comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ror insonet uisũ
fouendo contegat
ne uantates hau¬
nat. Sint pura
cordis nitima ab si¬
stat et uecordia car
nis terat superbiã.
potus cibi parcitas.
Et cũ dies absces¬
serit noctẽ qz sors re¬
duxerit mũdi per
abstinentiã ip̃i ca¬
namus gloriam.

Expanded text:
net: Visum fovendo contegat, Ne vanitates hauriat. Sint pura cordis intima, Absistat et vecordia: CXXVI Carnis terat superbiam Potus cibique parcitas: Ut, cum dies abscesserit, Noctemque sors reduxerit, Mundi per abstinentiam Ipsi canamus gloriam.
Abbreviated transcription (Latin):
łcũ dixerint
ad uos queri¬
te a pħutonib et a di¬
uinis qui stridũt ĩ
incãtacionib suis.
Nũquid nõ populus
a deo suo requirit pro
uiuis ac mortins ad
legẽ magis et ad te¬
dixerĩt iuxta u̾bũ hoc
nõ erit eis matutĩa¬
trãsibit ꝑ eã. ⁊
cormẽt et esuriet. Et
tũ esurierit irascetur
et maledicet regi
bitur. Et ecce tribu¬
lacio et tenebre dis¬
solucio et angustia
et caligo persequẽs
et nõ poterit auola¬
re de ãgustia sua. Ad

Expanded text:
xerint ad vos: Quaerite a pythonibus et a divinis, qui stridunt in incantionibus suis: Nunquid non populus a Deo suo requirit pro vivis et mortuis? Ad legem magis et ad tedixerint juxta verbum hoc, non eis erit matutinatransibit per eam: et corruet et esuriet. Et cum esurierit irascetur et maledicet regi bitur et ecce tribulatio et tenebrae, dissolutio, angustia et caligo persequens: et non poterit avolare de angustia sua. »
Abbreviated transcription (Latin):
ui ad supple¬
nentũ exer¬
citus legionẽ thebe¬
am ex orientalib
militib ire preceꝑit
Que legio sex milia
sex centos lexagĩta

Expanded text:
ui ad supplementum exercitus legionem Thebeam ex orientalibus militibus ire iussit. Que legio sex milia sex centos sexaginta
Abbreviated transcription (Latin):
ti sunt pro noĩe xͥ
cõtumeliã pati.
In tẽplo et cir
tem illis crescente
numeto discipulo¬
rũ. factũ est mur¬
mur grecoꝵ ad u̾sꝰ
hebreos eo ꝙ despice¬
rentur in mĩsterio
cotidiauo uidite eo¬
uocãtes autẽ

Expanded text:
unt pro nomine Jesu contumeliam pati. n templo et circtem illis, crescente numero discipulorum, factum est murmur Graecorum adversus Hebraeos, eo quod despicerentur in ministerio quotidiano viduae evocantes
Abbreviated transcription (Latin):
Efactũ est in
ãno serto in
sexto mẽse in quĩta
mẽsis. ego sedebã in
dono mea et lenes
iuda se debãt coram
me. Et cecidit luper
ibi manus dm̃i dei.
et uidi et ecce silĩtu¬
do quasi aspectus ig¬
nis et ab aspectu lõ¬
boꝵ eius et deorsũ¬

Expanded text:
t in anno sexto, in sexto mense, in quinta mensis: ego sedebam in domo mea, et senes Juda sedebant coram me, et cecidit super me ibi manus Domini Dei: Et vidi, et ecce similitudo quasi aspectus ignis ab aspectu lumborum ejus, et deors
Abbreviated transcription (Latin):
inter spem a¬
morẽq positus du¬
bitauit pene quid
mallet. quia nec hos
deserere nec axp̃o uo¬
lebat diutius se pa¬
rari. Nichil tamen
ni uoto suo ponens
aut uolũtati relin¬
quẽs: totũ se dñi ar¬
bitrio potestatiq cõ¬
poree pugna mili¬
tie: etiã satis est ꝙ
huc usq certaui. Sed
si adhuc in eodẽ labo¬
re pro castris tuoꝵ
stare me precipis:
nõ recuso nec fatis¬
tẽtẽ tausabor etatẽ.

Expanded text:
inter spem maeroremque positus dubitauit paene quid mallet, quia nec hos deserere nec a Christo uolebat diutius separari. nihil tamen in uoto suo ponens ant uoluntati relinquens, totum se Domini arbitrio potestatique comporea pugna militiae et iam satis est, quod hucusque certaui: sed si adhuc in eodem labore pro castris tuis stare me praecipis, non recuso nec fatiscentem causabor aetatem.
Abbreviated transcription (Latin):
cate om̃t creature
Ut scilicet prius
pulla predicacio
tũc nobis in adiu¬
toriũ fieret tũ hãc
illa ad dãnacionis
ba repulisset. Re.¬

Expanded text:
 omni creaturae; ut scilicet prius pulsa praedicatio, tunc nobis in adjutorium fieret, cum hanc illa ad damnationis ba repulisset.
Abbreviated transcription (Latin):
relacione ite¬
rũ fugã parauit.
atqz in possessione
cuiusdã leoncu cla¬
rissimi uni aliqm¬
diu latuit. Sedu¬
bi relatiom respon¬
sũ est. ab eodẽ leoc̃io
proditur. Proditus
itaq et adductus
mediolanũ cũ in¬
telligeret cirta se dei
uoluntatẽ nec se
duutius posse resi¬
stere postulauit nõ
se insi a tatholico
epõ ba ꝑ tizari. solli¬
citã enĩ habebat ꝑ¬
fidiã arianoꝵ. Cap¬
tizatus ergo fertur

Expanded text:
relatione, iterum fugam paravit, atque in possessione cujusdam Leontii clarissimi viri aliquamdiu delituit. Sed ubi relationi responsum est, ab eodem Leontio proditur; itaque et adductus Mediolanum, cum intelligeret circa se Dei voluntatem, nec se diutius posse resistere, postulavit non se nisi a catholico episcopo baptizari; sollicite enim cavebat perfidiam Arianorum. Baptizatus itaque fertur
Abbreviated transcription (Latin):
cerent se audisse eñ
dicentẽ uerba blas¬
phenite in moylen
et deũ. Cõmouerũt
itaqz plebẽ et semo¬
res et scribas et cõcur¬
rẽtes rapuerũt eñ
et adouxerũt ĩ con¬
ciliũ et statuerunt
falsos testes dicen¬
tes. Homo iste non
cessat lequt u̾ba ad¬
nazarems hit de

Expanded text:
audivisse eum dicentem verba blasphemiae in Moysen, et in Deum. Commoverunt itaque plebem, et seniores, et scribas: et concurrentes rapuerunt eum, et adduxerunt in concilium, et statuerunt falsos testes, qui dicerent: Homo iste non cessat loqui verba adNazar
Abbreviated transcription (Latin):
iuus fidei ab a¬
braliã ducamꝰ exordiũ
qui cũ in occidua con¬
stitutus etate filiũ a
deo promissũ se cred̾et
accepturũ et fidei pre¬
ciũ in filio cõlpexit et

Expanded text:
us fidei ab Abraham ducamus exordium, qui cum in excidua constitutus aetate, filium a Deo promissum se crederet accepturum, et fidei pretium in filio conspexit, et
Abbreviated transcription (Latin):
unus abrahe¬
filius exoptatur. et
ĩmẽsa ei multitudo
promnttitur. Solaciũ
uinus heredis cõqui¬
ritur et ĩnumierabi¬
lis loboles destinat ͦ
Nescis inquit dñs
nestis: abrahã quid
destinatũ sit tibi. S
idcuro nescis qr qd
merearis nõ respicis
tãtũ em̃ de me tua me¬
riit fides: tãtũ tua
obsequia ualuerũt.
ut et quid desideres no¬
rim. et facere qd me¬
rens decreuerim .R.¬

