comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
que ramꝰ qui neget: & ñ adtendamus ad linguã sed ad facta
Sienĩ om̃s int̾rogentur: om̃s uno ore confitentur iesũ eẽ
xp̃m. Quiescat paululũ lingua: uitã int̾roga. Si inue¬
nerimꝰ hoc. si ipsa scriptura nobis dixerit quia negocio
non tantũ lingua fit. sed & factis : certe inuenimus
multos autixpõs quiore ꝓfitentur xp̃m: & morib dis¬
sentiunt axp̃o. Ubi inuenimus hoc: Inscriptura. Paulũ
nosse dm̃: factis aut̃ negant. In uenimus & istos antixp̃os.⁊
seduideo quid uiuat. Opa loquuntur: & uerba reqͥrimꝰ.:
Quis enĩ malus nonbene uuit loqui: Sed quid dicit detalib
dñs : Ipoerite : qͦmͦ potestis bona loqͥ cũ sitis mali: Coces
ur̃as adaures meas affertis: ego cogitaciones ur̃as inspicio.
Uoluntatẽ maolã ibi uideo: & falsos fructus ostenditis
neui quid inde colligã. Non colligo de tribulis ficus.¬

Expanded text:
quaeramus quis neget, et non attendamus ad linguam, sed ad facta. Si enim omnes interrogentur, omnes uno ore confitentur Jesum esse Christum. Quiescat paululum lingua, vitam interroga. Si invenerimus hoc, si ipsa Scriptura nobis dixerit quia negatio non tantum lingua fit, sed et factis, certe invenimus multos Antichristos, qui ore profitentur Christum, et moribus dissentiunt a Christo. Ubi invenimus hoc? In Scriptura. Paulum nosse Deum, factis autem negant . » Invenimus et istos Antichristos. sed video quid vivat. Opera locuntur, et verba requirimus. Quis enim malus non vult bene loqui? Sed quid dicit de talibus Dominus? 'Ypocritae, quomodo potestis bona loqui, cum sitis mali? Voces vestras ad aures meas affertis, ego cogitationes vestras inspicio; voluntatem malam ibi video, et falsos fructus ostenditis. Novi quid inde colligam. Non colligo de tribulis ficus
Abbreviated transcription (Latin):
a resurgere tcia die. & p̃dicari in nõe eiꝰ penitenciã
& remissionẽ peccatoꝵ. Ubi : Qua : Quib: Perõs
q̃s: incipiens abierłm. Securi sumꝰ de unitate heredi¬
datis. Quis qͥs huic hereditati ñ cõmunicat: foras exit.
Sed non contͥstemur: ex nobis exiert̃. sed nonerant ex nob̾.
ã sifuissent ex nobis: ꝑmansissent utiq nobiscũ. Siergo ex nob̾
exierunt: antixp̃isunt. Si antixp̃i sunt: m̃dacessunt.
ẽẽ xp̃m. Coartat nos angustus intellectus mac epistola.
Uidetis certe questionẽ. Hęc questio & nos & ipsos contur¬
bat. Si non intellegatur : aut nos sumus antixp̃i. aut

Expanded text:
 resurgere tertia die, et praedicari in nomine ejus poenitentiam et remissionem peccatorum. Ubi? qua? quibus? Per omnes gentes, incipiens ab Jerusalem . Securi sumus de unitate haereditatis. Quisquis huic haereditati non communicat, foras exiit. 8. Sed non contristemur: Ex nobis exierunt, sed non erant ex nobis: nam si fuissent ex nobis, permansissent utique nobiscum. Si ergo ex nobis exierunt, antichristi sunt; si antichristi sunt, mendaces sunt; esse Christum. Coarctat nos angustus intellectus in hac Epistola. Videtis certe quaestionem; haec quaestio et nos et ipsos turbat, si non intelligatur. Aut nos sumus antichristi, aut
Abbreviated transcription (Latin):
sꝑa mus. Fidelis aut̃ quipnnsit. nonte fallit. tantu̾noli de¬
ficere. sed expecta ꝓmissionẽ. nonenĩ nouit fallere ueritas.
tunoli ẽẽ mendax. ut aliud ꝓfitearis. aliud agas. Iuserua
fidem. & ille seruat pollicitacionẽ. siaut̃ nonseruaris fidẽ.
tu te fraudasti non ille qͥ ꝓmisit. Siscitis quia iustus est.

Expanded text:
s autem est qui promisit; non te fallit: tantum tu noli deficere, sed exspecta promissionem. Non enim novit fallere veritas. Tu noli esse mendax, ut aliud profitearis, aliud agas: tu serva fidem, et servat ille pollicitationem. Si autem non tu servaveris fidem, tu te fraudasti, non ill
Abbreviated transcription (Latin):
redebat esse qd audierat. quia in isaac uocabit᷑ tibi semen. qu a
ẽunccionẽ utriusq uirtutis beatꝰ qͦq iacob subsequent᷑ exponit
tura dicens. credidit abrahã dõ. &reputatũ ẽ illi adiusticiã. &amicꝰ dĩ
appellatꝰ ẽ. Dehoc testimonio paulus adromanos firmissime disseruit.
mainifeste docens quia tanta ẽ uirtꝰ fidei: ut statĩ ꝓceptis eiꝰ misterus
uistũ de ĩpio facere possit hominẽ. Quia enĩ tanta abra̾ã & tam
feruente fide credidit dõ. ut ꝓitꝰ esset animo ad agenda oiãque.
ds iuberet: merito fides eiꝰ adõ qͥcor nouerat illi reputata ẽ ad
iusticiã. Et ut nos qͦq fidẽ illius qͣiustificatꝰ ẽ sciremꝰ: tẽptauit eũ ds
iubens offerre filiũ. e exoꝑib fides c̃sũmata ẽ: iel ÷ quia esset in corde
eꝰ ꝑfecta operũ execucione ꝓbatũ ẽ. Hoc qͦq tẽpore siqͥs nuꝑ adfidẽ

Expanded text:
credebat quod audierat, quia in Isaac vocabitur tibi semen. Quam credebat quod audierat, quia in Isaac vocabitur tibi semen. Quam conjunctionem utriusque virtutis beatus quoque Jacobus subsequenter exponit ura dicens: Credidit Abraham Deo, et reputatum est illi ad justitiam, et amicus Dei appellatus est. De hoc testimonio Paulus ad Romanos firmissime disseruit, manifeste docens quia tanta est virtus fidei, ut statim perceptis ejus mysteriis justum de impio facere possit hominem. Quia enim Abraham tanta et tam ferventi fide credidit Deo, ut promptus esset animo ad agenda omnia quae Deus juberet merito fides ejus a Deo, qui cognoverat illius, reputata es ad justitiam. Et ut nos quoque fidem illius qua justificatus est sciremus, tentavit eum Deus jubens offerre filium, et ex operibus fides consummata est, id est, quia esset in corde ejus perfecta operum exsecutione probatum est. Hoc quoque tempore si quis nuper ad fidem
Abbreviated transcription (Latin):
sententiã. Sciebant nãq abo quia abrahã exficle & oꝑib erat ꝑfectus.
& idõ qͥsq illorũ illã magis in eoiuirtutẽ p̃dicauit. qͣsuos auditores apdi
indigere ꝑspexit. Quia enĩ iacob illis scrihebat qͥfidẽ sine oꝑib ocosi
quȩ &e pͥus scriptura teste laucdata ẽ apparet: quȩ nociose in corde¬
pauliis illos inftruebat qͥsine grãfidei desuis se extollebant oꝑibus.
oftendit quia sine fide inpossibile ẽ dõ placere. atq adredarguenda
corrigendãq eorũ temer itatẽ collectis õiũ patriarcharũ erempll
manifeste edocuit quia õs testimonio ficdi ꝓbati sunt. Unde &e spcidit̃¬
dabraha intulit qua fide offerret isaac: arbitrans inqͥt quia
onortuos suscitare potens ẽ ds̃. Conunxit gͦ opꝰ fidei qͥdõ filiũ mox
efrre uoluit. quiadm̃ hunc c̃tinuo resuscitaturũ esse credebat.
do̾aut̃ hunc pꝰ mor tẽ adõ resuscitandũ esse credebat. quia uerũ

