comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
puerũ tollunt: &e offerunt ei. Imposita gͥ manu
puero. &e signans os illius & aures. allocutus est
eum: & loquentẽ ꝓtinus & audientẽ dimisit.
pud risnellum oppidum regionis eiuscdẽ.
usq mͦ cernẽ ẽ adolescentẽ. symonẽ nomine. sa¬
tis notum: qui pͥfato di famuło claudus obla¬
tus ẽ: & sub eius manu gressum recepit: Bar¬
rum suꝑ albam dicit᷑ oppidum: trib ut aiunt
leugis distans a monastio elareualł. Ibi quoq
sepus ꝑ hunc hominẽ di diume uirtutis oꝑa
claruerunt. Siquidẽ p̾terea quȩ minus diligent
curauimꝰ uestigare. qͦd omĩs nr̃a curiositas sig¬
noꝵ multitudine uinceret᷑: quatuor illic elau¬
dos ad ipsiuᷤᷤ orationẽ & manus impositionẽ di¬
uersis temporib xp̃c erexit: cecos duos illumina¬
uit: duob eque sudis &e mutis. auditũ p̾stitit
& loquelam. Sed & iuxta alterũ bartũ suꝑ
scquanã. ad euis tactum illuminatꝰ ẽ cecus:

Expanded text:
puerum tollunt, et offerunt ei. Imposita igitur manu puerum tollunt, et offerunt ei. Imposita igitur manu puero, et signans os illius et aures, allocutus est eum, et loquentem protinus et audientem dimisit. Apud Risnelmum oppidum regionis ejusdem usque modo cernere est adolescentem, Simonem nomine, satis notum, qui praefato Dei famulo claudus oblatus est, et sub ejus manu gressum recepit. Barrum super Albam dicitur oppidum, tribus, ut aiunt, leucis distans a monasterio Clarae-Vallis. Ibi quoque saepius per hunc hominem Dei divinae virtutis opera claruerunt. Siquidem praeter ea quae minus diligenter curavimus vestigare, quod omnis nostra curiositas signorum multitudinem vinceretur, quatuor illic claudos ad ipsius orationem et manus impositionem diversis temporibus Christus erexit, caecos duos illuminavit, duobus aeque surdis et mutis auditum praestitit et loquelam. Sed et juxta alterum Barrum super Sequanam ad ejus tactum illuminatus est caecus,
Abbreviated transcription (Latin):
multus qui in occursũ uiri sci confluxerat. ñ
sine lacrimis dnm̃ collaudabat: Item re¬
deunti aliquando de uia: ꝓ forib monast̾is
oblatus ẽ puer surdus & mutus. Expuens gͥ
tetigit linguam eius: & digitos immisit in
aures. Protinus autẽ auriũ enus obstacula
facta de medio: & solutũ ẽ uincułii oris eius
Palenuilla dicit᷑ uicus:. trib cucit̾ miliariis
a monastio distans. H unc quandoq ꝑtransi¬
ens uir beatus. mancã puelła tetigit & cura¬
uit: quam nunc usq suꝑstitẽ & ineolumẽ ẽẽ
nuꝑ accepimus Peridem tempꝰ in finib ilł.
apud castrũ qͦd nominant burlenmontẽ. duo
milites de beati p̃atris uirtutib conferebant.
s minꝰ credulus alter si hunc inqͥt sanauerit
puerũ: ex tunc firmius creda. Dicebat autẽ
surdu quendã & mutũ: qui apud eos nutritꝰ.
nec locutus fuisset aliqͣndo nec audisset. Post di¬
es paucos transeunte ꝓpius patre scõ: ambo parit᷑

Expanded text:
multus qui in occursum Viri Dei confluxerat, non multus qui in occursum Viri Dei confluxerat, non sine lacrymis Dominum collaudabat. Item redeunti aliquando de via, prae foribus monasterii oblatus est puer surdus et mutus. Exspuens igitur tetigit linguam ejus, et digitos immisit in aures. Protinus autem aurium ejus obstacula facta de medio, et solutum est vinculum oris ejus. 38. Malenvilla dicitur vicus, tribus circiter milliariis a monasterio distans. Hunc quandoque pertransiens Vir beatus, mancam puellam tetigit et curavit, quam nunc usque superstitem et incolumem esse nuper accepimus. 1145 Per idem tempus in finibus illis, apud castrum quod nominant Burdemontem, duo milites de beati Patris virtutibus conferebant: sed minus credulus alter, « Si hunc, » inquit, « sanaverit puerum, ex tunc firmius credam. » Dicebat autem surdum quemdam et mutum, qui apud eos nutritus, nec locutus fuisset aliquando, nec audisset. Post dies paucos transeunte propius Patre sancto, ambo pariter
Abbreviated transcription (Latin):
cui p̾latus ẽ uolens tanta benedictione frau
Ix hoc nob̃ ad ea quoq quȩxis dari.
mirabilit̾ egit in regione ꝓpͥa redeundu.
Nam in eo forte etiã plusquã ꝓpħa dici pos¬
se uidetur: qͦd ꝓpħicus ei ñ defuerit honor ne
fluuium: paucis a claraualle miliarib distais.
Ex hac uirũ ydropicũ ad di hominẽ ad duxe¬
runt. Cimanus imponens &e orans: ꝓpͥo quoq
cingulo tumentẽ en ormit̾ uterũ enis aecinx̃:
p̾cipiens. ut incolumitate recepta prestitũ sibi
cingulii reportaret. Nec tardauit sanitas: s
paulatim tumor abscessit. Deniq circa uicesi¬
mum diem gracił in columisq iru̾sus: cingu¬
lum simul &e gras multas suo retulit curato¬
ri: Ereunti alio tp̃r monastii claustra.senẽ
paraliticũ ex proximo uiculo qui mundiuil¬
la dicit᷑ obtulerunt. Subsistens autẽ modice
& breuit̾ orans. tetigit hominẽ: & incolumẽ
suis pedib abire precepit. Quo abeunte: ppls

Expanded text:
cui praelatus est, volens tanta benedictione fraucui praelatus est, volens tanta benedictione frauEx hoc nobis ad ea quoque quae mirabiliter egit in regione propria, redeundum. Nam in eo forte etiam plus quam propheta dici posse videtur, quod propheticus ei non defuerit honor, ne  distans. Ex hac virum hydropicum ad Dei Hominem adduxerunt. Cui manus imponens, et orans, proprio quoque cingulo tumentem enormiter uterum ejus accinxit, praecipiens ut incolumitate recepta, prestitutum sibi cingulum reportaret. Nec tardavit sanitas, sed paulatim tumor abscessit. Denique circa vicesimum diem gracilis incolumisque reversus, cingulum simul et gratias multas suo retulit curatori. Exeunti alio tempore monasterii claustra, senem paralyticum ex proximo viculo, qui Mundivilla dicitur, obtulerunt. Subsistens autem modice, et breviter orans, tetigit hominem, et incolumem suis precibus abire praecepit. Quo abeunte, populus
Abbreviated transcription (Latin):
onẽ mittit suȩ supplicationis: & opem flagitat
piȩ int̾cessionis. Cui uir sc̃s laneũ quo ip̃e ute¬
batur pilleum misit: & ꝓmisit egro capiti de
dñi uirtute remediũ. Suscepit ille missam
sibi benedictionẽ: maxima cum reuerentia
& deuotione. Confitens enim quã. follicite
potuit delicta sua. & stola sese induens sacer¬
dotali:ita demum uelut xp̃i fimbriã tangenᷤ
serui xp̃i pilleum sumpsit: & imposuit capiti
suo. Nec tardauit fidi fructus. & benedictioĩs
effectus: s miratus & ipse ẽ celerem ꝓtinus sen¬
tiens medicinã: & ex tunc usq hodie. ab huiuᷤ¬
modi languore sanꝰ &e incolumiᷤᷤ am̃ciat om̃ib
quã exꝑiri meruit ipse uirtutẽ. Nam & ep̃e
factus exenia illa diuisit: partẽ mediã suis se¬
cum in scriniis honorificentissime ferens. me¬
diam in monastĩo sub eadem ueneratione de¬
ponens: nec locum scił unde uocatus. nec sedẽ

