comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Ama pus absentes michi peperit amicos Rõ Est id quidem
aliqũ uisum ut nõ solũ incogintos sed hosces quoꝙ faci¬
at amicos fecit in assinissam scipiom ut qui in õnt cartha:¬
quiẽsiũ equitatu primus esse ꝯfueuerat in dñi romanoꝵ equetatur
aduersur carthagme primus iesset neq hostes tm̃ ꝓprios sed p̃dones
quib publici oñii mortaliũ hostes sũt eid illi fame splendoe actraxit
qui adeum legitimo ine exilio habitante facto agñe uemiẽtes sic ut
prinio aspectu terribiles uiderẽtur ubi se suspectos ntelleperũt posit
nius atq aymis et dimissis sacellitibus in sueta mansuetudinem
induti soli p̃donũ principes accesserũt cũq seu mimẽ aliqd domũqs
eius et templum deuotissimũ uenerati dexta illa untorio sã mut
ostulis fatigata affixisq muneribus domas in linine qualia deoꝵ
ario affigi mos tunc erat quasi ingenti lucio aucti ꝙ uiru illiẽ core¬
spexissent et tamꝙͣ celesti uisione a lacres abierũt hoc illi uni

Expanded text:
ama presens absentes michi peperit amicos. Est id quidem aliquando visum, ut non solum incognitos sed hostes quoque fama faciat amicos. Fecit Masinissam Scipioni, ut qui in omni Carthaginensium equitatu primus esse consueverat, in omni Romanorum equitatu adversus Carthaginem primus esset; neque hostes tantum proprios, sed predones, qui publici omnium mortalium hostes sunt, eidem illi fame splendor attraxit, qui Linterni ad eum in exilio habitantem facto agmine venientes, sic ut primo aspectu terribiles viderentur; ubi se suspectos intellexerunt, positis minis atque armis et dimissis satellitibus, insuetam mansuetudinem induti, soli predonum principes accesserunt eumque ceu numen aliquod domumque eius ut templum devotissimum venerati, dextra illa victoriosa multis osculis fatigata affixisque muneribus domus in limine, qualia deorum aris affigi mos tunc erat, quasi ingenti lucro aucti quod virum illum conspexissent et tanquam celesti visione alacres abierunt. Hoc illi uni
Abbreviated transcription (Latin):
uerbis queritar que uis multrs ãĩis atq expermiẽt agnesietin uocca
nubis iont ut uoulgus uenis em̃i nõ ante queritur ꝙͣ probetur uei aĩ¬
aũp lopant aliorũ uerba certe nec propria sed eyperta cantas fides ꝙ¬
Sal dmitu michi de loizinquo fecit fama taͦ de te aliquad me lrroo
que spnarn tiu anau debitae te uã soquendo uel forsita mẽtienfo tili

Expanded text:
ueritur, qui vix multis annis atque experimentis agnoscitur. Voco autem amicum ut vulgus: verus enim non ante queritur quam probetur. Nec amicum probant aliorum verba certe nec propria, sed experta caritas fidesque. Amicum michi de longinquo fecit fama. De te aliquid mentiendo quispiam tibi amicum dedit; de te vera loquendo, vel forsitan mentiendo iti
Abbreviated transcription (Latin):
et hãc ip̃am miris laudibus celebrantem et multis in locꝭ
disputantem certis ex causis arcessendã manu mortem
uerior altera multoq me lior Ciceroniana sma qua et
tibi et piis omnibus retinẽdus est ammiꝰ in custodia cor
te deus is cuis est templũ hoc ome quod cospĩcis istis te
corporis custodiis liberauerit huc tibi aditus patoie nõ
potest et ad suña caue ne aut ullo umꝙͣ uite tedio ita
mortẽ cogites ut occupare illã tibi licitũ putes aut̾ ullo gau-¬

Expanded text:
et hanc ipsam miris laudibus celebrantem, et multis in locis et hanc ipsam miris laudibus celebrantem, et multis in locis disputantem, certis ex causis arcessendam manu mortem. Verior altera multoque melior nisi Ciceroniana sententia, qua “et tibm Deus, is cujus hoc templum est omne quod conspicis, istis te corporis custodiis liberaverit, huc tibi aditus patere non pmortem cogites, ut occupare illam tibi licitum putes, aut ullo gau
Abbreviated transcription (Latin):
Ra Ex p̃missis ortũ malũ quo nescio an uix
aluũ periculosius quiꝑpe molestissimũ ꝑ se dẽs¬
perationi quoq ꝯtiguũ atq ad illã uĩa est pro
quo nominatim instituta est es ur̃is in templis auxiliũ im¬
plorare felitĩ ammarũ que terrenis cediis uinculisq corpo¬
reis refolute celescibus per fouũtur gaudiis ac serentate
mentꝭ eterna Multa me undiq uite tedia circũdãt
ꝓpellenda tedia cogitationibus letis ac fpe bona et amitoꝵ
solatio et libroꝵ et delectatio ni honestarum alterna uale¬
tate atq exerciciis iocũ dis et mertie fuga sedin pͥmis patĩe¬
tia rerũ et longanimitate ĩuicta neq uel presentiũ odio
uel futuri de siderio nec metu demqs nec spe ulla anticiꝑã¬
dus uite finis quod stulti quid ac miseri fecerũt qui dũ
pauperiem uiteq tedia ac labores temporales fugutin et̾¬
nos incĩdũt Smne ciceronẽ nũm loqui mortem catonis huiꝰ
ultumi suis in libris officia libus excusãtem sine loqui senetã

Expanded text:
 Ex premissis ortum malum, quo nescio an vix aliud periculosius, quippe molestissimum per se, desperationi quoque contiguum, atque ad illam via est; pro quo nominatim institutum est vestris in templis auxilium implorare felicium animarum, que, terrenis tediis vinculisque corporeis resolute, celestibus perfruuntur gaudiis ac serenitate mentis eterna. Multa me undique vite tedia circundant. Propellenda tedia cogitationibus letis ac spe bona, et amicorum bona solatio, et librorum et delectationum honestarum alterna varietate atque exercitiis iucundis, et inertie fuga, sed in primis patientia rerum et longanimitate invicta; neque vel presentium odio, vel futuri desiderio, nec metu denique nec spe ulla anticipandus vite finis, quod stulti quidam ac miseri fecerunt, qui dum paupertatem viteque tedia ac labores temporales fugiunt, in eternos incidunt. Sine Ciceronem nostrum loqui, mortem Catonis huius ultimi, suis in libris officialibus excusantem; sine loqui Senecam,
Abbreviated transcription (Latin):
dam abeis. quia omes adulteri sunt. cetus puaricatorũ
et reliqua deinceps/ que cogitare ne dicã loqui horret ammꝰ
ta ꝓprie nr̃is hodis cõueniũt ppłis tam parũ ymo uero tam
nchil est fidei. Nichil ueri uspiã. nichil tuti nichil demq
uel humani cũ dicãtur homines et effigie sunt hũana ut
ra michi uel sola certe. uel maxima atq iustissima perto¬
lende solitudimis et dechinandarũ urbiũ tausa sit Quarti¬
E forte autem uetustatis reuerẽtia.l E¬

