comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
meũ ministri dĩ studiũ ad ꝑfectionẽ uenire ꝑmit¬
te. ut uos illius populũ mea allocutione & ministe¬
rio & monitionis instantia. adsynodalẽ possim re¬
uocare cõmunionẽ. Quia sicut dixi una quȩdã
inuobis est fides. & unus scdm̃ uos hereseos intel¬
lectus legisq preceptũ suis partib inunius uo-¬
luntatis propositũ tendit. Hoc ergo qđ uobis
int̾ alia contentione excitauit. qm̃ non attin&
ad cotius legis uirtutẽ. separationẽ quandã & sedi¬
rtionẽ in t̃uos ñ deb& efficere. Dico autẽ hȩc non¬
r tãquã cogens uos om̃ib modis. huic satis optime
& qualiscũq sit consentire quȩstioni. Potest enĩ
& honor concilii a uobis integer custodiri.
& una atq eadẽ om̃ib cõmunio conser¬
uari. lic& aliqua in uob particularit᷑
adinuicẽ pro paruo quodã contentio generetur.
qm̃ ñ om̃s inomib idẽ uolumꝰ. neq una in nobis

Expanded text:
meum, ministri Dei, studium ad perfectionem venire permitmeum, ministri Dei, studium ad perfectionem venire permittite; ut vos illius populum mea allocutione, et ministerio, et monitionis instantia, ad synodalem possim revocare communionem: quia, sicut dixi, una quaedam in vobis est fides, et unus secundum vos haereseos intellectus, legisque praeceptum suis partibus in unius voluntatis propositum tendit. Hoc ergo quod vobis inter alia contentionem excitavit, quoniam non attinet ad totius legis virtutem, separationem quamdam et seditionem inter vos non debet efficere. Dico autem haec non tanquam cogens vos omnibus modis huic satis optimae et qualiscunque sit, consentire quaestioni; potest enim et honor concilii a vobis integer custodiri, et una atque eadem omnibus communio conservari, licet aliqua in vobis particulariter ad invicem pro parvo quodam contentio generetur: quoniam non omnes in omnibus idem volumus, neque una in nobis
Abbreviated transcription (Latin):
cõmoneã. nostis &eiã ipsos philosophos. quia in
uno quidẽ dogmate cuncti consentiunt. Gũ
uero inquadam sententiȩ parte discordant.
lic& disciplinȩ uirtutt̃ separent᷑. tam̃ ad inui¬
cẽ corporis unitate conspirant. Qũ hȩc ita sint
quanto potius iustũ ÷ uos magnidĩ mi nistros.
inuoluntate religionis alterutris esse concordese
onsideremꝰ itaq ratione maiori & ampliori in¬
tellegentia cogitemus. si recte se habeat propt̾
parua & uana sermonũ certamina fr̃s fratribus
resultare. & honorẽ concilii ꝑtã impiã contenti¬
onẽ discerpere. dũ ad inuicẽ prosic paruis & ne¬
quaquã necessariis litigatis. Uulgaria sunt hec
& infantũ magis fatuitatib cõmodanda. quã sa¬
ꝯcrorũ inrorũ & pradentiũ intelligentiȩ consona
Recedamus ergo uoluntates a temptationib dia¬
abolicis. Magnuf nr̃ ds̃ saluator uniuersorũ. cõ¬
mune om̃ib lum̃ effulsit. Quiꝰ prouidentia. hoc

Expanded text:
commoneam, nostis etiam ipsos philosophos quia in commoneam, nostis etiam ipsos philosophos quia in uno quidem dogmate cuncti consentiunt; cum vero in quadam sententiae parte discordant, licet disciplinae virtute separentur, tamen ad invicem corporis unitate conspirant. Cum haec ita sint, quanto potius justum est vos, magni Dei ministros, in voluntate religionis alterutris esse concordes? Consideremus itaque ratione majori, et ampliori intelligentia cogitemus, si recte se habeat propter parva et vana sermonum certamina fratres fratribus resultare, et honorem concilii per vos impia contentione discerpere, dum ad invicem pro sic parvis et nequaquam necessariis litigatis. Vulgaria sunt haec et infantum fatuitatibus magis accommodanda, quam sacrorum virorum et prudentium intelligentiae consona. Recedamus ergo volentes a tentationibus diabolicis. Magnus Deus noster Salvator universorum commune omnibus lumen effulsit, cujus providentia hoc
Abbreviated transcription (Latin):
lapsus sui periculũ sustinebit. Ergo fugien¬
da sunt intalib multi loquia. ne forte infir¬
mati nr̃e naturȩ minime qđ proponitur
explicatur. mente discentiũ auditorũ protardio¬
re intellectu. ad ꝑfectã quȩstionis ꝓceptionẽ ꝑ¬
uenire non ualente. ad necessitatẽ blasphemiȩ
aut scismatis populus adducatur. Qua propt̃
& int̃rogationes incaute. & responsiones inproui-¬
de. ȩquã alt̾utris ueniã tribuant exutroq
Ton enĩ prosũmo legis mandoto apuduos occasio
certaminis inflãmata est. neq noua quȩdã prodi
religione heresis introducta. sed unã eandẽq qtiti¬
onẽ habetis. sicut &iã unũ cõirunionis signũ.
Uobis enĩ int̃ alterutros proparuulis & ualde modicis
contendentib causis. tantũ dĩ populũ quẽ ur̃is ora¬
tionib & prudentia conuenit gub̾nari. discorda¬
re nec dec& nec om̃mo fas esse credibile est. Vt
autẽ paruo quodã exemplo sapientiã urãm

Expanded text:
lapsus sui periculum sustinebit? Ergo fugienlapsus sui periculum sustinebit? Ergo fugienda sunt in talibus multiloquia, ne forte dum infirmitate nostrae naturae minime quod proponitur explicatur, mente discentium auditorum pro tardiori intellectu ad perfectam quaestionis perceptionem pervenire non valente, ad necessitatem blasphemiae, aut schismatis populus abducatur. Quapropter et interrogationes incautae, et responsiones improvidae aequam alterutris veniam tribuant ex utroque. Non enim pro summo legis mandato apud vos occasio certaminis inflammata est, neque nova quaedam pro Dei religione haeresis introducta; sed unam eamdemque rationem habetis, sicut etiam unum communionis signum. Vobis enim inter alterutros pro parvulis et valde modicis contendentibus causis, tantum Dei populum, quem vestris orationibus et prudentia convenit gubernari, discordare nec decet, nec omnino fas esse credibile est. Ut autem parvo quodam exemplo sapientiam vestram
Abbreviated transcription (Latin):
emergente. mysteria contempnunt᷑. Sẽs uero po¬
pulus inutraq diuisus. cõmunis corporis congruen¬
tia separatur. Ergo ut̃q ur̃m exęquo uolun¬
tatt̃ prebens in quo uos confamulus ur iuste mo-¬
u& oboediat. Hoc itaq neq requirere dignũ ÷
neq de talibus respondere querentib Huius modi
eñi quȩstiones. quȩ ñ cuiꝰdã legis necessitate pro¬
ponunt᷑. inutilis uacationis tempꝰ exqͥrt̃. E lic&
causa cuiꝰpiã naturalis exerticu fiant. tam̃ debe¬
mus cas intra sensũ claudere. &ñ prompte inpu¬
blica conciliabula deportare. nec om̃iũ auribus
inconsulte cõmittere. Quantꝰ enĩ est unꝰquisq
hominũ. ut possit ita magnarũ rerũ & ualde dif¬
ficiliũ uirtutẽ. aut adꝑfectũ inspicere. aut int̾¬
pretari digne Ac siquis hoc facere difficile
tunc possit. quantȩ porti populi suadebit. o¬
ut quis tantarũ quȩstionũ subtilitatos. extra