Expanded text:
us Abrahae exoptatur, et immensa ei multitudo promittitur. Solatium unius haeredis conquiritur, et innumerabilis soboles destinatur. Nescis, inquit Dominus, nescis Abraham quid destinatum sit tibi, sed idcirco nescis quia quod merearis non respicis. Tantum enim de me tua meruit fides, tantum tua obsequia valuerunt, ut et quid desideres norim, et facere quod mereris decreverim.
Abbreviated transcription (Latin):
unc cõturba¬
ti ataz exter¬
riti: quid facerent
nesciebãt. Dixit
eis unus ex cleritis
Scitis quia post
hunc triduũ: na¬
talis ep̃atus eius
esse consueuerat.
et forsitã in hac
die se transferri uos
admonet. Tũc ie¬
iumis et oronib
ac iugi psallẽtio
die noctuq insistẽ¬
tes triduũ illud cõ¬
tinuatione duxe¬
runt.¬
uarta autẽ
die acceden¬
tes poientes qz ma¬
nus non ualebãt
pernitus mouere se
pulchrũ. Pauore
autem om̃es exter¬
riti: iam in hoc stã¬
tes ut terra uastu¬
lũ quod detexerãt
operirẽt apparuit
ei ueneranda canicie
senex instar muis
candorẽ efferẽs dicẽs
se esse abbatẽ. Et di¬
xit eis. Usq quo cõ¬
turbam̃i et tardatis
Num uidetis dõnũ
martinũ stantem
uos iuuare paratũ
si manus appoi¬
iactãs palli¬
uii quo utebatur
posuit manũ ad
sarcofagũ cũ reliqͥs
sacerdotib crucib
paratis et cereis.
Impositaq anti¬
phona dederũt cũ¬
cti uoces psallenti¬

Expanded text:
unc conturbati atque exterriti, quid facerent nesciebant. Dicit eis unus ex clericis: 'Scitis, quia poet hunc triduum natalis episcopati eius esse consueverat, et forsitan in hac die se transferri vos admonet'. Tunc ieiuniis et orationibus ac iugi psallentio die noctuque insistentes, triduum illud continuatione duxerunt.uarta autem die accedentes ponentesque manus, non valebant penitus moverepulcrum. Pavore autem omnes exterriti, jam in hoc stantes, ut terra vasculum quod detexerant operirent, apparuit eis veneranda canitie senex, ad instar nivis candorem efferens, dicens se esse abbatem, et ait eis: Usquequo conturbamini, et tardatis? Non videtis domnum Martinum stantem vos juvare paratum, si manus apponijactans pallium, quo utebatur, posuit manum ad sarcophagum cum reliquis sacerdotibus, crucibus paratis, ac cereis, impositaque antiphona, dederunt cuncti 1009 voces psallenti
Abbreviated transcription (Latin):
gestatẽ opera¬
ta est man
remissa manus au¬
tem fortiũ diuicias
parat. Qui intitur
mendaciis. Hic pascit
uentos: id est autem
ip̃e sequitur aues uo¬
lantes. Qui cõgregat
in messe filius sapi¬
ens est. qui autẽ ster¬
cit estate filius con¬
enedictio dm̃i
super caput
iusti: os autẽ ĩpioꝵ
operit iniquitatem.
Memoria iusti cũ lau¬
dibus: et nomẽ im¬
apiẽs corde p̾¬
cepta suscipit
stultis ceditur labi¬
is. Qui ãbulat sĩ¬
pliciter. ãbulat cõ¬
fidenter: qui autẽ
deprauat uias lu¬
as manifestꝰ erit.

Expanded text:
gestatem operata est manus remissa: manus autem fortium divitias parat. Qui nititur mendaciis, hic pascit ventos: idem autem ipse sequitur aves volantes. Qui congregat in messe, filius sapiens est: qui autem stertit aestate filius conenedictio Domini super caput justi: os autem impiorum operit iniquitatem. Memoria justi cum laudibus: et nomen imapiens corde praecepta suscipiet: et stultus caeditur labiis. Qui ambulat simpliciter, ambulat confidenter: qui autem depravat vias suas, manifestus erit.
Abbreviated transcription (Latin):
onsolam̃ cõ¬
solam̃ popu¬
le meus dicit deus
uester. Loquinũ ad
tor ihrlm: et ad uoca¬
te eã. qm̃ cõpleta est
malitia eius. dimis¬
sa est ñ quitas illiꝰ.
Suscepit de manit
dm̃i duplicia: pro oĩ¬
bus ꝑctĩs suis. Pox
clamãtis in de serto.

Expanded text:
onsolamini consolamini populus meus dicit Deus vester loquimini ad cor Hierusalem et avocate eam quoniam conpleta est malitia eius dimissa est iniquitas illius suscepit de manu Domini duplicia pro omnibus peccatis suis vox clamanti
Abbreviated transcription (Latin):
in trinitate dñni cõ¬
fitentur terrore sub¬
m̃cto multisq affec¬
ti ĩnuriis uel supli¬
nos se esse testãtur.
uisoq percutientis
ictu dm̃ ac dei nr̃i
se famulos magna
tes: reddentes terre
corpora. beatas celo
aĩas intulerũt. R.¬
sticus et eleutherius ĩ
liac ergo fidci cõstãcia
permanẽtes. Reddẽtes
terre corpora beatas a¬
minas celo cũ gaudio

Expanded text:
in trinitate deum confitentur. terrore subacti multisque adflicti iniuriis vel supplinos se esse testantur visoque percutientis ictu domini ac dei nostri se famulos magna tes, reddentes terrae corpora, beatas caelo animas intulerunt, tsticus et Eleutherius, in hac ergo fidei pertinacia permanentes, reddentes terrae corpora, animas coelo cum gaudio
Abbreviated transcription (Latin):
xpĩanoꝵ inquisitio¬
ue percurreret sctĩn
dyonisiũ cõtra ĩtre
omsni nũꝙͣ lustinue¬
rũt ab esse presentia

Expanded text:
ianorum inquisitione percurrerent, sanctum Dionysium contra incredonysii nunquam sustinuerunt a besse praesentia
Abbreviated transcription (Latin):
ersecutionis
ergo publica¬
tãsẽtencia ĩpioꝵ gau¬
dẽs turba progredit᷑.
Et cũ dñicũ populũ
pugnatura cõspirat
nõ cũttati. appetere
gladio quos dñs su¬
es monstrauerat es¬
se signaculo. R Uir¬

Expanded text:
ersecutionis ergo publicata sententia, impiorum gaudens turba progreditur et contra dominicum populum pugnatura conspirat non cunctati adpetere gladio quos dominus suos monstraverat esse signaculo.
Abbreviated transcription (Latin):
rentur prĩtipes eoꝵ
et lemores et scribe
prĩceps sacerdotũ ⁊
cayphas et iohẽs et
alexander et quot¬
quot erant de gene¬
re sacerdotali et sta¬
tuentes eos in me¬
dio: interrogabãt
In aua uirtute aut
nnt quo noĩe fecistis

Expanded text:
principes eorum, et seniores, et scribae princeps sacerdotum, et Caiphas, et Joannes, et Alexander, et quotquot erant de genere sacerdotali. Et statuentes eos in medio, interrogabant: In qua virtute, aut in quo nomine fecistis
Abbreviated transcription (Latin):
te uentus uelxmẽs
irruit a regione de¬
serti. et cõcussit qua¬
tuor angelos doni
Que corrues opprel¬
sit liberos tuos et
mortii lũt: et effu¬
giego solus ut nũ¬
unc surrexit
iob et scidit
tumcã suã: et tõso
capite corruẽs in ter¬
rã adorauit et dixit.
Nudus egressus sũ
de utero matris mee¬