Expanded text:
dam ab eis, quia omnes adulteri sunt, cetus prevaricatorum» dam ab eis, quia omnes adulteri sunt, cetus prevaricatorum» et reliqua deinceps que cogitare, ne dicam loqui, horret animus, tam proprie nostris hodie conveniunt populis, tam parum, imo vero tam nichil est fidei, nichil veri uspiam, nichil tuti, nichil denique vel humani, cum dicantur homines et effigie sint humana: ut et michi vel sola, certe vel maxima atque iustissima, percolende solitudinis et declinandarum urbium causa sit. 4 Ne forte autem vetustatis reverentia
Abbreviated transcription (Latin):
aceronem sequutꝰ Augustinus ꝙ hec nr̃a que dr̃ uita mors
est uita demũ infi expertis incoginta. et ut habenti p̃amabilis
set superoptabilis no hñti quod no iguorabat iherenias idem
quo duce ad hec eiusdem uite precoma p̃missis accumłanda
peruemimꝰ dum in illa calamitate publeca pias simuil lacrĩas
et lacrimis opportunã solitudinẽ optabat. Quis dabit inquit
capiti meo aquã: et oculis meis fontem lacrimarũ: saensq
fontem hũt non in urbibus aut in turbis intidũ scaturire sub¬
sequutꝰ adiuxit. Quis dabit michib in solitudine diuersorũ
matorum. Cogitatu ꝑfacile est. quid nobis expediat quãdo uir
ubilibet deo proximiꝰ. deo plenus ad honestũ illud seq dignũ
officiũ. hic est ad lugendum interstõs ppłi sui quasi unã sine
altera non speraret. fil utrãq poscebat. solitudinẽ et pietate
ubi illud minime negligendũ rear qd cũ in solitudine diuerso-¬
rũ optasset addidit. et derelin quã inquit ppłm meũ et rece.¬

Expanded text:
cutus Augustinus, quod hec nostra que dicitur vita mors est. Vita demum nisi expertis incognita et ut habenti peramabilis, sic superoptabilis non habenti. Quod non ignorabat Ieremias idem, quo duce ad hec eiusdem vite preconia premissis accumulanda pervenimus, dum in illa calamitate publica pias simul lacrimas et lacrimis oportunam solitudinem exoptabat. «Quid dabit» inquit «capiti meo aquam et oculis meis fontem lacrimarum?». Sciensque fontem hunc non in urbibus aut in turbis nitidum scaturire, subsecutus adiunxit: «Quis dabit michi in solitudine diversorium viatorum?». Cogitatu perfacile est quid nobis expediat, quando vir ubilibet Deo proximus, Deo plenus, ad honestum illud seque dignum officium, hoc est ad lugendum interfectos populi sui, quasi unam sine altera non speraret, simul utranque poscebat solitudinem et pietatem. Ubi illud minime negligendum rear quod, cum in solitudine diversorium optasset, addidit: «Et derelinquam» inquit «populum meum et rece
Abbreviated transcription (Latin):
licit Quis em̃ inter magna pericula magnaq premia
consopitur ubi ad ista respexeris redibit uigorad anñ fr
get sompnus ab oculis cogitant quãtũ nnc̃ etia sũpee
impeefecti quãtũ transierit otiosi quod qr nõ fit longas
etates mutiles effluxisse conspeximꝰ et senes actomitos
sumus Ciiꝯ mali precipua causa est torpor iste quẽ que¬
reris abigendus in tempore stmulis indistrie freno pro¬
uidentie ne tĩctando ad ingloriũ fine cũ multitudinẽ
eapiaris

Expanded text:
licit. Quis enim inter magna pericula, magnaque premia licit. Quis enim inter magna pericula, magnaque premia consopitur? ubi ad ista respexeris, redibit vigor ad animum, fugiet somnus ab oculis, cogitantis quantum nunc etiam superet imperfecti, quantum transierit otiosi; quod quia non fit, longas etates inutiles effluxisse conspicimus et senes attonitos sumus.” Cuius mali precipua causa est torpor iste, quem quereris: abigendus in tempore, stimulis industrie, freno providentie, ne cunctando ad inglorium finem, cum multitudine, rapiaris.
Abbreviated transcription (Latin):
Orpeo in agendis Ra. Quis miret ͬ si post qule
studiũ pregoanatũq corpusculũ annmi torpor
obrepat Co. Amini aeggrauor torpore t Copor
hit ex imperfecta uolũtate oritur mox ut bonũ bene uellre¬
peris ardor erit atq impetus qui cũ ad multa sit pessinꝰ
est optimꝰ ad uirtutem do Torpeo et ad bona operalentus
assurgo ee Ro Est torpoe quide animiim situs nec minus
ardor quida gñosa ꝑs aĩe sed et hic ardor accenditur et ille
torpor excutitur fuga temporis intellca que t̾ata est ut
uix metiri ꝙͣuis celer ammus possit et sp̃e uirtutis ad¬
amata que talis est ut si corporeis oculis cerm posset qd.
uult plato mirũ sui amorem ꝑctura esset huic te amor
ergo illinc metus excitet utraq res in sompiis neꝙ qui
amat em̃ neq qui metuit corpore solet et tanien hot ip¬
sum ne torpor soporq nos noxius premat ad diuinas
laudes surgentes nocte precamini nõ est sompno locut
aut mertie ubi uos huic mors territat huit honestas al¬

Expanded text:
orpeo in agendis. Quis miretur, si post gule studium pregravatumque corpusculum, animi torpor obrepat? Animi aggravor torpore. Torpor hic ex imperfecta voluntate oritur; mox ut bonum velle ceperis, ardor erit atque impetus, qui cum ad multa sit pessimus, est optimus ad virtutem. Torpeo et ad bona opera lentus assurgo. Est torpor quidem animis insitus, nec minus ardor quidam generosa pars anime; sed et hic ardor accenditur, et ille torpor excutitur, fuga temporis intellecta que tanta est, ut vix metiri eam quamvis celer animus possit, et specie virtutis adamata que talis est, ut si corporeis oculis cerni posset, quod vult Plato, mirum sui amorem paritura esset. Hinc te amor igitur, illinc metus excitet, utraque res insomnis; neque qui amat enim, neque qui metuit torpere solet; et tamen hoc ipsum, ne torpor soporque vos noxius premat, ad divinas laudes surgentes nocte precamini. Non est somno locus aut inertie, ubi vos hinc mors territat, hinc honestas al
Abbreviated transcription (Latin):
lũ fere aĩal sic in laqueos ruit ut nõ aliquod dulcẽ p̃sentiat
Prospere nauigaui Et sacrilegi prospere nauigãt et uiri¬
pergis infeliciter nauigabis De uotiua portus apprehensigẽ