Expanded text:
emergente, mysteria contemnuntur. Sanctus vero poemergente, mysteria contemnuntur. Sanctus vero populus in utraque divisus est, communis corporis congruentia separatur. Ergo uterque vestrum ex aequo voluntatem praebens, in quo vos confamulus vester juste monet obediat. Hoc itaque neque requirere dignum est, neque de talibus respondere quaerentibus. Hujusmodi enim quaestiones, quae non cujusquam legis necessitate proponuntur, inutilis vacationis tempus exquirunt. Et licet causa cujuspiam naturalis exercitii fiant, tamen debemus eas intra sensum claudere, et non prompte in publica conciliabula deportare, nec omnium auribus inconsulte committere. Quantus enim est unusquisque hominum, ut possit ita magnarum rerum et valde difficilium virtutem aut ad perfectum inspicere, aut interpretari digne? Aut si quis hoc facere, difficile tamen, possit, quantae parti populi suadebit? Aut quis tantarum quaestionum subtilitates extra
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑuenir&. non mediocrit᷑ constantinꝰ impera¬
tor affligebatur. eo qđ religione nuꝑ inchoan¬
te crescere. multos xp̃ianitate dogmatũ dis
& alexandrũ. eisq scribens arguebat. qͥa cũ late¬
re potuiss& hec quȩstio eã deduxissent ad
mediũ. & uehementi studio contentionis mo¬
uissent. quȩ nec querenda erant. nec abinitio
cogitanda. aut cogitata potius taciturnitati
iure tradenda. Cum utiq ab alterutris ñ se¬
iungi potuissent. lic& exaliqua parte dog¬
matis dissonarent. Alexandro siquidẽ & ar¬
rio aliquando culpan.aliquando
posita: inuita constantini. Sor uates¬
ictor constantinꝰ maximꝰ pius alexandro & arno
Sidici tunc natã presentis quęstionis originẽ quar¬
uane cuiꝰdã questionis parte sentir&. Tuq o
arrii qđ neq principio cogitari debuerat. aut eo¬
itatũ taciturnitati tradi potius cõpetebat. illud
in prouide ꝓtinꝰ obiecisti. unde discordia int̾ uos

Expanded text:
perveniret, non mediocriter Constantinus imperaperveniret, non mediocriter Constantinus imperator affligebatur, eo quod religione nuper inchoante crescere, multos a Christianitate dogmatum discet Alexandrum, eisque scribens arguebat, quia cum latere potuisset haec quaestio, eam deduxissent ad medium, et vehementi studio contentionis movissent quae nec quaerenda erant, nec ab initio cogitanda, aut cogitata potius taciturnitati jure tradenda, cum utique ab alterutris non sejungi potuissent, licet ex aliqua parte dogmatis dissonarent. Alexandro siquidem et Ario, aliquando culpans, aliquando posita est in Vita Constantini. SOZOMEictor Constantinus Maximus, Pius, Alexandro et Ario. Didici tunc natam praesentis quaestionis originem, quanvanae cujusdam quaestionis parte sentiret. Tuque, o Ari, quod neque principio cogitari debuerat, cogitatum taciturnitati tradi potius competebat, illud improvide protinus objecisti, unde, discordia inter vos
Abbreviated transcription (Latin):
Cũ uero sȩpe supplicantes alexandro qui cir¬
c̃ã eusebiũ non declinassent. cũ tamquã iniuriã
passi malignabant᷑. & acriores ad roborandũ ar¬
ri dogma sunt facti. Conciliũq inbychinia
colligentes. scripserunt ep̃is uniuersis. ut tãqua
recteꝰ credentibus cõmunicarent arrianis. & age¬
rent ut alexander quoq cõmunicar& eis.
Dũq eorũ studiũ defeciss&. alexandro nequaquã
consentiente. legatione fungitur arrius apud
cosariȩ palestinȩ & patro filiũ scy topoleos pe¬
tens una cũ suis ut iuberetur cũ populo quicũ
cens consuetudinẽ in alex andria sic̃ &iã nc̃ ut
celebrarte. Tunc illi una cũ aliis ep̃is inpalestina
congregati. tale decretũ suꝑ petitionẽ arrii
protulerunt. iubentes collectas eos exercere
sicuti prius. lic& non subditos alexandro ponti¬
fici. & de precari semꝑ ut eiꝰ pacc & cõmunione
fruerent᷑. Cũq & iã inegypto multis concilus
celebratis heresis pullur&. ita ut usq ad regalia

Expanded text:
Cum vero saepe supplicantes Alexandro qui circa Eusebium erant, non inclinassent eum, tanquam injuriam passi malignabantur, et acriores ad roborandum Arii dogma sunt facti; conciliumque in Bithynia colligentes, scripserunt episcopis universis, ut tanquam recte credentibus communicarent Arianis, et agerent ut Alexander quoque communicaret eis. Dumque eorum studium defecisset, Alexandro non consentiente, legatione fungitur Arius apud Caesareae Palaestinae, et Patrophilum Scythopoleos: petens una cum suis ut juberetur cum populo qui cumm; esse dicens consuetudinem in Alexandria, sicut etiam nunc, ut celebraret. Tunc illi una cum aliis episcopis in Palaestina congregati, tale decretum super petitione Arii protulerunt, jubentes eos collectas exercere sicuti prius; esse tamen subditos Alexandro pontifici, et deprecari semper ut ejus pace et communione fruerentur. Cumque etiam in Aegypto multis conciliis celebratis, haeresis pullularet, ita ut usque ad regalia
Abbreviated transcription (Latin):
aut fundatũ non erit. Abinitio ingenitũ eũ dice¬
re. ostensionẽ quandã preb& quasi exsubstantia
pat̾na sit natꝰ. & habcat exeo ȩqualitatt̃ naturȩ
S cimꝰ enĩ qͥe non de eo solo genitũ dicit scriptura.
seđ &iã dedissimilibus ei natura ꝑ omĩa. Nam &
de hominibus ait. filios genui & exaltaui. ipsi uero
me spreuerunt. &iterũ. Dm̃ qui genuit te dere¬
liquisti. & mnalus quidã ait. Qui peperit guttas
roris. non naturã exnatura narrans. sed umuscuiꝰq
citaturȩ ex uoluntate natiuitatẽ. Nonenĩ cius
substantia sunt. sed omĩa uoluntate eius facta
sicuti facta sunt. ille siquidẽ ds̃ est. Hȩc autẽ
adsimilitudinẽ eius uerba similia futura scđm
spontaneũ motũ facta. & om̃ia quidem ꝑcũ a
dõ facta cuncta tamen ex dõ. quȩ ꝑcipiens &e ex¬
ponens scđm data tibi diuinitus grãm. scribere
dño meo alexandro festina. Confido enĩ quia