Expanded text:
s vehemens irruit a regione deserti, et concussit quatuor angulos domus, quae corruens oppressit liberos tuos, et mortui sunt, et effugi ego solus, ut nununc surrexit Job, et scidit tunicam suam, et tonso capite corruens in terram, adoravit, et dixit: Nudus egressus sum de utero matris mea
Abbreviated transcription (Latin):
sit nomẽ dñi bene¬
dictũ. In om̃ibus
hiis nõ peccauit iob¬
stultũ quid cõtra
deũ locutus est .luiͣ
actũ est autẽ¬
cũ quadã die
ueuissẽt filii dei et
starent corã dño:
uenisset quoq sathã
inter eos et staret ĩ
conspectu eius: ut
diceref dñs ad sathã
Unde uenis. Qui re¬
spondẽs ait. Cirtui¬
ui terrã et perambu

Expanded text:
sit nomen Domini benedictum. In omnibus his non peccavit Jobstultum quid contra Deum locutus est. Cap. II. Factum est autemcum quadam die venissent filii Dei, et starent coram Domino, venisset quoque Satan inter eos, et staret in conspectu ejus, ut diceret Dominus ad Satan: Unde venis? Qui respondens ait: Circuivi terram, et
Abbreviated transcription (Latin):
pueros q cõsũꝑsit
et effugi ego solus
ut nũtiarẽ tibi.Lcõ
lo loquẽte: ue¬
uit alius et dixit.
Cal dei fecerũt tres
turmas et inuale¬
rũt camelos et tu¬
lerũt eos. et pueros
percusserũt gladio
et ego fugi solus.
ut nũtiarẽ tibi .ẜ.
dhuic loqueba¬
tur ille et ecce
alius intrauit: et
dixit. sfilus et filia¬
et bibẽtib uiũ n
domo fratris sui

Expanded text:
puerosque consumpsit, et effugi ego solus ut nuntiarem tibi. uc loquente, venit alius, et dixit: Chaldaei fecerunt tres turmas, et invaserunt camelos, et tulerunt eos, necnon et pueros percusserunt gladio, et ego fugi solus, ut nuntiarem tibi. dhuc loquebatur ille, et ecce alius intravit, et dixit: Filiis tuis et filiaet bibentibus vinum in domo fratris sui
Abbreviated transcription (Latin):
ost multũ ue¬
ro tẽporis:
mortuo salmana¬
sar rege. tũ regna¬
ret sennacherib fili¬
us eus pro eo et fi¬
lios isrł exosos habe¬
ret in cõspectu suo:
thobias pergebat per
omnẽ cognationem
luã et consolabatur
nicuiqz prout pote¬
rat de facultatib
suis. E suriẽtes a le¬

Expanded text:
ost multum vero temporis mortuo Salmanassar rege cum regnaret Sennacherim filius eius pro eo et filios Israhel exosos haberet in conspectu suo Tobias pergebat per omnem cognationem suam et consolabatur nicuique prout poterat de facultatibus suis
Abbreviated transcription (Latin):
rat autẽ pec¬
catũ pueroꝵ
grãde minis corã
dño quia de tralie¬
bãt homĩes sacrifi¬
tio dm̃i. Samuel au¬
accinctus ephod li¬
neo et tunicã par¬
uã quã faciebat ei
mater sua. Quam
afferebat statutis
dieb ascẽdẽs cũ in¬
ro suo: ut ĩmolaret
hostiã solẽnẽ.

Expanded text:
Erat autem peccatum puerorum grande nimis coram Domino: quia retrahebant homines a sacrificio Domini. Samuel auaccinctus ephod lineo. Et tunicam parvam faciebat ei mater sua, quam offerebat ei statutis diebus, ascendens cum viro suo, ut immolarent hostiam solemnem.
Abbreviated transcription (Latin):
ĩt faciebant
Unu̾so israe¬
li uenientiũ in silo
Etiã anteꝙͣ adole¬
rent a dipem: uenie¬
bat puer sacerdotis
et dicebat ĩmolãti
Da michi caritẽ ut
coquã sacerdoti.L.
on em̃ accipi¬
am ate carnẽ
coctã sed ciudã. Di

Expanded text:
 faciebat universo Israeli venientium in Silo. Etiam antequam adolerent adipem, veniebat puer sacerdotis, et dicebat immolanti: Da mihi carnem; ut coquam sacerdoti: on enim accipiam a te carnem coctam, sed cru
Abbreviated transcription (Latin):
nnfans in utero ei
Et repleta est spũ
sctõ heliz abeth ape¬
uiente os ad salu¬
tandũ beata ma¬
sancto heliz abeth.
repletus est iohẽs
atq uno eodẽq spũ
ambo e docti illa sa¬
lutantẽ que esset
agnoinit. et ut ma¬
tre dm̃ sui debita
cũt benedittione ue

Expanded text:
infans in utero ejus, et repleta est Spiritu sancto Elizabeth. Aperiente os ad salutandum beata Masancto Elizabeth, repletus est et Joannes: atque uno eodemque Spiritu ambo edocti, illa salutantem quae esset agnovit, et ut matrem Domini sui debita cum benedictione ve
Abbreviated transcription (Latin):
neris tredi non po¬
test quãta hom̃i
multitudo conue¬
nerit. Tota obinã
corpori ciuitas ru¬
it. Cũtti ex agris
atq uicis multiq
assuerũt. O quãt᷑
luctus oĩ quãta
pretipue merẽtiũ
lamenta monacho¬
rũ qui eo die fere
ad duo milia con¬
uenisse dicũtur.
Specialis marti¬
in glĩa eius exẽplo
in dñi seruitutem
stups tãta fructi¬

Expanded text:
funeris credi non potest quanta hominum multitudo conuenerit: tota obuiam corpori ciuitas ruit, cuncti ex agris adque uicis multique adfuerunt. o quantus luctus omnium, quanta praecipue maerentium lamenta monachorum! qui eo die fere ad duo milia conuenisse dicuntur, specialis Martini gloria: eius exemplo in Domini seruitutem stirpes tantae frut
Abbreviated transcription (Latin):
beatissimi et glĩo¬
primi stephami et
primi dyacont xp̃i
et inchomedi qui
in euangelio scrip¬
tus est. et gamalie
gis iuissus a sctõ ⁊
dei cultore pr̃e au
filius p̃rĩ obediens
situt cognomi tũ oĩ
simplicitate in te¬
gre indicarẽ uerita¬

Expanded text:
i et glorio Stephani et primi diaconi Christi, et Nicodemi qui in Evangelio scriptus est, et Gamalielgis jussus a sancto et Dei cultore patre Avfilius patri obaudiens, sicut cognovi, cum omni simplicitate impiger integre indicarem omnem verita
Abbreviated transcription (Latin):
rat xp̃m̃. Et bene ad¬
ditur: quia nemo ĩ
cegnacione eius uo¬
tatur hoc noĩe. Ut
ĩtelligas nomẽ non
generis esse seduatis
Apertũ est illico os ei ͦ

Expanded text:
rat Christum, et bene additur, quia nemo in cognatione ejus vocatur hoc nomine, ut intelligas nomen non generis esse, sed vatis. Apertum est illico os ejus
Abbreviated transcription (Latin):
ille mutus ĩ¬
timare uocabulũ fi¬
lii nequit uxori: sed
per propheciã heliz a¬
beth didicit. ꝯdrnon
didicerat a marito.
Et dixerũt ad illã.
Quia nemo est in co¬
gnatione tua: qui
uocetur hioc noĩe. In¬
nebant prĩ eius:
quẽ uellet uocari eũ¬

