comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
mẽ defita balarent aucentina
uiciorũ ardoiẽ que natirre ferie nõ
poteram Qne cũ crebriis Ieniuis
frangerem mens tũ cogitãto¬
mbus estuabat ad quẽ ebdoma¬
dã cuidã fũ qui ex ebreis credi¬
derat me in discipliuã dedi ut
post quintilliam acumĩa cice¬
romis q flumes granitateu¬
q frontonis et lenitãtẽ plurii
alphabetũ disterem stadencia
anellançia q̃ uerba meditarer
Quid ibi laboris insimipsermi

Expanded text:
 deserta uallarent, incentiua uitiorum ardoremque naturae ferre non poteram; quae cum crebris ieiuniis frangerem, mens tamen cogitationibus aestuabat. ad quam edomandam cuidam fratri, qui ex Hebraeis crediderat, me in disciplinam dedi, ut post Quintiliani acumina Ciceronisque fluuios grauitatemque Frontonis et lenitatem Plinii alphabetum discerem, stridentia anhelantiaque uerba meditarer. quid ibi laboris insumpserim,
Abbreviated transcription (French):
cõtienuseunt iecordãtes n¬
enpt̃ons cambrice. et quid¬
qed alu simel passi sunt
ille semꝑ timore paeutut
detera taceo ne nadeai dedei

Expanded text:
contremescunt recordantes inruptionis Cymbricae et, quicquid alii semel passi sunt, illae semper timore patiuntur. Cetera taceo, ne uidear de dei
Abbreviated transcription (Latin):
tãdem ꝑueĩt ad celũ et paciẽtissi¬
mas dei uicit amres. ut muissus ã¬
gelus pessimiꝰ nabab carmello
dice̾t Stulte hac nocte anferant
causas quas supra exposin nõ ha¬
bitare cũ mr̃e et p̾cipue ne aut of¬
ferentẽ delicatos cibes de remendo
contristes aut si acceꝑis oleũ ig¬
in ardicias et int̾ frequẽciã pu¬
ellarũ ꝑdiem uideas ꝙ noctibus
cogites ¶Qñꝙͣ de manu et cccłis
tius recedat liber psalterm̃ distat᷑
ad nerbũ oĩosine ĩ t̾missione uigil
sensus nec uagis cogitatõmibus
paciens corpus parit̾ a ninꝰ que
tendat ad dñz Rraioince pacien¬
tna uaruis ꝑturbationibus que si
pectori incẽderuit dñabũtur tui et
te deducẽt ad delictũ maximũ fac¬
et aliquid operis ut semꝑ te dia¬
bolus inueĩat occupatũ ¶ Di apłi¬

Expanded text:
tandem pervenit ad coelum, et patientissimas Dei vicit aures, ut missus Angelus pessimus, Nabal Carmelio diceret: Stulte, hac nocte auferent causas, quas supra exposui, non habitare cum matre et praecipue, ne aut offerentem delicatos cibos rennuendo contiistes aut, si acceperis, oleum igni adicias et inter frequentiam puellarum per diem uideas, quod noctibus cogites. numquam de manu et oculis tuis recedat liber, psalterium discatur ad uerbum, oratio sine intermissione, uigil sensus nec uanis cogitationibus patens. corpus pariter animusque tendatur ad dominum. iram uince patienns variis perturbacionibus, que, si pectori insederint, dominabuntur tui et / te deducent ad delictum maximum. Facito aliquid operis, ut semper diabolus te inveniat occupatum. De
Abbreviated transcription (Latin):
chi au arcum pranũ et a¬
libi qui auictit in altinui¬
lapidẽ recidit in caput eius
ita de tractos constristẽ faciẽ
uiderit audientis ymino ne
andiantis quidẽ sed obtirã¬
tis anres suas ne andiat
iudiciũ sangñis illico con¬
titescit palet uultus herent
labia salma sicatur g uude
ideu un sapiens ꝯdectrac¬
toribus auquid nõ nuscea

Expanded text:
hi in arcum prauum et ahi in arcum prauum et alibi: qui mittit in altlapidem, recidet in caput ejus : ita detractor cum tristem faciem viderit audientis, imo ne audientis quidem, sed obturantis aures suas, ne audiat judicium sanguinis, illico conticescit, pallet vultus, haerent labia, saliva siccatur. Unde idem vir sapiens: Cum detractoribus, inquit, ne
Abbreviated transcription (Latin):
minib appliceus aec declines
cor tnũ ĩ nerba malicie et au¬
dias sedens ad nerfus fratrẽ
tnũ detralzebas et ad nersũ
filiũ tnũ mr̃is tue ponebas
scãdalũ et iterũ filii hom̃
dentes eorũ arma et sagitte
et alibi molliti sũt smoueᷤ
eorũ suꝑ oleũ et ip̃ist̃ iacu¬
la¶ Et aꝑtins in eccłiaste Si
mordeat ẜ̾pens insilencio
sic qui frĩ suo occulte detrahat
zed dicis ip̃e nõ detralo ahis
loquẽtibus fac̾e̾ quid possu
¶ Dexcusandas excusatiõ¬
nes ĩ pcais ista p̾tendimus
xp̃us arite nõ deluditur De¬
quaꝙͣ mea sed ap̃li sentẽcia
est nolite erare deus nõn¬
ridetur Ille in corde nes infa
cie uidemus salomon loquitur
In prouerbus uentns aquilo
dissipat mibes et miltus tris¬
tis liugnas detraheuciã ¶ Sa¬
cut enĩ sagitta si mictatiir
contra durã mat̾iã nõn¬
nũꝙͣ in mictẽtẽ reu̾titur
et uulu̾at uulu̾antẽ illud¬
q completii facti sũt mi¬

Expanded text:
minibus adpliceris, ne declines minibus adpliceris, ne declines cor tuum in verba malitiae et audias: Sedens adversus fratrem tuum detrahebas et adversus filium matris tuae ponebas scandalum et iterum: filii hominum dentes eorum arma et sagittae et alibi: molliti sunt sermones eius super oleum et ipsi sunt iacula et apertius in Ecclesiaste: si mordeat serpens in silentio, sic, qui fratri suo occulte detrahit. sed dicis: ipse non detraho, aliis loquentibus facere quid possum?\' ad excusandas excusationes in peccatis ista praetendimus. Christus arte non luditur. nequaquam mea, sed apostoli sententia est: nolite errare; deus non inridetur. ille in corde, nos uidemus in facie. Salomon loquitur in Prouerbiis: uentus aquilo dissipat nubes et uultus tristis linguas detrahentium. sicut enim sagitta, si mittatur contra duram materiam, nonnumquam in mittentem reuertitur et uulnerat uulnerantem illudque conpletur: facti sunt mi
Abbreviated transcription (Latin):
dineo gr̃mꝰ incedebat ad loquẽ¬
dũ gradu ꝑ inter nalla quedã
un panca nerba capiebat ut
cũ putares singulture nõ prolo¬
qui et tũ cũ mensa poĩta libroꝵ
exposuisset strnem aducto suꝑ¬
cilio contractisq naribus ac
fronte iugata duob digitulis
concrepabat hoc signo ad audiẽ¬
dñ discipulos pronocãs tũc mi¬
gas meras fundere et aduersũ
fingulos deta clamare Meticũ
diceres ẽẽ longniuuu censdre¬
que romane facũdie notare
quẽ nellet et de senatu doctorũ
excludire hic beue iiniatus plus
placebit. in prandiis nec nurũ¬
ini escani resolutus erat facto¬
que cuneo cucũstrepenciũ gaa.¬
tulorũ procedebat in publicũ
in tus neio foris cato totus am¬
bignns nt ex contrauis diner¬
sis q naturis unũ monstru
nonãq bestiã dic̾e̾s ẽẽ conpat¬
tai iurta illud poeticũ prim̃
leo postrema diaco media ip̃a
chimeia ¶uñꝙͣ ergo tales
iudeas nec huinscemodi ho¬