Expanded text:
aut fundatum non erit ab initio: ingenitum eum diceaut fundatum non erit ab initio: ingenitum eum dicere, ostensionem quamdam praebet, quasi ex paterna substantia sit natus, et habeat ex eo aequalitatem naturae. Scimus enim quod non de eo solo genitum dicit Scriptura, sed etiam de dissimilibus ei natura per omnia. Nam et de hominibus ait: Filios genui, et exaltavi; ipsi vero me spreverunt ; et iterum: Deum, qui te genuit, dereliquisti . Et alius quidam ait: Qui peperit guttas roris ; non naturam ex natura narrans, sed uniuscujusque creaturae ex ejus voluntate nativitatem. Non enim ex ejus substantia sunt, sed omnia voluntate ejus facta, sicuti facta sunt. Ille siquidem Deus est: haec autem ad similitudinem ejus verbo similia futura, secundum spontaneum motum facta. Et omnia quidem per eum a Deo facta, cuncta tamen ex Deo. Quae percipiens et exponens secundum datam tibi divinitus gratiam, scribere domino meo Alexandro festina. Confido enim quia
Abbreviated transcription (Latin):
sactũ. & uniuer sabilit̃ dicendũ ne quaquã cũ in¬
genita natura participantẽ. aut existentẽ ex
cius substantia. sed factũ ꝑfecte aliud natura atq
uirtute: quantũ attin& ad integrã similitudinẽ
affcctũ pocestatẽq factoris. factum scilica ineͣrabilit̃
quod & iã cogitatiom non solũ humanȩ. sed&iã que
ultra oñis homines est incõphensibile iudicamꝰ & credimꝰ
& hgc quidẽ ñ rationibus nr̃is obstricti. sed exseripeura
scã discentes. dicimus creatũ esse & fundatur & geni¬
tã substantia. & in conuertibili & ineffabili natura
similitudine factoris. sicut ipse dñs ait. Ds̃ creauit
me initio uiarũ suarũ inopera sua. & ante scła fun¬
dauit me. ante om̃is colles. genuit me. Siautẽ ex
eo hoc est abeo erat. quasi pars eius uel exfluxu
substantiȩ. ne quaquã creatus aut fundatus. c̾e
diceretur. Neq tũ hoc ignoras dñc uere. quia qđ
ex ingenito existit. creatũ iã abalio ant abeo

Expanded text:
universaliter dicendum, nequaquam cum ingenita natura participantem aut existentem ex ejus substantia, sed factum perfecte, aliud natura atque virtute, quantum attinet ad integram similitudinem, affectum potestatemque factoris, factum scilicet inenarrabiliter. Quod etiam cogitationi non solum humanae, sed etiam quae ultra omnes homines est, incomprehensibile judicamus et credimus. Et haec quidem non rationibus nostris obstricti, sed ex Scriptura sancta discentes, dicimus creatum esse, et fundatum, et genitum substantia, et inconvertibili et ineffabili natura, similitudine factoris, sicut ipse Dominus ait: Dominus creavit me in initio viarum suarum, in opera sua, et ante saecula fundavit me, ante omnes colles genuit me . Si autem ex eo, hoc est ab eo erat, quasi pars ejus vel ex fluxu substantiae, nequaquam creatus aut fundatus esse diceretur. Neque tu ignoras hoc, domine vere, quia quod ex ingenito existit, creatum jam ab alio, aut ab eo,
Abbreviated transcription (Latin):
quaces. & hetesi arthes factus est eorũ. qui acte¬
nus abeo megypto melitiani uocantur. Nullã
iustitie satis factiont̃ habens. cur remanserit
ab eccła separatus. dicebat quidẽ iniustitiã se pas¬
sũ. & obloquebatur sȩpius. de rogabatq petro.
sed petrus in ꝑsecutione ꝑcepta martẏrii palma
defunctus est. Iste uero reculit de tractiones in
achillã qui post p&rũ suscepit episcopatũ : &rur¬
sus in alex eandrũ. qui post achillã noscitur ordinatꝰ
nter haec igitur super uenit questio arriana. &
melitius unã cũ suis defendebat arriũ. Con¬
spiracione facta cũ eo aduersus episcopũ: quib

Expanded text:
quaces, et haeresiarches factus est eorum qui hactequaces, et haeresiarches factus est eorum qui hactenus ab eo in Aegypto Meletiani vocantur: nullam justitiae satisfactionem habens, cur remanserit ab Ecclesia separatus. Dicebat quidem injustitiam se passum, et obloquebatur saepius, derogabatque Petro. Sed Petrus in persecutione, percepta martyrii palma, defunctus est. Iste vero retulit detracAchillam, qui post Petrum suscepit episcopatum, et rursus in Alexandrum, qui post Achillam noscitur ordinatus. Inter haec igitur supervenit quaestio Ariana, et Meletius una cum suis defendebat Arium, conspiratione facta c
Abbreviated transcription (Latin):
Unde omĩa erant ualde turbata. non enĩ solũmo¬
dõ ecclesiȩ prȩsules. raciocinationib int̾ se certare
uidebantur. sed & iã populus diuisus erat. Alii nãq
istis. alii uero consentiebant illis. & ad tantũ causa
uenit incendiũ. ut inpublico & in ipsis theatris
xp̃ianitati de rogaretur. Hi quidẽ in ipsa alexan¬
dria positi. tamquã iã uictores de superiobus per-¬
secutionibus facti. potius armabantur. legatio¬
nesq mit tebant ad prouinciales epõs. Hiuero
in alterã diuisi partẽ. illorũ simili seditioni cõmu:¬
nicabant.
iscebantur igitur arrianis melitiam. qui dudũ
fuerant abęcclesia segregati. Qui uero sint isti
dicendũ est. Sub petro alexandrinę ciuitatis
ep̃o. qui suscepit diocletiano imperante martẏri¬
ũ. melitius quidã ep̃s unius ciuitatis aegyptioꝵ
depositus est. E propt̃ alias multas causas. &
maxime quia in ꝑsecutione fide negata sacrifi¬
cauerat. Ergo dampnatus habuit multos se¬

Expanded text:
nt omnia ualde turbata. 111Non enim solummodo ecclesie presules ratiocinationibus inter se certare uidebantur, sed etiam populus diuistis, alii vero consentiebant illis. Et ad tantum causa venit incendium, ut in publico et in ipsis theatris Christianitati derogaretur. Hi quidem in ipsa Alexandria positi, tanquam jam victores de superioribus persecutionibus facti, potius armabantur, legationesque mittebant ad provinciales episcopos; hi vero in alteram divisi partem, illorum simili seditioni communicabant.iscebantur igitur Arianis Meletiani , qui dudum fuerant ab Ecclesia segregati. Qui vero sint isti dicendum est. Sub Petro Alexandrinae civitatis episcopo, qui suscepit Diocletiano imperante martyrium, Meletius quidam episcopus unius civitatis Aegyptiorum depositus est, et propter multas alias causas, et maxime quia in persecutione fide negata sacrificaverat. Ergo damnatus multos habuit se
Abbreviated transcription (Latin):
la patri substantia cũ et. imago ꝑfeeteͣ & splendor
patras qui dicit. qui me uido. indor & patrẽ  qr nono¬
do siuerbũ &e sapientia dĩ est filius. fuit aliquando.
quango non fuit. Simile ÷ eni ac sidicant: Sine
aerbo a sine sapientia aliquando fuisse dm̃.
V e quomodo conuertibilis & maxtabilis. qui dicit ꝑsc̃.
ego inpatre & pat᷑ inme ͦ &iterũ. ego & pat̃ unũ
simus. Per prophetã uͦ  Cidete inquit me uido e
quias ego sum ce non mutabor. Nam liea ineo
uerbo sit Aictũ ilũ apłi. quia factus ⁊ homo. tam̃
mutat᷑ p÷. Sed sicuti dixit apłs. ibĩ ep̃s beri¬
ut dicerent. quia propt̃ mos ÷ factꝰ. cũ paulus scri
ment. quia nescit ꝑfecte filius patrẽ mirandũ
non est am semel habentes propositũ rebella
du xp̃o reꝑcutiunt & iã uoces eiꝰ dicentis. Sicut
nouit me pat̃. & ego uiuo propt̾ patrẽ. Si ergo