Expanded text:
ille mutus intimare vocabulum filii nequivit uxori, sed per prophetiam Elisabeth didicit, quod non didicerat a marito. Et dixerunt ad illam, quia nemo est in cognatione tua, qui vocetur hoc nomine. Innuebant patri ejus, que
Abbreviated transcription (Latin):
est inquit no¬
mẽ eĩs. Hoc est non
ei nos nomẽ ĩpone¬
ntus: quia iam a deo
nomẽ accepit. Habet
uocabulũ suũ qd a¬
gnouimus nãqz ele¬
gimus. Nec miretis
si nomẽ mulier qd
nõ audiuit asseruit.
quãdo spũs sctũs qui
angelo mandauerat

Expanded text:
est, inquit, nomen ejus, hoc est, non ei nos nomen imponimus, quia jam a Deo nomen accepit, habet vocabulum suum quod agnovimus, non quod elegimus. Nec mireris, si nomen mulier quod non audivit asseruit, quando ei Spiritus sanctus qui angelo mandaverat
Abbreviated transcription (Latin):
em̃o au nesci¬
at prĩcipio ho¬
min ¶n sic a deo plas¬
matũ ut instruere¬
tur prudentia. cõsi¬
lio formaretur ratio¬
ins ca pax druma pru¬
dentia rderetur in¬
strueretur inqmͣ pru¬
dencia qua hostis ta¬
lidrtati intaret con¬
silie quo salutania
at recta perouiuret
incione qua des ge¬
intori parendũ esse
cognosceret

Expanded text:
est qui nesciat principio hominem sic a Deo plasmatum ut instrueretur prudentia, consilio formaretur, rationis capax, divina providentia redderetur. Instrueretur, inquam, prudentia qua hostis calliditatem vitaret; consilio, quo salutaria ac recta perquireret; ratione, qua Deo genitori parendum esse cognosceret
Abbreviated transcription (Latin):
tionis antique feli¬
citatis eternie. Repa¬
ratur em̃ nobis sa¬
lutis nr̃e ãna re¬
uelacione sa cramẽ¬
tũ ab imitio promis¬
sũ in fine reditũ si¬
ne fine mãsurũ in
quo dignũ est nos
diuinũ adorare mi¬
steriũ ut quod ma¬
gno dei munere a¬
gitur. magnis eccle¬
sic gau dus celebre¬

Expanded text:
quae, felicitatis aeternae. Reparatur enim nobis salutis nostrae annua revolutione sacramentum, ab initio promissum, in fine redditum, sine fine mansurum. In quo dignum est nos divinum adorare mysterium, ut quod magno Dei munere agitur, magnis Ecclesiae gaudiis celebre
Abbreviated transcription (Latin):
egitur p¬
Ictũs uenãti¬
us bifurigi territo¬
rii incola fuit parẽ¬
tibus secũdũ secu¬
li dignitatẽ inge¬
nuis atq catholitis
Qui dũ esset iuue¬
nli etate florens:
a parẽtib sponsali
uinculo obligatur.
ut etati huic
le puellari presta¬
ret affabilẽ et cũ po¬
culis frequẽtib eti¬
am calciamẽta de¬
ferret. cõtigit ut ad¬
urbẽ turonicã dño
ĩspirante ueniret .
Erat tunc tẽporis
monasteriũ basilice
beati martim pro¬
piiquũ in quo sil¬
uimis abbas gregẽ
deo deuotũ regulart
sce ꝑtro rege bat .L.¬
d hoc uir iste
deuotus acce¬
dens uirtutelqz cer¬
nẽs beati martim
Uait intra se. Uot coni
tio melius est ser
per copulã mipcia¬
lem contagio ñiol¬
ui mũdano. Belin¬
quã sponsã territo¬
rii biturigi. et ad¬
nectar catholice ꝑ
credo corde etiã oꝑe
merear effectu con¬
donare.

Expanded text:
Igitur sanctus Venantius Biturigi territorii incola fuit, parentibus secundum saeculi dignitatem ingenuis atque catholicis . Qui dum esset juvenili aetate florens, a parentibus sponsali vinculo obligatur. ut aetati huic se puellari praestaret affabilem, et cum poculis frequentibus etiam calciamenta deferret, contigit ut urbem Turonicam, Domino inspirante, veniret. Erat enim tunc temporis monasterium basilicae sancti Martini propinquum, in quo Silvinus abbas gregem Deo devotum regulari sceptro regebat. Ad hoc vir iste devotus accedens, virtutesque cernens beati Martini, ait intra se: Ut conjicio, melius est servquam per copulam nuptialem contagio involvi mundano. Relinquam sponsam territorii Biturigi, et annectar catholicae pcredo corde, etiam opere merear effectui condonare.
Abbreviated transcription (Latin):
e se ergo dñs¬
lcquentib
presentia exibuit
led de se dubitãtib
cogintionis sue spe¬
tiem abscondit.
dem cõtulit duriti¬
am intellectus in¬
que de ip̃o erãt ape

Expanded text:
e se ergo loquentibus praesentiam exhibuit, sed de se dubitantibus cognitionis suae speciem abscondit. dem contulit, duritiam intellectus inquae de seipso erant ape
Abbreviated transcription (Latin):
mulis suis deus repro¬
tẽ ut post dies aliquot
lequeretur incorodũ
quo ingrauescẽte tiu¬
tas tota turbatur ac¬
celerabat trãsitũ qui
uocabat ad gloriã et fes¬
sũ alaboribus dñs in¬
uitat ad premia. aͣ.¬
Tempus om̃e choris
psallẽtib tenebatur
leptima incõmodi
die ad celos aĩa felix
et beata transfertur.

Expanded text:
reprot, ut post dies aliquot sequeretur incommodum; quo ingravescente, civitas tota turbatur. Accelerabat transitum, qui vocabat ad gloriam, et fessum eroam laboribus Dominus invitat ad praemia. Tempus omne choris psallentibus tenebatur. Septimo incommodi die ad caelos anima fidelis et beata transfertur.
Abbreviated transcription (Latin):
uod mortuus
inuẽtus est dolus ĩ
ore eins. Sed mortu¬
us est ut nos qui
mortui lumus illo
moriẽte pctĩs nequa.¬
qmͣ pctõ et uiciis ui¬

Expanded text:
o mortuus inventus est dolus in ore ejus; sed mortuus est, ut nos qui mortui sumus, illo moriente peccatis, nequaquam peccato et vitiis vi
Abbreviated transcription (Latin):
onuertit au¬
tem deus et
tradidit eos seruire
milicie dei sicut scri¬
ptũ est in libro pro¬
phetaꝵ. Nũquid ui¬
ctimas aut hostias
obtulistis michi ã¬
ns quadraginta
in deserto domus
isrł. et suscepistis
tabernaculũ mo¬
loth et sidus dei no¬
ĩguras quas
fecistis adora¬
re eas et transferã
uos transbabilonẽ
Tabernaculũ testi¬

Expanded text:
onvertit autem Deus, et tradidit eos servire militiae coeli, sicut scriptum est in libro prophetarum: Numquid victimas et hostias obtulistis mihi annis quadraginta in deserto, domus Israel? Et suscepistis tabernaculum Moloch, et sidus Dei veiguras, quas fecistis, adorare eas. Et transferam vos trans Babylonem. Tabernaculum testi
Abbreviated transcription (Latin):
rxitqz manue
adangelum
din. Obsecco teut ad¬
quielcas precibus me¬
is et faciamꝰ tibi he¬
dũ de capris. Cui res¬
poudit angelus. Si
me cogis nõ comedã
panes tuos. Sin au¬
tẽ ius holocaustũ fa¬
cere offer illud dño.
augelus dei esset. di¬
xit q ad eũ. Quod ẽ
tibi nomẽ ut cũ ser¬
no tuus fuerit ex¬
pletus honoremꝰ te.
Cui ille respondit