Expanded text:
fectus, et ideo quisque eorum illam magis in eo virtutem praedicavit, qua suos auditores amplius indigere perspexit. Quia enim Jacobus illis scribebat qui fidem sine operibus otiosam quae et prius Scriptura teste laudata est, appareret, quae non otioa vero Paulus instruebat, qui sine gratia fidei de suis se extollebant operibus, ostendit quia sine fide impossibile est Deo placere. Atque ad redarguendam, corrigendamque eorum temeritatem, collectis omnium patriarcharum exemplis, manifeste edocuit quia omnes testimonio fidei de Abraham intulit quia fide offerret Isaac, arbitrans inquit quia et mortuos suscitare potens est Deus . Conjunxit ergo opus fidei, qui ideo filium mox offerre voluit, quiaIdeo autem hunc post mortem a Deo resuscitandum esse credebat, quia verum esse
Abbreviated transcription (Latin):
sponso inposuit michi mitrã: crsicut sponsã ornauit
factũ ea & habitauit innobis. Illi carne adiungitur
sumus. an nunciamus uobis uitã eternã quȩ erat apud
patrẽ:  manifestata est int̃nos: quod aꝑcius dicer eter¬

Expanded text:
sponso imposuit mihi mitram, et sicut sponsam ornavit sponso imposuit mihi mitram, et sicut sponsam ornavit factum est, et habitavit in nobis. Illi carni adjungitur sumus; et annuntiamus vobis vitam aeternam, quae erat apud Patrem, et manifestata est in nobis: hoc
Abbreviated transcription (Latin):
corde ut passiones martirũ imitemur: non eos calcib per¬
sequamur. Prgo hoc dixit: uidimus & testes sumus: uidimꝰ
& martyres sumus. Testimoniũ enĩ dicendo exeo qͦd uider.
statione. Quid est in manifestatione : Insole: idest in
hac luce. Unde aut̾ potuit uiderr insole quifecit solẽ:
insi quia insole posuit taber naculũ suũ. & ipse tãquã
sponsus ꝓcedens dechalamo suo: exultauit ut gigaus
ad currendã uiam. Ille ante solem quifecit solem: ille
ante luciferũ. ante om̃a udera. ante om̃s angłos uerꝰ
ipsũ tabernaculũ fuũ insole posuit: id est ipsã carnẽ
sua uemanifestacione huius lucis ostendit. Et illius
sponiꝰ. ihalamus fuit uterus uirginis: quia in illo ut̃o
uirginalis sunt con iuncta duo. sponsus & sponsa. Spon¬
sus uerbũ. sponsa caro: quia scriptũ est.erunt duo
incarne una. Et dãs dicit ineu angłio. Igitur iam
ñ sunt duo sedima caro. Et esaias optime uaeminit. anũ

Expanded text:
corde, ut passiones martyrum imitemur, non eos calcibus percorde, ut passiones martyrum imitemur, non eos calcibus persequamur. Ergo hoc dixit, Vidimus, et testes sumus: Vidimus, et martyres sumus. Testimonium enim dicendo ex eo quod viderunt, statione. Quid est, in manifestatione? In sole, id est in hac luce. Unde autem potuit videri in sole qui fecit solem, nisi quia in sole posuit tabernaculum suum, et ipse tanquam sponsus procedens de thalamo suo, exsultavit ut gigas ad currendam viam ? Ille ante solem qui fecit solem, ille ante luciferum, ante omnia sidera, ante omnes Angelos, veipsum tabernaculum suum in sole posuit, id est carnem suam in manifestatione hujus lucis ostendit: et illius sponsi thalamus fuit uterus Virginis, quia in illo utero virginali conjuncti sunt duo, sponsus et sponsa, sponsus Verbum et sponsa caro; quia scriptum est, Et erunt duo in carne una ; et Dominus dicit in Evangelio, Igitur jam non duo, sed una caro . Et Isaias optime meminit unum
Abbreviated transcription (Latin):
est: Erat enim abinicio: sednonerat manifestata
hominib Alanifestata aut̃ erat angłis uidentib &
tãquã pane suo cibantib Sed quidait scriptura:
Panẽ angłoꝵ manducauit homo. Srgo manifestata est
ipsa uita incarn̾e ÷ quia in manifestacione posita est:
ut res quȩsolo corde uideri potest. uideretur & oculis:
ut cor inde sanaretur. Solo enĩ corde ueirbũ: caro
aũt & oculis corporalib uidetur. Erat ude uiderem̃
carnẽ : sed nonerat unde uideremus uerbũ. Factũ est
uerbũ caro qͦd uidere possimus : ut sanaretur in nobis
unde uerbũ uideremus. Et uidimus inquit & testes sumꝰ.
Forte aliqui frm nesciunt qui grece nonnort̾ quidsint
testes grecũ & usitatũ nom̃ est om̃ib & religiosũ. Quos
eiũ testes latine dicimus : grece martires sunt. Quis aũt̃
non audiuit martires: aut in cuuis xp̃iani ore non cotidie
habitat nomen martyrũ : Atq utinã sic habitet & in

Expanded text:
est? Erat enim ab initio; sed non erat manifestata est? Erat enim ab initio; sed non erat manifestata hominibus: manifestata autem erat Angelis videntibus, et tanquam pane suo cibantibus. Sed quid ait Scriptura? Panem Angelorum manducavit homo . Ergo manifestata est ipsa vita in carne; quia in manifestatione posita est, ut res quae solo corde videri potest, videretur et oculis, ut corda sanaret. Solo enim corde videtur Verbum: caro autem et oculis corporalibus videtur. Erat unde videremus carnem, sed non erat unde videremus Verbum: factum est Verbum caro, quam videre possemus, ut sanaretur in nobis unde Verbum videremus. 2. Et vidimus, et testes sumus. Forte aliqui fratrum nesciunt, qui graece non norunt, quid sint testes graece: et usitatum nomen est omnibus et religiosum; quos enim testes latine dicimus, graece martyres sunt. Quis autem non audivit martyres, aut in cujus christiani ore non quotidie habitat nomen martyrum? Atque utinam sic habitet et in
Abbreviated transcription (Latin):
si non ardebat. accedente sermone accendatur.
Inquibusdã enim nutritur quod est : in quibusdam
accenditur si de est: ut om̃s inuna caritate gaudeamꝰ.
Ubi aut̃ caritas: ibipax. &ibi humilitas: ibi caritas.
Iam ipsum audiamus. & cius uerba quȩ dominus sug¬
ger̃it etiam uobis ut bene intelligatis loquamur
oculis nr̃is. & manus nr̃ȩ tractauer
deuerbo uitȩ:Quis est quimanib
tractet uerbũ. nͥqua uerbũ qͦd caro
factũ est & habitauit in nobis : Hoc aut̃ uerbũ quod
caro factũ est : ut manib tractaretur: cepit eẽ caro
ex maria uirgine. Sed non tunc cepit uerbũ: quia
quod erat abinicio dixit. Uidete sinon adtestatur epła
sua cuanglio suo ubi modo audistis.: in pͥncipio erat
de uerbo uite sic quisq accipiat quasi locutionem
quandã de xp̃o. non ipsũ corpus xp̃i ÷ ꝗd manibus
tractatũ est. Uide quid sequatur. Bt ipsa uita ma¬
nifestata est. Xp̃s gͦ uerbũ uitę. Ee unde manifestata

