.
penit̾et eũ factisui. nõ
tñ ex nõie designat. ne
aꝑte coargutus ĩpudẽ¬
tior fiat. Mittit cͥmen
in nũm : ut ꝯscius peni¬
tentiã agat.

Expanded text:
cogitationes suas praesciri a Deo, poeniteret eum facti sui. Non tamen ex nomine designat, ne aperte redargutus impudentior fiat. Mittit crimen in numerum: ut conscius poenitentiam agat.
Abbreviated transcription (Latin):
xͥ ꝓcessit. statĩq
ligatꝰ. Itaq ⁊ mar¬
tirio aĩo ñ defu-¬
ic. ⁊ salicẽ ꝯfessi¬
onis bibit. q̃ bi¬
ber̃t in camino
tres pueri. licet
ꝑsecutor sãgui¬
nẽ non fudit.

Expanded text:
processit, statimque legatus. Itaque et martyrio animo non defuit, et calicem confessionis bibit quem biberunt in camino tres pueri, licet persecutor sanguinem non fuderit.
Abbreviated transcription (Latin):
dent: ad inqͥsiti¬
onẽ eoꝵ q̃ audi¬
erant: excitant᷑.
Ad hoc .N.⁊ ipse
dñs signa facit.
⁊ discipłis facere
dedit. ut ꝑ hoc
englłio certius
credat᷑ dũ quice¬
lestia ꝓmitunt
t̾renis: telestia

Expanded text:
dent ad inquisitionem eorum quae audierant excitantur. Ad hoc enim et ipse Dominus signa facit, et discipulis facere dedit, ut per hoc Evangelio certius credatur, dum qui coelestia promittunt terrenis, coelestia
Abbreviated transcription (Latin):
se ⁊ rursus collec¬
ta igni cremasse.
qͥ inmixti paganꝰ
nasio alexãdrine
seruata. theophilꝰ¬
a sordib tẽplo se¬
raphis ibid̃ posuit.
⁊ basilicã in honore

Expanded text:
et rursum collecta igni cremasse, qui, mixti paganis, nasio Alexandriae sera sordibus templo Serapis, ibidem posuit, et basilicam in honorem
Abbreviated transcription (Latin):
tur explorat.⁊ ꝓbatã
digna m̾cede remui¬
n̾at. Turbe ã nõ iu¬
m̃tis. nõ uehiclis. s
ꝓpͥo labore pedũ
iter deserti arripi¬
unt. ⁊ salutis deside¬
nũ ostendunt. Rur-¬
sus ip̃e excipiendo
fatigatos. docẽdo
inscios. sanãdo egro¬
tos. recreãdo sauci¬
os. qͣntũ deuotiõe
credentiũ delectet᷑.
insinuat.

Expanded text:
xplorat, et probatam digna mercede remunerat. Turbae autem non jumentis, non vehiculis, sed proprio labore pedum iter deserti arripiunt, et salutis desiderium ostendunt. Rursus ipse excipiendo fatigatos, docendo inscios, sanando aegrotos, recreando jejunos, quantum de notione credentium delectetur insinuat.
Abbreviated transcription (Latin):
¶Nota qr ñ in aliã
maris ripã. siue ior¬
danis nauigio ꝑ¬
uener̃t. s transito
aliquo freto. łstag¬
no ꝓrimos eiusdẽ¬
regionis locos abi¬
erunt. qͦ ⁊̃ pedestͤs
indigene ꝑueni¬
re potuerunt.

Expanded text:
Nota quia non in aliam maris ripam sine Jordanis navigio pervenerunt. Sed transito aliquo freto vel stagno, proximos ejusderegionis locos adierunt, quo etiam pedestres indigenae pervenire potuerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
noe aĩalia q̃ intꝰ
erãt foras mittebã¬
tur. ⁊ q̃ foriserant
intꝰ erũpebãt. sic
in eccła iudas dis¬
. cessit. latro acces¬
sit. Quãdiu rece¬
ditur a fide. nec
eccłe reqͥesẽ sine
merore. Rachel

Expanded text:
Noe animalia quae intus erant, foras mittebantur , et quae foris erant, intus erumpebant: sic in Ecclesia, Judas discessit , latro accessit. Quamdiu receditur a fide, nec Ecclesiae requies est, sine moerore. Rachel
Abbreviated transcription (Latin):
lus liga¬
domitꝰ
quem
⁊ doma¬
nt: po¬
pulus
gentil
am fi¬
dei cũ
uinclĩs
peccato¬
rũ suoꝵ.
stat in
liberta¬
tem ar¬
bitrii.
dubitat.
indeR

Expanded text:
lus ligadomitus, quem  domant, populus gentilis am fidei, cum vinculis peccatorum suorum stat: in libertate arbitrii dubitat inter
Abbreviated transcription (Latin):
mlti martires se ꝓpͥe
carius amictu exuẽ¬
tessimpliciorib uiã
suo sangͥne parant.
ut inoffensi ad suꝑnã
ciuitatẽ ad ꝗͣ duc iħc¬

Expanded text:
lti martyres se propriae carnis amictu exuentes, simplicioribus viam suo sanguine parant, ut inoffensi ad supernam civitatem, ad quam duci
Abbreviated transcription (Latin):
cũt ebreos deegip.¬
to.duoportant
ut semꝑ p̃positi cõ¬
rungant oꝑiscĩam.
duo mãdata d du¬
i duobe fontibus
abluant᷑. ⁊ abluãt.
⁊ duob ueccib ar¬
cam dñi portent.
⁊ int̾ duocherubĩ
dñm cognoscant.
sp̃u ⁊ m̃te psallẽtes