Expanded text:
t splendor Patris, qui dicit: Qui me videt, videt et Patrem ? Quomodo, si Verbum et Sapientia Dei est Filius, fuit aliquando quando non fuit? Simile est enim ac si dicant sine Verbo et sine Sapientia fuisse aliquando Deum. Vel quomodo est et convertibilis et mutabilis, qui dicit per se: Ego in Patre et Pater in me ; et iterum: Ego et Pater unum sumus ? Per prophetam vero: Videte, inquit, me, videte, quia ego sum, et non mutabor . Nam licet in eo verbo sit dictum illud apostoli, quia factus est homo, tamen mutatus non est, sed, sicut dixit Aposut dicerent, quia propter nos est factus, cum Paulus scribment quia nescit perfecte Filius Patrem, mirandum non est. Nam semel habentes propositum rebellandi Christo, repercutiunt etiam vocem ejus, dicentis: Sicut novit me Pater, et ego agnosco
Abbreviated transcription (Latin):
di sicut & ille. Scriptũ ÷ enĩ filios genui & ex¬
altaui. Cumq illatũ fuerit eis qđ sequitur.
id÷ ipsi autẽ me spreuerunt. qđ naturale
n ÷ saluatoris cũ naturȩ sit inmutabilis. om̃i
quã haboe proprietatẽ addm̃. sedcũ sit ipse na¬
tura mutabilis sciuit de illo ds presentia &
precontem plationẽ: Quia cũ non. ẽẽt. sprocu¬
rus eligendus for& exom̃ib. Non inquiunt na¬
tura quasi precipuũ int̾ alios filios aliquit ha-¬
b&. nã nec naturalit̃ dĩ filius est. nec aliquã ha.

Expanded text:
filii, sicut et ille. Scriptum est enim: Filios genui et exfilii, sicut et ille. Scriptum est enim: Filios genui et exaltavi . Cumque allatum fuerit eis quod sequitur, id est: Ipsi autem spreverunt me, quod naturale non est Salvatoris, cum naturae sit immutabilis, omni quam habet proprietatem ad Deum; sed, cum sit ipse natura mutabilis, scivit de illo Deus praescientia et praecontemplatione, quia eum non esset spreturus, eligendus foret ex omnibus. Non enim, inquiunt, natura quasi praecipuum inter alios filios aliquid habet. Nam nec naturaliter filius Dei est, nec aliquam h
Abbreviated transcription (Latin):
mentibus talia cũ ministris. coqđ neq apostolica
hoc regula patiatur. & effundunt suꝑ eos diabo¬
licã efficatiã contra xp̃or. Qua propt̾ innullo
segnes o carissimi. ad insinuandam uob̃ ꝑfidiã
corũ. mena ipsũ erexi. Dicunt enĩ qͥa fut
iliquando quatdo non funt filius dĩ: Se postea
futꝰ est. qui prius non fuerat talis factus. quia
& aliquando factus ÷. qualẽ & omnẽ hominẽ. et̃.
contingit. Cencta enĩ inquiunt ds ex non exis¬
tentibus fecit om̃iũ rationaliũ & mradionaliũ
geaturis. misctre uolentes & filiũ di. Quib uerbis
onsequent̃ auint cũ muttabilis . ce̾. naturȩ. uircu¬
tis malitiȩq capabilem. cũ ex non existentibus
esst dicatur. Diuinas quippe scripturas qͥbus
ostenditur cũ semꝑ .et̾. perimentes quibusq
palã designatur inconuertibilitas uerbi & sa¬
pientia atq diuinitas. quȩ funt xp̃s. possumus
ergo inquiunt isti polluti. & nos fuit fieri

Expanded text:
mentibus talia comministris, eo quod neque apostolica mentibus talia comministris, eo quod neque apostolica hoc regula patiatur, et effundunt super eos diabolicam efficaciam contra Christum. Quapropter in nullo segnis, o charissimi, ad insinuandam vobis perfidiam eorum, memetipsum erexi. Dicunt enim, quia fuit aliquando quando non fuit Filius Dei; et postea factus est, qui prius non fuerat talis factus: quia et aliquando factus est, qualem et omnem hominem esse contingit. Cuncta enim, inquiunt, Deus ex non existentibus fecit, omnium rationalium et irrationalium creaturis miscere volentes et Filium Dei. Quibus verbis consequenter aiunt eum mutabilis esse naturae, virtutis malitiaeque capabilem, cum ex non existentibus esse dicatur; divinas quippe Scripturas, quibus ostenditur eum semper esse, perimentes, quibusque palam designatur inconvertibilitas Verbi, et Sapientia, atque Divinitas, quae sunt Christus. Possumus ergo, inquiunt isti polluti, et nos fieri Dei
Abbreviated transcription (Latin):
ministros nr̃os figurã pacis & unitatis digni¬
tatẽ sc̃ exercere fingunt. Quod autẽ uerũ
÷ aabripere quosdã eorũ ad pestẽ propriã
ꝑ boni lo quia ficta festinant. & litteras ab
eis manifestas & indubitatas exigu .nt. ut relegen¬
tes eas seductis a se personis sine penitentia eos
indelictis suis faciant remanere. Iamquã una¬
nimes habentes eadẽ sccũ decernentes episcopos:
Non enĩ quȩ apud nos male docuerunt & egerunt
ea fatentur Propt̃ quȩ &iã sunt expulsi. sed.
hȩc tacirurnitati contradunt. aut fictis eos racioct¬
nationib & quibusdã obumbrationib sacpiunt.
Teri similibus uͦ & pomposis. corruptibilẽ doctrinã
suã uelantes eloquiis. attrahunt in deceptionẽ
quẽ lib& incautũ. non abstinentts & iã apud om̃s
nr̃e pietati calumpniari. Vnde contigit quosdã
corũ litteris subscribentes in ecclefiam suscipi.
maximo sicuti reor imminente periculo. presu¬