Expanded text:
lum fere animal sic in laqueos ruit, ut non aliquid dulce presentiat. lum fere animal sic in laqueos ruit, ut non aliquid dulce presentiat. Prospere navigavi. Et sacrilegi prospere navigant et virede michi: si pergis, infeliciter navigabis. 88 DE VOTIVA PORTUS APPREHENSI
Abbreviated transcription (Latin):
Aiugatione utor prospera Sentio neptunus tibi te
dit Tranquillum michi prebet mare infidiosa
ir̃aquillitas utq ita dixerim esca naufragii si semper
turbidum esset mare nullꝰ hõni nauigaret ntare mahi blã¬
dũ et suaus est Euspecta suauitas predonũ blanditie mine
sut hec faties maris repente mutabitus esse aliud putes mõ¬
stroq gelidus queras ubi est equor illũd quod laudaba unde uo
hñ tam multi tãq horribiles aquaꝵ montes unde hic pendetiũ
frenutus procellarũ ⁊ minacibus spumis surgentes fluctus in
nubila nescuit nnisi experti quĩd est mare et ꝙͣ ferox belua quid
fidei minus ue ꝯstantie nullius rei trafsormatio eam crebra tã
tam periculo sa tant perieulosa tam subita nnchil denq seu
mollius dum iacet seu dũ surgit iicius placidũ nun
cquor ĩmotũq est Terre ip̃e subsidũt dehiscũt tu pelago
tribius ut ꝯsistat simulatus torpor noli fidere sepe fortuna rẽtẽ¬
tare de me demẽtia est Nunc saltẽ placde namgaui Nul¬

Expanded text:
igatione utor prospera. Sentio: Neptunus tibi laqueos tendit. Tranquillum se michi prebet mare. Insidiosa tranquillitas utque ita dixerim, esca naufragii. Si semper turbidum mare, nullus hominum navigaret. Mare michi blandum et suave est. Suspecta suavitas, predonum blanditie mine sunt: hec facies maris repente mutabitur; esse aliud putes monstroque gelidus queras: “Ubi est equor illud quod laudabam?” Unde vero hi tam multi tamque horribiles aquarum montes, unde hic pendentium fremitus procellarum et minacibus spumis surgentes fluctus in nubila? Nesciunt nisi experti, quid est mare et quam ferox belua quidvfidei minusve constantie, nullius rei transformatio tam crebra, tam periculosa, tam subita; nichil denique seu mollius dum iacet seu dum surgit immitius. Placidum nunc equor immotumque est. Terre ipse subsidunt dehiscuntque: tu pelago tribuis ut consistat simulatus torpor! Noli fidere: sepe fortunam retentare dementia est. Nunc saltem placide navigavi. Nul
Abbreviated transcription (Latin):
los uirguiũ celi ac terre decus sacra et meffabilis
uirgo maria saluatoris nri mater a quo quid
pro ña salute pretentis que ille suxit uberibus intercedas
quatemes longe fugatis tempestatibus atq ignibus horri¬
fuu plua de mibibꝰ salutaris hominibus ne ammiãtibꝰ¬
nec aũitibus ne satis notitura nec arboribus cum pace desi¬
liat nobisꝙ tuis precibus a presenti metu et ab impremedi¬
tante at rapide mortis discrimime liberatis terris uotiua qͥes
celo tranquilla redeat screnitas per eũdẽ xp̃m dominũ nr̃m¬

Expanded text:
los virginum, celi ac terra decus, sacra et ineffabilis Virgo Maria, Salvatoris nostri mater, a qua quicostra salute materne pretentisque ille sumpsit uberibus intercedas quatenus longe fugatis tempestatibus atque ignibus orrificis, pluviam de nubibus salutaris hominibus nec animantibus nec satis nocitura nec arboribus cum pace desileat, nobisque tuis precibus a presenti metu et ab impremeditate ac rapide mortis discrimine liberatis... votiva quies celo tranquilla redeat serenitas, per eundem etc. Or
Abbreviated transcription (Latin):
m̃a quãq familiam suo iure familiaxius srandere et ciuiq
suas uomicas domi esse uel ignotas uicinie uel neglex¬
tas nec fratrũ nepõtũq deerãt exempla Illa ꝑo sui
quorum quo ꝓpior et gyamor uideri pudor solet om una
est regla alteuius quisquis ille sit maculas inuitõ alteri
nec affigi posse nec herere. De infanna Capitulũ ⁊ e

Expanded text:
mam quanque familiam suo iure familiarius scandere, et cuique mam quanque familiam suo iure familiarius scandere, et cuique suas vomicas domi esse, vel ignotas vicinie vel neglectas, nec fratrum nepotumque deerant exempla. Illa posui, quorum quo propior eo gravior videri pudor solet; omnium una est regula: alterius, quisquis ille sit, maculas, invito alteri nec affigi posse nec herere. 25 DE INFAMIA Mea pre
Abbreviated transcription (Latin):
tam fatile pelli nequent uror probris Ra . Quoru que so ia
parentũ castigatio fihis nullo iuire permissa est inde tibi igr̃
nchil infanne quin potius ⁊co ũditio quasi quid fulgor eo
tenebris nasci potest Niami cu uirtut / ꝓpau difficultas
sit multo difficilius est obscuris ꝙͣ p̃claris ducibus rccm̃
iter tenusse Em uxoris quid hic uo̾ te agere oporteat et
quorũ pio remedio meminisse paulo sup monui di na¬
taꝵ refpice qui uiri quos filios habuere fabius maxinug.
aic scipiõ affricanus et pompeius magnus Non em̃ impe¬
ͥ atq opum sed etat, et glorie sequõr ordine quẽ aut ues¬
pasianus ulcnniũ aut auxelius antominus uiicũ aut seue¬
tus pomnũ quos in gñe alio hortensius ac cicero. Qu̾ã
pastreno filiam augustus cesax aut quẽ filiũ gernranicꝰ
magna de luce magnas tenebras uidebis et intelliges
hoc procul in fortumũ nefꝭ nesciõ quid onde sed in maxi¬

Expanded text:
tam facile pelli nequeunt uror probris. Quorum, queso? Iam tam facile pelli nequeunt uror probris. Quorum, queso? Iam parentum castigatio filiis nullo iure permissa est, inde tibi igitur nichil infamie; quin potius recto iudicio, quasi quidam fulgor ex tenebris nasci potest. Nam cum virtutis proprium difficultas sit, multo difficilius est obscuris, quam claris ducibus rectum iter tenuisse. Sin uxoris, quid hic vero te agere oporteat, et quorum pro remedio meminisse, paulo supra monui. Si natorum, respice qui viri, quos filios habuere: Fabius Maximus ac Scipio Africanus et Pompeius Magnus non enim imperii atque opum sed etatis et glorie sequor ordinem; quem aut Vespasianus ultimum, aut Aurelius Antoninus unicum, aut Severus primum; quos in genere alio Hortensius ac Cicero; quam postremo filiam Augustus Cesar, aut quem filium Germanicus. Magna de luce magnas tenebras videbis et intelliges hoc prolis infortunium, nescio quidem unde, sed in maxi
Abbreviated transcription (Latin):
opinio huane miferie radix ingens poue illã falsa fasce
leuaberis Do. Meorũ mriminibus infamorta ͦ Nego id quid
fieri posse s ut fateor p̃stat tamen aliens te flagicns
in fame esse ꝙ alios tuis multo est eñ grauius peccati
pondus ꝙͣ infanne ubi peccatum illit miseria uera est Cõ¬
cya aũt falsa infania uere mistrie nichil habet ut feli¬
citatꝭ melil falsa gloria pleberos licet aiõs illa pungat
hec mulceateoͬ. Meorũ in flmia nõ tangi nequeo ta Tan¬
gi piũ stermi miserum prom̃de dum reliquie spei fũt sũ¬
mostudio tuorũ fame atq tamẽ suscepte perturbatiomi tue
ꝯsule si spes om̃is abierit illis omissis sollicitũdinẽ atꝙ
angores deꝑonendos censeo na et in cassum nnti et tristi¬
tie materia aucuipari par dementra est Dõ. Seruilibus
probris notor Ra. Meritam patientie penã luis cũ dilu̾e̾
notam possis scelerum pulsis auctoribus dõ At meorũ qui