Expanded text:
cunt Hebraeos de Aegypto. Duo portant ut semper praepositi jungant operi scientiam. Duo mandata de dutabulis. Duobus fontibus abluantur et abluant, et duobus vectibus arcam Domini portent, et inter duo cherubim Dominum agnoscant; spiritu et mente psallentes
Abbreviated transcription (Latin):
nõ. lignũ primũ
bis lignũ ÷. exten
sio pͥme manꝰ ad
lignũ: mortẽ app̃¬
hendit. extensio¬
rat: ĩuenit. ligno¬

Expanded text:
no. Lignum primum, bis lignum est. sio primae manus ad lignum mortem apprehendit; extensiorat invenit. Ligno
Abbreviated transcription (Latin):
¶Mira stulticia.
filrũ dei argu
fiat in illis uer¬
bũ dei.
tis: Quare ergo
meos discipłos
arguitis. qui iꝰ¬
sa semoꝵ par¬
uipendt̃. ut
custodiant mã¬
data dĩ:¬

Expanded text:
Mira stultitia! Filium Dei arguufiat in illis Verbum Dei. tis, quare ergo meos discipulos arguitis, qui jussa seniorum parvipendunt, ut custodiant mandata D
Abbreviated transcription (Latin):
trus scd ioh̃m eodẽ
ardore m̃tis qͦ cet̾a.
sciebat.ii.qm phine¬
es puniendo sacͥlegoᷤ
m̃cedẽ iusticie ⁊ sa¬
c̃docii ꝑhennis ac¬
cepit. Lucas ait. qr
lã sanauit eã. Ipse
enĩ pietatis nunqͣm
obliuiscit᷑. hostes ⁊
suos uuln̾ari ñ padi¬
tur. Mistice ⁊̃ docẽs
eos qui in sue morti¬

Expanded text:
trus secundum Joannem eodem ardore mentis quo caetera. Sciebat enim quod Phinees puniendo sacrilegos, mercedem justitiae et sacerdotii perennis acceperat. Lucas ait: Quod lam et sanavit eam . Ipse enim pietatis nunquam obliviscitur, hostes etiam suos vulnerari non patitur. Mystice: Docens eos qui in suae morti
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ lacͥmis abluit.
⁊ ꝯfessione dñici a¬
moris trina funditꝰ
extirpaũ. recuꝑatio¬
in martirio labun¬
onis fugiendo p̃ue¬
ner̃t. candelã fugi¬
endi doc̾et eos. qui¬

Expanded text:
e lacrymis abluit, et confessione dominici amoris funditus exstirpavit, recuperatioin martyrio labunonis fugiendo praevenerant, cautelam fugiendi docent eos
Abbreviated transcription (Latin):
¶er̾. Qͥ dormit: nõ
corꝑa. s fantasias
cħ habet dehis que
uid̾at. sic ft̃ quos m̃¬
di amor rapit ĩ ui¬
ta. deserit post uitã.

Expanded text:
ERON. Qui dormit, non corpora, sed phantasias il habet de his quae viderat. Sic sunt quos mundi amor rapit in vita, deserit post vitam.
Abbreviated transcription (Latin):
¶B. Dũ ad pu¬
ellã sanandam
uadit: atͣba
cõpͥmit᷑. qr ui
deis salutismo¬
nita p̃bens. qͥbꝰ
tiam erg̃et.
noxia carna¬
etudine gͣua-¬
tus ẽ.¬
mino curata:
fluru polluta.¬

Expanded text:
. Dum ad puellam sanandam vadit, a turba comprimitur: quia Judaeis salutis monita praebens, quibus tiam erigeret, noxia carnaetudine gravatus emino curata, onum polluta
Abbreviated transcription (Latin):
carnationẽ iħ̃u.
se hũilians roga
ꝓ filia. Ꝙ sibi iu¬
łut ⁊ alios uiuere
fac̃. Abrahaor
moises ⁊ samu¬
el rogãt ꝓplebe

Expanded text:
carnationem Jesu se humilians, rogat pro filia. Qui sibi vivit, alios vivere facit. Abraham et Moyses et Samuel rogant pro plebe
Abbreviated transcription (Latin):
tm̃ ualuit᷑ aliẽa.
ut hõ int̾ius ⁊ ex¬
t̾iussanatus: re¬
pente exurg̃et.
alioꝵ q m̾itis sua
ei relaxarentur
errata.
sis affliguntur
hoĩes molestiis
carnis. aut ꝓpt̃
m̾ta augenda
tatẽ conseruai¬
dã. ut paulus
ab angło satha¬
ne. aut ob pecc̃a
rigenda. ut ma¬
rta soror moisi.
qͥ nõ nisi dimis¬
sis pecc̃is potuit
curari. aut ad

Expanded text:
m valuit aliena: ut homo interius et exterius sanatus repente exsurgeret, aliorumque meritis sua ei relaxarentur errata.sis affliguntur homines molestiis carnis: aut propter merita augenda, tatem conservandam, ut Paulus ab angelo Satanae: aut ob peccatantelligenda, ut Maria soror Moysi, qui nisi dimissis peccatis potuit curari: aut ad
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ dupplis cogi¬
uatis m̃bris offẽ¬
dit᷑. quẽ portãt
diximꝰ uͥtites.
ad tegulas diui¬
nitatis ⁊ sapĩe
in domo caris
xp̃i patefactas.
regionẽ.

Expanded text:
 duplis cogiervatus membris, offendit: quem portant diximus virtutes, ad tegulas divinitatis, et sapientiae, in domo carnis Christi patefactas. regionem.
Abbreviated transcription (Latin):
O. Extͣ portã trũ¬
cabant᷑ capita dãp¬
natoꝵ. ⁊ caluarie
decollatoꝵ loca di¬
cunt᷑. ido ibi cruci¬
fixus ẽ dñs. ut ubi
erat area dap̃nato.¬
xilla martirũ. ⁊ qͦ¬

Expanded text:
. Extra portam truncabantur capita damnatorum, et calvariae decollatorum loca dicuntur. Ideo ibi crucifixus Dominus ut ubi erat area damnatoxilla martyrum. Et q
Abbreviated transcription (Latin):
peccau̾it moria¬
tur. ea tm̃ quã
nobis quid̃ mor¬
tua fuisse. s ei
obdormiuisse. ñ
incongrue dici
potest.