Expanded text:
xitque Manue ad angelum Domini: Obsecro te, ut acquiescas precibus meis, et faciamus tibi haedum de capris. Cui respondit Angelus: Si me cogis, non comedam panes tuos: sin autem vis holocaustum facere, offer illud Domino. angelus Domini esset. Dixitque ad eum: Quod est tibi nomen, ut, si sermo tuus fuerit expletus, honoremus te? Cui ille respon
Abbreviated transcription (Latin):
ta profectus
cũ suo illo ut
lemper frequẽtissi¬
mo discipulor san¬
ttissĩoq cõmitatu
mergos in flumĩe
cõspicatur pistiũ
predã sequi et rapa¬
cem ingluuiẽ assi¬
dius urgere captu¬
ris. Itorma inquit
hec demonũ est. In¬
sidiãtur in cautis
capiĩt nescientes
captos deuorãt ex¬
saturariqz neque¬
unt deuoratis. R.¬

Expanded text:
ta profectus cum suo illo, ut semper, frequentissimo discipulorum sanctissimoque comitatu mergos in flumine conspicatur piscium praedam sequi et rapacem ingluuiem adsiduis urguere capturis. forma, inquit, haec daemonum est: insidiantur incautis, capiunt nescientes, captos deuorant exsaturarique non queunt deuoratis.
Abbreviated transcription (Latin):
mperat deinde
uerborũ ut eũ cui in¬
natabãt gurgitẽ re¬
linquẽtes aridas pe¬
terent desertasq re¬
giones. Eo ninir
tirca aues illas u¬
sus imperio quo de¬
mones fugare con¬
sueuerat.i ta grege
fatto om̃s munũ
ille uolutres cõgre¬
gate: relicto fliĩe
mõtes siluasqz pe¬
tierũt. Non sine
admiracione mul¬
toꝵ qui tantã in
martino uirtutẽ
uiderẽt: ut etiã aui
bus ĩperaret. R¬
Cum uidecet beatꝰ
martinus discipulos
luos flentes motus
his fletibus conuer¬
sus ad dñm dixit. Do¬
mine si adhuc popu¬
lo tuo tuo sũ necessa¬
nus non recuso labo¬

Expanded text:
mperat deinde uerbo, ut eum, cui innatabant, gurgitem relinquentes aridas peterent desertasque regiones, eo nimirum circa aues illas usus imperio, quo daemones fugare consueuerat. ita grege facto omnes in unum illae uolucres congregatae, relicto flumine, montes siluasque petierunt, non sine admiratione multorum, qui tantam in Martino uirtutem uiderent, ut etiam aui- bus imperaret.Cum videret beatus Martinus discipulos suos flentes, motus his fletibus, conversus ad Dominum, dixit: Domine, si adhuc populo tuo sum necessarius, non recuso labo
Abbreviated transcription (Latin):
uius autẽ
solẽnitatis
religio sic ecclesus ĩ¬
troducta est. Cũ enĩ
pertransiret a plũs
pinauaret antiochi
tiochie c̾iuitatis oc¬
iores natu
induti lũt. nudis
pedibus penitẽciã
agentes. ꝙ contra
predicationẽ eius
cũ symone mago
cõsensissent. Hec ⁊
hus silĩa prosequẽ¬
tes offerũt et uexa¬
tos a langoribz et
paraliticos quoq ⁊
diu̾sa peritula pati¬
entes. et erat mfim¬
ta multitudo lan¬
guentiũ¬

Expanded text:
ujus autem solemnii religio sic Ecclesiis introducta est: Cum enim pertransiret apostolus dpinquaret Antiochiatiochiae civitatis jores natu induti sunt, nudis pedibus poenitentiam agentes, qui contra praedicationem ejus cum Simone Mago consensissent. Haec et his similia prosequentes, offerunt ei vexatos languoribus et paralyticos quoque et diversa pericula patientes, et erat infinita multitudo simul languentiu
Abbreviated transcription (Latin):
tutio festiui¬
tatis hodierne a se¬
moribus nr̃is cathe¬
dre nomẽ accepit.
ideo ꝙ primus apo¬
stoloꝵ petrus hodie
ep̃atus tathedrã su¬
scepisse referatur.
Recte ergo ecclesie
natalẽ sedis illius

Expanded text:
tutio festivitatis hodiernae, a senioribus nostris Cathedrae nomen accepit, ideo quod primus apostolorum Petrus hodie episcopatus cathedram suscepisse referatur. Recte ergo ecclesiae per orbem sedis illius
Abbreviated transcription (Latin):
Damentũ ec¬
et ideo digne hoc fũ¬
damentũ generalis
ecclesia colit supra
tudo cõ surgit. Onde
conuementer psal¬
mus dicit. Ex altẽt
eũ in ecclesia plebis
et in cathedra semo¬
ĩgnũ ergo est
ut fũdamen¬
tũ hioc ĩ ecclesia hono¬
retur: per qd: ad celũ

Expanded text:
damentum Ecet ideo digne hoc fundamentum generalis Ecclesia colit, supra tudo consurgit. Unde convenienter Psalmista dicit: Exaltent eum in ecclesia plebis, et in cathedra senioignum ergo est, ut fundamentum hoc in Ecclesia honoratur per quod ad coelum
Abbreviated transcription (Latin):
q̃s pretibus
tuere lctõꝵ. ut festa
martirũ tuoꝵ uita
ius siue cessacione
uenerantes et fidei
mumanur auxilio
et magnifico profi¬
ciamus cremplo.

Expanded text:
ne, precibus tuere sanctorum, ut festa martyrum tuorum ini sine cessatione venerantes, et fidei muniamur auxilio et magnifico proficiamus exemplo.
Abbreviated transcription (Latin):
lalma tor ho¬
quĩs deus qͥ
tũcta solus ordiuãs
humũ iubes produ¬
cere reptãtis et fere
genus. Qui ma¬
gna rerũ corpora
dictu iubentis in¬
uida ut sermiãt per
ordinẽ sitbdẽs de di¬
sti homini. Sepel¬
le a seriuis tuis qͥd¬
quid perĩmũdiciã

Expanded text:
lasmator hoinis Deus, Qui cuncta solus ordinans Humum iubes producere Reptantis et ferre genus. Qui magna rerum corpora Dictu iubentis vivida, Ut serviant per ordinem Subdens dedisti hominem. Repelle a servis tuis Quicquid
Abbreviated transcription (Latin):
uero reiiti
ac reclamare mi¬
ser cepit. Interdie¬
tũq sibi esse dice¬
bat: ne se martino
ostendecet. Cunq
inuitũ ire cõpelle

Expanded text:
ero reniti ac reclamare miser coepit, interdictumque sibi esse dicebat, ne se Martino ostenderet. Cumque invitum ire compelle
Abbreviated transcription (Latin):
uenã ergo sũt
que de paruu¬
lo ihũ fama disperse¬
rat. Pastores erant
in regione illa uigi¬
lãtes et obseruãtes
custodias noctis suꝑ
gregẽ suũ. Uenit an¬
gelus sub ip̃a hora na¬
turitatis ihũ et ait
ad eos. Anniũcio uo¬
bis gaudiũ magnũ
Ite et mnuemietis in¬
et positũ ĩ presepio.