Expanded text:
si non ardebat, accedente sermone accendatur. si non ardebat, accedente sermone accendatur. In quibusdam enim nutritur quod est, in quibusdam accenditur si deest; ut omnes in una charitate gaudeamus. Ubi autem charitas, ibi pax; et ubi humilitas, ibi charitas. Jam ipsum audiamus; et ad ejus verba, quae Dominus suggerit, etiam vobis ut bene intelligatis, loquamuroculis nostris, et manus nostrae tractaverunt de Verbo vitae. Quis est qui manibus tractat Verbum, nisi quia Verbum caro factum est, et habitavit in nobis? Hoc autem Verbum quod caro factum est, ut manibus tractaretur, coepit esse caro ex virgine Maria: sed non tunc coepit Verbum, quia quod erat ab initio dixit. Videte si non attestatur Epistola sua Evangelio suo, ubi modo audistis, In principio erat de Verbo vitae sic quisque accipiat quasi locutionem quamdam de Christo, non ipsum corpus Christi quod manibus tractatum est. Videte quid sequatur: Et ipsa vita manifestata est. Christus ergo Verbum vitae. Et unde manifestata
Abbreviated transcription (Latin):
euangelium secundũ iohannem exor¬
dine lectionũ nos solere tractore:
Sed quia nunc interposita est so¬
lennitas scõꝵ dierũ: quib certas
exeu angłio lectiones oportet in
possint. ordo illei que fuscepamꝰ necessitate paululũ
inter missus est non amissus. Cũ aut̃ cogitarem quid
scđm ylaritatẽ p̾sentiũ dierũ. ꝑhanc ebdomadam
uobiscum descripturis agerẽ: quantũ dñs donare
digna ter. qͦd possit in istis septẽ uel octo diebus fi¬
niri : occurrit michi epistola beati iohannis : ut
cuius eu angłm paululũ int̾misimus: eius epłam trac¬
tando abeo non recedamus: p̃sertim quia in ipsa
epła satis dulcȩ om̃ib quib sanũ est palatũ cordis
ocut᷑us est multa & ꝓpe om̃a decaritate. Qiuhabes
inse unde audiat: necesse est gaudeat ad quod audit :
Sic enĩ illi erit lectio ista: tãquã oleũ inflãma. Si est
ibi qͦd nutriatur: nutritur & crescit & ꝑmanet. Item¬
in quibusdam sic eẽ debet tãquã flãma ad fomitẽ. ut

Expanded text:
Evangelium secundum Joannem ex ordine lectionum nos solere tractare: sed quia nunc interposita est solemnitas sanctorum dierum, quibus certas ex Evangelio lectiones oportet in possint; ordo ille quem susceperamus, necessitate paululum intermissus est, non amissus. Cum autem cogitarem quid secundum hilaritatem praesentium dierum per hanc hebdomadam vobiscum de Scripturis agerem, quantum Dominus donare dignatur, quod posset in istis septem vel octo diebus finiri, occurrit mihi Epistola beati Joannis: ut cujus Evangelium paululum intermisimus, ejus Epistolam tractando ab eo non recedamus; praesertim quia in ipsa Epistola satis dulci omnibus quibus sanum est palatum cordis, Locutus est multa, et prope omnia de Charitate. Qui habet in se unde audiat, necesse est gaudeat ad quod audit. Sic enim illi erit lectio ista, tanquam oleum in flamma; si est ibi quod nutriatur, nutritur, et crescit, et permanet. Item quibusdam sic esse debet, tanquam flamma ad fomitem; ut
Abbreviated transcription (Latin):
innomine xp̃i : & aliquantulũ & refectasint. refici¬
enda sunt : mens nr̃a paschatur. Non quia dicturus sum.
dico. Nã ecce iã finitur lectio: sedneforte extedio
minus. adtente audiamus quod maxime necessariĩ est

Expanded text:
in nomine Christi, et aliquantum refecta sunt, et reficiin nomine Christi, et aliquantum refecta sunt, et reficienda sunt; mens nostra pascatur. Non quia diu dicturus sum, dico; nam ecce jam finitur lectio: sed ne forte ex taedio minus attente audiamus quod maxime necessarium est
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ hodit fr̃m suĩ: nondicat qͥs illumine ambulat. : qͥddixi:
quis expagano factus est xp̃ianus. Intendite. Ecce te
nebre erat quando paganus erat: modo iã xp̃ianus fact̾
est. deo gr̃as.: om̃s gratulantur: recitatur apłs gͣtulans:
rabat idola: adorat dm̃. Ad orabat quod fecit: ad¬
orat quieii fecit. Mutatus est̃ đo gr̃as. Om̃s gratulant᷑
xm̃ani. Quare: Quia iã adorator patris &
Idhuc de isto iołis sollicitus est. Multis gratuldoiib ad¬
Nonsine causa mat̾ sollicita est denobis: cũ alii gaudent
Matrẽ dico caritatẽ. Ipsa erĩ habitabat incor ioħis eũ ĩsta
diceret. Quare : nisi quia aliquid timet in nobis. & cum
iã nobis homines gratulantur: Quid est qͦd timet e Qui
suũ odit: intenebris est usq adhuc. Quod exponere
non est: sed gaudere si nonfiat: aut qͦd plangere sifiat

Expanded text:
enim odit fratrem suum, non dicat quia in lumine ambulat. Quid dixi? enim odit fratrem suum, non dicat quia in lumine ambulat. Quid dixi? scio quis enim ex pagano factus est christianus; intendite: ecce in tenebris erat, quando paganus erat; modo jam christianus factus est; Deo gratias, omnes gratulantur: recitatur Apostolus graturabat idola, adorat Deum; adorabat quae fecit, adorat qui eum fecit. Mutatus est; Deo gratias, omnes gratulantur Christiani. Quare? Quia jam adorator Patris etlorum est. Adhuc de isto Joannes sollicitus est, multis gratulantibus adter amplectamur. Non sine causa mater sollicita est de nobis, cum alii gaudent: matrem dico charitatem; ipsa enim habitabat in corde Joannis, cum ista diceret. Quare, nisi quia aliquid timet in nobis, et cum jam nobis homines gratulantur? Quid est quod timet? Qui suum odit, in tenebris est usque adhuc. Quod exponere non est; sed quod gaudere si non fiat, aut quod plangere si fiat
Abbreviated transcription (Latin):
ostendit nouũ diceiis. Iterũ mandatũ nouũ scribo uobis:
non alterũ. sedidem ipsũ. Quod dixit uetus: idemes
& nouum. Quare: Quod est uerũ & in ipso & in hobis.
Iam quare uetus audistis: quia iã illũ noueratis. Quare
aut̃ nouũ: Quia tenebre transiertꝰ: & lux uera iã lucet.
induite nouũ .: & iterũ quiddicit: fuistis aliqͣndo tenebre.
minc aut̃ lux indomino. Qui dicit ẽẽ se inlumine. Modo
manifestat totũ qͦd dicit. Qui dicit se ẽẽ inlumine & frin¬
suũodit: intenebris est usq adhuc. Fia fr̃s mei quã diu
dicamus uobis diligite inimicos ur̃os: xudete qͦd peius est:
ne adhuc fr̃s od eritis. Si fr̃s solũ amaueritis: nondũ estis
ꝑfecti. siaut oderitis frs: quid estis : Ubiestiss Respiciat
unus quisq corsuũ: non teneat odiũ contrafi mn ꝓaliqͦ
uerbo duro: neꝓcontentione t̾rena fiat terra. Quisqͥs