Expanded text:
dinco Grunnius incedebat ad loquendinco Grunnius incedebat ad loquendum gradu et per intervalla quaedam vix pauca verba capiebat, ut eum putares singultire, non proloqui. Et tamen, cum mensa posita librorum exposuisset struem, adducto supercilio contractisque naribus ac fronte rugata duobus digitulis concrepabat hoc signo ad audiendum discipulos provocans. Tunc nugas meras fundere et adversum singulos declamare; criticum diceres esse Longinum censoremque Romanae facundiae notare, quem vellet, et de senatu doctorum excludere. Hic bene nummatus plus placebat in prandiis. Nec miruinescare solitus erat factoque cuneo circumstrepentium garrulorum procedebat in publicum intus Nero, foris Cato, totus ambiguus, ut ex contrariis diversisque naturis unum monstrum novamque bestiam diceres esse conpactum iuxta illud poeticum: Prima leo, postrema draco, media ipsa chimaera. Numquam ergo tales videas nec huiusce modi ho
Abbreviated transcription (Latin):
aris uel adolescẽciam tuã nil¬
la sorde ꝯmacules ut ad alta¬
re xp̃i quasi de thalamo uugo
procedas et hẽas deforis bonũ
testĩoniũ fem̃e q̃ nom̃ tuũ
noueruit uultũ nesciãt ¶ Ep̃
ad perfectã etatẽ ueneris si tũ
uita comes fuerit et te nel
populus aut pontifex cĩtatis ĩ
clericũ elegerit agito q̃ clerici st̾
et int̾ ip̃os sectare meliores quia
ĩ om̃i cõditione et gradu opt̃is
nuxta sunt pessima ne ad scu¬
bendũ cito prosileas et lem duca¬
ris an sama multo tp̃r disce ꝙ
doceas ne credas landatoribus
reui ne libent̾ accomodes qui
ꝯte adulationibus fonerĩt et
quodã modo inpotem muentis
effecerut de Ibito r espexeris
aut siconiay dep̾hendas post
te colla curuati aut mami
auriculas agitari asini aut
estu antẽ cams protendi lin¬
gnã nulli detrahas nec ĩ eo
te ip̃m sc̃m putes si cet̾co laceres¬
ña uicia muehimnr mutide
eloquẽtibus indicãtes ¶ Destu¬

Expanded text:
aris, ut adulescentiam tuam nularis, ut adulescentiam tuam nulla sorde conmacules, ut ad altare Christi quasi de thalamo uirgo procedas et habeas de foris bonum testimonium feminaeque nomen tuum nouerint, uultum nesciant. cum ad perfectam aetatem ueneris, si tamen uita comes fuerit, et te uel populus uel pontifex ciuitatis in clerum adlegerit, agito, quae clerici sunt, et inter ipsos sectare meliores, quia in omni condicione et gradu optimis mixta sunt pessima. Ne ad scribendum cito prosilias et leui ducaris insania. multo tempore disce, quod doceas. ne credas laudatoribus rem ne libenter adcommodes, qui cum te adulationibus fouerint et quodam modo inpotem mentis effecerint, si subito respexeris, aut ciconiarum deprehendas post te colla curuari aut manu auriculas agitari asini aut aestuantem canis protendi linguam. nulli detrahas nec in eo te sanctum putes, si ceteros laceresnostra vitia invehimur muti de eloquentibus iudicantes. Testu
Abbreviated transcription (Latin):
se necesse est ut saltem sic adañz
erubescamus dedecus publice¬
manus extendentes pãnis an¬
rmu tegunus et contia om̃i o
pimonẽ plenis saculis mori¬
mur diuctes qui quasi paupes
uixnuius ¶ Tabi cũ ĩ monast̾io
fueris hec fac̾e nõ licebit et mo¬
lescente paulatim ꝯsuetudĩe
quod pͥmũ cogebanis uelle in¬
cipies et delectabit te labor tuꝯ
oblitusq pret̾itorñ semꝑ priora
sectaberis ¶dequaꝙͣ consid̾es¬
quid quid alii malifaciãt s
quid bom facere debeas neque
peremicumi turba solicitet ut
tacitus cogites Maudeigo om̃s
ꝑibũt qui ĩ ibibus hĩtant
ẽẽ illis fum̃tur sius rebus mi¬
instrant eccl̃is ademit balue¬
os unguẽta aiõ speruũt et tñ
ĩ onũ floie uersanturq O ꝙ
et aute respondi et nũc breni¬
ter respondebo me ĩ pñti opus¬
culo nõ de cleucis disputaie sed
monachũ instruere Sancti sũt
clerici et om̃i inta laudabili
¶Ra ergo age et uine ĩ mo¬
nasterio ut clericus ẽẽ mere¬

Expanded text:
sed necesse est, ut saltem sic ad nostrum erubescamus dedecus, publice extendentes manus, pannis aurum tegimus: et contra omnium opinionem plenis sacculis morimur divites, qui quasi pauperes viximus. Tibi cum in monasterio fueris, haec facere non licebit et inolescente paulatim consuetudine, quod primum cogebaris, uelle incipies et delectabit te labor tuus oblitusque praeteritorum semper priora sectaberis nequaquam considerans, quid alii mali faciant, sed quid boni tu facere debeas. Nequepereurtium turba sollicitet, ut tacitus cogites: quid ? ergo omnes peribunt, qui in urbibus habitant? ecce illi fruuntur suis rebus, ministrant ecclesiis, adeunt balneas, unguenta non spernunt et tamen in omnium flore uersantur. ad quod et ante respondi et nunc breuiter respondebo: me in praesenti opusculo non de clericis disputare, sed monachum instituere. sancti sunt clerici et omnium uita laudabilis. ita ergo age et uiue in monasterio, ut clericus esse mere
Abbreviated transcription (Latin):
derit inquid dñs mulier̃e ad con¬
cupiscendñ eã iam mecatus est
eã ĩ corde suo ¶ Quis głabitur
castinu se habere cor astra nõ
sunt mñda in conspectu dm̃i quã¬
to magis hoĩes quorũ bita tẽp¬
tato est ue nobis quociens cõcupis

Expanded text:
derit, inquit Dominus, mulierem ad conderit, inquit Dominus, mulierem ad concupiscendum eam, jam moechatus est eam in corde suo. Quis gloriabitur castum se habere cor ? Astra non sunt munda in conspectu Domini: quanto magis homines , quorum 937 vita tentatio est? Vae nobis, qui quoties co
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ et ip̃a moderata fuit ne mia
debilitãt stomachũ et anaiorẽ
refect̃onẽ postẽcia em̃pant in
cinditatẽ q̃ parens libidinũest.
Modicus ac temꝑatus cibus et car¬
ni et aĩe utilis ẽ matrẽ ita inde
ne ꝑ illã alias bide̾ cogaus qͣrñ
unltus cordi tuo hereant et taci¬
tuu uinat ib̃pectore uuhiius Qn
nec mr̃is affectu nec pr̃is opib
uncebatur ut ĩ domo pentũ ꝯperi¬
culo uin̾et castitatis uiiebat ĩ he̾¬
mo et occłis desiderãtibus xp̃m
nichil aliud dictnabatur aspic̾e
uestis asꝑa zona pellicea abus
locuste melq siluestre oĩa brituti
ques monaches ini ret̾i testamento
legunꝰ edificabant sibi casulas
mxta fluenta pordanis et turbis
uibiũ delictis polento et herbis a¬
grestibus uictitabant ¶ Cnãdin
ĩ patria tua es hẽto cellulã propa¬
radiso uaria scripturarũ pomia de¬
cerpe hus utere delicus harñ fru̾e
cõplexus i scãdalizat te oculus
pes manus tua proice ea ¶dulli
parcas ut soli parcas aĩes Eni ui¬