Expanded text:
ministros nostros figuram pacis et unitatis digniministros nostros figuram pacis et unitatis dignitatem se exercere fingunt. Quod autem verum est, abripere quosdam eorum ad pestem propriam per boniloquia ficta festinant, et litteras ab eis manifestas et indubitatas exigunt; ut relegentes eas seductis a se personis, sine poenitentia eos in delictis suis faciant remanere, tanquam unanimes habentes eadem secum decernentes episcopos. Non enim quae apud nos male docuerunt et egerunt, ea fatentur, propter quae etiam sunt expulsi; sed haec aut taciturnitati contradunt, aut fictis ea ratiocinationibus et quibusdam obumbrationibus sepiunt: verisimilibus vero et pomposis corruptibilem doctrinam suam velantes eloquiis, attrahunt in deceptionem suam quemlibet incautum, non abstinentes etiam apud omnes nostrae pietati calumniari. Unde contigit quosdam eorum litteris subscribentes in Ecclesiam suscipi, maximo, sicuti reor, imminente periculo, praesu
Abbreviated transcription (Latin):
secmate xp̃o rebellare instituerunt sibima
officinã. diuinitatẽ & ȩqualitatẽ cũ patie sa¬
ris dispensationis & humilitatis propt̃ nos ha¬
bitȩ uocc̃ decerpentes. prolatione harũ impi¬
etatis suȩ predicationẽ exercere nituntur
Quippe diuinitatis eiꝰ rationẽ. & ineffabilis g
quã a principio habuit apud patrem penitꝰ
possunt derisiones afferre negotiantur. seditu¬
nes nob̾ cotidiȩ ac ꝑsecutiones instituunt. Tam
iurgia proponentes ꝑadiciones mulierũ impu¬
dentiũ quas seducunt. quã ipsi cõmuni xp̃ia¬
nitati de rogantes. Dũ eorũ iiuencule om̃s cir¬
cu cunt uicos. in suꝑ inerumpibilẽ xp̃i tunicã
quã milites diuidere nolucrunt. isti scindere
nunc presumunt. Et nos quidẽ uitȩ ipsorũ
& nefanda conamina coquod laterent. tar¬
dius agnoscentes. nunc generali decreto ab
eclesia ad orante xp̃i diuinitatẽ. eos expulimꝰ.
C onati sunt tunc illi discursionib uti. & ad¬
uersũ nos machinari. qui apud unanimes cõ¬

Expanded text:
bellantes instituerunt sibimet officinam: divinitatem et aequalitatem cum Patre Saris dispensationis et humilitatis propter nos habitae voces decerpentes, prolatione harum impietatis suae praedicationem exercere nituntur. Quippe divinitatis ejus rationem et ineffabilis gloriae, quam a principio habuit apud Patrem, penitus possunt derisiones afferre negotiantur: seditionesque nobis quotidie ac persecutiones instituunt, tam jurgia proponentes per aditiones mulierum impudentium, quas seducunt, quam ipsi communi Christianitati derogantes, dum eorum juvenculae omnes circumeunt vicos: insuper inerumpibilem Christi tunicam, quam milites dividere noluerunt , isti scindere nunc praesumunt. Et nos quidem vitam ipsorum et nefanda conamina, eo quod laterent, tardius agnoscentes, nunc generali decreto ab Ecclesia adorante Christi divinitatem eos expulimus. Conati tamen sunt illi discursionibus uti, et adversum nos machinari, qui apud unanimes com
Abbreviated transcription (Latin):
ris passionis humilitatẽ & ceinanitionẽ. uo
luntariã pauꝑtatt̃ & uoces quas propt̃ nos
pluator suscepit. memoria rotinetis. Igicar aa
ostensionẽ suꝑnȩ & antiquȩ diinitatis euis hȩc
ongruunt. significatiusq sermonibus natura¬
lis eiꝰ gła & imperiũ. & apud patrẽ mansio
darius explicatur. Quale est illud. ego & pat̾

Expanded text:
rem passionis humilitatem, et exinanitionem, et rem passionis humilitatem, et exinanitionem, et voluntariam paupertatem, et voces, quas propter nos Salvator suscepit, memoria retinetis. Igitur ad ostensionem supernae et antiquae divinitatis ejus haec congruunt, significativisque sermonibus naturalis ejus gloria, et imperium, et apud Patrem mansio clarius explicatur. Quale est illud: Ego et Pater
Abbreviated transcription (Latin):
filii dĩ filias hominũ. acceperunt sibi uxores ex
ipsis. Eiterũ. filios genui & exaltaui. ipsi uero¬
me spreuerunt: Per isaiã dm̃ dixisse didicimꝰ
Multa dicturus dilectissimi transeo onerosũ. ee.
putans plurib uerbis unanimes ad monere doc¬
tores. Uos ipsi cnĩ estis diuinitus eruditi. non igno¬
rantes quia doctrina quȩ nuꝑ contra pietatẽ
surrexit ecclesiasticã. hebionis est & artemo¬
nis & zelus pauli samosateni deantiochia. s
succedens lucianus. extra synagogas mansit
triũ episcoporũ plurimo temportꝰ. quorũ im¬
pietatis fecẽ sorbentes isti. nunc nobis ex non
extantibus illorũ plantationes absconsas pullu¬
lare fecerunt arrius & achillas. & com illis con¬
ciliũ malignantiũ. Et nescio quomodo insy¬
ria tres ordinati ep̃i. eo qđ consenscrint eis.
& ad peiora flãmati sint. De quibus senten¬
tia in ur̃a sit probatione reposita. qui saluta¬

Expanded text:
filii Dei filias hominum, acceperunt sibi uxores ex filii Dei filias hominum, acceperunt sibi uxores ex ipsis . Et iterum: Filios genui et exaltavi; ipsi vero spreverunt me , per Isaiam Deum dixisse didicimus. Multa dicturus, dilectissimi, transeo, onerosum esse putans pluribus verbis unanimes admonere doctores. Vos ipsi enim estis eruditi divinitus, non ignorantes quia doctrina quae nuper contra pietatem surrexit ecclesiasticam, Hebionis est, et Artemonis, et zelus Pauli Samosateni de Antiochia, sysuccedens Lucianus, extra synagogas mansit trium episcoporum plurimo tempore. Quorum impietatis faecem sorbentes isti, nunc nobis, ex non existentibus illorum plantationes absconsas pullulare fecerunt Arius, et Achillas, et cum illis concilium malignantium; et nescio quomodo in Syria tres ordinati episcopi, eo quod consenserint eis, et ad pejora flammati sint. De quibus sententia in vestra sit probatione reposita, qui saluta
Abbreviated transcription (Latin):
optione filii. Istius autẽ propriã & naturalẽ
precipuãq filiationẽ. paulus & iã manifestauit
de dõ dicens. Qui proprio filio non peꝑcit. sed¬
& iã pro nob̵ idest qui natura non sumus fili
tradidit cũ. Addistinctionẽ nãq ñ propriũ. illũ
propriũ filiũ esse dixit. In euangelio autẽ hic
placur. In psalmis uero saluator ait. Dñs dixit
adme filius m̃s estu. Cermanitatẽ nature de¬
clarans. significat non. ẽẽ. ciꝰ naturales quoslib&
alios filios pret̃ istũ. Quid &iã qđ ait. exutero
anteluciferũ genurce.ͦ Nonne clare naturalem
non morũ diligentia & exercitatione prouoctus.
sed proprietatẽ naturȩ sorcitus est. Unde & in¬
trans gressibilẽ hab& filiationẽ unigenitus patris
rationabiliũ uero filiationẽ non cis naturalit̃ exis¬
tentẽ. sed oportunitatẽ morũ & dono dĩ & iã
mutabilem. ratio nouit. Uidentes enĩ inquit