Expanded text:
opinio, humane miserie radix ingens. Pone illam, falso fasce opinio, humane miserie radix ingens. Pone illam, falso fasce levaberis. Meorum criminibus infamor. Nego id quidem fieri posse, sed, ut fatear, prestat tamen alienis te flagitiis infamem esse, quam alios tuis. Multo est enim gravius peccati pondus quam infamie: ubi peccatum, illic miseria vera est. Contra autem falsa infamia, vere miserie nichil habet, ut felicitatis nichil falsa gloria, plebeios licet animos, illa pungat, hec mulceat. Meorum infamia non tangi nequeo. Tangi pium, sterni miserum. Proinde, dum relique spei sunt, summo studio tuorum fame atque inde suscepte perturbationi tue consule. Si spes omnis abierit, illis omissis, sollicitudinem atque angores deponendos censeo. Nam et incassum niti, et tristitie materiam aucupari, par dementia est. Servilibus probris notor. Meritam patientie penam luis, cum diluere notam possis scelerum pulsis auctoribus. At meorum qui
Abbreviated transcription (Latin):
mõ et sic est aliem te commuis dolor attingere pot
nõ in fanna uera loquor falsa eñi ut fit duro dura¬
bilis nõ erit et infamiai et gloria ut longeua
sit tuo cu quidem ex agello am̃i ꝓpria uite falce messueris¬
do alieno eymre mestus sum Rae uedo ħcle estro autẽ tua le¬
tus innocentia nisi magis alieno tangeris ꝙͣ tuo nõ ut pa¬
temionii hereditas sic et fame est et si esset repudiari pos¬
set ouerosam et infame headitatem a dire nemo cogitur
nuĩt ut dixi nõm successio nulla est nulli agnationũ a
cognationũ grãdus hac in re seu tu clarũ tibi seu tu fuscũ
nom̃e optaueris a te illud nõ ab alio petendũ erit tiuis opꝰ
est merit quãdo quid alienis nec fedari potes nec ornori
Quid tabellionẽ aspitꝭ quid testantẽ quid amatissimo cla-¬
rissimoq seni tuo fidis seu quid horres obsturu net uerũ
decus inde nec dedecus nõ legatur fama sed queritur¬
Do᷑ Meorum grauor infamnia fa. Imo quid̃ tua te premit

Expanded text:
o et sic est alieni te criminis dolor attingere potest, non infamia. Verum loquor: falsa enim, ut sit dura, durabilis non erit; et infamiam et gloriam, ut longeva sit, tuo tu quidem ex agello animi propria vite falce messueris. Alieno crimine mestus sum. Credo hercle; esto autem tua letus innocentia, nisi magis alieno tangeris quam tuo. Non patrimonii hereditas sic et fame est, et, si esset, repudiari posset. Onerosam et infamem hereditatem adire nemo cogitur. Nunc, ut dixi, nominum successio nulla est; nulli agnationum aut cognationum gradus; hac in re, seu tu clarum tibi, seu tu fuscum nomen optaveris, a te illud non ab alio petendum erit, tuis opus est meritis. Est quando quidem alienis nec fedari potes nec ornari. Quid tabellionem aspicis, quid testantem? Quid amantissimo clarissimoque seni tuo fidis? Seu quid horres obscurum, nec verum decus inde nec dedecus? Non legatur fama sed queritur. Meorum gravor infamia. Immo quidem tua te premit
Abbreviated transcription (Latin):
sacri corporis mortuꝰ mortuos suscitasse nosatur. Quis p̃terci
hũc extimet otiosũ qui in ip̃o sedens otio conatus onmes absentiũ
et coctitatus acq consilia hostiũ quasi presens nouerat suis cuicta
denũtians. Quo cognto iussu regis sirie toto cretuuallatur exer¬
citu. legiones obsidentiũ se lingue soluis imperio in cecitatem cap¬
tiuitatemqz perductas uerbo etiam liberauit imperiosi otiosi sũt hec
et Iiolitudinis p̃potentis S fit siue penes ꝓpħãs ãtiquior rerũ gloria
quos uel etate uel merito primos constat. au ideo minor affrican
laus est ꝙ cũ aliquis in eodem in genere laudis antecesserit pre¬
sertim cũ ut michi certus uideor. nulla prorsus interuenente noti¬
tia. om̃is esset imitatio quã de rebus hũãnis laudem fameq par¬
ticulam deliberare atq discerpere solitam non nego profecto autẽ
quisqͥr in partem rerũ uenerit. dictũ illud. unde post tartũ inter¬

Expanded text:
sacri corporis mortuus mortuos suscitasse noscitur? Quis preterea sacri corporis mortuus mortuos suscitasse noscitur? Quis preterea hunc extimet otiosum, qui in ipso sedens otio, conatus omnes absentium et cogitatus atque consilia hostium quasi presens noverat, suis cunta denuntians? Quo cognito, iussu regis Syrie toto circumvallatus exercitu, legiones obsidentium se lingue solius imperio in cecitatem captivitatemque perductas verbo etiam liberavit. Imperiosi otii sunt hec et solitudinis prepotentis; sed sit sane penes prophetas antiquior rerum gloria, quos vel etate vel merito primos constat, an ideo minor Africani laus est, quod eum aliquis eodem in genere laudis antecesserit, presertim cum, ut michi certus videor, nulla prorsus interveniente notitia omnis cesset imitatio, quam de rebus humanis laudum fameque particulam delibare atque decerpere solitam non nego? Profecto autem, quisquis in partem rerum venerit, dictum illud unde post tantum inter
Abbreviated transcription (Latin):
et clamabat ad dinii et usq in celũ audiebatur alteruisq uix au¬
xilio fessas manꝰ attollens. unus tot preualidas manus hostiũ
unicebat quod sine es armate noit poterant legiones. quomõ solũ
putẽ helyam cũ quo deus ididem et angeli loquebantur. Aut
quõ otiosũ qui pluuie imperat et mulieri hospite famis interitũ
metuenti indeficientem farme ydriam. et in ex haustũ olei uas¬
culũ uerbo facit ingentiq insu fidei. defunctũ illi filiũ unũ red¬
didit Quõ solu dicam eius discipulũ helizeũ qui pauẽti hoste
puero mĩstro muisibiles aliis auxiliares currꝰ et equos atq aties
ostendit augelicas Quõ otiosũ qui filiũ hospite sinamiti ex
marito sene pollicitus dedit et reddidit natũ sez. et primis amiis
extinctu fuscitãs ut puer unꝰ ꝓphetice uel fidei uel potentie argue¬
mẽtũ esset. Quid magui autẽ si uiuẽs suscitat qui solo contactu

