comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dentes. eiꝰdem diei matutinoszextĩc¬
tis de more luminarib cunctis. dũ
eoꝵ ultimũ extingueret᷑. & ad can¬
ticũ eiũigłii hec antiphona a abbate
.B. imponeret᷑. mulieres sedentes ad
monum̃tũ: ecce repente ante illiꝰ
pedes ꝓiectũ cecidit ipsius quo fir¬
mit̾ substrictꝰ erat cingulũ. Ille so¬
lutũ e̾ẽ & sic cecidisse suspicatꝰ. qd̾ ta¬
m̃ mirũ fuiss. qr ñ delapsũ fuerat:
neq circũ crura pedesq descenderat.
s ante pedes quasi ꝓiectũ ut dictũ
ẽ exili erat: in clinauit se ut tollens
illud rursum sese accingeret. Cũq ma¬
nꝰ iniecisset ut sibimetillu circũ da¬
ret: nodum ut erat fortit̾ astrictus.
ñcedẽ sibi. ultra qm dici potest ammi¬
ratꝰ ẽ. Intendenti. & secũ cũ stupore
magno reputanti qͥd nam ħ sibi uell&e:
ecce uox facta ẽ: & sibilũ tanꝙͣ aure
tenuis audiuit dicentẽ sibi. Sic potu¬
it clauso: xp̃c ꝓdire sepulchro. Siqͥ¬

Expanded text:
dentes ejusdem diei matutinos, exstincdentes ejusdem diei matutinos, exstinctis de more cunctis luminaribus, dum eorum ultimum exstingueretur, et ad canticum Evangelii haec antiphona a D. abbate imponeretur: Mulieres sedentes ad monumentum, ecce repente ante pedes illius projectum cecidit ipsius, quo firmiter substrictus erat, cingulum. Ille solutum esse et cecidisse suspicatus, quod tamen mirum fuisset, quia non delapsum fuerat, neque circum crura pedesque descenderat, sed ante pedes quasi projectum, ut dictum est, exsiliverat, inclinavit se, ut tollens illud rursum sese accingeret. Cumque manus injecisset ut illud sibimet circumdaret, nondum, ut erat fortiter astrictus, non cedere sibi, ultra quam dici potest admiratus est, intendenti et secum 97 cum stupore magno reputanti, quidnam hoc sibi vellet, ecce vox facta est et sibilium tanquam aurae tenuis audivit, dicentem sibi: Sic potuit clauso Christus prodire sepulcro. Siqu
Abbreviated transcription (Latin):
dent ut uineas florentes fructũq
parturientes suo more pitido den¬
te demoliant᷑. S ecce dũ hec scribi¬
gr̃a resurgentis nob̾ arridet mira¬
cło. Testor illã beatã ac deliciosã
noctẽ in qua xp̃c uictor ab inferis
ascendit. me nicħ suꝑ hoc mentirtꝰ
n ille tam sacrilegꝰ sit ut de huimiꝰ re
q ppiam fing̾ẽ ausus fuerit. qd̾ uita eiꝰ
uł ꝓpositum omĩno ꝓhibet uł sus¬
picari: fr̃is tamen nom̃ eiꝰdem tace¬
Nam factũ quidẽ lucere cora omĩb
cupit. ut głificetur pat̾ qui incelis
ẽ. se aũ uideri ñ uult: nec sius repu¬
tare meritis miraculũ: cuiꝰ sola dĩ
gr̃a. quo iudicio nescimꝰ oꝑatrix ẽ.
Multi enĩ uenient in illa die dicen¬
tes. Dñe nonne in nomine tuo ꝓpħa¬
uimꝰde in nomine tuo uirtutes mul¬
tas fecim: Et respondebit eis. Am̃
dico uob̃: nescio uos unde sitis. Res
huiꝰmodi ẽ. hoc sco pasche sabbato.
quo cereus decuiꝰ quoq p̃coniis su¬

Expanded text:
dent, ut vineas florentes fructumque dent, ut vineas florentes fructumque parturientes , suo more putido dente demoliantur. Sed ecce dum haec scribigratia resurgentis nobis arridet miraculo. Testor illam beatam, ac deliciosam noctem, in qua Christus ab inferis victor ascendit, me nihil super hoc mentiri, nisi ille tam sacrilegus sit, ut de hujusmodi re quippiam fingere ausus fuerit, quod vita ejus vel propositum omnino prohibet vel suspicari. Fratris tamen ejusdem nomen taceNam factum quidem lucere coram hominibus cupit, ut glorificetur Pater qui est in coelis : se autem videri non vult, nec suis reputare meritis miraculum, cujus sola Dei gratia, quo judicio nescimus, operatrix est, multi enim venient in illa die dicentes: « Domine, nonne in nomine tuo prophetavimus, et in nomine tuo, virtutes multas fecimus? Et respondebit eis: Amen dico vobis, nescio vos unde sitis . » Res hujusmodi est: Hoc sancto Paschae Sabbato, quo cereo de cujus quoque praeconiis su
Abbreviated transcription (Latin):
& ossa ñ habet sicut me uidetis ha¬
bere: &e manducauimꝰ inquiunt &e
bibimꝰ cũ eo: postqm resurrexit ã
mortuis. At illiqui simul ascende¬
runt explorare scpturã. pleni alie¬
no sp̃u: falsi & fallentes. negantes ue¬
rã resurrecturã corpoꝵ naturã: etuã
corpꝰ dñicũ pt resurrectionẽ fantas¬
ticũ fuisse suspicant᷑ .i. uentis &e aere
subtiliꝰ. In quo isti murmuratorib
illis dissimiles sũt. q̃ detrahentes
terre qͣm inspererant dicebant: tra
ista qm lustrauimꝰ deuorat habita¬
tores suos: Deuorat quippe habita¬
tores suos illa qm sꝑamꝰ uita: si nos
aliter ñ admittat. nisi uera inresur¬
gentib int̾eat corpoꝵ natura. Ar
ianuis: Uidebor inuentũ uerba ias¬
tare: si contra hos mimicos fidei
xp̃iane. multa uelim responsiõis
argum̃tose spicula iuibrare. Iule
nãq uulpecule iã dudũ tonitru
celi .i. clamore fulminantis eccłie
cont̾rite. ubicũq sint latitant in
cauernis subt̾raneis: nec ꝓdire au¬

Expanded text:
a non habet, sicut me videtis habere: » et manducavimus, inquiunt, et bibimus cum eo, postquam resurrexit a mortuis . » At illi qui simul ascenderunt explorare Scripturam, pleni alieno spiritu, falsi et fallentes, negantes veram resurrecturam corporum naturam, et corpus Dominicum post resurrectionem phantasticum fuisse suspicantur, id est, ventis et aere subtilius. In quo isti murmuratoribus illis dissimiles sunt, qui detrahentes terrae quam inspexerant, dicebant: Terra ista quam lustravimus, devorat habitatores suos? » Devorat quippe habitatores suos illa, quam speramus vita, si nos aliter non admittit, nisi vera in resurgentibus intereat corporum natura. Argjanuis ? Videbor in ventum verba jactare, si contra hos inimicos fidei Christianae multa velim responsionis argumentosae spicula vibrare. Illae namque vulpeculae jam dudum tonitru coeli, id est, clamore fulminantis Ecclesiae conterritae ubicunque sint latitant in caveis subterraneis, nec prodire au
Abbreviated transcription (Latin):
qͦs & p̾buit seipsum uiuũ in multis
argum̃tis apłis suis quos elegit ut essẽt
sue testes resurrectionis. Poterat enĩ
eadem die qua resurgendo suꝑ occa¬
sũ ascendit. nubẽ quoq pon̾e ascen¬
sũ suũ: & semel ostensum testib suis
uerũ hominẽ. uera u̾bi diuinitas
eadẽ uelocitate qua suscitauerat. pt̾
tres uł paulo plures dies. inpat̾ne ma¬
iestatis collocare dextra. Magna gͦ ca¬
ritas & uere ñ querens que sua sunt.
que ut subueniret tardis ad creden¬
dumꝰ triumphalem xp̃i tardauit as¬
censum. Et ut ꝯsũmatã ostenderet
gr̃am: p̃ꝑatã uictori distulit głam.
Itaq ue ꝑfidis. hereticis: qͦs legitimꝰ
hic quadragenariꝰ dierũ numerus.
expectatos & incorrectos iuste tande
sententie subigit. Legitimꝰ namq ẽ
quadragenariꝰ dierũ num̃us apud
homines quoq inꝓtelandis consul¬
tationib: ut is cui forte consulitur.
etiam si lunaticꝰ sit. sd ẽ stultꝰ. stultus
quippe ut luna mutatur: cũ tot dies