Expanded text:
onem mittit suae supplicationis, et opem flagitat onem mittit suae supplicationis, et opem flagitat suae intercessionis. Cui Vir sanctus laneum, quo ipse utebatur, pileum misit, et promisit aegro capiti de Domini virtute remedium. Suscepit ille missam sibi benedictionem maxima cum reverentia et devotione. Confitens enim quam sollicite potuit delicta sua, et stola sese induens sacerdotali, ita demum velut Christi fimbriam tangens, Servi Christi pileum sumpsit, et imposuit capiti suo. Nec tardavit fidei fructus, et benedictionis effectus; sed miratus et ipse est, celerem protinus sentiens medicinam, et extunc usque hodie ab hujusmodi languore sanus et incolumis annuntiat omnibus quam experiri meruerit ipse virtutem. Nam et episcopus factus xenia illa divisit, partem mediam suis secum in scriniis honorificentissime ferens, mediam in monasterio sub eadem veneratione deponens; nec locum scilicet unde vocatus, nec sedem
Abbreviated transcription (Latin):
ad petitionẽ sui illius abbatis orauit. eurren¬
te uelocit̾ u̾bo uirtutis. & uirtute orationis.
ille in hispaniis repente conualuit: tanquã uaᷤᷤ
plenum aqua. suo sentiens capiti suꝑfundi. Re¬
gressus siquide abbas. cũ predictũ frẽm incolu¬
mem repꝑisset. diligent̾ sciscitatꝰ ab eo modũ. &e
tempus suȩ liberationis: certissime comꝑit oran¬
te i galliis di famulo. illum in hispaniis eẽ
curatum. Et quia semel ad hispanias u̾timꝰ¬
stilum: illud quoq qͦd contigit de uiro reue¬
rentissimo petro asturiensi ep̃o ꝓsequam᷑. Is
qͥdem petrus nobilis genere. monachus ꝓfes¬
sione. pietate deuotus: in cenobio quoda qͦd
eo tempore ipse regebat. tam uehementi dolore
capitis laborabat: ut nec reguła obseruare ie¬
iuniis. nec sine pelliceis posset pilleis stare. Au¬
diens autẽ celeb̾rimã uirtutũ famã. que per
d̾i hominẽ efficiebant᷑: ꝑ quendã frem legati¬

Expanded text:
ad petitionem sui illius abbatis oravit, currenad petitionem sui illius abbatis oravit, currente velociter verbo virtutis, et virtute orationis, ille in Hispaniis repente convaluit, tanquam vas plenum aqua suo sentiens capiti superfundi. Regressus quidem abbas cum praedictum fratrem incolumem reperisset, diligenter sciscitatus ab eo modum et tempus suae liberationis, certissime comperit orante in Galliis Dei Famulo, illum in Hispaniis esse curatum. 36. Et quia semel ad Hispanias vertimstylum, illud quoque quod contigit de Viro Dei reverendissimo Petro Asturiensi episcopo, prosequamur. Is quidem Petrus 1144 nobilis genere, monachus professione, pietate devotus, in coenobio quodam, quod eo tempore ipse regebat, tam vehementi dolore capitis laborabat, ut nec Regulam observare jejunii, nec sine pelliceis posset pileis stare. Audiens autem celeberrimam virtutum famam quae per Dei Hominem efficiebantur, per quemdam fratrem legati
Abbreviated transcription (Latin):
salutaret. Nec mirũ. qͦd mira plebis deuotio:
mira ꝑtinus uociferatio sit secuta. Et hec qͥ¬
dem suꝑ his quȩ in regno germaniȩ in ma¬
nu serui sui mirabilit̾ oꝑatus ẽ ds: ẽ plurib
pauca sufficiant. Nam & in hispaniis uͥ pre¬
sens ipse ñ fuit: scĩtatis eius indicia clarue¬
runt. CEm enĩ fidelis seruus &e prudens.
p̾ciosum dominiçȩ erucis fructum undiq col¬
ligeret. atq iterũ ꝓpagaret ubiq: contigit ut
de filiis suis in hispanias mitteret: in illis
quoq sicut in cȩt̾is gentib fructum aliquẽ
habere desiderans. De quoꝵ numero albertuᷤᷤ
quida faber. in loco cui nom̃ ẽ suꝑadũ. grauiᷤ¬
sima ualitudine occupatꝰ. ꝑ multũ iam tempꝰ
racebat paraliticꝰ in grabato. Int̾im ꝑ abbatem
suum incommodũ suũ nunciat patra sc̃o: &
ut sui misereat᷑ exorat. Eadem autẽ die. qua
uir beatus in claraualle pro eodẽ paralitico.

Expanded text:
salutaret. Nec mirum quod mira plebis devotio, salutaret. Nec mirum quod mira plebis devotio, mira protinus vociferatio sit secuta. Et haec quidem super iis quae in regno Germaniae in manu Servi sui mirabiliter operatus est Deus, e pluribus pauca sufficiant. 35. Nam et in Hispaniis, ubi praesens ipse non fuit, sanctitatis ejus indicia claruerunt. Cum enim fidelis servus et prudens, et pretiosum dominicae crucis fructum undique colligeret, atque iterum propagaret ubique; contigit ut de filiis suis in Hispanias mitteret, in illis quoque sicut in caeteris gentibus fructum aliquem habere desiderans. De quorum numero Albertus quidam faber in loco, cui nomen est Superadum, gravissima valetudine occupatus, per multum jam tempus jacebat paralyticus in grabato. Interim per abbatem suum incommodum suum nuntiat Patri sancto, et ut sui misereatur exorat. Eadem autem die qua Vir beatus in Clara-Valle pro eodem paralytico
Abbreviated transcription (Latin):
la. uir beatus missarũ sollemnia celebraret:
claudo homini gressum: & cȩcis quatuor ui¬
sum sub manu eiusde serui sui. rex regum ce
tuit. Eodem etiã tp̃r. intra leodiensiũ fi¬
nes. p̾ter innumera alia quȩ breuitatis stu¬
dio p̾terimꝰ. iuxta oppidulũ qͦd fontanas uo-¬
eant. orante eo aꝑuit dñs oculos ceci nati.
digitis siuis aꝑiens uir beatus: diumo mu¬
nere & uigorẽ palpebris. & pupillis p̾stitit
claritat̾e. C onfestim deniq idem puer lucẽ
miratus ignot̾a: maxima cũ exultatione
clamabat. Uideo diem uideo om̃s homineᷤ.
uideo capillatos. Plaudens quoq manib
& tͥpudians: ds inquit ex hoc iam ñ offendã
ad lapides pedes meos. IN urbe ȩtiã came¬
raco. celebranti missarum sollemnia uiro di
sundum & mutũ a natiuitate puerũ offere¬
bant. Quẽ audientẽ ꝑtinus & loquentẽ qui
ꝓpius aderant. suꝑ gradũ ligneũ statuere: ut
De loco eminentiori nouo sermone poplm