Expanded text:
ostendit dicens, Iterum mandatum novum scribo vobis. ostendit dicens, Iterum mandatum novum scribo vobis. Non alterum, sed idem ipsum quod dixit vetus, idem est et novum. Quare? Quod est verum in ipso et in vobis. Jam quare vetus, audistis; quia jam illud noveratis. Quare autem novum? Quia tenebrae transierunt, et lux vera jam lucet. induite novum . Et iterum quid dicit? Fuistis aliquando tenebrae; nunc autem lux in Domino . 11. Qui dicit se esse in lumine; modo manifestat totum qtenebris est usque adhuc. Eia, fratres mei, quamdiu dicemus vobis, Diligite inimicos ? Videte, quod pejus est, ne adhuc fratres oderitis. Si fratres solum amaretis, nondum essetis perfecti: si autem fratres oditis, quid estis? ubi estis? Respiciat unusquisque cor suum: non teneat odium contra fratrem pro aliquo verbo duro; pro contentione terrae, ne fiat terra. Quisquis
Abbreviated transcription (Latin):
uos ꝑfecti. sicut & pat̾ nester cęlestis ꝑfectus est. Quigͦ
dicit se impso manere: debetsicut ipse ambulauit &
ipse ambulare. Quomͦ fr̃s. quid nos inonet : Qui dicii
se in ipso manere. id est inxp̃o: debet sicut ipse ambulauis
& ipse amhulare. Forte hoc monet ut ambulemus inmari
Absit. Hoc gͦ monuit ut ambulemus inuia iusticie: in qua
uia cõmorauit Fixus ineruce erat: & inista uia ambulalis
ipsa est uia caritatis. Pat̾ ignosce illis: quia nesciunt qͥd
faciunt. Sigͦ didiceris orare ꝓ inimicotuo: anilnilas
uiã dñi. Dilectissimi non mandatũ nouũ scribo uobis.
sed mandatũ uetus qͦd habuistis ab intio. Ido gͦ uetus. qͥr¬
iam illud auidistis. Alioquin contrariũ erit dño uhi ait.
Mandatũ nouum douobis: ut uos inuicẽ diligatis. Sed
mandatũ uetus quare : Nonqͥa ad hominẽ ueterẽ ꝑtinet
Sed quare : Quod habebatis abinicio. Mandatũ uetus est
uerbũ qͦd audistis. Iđo gͦ uetus. quia audistis: & ipsum

Expanded text:
Pater vester coelestis perfectus est . Qui ergo dicit se in ipso manere, debet sicut ipse ambulavit et ipse ambulare. Quomodo, fratres? Quid nos monet? Qui dicit se in ipso manere, id est in Christo, debet sicut ille ambulavit et ipse ambulare. Forte hoc nos monet, ut ambulemus in mari? Absit. Hoc ergo, ut ambulemus in via justitiae. In qua via? Jam commemoravi. Fixus in cruce erat, et in ipsa via ambulabat: ipsa est via charitatis, Pater, ignosce illis, quia nesciunt quid faciunt. Sic ergo, si didiceris orare pro inimico tuo, ambulas viam Domini. 10. Dilectissimi, non mandatum novum scribo vobis, sed mandatum vetus quod habebatis ab initio. Quod mandatum jam illud audistis, alioquin contrarium erit Domino, ubi ait: Mandatum novum do vobis, ut vos invicem diligatis. Sed mandatum vetus quare? non quia ad veterem hominem pertinet. Sed quare? quod habebatis ab initio. Mandatum vetus, verbum quod audistis. Ideo ergo vetus, quia jam audistis. Et ipsum
Abbreviated transcription (Latin):
quia impso sumus: siimipso ꝑfecti fcerimtis. Perfectũ
indilectione uocat. Que est ꝑfectio dilectionis : & ini¬
micos diligere. & adhoc diligere ut sint fr̃s. Noneiũ di¬
lectio nr̃a carnalis eẽ debet. Optare alicui salutẽ tẽporale
bonũ est: sed & si desit ab anima tua sic optas alicui. &¬
uitã. optas: benefacis. gauderde morte inimicitui.
male facis. Sed & forte amico tuo uita illa quam
optas inutilis est: & inimico tuo mors dequa gaudes
utilis est. In certũ est utrii alicuius sit uita utilis an
in utilis. uita uͦ quȩ est apud dm̃. sine dubio iralis en
Sic diligłtȩ inimicos. ut societate tua uocentur. Sic en
dilexit ille qui incruce pendens ait. Pat̾ ignosce illis
quia nesciunt quid faciunt. Neq enĩ dixit pat uiuant
isti multo tp̃r : me qͥdem oceidunt : sed ipsi uiuant. Sed
qͥd ait : Ignosce illis : qm̃ nesciunt quid faciunt. Mori
sempiternã abeis expellebat p̃ce muericordissima: &
potencia pr̃antissima. Multi ex eis crediderunt : & di¬

Expanded text:
rimus. Perfectos dilectione vocat: quae est perfectio dilectionis? Et inimicos diligere, et ad hoc diligere, ut sint fratres. Non enim dilectio nostra carnalis esse debet. Optare alicui salutem temporalem, bonum est; sed et si desit, anima tuta sit. Optas alicuvitam? bene facis. Gaudes de morte inimici tui? male facis. Sed forte et amico tuo vita illa quam optas inutilis est, et inimico tuo mors de qua gaudes utilis fuit. Incertum est utrum alicui sit utilis vita ista, an inutilis; vita vero quae est apud Deum, sine dsic dilige inimicos tuos, ut in societatem tuam vocentur. Sic enim dilexit ille qui in cruce pendens ait: Pater, ignosce illis, quia nesciunt quid faciunt . Neque enim dixit, Pater, vivant isti multo tempore; me quidem occidunt, sed ipsi vivant. Sed quid ait? Ignosce illis, quia nesciunt quid faciunt. Mortem sempiternam ab eis expellebat, prece misericordissima, et potentia praestantissima. Multi ex eis crediderunt, et di
Abbreviated transcription (Latin):
ut ex ipsa illuminemur: quiain nobis tenebre sumus: &
abilla illuminati possimus eẽ sux. & non confundi de
illa÷ quia denobis confundimur. Quis est quidese con¬
funditur e. Quise cognoscit peccatorẽ. Quis de illa
non confunditure Qui abilla illuminatur. Quid ẽ.
abilla illuminari:. Qui iãse uidet peccatis tenebrari:
nebrari accedathadillã: unde dicit̃ & psalmus. Acce¬
dite ad eũ & illuminamini. & uultus ur̃i nonerubescent
Sed non erubesces de illa si quando tibi te fedũ ostende¬
rit. Displiceat tibi felitas tua: ut ꝑcipias pulchritu.¬
dinẽ ⁊psitis : hoc esti quodꝰ. ault docere: & fortasse pp̃¬
propere illud nos dicimmis: ipse hoc manifestet. in con¬
seguentib. Mementsꝰ inpͥncipio sermonis. nr̃i ÷̃ quia
epła ista caritatẽ cõm̃dat. Ds̃ luxest inquit: & tens