Expanded text:
n multis argumentis apostolis suis, quod elegit, ut essent testes suae resurrectionis . Poterat enim eadem die, qua resurgendo super occasum ascendit , nubem quoque ponere ascensum suum , et semel ostensum testibus suis verum hominem, vera Verbi divinitas, eadem velocitate qua suscitaverat, post tres vel paulo plures dies in paternae majestatis collocare dextera. Magna ergo charitas, et vere non quaerens quae sua sunt , quae, ut subveniret tardis ad credendum, triumphalem Christi tardavit ascensum , et ut consummatam ostenderet gratiam, praeparatam victori distulit gloriam. Itaque vae perfidis haereticis, quos legitimus hic quadraginta dierum numerus exspectatos et incorrectos, justae tandem sententiae subigit. Legitimus namque est quadragenarius dierum numerus apud homines quoque in protelandis consultationibus, ut is cui forte consulitur, etiam si lunaticus sit, id est stultus, « stultus quippe ut luna mutatur , » cum tot dies
Abbreviated transcription (Latin):
tas. utrũ id qd̾ contͣ naturã. anid qd̃
supͣ᷑ naturã ẽ: inpsalmo euident᷑
ostendit dicens posusti suꝑme ma¬
nũ tuã. At ñc ponendo exempla
supͣdicta qd̾ uerũ corpꝰ hominis. ue¬
rũ cinguli sui corpꝰ idẽ zonã ceruinã
nodo firmit̾ obstrictã excessit: ołiq
nodũ inresolutũ anulꝰ exiliuit. ꝓ¬
ponit diuinitas. Sic potuit clauso
xͦ ꝑdire se pulchio assiumit racio.
S: illa supra natura facta sunt: con¬
cdudit fides. Sup̃ naturã gͦ uerũ
xp̃i corpꝰ clauso ꝓdire sepul chro elaui¬
sis potiut ianuis introire ad discipu¬
los. Et n uere d̾m decuit. uidelicet
sua taliter uti potentia: ut qͣm edi¬
ficauerat naturã ñ destrueret: ẜ
eandem ꝑmanentẽ. immo ꝑfectam.
quo uellet & unde traduceret. uł e
aueeret. Quod qui non concedit.
suꝑ ẽ ut multominꝰ illud concedat
qd corruptibiles atq mortales ad huc
apłi sic educti sunt: quomͦ mnactib¬

Expanded text:
naturam, an id quod supra naturam est, in psalmo evidenter ostendit, dicens: « Posuisti super me manum tuam . » At nunc ponendo exempla supradicta, quod verum corpus hominis, verum cinguli sui corpus, id est zonam cervinam nodo firmiter obstrictam excessit, olimque nodum irresolutum annulus exsilivit, proponit Divinitas. Sic potuit clauso Christus prodire sepulcro. Assumit ratio: Sed illa supra naturam facta sunt. Concludit fides supra naturam: Ergo verum Christi corpus clauso prodire sepulcro, clausis potuit januis introire ad discipulos. Et hoc vere Deum decuit, videlicet sua taliter uti potentia, ut quam aedificaverat naturam, non destrueret, sed eamdem permanentem, imo perfectam, quo vellet et unde, traduceret vel adduceret; quod qui nosuperest ut multo minus illud concedat quod corruptibiles atque mortales adhuc apostoli sic educti sunt, quomodo in Actib
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓtinꝰ adiungit. hec omĩa infigura con¬
tingebant illis. Scripta sunt auiẽ ad
corieptionẽ nr̃am: in qͦs fines scłoꝵ de¬
ti rege iol ẽ tenebrarũ pͥncipe de bella¬
to. ꝑͥmare rubrũ baptismi sui tnsdux¬
it illos: & nunc ꝑiute p̃sentis deser¬
tũ regit. ut inducat in reꝑmissioñe
głam beate resurrectionis. Qm̃ enĩ ab
ulo terra lacte & melle manante spare
debemꝰ. nisi conformitatẽ corporis ca¬
pitis nr̃i qd̾ resurrȩxit. in quo habitat
om̃is plenitudo diumitatis ut ꝑilld̾
reformet sicut apłs ait corpꝰ humili¬
tatis nr̃e configuratũ corpori clarita¬
tis sue: Igit᷑ & hii qui ueritatẽ ne

Expanded text:
a in figura contingebant illis, scripta sunt autem ad correptionem nostram, in quos fines saeculorum deti rege, id est, tenebrarum principe debellato, per mare Rubrum baptismi sui traduxit illos, et nunc per vitae praesentis desertum regit, ut inducat in repromissionem gloriam beatam resurrectionis. Quam enim ab illo terram « lacte et melle manantem » sperare debemus, nisi conformitatem corporis Christi quod resurrexit, in quo habitat omnis plenitudo divinitatis , ut per illud reformet, sicut Apostolus ait , corpus humilitatis nostrae configuratum corpori claritatis suae? Igitur et hi, qui veritatem ne
Abbreviated transcription (Latin):
&ẽ subsannatione dicentes. Re uera in¬
duxisti nos in terr̃a que ꝓfluit riius
lactis & mellis. Quoꝵ exemplũ caue¬
re debuerant hi qui resurrectionis
fidei ut sup̃dictũ ẽ det̾here ausist.
tatẽ credentib ꝓmissam. Iurauit enĩ
illis mira sua: lacessitꝰ eoꝵ nequitia.

Expanded text:
dicentes: « Revera induxisti nos in terram, quae fluit rivis lactis et mellis ! » Quorum exemplum cavere debuerant hi, qui resurrectioni fidei, ut supra dictum est, detrahere ausi sunt, tatem credentibus promissam. Juravit enim illis in ira sua, lacessitus eorum nequitia.
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ resurrectionis mortuoꝵ detractores.
iure nũqͣm ad eiꝰdem resurrectionis
głam ꝑueire mereant᷑: quã ꝑ quadͤ¬
ginta dies exploratã. adhuc ꝑtinaci
impietate calũpniant᷑. Legimꝰ in
libro numeri quia loquens dñs ad mo¬
ysen indeserto pharan: mitte inqͥt
iuros qui consid̾ent t̾ram. qua daturꝰ
sũ filiis isrł. singulos de singulis tri¬
bub expͥncipib. idẽ uiros duodecĩ.