Expanded text:
la Vir beatus Missarum solemnia celebraret, la Vir beatus Missarum solemnia celebraret, claudo homini gressum, et caecis quatuor visum sub manu ejusdem servi sui, Rex regum et tuit. Eodem etiam tempore intra Leodiensium fines, praeter innumera alia, quae brevitatis studio praeterimus, juxta oppidum quod Fontanas vocant, orante eo aperuit Dominus oculos caeci nati. digitis suis aperiens Vir beatus, divino munere et vigorem palpebris, et pupillis praestitit claritatem. Confestim denique idem puer lucem miratus ignotam. maxima eum exsultatione clamabat: « Video diem, video omnes homines, video capillatos. » Plaudens quoque manibus et tripudians: « Deus, inquit, ex hoc jam non offendam ad lapides pedes meos. » In urbe etiam Cameraco celebranti Missarum solemnia Viro Dei surdum et mutum a nativitate puerum offerebant. Quem audientem protinus et loquentem, qui propius aderant, super gradum ligneum statuere, ut de eo loco eminentiori novo sermone populum
Abbreviated transcription (Latin):
int̾ hec mulier honorata. coloniensis itidem
cuuis: quȩ alt̾ius ocłi lum̃ amiserat. plurima
iam ꝑ quinquenniũ inutilit̾ sese in medicos
expendisse dicebat. Et ipsam quoq continuo
ꝑ signum crucis illuminans uir beatus: qͣd
gratis acceꝑat. gratis dedit. Sed & matronã
alterã in beati petri basilica oblatã in lectulo.
idem xp̃i seruus erexit: ꝓtinus & incolumem
siuis pedib abire p̾cepit. Hinus ex multo tp̃r
nerui femoꝵ fuerant sicretracti: ut nec erigi
ullatenus posset: nec consistere pedib suis.
Nam ex ꝑsonis aliis ꝑfistebant. qui studiosiꝰ
obseruarunt. ad eiusde uiri scĩ orationẽ & ma¬
nus impositionẽ. in ciuitate p̾dicta infra tri¬
duũ qͦd ibi fecit duodecĩ claudos erectos. man¬
cos duos sanatos. quinq cecos illuminatos:
loqueła redditã mutis trib: &e decẽ surdis
auditum. Aquis grani sede regia. du in
illa famosissima toto romanoꝵ orbe capel¬

Expanded text:
inter haec mulier honorata, Coloniensis itidem inter haec mulier honorata, Coloniensis itidem civis, quae alterius oculi lumen amiserat, plurima jam per quinquennium inutiliter sese in medicos expendisse dicebat. Et ipsam quoque continuo per signum crucis illuminans Vir beatus, quod gratis acceperat, gratis dedit. Sed et matronam alteram in beati Petri basilica oblatam in lectulo, idem Christi servus erexit protinus, et incolumem suis pedibus abire praecepit. Hujus ex multo tempore nervi femorum fuerant sic retracti, ut nec erigi ullatenus posset, nec consistere pedibus suis. Nam ex personis aliis perhibebant, qui studiosius observarunt, ad ejusdem Viri sancti orationem et manus impositionem, in civitate praedicta, intra triduum quod ibi fecit, duodecim claudos erectos, mancos duos sanatos, quinque caecos illuminatos, loquelam redditam mutis tribus, et decem surdis auditum. 34. Aquisgrani sede regia, dum in illa famosissima toto Romanorum orbe capel
Abbreviated transcription (Latin):
nũc libere gradiens: qui oblatus uiro di ad
impositionẽ manus eiꝰ gressum recepit: unde
etiam filiꝰ eus publice cognominat᷑. Ałbaᷤ
henricꝰ de suetia. cuiꝰ supra fecimus m̃tionẽ:
nuꝑ retulit nob̃. feminã nobiłe g̾mani sui
olim uxorẽ cũ post obitum uiti sui p̾ dolore
frenesim incurrisset: & multo tp̃r sic se habeis
in uinculis teneret᷑: eidem patri suo in p̾fata
urbe oblatam. & uix tenuit̾ in turba cirrum¬
strepente signatã. dum ex more ligata reue¬
hitur: mentẽ pͥstinam atq integrã recepisse
salutem. IN eade etiam ciuitate: filiã sur¬
dam eidem patri scõ parentes nobiles obtule¬
runt. Hanc aiebant a puericia traditam scĩ¬
monialiũ monasti̾o feminaꝵ. ibidem amisis
seꝓrsus auditũ: & annos plures in eodẽ incõ¬
modo ꝑegisse. Cuius aures signo crucis edito
pat̾ sc̃s attrectans: ꝑtinus ce auditum ei: et
parentib eam reddidit audientẽ. Accedeis

Expanded text:
nunc libere gradiens, qui oblatus Viro Dei, ad nunc libere gradiens, qui oblatus Viro Dei, ad impositionem manus ejus gressum recepit, unde etiam filius ejus publice cognominatur. Abbas Henricus de Suecia, cujus nos supra fecimus mentionem, nuper retulit nobis, feminam nobilem, germani sui olim uxorem, cum post obitum viri sui prae dolore phrenesim incurrisset, et multo tempore sic se habens, in vinculis teneretur, eidem Patri sancto in praefata urbe oblatam, et vix tenuiter in turba circumstrepente signatam, dum ex more ligata 1143 revehitur, mentem pristinam atque integram recepisse salutem. In eadem etiam civitate filiam surdam eidem Patri sancto parentes nobiles obtulerunt. Hanc aiebant a pueritia traditam sanctimonialium monasterio feminarum, ibidem amisisse prorsus auditum, et annos plures in eodem incommodo peregisse. Cujus aures signo crucis edito Pater sanctus attrectans, protinus et auditum ei, et parentibus eam reddidit audientem. Accedens
Abbreviated transcription (Latin):
& iudit: oblata ẽ surda mulier &e audiute.
Hec in somnis ammonita se eẽ dicebat: ut
d̾̃i hominẽ ꝑet̾et: cuiꝰ beneficio receptura eẽt
auditũ. Epud confluentiã treuerensis di¬
ocesis nobile castrũ: mosellam fluuium qui
ibide in renũ labit᷑. di famulus ꝑtransibat
Cumq paulułu ꝓcessisset: oblatũ sibi & sig¬
natum hominẽ claudu deponi iussit & am¬
bulare: & ñ fuit qui obediret. Nec mora. clau¬
dus idem retractũ femoris neruũ clamat spõ¬
te laxari: &e dum nescit extendi uelut ab al¬
tero genu suũ: qͦd quãlibet ante conatus nul
lomͦ potuisset. Mirant᷑ om̃s ꝓbatur sub õi
uelocitate qͦd dr: deponit᷑ ilico: ilico gradit᷑:
ilico sanus & incolumis innotescit. Non ẽ
magna illic d̃i famulo uirtus affuit: magna
illum deuotio eoluit ppłoꝵ. Ostenditur usq
hodie in claustro beati petiri. sicut a ꝑsonis
ueridicis nuꝑ accepimꝰ adolescens ołi claudꝰ.