Expanded text:
peccaverit moriatur, ea tamen quam nobis quidem mortua fuisse, sed ei obdormisse non incongrue dici potest.
Abbreviated transcription (Latin):
qui fremit ut lro.
qui uolat ut aqͥ..
qͥ disc̾nit ut hõ. qͥ
ĩmolat ut sac̾doᷤ
ger qͥ feruet

Expanded text:
qui fremit, ut leo; qui volat, ut aquila; qui dicit, ut homo; qui immolat, ut sacerdos; ager; qui fervet
Abbreviated transcription (Latin):
niũ dm̃r fidele. qͥa
corias testiõnĩ indi¬
get. Quarto: iudi¬
diciis dĩ ꝯꝑta hm̃s.
is .ii. tuis timui. In
dicai̾umꝰ: radicab̃r
qualitatib sũt ti¬
mor. fides. spesica¬
ritas. Timore nã¬
q incipimꝰ. fide s̾¬
spe engim᷑. carita¬
te ꝯsumam. finis

Expanded text:
nium domini fidele ; quia carnis testimonium indiget. Quarto: Judiditis enim tuis timui . In dicabimus, judicabitur qualitatibus sunt, timor, fides, spes, charitas. Timore namque, incipimus, fide sespe erigimur, charitate consummamur. Finis
Abbreviated transcription (Latin):
data. dest monia.
exempla. In p̃cep¬
tis : iusticia. ĩ mã¬
datis: caritas. In
testimoniis: fides.
a malo. Mandata
ut hoc. Mandatũ

Expanded text:
data, testimonia, exempla. In praeceptis justitia, in mandatis charitas, in testimoniis fides, a malo . Mandata, ut hoc: Mandatum
Abbreviated transcription (Latin):
cendente pup¬
pĩ crucis ut sõp¬
nũ mortis caꝑet.
fluctus blasphe¬
mantiũ demoni¬
acis excitati ꝓ¬
cellis assurgnͣt.

Expanded text:
cendente puppim crucis, ut somnum mortis caperet, fluctus blasphemantium daemoniacis excitati procellis, assurgunt.
Abbreviated transcription (Latin):
Ĩ subsole. semper
dia. magnos ꝑ¬
cutiunt fulga
montes. Alni dis¬
ceudes cũ fide.
alii inuidente ᷤ
c̃ fastu ad eccłĩ

Expanded text:
 sub sole. Semper dia, magnos percutiunt fulgura montes. Alii dicentes cum fide: alii invidentes cum fastu, ad Ecclesiam
Abbreviated transcription (Latin):
it̃. Uor tuituris audita nr̃a. uinee florẽteᷤᷤ
odorẽ dedeĩt. Red spõsus de ũbra sub qͣdor¬
munt in n̾udie. Post tͥstia sabb̃a felix irradi¬
at dies. q̃ pͥmatum ĩ dieb tenet. luce pͥma

Expanded text:
a. Vineae florentes dederunt odorem. Redit sponsus de umbra, sub qua dormit in meridie. Post sabbata tristia felix irradiat dies, quae primatum in diebus tenet: luce prima
Abbreviated transcription (French):
colaphis: nũc
ceditur blasphe¬
miis falsoꝵ xp̃i¬
anoꝵ. qui con¬
sputus saliuis
infideliũ: nc̃
uesanis fideli¬
ũ oꝓpbriis ex¬
honorat᷑. ue

Expanded text:
alapis, et nunc caeditur blasphemiis falsorum Christianorum. Qui consumptus salivis infidelium, nunc vesanis fidelium opprobriis exhonoratur. VE
Abbreviated transcription (Latin):
qui se negat eiꝰ eẽ
dixit. negab̾ tedis¬
cipłm meũ. s me
negabis. Negauit
gͦ eũ: c̃se negauit
eius ẽe discipłm.¬

Expanded text:
qui se negat ejus esse dixit: Negabis te discipulum meum, sed me negabis. Negavit ergo eum cum se negavit ejus esse discip
Abbreviated transcription (Latin):
¶B. Iosephꝰ nar¬
tũ incastellõ
macheronta
adductũ ibi
cruncatum
eccłastica nar¬
rat historra.
in sebaste ur¬
be palestineq̃
dicta: quon¬
dã samaria.t¬

Expanded text:
. Josephus nartum, in castellum Macheronta adductum ibique truncatum. Ecclesiastica narrat historia, in Sebaste urbe Palaestinae, quae dicta est quondam Samaria.
Abbreviated transcription (Latin):
¶. Uetꝰ historia
narrat philippũ
maioris hodis
fuisse filiũ. ⁊ fra¬
trem hodis sub
quo passus ẽ dñs
herȯdiadem fi¬
arecha ortis si¬
multatib filiã
suam tulisse.⁊
ħodi inimico p¬
philippi ĩ dolorẽ
ipsiꝰ nuptiis co¬
pulasse. egisippꝰ¬

Expanded text:
. Vetus historia narrat Philippum majoris Herodis fuisse filium, et fratrem Herodis sub quo passus est Dominus, Herodiadem, fiAretham ortis simultatibus filiam suam tulisse, et Herodi inimico Philippi in dolorem ipsius nuptiis copulasse. Egesipp
Abbreviated transcription (Latin):
S hũba dñs respic̃. ⁊ alta aloii.s.¬
¶B̾. Neriues in¬
credulos peius
ꝯdẽpnaret fa
picit᷑. pauca
ibi uͥtutes fec̃
⁊ signa. ne pe¬
nitus excusabi¬
lessint. Mist̾.
in corꝑm sana¬