Expanded text:
ionis mortuorum detractores, jure nunquam ad ejusdem resurrectionis gloriam pervenire mereantur, quam per quadraginta dies exploratam, adhuc pertinaci impietate calumniantur. Legimus in libro Numerorum, quia loquens Dominus ad Mosen in deserto Pharan, « Mitte, inquit, viros, qui considerent terram quam daturus sum filiis Israel, singulos de singulis tribubus ex princip
Abbreviated transcription (Latin):
apparens dñs om̃s inqͥt hominesqͥ
uidunt maiestatẽ meã. & signa que
feci mnegypto & solitudine. & tempta¬
uerunt me ecce iam ꝑdecẽ iucesiũ
quisqͣm qui detraxit mͥantuebit᷑
terra ꝓqua iuraui patrib eoꝵ. hec
illis infigura contigisse: paulꝰ quoq iple
testis ẽ. Nam cũ de hac eacdẽ sacͤscã
loquens historia dixiss. patres nr̃i
om̃s mare tͣnsierunt. & om̃s in moy¬
se baptirati sunt in nube & in mari:
& om̃s eande escã sp̃ualẽ manduca

Expanded text:
nus Omnes, inquit, homines qui viderunt majestatem meam, et signa quae feci in Aegypto et in solitudine, et tentaverunt me ecce jam per decem vices, nec quisquam qui detraxit mihi, intuebitur terram, pro qua juravi patribus eorum . » Haec illis in figuram contigisse Paulus quoque apostolus testis est. Nam, cum de hac sacra loquens historia dixisset: « Patres vestri omnes mare transierunt, et omnes in Mose baptizati sunt in nube et in mari, et omnes eamd
Abbreviated transcription (Latin):
om̃i regione circuita: aui detraxert̃
terre qͣm inspexerant apd̾ filios uił.
dicentes. Terra qm̃ lustraumꝰ. deuo¬
rat habitatores suos. At uͦ iosue filiꝰ
nun. & caleph filiꝰ iephone: terra in¬
quiunt qã lustraiumꝰ ualde bonaẽ.
Si ꝓpitiꝰ fuerit dñs inducet nosm
eam: & tradet humũ lacte &e melle

Expanded text:
i detraxerunt terrae quam inspexerant apud filios Israel, dicentes: Terra, quam lustravimus, devorat habitatores suos. At vero Josue filius Nun, et Caleph, filius Jephone, Terra, inquiunt, quam lustravimus, valde bona est. Si propitius fuerit Dominus, introducet nos in eam, et tradet humum lacte et melle
Abbreviated transcription (Latin):
dente millũ eodẽ magni ꝯsiliian¬
gło ꝑassumptionẽ carnis: & ita motꝰ
aque turbatꝰ ẽ ut illũ crucifigeret.
Ille unꝰ qͥ descendebat inaqua & sana¬
bat᷑. unã sc̃am eccłiam catholica. que
descendens in baptismũ xp̃i sanat᷑ ab
infirmitatib suis. significabat: quod
niu̾sitat̾ẽ eoꝵ qͥ grauiorib scelerib
languentes. & ipsi nicħominꝰ ꝑfidẽ¬
xp̃i sanant᷑: hoc autẽ iudei uelut mi¬
quũ rep̃hendunt: semꝑ enĩ gentiũ
salutẽ oderunt. Bene gͦ lectio ꝓpħica
p̾mittit᷑. in qua dicente dño. si auer¬
terit se impius ab impieta sua & fece¬
cũq die ingemuerit saluꝰ erit: mur-¬
murant & dicunt. Non ẽ equa iua dñi.
Non autẽ ꝑfunctorie si qͥs ingemuerit.
s si ad baptismũ xp̃i peccator in gemis¬
int̾ labores penitentẽ ado securũ red¬
dit de uenia¬
De Sabbato.

Expanded text:
dente in illum eodem magni consilii Angelo per assumptionem carnis , et ita motus aquae turbatus est, ut illum crucifigeret. Ille unus, qui descendebat in aquam, et sanabatur, unam sanctam Ecclesiam catholicam, quae descendens in baptismum Christi, sanatur ab infirmitatibus, figurabat: qui niversitatem eorum, qui gravibus sceleribus languentes; et ipsi nihilominus pei sanantur. Hoc autem Judaei velut iniquum reprehendunt; semper enim gentium salutem oderunt. Bene ergo lectio prophetica praemittitur, in qua dicente Domino: Si averterit se impius ab impietate sua, et fececunque die ingemuerit, salvus erit, murmurant et dicunt: « Non est aequa via Domini . » Non autem perfunctorie, si quis ingemuerit, sed si ad baptismum Christi peccator ingemisinter labores poenitentem adeo securum reddit de venia. Sabbato
Abbreviated transcription (Latin):
eatꝰ laurentiꝰ unꝰ & bene notꝰ
de magnis illis piscibi: piscis
magnꝰ icłeq assus: cuiꝰ assatura suaui¬
ter in tota xͥ flagrat eccłia ⁊ in illa lon¬
ga morte. in illis tormentis: quia be¬
ne manducauerat. & bene biberat¬
inquit augustinꝰ: tanꝙͣ illa esca sagi¬
natus. & illo calice ebrius: torm̃ta ñ
sensit. Ibi enim erat qui dixit: sp̃c ẽ
qui uiuificat: caro & enĩ ardebat:
s sp̃c anim̾ã uegetabat. Non cessit:
& in regnũ successit. Iocirco de cunctis
eisde piscib qͦs sẏmon petrus adter¬
rã trahit. conuenient̾ hic unꝰ electꝰ
ẽ: cuiꝰ magnitudinẽ hodierna sta¬
tio spectandã nob̃ demonstraret. Inħ
enĩ xp̃iane fidei fortissimo ꝓpugna¬
tore. maxime claret illud. qd̾ suꝑiꝰ
cũ scͥpture auctoritate monstratũ ẽ.
quartã beatitudinẽ qd̾ ẽ esurire. &
sitire iusticiam: quarto gradui con¬
tudinis: quia martyr insigius esu¬
riens infortitudine. & fortis mesurie:
ad eo pͥmo gustu panis illiꝰ saginatꝰ

Expanded text:
eatus Laurentius unus et bene notus de magnis illis piscibus, piscis magnus, idemque assus, cujus assatura suaviter in tota Christi fragrat Ecclesia, in illa longa morte, in illis tormentis, quia bene manducaverat et bene biberatinquit Augustinus, tanquam illa esca saginatus, et illo calice ebrius, tormenta non sensit. Ibi enim erat qui dixit: « Spiritus est qui vivificat . » Caro enim ardebat, sed spiritus animam vegetabat. Non cessit, et in regnum successit. Idcirco de cunctis eisdem piscibus, quos Simon Petrus ad terram trahit, convenienter hic unus electus est, cujus magnitudinem hodierna statio spectandam nobis demonstraret. In hoc enim Christianae fidei fortissimo propugnatore maxime claret illud, quod superius cum Scripturae auctoritate monstratum est, quartam beatitudinem, quod est esurire et sitire justitiam, quarto gradui conitui fortitudinis, quia martyr insignis esuriens in fortitudine, et fortis in esurie, adeo primo gustu panis illius saginatus
Abbreviated transcription (Latin):
dnĩce usq ad ascensionẽ dñi.
pmissionẽ eiꝰ ad implet̃a suis offitiis
celebrant: qua pꝰ habitã de morte
sua tͥsticiam. corda discipuloꝵ de re-¬
surrectione sua letificanda fore ꝓmi¬
serat÷ ea qua tradebat᷑ nocte loquẽs
illis incena. Unde pulchre hac dñi¬
ca cantamꝰ. in intͦitu. Iubilate deo oĩs
t̾ra: psalmũ dicite .n.e. Nã hiuic psal¬
mo sensib suis ꝯpetens titulus p̃scͥptꝰ
e: infinem canticũ psalmi resurrecti¬
onis. Causa uͦ uł materia iubilatio¬
nis que hic imꝑatur. illa ẽ: quã dñs
in enũgłio subsequenti. p̃misso tͥsticie