Expanded text:
et vidit, oblata est surda mulier, et audivit. et vidit, oblata est surda mulier, et audivit. Haec in somnis admonitam se esse dicebat, ut Dei Hominem peteret, cujus beneficio receptura esset auditum. Apud Confluentiam, Trevirensis dioecesis nobile castrum ad Mosellam fluvium, qui ibidem in Rhenum labitur, Dei Famulus pertransibat: cumque paululum processisset, oblatum sibi et signatum hominem claudum deponi jussit et ambulare, sed non fuit qui obediret. Nec mora, claudus idem retractum femoris nervum clamat sponte laxari, et dum nescit, extendi velut ab altero genu suum, quod quamlibet ante conatus, nullo modo potuisset. Mirantur omnes, probatur sub omni velocitate quod dicitur: deponitur illico, illico graditur, illico sanus et incolumis innotescit. CAPUT magna illic Dei Famulo virtus adfuit; magna illum devotio coluit populorum. Ostenditur usque hodie in claustro beati Petri, sicut a personis veridicis nuper accepimus, adolescens olim claudus,
Abbreviated transcription (Latin):
uidebant: s pre cętis exultauere milites. qui at¬
tulerant & obtulerant eã. Nam & ipsius sibi
particeps eẽ uirtutis: religiosa deuotio uideba¬
tur. Per idem tempꝰ. transeunte sc̃o ꝓpe ui¬
cum in littore renipositum. quẽ bobardum
uocant. & uarios ꝑ uniu̾sam ꝓuinciã curante
languores: oblatꝰ ẽ paraliticus in grabato
Audita siquide fama uirtutũ: a p̾dicto
uico in occursum eiꝰ se fecerat asportari. Cuii
in medio ppłi manus imponens. erexit ho¬
minẽ: incolumẽq remisit ad ꝓpͥa. Eodem
anno ingredienti urbem treuerensiũ ser
uo xp̃i: ex more obinam ruit ppłs uniu̾sus.
Offerunt autẽ ei sorores duas: que abanniᷤ
quatuor. amboꝵ. lumen amiserant oculoꝵ.
Quarũ ille utriq impͥmens signũ crucis:
uisum reddidit lucis: &e uidentes uirum di
cum cęt̾is sequebant᷑. In eiusde basilica ciui
ẽ ei claudus ce ambulauit: oblatus ẽ cȩcus

Expanded text:
videbant, sed prae caeteris exsultavere milites qui atvidebant, sed prae caeteris exsultavere milites qui attulerant et obtulerant eam. Nam et ipsius sibi particeps esse virtutis religiosa devotio videbatur. Per idem tempus transeunte Sancto prope vicum in littore Rheni positum, quem Bobardum vocant, et varios per universam provinciam curante languores, oblatus est paralyticus in grabato. Audita siquidem fama virtutum, a praedicto vico in occursum ejus se fecerat apportari. Cui in medio populi manus imponens, erexit hominem, incolumemque remisit ad propria. 32. Eodem anno ingredienti urbem Treverensium Servo Christi, ex more obviam ruit populus universus. Offerunt ei sorores duas. quae ab annis quatuor, amborum lumen amiserant oculorum. Quarum ille utrique imprimens signum crucis, visum reddidit lucis: et videntes Virum Dei cum caeteris sequebantur. In ejusdem basilica civitest ei claudus, et ambulavit: oblatus est caecus,
Abbreviated transcription (Latin):
sine multo labore introductꝰ ẽ ad hominẽ dĩ.
A quo post breuissimã ut solebat orationem
erectus ꝓtinus & sanatus: ñ mͦ in columis s et
fortis apparuit: ut posses credere si uideres.non
tam alteratũ hominẽ eẽ. quã alterũ. Iãq eo ui¬
riliter ꝓcedente. parabant alii tollere lectũ eiꝰ.
in quo aduectus erat: cũ reuocans eum unus
ex currumstantib hugo tullensis eccl̃iȩ archi¬
diacomis. euangłici illuis paralitici memor. ñ
e ambula. Et imponens in humeros eius. di¬
misit eum libere ꝓcedentẽ: s omĩs plebs ut
uidit. dedit laude dõ. bidem etiã puer
surdus & muttis ex utero matris suȩ. subleua¬
tus ꝑ scalam. & in fenestra accedens ad uirũ
dei: sub manu eiꝰ auditum recepit parit̾ &
loquelam. S & paralitica quedam mulier
de eade regione diues &e honorata: ibidem re¬
cepit amissam ex multo tp̃r sospitatẽ. Dũq
exiliens ambularet: om̃s quidẽ letati sunt qui

Expanded text:
sine multo labore introductus est ad Hominem Dei: sine multo labore introductus est ad Hominem Dei: a quo post brevissimam, ut solebat, orationem erectus protinus et sanatus, non modo incolumis, sed et fortis apparuit, ut posses credere, si videres, non tam alteratum hominem esse, quam alterum. Jamque eo viriliter procedente parabant alii tollere lectum ejus in quo advectus erat, cum revocans eum unus ex circumstantibus Hugo Tullensis Ecclesiae archidiaconus, evangelici illius paralytici memor: « Net ambula . » Et imponens in humeros ejus, dimisit eum libere procedentem: et omnis plebs, ut vidit, dedit laudem Deo. Ibidem etiam puer surdus et mutus ex utero matris suae, sublevatus per scalam, et in fenestra accedens ad Virum Dei, sub manu ejus auditum recepit pariter et loquelam Sed et paralytica quaedam mulier de eadem regione, dives et honorata, ibidem recepit amissam ex multo tempore sospitatem. Dumque exsiliens ambularet, omnes quidem laetati sunt qui
Abbreviated transcription (Latin):
sis. Item in capella ep̃i ciuitatis ipsins.
rege ipso uidente uisum reddidit cȩcȩ ciii.¬
dam mulieri: & claudo nato gressũ donauit.
Multaqͥdem & alia in manu eius ibidem
xp̃c effecit: s ad exempłu pauca sufficiant.
Nonnullos enĩ pauꝑculos etiã pueros rex
ipse deuotus siis illi manib offerens: de
multoꝵ curatione meruit gratulari. Nec
mͦ apud p̾dictam spirensiũ urbem: s apud
franxenen ort. moguntine diocesis locũ: ubi¬
innumeris uirtutib idẽ di seriuᷤ effulsit. De
tota siqͥdem regione qͦtqͦt patiebant᷑ afferebat
ad eum: & tantus erat concursus. ut p̾dictus
rex cũ aliqͣndo ppłm compͥmentẽ coercere non
posset: deposita clamide uirũ sc̃m in ꝓpͥas ul¬
nas suscipiens. de basilica asportarit. Inter
plurimos sane qui ibidẽ adepti sunt sanita¬
tem: senex qͥdam paraliticꝰ de uicinia illa. hõ
notus & honoratus. multis suoꝵ precib. & nõ