Expanded text:
oderata sint, ne nimia debilitent stomachum et maiorem refectionem poscentia erumpant in cruditatem, quae parens libidinum est. modicus ac temperatus cibus et carni et animae utilis est. matrem ita uide, ne per illam alias uidere cogaris, quarum uultus cordi tuo haereant et tacitum uiuat sub pectore uulnus. ancnec matris affectu nec patris opibus uincebatur, ut in domo parentum cum periculo uiueret castitatis. uimo , et oculis desiderantibus Christum, nihil aliud dignabatur aspicere. Vestis aspera, zona pellicea, cibus locustae, melque silvestre , omnia virtuti, quos monachos in veteri Testamento legimus aedificabant sibi casulas propter fluenta Jordanis, et turbis urbium derelictis, polenta, et herbis agrestibus victitabant . Quamdiu in patria tua es, habeto cellulam pro paradiso: varia Scripturarum poma decerpe: his utere deliciis: harum fruere complexu. Si scandalizat te oculus, pes, manus, projice ea . Nulli parcas, ut soli parcas animae. Qui vi
Abbreviated transcription (Latin):
eradispeisit ut domꝰ dei donĩs
spellunca huiͦs ẽ bicnio fecta¬
rie aestigia et ceterorũ qui doi¬
tutũ illius simulles st̃ quos sa¬
cerdociũ et hũiliores facit ot
panꝑiores, Ant si perfecta de¬
sideras exi cũ abrahã de patua
et cognatione tua et perce¬
quo nescis di habes sõanciam
uende et da panpibus di nõ
habes grandi onere liberatus
quere durũ grande difficile
red mgna sunt premna¬
A ueteri uia nouã
semutã qͣruuus
et ĩ antiq̃ detuta¬
q̃ materia indeiu
artis excogitamoꝰ
as ¶ulta cõpeiidia sepe ad
uiduas scuipsimꝰ et ĩ exortãto¬
ne earũ multa descriptuus
stĩs exempla iepetentes. uauõs
presidentis auxilio nom̃ acce
ama patrona ꝑ quadraginta
annes uidna ꝑsenerãs annain
nobis filiã phanuelis de enuã

Expanded text:
dispersit, ut domus dei domus spelunca. huius e uicino sectare uestigia et ceterorum, qui uirtutum illius similes sunt, quos sacerdotium et humiliores facit et pauperiores, aut, si perfecta desideras, exi cum Abraham de patria et de cognatione tua et pergequo nescis. si habes substantiam, uende et da pauperibus, si non habes, grandi onere liberatus quere. durum, grande, difficile, sed magna sunt praemia ueteri uia nouam semitam quaerimus et in antiqua detritaque materia rudem artis excogitamus as, multa conpendia. saepe ad uiduas scripsimus et in exhortatione earum multa de scripturis sanctis exempla repetentes uarios tpraesidentis auxilio nomen acceauia Metronia per quadraginta annos uidua perseuerans Annam nobis, filiam Fanuhelis, de
Abbreviated transcription (Latin):
fuit dissimilacõmis
incredibilis q̃ ita men
op̾ssit añ ut melius
pudicarem tacere in
uero ouariellam enan
pio meã et ut uerius

Expanded text:
fuit dissimulationis, incredibilis, quae ita meum obpressit animum, ut melius iudicarem tacere inpuero Marcellam tuam, immo meam et, ut uerius
Abbreviated transcription (Latin):
granũ enĩ tritici ibi mor¬
tum erat et in gẽciũ ui¬
dua olei fluenta mana¬
bant legĩa in iudichsi
cui tamẽ placet uolianẽ
reciꝑe coiduã confectam
ienimis et hĩtu lugubri
sordidatã q̃ nõ lugebat
mortuũ uirũ s scalore cor¬
poris sponsi querebat
aduentũ bideo armatã
gladio manĩ̃ cruetam
dexterã recognosco capul
oloferins de me dis hostb
reportantum unucit nitoᷤ
fonũa et castitas trũcat
ubidiuẽ hĩtuq repente
mutata ad uictrices sor¬
des redit om̃ibus scłi eul¬
tibus mũdiores Cudã
imperite et delboram int̾
uiduas mi᷑ant ducẽ que
Srac. arbitrantur delbo¬
refiliũ cũ aliud scriptura
erit et in ordine iudicũ
supputetur. et qr dice̾ po¬
terat quã dulcia guen¬
ri meo eloquia tua suꝑ
mel et fanũ ori m̃o Apis
nomi accepit seriptutarũ

Expanded text:
— granum enim tritici ibi mor— granum enim tritici ibi mortuum fuerat — et in gentium uiduae olei fluenta manabant. legimus Iudith — si cui tamen placet uolumen recipere — uiduam confectam ieiuniis et habitu lugubri sordidatam, quae non lugebat mortuum uirum, sed squalore corporis sponsi quaerebat aduentum. uideo armatam gladio manum, cruentam dexteram, recognosco caput Holofernae de mediis hostibus reportatum. uincit uiros femina et castitas truncat libidinem habituque repente mutato ad uictrices sordes redit omnibus saeculi cultibus mundiores. Quidam inperite et Debboram inter uiduas numerant ducemque Barac arbitrantur Debborae filium, cum aliud scriptura erit et in ordine iudicum supputetur. et quia dicere poterat: quam dulcia gutturi meo eloquia tua, super mei et fauum ori meo, apis nomen accepit s
Abbreviated transcription (Latin):
malefica dixeris Oro te qͥd
hũt tantũ bomi secunde
impcie ut hec mala uale¬
ant ꝯpensare. uolũꝯscire
quales eẽ debeant uidue.
legamus ennãgeliũ sc̃d
lucã et erat in quid ãna
prophetissa filia phanuel
detribu aser/ Anna inter¬
p̾tatur gr̃a. phanuel ĩ lui¬
gua nr̃a resonat uultũ
dei. Alser aiel ĩ bt̃itudinem
uel in diuicias uertiturꝙ
ergo ab adolescencia uss
ad octognta quatuor an¬
nos uiduitatis omis sis¬
tumerat et nõ recedebat
detemplo dei dieb ac not¬
tibus insistens ieminis
et obsecratiomibus Idcir¬
co ueruit gr̃am spũalẽ
et nũcupatur filia uulto
dei et atans bt̃itudĩẽ di¬
nicusqz censetur. Recode¬
mue uidue saraptene q̃
et sue et filiorũ saluti he¬
lie pretulit famẽ et ĩ ip̃a
nocte moritura cũfilio
suꝑstitem hospitem dere¬
liqnebat malens uitã
ꝑdere quã elemosmncon
et in pugillo farris semi¬
nariũ sibi messis dm̃ce
et olei capfaces nascitur
In indea frmũti peoiria