Expanded text:
uaenam ergo sunt, quae de parvulo Jesu fama disperserat? Pastores erant in regione illa, vigilantes et observantes custodias noctis supra gregem suum. Venit angelus sub ipsa hora nativitatis Jesu, et ait ad eos: Annuntio vobis gaudium magnum. Ite, et invenietis inet positum in praesepio
Abbreviated transcription (Latin):
ius lec et plu¬
ra alia consi¬
deras: nõ diuinã po¬
tẽtiã stupẽs admire¬
tur: Sed et hec omia
parua ad ingentẽ
bantur: in si amicus
eus lazarus more¬
retur. Quẽ idcuto
mori ꝑmilit: ut eũ

Expanded text:
is haec et plura alia considerans, non divinam potentiam stupens admiretur? Sed haec omnia parva ad ingentem bantur, nisi amicus ejus Lazarus moreretur. Quem idcirco mori permisit, ut eu
Abbreviated transcription (Latin):
ed liabeo adu̾
tatem tuã primã
reliquisti. Memor
esto itaq unde ex¬
cideris et age peni¬
tenciã et prima o¬
pera fac. Sin au¬
tẽ uento tibi: et mo¬
uebo candelabrum
tuũ de loco suo insi
penitẽtiã egeris.
Sed hoc habes quia
odisti facta ncho¬
laitar que et ego
odi. Qui habet au¬
diat: quid spũs di¬
cat ecclesiis. Uin¬
centi dabo edere de
ligno uite: quod ẽ¬

Expanded text:
um tatem tuam primam reliquisti. Memor esto itaque unde excideris: et age poenitentiam, et prima opera fac. Sin autem, venio tibi, et movebo candelabrum tuum de loco suo, nisi poenitentiam egeris. Sed hoc habes, quia odisti facta Nicolaitarum, quae et ego odi. Qui habet audiat quid Spiritus dicat Ecclesiis. Vincenti dabo edere de ligno vit
Abbreviated transcription (Latin):
ue enĩ mulie¬
res delate sũt
natos suos circũti¬
disse quas infãtib
ad ubera suspensis
cũ publice per cuni¬
tatẽ circõduxillent
per muros precipt¬
tauerunt.
In uero ad ꝓ¬
rimas corũ¬
tes spelũcas et latẽ¬
Uter sabbati diẽ cele¬
brãtes cũ iudicati
essẽt philippo flam¬
mis succẽsi sũt eo
ꝙ uerebãtur propt̾
religionẽ et obseruã¬
tiã manu sibimet
auxiliũ ferre.¬
zgi tur eleaza¬
prioribus scribarũ
uir etate prouectus
et uultu decorus a¬
perto ore hyans cõ¬
pellebatur tarnem
porcinã mãducare.
tille glĩosã
mortẽ magis
ꝙͣ odibilẽ uitã am

Expanded text:
e enim mulieres delatae sunt natos suos circumcidisse quas infantibus ad ubera suspensis cum publice per civitatem circumduxissent per muros praeciptaverunt alii vero ad proximas coeuntes speluncas et latenter sabbati diem celebrantes cum indicati essent Philippo flammis succensi sunt eo quod verebantur propter religionem et observantiam manu sibimet auxilium ferregitur Eleazaprimoribus scribarum vir aetate provectus et vultu decorus aperto ore hians conpellebatur carnem porcinam manducare t ille gloriosam mortem magis quam odibilem vitam am
Abbreviated transcription (Latin):
t Dixit dñs ad
Usayam. E gre¬
dere in occursũ acħaz
tu et qui derelictus
est iasub. filius tuꝰ
ad extremũ aque¬
ductus pistine supe¬
noris inuia agri
fullonis et dices ad
eti. Uide ut sileas.
noli timere. cor tu¬
ũ ne formidet a dua¬
bus caudis ticionũ
fumigãtiũ istorũ ĩ
ira furoris rasim re¬
gis syrie et filii ro¬
melie eo ꝙ cõsilia
mierit contrate sy¬
ria mala. et effraii
et filius romelie
dicentes. Ascẽdamꝰ ad
iudã et suscitemꝰ eũ et
euellamꝰ eũ ad nos et
ponamus eũ regẽ in
medio eius filiũ zabe¬
ec dicit dñs deꝰ
Nõ stabit et nõ
erit istud: sed caput sy¬
rie damascus. et capł
damasci rasim. et ad¬
liuc seragnita et q̃i¬
qz ãmi: et desmet effra¬
ym esse populus et ca¬
put effraym sama¬
ria. et caput samarie
filius romelie. Si nõ
credideritis nõ ꝑma¬
nebitis.¬

Expanded text:
t dixit Dominus ad Isaiam egredere in occursum Ahaz tu et qui derelictus est Iasub filius tuus ad extremum aquaeductus piscinae superioris in via agri Fullonis et dices ad eum vide ut sileas noli timere et cor tuum ne formidet a duobus caudis titionum fumigantium istorum in ira furoris Rasin et Syriae et filii Romeliae eo quod consilium inierit contra te Syria malum Ephraim et filius Romeliae dicentes ascendamus ad Iudam et suscitemus eum et avellamus eum ad nos et ponamus regem in medio eius filium Tabec dicit Dominus Deus non stabit et non erit istud sed caput Syriae Damascus et caput Damasci Rasin et adhuc sexaginta et quinque anni et desinet Ephraim esse populus et caput Ephraim Samaria et caput Samariae filius Romeliae si non credideritis non permanebitis
Abbreviated transcription (Latin):
aratũ est re¬
gnũ in cõspe¬
ttu antiochi et ce¬
pit regnare ĩ terra
egypti ut regnaret
super duo regna. Et
in egyptũ in mul¬
titudine graui.i
turribus et elefãtis
et equitibus et co¬
piosa nauiũ mul¬
titudine et consti¬
tuit bella adu̾sus
ꝑtholonieũ regem
t ueritus est¬
p̾tholonieus
a facie eius et fugit
et ceciderũt uulnera¬
ti multi. Et cõpre¬
hendit tiuitates
munitas in terra
egypti: et accepit
spolia in terra egy¬
u̾tit antio¬
chus postꝙͣ percus¬
sit egyptũ in cẽte¬
simo et quadrage¬
simo tercio anno
et ascẽdit ad isrł.
Et ascẽdit iherosoli¬
mis in multitudi¬
ne graui et intrauit
in sctĩficationem cũ
superbia
t accepit alta¬
re aureũ. et cã¬
delabrũ lũis et uni¬
uersa uasa eius. ⁊
mensã proposicio¬
nis. et libatoria et
fialas. et mortario¬
la aurea. et uelũ tẽ¬
pli. et coronas. et
ornamentũ aureũ
qd infacie tẽpli e¬
rat et cõminuit om

Expanded text:
aratum est regnum in conspectu Antiochi et coepit regnare in terra Aegypti ut regnaret super duo regna et egyptum in multitudine gravi in curribus et elefantis et equitibus et copiosa navium multitudine et constituit bellum adversus Ptolomeum regem t veritus estPtolomeus a facie eius et fugit et ceciderunt vulnerati multi et conprehendit civitates munitas in terra Aegypti et accepit spolia terrae Aegyertit Antiochus postquam percussit Aegyptum in centesimo et quadragesimo et tertio anno et ascendit ad Israhel et ascendit Hierosolymis in multitudine gravi et intravit in sanctificationem cum superbia accepit altare aureum et candelabrum luminis et universa vasa eius et mensam propositionis et libatoria et fialas et mortariola aurea et velum et coronas et ornamentum aureum quod in facie templi erat et comminuit om
Abbreviated transcription (Latin):
ohãnes igĩ ĩ
rat: in persona hely¬
as nõ erat. Quod er¬
go dñs fatetur de spi¬
ritu: hoc iohẽs denegat
de perlona. Quia et
iustũ lie erat ut et di¬
scipulis dñs spũalẽ
de iobẽ sentẽtiã dice¬
ret. et iohẽs turbis
carnalib nõ de suo
spũ. sed de corpore re¬
sponderet. Prophe¬
ta es tu: et respondit
Nõ. Ideo prophetam
se esse non dicit. qr
maiorẽ se prophetis
esse cognoscit. Quia
quẽ prophete uẽtuꝵ
fore dixerũt. iste digi¬
to demõstrauit dicẽs.
Ecce agnus dei ecce qͥ
tollit pctã mũdi . R.¬
Annũtiatũ est per gabrie
persplendidã regionẽ au¬
rẽ uirgĩs usitare palatiũ
uten. Et ingressus est ꝑ¬