Expanded text:
ut ex ipsa illuminemur; quia in nobis tenebrae sumus, et ut ex ipsa illuminemur; quia in nobis tenebrae sumus, et ab illa illuminati possumus esse lux, et non confundi de illa, quia de nobis confundimur. Quis est qui de se confunditur? Qui se cognoscit peccatorem. Quis de illa non confunditur? Qui ab illa illuminatur. Quid est ab illa illuminari? Qui jam videt se peccatis tenebrari,  ad illam: unde dicit Psalmus, Accedite ad eum, et illuminamini; et vultus vestri non erubescent . Sed non erubesces de illa, si, quando tibi te foedum ostenderit, displiceat tibi foeditas tua, ut percipias pulchritudinem illius. Hoc est quod vult docere. 5. Et fortasse praepropere illud nos dicimus? Ipse hoc manifestet in consequentibus. Mementote in principio sermonis nostri, quia Epistola ista charitatem commendat: Deus lux est
Abbreviated transcription (Latin):
luit annuncure s Audiamus. Honsine fruetu p̃cepti
auditio rei geste. Quia natus est xp̃s. & quia passus est
xp̃s: aduocam̃tum mentis est nonfirmamĩtũ. Quid ma¬
gnũ audis: Quofruetu audis: ide quid uoluit do¬
sed obscura sunt uerba. Bonum est nobis ut ipsalux
quã nominauit illustret cordanra: & iudeamus
quiadixit. Hoc est quod annuntiamus. quia deus
lux est & tenebre in eonon sunt ullę. Quis enĩ au¬
deret dicere quia indo sunt tenebre : aut quid est
ipsa lux uaut quidsunt tenebre : Neforte talia
meicio quisi & sol luxest. & luna lux est. & lucerua
liro est Aliquid debet eẽ longe his mouis. longeq
prantius. longe super eminentius: quantũ deus a
creatura. quantũ conditor a conditione: quantũ
sapientia abeo qͦd factũ est ꝑ sapientiam. Longe ultͣ
oĩa cdeliet eẽ lux ista & forde uicini ei erimus siquę
sit lux ista cognouerimus: & adeã nos applicauerimis

Expanded text:
luit annuntiare? Audiamus: nam sine fructu praecepti, luit annuntiare? Audiamus: nam sine fructu praecepti, auditio rei gestae, quia natus est Christus, et quia passus est Christus, avocamentum mentis est, non firmamentum. Quid magnum audis? quo fructu audis, vide. Quid voluit dosed obscura sunt verba: bonum est nobis ut ipsa lux quam nominavit, illustret corda nostra, et videamus quid dixit. Hoc est quod annuntiamus, quia Deus lux est, et tenebrae in eo non sunt ullae. Quis enim auderet dicere quia in Deo sunt tenebrae? Aut quid est ipsa lux? aut quid sunt tenebrae? ne forte talia nescio quis, Et sol lux est, et luna lux est, et lucerna lux est. Aliquid debet esse longe his majus, longe praestantius, longeque supereminentius. Quantum Deus a creatura, quantum conditor a conditione, quantum sapientia ab eo quod factum est per sapientiam, longe ultra omnia debet esse lux ista. Et forte vicini ei erimus, si quae sit lux ista cognoverimus, et ad eam nos applicaverimus,
Abbreviated transcription (Latin):
nos designati sumus Fiat gͦ in nobis beatitudo. quã
ons p̃dixit futurã. Firme teneamus qͦd non uideamus:
quia illi nuntiant qui uiderunt. Utͣ uos inquid soci¬
etatẽ habeatis nobiscum. Et quid magnũ est habere so¬
cietatem cũ hominib Noli contẽpnere. Uide quid addat.
scripsimus uobis ut gaudiũ urm̃ sit plenũ. Pienũ gaudiũ
dicte. in ipsa societate: in ipsa caritate. in ipsa uiutate.
Et hec est inquit annutio quã audiuimus abeo: & nun¬
tiamus uobis. Quid est hoc Ipsi uiderunt. contrec¬
tauerunt manib Uerbũ uite. Ab inicio erat. adtempꝰ
uisibilis & palpabilis factus est uniculfiius đi. Adqua
rem uenit : uel quid nobis nouũ nuntiauit. Quid docere
uoluit : Quare fecit hoc e quid fecit: ut uerbũ carofie¬
ret. ut ds suꝑ om̃a indigna ab ominib pateretur: ut
alapas eors suftmeret de manib quas ipsa formauit.
Quiti uoluit docere: Quid uoluit ostendere: quiduo¬

Expanded text:
nos designati sumus. Fiat ergo in nobis beatitudo quam nos designati sumus. Fiat ergo in nobis beatitudo quam Dominus praedixit futuram: firme teneamus quod non videmus; quia illi nuntiant qui viderunt. Ut et vos, inquit, societatem habeatis nobiscum. Et quid magnum societatem habere cum hominibus? Noli contemnere; vide quid addat: scribimus vobis, ut gaudium vestrum sit plenum. Plenum gaudium dicit in ipsa societate, in ipsa charitate, in ipsa unitate. 4. Et haec est annuntiatio quam audivimus ab eo, et annuntiamus vobis. Quid est hoc? Ipsi viderunt, contrectaverunt manibus Verbum vitae: ab initio erat, ad tempus visibilis et palpabilis factus est unicus Filius Dei. Ad quam rem venit, vel quid nobis novum nuntiavit? Quid docere voluit? Quare fecit hoc quod fecit, ut Verbum caro fieret, ut Deus super omnia indigna ab hominibus pateretur, ut alapas eorum sustineret de manibus quas ipse formavit? Quid voluit doceret? quid voluit ostendere? quid vo
Abbreviated transcription (Latin):
iiidimais & andiuimus nunciamus uobis. Ilbi uiderunt
ipłun dnm p̃sentẽ incarne: & audiert̃ uorba exore
oñi & annunciauerunt nobis. Et nos gͦ audiuimus: sed
reon uidimus. Minus gͦ sumus felices. quã illiqui uiderꝰ
& audiert̃: Et quomado ad iungie : ut & nos societatẽ
habeatis nobiscum: Ili uiderimt̃. nosnon uidimus.
cam̃ socii sunus: quii fidẽ cõmunem tenemus. Nã &i qͥdã
uidendo non credidit: & palpare. uoluit & sicoredere
& ait. Non credã nisi digitos meos misero in locũela¬
uoꝵ. &cicatrices eius tetigero.: & p̾buit se extẽpare.
palpando manib hominũ: qui semꝑ se p̾bet iud endũ
uspectib angłoꝵ. Et palpauit ille. discipulus: & excla
mauit đsm̃s & dñs is. Quia tetigit hominem: con¬
sessus est. dm. Et dñs consolans nos qui xp̃m iã incelo
sedentẽ manu contrectare nonpossumus sedfide contin¬
gere : ait illi. Quia uidistime credidisti: beati qui
non uiderunt & crediderinit. Nos descripti sumus:

Expanded text:
untiamus vobis. Illi viderunt ipsum Dominum praesentem in carne, et audierunt verba ex ore Domini, et annuntiaverunt nobis. Et nos ergo audivimus, sed non vidimus. Minus ergo sumus felices quam illi qui viderunt et audierunt? Et quomodo adjungit, Ut et vos societatem habeatis nobiscum? Illi viderunt, nos non vidimus, et tamen socii sumus; quia fidem communem tenemus. Nam et quidam videndo non credidit, et palpare voluit, et sic credere, et ait: Non credam nisi digitos meos misero in locum clavorum, et cicatrices ejus tetigero. Et praebuit se ex tempore palpandum manibus hominum, qui semper se praebet videndum aspectibus Angelorum: et palpavit ille diet Deus meus. Quia tetigit hominem, confessus est Deum. Et Dominus consolans nos qui ipsum jam in coelo sedentem manu contrectare non possumus, sed fide contingere, ait illi: Quia vidisti, credidisti; beati qui non vident et credunt . Nos descripti sumus,
Abbreviated transcription (Latin):
cators nroꝵ. Ept̾ illos quise diuisuri erant & dic¬
turi erce hic est xp̃s. ecce illic: & uelle ostendere in parte¬
eũ qui emit totũ. & possidet totũ: continuo secutꝰ est.
Iontantũ nr̃oꝵ: sed & tocius mundi. Quid est frs:¬
cłam ꝑtatũ mudũ: noli sequere falsos iustificatores.
& ueros: p̃cisores. In illo monte esto qui impleipit orbẽ
Quȩ mandata: Qui dicit qͥa cognouieũ. & mandataeiꝰ
quid uerbũ eus: uere in hoc ꝑfecta est dil ectiodei.