Expanded text:
optiooptiopraecipuamque filiationem Paulus etiam manifestavit de Deo dicens: Qui proprio Filio suo non pepercit, sed pro nobis, id est, qui natura non sumus filii, tradidit eum ; ad distinctionem namque non propriorum illum proprium Filium esse dixit. In Evangelio autem, Hic placui . In Psalmis vero Salvator ait: Dominus dixit ad me: Filius meus es tu : germanitatem naturae declarans, significat non esse ejus naturales quoslibet alios filios praeter istum. Quid etiam quod ait: Ex utero ante luciferum genui te ? Nonne clare demonstratnon morum diligentia et exercitatione provectus, sed proprietate naturae sortitus est? Unde et intransgressibilem habet filiationem Unigenitus Patris. Rationabilium vero filiationem non eis naturaliter existentem, sed opportunitate morum et dono Dei etiam mutabilem ratio novit. Videntes enim, inquit,
Abbreviated transcription (Latin):
optione ad optati sunt filii. Is enĩ in conuer¬
tibilis existens. natura ꝑfectus est. & in om̃ib
nihil egens. Hi uͦ inutroq mutabilitati subdi¬
ti. egent eiꝰ auxilio. In quo enĩ proficere pote¬
rit sapientia dĩ. aut in quo ueritas eiꝰ auge¬
aturͦ Aut ds uerbũ quomodo potest meliora¬
ri. cũ sit uita. uerũq lumen Si autẽ hoc ÷
quanto magis uecors est dicore sapientiã ali¬
quando. aut dĩ uirtutẽ fuisse infirmitate
capabilẽ. aut inrationabilitate uerbũ. & ꝑ
hoc rationẽ obscuratã Aut uero lumini
est uel usq ad opinionẽ inuenire uias serpen¬
tis suꝑ petrã. quȩ scđm paulũ xp̃s est. Porro
creaturȩ ciꝰ homines & angeli. benedictiones
mandatisq legitimis quatenus non peccarent:
adoratur. illi deponentes sp̃m seruitutis. ex
bonis operibus & prouectu sp̃m filiationis acci¬
pientes. ꝑ naturalẽ filiũ uiti fiunt & ipsa ad¬

Expanded text:
optionem adoptati sunt filii. Is enim inconveroptionem adoptati sunt filii. Is enim inconvertibilis existens, natura perfectus est, et in omnibus nihil egens; hi vero in utroque mutabilitati subditi egent ejus auxilio. In quo enim proficere potuit Sapientia Dei, aut in quo ejus veritas augeretur? Aut Deus Verbum quomodo potest meliorari, cum sit vita verumque lumen? Si autem hoc est, quanto magis vecors est dicere Sapientiam aliquando aut Dei Virtutem fuisse infirmitatis capabilem, aut irrationabilitatis Verbum, et per hoc rationem obscuratam, aut vero lumini est vel usque ad opinionem invenire vias serpentis super petram, quae secundum Paulum Christus est? Porro creaturae ejus homines et angeli benedictionem ejus mandatisque legitimis, quatenus non peccarent. adoratur. Illi deponentes spiritum servitutis, ex bonis operibus et provectu spiritum filiationis accipientes, per naturalem Filium adjuti, fiunt et ipsi ad
Abbreviated transcription (Latin):
Quid autẽ amplius sitꝰ scelestũ. quã dicere non
fuisse aliquando sapientiã dĩ. quȩ dicit ego
Aut dicere uirtutẽ dĩ aliquando non extitisse.
aut uerbũ eius aliquando accepisse principi¬
ũ. Aut alia ex quib filius agnoscitur. & figura¬
tur pat̾ Nsam qui splendorẽ gloriȩ ñ dicit
extare. una perimit. & principale lumen
cuiꝰ splendor est. Siautẽ & imago dĩ non fuit
semꝑ pat̾. quia nec huiꝰ imago est. sed & iam
cũ non est figura subsistentiȩ dĩ. una ꝑ iit᷑
& ille. qui mom̃ibus ab eo figuratur. Ex quo
appar& filictas saluatoris nr̃i. nullã habens
cõmunionẽ adceterorũ filietatẽ. Quem ad mo¬
dũ enĩ ineffabilis eiꝰ subsistentia. in comparabi¬
li excellentia transcendere probatur uniuer¬
sa. quibus ipse. donauit ut sint. ita & filietas
eiꝰ naturalis existens pat̃nȩ diuinitatis. ineffa¬
bili sublimitate differt ab eis. qui ꝑ eũ inad¬

Expanded text:
Quid autem amplius sit scelestum quam dicere non Quid autem amplius sit scelestum quam dicere non fuisse aliquando Sapientiam Dei, quae dicit: Ego aut dicere virtutem Dei aliquando non exstitisse? aut Verbum ejus accepisse principium, aut alia ex quibus Filius agnoscitur et figuratur Pater? Nam qui splendorem gloriae non dicit exstare, una perimit et principale lumen, cujus splendor est. Si autem et imago Dei non fuit semper, patet quia nec cujus imago est; sed etiam cum non est figura subsistentiae Dei, una perimitur et ille qui in omnibus ab eo figuratur. Ex quo apparet filietas Salvatoris nostri, nullam habens commixtionem ad caeterorum filietatem. Quemadmodum enim ineffabilis ejus subsistentia incomparabili excellentia transcendere probatur universa quibus ipse donavit ut sint, ita et filietas ejus naturalis existens paternae divinitatis, ineffabili sublimitate differt ab eis qui per eum in ad
Abbreviated transcription (Latin):
causa est. Precedit cnĩ scđm cos sapientiã dĩ quȩ
creauit uniuersa. illud spaciũ in quo dicunt non¬
dũ factũ filiũ apatre. mentiente scđm eos & scrip¬
tura quȩ dicit primogenitũ cũ esse uniuersȩ
creature. Consona quidẽ istis. clamat & magni¬
loquiis paulus dicens deco. Quẽ posuit heredẽ
ata sunt omĩa quȩ incęlis & quȩ int̾ra uisibilia
& inuisibilia. siue principia. siue potestates. siue
dominationes. siue sedes. omnia ꝑ ipsũ & in ipso
creata sunt. & ipse est ante omĩa. Cũ ergo im¬
pia esse monstretur argumentatio. qua dicunt.
ex non existentibus factũ. necesse est patrem
semꝑ esse patrẽ. Est enĩ pat̃ semꝑfilio presen¬
te propt̃ quẽ appellatur pat̾. Semꝑ sibi filio
presente. semꝑ est pat̾ ꝑfectus. & sine defectio¬
ne consistens: ñ temporalit̃ neq exspatio. neq
ex non existentibus generans unigenitũ filiũ.