Expanded text:
nicae usque ad Ascensionem Domini, promissionem ejus adimpletam suis officiis concelebrant, qua post habitam de morte sua tristitiam, corda discipulorum de resurrectione sua laetificanda fore promiserat ea, qua tradebatur nocte loquens illis in coena. Unde pulchre hac Dominica cantamus in introitu: Jubilate Deo, omnis terra, psalmum dicite nomini ejus . Nam huic psalmo sensibus suis competens titulus praescriptus est: In finem, canticum psalmi resurrectionis. Causa vero vel materia jubilationis, quae hic imperatur, illa est, quam Dominus in evangelio subsequ
Abbreviated transcription (Latin):
uos. & gaudebit cor ur̃m: & gaudiũ
ur̃m nemo tollet auob̾. Ut autẽ simi¬
litudo que p̃missa ẽ apłis. mulieris
tͥstitiã habentis cũ parturit. nob̾ qͦq
congruat quia sic expedit: bene ħ
secro uos caꝙͣ aduenas & ꝑegͥnos absti¬
ne̾ uos acarnalib desideriis q̃mili¬
tant adu̾sus anim̃a: & cet̾a. In hace¬
nĩ abstinentia labor ẽ: & sic̃ ait psal¬
mista. ibi dolores ut parturientis.
Dmiserat siquidẽ. ꝯtͣbati sunt. ꝯmoti
sunt. tremor app̃hendit eos: loquens
de nob̾ tͣnꝗͣ. malefactorib. sine conso¬
latione non erit: Cũ tandem consi¬
d̾antes nos exoꝑib bonis glificant
d̾m in die uisitationis. Qd̾ bene ꝑtha¬
mar in historia ueteri p̃siguratũ est.
Qͣm cũ accusarent dicentes. formea¬
ta ẽ nurꝰ tua thamar. & uidet᷑ uterꝰ
eius intumesc̾e: illa ꝓferens. anulũ
armillãq & baculũ que parrabone
dederat iudasi de uiro inquit cuiꝰ ħ¬
sunt concepi. Iudas quippe qd int̾p̃tat᷑

Expanded text:
m, et gaudium vestrum nemo tollet a vobis . » Ut autem similitudo, quae praemissa est apostolis, mulieris, tristitiam habentis, cum parturit, nobis quoque congruat, quia sic expedit; bene hosecro vos tanquam advenas et peregrinos abstinere a carnalibus desideriis, quae militant adversus animam , etc. In hac enim abstinentia labor est, sicut ait Psalmista: « Ibi dolores ut parturientis . » Praemiserat siquidem: « Conturbati sunt, commoti sunt, tremor apprehendit eos , » loquede nobis tanquam de malefactoribus , sine consolatione non erit, cum tandem considerantes nos ex operibus bonis, glorificabunt Deum in die visitationis. Quod bene per Thamar in historia veteri praefiguratum est. Quam cum accusarent dicentes: « Fornicata est Thamar, et videtur uterus ejus intumescere , » illa proferens annulum, armillamque et baculum, quem pro arrhabone dederat Judas: « De viro, inquit, cujus hsunt, concepi . » Judas quippe, quod interpretatur
Abbreviated transcription (Latin):
nore acceꝑit: accusat᷑ tã agentilib
qͣm a iudeis. qd cũ m̃datio fornicata.
& asp̃u erroris polluta sit. At illa pa¬
tient̾ ferens fallaces accusationes. tãdẽ
obmutesc̾e faciet imprudentiũ homi
nora. qd̾ de uero deo conceꝑit: & cũ
eode do głificabit᷑ indie uisitationis.
Offerenda lauda anima mea dñm:
ad p̃dictũ in eũugłio ꝑtinet huiꝰ mu¬
lieris de xͥ resurrectione gaudiũ. Nã
& hic psalmꝰ alła habet intitulo.
dñs soluit cõpeditos: congͣtulatio il¬
dm̃i. resurgente illo in gaudiũ conu̾sa

Expanded text:
nore acceperit; accusatur tam a gentibus quam Judaeis, quod cum mendacio fornicata, et a spiritu erroris polluta sit. At illa patienter fallaces ferens accusationes, tandem obmutescere faciet imprudentium hominnora quod de vero Deo conceperit, et cum eodem Deo glorificabitur in die visitationis. Offerenda: Lauda, anima mea, Dominum , ad praedictum in Evangelio pertinet hujus mulieris de Christi resurrectione gaudium. Nam et hic psalmus alleluia habet in titulo. Dominus solvit compeditos , congratulatio ilDomini, resurgente illo, in gaudium conversa
Abbreviated transcription (Latin):
altaris minist̾iũ iccirco ut
dictũ ẽ missa dr: qr ad placationẽ
inimicitiaꝵ que erant int̾ dm &
homines sola ualens & idonea
mittit᷑ legatio. Cuiꝰ diuina ratio qͣm¬
uis assidui splendoris sit: cultꝰ tam̃
exterior inuasis sacris. in apparatu al¬
taris & ministerioꝵ eiꝰ. semꝑ quide
ne interdũ splendidior ẽ auro. & ar¬
gento. lapidibq p̾ciosis. ꝓposse fi¬
deliũ singulis in locis splendet fes¬
tiua de uotio. Que cũ scłarib ambi¬
tionis in signia sint. in eccłiasticis
lutea. plus geminata qͣm nuda de¬
lectent corpora: s qr homines qd̃
diligunt cũ dõ libent̾ offert̃. dilecꝰ¬
tione d̃i qua illud ase separãt. qͥc¬
qͥd illud sit dõ p̃ciosum effitiunt.
Diligunt enĩ aurũ: qd̾ maxime ꝯ¬
cupiscentia carnis ẽ & ꝯcupiscentia
ocłoꝵ. Cũ gͦ illud offert̃ ñ indigen¬
ti d̃o sicut dauiad̃ concupitam dño

Expanded text:
irco, ut dictum est, missa dicitur, quia ad placationem inimicitiarum, quae erant inter Deum et homines, sola valens et idonea mittitur legatio. Cujus divina ratio, quamvis assidui splendoris sit, cultus tamen exterior in vasis sacris, in apparatu altaris et ministrorum ejus, semper quidem ne interdum splendidior est. Auro et argento, lapidibus pretiosis, pro posse fidelium singulis in locis splendet festiva devotio, quae cum in saecularibus ambitionis insignia sint, in ecclesiasticilutea, plus gemmata quam nuda delectent corpora; sed quia homines, quod diligunt, cum Deo libenter offerunt, dilectione Dei, qua illud a se separant, quidquid illud sit, Deo pretiosum efficiunt. Diligunt enim aurum quod maxime concupiscentia carnis est, et concupiscentia oculorum . Cum ergo illud offerunt non indigent
Abbreviated transcription (Latin):
it uidebit sem̃ longeuũ. & uolun¬
tas dñi in manu eiꝰ directa ẽ. Qd̃ di¬
ligentiores obseruant ut duplex
corporale sit. lintheamina signifi¬
cat capitis dñi: quib corpꝰ eiꝰ aro¬
matib conditũ in uoluit ioseph.
Pallia uͦ que ut dictũ ẽ sollẽpnit᷑

Expanded text:
it, videbit semen longaevum, et volunit, videbit semen longaevum, et voluntas Domini in manu ejus directa. Quod diligentiores observant, ut duplex corporale sit, linteamina significans capitis Domini quibus corpus ejus aromatibus conditum involvit Joseph . Pallia vero, quae ut dictum est, solemniter
Abbreviated transcription (Latin):
magisteriũ sequens eccłia rerũ ha¬
bitu uisibiliũ resimitat᷑ inuisi¬
biles: ñ solũ meoꝵ de quib supra
dictũ ẽ ministroꝵ sacro cultu. s ĩ
Nam si nulla significant᷑ in hoc qͦ
sp̃ualia: cur p̃ciosa pallia. & obse¬
rica dorsalia parietib appendunt᷑.
& sacrosc̃m dñi corpꝰ lineo corporali su¬
ꝑposito obcegitur: Nam iuxta digni¬
tatẽ eiꝰ. quod p̃ciosissimũ hr̃e possemꝰ:
merito illic circũponeremꝰ. Archana
gͦ aliqua quesitu & intellectu digna:
cũ hac discretione animadu̾sa sunt.
Nam corporale lineũ in qͦ dñice pas¬
sionis celebramꝰ memoriã: tͥbulatio¬
ne eiꝰ & singłarẽ de signat in eo carnis
munditiã. Linũ quippe de t̾ra natũ
multis attritũ p̃ssuris. ad niuei can¬
doris honor̃e & lenẽ subtilitatẽ ꝑue
gͦ dñi. in lineo corporali aduertimꝰ.
Ascendit enĩ sicut uirgultũ & sicut
radix de terra sitienti ñ habens spe¬
anime sue qm ꝓpeccato nr̃o posu¬