Expanded text:
ersis. In capella episcopi civitatis ipsius, ersis. In capella episcopi civitatis ipsius, rege ipso vidente, visum reddidit caecae cuidam mulieri, et claudo nato gressum donavit. Multa quidem et alia in manu ejus ibidem stus effecit, sed ad exemplum pauca sufficiant. Nonnullos etiam pauperculos pueros rex ipse devotus suis illi manibus offerens, de multorum curatione meruit gratulari. Nec modo apud praedictam Spirensium urbem, sed apud Francovadum Moguntinae dioecesis locum, innumeris virtutibus idem Dei servus effulsit. De tota siquidem regione quotquot patiebantur, afferebant ad eum, et tantus erat concursus, 1142 ut praedictus rex cum aliquando populum comprimentem coercere non posset, deposita chlamyde Virum sanctum in proprias ulnas suscipiens, de basilica exportarit. Inter plurimos sane qui ibi dem adepti sunt sanitatem, senex quidam paralyticus de vicinia illa, homo notus et honoratus, multis suorum precibus, non
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑtinens ciuitatis: s plurimũ a ciuitate remo¬
t. Ibi quoq sicut ce in cęt̾is illius ꝓuintiȩ ꝑ
que transiit locis: multis in seruo suo mira¬
culis głificatus ẽ ds. Ubi etiã cecus natus. sub
manu eius uisum recepit. Item alt̾i a nati¬
uitate surdo & muto: auditus redditus ẽ &
loquela. INciuitate ȩtiã basileia cũ ex more
sermonẽ habuisset ad ppłm: ut impleret᷑ in eo
qͦd de scĩs apłis legitur. qui uidelicet ꝓfecti p̾¬
dicauerunt ubiq dño cooꝑante & sermone
confirmante sequentib signis: oblata ẽ ei
femina muta: & confestim orante eo locuta
ẽ. Oblatus ẽ claudus & ambulauit: oblatuᷤ
ẽ cȩcus & uidit. Apud spirensiũ ciuitatẽ.
p̾sente romanoꝵ rege conrado. qͥ d̾i hominẽ
ab ȩccłia ad hospiciũ deuotissime deducebat:
offerebant puerũ claudũ: rogantes ut ei ma¬
num imponere dignaret᷑. Quẽ signatũ ꝓti¬
nus erigens. suꝑ pedes statuit: & libere gra¬
diebatur. in dei laudẽ acclamantib uniu¬

Expanded text:
tinens civitatis, sed plurimum a civitate remotus. Ibi quoque, sicut et in caeteris illius provinciae per quae transiit locis, multis in Servo suo miraculis glorificatus est Deus: ubi etiam caecus natus sub manu ejus visum recepit. Item alteri a nativitate surdo et muto auditus redditus est et loquela. In civitate etiam Basilea cum ex more sermonem habuisset ad populum, ut impleretur in eo quod de sanctis Apostolis legitur, qui videlicet profecti praedicaverunt ubique, Domino cooperante, et sermonem confirmante, sequentibus signis , oblata est ei femina muta, et confestim orante eo locuta est: oblatus est claudus, et ambulavit: oblatus est caecus, et vidit. 31. Apud Spirensium civitatem, praesente Romanorum rege Conrado, qui Dei Hominem ab ecclesia ad hospitium devotissime deducebat, offerebant puerum claudum, rogantes ut ei manum imponere dignaretur. Quem signatum protinus erigens, super pedes statuit, et libere gradiebatur, in Dei laudem acclamantibus univ
Abbreviated transcription (Latin):
nominant: ex his quȩ diligentius uestigart̃
& uiderunt oculis suis. una die illuminatos
ad eius impositionẽ manꝰ cȩcos undecĩ sanatoᷤ
etiam mancos decem: & claudos erectos decem
& octo. Cȩterum ne fecisse nos inopes copia ui.¬
deatur: ex innumera multitudine saltẽ pau¬
ca memoriȩ cõmendamꝰ. quȩ in locis celebrio¬
rib facta noscunt᷑. Cum uenisset constan¬
tiam homo dĩ. & undiq se uirtutũ eiꝰ fama
diffunderet: abbas augensis qͦd intͣlacũ leinan¬
num antiquũ extat. & nobile monast̾iũ. ho¬
minẽ quẽ suis elemosinis sustentabat. cȩcũ
misit ad eum: & confestim uidentẽ illũ rece

Expanded text:
nominant, ex iis qui diligentius vestigarunt nominant, ex iis qui diligentius vestigarunt et viderunt oculis suis, una die illuminatos ad ejus impositionem manus caecos undecim; sanatos etiam mancos decem, et claudos erectos decem et octo. Caeterum ne fecisse nos inopes copia videatur, ex innumera multitudine saltem pauca memoriae commendamus, quae in locis celebrioribus facta noscuntur. Cum venisset Constantiam Homo Dei, et undique se virtutum ejus fama diffunderet, abbas Augiensis quod intra lacum Lemanum antiquum exstat et nobile monasterium hominem, quem suis eleemosynis sustentabat, caecum misit ad eum, et confestim videntem illum r
Abbreviated transcription (Latin):
edito prius signo crucis attrectans: mira facili¬
tate extendit ꝓtinus & sanauit. Apprehendenᷤᷤ
deniq manũ eus erexit illum: & dimisit lib̾e
gradientẽ. P opls autẽ pro tantis nimirũ uir¬
tutib. magnis uocib dnm̃ collaudabat Nã
e die sequenti in pago lemouicensi. in uico ꝗͦ
rima claruerunt. Undiq ent. confluebant.
qui incõmodis uariis laborabant: &e uirtus
erat dñi ad sanandum eos. Ubi int̾ cȩt̾os puer
ferme decennis. cȩcus ex utero matͥs suȩ. corã
oñi ppło oblatus ẽ iuiro di. Qui in digitos suoᷤ
expuens & liniens ocłos eius. breuẽ fecit ora¬
tionẽ: & in nomine xp̃i aꝑuit ocłos ceci nati.
Regnum quoq g̾manie cũ introisset ali¬
q̃ndo uir beatus tam excellent᷑ en ituit in gr̃a
sanitatũ: ut nec u̾bis expͥmi. nec credi uale¬
at. si dicat᷑. Nam & testati st̃ qui affuere. in
t̾ritorio constanciensi cura uicũ quẽ doinguẽ

Expanded text:
edito prius signo crucis, attrectans, mira faciliedito prius signo crucis, attrectans, mira facilitate extendit protinus et sanavit. Apprehendens denique manum ejus erexit illum, et dimisit libere gradientem. Populus autem pro tantis nimirum virtutibus, magnis vocibus Dominum collaudabat. Nam et die sequenti in pago Lemovicensi, in vico querima claruerunt. Undique enim confluebant qui incommodis variis laborabant, et virtus erat Domini ad sanandum eos. Ubi inter caeteros puer ferme decennis, caecus ex utero matris suae, coram omni populo oblatus est Viro Dei. Qui in digitos suos exspuens, et liniens oculos ejus, brevem fecit orationem, et in nomine Christi aperuit oculos caeci natRegnum quoque Germaniae cum introisset aliquando Vir beatus, tam excellenter enituit in gratia sanitatum, ut nec verbis exprimi, nec credi valeat si dicatur. Nam et testati sunt qui adfuere in territorio Constantiensi, circa vicum quem Doniguem
Abbreviated transcription (Latin):
dus ex utero matris suȩ: ad cuiusdã memoriã
mrĩs utriusq pedis & alt̾ius manus receꝑat.
sospitatẽ. Huiꝰ alteram manũ adhuc inuali¬
dam tanquã diuinitꝰ seruatã sibi. par̾ sc̃s bene¬
dicendo sanauit: ut sc̃oꝵ innotesceret particepᷤ
eẽ uirtutis: Caturciũ dicitur ciuitas aqui¬
taniȩ: ꝑ quam uiro di ipso tempore transitus
fuit. Ibi preter alia bñficia quȩ p̾stitit infir¬
mantib multis: unus depueris ep̃i ciuitatis
ipsius. qui ex uulnere graui alt̾ius ocłi lumen
amiserat: sub manu eius uisum recepit.
pago quoq engolismensi loco cuinom̃ ẽ castel¬
lare: post oblationẽ hostiȩ salutaris. astantibus
uen erabilib epĩs. lamb̃to engolismensi. & ge¬
raudo lemouicensi. puerũ ex matris utero clau¬
dum &e mancũ. cuiꝰ in modu pilȩ cubiti cũ ge¬
nib umbilico. pedes autẽ narib adhesissent:
d̃i famulo offerebant. At ille singula membra