Expanded text:
s respicit, et alta a longe cetc. Ne cives incredulos pejus condemnaret facpicitur, paucas ibi virtutes fecit et signa, ne penitus excusabiles sint. Majora in corporum sana
Abbreviated transcription (Latin):
¶B̃. Gr̃as eg̃. ⁊ bñdixit.
lã ꝓximus passioni.
qͥ p̾enã aliene miqͥ¬
tatis suscipit. qͥ nicħ
dignũ passione egit.
ut ostendat qͣ equam

Expanded text:
. Gratias egit et benedixit jam proximus passioni, qui poenam alienae iniquitatis suscipit: qui nihil dignum passione egit: ut ostendat quam
Abbreviated transcription (Latin):
positꝰ. leuẽ co¬
scintillã suis
fomitib ĩflã-¬
mau̾it: ñ de¬
bemꝰ opinari
eũ qͦ cordis
occulta rima¬
rl. s ex corꝑis
habitu ⁊ gesti¬
b estimare.

Expanded text:
positus, levem coscintillam suis fomitibus inflammarit, non debemus opinari eum cordis quoque occulta rimari, sed ex corporis habitu, et gestibus aestimare
Abbreviated transcription (Latin):
re: demones ⁊ ꝑsecu¬
dores st̃. quib dicit.
tace. qñ cõpescit
dicta iniquoꝵ re¬
gũ. ut uoluerit. qr
nõ ÷ hõis ut diriga
g̃ssus suos. trãquil¬
litas magna: pax

Expanded text:
re, daemones et persecutores sunt: quibus dicit, tace: quando compescit edicta regum iniquorum, ut voluerit: quia non est hominis, ut dirigat gressus suos. Tranquillitas magna, pax
Abbreviated transcription (Latin):
¶Qͥ putant int̾ro¬
gationẽ saluato¬
ũs: ignorationẽ
ẽẽ. nõn dispensa¬
discant qd̃ potu¬
it scire cuiꝰ imago
ẽẽt. s int̾rogat᷑.
ut ad sermonẽ
eoꝵ cõpetenter
respondeat.

Expanded text:
 putant interrogationem Salvatoris ignorationem esse, non dispensadiscant, quod potuit scire cujus imago esset. Sed interrogat, ut ad sermonem eorum competenter respondeat.
Abbreviated transcription (Latin):
etus manet: dũ suꝑ¬
boꝵ decestat᷑ am̃tiã.
tiferã eccłe celsitudi¬
nẽ sig̾cat. mons ille
ñ infructuosas ar-¬
bores ht̃. s oliueta
gignit. quib lum̃¬

Expanded text:
etus manet: dum superborum detestatur amentiam. tiferam Ecclesiae celsitudinem significat: mons ille non infructuosas arbores, sed oliveta gignit, quibus lum
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. ut padefacta ꝑ or¬
ip̃m tẽplũ cũ cerimo¬
niis tolleret᷑. Ne for¬
te aliqͥs paruulꝰ ad¬
huc ac lactens ĩ fide.
siuid̾et man̾e illa
stituta. admirãdo
scm scłare. paulatĩ
ad iudaismũ rela¬
bet᷑. Aufert᷑ gͦ um¬
bra. ⁊ palmã tenet
u̾itas ꝑ orbẽ declara

Expanded text:
est, ut, patefacta per oripsum templum cum caeremoniis tolleretur: ne forte aliquis parvulus adhuc, ac lactens in fide, si videret manere illa stituta admirando sanctum saeculare, paulatim ad Judaismum relaberetur. Aufertur ergo umbra, et palmam tenet veritas per orbem
Abbreviated transcription (Latin):
¶Postquã ter¬
rem peniten¬
tia corrigend̃
docuit. securꝰ
ant timentes
s ultro eamuᷤ
obuiã. ut pas¬
suri gaudiũ
⁊ confidenti¬
am uideant.

Expanded text:
Postquam terrem poenitentia corrigendum docuit, securusant timentes, sed ultro eamus obviam, ut passuri gaudium et confidentiam videant.
Abbreviated transcription (Latin):
ritim moriẽtib adultim̃
⁊ ip̃a mũdana ꝯu̾satio
ctu bõi oꝑis trãseger̃t.
UIer̾.Mulier sterit nec re¬
nouissime moriens. sy
tiformi qͥ .uii. patriar¬
chas impleuit. qͥ nõ re-¬
liq̃runt ei sem̃ abrahe¬

Expanded text:
ritim morientibus ad ultimum et ipsa mundana conversatio ctu boni operis exegerunt. ex. Mulier sterilis non renovissime moriens: quitiformi, qui septem patriarchas implevit? Qui non reliquerunt semen ei Abrah
Abbreviated transcription (Latin):
¶. B. lucas. fecit
de.⁊ dñs libenter
ing̃ditur.⁊ in eiꝰ
recũbit affectu.
thei fides gẽtiũ.
q̃ relictis lucrisscłi
lium : de salu¬
tegentrũ iu-¬
designatur.
quib dicit᷑.
publicam ce
m̃etrices p̃ce¬
dent uos ĩ reg-¬

Expanded text:
. Lucas: Fecit te, et Dominus libenter ingreditur, et in ejus recumbit affectu. tthaei fides gentium: quae, relictis lucris saeclium, de salute gentium Juddesignatur, quibus dicitur: Publicani et meretrices praecedent vos in reg
Abbreviated transcription (Latin):
¶er. Eorietas felix. sa¬
qͣnto copiosiꝰ sumit᷑.
tanto sobrietatẽ m̃¬
tib donare dignat᷑.
⁊ iudas bibit. s ñ sa¬
turat᷑. nec sitĩ extin.¬
guit ignis et̾m. qr
indigne sumit mis¬
t̾ia xp̃i. hic macłã
in luna ostend̾r. que
nunꝗͣ delec. luna:
s asole c̾tis modis
quos sacrificiũ nul¬