Expanded text:
rerum habitu visibilium, res imitatur invisibiles, non solum in eorum, de quibus supra dictum est, ministrorum sacro cultu, sed inNam si nulla significantur in hoc quoque spiritualia, cur pretiosa pallia, et holoserica dorsalia parietibus appenduntur, et sacrosanctum Domini corpus lineo corporali superpositum obtegitur? Nam juxta dignitatem ejus, quod pretiosissimum habere possemus, merito illi circumponeremus. Arcana ergo aliqua, quaesitu et intellectu digna, cum hac discretione animadversa sunt. Nam corporale lineum, in quo Dominicae passionis celebramus memoriam, tribulationem ejus, et singularem designat in eo earnis munditiam. Linum quippe de terra natum, multis attritum pressuris, ad nivei candoris honorem et levem subtilitatem pervenergo Domini in lineo corporali advertimus. « Ascendit enim sicut virgultum et sicut radix de terra sitienti, non habens spe peccato nostro posu
Abbreviated transcription (Latin):
ipse sibi aurea & argentea fieri
mandauit oꝑa. sũma artificũ in¬
dustria. Nec statim illud nob̃ obi¬
sequent̾ & uictanaꝵ ritũ & legẽ
sabbati. & his similia susciꝑe debe¬
amꝰ: Pugnat enĩ hec eiꝰ sententia:
ne aurea uł geminata diuinicultꝰ
ornam̃ta uł necessaria requirant᷑.
Nam scribens aduersꝰ uigilantiũ.
itemq ad demetriadẽ uirginẽ. ele-

Expanded text:
 sibi et argentea fieri mandavit opera, summa artificum industria . Nec statim nobis illud objisequenter et victimarum ritum, et legem Sabbati, et his similia suscipere deberemus. Pugnat enim haec ejus sententia, ne aurea vel gemmata divini cultus ornamenta, velut necessaria requirantur. Nam scribens adversus Vigilantium, ite
Abbreviated transcription (Latin):
sibi xp̃c głosam sponsam ñ haben¬
tẽ maculam uł rug̃a. Codices qͦ
euũglici auro & argento lapidibꝙ.
p̃ciosis non inmerito decorant᷑. in quibꝰ
rutilat aurũ cęlestis sapientiȩ: nitet
argentũ fidelis eloquentie fulgent
miraculoꝵ p̃ciosi lapides. que manꝰ
xp̃i tornatiles auree plene iacinctis
oꝑate st̃. His atq aliis huiꝰcemodior¬
natib loqͥt᷑. quodãmꝰ.: egina q̃ assistit
adextris spetiosi ac potentissimi re-¬
gis: ut uestitũ de auratũ & uarieta¬
tes. qͥb ipsa circũamicta ẽ. omñeq
glam eiꝰ que ẽ ab int᷑: infimbriis au
gitemꝰ & ad memoriã reuocemꝰ: & ad¬
moniti deuisibilib: ĩ uisibiles ornat᷑
& repositã in celis eiꝰ głam auidam̃te
oi choro psalletitiũp̃tiosũ de sacͣrio

Expanded text:
onsam, non habentem maculam vel rugam . » Codices quoque evangelici auro et argento, lapidibusque pretiosis non immerito decorantur, in quibus rutilat aurum coelestis sapientiae, nitet argentum fidelis eloquentiae, fulgent miraculorum pretiosi lapides, quae manus Christi tornatiles aureae plenae hyacinthis operatae sunt. His atque aliis hujusmodi ornatibus loquitur quodammodo regina, quae assistit a dextris speciosi ac potentissimi regis, ut vestitum deauratum, et varietates, quibus ipsa circumamicta est, omnemque gloriam ejus, quae est ab intus in fimbriis aurgitemus et ad memoriam revocemus, et admoniti de visibilibus, invisibiles ornatus et repositam in coelis ejus gloriam avida mente omni choro psall
Abbreviated transcription (Latin):
qr dñs cui non indigenti hoc facꝰ¬
tũ ẽ. in libra unguenti pistici li¬
brã appendit potius pietatis &
fidei: & idõ ꝓodore qͥ resꝑsus ẽ
in una domo. memoriã p̃dican¬
de mulieris spirare fecit in toto
mundo. Igit᷑ dũ auro & lapidib
ac sericis uestib honorat᷑. xp̃c in
altaris apparatu poterat & hoc cla¬
ri pauperib: s ñ ido uire ornatꝰ
mense dñi rep̃hendit᷑: cuiꝰ habitꝰ
dũ ẽ incultꝰ ñ sine culpa eoꝵ des¬
putabat᷑ contaminatio altaris ẽẽ
nuda pauꝑtas. Reuersus namq
de babilone ppłs altare tancũ fe¬
cerat fortuitis ut ait ieronimꝰ &
impolitis lapidib absq tẽplo.
absq urbis edificiis. absq extruc̃¬
tione muroꝵ: & putabant. mino¬
rẽ ẽẽ cultũ religionis. qr tẽpli or¬
natꝰ deerat: nec intelligebãt om̃i¬
potentẽ dm. ñ aurũ gẽmasq &
hostiaꝵ multitudinẽ querere. s
offerentiũ uoluntatẽ. Ceterũ ubi

Expanded text:
nus, cui non indigenti hoc factum est, in libra unguenti pistici libram appendit potius pietatis et fidei, et ideo pro odore, qui respersus est in una domo, memoriam praedicandae mulieris spirare fecit in toto mundo. Igitur dum auro, et lapidibus, ac sericis vestibus honoratur Christus in altaris apparatu, poterat et hoc dari pauperibus, sed non ideo jure ornatus mensae Domini reprehenditur, cujus habitus, dum est incultus, non sine culpa eorum desputabatur contaminatio esse altaris, nuda paupertas. Reversus namque de Babylone populus, altare tantum fecerat fortuitis, ut ait Hieronymus, et impolitis lapidibus, absque templo, absque urbis aedificiis, absque exstructione murorum, et putabant minorem esse cultum religionis quia templi ornatus deerat, nec intelligebant, omnipotentem Deum non aurum gemmasque et hostiarum multitudinem quaerere, sed offerentium vo
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpͥũ. Solemꝰ enĩ in huiꝰcemodi festiᷤ
õs ĩ albis stare: uł ꝓcedẽ qͣ ueste no¬
uã scoꝵ uita designari suꝑĩ expo¬
sitũ ẽ. Tc̃ nãq ĩ ꝯtẽplatione huiꝰ noui¬
tatis positi sumꝰ: de qua nos hortat᷑
apłs dicens: ut qͦmͦ surrexit dñs¬
simꝰ come ille de qͥb scͥptũ ẽ. come
come eiꝰ sic̃ elate palmarũ. nigre qͣ¬
si coruus: qr scilicet capiti nr̃o adhe¬
rentes humili ꝯscientia nigri ẽẽ. &
uicto mundo sursũ tendere debemꝰ:
cũ filiis sẽꝑ ẽ sponsꝰ. ꝯuenient̾ leticiã¬

Expanded text:
um. Solemus enim in hujusmodi festis omnes in albis stare vel procedere: qua veste novam sanctorum vitam designari superius expositum est. Tunc namque in contemplatione ejus novitatis positi sumus, de qua nos hortatur Apostolus dicens: « Ut quomodo surrexit Chrisimus comae illae, de quibus scriptum est: « Comae ejus sicut elatae palmarum, nigrae quasi corvus , » quia scilicet capiti nostro adhaerentes, humili conscientia nigri esse, et victo mundo sursum tendere debemus; cum filiis semper est sponsus, convenient
Abbreviated transcription (Latin):
sensu habundat. ñ dãpnando. ñ re-¬
p̾hendendo. S & manifesta ratione
colligimꝰ figuras eiꝰmodi. qͣles de con¬
structione tab̃nacłi. beatꝰ gregoriꝰ mo¬
ralit̾ exponit. p̃sentia ueritatis ñ ita
dissipari. ut ñ debeant &̃ nunc inex¬
teriori cultu eccłie simili uł eade ra¬
tione ꝓponi: ut in illo nob̃ eluceat.
denuntiatꝰ aduenit: in p̾ceptis t̾n
uł si guris moralib. nulla prioris
testam̃ti reꝓbata decreta. s euugli¬
co magisterio multa sunt aucta.
Dictis. factis. pulchrius euugłm