Expanded text:
dus ex utero matris suae, ad cujusdam memoriam dus ex utero matris suae, ad cujusdam memoriam martyris, utriusque pedis et alterius manus receperat sospitatem. Hujus alteram manum adhuc invalidam, tanquam divinitus servatam sibi, Pater sanctus benedicendo sanavit, ut sanctorum innotesceret particeps esse virtutis. Caturcium dicitur civitas Aquitaniae, per quam Viro Dei ipso tempore transitus fuit. Ibi, praeter 1141 alia beneficia quae praestitit infirmantibus multis, unus de pueris episcopi civitatis ipsius, qui ex vulnere gravi alterius oculi lumen amiserat, sub manu ejus visum recepit. In pago quoque Engolismensi, loco cui nomen est Castellare, post oblationem hostiae salutaris, astantibus venerabilibus episcopis, Lamberto Engolismensi, et Gerardo Lemovicensi, puerum ex matris utero claudum et mancum, cujus in modum pilae cubiti cum genibus umbilico, pedes autem natibus adhaesissent, Dei Famulo offerebant. At ille singula membra,
Abbreviated transcription (Latin):
cognouimꝰ ut audiens fr̃m animalia morl.
int̾dum etiã ñ rogatus. s ipse pͥor admonens
illos. eodem remedio subueniret. Eaudu
dicitur locus qͥdam casiacensiũ monachoꝵ.
Ubi uir sc̃s cum aliquando ꝑnoctaret: exhi¬
bitum sibi iuuenẽ claudii oratione & bñdi¬
ctione sanauit: ita ut post dies paucissimos.
ꝑ eundẽ locum redeunti incolumis & ddeuotꝰ
astaret.Neisdem partib uico cui nomenẽ
algorriũ mulierẽ firneticã ppłs obtulit tran¬
seunti. Cui manus imponens & orans:sanã
dimisit & abiit. Hanc in eodens uico postea
uidimus: uiro di eũ gr̃arum actionib occur¬
rentem. In remotis ȩtiam regionib. quocũq
eum ȩccliȩ sc̃ẽ necessitas traxit: uirtus ẽ ꝓsecu¬
ta signoꝵ. Apud uiridefoliũ sic enĩ dr castrũ
tͥritorii tholosani: quod ut suꝑiore libro me¬
minimꝰ aliqͣndo pat̾ sẽs introiens. multis ibi¬
dem uirtutib claruit. Puer mancus & clau¬

Expanded text:
cognovimus, ut audiens fratrum animalia mori, cognovimus, ut audiens fratrum animalia mori, interdum etiam non rogatus, sed ipse prior admonens eos eodem remedio subveniret. Gaudum dicitur locus quidam Caziacensium monachorum, ubi Vir sanctus cum aliquando pernoctaret, exhibitum sibi juvenem claudum oratione et benedictione sanavit, ita ut post dies paucissimos per eumdem locum redeunti incolumis et devotus astaret. In eisdem partibus, vico cui nomen Algorrium, mulierem phreneticam populus obtulit transeunti: cui manus imponens et orans, sanam dimisit, et abiit. Hanc in eodem vico postea vidimus, Viro Dei cum gratiarum actionibus occurrentem. 29. In remotis etiam regionibus, quocunque eum Ecclesiae sanctae necessitas traxit, virtus est prosecuta signorum. Apud Viride-Folium sic enim dicitur castrum territorii Tolosani, quod, ut superiore libro meminimus , aliquando Pater sanctus introiens, multis ibidem virtutibus claruit puer mancus et clau
Abbreviated transcription (Latin):
gatus. aꝑuit ocłos ac uelut de graui somno eui¬
gilans circumstantes fr̃s & sua plurimũ um¬
cula mirabatur: uerrcunde satis qͥd nã sibi
uellent hec. uł quid accidisset int̾rogan. Ex
ea gͥ hora pͥstinam sanitatẽ mentis &e corporeˢ
ꝑ bcati patris merita sc̃a recepit: nil penitus
qͣd in illo tam graui casu fecerit aut locutus
fuerit recordatus. Hec qͥdem a nob̃ de testimo¬
nio uiri reuerentissimi heschilli danoꝵ archi¬
ep̃. ex occasione panis a di homine benedicti:
ñ sine quadam anticipatione sunt dicta:¬
on mͦ autẽ hominib: s pecorib etiã & ar¬
mentis iam frequent̾ eius benedictio ꝓ¬
fuit: ut monastii sui cellarariũ dure aliqͣndo
increparit. qͦd sibi ñ indicans. mori anima¬
lia ꝑmisisset: unde fuerant pauꝑes sustentan¬
di. De hinc ut solitus erat benedixit sab & aĩ¬
lib iussit apponi: ac ꝓtinus lues orta cessauit
Quod in aliis quoq monastiis uidimus et

Expanded text:
gatus, aperuit oculos, ac velut de gravi somno evigatus, aperuit oculos, ac velut de gravi somno evigilans, circumstantes fratres et sua plurimum vincula mirabatur, verecunde satis quidnam sibi vellent haec, vel quid accidisset, interrogans. Ex ea igitur hora pristinam sanitatem mentis et corporis per beati Patris merita sancta recepit, nil penitus quod in illo tam gravi casu fecerit aut locutus fuerit, recordatus. Haec quidem a nobis de testimonio viri reverendissimi Eskili Danorum archiepiscopi ex occasione panis a Dei Homine benedicti, non sine quadam anticipatione sunt dictaon modo autem hominibus, sed pecoribus etiam et armentis tam frequenter ejus benedictio profuit, ut monasterii sui cellerarium dure aliquando increparit, quod sibi non indicans, mori animalia permisisset, unde fuerant pauperes sustentandi. Dehinc ut solitus erat, benedixit sal, et animalibus jussit apponi, et protinus lues orta cessavit. Quod in aliis quoque monasteriis vidimus et
Abbreviated transcription (Latin):
nicħ qͦd diceret intelligerent: tam libere tamen
& sine offendiculo ñ inconcinnas eũ audiebãt
edere uoces: ut indubitant̾ crederent qͦd lingua
aliqua loqueret᷑. Post aliquantas gͥ horas. cũ ue-¬
hement̾ confusi fis̃ qͥd agere possent anxie co¬
gitarent & studiose conquirerent: unus ex eiᷤᷤ
salubre consiliũ dño inspirante concipiens. sa¬
cra pignora ab ipso aichiep̃o eodem anno istie
deposita. uidelicet de capill & barba. & den¬
tem unum beati patͥs nr̃i bernardi afferri
monet. & eiꝰ pectori suꝑponi. Quod ut factũ ẽ.
g̾manica lingua ꝑ os eiꝰ cȩpit horrendis uoci¬
b nequã sp̃e exclamare. tollite. tollite. amouete
bernardu. Et dicebat. Heu quã ponderosuᷤ
factus es bernarde: quã grauis quã intole¬
rabił factus es mͥ. Cumq hȩc &e similia aliqͣn¬
diu clamitans loquerrt᷑. factum ẽ breue silen¬
tium: & subito frat idem dño miserante pur¬