Expanded text:
malefica diceris. oro te, quid malefica diceris. oro te, quid habent tantum boni secundae nuptiae, ut haec mala ualeant conpensare?, Uolumus scire, quales esse debeant uiduae? legamus euangelium secundum Lucam: et erat, inquit, Anna prophetissa, filia Phanuel de tribu Aser. Anna interpretatur gratia\\ Phanuel in lingua nostra resonat \'uultum dei\', Aser uel in \'beatitudinem\' uel in \'diuitias\' uertitur. quia ergo ab adulescentia usque ad octoginta quattuor annos uiduitatis onus sustinuerat et non recedebat de templo dei diebus ac noctibus insistens ieiuniis et obsecrationibus, idcirco meruit gratiam spiritalem et nuncupatur filia uultus dei et atauis beatitudine diuitiisque censetur. recordemur uiduae Sareptenae, quae et suae et filiorum saluti Heliae praetulit famem et ipsa nocte moritura cum filio superstitem hospitem relinquebat malens uitam perdere quam elemosynam et in pugillo farris seminarium sibi messis dominiet olei capsaces nascitur. in Iudaea frumenti penuria
Abbreviated transcription (Latin):
sama est ĩ morem scortorũ.
prostituere castitatẽ ut au¬
geantur diicie et propt̾
reui uilem atq periturã
pudicicia q̃ et p̾ciosa et eter¬
na est polluatur Si habes
liberos impeias quid requi¬
ris. Si nõ h̃s̃ quare exper¬
tem nõ metius scerilitatẽ.
et rem in certã certo pre
post paululũ cestamẽtũ
facere conpellaris dimla¬
bitur mariti infirmitas
et qd̾ te moriturã facere
uolet ip̃e uicturus faciet aut
rito habeas filios domesti¬
ca pugua intestinũ pliũ
dion li cebit tibi amare
liberos uec equis aspic̾e
oculis quos genuisti Clam
porriges cibos inindebit
mortuo et ansi ocuł filios
ad huc eorñ amare uidebe¬
ris pr̃em. quod fide priore
uxore hũs sobolem te doniũ
introduxerit eciã si clemẽ¬
munographi et ꝯmunes
rethorũ loci. ĩ. nouereaon
seuissimã declamabũt di
pͥuignus languerit et cõ¬
doluerit caput Infamabe¬
ris ut uenefica. Sinõ dode¬
ris cibos crudelis si dederis

Expanded text:
sania est, in morem scortorum sania est, in morem scortorum prostituere castitatem, ut augeantur divitiae; et propter rem vilem atque perituram, pudicitia, quae et pretiosa et aeterna est, polluatur? Si habes liberos, nuptias quid requiris? si non habes, quare expertam non metuis sterilitatem; et rem incertam, certo praepost paululum testamentum facere conpellaris. Simulabitur mariti infirmitas et, quod te morituram facere volet, ipse victurus faciet. Aut rito habeas filios, domestica pugna, intestinum proelium. Non licebit tibi amare liberos nec aequis aspicere oculis, quos genuisti. Clam porriges cibos, invidebit mortuo, et nisi oderis filios, adhuc eorum amare videberis patrem. Quodsi de priori uxore habens sobolem te domum introduxerit, etiam si clemenmimographi et communes rhetorum loci in nouercam saeuissimam declamabunt. si priuignus languerit et condoluerit caput, infamaberis ut uenefica. si non dederis cibos, crudelis, si dederis,
Abbreviated transcription (Latin):
dimissurus ẽ ymo p̾mictat
ini celm̃ quod si neganerit
tra sumiptura est. Solent
adolescentule uidne. quarũ
nõnulle abierũt retro post
sathanã cũ luyuriate fue¬
rint in xp̃o nubentes dic̾e
.patrimoniolum meñ coti¬
die perit Maiorũ hereditas
dissipatur ẜmis contume¬
lose locutꝰ est imꝑiũ an¬
cilla neglexit quis ꝓcedet
ad publicũ. qui respõdebit
pro agrorũ tributis ꝑnulos
meos quis erudiet et uer¬
nulas quis educabit et hãt
ꝓnefas cansã opponũt ma¬
trunoni. q̃ nel sola debint
impeias impedire. duꝑdu¬
cit mat᷑ filus nõ nuctriciũ
s hostẽ. Non parẽtẽ sed ti¬
rãnũ inflãmata libidĩe
obliuiscitur doteri sum et in¬
ter ꝑnulos suas miserias
nescientes lugens dudñ
nona ipta cõponig᷑. quid
optendis patrimomiũ qͥd
suꝑbiã smulorũ Eõfirere
turpitudinẽ: nulla idcitro
maritũ ducit ut cũ mari¬
to nõ dormuat. Ant si certe
libido nõ stimłat q̃ tãta in¬

Expanded text:
dimissurus est; imo praemittat dimissurus est; imo praemittat in coelum, quod si negaverit, terra sumptura est. 15. Solent adolescentulae viduae, quarum nonnullae abierunt retro post Satanam, cum luxuriatae fuerint in Christo nubentes dicere: Patrimoniolum meum quotidie perit: majorum haereditas dissipatur: servus contumeliose locutus est: imperium ancilla neglexit. Quis procedet ad publicum? quis respondebit pro agrorum tributis? Parvulos meos qui erudiet, et vernulas quis educabit? Et hanc proh nefas, causam opponunt matrimonii, quae vel sola debuit nuptias impedire. Superducit mater filiis, non nutritium, sed hostem; non parentem, sed tyrannum. Inflammata libidine, obliviscitur uteri sui: et inter parvulos suas miserias nescientes, lugens dudum, nova nupta 292 componitur. Quid obtendis patrimonium? quid superbiam servulorum? Confitere turpitudinem. Nulla idcirco maritum ducit, ut cum marito non dormiat. Aut si certe libido non stimulat, quae tanta in
Abbreviated transcription (Latin):
uirginũ choro p̃cinit Cã¬
tenus dño głiose eñi mag¬
inficatus est oquũ et asse¬
soiẽ deiecit in mare. has
docet psaltrias xp̃o has fi¬
ducinas erudit salnatori
gic dies sic nox ducitur et
oles ad lanpades preꝑa¬
to sponsi preꝑatu expecta¬
prr aduentus Imitare ergo
et tu ꝯranguẽam tuã
hẽat roma quod ãgusti¬
or urte romana possidet
bethleem. habes opes faci¬
le tibi est indigẽtib uictꝰ
subsidia mĩstrare. ꝙ luxu¬
nie parabatur uirtus In
temptura timeat egesta¬
ten. Redime uirgines qͣs
in cubiculũ regis inducas
suscipe induas quas inter
uirguũ lilia et martirũ
rosas quasi quasdeni ui¬
olas misceas pro corona
nobilissiꝰ pat̾ cuus discat
afilia quod didicerat ab
uyore Iam meamint caput
tremunt genna dẽtes ca¬
dunt et fronte obstena ru¬
gis arata uicina est mors
Inforibus designatur rogꝰ
prope uelimꝰ nolĩꝯ senes¬
sunꝰ Paret sibianaticũ
quod longo itin̾e neccessa¬
riũ est. secũ portet ꝙ mmintꝰ