Expanded text:
et clamabat ad Dominum et usque in celum audiebatur, alteriusque vix auet clamabat ad Dominum et usque in celum audiebatur, alteriusque vix auxilio fessas manus attollens unus tot prevalidas manus hostium vincebat, quod sine eo armate non poterant legiones? Quomodo solum putem Heliam, cum quo Deus itidem et angeli loquebantur? aut quomodo otiosum, qui pluvie imperat, et mulieri hospite famis interitum metuenti indeficientem farine ydriam et inexhaustum olei vasculum verbo facit, ingentique nisu fidei defunctum illi filium vivum reddit? Quomodo solum dicam discipulum eius Heliseum, qui paventi hostem puero ministro invisibiles aliis auxiliares currus et equos atque acies ostendit angelicas? quomodo otiosum, qui filium hospite Sunamiti ex marito sene pollicitus et dedit et reddidit, natum scilicet et primis annis extinctum suscitans, ut puer unus prophetice vel fidei vel potentie argumentum esset? Quid magni autem si vivens suscitat, qui solo contactu
Abbreviated transcription (Latin):
manũ genus / ciuilibꝰ bellis uacet ip̃is in libris pugnãt. Ecce eñi
cicero offitiorũ tertio. hãc affricano laudem tribuit. ambrosuis in
officiis suis ubi cũ in multis tũ in noĩe ac nuimero librorũ cicero¬
nem sequitur ut aperte obuiet eodem libro. eademq libri parte hoc
est in ip̃o principio libri tercii eam laudem scipioni affricano ereptã
ad ꝓphãs dñu moysen et helyam atq helizeũ operosa intitur dispu¬
tatiõe trafferre quos fuisse uult ante affricanũ diu et in otio ne-¬
gotiosos et in solitudine comitatos non oblucter ambrosio. nã et
uera loqui illũ scio. et si nescir̃e multo ille potẽtius ꝙͣ ateronẽ p̃ło
fuisse suspicari ausim. qui nõ tantũ ip̃e secũ qd ip̃m sapientis
doctiq uiri est. sed cũ quo deus fatie ad fatiem loquebatur quas
amncꝰ cũ amico Qũo otiosum qui tacitus et mermis sedens

Expanded text:
manum genus civilibus bellis vacet, ipsis in libris pugnant. Ecce enim manum genus civilibus bellis vacet, ipsis in libris pugnant. Ecce enim Cicero Officiorum tertio hanc Africano laudem tribuit; Ambrosius in Officiis suis, ubi cum in multis, tum in nomine ac numero librorum Ciceronem sequitur, ut aperte obviet, eodem libro eademque libri parte, hoc est in ipso principio libri tertii, eam laudem Scipioni Africano ereptam ad prophetas domini Moysen et Heliam atque Heliseum operosa nititur disputatione transferre, quos fuisse vult ante Africanum diu et in otio negotiosos et in solitudine comitatos. Non obluctor Ambrosio; nam et vera loqui illum scio, et si nescirem, multo ille potentius quam Ciceronem Plato fuisse solum suspicari ausim, qui non tantum ipse secum, quod ipsum sapientis doctique viri est, sed cum quo Deus facie ad faciem loquebatur, quasi amicus cum amico? Quomodo otiosum, qui tacitus et inermis sedens
Abbreviated transcription (Latin):
lenitia popuilo foictore relictis. ome stipatorbus lateiũ fuorũ deposito ha¬
bitu truiphuli ut precupide restitutis in signibus dignitatũ solos otio¬
sos et humiliũ nestios curarũ per colles et littora uagari. et sepe cõ¬
culas lictoreosq lapillos/ int legere uarios candidulos ac ngellos. De/¬
mq quõd uerecunde ad modũ reuerenterq scriptũ apud ciceronẽ. ui¬
deo incredibiliter repueristere solitos cũ rus ex urbe tãꝙͣ e uniculis
euolassent. Red illam profecto solitũdinẽ cogitationes pulcherrime
sequerantur et n illo otio semper grande/ alequid gerebatur itaq ci¬
cero ip̃e. ubi suã luget ibidem affricani superioris solitudinẽ adimra
digna pouit, cato ne coetaneo. llus atq emulo teste fretꝰ nũꝙͣ se mĩꝰ
otiosũ ꝙ̃ cũ otiosus nec ñꝰ solũ ꝙͣ cũ solus esset Ciuiꝰ rei gloria
ambrosius mirũ dictu. cõciui suo temptat empere nec ubi uinꝙͣ ro¬

Expanded text:
letitia populo victore, relictis Rome stipatoribus laterum suorum, deposito habitu triumphali ac precupide restitutis insignibus dignitatum, solos, otiosos et humilium nescios curarum per colles et litora vagari, et sepe conculas litoreosque lapillos interlegere varios, candidulos ac nigellos. Denique, quod verecunde admodum reverenterque scriptum apud Ciceronem video, «incredibiliter repuerescere solitos, cum rus ex urbe tanquam e vinculis evolassent». Sed illam profecto solitudinem cogitationes pulcerrime sequebantur, et in illo otio semper grande aliquid gerebatur. Itaque Cicero ipse, ubi suam luget, ibidem Africani superioris solitudinem admiratdignam ponit, Catone coetaneo illius atque emulo teste fretus: nunquam se minus otiosum quam cum otiosus, nec minus solum quam cum solus esset. Cuius rei gloriam Ambrosius, mirum dictu, concivi suo tentat eripere; necubi unquam ro
Abbreviated transcription (Latin):
ciĩ inquit est Quid uos egeritis nullꝰ ignorat si per oĩa
ꝯtrariũ aginus abertare nõ possiniiꝰ O uerbũ dignũ
docti hominis ex ingenio ꝑ diĩssẽ tu ñc igitux in colle¬
ga tuo qͣriũ tibi statuas eemplar cui dissilis fieri uelis¬