Expanded text:
ensu abundet, non damno, non reprehendo . Sed et manifesta ratione colligimus, figuras ejusmodi, quales de constructione tabernaculi beatus Gregorius moraliter exponit, praesentia veritatis non ita dissipari, ut non debeant etiam nunc in exteriori cultu Ecclesiae simili vel eadem ratione proponi; ut in illo nobis eluceat, denuntiatus advenit, in praeceptis tamen vel figuris moralibus , nulla prioris testamenti reprobata decreta, 25 sed evangelico magisterio multa sunt aucta. Dictis, factis, pulchrius Evangelium
Abbreviated transcription (Latin):
sua p̃dicatione conu̾sum lauachro
baptismatis consecrauit: qd̾ sc̃a sc̃p¬
tura que apłoꝵ continet act. fideli
historia docet. dicens: his auditis cõ¬
puncti sunt corde: & dixerunt ad pe¬
trũ. & ad reliquos apłos. Qd faciemꝰ
uiri fr̃s: Petrus uͦ dixit ad illos. Pe
nitentiã agite & baptizet᷑ unꝰquisq
Digna sane & iusta tanti dñi reueren¬
tia. qndo equitas pa rib in reb. pa¬
ria iura desid̾at: ut quia ñ filiꝰ nͥ in
digito dei fortem armatũ resurgendo
deuicit. & uasa eiꝰ diripuit atq mun¬
dauit: eque huic digito dei. scilicet spi¬
rituiscõ aduenienti. sicut &e filio re¬
surgenti suũ rep̃sentet᷑ opꝰ. id ẽ sacri
baptismatis effectꝰ: maxime quia
baptismatis eiꝰdem regeneratio ꝓpria¬

Expanded text:
sua praedicatione conversum, lavacro sua praedicatione conversum, lavacro baptismatis consecravit, quod sancta Scriptura, quae apostolorum continet actus, fideli historia docet , dicens: « His auditis, compuncti sunt corde, et dixerunt ad Petrum et ad reliquos apostolos: Quid faciemus, viri fratres? Petruit, agite, et baptizetur unusquisque Digna sane et justa tanti Domini reverentia, quoniam aequitas paribus in rebus paria jura desiderat, ut quia filius non nisi in digito Dei fortem armatum resurgendo devicit, et vasa ejus diripuit atque mundavit , aeque huic digito Dei, scilicet Spiritui sancto advenienti, sicut et Filio resurgenti suum repraesentetur opus, id est sacri baptismatis effectus, maxime quia baptismatis ejusdem regeneratio, prop
Abbreviated transcription (Latin):
hec duo tempora .i. pasche &e pen¬
tecosten. aromani pontificib adbap¬
tizandũ p̃fixa sunt. Unde magnꝰ leo
scribens ad uniu̾sos ep̃os ꝑsyciliam
constitutos. cũ de sabb̃o scõ pasche qd̾
tunc baptizandũ sit dixiss: ad iecit.¬
Addit᷑ sane huic obseruantie etiam
articło: & cũ adałos dies cet̾a festa ꝑ¬
tineant. hec semꝑ ad eũ diem qͥ de re-¬
surrectione dñi insignis ẽ occurrit.¬
porrigens quodãmͦ auxiliantis gr̃e
manũ & eos qͦs adie pasche. aut mo¬
lestia infirmitatis. aut longinquitas
itineris. aut nauigationis difficultas
int̾clusit inuitans: ut quib̾libet ne¬
cessitatib impediti. desiderii sui effec¬
tũ dono sci sp̃c consequant᷑. Et paulo
post. hoc autẽ nos ñ ex nr̃a ꝑsuasione
defendimꝰ. s ex apłica auctoritate satis
idoneo ꝓbamꝰ ȩxemplo. sequentes bea¬
tũ petrũ apłm. qui in ipso quo om̃iũ
credentiũ numerũ ꝓmissus sp̃c sc̃i
repleuit aduentꝰ. triũ miliũ ppłm

Expanded text:
ec duo tempora, id est Paschae et Pentecostes, a Romanis pontificibus ad baptizandum praefixa sunt. Unde magnus Leo scribens ad universos per Siciliam constitutos, cum de Sabbato sancto Paschae, quo baptizandum sit, dixisset, adAdditur sane huic observantiae etiam articulo; et cum ad alios dies alia festa pertineant, haec semper ad eumdem diem, qui resurrectione Dominiporrigens quodammodo auxiliantis gratiae manum, et eos quos a die Paschae, aut molestia infirmitatis, aut longinquitas itineris, aut navigationis difficultas interclusit, invitans, ut quibuslibet necessitatibus impediti, desiderii sui effectum dono Spiritus sanctus consequantur. » Et paulo post: « Hoc autem nos non ex nostra persuasione defendimus, sed apostolica auctoritate satis idoneo probamus exemplo, sequentes B. Petram apostolum qui, in ipso die, quo omnium credentium numerum promissum Spilium populum
Abbreviated transcription (Latin):
mati sũt. Qd gͦ: slunqͥd baptizrati sunt:
Immo tanto maiorẽ gr̃am p̃illis qͥ in pa¬
ce eccłie moriunt᷑ assecuti sunt: qnto
grauiori dispendio moͬti & sanguini
xp̃i cõmunicauerũt. Nlam ĩ baptismo
cõmuni. t̾m similitudo mortis ẽ: sicut
apłs ait. si enĩ cõplantati facti sumꝰ si¬
militudini mortis eiꝰ. simul & resurree¬
tionis erimꝰ. in martyrio autẽ ipsa mor¬
baptismꝰ ẽ. Qd̾ si martyriũ baptismꝰ ñ
eẽt nũqͣm dñs de passione sua dixiss.
habeo baptizari. & quomͦ coartor usq
dũ ꝑficiat᷑: Uerũ exceptis his qͦs eiꝰ¬
mͦi articulꝰ int̾cipit. nulli sp̃c sc̃s extra
fontes occ̃rit. totãq remissionẽ peccatoꝵ
int̾ aquas continet nec ultra extendit.
Ex his maxime locis de quib dictũ ẽ:
memorata lectio baptismi sacram̃to con¬
gritit. Ceterũ nisi uitandi sub ẽẽt causa fiꝰ¬
sti dii: poterat exautenticis doctoꝵ
tͣctatib ostendi. qd tota series munda¬

Expanded text:
ptizati sunt? Imo tanto majorem gratiam prae illis, qui in pace Ecclesiae moriuntur, assecuti sunt, quanto graviori dispendio morti et sanguini Christi communicaverunt. Nam in baptismo communi, tantum similitudo mortis est, sicutApostolus: Si enim complantati facti sumus similitudini mortis ejus, simul et resurrectionis erimus , in martyrio autem ipsa mors. Quod si martyrium baptismus non esset, nunquam Dominus de passione sua dixisset, hdum perficiatur! » Verum exceptis his quos ejusmodi articulus non intercipit, nulli Spiritus sanctus extra fontem occurrit, totamque remissionem peccatorum intra aquas continet, nec ultra extendit. Ex his maxime locis, de quibus dictum est, memorata lectio baptismi Sacramento congruit. Caeterum nisi vitandi subesset causa fastidii, poterat ex authenticis doctorum tractatibus ostendi quod tota series munda
Abbreviated transcription (Latin):
de cetero pares fuistis: uidelicet qr
tã in illiꝰ qͣm in tua m̃te talentũ bo¬
ne artis appensũ ẽ. S uide qntã int̃
te & illũ distantiam. diligentia siure
beniuolentia que inte ẽ effecerit. Dĩ
ille fodit in terrã & abscondit pecu¬
niã dñi sui. tu oꝑando increditot
talento duplicia lucraris: uidensq
ꝑsingulos ꝓfectꝰ quia bonũ ẽ lucrũ.
ampliꝰ sitis: & p̃magnitudine de¬
siderii laborẽ in oꝑe ñsentis. Crescit
lucrũ: crescit lucri desidiũ. Ad hã
ꝙͦ similitudinẽ ꝑpendis qͣntũ in oꝑe
dei diligentia uł bonitas eiꝰ effecĩt:
que magnifice delectata ẽe monst᷑