Expanded text:
oannes igitur in rat, in persona Elias non erat. Quod ergo Dominus fatetur de spiritu, hoc Joannes denegat de persona, quia et justum sic erat, ut et discipulis Dominus spiritalem de Joanne sententiam diceret; et Joannes in turbis carnalibus, non de suo spiritu, sed de corpore responderet. Propheta es tu? Et respondit: Non. Ideo prophetam se esse non dicit, quia majorem se prophetis esse cognoscit, quia quem prophetae venturum fore dixerunt, iste digito demonstravit, dicens: Ecce agnus Dei, ecce qui tollit peccata mundi. Annuntiatum est per Gabrielper splendidam regionem, aurem Virginis, visitare palatium uteri; et regressus est
Abbreviated transcription (Latin):
fidei populũ pastora¬
li cura ĩ corpore positꝰ
gubernauit asserẽs
equali substãcia uel
se de locatus assiduis
beneficiis nõ cessat
plebẽ propriã proui¬
dere. Qui ait. Si hec
uera sunt que profer¬
tis discurrãt usqz ad
eius tẽplũ fideles a¬
mici multa mune¬
ra deportãtes. Et si
obtinuerĩt mei infã¬
tuli medicinã: ĩqui¬
sita fide tatholita que
ille credidit credã. I¬
ergo auro ar¬
gentoq ad filii sun põ¬
dus transmisit ad
uenerabilẽ locũ sepł¬
cri. Quo perlato obla¬
tis munerib exorãt
ad beatũ tumulum
pro egcoto. Sed insi¬
dente ad huc ĩ pris
pectore secta: non cõ¬
tinuo integrã recipe¬
re meruit medicinã
euersi
rauerũt regi se mul¬
tas uirtutes ad btĩ
tumulũ uidisse dicẽ¬
tes. Cur nõ sanauit
filiũ tuũ ignoramꝰ.¬

Expanded text:
fidei populum pastorali cura in corpore positus gubernavit, asserens aequali substantia vel sede locatus, assiduis beneficiis non cessat plebi propriae providere. Qui ait: Si haec vera sunt quae profertis, discurrant usque ad ejus templum fideles amici mei, multa munera deportantes; et si obtineant mei infantuli medicinam, inquisita fide catholica, quae ille credidit credam. ergo auro argentoque ad filii sui pondus, transmisit ad venerabilem locum sepulcri. Quo perlati, oblatis muneribus exorant ad Beati tumulum pro aegroto. Sed insidente adhuc in patris ejus pectore secta, non continuo integram recipere meruit medicinam. Reversi raverunt regi se multas virtutes ad Beati tumulum vidisse, dicentes: Cur non sanatus fuerit filius tuus, ignoram
Abbreviated transcription (Latin):
ad exhibẽ da
libi iumẽta misit di¬
scipulos: ut signifi¬
caret ĩ utrũq pplm̃
citũcisionis scilicet
et prepucii. predica¬
tores esse destinãdos
uel certe duos misit
ut eosdẽ predicatores
doctrina simul et o¬
peratione ꝑfectos es¬
se monerẽt ne uel
erroris u̾ba indocti ue¬
ritate miscerẽt uel
ea que rette docuissẽt
peruer se uiuẽdo ne¬

Expanded text:
ad exhibenda sibi jumenta misit discipulos, ut significaret in utrumque populum, circumcisionis videlicet et praeputii, praedicatores esse destinandos. Vel certe duos misit, ut eosdem praedicatores doctrina simul et operatione perfectos esse moneret: ne vel erroris verba indocti veritati miscerent, vel ea quae recte docuissent perverse vivendo ne
Abbreviated transcription (Latin):
t quidẽ ad hoc
opus me suf¬
fitere posse nõ indeo
sed taniẽ uires qͥs
imperitia de negat
caritas mĩstrãt.
Stio nanq qui di¬
xit. A peri os tuũ: et
ego ĩplebo illud. Bo¬
nũ ergo opus nob̃
in uolũtate sit. Nã
ex diumo adiutorio
erit in perfettione.
Dat eloquendi au
sũ etiã resurrectio¬
nis dñice tãta solẽ¬
nitas. Quia et in¬
dignũ ualde est ut¬
taceat eo die laudes
debitas lĩgua car¬
nis quo iudelicet
die taro resurrexit

Expanded text:
t quidem ad hoc opus me sufficere posse non video; sed tamen vires quas imperitia denegat charitas ministrat. Scio namque qui dixit: Aperi os tuum, et ego adimplebo illud . Bonum ergo opus nobis in voluntate sit, nam ex divino adjutorio erit in perfectione. Dat loquendi ausum ipsa etiam resurrectionis Dominicae tanta solemnitas, quia et indignum valde est ut eo die laudes debitas taceat lingua carnis, quo videlicet die caro resurrexit
Abbreviated transcription (Latin):
absistit. Gemina¬
tus autẽ quĩnari¬
us de nariũ perfi¬
cit. et que ex utro¬
q lexu fidelium
multitudo colli¬
gitur sctã ecclĩa
decẽ uirginibus
simul demĩtiat.
in quaq in ali
cũ bonis et repro¬
bi cũ electis ad¬
mixti sũt recte si¬
mile uirginib
prudẽtib et fatu¬
is esse perhibetur

Expanded text:
subsistit, geminatus autem quinarius denarium perficit. Et quia 1477 ex utroque sexu fidelium multitudo colligitur, sancta Ecclesia decem virginibus similis denuntiatur. In qua quia mali cum bonis et reprobi cum electis admisti sunt, recte similis virginibus prudentibus et fatuis esse perhibetur
Abbreviated transcription (Latin):
super faciẽ terre in
abiectione aĩe tue
ĩdie qua nata es.
rã siẽs autẽ
per te uidi te
coculcari in sãgitĩe
tuo. Et dixi tibi cũ
esses in sãguĩe tuo
bi in sanguine tuo
plicatã qua¬
si gerĩnẽ agri dedi
te: et multiplicata
es. et grãdis effec¬
ta. Et ingressa es
et perueisti ad
mũdũ muliebrẽ.
erba tu a in¬
tumuerũt.
et pilus tuus ger¬
mĩauit. Et eras mu¬
da: et cõfusione ꝑle¬
na. Et trãsun per
te et indi te. et ecce

Expanded text:
rae in abjectione animae tuae, in die qua nata es. ransiens autem per te, vidi te conculcari in sanguine tuo, et dixi tibi, cum esses in sanguine tuo: bi: In sanguine tuo plicatam, quasi germen agri dedi te; et multiplicata es et grandis effecta. Et ingressa es, et pervenisti ad mundum muliebrem; bera tua intumuerunt, et pilus tuus germinavit: et eras nuda, et confusionis plena. Et transivi per te, et vidi te; et ecce
Abbreviated transcription (Latin):
suoꝵ qui aute predi¬
xerat. Qmͣ di feci¬
stis hec uni ex mim¬
mis istis: michi fe¬
cistis. Se in pauperẽ
professus est fuisse
uestitũ. Et ad cõfir¬
mandũ tã bomi ope¬
ris testĩoniũ in eodẽ
se hĩtu quẽ pauper
acceperat est digna¬
tus ostendere. ĩ oct̾ pe¬