Expanded text:
causa est. Praecedit enim secundum eos Sapientia Dei, quae causa est. Praecedit enim secundum eos Sapientia Dei, quae creavit universa, illud spatium, in quo dicunt nondum factum Filium a Patre, mentiente secundum eos Scriptura, quae dicit, Primogenitum eum esse universae creaturae . Consona siquidem istis clamat et magniloquus Paulus, dicens de eo: Quem posuit haeredem elis, et quae in terra, visibilia et invisibilia, sive principatus, sive potestates, sive dominationes, sive sedes, omnia per ipsum et in ipso creata sunt, et ipse est ante omnia. Cum ergo impia esse monstretur argumentatio qua dicunt ex non existentibus factum Filium, necesse est Patrem semper esse Patrem. Est enim Pater semper Filio praesente, propter quem appellatur Pater; semper Filio sibi praesente semper est Pater perfectus, et sine defectione consistens, non temporaliter, neque ex spatio, neque ex non existentibus generans unigenitum Filium.
Abbreviated transcription (Latin):
ultra natura. ẽẽ. om̃iũ reum hanc aniꝰmaduer¬
satione. soliuero patri tantũ adiacere huiꝰ sci¬
entiȩ sacramentũ. Nullus inquit. nouit quis
est filius nisi pat̾. & patrẽ nemo nouit nisi
filius. Non reor ignorare sapientos. quia uesa¬
nũ ÷ sapere ex non existentibus factũ filiũ.
cũ utiq habeat temporale principiũ. quod
ostenditur exñ existentibus factũ. Nam si tẽ¬
poribus mnesse oporter&. hoc qđ aiunt erat
quando non erat. aut spacio sȩculi cuiꝰcũq &
si uerũ ÷ quia omĩa ꝑipsũ facta sunt. Palam
est quia & omne scłm. & tempus & spatia. &
aliquando int̾quȩ repperitur qđ auint. fuit
quando ñ fuit: ꝑipsum facta sunt. E quo.¬
modo non ÷ incredibile cũ qui & tempora fe¬
cit & scła &momenta. irtt̃ quȩ illud. fuit
quando non fuit. dicere aliquando non fuisse
Stultũ eñĩ est. & om̃i peccato plenũ. cũ qui causa ÷

Expanded text:
ultra naturam esse omnium rerum hanc animadverultra naturam esse omnium rerum hanc animadversionem, soli vero Patri tantum adjacere hujus scientiae sacramentum: Nullus, inquit, novit quis est Filius, nisi Pater; et Patrem nemo novit, nisi Filius . Non ergo reor ignorare sapientes quia vesanum est sapere ex non existentibus factum Filium, cum utique non habeat temporale principium, quod ostenditur ex non existentibus factum. Nam si tempori inesse oporteret hoc quod aiunt: Erat quando non erat, aut spatio saeculi cujuscunque; et si verum est quia omnia per ipsum facta sunt, palam est quia omne saeeperitur, quod aiunt, fuit, quando non fuit, per ipsum facta sunt. Et quomodo non est incredibile eum qui et tempora fecit et momenta, inter quae est illud fuit quando non fuit, dicere aliquando non fuisse? Stultum enim est, et omni peccato plenum, eum qui causa est
Abbreviated transcription (Latin):
rẽ ingenitũ. unus enĩ ingenitus pat̾. Sed
quia excedit euangelistarũ. puto quia &
angelorũ ꝑceptionẽ. & transcendit uniuersa uni¬
geniti filu ineffabilis substantia. Non aegoreor
quia depietate cogitantes. dehac aliquid interroga¬
re presumant. propt̃ qđ dictũ ÷ Altiora te nequȩ¬
sieris. & difficiliora te noli examinare. Nam sicut
aliarũ plurimarũ & huiꝰ notitia humanȩ ꝑcepti¬
om cȩlata est. qualt ÷ apud paulũ. quȩ oculus non
udit. nec auris audiuit. nec incorhominis ascen¬
dit. quȩ preparauit ds̃ diligentibus st. Sed& iã
stellas inquit ds̃ adhabraham. ñ potes enumera
re. Arenã maris. & pluinȩ guitas quis enume¬
subͣstantiã dĩ uerbi. nisi forte uesanus sitDe
qua propheticus sp̃s dicit. Generationẽ autẽ eiꝰ
quis en arrauit: Nam & ipse saluator nr presta¬
re uolens om̃nib in hoc mundo. columpnis huiꝰ
notitiã abeͥs exonerare festinauit. significans

Expanded text:
rem ingenitum. Unus enim est ingenitus Pater. Sed rem ingenitum. Unus enim est ingenitus Pater. Sed quia excedit evangelistarum, puto quia et angelorum perceptionem, et transcendit universa unigeniti Filii ineffabilis substantia. Non ergo reor quia de pietate cogitantes de hac aliquid interrogare praesumant, propter quod dictum est: Altiora te ne quaesieris, et difficiliora te noli examinare . Nam sicut aliarum plurimarum, et hujus notitia humanae perceptioni celata est, quale est apud Paulum: Quae oculus non vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascendit, quae praeparavit Deus diligentibus se . Sed etiam stellas, inquit Deus ad Abraham, non potes enumerare, neque arenam maris: et guttas pluviae quis enumesubsistentiam Verbi Dei, nisi forte vesanus sit? De qua propheticus spiritus dicit: Generationem ejus quis enarrabit ? Nam et ipse Salvator noster praestare volens omnibus in hoc mundo columnis, hujus notitiam ab eis exonerare festinavit, significans
Abbreviated transcription (Latin):
O m̃ĩa ꝑ ipsũ facta sunt. & sine ipso factũ est
mhil. quod factũ ÷. Si enĩ omia ꝑ ipsum
facta sunt. quomodo qui creaturis ut essent
donauit. ipse aliquando non fuit. Non
enĩ ulla ratio est. ut qui facit eius naturȩ
sit. cuiꝰ illa quȩ funt. Supse quidẽ erat in prin¬
cipio. om̃ia uero quȩ per cũ facta sunt. ea ex
non exstantibus focit. & contiariũ uidetur his
quȩ ex non exstantib facta sunt hoc qđ extat
& ualde dediscretũ. Int̾ patrẽ siquidem & fili¬
ũ nullũ demonstratur. ot. spaciũ. nec usq ali¬
quã cogitationẽ. hoc animȩ phantasia ꝑcipien
N ouellẽ hab& substantiȩ recentẽq natiuitatẽ.
apatro ꝑfiliũ huiꝰ modi utiq substantialitatom
cunctis accipientibus. Altius igitur adhuc
contemplatus uerbi diuinitatẽ & creaturarũ
uniuersã intellegentiã trans cȩdentẽ reueren¬
tissimus iohannes. genitura eiꝰ neo factura
dicere uoluit. noc ꝑ elementa syllabarũ facto¬

Expanded text:
 ipsum facta sunt, et sine ipso factum est nihil quod factum est . Si enim per ipsum omnia facta sunt, quomodo qui creaturis, ut essent, donavit, ipse aliquando non fuit? Non enim ulla ratio est ut qui facit ejus naturae sit cujus illa quae fiunt. Si ipse quidem erat in principio, omnia vero per ipsum facta sunt, ex non exstantibus fecit: et contrarium videtur his quae ex non substantibus facta sunt, hoc quod exstat, et valde discretum. Inter Patrem siquidem et Filium nullum demonstratur esse spatium, nec usque ad aliquam cogitationem novellam habet substantiae recentemque nativitatem a Patre per Filium, hujusmodi utique substantialitatem cunctis accipientibus. Altius igitur adhuc contemplatus Verbi divinitatem, et creaturarum universam intelligentiam transcendentem beatissimus Joannes genituram ejus nec facturam dicere voluit, nec per elementa syllabarum facto
Abbreviated transcription (Latin):
pi nos eps ita ut & iã decuntate nos expulsissee
uelut homines sine dõ. qm̃ ñ concordanus a
puplice dicenti. semꝑ ds̃. semꝑ filius simul pat̃.
punus filius. co existit ingenito dõ filius semꝑ
genitiss ab ingeuito: genitꝰ est. neq cogit asio¬
ne neq athomo quodã precepie ds semꝑ filius