Expanded text:
de caetero pares fuistis, videlicet quia de caetero pares fuistis, videlicet quia tam in illius quam in tua mente talentum bonae artis appensum est. Sed vide quantam inter te atque illum distantiam diligentia sive benevolentia, quae in te est, effecerit. Dum ille fodit in terram, et abscondit pecuniam Domini sui , tu in operando credito tibi talento, duplicia lucraris, vidensque per singulos profectus, quia bonum est lucrum, amplius sitis, et prae magnitudine desiderii laborem in opere non sentis. Crescit lucrum, crescit lucri desiderium. Ad hanc ergo similitudinem perpendis quantum in opere Dei, diligentia vel bonitas ejus effecerit, quae magn
Abbreviated transcription (Latin):
rũ siuigilant̾ attendas: eadẽ
fiat lux. Ac deinceps. Et uidit ds
agnoscimꝰ. Et in eo qd̾ addit. & iu
tis diligentiam atq beniuolentiã
intelligimꝰ. que ꝓculdubioñ ẽ ali¬
ud qm qui tercia intͥnitate ꝑsona
cue sic positũ ꝑ singła uidit qs
qd̾ eẽt bonũ estimare debemꝰ s
magnam creatoris diligentiã nob
ꝯm̃datã fidelit̃ aduertamꝰ. Etut
as qͣntũ illa diligentia de qͣ loqͥm̃
in oꝑe dei ꝓfecerit. conũtẽ ad cortu¬
um oquicũq es artifex alicuiꝰ lau¬
diligentia tua contulit. Certe inm̃¬
te tua quodãmͦ sic habebas arte: si
erat in pͥncipio ũbũ apud dm. Et
arus tͥ conscius ñ ociosũ te ẽẽ passuis
es. Quare: Ut de multis que subes
potuert̃ causam meliorẽ inferã:
utilitatis amor .i. intentio ꝑficiendi
plurunis. ocii te impacientẽ redelidit
Una causa hec ab illo te seruo discer¬
nit: qui malꝰ & piger arguit᷑. dũ tu
laudaris seruus bonꝰ & fidelis. Na

Expanded text:
rum, si vigilanter attendas, eadem Fiat lux . » Ac deinceps: « Vidit Deus agnoscimus. Et in eo quod addidit: « Et tis diligentiam atque benevolentiam intelligimus, quae procul dubio non est aliud quam qui tertia in Trinitate persona cue sic positum per singula: « Vidit Deus quod esset bonum, » aestimare debemus. Sed magnam Creatori diligentiam nobis commendatam fideliter advertamus. Et ut scias quantum illa diligentia, de qua loquimur, in opere Dei profecerit, convertere ad cor tuum, o quicunque es artifex alicujus laudiligentia tua contulit. Certe in mente tua quodammodo sic habebas artem, sicut erat in principio Verbum apud Deum. Ejus artis tibi conscius, non otiosum te esse passus es. Quare? Ut de multis, quae subesse potuerunt, causam meliorem inferam, utilitatis amor, id est intentio proficiendi plurimis, otii te impatientem reddidit. Una causa haec ab illo te servo discernit, qui malus et piger arguitur, dum tu laudaris servus bonus et fidelis . Nam
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ eẽt bonũ. & ait. fiat & cet̾a. Tan¬
tũ in oꝑe scdi diei ñ ẽ illud additũ.
certi gr̃a mysterii: de quoiã alias
dictũ ẽ. Illa uͦ diligentia uł boni¬
augustinꝰ qͥs omĩa fecerit: respon¬
deo ds. Si queras ꝑquid: aio ꝑuerbũ.
Si queras quare: respondeo.quia
ꝑsone trinitatis ꝓpͥũ discernendũ opꝰ

Expanded text:
d esset bonum, » et ait: « Fiat , » etc. Tantum in opere secundi diei non est illud additum, certe gratia mysterii, de quo jam alias dictum est. Illa vero diligentia vel boniAugustinus, quis omnia fecerit, respondeo: Deus: Si quaeras per quid, aio, per Verbum. Si quaeras quare, respondeo, quia personae Trinitatis proprium opus discernendum
Abbreviated transcription (Latin):
elebrata sollempnitate de ad¬
uentu sp̃c sc̃i. statun euestigio
głam sc̃e tͥnitatis dnice subsequen¬
tis officio recta dispositiõe ꝯcinimꝰ:
uidelicet quia post aduentũ eiꝰdẽ
baptismo celebrari cepit fides. & ꝯ¬
fessio nominis patris & filii & sp̃c
scĩ. Nam antea p̃sente in carne dño.
nusqͣm nominis huiꝰ distinctionẽ
aꝑte traditã uł obseruatã legimꝰ:¬

Expanded text:
elebrata solemnitate de adventu sancti Spiritus, statim evestigio gloriam sanctae Trinitatis, Dominicae subsequentis officio, recta dispositione concinimus, videlicet quia post adventum ejusdembaptismo celebrari coepit fides et confessio nominis Patris et Filii et Spiritus sancti. Nam antea praesente in carne Domino, nusquam nominis hujus distinctionem aperte traditam vel observatam legim
Abbreviated transcription (Latin):
dñs nr̃ cũ insolario domꝰ sue de am¬
bularet .i. in pat̾ne maiestatis solio
iam regnaret. post meridiem .i.
rant᷑: uidit legẽ quã dedat ꝑmo
lem. carnali ppło coherentẽ: sicut
infructuoso coniugio bethsabee.
pulchra quid ualde̾. s sterilis. iueti
erat urie etheo tollensq eam sodm
legem sacrã. & sp̃ui suo sensũ eiꝰ copu¬
lans: iuirũ eiꝰ suꝑbũ scilicet iudaiũ
ppłm. cuiꝰ suꝑbia significat᷑ ꝑurie
uocabulũ. urias enĩ int̾p̾tat᷑ lux¬

Expanded text:
noster, cum in solario domus suae deambularet, id est in paternae majestatis solio jam regnaret post meridiem, id rantur, vidit legem, quam dederat per iliter carnali populo cohaerentem, sicut infructuoso conjugio Bersabeae, pulchra quidem valde, sed sterilis juncta erat Uriae Ethaeo. Tollensque, eam scilicet legem sacram, et spiritui suo sensum ejus copulans, virum ejus superbum, scilicet Judaicum populum, cujus superbia significatur per Uriae vocabulu
Abbreviated transcription (Latin):
urias portare iubet᷑. Igit᷑ celebrata
ut supͣdictũ ẽ sollempnitate de aduẽ¬
tu sp̃c sc̃i. quo accepto statim sc̃e tͥm¬
tatis fide. p̃dicare cepert̃ apłi. rec¬
te huiꝰ sequentis dñice tam noctͣno
qm diurno officio. nom̃ & glam
p̃dicamꝰ eiꝰdem sc̃ẽ & indiuidue tͥ¬
nitatis: de cuiꝰ substantie unitate
ꝑsonaꝵq tͥnitate quia magni &
catholici patres magna & digna con¬
scribentes sua quasi iundemiantes
repleuere torcularia: nos quasi col¬
ligentes racemos pꝰ uindemiatores.
& ipsi in benedictione di sꝑantes.
nouissimi ꝓ ead̾ fide u̾ba catholice
pacis effari cupimꝰ