Expanded text:
nihil quod diceret intelligerent, tam libere tamen nihil quod diceret intelligerent, tam libere tamen et sine offendiculo non inconcinnas eum audiebant edere voces, ut indubitanter crederent quod lingua aliqua loqueretur. Post aliquantas igitur horas, cum vehementer confusi fratres quid agere possent anxie cogitarent, et studiose conquirerent; unus ex eis salubre consilium Domino inspirante concipiens, sacra pignora ab ipso archiepiscopo eodem anno istic deposita, videlicet de capillis et barba, et dentem unum beati patris nostri Bernardi afferri monet, et ejus pectori superponi. Quod ut factum est, Germanica lingua per os ejus coepit horrendis vocibus nequam spiritus exclamare: « Tollite, tollite, amovete Bernardum. » Et dicebat: « Heu, quam ponderosus factus es, Bernarde! quam gravis, quam intolerabilis factus es mihi! » Cumque haec et similia aliquandiu clamitans loqueretur, factum est breve silentium, et subito frater idem Domino miserante pur
Abbreviated transcription (Latin):
dei patrocinio. & dñi miseratione piissima de¬
uotione p̾sumens. ac ꝑinde circũ stantib õib
multam suȩ salutis relinquens fidutiã expiraͤ¬
set: offerebant fis ꝓ comm̃datione anime eius
quã deuotissime poterant.dominici corporis
hostiam salutarẽ. Cum subito inimicus hu¬
mane salutis. ex eiusde sicut indubitabile eẽ
uidetur lib̾atione anime. quã ex multis dieb
irreparabilit̾ sese occupasse eredebat. iram ma¬
gnam concipiens: & eandem ꝑmittente dõ cru¬
deliter satis erercens: unum e fr̃ib repentino fu¬
rore ꝑuasit. Clamabat gͥ horrendis uocib mi¬
serabilis homo: &e uix multoꝵ manib tenebat᷑.
Demũ cũ maximo qͥdem labore asportatus. &
in lectulo religatus: tam sua quã astantiũ m̃bͣ
dentib appetens dirissime uexabat᷑. Nec illa
quã priꝰ nosset lingua: s noua quada. qͣm nec
astantiũ quis quã nouerat loquebat᷑. Et cum

Expanded text:
Dei patrocinio, et Domini miseratione piissima deDei patrocinio, et Domini miseratione piissima devotione praesumens, ac proinde circumstantibus omnibus multam suae salutis relinquens fiduciam exspirasset, offerebant fratres pro commendatione animae ejus, quam devotissime poterant, Dominici corporis hostiam salutarem. 27. Tum subito inimicus humanae salutis, ex ejusdem, 1140 sicut indubitabile esse videtur, liberatione animae, quam ex multis diebus irreparabiliter sese occupasse credebat, iram magnam concipiens, et eamdem, permittente Deo, crudeliter satis exercens, unum e fratribus repentino furore pervasit. Clamabat igitur horrendis vocibus miserabilis homo, et vix multorum manibus tenebatur. Demum cum maximo quidem labore asportatus, et in lectulo religatus, tam sua quam astantium membra dentibus appetens, dirissime vexabatur. Nec illa quam prius nosset lingua, sed nova quadam, quam nec astantium quisquam noverat, loquebatur. Et cum
Abbreviated transcription (Latin):
t̾ra sua ipse fundauit. Erat enĩ inquit in re¬
gione eade adolescens nobił. ipsius qͦq archie¬
piscopi scđm carnẽ ꝓpinquus. s ob multa sua
flagitia minꝰ carus. Corieptꝰ autẽ grauissima
ualitudine uisitationẽ eius uix impetrauit:
& ꝑ manũ eius ad monast̾ium qͦd fundau̾at
ille se contulit. Ubi &e cũ maxima cordis com¬
punctione renuntians scl̃o: ꝑ dies aliquot in
humili & fidelissima confessione ꝑsistens. ma¬
gis ac magis eadem egritudine laborabat.
Qua demũ inualescente exitum sibi immi¬
nere cognoscens abbatis & fratrũ p̾sentiã mi¬
ro amplectebat᷑ affectu: mira eos deuotione mo¬
nebat. ut sp̃alia arma corriꝑent: egressurã ꝑti¬
nus animã sibi comm̃datã efficacit᷑ ꝑtecturi:
& exhibituri fidelit̾ necessariũ prorsus int̾ immi¬
nentiũ hostium crudelissima tela conductum.
Cumq in huiꝰmodi supplicatione diuinis iam
sacramentis munitus. & de eorũdem seruoꝵ

Expanded text:
terra sua ipse fundavit . Erat enim, inquit, in reterra sua ipse fundavit . Erat enim, inquit, in regione eadem adolescens nobilis, ipsius quoque archiepiscopi secundum carnem propinquus, sed ob multa sua flagitia minus charus. Correptus autem gravissima valetudine, visitationem ejus vix impetravit, et per manum ejus ad monasterium quod fundaverat, ille se contulit. Ubi et cum maxima cordis compunctione renuntians saeculo, per dies aliquot in humili et fidelissima confessione persistens, magis ac magis eadem aegritudine laborabat. Qua demum invalescente exitum sibi imminere cognoscens, abbatis et fratrum praesentiam miro amplectebatur affectu, mira eos devotione monebat, ut spiritualia arma corriperent, egressuram protinus animam sibi commendatam efficaciter protecturi, et exhibituri fideliter necessarium prorsus inter imminentium hostium crudelissima tela conductum. Cumque in hujusmodi supplicatione divinis jam Sacramentis munitus, et de eorumdem servorum
Abbreviated transcription (Latin):
in hac parte fidem eius modicã inueniri. tta¬
ne inquit ñ pot̾it panẽ ipsum. benedictio ma¬
gis quã recoctio conseruare: Et ñ acquieuit
benedic̾e illum: s cõmunẽ sibi panẽ precipienᷤ
exhiberi. benedixit & dixit. Etce hunc tolle te¬
cum: nicħ deinceps de corruptione sollicitus.
Tulit: & ad suos rediens usq hodie glatur: fi¬
dei sue defectũ euidentissima rei ueritate con¬
uinci. Nec enim passus ẽ patris scĩ ñ uisitare
sepulchrũ: nec minus nunc erga eũ afficit᷑. nec
minꝰ quã olim in uiuente confidit: nimirũ qͦ
uerius uiuere omnino ñ ambigit. Confessus
ẽ etiã nob̃ de pane quẽ retulit: quod nẽ usq cũ
iam t̾cius annus transierit. illesum eũ beati
uiri fides & bñdictio eustodiuit. Narrauert̃
etiam nob uiri religiosi. qui cũ eode archiepo
uenerant. miraculũ dignũ memoria. nuꝑ fa¬
ctum in cenobio. quod ut supͣ meminimꝰ in