Expanded text:
tii, inquit, est? Quid vos egeritis nullus ignorat: si per omnia tii, inquit, est? Quid vos egeritis nullus ignorat: si per omnia contrarium agimus, aberrare non possumus”. O verbum dignum docti hominis ex ingenio prodisse! Tu nunc igitur in collega tuo contrarium tibi statuas exemplar, cui dissimillimus fieri velis
Abbreviated transcription (Latin):
om̃es intelligãt illum tibi parem nomie rebus imparem
et quidꝙͣ bene gesseritis tuũ esse quĩdquĩd setus illus Do
Collega michi stultꝰ obtigit ac peruersus ra. Quedã per
ꝯtraxiũ discuntur selent ing̃ri cardiusculis discipulis
meptũ aliquod ꝓponere quod cũ respuerit discentis imperutt¬
ingemũ ad uera facilius retrahatur Redit ad memoriam
obscuri hominis clarũ uerbum Ance nõ magnũ tempus
cũ florentina ciuitas statum mutasset quod crebro mimis
ac libenter facit atq ad ymã plebem frena R. P. ptoue¬
nissẽt unus ex insolenti grege qui diu illa tenuerat et
mestus amiserat uicim mopis mechanici huilitatem
spernẽs Et tu inquit qui neq lr̃ãs noueris neq uniꝙͣ pa¬
tries fines excesseois uili semper artifitio uitam trahens
cũ poribus t̾uis qualiter hanc tantam et tam nobilem
urbem reges Ille autem nichil. motus et quid hic nego¬

Expanded text:
omnes intelligant, illum tibi parem nomine, rebus imparem, omnes intelligant, illum tibi parem nomine, rebus imparem, et quicquid bene gesseritis tuum esse, quicquid secus illius. Collega michi stultus obtigit ac perversus. Quedam per contrarium discuntur. Solet magistri tardiusculis discipulis ineptum aliquid proponere, quod cum respuerit discentis ingenium, ad vera facilius retrahatur. Redit ad memoriam obscuri hominis clarum verbum. Ante non magnum tempus, cum Florentia civitas statum mutasset quod crebro nimis ac libenter facit, atque ad imam plebem frena Reipublice pervenissent, unus ex insolenti grege, qui diu tenuerat illa, et mestus amiserat, vicini inopis mechanici humilitatem spernens: “Et tu, inquit, qui neque literas noveris, neque umquam patrios fines excesseris, vili semper artificio vitam trahens, cum paribus tuis qualiter hanc tantam et tam nobilem urbem reges?” Ille autem, nichil motus. “Et quid nego
Abbreviated transcription (Latin):
ronis emilio paulo mortẽ peperit at .l. furn et mnimcii ce¬
meritas I. furio camillo et Q. fabis maxims singular̃e
glorĩa que suit. Note sũt historie do᷑ͬ. Est michi collega pre¬
ceps et inꝯstand Esto tu constãs et mõdestus misꝙͣ uiocꝰ
clarior eminet ꝙͣ suo admota ꝯtrario Cuo nõ tu potius
illum regas ꝙͣ te ille precipitet Do. Est insolentissunꝰ colle¬
gata an tibi excidit ut ip̃i de quo nũc dixinus canullo toi¬
buni militũ ꝯͥsulari potestate quãdoq simul college impio
pares ultro se submisere habet hoc uirtus excellens pos¬
sessoribus suis auctem miratoribus reuerẽtiam ac pũdo¬
rem confert nullo melius mõ college insolentiã represse¬
ris ꝙ industria ac uirtute dic efficies ut illũ tibi pare
dici pudeas sicꝭ puduit minuciũ et euit se sponte subñciat
honesciore suffragio ꝙͣ si eum pplũs tibi subiec. sset aut̃

Expanded text:
ronis, Emilio Paulo mortem peperit, at Lucii Furii et Minucii teronis, Emilio Paulo mortem peperit, at Lucii Furii et Minucii temeritas, Marco Furio Camillo et Quinto Fabio Maximo singularem gloriam quesivit. Note sunt historie. Est michi collega preceps et incostans. Esto tu costans et modestus: nusquam virtus clarior eminet, quam suo admota contrario; cur non tu potius illum regas quam te ille precipitet? Est insolentissimus collega. An tibi excidit, ut ipsi de quo nunc diximus Camillo tribuni militum consulari potestate quinque simul college, imperio pares, ultro se submisere? Habet hoc virtus excellens: possessoribus suis auctoritatem, miratoribus reverentiam ac pudorem confert. Nullo melius modo college insolentiam represseris, quam industria ac virtute. Sic efficies ut illum tibi parem dici pudeat, sicut puduit Minucium, et aut te sponte subiciat honestiore suffragio, quam si eum tibi populo subiecisset, aut
Abbreviated transcription (Latin):
si libertati gͦ si glorie si saluti tue officit uirtut au¬
uilio compmenda est extitandus que aminꝰ et mõstra¬
dũ illi sepe paniciora esse ac lemora ptricula ꝙͣ pauores
obuersari sepe oculis falsas ymagines reruni terribi¬
liũ quibus ꝯsternati quidam sine ferro paratam sibi uie¬
toriam tradidere hosti non est em̃ falsus atq inanis
metus uero lentior sed to sepe ue hemẽtior quo pauẽte
maiora oñma sibi fingens eruor quoq p̃cpitat atꝙ ita¬
quod poeta idem ait male cucta ministrat impetus di
descendas tecũ erit qui contra te dimicet tui eñ ip̃ius
aduersus te melior pars rebellat Malus semper hos¬
pes amini pessimꝰ in bellum comes metus De belle
Tultum habeo et temerariũ collegam Ra. Est aliꝙͣ
cẽ fateor ut tuneas sed ex diuerso aliquid est ut
speres hoc eñ ut quibusd calamitatꝭ sic ahis
glorie prebuit maceyia Temeritas terẽii uay.¬

Expanded text:
si libertati igitur, si glorie, si saluti tue officit, virtutis ausi libertati igitur, si glorie, si saluti tue officit, virtutis auxilio comprimenda est, excitandusque animus, et monstrandum illi, sepe pauciora esse et leviora pericula quam pavores; obversari sepe oculis falsas imagines rerum terribilium, quibus consternati quidam, sine ferro paratam sibi victoriam tradidere hosti. Non est enim falsus atque inanis metus vero lentior sed eo sepe vehementior, quo paventem maiora omnia sibi fingens error quoque precipitat. Atque itaque Poeta idem ait: Male cuncta ministrat impetus. Si descendas, tecum erit qui contra te dimicet: tui enim ipsius adversus te melior pars rebellat. Malus semper hospes, animi pessimus in bellum comes, metus. 71 DE BELLI tultum habeo ac temerarium collegam. Est aliquid cause fateor, ut timeas, sed, ex diverso, aliquid est ut speres: hoc enim ut quibusdam calamitatis, sic aliis glorie prebuit materiam. Temeritas Terentii Var
Abbreviated transcription (Latin):
ro pacem quere Iue ualde unici enneo Ro Ti¬
mor modestus cautionẽ uehemens uo despe¬
rationẽ parit Quarũ altera mil in bello me¬
lius Altera penuis inthil in rebus om̃ibud Iagno pħii
quatior terrore Ra Quid bellantiũ tnuor mali ferat
atq extimore oriens mescicia flaminus ad transimẽnũ
crassus apũd carcas pompenis in cessaliã expertus ẽ
quebꝰ in hocis et sepe alibi uerũ poetitũ illũd appariut
pessimꝰ in dubiieaugur timorme Euẽtũ pugne mimis
horreo Raͦ differ interim dũ spes redit male pergitur
unde abstmnẽd mens terrorq dem̃ciat solet messe aĩs
p̃saga quedam uis cui obsta re fortassis nõ sit usque¬
quaq consiluĩ Non est exemploꝵ mĩs seu ueterlem
seu nouoꝵ clarissimis tribus uti sacis habui mein st̃a¬
tis pugne casu metuo Ratie Ex cute res tuas quas te me¬
lius nemo est qui nouerit inde ne non rei natura
uel uioiũ defectus sed p sagiũ sibi fingat ignauia
cui inchil usꝙͣ nõ formidolosum ac difficile est hec