Expanded text:
 Ebrietas felix, saquanto copiosius sumitur, tanto sobrietatem mentibus donare dignatur. Et Judas bibit, sed non saturatur, nec sitim exstinguit ignis aeterni, quia indigne sumit mysteria Christi. Hic macula in luna ostenditur: quae numquam deletur. Luna sed a sole certis modis quos sacrificium nul
Abbreviated transcription (Latin):
adheret
q hodie
petitio
sua. qͣm
tãto la¬
bore ĩpe¬
trarũt.
Data .Ni.
optione
sibi. pro
uatore ĩ¬
t̃fectorẽ
elegeit̃.
lutem ⁊
trocims¬

Expanded text:
Adhaeret que hodie petitio sua, quam toto labore impetraverunt. Data enim optione sibi, pro vatore interfectorem elegerunt. salutem et troci
Abbreviated transcription (Latin):
ginquo uene¬
r̾ant: ab ĩdig¬
nis offe̾nda e
¶Iñ sinebat. fu¬
turi iudicii exẽ¬
plũ p̃mitcit.
ab eccła repel-¬
lit. m ne ultra
ad eam turbã¬
dã iutrent. et̾¬
no uerbe com¬
pescet.

Expanded text:
ginquo venerunt ab indigenis offerenda emn sinebat. Futuri judicii exemplum praemittit, ab Ecclesia repellit: et ne ultra ad eam turbandam intrent aeterno verbere compescit.
Abbreviated transcription (Latin):
¶̃. Ant. Aradicibꝰ
arefacta ÷ ficus.
ut ostend̾etur
gens impia nõ
ad tp̃s. Eex parte
corripienda. ext̾¬
noꝵ incursib ⁊¬

Expanded text:
. A radicibus arefacta est ficus, ut ostenderetur gens impia non ad tempus, vel ex parte corripienda externorum incursib
Abbreviated transcription (Latin):
agnoscit
aridã ⁊ ab¬
scisam ra¬
dicẽ. cuisu¬
ccedit oli¬
ua pulcher¬
rima ⁊ fru¬
ccifera. uo¬
cata a do¬
mino. uñ

Expanded text:
agnoscit aridam, et abscissam radicem cui succedit oliva pulcherrima fructifera vocata a Domino. Unde
Abbreviated transcription (Latin):
sci sp̃c septiformi¬
gr̃a repleci. fiunt
enĩ sporte de iũco
⁊ palmaꝵ foliis.um¬
cus nascr̾ suꝑ aqͣs.
palma uiecorem
coronat. Sci quoq
ne ab humore et̃¬
nitatis arescant:
se collosant.⁊eter¬
ne retribõnis pal-¬
mã expectant.

Expanded text:
iformi repleti. Fiunt enim sportae de junco, et palmarum foliis. Juncus nascitur super aquas, palma victorem coronat. Sancti quoque ne ab humore aeternitatis arescant, se collocant, et aeternae retributionis palmam exspectant.
Abbreviated transcription (Latin):
eccłe. fragm̃ta
panũ: mistici ĩ¬
tellectus. pͥme
septĩane: piscicłi¬
sunt bñdicti. li
resurgens postu¬
lat. ⁊ piscẽ suppo¬
sitũ prumis. disci¬
plis incaptura
pisciũ porrexit.

Expanded text:
esiae. Fragmenta panum mystici intellectus primae septimanae sunt. Pisciculi benedicti: libresurgens postulat, et piscem superpositum prunis discipulis in captura piscium porrigit.
Abbreviated transcription (Latin):
.d. in quo septifor¬
mis sp̃c gr̃a pleniꝰ
creditur. ⁊ datur.
nec sunt panes or-¬
deacei. sicͥut illi .u.¬

Expanded text:
 in quo septiformis Spiritus gratia plenius creditur et datur. Nec sunt panes hordeacei, sicut illi qu
Abbreviated transcription (Latin):
¶B. Sic̃ ꝑ occasũ
solis mors: sic ꝑdi
lucłm resurrectio
ta luce abiit in de¬
sertũ gyntrũ. ⁊ in
fidelib orabat.
qr eoꝵ corda ad
or̃onem excita

Expanded text:
. Sicut per occasum solis mors, sic per diluculum resurrectio ta luce abiit in desertum gentium et in fidelibus orabat, quia eorum corda ad orationem excita
Abbreviated transcription (Latin):
I⁊ dat᷑ eis potestas ⁊ p̃¬
cepta docendi. ut
comitetur u̾bũ sunt
⁊ factũ. ⁊ c̃ ꝓmissis
ĩuisibilib uirtutes
misceant᷑. ⁊ sic c̃ un¬
firmitatẽ fidei iurtu¬
tecorroborant.
⁊̃ morant dñm discipo¬
lis dixisse. ut nec uir¬
gã ferrẽt. marcus.
ne qͥd tollent. nisi
uͥgã tm̃. s illirealit̾
uͥgã accipiunt. Mar¬
cus. ꝑ urgã: potesta¬
tẽ accipiendi necĩa.¬
⁊ a subditis ĩ¬
intelligit.