Expanded text:
ipse portare jubetur . Igitur celebrata, ut supradictum est, solemnitate de adventu sancti Spiritus, quo accepto, statim sanctae Trinitatis fidem praedicare coeperunt apostoli recte hujus sequentis Dominicae, tam nocturno quam diurno offidicamus ejusdem sanctae et individuae Trinitatis. De cujus substantiae unitate, personarumque Trinitate, quia magni et catholici Patres, magna et digna conscribentes, sua quasi ut vindemiantes, replevere torcularia, nos quasi colligendo racemos post vindemiatores, et ipsi in benedictione Dei sperantes, novissimi pro eadem fide verba catholicae pacis effari cupimus
Abbreviated transcription (Latin):
illũ inqm carnalẽ ppłm hoc mͦ int̾¬
ficit. ablato a corde eiꝰ int̾iore sensu
legis sue. litt̾amq solam inmanu¬
eiꝰ derelinqͥt: qua accusante reus
teneat᷑. sicut ait ipse dñs. Et quia
accusat uos: moyses in qͦ spatis b¬

Expanded text:
illum, inquam, carnalem populum hoc modo interficit, ablato a corde ejus interiore sensu legis suae, litteram solam in manu derelinquit, qua accusante reus teneatur, sicut ait ipse Dominus: « Est qui accusante vos Moses, in quo vos
Abbreviated transcription (Latin):
tib magni dauio regis xͥ ducib: ip¬
so quidẽ corporalit̾ absente. s ꝑdiui¬
nitatis p̃sentiam totã belli sũmãre¬
gente acdisponente. sũmaq cura
nitentib fidissimis eiꝰ ducib. dũ
capit᷑ ciuitas aduersa. ut ñ suo s
eiꝰ nomini ascribat᷑ uictoria: quẽ¬
admodũ & dauid illi dictũ legimꝰ
aduce suo obsidente rabath filioꝵ
amon. Cong̾ga ppłm & obside ciui¬
tatẽ. qr capienda ẽ urb: ne cũ cap¬
ta fuerit nominimeo ascribat᷑ uic̃¬
toria. De quo & subdit᷑. quia tulit
diadema regis eoꝵ de capite eiꝰ: &
impositũ ẽ suꝑ caput dauid Pre
gis eoꝵs in hebreo scribit᷑ melchom.
Unde ieronimꝰ. Rex eoꝵ uocatꝰ ido¬
lũ eoꝵ. qd hic uocat᷑ melchom: cuiꝰ
diadematis aurũ conflasse & p̾gas
mate illoꝵ seatq eccłiam suã corona¬
uit. Unde eidem eccłie sue dicit in
canticis. Coronaberis de capite ama¬
na. de uertice sanir. & hermon: de
cubilib leonũ. de montib pardoꝵ¬

Expanded text:
tibus magni David regis Christi ducibus, ipso quidem corporaliter absente, sed per divinitatis praesentiam totam belli summam regente ac disponente, summaque cura nitentibus fidissimis ejus ducibus, dum capitur civitas adversa, ut non suo, sed ejus nomini ascribatur victoria, quemadmodum et David illi dictum legimus a duce suo, obsistente Rabath filiorum Amon: « Congrega populum, et obside civitatem, quia capienda est urbs, ne cum capta fuerit, nomini meo ascribatur victoria . » De quo et subditur quia tulit diadema regis eorum de capite ejus, et impositum est super caput David. Pro regis eorum, in Hebraeo scribitur Melchom. Unde Hieronymus: « Rex eorum vocatur idolum eorum, quod hic vocatur Melchom. » Cujus diadematis aurum conflasse et purgamate illorum se atque Ecclesiam suam coronavit. Unde eidem Ecclesiae suae dicit in canticis: « Coronaberis de capite Amana, de vertice Sanir et Hermon, de cubilibus leonum, de montibus pardo
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpt̾ stultũ nabal: ita ut ipsa quoq
cũ illo et̾na dampnatiõe ꝑeat. Que
q̃m absq consilio uł conscientia
stulti illius festinat. & p̾missa mu¬
nera oratione subsequit᷑. & adorans
loquit᷑ sapient̾ que pacis st̃: obla¬
tionẽ ꝑficit benedictã. dũ bñdicit᷑
eoquiũ eiꝰ: & ascriptã. dum nulla
retissio peccatoꝵ nulla ulteriꝰ senten

Expanded text:
propter stultum Nabal ita, ut ipsa quoque propter stultum Nabal ita, ut ipsa quoque cum illo aeterna damnatione pereat. Quae quoniam absque consilio vel conscientia stulti illius festinat, et praemissa munera oratione subsequitur et adorans loquitur sapienter quae pacis sunt, oblationem perficit benedictam, dum benedicitur eloquium ejus, et ascriptam, dum nulla remissio
Abbreviated transcription (Latin):
Norationis thomo sequenti sic sa¬
eram oblationẽ: quomͦ diligent̾e
publice salutis legationẽ. bene¬
dictam. a scͥptam. ratam. raciona¬
lens occurrere ei oui cũ iuginti mi¬
lib uenit ad se. mutens rogat que
pacis sunt. Nam qr de solis factis
iustificari non ualemꝰ corã illo qui
non solũ de factis s etiã de cogitatio¬
nib rationẽ exarturus quasi cum
duplici uenit exercitu: p̾sentis sacͥ¬
ficii legationẽ mittentes rogamꝰ ea
que pacis st̃. Magne .N. laudis ẽ sic
legationẽ hãc ꝑag̾e. ut ab illo cui
mittit᷑ mereat᷑ benedici eloquiã ec¬
clesie: sicut benedixit dauid sapi¬
die me: ne irẽ adsanguinẽ: & ulcis¬
cerer me mea manu. Abigail namq
qd̾ int̾ytat᷑ patͥs mei exultatio. sri¬
stulti uidelicet diaboli. legatione
p̾sentis sacͥficii p̾uenit uerũ dauro.
id est manu fortẽ. uł desid̾abilem
xp̃m ꝑferentẽ ꝑsecution̾e saul. id ẽ
in passione mortis agonizantẽ: ro¬
gatq pacẽ ne s ulciseat᷑ manu sua

Expanded text:
orationis tomo sequenti, sic sacram oblationem, quomodo diligentem publicae salutis legationem benedictam, ascriptam, ratam, rationalens occurrere ei, qui cum viginti millibus venit ad se, mittens rogat ea quae pacis sunt . » Nam quia de solis factis justificari non valemus coram illo, qui non solum de factis, sed et de cogitationibus rationem exacturus, quasi cum duplici venit exercitu, praesentis sacrificii legationem mittentes, rogamus ea quae pacis sunt. Magnae autem laudis est, sic legationem hanc peragere, ut ab illo, cui mittitur, mereatur benedici eloquium Ecclesiae, sicut benedixit David sapihodie, ne irem ad sanguinem, et ulciscerer de manu mea . » Abigail namque, quod interpretatur patris mei exsultatio, scistulti, videlicet diaboli, legatione praesentis sacrificii, praevenit Verbum David, id est manu fortem vel desiderabilemperferentem 19 persecutiones Saul, id est, in passionem mortis agonizantem, rogatque pacem, ne se ulciscatur manu sua
Abbreviated transcription (Latin):
tione. qua ppitiatoriũ nr̃m. id ẽ incarna¬
tũ ubũ p̾dicat᷑: concordib testimoniis
& uno eod̾ꝙ sensu respiciunt. Cur autẽ
ad scãm mariã hoc offitio statio celebre¬
tur. causa euidẽs ẽ: scilicet qr de utero

Expanded text:
tionem, qua propitiatorium nostrum, id est incarnatum Verbum prae dicatur, concordibus testimoniis et uno eodemque sensu respiciunt. Cur autem ad sanctam Mariam hoc officio statio celebretur, causa evidens est, scilicet quia de utero