Expanded text:
irginum choro praecinit: « Cantemus Domino, gloriose enim magnificatus est, equum et ascensorem dejecit in mare » . Has docet psaltrias Christo, has fidicinas erudit Salvatori. Sic dies, sic nox ducitur, et oleo ad lampades praeparato, sponsi exspectatur adventus. Imitare ergo et tu consanguineam tuam. Habeat Roma, quod augustior urbe Romana possidet Bethleem. 14. Habes opes, facile tibi est indigentibus victus subsidia ministrare. Quod luxuriae parabatur, virtus ins nuptias contemptura timeat egestatem. Redime virgines, quas in cubiculum regis inducas. Suscipe viduas, quas inter Virginum lilia, et Martyrum rosas, quasi quasdam violas, misceas: pro corona nobilissimus pater tuus: discat a filia, quod didicerat ab uxore. Jam incanuit caput, tremunt genua, dentes cadunt: et fronte ob senium rugis arata, vicina est mors in foribus; designatur rogus prope. Velimus, nolimus, senescimus. Paret sibi viaticum, quod longo itineri necessarium est. Secum portet, quod invitus
Abbreviated transcription (Latin):
marito ista septẽ mẽsib
illa xp̃i expectabit aduẽtũ¬
dm̃ ista tenet ꝙ illa sus¬
cepat illa uagientem ca¬
nebat ista predicat triũ¬
phantem illa loquebat᷑
de eo oĩbus qui expectabãt
redemptionẽ ihrłmn hec
cũ redemptis gñtib cla¬
mitat frat̾ nõ redimet
redimet homo et de alio
psalmo homo natus est¬
in ea et ip̃e fundait eam
concra ionimanũ quibus
uẽientes econtrario questi¬
ones nbi ap̃łs cõcedit scda
matrionia scripturarũ aut¬
toutate contrim et nõ nec¬
cesse est eadẽ ex integro
scribere cũ possis q̃ scripta
sũt mutnari. hoc cantũ
ne modũ in grediar epłe
ad monitam uolo. Cogita
te cotidie esse moriturai
et nũꝙ desecũdis impcuis
cogitabisi¬

Expanded text:
marito, ista septem mensibus; marito, ista septem mensibus; illa Christi expectabat aduentum, ista tenet, quem illa susceperat; illa uagientem canebat, ista praedicat triuphantem; illa loquebatur de eo omnibus, qui expectabant redemptionem Hierusalem, haec cum redemptis gentibus clamitat: Frater non redimit, redimet homo, et de alio psalmo: Homo natus estin ea et ipse fundavit eam contra Iovinianum, quibus venientes e contrario quaestiones, ubi apostolus concedit secunda matrimonia, scripturarum auctoritate contriui. et non necesse est eadem ex integro scribere, cum possis inde, quae scripta sunt, mutuari. hoc tantum, ne modum egrediar epistulae, admonitam uolo: cogita te cottidie esse morituram, et numquam de secundis nuptiis cogitabis
Abbreviated transcription (Latin):
marito et liberis ꝑegre
mortius pudiciciã repor¬
tanit in patriã et hoc
sustentata uiatico unũ
moabitidem teninit ut il¬
lud ysaye uaticinium
conpleretur. Qmicte ag
culã oumi israelitico po¬
pulo diciorẽ q̃ accipiens
granũ siuapis et mictẽs
fermẽtũ in farme satis
tribus pris et filii confessi¬
onẽ spũs sancti grã tẽꝑa¬
uit et duo nuunta misit
in gazophilaciũ quidquid
hẽre pot̾at in substancia
sua uniu̾sas qr duicias
in utroq fidei sue obtulit¬
testamento hec sũt duo
seraphin ter glificancia
truntatẽ et in thauros et¬
clesie condita unde et for¬
cipe utriusq cestamenti
ardens carbo. ꝯp̾hensus
purgat labia pc̃toris quid
uetera repetam et uirtutes
fenuarũ delibris profera
cũ possis młtas tibi ante
oculos propou̾e in urte q̃
unus quarũ iutari exe¬
plũ debeas et ne uidear a¬
dulatione ꝑsinglãs curte¬
re sufficit tibi sta marcel¬
la q̃ respondens gem̾ suo
tulit Anna septe amus
auirgitate sua uixat cũ

Expanded text:
marito et liberis peregre mortuis pudicitiam reportauit in patriam et hoc sustentata uiatico nurum Moabitidem tenuit, ut illud Esaiae uaticinium conpleretur: emitte agnerculam, omni Israhelitico populo ditiorem, quae accipiens granum sinapis et mittens fermentum in farinae satis tribus patris et filii confessionem spiritus sancti gratia temperauit et duo minuta misit in gazophylacium quidquid habere poterat in substantia sua umuersasque diuitias in utroque fidei suae obtulit-testamento. haec sunt duo seraphin ter glorificantia trinitatem et in thesauro ecclesiae condita, unde et forcipe utriusque instrumenti ardens carbo conprehensus purgat labia peccatoris. Quid uetera repetam et uirtutes feminarum de libris proferam, cum possis multas tibi ante oculos\' proponere in urbe, qua uiuis, quarum imitari exemplum debeas? et ne uidear adulatione per singulas currere, sufficit tibi sancta Marcella, quae respondens generi suo tulit. Anna septem annis a uirginitate sua uixerat cum
Abbreviated transcription (Latin):
et rumor. hec dico nõ dete ꝙ
suistrũ quid metuã. sed
ꝙ pietatis affectu eciã q̃
tuta sunt ꝑtimescã. O. si
uideres sorore tuã et illud
sacrioris eloquiñ coram
audire contingẽt ceru̾es
in parilulo corpustulo in¬
gentes aiõs andires totã
uet̾is et nomi testamẽti
superlectilem exillins cor¬
de fernere. Ienimia ꝓhudo

Expanded text:
et rumor. haec dico, non quo de te et rumor. haec dico, non quo de te sinistrum quid metuam, sed quo pietatis affectu etiam, quae tuta sunt, pertimescam. o si uideres sororem tuam et -illud sacri oris eloquium coram audire contingeret, cerneres in paruo corpusculo ingentes animos, audires totam ueteris et noui testamenti supellectilem ex illius corde feruere. ieiunia pro
Abbreviated transcription (Latin):
duarũ societatẽ appete et
si ẜimocinãdi cũ uiris ĩ cu¬
buerit neccessitas arbitro
di fiducia sit ut itrante
alio nec paueas nec eru¬
bescas. Speculũ mẽtis est
facies et taciti oculi cordis
facentur archana uidimus
imper ignominiosũ ꝑtotũ
cultus et habitus et iucessꝰ
et indiscretas societas. ex¬
quisite epule regios appa¬
ratus neroins. et sardana
pali impcias loq̃bãt᷑ alioꝵ
uulius nr̃a sit cancio pestil¬
lente flagellato scultus sa¬
piencior erit Sanctus amo
iupacĩam nõ ht̃ falsuo
⁊nuor cito opprimuit᷑ Et ui¬
ta post̾ior indicat depuoe
fieri qͥuidẽ nõ potest nt absi
morsu honu uite hinꝯcut¬
ricula quis ꝑtranseat ma¬
lorĩ q̃ solaciũ ẽ bonos car¬
pere dũ peccãtiũ młtitudie
putant culpã minũpec¬
scipule conquiescit et exmi¬
dans flãma deficientibus
nuctrĩentis panlãtĩ emout̾
Si ãno p̾t̾ito fama mẽti¬
ta est/ aut si certe uerui
dicit cesset uicuũ cessabit