Expanded text:
 datur eis potestas praecepta docendi ut comitetur verbum simul et factum: et cum promissis invisibilibus virtutes misceantur, et sic cum unfirmitatem fidei virtute corroborant. memorant Dominum discipulis dixisse, ut nec virgam ferrent: Marcus ne quid tollerent nisi virgam. Sed illi realiter virgam accipiunt. Marcus per virgam potestatem accipiendi necessaa a subditis intelligit.
Abbreviated transcription (Latin):
¶Nota qd̃ loca
reb ꝯgruunt.
Inmonte orat.
trãsformatur.
discipłis archa¬
na sue maiesta¬
tis aꝑit. ĩ imo:
a turba excipr.
miseroꝵ fletu
pulsat᷑. Sursum
discipłis mist̾ia
regni reserat.
deorsũ: turbis
peccã infidelita¬
tis exꝓbrat.Sur

Expanded text:
Nota quod loca rebus congruunt. In monte orat, transformatur, discipulis arcana suae majestatis aperit, in imo a turba excipitur, miserorum fletu pulsatur. Sursum discipulis mysteria regni reserat, deorsum turbis peccata infidelitatis exprobrat. Sur
Abbreviated transcription (Latin):
nere. ⁊ disciplinam in se legis
carne intelligere naturam. Q
seminat post matħm. qui fr̃e¬
mitut leo. qui uolat ut aq̃ui¬
la. qui discernit ut hom̾o. qũi
imolat ut sacerdos. qui irri¬
gat ut flumen. qui florescit u
do. aquila est ascendendo¬
Ien. Quatuor sunt qualitates de

Expanded text:
nere, et disciplinam in se legis Domini intelligere naturam. Qui seminat post Matthaeum; qui fremit, ut leo; qui volat, ut aquila; qui dicit, ut homo; qui immolat, ut sacerdos; qui irrigat, ut flumen; qui florescit, ut eo surgendo, aquila est ascendendo. Quatuor sunt qualitates, de
Abbreviated transcription (Latin):
tione domini consumat.
serce inquo : ⁊indeos quilegem ⁊
ꝓpħas susteꝑant ad euangenum
iuitat: ⁊ gentiles qui euangeli
ca hereticos alt̾m sme altero reci¬
appinquabit reginum celonim.¬

Expanded text:
tione Domini consummat.serit, in quo et Judaeos qui legem et prophetas susceperant ad Evangelium invitat: et gentiles qui Evangeliuta haereticos alterum sine altero susciappropinquabit vobis regnum
Abbreviated transcription (Latin):
cepta. iuandata. destimonia.
exempła. In prccepeis iusticia.
In manclatis caritas. Intestimo¬
mis fides. In exeurplis ꝓfectio. pre¬
cepta ħi. In uꝰam gentiur̃ ue
abi. hoc est cliuerte amalo. Man
teĩ implere. testimoitia qͣ more
Ulnnes testimonium peribet de
me s hẽo testimonium maius

Expanded text:
cepta, mandata, testimonia, exempla. In praeceptis justitia, in mandatis charitas, in testimoniis fides, in exemplis perfectio. Praecepta hujusmodi: In viam gentium ne abieritis , hoc est, diverte a malo . Mandtem implere. Testimonia, quae in ore annes testimonium perhibet de me, sed habeo testimo
Abbreviated transcription (Latin):
lus clicitur ioh̾c. non socie¬
tate nature ut mentitur
ong̃mes. s officii dignitate
sicut et sac̾dotes de qutib
elicitur. labia sac̾dotis cu¬
stoctiunt sc̃iam. et legem¬
da requiruite exore ens
quia angelus domini ex¬
ertitumest

Expanded text:
lus dicitur Joannes non societate naturae, ut mentitur Origenes, sed officii dignitate: sicut et sacerdotes, de quibus dicitur: Labia sacerdotis custodiunt scientiam, et legem exquirunt ex ore ejus, quia angelus Domini exercituum est
Abbreviated transcription (Latin):
nitatẽ xp̃i pͥncipaliter ĩmorat.
Mareus in leoue qr agit de resur¬
rectione. lucas futulo ageus de
sacerdocio Iohes m aquila. scui¬
bens sacramenta dininitatis.
deuirgine natus. iutulus mim¬
molacione leo: iresurrectõe aqͥ¬

Expanded text:
nitatem Christi principaliter immoratur. Marcus in leone, quia agit de resurrectione. Lucas in vitulo, agens de sacerdotio. Joannes in aquila, scribens sacramenta Divinitatis. de virgine natus: vitulus in immolatione, leo in resurrectione, aq
Abbreviated transcription (Latin):
tueantur. In primo ca¬
none marcus cum ma¬
theo lucati comitatur ⁊
ioħe. in scd̃o cum matheo
et luca. in quarto cum

Expanded text:
tueantur animalia. In primo canone Marcus, cum Matthaeo, Lucaque comitatur et Joanne. In secundo, cum Matthaeo et Luca. In quarto, cum
Abbreviated transcription (Latin):
Mams cum primo p̃dicasset eu¬
angelium in uidea uolens tnͣ¬
sire ad gentes. pͥmus eusiuge¬
lium scpsit hebraice qd̾ fr̃iba
quib ibat ad memoriã reliqͥt.
sicut .N. necce fuit ad ifirma¬
cionẽ fidei eusingeliũ p̃dica¬

Expanded text:
s cum primo praedicasset Evangelium in Judaea, volens transire ad gentes, primus Evangelium scripsit Hebraice: quod fratribus a quibus ibat, ad memoriam reliquit. Sicut enim necesse fuit ad confirmationem fidei Evangeliu
Abbreviated transcription (Latin):
mori si acet̃ c̃ felle bͥb̾ent. ⁊ iõ milites secũ
acet̾ portau̾t ut ciciꝰ possẽt lib̾ari a custodia
si citiꝰ mor̾ent᷑ qͦs crucifi̾unt. potuit eẽ ꝙ uile
uinũ seꝯ tidant ad bibñd̾. ⁊ ex calors .q. ace¬
tũ fcm̃ ÷. Uñ ad notãdã cꝰ acredinẽ. aliꝰ eiͣ¬

Expanded text:
mori, si acetum cum felle biberent, et ideo milites acetum secum tulisse, ut citius possent liberari a custodia, si citius morerentur, quos crucifigerent. Potuit esse, quod vile vinum secum tulerant ad bibendum, et ex calore quasi acetu
Abbreviated transcription (Latin):
nꝑrethleem plorasse drẽt᷑
figura sacram̃ti inducitur
emendatur q̃ plorat sĩ tam
morte translatros ꝙͣ suppli¬
cio ꝑcmptos

Expanded text:
ethlehem plorasse diceretur figura sacramenti innuitur, commendatur, quae plorat non tam morte translatos, quam supplicio peremptos
Abbreviated transcription (Latin):
bethicem s adiacentia loca
uastauit nec ullam mĩas
uerat herodes fines cuuta¬
tis ita ⁊ p̾ ocuparet alium
mebat ne puer cui famula¬
bantur sỹdera ꝑaulo supra
formaret.