Expanded text:
in hac parte fidem ejus modicam inveniri: « Itain hac parte fidem ejus modicam inveniri: « Itane, inquit, non poterit panem ipsum benedictio magis quam recoctio conservare? » Et non acquievit benedicere illum, sed communem sibi panem praecipiens exhiberi, benedixit, et dixit: « Ecce hunc tolle tecum, nihil deinceps de corruptione sollicitus. » Tulit, et ad suos rediens usque hodie gloriatur fidei suae defectum evidentissima rei veritate convinci. Nec enim passus est Patris sancti non visitare sepulcrum, nec minus erga eum nunc afficitur, nec minus quam olim in vivente confidit, nimirum quem verius vivere omnino non ambigit. Confessus est etiam nobis de pane quem retulit, quod nunc usque, cum jam tertius annus transierit, illaesum eum Beati viri fides et benedictio custodivit. 26. Narraverunt etiam nobis viri religiosi, qui cum eodem archiepiscopo venerant, miraculum dignum memoria nuper factum in coenobio, quod, ut supra meminimus, in
Abbreviated transcription (Latin):
potens: expositis suis oĩb t̃ semet ipsũ ꝑicliꝰ mł¬
tis traderet & labori. Nam de expensis dicere
ñ ẽ magnũ: quãuis eundẽ audierimꝰ ꝓtestan¬
tem. qͦd expendĩt in itinere ipso. argenti mar¬
cas ampliꝰ quã sexcentas. Uenit gͦ clarãuallẽ
quã humił & sublimis: quẽ a finib terre ñ
curiositas audiende sapientiȩ. s fidi ⁊elus &
plenitudo deuotionis attraxerat. Ubi qͣntũ
fleuerit: quale̾ sese ñ mͦ erga eum quẽ tã uni¬
ce suspiciebat. s etiã erga minimos quos libet
fratrũ exhibuerit. ñ ẽ facile dictu. Demum re¬
diturus ad ꝓpͥa. ut bñdictũ a dĩ famulo pa-¬
nem referre possit. & diutiꝰ conseruare. huma¬
us sensu pcipitiat in elebano requio qurat bic̃
solent qui maria transeunt panem ferre bis¬
coctum. Audiens autẽ sc̃s. ñ ẽ passus errare
hominẽ tam deuotũ: s amicabilit̾ arguens

Expanded text:
potens, expositis suis omnibus, etiam semetipsum periculis mupotens, expositis suis omnibus, etiam semetipsum periculis multis traderet et labori. Nam de expensis dicere non est magnum, quamvis eumdem audierimus protestantem, quod expenderit in itinere ipso argenti marcas amplius quam sexcentas. Venit ergo Claram-Vallem tam humilis et sublimis, quem a finibus terrae non curiositas audiendae sapientiae, sed fidei zelus et plenitudo devotionis attraxerat. Ubi quantum fleverit, qualem sese non modo erga eum, quem tam unice suspiciebat, sed etiam erga minimos quoslibet fratrum exhibuerit, non est facile dictu. Demum rediturus ad propria, ut benedictum a Dei Famulo panem referre possit, et diutius conservare, humano sensu praecipit ut in clibano recoquatur, sicut solent qui maria transeunt panem ferre biscoctum. Audiens autem Sanctus non est passus errare hominem tam devotum, sed amicabiliter arguens
Abbreviated transcription (Latin):
uerat panes: nec colore nec sapore mutato: n¬
te hos paucos dies. uenerabiles abbates gerar¬
dus & henricꝰ de suctiȩ partib uenientes. du
suꝑ his conferremus: testati sunt nob panẽ añ
annos undecĩ. eus benedictione signatũ. ma¬
nere adhuc apud se penitus incorruptũ. Nec
dissimilẽ apud aliquos nr̃m usq hodie noui¬
mus: & apud alios multos credimus eẽ repo¬
situm:
t nunc idoneum satis &e euidens huiꝰ rei
testimoniũ ꝓferamꝰ. Uir magnus &e magnifi¬
ce honorandus danoꝵ archiep̃c heschilus. pa-¬
trem sc̃m unico uenerabat᷑ affectu: unica deuo¬
tione colebat. Nec contentus ẽ in filiis eũ uide¬
re: cũ nouũ cenobiũ extrurisset: & impetrasset
ab eo desideratũ sacre congregationis examen.
Preualuit apud eum desidium uehemens.i t
homo tante auctoritatis.& in insulis illis tã
eccłiastica quã scłari auctoritate singulariter

Expanded text:
verint panes, nec colore, nec sapore mutato. 1139 Anverint panes, nec colore, nec sapore mutato. 1139 Ante hos paucos dies, venerabiles abbates, Girardus et Henricus, de Sueciae partibus venientes, dum super his conferremus, testati sunt nobis, panem ante annos undecim ejus benedictione signatum manere adhuc apud se penitus incorruptum. Nec dissimilem apud aliquos nostrum usque hodie novimus, et apud alios multos credimus esse repositum. Et nunc idoneum satis et evidens hujus rei testimonium proferamus. 25. Vir magnus et magnifice honorandus Danorum archiepiscopus Eskilus Patrem sanctum unico venerabatur affectu, unica devotione colebat. Nec contentus est in filiis eum videre, cum novum coenobium exstruxisset, et impetrasset ab eo desideratum sacrae congregationis examen. Praevaluit apud eum desiderium vehemens, ut homo tantae auctoritatis, et in insulis illis tam ecclesiastica quam saeculari auctoritate singulariter
Abbreviated transcription (Latin):
reddidit sanitatẽ: ut solius di cuiꝰ hec
uirtute fiebant. possent noticia cõprehen
di. Yidimus in meldensi t̾ritorio militẽ. de¬
uotissimas referentẽ grãs uiro di: qͦd ad pri¬
mũ gustũ panis ab eo benedicti. plenã rece¬
ꝑit sospitatẽ a febre quartana: qua sic grauit̾
laborauerat mensib ferme decem & octo. ut in
hora accessionis. quasi frenetieꝰ nec matrẽ agnos¬
ceret suam Unrum quoq uenerabile gerau¬
dum lemouicensem ep̃m testantẽ audiuimꝰ.
iuuenẽ quenda de familia sua letalit̾ in ca¬
pite sauciũ. cũ iaceret spumans & impos m̃tiᷤ.
immissa sibi in os buccellula panis. quẽ be¬
nedirerat homo di. tam celerem sensisse uir¬
tutẽ. ut incolumis surgeret ipsa hora Ueq
illud tacendi. qͦd ipsam quoq substantiam
panis ab om̃i corruptionis imuria. eadem
benedictio uendicabat: adeo ut plures uide¬
rimus. quã ꝑ septenniũ & ultra eosdem serua¬

Expanded text:
reddidit sanitatem, ut solius Dei, cujus haec reddidit sanitatem, ut solius Dei, cujus haec virtute fiebant, posset notitia comprehendi. 24. Vidimus in Meldensi territorio militem devotissimas referentem gratias Viro Dei, quod ad primum gustum panis ab eo benedicti, plenam receperit sospitatem a febre quartana, qua sic graviter laboraverat mensibus ferme decem et octo, ut in hora accessionis, quasi phreneticus, nec matrem agnosceret suam. Virum quoque venerabilem Gerardum, Lemovicensem episcopum, testantem audivimus, juvenem quemdam de familia sua lethaliter in capite saucium, cum jaceret spumans et impos mentis, immissa sibi in os buccellula panis, quem benedixerat Homo Dei, tam celerem sensisse virtutem, ut incolumis surgeret ipsa hora. Neque illud tacendum, quod ipsam quoque substantiam panis ab omni corruptionis injuria eadem benedictio vindicabat; adeo ut plures viderimus, qui per septennium et ultra eosdem serva