Expanded text:
 propter illos qui se divisuri erant, et dicturi, Ecce hic est Christus, ecce illic ; et vellent ostendere eum in parte qui emit totum, et possidet totum; continuo secutus est, Non tantum nostrorum, sed et totius mundi. Quid est lesiam per totum mundum; noli sequi falsos justificatores, et veros praecisores. In illo monte esto qui implevit orbem tQuae mandata? Qui dicit quia cognovit eum, et mandata ejus erit verbum ejus, vere in hoc perfecta est dilect
Abbreviated transcription (Latin):
Poc qui tenuit heresim nonfecte : hoc quitenuit. scisma
non fecit: Unde enimfacta sunt scismata : Cũ dicunt
honunes nos iusti sumus. cum dicunt homines nos scĩfi¬
camur inmundo: nos iustificamus impios. nos petimꝰ.
nos impetramus. Ioħs aut̃ quiddixit: & si quis
peccauerit: aduocatũ habemus iesum xpm iustũ.¬
p̃positi nonpetunt ꝓppło: Sed adtendite scripturas
a uidete: quia p̃positi cõmendant se ppło. Namapłi
int̾pellet. ꝓpter ea non mirussequitur & hic: &
clauditora diuidentib eccłam di: quia dixit¬

Expanded text:
oc qui tenuit, haeresim non fecit; hoc qui tenuit, schisma non fecit. Unde enim facta sunt schismata? Cum dicunt homines, Nos justi sumus; cum dicunt homines, Nos sanctificamus immundos, nos justificamus impios, nos petimus, nos impetramus. Joannes autem quid dixit? Et si quis peccaverit, advocatum habemus ad Patpraepositi non petunt pro populo? Sed attendite Scripturas, et videte quia et praepositi commendant se populo. Nam Apostolus interpellet. Propterea non mirum quia sequitur hic, et claudit ora dividentibus Ecclesiam Dei. Qui eni
Abbreviated transcription (Latin):
dieit dilectio ex do est. & om̃is qui diligit exdeo natͥẽ
& cognoscit dm̃: qui nondiligit non cognoscit deum
Quareuads̃ dileitio est.Quid amplius dicipotuit
fr̃s  Sinichil inlaude dilectionis diceretur per
om̃is paginas huius epłe. sinichil om̃ino dicere mꝰ¬
ꝑcetetas paginas scripturarũ & solũ unĩ audirem de
uoce sp̃i dei quia ds̃ dilectio est. nichil ampliꝰqueru
deberemꝰ. Iã uidete qͥa facere contra dilectionẽ facen
cont̾ dm̃ est. Nemo dicat in homine pecco. quandon
diligo frẽm meũ. Intendite & facile est peccatũ ald
mine. indm̃ solũ non peccẽ. Quomͦ ñ peccas indeũ
quando indulectione peccas: Ds dilectio est. Nũqd
uos dicimꝰ Sinos diceremꝰ dĩdilectio est. forte sean¬
dalizarentur aliqs exuobis & diceret. Quid dixis
Qiuid uoluit dicere dadĩ dilectio est: Bedit duec tione

Expanded text:
it, Dilectio ex Deo est: et omnis qui diligit, ex Deo natus est, et cognovit Deum. Qui non diligit, non novit Deum. Quare? Quia Deus dilectio est. Quid amplius dici potuit, fratres? Si nihil de laude dilectionis diceretur per omnes istas paginas hujus Epistolae, si nihil omnino per caeteras paginas Scripturarum, et hoc solum unum audiremus de voce Spiritus Dei, Quia Deus dilectio est; nihil amplius quaerere deberemus. 5. Jam videte quia facere contra dilectionem, facere contra Deum est. Nemo dicat: In hominem pecco, quando non diligo fratrem meum intendite; et facile est peccatum in hominem, in Deum solum non peccem. Quomodo non peccas in Deum, quando in dilectionem peccas? Deus dilectio est. Numquid nos dicimus? Si nos diceremus, Deus dilectio est; forte scandalizaretur aliquis ex vobis, et diceret. Quid dixit? quid voluit dicer
Abbreviated transcription (Latin):
dm̃ patrẽ. in quo inuenimꝰ uidã. Patrẽ benedicinus.
uidã detestamur. Quare patrẽ benedicimꝰ uedã dete¬
stamur: Benedicimus caritatẽ. detestamur inidͥtatẽ
Quantũ enĩ p̾stitũ est generi humano de tradito xp̃a
nũ quid hoc cogitauit uidas ut traderet: Ds cogta
salutẽ nr̃am qͦua redemptisumꝰ. uidas cogitauit pau
qͦ uendidit dnm̃. Filius cogitauit p̾ciũ quod delt
ꝓ nobis. iudas cogitauit p̾reciũ quod accepit ut

Expanded text:
Deum Patrem, in quo invenimus Judam; Patrem benedicimus, Deum Patrem, in quo invenimus Judam; Patrem benedicimus, Judam detestamur. Quare Patrem benedicimus, Judam detestamur? Benedicimus charitatem, detestamur iniquitatem. Quantum enim praestitum est generi humano de tradito Christo? Numquid hoc cogitavit Judas ut traderet? Deus cogitavit salutem nostram qua redempti sumus; Judas cogitavit pretium quo vendidit Dominum. Filius ipse cogitavit pretium quod dedit pro nobis; Judas co
Abbreviated transcription (Latin):
in nobis: Quia filiũ suũ unicũ misit mori ꝓnobis. Sic
& paulus apłs dicit. Quifilio ꝓpͥo ñpepereit. sed ꝓnob̾
om̃ib tradidit illũ. Quomͦi non & cũ illo oĩã nobis do¬
nauit : Ecce xp̃m tradidit pat̾. &tradidit iudas.
Iũquid non quasi simile factũ uidetur: Ergo traditor
quifilio ꝓpͥo nonpepercit. seđ ꝓnobis om̃ib tradidit eũ.
ł tpat̃ illũ tradidit. & ipse se tradidit ut idẽ apłs. qui
me dilexit. & tradidit semet ipsũ ꝓme. Sipat̾ tradidit
filiũ. & tradidit seipsũ filius. uidas quidinali fecit :
Facta est traditio apatre. factaest traditio afilio. factaẽ.
tradicio auida. Unaresfactaest. sed que res discernite.
Patrẽ tradentẽ. filiũ. seipsũ tradentẽ filiũ. &iudani
discipiilũ tradentẽ magistrũsuũ. Quiahoc fecit pat̾.
tis quia non quid faciat hooo considerandũ est. sedqͦ
animo & uoluitate faciat. In eodẽ facto inuenimus