Expanded text:
duarum societatem duarum societatem si sermocinandi cum viris incubuerit necessitas, arbitros di fiducia sit, ut intrante alio, nec paveas, nec erubescas. Speculum mentis est facies, et taciti oculi cordis fatentur arcana. Vidimus nuper ignominiosum quemdamcultus, et habitus, et incessus, et indiscreta societas, exquisitae epulae, regius apparatus, Neronpalli nuptias loquebantur. Aliorum vulnus nostra sit cautio; Pestilente flagellato stultus sapientior erit. Sanctus amor inpatientiam non habet; falsus rumor cito opprimitta posterior iudicat de priori. fieri quidem non potest, ut absque morsu hominum uitae huius curricula quis pertranseat, malorumque solacium est bonos carpere, dum peccantium multitudine putant culpam minui pecstipulae conquiescit et exundans flamma deficientibus nutrimentis paulatim emoritur, si anno praeterito fama mentita est aut, si certe uerum dixit, cesset uitium, cessabit
Abbreviated transcription (Latin):
geant luxuciã intellige
suꝑ egenũ et panperẽ
dñĩ petenti teda s maxie
domesticis fidei ⁊ Indũ ues¬
ti esurientẽ ciba egrotã¬
tẽ. uifita quocienscũque
manũ extendis xp̃m co¬
gita cune ne mẽdicãte
sorcia Comatulus comp¬
cus atq lastunus domus
tue tecta nõ uideãt Eãtor
pellatur ut noxins fidicinas
et psaltrias et istins modi
cormn diaboli quasi morti¬
fera sirenarũ carmĩa ꝓtur¬
ba exedibus tins. Noli ad pu¬
blicũ subinde ꝓcede̾ et spado¬
num excercitu preeũte uidu¬
arũ circũferti libertate. pessi¬
me consuetudĩs est ꝯfragi¬
lis sexus et inbecillis etas
suo arbitrio abutit᷑ et pu¬
tat licere quod libet. Mima
quidẽ licent s nõ oĩa expe¬
diũt nec ꝓcurator calamis¬
tratus nec formosus collat¬
tauens nec candidulus et
⁊ ubicũdus assecla adhereãt
lateri tuo. Incerdũ aĩꝯ dña¬
rũ exancillarũ hĩtu indica¬
tur danctarũ urgnũ et ui¬

Expanded text:
geant luxuriam. intellege geant luxuriam. intellege super egenum et pauperem. omni petenti te da, sed maxime domesticis fidei: nudum uesti, esurientem ciba, aegrotantem uisita. quotienscumque manum extendis, Christum cogita. caue, ne mendicante sortia: comatulos, comptos atque lascivos domus tuae tecta non videant. Cantor pellatur, ut noxius. Fidicinas, et psaltrias, et istiusmodi chorum diaboli quasi mortifera sirenarum carmina proturba ex aedibus tuis. noli ad publicum subinde procedere et spadonum exercitu praeeunte uiduarum circumferri libertate. pessimae consuetudinis est, cum fragilis sexus et inbecilla aetas suo arbitrio abutitur et putat licere, quod libet. omnia quidem licent, sed non omnia expediunt. nec procurator calamistratus nec formosus conlactaneus nec candidulus et rubicundus adsecula adhaereant lateri tuo: interdum animus dominarum ex ancillarum habitu iudicatur. sanctarum uirginum et ui
Abbreviated transcription (Latin):
rnichil q ita scias cõcede̾
ut esum olerm̃ unde et ĩ
alio loco Qmi infirmnus
est ait olera mãducet
ardor q̃ corporũ frigidio
mel legum̃b uescebãtu
pueri erant nec dñ ad
sartagiuẽ uenerãt in
qua rex babilomins senes
iudices frixit nb nõ cor¬
porũ cultus qui in illis
exceptis p̾mle gio macie
dei ex hiscemodi cibis
enuctrierat s aĩe uior
q̃ritur q̃ carius infirmi¬
tate sit forcior. iude ẽ ꝙ
nõnulli uitã pudicã ap
petentũ ĩ medio it mere
corruũt dñ sold abstinẽ¬
ciã carinũ putãt et legu¬
mib ouerant stom̃chũ
q̃ moderate parceq sũp¬
ta innoxia fuit Et ut
quod sencio loquar nichil
sic inflãmat corpora et
ntillat mẽbra genitali¬
a sicut indigestus cibꝰ
ructus q̃ ꝯuilsus. Malo
apud te filia uerecundia
quid quid facit femĩariũ
uoluptatũ uenenũ pnita
parcus cib et uent̾ sẽꝑ
esuriens triduais iem¬

Expanded text:
nihilque ita scias conducereut esum olerum. Unde et in alio loco: « Qui infirmus est, ait, olera manducet » ; ardorque corporum frigidiorniel leguminibus vescebantur. Pueri erant, necdum ad sartaginem venerant, in qua rex Babylonius senes judices frixit. Nobis non corporis cultus, qui in illis excepto privilegio gratiae Dei ex hujuscemodi cibis enituerat; sed animae vigor quaeritur, quae carnis infirmitate fit fortior. Inde est quod nonnulli vitam pudica in medio tinere corruunt, dum solam abstinentiam carnium putant; et leguminibus onerant stomachum, quae momoderate parceque sumpta, innoxia sunt. Et, ut quod sentio loquar, nihil sic inflammat corpora, et titillat membra genitalia, sicut indigestus cibus, ructusque convulsus. Malo apud te, filia, verecundia QUIDQUID seminarium voluptatum est, venenum puta. Parcus cibus, et venter semper esuriens, triduanis je
Abbreviated transcription (Latin):
his etatib cibos qui calorẽ
angeant sanitati conduc̾e
frigida quoq in esu et po¬
tu sumere sicut eꝯͣrio se¬
nibus qui pitinta lalo¬
rant et frigore calidos ci¬
bos et letera uina ꝓdesse
conde et salnator Actẽdite
inquit uobis ne forte a gra¬
nentur corpora ur̃a ĩcrapła
ebrietate et curis hums
uite. et ap̃łs. uniũ in quo
est luxuria. Mlec mirã hoc
sigulũ senssisse deuasculo
quod ip̃e fabricatus ẽ Eñ
eciã comicus cuius fimis
est hũanos mores nosse
atq describere dix̾itisine
cerere et libero friget uenus
primiũ igit᷑ si stomachi
ufienuitas patit᷑ dones
puellares ãnos trãtras
aquã in potusinue qua
tura frigidissima ẽ ant

Expanded text:
his aetatibus cibos, qui calorem his aetatibus cibos, qui calorem augeant, sanitatique conducere frigida quaeque in esu et potu sumere, sicut e contrario senibus, qui pituita laborent et frigore, calidos cibos et uetera uina prode esse. unde et saluator: adtendite, inquit, uobis, ne forte adgrauentur corda uostra iebrietate et curis huius uitae. et apostolus: uino, in quo est luxuria. nec mirum hoc figulum sensisse de uasculo, quod ipse fabricatus est, cum etiam comicus, cuius finis est humanos mores nosse atque describere; dixerit: sine Cerere et Libero friget Uenus. Primum igitur, si tamen stomachi firmitas patitur, donec puellares annos transeas, aquam in potum sume, quae natura
Abbreviated transcription (Latin):
ardorib estuãt ut inne
uales medule. umo plene
et dapib inflãmate ana¬
ricia calcatar aplerisq
et cũ marsupio de ponitur
maledicam lingnãe indu¬
tũ emendat silenciũ. Cul¬
tus corporis et habitus ues¬
tium unins hore spacio
extruisecus sñt et qd̵ foris
est facile abicit᷑ sola libido
insita adeo obliberorũ ꝓcre¬
acionẽ si fines suos egressa
fuerit redũdat in uicum
et quadem lege nature ĩ
coitũ gestit erñꝑe. grandis
igit᷑ uirtutis est et solicite¬
diligicencie suꝑare ꝙ nata
sis in carue nõ carnaliter
uin̾e tecũ pugtre cotidie et
iclusum hostem argi ut
fabule ferũt centũ oculis
uerbis aliis loquebatur.
Om̃e pãm quod fecerit hõ
extra corpus est qui ãt for¬
nicatur in corpus suũ pcat
aunit medici et qui de
hũauorũ corporũ scripẜe
naturis p̾cipne q̃ galienus
in libris quorũ titulus est
nuĩ ac ꝑfecte etatis uirorũ
mulierũ q̃ corpora in fito
calore feruere et noxios ẽẽ