Expanded text:
o. Pacem quere. Valde vinci metuo. Timor modestus cautionem, vehemens vero desperationem parit, quarum altera nil in bello melius, altera peius nil in rebus omnibus. Magno prelii quatior terrore. Quid bellantium timor mali ferat atque ex timore oriens mestitia, Flaminius ad Thrasumenum, Crassus apud Carras, Pompeius in Thessalia expertus est, quibus in locis, et sepe alibi verum Poeticum illud apparuerit: Pessimus in dubiis augur timor. Eventum pugne nimis horreo. Differ interim dum spes redit. Male pergitur, unde abstinendum mens terrorque denuntiant. Solet inesse animis presaga quedam vis, cui obstare fortassis non sit usquequaque consilium. Non est exemplorum numerus, seu veterum seu novorum, clarissimis tribus uti satis habui. Instantis pugne casum metuo. Excute res tuas, quas te melius nemo est qui noverit. Vide ne non rei natura, vel virium defectus, sed presagium sibi fingat ignavia: cui nichil usquam non formidolosum ac difficile est. Hec
Abbreviated transcription (Latin):
diuites fieri in operibus boms. facile tribuere cõicare thesaurisãe
sibi fundamentu bonũ in futurũ. ut apprehendat uerã uitaẽ Di¬
citur opes suas imiuis amantibꝰ et de illis sperantibꝰ et neq po¬
uentibꝰ deue in adiitoriũ suũ. dormierũt sompnũ suũ. et nchil
inuenerũt om̃es uiri diuitiarũ in manibꝰ suis. Ab increpatione
tua deus iacob dormitauerũt qui ascendelũt equos. tu terbilis
es et quis resistet tibi. Et illud eque terrificũ alterius ꝓpħe. Si
ealtatus fueuis ut aquila. et sy inter sidera posucris indũ tuũ
inde te detrahã dicit donniꝰ. Dicitur mediocritate nõ cõten¬
tis. Mendicitatem et diuitias ne dederis michi. fed tribue tan¬
tui uictui meo ncc̃ia. ne forte satiatus illitiar ad negandũ et
dicam quid est dominꝰ. et egestate cũ pulsus fuerim. et per¬
iurem nome dei mei. Et illid magnꝰ questus est pietas cum¬
patrentia sufficientia. nichil eñ intulimꝰ in hũc mũdũ. haud¬

Expanded text:
acile tribuere, comunicare, thesaurizare sibi fundamentum bonum in futurum, ut apprehendant veram vitam». Dicitur opes suas nimis amantibus et de illis sperantibus neque ponentibus «Deum adiutorem suum»: «Dormierunt somnum suum et nichil invenerunt omnes tua, Deus Iacob, dormitaverunt qui ascenderunt equos. Tu terribilis es, et quis resistet tibi?», et illud eque terrificum alterius prophete: «Si exaltatus fueris ut aquila, et si inter sidera posueris nidum tuum, inde te detraham, dicit Dominus». Dicitur mediocritate non contentis: «Mendicitatem et divitias ne dederis michi; tribue tantum victui meo necessaria, ne forte satiatus illiciar ad negandum et dicam: quis est Dominus? et egestate compulsus furer et periurem nomen Dei mei». Et illud: «Magnus est questus pietas cum sufficientia. Nichil enim intulimus in hu
Abbreviated transcription (Latin):
cũ helye uiuit dñs cui asto hõdie. ubi id cipco hodie / est appositũ
qr nõ computabat helyas preteritũ tempus. S tanꝙͣ cotidie in
certamĩẽ constitutꝰ talem se prebere cupiebat qualẽ sciebat dig
nũ dei conspectibꝰ. Tales et uos ergo spectatores ur̃is oculis ex hibite
futuri periculi prouidentes preteritorũ negotiorũ obliti et
miniemores meritorũ. et si qua etiã nũc a tergo uelitis nũdi
mũdi cura si que uel tenuis sibilaus aurte seculi blandimentis insequitur
induemini remedia scripturarũ in quibus conquirendis nõ laboro quomiã
prior nobis in illorũ conqui fitione laborauit augiestinꝰ. Dicitur et.
eni auaris. Nolite uobis condere thesauros. ubi tinea et rubigo extermi¬
nat/ et ubi fures effodĩt et furãtur. sed chezaurizate uobis ⁊. di¬

Expanded text:
cum Helie: «Vivit Dominus cui asto hodie», ubi idcirco «hodie esset appositum, cum Helie: «Vivit Dominus cui asto hodie», ubi idcirco «hodie esset appositum, quia non computabat Helias preteritum tempus, sed tanquam quotidie in certamine constitutus talem se prebere cupiebat, qualem sciebat Dei dignum esse conspectibus». Tales et vos igitur spectatoris vestri oculis exhibete, futuri periculi providentes, preteritorum et negotiorum obliti et immemores meritorum. Et siqua etiam nunc a tergo vellicans mundi cura, siqua vel tenuiter sibilans aura seculi blandientis insequitur, iuduimini remedia Scripturarum, in quibus conquirendis non laboro, quoniam prior nobis in illorum conquisitione laboravit Augustinus. «Dicitur enim» inquit «avaris: Nolite vobis condere thesauros, ubi tinea et rubigo exterminant et ubi fures effodiunt et furantur, sed thesaurizate thes
Abbreviated transcription (Latin):
catis omibꝰ que infelic̃e amma torquẽt opprimũtꝙ et intermiũt
inter cũcta ferianũ et uacate nõ solũ a noria recordatione preteriti
temporis que et absentes reuehit et extinctas suscitat passiones
sed ab omni quoq memoria precedentiũ meritorũ. Unde ne cõso¬
tiis mentibꝰ fidutie imixtus forpor obstrepat quin potius cũ apło
que retro sũt obliuistentes et ea uero que sut ‸ ex̃tendentes nosin¬
põs ad destinatũ persequimini brauiũ superne uocationis dec
in xpristo ihesu. Quodq in antomio laudatis in uobis explete
de quo scribitur Qui nec temporũ longitudinẽ laborũ merita
pensabũt. sed amore et famulatu spontaneo semper tãꝙͣ in
principis constitus aspectu ad profectũ diuini metus concitabat
Nouisq cupiens augere preterita. semper et mẽbrt̃e memora¬
cũ supra uerbũ illũd apłicũ ante oculos habebat. Et illud ꝓpheti¬