Expanded text:
in nobis? quia filium suum unicum misit mori pro nobis, sicut in nobis? quia filium suum unicum misit mori pro nobis, sicut et Paulus apostolus dicit, qui propriit eum, quomodo non et cum illo omnia nobis donavit ? Ecce Christum tradidit Pater, tradidit Judas; numquid non quasi simile factum videtur? Traditor est Judas: ergo traditor Qui Filio proprio non pepercit, sed pro nobis omnibus tradidit eum. Et Pater illum tradidit, et ipse it, et tradidit seipsum pro me . Si Pater tradidit Filium, et tradidit seipsum Filius, Judas quid fecit? Facta est traditio a Patre, facta est traditio a Filio, facta est traditio a Juda; una res facta est: sed quae res discernit Patrem tradentem Filium, seipsum Filium tradentem, et Judam discipulum tradentem magistrum suum? Quia hoc fecit Pater one. Videtis quia non quid faciat homo, considerandum est; sed quo animo et voluntate faciat. In eodem facto invenimus
Abbreviated transcription (Latin):
dilectione spm eẽ scm. Ipse est enĩ sp̃s sc̃s quẽ nompossunt
accipe mali. Ipse est ille fons deqꝰ dicit scriptura. fons
aq tue sictib ꝓprius. & nemo alienꝰ cõmumcet tecũ
ñs enĩ qiunon diliginit cdm̃. alieinsunt. antassi siont.
floi diuis intrent basilicas. non possunt numeraru int᷑
filios dei nadiuos ꝑtinet fonsille lute. pamerart u¬
dñi & malus potest. Nã talib dictũ est. Quimanducat
& bibit indigne iudiciũ sibimanducat & babit. habere
u̾ta oĩa & malus potest. habere aũt caritate & malus
eẽ non potest. Hoc gͦ ꝓpriũ donũ. ipse est fingularis
fons. adhunc hibendũ uos hortatur sp̃ns di. ad se bi¬
bendũ uos hortatur sp̃s dĩ. In hoc manifestata est dilec¬
mundũ ut uiuamꝰ ꝑ ipsũ. Quando ipse dñs ait. maiorẽ
nac dilectionẽ ne mohabere potest. quã ut animã suã
ponat qͥs ꝓamicicis suis. ib ꝓbata est dilectio xp̃i innoł.
qͥamortuus est ꝓmobis. Dilectio patris unde ꝓbata est

Expanded text:
ctum esse. Ipse est enim Spiritus sanctus, quem non possunt accipere mali; ipse est ille fons de quo dicit Scriptura, Fons aquae tuae sit tibi proprius, et nemo alienus communicet tibi . Omnes enim qui non diligunt Deum, alieni sunt, antichristi sunt. Et quamvis intrent basilicas, non possunt numerari inter filios Dei; non ad illos pertinet fons ille vitae. Habere Bapetiam malus potest. Nam de talibus dictum est: « Qui manducat et bibit indigne, judicium sibi manducat et bibit . » Habere menta omnia et malus potest: habere autem charitatem, et malum esse, non potest. Hoc est ergo proprium donum; ipse est singularis fons. Ad hunc bibendum, vos hortatur Spiritus Dei; ad se bibendum vos hortatur Spiritus Dei. 7. In hoc manifestata est dilecait: Majorem hanc dilectionem nemo habet, ut animam suam ponat quis pro amicis suis, et ibi probata est dilectio Christi in nos, quia moritur pro nobis. Dilectio patris unde probata est
Abbreviated transcription (Latin):
pssent aitdiligamꝰ et̃r. & misie filiũ suũ liberatorẽ
ficatorem. sacrificauit ꝓpeccatis nr̃is. Ubi inuenit
hostiã. ubi inuenait uictimã quã purã uolebat offerre:
Aliud ñ inuenit. se ipsũ optulit. Dilec tissimi si itadis noꝰ
dilexit. debemꝰ & nos inuitẽ diligere. Petre amafme:
Res est iniusibilis. ñoculo sedeorde querendus est.
Sed quẽ atłmodũ sisolẽ istũ uidere uelimus oculũ cor¬
angeliũ. Beati mundo corde. qm̃ ipsi dm̃ uidebunt.
Sed me mosibi ꝓconcupiscencia oculoꝵ cogiaetdñi.
suiens sibi auit ingentẽ formã. aut magnitutidine
aliquã in estimabilẽ distendi ꝑ locos uelutilucẽ istã
quã ilidetis oculis. auget ꝑcãpos quantũ potest. aut̃
faciat sibi aliquẽ quasi uenerabilẽ for mepsenem. Nichil
hoas cogites. Est quod cogites siuis uidere adm̃. Dĩ ditec¬
tic est Qualẽ faciem habet dileclio:: Qualẽ formã
adeccłam. Habet manus. nã ipse pauꝑi porriguntn

Expanded text:
ligamus eum. Et misit Filium suum litatorem ficatorem. Sacrificavit pro peccatis nostris. Ubi invenit hostiam? ubi invenit victimam quam puram volebat offerre? Aliud non invenit, seipsum obtulit. Dilectissimi, si ita Deus dilexit nos, debemus et nos invicem diligere. Petre, inquit,res est invisibilis; non oculo, sed corde quaerendus est. Sed quemadmodum si solem istum videre vellemus, oculum corangelium: Beati mundo corde, quoniam ipsi Deum videbunt . Sed nemo sibi pro concupiscentia oculorum cogtem formam, aut magnitudinem aliquam inaestimabilem distendit per locos, velut lucem istam quam videt his oculis, auget per campos quantum potest; aut facit sibi aliquem quasi venerabilis formae senem. Nihil horum cogites. Est quod cogites, si vis videre Deum: Deus Dilectio est. Qualem faciem habet dilectio? qualem formam had Ecclesiam: habet manus; nam ipsae pauperi porrigunt
Abbreviated transcription (Latin):
cũ sit unares. ex diuersis intencionib eam sime tan
unũ amandũ. alterũ dãpnandii. unũ glorificandi
alterũ detestandũ inuenimus. Tantũ ualet carta
uidete. qͥasola discernit. udete qͥa facta hominu
caritas cedit. blanditur inquitas. Nidete quod
cõmendamꝰ. quia ñ discer nuntur factahominũ
nisi deradice caritatis. Nã multa fieri possunt que
speciem bonã hab̾ent. & non pcedunt deradice cari¬
tatis. Habent enĩ & spine fłores. Quedã liuident᷑
aspa. uidentur truculenta. sed fiunt ad disciplmã
dutante ueritate. Semel gͦ breue p̾ceptũ tibi pre¬
cipitur. dilige. & qͦd uis fac. Siue taceas dedilec¬
tione taces. siue clames dilectione cdama siue
em̃ des dilectione em̃da. siue parcis dilectione
paree. Radixsit intꝰ dilectionis: ñ pocest deista
radice insi bonũ existere. In hoc̾dilectio. & in hoc
manifestatt est dileotis derin nobis. quiadi filiũ
fuu̾tiuigenitũ misit: in hunc mundũ ut uiuamus

Expanded text:
ntentionibus si metiamur, unum amandum, alterum damnandum; unum glorificandum, alterum detestandum invenimus. Tantum valet charitas. Videte quia sola discernit, videte quia facta hominum charitas caedit, blanditur iniquitas. Videte quid commendamus, quia non discernuntur facta hominum, nisi de radice charitatis. Nam multa fieri possunt quae speciem habent bonam, et non procedunt de radice charitatis. Habent enim et spinae flores: quaedam vero videntur aspera, videntur truculenta; sed fiunt ad disciplinam dictante charitate. Semel ergo breve praeceptum tibi praecipitur, Dilige, et quod vis fac: sive taceas, dilectione taceas; sive clames, dilectione clames; sive emendes, dilectione emendes; sive parcas, dilectione parcas: radix sit intus dilectionis, non potest de ista radice nisi bonum existere. 9. In hoc est dilectio. In hoc manifestata est dilectio Dei in nobis, quia Deus Filium suum misit unigenitum in hunc mundum, ut vivam
Abbreviated transcription (Latin):
diles tusimi. Sequitur qͦd supꝰ dixi. Uidete qͥd. Nos
exd̃o sumus. qui nouit dm̃ auditnos. qui non nouit
ocũ non nos audit. Ex hoc cognoscimus spm̃ ueruat̃¬
& sp̃m erroris. Iãgͥ intentos fecit. quia qui nouit
om̃ ipse audit. qui aut̃ non nouit non audit. u
hec discretio est spm ueritatis & erroris. Uideamꝰ
quid moniturus est. in qͦ illũ audire debeamis
Diles dasum diligamꝰ inuicẽ. Quare: Quia dilectio