Expanded text:
ardoribus aestuant, ut iuueardoribus aestuant, ut iuueniles medullae vino plenae, et dapibus inflammatae. Avaritia calcatur a plerisque, et cum marsupio deponitur. Maledicam linguam indictum emendat silentium. Cultus corporis et habitus vestium, unius horae spatio extrinsecus sunt; et quod foris est, facile abjicitur. Sola libido insita a Deo, ob liberorum procreationem, si fines suos egressa fuerit, redundat in vitium, et quadam lege naturae in coitum gestit erumpere. Grandis igitur virtutis est, et sollicitdiligentiae, superare quod nata sis: in carne, non carnaliter vivere, tecum pugnare cottidie et inclusum hostem Argi, ut fabulae ferunt, centum oculis verbis aliis loquebatur: Omne peccatum, quod fecerit homo, extra corpus est; qui autem fornicatur, in corpus suum peccat. Aiunt medici et qui de humanorum corporum scripsere naturis praecipueque Galenus in libris, quorum titulus estnum ac perfectae aetatis uirorum mulierumque corpora insito calore feruere et noxios esse
Abbreviated transcription (Latin):
netur. Quorũdã hom
cedencia ad indiciũ quos¬
dam añt et subsecũtur
sills et facta bona mani¬
festa sũt et q̃ alit̾ se hñt
abscondi nõ possũt emnod
dicit istius modi ẽ qui¬
dã tan libere et palani
pectãt ut postꝙͣ eos uide¬
ris statim intelligas
pcłores. ahios añt qui ca¬
lide ocultant uicia sua
exseq̃nti ꝯu̾sationecog¬
noscimꝰ similit᷑ et bona
apud aliquos ĩ ꝓpatulo
sunt malus longo usu.
discimus. quid ergo nec¬
cesse est uos iactare pudi¬
ciciã q̃ sine comitibus
et appendenciis sins cõti¬
nencia et parcitate fuui.
fidẽ face̾ nõ potest. Apłus
macerat corpus suũ et
aĩe subicit imꝑio ne qo
alus p̾cipit ip̃e nõ seruet
et adolescẽtula fernẽte cibis
corpore decastitate secura
est neq uero hec dicens
cõdẽpno cibos quos dens
creanit ad utendũ ꝯgr̃aꝵ
actione s inuembus et
puellis incenitmna ẽẽ asse¬
ro uoluptatũ alõ ethuei
ignes nõ uulcama telus
Nõ uesmmiꝰ et olimpꝰ tãtis

Expanded text:
r. quorundam hominum cedentia ad iudicium, quosdam autem et subsequuntur. similiter et facta bona manifesta sunt et, quae aliter se habent, abscondi non possunt. quod dicit, istius modi est: quidam tam libere et palam peccant, ut, postquam eos uideris, statim intellegas peccatores; alios autem, qui callide occultant uitia sua, ex sequenti conuersatione cognoscimus. similiter et bona apud alios in propatulo sunt, in aliis longo usu discimus. quid ergo necesse est nos iactare pudicitiam, quae sine comitibus et adpendiculis suis, continentia et parcitate, fidem sui facere non potest? apostolus macerat corpus suum et animae subicit imperio, ne, quod aliis praecipit, ipse non seruet: et adulescentula feruente cibis corpore de castitate secura est? Neque uero haec dicens condemno cibos, quos deus creauit ad utendum cum gratiarum actione, sed iuuenibus et puellis incentiua esse adsero uoluptatum. non Aetnaei ignes, non Uulcania tellus, non Ueseuus et Olympus tantis
Abbreviated transcription (Latin):
qz chremes enuiudo desemet
ore eõsurẽt proceres et ad¬
turba patricia de tonabitm̃
magum me seductorẽ clami¬
tans¬
et int̾ras ultĩas asporcãdũ
addant si uolũt et samari¬
tenr ut dm̃ mei titulũ re¬
coguoscam Terte filiã ap
parente nõ dundo nec dico
illud de ennãgelis Sine mor¬
tin sepelliãt mortuos suos
et qui ĩ illũ credit d utiq
quomodo ille ãbulaĩt et
ip̃e ambulare Facessat in¬
maledicorũsemꝑ genus
ni figit ut dñ probra me¬
tuũt ad uirtutes nõ ꝓ nocẽt
exceptis epłis ignoramus
alt̾utrũ. sola q cansa pie¬
.tatis est ubi earms nulla
notieia est honora pr̃em
tũ s site auero pr̃e nõ seꝑat
tam diu cito sangninis
copulãm ꝙͣ dmi ille snũ
nonerit creatorẽ. Alioqm̃

Expanded text:
que Chremes tumido desaeuiet que Chremes tumido desaeuiet ore. consurgent proceres et adturba patricia detonabit me magum, me seductorem clamitanset in terras ultimas asportandum. addant, si uolunt, et Samariten, ut domini mei titulum recognoscam. certe filiam a parente non diuido nec dico illud de euangelio: sine mortui sepeliant mortuos suos. et, qui in illum credit, debet utique, quomodo ille ambulauit, et ipse ambulare. Facessat inmaledicorum semper genuinus infigit, ut, dum probra metuunt, ad uirtutes non prouocent. exceptis epistulis ignoramus alterutrum, solaque causa pietatis est, ubi carnis nulla notitia est. honora patrem tuum, sed, si te a uero patre non separat. tam diu scito sanguinis copulam, quam diu ille suum nouerit
Abbreviated transcription (Latin):
et supplicit̾ dep̾ta¬
ris ut tibi rescribã
uidintatis coronã illeso pu¬
dicicie nõĩe ꝯẜnare. Gaudet
añs exultãt uiscera gestit
affectus. Hoc te cuꝑe eẽ po
testi uirũ i quod sancte memo¬
ne mat̾ tuatieianamiulto
tp̃re fuit sub marito. Oxan
uiuẽs ip̃a possederat habes
p̾t̾ea ꝯu̾is tui grande prim¬
nulla uł rara uĩe fauullie
scribitur fecũdos nosse ãcubi¬
tus ut nõ tã tandanda sis
si aiduaiꝑseneres ꝙͣ excecrã¬
da si id xp̃iana nõ sernes. ꝙ
ꝑtanta secula gentiles femi¬
ne custodierũt Tacro depan¬
la et enstochib stirpis ur̃e
floribuis ue ꝑ occasionẽ ex¬
ortationis tue illas laudare
uidear. Blesillam q̃ p̾tereo
q̃ maritũ cuĩ secuta germa¬
nũ aͥnbrem uree spacio tp̃ra
uirtutũ młt̃a ronpbeit atq
utinã precoma femimarũ
nuitarẽtur uiri et ruetosa
seuectus cedderet ꝙ sponte
offert a dolescencia. Sciens
et uidens in flamã macto
manũ adducẽtur supercilia
extendetir brachũm iratus¬