Expanded text:
catis omnibus, que infelicem animam torquent opprimuntque et interimunt. catis omnibus, que infelicem animam torquent opprimuntque et interimunt. Inter cunta feriamini et vacate, non solum a noxia recordatione preteriti temporis, que et absentes revehit et extinctas suscitat passiones, sed ab omni quoque memoria precedentium meritorum, unde bene consciis mentibus fiducie mixtus torpor obrepat, quin potius cum Apostolo «que retro sunt obliviscentes, ad ea vero que sunt priora extendentes vosmetipsos, ad destinatum persequimini, ad bravium superne vocationis Dei in Cristo Iesu», quodque in Antonio laudatis in vobis implete, de quo scribitur quod «nec temporum longitudine laborum merita pensabat, sed amore et famulatu spontaneo semper tanquam in principis constitutus aspectu ad profectum divini metus concitabat, novisque cupiens augere preterita», semper et memoratum supra verbum illud apostolicum ante oculos habebat et illud propheti
Abbreviated transcription (Latin):
aliis licet uerbis qualia prũ et catholicũ uirũ decent a strpulãte fir¬
mata cernitis. uhi certaminbꝰ delc̃atos alienandos a pace et sum¬
mis difficultatibꝰ implicandos intũctanter afferũt asseruit Qd
attendens. Quid amplius dicã frẽs. nisi quõd et sepe dictũ est et re¬
petendũ sepe uacate.¶ Et forte nũt ur̃m aliquis bone uolũtatis
sed nõ pariter doctus interroget. a quibꝰ rebris amice uacabiniꝰ neq
enĩ ab om̃bus uacare fas est xpristi militiã professos. meq ego uos
torporem. docco. sed otiũ idq religiosũ. uacate autẽ a superuatius
laboribꝰ que corpus et spĩ fatigant a concupĩa carnis ac libidie
que totũ fedant eneruãtq hominẽ. a concupĩa oculorũ que obtẽtu
scientie seducit ab ambitione seculi que uncis atꝙ compedibus al¬
ligat. as mnin utilibꝰ curis que corruũt abditis facibus. demq a pec¬

Expanded text:
 utcunque aliis licet verbis qualia pium et catholicum virum decent, astipulante fir utcunque aliis licet verbis qualia pium et catholicum virum decent, astipulante firmatam cernitis, ubi certaminibus delectatos alienandos a pace et summis difficultatibus implicandos incuntanter asseruit. Quod attendens, quid amplius dicam, fratres, nisi quod et sepe dictum est et repetendum sepius: «Vacate»? Et forte nostrum nunc aliquis bone voluntatis, sed non pariter doctus, interroget: A quibus rebus, amice, vacabimus? Neque enim ab omnibus rebus vacare fas est Cristi militiam professos, neque ego vos torporem doceo, sed otium idque religiosum. Vacate autem a supervacuis laboribus, qui corpus et spiritum fatigant, a concupiscentia carnis ac libidine, que totum fedant enervantque hominem, a concupiscentia oculorum, que obtentu scientie seducit, ab ambitione seculi, que uncis atque compedibus alligat, ab inutilibus curis, que cor urunt facibus abditis, denique a pec
Abbreviated transcription (Latin):
obitũ uł gaudiũ uł suppliciũ reseruari. Idq nõ solũ eis quibꝰm libͦ¬
sãpientie scriptum est ut sciantqz per que pectat quis perh᷑ et
torquetur. Sed potestis quoq dicere gentelibus persuasũ erat quãdo pres¬
tantissimꝰ corũ apnd inferos amatũ aiãs secretis callibus celat qͦs
cure. non ip̃a in morte relinquũt. et idem bellatorũ aĩas suis locis
ascribens, cũigyamineis palestris exercentes mẽbra luctantesq fa¬
ceret Ad postremũ ait Stant terre defixe haste passimq soluti. per
campũ pascũtur equi que gratia currũ armoruq fuit uiuis que
cura intentes. pascere equos eadem. sequit᷑ tellure repostos. Que
licet pro scribentis arbitrio ficta sint noy camen talia tantus ille uix
fingeret inisi opimone insita pro uarietate studiorũ huiꝰ uite aliũ
atq aliũ aminarũ statũ superesse pofst post mortem. S huic ma¬

Expanded text:
obitum vel gaudium vel supplitium reservari. Idque non solum obitum vel gaudium vel supplitium reservari. Idque non solum Sapientie scriptum est «ut sciant quia per que peccat quis per hec et torquetur», sed poetis quoque gentilibus persuasum erat, quando prestantissimus eorum apud inferos amantum animas secretis callibus celat, quos «cure non ipsa in morte relinquunt», et idem animas bellatorum suis locis ascribens cum in gramineis palestris exercentes membra luctantesque faceret ad postremum ait: Stant terre defixe haste passimque soluti per campum pascuntur equi. Que gratia currum armorumque fuit vivis, que cura nitentes pascere equos, eadem sequitur tellure repostos. Que licet pro scribentis arbitrio ficta sint, non tamen talia tantus ille vir fingeret nisi opinione insita pro varietate studiorum vite huius alium atque alium animarum statum superesse post mortem, sed his ma
Abbreviated transcription (Latin):
inuolutã et oppressam ligabũt. exgo hiis manus et pedes et mittẽt
in tenebras exteriores ibi erit ploratus et stridor dentiũ nõ quia
amãt ire ꝙͣ redire aut perueniye in longinqua mittendi sũt quĩ
caro sũt e spũs ambulans et non reuertens. L. det abaugustmo¬
carptim mutuatus
Ultis abstineo ne prope maior pars suscepti operis alie¬
na sit ꝙͣuis et longo studio multoq pretio temporis q̃sita:
aliena nõ debeãt uideri sed hee salutares ac magnifice
non singulorũ sed ut senece placet publite uoces sunt
ea sane que ad rem partinere uisa erant curiosiꝰ atq pro locis
inserui. Quibus onderem eos qui in hac uita precupĩde et super¬
uacuo laborarent in ea quoq uita quã expectamꝰ laboratõs in et¬
nũ inq in finem uicturos ut dicebam. ne qua fimẽdi labores spes
in morte sit et õmno quibus quisq dũ uiuit delc̃atur corũ sibi pͥ

Expanded text:
involutam et oppressam. Ligabuntur ergo his manus et pedes, et mittentur involutam et oppressam. Ligabuntur ergo his manus et pedes, et mittentur in tenebras exteriores, ibi erit ploratus et stridor dentium, non quia amant ire, quam redire, aut pervenire, in longinqua mittendi sunt, quoniam caro sunt, et spcarptim mutuatus multis abstineo, ne prope maior pars suscepti operis aliena sit, quamvis et longo studio multoque precio temporis quesita aliena non debeant videri et he salutares ac magnifice non singulorum, sed, ut Senece placet, «publice voces» sint. Ea sane que ad rem pertinere visa erant curiosius atque prolixius inserui, quibus ostenderem eos qui in hac vita precupide et supervacuo laborarent, in ea quoque vita quam expectamus laboraturos in eternum inque finem victuros, ut dicebam, nequa finiendi laboris spes in morte sit et omnino quibus quisque dum vivit delectatur eorum sibi post