Expanded text:
Bethlehem, sed adjacentia loca vastavit; nec ullam miseriverat Herodes fines civitatis, ita et praeoccuparet alium mebat, ne puer cui famulabantur sidera, paulo supra formaret.
Abbreviated transcription (Latin):
Mocte tollit m egyptum qr
noctẽ ignorantie his aquui¬
b ip̃e tecessit reiquit in¬
credulis qñ redit noctis ñ
fit m̃tio qr infine mundi iu¬
dei fidem tanqmͣ xp̃m abe¬
gypto reu̾tentẽ suscipientes
illuminabuntui hic datur¬

Expanded text:
octe tulit in Aegyptum, quia nocte ignorantiae his a quibus ipse recessit reliquit incredulis. Quando redit, noctis non fit mentio, quia in fine mundi, Judaei fidem tanquam Christum ab Aegypto revertentem suscipientes illuminabuntur. In A
Abbreviated transcription (Latin):
Qm̃ cito xp̃c apparuit mũdo
incipit incum ꝑsecutio q̃ fi¬
dum infans q̃ruur infantes
occiduntur inquib forma
materii nascitur nͥ infa̾i¬
cia ecc̃e dedicatur

Expanded text:
m cito Christus apparuit mundo, incepit in eum pesecutio: quae fidum infans quaeritur, infantes occiduntur; in quibus forma martyrii nascitur, ubi infantia Ecclesiae dedicatur
Abbreviated transcription (Latin):
Ueri simile est ꝙ cum hetodi
nichil renunciatum eet ama¬
gis credidit illos fallaci stella
prũ inquisi toe deinde uul¬
gatis his q̃ intemplo fcã dcã¬
ne fuant se amagis sensit

Expanded text:
erisimile est, quod cum Herodi nihil renuntiatum esset a Magis, credidit illos fallaci stella pueri inquisitione. Deinde vulgatis his quae in templo facta dictave fuerant, se a Magis sensit
Abbreviated transcription (Latin):
t̾temom corporis hospicion
manin multi de beniamĩ¬
st̃ de tachel natus est benia¬
mim ad cuius sortẽ ñ ꝑtineo¬
ad bechieem s ad ctibum tm̃¬

Expanded text:
terreno corporis hospitio quia multi de Benjamsunt. De Rachel natus est Benjamin, ad cujus sortem non pertinet Bethlehem, sed ad tribum t
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ulisiatus auditus est usop
rama qui est locus uͣc gabaa
.xii. miliatio abethleem au¬
dita exaggerat ut yꝑbolice
tachel iam mortua iam do¬
lentis affectu. filios iam flere
dicatur. uñ ꝑ hoc detaideis hy¬
storia texttut ꝙ similis eet̃
abois claudi priori ppło uide¬
oꝵ futura uastatio s terius

Expanded text:
et ululatus auditus est usque Rama, qui est locus juxta Gabaa duodecimo milliario a Bethlehem. Audita. Exaggerat, ut hyperbolice Rachel jam mortua, dolentis affectu filios jam flere dicatur. Unde per hoc de Chaldaeis historia texitur quod similis esset ab eis cladi priori populo Judaeorum futura vas
Abbreviated transcription (Latin):
nes de reliquo autem operatus est dm̃: ⁊̃ adorauit ⁊ fecit scuptile. ⁊ curuatus ante ullud
edium aͣiis combussit igni. ⁊ de medio eius carnes coxit ⁊ comedit coxit pulmentum
⁊ satͣuratus est. ⁊ caicfactus est ⁊ dixit ua saiefactus sum udi focum eliquũ
aus: deum fecit ⁊ scultile sibi curuatur ante illud ⁊ adorat illud ⁊ obsecr
cens. libera me quia deus meus es tu nescietunt neq intellȩcerunt obtuli enim sunt
ne indeant. oculi eoꝵ. ⁊ ne intenigant corde suo nonretuttant incntt sua neq cog¬
nouiutt neq sentunt ut dicant medietatem combussi igne. ⁊ cori super carbones
eius panes. ⁊ com carnes: ⁊ comedi de reliquo ciis ydolum faciam antettumcum lis¬

Expanded text:
et curvatus est ante illud busit igni et de medio eius carnes comedit coxit pulmentum et saturatus est et calefactus est et dixit va calefactus sum vidi focum reliquum autem eius deum fecit sculptile sibi curvatur ante illud et adorat illud et obsecrat dicens libera me quia deus meus es tu nescierunt neque intellexerunt lutati enim sunt ne videant oculi eorum et ne intellegant corde suo nonnoscunt, neque sentiunt ut dicant: Medietatem ejus combussi igni, et coxi super carbones ejus panes, coxi carnes et comedi et de reliquo ejus idolum faciam? Ante truncum li
Abbreviated transcription (Latin):
Aptio oris ꝓfunditatem sigͣc
sactam̃ti qr̃ abyssum cũ thes
piens abeatitudine q̃ in mõ¬
te synai uetus .t. in lapidib
serius dedit intipiens a t̾rore