Expanded text:
et suppliciter deprecaris, ut tibi rescribam,uiduitatis coronam inlaeso pudicitiae nomine conanimus, exsultant viscera, gestit affectus, hoc te cupere esse post virum, quod sanctae memoriae mater tua Titiana multo tempore fuit sub marito. Exaudvivens ipsa possederat. Habesgeneris tui grande priunulla uel rara uestrae familiae scribitur secundos nosse concubitus, ut non tam laudanda sis, si uidua perseueres, quam execranda, si id Christiana non serues, quod per tanta saecula gentiles feminae custodierunt. Taceo de Paula et Eustochio, stirpis uestrae floribus, ne per occasionem exhortationis tuae illas laudare uidear, Blesillamque praetereo, quae maritum suum, tuum secuta germanum in breui uitae spatio tempora uirtutum multa conpleuit. atque utinam praeconia feminarum imitarentur uiri et rugosa senectus redderet, quod sponte offert adulescentia! sciens et uidens in flammam mitto manum: adducentur supercilia, extendetur brachium iratus
Abbreviated transcription (Latin):
pontificis et ppłi nolũta¬
tẽ parimẽte cõgrnerez
minus est ten̾e sacerdociũ
quos in latinũ de hebreo
ẜuone uerti si legeris
et delectari te hoc oꝑe cõ¬
perero ꝓuocãb nos eciã
cetera clansa armario
nõ ten̾e. Erãstuli iuper
iob in lĩgnã nr̃a cuiꝰ
exẽplar a sancta marcel¬
la cõsobrina tua poteris
mutnare lege endẽ gre¬
cũ et latinũ et ueterẽ edi¬
cionẽ nr̃e trãslationi
cõpara et liquido peride¬
bis ꝙͣtũ discet ĩter u̾ita¬
cen et indicium miserã¬

Expanded text:
pontificis et populi uoluntapontificis et populi uoluntatem pari mente congruere. minus est tenere sacerdotium ophetarum, quos in Latinum de Hebraeo sermone uerti, si legeris et delectari te hoc opere conperero, prouocabis nos etiam cetera clausa armario non tenere. transtuli nuper Iob in linguam nostram; cuius exemplar a sancta Marcella, consobrina tua, poteris mutuari. lege eundem Graecum et Latinum et ueterem editionem nostrae translationi conpara, et liquido peruidebis, quantum distet inter ueritatem et mendacium. misera
Abbreviated transcription (Latin):
aut ip̃e ꝓnob ceteris
saciffacies aut si tu quo
de uirgĩtate et impcus
disputat alit̾ disserere
ꝯpellis rec hoc dico
quo te ad scribendum
ꝓnocẽ cinus in saccis
licteris studiũ p̃fero
sed ut alios qui nos
lacerant hoc face con¬
pellas. Noiũt licteras
uidentur scioli possunt
me nõ rep̾hendere sed
docere. Si aliquid scrip
uidebis me ꝓpt̾ calũp¬
niã declinãdã multo
plus ꝙͣ ille uoluit in
maritos fuisse clemẽtẽ
Origenes dioisins pie¬
rius ensebuns cesarien¬
sis didimus appolinatis
latissime hãc epłãmi
interp̾tati sũt quorũ
pierius cũ sensum appłi
uentilaret atq disseret
et ꝓposnisset illud expo¬
uere uolo añt oms esse
sicut me ip̃m adiecit
ꝙ hic pc̃cm meũ ẽ que
duricia uiu̾sa que
scripsi huic sententie
compartita lemssima
sũt rienolue omn ques
supͣ menoram cõmẽ¬
tarios et eccłiarũ bi¬
bliothecis fruere et ma¬
gis concito gradu ad
optata ceptaq ꝑueiẽs
te studia cõcitata. Andio

Expanded text:
aut ipse pro nobis ceteris satisfacies aut, si tu quoque de uirginitate et nuptiis disputat, aliter disserere conpelleris. Nec hoc dico, quo te ad scribendum prouocem, cuius in sacris litteris studium prae me fero, sed ut alios, qui nos lacerant, hoc facere conpellas. norunt litteras, uidentur sibi scioli: possunt me non reprehendere, sed docere. si aliquid scripsuidebis me propter calumniam declinandam multo plus, quam ille uoluit, in maritos fuisse clementem. Origenes, Dionysius, Pierius, Eusebius Caesariensis, Didymus, Apollinaris latissime hanc epistulam interpretati sunt; quorum Pierius, cum sensum apostoli uentilaret atque dissereret et proposuissetillud exponere: uolo autem omnes esse sicut me ipsum, adiecit hic peccatum meum, quae duritia? uniuersa, quae scripsi, huic sententiae couparata lenissima sunt. reuolue omnium, quos supra memoraui, commentarios et ecclesiarum bibliothecis fruere, et magis concito gradu ad optata coeptaque peruenies. bis studia concitata, audio
Abbreviated transcription (Latin):
tatõ suã magis silẽcio
consolari ꝙ retractãdo
reteres anneicias ãbi¬
cionis crimen incurere
ꝙ dui taciusti tacui nec
exrostulare uniꝙͣ sup
hac re noluit ne non
amucũ qu̾ere s pociorẽ
iuderer expetere Nũt
aũt prouocatus õffo
tam rescribere ꝙͣ scribe̾
ut et u̾ecũde huc usq
tacitisse et uerecũdins
loqui cepisse coguoscat
de opusculis meis cõtͣ
iominanũ ꝙ et prudẽ¬
ter et amanter foceris
exemplaria sub trahẽ¬
do optĩe nom sed nichal
profuit ista diligẽcia
cũ aliquanti ex urbe
uemientes michreadẽ
lactitarent que sers¬
me excepisse referebãt
libri fuerãt diuulga¬
ti Et ut ip̃e legistiꝰ.
nescit nox missa rener¬
ti. Non sũ tante fellici¬
tatis quãti pleriq hiuꝰ

Expanded text:
uam magis silentio consolari quam retractando ueteres amicitias ambitionis crimen incurrere. quamdiu tacuisti, tacui nec expostulare umquam super hac re uolui, ne non amicum quaerere, sed potentiorem uiderer expetere. nunc autem prouocatus officiet non tam rescribere quam scribere, ut et uerecunde hucusque tacuisse et uerecundius loqui coepisse cognoscar. De opusculis meis contra Iouinianum quod et prudenter et amanter feceris exemplaria subtrahendo, optime noui. sed nihil profuit ista diligentia, cum aliquanti ex urbe uenientes mihi eadem lectitarint, quae se Romae excepisse referebant. libri fuerant diuulgati et, ut ipse legisti, nescit uox missa reuerti. non sum tantae felicitatis, quantae plerique huius
Abbreviated transcription (Latin):
dominiom samuelẽ quo
et malachin idest qua¬
tuor regũ libros q̃ si legẽ
noliu̾s probabis quãte
dificultatis sit diuinã
scriptirrã et maxĩe ꝓpħas
intellige̾ et interpretũ
nicio q̃ apud suos puris¬
suo cursu orõis labũt᷑
apud nos scatere nicuĩs
porro eloquẽciã quam
ꝓ xp̃o in cicerone cotẽp¬
nus ĩ ꝑmilis ne requi¬
ras eccłiastica interp̃¬
tatio eciã si ht̃ eloqun
uenustatẽ dissułare¬
ce
eã deb et fugere ut nõ
ociosis pħorum scolis pan¬
cis q discipulis s uniu̾so
Ioquatut hom geners¬

Expanded text:
Domnioni, Samuelem quoque et Malachim, id est, quatuor Regum libros. Quae si legere volueris, probabis quantae difficultatis sit diuinam scripturam et maxime prophetas intellegere, et interpretum uitio, quae apud suos purissimo cursu orationis labuntur, apud nos scatere uitiis. porro eloquentiam, quam pro Christo in Cicerone contemnis, in paruulis ne requiras. ecclesiastica interpretatio, etiam si habet eloquii uenustatem, dissimulare eam debet et fugere, ut non otiosis philosophorum scholis paucisque discipulis, sed uniuerso loquatur hominum gener