Expanded text:
nder, ita ut etiam de civitate nos expulisset, velut homines sine Deo: quoniam non concordamus ei publice dicenti, Semper Deus, semper Filius; Simul Pater, simul Filius; coexistit ingenito Deo Filius; semper genitus est; ab ingenito genitus est; neque cogitatione, neque atomo quidem praecedit Deus
Abbreviated transcription (Latin):
alia &e isti alterutris seribebant. contra ueritatt̃
sc armantes ad preliũ.
Et pcius fiebat malũ ad contentionis incendiũ.
ꝑeos qui hȩc scripta suscipiebant. Consentienteᷤ
igitur alexandro ineius thomo scribebant. alii
uero contraria faciebant. Precipue tam̃ mouebat᷑
ex aduerso nicomediensis eusebius. qm̃ in epła sua gra-
illo tempore nimis eusebius. quia tunc imperator
nicomediȩ morabatur. Nam ibi ante paululũ
tempus. diocletianꝰ & qui circa cũ regalia constitue¬
rant. Propt̃ ea ergo multi episcoporũ oboediebant
eusebio. & ille frequent̃ scribebat. Alexandro qui¬
dẽ ut deserens questionẽ quȩ mouebat tumultũ.
susciper& arriũ & sequaces cius. ꝑciuitates autẽ di¬

Expanded text:
alia et isti alterutris scribebant, contra veritatem se armantes ad praelium. Et pejus fiebat malum ad contentionis incendium per eos qui haec scripta suscipiebant. Consentientes igitur Alexandro, etiam in ejus tomo subscribebant; alii vero contraria faciebant. Praecipue tamen movebatur ex adverso Nicomediensis Eusebius, quoniam in epistola sillo tempore nimis Eusebius, quia tunc imperator Nicomediae morabatur. Nam ibi ante paululum temporis Diocletianus et qui circa eum erant regalia constituerant. Propterea ergo multi episcoporum obediebant Eusebio. Et ille frequenter scribebat Alexandro quidem, ut deserens quaestionem quae movebat tumultum, susciperet Arium et sequaces ejus; per civitates aute
Abbreviated transcription (Latin):
nauit agros conuicaneis suis. Alia uͦ substanti.¬
ã disponens. preciũ pauperib erogauit. studio¬
si estimans. ẽt̃. philosophi. ñ solũ sem& ipsũ spo¬
liart pecuniis. sed eas despensare proficue.
unctꝰ autẽ studiosis scđm sc̃ uiris. uirtutes
⁊ elabat᷑ uniuersorũ. probans bonã uitã sua¬
uẽ fieri ipsa consuetudine. lic& fuerit primo
difficilis. Modos ad inueniebat abstinentie
potioris. & cotidie exercitatione crescebat᷑
I amquã semꝑ incipiens aliqͥd innouabat.
aflictionib corporis pumiendo libidinẽ.
sacre uͦ sapientiȩ uoluntate. passionib ani¬
me repugnando. Erat enĩ eiꝰ esca solus pa¬
nis & sal. potus aqua. pranduq tempꝰ solis
occasus. Frequent̃ enĩ duos & amplius dies.
sine eybo manebat. Uigilabat utita dicat᷑
semꝑ quidẽ iugi nocte. & orationib contin.¬
gebat quidẽ diem. Siuͦ somnꝰ incũber&
stando paululũ dormiebat. Plerũq pauim̃¬

Expanded text:
navit agros convicaneis suis; aliam vero substantinavit agros convicaneis suis; aliam vero substantiam disponens, pretium pauperibus erogavit: studiosi existimans esse philosophi, non solum semetipsum spoliare pecuniis, sed eas dispensare proficue. Junctus autem studiosis secundum se viris, virtutes zelabatur universorum: probans bonam vitam suavem fieri ipsa consuetudine, licet fuerit primo difficilis. Modos adinveniebat abstinentiae potioris, et quotidie exercitatione crescebat. Tanquam semper incipiens aliquid innovabat, afflictionibus corporis puniendo libidinem, sacrae vero sapientiae voluntate passionibus animae repugnando. Erat enim ejus esca solus panis, et sal, potus aqua, prandiique tempus solis occasus. Frequenter enim duos et amplius dies sine cibo manebat. Vigilabat, ut ita dicatur, semper quidem jugi nocte, et orationibus contingebat quidem diem; si vero somnus incumberet, stando paululum dormiebat, plerum que pavime
Abbreviated transcription (Latin):
tuta seruarent. Apud alios enĩ ñ inuenitur
huiꝰ uite conuersatio unde conitio ex illo apud
aegyptios hanc philosophiã habusse princi
sationis ꝑsecutiones. quȩ religionis causa ꝑtẽ¬
pora prouenerunt. & qm̃ fugientes in monti¬
b & uallibus desertisq morabantur. ad modũ
se uitȩ eiꝰ assuenerunt. Sed siue aege̾ptu.
siue alii quidã. huic abinitio philosophiȩ
prefuerunt. Illud tam̃ apud om̃s constat.
quia ad sũmã reuerentiã atq ꝑfectionẽ
morib exercitationibusq decentib. hanc
conuersationẽ usq ꝑduxit antonius maxi-¬
mꝰ monachorũ. Quẽ tunc indesertis aegypti
morantẽ. propt̃ głam uirtutis eiꝰ imperator
constantinꝰ amicũ fecerat. litteris honorabat.
& ut proqͥb uelloe ei rescriber& expetebat.
uit autẽ iste uir aegẏptius genere. ortus
insigni uico in loco horacliȩ apud egyptios
constituto. Is puer relictꝰ orphanꝰ. pat̾̃nos do¬

Expanded text:
tuta servarent. Apud alios enim non invenitur tuta servarent. Apud alios enim non invenitur hujus vitae conversatio. Unde conjicio ex illo apud Aegyptios hanc philosophiam habuisse princisationi persecutiones, quae religionis causa per tempora provenerunt. Et quoniam fugientes in montibus, et vallibus, desertisque morabantur, ad modum se vitae hujus assueverunt. Sed sive Aegyptii, sive alii quidam huic ab initio philosophiae praefuerunt: illud tamen apud omnes constat, quia ad summam reverentiam atque perfectionem, moribus exercitationibusque decentibus, hanc in conversationem usque perduxit Antonius maximus monachorum; quem tunc in desertis Aegypti morantem propter gloriam virtutis ejus, imperator Constantinus amicum fecerat, litteris honorabat; et ut pro quibus vellet ei rescriberet, expetebat. Fuit autem iste vir Aegyptius genere, ortus in insigni vico, in loco Heracliae apud Aegyptios constituto. Is puer relictus orphanus, paternos do