Expanded text:
tio oris profunditatem significat sacramenti. Quasi abyssum, quasi thesapiens a beatitudine qui in monte Sinai Vetus Testamentum in lapidibus servis dedit incipiens a terrore
Abbreviated transcription (Latin):
Lui languorem ⁊ infirmita¬
tan ñ furo magnum. cum post¬
ca morituri. s id̾o fcm̃ ut sic
crigerentur ad regnum. Mo¬
rałt instruens p̾dicatores ĩ
t̾rena subsidia subditis mi¬
nistrare. ⁊ sic ad regnum tra¬

Expanded text:
 languorem et infirmitatem non fuit magnum, cum postea morituri. Sed ideo factum, ut sic erigerentur ad regnum. Moraliter instruens praedicatores etiam terrena subsidia subditis ministrare, et sic ad regnum tra
Abbreviated transcription (Latin):
Ascendit ip̃e mons in mon¬
tem ut amora uirtutum
ciumina doceret ⁊ eccãm su¬
pra qm̃ sedet predicans pre¬
ceptum dñi sublimius eri¬
gendam ostenderet qm̃ ead̾
natura usq ad finem scłi
pionius etudiret apłos emi¬
nentius adducit ut amonte
prius suscipiant montes ꝑ¬

Expanded text:
Ascendit ipse mons in montem, ut altiora virtutum culmina doceret, et Ecclesiam supra quam sedet praedicans praeceptum Domini sublimius erigendam ostenderet quam eadem doctrina usque ad finem saeculi plenius erudiret. Apostolos praeeminentius abducit, ut a monte prius suscipiant montes
Abbreviated transcription (French):
Loaduitorib uocatis p̃dica¬
tioni insistit docens impigrũ
eẽ doctorem.
subditos predicans defuturis
uite ꝯtemplatui e pfectos.

Expanded text:
Coadjutoribus vocatis ptioni insistit, docens impigrum esse debere doctorem. subditos. Praedicans de futuris vitae contemplativae perfectis.
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ adducet magistratus qũasi¬
lutum. ⁊uelut plastes concuicans humum. Quis
annunciauit ab exordio ut sciamus ⁊ apͥncipiout

Expanded text:
 adducet magistratus quaslut plastes conculcans humum. Quis annuntiavit ab exordio, ut sciamus, et a principio,
Abbreviated transcription (Latin):
Uras maris mate in hoc loco locus genesarech
qui ⁊ ordanem influente efficcur iniuiꝰ lutore
est chaphatnaum theberias bethayda. ⁊ chorora¬
ỹm. in quib dñs maxime ꝯmoratus est. ⁊ sic ppłt
qui ambularat inte. in .li. Mag.¬

Expanded text:
a maris. Mare in hoc loco lacus Genezareth, qui Jordane influente efficitur. In cujus littore est Capharnaum, Tiberias, Bethsaida et Corozain, in quibus Dominus maxime commoratus est, et sic: Populus qui ambulabat in tenebris
Abbreviated transcription (Latin):
dum eẽ redemptũ naͥ
sciebat eum cłi filiũ
augꝰ dicitiohem igno¬
rasse hoc tm̃ utrum
sibi retineat .s. ium
baptizandi an alosu
oꝵ tribuat:¬

Expanded text:
dum esse redemptum, nam sciebat bat eum Filium Aug. dicit Joannem ignorasse hoc tantum utrum sibi retineat vim baptizandi, an alicui suorum tribuat
Abbreviated transcription (Latin):
Qd̾ iustus erat hoc est testi¬
monium sastitatis maris ut
qui seruat innocentẽ iustus
dicatur s ipius dum nollet
cam ꝓpalare ex ꝯscĩa castita¬
tis uistu ex timore pius scie¬
bat illam eẽ incuipabilem s
Uñ s quid esset ignorabat ⁊
lõ mediam elegit uiam effu¬
giendi utq innocentẽ ꝓderet
neq rei innocẽtem esentiendo
s reum facetet coram dco.

Expanded text:
d justus erat, hoc est testimonium castitatis Mariae, ut qui servat innocentem, justus dicatur: sed et pius dum nollet propalare, ex conscientia castitatis justus, ex timore pius. Sciebat illam esse inculpabilem: sed unde vel quid esset ignorabat: et ideo mediam elegit viam effugiendi, ut neque innocentem proderet, neque rei incognitae consentiendo se reum faceret coram Deo.
Abbreviated transcription (Latin):
ñ de spũ scõ sciełut eẽ cum posi¬
ca ut oubius deliberare dimi¬
ttere eam apłs aũt hoc addit
ne intm̃ surriperet suspectio
lictori.

Expanded text:
n de Spiritu sancto sciebat esse: cum postea ut dubius deliberaret dimittere eam, apostolus autem hoc addit ne interim surreperet suspicio lectori.
Abbreviated transcription (Latin):
Lonceperunt qui expectant aiycpm̃ q̃m enim
murto labore ꝑciairunt inim quitate suscipiet.
Qua aspidum. Ex oua fetus ex corde consilm
ex quo auttus. ora gͦ rumperunt dum corda itu¬
qua. l uenenosa consilia ubis ostenderunt diceti¬
Espis ad primam uocem ĩ cantantanciũ alte¬
ram aut̃ t̾re affigit. alteram cuida obturat ne
de apõ psalmo sumptum putante qui u̾sus medi¬

Expanded text:
 Qui exspectant Antichristum. Quem enim multo labore perquirunt in iniquitate suscipient. VERS. 5.-- Ova. Ex ovo fetus, ex corde consilium, ex quo actus. Ova ergo ruperunt, dum corda iniqua et venenosa consilia verbis ostenderunt, dicen. Aspidum. Aspis ad primam vocem incantatoris alteram aurem terrae infigit, alteram cauda obturat, nedecimo psalmo sumptum putant, qui versus in edi