Expanded text:
um qui ante praedixerat: Quamdiu fecistis uni ex minime istis, mihi fecistis se in paupere professus est fuisse vestitum; et ad confirmandum tam boni operis testimonium, in eodem se habitu quem pauper acceperat, est dignatus ostendere. Quo
Abbreviated transcription (Latin):
preciũ est eti
am illud inserere lec¬
tiomi qualiter sctm̃
eius corpusculũ alo¬
to ubi tunc adoraba¬
tur: fuerit angelo
ãnuente translatũ
Anno seragesio
quarto post trãsitũ
glĩosi dõm martim
beatus perpetuus tu¬
thedrã sortitus est
deptusq hũc
apicẽ cũ ma¬
fũdamentã templi
ampliora qm fue¬
rãt super beata mẽ¬
bra locare disposuit
Quo sagaci insistẽs
studio mirifice mã¬
cipauit effectui. De
qua fabrica mul¬
tũ quod loqueremur
erat. Sed quia pre¬
sens est cõticere ex¬
inde melius puta¬
uimus.

Expanded text:
pretium est enim etiam illud inserere lectioni, qualiter sanctum ejus corpusculum in locum ubi nunc adoratur fuerit, angelo annuente, translatum. Anno sexagesimo quarto post transitum gloriosi domni Martini, beatus Perpetuus Tuthedram sortitus est deptusque hunc apicem, cum mafundamenta templi, ampliora quam fuerant, super beata membra locare disposuit; quod sagaci insistens studio, mirifice mancipavit effectui. De qua fabrica multum quod loqueremur erat; sed quia praesens est, conticere exinde melius putavimus.
Abbreviated transcription (Latin):
strasse cui etiã digna¬
tus est archanoꝵ se¬
creta celestiũ reuela¬
re. Nã idẽ dũ de basi¬
licis sctõꝵ die dñica
expleta or̃one reuer¬
teretur su per bacel¬
lũ lustentus in me¬
dio beati cõfessoris¬
tis auribus oculis¬
q ad celũ duutissĩe
actentis stetit ĩmo

Expanded text:
i etiam dignatus est arcanorum secreta caelestium revelare. Nam idem dum de basilicis sanctorum die dominica, expleta oratione, reverteretur, super bacellum sustentatus, in medio beati confessoristis auribus oculisque ad caelum diutisstme adtentis, stetit inmo
Abbreviated transcription (Latin):
angelus uer ba
fimerat: ecce mul titu
stores trepidi perspe¬
xissent et angelus re¬
cessisset ab eis: dixer̃t
bethleem et uideamꝰ
factũ quod dñs osten¬
dit nobis.

Expanded text:
angelus verba finierat, ecce multitudoastores trepidi perspexissent, et angelus recessisBethleem, et videamus factum quod Dominus ostendit nobis.
Abbreviated transcription (Latin):
ad se abbatẽ
elsinũ hiis uerbis
cepit initerpellare
eum. Uis inquit
periculũ maris eua¬
dere:Uis in patriã
sanus redire. Cũq¬
toto corde de sidera¬
re. id solũ expetere
responderet: tunc
ille. Stias inquit
et li dictis meis. ob¬
tẽperare uoluteris
mis cũ cõmitibus
tius euades ĩminẽs
periculũ maris.

Expanded text:
ad se abbatem Helsinum, his verbis coepit eum appellare : Vis inquit periculum maris evadere? Vis in patriam tuam sanus redire? Cumqtoto corde desiderare et hoc solum exspectare responderet, tunc ille : Scias inquitet si dictis meis obtemperare volueris, m comitibus tuis evades imminens periculum mari
Abbreviated transcription (Latin):
ci in om̃ibus obtẽ¬
peraturũ: si hoc eua¬
mitte inquit michi
cõceptionis et crea
et celebrandũ pre¬
dicabis. Atille ut
uir prudentissimꝰ
Et quis mquit dies¬
michi erit hoc festo
cele brandus. Ser¬
to ait idus decẽbris
lic festũ solẽm an¬
dũ tenebis. Et q ͦ
ĩquit abbas seri¬
cio utemur in eccle¬
siastico officio. Om¬
ueiquit officiũ
ad: dicitur in eius
natiuitate dicetur
in cõceptione excepto
ꝙ nomẽ natiuitatis
nutabitur nomĩe
cõcepcionis. Hiis dit¬
tis ille disparuit et
lumis cõcito flatu
rat et audierat quibz
potuit notificauit.

Expanded text:
i in omnibus obtemperaturum, si hoc evamitte, inquit ille, conceptionis et createt celebrandum praedicabis. At ille, ut prudentissimus : Et quis, inquit, dies in hoc festo celebrandus erit? Sexto, ait, Idus Decembris, hoc festum solemnizandum tenebis. Et quo, inquit abbas, officio utemur in ecclesiastico obsequio? Omne, inquit, officium quod dicitur in ejus Nativitate dicetur in Conceptione, excepto quod nomen nativitatis mutabitur in nomen conceptionis. His dictis ille disparuit, et lumis concito flatu iderat et audierat quibus potuit notificavit.
Abbreviated transcription (Latin):
fideliter peracto adã¬
gliã reuerti cupiẽs
mare ingreditur.
Et iã maximã par¬
ten maris prospero
lubito densis surgẽ¬
tibus undia uentis
horrenda tempestas
celũ cõmouet et un¬
das. Fatigatis igi¬
tur nautis nec ua
nibus ruptis. cadẽ¬
tibus uelis spes sa¬
lutis amittitur.

Expanded text:
fideliter peracto, ad Angliam reverti cupiens, mare ingreditur; et cum jam maximam partem maris prospero ubito densis surgentibus undique ventis, horrida tempestas coelum commovit et undas. Fatigatis igitur nautis nec ultnibusque ruptis, cadentibus velis, spes salutis amittitur
Abbreviated transcription (Latin):
abris preterea
suis per sex
et quĩquagnita an¬
nos sine ullo uitio
apud bethleem to
spiritali opere irre¬
prehensibiliter con¬

Expanded text:
ibris praeterea suis per sex et quinquaginta annos sine ullo otio apud Bethleemiticos, spiritali opere irreprehensibiliter con
Abbreviated transcription (Latin):
ubi primũ
peruenit ad notici¬
am thebrido legio¬
ns preteriẽs octodo¬
rense oppidũ ad lo¬
cũ cui agauno no¬
men est celenter ꝓ¬
liũ spatio ab octodo¬
ro se parata necessi¬
tatem cõmitten di
satrilegii preteriret¬

Expanded text:
ubi primum peruenit ad noticiam thehaide| legionis praeteriens octodorum oppidum . ad locum cui| acauno nomen est celeriter plium spacio ab octodoro seperata necessitatem com| mettendi sacrilegie praeteriret
Abbreviated transcription (Latin):
ic quippe disci¬
pulũ post re¬
surrectionẽ suã dubi¬
tare ꝑmi sit nec ta¬
mẽ in dubitatione
deseruit: sicut ante
natĩtatẽ suã habere
mariã spõsũ uolunit
qui tamẽ ad eius mi¬
pcias nõ peruenit .R.

Expanded text:
ic quippe discipulum post resurrectionem suam dubitare permisit, nec tamen in dubitatione deseruit, sicut ante nativitatem suam habere Mariam sponsum voluit, qui tamen ad ejus nuptias non pervenit.