Expanded text:
Dilectissimi, sequitur supra, videte quid: Nos Dilectissimi, sequitur supra, videte quid: Nos ex Deo sumus. Qui novit Deum, audit nos: qui non est ex Deo, non nos audit. Ex hoc cognoscitur spiritus veritatis et erroris. Jam ergo intentos nos fecit: quia qui novit Deum, ipse audit; qui autem non novit, non audit: et haec discretio est spiritus veritatis et erroris. Videamus quid moniturus est, in quo illum audire debeamus. Dilectissimi, diligamus invicem. Quare? quia homo
Abbreviated transcription (Latin):
peccata ur̃a. siaut̃ nondimiseritis. nec pat̾ ur dimitie
uobis peccata ur̃a. Sentencia est ueritatis. autsi non
ueritas loquitur. contradic si xp̃ianꝰ es. & credis in
psedixit. egosũ ueritas. Sententia ista uera est. firmis
Iã audi homines demundo loquentes. Honte iuncitur
cũ uro habet. cottidie dicuntur ista. Deminido locuint̃
quiista dicunt. & minidus eos audit. nec dicunt ista
nisi quidiligunt mundũ. Et qui diligit mundũ &¬
neglegit caritatẽ. audistis quia negat ihm̃ in carne
palmaretur uoluit se iundicari. sicũ incruce pen¬
deret nondixit. pat̾ ignosce illis quia nesciunt
minaris. quid sufflas inpotestate aliena constitut.
Ile quia uoluit mortuus est & nonminabatur tu
uescis quando moriaris & minaris: Hos exdõ sui
Uideamus quare. Uidete sꝓpt̾ aliud quã ꝓpt̾ carttatẽ
Nosexdo sunius. Qui nouit dm̃ auditnos. quiñ est exđo¬
nonnos audit. Ex hoc cognoscitur sp̃s ueritatis & spier¬
non amator es mundi. non mundũ. si exđo natis umꝰ

Expanded text:
peccata vestra: si autem non dimiseritis, nec Pater vester dimittet vobis peccata vestra . Sententia est veritatis: aut si non veritas loquitur, contradic. Si christianus es, et credis Christo, ipse dixit, Ego sum veritas . Sententia ista vera est, firma est. Jam audi homines de mundo loquentes. Et non te vindicum viro habet. Quotidie dicuntur ista. De mundo loquuntur qui ista dicunt; et mundus eos audit. Nec dicunt ista nisi qui diligunt mundum; neque audiuntur negligit charitatem, audistis quia negat Jesum in carnepalmaretur, voluit se vindicari? Si cum in cruce penderet, non dixit, Pater, ignosce illis, quia nesciunt minaris, quid sufflas in potestate aliena constitutus? Ille quia voluit mortuus est, et non minabatur; tu nescis quando morieris, et minaris? 4. Nos ex Deo sumus. Videamus quare: videte si propter aliud quam propter charitatem. Nos ex non nos audit. Ex hoc cognoscimus spiritum veritatis et ernon amatores mundi, non mundum: si ex Deo nati sumus,
Abbreviated transcription (Latin):
uniã c̃ sistens cdĩ uerbo. Terradeaqua c̃sistit: quia impͥncipio
ereturarũ dixit ds̃. ẽgregentur aquȩ inc̃gregacionẽ imã
& ippareat arida. & factũ est sic eadẽ ꝓ aquã c̃ fistit dĩ uerbo
qui a diuini dispensacione uenis aquarũ tota intrinsecus
plena est. Sicut corpus animantiũ uenis sanguinis redimn¬
dare c̃spicimus. ne uidelicet ariditate deficerit.si. aquarum
irrigacio cessaret. Deniq uidemꝰ estatis feruore terrac
ab sũpto humore flaccentes. & mox inpuluerẽ quẽ ꝓiciat
uentꝰ esse c̃uersas Alia ediciohabet. cęlierant olĩdeaqua
&e ꝑaquã ẽstituti. Significat aut̃ aerẽ istũ humidũ & turbidũ.
Sinc & eni scriptura cęlũ. & aliqͣndo cęlos appellare ẽsueuit.

Expanded text:
incipio creaturarum dixit Deus: Congregentur aquae in congregatione una, et appareat arida; et factum est sic . Eadem per aquam consistit Dei verbo, quia divina dispensatione venis aquarum tota intrinsecus plena est, sicut corpus animantium venis sanguinis redundare conspicimus, ne videlicet ariditate deficeret, si aquarum irrigatio cessaret. Denique videmus aestatis fervore terras absumpto humore flacescentes, et mox in pulverem quem projicit ventus esse conversas. Alia Editio habet: Coeli erant olim de aqua et per aquam constituti. Significat autem aerem istum humidum et turbidum. Hunc etenim Scriptura coelum, et aliquando coelos appellare
Abbreviated transcription (Latin):
neq ꝑ sermonẽ neq ꝑepłam tãqua ꝑnos missã. quasiꝑ in¬
stet dies drui. Reprehendit ergo beatus petrus. & illusa
cohercet paulus eos qͥdiemdin instare autumant. Unde
c̃stat oĩb qͥdiligunt aduentũ eiꝰ mentẽ inhac opinacio
tẽperantius cohibendã: ut neq uicinã ciciusq aduentis
eandẽ diem diũ neq rursũ tardius hanc aduentare sis¬
picem: sed hoc solũ seduli ꝓcuremꝰ. ut siue ocius siue sera

Expanded text:
neque per epistolam tanquam per nos missam, quasi instet dies Domini . Reprehendit ergo beatus Petrus, et illusores erant; coercet Paulus eos qui diem Domini instare autumant. Unde constat omnibus qui diligunt adventum ejus mentem in hac opinatione temperantius cohibendam, ut neque vicinum, citiusque adventurum eumdem diem Domini, neque rursus tardius adventare suspic
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ meitis intima depͥmebat confitendo ꝓiciunt: qu̾ apꝰ
c̃fessĩonẽ dũrepetunt resumunt. Sus uͦ inuolitabrolim
dũ lauat᷑ sordidor reddit᷑. & qͥ admissũ plangit nec tu
deserit: pene grauiori culpe se subicit. qͥ  ipsã qu̾ aflends
ĩpetrare potuit ueniã ẽtẽpnit. & quasi iuolutuosa aqui
semet ipsũ uol uit. quia dũflerib suis uitȩ mundiciã su¬
trahit. ante dĩ oculos sordilas ipsas etiã lacrim as facit

Expanded text:
quae mentis intima deprimebat, confitendo projiciunt; quam dum post quae mentis intima deprimebat, confitendo projiciunt; quam dum post confessionem repetunt, resumunt. Sus vero in volutabro luti dum lavatur, sordidior redditur. Et qui admissum plangit, nec tamen deserit, poenimpetrare potuit, veniam contemnit, et quasi in lutosa aqua semetipsum voluit, quia dum fletibus suis vitae munditiam subtrahit, ante Dei oculos sordidas ipsas etiam lacrymas facit